floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
te stichten burgerlijk door wetten wijs, of tracht
voor eindelozen tijd adel en eer te vesten
in zijn doorluchtig huis of vorstelijk geslacht,
of dat hij bezig wroet om schatten te verzamen
voor zijn naneven dwaas, zo verre boven maat
dat zij in 't derde lid haar zijnes zullen schamen
en dichten ouders vals van herelijker staat.
Gestellet zijn al t' onverwikkelijke palen
den aardsen grootheên van den Nood onwinnelijk,
die parst ten gronde 't zwaar en dwingt het hoog te dalen,
die doemt het murwe fruit ten pluk, het rijp' ten slijk.
Der zaken beurten en der staten wisselingen
roert om haar hand gezwind en nimmer woelens zat.
Deez' heeft ten laatsten u, o Rome, grootst der dingen,
door onontworstelbare stormen afgemat.
Och, had zij konnen ook de boze lusten breken
waar uwer koningen geslacht is toegewend!
En had toch Brutus met het loffelijke wreken
omziende vreze den nakomers ingeprent!
Zo zouden nu ter tijd de vreze wij ontberen
die ons belegerd heeft met angsten en verdriet.
Maar, laas, het lichte luk noch trouwe wraak verleren
der groten kinderen haar woeste moedwil niet.
Nu is 's lands rust gesteurd, de zwaarden uit de scheden.
Gij helden hooggemoed, gij burgers trots, beziet,
erlegt in uw gedacht, bezint, eer verder treden,
aan welken gruw'len gij der poorten sleutels biedt.
Keert buiten, buiten keert dat beest ontsteld van harsen,
den goddelozen krijg, en bouwt hèm genen brug
dien 't, met bebloeden bek, in 't ijzer lust te knarsen.
Men kan wel nauwlijks, doch men kan nu nog terug.
Maar thans als 't al vervuld zal zijn met schrik en duchten
door 't overromp'len en verwoesten van het land,
der schuren droeve smook en het verbaasde vluchten
der huisliên opgejaagd, der sloten lichten brand,
zal ieder achten dat zijn' is de grootste schade
en zijn' de beste kans in 't wrokkige gemoed,
en luchtig open doen zijn oren tot het kwade,
en niemand luist'ren naar verdrag of vredes goed.
Derde bedrijf
Harman van woerden, Geeraerdt van Velsen, Gijsbert van Aemstel
Ik koom het in der ijl daar alles deur gevlogen.
De poort is wel bewaard, de bruggen opgetogen,
op elken toren is een schildwacht uitgezet,
het wachthuis vol krioels, eenieder rustig met
de wapens bij de hand en niemand suf van allen.
Verzekerd houd ik ons voor schielijk' overvallen,
tenzij zelfs 's hemels haat ten oorlog ons ontzegg'.
't En is de mening niet te wachten naar beleg.
Maar, om bekwamelijk de zake te voltrekken,
vereist de tijd dat wij 't verborgen nu ontdekken
aan neef Van Aemstel, als een treff'lijk medelid
van onz' verbintenis.
Wat 's dat verborgens?
Dit:
van al die 't vaderland getrouwe liefd' toedragen,
de gulden vrijheid en gerechtigheid najagen,
ik wel geen aanstoot vrees. Zij prijzen ons verdrag,
maar op haar hulp men ook zich niet verlaten mag.
In kwaden zaken wordt de hevige bedrijver
met haasten aangevoerd van zijn verblinden ijver.
Gerechtig' aanslag sloert onder beleid en raad
des juisten redens, die nauw uit haar tred en gaat.
Zo zullen zij. Des waar daarop te wachten, dolen.
D' onkundige gemeent' heeft d' ogen in de zolen,
en blindelings verkiest en blindelings versmijt,
en vaak vive ma mort, meure ma vie krijt.
Des veilig nergens wij in 't land zijn van de grave.
Hoe dan toch toe?
De vorst, die onder zijnen stave
't gehoorzaam Eng'land buigt, en heeft in zijner macht
de kindren, effen rijp, te scheiden van geslacht
en ouders eeuwelijk, hoezeer het ook doorsnijde
haar overhangend hart, en presten ze ten strijde
met bogen handig taai en flitsen scharp van dop.
't Zij dat hij dreige met beschreilijk oorlog op
te komen den Fransoos, wiens speer hij niet laat roesten,
of met verslindend' heertocht Schotland te verwoesten,
of te versteuren met het ijzer blank en 't vier
in zijne nachten lang, den ongastvrijen Ier,
deez' heeft hem vast gemaakt bij schriften en bij sprake
van eden duur, geloofd t' handhaven onze zake.
Des de verrader hem te geven in de hand,
wij hebben ons in zijn bescherming en het land.
Daar is des graven zoon, de prinse Jan met namen,
dien d' eer gebeurd is van in echte te verzamen
met 's konings dochter; deez', als van de rechte struik
een onbesproken spruit, zal men, naar oud gebruik,
doen zweren 't onderhoud van alle vrijigheden,
die 't land ooit had voorheen of hebben mocht met reden,
en zo bemoffelen zijn handen, dat hij 't spel
door hoogmoed echter ons niet weer in 't war en stel,
maar heb eerbiedelijk d' Engelse kroon te vrezen,
en als hij zal gehuld op deze voorwaard' wezen,
verheffen tot de naam zijns vaders. Dezen vond
is d' eenig' uitkomst die wij hebben. Des terstond
- want ons geen ding zo kwaad als sloffen is of slepen -
bestelt ons, neve, drie van de bezeilste schepen.
Gij kent deez' hoek, gelijk uw volk, de schipliên, doet.
Schepen? Ik ben gescheept daar ik meed' over moet
en vind mij zover t' zee met uw verhaaste kielen,
dat ik, helaas, vergeefs nu omzie naar mijn hielen.
Maar weeldig Utrecht, o bisschoppelijke stad,
in ik nog binnen uw strijdbare vestens zat,
ik brachte den tiran in handen niet degenen,
die min het vaderland als eigen wrake menen.
De waarheid is, gelijk ik geenszins en beneen,
dat ik in handeling en vrundschap ben getreên,
op uw aanhouden, met de vorsten, ons geburen,
eer dat men iets bestond', om binnen hare muren
uitvlucht te vinden, en enigen toeverlaat
te weten, bijaldien mislukt waar' onzen raad
en aanslag vol gevaars, die 'k helpen heb beginnen
met goeden ijver, om gelegenheid te winnen
tot het vergaderen der Staten, 't welk dus lang
de schalke dwingeland door slimmer treken gang,
door dreigen en ontzich, geweten heeft te weren.
Maar toegang in het land t' openen vreemden heren,
om grote steden met driesende sloten vast
te dwingen, 't platteland parsen met overlast
van knechten tuchteloos en overzeese koppen,
met oorlogsvolk uitheems ons vestingen te stoppen,
te zetten d' eed'len van haar ambten, borgers rijk
van haar vrijheden oud; huisluiden op den dijk,
't was nooit mijn mening.
Wie kan ordentlijk verkwikken
een staat ter dood toe krank en weer in orden schikken
als d' opperoverheid onordlijk wordt belied?
Dat konde d' eerste noch de tweede Brutus niet,
noch die, in 't vrouwenkleed, als mannelijk bevrijder
zijns vaderlands hem droeg. En waar 't dat het een ieder
zo nauw zoud' nemen als Epaminond en gij,
toen Thebe en Holland nu bleven in slavernij.
Dan waar het straffeloos de volken te verslinnen.
Onordens al genoeg, laat orden eens beginnen.
Dat zal 't wanneer de graaf zal zijn in 's konings hand.
Ziet toe! ziet toe! Gij scheept 's lands welvaart uit het land.
Wie is dat? De tiran die wij tezamen vingen?
's Lands hoogheid is 't die gij verraadt aan vreemdelingen.
Men zet een billijk prins in dwingeland zijn stoel.
Hoe lang doch billijk? Totdat hij zich meester voel'?
Zijns levens hele loop doet hem voor goed befamen.
Het zij zo. Wie wil borg zijn voor zijn erfgenamen?
Dat is te ver gezorgd, intussen dag en raad.
Nooit zorgd' hij ver genoeg, die zorgde voor een staat.
Gemeenlijk komen voort de vromen van de vromen.
En als die regel mist, dan is het omgekomen.
Men kan een vorst zijn macht bepalen bij verdrag.
Volvoert dat als zijn vreemd krijgsvolk u overmag.
Wat middel zoudt gij dan goed vinden te gebruiken?
Den graaf en graaflijkheid haar wieken wel te fnuiken,
doch niet door vreemd geweld, maar naar voorouders zeên.
Beschrijft de ridderschap, beschrijft de grote steên,
waar d' opperheid bij staat, en laat die wederhalen
de buitenspoorse macht in d' oudbezette palen.
Ik waarschuw: nog is 't tijd, verblindt u niet de wraak.
En zo den Staten haar niet kreunen onze zaak?
Of zo zij, den tiran ten dienst, ons tegen spannen?
Wil 't beste deel des volks verheerd zijn van tirannen,
het oordeel staat aan haar, des dulden zij, elkeen
die dulde dan met haar, of geev' hem elders heen.
Want, stoot men dit om, 't schuim van burgers en van boeren
zullen, gelijk als gij, den prins het land uit voeren,
en zo zij 't vinden goed, met lasterlijk bedrijf,
hem tasten aan zijn kroon, hem tasten aan zijn lijf.
Des zo g' u niet en wacht hier verder in te moeien,
zo zullen eeuwelijk verspuwen en verfoeien
de tijdgenoten en naneven uwen naam.
En, of ik 't met u stond, zo waar 't nog onbekwaam,
dus in der ijle, volk en schepen toe te reden.
Dewijl de zaak bij u dus staat, ik ben tevreden
dat wij ons in de rust van deze nacht beraên.
Zo gij mij overstemt, ik moet eronder staan.
Maar zal toch nimmermeer hier blijven veilig vinnen.
Nooit is er heil gevolgd uit raad van bijstre zinnen.
Ai, reddet d' uw' en toont van reden wat meer blijks.
Goenacht zoon.
Neef, goenacht.
Ik wens u desgelijks.
Geeraerdt van velsen, Machtelt van Velsen
't Was wel dat wij de grond voor Aemstel eerst verzwegen,
wij hadden anders hem niet in 't verbond gekregen.
't Is kwaad iets aan te slaan met nauwgezette liên.
Mijn here, zijt gij daar? Wat kwelt u? Over wien
is uw misnoegen?
't Schijnt of Aemstel zoud' bezwijken.
Hij neigt tot raad die geenszins veiliglijken
te werke zijn gesteld noch billijk wezen kan.
Maar, zachtelijk te hand'len den tiran!
Indien een vrouw betaamt te zeggen haar gevoelen,
zo bid ik, laat de brand van onze smart bekoelen
zoveel, dat onze leed, en de bijzond're haat,
niet boven liefde van 't gemene best en gaat.
'k Heb groot verlangen naar mijn schildknaaps wederkeren,
dewelk' ik henen heb, om antwoord te begeren
dat d' uitkomst van de zaak ontdekke naakt en klaar,
naar Muiderberg geschikt, aan Timon toveraar.
Ik gis hij is nu wel ten einde zijnen pade.
Wat kwader raadsman, lief, waar gij mee gaat te rade!
Wat zal ik maken? Een begeerte zonder maat
mij 't harte nimmermeer te snerpen af en laat,
om weten wat geluk wij hebben te verbeiden.
't Zij dat wij laten ons van Aemstels zinne leiden,
of dat men 't aan de gunst der winden hangen zal,
't is rondom vol gevaars en 't geldt mij bovenal.
Zo niet mijn troost, mijn ziele, spaart uw tranen.
Van vaak ik mij en van vermoeidheid voel vermanen.
't Is wonder dat u die bevingen niet veel eer.
Treedt in.
Ik volg, mijn lief treedt in en geeft u neer.
Mijn leven hoord' ik vaak en menigmaal ten breesten
van spook gewagen en van toverij en geesten,
maar ondervond nooit iets. Doch 't horen en het zien
van zulk bedrijf somwijl getuigen kloeke liên,
en die niet zijn gewoon de waarheid te bemeuzelen,
des ik wel 't meeste deel, maar al niet houd voor beuzelen.
Als ongeluk mij parst vind ik mij heuglijk som,
en somtijds treurig, dat ik niet kan zien waarom.
Komt dat bij geesten toe, die zwijgend innesluipen
en onze zinnen door haar binnenste bekruipen?
Of maken zonneschijn of buiig weêr onstuim
den mensen nu een droev' en dan een blijde luim?
Doet al uw best, somtijds een licht ding zal u missen
en somtijds rolt een zaak van zelven tegens gissen.
Zijn 't geesten, die alzo beschertsen ons verstand?
Of is het wild geluk des werelds allerhand?
Soms schijnt te pikken iets op ons van alle zijen,
soms waarschuwt iets of helpt en schijnt met ons te lijen.
Wanneer men daar op let, dunkt mij gelovens waard,
hoe dat er geesten zijn, van goed' en kwader aard.
De kwade geesten eer van wijsheid toe te schrijven,
aan haar te zoeken heil en raad in ons bedrijven,
en is, na dat ik kan bevroên, niet wel gedaan,
nochtans belast mijn heer mij daarom uit te gaan.
Een ander van zijn hals, dus duidend, had geschoven
zijns heers bevel, ik leg de toortsen in den oven.
Hoe dat ik nader kom aan Muiderberg gegaan,
hoe dikker lucht. Of laat ik 't mij te voren staan?
Hier, in verloren hol en heggen naar beloken,
Timon de toveraar, van niemand onbesproken,
verschuilt zijn haatlijk hoofd. 't Verkeerde schepsel leidt
en wallegt van de dag en alle lieflijkheid.
Zijn eigen lichaam niet en wenst hij wel te tieren,
maar scharp gebeent bekleed met onderaardse spieren,
is schoonheid in zijn zin. Een kinne die de schaar
haar ruigheid nooit besnoeid', en ongekemmet haar,
en van geschrookten huid de rimpels hem vermaken,
lantaarnhoornig gezicht, holl' ogen, hoge kaken.
Onzalig mens, is dan uw wijsheid ongemeen
gebonden aan dusdanige wanschapenheên?
Of kan de dwaasheid ijl van jongers en van vrouwen
aan dezen woesten schijn lichtlijker toevertrouwen
verborgen wetenschap? Voorwaar, het mochte wel
dat dit en al uw doen niets waar dan guichelspel.
Ik zal 't doorzien. Wat kan 't mij meer als u doch deren?
Hou, luistert konstenaar, die met afgrijslijk zweren
't heilloze vollik dwingt des afgronds, naar ik hoor.
Gij die mijn eigen stem teruggekaatst in't oor
en antwoordt met mijn mond, waar zijt gij met uw wonder?
Onder.
Indien gij u vermeet te wezen een vermonder
van 't geen dat zal geschiên, zo gunt dat ik koom in.
Koom in.
Op zake van gewicht ik horen zou uw zin.
Wat raad om 't hol zijn deur te vinden in deez' hoeken?
Ik zoek vergeefs en zou mijn ogen schier vervloeken.
Maar hier is 't duister, leidt de weg hier naar beneên?
Al is het dicht waar ik het loch te vinden meen,
zegt van den ingang mij, bid ik, een merrekteiken.
Eiken.
Hier staat ze. Maar het oog geen ingang kan bereiken.
Komt buiten liever gij, verwachten ik u zal.
Waar wilt gij dat ik toef: beneden in het dal
dat vol van liezen staat, of liever hier ter stede?
Ter stede.
Ik bid u, helpt mij voort. 't Is middernacht alrede.
Wanneer zo zal uw konst toch komen voor den dag?
Voor den dag.
Beginnen zult gij dan al zonder lang verdrag,
de zon, om deez' tijd 's jaars is niet gewoon te luien.
Wat zie ik? D' eiken leeft. Het aardrijk met de kruien
rondom de wortel schudt, de boom springt uit zijn grond,
die wasemt rook en vlam. Och, dit 's de hel zijn mond!
Och, dreigen van de dood mij nooit zo zeer vervaarde.
Schildknaap, Timon
Hier ben ik, Timon, die in water, lucht en aarde
voer over geesten, spook en ikkers heerschappij.
Al waar de wereld af verschrikt, dat schrikt voor mij.
In 't diepe van de zee, door kracht van heilloos rijmen,
bekommer ik de zon. Ik doe de maan bezwijmen,
dat zij haar doodverf zet. De winden, zonder toom
aan 't rennen, schut ik kort en maak een dode stroom.
En mits het mij belieft, help ik haar weer aan 't hollen
en schud den hemel, dat de sterren suizebollen.
Ontbinden kan ik de gemoeden van de min,
en and'ren, weder, stuur ik harde zorgen in.
Bij nare middernacht mijn eunjers ik doe draven
het kerkhof om en dries de doden uit de graven
en breek haar ijz'ren slaap, en dwing haar vaardig, dat
zij mij aanwijzing doen van een verborgen schat,
of van kleinodiên, voor veel jaren al verloren.
Of wil ik weten 't eind, eer dat het is geboren,
van enig' aanslag, zulks zal bij een geest geschiên,
die door d' omstandigheên vervolligs nood kan zien.
Eist wat gij weten wilt.
De Velser heer, ontsteken
met edel gramschap, om de schennisse te wreken
bedreven aan zijn vrouw, heeft, als een moedig man,
zijn handen kloek ter daad geleid aan de tiran
en houdt op 't Muiderslot gevangen den misdadigen.
't Geluk, wat dreigt het? Zal 't zijn aanslag begenadigen?
Of waar het beter nooit in dit gevaar getreên?
Vertoeft zolang dat ik behoorlijk toe mag reên.
De mond van enen geest u 't antwoord zal verklaren.
Verschrikt niet wat haar voor gedaanten openbaren,
want alles is in dwang van deze roedes kracht.
Daar kome wat het zij. Al 't geen dat gij verwacht,
dat ben ik wel getroost. En zijt gij voor de scharen
der helle veilig zelf, gij zult mij wel bewaren.
Nu luistert naar mij, gij driekoppig' Hecate,
soms vol, nu rechts, dan links van tronie hallef snee,
o grootste dwaalster, die de duister mint, van zessen,
gij die in u gewout hebt alle toveressen
en let van lieverlede op beevaart en gelol,
nachtloopster, luistervink, weermaakster, grote kol.
En gij, gekroonde draak, vol van verborgen steuring,
die 's hemels burgerij afvallig bracht tot scheuring
en worpt u op tot hoofd des heers dul opgeruid,
die 't muiten zuurst bekwam en nog gestadig muit,
aanhitsend' hemelwaarts uw booz' wanschapen schimmen,
hoewel nu t' zink zo diep als gij dacht hoog te klimmen.
Tiran des sulferpoels voor wie de afgrond beeft
en al wat, onder maan, de wereld ommezweeft
van tovergeesten, tuk op kruiden en venijnen,
of onderaards gedrocht gaat waren in de mijnen.
Ulieden ik bezweer door deze tekens plat,
door deze beelden die gemaald staan op dit blad,
door deze namen groot bij Arabiers en Moren,
door deze roed' en door de kracht daarin bezworen,
en door 't versteurd gebeent' van dezen cirkel rond,
dat gij verschijnen doet, alhier voor mij, terstond
een geest, gezwind op reis, deurtrapt, rondommezwierig,
betweter, tijdingziek, bemoeial en nieuwsgierig,
en die van logentaal te spreken voor mij schrikt.
De maan gehoorzaamt reeds, zij heeft mij toegeknikt;
der hellen koning meed', of ik ben onervaren,
want d' aarde loeit van angst en arbeidt om te baren.
schildknaap, Timon, Helse geest
De vorst der diepten schikt mij uit den helsen brand,
onwillig, maar door dwang zijn vaardige gezant,
Timon, om op de vraag die gij hebt voor te stellen,
t' antwoorden. Vraagt, maar kort, en oorloft mij ter hellen.
De heer van Velsen houdt d' Hollandse graaf gevaên
te Muiden, op het slot, zegt hoe 't hem zal vergaan.
't Is wel van hem verzind,
dat hij 't zich onderwindt.
Vaart heen, gij hebt voldiend.
Ik vaar.
Deez' tijding dragen,
gij jongman, moogt uw heer, wien zij wel zal behagen.
Op logen gij de geest zult vinden nimmermeer.
Ik ga dan, Timon. Dit laat u te loon mijn heer.
't Is ongelooflijk dat zo wonderlijke zaken
niet in der daad geschiên, maar dat haar mensen maken
en geven valsen schijn. Nochtans haar maakt verdacht,
dat zij dusdanig spel niet spelen dan bij nacht,
een tijd die gunstig heelt 't litteken van de logen.
Laat zien, hoe sprak de geest? Ik zou 't vergeten mogen.
‘'t Is wel van hem verzind, dat hij 't zich onderwindt’.
Hoe nu? Het woord verzind, men dubbelduidig vindt.
Is 't van mijn heer verzind met zinnen wel geslepen,
of heeft hij zich verzind en wel te deeg vergrepen?
Wie leidt mij uit hoe ik dit nemen zal? Ja, ja,
nu dat het ommekomt, vind ik mij even na.
Och, hoeveel beter waar' het nooit te zijn geboren
en 't licht te missen,
welks min zo menig, menig mense doet bekoren
en schendig glissen,
als uit voorouders snood te zijn gesproten
en wezen van 't veracht,
onzuivere geslacht,
verworpen loten!
Al wie dat het genot van haar begeerte vijnen
door boze daden,
dien moet haar lust, met nasmaak kwaad, in 't kort verdwijnen,
den heer tot schaden.
En 't lelijk ongerucht sterft t' genen stonden,
maar wispelt na en voor
met vale wieken door
der mensen monden.
Geen ding en is er dat zozeer verleidt de vromen
van vroomheids wegen
als slimme voorgang, meest van ouders en van omen
tot kwaad genegen.
In haarliêr spoor, zijn voeten ongebonden,
elk licht verreukeloost
en, met 't gezelschap, troost
zich in de zonden.
Hoe vele doen te kort, helaas, dan haren neven
nakomelingen,
degeen, die door bedompte tocht des moeds gedreven,
in schanden springen!
Gelijk de Velser heer, die gaat besluiten
dat hij, om wraaks verzaên,
's lands hoogheid wil verraên
aan macht van buiten.
Mij lust in 't klaagbad, laas, weemoedelijk te treden
na druks vermanen,
en mij te wassen heel van boven tot beneden
in lauwe tranen.
O mensen broos, hoe glad is voor u allen
heilzame deugdes baan,
waar niemand zeker staan
en kan voor 't vallen!
Tot nog toe Velsen ging, zo 't scheen, dat niemand vaster
zijn treden spande.
Nu is, helaas, helaas, zijn lof verkeerd in laster,
zijn roem in schande.
Voortaan zal elk die placht te prijzen, smalen.
Voortaan zal niemand meer,
om d' onbesproken eer,
zijn huis ophalen.
O Gijsbrecht, waardig heer van onzen vaderlande,
wijs, goedertieren,
die daar den klaren Amstel met zijn groenen rande
hebt te bestieren,
hoe is den inslag u bedekt gehouwen?
Hoe zijt gij ingeleid
door uw trouwhartigheid
en goed betrouwen?
Nu vreez' eenieder die getroond wordt om gezworen
aanslag te maken,
dat daar iets anders schuilen mag, dan 't schijnt geschoren,
in 't hol der zaken,
zodat men lichtlijk komt, door 't vals bedieden,
niet in gevaar alleen,
maar na te jagen 't geen
men meent te vlieden.
Niemand verlaat zich hier op edel' of oneêle
vrienden of magen.
Want, wie te samen spannen, doen 't, ten meestendele
door haat te dragen,
of hoop tot hoger luk, beid' eervergeten.
Neemt Aemstel uit haar rot,
wiens wit zal liefde tot
's lands welvaart heten.
Vierde bedrijf
Geest van velsen, Graaf Floris
Wee, graaf van Holland, wee, graaf Floris, wraak, wraak, wraak
zij over u, die in mijn bloed vond zulken smaak.
U, die mij afgesneên den draad eerst aangeheven,
mij uit de arm ontrukt het allerliefste leven
en mij ontweldigd hebt des blijden lichts genot,
en schendiglijk beroofd van 't kostlijk overschot
der zoet' en van natuur mij nog gejonde dagen,
van 't zelschap smakelijk van vrienden, en van magen
en alles waar het hart zo teder overhing,
met bitter scheiden en verlies van alle ding.
Gij die daar hebt gemaakt mijn lichaam tot een lege
en maakselloze romp, ten akeligen wege,
gesleten van het spoor dat naar beneden leidt,
mij sturend henen af, in mijner eenzaamheid,
om met de binnensmondssprekenden te vergaren
en zonder zonneschijn en zonder lucht te waren.
Gij rechter rechteloos, nu is uw tijd nabij!
Wee Floris, Floris wee, te wraak ontzeg ik dij!
Dit wreekvuur, deze toorts, die zendt u 't recht vergeten.
De vlamme zeng' u 't hart en knaag' u 't geweten.
O mij! Wat schrik is dit die mij de stem besluit?
Mijn haren staan te berg, het zweet dat breekt mij uit.
Wat angst beklemt mij 't hart? Och, wat is mij verschenen?
Mijn tijd nabij? O ramp! Hoe wroegt mijn borst vol penen!
Heeft mij de geest geraakt? Of is het dat, zo fluks,
ik, die bevangen was met dronkenschap des luks,
en sluimervallig, werd gewekt van mijn verslegen moed
en mijn geweten, nu benuchterd door de tegenspoed?
Ai mij! Ik zie nog de geest en bloed dat wrake raast.
O Velsen, Velsen!
Geeraerdt van velsen, Harman van Woerden, Gijsbert van Aemstel, Graaf
						Floris
Wie vereist mij zo verbaasd?
O Velsen!
Wat 's er gaans? Op ridders, op en knapen!
Op Woerden, Woerden!
Wat, is 't onraad? Wapen, wapen!
Op Aemstel, Aemstel!
Hoe? Vijand? Wat 's er of?
Beleert hij 't slot? Of is hij in den binnenhof?
Waar is 't te doen?
Van wien is dit gerucht begonnen?
Van mij, o Velsen, die van angste ben verwonnen.
En sprak u gaarne.
Mij alleen, of d' ander mee?
Alleen. Ik ben geparst aan u te zoeken vree.
Wat zegt gij heren?
Doe 't.
't Wordt van mij goed gevonden.
Wij gaan dan weer te rust.
Gij moogt zijn hart doorgronden.
Ik zal hem horen. Wel, wat, Floris, wilt gij toch?
Geeraerdt van velsen, Graaf Floris
Ik deed u ongelijk! Och, neef van Velsen, och!
Wat kent gij aan hetgeen dat ieder openbaar is?
Ach! Ik heb u verkort, zodat het al te zwaar is.
Ik voel 't, en duid'lijk. Spaart daar vrij woorden af.
Ik viel uw broeder streng en hielp hem in het graf,
de raad met dreigen doend' al zulken vonnis vijnen.
Geen erger onrecht als dat enkel recht wil schijnen.
't Bewijs was niet bestaand' en tegen hem te zwak.
Uw bloeddorst stopt' hetgeen dat aan 't bewijs ontbrak.
Mij deert dat ik ooit deed d' onnozel' anneklagen.
Dat denk ik wel, nu 't komt dus kwalijk te beslagen.
Ik was vol kwaad vermoêns en heel verblind daarvan.
Wie iemand kwaad toeschrijft eer dat hij 't weten kan,
en uit vermoeden haat, is waardig dat hij snevel'.
't Is prinsen ziekt', wij gaan altzamen aan dit evel.
Wie veler vrees wil zijn, gaat veel te vrezen aan.
Helaas, nog heb ik u in zwaarder stuk misdaan.
Niet mij alleen, maar haar die 'k eeuwig heb te minnen.
De wederwaardigheid sporrelde door mijn zinnen,
de spijt die wrong mij 't hart en dreef mij tot die zaak.
Wel, ieder dan zijn beurt, nu drijft ze mij tot wraak.
Mijn boelschap tergd' me staag, deez' heeft de schuld van alle.
Zo schendt gij liên van eer, den hoeren ten gevalle.
Ik vloek de tijd dat ik bemind' haar lichten aard.
Maar Holland vloekt de tijd dat gij geboren waart.
Ach Velsen, geeft mij pais, ziet hoe ik mij verneder.
Geeft gij mijn broeder 't lijf, mijn vrouw haar ere weder?
Doet afstand van 't krakeel, o Ridder, en ik zal...
Wat zoudt gij, die nu hebt dat u is niet met al?
Uw bastaarddochter zal ik trouwen, laat mij 't leven.
Te waard is zij m', ik wil z' aan geen verrader geven.
Hoe hebt gij 't met mij voor of waar dan wacht ik naar?
Dat wordt gij t' zijner tijd intijds genoeg gewaar.
Ik ga, de reden wordt hier toch om niet versleten.
Wat is de mijn' een val! Hoe ver ben ik versmeten!
Op gist'ren zat ik hoog, verzelschapt met de pracht
des priestersdoms verwaand en heren groot van macht
in 't schone midden van den drang der eed'le scharen,
omringeld met den stoet van lijfwacht en dienaren,
als een vermogen vorst, en van dit vrije land