floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Uit zijn' metaelen mont, de leste en sterkste reden.
Dan schreit de vyant, waer 't geschut de beenders kraekt.
Dan trekt de roover af, die eerst zoo trots genaekt.
Noch rust hy echter niet den krijghsman moedt te geven,
Om langs de stormleer en de stormkat op te streven.
Laoiang, wel voorzien van bussen, hiel een wijl
Den Tarter tegen, slechts gesterkt met boogh en pijl,
En planken voor de borst: noch wert de stadt gewonnen,
En vier gewesten, en van ruitren overronnen.
Die stadt, in 't laden van haer donderbus te traegh,
Gedeegh dees traegheit tot een droeve nederlaegh:
Wy vechten, afgerecht op bussen en musketten.
De roover quam, vol moedts, den slijkstroom overzetten,
Die Xensi met gedruisch van 't vruchtbre Xansi scheit.
Hy sleept Kiancheu me, dat op den oever leit.
Thaiven ontstont hem niet. Kolaüs quam te spade,
Uw onvertsaeght genan, en, bang voor ongenade,
Verhing zich in het woudt: en hadde ik toen Peking
Verlaeten, en Nanking gekoren, om den spring
Des ooreloghs t'ontgaen, men zat hier niet belegen.
Men hieltme, tusschen raet en onraet, maghtigh tegen.
Getrouwen hebben u misraeden noch misleit.
Dees stadt is dubbel sterk door tegenwoordigheit
Des keizers, wiens gezagh, tot heil der onderzaeten,
Noch meer vermagh dan een bezetting van soldaeten.
Men trooste ons met de hulp der landen, die getrou
Van alle kanten naer dees hofstadt streven zou:
Dat miste: en och indien de strijdbaere Amazone,
Die fier Cingtu ontzette, in dienst van onze kroone
Verscheenen waer, nu zich geen onderkoning rept,
Peking hadde adem uit haer dapperheên geschept:
Want zy de stroopers, die de wraek des keizers tergen,
Als stomme kudden, dreef naer wildernis en bergen,
Van waerze sedert dus in krachten en getal
Aengroeiden, datze ons hier braveeren voor de wal.
'k Vertrou zy zullen u niet lang voor 't hof braveeren.
Daer komt d'aertskantzelier met eenen stoet van heeren.
US. ZUNGCHIN. KOLAÜS.
Genadighste, wy staen onzeker met de wacht,
Geduurende den storm, in 't vallen van den nacht.
De strooper, toen de zon in 't gras begon te vallen,
Quam stil, gelijk een dief, aensluipen voor de wallen,
Maer voerde 't volk ten storm, na'et ondergaen van 't licht.
Dat 's tegens krijghsgebruik: want met den avont zwicht
De stormer tot den dagh: en dit gewelt blijft duuren.
Men plagh, om niet ontdekt te worden, 's nachts de muuren
Aen eenen oort, die niet bewaekt wort en voorzien,
Op 't loos verwittigen en voortreên van de spiên,
Al stil te naderen, en, zonder iet te mompelen,
Na'et oversteigeren, langs ladders t'overrompelen:
Doch openbaer een' muur, van oorloghsvolk gepropt,
Van donderbussen en kortouwen overkropt,
Te tergen voor de vuist, geeft allerley bedenken
Of hier verraet me speelt, en, op 's verraeders wenken,
Dit, tegens oorloghsstijl, by eene heldre maen,
Wort aengegrepen: want een reukeloos bestaen
Leght doorgaens achter, of beslaet ten minste zelden:
Dies legh het over, in den raet der oorloghshelden.
Gy spreekt niet ongegront: uw voorstel rust op reên,
En stemt volkomen met onze inzicht overeen.
Wat dunkt Kolaüs? zoo verraet de stadt ontwapen,
Dan is het jammerlijk met ons en 't rijk geschapen.
Behouden 's kantzlers eer, dit riekt naer onbescheit,
Van d'openbaere daet beschaemt en wederleit.
Verraet steef's roovers maght, en broght veel steden onder.
Dat bleek voorheen te klaer: doch hier getuight de donder
En blixem van geschut en bussen welk een kracht
Van tegenstant men biet, een ieder op zijn wacht.
De stadts bezetting waekt met hondertduizent oogen,
Waer tegens weinige verraeders niet vermogen
Ter sluik te werken, of het wort terstont ontdekt.
Verradery bestaet by veelen, en dit lekt
Te lichter uit. een hooft alleen kan niet bedrijven:
Het hoeft hanthavers, die dit werk op maght van schijven
Voortrollen, of het steekt in 't midden van zijn vaert.
De storm drijft over, en d'ontstelde lucht bedaert.
Kortouwen zwijgen stil. men stormde alleen by vlaegen,
Wel drywerf achtereen gestuit en afgeslagen.
Verrees de zon, men vloogh door zes paer poorten uit,
En overrende 't heir, en deelde een' rijken buit.
Dees storm, by vlaegen, sterkt mijne achterdocht en vreezen.
Wie kan u helpen, en uwe achterdocht genezen?
Zy kent geen paelen, als een onbemuurde stadt.
Het achterdenken schrikt voor 't ritslen van een bladt.
Wanneer de stormram rust de poort en muur te beuken,
Dan krijght de list gehoor, om stil de trou te kreuken,
Te krenken door gesprek.
Dat hoort de gansche stadt.
Men spreekt de schiltwacht door de holte van een spat.
Wie kan verneemen wat men haer in d'ooren luistert,
Omtrent een' toren, daer de schaduw 't oogh verduistert,
Het schijnsel van de maen den fluisteraer niet melt?
Dan weet de vyant hoe 't van binnen is gestelt,
Waer 't sterk of zwak is, om de stormleêr aen te voeren,
Gewenkt van weifelaers, die hunne ziel verzwoeren,
Bekoort door hoop van staet en ampten, zoo 't geluk,
Dat ongerechtigheit het wettigh recht verdruk.
Gy voedt uwe achterdocht met ydele gedachten.
Wat beuren kan staet den voorzichtigen te wachten.
Wie kan bedenken wat gebeuren magh of niet?
Hy is niet dwaes, die wat gebeuren kan voorziet.
Dat eischt een godheit: wy zijn menschen, geene goden.
Zie tijdigh toe, en sterk met nadruk uw geboden.
De hofstandaerden staen strijtvaerdigh op mijn woort
Elk op zijn' hoefslagh, op de wal, en aen de poort.
De ronden rusten niet elkanderen t'ontmoeten.
Men staet bereit de scha, waer inbreuk valt, te boeten
Met versche noothulp, die noch sluimert nochte slaept,
In wederstant te biên, te stoppen waer het gaept.
De zon in 't opgaen zal de torenwacht ontdekken
Met welk een nederlaegh de stormer af most trekken.
Het schijnt gy schat de maght der vyanden te kleen.
Ik weeghze in eene schael van krijghservaere reên.
Hoe vint men dan zoo veel flaeuhartige kornellen?
Een bloodaert kan zich om een klein gerucht ontstellen.
Men had bloohartigen dan nutter uitgezift.
Z'ontveinzen hunne vrees met schijn van oorloghsdrift.
Men magh bloohartigheit, maer geen verraet verschoonen.
Gestreng in 't straffen, milt en rustigh in 't beloonen
Van ontrou en van trou zet staeten in hun kracht.
Stadthouder, hof en stadt verlaet zich op uw wacht.
Ontbreekt het aen gezagh, gy hoeft ons niet te sparen.
Verschoon geen grooten, noch besneên, noch amptenaeren.
Elk vliege van uw hant. de noot lijt geen verdragh.
Hoe stil is 't overal. wy hooren geen gewagh.
Het schutgevaerte zwijght. men blaest trompet noch horen.
Geen wachters slaen geluit uit tinne of hoogen toren.
Wy durven hoopen dat het hart des vyants zonk,
Toen hem 't salpeterlicht te sterk in d'oogen blonk.
De krijghsfaem zal hier haest aensnorren op haer veder.
Zoo dit den vyant smaekt, hy keer' vry echter weder.
O lichten, Rykaert en Trigau,
Die d'eersten met uw maetschappye
Ontsloot het slot van 't ongastvrye
Rijk Sine, en, als een morgendau,
De dorre ziel, die schier verstickte,
En, diep in blinde afgodery
Gesmoort, ten lange leste bly
Door troost der kruisgena verquikte;
Gy voerde uw kruisvaen, als voorheen
Sint Thomas en Sint Bartels vaenen,
d'Afgodery der Indiaenen
Met wapenen des lichts bestreên.
Wy volghden u door vijftien landen,
En bouden kerken op den gront,
Daer 't eerst vol gruwelbeelden stont,
Waer voor de zwarte lampen branden:
Daer afgodisten wijn en rijs
En haenen wijdden aen d'altaeren,
Voor afgodt Fe, van gansche schaeren
Bewierookt, Belzebub ten prijs,
Die nu zijn offereer moet missen.
Het licht verdreef de duisternissen.
De paradijsslang schort het noch
Aen logentael, noch nabootzeeren
Van waerheit: want zy kan stoffeeren
Met glimp, en lokken met bedrogh.
Dat tuigen offers en gebeden,
Gebedentellers, kerkgebaer,
De priesters, het geschoren haer,
De kloosternonnen, zuivre zeden,
Gestrengheit, vasten, feest op feest,
De bedevaert, de pelgrimsstappen,
Inwydingen, en broederschappen.
Zoo geestigh momt de logengeest:
Doch waer de heilzon quam te schijnen
Verloor het bygeloof zijn kracht.
Besneênen scheiden uit dien nacht,
Zelfs koningen en Mandarijnen.
Zy stormden afgoôn uit pagoôn;
Geplet tot puin, gestampt aen mortel,
Verdelghden 't onkruit met den wortel,
En eerden Christus kruisgeboôn.
Het zielverhuizen wert verwezen,
Een zielpest, lastigh in 't genezen.
De zalige Xaveer had, voor
Helt Rykaert en Trigau, Japanners,
Ten schimp van alle wederspanners,
Te recht gebrocht op Christus spoor.
Zoo brande d'yver van Elias,
Gelijk een torts, in Achabs tijdt,
Van Baäls priesterdom benijt,
Een ry van eeuwen voor Messias.
Een zegen volghde waer hy tradt,
Noit flaeu van kracht en wonderwerken,
Bezaeiende alle steên met kerken,
Ja veertigh in een zelve stadt.
Hy lant te Sanciane op 't eilant,
Ziet Sine en haer verblinde kust,
En wenscht van harte daer met lust
t'Ontsteeken 't kruislicht van den heilant:
Doch anders lagh het in Godts raet.
Hy sterft. Japon, uit nijt verandert
Van zin, beoorloght Jesus standert,
Die naer geene aerdtsche rijken staet.
Veel duizent martlaers triomfeeren.
Zoo kan de hofstijl ommekeeren.
Zoo kan hier ook de heerschappy
Op eenen andren voet geraeken.
De noot gebiet ons streng te waeken.
De hemel sta den keizer by:
Want komt het hooft der roovren boven,
En schupt den keizer uit zijn' staet,
Door ontrou, twist en eigebaet,
Wat vryheit durvenwe ons beloven.
Verandering van heeren baert
Verandering van stijl en wetten.
Wie kan een' springvloet paelen zetten
Dan eene maght, die 't al bewaert.
Kaifang voor 's rijx Saffraenstroom open,
Na'et sloopen van den steenen dijk,
Zagh out en jong en arm en rijk
In eene bare zee verzopen,
Verdronken in een bruizend meer,
Eer dit Lykungzus kon bevroeden,
Die zaghze, tegens zijn vermoeden,
Vergaen: hier holp geen tegenweer.
Nu vlamt hy op de kroon der steden.
Laet ons hem spits biên met gebeden.
Alziende schiltwacht, op den trans
Des hoogen hemels, rijk van glans,
Bewaek het hof: bewaek de muuren.
Beveel alle oogenblik en uuren
De ronden aen uw geestendom,
Zoo snel als vlugge winden, om,
Tot's morgens vroegh van 's avonts spade,
Met uwe gunste en heilgenade
Te dekken teffens goên en quaên,
De goên, op datze uw' naem vereeren,
De quaên op datze zich bekeeren.
Geen rijk kan zonder u bestaen.
De keizerin verschijnt met Pao, luttel blijde,
Die schoone rijxprinces. vertrekkenwe aen een zijde,
En laet ons luisteren wat haeren geest bezwaert.
De midnacht daelt allengs van 't hooftpunt nederwaert.
JASMIJN. PAO. ADAM.
Jasmijn
Vorstin Xaianga, waer magh Adam nu vertoeven?
Wy toetsten vaders trou, die blonk op alle proeven,
Als gout van Ganges op den toetsteen blinkt ten toon.
Zy blonk gelijk een perle aen onze wereltkroon.
Indienwe recht zien, zijn genooten afgescheiden
Staen ginder. zegh hun dat wy 's vaders komst verbeiden.
Zy haelen hem.
my lust te hooren uit zijn' mont
Of mijn bekommering op reden is gegront.
Gezalfde dochter van den hemel.
wijze vader.
Wat eischt de majesteit?
nu schroom niet: tre vry nader.
Op 't hoogh behaegen van de grootste keizerin,
Verknocht aen 's hemels zoon door goddelijke min.
Ontschuldigh uit genade, indienwe een luttel draelden.
Toen d'uuren van den nacht in top het hooftpunt haelden,
Begon ik flux den dienst, naer d'ingestelde wijs,
En offerde op 't altaer, den waeren Godt ten prijs,
Ten zoen der misdaên, en gedacht in mijn gebeden
Dat Godt Taimingaes telgh, van 's roovers heir bestreden,
Behoedende, alle ramp van uwen rijxstoel keer'.
Gebruikme, ben ik 't waert, ten wasdom van uwe eer.
De geest, met eene wolk van staetbekommeringen
Betrokken, zweeft te laegh, en kan niet hooger dringen.
Gedachten pijnigen de zinnen om al 't geen
Ons sedert eene wijl een droevigh voorspook scheen.
Uit veele tekenen, die wy te zaemen stellen
Als letters, kan men niet dan ongevallen spellen.
Voorleden zomer queekte een oievaer op 't nest
Van 't gulden hofdak zijn gebroetzel. uit het west
Verscheen een ros gedroght, gevoert op vleermuispennen.
Het braekte vier en vlam, viel gruwzaem aen het schennen,
En rukte d'ouden fel de taeie slaghpen uit.
Zy stortten van het nest ter aerde dat het stuit.
De jongen wouden vliên, maer werden flux verbeeten.
De roover hielt het nest, hoovaerdigh en vermeeten.
tot dat een draek van 't noorden streven quam,
Het ros gedroght verbaest de vlught ten zuiden nam,
En, vliegende afgemat, in eenen poel verstikte.
Een dreigend voorspel, dat ons menighmael verschrikte
En wat bezwaert u meer?
de schranderste in het lant,
Om uit de linien der palme van de hant
Geluk of ongeluk met kennis t'overleggen,
Ontziet, uit vrees voor straf, al watze ziet te zeggen,
Dewijl de dwarsse lijn de langste knipt en snijt.
Bediet de lange lijn den draet van 's levens tijt,
Zoo wil ons leven kort en snel ten ende loopen.
Wat lust of weelde staet Jasmijne dan te hoopen?
Ik hoore al wat u schijnt een post van ongeval,
Naer uw verbeelding.
neen, gy hoorde het niet al.
Een wijs Araber zagh hoe ons geboortesterre
Geraetzaem vont den pij t'ontwijken, die, van verre
Afsnorrende uit de lucht, gelijk een staertstar, blonk,
En hooftçieraet en kroon van 't hooft ter aerde klonk.
Indien Toangus leefde, in starrekunde ervaeren,
En starrewichlery, hy zou het openbaeren
Door welk een middel men dien pijl ontwijken kon,
Eer d'onverwachte slagh het heiligh kroonrecht schon.
Zoo wort uw majesteit bestreên van hier en ginder.
Wy zagen menighmael den grijzen offervinder
Verschrikken voor 't altaer, wanneer hy met verstant
Doorsnuffelde en bezagh het offeringewant
Van zwijn en bok en haen, bekommert en verslegen.
De honden huilen 's nachts. het spookt langs achterwegen.
De raven krassen naer. de gront der aerde beeft.
Een damp bezwalkt de zon. wat adem schept en leeft,
Gezielt en ongezielt, gedroghten aen de stranden
Bestemmen dat'er staetverandring is voorhanden.
Hunguüs dootsche geest verscheen ons 's nachts, zoo 't scheen.
Wy greepen naer de schim, die droop door d'armen heen,
In 't midden van den droom. laet hooren hoe gylieden
Die tekens opneemt: watze melden en bedieden.
Doorluchtste keizerin, Europe, klaer verlicht
Van boven, bout geen hoop van voorspoet op gezicht
Van geesten, wichlery uit vogelvlughten, droomen,
En hantbekyken, naer geruisch van bosch en stroomen,
Gehuil, en hontsgebas, en starrewichlery,
Noch acht geen nachtgespook, ook geene razerny
Van offervinder, noch gezwets van guighelaeren.
Zoo schroomenze ook geen ramp, noch laeten zich vervaeren
Om beuzelmerkten, daer bedrogh zijn logens vent:
En uw Konfutius, gansch Sina door bekent,
Beloegh deze ydelheên. hy plante goude zeden,
Voor twintigh eeuwen op het lant, en in de steden.
d'Onfaelbre waerheit van ons heiligh wetboek vloekt
De ziel, die troost en raet by vogelwichlaers zoekt,
Waarzeggers en gespook van geesten, streng veroordeelt.
Kunt gy dit sterken met een klaer bewijs en voorbeelt?
Een koning Saul, van dootvyanden bestreên,
Toogh buiten 't leger 's nachts naer 's lants waerzeghster heen,
Op datze een' geest verwekte, om uit zijn' mont te hooren
Wat lot hem 's andren daeghs van boven was beschoren.
Zy wekte Samuël, een' ouden godtsprofeet,
Die uit der aerde rees, en in het lange kleet,
Hem spelde hoe hy op de lijken van dry zoonen
Zou storten in het zwaert, versteeken van zijn kroonen.
Toen wanhoop velt won, quam het naberou te spa.
Die raet zocht buiten Godt, verviel uit Godts gena.
Dees misdaet wert hem voor een dootschult aengerekent.
Vrees Godt alleen, die weet wat spoet of ramp betekent.
Daer komt de keizer, met den erfvorst Fungiang,
Verbaest en schichtigh aen. wy mogen onzen gang
Ter zijde neemen, om geen overlegh te stooren.
Wy kunnen hun gesprek aen dezen pyler hooren.
ZUNGCHIN. FUNGIANG.
Hier broeit een nachtverraet.
de hemel breng 't in 't licht.
Dit lijdt geen uitstel, neen.
heer vader, lees het dicht.
Zie toe, het rijxhof staet op wankelbaere beenen.
Zie toe, en wacht u voor vermomde hofbesneênen.
Waer vondt heer vader dit?
geslingert in 't poortael.
De hant is onbekent.
verdaegh hen altemael,
En monsterze op een ry, zoo kan zich geen beklaegen
Dat hy uit achterdocht vervalt in 't hoogh mishaegen
Onnozel, zonder schult. een vroome blijft wel vroom.
De schrik houdt weifelaers door onderzoek in toom.
De proef beschaemt geen trou, maer geeftze een' klaerder luister.
Wie slimme gangen gaet blijft schuilen in het duister.
Men merkt in 't monstren wie beteutert staet of niet,
Wie stamelt in de spraek, wie zijne verf verschiet.
Men zieze hooft voor hooft vrypostigh onder oogen.
Het hol van 's menschen hart is 't broeinest van de logen.
Het aengezicht, gelijk een spiegel van 't gemoedt,
Ontdekt door tekens wat in 't harte wort gebroet.
Uit veelen kan zich pas een eenigh schalk verbergen.
De kanker in den staet ten hove lijdt geen tergen.
Een kanker in den staet dient tijdigh uitgesneên.
Men snijde 't quaet uit, maer ontzie gezonde leên
Aen 't lijf te knotten, en neeme eerst volkome kennis.
Men sammelt veel te lang, wanneer de bitse schennis,
Die worm, het hart bekruipt in'tlichaem van den staet.
Dat wort u toegestaen, maer eischt een rijp beraet.
Valt op Kolaüs, uw' stadthouder, geen bedenken?
Wy schroomen zijne trou door achterdocht te krenken.
Hy is de slaghpen, daer het gansche hof op drijft.
Men acht getrou die tot het endt stantvastigh blijft.
Wat geeft u reden van bedenken of mistrouwen?
Men bezight amptenaers, doch magh'er niet op bouwen.
Wat twijfel valt hier? hy bezweek in geenen noot.
Voorheene, maer nu staet gy voor den vyant bloot.
Zoo bloot niet of men kan een' harden storm verduuren,
Indien de krijghsliên niet bezwijken op de muuren.
Een muur, tien schreden dik, die tusschen beide leit,
Valt licht te sloopen. zulk een kleene ruimte scheit
De vyanden en u. hy koome uw' troon niet nader:
De pylers wankelen. een eenigh hofverrader,
Van u gemaghtight om te heerschen en gebiên,
En wienze, als eenen godt, naer mont en oogen zien,
Behoeftze van ter zijde alleen een' wenk te geven;
De vyant zal terstont, daer 't hapert, innestreven,
En overloopenze al, gelijk een hooge vloet.
Eer die stantvastige Kolaüs ons den voet
Zou lichten, zal de dagh in duistren nacht verkeeren,
De zon in duisternis, de draek venijn ontbeeren,
Kiang, de zoon der zee, opstreven tegens stroom.
Wie los uit achterdocht met eenen lossen toom
Durf hollen over hooge en laegere amptenaeren,
Beschaftze wettigh stof uit hunnen plicht te vaeren,
En heul te zoeken aen een' opgeworpen heer.
Wat onbescheit is dit! zwijgh stil: geen woorden meer.
Heer vader, belgh u niet; ay luister. uit wiens koker
Quam zulk een lasterpijl, dan uit dien oproerstooker?
Hier mompelde een gerucht door 't hof, vol onbescheit,
Hoe onder 't hofgebrek alleen de gierigheit
De gout- en geltzucht van den keizer, onberaeden
En met geen schattingen te stoppen noch verzaeden,
Een eenige oirzaek was, al klonk dees naklank valsch,
Dat Sina zulk een storm van jamren op den hals
Quam storten, duizenden van d'oude trou veraerden,
En overliepen by geheele veltstandaerden,
Behalve weinigen, besneên en Mandarijn,
Die noch volharden, naer den uiterlijken schijn,
En heimlijk letten of't verraet begint te rijpen,
De hulk van 't hof geraekt aen 't overslaen en gijpen,
Om dan den oversprong te waegen buiten last.
Begon heer vader nu 't momaenzicht van dien gast
Te lichten, strax zoude u de tronie openbaeren
Wie 't opperhooft is der vermomde weifelaeren.
Geen reden houdt de tong der reukelooze jeught
In toom. het lasteren van ongekrenkt deught
Beneemt de deught den moedt een' rijxstorm uit te harden,
Die al wat tegenstaet aen slenters scheurt en flarden.
Waer loon ontbreekt, daer wort het weifelen verschoont.
Kolaüs is te rijk voor zijnen dienst beloont,
En durf zich zelven, by verandering van heeren,
Al quamenze over ons door hem te triomfeeren,
Geen zegenrijker loon beloven. laet dan af
Te schenden zulk een' helt, die noit ons reden gaf
Te twijflen aen zijn trou: of smolten alle vroomen,
Zoo staenwe op lossen gront, en 't is hier omgekomen,
Heer vader, spreek met Us, den grooten kantzelier.
Ik hael dien ouden, en vertrek terwijl van hier.
Daer nadert hy van pas. de vader kan hem hooren.
Ik ga eens luisteren ten transse uit van den toren.
De cedel waerschuwt u voor aenstaende ongemak.
De weiflaers schuilen in de schaduw van dit dak.
ZUNGCHIN. US.
Aertskantzelier, nu lees dees cedel, strax gesmeeten
In 't hofpoortael.
wat 's dit? de schrijver heeft vergeeten
Zijn' naem te tekenen.
dat was hem ook geraên.
De dichter waerschuwt u.
hy tast de grooten aen.
Wat middel vint men best om deze hant te kennen?
De schrijfkunst zweeft te wuft op allerhande pennen.
De hant valt zomwijl in het schrijven ongelijk.
Elk kent zijn eige hant.
een al te donkre blijk
Om uit de letteren des schrijvers naem te spellen.
Men kan een anders hant naerbootsen, of misstellen
Met eene quaede pen: zoo slaen de raeders mis.
In zulk een halszaek durf geen rechter by de gis
Een' man betighten door een reukloos onderwinden.
Wy staen voor dit geschrift verstomt, als ziende blinden.
Wat oordeel gaf de prins van dit gestroide vaers?
Hy starooghde eerst een poos, en stampte met de laers
Wel drywerf op den vloer, en schudde hooft en lokken,
Gelijk een jonge leeu allengs begint te wrokken,
Van spijt geterght. hy sloegh zijn blikken heene en weêr
En stapte, ontsteeken van een' gloet, vast op en neêr.
Dat's edelmoedigheit, een aert van zijn' heer vader.
De zoon is hem geheel gelijk, en niemant nader.
Wat sloot d'eêlmoedige te werken op dees stof?
Te monstren, hooft voor hooft, de grooten van het hof,
En met een snedigh oogh te zoeken eenigh teken,
Een blijk, ontdekkende dit nest der hofgebreken.
Dat inzicht was niet vreemt, noch ongeraên voor 't rijk.
En schoon 't geraeden waer, het is te zorgelijk.
Wat docht hem endelijk in 't scheiden best geraeden?
Hy hadde het op den stadthouder fel geladen.
Kolaüs? neen hy is des keizers trouste vrient,
En heeft noit achterdocht gegeven noch verdient.
Het moght hem faelen aen zijn oordeel, in 't bestieren,
Den oorloghstoom te kort aenhaelen, ofte vieren
Te lang en al te ruim: maer willens wetens zou
Het nimmer haperen aen 's mans beproefde trou.
Hier eens aen twijfelen, dat waer den dootsteek geven
Dien dapperen, getroost al stervende te streven
Ter eere van uw staet, en keizerlijke kroon.
De vader overzie dien misslagh in den zoon.
Wy mogen door dit vaers ons dan gewaerschuwt achten:
En scherper passen op 't veranderen der wachten,
Alle uuren, langer niet, verandren van het woort,
De ronden gaslaen, langs den muur, en aen de poort.
Het is de vierde nacht, dat wy met raet en orden,
Om van krijghsoversten niet loos misleit te worden,
Voorzichtigh zelfs den muur bezichtighden in 't ront;
Hoe 't met kortouwen, en de wacht geschapen stont;
Hoe elk zijn' hoefslagh, hem gezet, alom bewaerde.
Wy telden hooft voor hooft te voet, en ook te paerde,
Belasten d'ampten zich te quijten vroegh en spa,
Om niet te vallen in des keizers ongena:
Doch nergens vont men daer het minste op viel te spreeken.
Waer 't oogh des keizers waekt wort geene kans verkeeken.
Zelf voortreên, leert den knaep navolgen 's meesters spoor.
Ik viel noch daetelijk op d'aerde met mijn oor,
En luisterde heel scherp, om eene lucht te scheppen,
Aen vier gewesten, wat zich roeren moght of reppen,
Maer hoorde geen gewagh. de wagen van den nacht
Rolt steiler neêr, voorby de derde starrewacht.
Uw majesteit magh vry op mijne toezicht rusten.
Hoe past het slaepen, en wat slaepen zou hem lusten,
Die zulk een' vyant voor de poorten ziet in 't velt?
Een openbaere zee van roofzucht en gewelt
Komt bruizen naer Peking, om vraetigh in te slikken
Een schatkist, daer de balgh des afgronts aen zou stikken,
Een schatkist, jaeren lang inzwelgende onverzaet
Wat zulk een hofprael eischt, ten steun van onzen staet,
Geheele stroomen gouts, en onwaerdeerbre tollen.
De roover, om het heir, dus vreesselijk aen 't hollen,
Noch aen te prikkelen, zwoer by zijn' tullebant
En heirbijl hun Peking en dit wijdtstrekkend lant
Ten roof te schenken, zoo zy 's keizers poort oprammen.
Gedenk gedenk eens hoeze op zulk een' vrybuit vlammen.
Peking, met zonnegout en diamant gekranst,
Is deze schoone bruit, daer 't al om juicht en danst.
Z'is voor dien schender en schoffeerder niet geschapen.
Hy zalze dezen nacht niet reppen noch beslaepen.
En of men tijdigh hem misleide door verdragh,
Behoudens d'eer van uw grootmaghtighste gezagh?
Wat middel dunkt u waer de raetzaemste en de beste?
Lykungzus voere 't heir een daghreis van dees veste,
Om tusschen beide op 't velt de tenten op te slaen,
En blank in 't harrenas, van weêrzijde af en aen,
Voorwaerden van verdragh eendraghtigh in te stellen.
Gy most den hollen buik der hoofden en kornellen
Uit uwe schatkist milt opvullen tot de keel.