floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Maer loutre gunst. gy zijt het waerdigh,
Gezegende overschoone bruit.
Mijn maght is kleen, mijn hart dienstvaerdigh
Voor u ten beste. ick noode u uit
Op dezen boom, waerin de prijs leit
Van alle wetenschap en wijsheit.
Zwijgh stil, en wacht u my te nooden
Op ooft, dat wetenschap belooft.
Dees appel wert mijn mont verboden,
Dies noodtme op geen' verboden ooft.
De Godtheit sprack: gy mooght wel eeten
Van alle boomen in den hof:
Maer schuw de kennisvrucht vermeeten
Te plucken. schuw dees misdaet, of
Ghy zult de doot onfaelbaer sterven,
En u en al uw zaet bederven.
Is 't waer? zou Godt, zoo hoogh gezeten,
Almaghtigh, goet, oneindigh wijs,
Wel spreecken: gy zult geensins eeten
Al wat'er groeit in 't paradijs?
Wy plucken allerhande vruchten,
En eetenze oock; maer Godt geboodt
Dien boom in 't middenperck te vlughten,
Gelijck de pest, en baere doot.
Wat zoume lusten uit te spatten,
De doot met hant en tant te vatten!
O simple duif, dees wet is strijdigh
Met recht en reden. geef gehoor.
Hoe, toont de Godtheit zich zoo nijdigh?
Ick bidde, ô simple, keer uw oor
Zoo schuw niet af van nutte raeden,
En dezen eedlen fenixboom.
De wijsheit schuilt in deze bladen.
Men moet een jonge vrou den toom
Niet korten. laetze weeligh weiden.
Haer lust en Godt zijn niet gescheiden.
Deze appels kennen geen venijnen.
Zy smilten lieflijck op de tong,
Verheugen 't hart, als hemelwijnen.
Zy houden 't menschdom eeuwigh jong:
En 't is nu bruiloft, daer Godts reien,
Uit lust om u te prijck te zien,
In uwe schoonheit zich vermeien.
Wat wellust zou men u verbiên!
Wat zou men u zoo naeu bestippen!
Dit ooft verlieft op uwe lippen.
Men magh zich aen geen quaet vergaepen.
't Verboôn te smaecken is een smet.
De schepper heeft niet quaets geschapen.
Hoe zijtge alree zoo naeu gezet?
Dit's bygeloof. waer wil dit heenen!
Geen spijs noch dranck besmetten 't lijf,
En minst de ziel. hou op van steenen.
Pluck stout, en nuttigh uw gerijf.
Ay zeghme eerst, die my dus durft nooden,
Waerom is my dien boom verboden?
Waerom is aen dees vrucht te smaecken
De doot gehecht? waerom verbiet
De hovenier haer aen te raecken,
Op lijf- en zielstraf, schuilt'er niet
Venijnighs, onder schoone verven?
Ay simple duif, betrou mijn woort
Ick zweer het u, gy zult niet sterven.
Gebruick wat oogh en mont bekoort:
En wiltge u op mijn' eedt betrouwen,
'k Zal d'oirzaeck van 't verbodt ontvouwen.
Het zoume lusten dit te hooren.
Ontvoume Godts geheimenis.
Verkeerden al dees blaên in ooren
Zy moghten 't melden: want het is
Verboden Godts geheim te melden.
'k Zal 't evenwel, op mijn gevaer,
Al zoudtme zelf het leven gelden,
U openbaeren, magh het maer
By u berusten. schut mijn schade,
En houme buiten ongenade.
De nijdigheit wil niet gedoogen
Dees leckre vrucht uw' mont te biên,
Op datge niet, uit andere oogen,
Met oogen des verstants zoudt zien,
Haer zelve in wetenschap gelijcken,
Veranderen in een Godin,
En Gode in geene wijsheit wijcken.
Die rijcke schatten schuilen in
Deze appels, die ter kennis leiden,
Om goet en quaet van een te scheiden.
Dits d'oirzaeck van het streng verbieden.
Deze appelschel beschaduwt Godt:
Tast toe, eer 't iemant koom' bespieden.
Ick schud den boom, om zulck een lot,
Een Godtheit, in uw' mont te storten.
Ay zucht niet. staeck dit droef gezucht.
Wat wiltge uw lust alree verkorten?
Bespiegel deze hemelvrucht,
Dien gouden appel, milt van sappen,
Hy schenckt u hemelsche eigenschappen.
Och eedle boom, hoe durf ick waegen
Uw ooft te plucken! eedle boom,
Gezalight door het appeldraegen,
Hoe klopt mijn hart, uit schrick, en schroom!
O blozende appel, 'k zie u schieten
Een' strael van gout, en levend root.
Die zonder smet u moght genieten!
'k Genaecke u bevend. zou de doot,
Een worm zich in dien boezem bergen?
Hou op, hou op mijn lust te tergen.
Waerom mijn lust van ooft onthouden?
Wat schaet een beet? onnoosle schult,
Een snoeplust wort licht quijtgeschouden.
Ick pluck. gedoogh het met gedult,
O schepper, zoo 'k mijn hant bederve.
De halve misdaet is begaen.
O blozentheit! ô schoone verve!
Nu schoone, zet den mont hier aen,
Ay proef eens. staetge noch verlegen?
Nu eet, dat u de hemel zegen.
Uw bruigom komt hier aengetreden,
En schijnt in zijnen geest verruckt.
Wort hy op dit bancket gebeden,
Dien rooden appel, versch gepluckt;
Hoe kan zijn mont de bruit ontzeggen
Dees vrucht te proeven op haer woort?
Ick helpe uw rede zoo beleggen,
Dat, schoon het ooft hem niet bekoort,
Hy zal, om niet uw gunst te grieven,
U innevolgen, en believen.
Hoe wel bekomt het my, gerust in eenzaemheit
En opgetogen, met de hooghste majesteit
Te spreecken mont aen mont, en een genadeteken
Van haeren uitstrael op het voorhooft, onder 't spreecken,
t'Ontfangen, dat mijn ziel, in eenen andren staet
Herschapen, uitroept: heer, hou op: ick ben verzaet
Van uwe goetheit, al te maghtigh, en miltdaedigh,
En uitgestort! hou op, en zijt uw' knecht genaedigh.
Nu keere ick weder naer mijn bruit, mijn halve ziel.
Waer maghze steecken? wat bespieglinge onderhiel
Haer midlerwijl? ick zieze in schaduwe gezeten
By dien verboden boom. wat 's dit? wie broght haer eeten?
Dit voorspoock spelt niet goets. ick zie my doof, en stom.
Genaeck, mijn liefste. hoe? is nu de bruidegom
Afkeerigh van zijn bruit? ick wacht u met verlangen.
Hoe staet het hier? hoe dus? wat lust heeft u bevangen?
Mijn lief, wie noodighde u ter feest op deze wijs?
Godts appelboom verleent my schaduwen en spijs.
Wat spijs? een spijs zoo hoogh van Godt geboôn te schuwen?
En hierom luste 't my te min daer van te gruwen.
't Verbodt ontstack de lust. mijn bruidegom, mijn troost,
Bezie dien appel eens. ay zie hoe schoon hy bloost.
Indien de schel het oogh uitwendigh kan vermaecken,
Gedenck hoe liefelijck het binnenste moet smaecken.
Och smaeck! een koude koorts rijdt over al mijn leên.
Mijn haer rijst overendt. och lief, waer wil dit heen!
Wat wort mijn hart beklemt! dat Godt dien appel schende,
Den boom uit d'aerde rucke. ô jammer, ô elende!
Is dit alree de vrucht, de vreught van 't bruiloftsbedt?
Ontheilightge zoo snoot des allerhooghsten wet?
Nu bruigom, zijt gerust. 'k versta wel wat de wet zeit,
En beter dan gy meent. wat steurt uw naeugezetheit
Zich om een appelbeet? dit's louter bygeloof.
Helaes, wat hoor ick nu! och waer ick stom, en doof,
En blint: ontbrack het my aen oogen, en aen ooren,
Zoo zoude ick in dien staet, 't is droef, u zien noch hooren.
Niet hooger, bruidegom. hier is geen quaet begaen.
Ontfang mijne eerste gave, en tast dien appel aen.
Geloof en volgh uw bruit, en proef, en na het smaecken
Zoo oordeel met verstant en kennisse van zaecken.
Zoude ick, u volgende, den oppersten versmaên?
De hemel hoede my voor zulck een stout bestaen.
Men kan niet straffeloos dees hofwet overtreden.
Wat hofwet? deze wet is strijdigh tegens reden.
Godts reden overtreft al 't menschelijck vernuft.
Een die rechtschapen is wort niet zoo licht verbluft
Van ydle vreeze. ick smaeck wat kennis in dees spijs leit.
Godt vreezen is 't begin van kennisse en van wijsheit.
Wie hem gehoorzaemt, en zich onder zijne wet
Gewilligh buight, is vry van zulck een lastersmet.
Ick mercke alreede hoe zich d'engelen dit belgen.
'k Geloof een engel schudde een appel van dees telgen.
Ick ving dit boombancket in 't vallen met mijn hant,
Niet als een' gruwel, maer een heilgenadepant.
Wat laetge traenen langs uw kaecken nedervloeien?
Wilt gy de lust van uw beluste bruit besnoeien,
Haer nors bejegenen met eenen wederzin?
Dat's zeker noch te vroegh, dat brengt geen vrientschap in,
Dat hebtge oock niet belooft, toen gy my eerst aenschoude,
De huwlijxgodt mijn hant in d'uwe vlocht en troude,
En 't huwlijck zegende. ben ick uw vleesch en been,
Zoo draegh u, als een man, en laet ons lotgemeen
Te gader leven. 'k noode u op Godts eige gaven.
Zoo zal u kennis trots tot aen de starren draven.
Zoo wortge in wetenschap en wijsheit Godt gelijck.
Gebruick uw' vryen wil, en toon my d'eerste blijck
Van liefde, in 't volgen van mijn allereerste bede.
Zy lijdt geen weigeren. gevolghzaemheit baert vrede.
O welck een strijt? wat 's dit een wightigh hooftgeschil?
In wetenschap Godt zelf gelijcken, eigen wil
Te volgen, zonder op het ooftverbodt te letten:
Of onder Godt staen, en het juck van zijne wetten
Te draegen, als een slaef, uit vreeze voor de straf?
Wat sammeltge? gebruick wat ons de hemel gaf,
Uw' vryen wil, en 't goet, u heden aengeboden.
De Godtheit heerscht om hoogh: hier heerschen aertsche Goden.
O welck een strijt! hier staet het vrouwebeelt; daer Godt.
Hier vleitme haere bê: daer dreightme een streng verbodt.
Zal ick de liefde en gunst van mijne vrouwe ontbeeren,
Of d'opperste genade in ongena verkeeren?
Een onweêr barnt'er in mijn' geest. wat baert de keur
In zulck een onderscheit al angst! wat stelle ick veur,
De vrientschap van mijn vrouwe, of 's hemels gunst te derven?
Durf ick in my het beelt, dat Godt gelijckt, misverven,
Mijn ziel ontluisteren, om zulck een snoot genot?
Neen, neen, van mijne vrou gescheiden, rustigh Godt,
Den oirsprong van mijn heil omhelst en aengehangen.
'k Heb van zijn milde hant alree te veel ontfangen,
En wachte oneindigh meer uit zijnen vollen schoot.
Ick kies het leven voor de baerelijcke doot.
Mevrou, wat verghtge my! ick laetme niet misleiden.
'k Getroostme niet van Godt, maer eer van u te scheiden:
Indien ick een van bey moet kiezen. dit sta vast.
Zoo breecktge alree den bant des huwlijx, zonder last,
Ja tegens 's hemels wil, en durft het huwlijck schennen,
Om eenen appelbeet, en geeft uw' aert te kennen,
Dien trouweloozen aert, gelijck een jonge wulp.
Nu Adam, dat gaet wel. ga heen: gy hoeft geen hulp
Noch vrouwetroost: gy kunt genoegh met dieren leven,
En kentze, hooft voor hooft, en kuntze naemen geven.
Gy keert u aen geen vrou, en achtze uw vleesch en been
Niet langer: want uw hart verkeert in ys en steen.
Welaen, ick ben 't getroost, maer komtge uw vrouw te zoecken,
En vintze niet: dan mooght gy huilen, schreien, vloecken,
Maer 'k zweere 't zal u niet gebeuren haer te zien,
Noch Eva acht u waert voortaen den mont te biên,
Ick neem den hof, en al de dieren tot getuigen
Van uwen wrevlen aert. de wreetste leeuwen buigen
Zich onder hun leeuwin. de tiger brant van min,
En ziet niet lievers dan zijn lieve tigerin
Naer d'oogen en den mont. zy drincken uit eene ader,
En eeten eene spijs, en wandelen te gader:
Maer Adam acht zijn bruit, zijn jonge weêrga, niet.
Leef lang. gedenck dat gy uw vrou nu 't leste ziet.
Och och, waer gaetze heene? och, woutge een luttel beiden!
Mijn liefste, hou noch stant.
wy zijn alree gescheiden.
Wat houdtge my? laet los. zoo leeftge vranck en vry.
Bemin eene andre, die gy meer bemint dan my.
Gy quaemt al slaepende aen een bedtgenoote, en vrouwe,
En naemtze zonder liefde, en scheit nu zonder rouwe.
Wie zonder min vergaert, kan scheiden zonder smart.
Een andre ribbe leght u nader aen het hart.
Dat d'opperste u een vrou, naer uwen zin, bootseere.
Gebeurt dit, als ick 't wensch, beminze, en houze in eere:
Beliefze meer dan my: of zoo u dat bezwaert,
Blijf liever eenzaem, als voor heene, en ongepaert:
Zoo zultge een vrouwehart niet quetsen, en bedroeven.
Och zwijg, mijn liefste, zwijg. gy nijpt mijn hart met schroeven.
Hoe kan ick Gode en u behaegen in dees zaeck!
De hooghste wijsheit vint in troubreuck geenen smaeck.
Zy voeghde ons t'zaemen. laet ons dan te zaemen leven.
O vader, kuntge uw' zoon een struickeling vergeven,
Dat ick een' oogenblick mijn wederga behaegh',
Zoo zie dit over. dit 's een overgaende vlaegh.
Men moet een zwacke zacht en minnelijck bejegenen,
Met alle eerbiedigheit. gy kunt den appel zegenen,
En scheiden het vergift, gesproten van 't verbodt.
Nu geef den appel hier, zoo deelen wy een lot.
Zoo leert men goet en quaet met kennisse onderscheien.
Wel waerom schudtge 't hooft?
ick hoor de bruilofts reien
Een klaght aenheffen, die den bruiloftsgalm verdooft.
Mijn lief, hoe zietge dus bestorven om uw hooft?
Schep moet, mijn lief: gy hoeft te schricken noch te schroomen:
Ick hebbe alleen dien last op mijne ziel genomen.
Helaes, wat baet een englewacht,
Zoo 't alziende oogh van boven
Den mensch niet gaslaet naer zijn maght!
Hoe leght de stamheer van 't geslacht
Met al zijn zaet verschoven,
En in der eeuwigheit berooft
Van zulck een heilkroon, hem belooft!
O feest van weinige uuren!
De hemel zelf gevoelt dien krack.
De staet van dees natuuren
Hadde eeuwigh kunnen duuren.
Maer och zy droegen zich te zwack
In Gode te behaegen.
O tijt van bitter klaegen!
Had Adam zich aen 't Engelsdom
Gespiegelt, dat hoovaerdigh,
Terwijl 't in volle weelde zwom,
Noch hooger dan zijn staetpeil klom,
En, wrytende en quaetaerdigh,
Den milden leenheer trotsen wou,
Hy leefde vry van naberou.
Ten zy nu Godts genade
De hant reicke aen 't gevallen paer,
Dat, by de slang te raede,
Aen 't omzien quam te spade;
Wie ruckt het uit zijn jammer, daer
Het leght in schande en schennis!
Hoe dier staet lust naer kennis!
Men magh nochtans naer kennis staen.
Wy hemelgeesten dringen
Uit kenniszucht al hooger aen,
En volgen Godts verborge baen,
In ons bespiegelingen:
Want in den ronden spiegelkloot
Der Godtheit leght de weerelt bloot.
Wil d'opperste openbaeren
Aenstaende zaecken, in dien schijn
Als ofze alreede waren
In wezen, voor het baeren;
Kon Adam dan een helsch venijn
Uit zucht ter kennis trecken?
Dit staet u naeckt t'ontdecken.
De Godtheit kent zich zelve, en eerst
De kennis is dan heerlijck,
En van de schultvleck allerveerst.
De Godtheit, die het al beheerst,
Zal niemant hierom deerlijck
Van zijn gena verstooten: want
Hy heeft den kennisboom geplant:
Maer dieze uit trotsheit zoecken
Door middelen, van hem verboôn,
Dat zijn verkeerde kloecken.
Hoort Adam nu vast vloecken.
Nu spant vorst Lucifer de kroon.
Och Adam, hooge ceder,
Hoe ploftge dus ter neder!
LUCIFER. ASMODÉ.
Zoo vang de rouklaght aen. geen zang heeft zulck een aert.
Hoe wacker heeft dees wacht zijn hofwacht nu bewaert!
Het gaet naer onzen wensch. wy zijn dien hoeck te boven.
O Asmodé, het rijck des afgronts wil u loven,
En innehaelen, op de schorre nachtklaeroen.
Ons hof wort met tapijt van spinragh, en feestoen
Van dorre blaên bekleet, om 't zegefeest te houwen.
Wy kroonen u ten vorst der oostersche landouwen.
Gy steurde 't eerste feest der levenden, en zult,
Ten Godt der bruiloften van 't oosten ingehult,
Gemaghtight worden, 's nachts het bruiloftsbed t'ontsteecken
Met geile vlammen, en des bruigoms hals te breecken,
Daer hy gewonden leght in d'armen van zijn bruit.
Dat 's meer dan ick verdiende. op uwen zegen sluit
My d'ysre kroon om 't hooft. zy roeste, uw' naem ter eere.
Waer steeckt dees jonge bruit, met haeren nieuwen heere?
Zy dropen achter af, van schaemte en schrick gepraemt,
En sloopen in een hol, mistroostigh en beschaemt,
Om hunne naecktheit: want nu zienze eerst uit hunne oogen,
Of andere oogen, loos beguighelt en bedrogen.
Zy weven schaemroot, om de schamelheit t'ontgaen
Van hunne naecktheit, een groen web van vijgeblaên
Om 't middenlijf: want wy hen by de locken sleurden
Door braem, en doornehaegh, en distelpunt, en scheurden
De witte zijde van hunne eerste onnozelheit.
Dit zijn de slippen, vuil van stof, en root bespreit
Van slijck en sprengklen bloets. zy jammeren en krijten.
Men hoortze elckandere de schult der misdaet wijten,
En vloecken. Eden galmt van jammerlijck misbaer.
Mistroostige Adam krabt zijn aenzicht, ruckt het haer
Met locken uit zijn hooft, en weckt de hofgeschallen,
Uitschreeuwende: waertoe, waer ben ick toe vervallen!
Ick gaf mijn bruit niet, maer mijn vyandin gehoor.
Mijn vleesch heeft my verraên. ick volghde een heiloos spoor.
Een vuile snoeplust was de pijl die Eva griefde,
En my al teffens. och, dit komt van vrouweliefde.
Ick ben van mijne ribbe en eigen vleesch verraên.
De vrouweliefde komt my al te dier te staen.
Ick wou de vlag, in top gezet, uit trots niet strijcken,
En Gode in wijsheit en in wetenschap gelijcken.
De hovaerdy heeft my bedorven, en bekoort.
Het spoock des afgronts klampt my met gewelt aen boort.
Ick voele en voere alree een oorlogh in mijn leden.
Het vleesch wil anders dan de geest. verstant, en reden,
En wil, getaistert van dien onverwachten smack,
Gevoelen al te spade een' vreesselijcken krack.
'k Gevoel de jammeren van buiten en van binnen.
Hoe kan men zulck een scha herhaelen en verwinnen!
Zoo wort mijn wraeck verzaet. nu triomfeert de hel.
Dat mijn erfvyant zich nu weere, en wetten stell',
Om zulck eene inbreuck van erflasteren te keeren:
Wy passen langer op geen' hinderdam noch beeren
Van wetten, en belofte, en vreeslijck dreigement.
Natuur leght onder, plat getreden, en geschent.
Al 't menschelijck geslacht is mijn, en errefeigen.
Het past niet langer op beloften, noch op dreigen.
De wil helt over van 't geboden goet tot quaet.
'k Wil kercken zaeien, en altaeren, hem ten smaet.
Men zal mijn beelden daer met menschenoffren eeren,
En gout en wieroock, en by 's afgronts godtheit zweeren,
Uit schrick voor straffe. ick schuif nu glimpelijck en valsch
Den oirsprong van het quaet van my op 's vyants hals.
Laet al de weerelt vry van Adams erven krielen:
Uit sestigh eeuwen berght hy pas een hantvol zielen.
Zoo stijge ick, na mijn' val, op eenen hooger trap.
Zoo veel vermagh de lust, een montvol appelsap.
Maer duickenwe eene poos. wy zullen met onze ooren
Den grooten ommezwaei van 't eeuwigh treurspel hooren,
Uit Adams eigen mont. nu loopt de treurrol af.
Hy komt tot kennis van zijn misdaet door de straf,
Die d'overtreders op den hiel treet. hy loopt herwaert,
Bestorven om het hooft, en dootsch, dan weder derwaert.
De beeldevormer zagh 't wanschepsel aen, en riep:
Helaes, nu rout het my dat ick oit menschen schiep.
O duistere spelonck, ick docht in uwe naerheit
Mijn smet, en naeckte schaemte en schande, voor de klaerheit
Des hemels, en den glans van 't aldoordringend licht,
Te decken, maer vergeefs. geen hol, geen bosch is dicht.
Ick wort verraden van het wroegende geweten,
Dat overtuightme. een worm, te diep in 't hart gezeten,
Het overtuigen van 't beschuldighde gemoedt,
Doorknaeght mijn ingewant. waer zet ick mijnen voet,
Om rust te vinden voor het barnen van mijn zinnen?
Och welck een onrust kraeckt en knerst geduurigh binnen
In mijnen boezem! hoor, hoe giert het heene en weêr,
Getrocken van 't gewight der misdaet, keer om keer.
Hoe is mijn staet verkeert! ick dwael, gelijck de blinden,
En zoecke d'oude rust, en kanze nergens vinden.
Zy vlught gestadigh voor en voor, en wil niet staen.
Wat grijp ick naer de lucht? hier is geen vatten aen.
Waer blijven d'engelen, de blijde feestgenooden,
De wachters van den hof? helaes, zy zijn gevloden.
Nu zwijght de bruiloftsgalm. de voglezang zit stom.
Geen reien juichen meer voor bruit en bruidegom.
De hemelsche bazuin houdt op het feest te groeten.
De helsche horen houdt nu aen met vreeslijck toeten.
Wat komt u over? zijt gy zinneloos, of dwaes?
Ick zie de spoockery, en hoor het nachtgeraes
Rondom my heene. zie de razeryen klimmen
Van onder op, en hoeze ons dreigen, en begrimmen.
De nevel, die 't gezicht benevelde, verdwijnt.
Nu zienwe een' ommegangk van spoock, dat ons verschijnt.
Ick kan de rampen en het leet, by u gebrouwen,
Niet overzien, veel min op eene ry ontvouwen.
Zoo schuiftge uw eige schult alleen op mijnen hals.
O oirzaeck van mijn' val, en zoo veel ongevals,
Hier uit te spruiten! och dit komt van echtgenooten!
Op zulck een voorwaerde is ons huwlijck niet gesloten.
Met wat beding heeft dan uw hant mijn hant getrout?
Dat gy mijn noothulp trou uw' man hanthaven zoudt.
Het voeght den man zijn vrou godtvruchtigh voor te treden.
Laet dees gevloeckte boom getuigen wie eerst Eden
Durf schenden, en zich aen 't verboden ooft vertast.
De zwacke vrouwekunne is van een lust verrast:
En uw vervloeckte lust my bitter opgebroken.
Het voeght een manshooft zich te houden onbesproken,
En stant te houden, zoo het vrouwebeelt bezwijckt.
Gy smeet my overstagh.
rechtschape vroomheit wijckt
Om smeecken, noch gevley, noch dreigen van een vrouwe.
Schep moedt: ick blijve uw troost, in 't nijpen van den rouwe,
Gelijck voorheene in weelde en 't opperste geluck,
En zal u nimmermeer bezwijcken in den druck.
Het is vergeefs getroost, dees schade al t'onherhaelbaer.
Wat raet? de schepper schiep ons beide niet onfaelbaer,
Maer faelbaer, en van een bouvallige natuur.
Dus sleept de wellust van een' oogenblick, eene uur
Een lange keten na van rampen en verdrieten.
Het lustme langer niet het leven te genieten.
'k Verbeeldme, waer ick ga en sta, een bange doot.
Zy grimtme lelijck aen. och open uwen schoot:
Ontfangme, o aerde: want de lust is my benomen.
Ontfangme wederom. ick ben van u gekomen.
Dit lichaem komt u toe. de ziel verhuize, en zoeck'
Een heimelijck verblijf, daer een verdiende vloeck
Haer heenevoere: want zy heeft des hooghsten zegen
Misbruickt. wat toeft de doot! het leven is me tegen,
De naere duisternis veel liever dan de dagh.
Mijn schande leght te naeckt. zoo 't my gebeuren magh
Te sterven; keer het niet. laet u mijn doot behaegen.
Geen reden port u op het tijdigh lijck te klaegen:
Want tijdigh sterft hy, die niet meer te hoopen heeft.
Al is mijn leven kort, 'k heb noch te lang geleeft,
Na zulck een heilverlies, en kan niet meer verliezen.
Wat slagh van sterven staet my 't reetste nu te kiezen?
Van eenen hoogen bergh afspringen zonder schroom,
Of plompen in d'Eufraet, en dryven met den stroom
En maelstroom recht in zee, ten aze voor de vissen?
Ay vrou, wat houdtge uw' man? gy moghtme nutter missen
Dan houden: want de zon, die 't hooft haest onderhaelt,
En naer de westkim spoet, is lang voor my gedaelt.
Mijne oogen schuwen 't licht. ontslame. ick overleefde
Het zegenrijcke lot, my toegeleght, en streefde,
Van hoovaerdy vervoert, te weeligh en te steil,
En boven 't menschelijcke eens vastgestelde peil:
Zoo most ick billijck in 's doots afgront nederstorten.
Waer toe vervaltge? wiltge u zelven 't leven korten,
En my, een droeve weeu, verlaeten? ben ick niet
Uw eigen vleesch en been?
ja 't vleesch, dat my verriet,
Verleide, ô valsche tong, met slangegift bestreecken!
De slang verleide my, door haere looze treken,
Gy zijt de looze slang, die my den dootsteeck gaeft.
Waer blijft uw hoogh vernuft, dat naer de starren draeft?
Waer is het helder licht van uw verlichte reden?
Indien mijn traenen, en ootmoedige gebeden
U niet bewegen, zoo vergunme, op mijn geklagh,
Dat ick aen uwe zijde, en teffens sterven magh:
Want 't lustme zonder uw genootschap niet te leven.
'k Ontken geensins dat ick dit misdrijf heb gesteven,
Mijn snoeplust u vervoerde in dezen droeven staet.
Zoo laet ons t'zamen dan de schult van zulck een quaet
Oock boeten. woudtge door de dootschult my behaegen?
'k Zal haer verdiende straf gewilligh leeren draegen.
Daer is mijn hant. ick ben de doot getroost. vaer voort.
Nu suf niet langer. tre my voor. nu sta uw woort,
Als een rechtschapen man. geen doot zal my vervaeren,
Te ploffen van een rotse, of in de zoute baren
Te plompen, hant aen hant. ick troude deze hant.
Och liefste, 't is mijn schult. mijn troost, mijn waertste pant,
Ick wil mijn leven, u ter liefde, noch verlengen.
Wisch af dees traenen, die de bleecke blaên besprengen
Van uwe kaecken. zet uw edel hart gerust.
Schoon hier geen levens lust meer overschiet, noch lust
My 't leven om uw gunst, en aenschijn. mijn getrouwe,
Gy zult niet, in den schijn van eene weduvrouwe,
Den eersten bruiloftsdagh beschreien, en alleen,
En dootsch, en hangends hoofts, op eenen kouden steen
Gezeten, klaegen dat uw man, van rou verwonnen,
De handen aen zich zelf mistroostigh heeft geschonnen.
'k Wil mijn mistroostigheit intoomen, en al stil
Verwachten 't uiterste, en wat hierop volgen wil.
Wat hoore ick daer? een storm begint hier op te steecken,
De donckre en zwangre lucht onstuimigh uit te breecken.
De bladers ruisschen uit vier hoecken heene en weêr.
De bulderende wint smijt bosch en boomen neêr.
Het aerdtrijck davert, dreunt, en loeit, en huilt van onder.
Het blixemt blick op blick. op 't weêrlicht rolt de donder
De donderklooten door de wolcken slagh op slagh,
En d'avontschaduw jaeght den ondergaenden dagh.
Hoe beeft het hart van schrick! hoe sidderen mijn leden,
Van eene kille koortse en dootschrick hardt bereden!
Mijn haeren rijzen. al het bloet treckt snel by een.
d'Alziende rechter, om het gruwzaem overtreên
Van zijn gewijde wet, te trots geterght tot toren,
Genaeckt. waer vlughten wy? hy komt, en laet zich hooren,
Mijn liefste, vlught met my ten bosch in, daer noit zon
Het aldoordringend licht en straelen schieten kon.
Geen web van vygeblaên kan onze naecktheit kleeden.
De hartekenner ziet, van boven tot beneden,