floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
's Gelucx besitter sich te houden ingetogen:
Voor veelerley gevaer te ziddren op sijn' troon,
Mistrouwende de gunst van al te milde Goon.
In't winnen ick bevond hoe 't alderbraefst in 't brallen
Lagh in een' oogenblick bestelpt, en neergevallen.
Maeckt Ilium te trots onse opgeblase siel?
De Grieck staet op die plaets daer Troie stond eer 't viel.
Ick plagh wel eer, ick ken 't, eens anders staet te hoonen,
En maghteloos mijns selfs op purpre sluyerkroonen,
En op mijn maghtigh rijck te snorcken sonder maet:
Maer lots liefkoosery, die andren op hunn' staet
Met trotsheyd kroppen sou, en prickelen de dwaesen,
Die kneusde my den moed. Maeckt Priaem opgeblaesen,
Of moedigh onsen geest? of soude ick waenen dat
De parrelrijcke staf, 't gewaed van purper sat,
Meer sijn als d'ydle schijn, bedeckt met valsch vergulsel,
En glans van luttel duurs? en hayr verciert met hulsel
Van eenen boosen band? Eene onverhoedsche ramp,
Doet dese pracht, en prael verdwynen, als een' damp:
Misschien word hier vereyscht nocht bloedigh sweet, nocht hygen,
Nocht duysend schepen, nocht tien jaeren bloedigh krygen:
Soo traegh een ongeval hangt elck niet over 't hoofd.
'K wil hier wel rond in gaen, en datghe dit gelooft,
O waerde vaderland! 't sy met uw welbehaegen:
Het was mijn toeleg wel verheert, en neergeslaegen
Te sien den Phrygiaen: de Goddelijcke wal,
En toorens Hemelhoogh, tot hopeloosen val
Te brengen nimmermeer: maer och! wat toom kan stuuren
Soldaeten heet op wraeck, en d'overhand aen d'uuren
Der blinde nacht vertrout. Al 't onrecht, al het leet
Dat yemand scheen te fel, of onbehoorlijck wreed
Wt toorne, en duyster quam: waerin de gramschap woedigh
Haere eyge dolheyd terght, en 't swaerd, 't welck eens voorspoedigh
Besmet in 's vyands bloed, een dolle lust bevat.
'T geen overblyven kan van d'omgekeerde stad
Laet blyven, strafs genoegh genomen van ons euvel,
En niet dan al te veel. Dat nu door't stael noch sneuvel
Een' koninglijcke maeghd, geschoncken aen het graf
Ten gaeve, en d'asschen sprenge, en dat een' moord soo straf
Den naem van bruyloft voere: Ick sweer 'k salt nimmer dulden.
My druckt de last alleen van d'algemeene schulden.
De geen die 't quaed niet keert, wanneer hy 't keeren kan,
Het sondigen gebied.
Sal vaders schimme dan
Niet hebben eenigh loon.
Hy sal, maer na betaemen:
Met lofsang sullense hem verheffen all' te saemen:
Wtheemsche landen sal sijn naem, en groote moed
Doorklincken wyd en sijt. Indien vergoten bloed
Verstorvene asch verquickt, of stilt der geesten jamren:
Hack af den vetten hals der Phrygiaensche lamren,
En kudden blanck van wol: laet vloeyen over 't veld
'T bloed, daer geen' moeder om in rou, en traenen smelt.
Wat vreemde wyse is dit! wanneer is menschenleven
Ter wtvaert van een' mensch' ten besten oyt gegeven?
Verschoon uws vaders naem van haet en nyd, wiens lijck
Ghy eeren wilt met bloed.
O blaeskaeck! als het rijck
Uw hart met voorspoed hooght. O bloodaert snel in't vlughten!
Wanneerder ritselt slechts een wind van krijghsgeruchten.
O vorstendwingeland! is dan uw wulpsche sin
Al wederom ontvonckt door brand van nieuwe min,
En maeghdensnoepery? Staet ons altyd te wijcken
Van ons' gerechtigheyd, en u den buyt te strijcken?
'K sal met dees' rechtehand Achilles tombe voên
Met bloed aen hem verlooft, op dat het streck' tot soen:
'T welck soo ghy't ons ontseght, en derft hier tegens blaffen,
Een' grootere offerhand sal ick den held verschaffen,
En waerdigh Pyrrhus hand. Mijn swaerd toeft veel te lang
Van 'skonings neerlaegh, die 't den Griecken maeckt so bang.
De schimme van Priaem verwacht vast na een' macker.
Dat's Pyrrhus hoogste roem, dat hy sijne handen wacker
In 't bloed gerept heeft van dien afgeleefden heer,
Wiens smeecken had versacht sijn' vader self wel eer.
Ick weet dat die sijn' knien voor mynen vader buygde,
Hem vyand was met een: maer Priaem self betuygde
Sijn' demoed in persoon: ghy van de vrees vermast
Kent u niet stout genoegh te bidden: maer belast
Uw' saeck den Ithakois, en Ajax uw' gebeden,
Nocht dorst uw' vyand noyt eens onder oogen treden.
Uw vader, ick beken 't, doen geene vrees beving
Als 't heyr die neerlaegh leed, de vloot aen koolen ging:
Log lagh hy, luy, en leegh, en dacht op krijgh nocht wapen,
Maer bleef aen 't soet geluyt der snaeren sich vergaepen.
De dappere Hector doen uw' wapens heeft veracht,
En vreesde Achilles sang meer als uwe oorlooghsmaght:
En in soo groot eene angst, die yeder een deê beven,
De vloot der Thessalen is ongeterght gebleven.
Maer by die selve vloot quam Hectors vader me
Wt Troien, onbeseert, in vayligheyd, en vre.
'T is koninglijck een' vorst sijn' adem wat te geven.
Ghy maeckte hem ademloos, en holpt hem om het leven.
Vaeck een medoogende hart de dood voor 't leven geeft.
Die dingt na maeghdenbloed wel groot medoogen heeft.
Kan maeghdenoffer u nu als een grouwel quellen?
Een vorst moet boven 't bloed sijns vollecx welvaert stellen.
Geen' wet gevangens spaert, of hindert hunne straf.
'T geen dat geen' wet verbied raed ons de schaemt wel af.
Wat den verwinner lust dat staet hem vry te plegen.
Wien 't meeste vry staet, die sta meest sijn' lusten tegen.
Ga stof soo by die geen', wien ick 't ondraeghlijck juck
Van uw tienjaerigh rijck nu van de schoudren ruck.
Geeft Scyros u dien moed?
Dat vry van broedren schandt is.
Dat wechduyckt in de zee?
Die onse bloedverwante is.
Uw vaders adel, en uw ooms is wel bekent.
Ghy die geteelt sijt van een' maeghd ter sluyck geschend,
En van Achilles, die noch voor geen' man moght strecken.
Van dien Achilles, die des Hemels hooge plecken
Nu veylighlijck bewoont, en waer hy slaet sijn oogh
Sijn' stamme siet verspreyd. Iupijn die sit om hoogh,
In d'afgrond AEacus, en Thetis in de baeren.
Van dien Achilles die ter hellen is gevaeren
Door Paris hand gedood.
Wien niemand van de Goon
In't stryden hand voor hand oyt heeft het hoofd geboon.
De maght ontbreecktme niet om uwen mond te snoeren,
En driestigheyd met straf: Doch 'k ben gewent te voeren
Een swaerd, dat spaeren kan een' die het overmagh.
Dat Calches tolck der Goon koom liever voor den dagh.
Eyscht 't noodlot dese moord, ick sal het stuck gedoogen.
Ghy die de Griecxsche vloot wt Aulis hebt getoogen,
En onsen toght gespoeyt: Ghy die den Hemel doet
Ontsluyten door uw' konst: Wien 't ingewant, en 't bloed
Der dieren is bekent: Ghy wien 't gekraeck des Hemels,
En langgesteerte star, met nasleep vol gewemels,
Des noodlots raed ontdeckt: wiens mond, en woorden my
Soo dier staen, Thestors soon! Goods wil ontdeck ons vry,
En stier ons met uw' raed.
Het noodlot bied den Greecken
Weer aen, om d'oude vracht, de wegen op te breecken
Die nu gesloten sijn. Dat dese maeghd geslaght
Sy voor Achilles graf, word van de Goon verwacht:
En Pyrrhus moet de bruyt [in sulleke gewaeden
Als in Thessalien tot haeren bruygom traden
De maeghden nieu gehuwt: Als een' Myceensche vrou,
Of eene Ioonsche bruyt gaet tot haere eerste trou]
Sijn' vader brengen toe. So huwtse na betaemen:
Maer dit is 't niet alleen dat onse schepen t'saemen
Doet marren op de ree: het noodlot vordert nu,
En eyscht een eedler bloed Polyxena! dan't uw.
Laet Hectors soon geplet ten toorentrans wt vallen,
Soo magh de vloot op zee met duysend seylen brallen.
Sou 't waerheyd sijn, of gaet het kreupel,
En paeytmen het bedeest gepeupel
Met sproockjes, en met ydelheyd,
Op dat het niet in deughd verslimme:
Als 't waent dat des verstorvens schimme
Noch leeft, als 't lijf begraven leyd?
Wanneer 't gesicht al is gebroken,
En d'eegemael 't oogh heeft geloocken,
En dat de jongste, en laeste dagh
Der Sonnen glans heeft afgeschoten,
En in den emmer sijn geslooten
De treurige asschen met beklagh.
En baet het niet sijn' siel, en leven
In't wterste aen het graf te geven:
Maer moet, vol jammers en verdriet,
D'ellendige noch langer swerven?
Of sterven wy geheel door 't sterven,
En gaet de gansche mensch tot niet?
Wanneer de geest, met blyvende' aessem
Gemengt, wijckt in der wolcken waessem:
En dat de toorts de naeckte leên
Geblaeckert heeft? Al wat in't daelen
Of rijsen, met haere heldre straelen,
De Son beschijnt, en kent met een:
Al wat de zee met wufte baeren
In eb of vloed bespoelt, de jaeren
Wechrucken snellijck, en geswind:
Gelijck Pegaes, met vlugge pennen,
Gewoon door 's Hemels blaeu te rennen,
Ontloopt de sweepen van den wind.
Met sulck een' dwarling als daer swieren
De tweemael ses gestarnde dieren:
Met sulck een' loop, als d'opperheer
Der starren d'eeuwen staegh doet draeyen:
Als Hecate met slimme swaeyen
Dwaelt om het aerdrijck op en neer:
Soo sietmen ons na'et ende draeven.
Die eens den stroom [waer by dat staeven
De Goon hunne eeden] heeft genaeckt,
Is nergens meer: gelijck het roocken
Van heeten brand, na dampigh smoocken
Der korte streecke wt 't oogh geraeckt.
Gelijckmen door de noordervlaegen
De wolcken, die wy swanger sagen
Soo daetelijck, siet dwynen weêr:
Alsoo sal oock dees geest vervloeyen,
Die 't lijf bestierde, en sal sich spoeyen
Tot niet te smelten meer en meer.
Hier namaels isser niet te wachten.
De dood is niet. De dood wilt achten
De jongste pael van 's levens baen.
Begeerigh hart, houd op van hopen:
Bekommert volck, uw' sorg laet loopen,
En alles voorts sijn' gang laet gaen.
Vraegt yemand waer de doode vaeren?
Ter plaets daer d'ongeboore waeren.
De bayert, en de graege tyd
Verslinden ons: het is onfeylbaer.
De dood is een, en gants ondeylbaer:
Die siel soo wel als lichaem slyt.
Het rijck van Pluto, d'helsche straffen,
En Cerberus die met sijn blaffen
De stramme deuren gade slaet,
Sijn niet dan ydele geruchten,
En woorden, diemen niet moet vruchten,
Ia malle droomgelijcke praet.
De darde handel.
ANDROMACHE. RAEDSMAN. ULYSSES.
Wat mooghtghe dus ontsteld uw hayr aen flarden rucken,
O Phrygiaensche schaer! wat scheurtghe uw' borst aen stucken,
En sprengt uw' wang met vocht dat wt uwe oogen vliet?
Druckt schreyen 't lyden wt, soo is 't soo lastigh niet.
Ghy hebt oud Troien thans, maer ick al lang sien vallen:
Van zedert soo verwoed, rondom de staende wallen,
Met sijn' strijdwagen styf, en wacker aengesweept,
De wreede Peleus soon mijn' leden heeft gesleept:
So dat sijne eygene as van Hectors swaerte steende,
Met ziddring, en gekraeck, en 't waerde lijck beweende:
Doen viel de stad verdelght, en overrompelt neer.
Ick laes versuft door ramp, en ben mijns selfs niet meer,
Maer word beroyd van hoofd vast heen en weer gedreven.
'T en waer dat dees my hiel, ick had my lang begeven
Te volgen mynen man, om my den Grieck t'ontslaen.
Dees temt myn' moed, en let my in myn' dood te gaen:
Dees dwingt my d'harde Goon om troost noch wat te smeecken:
Dees reckt myns lydens tyd: dees heeft my laes versteecken
Van 's jammers grootste vrucht, dats angsteloos te staen.
De deur is toe voor heyl, maer op voor gruwelquaen.
'T is d'aldergrootste ellend noch hopeloos te duchten.
Raedsman
Verslegene wat vrees u dus verbaest doet suchten?
Wt d'eene ramp ontstaet een swaerder ongeval:
Van 't stortende Ilium houd 't noodlot noch geen' stal.
En of't den Goon geviel te meerdren onse ellenden,
Wat neerlaegh kosten sy ons swaerder oversenden?
De stadigh duystre kuyl, en 't slot van d'afgrond Styx
Sich opent, en op dat ons [die nu door veel schricx,
En ramp sijn afgemat] geen' vreese soude ontbreecken,
Soo komen voor den dagh het hoofd ten grave wt steecken
De vyanden, die lang ter aerde sijn gedaen.
Hoe kan de Grieck alleen dien wegh dan aersling gaen?
De dood doet elck gelijck. De Phrygen sich ontstellen
In die gemeene schrick: maer my is komen quellen
Een sonderling gesicht van een' benaude nacht.
Seg wat gesicht het was dat u dees' vreese bragt?
De nacht die met haer' rust ons voed was half ten ende,
De kleyne beer alree sijn blinckend juck omwende:
Als my bedruckte omhelsde eene onbekende rust,
En korte slaep bekroop, die myne droefheyd sust:
Soo 's baesenden gemoeds verstocktheyd soude mogen
Gereeckent sijn voor slaep: als schielijck voor myne oogen
Stond Hector mijn gemael: niet soo hy wylens plagh
Het forsse Argivische heyr trots leverende slagh,
Met lichten fackelbrand, en swart bepeckte reepen,
Te staen na het bederf van all' de Griecxsche schepen:
Nocht soo hy dol, verwoed van moorden, en verslaen,
Een' waeren buyt ondroegh den valschen Peleaen:
Die vlammende helderheyd hadde hy niet meer ontloocken
In't voorhoofd, soo hy plagh: maer loof, versuft, gebroken
Van moed, 't gesicht belaen met traenen soo als wy,
Het hayr om 't hoofd beswalckt: nochtans so lusten't my
Den held op nieus te sien: doen als geparst van rouwe,
En schuddende sijn hoofd: ontwaeck, seyde hy, mijn' trouwe
En waerde bedgenoot, ontwaeck, en berg ons kind:
Dit is ons eenigh heyl, dat niemand dit en vind':
Uw schreyen staeckt. Wat steentghe om d'omgestorte steenen?
Lagh Troie daer mede heel. Flucx op, stop yeuwers heenen
De spruyt van Hectors huys. Tot ziddrens toe my sloegh
Eene eysselijcke schrick, die all' mijn' slaep verjoegh,
Den vaeck wt d'oogen schopte, wt d'oogen, die ick herwaerts
Bedeesdelijcken sla, nu weer angstvalligh derwaerts,
Vergetende mijn' soon, ick tast na Hector, doch
'T omhelsen heeft geen vat aen't spoockende bedrogh.
O soone! waere lote uws loffelijcken vaders,
Der Phrygen eenige hoop, en toeverlaet, mitsgaders
De troost alleen van 't huys nu laes! ten val gedoemt:
O spruyt van 't oude bloed! al t'edel, en beroemt,
Uw' vader heel gelijck: mijn Hector was voor desen
Dusdanigh van gelaet, van opsicht, en van wesen:
Dusdanigh oock van tred: sijne handen sterck, en fier,
Syne hooge schouderen, 't hadde alles sulck een' swier:
Ia self dat straf gesicht, als hy 't van gramschap sweyde,
En om den breeden neck die lange hayrlocken spreyde.
O die geboren sijt laet voor den Phrygiaen,
Maer voor uw' moeder vroegh: sal eens die dagh opgaen,
Sal die geluckige uur oock komen eens voorseker,
Dat ghy een schut, en scherm, en der Troiaenen wreecker
Sult sijn, en rechten op het Pergamum, of't schoon
Voor desen langen tyd te vallen is gewoon;
En saemelen by een' de borgery van Troien,
Die d'oorloogh, voor de vlught, deê jammerlijck verstroyen:
En stellen 't vaderland, en 't Phrygiaens geslacht
In ouden stand, en naem? maer weder nemende acht
Op mijn rampsaligh lot, soo weet ick dat mijn wensche
Mijn' staet te boven gaet: 'T most my gevange mensche
Genoegh sijn dat ick leve. Ach vaderloose wees!
Wat schuylplaets salder nu getrou sijn aen mijn' vrees?
Die rijcxste burgh van al het Asiaens geweste,
Omheynt met haylgen muur, en Goddelijcke veste,
Wel waerd te sijn benijd, beroemt soo wijd en veer,
Nu maer een puynhoop is. Waer ick myne oogen keer
De vlam heeft alles wech, en van soo hoogh verheve,
En overgroote stad is nergens overbleve'
Een' schuylplaets voor een kind. Wat hoeck, wat plaets, amy!
Verkies ick best ter nood voor mijn' bedriegery?
Daer is een heerlijck graf, 't welck, overmits het hayligh
Mijn' man is toegewyd, voor 's vyands woen bleef vayligh
En ongeschent tot noch, een eyslijck groot gevaert:
Dat Priaem, die in rou noyt kosten heeft gespaert,
Tot sijnes waerde soons gedachtenis deê bouwen:
Wien kan ick beter als sijn' vader hem betrouwen?
Ick voel een killend sweet door all' mijn' leden gaen,
En sie dees' naere plaets met droevigh voorspoock aen,
En vreese dat dit graf een ander graf beteeckent.
'T heeft veelen 't lijf gebaet voor dood te sijn gereeckent,
Alle hoop is wt met ons: hem druckt een lastigh juck,
Sijn adelijck geslacht hem smoort in 't ongeluck.
Dat niemand ons verra.
Best gaenwe wat ter syen,
Op dat geen' tuyge melde ons' vroome sluyckeryen.
Soo vyand na hem vraeght.
Soo seg in Troiens val
Is hy al lang vermist.
Maer of ick hem nu al
Verschuyl, hy moet doch weer vervallen in hunne handen.
's Verwinners gramschap plagh in 't eerst op 't heetst te branden.
Hy schuylt met swaere vrees in 't wterste gevaer.
Die in benautheyt steeckt neemt tot beschutting maer
Het reedste dat hy vind: dan die, wien 't magh gebeure'
Een veyligh overleg, kan langsaem gaen te keure.
Waer is soo verre een' plaets, soo woest een' wildernis,
Die voor u, o mijn soon! een sekre schuylhoeck is?
Wie salder sorgen doch voor ons bedeesde lieden,
En in de laeste nood ons hulp en bystand bieden?
Wie sal ons schutsheer sijn? Vaert ghy dit Hector aen:
Bescherm ons als ghy staegh uw' magen hebt gedaen:
Bewaer getrouwelijck uwe eegaes dieveryen,
En laet uw dood gebeent dit levend lijck bevryen.
Nu soone duyck in 't graf. 'T schijnt of ghy van my vlied,
En in soo vuyl een' plaets te schuylen u ontsiet.
Ick merck uw' eedlen aerd. Ghy schaemt u noch te vreesen.
Leg af dit hoogh gemoed, dat in u plagh te wesen,
En treck een ander aen, 't welck 't ongeluck u hiet.
Schou wat hier ovrigh is van 't gants Troiaens gebied,
Een' grafstede, een' slavin, een weeskind sonder vader.
Voor ramp men swichten moet. Koom soone, tre wat nader,
En derf het stuck bestaen: Uw' trêen en gangen streckt
Na d'haylge rustplaets, die uw vaders lijck bedeckt.
Wil't noodlot helpen ons, die in ellende steecken,
Ghy sijt hehouden: wil 't den draed uws levens breecken,
Op voorraed is u dan alreede een graf bestelt.
't Slot heelt 't vertroude pand: het welck om niet gemeld
Te worden van uw' vreese, eyscht datmen daetlijck spoede,
Naer andre plaets, eer dat de vyand yets vermoede.
Die van na by vreest is met sorge minst belaen:
Maer laet ons vind ghy't goed vry op een ander gaen.
Bedwing uw wesen wat: wilt uw gebaer betoomen:
De Cephaleensche vorst schijnt op ons aen te koomen,
Met ysselijcken tred.
Gaep aerde, en ghy mijn hoofd,
Mijn troost, mijn bedgenoot, 'tgereten aerdrijck klooft,
Tot 't binnenste van Styx: dat in die diepe kuylen
Mijn pand, aen dy vertrout, te veyligher magh schuylen.
Daer komt Vlysses self, met een' verwarden tred,
Bekommert van gelaet: Hy breyd in 't hart een net
Van loose schallickheen.
Ick die, God wouds, verkoren,
Bedien het strenge lot, voor ditmael u beschoren,
Versoeck voor eerst, schoon ick de boodschap dy maeck kond,
Dat ghyse niet ontfangt als komende wt mijn' mond:
'Tis aller Griecken stem, en d'wtspraeck aller heeren,
Door Hectors oir verlet tot noch toe t'huys te keeren:
Het noodlot eyscht dit kind. De Grieck schoon over zee,
Nau stellende geloof op een' onsekren vre,
Blyft staegh met sorg belaen: de vreese voor sijn' rijcken
Hem, met bekommering, steeds sal te rug doen kijcken,
Nocht dulden datmen hang de schilden aen den wand,
Soo lang de Phrygiaen, de wraeck van 't vaderland
Wt uwen soon verwacht, en hoopt op sijne sege.
Spelt Calches dat?
En schoon de wichler Calches swege,
Soo seyd het Hector self, wiens stam ons houd in vrees.
Eelaerdigh saed wast op na'et geen waer wt het rees:
Soo loopt de jonge stier ter sijden van den grooten,
Al eer sijne hoorens 't vel beginnen door te stooten:
Maer als hy hals en hoofd om hoogh komt rechten me,
Beheerscht hy self de kudde, en sijnes vaders vee.
Eene afgehouwe telg geplant sal 't hoofd verheffen,
En selve in groote eerlang haer' moeder overtreffen,
En levren 't aerdrijck schaeu, den Hemel bosch en loof.
Soo neemt de brand weer toe van 't vier, dat niet heel doof,
Bleef smeulen in sijne asch. Ick weet wel dat de droefheyd
De saeck, gelijck 't behoort, niet op haer' rechte proef leyd:
Indien ghy 't niet te min wel by u selve wickt:
Ghy sult een' oud' soldaet vergeven, dat hy schrickt,
En na tien oegsten vreest, en soo veel' wintervlaegen,
Voor krijgh, en oorlooghsramp, en nieuwe nederlaegen,
En Troie nimmer vlack genoegh voor ons gevelt.
'T is geen' geringe vrees die 't Griecxsche leger quelt,
En dus bekommert houd: 't is Hector, maer de tweede,
Wiens wackerheyd nu word van ons gevreest alreede.
Verlos ons van dien angst. Dese eenige oorsaeck let
De schepen, die alree te water sijn geset:
Hier hapert onse vloot: en achtme niet moordadigh,
Dat ick, gelast by lot, uw' soon eysch ongenadigh:
Ick eyschte Orestes wel: dus schoume niet voor wreed.
Lyd 'tgeen hier voormaels self uw overwinner leed.
Och soone! waertghe slechts in uwer moeder handen,
Of wist ick wat gevaer u nu in vreemde landen
Veer van my houd verruckt; ick soude het moedershart
Niet eenmael trecken wt: al waer 't schoon dat met smart
Mijne handen doorgesneen in scharpe stricken lagen:
Of dat my 'svyands stael sou door den boesem jaegen:
Of dat eene heete vlam van wedersijds gestoockt,
Mijne heupen had verbraen, en lendenen verschroockt,
Ick storf, of ging u na: nu kan ick laes niet raeden
Wat ramp u houd beset: of ghy in achterpaden
Door bosch, en bergen dwaelt: dan of de woeste smoock
Der stad u heeft verstickt: en of de vyand oock
Gespeelt heeft met uw bloed: of dat ghy sijt verbeten
Van 'twild gedierte, of streckt d'Ideesche kraey tot eten.
Wech met dien sotten klap, en die geveynsde praet:
Denck dat Vlysses sich soo licht niet mompen laet.
Wy hebben eer verschalckt de moederlijcke treken,
Ia van Godinnen selfs: wech met dit ydel spreecken:
Wech met dien ydlen raed. Waer is uw soontie flucx?
Waer is al 't Phrijgisch volck na soo veel ongelux?
Waer Hector? waer Priaem? ghy soeckter een' by naeme,
Helaes! Andromache bedruckt soecktse all' te saeme'.
'T geen ghy van selve ontsegt te melden, sal de dwang
Wtparssen met geweld.
S'is voor geen sterven bang
Die moet, en wil, en kan in 't sterven syn te vreden.
Een' wie de dood genaeckt ontvallen d'hooge reden.
Indien ghy dwingen wilt met vrees my droeve mensch,
Met 'tleven dreyg ons eer: want sterven is mijn wensch,
De smarte sal eerlang met water, vier en koolen,
En doodelijcke pijn, 'tgeen in de duystere holen
Uws veynsenden gemoeds dus lang verborgen lagh,
Wel tegens uwen danck doen komen voor den dagh.
De nood is starcker als de liefde tot de sijnen.
'Tis sotte trouwigheyd, te willen sich verpijnen
Om helen, 'tgeenmen doch eerlange melden moet.
Laet komen voor den dagh al 'tgeen dat dol verwoed
Een grimmigh overheer bedenckt voor beulsche vonden:
Vier, water, honger, dorst, en diep gedreve wonden,
En 's kerckers stanck, en smet wt vuyligheyd gegroeyt,
En ysers heet van gloed in 't ingewand geschroeyt,
En wat hy meer bedenckt; ick ben't getroost te draegen.
Een moedigh moedershart en kan geen' vrees vertsaegen.
Maer hoor Andromache, de selve liefd waer door
Ghy dus hardneckigh blijft, en niemand geeft gehoor,
De Griecken noopt, en raed voor hunne onnoosle kinders
Te sorgen. Na tien jaer, na soo veel ramps, en hinders,
En verre wtheemschen krijgh, ick min sou sijn bevreest
Voor d'angst, en sorg, waermede ons Calches maeckt bedeest,
Vreesde ick voor my alleen. Uw soon ontseyd ten stryde
Mijn soontie Telemaech.
'K sal Griecken u verblyde'
Maer tegens mynen danck. Hoe kan ick, droeve vrou,
Nu smooren in mijn hart mijn' ingekropten rou.
Atryden alle bey, ghy mooght u vry verheugen,
En ghy Vlysses sult met blyde tyding meugen:
Gelijck ghy sijt gewent, weer na de Griecken treen,
En seggen: Hectors soon, en oir is overleên.
En dat sulcx waerheyd is, hoe sult ghy 't hun bewysen?
Alsoo gebeurme 't swaerst dat yemands siel doet ysen
Door 's overwinners grim, en vreeslijck dreygement:
Alsoo jon 't noodlot my een rijp en saligh end,
Begraef my in mijn land, en Hector, na sijn' waerde,
Sy sachtelijck gedruckt van 's lieven vaders aerde:
Soo waerlijck als hy lichtontbeerigh leyd versmoort,
En sielloos wech heeft 't geen sijne wtvaert toebehoort,
En onder d'andre doon sijn' bleecke schim gaet mengen.
Ick sal verblyd den Grieck de blyde boodschap brengen,
Dat 't noodlot door de dood van Hectors soon gesust,
Hy op den vrede steun, en stel sijn hart gerust.
Wat droomtghe Vlysses, hoe? Sal dy de Grieck vertrouwen?
Ghy, wie? de moeder? hoe, in 't midden van 't benouwen,
Sou die versieren yet, en bevende in de nood
Het voorspoock niet ontsien van soo vervloeckt een' dood?
Voorspoocksel vreesen die geen swaerder dingen vreesen.
Met eeden sy haer' trou gestaeft heeft, en bewesen:
Soose eedbreeckt, kanse wel een' swaerdre plaegh ontsien.
Nu mijn gemoed, neem vry te hulp, en dat u dien
Bedrogh, en list, en een Vlysses die volmaeckt is.
Men deckt de waerheyd, maer sy rust niet voor sy naeckt is.
Doorsnuffel haere siel. Sy kermt, sy maeckt misbaer,
Sy steent, en trappelt vast angstvalligh hier en daer,
En vangt de reden, en het geen haer komt te veuren
Met een bekommert oor. Hier is meer vrees als treuren:
Vernuft is hier van doen. Andre ouders in den rou
Behoeven troost; maer ghy geluckigh sijt mevrou,
Dat ghy uw' soon nu mist, die anders most besuuren
Een' wreede, en bittre dood by d'omgevalle muuren,
En storten over 't hoofd van 's toorens hooge kruyn,
Die eenigh ovrigh rijst in Troiens heete puyn.
De moed beswijcktme helaes! 't lijf trilt, de leden sygen,
En 't bloed door koude stolckt.
Hier hier most ickse krygen,