floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Van tooren, om te hebben wraeke over my,
Heeft dit onnoos'le wicht zijn armen dus ghebonden,
Om met beulins gheweer zijn herte te doorwonden,
En proeven door zijn dood de boosheid heurs ghemoed.
lenoor.
Ha, ghy wraekgier'ge Vrou die op mijn eygen bloed
Ghespitst had uwe wil.
God wilden't niet ghehengen.
Mits dat de Hovenier aen heur ghebloemt quam brengen
Als d'hand was opgeheft.
Zo liet zy 't kind alleen,
En zeyden 't was maer boerting.
O, mijn Heer, het scheen
Zy door heur wreed' ghezicht 'thert uyt mijn lijf woud' trecken.
Zou dit de deughde zelfs tot tooren niet verwrecken?
'tGheen ik lang heb geheelt niet langer zwygen kan.
Genaed'ghe, Heer, ten tyd' als d'Hertoginne an
Vw zwoer dat ik uyt lust heur verghden om boelagie,
En vaynsden dat zy had een bittere quellagie,
En dat ghy't wreeken zoud zy vastelike docht.
Heeft zy heur vuyle lust aen Karel zelfs verzocht,
Met zmeecking en ghevlay, en veel oneerb're woorden.
Maer zy en kost de trouw zijns herte niet vermoorden.
Die ik mijn Prince draeg, en me Vrou schuldich ben,
En door de dankbaerheid die plichtich ik beken.
Dies liet heur ongepayt, en g'lijk zy doen most vreesen
Hy't aen uw klaegen zou, heeft zy ghemeent door deeze
Verzierde logentael 't ontsteken uw ghemoed.
Om straffen my die zocht uw bedde, en uw bloed
t'Onteeren.
Maer't was zy die daer na heeft gehengelt,
En heure echte plicht met minne lust gemengelt.
Had' ik niet wederstaen de loosheid heurs beleyd.
Ter zelver stond heeft Karel alles my ghezeyd,
Met een ontroert ghemoed.
Doch voort secreet gehouwen.
Vermits zy was mijn, Heers, en Princens Vrouwe,
En ik bedenckend' dat dit uw hert breken most,
Was oorzaek dat ik 't u noyt openbaren kost,
Hoewel ik in gevaer was van mijn eygen leven,
Zo sturf ik liever, Heer, eer ik u had gegeven
De oorzaek uwes quel. Ja heb heur zelfs verschoont.
't Welk dese vrou nu dus ondankbaerlike loont,
Betrachtend' aen ons bloed heur toorn en haet te wreken.
Vermits ik dienaers plicht en echts-trou niet woud' breken.
En tot heur vlesche lust my niet en voechden ras.
De haet is immer felst' waer eerst de liefde was.
't Is waer dat ik heur zeyde hoe ghy beyde stonde,
En dat ik zelven had uw t'zamen-slaep bevonden.
Mijn Heer, en broeder, zo ik daer in heb misdaen,
Ik zonder uwe weet dit huw'lik heb bestaen,
Vergeeft my broeder, Heer, uw zuster wilt verschoonen,
Vw goedertieren aert is nu tijd is betoonen.
Ik eeuwich buygen zal ootmoedich na uw wil,
't Was reyne liefd' die't deed ik in dees faele vil,
Gansch buyten uwen raed, ghy kunt het al verzoeten,
Door uw genoeging, Heer. geknielt ik aen uw voeten,
Ontzichgelike val.
Mijn Prince ik beken
Ik door vermetelheid uw gunst niet waerdich ben.
Me vrouwe Leonoor, zo hoog in bloed gebooren,
En Hertogin van Kleef, dat die my heeft verkoren
In echte, ik beken, Heer, is uw hoogheids hoon,
Want ik onmachtich ben om heur zo waerden kroon
Te stellen op de pruyk van heur verweende haren,
Gelijk de gouden draen verciersels waerdich waren.
Doch prince wat verscheel is tusschen heur en my
In bloed, in staet, in waerd', wil ik aen myne zy,
Met plicht, met liefd', met trou, zorghvuldich evenaren,
G'lijk offer tusschen ons gansch geen verscheelen waren.
V, suster, ik verschoon, mijn broeder ik u acht,
En u gelijk mijn kind: van u ik niet verwacht
Als luk, voorspoet, en heyl. rijst op ghy drie te gader,
Grimaldus rijst, en ghy zijn moeder, en zijn Vader.
Lang Hertoch Aernout leef'.
Ha, suster, wat verdriet.
V broeder nu, helaes, aen zijn Casandra ziet.
Genaed'ge Prins die valt mach haestich weer op-rysen,
Neen, zuster, al heur doent my duydelik bewysen
De boosheid heurs gemoed, en hoe zy is verblind:
Hoe kander arger zijn als dit onnoosle kind
Te willen dus misdoen? 'k zweer my van heur te wreken,
Al zoud ik opentlik mijn echtens banden breken.
Waer liet ghy d'Hertogin?
Int lauren bosch, mijn Heer.
Gheeft broeder my uw hoedt uw mantel en geweer,
'K zal zelven by heur gaen, om grondelik te spreken,
Houdt alles voort secreet, betoont in't minst geen teken
Dat ghy van't kind yets weet. 't verand'ren van habijt
Zal doen al die my zien geloven dat ghij't zijt,
Zo ben ik niet bekent.
Mijn Heer wilt heur zleghts drygen,
Maer laet uw haesticheid niet boven reden stygen.
Ha Leonoor mijn lief.
Ha Karel, waerdste heldt.
't Schijnt d'hemel nu in't werk ons lange hope stelt.
Mijn tranen barsten uyt van vreughde die ik voele.
De tijd die stilt int laest al't wereldsche ghewoele.
Maer, vader, is mijn moeder vrouwe Leonoor?
De Hertoginne zeyden my dat niet.
Daer door
Zy blijken doet alleen heur tooren op u strekten.
'K geloof dat ik alleen wraek op het kind verwrekten.
Komt lief gheeft my uw hand.
Maer vader ghy en zegt
Niet of't me moeder is.
Ja't manneken.
En in echt
Gewonnen, lieve hert, al 't vreezen is in ruste.
Hoe komt het moeder dat ghy my dan niet eens kusten
Zo ik uw zoonken ben? ey moeder gheeft my een.
Helacy, lieve wicht, mijn kind heeft groote reen,
zy kust hem.
Een openbare kus heb ik u noyt gegeven,
Om niet bekent te zijn, zins d'eerste uur uws leven.
Komt lief, geeft my uw hand.
Mijn vader geeft my zijn.
Hoe keert nu al in vreughd de lange bittre pijn.
Mat d'hemel heeft voorzien kan geen'ge mensch ontvlieden.
O neen al wats bestemt dat zal en moet geschieden.
al binnen.
Lambrecht, Casou.
Hier moet hy gaen verby, blijft ghy aen deze zy.
En stelt u in de hoek zo kan hy niet verby.
lambr
Past wel op u geweer.
En past ghy op het uwen.
Ik zalt hem tot het kruys flucx in zijn herte duwen.
d'Hertoch Aernout.
Ha schelmen, hou, verraed, aen uwen Prins en Heer?
Verraed, verraed, verraed, flux geeft my u geweer,
En zegt my ook terstont waer om ghy dit bestonde,
Of hier ghy sterven zult.
lambrecht.
Mijn Heer, wy onderwonden
't Niet op ons Prins.
Op wien dan fielten? spreekt, op wien?
Op Karel
Door Graef Lodewijx gebien.
Die ons vier hondert kroonen voor ons loon beloofden.
Graef Lodewijk wat's dit? helacy wien geloofden,
Dat in zo eed'len borst moordadicheid bestaet?
Verraed in mijn hof.
Mijn Heer wat is't?
Verraed,
Verr aed, en van uw hand, ha Grave t'uwer schanden,
Wilt ghy aen Hertoch Aernout schennen uwe handen?
Te eedel ik uw herte achte, en uw bloed,
Te eedel is uw afkomst', t'eedel uw gemoed.
Was't dus op my gemunt? wat raserny dus dulle?
Meent ghy u Hertoch van Borgonie zelfs te hullen?
Fy Grave, schaemt u Graef, dees mannen zeggen't plat
Zy hier toe zijn gekoft door uw, maer zegt my wat
Is't dat uw mening is?
lodewijk.
Dees twee die kunnen't zeggen,
De mening die ik had in heur verburgen leggen.
Zy zeggen dat het fayt op Karel was gemunt.
Genaed'ge Heer ghy kunt
Zelfs oord'len waer't om was.
Hoe weet ik de waeromme?
Ik wil dat ghij't my zegt.
De schaemte maekt my stomme
't Is d'Hertoginnens doent, 'tis uwe hoogheids vrou,
Die riedt my dat ik dit verraed aen stellen zou:
En Karel zijnde dood ik Leonoor mocht trouwen,
En g'lijk de liefdens passy geene maet kan houwen,
Heb ik het fayt bestaen. Mijn heer het is my leed,
Maer g'love vast'lik nu uw hoogheid d'oorsprong weet
Mijn dulle raserny en zotheyd zult vergeven,
't Waer door d'Hertogin 'k had't noyt gedacht mijn leven
Nae Karels dood te slaen.
Gh'hebt my ten deel voldaen,
Gaet wederom ten hoof, en laet hun met u gaen,
alle dry binnen.
Ik blijf alleen vertrekt. Dit zijn Casandras werken,
Hier uyt zo kenmen heure boosheyd wel bemerken.
Ik vast'lik nu geloof zy Karel heeft verzocht,
Op dat zy heure vleesch lust door hem slissen mocht.
En mits hy weyg'rich was zo maekt zy hem nu schuldich,
Om my zo tegen hem te maken gansch onduldich,
Want doen zy niet en vond 'tgheen datse heeft verwacht,
Doen heeft die boose vrou gestelt al heur ghedacht
En zinnen om van Karel heur in yets te wreken,
Dus zijn onnos'le kind moordadich dood te steken,
En door de Graef beleydt dat hy op Karels lijf
Dees fielten heeft gezet, 'tis alles heur bedrijf.
Casandras boose zin, ha goddeloose vrouwe,
Eerst overspel ghy zoekt om breken d'echte trouwe,
Daer na het arme kind, God heeft het heur belet,
En voort na Karels dood zy Lodewijk toezet.
Ha onrechtvaerd'ge wraek, ha alderbooste zinnen,
Geteelt uyt 't niet verkrygen van uw geyle minnen.
Ha wreedste creatuur, ha god-vergeten hert,
Helaes, hoe my gezind doof-hovich is verwerdt.
Eerst moet ik 'thuwelik van Leonoor verklaren,
Op dat de wereldt weet zy met mijn wille wa ren
In d'Heyl'ge echt verzaemt. Casandra u ter spijt,
En nu ik zie dat ghy in alles schuldich zijt,
Ghevangen zult ghy zijn, en zal ook vonnis geven,
Ghy uyt mijn Hertochdom ghebannen blijft uw leven.
Prudentio, Feliciano.
Prudentio, wel gemoet.
En ghy vriendlik gegroet.
Van't hof.
Helacy, niet veel goed.
Wat is't? ik hoor yets vreemds,
zijn hoogheid is vol quellen.
Ik bid u wilt my doch de grond van't stuk vertellen.
't Is muijsken wacht u staert, stil zwygen is ons best.
Men zeydt de kray heeft uyt gebroeyd het arents nest.
Ik bid, u oordelt niet, nau moetmen Princen wachten,
Dus teugelt uwe tong, vry zijt in uw gedachten.
In zulken tijd als deez' is't raedzaemst datmen zwijgt,
Want 'tzy hoe dat ghy spreekt uw loon ghy daer na krijght.
Berispt ghy d'Hertogin, beklaeght ghy onzen Heere,
En blijkt het na der hand dat zy hem in zijn eere
Gansch niet en heeft gequetst, maekt reek'ning dat ghy zijt
De Hertoginnens gunste t'eenemale quijt.
Al spreken wy te zaem wien kan ons overhooren?
Feliciaen, gelooft de muuren hebben ooren.
Wat is't van Leonoor?
Dat heeft een vreemde schijn.
Huw't zy niet met de Graef?
Neen, 'tzal een ander zijn.
Een ander wien doch, zeght?
Men mach het al niet zegghen.
't Schijnt datter inde tijd wat vreemds verburghen leggen.
Tijd nu zo zwanger is als ik hem immer zach.
Wel die't verwachten kan 'tmoet komen aen den dach.
De Hertoginne valt dat zoud' ik durven wedden.
De doente van de wereld zich zelven immer redden.
Graef Lodevvijk rasende vervolght zijnde van een stomme geest in
						duyvels habijt, hebbende op sijn kleeding, VVantrou,
						gheschreven.
Is dat Graef Lod'wijk niet?
t'Schijnt dat hy is ontstelt.
Daer is yets dat hem pijnt.
Pruden.
Daer is yet dat hem quelt.
Stelt u wat aen een zy.
Wat of hy zal beginnen?
'K vrees dat hy ons zal zien.
Laet ons gaen beyde binnen.
Lodevvijk.
In Ach'rons duystre hol, vol schrik'like ghezichten,
Afgryse, naere poel, waer nimmer zonnens lichten
Strael scheen, de plaets waer uyt noyt yslijk riffe rees
Dan als het vuyl' gewurmt had afgheknaecht, en vol zuchten,
Vol herte-breek gehuyl, vol sulphre helsche luchten.
Na Cer'brus die de mond der Duyvels hel behoed,
Daer wil ik heen, het hert my trild door't grill'ge bloed,
Maer dees vervaerlikheids verschricking niet kost treffen
De angst' en quelling die 'shoofts haeren steyl op heffen.
Nu Cecropijn ik zie met tranens beken vol
In dees verkrachte ziel in razernijen dol.
En wantrou't zo beheerscht, berading niet kan mijen
Ontydelik de draed mijns levens af te snyden.
Ha daer is Leonoor, daer, daer ik zie heur daer,
Daer's Karel, daer is zy, en daer staet Karel, daer,
Daer, daer, ik zie hem daer, daer's Lambrecht, daer's Casouwe,
Daer staen de schelmen beyd, en daer, daer, staet mijn vrouwe
Casandra, daer, daer's d'Hertoch, daer, daer komt de Graef,
Daer, daer komt Leonoor, en Karel heure slaef.
Casandra gaet van hier, wats daer nu te bedryven?
Casandra gaet van daer laet Leonora blyven.
Wech duyvel, wech, en daer, daer scheyd van Leonoor.
Trekt aen, dringd' in, trekt voort, geeft vier, vlieght in, dringd
							door
De vyands leger in, ha vive, 'tis gewonnen,
Daer, daer komt Leonoor, en Karel heeft begonnen
Te moorden, Karels hetse toorn daer ontsteekt,
En daer de Gravens herte jammerlike breekt.
Hy gaet zitten.
Ha alderdroefste borst hoe warrelik ghy wrevelt,
Waerom? vermits mijn hopens lichte gans benevelt,
Benevelt? neen, besterft, ach hoop is hopeloos,
Hoe graeg nu Lodewijk zijn naere Graef verkoos.
Onthert uw lichaem zelfs, dringt inde koude aerde,
Te lang uw azem, laes, dees vleesche kluys bewaerde.
Waer zijt ghy laeste snik? waer is de laeste braek?
'tGheen yder mensche vreest ik yverich na haek?
Ha handens wring ghy hun t de droefheid niet afbeelden?
De knaging en uyt teering die u rampen teelden.
Steelt aeckelike-dood voort al, op dat eens rust,
De mimerende ziel, vol quelling en onlust,
Mijn leven is onnut. Helacy hoe zwaermoedich,
Hoe bitterlik uytstort traens-vlietherts tranen bloedich.
Ha dood-na bootsing-slaep, ach, sluymert doch een wijl,
Oy me, hoe moed' en mat. Ha droming al te yl.
V valsche beelden zijn in mijn bedroefde zinnen,
In eenigheid ik dool om rust te mogen vinnen.
Casandra zeer bedroeft, Vervolgt zijnde door een stomme gheest, wesende
						een vrou, hebbende op heur witte kledren gheschreven, Ootmoedighe schuld
						beken, die heur stadich verzelschapt.
Roldt bloede tranen langs 't bedroefde aengezicht,
Verdweenen is uw eer, verdweenen is het licht
Vws glorijs dezes eeuw', waer in ghy trotzich bralden,
Al wat Casandra had heur dartelheid vermalden.
Vw eere is vernieldt, gheen Hertogin meer zijt,
Ghenieticht is uw naem door d'alwerkingh' des tijd,
V tijd ghy had, maer hebt die wulpsichlik verlooren,
Mits ghy in plaets van echt de minne hebt verkooren.
Nu blijft uw naem, en faem een nikkerlijke proy,
En lichter men u acht als 'tkaf ghedorste stroy.
Vw name die wel eer hier bralde in uw glory,
Zal blyven nu ghegrift in schandighe memory
Vw name die wel eer g'lijk pole-sterren blonk,
Helacy, nu in lustens gayle poel verdronck.
Vw Hertoginnens pruyk: Borgoniens lauwerieren:
Zal nu niet meer deughs-lof-feest uw ter eeren vieren,
Verwelkt is al uw lof, verdort zijn al uw blaen,
Door't derven van uw liefd' voor't minnelik bestaen.
Casandras teere borstens herte tranens weenen,
Het bitterlik gheschrey, het klaeghelijke zteenen,
Het hickende gehuyl, het bloedighe gheklach,
't Bekenne van uw schuld, helacy, niet vermach,
Te zuyv'ren uw misbruyk, uw misbruyk blijft beschreven
In 's mensch gheheugenis zo lang de menschen leven.
Vw weezen zal by elk afkeerlik zijn verfoeyt,
Ziet watter uyt het vier van minne is gebroeyt.
Cupido hoe verkracht ghy eerbaerheyds gemoede,
Alleen om vleese lust baldadelik te voeden.
Gheen schaemd, noch eer ontziet, blindt-hokte, looze kind,
Vw herte tochtens schicht ons dwaeselik verblind.
Vw grill'ge prik'ling doet wy na uw tucht'loos hooren,
En doet ons eer en faem door wulpzicheid versmooren.
't Verduystert al, helacy, wat Casandra ziet,
Pheeb's heldre lichte strael my naerelik verdriet,
Het duyster my bevalt, 'k wensch' d'aerde waer bevroren,
Want 'tliefelik ghebloemd schijnt om mijn schaemte bloozen,
Mijn schad'uw' my verschrikt, 'tschijnt oft ghemoede was
Die my het vonnis van mijn zond' te vooren las.
Ja zo ik 't pluym gediert hoor als ik 't bosch door wandre,
't Schijnt of hun tiereliering schrildt fy, fy Casandre.
De blaeden vallen voor mijn voeten op de aerd',
Gelijk of ik de aerds betreding niet was waerd'.
't Schijnt of het waters ruyzing spytich murmureerde,
G'lijk of mijn klaging hunne zuyverheid onteerde.
Ghenieticht is mijn zelfs, my zelven ben ik wars,
En leef, helacy, in een yselike pars.
't Is alles nu verkeert in bittere ellenden,
Om dat ik, laes, oy me, my zelven niet en kenden.
Niet kenden, maer vergat te zijn mijn scheppers beeld,
Wat was't? 'tis vleesche lust diet alles my ontsteelt.
Ha Borgonninnen laet ik uwen spiegel wesen,
Zo ziet ghy wat dat uyt de minne tochten reesen.
Ghebannen Hertogin, ghebannen uyt uw land,
En in een eeuw'ghe poel van schrickelike schand,
Gebannen is mijn eer, Neen, lacy, gansch verlooren.
Hoe prickelt mijn ghemoed, gelijk een scherpe dooren,
Die vinnich steekt mijn hert, en yslik parst mijn ziel,
Ja dat Casandra schier in mistrouw's wraeke viel.
Casandra, neen, bedaerd, verliest ghy werelds eere,
Verliest ook niet de gh'naede van uw schepper-Heere.
Vw misdaed is zo groot niet als uw Gods gena,
Zo vaerdich is uw zond's beken niet of zo dra
De goedertieren arm van uwen God staet open,
En sterkt uw laffe hert met een verzekert hopen,
Een hope die belooft hy u vergeven zal
Volkomen u misbruyk uw Eva's-like val.
Casandra niet mistrout, neen, Heer, ik ken mijn zonden,
In yder bittre traen, ach, zullen zijn bevonden,
Duyst duyzendens berouw van 'tgeen ik heb gedaen.
Helacy, 'tgroot misbruyk, 'tonredelik bestaen,
Mijn grooffelijke dwael van lust-lokx tyrannie,
De wulpse gayle tocht van minnens slavernije.
Mijn sprake werdt belet door 'shertens groote pijn,
Maer laten deze tranen mijn getuygen zijn,
Die uyt de born mijns ziel medoog'lik nu uyt storten,
Heer, laet wantrouwens vlijm mijn leven niet verkorten,
Maer gund my Nestors tijd, daer in niet een minuyt
Die anders als berou, en mijn leed-wezen uyt.
Ik vouw' dees handen t'zaem, verhoort doch mijn gebeden,
En slaet uw oogen, hooge God, doch eens beneden
Op dese arme wurm die in heur traens gheween
Bid' en bekeert heur g'lijk de droeve Maeghdaleen.
Heb ik dees oogen, laes, ontuchtelik gebruykt,
Ziet hoe berou die nu betraent ter aerde duykt.
En deze handen die de minne drucking namen,
Nu met oodmoedicheid ghevouwen zijn te zamen.
En deze tong die was de minnens-tael-vrous-lit
Nu penetentelik om uw genade bid.
Dees haeren die wel eer verwarden minnaers oogen,
Die zullen dienen nu om traenen af te drooghen.
Mijn stemme die zo gayl voort broght lusts-graegt alleen,
Zal uyten nu mijn schuld, mijn rouwe, mijn gebeen.
Ghebeen, ja zulk ghebe ootmoedich na u steygren,
Dat hope my belooft, ghy Heer, my niet zult weygren
Ghenaede, 'k zeg genaed', ghenade zeg ik Heer,
Ontrukt my gheen genaed' g'lijk ik ontruk mijn eer.
In eenicheyt voort dool, en leve vande velden,
Ziet in wat ramp-onheyl, de minne lust my stelden.
Juffrouwen houdt mijn doent in gh'heugnis bewaer,
Gheluckich zijn die dien hun spieg'len aen een aer.
Aernout. Leonora. Karel. Grimald. Prud. de Gemeente.
Meer zal ik zeggen nu als oyt in uw ghedachten
Voor dezen was. Maer g'lijk de tyden immer brachten
Het heymelijx aenden dach, 'k bid u verwonder niet,
Want vreemder zachmen alsmen in ons eeuwe ziet.
Ik zelfs verwondert ben, van 'tgheen ik nu zal zegghen,
Noch meerder wondren vindmen vaek verburghen leggen
In't tytelik beloop, de wereld is een grijns,
Een kunstelik ghevayns, zo wel voor dijns als mijns,
Want alles watter leeft ziet vreemde wondre dinghen.
Petrarkaes wyze weet heeft kunstich willen zinghen,
Of dichtich spreken 't gheen die g'leerde is gemoet,
Met Laura, zynes tijd die zo zijn manne bloed
Betoovert had dat hy niet zyne was maer heure,
Waerom? meent ghy het was zijn vrije willens keure?
Ach neen, 'twas yets gheheyms 'tgeen hem gansch overwon,
Dat hy het murgh zijns geests aen zyne laura zon.
Wat is't? wat was't? wat kant? wat zoud' doch kunnen wezen?
Dat zulken wetert, zulken wyzens zinnen resen
Ind'hooghste toppens kracht, en dat zijn rijcke pen
Daer van ghetuyght, beschrijft, en naekt'lijk doet beken
Van d'overwonnen ziel, g'lijk hy in zijn gedichten
Vrymoedichlik bekent, ja achtent hemels lichten,
Die schenen uyt het oog van Laura, die hy noemt,
De phenix zynes eeuw', ja meer hy hem beroemt,
Dats dat zijn sterre had geluklix willen speelen,
Om hem te geven stof zijns Lauraes schoon te quelen,
In maetich voet gedicht. Nochtans Petrarca had,
Een Florentijns vernuft dat grooter stof bevat.
(Een geest, ja zulken geest, die velen ging te boven)
Het zy wie't zy hem leest zeer qualik kan gelooven.
Dat zijn bedaerdheid heeft zich zelven zo gestelt,
Int keurelike oog, of liefdens krachts gheweld.
'k Voorbrenght alleenlik om mijn volgh-reen te beleggen,
Of met voor-doenders vast te gronden al mijn zeggen.
Boetius, ik neem ook voor een vaste proef,
En meerder wyzen ik aen mijn zijd' niet behoef.
Den Hemel 't al voorweet, en toe laet de toevallen
In't menschelik bedrijf, dats voor my en uw allen.
Wat toeval dan gheschiet zo d'Hemels vooght toelaet,
('K wil onderzoeken niet oft zijn verburgen raed
Besloot, of zulx toelaet, 'k treed' niet in zijn verborgen
Orakels heyl'ge doent, maer g'loof dat God bezorghen
Wil alles 'tonzer best) behoort dan yder mensch,
Te loven, en gansch breken eygen zin en wensch.
Karel Baldeus die ik, zins zijn teere Jaren,
Heb opgequeekt uyt liefd, en steeds in mijn beware,
Ghehadt, mits zijn gheboort zeer eedel is, waer door
Ik hem naest mijn persoon voor Kamerling verkoor
En hem gebruykt in all's want ik hem mocht vertrouwen,
En heeft hem zo getrouw in alles kunnen houwen,
Dat ik lang heb getracht te meerderen zijn staet.
't Is jaren zes verleen hy met voordachten raed,
In gunst hem heeft ghestelt mijns zusters Leonore,
De Hertogin van Kleef, en zijnde welgheboren,
Met alle deugd verciert, hem zo gequeten heeft,
Door Hemelsche bestuur, waer yder onder leeft,
Dat d'Hertogin heur weerliefd', en trou daer beneven,
Ghegeven heeft om hem echtelik te leven,
Dus heymlijk zijn getrout door dienaer onzes kerk,
En hebben 'tzaem geleeft, ja niemant oyt geen merk,
Noch teken heeft gezien des liefde hunliens beyden,
En g'lijk al wat Godt voegd geen menschen kunnen scheyden,
En Karel veel verdient, ben ik daer in verheugdt,
Mijn zuster heeft geoogt op staet niet, maer op deughd',
Te meerder dat de echte staet hun vruchten deelden,
Alzo mijn zuster hem twee lieve zonen teelden.
Die offren wy u op.
Gelijk ik uw dienaer ben.
Gheen dienaer, Karel, want voor broeder ik u ken.
En ik voor echte man.
Ik u als echte vrouwe.
't Is vreemd ghenaed'ge Heer het geen wy hier aenschouwen.
Maer niet zo vreemd als waer.
't Was 'themelsche besluyt.
't Gheen lang verburgen was breekt nu geluklik uyt
Ghy weet hoe dat Casandra trachten te boeleren
Met Karel en mijn bedd' zo godeloos t'onteeren.
Daer nae zy ook heur wraek op ons Grimaldus wracht.
En heeft ook na de dood van Karel meed' getracht.
Dies zy gebannen is, God gunne heur leed-wezen.
Gemeente
Nu na de droefheid is ons blyheid weer geresen.
Casandra vruchtloos was ghelijk zy deughdloos is,
Van erfgename is mijn Hertochdom nu wis,
Door dese kindren als mijn echtelike neven.
Gemeent
God gun de kindren luk, en langhe jaren leven.
Wy danken de Gemeent.
En bidden dat wy 'tzaem,
Niet langer leven dan zo lang wy aenghenaem.
En goedertieren zijn voor al de onderzaten.
Het is my lief zy hun zo wel genoegen laten.
In name heurliens allen 'k dienstelike buyg,
En uw de ware liefde onzes herten tuyg
Nu zuster veel geluk wensch ik u, en ons broeder,
Den hemel zy uw beyde heylige behoeder.
Wy dancken de Gemeent.
Lang Hertoch Aernout leeft.
En ik den opperst' bid hy u voorspoede geeft.
Hier eyndicht 't blijd' en droef.
Ghemengelt door malkandre,
Dat's Karels liefde en de minne van Casandre.
De dood van Pompeus
Pierre Corneille, De dood van Pompeus (trans. Govert Bidloo). Amsterdam:
						Jacob Lescailje (erven), 1684.
AEgypte
Achillas
Achoreus
Charmione
Julius Caezar
Kornelia
Marcus Anthonius
Philippus
Photinus
Staatkunde
Wysheid
DE DOOD van POMPEUS, TREURSPEL.
Uit het fransch van den heer Corneille.
By de Erfgenamen van Jacob Lescaille, op de boek van de Vischpoort,
					1684.
De tegenwoordige Regenten van de Schouwburg, hebben het recht der bovenstaande
					Privilegie, voor dit Treurspel, vergund aan de Erfgenaamen van Jacob
					Lescailje.
den 6 December, 1684.
Vertooners
Julius Caezar.
Marcus Anthonius.
Lepidus.
Kornelia, Weduwe van Pompeus.
Ptolomeus, Koning van AEgypten.
Cleopatra, Suster van Ptolomeus.
Photinus, Opperste der AEgyptische Raaden.
Achillas, Algemeen stedehouder der legers van de Koning van
						AEgypte.
Septimius, Romeins hoofdman, in dienst van de Koning van AEgypte.
Charmione, Staat Juffer van Cleopatra.
Achoreus, Lei jonker van Cleopatra.
Philippus, Vry gemaakte slaaf van Pompeus.
Het Tooneel is binnen Alexandrijen, in het Koninglijk Paleis van Ptolomeus.
De dood van Pompeus.
Ptolomeus, Photinus, Achillas, Septimius.
Petolomeus
HEt lot verklaard zich, wyl 't onz heden doed verstaan,
Hoe 't met den Schoonzoon, en Schoonvader is vergaan,
Toen 't Godendom verbaast gesplitst scheen door krakkeelen,
Deed hen Pharzaliën in eenen uitzlag deelen,
Die niemand van hen giste: al 't water 't welk met bloed
Geverfd, een sneller drift gevoeld in zijne vloed,
Door vriendemoorders, al de waapenen verbrooken,
Al de Adelaars op 't veld, met doodsche pest ootstooken,
De gantsche waagenburg zoo deerelijk vernield!
Die heele heuvelen van dooden, die ontzield
Haare uiterste eer ontbreekt, staâg dwingen hen te wreeken,
Wier lyken half verrot, met stank de lucht ontsteeken,
Die met een nieuwe krijg de leevende bevecht.
Zijn naare teekenen, waar naar het hooge recht
Des degens, Caesars zaak doed als rechtvaardig roemen
En held Pompeus, die geslagen is, verdoemen.
De Veldheer, waard beklaagd, en die de beste zy
Gekooren had, die zijn geluk de dwinglandy