floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
De fonteyne van ontfermhertigheden,
Van gracyen,
Des levens
Vol smertigheden,
Die alle des waerelts zonden vervanghen heift.
Ghelijc als thertekin beghaerlic zijn ganghen heift
Dorstigh naer de fonteynkins inden pleyne,
Sghelijcx mijn hertekin groot verlanghen heift
Naer u, Iesu, levende fonteyne.
Ghy lavet al dat leift int ghemeyne,
Ontfermhertyghe heere, comt my te baten;
Al ben ic, aerm zondare, van dueghden cleyne,
Verbaerght my in u wondyghe gaten;
Swaerelts pompuesheyt willic ghaerne laten.
Ontfermhertelic troost my in dezen cryte:
Haelt my, Iesu, alst past by apetyte.
Hebt altijt u ooghen even ghedichte
Ootmoedelick inder fonteynen ghezichte,
Hy en zal zijn ooghen vol alder ghenadigheyt
Van u niet slaen, maer met voorspoedigheyt
U beschaermen voor de helsche nacyen.
O fonteyne van Syloe vol gracyen,
Levende putte vol alder ghenaden,
Staet my by met confortacyen
Als my de vyant zal commen beladen.
Ghy stondt den moordenaere, heere, in staden
Die noyt ter waerelt en hadde dueght ghedaen;
O Iesu, laett my in u hertekin baen
Dat zo wondigh om mynen twille es begaen;
O Iesu, wilt mijnder nu gade slaen,
Ghespijst met uwen helyghen inbyte:
Haelt my Iesu, alst past by apetyte.
Dit es tfonteynkin der hoven zeer zoet
Daer al dat leift by wassen en groyen moet,
Dit is tclaer fonteynkin diet al verhueght
Waer inne alleene ghy troost vinden mueght,
Tuwaerts bernende in minnen gloedigh.
Fonteyne bermhertigh in Lybano vloedigh,
Zijt doch mynen troost in dezen wederstoot;
Zelve zeghdy, dat maeckt my nu moedigh:
Ic en wille voorwaer niet des zondaers doodt,
Maer meer dat hy hem bekeere ter noot.
O Iesu, mynen tryumph, mijn croone,
Ontfanght my ghenadelick in uwen schoot;
Bermhertyghe heere, alles troosts ghewoone,
Gheift my u eeuwigh rijcke te loone,
Deis doodt en achtic, heer, niet een myte:
Dit es tfonteynkin van cyropygher mynen,
Roupende: comt, die aerbeyt met pynen
Oft verladen zijt, en wilt niet myen,
Comt, ic zal u vermaken en verblyen;
Hier inne troost u voor shemels vereenen.
Prince, zoete Iesu van Nazareenen
Die my gheboren zijt en besneden,
Zijt mijns ontfermhertigh met Magdaleenen;
My hebdy doch hongher en durst gheleden,
My hebdy ghevast, my hebdy ghebeden,
My waerdy ghevanghen en anghetast,
Ghecroont, ghegheeselt, bespoghen, betreden,
My waerdy zoo vaste ant cruce ghepast;
Ic roupe op u, aerm zendare beclast,
Diet al hebt ontlast, den duvel te spyte:
Dats een schoon verstant,
Een Christelic voornemen.
Staerft hy in dien brant,
Met zulcker temen,
Tes een teecken van rechter victoryen.
Barmhertyghe heere, conijngh der gloryen,
In u ontfermhertigheyt hebbic ghehoopt;
Ic troost my, als my de wree doot nu noopt
Ic en zal niet beschaemt zijn voor eenigh tempeest;
Heere, in uwen handen beveil ic mynen gheest.
Dats een zalyghe doot,
Een troostelic staerven;
Zo doende zalmen den hemel verwaerven.
Beminde vrienden die dit anschauwen,
Wy bidden u willet met herten onthauwen.
Al hebdy een Christelic leven gheleydt,
En wilt alleene daer op niet bouwen,
Maer als ghy naect van dezer waerelt scheydt
En ghy u (staervende) ter doot bereydt,
Op Gods ontfermhertigheyt stelt u betrauwen.
Zijn goedertierheyt zal u bedauwen,
Zonder flauwen, metten hemelschen scharen.
De fonteyne dryvuldigh wil u bewaren.
De Amsteldamsche Hecvba
Joost van den Vondel: De Amsteldamsche Hecvba. Treurspel. Amsterdam:
						Jacob Aertsz. Caolom, 1626.
HECUBA
REY VAN VROUWEN
TALTHYBIUS
CALCHAS
ANDROMACHE
RAEDSMAN
ASTYANAX
HELENE
De Amsteldamsche Hecvba Treur-Spel,
Πλήρης στεναγμῶν, οὐδὲ δακρύων κενός.
T'AMSTELDAM,
Hecuba.
'T Was Sparten niet genoegh dat, na'et langduurigh krygen,
Jck met myne oogen sagh; hoe Pyrrhus voor't outaer
Het grijse koningshoofd greep by 't gewrongen hayr,
En met sijn lemmer ging den ouden strot doorrygen:
Dat ick de vlammen sagh van 't hof ten Hemel stygen:
Als Hecube wtgeput door jammren, en misbaer,
Haere heldensoonen had begraven voor en naer,
En weduw bleef gemengt in 't overschot der Phrygen:
Jck most noch, onder schijn van inspraeck Gods als kacx,
Mijn' dochter Polyxeen, mijn' neef Astyanax
Sien sneuvelen door 't stael, sien storten van den tooren,
En Troiens heerlijckheyd vergaen in roock en damp,
En oud verschove wijf besteenen aller ramp.
Hoe is een' taye siel soo veel verdriets beschoren!
Den achtbaeren, hooghgeleerden, wysen, en bescheyden Heere, Mr. Antonis de
					Hubert, ouden raed, en schepen der stede Zierickzee, en rechtsgeleerden,
					&c.
Wy offeren hier uwe E. de Amsteldamsche Hecuba. Desen bynaem draeghtse om dat
					Amstelredam haere geboortplaets is. Verscheyde vaders hebben vaderlijck recht
					aen dit kind. Seydmen dat het schandelijck luyd datter meer als een vader tot
					eene selve vrucht gehoort: Wy staen het geerne toe: maer gelijck dat in de
					natuure oneerlijck is, alsoo sal 't hier heerlijck sijn. Besietse ja doorsietse
					vry, en soo u dunckt datter yet Godlijcx in haer aenschijn sweeft, denckt datse
					geboren, ende oock herbooren is, alsoo datse met recht twee of dryboortige magh
					heeten. Dit heeftse met geene sterffelijcke menschen maer met den God Bacchus
					gemeen, die, na dat hy als eene ontydige vrucht wt Semele ter weereld quam, in
					Iupiters dye voldragen werd, en derhalven met recht den naem kreegh van
					Διθύραμβος. Het wyse en geleerde breyn van eenen, wiens standvastigheyd de
					eeuwen doorleven sal, heeft de Latijnsche Troas vereert met den tytel van Regina
					tragoediarum: Wy wenschten dat de Nederlandsche sulck eenen karbonckel in
					'tvoorhoofd voeren moght, of datse ten minsten meer luysters van Seneca ontleent
					hadde. Dat wy uwe E. die in 't bysonder hayligen, en opdraegen, geschied tot
					danckbaerheyd van de psalmen, die uwe E. ons toegesonden hebt, en waer mede wy
					niet weynigh vermaeckt waeren, als wy met greetige ooren den Goddelijcken galm
					van Davids harpe vingen, en hem met geene mindere soetigheyd in suyver Neerduyts
					hoorden geluyt slaen, als voormaels in 't Hebreeus de Hebreen in Iudea deden. Of
					wy hier alle eygenschappen onser moederlijcke taele, volgens het afscheyd der
					dichteren, wel hebben waergenomen: daer van sal uwe A. konnen oordeelen: als die
					hier t'huys hoort, en als een treffelijck litmaet onse letterkunstige
					vergaderinge niet weynigh vereerde. Omhels dan, waerde heer ende vriend, onsen
					en der anderen arbeyd liefelijck, en, na uwe gewoonte, straf de misslaegen
					heusselijck, en leef hier voorspoedelijck, en namaels eeuwelijck. t'Amstelredam
					desen sesten van Oegstmaend. 1625. 29
Uwe E.A. verplichte
I. VANDER VONDELEN.
Als den Griecken, na datse Troien verdelgt hadden, weer en wind tegen was, en
					datse hier door gehindert werden, ancker te lichten, en na huys te keeren: Soo
					verscheen hun by nacht Achilles schim, die belaste hen datse Polyxena sijne
					assche tot eene offerhande souden slaghten. Agamemnon weygerde de konincklijcke
					maeghd ter wtvaert over te geven. Na datmen Calchas om raed gevraeght hadde,
					antwoorde hy, dat dit niet moght nablyven, dat dese het eenige beletsel der
					vloote was, en aldermeest Astyanax de soon van Hector, dienmen noodsaeckelijck
					most ter dood brengen: Waerom Ulysses Astyanax wt sijnen schuylhoeck hervoor
					dede komen, en afstorte van de Sceesche poorte: en Pyrrhus slaghte op sijnes
					vaders tombe Polyxena, die, als eene konincklijcke bruyt cierlijck
					wtgestreecken, hem Helene toebragt.
Deses treurspels tooneel is in der Griecken leger voor Troien
HECUBA.
REY VAN VROUWEN.
TALTHYBIUS.
CALCHAS.
ANDROMACHE.
RAEDSMAN.
ASTYANAX.
De eerste handel.
Die op een rijck vertrout, en kraght geeft sijn' geboden
In een geweldigh hof, en niet is voor der Goden
Lichtvaerdigheyd beducht, en na sijns harten lust
Te reuckeloos in weelde, en blyde voorspoed rust:
Die spiegel sich aen my, en Trojen eens te dege.
'T lot wees noyt klaerder aen hoe slibbrig d'opgestege,
En pratte vorsten staen. Die pyler trots, en schoon,
Die zuyl van Asien, dat werreckstuck der Goon
Te gronde is neergestort: wien oyt ten dienste stonden
Hy, die den Tanais drinckt, die wt sijn' seven monden
De koele stroomen braeckt: hy, die met recht gesicht
Siet rysen, en begroet 't herboren sonnelicht,
En 's Tigers laeuwen vliet mengt met de roode baeren:
En sy, die buurvorstin der Scythen, met veel' schaeren,
En weduwlijcke stoet, staegh Pontus strand berent:
Dat Troje leyd ter neer, door vier, en stael geschent:
Pergamum heeft op 't lest met puyn bestulpt sich selve.
Daer leyd die hooge prael van heerlijcken gewelve,
'T geweld van muuren, met sijn' daecken gants tot schand
Vernielt door 't wellend vier. 't Hof staet in lichten brand
'T huys van Assaracus roockt over alle straeten.
De vlam geen' plondring weert van woedende soldaeten.
In 't brandend Trojen elck om 't seerste rooft, en ruyt,
En 't kolcken van den roock den open Hemel sluyt:
De voncken, en het vier van d'Iliasche gevels
Beswalckt den dagh, als waer hy dick bekleed met nevels.
Siet den verwinner daer eens heet van gramschap staen:
Die vast de taeye stad schout met sijne oogen aen:
De gramme krijgsman, nu gemat, en wel ervaeren,
Den tyd ontschuldight, die gesleept heeft vyf paer jaeren.
Noch schrickt hy al bedeest voor d'overheerde stad,
En schoon sy leyd verplet, noch naulijcx acht hy dat
Sy voor hem winbaer was. De plonderaers die sleepen,
En torssen vast den roof, te swaer om duysend schepen
Te laden met den schat. Ick droef, en afgetreurt,
Der Goden hayligheyd, op my dus hoogh gesteurt,
Neem tot getuyge, en d'asch mijns vaderlands te gader,
En u der Phrygen vooghd, en veeler vorsten vader,
Den welcken Troje deckt, bestulpt door al 't gewight
Van 't neergedreven rijck, dat boven op u light:
Daer toe den geest van u, die al 't geweld hielt tege',
En Ilium hielt staen, en waert der Phrygen sege,
Soo lang ghy staende bleeft: en u, o groote schaer.
Maer kleyndre schimmen doch, myn' kinders al te gaer!
Dat ick al 't leet, 'twelck oyt ons prangde, en 'tgeen d'onstelde
Apolloos priesteres ons oyt te vooren spelde
[Met een' beseten mond, als van verstand berooft,
Maer door 't beleyd der Goon van d'onse noyt gelooft]
Al lang te vooren heb, van mynen Paris swanger,
In eenen droom voorsien, en heb myn' vrees niet langer
Verswegen, nocht geheelt: maer voor Cassandra vroegh
Elck mijn waerseggen steeds als sotterny beloegh.
De schalcke Ulysses niet, nocht die hem 's nachts verselde,
Nocht Sinon vol bedrogs in brand ons Trojen stelde:
Ick ick ben stoockebrand: mijn vier is 't datter blaeckt,
En Ilium is van mijn' toorts in brand geraeckt.
Maer ouderdom die sijt te leefbaer! waer toe 't weenen,
Om d'wtgeroyde stad, om d'omgestorte steenen?
Rampsalige vorstin! den verschen rou aenschout:
Set Trojen aen d'een' sy': dat ongeluck is oud.
Ick heb vervloeckter feyt gesien vol schricx, en beven,
Des ouden koningsmoord, een schellemstuck bedreven
Door Pyrrhus wreed geweer: die self voor 't hoogh outaer
Der Goon, met felle vuyst, het grijse koningshayr
Omwrong, en dreef het stael, o droevige vertooning!
Wel diep ter wonden in: 't welck d'afgeleefde koning
Vrywilligh heeft ontfaen: soo dat het swaerd verwoed
Ten strote aen d'andre syde is wtgekeert bebloed.
Wien sou die grijse kop, wien souden de getuygen
Van 't schelmstuck, selfs de goon niet hebben konnen buygen?
En 't oude haylighdom van 't neergevallen rijck?
Priaem gebeurt geen graf: hy die soo groot een' wijck,
En steun van kindren had, tot vesting van sijn landstaet,
Derft nu sijn' leste vlam, daer Troje gants in brand staet.
Noch bluscht dit jammer niet der Goden gramschap wt.
De vorsten met de bus vast loten om den buyt
Van 't hooghgeboren bloed, om vreedsaem t'huys te vaeren,
Met Priaems dochteren, en aengehuwde snaeren.
Wie sal my slechten buyt! mevoeren over zee?
Dees heeft sich Hectors bruyt ten troost verlooft alree.
Dees wenscht om d'eegemael van Helenus mijn' soone:
Die om Anthenors lief: en o myne overschoone
Cassandra, droeve maeghd! daer isser meer als een
Die na uw' kuyscheyd dingt. Ick oude vrou alleen'
Der Griecken afkeer ben: mijn lot doet yeder duchten.
O ghy gevangen sleep! wat houd ghy op van suchten?
Slaet droevigh voor uw' borst, en tyt aen 't huylen stout:
Heft op een veldgeschrey, en Trojens wtvaert houd.
Op op met droeven galm: laet Ide uw' klaghten hooren:
Wiens vierschaer heyloos was tot ons bederf beschoren.
REY VAN VROUWEN. HECUBA.
'T Kermen is niet nieu, noch 't klaegen,
Die ghy rou belast te draegen:
Neen, wy pleeghden dit geween
Heele jaeren achter een:
Zedert Paris minne blaeckte,
En de Griecxsche Amyclen naeckte:
Zedert hy d'AEgeesche zee
Met sijn hayligh pijnhout sne.
Ida tienmael was beslagen
Grijs van sneeu, en wintervlaegen:
Ida kael gemaeckt van hout
Om ons' lijcken menighvout.
Tienmael oock de maeyer maeyde
In 't Sigeesche veld 't gesaeyde,
Datter niet een dagh en gle,
Of hy broght sijn' droefheyd me:
Of de daeglijcksche ongenughten
Gaven oorsaeck om te suchten.
Houd in treuren al die maet
Daer mevrou ons voor in gaet.
Hef dan op uwe hand mevrouwe!
Wy sijn volgsters van den rouwe,
Die getreur, en droefenis
Lichtelijck te leeren is.
O getrouwe gesellinnen
Onses vals, bedruckt van sinnen!
Slaet uwe hayren in den wind,
En uw' tuyten flucx ontbind.
Laet d'ontsnoerde vlechten decken,
En beslaen de droeve necken:
Dat de schaer met luyd geschrey
D'armen wtstrecke allebey:
En begruyst van d'asch der stede
Die berey met lossen kleede:
Onderknoopt oock uwen schoot:
'T lijf sy tot den buyck toe bloot.
Kuyscheyd, die nu sijt gevangen,
Waerom verwt de schaemte uw' wangen?
Op wat bruyloft hooptge nu,
Datghe uw' borsten deckt soo schuw?
Dat de sluyer met sijn' vouwen
Gord' den neergeslagen bouwen.
Handen, rand het lichaem aen,
En beledight u tot slaen.
O dat jammeren dat slaeghtme!
O dat wesen dat behaeghtme!
Dat behaeghtme! 't voegt ons lot:
'K sie nu Trojens overschot.
Dat sich wederom verheffe
'T oud getreur, en overtreffe
De gewoone droefheyd vry.
Hector u beschreyen wy!
'T hayr gedunt door al het scheuren,
En 't veelvuldigh lijckbetreuren,
Wy, met rou in 't hart geroert,
Hebben al te saem ontsnoert:
Knoop en strickeloos al weder
Hangen nu de vlechten neder:
En ons aenschijn op dit pas
Is begruyst met smeulende asch.
Vult met puyn, en stof uwe handen:
Want de vyand na'et verbranden
Van onse wtgeroyde stad
Niet gelaeten heeft als dat.
Laet de kleedren van u allen
Van de naeckte schoudren vallen,
En de neergesackte kleên
Stutten van ter sy' de leên.
Nu nu droefheyd! baer uw' kraghten,
Want de bloote borsten wachten
Na de rechte, en slinckehand.
Vult met druck 't Rhoeteesche strand.
Dat de galm die sich gaet schuylen
In 't geberghte, in holle kuylen,
Niet gelijck hy is gewend
'T leste woord te rugge send:
Maer de gansche klaghten stroye
Wederom, van't woeste Troje.
Laet vry hooren zee, en lucht
Ons gesteen, en ons gesucht.
Smyt de borst met felle slagen.
Handen woed: 't gewoonlijck klaegen
My niet magh vernoegen nu.
Hector wy beschreyen u!
Om u, sonder sich t'erbarmen,
Slaet, en krabt onse hand dees armen:
Om u is sy dus verwoed
Op de schouders vocht van bloed:
Om u slaetse 't hoofd vol wonden:
Om u hangt de borst geschonden,
Opgekrabt, en aengerand,
Van een' wreede moeders hand.
All' de wonden, en quetsuuren
Die ick eertyds most verduuren,
Die ick aen mijn lichaem gaf
Op uwe wtvaert, aen uw graf:
Vloeyen opgekrabt als beecken:
Van veel bloeds sy stadigh leecken,
Zuyl, die hielt in sijnen stand
'T lang verdedight vaderland.
O die weerstond soo veel' dagen
Dese ons toegeschickte plaegen:
Ghy waert ons een muur, en schut,
En der matte Phrygen stut.
Tien jaer hebt ghy met uw' schoudren
'tRijck gestuttet uwer oudren:
Ghy alleen hebt tien jaer lang
Ons bewaert voor ondergang.
Maer soo haest ghy sijt gevallen
Vielen oock die haylge wallen:
'T was een selve laetste dagh
Die ons' stad en Hector sagh.
Keert uw' klaghten elders heenen
En wilt Priaems lijck beweenen:
Schreyt op nieus met luyde keel,
Want mijn Hector heeft sijn deel.
Hoor het suchten, en het schreyen
Van ons' weeuwelijcke reyen,
Oude vader! die vermant
Tweemael waert van 's vyands hand.
Trojen heeft in uwe dagen
Geene plaegh maer eens gedraegen.
Dardans muuren sijn tweemael
Omgebeuckt van't Griecxsche stael.
Pergamum most tweemael swichten
Voor Alcides boogh en schichten
Na dat al gebragt ter aerd'
Is dat Hecube heeft gebaert:
Na'et verbranden sulcker beenen
Die hier halve Goden scheenen,
Draegtme' uw lijck o vader! wt:
Dat de leste stacy sluyt:
En geslaght Iupijn ter eeren
Moet uw lichaem 't graf ontbeeren,
En uw romp met smaed, en schand
Drucken de Sigeesche strand.
Elders dochters der Trojaenen
Keert uw' biggelende traenen:
Iammert niet om Priaems end,
Hy voelt droefheyd, nocht ellend.
Segt dat het een groot geluck is
Dat hy voor ons wt den druck is,
En so vry benedenwaert
Na het rijck der schimmen vaert.
Hy en sal niet half besweken
Draegen 't lastigh juck der Greecken
Droef op een' gebonden hals:
Schouspel na veel ongevals.
Hy heeft niet gesien d'Atryden
In sijn ongeluck verblyden:
Nocht aenschout in sijne smart
Dien Ulysses valsch van hart.
Nocht op Argos segefeeste
Sal hy niet, beangst van geeste,
Draegen met stockoude leên
Hunne hoovaerdige tropheen:
Nocht men sal sijne handen beyde
Daer hy scepters mede sweyde,
Tot sijn hartseer, en verdriet,
Op den rugge vleuglen niet:
Nocht de last van gulde boeyen
Sal sijne armen niet vermoeyen;
En na soo veel tegenspoeds
Sal hy Agamemnons koets
Niet met ysers aen sijn' beenen
Volgen, en 't verheughd Mycenen
Sonder purper, sonder kroon,
Tot een schouspel staen ten toon.
Priaem van de dood verbeten
Wy te samen saligh heeten.
Vaerende op eene andre ste
Droegh hy sijne rijcken me.
Veyligh gaet hy druck versmaden
Onder d'Elyseesche bladen,
By de vroome schimmen, daer
Hy sijn Hector word gewaer.
Wel hem die in nederlaegen
Alles met sich siet verslagen:
Dit viel Priaem nu te beurt,
Dies niet langer om hem treurt.
TALTHYBIUS. REY.
Talthybius
Hoe lange draelt altyd de Grieck in havens schoot,
'T sy hy ten oorloogh treckt, of t'huys keert met de vloot.
Meld d'oorsaeck die soo lang de schepen doet verbeyden:
Wat God de wegen sluyt, die ons te rugge leyden.
't gemoed dat beeftme, en schrick schud trillende all' mijn' leên.
Een onwaerschijnlijck spoock, en meerder als gemeen,
Word selden vast gelooft: ick met myne eygene oogen,
Ick self heb dit gesien: de son begost te hoogen,
En streeck der bergen kruyn. De duysterheyd die lagh
Alree verwonnen door den opgeresen dagh:
Als 't aerdrijck schielijck heeft met schudden, en met beven,
Wt 't binnenst sijner schoot, een naer geloey gegeven:
De boomen schudden 'thoofd: 't verheven woud geparst,
En self het hayligh bosch dat dondert met een' barst:
'T geberght van Ida smelt in morseling van steenen:
En 't aerdrijck niet alleen en ziddert, maer met eenen
Word Thetis selve in zee haer' eygen soon gewaer,
En kemt haer' vloeden glad. Doen opent d'aerde daer
Van een gerete flucx haere holen, en 't wanschapen:
En Erebus verschaft langs 'saerdrijcx grousaem gaepen
Een vry, en open padt na'et volck om hoogh bedeest,
En licht den steen van 't graf. Te voorschijn quam de geest
Van Scyros hartogh, soo als hy den aentoght mende,
En velde in't harnas neer de strenge Thracier bende,
En dede o Troie! u sien het voorspel van uw leet:
Of doen Neptunus soon hy dood ter aerde smeet:
Die op sijn jeughdigh hoofd met silverhayren pronckte:
Of als hy in't gedrang met forssen moede ontvonckte,
En heele stroomen heeft met dooden toegestopt:
Doen Xanthus in sijn wad, aen lichaemen verkropt,
Ging soecken sijnen wegh, en na sijn' wtgang vraegen:
Of als hy segenrijck aendreef den oorlooghswagen,
En 't lijck van Hector sleepte, en Ilium met hem.
Naer over 't heele strand klonck sijn' vergrimde stem:
Onaerdige! gaet heen, ontdraeght te deser stonde
Mijn' geest die eer, waer toe mijn' deughd u heeft verbonde:
Ontmeert d'ondanckbre vloot om door ons' zee te gaen:
Mijn' gramschap staet u dier, en sal u dierder staen:
Ten sy Polyxena verlooft sijnde aen onse assche,
Door Pyrrhus hand geslaght, het graf besprenge, en wassche.
Soo spreeckende overluyd, brack hy den dagh in tween
Met een' heldonckre nacht; en daelende beneen,
Den grouwelijcken kuyl, noch naulijcx neergedoocken,
Met t'saemenloopende aerde hy heelde; en na het spoocken,
De zee haer' baeren stilt, en langer niet meer woed,
En 't heele meyr bedaert, en mort met sachtren vloed.
De Rey van Tritons wt het diep, tot vreughd gedrongen,
Het hoofd om hoogh stack, en heeft 't bruyloftslied gesongen.
PYRRHUS. AGAMEMNON. CALCHES.
Als ghy met blyden seyl' soud keeren zeewaert in,
En quam Achilles u niet eenmael in den sin:
Hy, door wiens eenige hand dat Troiens hooge vesten
Geschuddet, sijn gesloopt, en omgestort ten lesten:
Waer mede hy heeft geboet in korten tyd al 't geen
In Scyros is gemart, en Lesbos: 't welck in tween
d'AEgeesche golven klieft. Soo haest hy was gebleven
Stond Troiens val beducht waer heen hy sich wou geven.
Al waert ghy schoon gereet te schencken in der daed
Hetgeen hier word geeyscht, noch komt het al te laet.
'T lot heeft den vorsten ree hunn' prijsen toe gaen leggen.
Wie kan soo kleyn een' loon so groot een' deugde ontseggen?
Verdiende hy luttel, dien gelast den krijgh alom
Te vlieden, en gerust met langen ouderdom
Sijn' tyd te brengen door, om sonder schrick en beven,
Den ouden Nestor, en sijn' jaeren t'overleven,
De moederlijcke list nochtans, en 't vrouwekleed
Afleyde, en door 'tgeweer sich willigh man beleed.
Wanneer dat Telephus oploopende, en vermetel
Door sijn ongastvry rijck, en Mysiaenschen setel
Den pas geweygert had: sijn' koninglijcke wond
Verwt d'onervarene hand, die namaels hy bevond
Soo soet als streng in't eerst. Self Theben most beswijcken.
De vorst Eëtion verovren sien sijn' rijcken:
En kleyn Lyrnessos, dat aen't hoogh geberghte leyd,
Leet diergelijcken val: en 't land wiens naem verbreyd
Door 't vangen van de maeghd Briseïs is geworden:
En Chryse, d'oorsaeck dat de Griecxsche vorsten morden,
En lagen overhoop, en Tenedos befaemt:
En dat het Thracier vee in vruchtbaerheyd vernaemt,
Met vette weyden voed: en Cilla onder andre
Apollo toegewyd. Wat wil ick na malkandre
Ophaelen alle steên, die rijck van vee, en volck,
Caïcus door den vloed verhoogende sijn' kolck,
Met wintervocht bespoelt. Soo groote nederlaegen,
En veeler volcken schrick, en steden neergeslagen,
Gelijck voor dwarrelwind verstuyft het lichte stof,
Sou sijn eens anders roem, en alderhooghste lof:
Achilles de'et ter loop. Soo quam mijn vader trecken.
Die wtgevoerde krijgh, de val soo veeler plecken
Toerusten heet by hem: dat ick hier by niet voeg'
Syne andre feyten, was een Hector niet genoegh?
Mijn vader Ilium verwonnen heeft; ten lesten
Komt ghy, en doet niet meer als breecken sijne vesten.
Het lust my op dit pas eens door den drang te gaen
Van vaders hoogen lof, en wydberoemde daên:
Lagh Hector niet gevelt voor 's eygen teelders oogen,
En Memnon voor sijn ooms? Om wien sich quam vertoogen
De moeder in een' schijn heel anders dan sy plagh,
En met haer' dootse verwe aenvoerde een' droeven dagh.
Self d'overwinner heeft een' afschrick van het voorbeeld
Syn'r eyge daed: waer door Achilles merckt en oordeelt
Dat Godenkinders oock geraecken aen hun end.
Penthesilea doen ten sadel wtgerent,
Der Griecken jongste schrick gevallen is ter Aerde.
Indienghe Achilles deughd wilt schatten na heur' waerde,
Al eyschte hy Argos puyck, of een' Myceensche bruyt,
Ghy sijt daer toe verplicht. Hoe twyffeltghe? spreeck wt:
En staetghe het noch niet toe? wat salmen langer wachten?
Is 't wreedheyd Priaems saed voor Peleus soon te slaghten?
Ghy vader hebt wel self uw' dochter om Heleen
Geoffert: 't geen ick eysch is al gebeurt voor heen.
'T is jonger lieden feyl sijn' moed niet in te toomen.
Dit vier der eerste jeughd heeft andere ingenomen,
Door een gemeen gebreck: doch Pyrrhus word vervoert
Door vaders aerd, die hem sijn' korsle sinnen roert.
'K heb dreygen grof en groot, en heete oploopentheden
Uws vaders eertyds wel met koelen moed geleden.
'T voeght wel die veel vermagh dat hy wat meerder lyd.
Wat wiltghe d'eedle schim eens vorsten, die den nyd
Doet vlieden voor sijn' faem, besoedlen, en bespatten
Met grouwelijcke moord? dat hoortmen eerst te vatten,
Waer d'overwinner toe verplicht is met bescheyd:
Wat hem te dulden staet die overwonnen leyd.
Geweldige heerschappy hielt niemand lange staende:
Gematigde duurt langst; en hoe dat meer 't opgaende,
En steygerende lot der sterffelijcken maght
Om hoogh verheven heeft, en opgevoert met kraght:
Te meerder het betaemt, om niet te sijn bedrogen,