floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Wat men tot straf oft pijn voor my bedenken kan.
Na wetten van dit land, hebt gy verdiend te sterven,
En zult u vonnis na de wet van 't recht verwerven;
En van uw misdaed eyscht het recht geen meerder blijk;
Als dat gy zocht Princes te voeren uyt het Rijk;
Dit is den hals verbeurd; dies moogt gy u bereyen,
En 't Recht en laet zich nu met zeggen geen meer peyen.
FLORIAEN (bewaerd van eenige Dienaers) blijft op 't
							Tooneel.
O albeziende Godt! mijn zinnen, en gedachten,
Vliegen ten Hemel op met geestelijke krachten;
De wereldloos, en boos, de menschen valsch en quaed,
Die passen op geen recht, maer oordeelen uyt haet;
De vromen dikmaels vuyl, en fielen vaek voor vromen,
Doch, die 't gemoed voldoet hoeft laster niet te schromen;
Verwezen totter dood, Cecilia! Goddin,
Om dat ik eerelijk u liefde draeg, en min;
En gy my weder mind, vereenigd met ons beyden,
In zuyverlijke liefd, moet ik mijn liefde scheyden;
O scheyden al te wreed! niet wreed door doodes pijn,
Maer wreed, om dat ik moet van u gescheyden zijn;
Cecilia, vaer wel, vaer wel mijn uyt verkooren,
Ik ben tot uwen dienst, mijn Engel! niet gebooren.
Princes, wanneer mijn ziel dit lichaem, laes! verlaet,
Zoo draeg om mijnent wil, uyt liefd, een rouw gewaed;
Ter liefde van uw slaef, wiens trouwigheyd zal blijken,
Noch dood, nocht vuur, nocht swaerd, nocht geene plagen wijken.
Breng my van daer ik quam, op dat ik my bereye,
Om zalig in den Heer, van dezer aerd te scheyen.
CECILIA gekluysterd zijnde komt met eenige Dienaers voor de
							Gevangenis.
Dit ongelijk, eylaes! verdragen, en gedogen?
O God! uw mogentheyd, en machten ik aenbid,
Verlost mijn tweede ziel die hier gevangen zit.
Volmaekter Jongeling mijn oogen noyt en zagen;
Geknield ter aerden neêr leyd uw bedroefde bruyt,
Koom Floriaen, mijn Lief, en steek u hooft eens uyt;
Zie wie hier voor u leyd, met hert en ziel gebogen,
De armen opgerecht, de tranen in de oogen,
De handen toegevoegt, en uytgereykt tot dy,
Alzoo ik schuldig ben, mijn Lief, vergeef het my.
Sta op, Princes, sta op, gy hebt my niet misdreven;
Het knielen komt my toe, aen u staet het vergeven,
Mits gy om mijnent wil, ô Koninglijke maegd!
Dees ysre boeyens om uw tedre handen draegt;
Ey! droog, Cecilia, de traentjes op uw wangen,
Die my beswaeren, hier dus swarelijk gevangen;
Ey! staek uw zuchten, droog uw wangen nat betraend,
't Beswaerd mijn hert te meer, 't ontciert uw schoon gedaent;
Princes, mijn Lief! ik bid (geboeyd in ysre banden)
Laet af van schreyen en het wringen in de handen;
Want yeder traentjen dat 'er uyt uw oogjes perst,
Benauwd my 't herte zoo, dat het van droefheyd berst;
De zuchjes, die daer uyt uw teere boesem swellen,
Doen mijn benauwd gemoed met meerder smert beknellen,
Ik voel door uw verdriet in my te meerder smert,
Die als een ballast leyd op mijn benauwde hert.
Indien ik u, mijn Lief, mocht van die last bevryen,
Daer is geen dood zoo wreed, ik woudze om uw lyen,
Die traentjes die ik ween, en bigglend neder giet,
Zijn niet om mijn ellend, maer meer om uw verdriet;
Uw lijden valt my swaer, uw droefheyd drukt mijn herte,
Om dat ik ben geweest de oorzaek van uw smerte;
Hoe is het mogelijk, dat zonder schreyen ik
Geduuren kan, den tijd van eenen ogenblik;
Eylaes het is vergeefs, dit hert geperst in rouwe,
En kan de regen van de tranen niet onthouwen,
t Lijf is de ziel te nauw, de wereld my te bang,
Zoo lang als ik met u mijn sterven niet ontfang,
Om met mijn Lief, door liefd, van 't werelds af te scheyden,
Op dat mijn ziel, uw ziel ten Hemel mach geleyden.
Princes, noch eens Princes! Princesse, voor altijd
Soo bid ik u, mijn Lief, dat gy gedachtig zijt,
Dees reden daer ik zoek mijn Engel meê te peyen:
Wat God te zamen voegt, dat zal den mensch niet scheyen.
Is 't dat de dood mijn ziel doet scheyden van der Aerd,
Troost u, en denk, Princes, ik ben uw liefd niet waerd;
Troost u met Godes wil, die niet en is t' ontvlieden,
Wat Godes wille wil, mijn Lief, dat moet geschieden.
Mocht tot verlichtenis, uw onverdiende pijn,
Mijn hertzen Lief, met d' uw, in een gesmolten zijn,
Dat ik u deze last, en onverdiende plagen,
Getrouw tot in der dood, mijn Lief, mocht helpen dragen,
Soo waer mijn hertje dan, ten deele, wat verlicht.
Ik bid, zoo veel ik kan, wild uwe droefheyd staken,
Den Hemel, hoop ik zal een goeden uytkomst maken;
Mijn Lief, mijn lieve Lief! waer toe zoo grooten rouw?
Dewijl het God den Heer met my zoo hebben wouw;
Mijn Lief! ik bid uw doch, houw op, houw op van schreyen.
Mijn Engel, het word tijd, dat ik my tot gebeên
En Gode voegen ga, voor 't Aerds het Hemels kieze.
Ach! zal ik dan, mijn Lief, uw liefde zoo verliezen?
Princes, 't is geen verlies, wanneer men beter mind,
Waer is 'er meerder vreugd als men ten Hemel vind?
Mijn ziel den Hemel zoekt, en wil een beter erven,
Nu dat de ziel my leerd de spreuk, Gedenk te Sterven.
Als my de dood van 't lijf ontbloot,
Soo laet dit op mijn Graf-steen houwen;
Een Herder zocht (maer onvolbrocht)
Een Konings kind als Bruyd te trouwen.
Ik hoop u dra te volgen na,
Mijn Lief! door liefd, en trouwe;
'k Zal na uw dood, mijn Maegden schoot
Soo lang ook zuyver houwen.
Grootmogend Majesteyt, mijn sterven, oft mijn leven
Staet in het Boek alleen van uwen wil geschreven;
En wat zijn Majesteyt my waerdig acht verdiend,
't Sy 't leven oft de dood, na dat hy my verliend,
Ik duldig dragen zal, en trooften my door reden;
Moet ik nu sterven? 'k ben met sterven wel te vreden,
Niet dat ik (na verdienst) de dood my schuldig ken,
Maer dat ik, door de liefd, daer toe genegen ben.
Uyt wijzende het recht, bevind men u verdiend
Te hebben, 't swaerd des doods.
Indien gy 't dan zo miend
Grootmogend Majesteyt; zoo zal ik na uw wetten,
(Als 't doch niet anders mach) goetwillig my gaen zetten.
Ik die moet sterven, als misdadig, niet misdaen,
Onnoozel als een Lam ter wreeder slachtbanck gaen,
Ter liefde van mijn Lief den dood gewillig sterven;
Vaer wel mijn Lief, vaer wel! vaer wel, nu moet ik derven
De wel gewenschte vreugd uws liefdens, op der aerd,
Vaer wel, tot dat uw ziel met my ten Hemel paerd.
Alzoo mijn levens tijd ten eynde is geloopen,
En dat' er geen genâ voor my en is te hoopen,
Bereyd ik my ter dood, en kniele voor het swaerd,
En offer God mijn ziel, het lichaem aen de aerd;
Ik kniel, vaer wel Princes, met God vereenigd weest,
In uwen handen, Heer! beveel ik mijnen geest.
Houw op, Scherp-rechter, houw; ik die als Ambassade,
Eerst wat te spreken heb uw Hoogheyd, en Genade;
Naest heusche groetenis aen zijne Majesteyt,
En 't gantsche Hofgezin; zoo werd u aengezeyd,
Ha! Griekze Vorst, en Prins, dees gifte te aenvaerden.
Mijn Heer, de groote waerden
Van dit juweel, by u te wege brengen zal,
Dat gy herroepen zult dit droevig ongeval;
Gy, die een ander straft, straft eerst uw booze daden,
Opend dit boek, en leer daer uyt uw eygen quaden;
Ontdek dees spiegel, 'k zeg dees spiegel! waer in gy
Zult klaerelijke zien uw snoo bedriegery.
Het geen ik heb gezeyd, dat zal ik staenden houwen;
Koom, doe dees spiegel op, u zelven daer beziet,
Gy, die misdadig zijt, veroordeel andren niet;
Aenschouwd het geen ik brocht, gyzult daer in bevinden,
Dat uwe daden u aen deze straf verbinden;
Doe op, doe op dit boek, waer in gy vinden zult,
Waerachtige getuyg van uw godlooze schuld.
O Hemel! wat is dit? wat wil dit, Kluysnaer, wezen?
Een arme Kluyzenaer, die hier ter aerden buygd,
En steld dit bekkeneel, tot tuyge, u voor oogen,
Dat gy, op eed van trouw, Diana hebt bedroogen;
Dit spreekt in uw gemoed, hoe 't met den mensch verkeerd,
Ey Prins! ik bid, hier aen u eygen zelven leerd;
En denk, wanneer de dood, u dees gelijk zal maken,
Hoe 't met de ziel zal gaen, door uw vervloekte zaken;
Dat gy uw trouw, uw eed, uw waerde Lief verliet,
Die my, tot u te gaen beweegden, om 't verdriet
Dat gy haer hebtgedaen, uw Hoogheyd voor te houwen;
En is uw ontrouw u, ô Prins! noch niet berouwen?
Met een berouwig hert, mijn ziel haer klachten doet;
Berouw, hoe schielijk komt gy my 't gemoed ontroeren!
Ik ben niet waerdig om de naem van Prins te voeren;
Onwaerdig ben ik nu, onwaerdig ken ik my,
Dit Princelijk geweer, te dragen aen mijn zy;
Ach! of den Hemel gaf dat ik haer eens mocht spreken,
Ik zoud voor haer gezicht, my op mijn zelven wreken;
Ik ken 't, ik heb misdaen, mijn herte voeld berouw,
Ik heb mijn trouw verloofd, Diana is mijn Vrouw,
Ik wil en zal mijn Lief Diana Echtlijk trouwen.
Ik zal haer liefd en trouwgelijk mijn Bruyd betoonen,
En bidden dat zy doch mijn misdaed wil verschoonen.
't Is niet, vermits gy ziet Diana voor uw oogen;
Doch, 't schijnt Florentius Diana niet en kend.
Diana Lief! zijt gy 't?
Florentius, ik ben 't;
Zie hier Diana zelfs, in deze Kluysnaers kleeren.
Wat wonder werkt de min, zoo wy hier zien voor oogen,
Florentius getrouwd? hoe vind ik my bedrogen.
Grootmogend Majesteyt, voor wien ik neder buyg,
En mijne misdaed u rechtvaerdelijk getuyg;
En bid genade in het geen ik heb misdreven,
Genad'ge Majesteyt, ik bid, wild my vergeven
Dat ik Diana heb getrouwd, en boven dien,
My heb verstout, mijn trouw uw Dochter aen te bien,
Ik heb niet wel gedaen, ey! wild genade toonen,
En al mijn misdaed, door uw goedigheyd verschoonen,
Ey, toon genaed aen my, en d' Herder, die hier staet
Verwezen totter dood, veroordeeld van uw Raed;
Ey, loon geen liefd zoo wreed, eylaes! 't is my berouwen,
Dat ik dees Herder heb beschuldigd van ontrouwe,
Oft eerelooze min, gepleegd aen 's Konings kind,
Die hem eerst, eer hy haer geliefd heeft, heeft gemind.
S[e]gt, Herder, wie gy zijt, en waer gy bent gebooren.
In Vrankrijk, daer ik, laes! mijn Ouders heb verlooren;
Mijn Vader, van geslacht, uyt Koninglijke stam,
Door ramp, en ongeluk tot neder-lage quam;
Soo dat ik heb gedoold in schijn van Schap n-hoeder;
Cyrus mijn Vader was, en Isabel mijn Moeder;
Dit draeg ik tot getuyg; mijn Vader, in zijn leven,
Heeft zelver my dees ring aen mijnen hand gegeven.
Die namen, en dien ring zijn my zeer wel bekend,
't Waren mijn Ouders meed, dies gy mijn Broeder bent,
Mijn Broeder Floriaen! wat wonder leerd den tijd.
Ach Hemel! wat ik zie, Diana, hoe zijt gy 't?
Mijn Zuster! hoe zal ik uw trouwheyd prijzen?
Almachtig God! hoe vreemd stierd gy der menschen loop,
Gy helpt de vromen, Heer! vaek tegens alle hoop;
Gy zijt een helper aen die geen, die u vertrouwen?
Wie God den Heer vertrouwd, in tegenspoed, en nood,
Die werd van God verlost, alwaer 't ook in de dood.
Dit blijkt hier in dit Spel, 't welck leerd, Gedenkte Sterven,
Wie 't sterven wel bedenkt zal Godes hulp verwerven;
'k vergeef den Herder al het geen hy heeft misdaen,
En boven dat, neem ik hem voor mijn Swager aen,
Erken hem voor een Prins, en zal mijn Dochter trouwen.
Hier leerd men, dat de deugd wel dikmaels werd verschoven,
Maer dat zy (op haer tijd) het onrecht gaet te boven.
Hier leerd men geyle min (in 't vryen) tegen staen.
Hier leerd men voor het laetst, de rechte liefdens vreugd,
Dat is getrouwigheyd, gegrondvest op de deugd.
Daer Cecilia voor het gantsche Hofgezin verschijnt, en met groote
					verwondering Floriaen aenziet.
Daer Floriaen, en Cecilia malkander omhelzen, in het by wezen, en met
					welgenoegen, van 't gantsche Hofgezin.
Daer Floriaen omhangen werd met een Koninglijken Tabbaert, en van den Koning
					den Scepter toegereykt.
Daer Floriaen met Cecilia, en Florentius met Diana, getrouwd werden van den
					Bisschop.
Floriaen (geknield) kust des Konings hand; Florentius en Diana omhelzen
					malkander; alle den Raed, en Hovelingen hebben het oog op dat werk. Cecilia
					heel besweken, werd van twee Staet-Jufvrouwen onder haer armen geschoort, en
					ziet met groote verwondering op Floriaen, die voor haer Vader geknield leyd;
					neffens Cecilia staet Allerdus, wijzende op het werk van Floriaen aen den
					Koning.
Den Koning staende ter hooger, en Florentius ter lager hand van Diana; en
					alle den Raed en Hovelingen daer beneffens in order; ziende altezamen na
					Cecilia, die van Floriaen omhelst werd.
Den Koning reykt den Scepter aen Floriaen en Cecilia; die daer haer
					rechter-hand op leggende, van alle den Raed en Hovelingen voor Erfgenaem van
					de Kroon erkend werden, door het opsteken der vingeren.
Floriaen met Cecilia, en Florentius met Diana, kruys-wijs over malkander
					staende met hand-sluytinge, werden van den Bisschop getrouwd.
Op de vertooningen.
Cecilia (met rouw bevangen)
Stort tranen op besturven wangen,
Gepijnigd van een bang verdriet;
En schijnt met zuchten uyt te dond'ren,
De grootheyd van haer groot verwond'ren,
Mits zy haer Lief in 't leven ziet.
Het leven schijnt Princes t' ontglippen;
De dood zit op haer bleeke lippen,
Mits zy haer Lief al zielloos acht;
Haer Lief (als van de dood verrezen)
Zal noch haer lieve Bruygom wezen,
Schoon Liefde dat niet had verwacht.
De haet, en smaed, zijn overwonnen,
Een nieuw omhelzen word begonnen,
Na dat Cecilia bevind,
Dat die, die zy had uytverkoren,
Van Konings stamme is geboren,
Geboren Prins en Konings kind.
Hoe kan de tijd den mensch verkeeren,
Gelijk wy door de tijden leeren.
Wat vindmen zuur, wat vindmen zoet;
Hy, die veroordeeld was te sterven,
Zal Scepter, Kroon, en Rijk verwerven,
Na lang geleden tegenspoed.
Bedrogen lichtmis
Jan de Mol: Bedrogen lichtmis. Amsterdam: Jacob Lescailje, 1671.
Anne Pieters
Diewer
Grietje
Iochem
Ioost
Iurien
Pleuntje Jans
BEDROGEN LICHTMIS,
gerijmt door
J. DE MOL.
Op de reegel:
Een snoepende kat Wort eens gevat.
By Jacob Lescailje, Boeckverkooper op de Middeldam, naest de Vismarckt,
					1671.
KOmt hier, ô wulpse Ieucht! die met uw dartle sinnen
Niet anders wickt en weegt, als eygen schaed' en leet,
Tot siel- en lijfs verderf; al uw vernuft besteet,
En uwe herssens scherpt tot 't ongeoorlooft minnen:
Die voor den goeden raedt van ouders ende magen
Het oor geslooten hout; en luystert na die geen
Die 't selfde padt inslaen dat gy sijt ingetreên:
Die uw vernoegen schept in vreught, bevrucht met plagen:
Die echte trouw veracht, en 't weesen weet te maecken,
Of ongeveynsde min alleen 't gemoedt besat,
Tot dat men door gesweer krijgt 't geen men gaeren hadt,
En dan meyneedigh weêr sich selven soeckt te slaecken
Van d'eer stgeswooren eedt; om weêr op nieuw te hangen
Een Godtverdrietendt net, voor die onnoosel sijn,
Waer door m' 'er kuysheyt mogt, door een vervloeckte schijn
Van snoô geveynsde min, verradelijcken vangen:
Die Hylas sijt gelijck, en 't oogh gestaêgh laet weyen
Op elck die u ontmoet, die dan een geyle schicht
Al brandendt krijgt na 't hart, uyt 't onbesaedt gesicht:
Die d'alderlaetst gesien het eerste wil verleyen:
Doorleest dees' blaed'ren maer, gewis ghy sult bespeuren,
Dat hem de straffe volgt die trouwelooslijck sweert,
Tot boeting van sijn lust, 't geen 't herte niet begeert:
Beklaeght hy 't niet in tijts, hy sal't daer na betreuren.
Grietje. Leander.
LEander, hout je rust, en wilt men niet meer quellen,
Ick en sel 't niet doen, swijgh stil. waer toe dit lellen
Gestadigh aen men oor? ick bidt je laet mijn gaen,
Ick moet mijn werck doen, 't sal dadelijck negen slaen.
De dach is soo na om, ick moet de kas noch vrijven,
En logen 't tinnewerck. gaet by de lichte wijven,
Steeck 'et gelt in je sack, loop na de Venusbuert,
't Geen ghy hier soeckt, wort daer voor minder gelt verhuert.
Komt brave meyt, ey ontbindt men van de minnebandt,
Eer dat dees jonge borst om uwent wil verbrandt.
Ey blust doch dit krachtigh vier, 't sal u niet berouwen,
Dat sweer ick u, daer is mijn handt, ick sal u trouwen,
Indien je wort bevrucht.
Om mijn te trouwen, dat behoef je niet te sweeren;
Ick acht geen minnaers eedt, die lichter dan de veeren
Heen vliegt; gelijck men daagelijcks gebeuren siet
Dat een onnoosle meyt daer door raeckt in 't verdriet.
Leander swijgh vry stil, 't en kan doch niet geschieden,
Al woud ghy mijn trouwen, jou moeder sou 't verbieden.
Want ghy bent rijck van goet, en ick een slechte meyt,
Oock heb ick mijne trouw een aêr al toe geseyt.
En raeckte ick met kindt, dan sou se 't niet gedogen:
Lieve knecht, wie had ick dan als mijn selver bedrogen?
Leander, segh een reys, wat raedt ging mijn dan aen,
Dan most ick met het kindt langs d'huysen bidden gaen.
Stracks komt jou moeder t'huys, ick moet aen 't logen gaen,
Leander laet men los.
Dat kan nou niet geschiên. ick heb wat aêrs te doen.
Dat is niemendal, ick hoop se noch te bewegen,
Gelijck als schoone Catrijn in de nieuwe bleeck,
Die was als stael soo hart, maer wiert daer na soo weeck
Door het stomme gelt. Het is qualijck te laeten
Het geen men gaeren doet; 'k sel Griet oock wel bepraeten,
Het kost wat 'et kost: 'k heb soo menich brave meyt,
Die 'k hier niet wil noemen, nae mijn sin geleyt,
Dat door hulp en kracht van de eêle goude regen.
Grietje met een hallefvat, en daer na met eenigh tinne-goet om te loogen,
						uyt.
DE meysjens huyden daeghs meugen haer wel wat mijden;
Want een die moy is heeft al veel aenstoots te lijden.
Leander uyt, vat Grietje, van achteren komende, by haer borsten.
WEl Heer is dat verschricken, je hoor je te schamen
Leander, dat sijn stucken die jou niet betamen.
Ie sult doch nimmermeer u wil van mijn verkrijgen,
Verstae je 't wel Sunjeur? dies wilt 'er vry van swijgen.
Soo bidt ick, Grietje, dan ten minsten om een soen,
Sie daer is gout op gout, ey blust mijn minnevier
Dat als een Etna brandt.
Wel hey, hoe is het hier
Met dese kapstock? loop by Melis in de boonen.
Hou banden van de banck, of ick selje soo kroonen
Met dese tinne schotel, dat 'et jou smarten sal.
Ick selje niet ontsien, is 'et hier al van 't mal;
Laet ick mijn huyswerck doen, gaet heen, loop na je snollen.
Anne Pieters. Pleuntje Ians.
Krijg een stoel of twee. nou Pleuntje, ga sitten.
Ie selt morgen witten;
De mueren sien der uyt als een taen van de roock,
'k Heb al lang gedreyght om een ander huys te hueren,
Maer 'k ontsie de rusi van 't vervaaren.
Ia, 't kan wel sloeren, 't is redelijck nae mijn sin:
Een vliering, een kleersolder met een kelderkoocken,
Daer wy 's winters om de kouw gemeen'lijck in stoocken,
Een hangkamer, dan heeft 'er mijn swager een kantoor
Boven het voorhuys, daer hy schrijft.
Nae dat ick hoor
Kan 'et heel wel gaen.
Achter 't huys is noch een tuyntje, en twee secreeten,
Een pomp, een groote regenback met een bleeckvelt.
Wat sel men doen, daer is wel soo veel moeyten gedaen
Om dat te verdrijven, maer 't heeft noyt willen gaen.
Daer is de roockmaecker, die 't roocken weet te stelpen,
En daer vermaert voor is, heeft 'et niet kennen helpen:
En soo verquist ick vast een heele handt vol gelt.
Ick kan 't niet vergeeten, daer je me flus van seyden,
Dat Neeltje Wouters heur soo heeft laeten verleyden.
't Is huyden daeghs een tijt dat men wel uyt zijn oogen
Sien magh: och wat wort 'er meenigh dochter bedroogen.
Niet waer Pleuntje lans, wat is het een boose tijt
Wat geschiet 'er in dese stadt al godd'loosheyt.
Wat moetwil siet men huyden daegs van de kinders gebeuren,
(De vroome niet te na) daer d'ouders om gaen treuren.
Dat is waer moêr, wat lijd ick oock al een hartseer
Van mijn eenighste seun; och och dat hem de Heer
Wou haalen, hoe blijde en danckbaer sou ick wesen.
Hoe praat je dus? hy plecht soo niet te sijn voor desen.
Dat en weet ick niet
Lieve Pleuntje Ians, hy doet my sulcken verdriet.
Ick kan 't niet seggen kijnt, wat dat ick al moet lyen
Van die guyt.
Hy die het al regeert, en wijsselijck behoedt,
Die sel u seun noch wel op rechte wegen helpen.
Ia voor een nachje of twee wou ick wel eens trouwen;
Maar niet voor eeuwighlijck geef ick my tot dat werck.
Ie bent rechtevoort een knecht in 't beste van je tijt,
Schaem je Leander, dat je die soo godddeloos verslijt.
Hoor vaêr, dat je trouwde het sou sulcken vreught sijn
Voor je ouwe moeder.
Daer is geen plaaghelijcker ding als een vrouw te trouwen,
En daer sijn leeven lang meê huys te moeten houwen.
Lieve vaêr, je doet jou selver een hoope te kort,
Dat je jou beste tijdt besteet by vuyle hoeren,
Die anders niet soecken als den mensch te vervoeren
Tot alle boosheyt; gelijck men dagelijcks siet.
Wat is 'er leelijcker, als dat men sijn neus steeckt
In een aêr mans keucken, en daer het sijn of spreeckt?
Wat bruytmen jouw ouwe quee. waer mach je jouw meê moeyjen.
Het waer veel beter dat je jou nae huys ging spoeyjen,
En nam het daer waer.
Welhoe is 'et hiet met jou,
Vuylick is dat spreecken, tegens een ouwe Vrouw,
Iou echte vagebont, je hoorje wat te schamen,
Fy sulcke reden van jou niet en betamen,
Iou eereloose guyt, wat doeje mijn verdriet aen.
Och Pleuntje! wat beleesick droevige dagen.
Fielt, durfje dat noch vragen,
Iou guyt, jou deugniet, schelm; die al mijn vlees, en bloet
Soo goddeloos verslempt, en reuckeloos verdoet.
Ick sit hier in de sorgh, ick moet met open ooren,
't Gemaen van hoer, en waert, met groote droefheyt hooren,
Ghy moorder van mijn siel, hoerjager, hangebast,
Ghy helpt mijn goet op, en doet mijn overlast,
Neen dit moet een mael af, ick kan 't niet meer verdraegen,
Iou temteerder, ick sel, en moet 'er overklagen,
Iou Maeghdeschender, die soo Schelms hebt verleyt,
(En gemaeckt met 't Kint) Machtelt die eerlijcke Meyt,
Met beloften, en eeden, dat je se soudt trouwen,
Soo veer ghy 't niet en doet, ick sweer het sal u rouwen.
Of geboeyt smijten op 't Schip, dat om Peper vaert,
Alwaerje noch soo hart, en eens soo boos van aert,
Och mijn Vaer, ick souje soo sachjens leere singen,
Wel wat mienje vriendt, sou men jou niet kennen dwingen?
Wel hey, wat selmen noch van 't ouwe wijf gebeuren,
Laetse maer betien.
Hoe sochtseme dat eeuwich trouwen aen te preeken,
Houmen die Duyvel uyt 'et huys, neen, soo geck niet,
Dat ick men al willens sou steecken in 't verdriet,
'K sie 't wel aen mijn mackers, hoe dat z' 'er om gaen treuren.
Och seggense! mocht ons weêr de vryheyt gebeuren,
Van die heylig', heylige, Vryerlijcke staet;
Maar als 't Block is aen 't been, dan is berouw te laet.
Het bang sien gelt 'er niet, Och! daer helpt geen klagen,
'k Wil 't Rasphuys' juck eer, als vrouwen woorden verdraagen,
Men het niet te sorgen voor Vrouw, en Kint, voor pappot,
Voor wiegh, en luyer-mant. Leander is niet sot,
(Ongebonden best,) souw hy jong en fris van leden,
Sich laeden met die sorgh, en dagelijcks de reden
Aen horen van een Wijf, en dat uyt groenigheyt,
Neen, 'k blus die met meer lust aen onse Buermans meyt.
Ick stelt ten eersten in 't werck stellen,
En 'k bedanckje voor die goede raat: Want sijn quellen
Kan ick nier langer verdragen, hy moet nou wegh
Met dese schepen.
De saeck eyst een goedt belegh,
Dat kan wel gaen kint, soo een helen dagh te praeten;
Komt my oock eens besoecken, je moet 'et niet laeten,
Hoorje wel Anne Pieters.
Ie weet wel hoe qualijck dat ick uyt het huys mach,
Als mijn Seun wegh is, sal 'k je eens komen besoecken.
'k Heb sulcken schoonen meel, 't is als een neut soo soet,
En soo blanck als een hagel.
Wel dat is seer goet,
'k Selje dan by komen.
Goeden dach
LEander denck de trouw, die ghy my hebt geswooren,
Daer ghy my alle daagh meê lelden aen mijn ooren.
Leander wilje woort, en u beloften houwen,
En laet ick sijn u Vrouw, en wilme daer voor trouwen.
Gedenck de soetigheyt van 't smaeckelijck geslaep,
Waer van gekomen is dit kleene lieve Schaap,
U eygen vlees, en bloet, hoe kont ghy dat verlaeten,
Hoe kan het vanje hert, de Moeder dus te haaten,
Ey! siet dit lieve kindt, hoe dat het op je kijckt,
En hoe 't jou trony selfs in alles wel gelijckt,
Kom slaet, dat bid ick u, komt slaat doch eens je oogen,
Op dit u eygen kindt, en my: wilt niet gedoogen,
Dat ick met dese vrucht een spot der werelt sy;
Ick bid, Leander ach! Laet my niet inde ly.
Treckt weer na Rotterdam, ick sal u eer voldoen,
Dat ghy u selven daer meê rijckelijck kunt voên.
't Kindt daer ghy Vaêr van bent, dat sal ick noyt verlaeten,
Al sou ick 'er me gaen bedelen langs de straeten,
Myn eer Leander, die 'k verlooren heb door jouw,
Kunt ghy my met geen gelt betaalen, maer met Trouw.
Ach die ghy my soo dier, met eeden hebt geswooren,
Waer door myn beste pandt, helaes! nu is verlooren.
Hoe waerje noch soo slecht, myn soete lieve Meyt,
Ghy weet die licht gelooft, dat die wort licht verleyt,
Wilje 't kindt niet missen, 't is wel, je mach het houwen,
Ick sal in eeuwigheydt u voor myn vrouw niet trouwen,
Des Machtelt looft my vry, ick bender een vyant van.
Helaes! Is dit de troost, die 'k van u kom smeecken,
Vervloeckt Leander, sijn u vals en loose streecken,
Fy u, die door u lust, schelmachtich hebt verleyt,
My, en myn beste pant, soo goddeloos ontvryt.
Ghy die my hebt verleyt, sijt my een trouw behoeder,
Ey hebt doch deerenis met een verlaeten Moeder,
En kindt verlaeten van een trouweloose Vader, och!
Dat komt door 't sott'lijck mallen,