floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Dat is de toeleg, daar mijn zorgen zich in steeken.
Maar ’t heeft gevaar, voor u Lavinia te spreeken.
Die wreede zal u doen vernielen, als hy ’t hoort.
Ik kan haar zonder noot bezoeken; laat my voort
De zorgh, om haar tot haat en gramschap aanteraaden.
Ga spreek haar, hits haar aan, stel al wat hem kan schaden
In ’t werk; maak, dat zy hem, als haar dootvyand, haat.
Ik hoop ’t volkomen uit te rechten door mijn raat.
Ja Julia, ’k voldoe hier door my zelve nader;
En dien gelijkelijk mijn spijt, en mijnen Vader.
Ach! zoo Lavinia na mijn vervoertheit hoort....
Maar ’k zie haar naderen in ’t opgaan van de poort.
III. TOONNEEL.
LAVINIA, ALBINA, JULIA, KAMILLA.
Mevrou, ik kom u heel verbijstert en verlegen
Een maar vertellen, die my zeer op ’t hart wil wegen.
De trotze Tiberijn, noch vuil van ’t edel bloet
Mijns waarden minnaars, wil, dat ik op mijn gemoet
Verkrijge, zijn bezoek en byzijn te verdragen;
Zo verre gaet zijn woede, en lust om my te plagen.
Noch verder gaat de lust, en woede, die hem port,
Als u den arm, die ’t bloed uws minnaars* heeft gestort,
Te toonen; hem speelt noch iets dollers in de zinnen.
Wat kan hy meerder doen, d’aartsdwingland?
U beminnen.
Met welken slag, helaas, ontstelt gy mijnen geest!
’t Is Vader, die ’t my zei, niet lang bekent geweest;
En was hem, u te zien, of spreken, niet op ’t leven
Verbôon, hy had de maar u zelf daar van gegeven
Helaas! die liefde hulp mijn broeder aan zijn end.
Mijn liefde, Albina, was hem zelf noch onbekent.
Een fiere hovaardy belette my, by ’t leven
Uws broeders, hem de weet van mijne brand te geven.
’k Heb die met groote zorg bedekt voor zijn gezicht.
Een medeminnaar heeft, door minnenijt verlicht,
Doordringende oogen; hy heeft, ondanks uwe zorgen,
’t Geheim ontdekt, datge in uw ziel zoo hielt verborgen,
’t Minyvren heeft alleen mijn broeder afgemaakt;
Om dat hy was bemint, zijt gy hem quijt geraakt.
Dat doodlijk vuur, van daag ontdekt aan ’t hevig blaken,
Weet u hantdadig aan uws minnaars doot te maken.
Helaas! die blixem, aan den toorts van uw gezicht
Ontsteken, trof hem, en beroofde hem van ’t licht.
Die Aartstyran slachtte aan zijn min dees offerhande,
En maakt u deelgenoot, uws ondanks, aan zijn schande,
En misdaat; hy uit nijt verbolgen, en verstoord,
Maakt uwe liefde tot mêestaanster van die moort.
Gy ziet, hoe dit verhaal, dit schrikkelijk vernuwen
Van mijn Agrippaas moort my ziddren doet, en gruwen.
Beef dwingland, schrik Tyran, en wacht u voor mijn haat.
Niets is t’afgrijslijk, wat men tegen hem bestaat.
Hy is wel waardig al uw haat op zich te halen;
Gy moet d’ontmenste met onmenslijkheit betalen.
Uw toorn is redelijk; ’k wil die niet tegenstaan;
Maar hitze u eerder op dien laffen minnaar aan.
En wijl de liefde hem quam tot die misdaat wekken,
Zo laat die liefde hem ook tot zijne straf verstrekken.
Veracht hem eeuwich; doe zijn wreede hoop te niet;
Maak ongelukkig, die u hulp in dit verdriet.
Nu staat het aan u zelf, ghy kunt u zeker wreeken.
’t Is straf genoech, als hy u mint, en niet mag spreken.
De Liefde, in wiens gebiet hy leeft, is een Tiran,
Zo wreet ten minsten, als die wreede wezen kan.
Ik zal by deze straf noch vry een grooter voegen.
Zijn doot, Albina, kan alleen my vergenoegen.
’t Bloet, dat hy heeft gestort, begeert zijn bloet van my;
Om deze wraak blijft my alleen het leven by;
Het dunkt my schandig, na mijns minnaars doot te leven;
’t Hart toefde veel te lang, om naar dien Helt te sneven;
Ten waar het doelde op wraak. Mijn ziel in haare scha
Ontstelt, volgt, voor hy is gewroken, hem niet na.
Die wreede, sedert zijn weerkomen, vreest mijn woeden,
Noch wraake. Wel zijn doot zal mijn verlies vergoeden.
Verhooren eens de gôon mijn wensch in dit geval!
Dees is de laatste dag, die hem beschijnen zal.
Ik brand om ’t zoet vermaak van zijne doot te smaaken....
Maar welk een snelle vrees vertoont zich op uw kaaken?
’t Gevaar, daarge u in geeft, jaagt my die dootschrick an.
Al kan hy veel; hy kan ook sterven, die Tiran.
De Min in wanhoop vint niets boven zijn vermogen.
En ’t hart van Tiberijn is trefbaar, wil men ’t pogen.
Zoo veele zullen hem aanranden, dat uw hert
Van deze onnutte vrees vergeefs bekropen wert.
’k Heb medestanders; en Mezensius, vermeten
Uit zijnen aart, zal mijn gebôon niet licht vergeten.
Maak dat uw Vader ’t werk bezorge van zijn kant,
En hou zijn vrinden, of het noot dêe, by der hant;
Maar ach! de Koning komt.
Wil dien Barbaar toch myden:
d’Ondankbre heeft genoeg verdient zijn nakend lijden;
En evenwel...
Zie toe, dat ghy hem selve ontgaat.
Die aanblik wet mijn wraak, en vôet mijn haat.
AGRIPPA, ALBINA, JULIA, Stoet.
’t Lot schenkt my een geluk, dat ik nooit dorst verwachten.
Ik merk, wat hart gy tot my draagt, aan uwe klachten;
En ik beken, dat het geluk van u te zien
Een zoetheit is, die ik dorst hopen, noch verdien.
Mijn traanen tuygen, wat vermaak uw oogen vonden
In het geluk van my te zien. De wreede wonden,
En ’t bloet mijns broeders, dat uw hand zelf heeft gestort,
Toont, hoe om mijnent wil uw hart getroffen wort.
’k Ben niet verwondert, al komt uwe gramschap boven.
’k Misdoe u, met u van een Broeder te berooven;
’k Weet wel, dat door de rêen van ons gelijkenis
Zijn doot niet, na uw zin, by u ontschuldigt is.
Al ’t vrezen van eens in een misverstant te raaken,
Noch ’t nut der staat....
Neen, neen, wilt vry uw veinzen staaken.
Ik weet wel, wat belang by u het zwaarste weegt;
Dat stuk heeft uwe haat, min als u min, gepleegt.
Toen mijn doorluchte Brôer omraakte in uwe kluiven,
Dêe liefde alleen de moort, diege op de staat dorst schuiven.
Uw minnetogten tot Lavinia, Tiran,
Ontzielden hem alleen; zy zijn’er d’oorzaak van.
Dewijl gy ’t weet, wil ik my daar niet tegen stellen;
En zo ik van het bloet, dat dus uw moet doet zwellen,
Recht oordeel, zou ik vry een grooter feil begaan,
Met na uws Broeders doot, noch na uw hert te staan.
Want al de zoetigheit, by ware min te zoeken,
Zou zich verwissen in uitschelden, en vervloeken.
’k Ontzet my weinig om uw wreeden aart, die my
Zo licht vergeten kan met andere minnery;
Die wisseling gaf straks het middel aan uw degen,
Om in ’s mêeminnaars doot een schellemstuk te plegen.
Het zou uw kling aan werk ontbreken, zoge in min
Tot my volhardde; ’t heeft geen schellemstukken in.
Uw min tot my was al t’onnozel, al t’onschuldig;
Dat stiet u tegen ’t hart, dat maakte u onverduldig;
Wijl gy my anders niet als wettig minnen most;
Want wat ’s u aangenaam, als ’t u geen schelmstuk kost?
Uw ziel is al te naau aan d’euveldaan verbonden;
Uw hart doet zich gewelt te minnen zonder zonden.
Vaar uit, Mevrou, en scheld mijn nieuwe vlammen vry
Voor schaamteloos verraat, voor laffe Tiranny.
’k Aanbid haar; geef mijn min vry d’aldersnootste namen
Van misdaat, ik zal my die misdaat gants niet schamen.
Die onbesproken vlam, die my het harte blaakt,
Wort van geen knaging, van geen naberou geraakt;
En schoon gy ’t met de naam zult van verraat bekleden,
Mijn min komt overeen in alles met mijn reden.
Een boos en schuldig hart, gants onbenepen van
Berou, is ’t teiken van een rechten Aartstiran.
De Goddeloosheit kan in top niet hoger stijgen;
Als quaat te doen, en schaamt noch schrik daar voor te krijgen.
Die valsche rust, diege in uw schuldig hart bevint,
Moest u doen schrikken; want blijft naberouwen in ’t
Gemoet, dan schijnt het niet geheel aan d’ondeugt eigen;
Maar na d’onnozelheit noch eenigsins te neigen,
Door ’t weinig overschot van half verbannen deucht.
Wie zonder strijd is, heeft die wortel in haar jeucht
’t Hart afgestoken, des moogt gy die rust wel vrezen.
’t Quaat, dat men niet gevoelt, valt zwaarlijk te genezen.
Zoo broeders doot alleen u smert, zoo stil uw pijn.
Ik zal u in zijn plaats een trouwe broeder zijn;
En voor mijn hart, Mevrou, u al mijn achting geven.
Uw achting! zegme eerst, welk een stuk heb ik bedreven,
Dat my uw achting doet verdienen? en wijl ’t quaat
U zoo behaagt, waarom ontzegtge my uw haat?
En durftme een moordenaar aanbieden, voor een broeder?
Mijn achting groeit, hoe meer uw toorn brant, hoe verwoeder.
’K ben bly, dat ik my zoo onwaerdlijk zie onthaelt,
In plaats van toornig zijn. Ik had by na gedwaalt;
O ja; ’t bloet werkt in u meer als ik kon geloven.
Ik vreesde, dat uw min misschien het bloet te boven
Zou komen, meinende op mijn aankomst uit uw oog
Te speuren, dat uw hart sich tot mijn gunst bewoog.
En dat het overschot der brand, waarom gy zuchtte,
Dwars door uw haat heen, om my wel t’onthalen, vluchtte.
’K heb niet als schrik van u, sla daar geen twijffel aan.
Indien mijn oogen u iets anders dêen verstaan;
Ontdektenze iets, dat u zoo trots maakt, en vermeten;
Het zijn bedriegers, daar mijn hart niet van wil weten.
Dat hart was aan uw min geoffert, tot mijn hoon;
Maar ’k nam het weer, toen gy mijn broeder hebt doen dôon.
Want door uw moortdolk was Agrippa niet doorsteken,
Of Liefde is, vol van spijt, straks uit mijn hart geweken.
Natuur verongelijkt brak voort dien minneband,
En doofde in broeders bloed mijn aangestoken brand.
’t Kan zijn, dat uwe komst mijn ziel, noch heel bewogen,
Verrast heeft, en gemerkt d’ontroernis uit myne ogen?
Maar weet; dat ook de haat, wanneerze werkt, en leeft,
Zoo wel als liefde, haar ontsteltenissen heeft;
Dat licht een moordenaar weer in den zin doet komen
Het beelt eens broeders, dien hy ’t leven heeft benomen.
Ook is ’t natuurelijk, dat zich ’t mishandelt bloet
Ontroert, wanneer ’t den arm zijns moordenaars ontmoet.
Ik wil niet, datge uw haat zult doven. Dat ontstellen
Van ’t bloet zal my geensins verbitteren, of quellen;
Die edele inborst is niet minder zoo vermaart,
Zo lief een Broeder, als doorluchten Minnaar waart.
Mijn ziel tot u altijt zoo vuuriglijk genegen
Neemt deel in alles, daar uwe eer is aan gelegen;
En nu gy door uw plicht gedwongen word, dat gy
My haten moet, Mevrou, zou ’t moeilijk zijn voor my
t’Aanschouwen, dat een hart my altijt lief en waardig
Zich niet behoorlijk queet. Ik zelf wil eerder vaardig
U byzijn myden; want ik vrees, dat mijn gezicht
Uw haat mocht minderen, en u in uwe plicht
Doen wanklen, en dat dees weleer beminde trekken
Mijns aanzichts ’t oude vuur weer in u mochten wekken.
’k Weet, dat het hoonen een grootmoedig herte port
Tot toorne, en meerder noch, als ’t van een minnaar wort
Gehoont, des voeght het ons malkanderen te schuwen;
Want lichtlijk kan de min dat oude vuur vernuwen
Door minnestuipen, die opwellen door het zien.
Des mijde ik dit gevaar veel liever met te vliên,
Om d’eer van uwe haat in zekerheit te stellen.
GY wilt gehaat zijn? ga! en wilt u des niet quellen;
Dank heb uw ondâan, gy zijt zo mijn haat niet quyt;
Vrees mijne liefde niet, o dwingland, vrees mijn spijt.
En zijt verzekert, dat ik na uw weiflend harte,
Dat my beledicht, ding; niet, om ’t in minnesmarte
Te zien, maar om het fel van een te scheuren, dat
Het lillend zieltoge, en my ’t bloet in ’t aanzicht spat.
Hoe wensch ik na die vreugd! nu voel ik dat, het minnen
In my gestorven is; ja Julia, mijn zinnen
Zijn vol van wraak, het vuur, dat eertijds in my lag,
Dient nu, op dat de vlam van mijn ervoeling mag
Vergrooten. d’Aartstiran, doet my noch spijt, noch schade,
Dat ik hem niet behaag. ô neen; het is genade,
My walgt zijn min. ’K wil, dat men hem op ’t harte trap,
En ’t goddelooze bloet uit ’s dwinglands adren tap,
Dat hy de laaste snik oprispe, is mijn verlangen.
Kom gaanwe, om dien Tiran zijn straf te doen ontfangen,
Ons haat verdubbelen. Mijn broeder en mijn spijt
Begeren, dat hy raak ’t vervloekte leven quyt.
Natuur en min, in my gelijkelijk beledigt,
Vereisschen, dat mijn wraak word door zijn doot bevredigt.
DERDE BEDRYF,
FAUSTUS, MEZENSIUS.
FAUSTUS.
Zo veel misnoegde, die zich in het heir aanbieden,
Wier overmoet, door rust gesteurt, geraakt aan ’t zieden,
Wier moedige armen, eer met wapenen vermast,
De laffe ledicheit verstrekt een zware last;
En ’t heimelijck eetgespan, dat zich in Albaas wallen
Onthout, om op uw wenk den dwingland aan te vallen,
Ontvonken in uw hart uwe oude tochten niet?
Hoe! slaapt uw heerszucht? nu gy voor u open ziet
De Rijkstroon, die wel eer al ’t wit was van uw zinnen,
En buiten welke u niets scheen waerdig te beminnen?
’k Min Faustus, en wanneer men eens uit liefde zucht,
Valt ’s minnaars hart te kleen voor deze tocht. Dan vlucht
Alle eerzucht, alle drift om op den Troon te treden.
Eer my haar oogstraal dwong aan haar bekoorlijkheden
My t’onderwerpen, stak de heerszucht, en de schand
Van onderdaan te zijn, mijn sinnen in den brand.
Geen ondâan vond ik, die my vremt in d’ooren klonken;
Maar sint haar oogen, die my in haar liefde ontvonken,
My ’t harte zuiverden door haar vermogend vuur,
Vormde ik geen wenschen, als onnoosle, en na het stuur
Van reden; mijn geluk hangt nu aan die ik minne;
Zoo zy zich overgaf, ik ruilde mijn Vorstinne
Voor gener koningen, of goden zalichêen.
De Koning komt, en gaat na uw beminde heen.
Hy mymert, en hout stal. Wat zorgen of hem plagen?
AGRIPPA, FAUSTUS, MEZENSIUS.
MAg mijn nieuwsgierigheit u zonder misdaat vragen,
Mijn Vorst, wat onlust u dus ziet ten oogen uit?
Elk draaft op uwen wenk; een ieders hart ontsluit
Van vreugde op uwe komst. Waar kuntge noch naar haken?
Gy keert verwinnaar uit den oorlog in uw daken;
Ontgespt het harnas met uws Vyands bloet bevlekt,
Terwijl de Vrede en d’Eer uw staatsiwagen trekt.
Wat zorg, wat droefheit durft, door zo veel vreugdestralen,
U nadren? weetge u noch meer wenschen voor te malen,
Te vormen in uw geest, dan u ’t geluk bestelt?
Wat zorg ontroert u in den schoot der Vrede, ô helt?
’t Is waar, ’t juicht alles; en een ieder uit hun steden
Komtme, als verwinnaar uit den oorlog, tegentreden.
’k Bracht hier de rust, en gaf de Vrede aan allen kant;
Maar de onrust voede ik in mijn eigen ingewant.
De rust, die ’k andre geef kan ik my zelf niet geven;
De kalmte is, als d’Orkaan des oorlochs wort verdreven,
Slegts voor den Onderdaan, niet voor den Vorst gemaakt.
Een Vorst zorgt niet altijd. Fortuin, die u bewaakt,
Voltooit uw wensch, en schijnt haar weifelaart t’ontwennen.
’k Beken het, dat Fortuin op haar gezwinde pennen
Mijn wenschen voor komt, mijn verwachten vliegt voorby;
Maar heeft zy ’t al alleen in haare macht? kan zy
Der stervelingen wensch alleen voldoen? ons zetten
Twe blinde Godheen, daarwe afhangen, hunne wetten.
Men ziet hen beurt by beurt zeer zelden op ons zy;
En wien Fortuin bestraalt, vrees voor de liefde vry.
Het dunkt my vreemt, dat u Albina kan behagen,
Wiens broeder door uw staal leit in zijn bloet verslagen?
Het schort my elders, en zoo dra gy ’t zult verstaan
Zal ’t u vry heftiger ontstellen. ’t Is gedaan
Met mijne liefde tot Albina. s’Is vervaren.
Ik min Lavinia.
Lavinia?
Dees maren
Verschrikken u, zoo ’t schijnt; dit woort snijt u door ’t hart;
d’Ontsteltenis maalt op u kaken uwe smart.
My is niet onbekent, dat u haar oogstraal griefde;
En ’t deert my, dat ik min, daar gy bemint. Maar Liefde,
Die ’t alles dwingt, heeft dit gelieven te gebiên.
In wêerwil van de smart, diege uit mijn oog kunt zien,
En die mijn eerbiede in haar macht naau heeft te dragen,
Zoude ik niet, zonder u te quetzen, durven vragen
Noch hopen, datge ’t minst gewelt om mijnent wil
Op uwe ziel deed; neen, ik zweeg eer eeuwig stil.
Gy zyt mijn Konink, ik, een van uwe onderdanen;
Dit wete ik, en ’t verschil van beide bant zulk wanen
Uit mijn gedachten. ’k Weet Heer Koning, ’k weet hoe wijt
Die tussenheit ons scheit. Schoon ’t bloet waar uit gy zijt
Gedaalt, ook ’t mijne is, ’k sta doch onder uw geboden.
Want koningen alleen met koningen en goden
Vermaagschapt zijn. Het bloet dat tussen ons is, strekt
Een keten, die mijn dienst nog naauwer t’uwaarts trekt.
Ik weet de Rijkstroon staat zoo hoog, dat by die machten
Het bloet van d’onderdaan geen voorrecht heeft te wachten.
’t Is dan om my niet, zoo ’k u raden durf, die min,
O Vorst, zoo ’t mooglijk is, te stellen uit uw zin.
Zo ’t my geoorloft is te spreken; ’k stel mijn zaken
Te rugge, en rep niet, als zoo ver het u zal raken.
Spaar u de schande, van uw liefde en diensten wreet
Onthaalt te zien, en aan d’afkeerlijkheyt besteet.
Haar doode minnaar, die uw degen heeft doen sneven,
Maakt u het voorwerp van haar haat voor al haar leven.
’t Is niet in al uw macht, u ooit bemint te zien;
Noch inde hare u ooit iets als haar haat te biên.
Men kan op aarde in ’t hart geen grooter pijn verdragen,
Dan haat te wekken, daar men liefde draagt. Dees plagen
Helaas! heb ik beproeft, wanneer d’ondankbre* mijn
Standtvastigheit vergold met wreet en stuurs te zijn.
’k Verzeker my, dat u die vlam niet zal vermaken,
Als gy bezeft, hoe veel ’t hun kost, die om haar blaken.
’t Zy verre, Prins, dat my de haat, die de Vorstin
U draagt, verflaauwen zou; veel eer blaakt mijne min
Daar door te heviger. En nu ik toch moet klagen
Van ’t minnevuur, schep ik een ongemeen behagen,
Wijl ’t om een goet is, dat u eeuwig is ontzeit.
Een goet, bekoorlijker voor mijn genegenheit,
En liefde, om dat uw hoop en minnende gedachten
Het lieffelijk bezit daar af onmooglijk achten.
Hoe meer haar haat u drukt, hoe feller ’t minnevuur
In my ontsteekt. Gewis mijn liefde hadt geen duur,
Indien ze u minde.
Maar, zo gyme wilt geloven,
Haar haat tot u, gaat ver haar haat tot my te boven.
Een konink waagt zijn eer, die, vol van minnepijn,
Nochtans onzeker is, hoe hy onthaalt zal zijn,
En krenkt die, wort hy afgeslagen naa ’t ontbloten
Zijns herten. ’t Voegt u, uit zo braaf een stam gesproten,
En van zo hoog een staat, de heerlijkheit der Kroon
In acht te nemen; en het hoog gezach der Troon,
Door schandelijke min, niet reukeloos te wagen.
Ik weet wel, hoe het voegt my zelf daar in te dragen.
Ban die vergeefsche vrees uit uwe zinnen; laat
My zorgen voor mijn eer. De roem van mijnen staat
Noch Kroon, zal door mijn min zo groot gevaar niet lopen,
Gelijk gy waant. ’k Zie niets, of ’k durf ’t met reden hopen.
Ik heb, ’t is waar, de haat van de Vorstin op my;
Maar is ’er ergens haat, die de opperheerschappy
Niet neerzet, en verwint? De Rijkstaf in mijn handen,
Zal zo bekoorlijk in die vriendlijke ogen branden,
Dat zy geen minnaars bloed daar by waarderen zal.
Ach! vleit u niet met zulk een hachelijk geval;
Want haar gemoet, mijn Heer, op u in haat ontsteken,
Zucht tot Agrippa, schoon ontzielt, met onbezweken
Stantvastigheit. Hy, dus in hare ziel gedrukt,
Wort door geen inzicht van de Troon daar uitgerukt.
’t Is ongelooffelijk hoe al haar minnetochten
Alleen besloten zijn in dezen omgebrogten;
En hoe haar haat op u, om zulk een dierbaar bloedt,
Met een gety van onverzetbren toren woet;
Zo dat, al blonk uw Kroon noch heerlijker in d’ogen,
Geen Kroon, van bloedt bespat, zou haar behagen mogen,
Maar eer doen schrikken. Ja, haar hel gezicht ontbrandt
Op ’t horen van uw naam. In dien gehaten standt,
Zal u haar woede....
O gôon, wat lieffelijke reden!
Wat is het aangenaam, zo veel standvastigheden,
Zo vele liefde, en zo veel trouw te vinden in
Die hooggebore ziel, het voorwerp mijner min!
Hoe zoet is ’t, dat de Min, die mijn belang verdadigt,
My met zo heerelijk een keur heeft begenadigt!
O Prins, wat moet zulk een getrou en teder hert
Al blijdtschap baren, als het eens verkregen werdt!
Een hart zo vol van trou, tot ’s minnaars wraak zo vaardig,
En teder, is het hert des grootsten Koninks waardig
t’Ontvonken; en ’t bezit te nemen van zijn ziel.
Maar ’t hart, dat zich altijd soo trouw en teder hiel,
Daar op kunt gy uw hoop in eeuwigheit niet vesten.
Uw liefde zal haar haat en gramschap doch ten lesten
Verdubbelen, en...
Prins, ’k heb deernis met uw waan.
De hoop, van al haar haat op my te zien gelâan,
Streelt uwe pijn alree in ’t heimlijk, door ’t geloven,
Dat haare toorn op my tot in den top gestoven,
En gantsch verbittert, zich voor u verzoeten zal.
Maar hoor eens, Prins: ’k weet raat, zo dra ’t my maar geval,
My in ’t bezit van die bekoorlijkheen te stellen.
Laat daar om na u zelf te vleien, of te quellen.
Ik kan, wanneer t’ my lust, my zelve meester zien;
En ’t kost licht zijn, dat ik my van die middlen dien;
Om u de moeite van een ydle hoop te sparen,
Kom ik u dit geheim in stilheit openbaren;
De raat, die gy my gaaft voor mijne min, verwekt
My tot dees gunst, die u mijn hartgeheim ontdekt.
MEZENSIUS, FAUSTUS.
O Faustus, welk een ramp komtme over! waar wil ’t enden!
Begrijptge, wat hy dreight? voorzietge mijn ellenden?
Ja, zonder vleien, hy heeft u genoeg gezeit,
En alle redenen van twijffeling ontleit.
Hy zeyt u klaar, dat lang na haare min te dingen
Zijn oogwit geensints is; maar dat hy haar wil dwingen,
Hem voor hare egtgenoot te nemen, en met macht
Te roven, daar zijn min zoo langh naar heeft getracht.
Hy zal Lavinia gewelt doen, en verwaten
Aanranden. Maar zy komt. Ik zal u by haar laten.
LAVINIA, MEZENSIUS.
HEbt gy de tyding van mijn nieuwe rampen al.
Is ’t u bewust, dat ik des dwinglands oog geval?
’k Weet meer, Mevrouw; hy wil uws ondanks met u trouwen.
Die booswicht! Maar mijn heer, zult gyme in dit benouwen
Verlaten? zult gyme aan uws medeminnaars wil
Dus overgeven? en die dwinglandy zoo stil
Aanschouwen, zonder u t’ontzetten? zultge ’t lijden?
Al heeft uw harde ziel mijn zuchten t’allen tijden
Verworpen, al heb ik steeds in uw haat geleeft,
Mijn hart is toch altijd aan u geweest, en geeft
Zich blindlings over aan alle onheil en gevaren,
Indien ’t u bystaan kan, of eenige onlust sparen.
Gebie; ’k ben ree.
Mijn beede is geen gemeene zaak.
’k Begeer des dwinglands doot; die is ’t, daar ik na haak.
Dees bede ontzet u? wel, ik heb geen hulp van noden;
Zich zelf te helpen wort gelastert, noch verboden;
En wien de dwinglandy dreigt van een boos Tiran,
Dien strekt de doot een hulp, die hem verlossen kan.
Neen wrede schoonheit, leef ten koste van zijn leven;
Dees hant zal ’t uwe haat tot offerhande geven,
Of, by gebrek van ’t zijn, het mijne; ik ben zoo vast
Verknocht aan uwe dienst, dat my geen weigren past.
Indien ik in ’t begin ontstelt was, hem te slachten,
Aan wien het bloet my bint; wien ik uit plicht moet achten;
Kan ’t bloed iets minders doen, iets minders mijne plicht,
Dan zich bewegen, eer ik zulk een zaak verricht?
Maar schoon de heiligste en aanbiddelijkste wetten
Zich tegen mijne drift, en uw geboden zetten;
Niets heeft zoo grooten macht op my, Mevrou, als gy.
De minnewet is d’oudste; al d’andre nieu daar by.
Wat vleit alrede die belofte mijn verlangen,
En haat! zy stilt mijn druk. Van u een gunst t’ontfangen,
Heeft my voor heen gewalgt; nu lijt het mijn gemoet
Met vreugde, en dankt u voor de dienst, die gy my doet;
Niet om ’t gevaar, mijn Heer, daar gy my van zult vryden;
Ik vrees geen dwingen van zijn woede of min te lijden;
Neen, ’k heb ’t u reets gezegt; hy pooge al wat hy kan;
Die geene dood ontziet, ontziet ook geen Tiran.
Dien Helt, wiens asch ik eere en aanbid, slegts te wreken,
Is al ’t vermaak van mijn verlangen. Al mijn smeken,
En droefheit wenscht alleen, dat hy des moorders bloet
By mijne tranen hebbe. Ach! ’t is het hoogste goet
Daar ik na sta, zijn schim deez offerhand te slachten,
Tot teiken van mijn liefde, en dankbare gedachten.
Men is gelukkig in zijn onheil, als men vint
Te delgen ’t geen men haat, te wreeken ’t geen men mint.
De woede neemt vermaak en wellust in te plagen;
En by gebrek van min, kan ons de wraak behagen.
’k Versta ’t, Mevrou, ’k versta ’t; mijn medeminnaar, nu
Tot assche, maakt my noch verachtelijk by u;
Gy vreest rêe, dat mijn hart, wijl d’arm zich gaat bereien
Tot uwe wraak, zich met een weinig hoops mocht vleien.
Wel wreede, wel, ik ga, en neem uw zaak in acht,
Hoe wel ik in het minste op geen vergelding wacht.
Sint ik u min, behoort mijn harte u wel te kennen,
En zonder hoop van dank zich moeten aangewennen
U dienst te doen; maar ’t heeft voor my niet weinig in,
Mevrou, dat gy uw wraak vertrout aan mijne min;
En dat gy eene reis, ten zy ik qualijk oordeel,
In ’t ongevoelig hart vormt wenschen tot mijn voordeel.
Wat uitslag d’aanslag neem, ’k ben even onverschrikt.
Gy zultme sneuvlen zien, of uwe wraak beschikt.
Mijn lot, hoe ’t uitval, kan geluk noch zoetheit derven,
Met u een dienst te doen; zoo niet, voor u te sterven.
Ik ga, en wek hier al mijn vrinden toe, Mevrou.
Men zie wel toe, aan wien men ’t opene en betrou,
Gints komt Tirrenus aan; het hartzeer, dat ik lijde,
Betreft hem mede, ontdek het hem, ik ga ter zijde.
Dat hy my ziet, belet hem herwaarts aan te treen;
Mijn by zijn is hem op den hals verbôon; ’k ga heen.
Legt gy het over met malkander; ’k laat u zamen
De reedste middelen van onze wraak beraamen.
TIRRENUS, MEZENSIUS.
Hoor, welk een deel men neemt in uwe zaak, Tirreen;
En welk een hulp men reikt aan uwe zwaricheen.
Wat hulp, mijn Heer, wat raat? mijn zoon, in ’t graf gedoken,