floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Allengskens afloopt aen de grens van Ephraim,
Die van den stroom naer zee zoo slangwijs kruipt, en slim,
En hier dees heirbaen kruist, die, als een lijn geschoren,
Schiet van Jerusalem recht toe op Sichems toren.
Hier valt de reis en toght van overal voorby.
De staecken stonden reed, en zeven op een ry.
Gods wraeck glom Gabaon en Levi uit zijne oogen.
De Benjaminner hiel zich stil, en ingetogen,
Ontveinzende met kracht den rouw, die 't hart beving,
Vermits zijn Zevenstar zoo druckigh onderging,
Voor d'aengebede zon van Juda, hoogh aen 't ryzen.
Het was 'er drock te doen met roepen, wencken, wyzen.
De Broeders stelden zich met 't aenzicht herwaert aen.
Armoni zagh men daer getroost in 't midden staen,
En wencken met der hand, om tegens 't volck te spreecken.
De hoofden werden strax met stilte als overstreecken,
De monden zwegen kort. 't gerucht had uitgeraest:
Gelijck, wanneer de wind met stijve kaecken blaest
By buien in 't gewas, de wufte korenairen
Na 'et ruisschen eene poos geraecken te bedaeren.
Wat sprack die braeve borst? wat lagh hem toch op 't hart?
Mijn geest bezwijckt. ick ben beladen met zijn smart.
Aenschouwers, sprack hy, nu dit lot ons schijnt beschoren,
Wy neemen 't willigh aen, als sterfelijck geboren.
Zoo dit u uit den muil van dieren hongers nood
Kan rucken; offert ons, en leeft door Sauls dood:
Maer leert u midlerwyl aen niemants lot vergaepen.
Ghy ziet wien vader eer verloste van de schapen,
En ophief uit het stof en voetzand, als een' zoon,
Zoo hoogh, en die nu trots gezegent met zijn kroon,
En 't maghtige bezit van dertigh koningkrijcken,
Schoon 't wettige geslacht de vlagh voor hem ging strijcken,
Dien helschen wrock van Cham in slaep wil wiegen, met
Den voet op 't overschot van vaders kist gezet;
Al is 't geen nood, dat wy, och wemelende wormen
Van 't lang verrotte lijck, hem uit den zetel stormen.
Maer d'opperste, wien alle ons rampen zijn bewust,
Zy wreecker, en vergun zijne afkomst vre, noch rust.
Dat zich de broeder met des broeders bloed verzade,
En Abjathar vervalle in 's nazaets ongenade.
Dat Levi en de kracht der stammen het gebit
Verwerpe, eer 's Herders staf bereick het derde lidt,
En, onder eenen vorst, den vorst van Juda dage
Te velde, daer het roockt van moord, en nederlage;
In 't bloedigh worstelen van Rijcken tegens een,
Van heirkracht tegens heir, van steden tegens steên.
Autaeren tegens koor, en tempel, en autaeren,
En Aron met den staf in Arons schild gevaeren.
Dat 's Herders eigen kroost, of't grootste deel hier na,
Geweldigh aengerand, om hals raecke, of verga
En quyne in vangenis, en vreemde slavernye;
En Isai afsterf van den staf en heerschappye.
Dat zich d'Aertspriester zette in 's rechters hoogen troon,
Oock zelf met Jesses kroon Aärons tulband kroon',
Ja blindling wroet naer roest van rijckdommen en gaven,
Uit holle gierigheid, in 's Herders assche, en graeven.
Zoo dit ons waerende asch en geest noch niet vernoegh;
Dat Juda scepterloos en Levi, wien dit wroegh,
Voorvlughtigh, zonder kerck, en outer ommezwerve,
En, onder 't Heidendom, verstroit en heiloos sterve;
Op dat, al d'aerdboôm deur, geen zoo verschoven hoeck
Te vinden zy, die niet getuigh van Sauls vloeck.
'k Verdroegh dien last des vloex van Simei geduldigh,
'k Verdraegh dit oock van hun. God oordeelt my onschuldigh,
Die zijn gerecht voldoe. Des volx behoudenis
Waermeê, 't en zy men 't bergh, het omgekomen is,
Beweeghtme meer dan 't leed van zulcke lieve magen;
God geef wat opspraeck oock mijn faem hierom zal dragen
By den nakomeling. mijn glori valle in 't slijck.
Ick schel hun 't schelden quyt, ten dienst van God, en 't Rijck.
Wat zegen heeftme 't volck voor zulck een' vloeck gegeven?
Het volck stack driemael op: God spaer den Koning 't leven.
God demp d'erfvyanden, die naer zijn' scepter staen.
Toen greepen hen terstond onze outerknechten aen,
En wringende om den hals de taeie en gladde koorden,
Verboôn de keel de lucht, den mond die lasterwoorden.
Zy stortten op het gras, als zeven pylers, neêr,
Als hun de grond ontzackt. men trock de lijcken weêr
Met touwen op, en hingze aen staecken, elck byzonder,
De handen boven vast, en bey de voeten onder.
Niet een van al, dien 't hoofd niet slap voorover hing
Op 't hart, gelijck of hun de zachte slaep beving.
Dat raeckte menigh hart met avrechts medelyden:
Terwijl een rouwkarros door al den drang quam ryden
Den berregh op. elck weeck met groote eerbiedigheid.
Men twyfelde eerst wie 't was, en twiste om klaer bescheid,
Tot dat, voor 't nieuw gerecht, de paerden staende bleven,
En Rispe hallef dood, en van dit lot gedreven,
Met handen in het hair uit heuren wagen zeegh,
En, onder d' oxels voortgeleit, de staecken kreegh,
En vatte 't heiloos hout, waer aen de zoons gebonden,
Hun stomme moeder vast met spraeckelooze monden
Noch antwoordden, zy zelve een marmerbeeld geleeck,
Behalven alsze zweem, zoo dickwils 't hart bezweeck;
En, zonder datwe een traen langs 't aenschijn rollen zagen,
Van 't zuchten aen 't gesteen, van stenen quam aen 't klaegen.
De jammerklaght verlicht den moederlijcken druck,
Gevat door 't naer gezicht van 't deerlijck ongeluck
Der zonen, op wier hoofd zy al haer hope bouwde.
Hoe klaeghde d'arme weeuw, toen zy 't gerecht aenschouwde?
Helaes! wat zie ick hier met drooge wangen aen?
Kan dit een moeder zien, en op haer beenen staen?
Och kinders, kustghe my met neergeslage troni?
Zijt ghy 't, Mephiboseth? zijt ghy 't, mijn troost, Armoni?
Wien van dit lieve paer omhelze ick allereerst?
Zijt ghy dat edel kroost, waer door uw vader heerscht,
Gelijck zijn mond beloofde? als hy my kuste, en streelde;
En, smeltende in mijn' schoot, genoot volop van weelde,
Daer ick dit eertijds schoone en welgeschapen lijf
(Doch nu een grijns, een best, een oud verschoven wijf)
Hem opdroegh met de roos, die opging voor zijn straelen,
Gewoon den morgendauw uit haere jeughd te haelen.
Heb ick u, waerde zoons, tot zulck een end gebaert,
Op dat ghy een grijphoen, een' tiger, wreed van aerd,
Zoud vallen in den beck, en gruwelijcke kaecken?
Maer neen, ick wil om u mijn leger slaen, en waecken,
En, nacht en dagh, geen weer ontziende, op schildwacht staen,
Noch rusten, eer men u ter aerde heb gedaen.
Zoo klagend, raecktze in 't end van klaegen aen het schreien,
En doet haer jofferen een' zack op d' aerde spreien.
Daer zetze zich, en huilt, en balckt, en houd geen maet.
Het licht valt haer te sterck, hoewel het onder gaet.
Nu zal u Sauls asch noch wroetende afkomst hinderen.
Hy heeft geprofeteert, maer niet van zijne kinderen.
Och Ajas dochter, hoe betoontghe met der daed,
Dat geene moeder 't kind in 't uiterste verlaet,
Oock niet, wanneer de ziel van 't lichaem zy gescheien.
Daer koomt Mephiboseth: my dunckt, ick zie hem schreien
Van blyschap; overmits de geesten [door de smart
Van dees gedreighde straf, getrocken eerst in 't hart,
En daer besloten, en beklemt van alle zyden]
Uit hun gevangkenis geslaeckt van 't naeckend lyden,
Opvliegen naer het brein, en dryven naer beneên
Door d' oogen de verdunde en zilte vochtigheên.
O heftige ommezwaey van heftige gedachten,
In wederlevenden, die strax de dood verwachtten!
MEPHIBOSETH. DAVID.
Gezalfde Koning, ick val met mijn zoontje neêr,
Voor uwe knien, en kan uw weldaên nimmermeer
Verdienen, nademael ghy my, nu nieuws herboren,
Verloste van het lot, dit kind en my beschoren,
Gelijck mijn ooms, en neefs, en al mijn grootvaers huis,
Vermorselt voor uw' troon tot pulver, en tot gruis.
Ick zit aen 's Konings disch, als andre dischgenooten.
Ghy hebtme met genade en zegen overgoten,
Uit liefde, die ghy draeght mijn' vader Jonathan.
Een weldaed schort'er noch, indien 't geschieden kan,
En wy, vergeef het ons, u wijder vergen dorven.
Dit schuldig zevental, vervloeckter dood gestorven,
Blijft hangen, schoon de zon alree in 't water duickt.
Het klaeght, dat Moses wet uit afgunst word misbruickt,
't Gezegent land besmet, en bid om eene gave,
Magh 't wezen, dat men hen, eer d'avond val, begraeve,
Naer 't oud gebruick. Ghy preest weleer de burgery,
En Jeughd van Jabes door gezanten; om dat zy
Mijn grootvaers dooden romp, waermeê de poorten praelden
En vesten van Bethsan, by nacht, gewapent haelden,
Met staci brandden, en met vasten en gesteen
Den vader en drie zoons in 't woud ter aerde deên.
Ghy staet, vertrouwen wy, niet min als toen, in reden.
Dees hebben strafs genoegh, hoewel met Recht, geleden.
Zy hangen op de grens, heel Benjamin te spijt,
In 't oogh van al, wat langs 't geberghte reist, en ryd;
In 't oogh van Sauls hof, en stad, op zijn geboorte
Eer trots, en riecken al ten neus in van dees poorte,
Waer door de bestevaêr al triomfeerend toogh,
Tot roem zijns vaderlands. zy hangen in het oogh
Der Cherubinnen zelfs, die hier de Bondkist decken,
En draeien 't aenschijn, schuw van zulcke doodse vlecken.
Ghy hoort wel aen 't misbaer, hoe Rispe smeeckt, en bid,
Gelijck een stockbeeld zit, en mymert, daerze zit,
En zomtijds opschiet, op geruisch van klaeuw, en vlogel;
Op datze 't wild by daegh, te nacht den naeren vogel
Van 't stinckende aes verjaegh. Dat zitten valt te bang,
In zulck een eenzaemheid; d'aenstaende nacht te lang,
Een oud en koud geraemt, alreede heesch van kryten.
Dat vasten, dat gekerm, dat waecken moet haer slyten,
't En zy men 't hart verquick. Beweeght u 's moeders trouw
Tot haere vruchten niet; zoo laet u 's Konings vrouw,
Een uitgeleefde weeuw, het hair om 't hoofd beweegen,
En 't lichaem, in wiens arm uw voorzaet heeft gelegen.
Bezwalck toch niet in haer den glans der majesteit,
Die noch in d'oogen speelt, waer in d'aenminnigheid
Des Konings, eer haer vel noch was geploeght vol voren
Zich spiegelde, noit zat van kussen, en bekoren.
Zoo zegen d'oppervorst van boven uwen staf.
Zoo ruste uw afgeheerscht gebeente in 't eerlijck graf.
Zoo roeme uw nazaet staegh op uw gedachtenisse,
Als 't nimmer Davids kroon aen wettige afkomst misse.
Sta op, mijn Neef, sta op: al haest genoegh gezeit.
't Is meer dan billijck, dat na 's Rechts gestrengigheid
Gena heur beurt bewaer. nu droogh en wisch uwe oogen.
Wy gunnen u al 't geen God stelde in ons vermogen.
Het waer nu tijd de zein te slaen in 't garstenveld,
Maer 't ziet'er veel te dor en mager toe gestelt.
Zoo ras de wolcken 't land bevochtighen met regen,
Tot teecken van Gods zoen, door 't zevental verkregen,
Zal ick dees lijcken strax doen slaecken van het hout,
En hen in 't graf van Kis, te Sela trots herbouwt,
Met Uw grootvaderlijck en vaderlijck gebeente,
Van Jabes hier gevoert, met staci van gemeente
En Grooten, koningklijck begraeven, naer hun' staet.
Nu volgh my na in 't hof. ick blijf uw toeverlaet.
Adonias
of Rampzalige Kroonzucht
Joost van den Vondel: Adonias of Rampzalige Kroonzucht. Amsterdam: widow
						of Abraham de Wees, 1661.
ADONIAS
ABIZAG
BERSABA
REY VAN HOFJOFFEREN
ABJATHAR
SALOMON
BANAJAS
SADOCK
NATAN
ACHIMAAS
SEMEI
Den weledelen heere Jacob de Graeff, Jongkheere van Zuidpolsbroeck.
Hier wort het heiligh treurtooneel weder opgeschoven, daer Davids zoon, Salomon,
					die gezegende vredevorst, en dat heerlijck voorbeelt van den toekomenden Messias
					in zijne heerlijckheit, ter vierschaere gaet, in zijn eerste recht, het
					gestrenge halsgerecht over zijnen ouder broeder Adonias, die, onder schijn van
					d'overschoone Abizag, zijn vaders ongerepte weduwe, met 's konings believen te
					trouwen, niet zonder heimelijck verstant van aertspriester Abjathar, en
					veltheere Joab, ten tweeden maele naer de kroon van Juda staet. Hier draven,
					onder zoo veele barningen van verscheide hartstoghten, de twee hooftcieraeden
					van een volkomen treurspel, Herkennis en Staetveranderinge, op het hooghste:
					want de beooghde bruiloft verandert in een bloetbancket, de bruiloftszael in een
					schavot, en de bruitsledekant in een graf des rampzaligen bruidegoms, en het
					erfkroongeschil valt tusschen bloet en bloet. Men vint'er die hier een schalck
					oogh op houden, gedenckende aen deze lang geslete spreuck:
Indien men voor geen rechtbreuck schroom,
Bedrijf gewelt
Als 't kroonen gelt:
In andre zaecken hou u vroom:
Eveneens gelijck of Salomons oordeel onrechtvaerdigh waer, aengezien het tegens
					de natuurwet, en het recht der volcken street, waer by de jongste billijck den
					outsten broeder, [en byzonder onder de Hebreen, daer d'eerstgeboren eens zoo
					diep in de erfenisse taste,] behoorde te wijcken: maer zy letten niet van hoe
					groot eenen nadruck dit zy, het onfaelbaere bladt, daer het zoo klaer spreeckt,
					met achterdocht van valscheit te bevlecken, en anders dan waerheit, wijt
					afgescheiden van logentael en onrechtvaerdigheit, te leeren spreecken. Een
					omzichtige wacht zich wel den Heiligen Geest te wederstreven, die uit den mont
					van koning David, eenen man naer Godts hart, aldus spreeckt: Onder de zoonen, my
					van den Heere [want hy gaf my veele zoonen,] gegeven, verkoos hy Salomon, mijnen
					zoon, om op den troon van het rijck des Heeren te zitten over Israël, en sprack
					tegens my: Salomon, uw zoon, zal my een huis, en mijne kerckpoortaelen bouwen:
					want ick verkoos hem my ten zoone, en wil zijn vader zijn, en zijn rijck eeuwigh
					bevestigen, indien hy volhardt mijne geboden en rechten, gelijck heden,
					t'onderhouden. Deze eenige getuigenis, uit meer anderen gekozen, is alleen
					genoegh om in het broederlijck halsrecht Salomon te verdaedigen, eenen koning
					tot zoo groot eene majesteit en wijsheit geschickt, dat hy niet alleen de wijste
					boven alle menschen genoemt wert, maer oock in gelijckenisse komt by het
					hemelsche orakel der wijsheit, daer het zeght: ziet hier is meer dan Salomon.
					Wie zou dan dorven ontkennen dat de natuurwet en het recht der volcken wijcken
					moet, daer Godt zelf spreeckt, en de wet stelt? Ick nam de vrymoedigheit my
					zelven d'eer te geven dit treurspel uwe weledele jeught op te draegen, die, ter
					burgerlijcke regeeringe geboren, de burgerye hoop geeft u eens te zien bekleeden
					den stoel en de staetampten, ten beste van zijne stadt en vaderlant, zoo veele
					jaeren loflijck, bekleet by wijlen uwen grootdaedigen heer grootvader, wiens
					naem gy niet onwaerdigh draeght, en noch waerdiger zult draegen, als zijne
					dapperheit en grootdaedigheit eens in u, zijn levendigh afzetsel, op het
					raethuis, herleven zullen. Uwe edelmoedigheit blijckt alreede, gelijck in een
					voorspel, in het ridderlijck oefenen van brave paerden, om onder onze jonge
					ridderschap de kornet te voeren, en princen en princessen t'onthaelen. In het
					bespiegelen van die blijde inkomsten u ziende, vielen mijne gedachten op den
					kleenen Priaem, die onder de Trojaensche kornet, van edelmoedige jongelingen
					gevolght wert, en van wien de Poeet zeght
Nomen avi referens,
Hoe levend ziet die brave spruit
Zijn grootvaêrs aert ten oogen uit.
Indien het u gelieve dit treurspel, voorgevallen met den intrede van Salomons
					rijck, gunstigh t'ontfangen; ick zal het my tot eene onverdiende eere rekenen,
					gelijck toen wijlen uw heer grootvader mijn treurspel van Gijsbreght van Aemstel
					met zijne tegenwoordigheit verheerlijckte. Ondertusschen wensche ick altijt te
					blijven weledele heer,
Vwe weledele ootmoedige dienaer
J.v. VONDEL.
Prins Adonias, koningk Davids outste zoon, kroonzuchtigh in den aert, en gesteven
					door inbeeldinge van zijn voorrecht, stont, met heimelijck verstant van
					aertspriester Abjathar, en veltheere Ioab, vergeefs naer het rijck, dat hem
					misluckte: want de vader liet, uit kracht van Godts bevel, Salomon koningk
					zalven, en ten troon voeren. Kort na Davids overlijden hervatte Adonias [met
					kennisse der gemelde wederspannigen, uit kracht van Davids uitersten wille, ten
					hove met de neck aengezien,] dien aenslagh, doch onder schijn van door voorbede
					der koningin ne Bersaba schoone Abizag, Davids ongerepte weduwe, by Salomon ten
					huwelijck te laeten aenzoecken: maer de jongste broeder roock de schalck heit
					van den outsten, belaste, na rijp beraet, Banajas, overste der hof benden,
					Adonias en Ioab met der doot te straffen, en bande Abjathar buiten, en Semei
					binnen Ierusalem.
Treurspeelers.
ADONIAS, Davids outste zoon.
ABIZAG, Davids weduwe.
BERSABA, Salomons moeder.
REY VAN HOFJOFFEREN.
ABJATHAR, Aertspriester.
JOAB out veltheer.
SALOMON, koning over Israël.
BANAJAS, Overste der Hofbenden.
SADOCK, Aertspriester.
NATAN, de profeet.
CHUSAI, hofraet.
ACHIMAAS, Sadocks zoon.
SEMEI, de koningslasteraer.
Of rampzalige kroonzucht.
ADONIAS. ABISAG.
De hut van Aron zingt den Godt der vadren lof:
En rijst Abisag niet, de morgenstar van 't hof,
En joffrentimmer, die mijn vader Davids oogen,
Met eene dunne wolck van ouderdom betogen,
Noch kon verquicken, toen zy hem in 't harte scheen,
Het leven langer reckte in d'afgeleefde leên,
En 't bloet, in d'aderen bevrozen, zacht ontdoide?
Geen morgenglans, ter kimme uitrijzende, bestroide
Het aenschijn van het oost met schooner roozeblaên,
Gelijck Natuur haer wang. daer komt die schoonheit aen,
Zoo schoon geschapen, dat een princenhart zou lusten
In haeren schoot, vol gloets, en blancken arm te rusten.
Hoe reizigh muntze in al dien sleep hofjoffren uit.
De hemel zette u haest te prijck, aenstaende bruit,
En trouwe uw rechte hant aen mijne, ô overschoone.
Gy waert den vader lief, en zijt den outsten zoone
Noch liever. my verlangt naer geenen blijder dagh
Dan dat ick in uw hart de kroon eens spannen magh.
De hemel geef het. och, gebeurde my die zegen;
Ick zou het tegens gout noch kroonegout opweegen.
Gy schoone, belgh u niet, noch keer zoo streng en ras
Uw blinckende oogen van den prince Adonias:
De tijt verandert wel der dingen naem en orden.
Gy waert mijn moeder: dat verbiet u niet te worden
Mijn bedtgenoote, zoo het hemelsche geluck
Ons bey gewaerdige door banden van een juck
Te paeren: neen gewis. quaemt gy mijn vier te koelen,
Dat zou mijn vaders geest en assche zelfs gevoelen,
Zoo d'overleên noch met zijne afkomste is belaên.
Ick bidde u luister toch, en blijf een luttel staen.
Abisag
Doorluchtste prins, van Godt gezegent,
Wat stroitge zulck een loof voor my,
Die noit van u dus ben bejegent?
Deze eer gaet boven mijn waerdy:
Oock lijdt de tijt niet dartle rede
Zoo vroegh te voeren. het gebeent'
Van uw' heer vader rust in vrede.
Ick heb mijne oogen uitgeweent,
Het rougewaet pas uitgetogen.
De lijckklaght en het hofgeschrey,
Jerusalem en 't rijck bewogen.
Het is te vroegh van bruiloftsrey,
En bruit, en bruiloften te reppen.
Oock leerde vader dagh en nacht
My lust in Moses wetten scheppen.
Dat voeght het vaderlijck geslacht.
Wat leerde ick al verborgentheden
Uit 's konings mont, daer Godt door sprack!
Toen hy my 's nachts, op mijn gebeden,
De fackel van Godts woort ontstack,
My wees den wandel der aertsvaderen,
En monsterde eeuwen, die voorheen
Verliepen, of van verre naderen,
Daer Jakobs hoop en troost uit scheen.
Hy leerde my Messias kennen
Uit schaduwen, en ommetreck.
Ick zweefde op Cherubijne pennen,
En tradt de leeuwen op den neck.
Hy toonde my de schets des tempels,
Zoo rijckelijck door Salomon
Te bouwen, koor, altaer, en drempels,
En wat geen mensch bedencken kon.
Zijn aendacht heeft mijn' geest ontsteecken.
Het lustme alleen van Godt te spreecken.
Het spreecken van Godts recht en wet
Is loffelijck, doch eischt zijn stonden:
Daer staen de priesters aen gebonden,
Die voor ons waecken in 't gebedt.
Het vryen eischt oock zijne tijden,
En voeght den jongelingen eerst.
De liefde, die het al beheerst,
Gebiet ons in dit velt te strijden.
Zoo gingen al de vaders voor,
En noodden ons hun streeck te houden.
Heldinnen, die geslachten bouden,
Verdaegen ons op 't zelve spoor.
Het is my ernst. ick hoop u heden
Noch aen te zoecken by het hof.
O schoone, 't zy met u verlof.
Och neigh u oor naer mijn gebeden.
Dat is een donderslagh in 't oor.
Zou my de prins ten hove aenzoecken?
Daer komt hy langkzaem tot gehoor.
Bedenck u wel. leef raet met kloecken.
Verschoon uwe eer en achtbaerheit:
Uw broeder zoeckt u niet te huwen.
En wort uw aenzoeck u ontzeit,
Al 't joffrentimmer sal u schuwen.
't Verzoecken staet den prince vry:
Maer kuntge my hier in geloven,
Gy raeckt'er lichtelijck in ly,
Of kommerlijck dien hoeck te boven.
Wie t'ontijt vruchten plucken wil,
Zal 't zwaerlijck naer zijn' wensch gelucken.
Wat hindert uitstel? hou u stil.
Ontijdigh ooft valt wrang in 't plucken.
Betrout gy 't ons, men heeft de zaeck
Met wijze mannen overwogen,
En raet van aenzien en vermogen.
Gy zijt de liefste, om wie ick blaeck.
Men zal dit aenzoeck zoo beleiden,
Dat ons de bruit niet kan ontstaen.
Wy vangen 't werck niet reuckloos aen,
Maer rijp, omzichtigh, en bescheiden.
Wie zijn die raeden? meltze my.
Zie toe, en laet u niet verblinden.
Ga hier een luttel aen een zy.
Wat grontvest heeft dit onderwinden?
De groote aertspriester Abjathar
Met veltheer Joab onderstutte
Mijn huwlijx voorslagh in Godts hutte,
O licht des rijx! ô morgenstar!
Men zal eerst 's konings moeder winnen,
En houden aen by Berseba:
Zoo kan men, onder haer gena,
't Verzoeck aen Salomon beginnen.
De zoon kan zijn vrou moeder niet
Haer bede ontzeggen, en beschaemen.
Hoe zou den koning dit betaemen,
In 't opgaen van zijn rijxgebiet?
Gy stut met afgezette maghten
En maghtelozen raet uw daet.
Wat uitkomst staet u hier te wachten,
Indien dit averechts beslaet?
Doch is uw jeught aldus op trouwen
Verslingert, ga te keur in 't hof,
En kies de bloem uit alle vrouwen.
Een' prins als gy ontbrack noit stof.
Mijn vader had u uitgekozen
Uit twalef stammen, waer de zon
Een schoone maeght beschijnen kon.
Gy zijt de bloem van al de rozen.
Verquick mijn hart met uwen geur,
En zwelgh mijn ziel in met de tippen
Van uwen mont en roode lippen.
Waerom verschietge dus uw kleur?
Ick hoop de honighleckernijen
Uit uwen mont, in uwen schoot,
Te zuigen, daer de min my noot.
Ick ga hier op ten hove vrijen.
Daer komt nu d'oude koningin
Ter hutte treden naer Godts outer.
De liefde maeck' den minnaer stouter.
De hemel zegene ons begin.
Wat my belangt, ick sta gelaeten,
Aen 's konings wil, en Sadox stem.
De hemel zeegne Davids staeten,
En waecke voor Jerusalem.
Wy zullen ons gehoorzaem draegen.
Wat Godt behaeght, zal my behaegen.
BERSABA. ADONIAS.
Bersaba
Adonias, dus vroegh en vierigh in het werck,
Abisag het geley gegeven naer de kerck,
En met een' morgengroet den kerckgangk onderhouden?
Dat ging zoo minnelijck, als waert gy ondertrouden,
Of eerstgetrouden, zoo 't mij uit de trali scheen.
Wat luistert gyze in 't oor, daer zy u spreeckt alleen,
Zoo stil aen d'eene zy? wat broeit hier, twist, of vrede?
Vrou moeder, durf men u ootmoedigh met een bede
Van ver genaecken, 'k heb een vriendelijck verzoeck.
Indien gy onraet broeit, zoo treffe u vaders vloeck.
Laet hooren wat uw geest ontworpt en heeft begrepen.
Hoe schijntge zoo verbaest, als waer het hart benepen?
Uw aengezicht ziet bleeck, en quijnt, als afgevast.
De bleeckheit is de verf, die eenen minnaer past,
En jongeling, getroost van hartewee te sterven,
Indien hy troosteloos zijn liefste pant moet derven.
Het is uit loutre min dat ick aen 't quijnen sla.
Mijn leven drijft alleen op hoop van uw gena.
Belieft uw majesteit mijn toeleg nu te zegenen,
Zoo kan my heden niet dan heil en troost bejegenen.
'K verwacht van uwe hant alleen 't gewenschte goet.
Gy meent Abizag?
recht. Abizag is de gloet,
Daer 't jeugdigh hart in blaeckt. die schoonste, uit alle stammen
Voor vader opgezocht, is voester van mijn vlammen.
Het zy ick waecke, of slaepe, of nederlegge, of sta,
Abizag of haer schijn en schaduw volghtme na.
Zy houdt mijn zinnen met haer schoonheit opgespannen.
My lust geen spiegelstrijt, geen poort noch burgh te mannen,
Noch met den zwijnspriet het schuimbeckende everzwijn
Te vliegen in den mont, noch, vrolijck by den wijn,
De bloem der ridderschap met boordevolle schaelen,
Op feest en hofbancket, te toeven en onthaelen:
My lust Abizag nu alleen ten dienst te staen.
En wanneer ging die brant in uwen boezem aen?
Toen vader overleedt, en d'oogen had geloken.
En wanneer hebtge haer hier over aengesproken?
Eerst daetlijck, noit voorheen.
waerom zoo lang gebeit?
Waerom niet eer?
Zy heeft den rou eerst afgeleit,
Hoewel zy jaeren lang dien rou in 't hart zal draegen,
Ten zy een wederga die smart koome uit te vaegen:
En jammer waer het datze, in staet van weduvrou,
Het leven, dat elck lust, dus eenzaem slijten zou,
En geen afzetsel den nakomeling getuigen
Van zulck een schoonheit, daer zich engelen voor buigen
Met alle eerbiedigheit, noch noit bespieglens moe.
Hoe dickwijl zwaeide haer mijn hart het wieroock toe,