floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Tast toe. elck toef zich zelf.
Wat 's dat? ick hoor gerucht.
Is 't Joseph oock? my dunckt ick hoor hem klagen.
Die windt kan dat geluidt zoo veer niet overdragen.
En of hy klaeght en kermt, het blijft toch na, als veur.
Wat kan het schaên, dat hy zijn misdaet wat betreur?
't Was hem geen errenst, dat hy op het touw most ryen.
Ick wert weemoedigh.
Zoo, had ghy noch medelyen?
Hy sloegh zijn aenschijn zoo barmhartigh west en oost.
Hy zagh naer Hebron toe, naer vaders huis, om troost.
Hy riep zijn' Engel aen, den trooster aller vromen.
Die hem naer Dothan wees, om zoo te maet te komen?
Hy dronck noch hartelijck, en laefde zyne borst.
Een hart ter doot bedroeft is altijt droogh van dorst.
Wel Judas zat strax stom, nu kan hy weder spreecken.
Wel wat of Judas schort? zijn oogh begint te leecken.
Ay broeders, houdt uw rust, het lust my niet te wel.
Leit Joseph u om 't hart?
Hoe nu, is 't kinderspel?
Verbly u: want wy zijn nu t'ende van ons lyden.
't En past den broeder niet zich zelven te verblyden
In 's broeders doot of straf. ô schrickelijck bestaen!
Wat spreeckt ghy binnens monts.
Ick zorgh wy zijn verraên.
Ick heb den put in 't oogh, geen mensch kan dit verraden.
En Godt heeft ons in 't oogh, die ziet door lindebladen
Door mergh en nieren heen. wat schuilt 'er voor Godts oogh?
Laet vaeren alle zorgh: uw zorgen zien te hoogh.
Ay ziet eens om dien hoeck.
Wie of hier aen komt trecken?
Zy kruipen langsaem voort. hoe lang of dit magh strecken?
Wat ryst 'er in de lucht een stofwolck. ziet dat volck.
Ick zie geen klaer bescheit. zij trecken in een wolck.
Voor wien ziet ghy hen aen?
't Waer kunst dit juist te raeden.
Ick zie kameelen:
En ick ezels, zwaer gelaeden.
Ick zie gewapenden. zy naecken meer en meer.
Hoe schittert daer de zon in 't blinckende geweer.
My dunkt 'k zou met der tijt wel gissing kunnen maecken.
Wie zijn 't dan?
Arabiers.
'K wil noch mijn gissing staecken,
Tot datze ons naderen.
't Zijn Arabiers, 't gaet vast.
't Is nu de tijdt van 't jaer.
Hoe gaet het vee vermast.
Zy zijn alree voorby de willige bosschagie.
De ruggen buigen in, door 't wight van hun packagie.
Hoe plaeght de mensch het dier?
Hoe plaeght het bloet zijn bloet?
Wat zeght ghy, Judas? wat ontstelt u het gemoedt?
Och Ioseph.
Leit die noch zoo diep in 't hart begraven?
Ick zie hoe 't hygent vee tot 's menschen dienst moet slaven,
En Ioseph steent nu vast ellendiger dan 't vee,
Dat noch zijn voeder krijght; maer Joseph magh alree
Van honger en van dorst verteeren en versmachten.
Hy heeft zijn vonnis wegh: laet vaeren die gedachten.
Ghy quelt u te vergeefs.
Vergun my eene gaef.
Maer dat ick hem nu opveil, om voor slaef
Den vrecken Arabier te dienen al zijn leven;
Nadien een mager lijck toch niemant nut kan geven,
Al bleef het schoon bedeckt. beraet u in 't gemeen.
Waer spanden oit om strijt de leden tegens leên.
Godts diepe wijsheit schiep, tot onderlinge hoeders,
De nutste leên aen 't lijf, als tweelingen en broeders.
Men zet alleen, uit noodt geperst, een lit van 't lijf.
Verschoont men dit, bedenckt, wat last wat ongerijf
Ghy hier door kunt ontgaen: 't zal eerst uw' geest vernoegen,
En vryen het gemoedt van 't eeuwigh knaegend wroegen.
't Zy verre dat ick u of my by Kain zet,
Die zich met Abels bloet zoo gruwelijck besmet.
Hoe dootsch zagh hy 'er uit. hoe wert zijn hart gegeten
Van binnen: och zijn hair (zoo pynight het geweten
Den broederslaghtigen) hing altijt nat van zweet.
Hy vloodt, en waer hy vloodt, hem docht dat Abel kreet;
En Godts gerechte wraeck den moort zat op de hielen.
Dan zagh hy geesten, dan een nest vol slangen krielen.
De dampen stegen dan van angst naer 't beckeneel.
Zijn zaet draeght noch dien vloeck. nu oordeel het verscheel
Van broedermoorden, of van spaeren en verkoopen.
De misdaet en de straf moet altijt t' saemen loopen,
En blyven in besteck van billijckheit. de haet
Op zynen hals gelaên hou dan in 't straffen maet,
En loope eer wat te laegh. ghy doet die deught uw' broeder.
Een wees verdient gena. de jongen heeft geen moeder,
En Rachel was ons moey en moeder. treckt uw hant
Dit snoer te stijf; hoe 't zy, ghy breeckt een' dubblen bant;
En breeckt dit uit, hoe 't ga, uw onschult wort gevonden.
Een redelijcke straf stopt alle lastermonden.
Waerachtigh mannen, dat 's niet qualijck overleit.
Het schijnt dat Godt ons raet op dees gelegentheit
Te letten. zoo ghy 't stemt, ick heb 'er gantsch niet tegen.
Ick merck ghy zijt 'er al eendraghtigh toe genegen.
Wie neemt dien last op zich?
vertrouwt ghy my dien last?
Wel Judas, ga voort heen, want zy genaecken vast.
Zo zet hem eerst op prijs.
dat volck valt scharp in 't dingen.
Het eerste bodt is 't best.
ja laet den Droomer springen.
Och Ruben, gaet uw aenschijn voor my schuil?
Magh mijn gekerm tot Godt en u niet baeten?
En worde ick dus, in dezen naeren kuil,
Van Godt en u en yeder een verlaeten?
Ick stick in slijm, en hijgh vast naer de lucht,
En zie van veer den heldren hemel blincken,
Die speelt moy weêr, en hoort naer geen gezucht:
Hy drijft om hoogh, maer Joseph magh verzincken.
De putgalm volght op rijm mijn' lesten tarm,
En schijnt beweeght mijn klaghten naer te smeecken:
Dat 's al mijn troost en tijtverdrijf, ocharm.
Mijn keel wort heesch, en naulix kan ick spreecken.
'k Bedanck den galm, de galm my wederom.
Ick klaegh' myn' noodt. hy antwoort vol medoogen:
Maer Ruben zwijght, als spraeckeloos en stom,
Hy blijft vast uit, ick klaegh mijn' rouw myne oogen.
Och Ruben, koom, en zalf mijn diepe smart.
Ick kaeuw een vrucht vol dootelijcke korlen.
Och Ruben, koom, verlicht mijn angstigh hart.
Ick hoor gerucht. wat of hier op komt borlen?
Hier rust ick uit het stof, van zon en hitte vry,
In deze hegh, tot dat de voortoght raeck voorby.
Gaet knaepen, zeght dat zy een weinigh harder dryven.
Men zal een mijl van hier te middagh leggen blyven,
Tot dat de dagh verkoele, en dan tot middernacht
Weêr spoeden onze reis, met d'aengenome vracht.
Dees wilde woeste hey kent dieren nochte menschen.
Men zou, om schaduw, zelf 't gewenschte licht verwenschen:
Maer wie genaeckt dien put? dit schijnt een ander man:
't Gelijckt een' vreemdeling, en geen' uit Kanaän.
Indien hy water put, om zich of 't vee te drencken,
My lust een versche dronck: ick wil den harder wencken.
IUDAS. VRACHTMEESTER.
Geluck mijn heer, geluck, op uwen verren toght.
Wy jaegen 't vast: gaf Godt of 't ons gebeuren moght.
Maer 't beurde meer dan eens, dat my die haes ontglipte.
Waer leit de reis, mijn heer?
Wy trecken naer Egypte
Van Galaad recht door, met ezel en kameel,
Gelaên met balssem myrrhe en kruiden en kanneel.
Wat zoeckt ghy by dien put? wy zijn wat moe geronnen.
My luste wel een dronk.
Aen geen zy springen bronnen,
Indien de dorst u quelt: dees groene put is droogh.
Ick rust een poos, en heb van hier mijn volck in 't oogh.
Mijn dorst lijdt nog geen' last. men zal den last haest breecken,
Eer noch de middaghzon op 't hooft begin te steecken.
Maar luister naer dien put. wat wil dat droef gezucht?
Daer leit een jonge slaef, die huilt, en maeckt gerucht.
Hy heeft het wat verkerft, en zich wat wulpsch verloopen.
Is hy u veil?
Laet zien, ick wil hem koopen.
Ick zal hem by dit touw doen stygen uit den put.
Een ander heerschap waer den jongen wel zoo nut.
Daer hangt de koort. nu stijgh, nu jongen, stijgh naer boven.
Hy klimt, hy klimt. men mag hem passelijck gelooven:
De pols is niet als 't hart: zijn gront wort niet getast.
Aen veinzen is zomwijl gewin en voordeel vast.
Daer komt de knaep. spring af. hy dient wat onderwezen.
Ick zal hem eerst alleen een luttel gaen belezen.
IOSEPH. IUDAS. VRACHTMEESTER.
Och Judas, zijt ghy daer? erbarm u over my.
Koom herwaert, ga met my een luttel aen d'een zy.
Wat billijcke oirzaeck ghy uw' broed'ren hebt gegeven,
Valt nu te lang. in 't kort, danck my, die u het leven
Verbiddende, dat schencke en aenbie tot een gaef,
Mits dat men u terstont verkoope en veil voor slaef,
Aen dezen Arabier; dies draegh uw straf geduldigh.
Mijn broeder, ick ben u, naest Godt, mijn leven schuldigh:
Maer dienstbaerheit valt hardt. wat gaet my leider aen!
Noch harder valt de doot, die kunt ghy dus ontgaen.
Dit 's 't eenigh middel. zie de broeders ons bespieden
Van dezen heuveltop: ghy kunt het niet ontvlieden;
Dies hou u stil en vroom, noch melt de broeders niet.
Och Ruben, Ruben, och. ô Godt, die alles ziet.
Ick veil u dezen slaef, maer wil dit eerst bespreecken;
Ick stoot hem met den voet.
Zo dient hy naeu doorkeken.
Koom herwaert.
Wilt ghy wel veranderen van heer?
Mijn heer, ick heb geen' wil.
Bedaer wat. schrey niet meer,
Steeck uit den rechten arm. nu buigh dien aen de schouder.
Nu met den slincken arm. hoe out zijt ghy?
Niet ouder
Dan zestien jaer.
Nu gaep. ick zie noch jongk gebit.
De tanden staen zeer net, en melck is niet zoo wit.
Ga loop eens heen en weêr.
Nu wacker zonder weigeren.
Nu spring eens in de lucht. hy kan noch luchtigh steigeren.
Al spels genoegh. koom hier, lang my uw rechte hant.
Ghy Arabiers hebt meest van hantbezien verstant,
En ziet al 's menschen heil en ramp van verre komen.
Wat kunsten kan hy toch?
Die knaep kan geestig droomen.
Dat kan niet yeder een: dit komt al meê te sta.
De Vrachtheer zie te deegh, dat doet den koop geen scha.
Nu zet den knaep op prijs, my lust niet lang te dingen.
Waer voor gevalt hy u?
Voor tien paer zilverlingen.
't Is koop.
Zo dra? ghy vreest of ick my weêr bedocht.
Hy dient u meer dan ons.
Helaes! ick ben verkocht.
Loop ginder aen een zy. wat dunckt u van dien jongen?
Recht uit, hy staet my aen. had ghy wat hardt gedrongen,
En hem vry dier gelooft, die knaep waer echter mijn.
Indien ick spreecken zou, naer uiterlijcken schijn;
Dat zwinxel heeft niet slaefs, maer meldt een' welgeboren.
Zoo ick de hant geloof, hem schijnt wat groots beschoren.
Die winckbraeu voeght geen' slaef, maer eer een' man van staet,
'k Verzwijgh al 't overigh.'t is mislijck hoe 't beslaet.
De Godtheit ziet het hart, de mensch den schijn van buiten.
Men kan uit gissingen niet vast noch zeker sluiten.
Ick zal 't bekennen, nu het zoo te passe koomt.
't Is al van heerschappy dat deze jongen droomt:
Dit baert afkeerigheit. hy magh noch beter leeren,
En beter onder vreemde, als binnelantsche heeren.
Al had ick schoon berouw, ick wensch u veel geluck.
Nu gedult, en buigh u onder 't juck.
Gehoorzaem dezen heer, en luister vry wat sneller.
Ia reken dat ghy dient een' rechten Ismaëller.
Och Ismaëller, nu mijn lot
My onder 't lastigh juck leert zuchten
Om troost en hulp tot Abrams Godt;
Gedenck hoe Ismaël most vlughten
Met Agar, dwars door 't gloeiend zant,
Zoo wijdt uit aller menschen oogen,
Daer kint en moeder waer door brant
Versmacht, indien het mededoogen
Des Engels, in die zwoele zon
Haer bey niet had te recht gewezen,
En met een koele en versche bron
Het moeders hart en 't kint genezen
Van dorst, veel feller dan de doot:
Weest zoo een Engel en behoeder
Van my, die, op mijn moeders schoot,
En aen de borst der lieve moeder,
Verstreckte een lieve waerde vrucht,
Niet min als Ismaël de zyne;
Toen zy, vermoeit en afgezucht,
In dorre dorstige woestyne,
Hem leide in schaduw van de blaên,
En riep, een booghscheut afgeweken,
Godt zelf al heesch om bystant aen,
En kreet: wie kan dat hart zien breecken?
Waer op een trooster neergedaelt
Beloofde hare spruit te zegenen,
Die nu zoo breet den adem haelt.
Zoo moet u heil op wegh bejegenen.
Zoo zegen Godt uw' langen toght,
Als ghy voortaen een' vrygeboren,
Onschuldighlijck voor slaef verkocht
Zult handlen, zonder wraeck of toren.
Och Ismaëller, druck my zacht,
Gelijck een telgh van uw geslacht.
Naer u geboorte staet my wyders niet te vragen,
Ghy zijt dan vry of slaef: voortaen moet ghy u dragen,
Gelijck een' eygen slaef en een' verkochten past.
Komt knaepen, vleugelt hem, en bint zijn armen vast.
Ghy kunt uw lyden veel vermindren of vermeeren:
Waer goede slaeven zijn, daer vint men goede heeren:
Zoo knecht zoo meester, dies stel u gewilligh in.
Leef lang, en hou u vroom.
Och vader, Benjamin.
Och Ruben, Ruben och.
Nu leer u wat bedwingen.
Geluck met dezen knaep.
Ghy met dees zilverlingen.
Geluck op uwen toght.
Dat neem ick altijt an.
Helaes, hoe kruipt mijn bloet, daer het niet gaen en kan.
Hoe deerlijck ziet hy om, zoo nat en root bekreten.
Ick doe 't om beters wil, 't en werd my niet geweten.
Arabië, ghy stoft zoo hoogh
Op uw geluck, gelijck uw boogh
Van onder, dat het snort en kraeckt,
Den arent in de veeren raeckt,
Op 't allerveilighst van zijn vlught,
In uw met geur doortrocke locht;
Waer door uw fiere Phenix zweeft;
Om wien ghy in festoenen weeft:
Mijn Vogel zagh noit wederga.
Ghy roemt: Godt schonck u dees gena,
Om dat uw volck zijn' oirsprong nam
Uit dien befaemden Abraham,
Die oostwaert stuurde naer de zon
Zijn zonen, dien hy teelde en won
By Agar, en by Kethura;
Wier bloet noch groeit in Isax scha,
En lachende in 's Hebreeus verdriet,
Heeft gading in al 't geen het ziet.
Zwijgh Ismaël, zwijgh Madian
Van roem, die luttel baten kan.
Zwijgh Arabier, dit 's 't oude liedt.
Den rechten Phenix kent ghy niet.
Hy is het niet, die nesten bouwt
In uw gezegent myrtewout,
Daer ghy kanneele vieren stoockt,
En alle leckernyen koockt.
Ick hael mijn Vogels roem in top.
Hy voert op zijn' gekruifden kop
(Om wien een glans zijn straelen spreit)
Een heldre star. de majesteit
Ziet hem ten klaren oogen uit.
De goude halsbant hanght en sluit
Om zynen geschakeerden hals;
Een rechte zonnespiegel, als
De zon zich blint ziet in dien gloet.
Natuur heeft met haer eigen bloet
Zijn wiecken kostelijck bekladt;
Trots purper, trots schaerlaken, dat
Den koning of aertspriester kleet.
De blaeuwe staert, zoo lang, zoo breet,
Hangt geborduurt met roos by roos.
Robynen schittren op turkois.
Aldus, gevoedt van hemelsch vier,
En zon en daeuw, bereickt mijn dier
Zoo menige eeuw van hondert jaer,
Tot dat het smelt op 't zonautaer,
En uit zijn asch een jonge zwelt,
Die 't vaderlijcke lijck bestelt
Ten grave, met een staci van
Meer voglen, als ick schildren kan.
Waer vint men vogel in een Rijck,
Die mynen Vogel zy gelijck?
O blinde Arabers, waert ghy wijs,
Ghy hebt, voor een' geringen prijs,
Den Phenix, 't puick van uw geslacht,
Terstont gekregen in uw maght;
Den rechten Phenix, die gewis
Veel schooner dan uw vogel is.
Een Phenix, dien de Haet en Nijdt
Met sporen stoot, verpickt en bijt.
Ghy voert dien onbekenden schat
Naer Memphis, en naer Zonnestat,
Door eene wolck van zant en stof:
Daer zal men, in dat prachtigh hof,
Wiens naeldepunt Godts hof beschiet,
Zien, hoe de Nijl, de groote vliet,
(Die leven uit zijn pennen zuight)
De kroon met zeven tacken buight
Voor zyne Godtheit, voor zijn hooft,
't Welck aller wyzen glans verdooft.
Daer zal hy sterven, droef beweent;
Zijn dubbele afkomst, 't vroom gebeent
(Met myrrhe en stercken balsemgeur
Gebalsemt deur en weder deur,
Geleit met een ontelbaer heir)
Vervoeren droogh door stroom en meir;
Op dat het ruste in 't eerlijck graf,
Op 't lant, dat hem zijn vader gaf.
De Madianners slaen, in d'omgelege vlecken,
Hun leger. och hoe lang viel my dat langsaem trecken.
De middaghzon, die uit het toppunt nu recht neêr
Op 't hooft steeckt, gloeit als vier, en lijdt geen schaduw meer.
Nu hoop ick rust dees hey beschut voor alle kommer.
Elck wijckt de hitte, of slaept, gedeckt van koele lommer.
'k Verneem de broeders niet, noch mensch, noch mensgelijck,
Waer ick mijn oogen draey. ô Godt, der vromen wijck,
Sterck Ruben, zegen hem, laet dezen toght gelucken;
Dat hy zijn' broeder magh den muil des doots ontrucken,
Met deze koorde. ô Godt, neem Joseph in uw schut.
Van blyschap springt mijn hart, in Godts naem, naer den put.
Maer Ruben, zie wel toe, en spreeck bedeest, en zachter.
Doorsnuffel dit gewest: misschien schuilt yemant achter
Dit kreupelbosch: zie toe. hoe vrees ick voor gevaer.
'k Verneem 'er niets, Godt lof. 'tgaet wel, de baen is klaer.
Daer hangt het touw wel vast. laet schieten naer beneden.
Op Joseph, klim, 't is tijt. hoe siddren al mijn leden.
'k En hoor geen stem. wat raet? of ick wat luider riep?
Hy viel misschien in slaep van 't schreien, en 't is diep.
Nu broeder, klim, 't wort tijt. zy moghten ons betrapen.
Op broeder, op 't wort tijt. Godt hoede ons voor zulck slapen.
Mijn broeder, broeder, hoor. hy slaept zoo zwaer als loot.
Mijn liefste broeder hoor. och Joseph is al doot:
Hy slaept den langen slaep: ick geef den moedt verloren:
Want niemant slaept zoo vast, of most dat roepen hooren;
En schreeuw ick hemelhoogh, mijn stem magh my verraên.
Helaes, waer bergh ick my? och wat gaet Ruben aen?
Ick heb dat kint verzuimt: het zat te lang gevangen.
Wie weet, of niet vergif van padden of van slangen,
Den jongen heb verstickt, in slijm en boozen stanck.
Och wroeght u 't hart niet? ja het moet mijn leven langk
My wroegen. zal ick gaen dien ouden man bedroeven,
Met zulck een leide mare? ick wil van alles proeven,
En daelen in dien kuil, en gruwelijcken schoot;
Op dat ick Joseph visch, 't zy levendigh of doot.
Mijn Godt, waer leit mijn broêr? mijn Godt, ick scheur mijn kleeren.
Mijn God, waer dwaelt mijn broêr? komt wolven leeuwen beeren,
Spalckt op, spalckt op uw keel, en vreesselijcken mont.
Verslint den broeder vry, die eerst zijn' broêr verslont.
Verzaet u met dit lijf, in holen en speloncken.
Drinkt Rubens bloet: hy heeft zijn broeders bloet gedroncken.
Maer och ghy dieren, och ghy hoort niet eens naer my.
De wildernissen zijn medoogener als wy:
Zy sparen menschen: zy verschoonen zelf het leven
Der menschen, die 't gediert den naem van dieren geven,
En die zelfs dieren zijn, en tigers in den aert.
Komt broeders, dempt den put: ick ben de zon niet waert.
De zon magh zulck een' vloeck noch ondier niet beschynen.
Het gras en loof verdort, de blyde bloemen quynen,
Waer ick mijn' adem hael: of legh ick in den kuil?
Of heeft een luipert my gegrepen in zijn' muil?
O tiger, bijt niet toe: ick ben niet waert te sterven,
Noch tot een graf uw' buick uw ingewanden t'erven.
Waer ben ick? schijnt de zon? of schijnt de bleecke maen?
Nu sterf. neen, sterf noch niet: ghy moet noch dwaelen gaen,
Gaen zien, waer Joseph dwael, waer Joseph zy gebleven:
Of zyliên hem of Cham en Amor broght om 't leven.
't Hebreeusch geslacht heeft toch hun' haet met recht verdient,
En naulix, in al 't lant, een eenigh mensch te vrient.
Wat toef ick hier? 't is tijdt. ick moet naer boven steigeren.
O zon, ghy deist met recht, en schijnt my 't licht te weigeren:
Ja weiger my uw' glans: keer van my 't heiligh licht,
Eer ick uw zuiverheit bevleck met mijn gezicht.
Mijn oogen schemeren: ick tast gelijck de blinden.
Nu Ruben, sla dat op, of ghy den wegh kost vinden.
Och broeders, hebtghe u oock, na mijn vertreck, bedocht,
Hem uit den put gehaelt, en stil om hals gebroght?
SIMEON. IUDAS.
Al dier genoegh verkocht, hier zal geen haen na kraeien.
Indien 't gelucken wil, dat wy den huisvooght paeien.
Vertrouw dat Levi toe: hy is doortrapt en kloeck.
De logen hoeft veel schijns: zy lijdt geen onderzoeck.
Men spreecke uit eenen mont, zoo zal het elck gelooven.
Behalven een, die 't ziet, het alziende oogh, daer boven.
Die zeit het niemant voort. Godt zwijght, indien ghy zwijght.
Van binnen zit 'er een, die het gemoedt betijght.
Hier is geen bloet gestort, hoe zou 't gemoedt ons wroegen?
't Verkoopen van zijn bloet baert smart, en ongenoegen.
Hy wert voor slaef verkocht, die ons voor slaven scheldt.
Wy stonden onder hem, noch onder zijn gewelt.
Te grooter dwaesheit was 't, van heerschappy te droomen.
't Is bloode suffers werck, voor yemants droom te schroomen.
Zijn 't suffers, die den slagh van verre komen zien?
't Is hachelijck te raên, wat namaels zal geschien.
Het allerzekerste is 't gevreesde quaet te keeren.
Ervarentheit en tijdt den mensch veel dingen leeren.
't Is wel geleert, wanneer men 't juck hebbe aen den hals.
Zegh wat van droomen na: nu ziet ghy 't, zy zijn valsch.
Dank hebbe ons wackerheit, die 't schut daer voor kon schieten.
Leedt vader slechs geen last, het zou my min verdrieten.
Dat 's voor een dagh of tien: het slimste is in 't begin.
Die jongen stont te diep geprent in vaders zin.
Dat bleeck maer al te klaer, dat heeft den knecht bedurven.
Hy heeft het tegens ons, wy tegens Godt verkurven.
Wat scheelt het, hoe men leef, het zy als knecht of heer?
Treck Josephs schoenen aen, en roep den jongen weêr.
De jongsten allerlichtst tot dat gebit gewennen.
Men leert met ongemack aldus den breidel kennen.
En oock zijn eige kracht: zoo gaet men aen de hant.
Zoo wijdt van vaders huis, en in een ander lant.
Hy kon met rust en vrede in vaders huis niet duuren.
Men had hem best bestelt by yemant van ons buuren.
Het maeghschap buurt van veer veel beter dan naby.
Een yeder had zijn huis en zijn verkeering vry.
Die dartle droomer reet zijn' vader op de schouders.
Is 't vreemt? het hart van 't kint heeft treck tot huis en ouders.
Hy hou dien treck, en blijf veel mylen van den haert.
Zoo dit verkoopen niet veel mylen onrust baert.
d'Onnoosle Benjamin magh nu den ouden streelen.
Dees wonde in d'oude borst wil traegh of nimmer heelen.
Of hy met Joseph speele, of Benjamin, dat 's een.
Zijn' broêr gelijck als uit zijn aengezicht gesneên.
Hy zy hem ongelijck in aert natuur en zeden.
Onwetend heeft dat wicht een groot verlies geleden.
Het groeie in deughden op, en vrees geen ongelijck.
Zijn volle broeder was hem d'allerwiste wijck.
Hy vint noch heuls genoegh aen zoo veel trouwe broeders.
Uit eenen vader wel, maer uit verscheide moeders.
Wel Judas, wie komt hier? ick hoor een droeve stem.
Dat 's Ruben. och hy komt, en drie paer broêrs met hem.
Wat raet? nu vrees ik 't al, oock zelfs ons stomme kudden.
Het schijnt hy heeft berouw, en komt zijn' krop uitschudden.
RUBEN. SIMEON. IUDAS.
Och Broeders, spreeckt toch: leeft het kint, of is het heen?
Ten minste toont my 't lijck, op dat ick 't noch beween,
En weenende verzacht het snerpen van den rouwe.
Gunt Ruben dezen troost, dat hy het kint aenschouwe,
't Zy levendigh of doot. de doot versmoor den haet:
Het lijck blyve onbenijt. of heeft die spruit den smaet
Des doots noch niet bezuurt, waer is zy dan gevaeren?
Ontziet men my dit stuck, zoo 't leit, noch t' openbaeren?
Och Broeders, spreeckt recht uit, en helpt my uit den dut.
Och zeght, waer Joseph bleef.
Hy droomt vast in den put.
'k Heb overal gezocht, maer nergens hem gevonden.
Hebt ghy uw handen zelf dan aen den knecht geschonden?
'k Vernam den jongen niet, in dien vervloeckten kuil.
Zijt ghy daer in gedaelt?
Ghy ziet, ick ben noch vuil.
Zoo leght ghy toe, om al den handel te bederven.
'k Verhoopte 't kint noch eens te troosten voor zijn sterven.
Zegh liever heimelijck te redden in den noodt.
Och toont my Joseph toch, 't zy levendigh of doot.
Verraeder van uw broêrs, dat zou u 't leven gelden.
Het gelde oock wat het wil, men moet my Joseph melden.
Al wie van Joseph rept, zal Josephs gangen gaen.
Het ga zoo 't wil. dit komt op d'eerstgeboren aen.
Ghy hebt zijn doot bestemt. waer toe dit ydel kermen?
Ick stemde tot den put, om 't leven te beschermen.
Beschermer van uw broêr, nu schijnt ghy bijster vroom.
Och broeders, spreeckt recht uit, en helpt my uit den droom.
Nu Ruben, zijt gerust: ick zweer, hy is in 't leven.
Leeft Ioseph? Godt zy lof. waer is dan 't kint gebleven?
Getroost u, dat hy leef, met eens genoegh gezeit.
Zal ick my troosten, geef my kort en klaer bescheit.
'k Verkocht hem Ismaël, om twintigh zilverlingen.
O bloetgelt, zoo vervloeckt als handen oit ontfingen.
Rampzalige, wat vloeck heeft u zoo veer gebroght?
Uw' vromen broêr voor slaef erfvyanden verkocht,
En wilden, die, om roof, een roovers oorlogh voeren?
Maer 'k zey best tammen: want zy vangen en beloeren
Uitheemschen; wy ons bloet en huisgenoot en maegh:
Op dat heel Syrien, en yeder een, gewaegh
Van zulck een koopmanschap, indien 't kome uit te breecken.
De wyde werelt, die zoo loflijck weet te spreecken
Van onzer vaderen godvruchtigheit, wil haest
Dit gruwlijck schellemstuck der zonen al verbaest
Vervloecken; als de druck des jongens hart doorsnyde;
Wanneer hy Hebron laet aen zyne slincke zyde,
In 't reizen, langs die droeve en harde en slaefsche baen,
En koom zijn aengezicht naer vaders huis te slaen.
Och Ruben, vlie, en koom niet onder vaders oogen,
Dat ghy zijn tranen ziet: maer niemant zalze droogen,
Als d'afgeleefde dorre en aengevochten man
Die tyding hoorende, van druck niet schreien kan.
Och vaders vloeck wil my eerst springen voor de schenen.
Zal hy ons wreetheit of zijn slaverny bestenen,
Of alle beide, en welck van bey dan allereerst?
Wie naeckt hem allerdichtst? wie houdt zich allerveerst?
Och Judas, kon ick u een' broedermoort vertrouwen?
Waer zal ick heen? ô wrock, wat quaet hebt ghy gebrouwen!