floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Zyt gy myn' broeder? neen! gy hébt uw stam verzaakt,
Uw woord geschonden, én myn' minnaar afgemaakt.
Waar vind ik uitkomst? ach! wat lót is my beschooren!
Ach! kost u ook de naam van moorderés bekooren.
Vaar uit, mêvrouw; vaar uit, én schéld myn' misdaad vry.
Dit is het minst' van al de élénden die ik ly.
Koel vry uw moed, mét my die vuile naam te geeven
Van moorderés, ik zal uw drift niet tégenstreeven.
En gy, Tieran, wiens hart in heeté liefde blaakt,
Die, om uw voordeel, hébt myn minnaar afgemaakt,
Gy zult u, in uw waan, hét meest bedrooge vinden.
Nooit zal een zoete trouw ons aan élkander binden.
En, zo myn'béê word van het Gódendom verhoort,
Zal eeuwig weê, en wraak u vólgen op die moord.
Ja, déze geile vlam, die my wilde óverheeren,
Moet u al kwynende, van tyd, tót tyd, verteeren.
En gy, doorluchte ziel, die, door de minnenyd,
Om mynent wil, helaas! zo vroeg gesneuveld zyt,
Gedoog, dat ik dit hart, na zo veel jammerklachten,
Mach tót eene ófferhand van onze liefde slachten.
Ontfang myn' laatste zucht, terwyl ik myn verdriet
Wil einden, mét de dood, die my noch overschiet.
Laat af, mêvrouw.
Hoe nu! belét gy my te stérven?
Rampzalige, staaf, ik moet het leeven dérven.
Gy kunt u troosten als gy op zyn' lykasch zucht,
En strooijen een gedrang van klachten door de lucht.
Gy kunt u zélve mét zyn' min vernoeging geeven,
Maar my, my past het niet myn minnaar te óverleeven;
Neen! onze zielen zyn te vast in een verknócht,
Om niet te sneuvelen nu hy is omgebrócht.
Was hy uw minnaar?
Ach! wie zou, mét ziel én zinnen,
Zulk een volmaakten Héld als by was niet beminnen?
Wie zag hém aan, die niet op hém verliefde? Ja,
Wie zag ter waereld van zyn' deugd een wédergâ?
Ik had beslooten, toen ik hier kwam, om te stérven,
En dat uw broeder nooit als bruid my zou verwérven;
Ik had verzeek'ring van zyn' liefde, én wil voor al
Niet leeven, nu hy zo rampzalig raakt ten val.
Wél, stél dat uit, mêvrouw, tot dat gy hébt genooten,
Voldoening voor het bloed door broeders hand vergooten.
Bied my uw hulp indien hy u is waard geweest;
Wreek zyne dood, geev dan mét my vernoegt de geest.
Ik zal u voorgaan om die moorder aan te randen,
Maak dat hy zyne straf verkrygt van onze handen.
Gentius, Attalus gewond, Axianen,
                            Evander, Theoxena, Laodice, Dorine, Lyfwacht.
MYn zoon! moet ik u zien in zulk een' droeve staat?
O Góden! is uw wraak gevallen op myn zaad?
Myn waarde zoon, moest u myn vyands hand doorsteeken?
Nu zien wy dat de Góôn meest dubbelzinnig spreeken.
Kom hier, myn dóchter, zie uw broeder in zyn bloed
Versmooren, én my 't wit van alle tégonspoed.
Ei my! ik sterv', ik voel myn kracht beswyken.
Myn Vórst, de staatzucht wilde uw zoon verongelyken.
Laat Didós u 't besluit ontdékken van de Góôn.
Spaar Cleoménes, want die is....
Vaar voort, myn zoon,
Ei! spreek.
Hy stérft, hy heeft alréê de geest gegeeven.
Hy wilde iet zéggen, maar 't is uit, 't is mét zyn leeven
Gedaan, ô Góden! is uw gramschap zo verwoed,
Dat ik die stillen moet mét dit onnózel bloed?
Wél aan, laat Didós ons 't besluit der Góôn ontdékken;
Als dat voldaan is, zal ik voort myn' wraak voltrékken.
Evander, ga, zég voort aan Atis, dat hy past
Op Cleoménes, én niet doe voor nader last.
Mêvrouw, zie hier de vrucht van uw uitspoorig minnen,
Zie wat ik heeden zal tót myne wraak beginnen.
Uw minnaar is in zyn paleis rondom bezét,
Door Atis krygsvólk, én zyn vlucht daar door belét.
Hy kan niet hoopen als mét zyne dood te boeten
Voor 't bloed, dat zyne hand doet stroomen voor myn voeten.
Zo groot een rampspoed heeft uw wéderwaardigheid,
En tróts bejégenen myn' zoon, én hém bereid.
Op dit verwyt zal ik niet bloozen noch verbleeken,
Of tót behoudenis van Cleoménes spreeken.
Ik zie wél hoe de haat der Góden op my woed,
En wat ik hoopen kan in zo veel tégenspoed.
Myn droevig noodlót, hoe rampzalig 't my wil maaken,
Zal échter my nooit doen myn plicht, óf staat verzaaken.
En, zo myn Minnaar door uw handen sterven moet,
'K wil met hem sterven voor uw zoons vergooten bloed.
Slacht my, beneffens haar voor 't bloed door hém vergooten.
Ja, Vader, wilt uw swaard vry in myn' boezem stooten;
Als Cleoménes stérft, zultge op dat oogenblik
My zien met hem vergaan, en stérven zonder schrik.
Ja, dit besluit staat vast; ik héb hém opgedraagen
Dit hart, dat hy alleen kost door zyn' deugd behaagen.
Of schoon Theóxena zyne oogen meêr beviel,
Ik zal myn min voldoen, én zyn verslaage ziel.
Stél dan niet langer uit myn broeders geest te stillen;
Uw opzét word gestérkt door 't geen wy zélver willen.
Myn' hoopelooze liefde, aan u zo spaade ontdékt,
Verwacht geen minnaars hand mét broeders bloed bevlékt.
In déze staat kan ik geen béter lót verwachten,
Als datge ons beide doet mét Cleoménes slachten.
Myn dóchter, wat voerd u tót die verwoedheid aan?
Wat wilt gy dat de hand uw's Vaders zal bestaan?
Is 't niet genoeg dat ik myn' zoon, die hier moest draagen
Na myne dood de kroon, zo deer'lyk zie verslaagen?
En dat een Minnarés haar minnaar ziet verheert,
Eu évenwél my stout in myn gezicht braveert?
Vaar voort, mêvrouw, vaar voort, ik zal de wraak verkiezen
Voor dit vergoote bloed, al moet ik u verliezen;
Blyft u verbittert hart by dat besluit, wél aan,
Ik zal, zo wel als gy, iet ongemeens bestaan.
Didos, Gentius, Theoxena, Axiane, Laodice, Dorine, Lyfwacht.
'T Gaat wél, myn Heer, 't gaat wél, 't strékt alles tót uw voordeel.
Uw vyand is alreeds verwonnen na ik oordeel.
Waar is de Prins?
Helaas! die ligt verstikt in 't bloed.
En maakt hoe langs hoe meêr my zin'loos, én verwoed,
Uw hulptroep kwam te laat. dóch eer hy raakte om 't leeven,
Wilde hy my een geheim, zo 't scheen, te kénnen geeven;
Maar, ach! zyn kracht besweek, én mét een flaauwe toon
Beval hy, dat gy zoud aan my 't besluit der Góôn
Ontdékken, dat ik moest Héld Cleoménes spaaren.
Wat schuilt'er, Didós? spreek, op dat ik voort mach vaaren,
En myne wraak, die zo réchtvaardig is, verzaân.
Gy hébt dan eindelyk my in myn' hoop verraân,
O Góden! gy hébt, die ik nimmer wilde vreezen,
My doen de élendigste, van alle schépzels weezen.
Myn zoon! myn zoon! ik zie u dan in zulk een staat?
Gy voelt het eerst de straf voor myn vervloekt verraad!
Ik, die u meenden op een kónings troon te stéllen,
Zie, van die hoogte, u in eene afgrond nédervéllen.
O aarde! splyt u op; kom, donder, plét my 't hooft,
Nu ik, zo onverwacht, bén van myn' zoon berooft.
Hoe! raast gy, Didós?
Neen, geen raazerny benévelt
Myn' zinnen, dénk niet dat dien ouden Didós révelt;
Maar wél, dat hém de straf van 't Gódendom, verbaast,
Terwyl hun' woede fél op myne misdaad raast.
Myn Vórst, 't is waar, ik kan een groot geheim ontleeden,
En zéggen wie de troon moet oa uw dood betreeden.
'T Orakel spreekt nu klaar; ik héb het récht der kroon
Geschonden, daarom tréft de wraak eerst op myn' zoon;
En nu die ligt gevéld verdriet my 't licht te aanschouwen,
Dés zal ik het verraad u ongeveinst ontvouwen,
Wat zégt gy, Didós?
Ja, ik héb uw kroon verraân,
Myne eed geschonden door afgrys'lyke euveldaân.
Ik héb, toen uw gemaal in 't kraambéd raakte om 't leeven,
Eene ongehoorde daad, iet schrikkelyks bedreeven.
Uw afzyn stérkte my in dat besluit, én brócht
Te weeg een daad, die nooit van iemand is bedócht.
Ik heb het wéttig zaad, als vondeling, doen dwaalen,
Op dat de glans der kroon, myn' zoon eens zou bestraalen.
Hy was Evanders hand bevoolen om te doôn,
En Cleoménes is uw wettig kind, én zoon.
Ja, ik had de star, het teeken,
Dat voor hem zal, als een getuige, onfeilbaar spreeken,
Waar door hy van my wierd voor uwe zoon beként,
In 't eerst ook op de borst van myne zoon geprént.
Hier door héb ik uw oog, én 't gantsche hóf bedroogen,
En zou als kóning hier myn' zoon beschouwen moogen,
Ten waar myn' staatzucht zo rampzalig was mislukt,
En ik, mét myne hoop, zo jammerlyk verdrukt.
O Góôn!wat hoor ik? ga, myn lyfwacht, vlieg, kan 't weezen,
Bérg Cleoménes voor het onheil dat wy vreezen,
Ga, zég aan Atis al wat Didós hier belyd,
Maar maak, voor alle ding, dat gy myn zoon bevryd.
En gy, verraader, die, door staatzucht aangedreeven,
Myn zoon verried, om aan uw zaad de kroon te geeven,
Vrees myne wraak, én dénk, na die bekéntenis,
Wélk eene straf voor zulk een' misdaad over is.
Neen Vórst, geen vrees zal ooit myn grootsche ziel beknéllen,
Ik schrik voor 't vonnis niet, dat uwe wraak zal véllen.
Indien my 't leeven luste, ik had u nooit geméld,
Myn groot bestaan, óf ooit uw wettig zaad herstélt.
My walgt het licht, nadien myn eenig kind, verslaagen,
Benoomen is de hoop van ooit een kroon te draagen.
Het leeven is me een last, ik haat het, wyl myn zoon
Na uwe dood niet kan beklimmen déze troon.
Dat dan de Góden vry hun' wraak aan my volbréngen,
Nu 't hun gelust heeft dit onnozel bloed te pléngen.
Dat aarde, én hémel zich bereide tót myn' straf.
Dat de afgrond my verswélge, én strékke een eeuwig graf;
Dat al de naarheid, die de schrik ons af kan maalen,
My overstélp, nu ik myn' zoon in 't graf zie daalen.
Niets isser dat my kan verschrikken, nu myn' list
Mislukt, én 't Gódendom is op my aangehist.
Ha! dat ik zo vervloekt Evanders hand betrouwde
Een daad, daar ik 't geluk van myne zoon op boude.
Vervloekte mislag, die my noch de ziel ontroert,
En knaagt, om dat ik 't wérk niet zélf heb uitgevoert.
Een schélmstuk half volbracht, verdient mét récht de tooren
Der Góden, én een lót gelyk my is beschooren.
Myn zoon, had ik de Prins zélf in de wieg gesmoort,
Men had nooit van zyn' komst, nóch uwe dood gehoort.
Ontaarde booswicht!
Nu zal ik my zélver straffen,
En voor 't vergoote bloed geréchte wraak verschaffen.
Myn zoon. ik bracht, 't is waar, uw vyand niet van kant,
Maar wreek die misdaad op my zelve, mét myn' hand.
Ver waaten mensch, laat af.
Gy zult my niet belétten
Te stérven, nóch een' maat aan uwe wraak te zétten.
Ei my! ik héb voldaan; myn treurról is volspeelt.
O waereld! die my zo veel voorspoed hébt verbeeld,
Vaar wél, ik zal myn zoon niet op de troon beschouwen,
Maar in het duister grafaltyd gezélschap houwen.
Ei my! ô wee....
Hy stérst. wél aan, ik ga myn zoon
Zelf rédden, én 't besluit volbréngen van de Góôn.
Evander, Gentius, Theoxena, Axiane, Laodice,
                        Dorine.
DIe hoop is vruchteloos, uw zoon is al verslaagen,
En ik voel meede een deel van myn geréchte plaagen;
Een woedende uitval heeft, door Cleoménes hand,
My doen gevoelen hoe de wraak der Góden brand.
Wat isser van myn zoon?
Die wierd te rug gedreeven,
Dóch swaarelyk gewond, én heeft de geest gegeeven.
Uw lyfwacht heeft, 't is waar, het woeden wél gestut,
Maar Cleoménes is zyn leeven niet beschut.
O Góden! is uw haat op my zo fél ontsteeken?
Wel aan, myn zoon, ik sweer 't vergoote bloed te wreeken.
Ei my! myn' kragt verflaauwt. myn Vórst, ik ga de Góôn
Verzoenen, voor 't verraad gepleegt aan uwe zoon.
Gentius, Theoxena, Axiane. Laodice, Dorine.
ZIe hier een Vader in de droevigste ongelukken
Versmooren, daar men ooit een mensch door zag verdrukken.
Zie my élendig, én gebracht in zulk een staat,
Waar in my 't leeven walgt, én alles tégen gaat.
Myn zoon, 't verraad hield u verborgen, nu de Góden
U kénbaar maaken, moest een snoode hand u dooden.
Wél aan, ik wreek my aan die schélmen; maar hun' dood
Heeft my van middelen tót myne wraak ontbloot.
Kom, afgront, spalk u op, én braak my weêr de schimmen,
Laat die langs de aakelige én duist're weegen klimmen
In onzen dag, op dat myne arm voldoe de plicht
Eens Vaders, én na wénsch een wreede wraak verricht.
Maar 't is vergeefs; ik bén van alle hoop versteeken;
Myn zoon is dood, én, ach! ik kan zyn' dood niet wreeken.
Dat vry myn troon verzinken én in vergetelheid
Myn naam blyv', nu my zulk een noodlót is bereid.
Myn zoon.. maar, Góden! is het waarheid, óf is 't loogen?
Gentius, Cleomenes, Atis, Theoxena, Axiane, Ariarates,
                            Laodice, Dorine, Lyfwacht.
MYn Vader, neen, geen waan, óf schyn heeft u bedroogen,
Ik leef, en bén gered, en buiten lyfsgevaar;
Elk wierd geneigt, zo dra uw wacht ons bracht de maar
Van Didós schélmstuk, om myn ongelyk te wroeken.
Wat zie ik? groote Góôn! ik kan van vreugd niet spreeken,
De blydschap laat niet toe dat ik myn hart ontdék,
En uit uw wederkomst myn vergenoeging; trék.
Omhéls uw Vader, én verstrék aan zyne staaten
Een zuil, beklim de troon die ik nu wil verlaaten.
De Gódspraak spreekt nu mét geen duist're én dubb'le
Dés doe ik afstant van myn kroon, én myne min.
Zy zyn gesneuvelt door wien 't kroonrécht was geschonden,
En ik héb onverwacht myn wéttig zaad gevonden.
Ontfang dan, na uw wensch, die schoone van myn' hand,
Daar myn gewaande zoon voorheen aan was verpand.
Myn Heer, én Vader, wie is machtig uit te drukken
De vreugd die ik gevoel, na zo veele ongelukken?
Wie dacht, dat ik, in zulk een on weêr van den staat,
De stórm ontkomen zou van hun vervloekt verraad.
En gy, die zo veel hébt om myne min geleeden.
En doorgestaan een reeks van nieuwe swaarigheeden,
Volhard, én min hém, die zyn vyand heeft gevéld,
En door het noodbeschik der Goden is herstélt.
Myn Heer, op wélk een' wys zal ik u antwoord geeven?
Gy ziet me alreets ontstélt én door de blydschap beeven;
Gy ziet myn' traanen reets uitbérsten mét vermaak,
Nu ik myn' héld geniet, én hy gewénschte wraak.
Myn Heer, vergeeft my héb ik my te fier gedraagen,
Om Cleoménes is uw min steets afgeslaagen.
Myn Broeder, die ik als op nieuws hérbooren acht,
Die ik bemind héb, én door 't lót, zo onverwacht,
Hérstélt zie, kost gy my nóch onbeként behaagen,
Laat my, als Zuster, toe dit hart u op te draagen;
'T is waar, ik héb uw deugd, als minnares, bemind,
'K vólhard als Zuster, wyl het bloed ons vaster bind.
Myn Zuster, laat ons nooit die waare vriendschap staaken,
Laat onze harten steets in zuiv're liefde blaaken.
Myn Vader, gun ook aan de lyken, die hun' straf
Ontsangen hebben, op myn béde, een eerlyk graf.
Wel aan, ik zal de wraak met hunne dood bepaalen,
Ik zal de Góden, die ons mét hunn' gunst bestraalen,
Dankóffer slachten, nu ik myn hérboore zoon,
Als wéttig nazaat, mag geleiden op de troon.
Einde van 't vyfde, en laatste Bedryf.
Agrippa, koning van Alba
anders de gewaande Tiberinus
Nil Volentibus Arduum: Agrippa, koning van Alba, anders de gewaande
						Tiberinus. Amsterdam, 1669.
LAVINIA
ALBINA
KAMILLA
MEZENSIUS
FAUSTUS
TIRRENUS
AGRIPPA
LAUZUS
Lijfwacht en Stoet
AGRIPPA, KONING VAN ALBA;ANDERS,DE GEWAANDE TIBERINUS.
					TREURSPEL,
Uit het Frans van de Heer QUINAULT vertaalt.
By PIETER ARENTSZ. Boekverkoper in de
Beursstraat, in de drie Rapen. 1669.
Aan de E.E. Heeren REGENTEN VAN HET WEESHUIS EN OUDEMANNENHUIS.
E.E. HEEREN,
HEt dunke U.E.E. niet vremt, indien deze Toe-eigening meer na een Voorreden, als
					na eene Opdragt gelijke. Geen gemeene reeden heeft de geboorte aan dezen uit het
					Fransch vertaalden Agrippa veroorzaakt, daarom passen hem ook geen gemeene
					omstandigheden; en alhoewel vooraan gene loftuitingen uwen wedergalm, noch vele
					vleieryen uwe groote gunst, voor een kleine waardy, en minder moeite afsmeeken;
					zo twijffel ik echter niet, of ons inzicht zal uwen lof, en onze genegenheit uw
					gunst daarom niet minder verdienen.
Sedert eenige jaaren herwaarts hebben twee geschillen de grondvesten van de
					oeffeningen der Tonneelkunst ondergraven. ’t Eerste tusschen de Liefhebbers der
					Schouspelen, zo verstandige als onverstandige in ’t gemeen, hangt noch aan den
					nagel; en bestaat hier in: Of men de voornaamste, de geleerste, en de
					verstandigste der burgeren: dan of men ’t gemeene volk, ja ’t graauw zelf tot
					dat tijdverdrijf noden; en of men de ooren, dan of men de oogen voldoen
					moet.
Een groot gedeelte, door hunne onervaarentheit, stellen hunne menigte van stemmen
					tegen d’ervarentheit van weinigen; en meenen, dat die dingen niet samen gaan
					konnen.
Uit deze dwaling spruit het tweede geschil, dat zeer dikwils tusschen de
					Regeerders van de Schouburg onder malkanderen, doch altijt tusschen die
					Regeerders in ’t algemeen aengezien, en die gene die den Schouburge stof
					verschaffen, gesmeult heeft, en kortelinks met het roeren van die geschillen wat
					vlams heeft laaten zien.
Dit tweede geschil bestaat daar in: Of den Schouburge vriendschap geschiet door
					die gene, dan of de Schouburgh vriendschap doet aan die gene, welker
					Toonneelspelen vertoont worden.
En alhoewel het vonnis noch niet tot gunst van d’ eene of d’ andere meening
					uytgesproken is, zo wort doch d’ uiterste rechtspleging tot nadeel van de
					stofleveraars in ’t werk gestelt. ’t Welk die Regeerders schijnbaarlijk doen
					door een verkeert inzicht van hare achting te bewaren, en mede, om dat hun
					oordeel gelijkvormig is met die gene, die menen, dat men slechts den meesten
					hoop moet behagen.
By gevolg dunkt het hen van kleinen gewichte te zijn, of de manier van spreken
					duidelijk, of onverstaanlijk; het redeneren krachtig, of laf; de stelling goet,
					of quaat zy; wanneer maar vele kostelijk toegemaakte poppen met d’ armen veel
					gezwiers, en met de tong veel gesnors maken.
En door dien het gemakkelijker en vermakelijker is verzocht te worden, dan te
					verzoeken, is die schadelijke gewoonte ingekropen; dat de Schouburg speelen
					speelt, die ieder Regeerder in ’t byzonder meest, en altemets den Regeerderen te
					zamen aangeboden en verzocht worden.
En dit geschiet door tweederleie slag van Liefhebbers.
Of door zulke, die lang op het voorgaan van quade voetstappen gedwaalt hebbende,
					en hare dwaling merkende, liever verdoolt willen blijven, als met moeite en
					verdriet op den rechten weg keeren; en liever afgoden van hare inbeelding willen
					zijn, als waardige ontfangers van een verdienden lof.
Of door zulke, die meer domme drift, als geoeffenden yver, en meer geest, als
					verstant hebbende, branden, om eens een boek in [fol. *3r] de werelt te brengen,
					en mede onder de schrijvers of dichters getelt te worden; meenende, dat zy dan
					in die behoorlijke achting zijn, wanneer zy ’t geluk hebben, het uitwerpsel van
					een ziedend brein voor wat lekkers op te dissen, en hunne werken openbaar te
					zien vertoonen; en die tweederleie slag van liefhebbers hebben meest van alle
					tijden, doch voornamentlijk nu die plaats in, die den burgeren tot leerzaam
					tijdverdrijf, en U.E.E. tot onderstant van U.E.E. armen vergunt is.
De twee voorgenoemde verschillen, korteling wat sterk gedreven, hebben onder
					andere redeneeringen op ’t tapyt gebracht, of men niet met der daad zelve zoude
					konnen doen zien (wijl de reden niet overreding genoeg heeft) dat een zelve
					werk, verscheidentlijk gehandelt zijnde, ook een verscheiden werking doet; en of
					men het oor, niet zo wel als het ooge zoude konnen voldoen.
En gelijk’er toenmaals dry of vier oprechte liefhebbers by malkander waren, die
					elk noch kennis aan andere van die slag hadden, wiert voorgeslagen, dat eens in
					’t werk te stellen, alzo zich deze zeer bequame gelegentheit opdede, dat het
					loffelijk Tonneelstuk van den Heer Quinault, hoewel jammerlijk vertaalt zijnde,
					en slordig berijmt, zo verre zelf, dat de vijf Hooftpersonaziën, gene
					uitgezondert, recht verkeerde Karacters gegeven waren, echter volgens de sleur,
					door gunst op beê verleent, tot verdriet van alle verstandigen, op het
					wijtberoemde Amsterdams Schoutoonneel verschijnen zou, onder den rechten naam
					van Agrippa, doch onder den valschen van den valschen Tiberinus.
Tot dien einde nam elk aan een brok daar van te berijmen, dewijl de tijd tusschen
					de vaststelling, en d’ uitvoering van het vertoonen eens Toonneelstuks te kort
					scheen, om dien last een alleen op de schouders te leggen.
Dit is, E.E. Heeren, d’ oorzaak der geboorte van dezen Agrippa, anders den
					gewaanden Tiberinus.
En wy dragen hem met grote reden aan U.E.E. op, op dat eindelijk U.E.E. eens de
					moeite nemen van de Rechters dezer geschillen te zijn; en U.E.E. niet te laten
					wijsmaken, als of’er dichters, en dienvolgens Toonneelstukken gebrek zouden
					zijn, indien men [fol. *3v] gene breekebeenen te werk stelde; want daar zijn’er
					vry vele en goede in deze groote Wereltstad, en volkrijk Stedenlant, en die als
					uit der aarde te voorschijn zouden opluiken; ten ware al dat onkruyt die goede
					spruiten verdrukte; en het byna schande is, mede iets gemaakt te hebben, dat
					onwaardig genoeg is, om op de Schouburg vertoont te zijn.
Maar om dat dit meer uit vermoeden als uit ervarentheit schijnt verzekert te
					worden; kan ik U.E.E. uit de naam van myne medehulpers ten minsten voor hen en
					my, die zeven of acht uitmaken, vast staan; dat zy hun zaat garen in uwen akker
					zullen werpen; wanneer die behoorlijk gewiet wort; en zy dienst te doen geacht
					worden, die goede Toonneelstukken leveren; in plaats dat men ’t hen altijd tot
					gunst gerekent heeft die aan te nemen.
Ook kan dat vreesselijk geschildert papiere schilt den onwetenden niet
					beschermen; dat men ’t slechte volk moet behagen om gelt te hebben, en dat die,
					den meesten hoop uitmakende, achterblijven zouden, indien men niets als
					Tonneelstukken speelde, die d’ ooren en d’ oogen der Kenners behaagden, door
					dien zy meinen, dat gene Spelen te maken zijn, die Kenner, en Onkundige teffens
					vergenoegen konnen.
’t Is zeker, dat het gelt de bruit is, daar ’t al om danst.
Maar E.E. Heeren gelieft zelfs te oordeelen, of ’t gemeene volk meer lopen zoude
					na een Agrippa, die onverstaanlijk, als na een die verstaanlijk is. En of de
					verstandige liefhebbers niet meer gelokt zouden worden door een spel, dat met
					overleg en orde, als met wiltheit en onorde toegestelt is.
Als mede of de speelen van alle soort, die vertoont worden, zo Spaansche,
					Fransche als andere overzettingen, die de meeste stof aan U.E.E. Schouburg
					leveren, (want van andere harssenloze wanschepselen, die’er onderlopen, is ’t
					niet de pijne waert te reppen; en, buiten die van den Amsterdamschen Hooftpoëet,
					worden’er geen zes in ’t jaar vertoont die eigen vinding zijn) of die
					overzettingen, zegge ik, minder loops zouden hebben, en U.E.E. armen minder gelt
					opbrengen, wanneer die met opmerking vertaalt en met zinnen gerijmt waren, als
					die, die by de gis vertaalt zijn, en zoo ’t uit de pen van een rabbelaar valt,
					opgesmeten worden.
En eindelijk, of iets loffelijks in plaats van iets verachtelijks te schaffen aan
					zo voortreffelijke lieden, als Amsterdam bewonen, en die nu door gebrek van
					eerlijk tijdverdrijf, dat hunner oordeel waardig is, zo zelden uitkomen, geen
					genoegsaam overredend inzicht is, om deze spreuk, die rondom U.E.E. oude
					Schouburg te recht met goude letteren geschreven stont, in haar kracht te
					zetten:
Tooneelspel quam in ’t licht tot leerzaem tijtverdrijf.
Het wijkt geen ander spel noch Koninklijke vonden.
Het bootst de werelt na. Het kittelt ziel en lijf,
En prikkeltze tot vreugt, of slaat ons zoete wonden.
Het toont in kleen begrijp al ’s menschen ydelheit,
Daar Demokrijt om lacht, daar Heraklijt om schreit.
En zijt voor ’t overige gebeden te geloven, dat wy U.E.E. in ’t algemeen, als
					Regeerders der twee Godshuizen, en in ’t byzonder, als van de voornaamste onser
					medeborgeren, met goeder harten onze dienst aanbieden; en dat ik, die U.E.E. dit
					uit hunne algemeine naam opdrage, ’t zelve verzekerende, ook in ’t byzonder
					ben,
U.E.E. willige Dienaar
M. DOP.
M. Dr.
Amsterdam, den 4
Novemb. 1669.
Op den welvertaelden AGRIPPA, Aen de Kunstkenners.
INdien u Aristotels regel
Van speelen aensta, steek uw zegel
Aen spel van oordeel en verstant.
Zoo schuift men lompen aen een kant.
J. v. VONDEL.
LAVINIA, Prinses van den bloede der Koningen van Alba.
ALBINA, dochter van Tirrenus, en zuster van Agrippa.
KAMILLA, vertroude van Lavinia.
JULIA, vertroude van Albina.
MEZENSIUS, broeders zoon van Tiberinus.
FAUSTUS, vertrouwling van Mezensius.
TIRRENUS, Prins van den bloede van Eneas, vader van Agrippa en
						Albina.
AGRIPPA, zoon van Tirrenus, regeerende onder den naam en gelijkenis van
						Tiberinus, Koning van Alba.
LAUZUS, Bevelhebbers van Agrippa.
ATIS, Bevelhebbers van Agrippa.
Lijfwacht en Stoet, Stom.
Het Toonneel is ’t paleis der Koningen van Alba, voor het vertrek van
					Lavinia.
AGRIPPA, KONING VAN ALBA. ANDERS, DE GEWAANDE TIBERINUS.
EERSTE TOONNEEL.
LAVINIA, ALBINA, KAMILLA, JULIA.
LAVINIA.
Albina, uwe ramp kan by mijn ramp niet halen.
Ik, ik moet schreien, gy kunt uwe rou bepalen.
ALBINA.
Gy kent mijn rou niet, zo gy d’uwe grooter acht.