floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
Te laeten maelen! gy volght billijckheit noch reden.
Wy slachten Samson, die met kaeckebeenen sloegh,
De vossen, staert aen staert geknoopt, in 't koren joegh;
Zoo schoone landen, als de zon oit moght beschijnen,
Misschepte in wildernisse, en heiden, en woestijnen.
Uw vaders zoncken zelfs hun' broeder in den put,
Verkochten hem voor slaef, beroofden van zijn' stut
Den ouden vader, die zoo lang te deerlijck treurde,
Door 't overdencken dat een ondier hem verscheurde.
Het diende Josef tot eene opkomst, na een wijl
Gekoren tot een' vorst en rijxvooght aen den Nijl.
Dat 's waer, het diende hem tot eer, zoo hoogh gezeten:
Maer dit behoefde hy zijn broêrs geen' danck te weeten.
In welck een jammer heeft de boelschap hem gebroght,
In zijnen diepen slaep verraeden, en verkocht!
Hy is niet voor de vuist getemt, en overwonnen.
Zoo vaerenze met recht, die zich niet spaenen konnen
Van schoone boelen, valsch en trouweloos van aert.
Nu wort het tijt te gaen, eer 't volck op straet vergaêrt.
Gy kunt zijn droefheit niet verminderen met schreien.
Het hof belast hem noch in hechtenis te leien,
Tot nader overleg. ick bondt op 's meesters last
Den blinden aen dien boom met zijne keten vast:
Nu worde ick wederom met hem naer huis gezonden.
Zoo staet mijn wacht aen hem, hy aen mijn wacht gebonden.
Wat is de hofdienst oock een jammerlijck bedwangk!
Daer hapert altijt iet. dan valt het snoer te langk,
En dan te kort: zoo draeit de weerhaen van de zinnen.
Ick broght hem daetlijck uit, nu drijft men ons naer binnen.
Wy bidden u, verschoon den armen blinden man.
Wat eischtge dit van my? daer komt de vorst, die kan,
Behaeght het hem, dit juck verlichten, of bezwaeren.
Ick volgh mijn' last: my wort bevolen voort te vaeren.
Gaet heene, spreeckt den vorst: misschien wat gy verwerft.
O prins, Godt stercke uw hart, eer gy van droefheit sterft.
DE VORST. REY.
Vorst
De groote toevloet der rondomgelege volcken
In deze hooftstadt zagh de zon, met droeve wolcken
Behangen, opgaen uit den oosten, dies men vreest
Of eenigh onweêr en stortregen Dagons feest
Moght stooren op zijn schoonste, en blussen d'outervieren,
t'Ontsteecken met triomf voor hondert witte stieren,
Zijn godtheit toegewijt, tot eene danckbre pracht,
Dewijl de lantplaegh van gansch Palestijne ons maght
In ketenen gevoelt: doch 't weder kan verkeeren,
De lucht opklaeren. wie komt hier het hooghtijt eeren?
Dit schijnen altemael Jodinnen, niet te bly.
Zy zien versuft, en bloo. het hooft hangt op een zy.
De moedt is haer vergaen, ontzoncken. 't is geen wonder.
Wy kreegen endelijck den grooten vyant onder
De klaeuwen. hoe of heur die maer in d'ooren klinckt,
En nu de ketenklank, daer hy vergaet, verstinckt
In zijn gevangkenis! zy komen herwaert treden.
Genadighste, gedoogh dat wy u met gebeden
Genaecken, en vergeef ons dees vrymoedigheit.
Hebreeusche joffers, wat is d'oirzaeck dat gy schreit?
Verkorte u iemant? hier is 't hof, dat elck verdaedight,
En hanthaeft by zijn recht, weldoenders begenadight,
De boozen straft. dit hof ziet geen persoonen aen.
Genadighste, dat's recht. zoo kan een rijck bestaen.
Maer evenwel waerdeert een vorst gelede schade
Zoo dier niet, of hy mengt gestrengheit en genade
In eenen, die naer recht verdient de hooghste straf.
Wy quamen op den roep van dit triomffeest af
Naer Gaze, met die hoop, of wy de strenge maghten
Van Palestijne noch met onze jammerklaghten
Beweegen moghten acht te neemen op den staet
Van onzen prins, te droef vervallen in dien haet,
Helaes, by hoogh en laegh, en geensins zonder reden.
De schade, alom geleên by Filistijnsche steden,
Is onvergoebaer, quetst vijf hooftsteên in haer ziel.
Maer 't ongenadigh lot, dat hem ten deele viel,
Het licht t'ontbeeren, in een' nacht van duisternissen,
Wat is dit anders dan het halve leven missen?
Hy leedt een halve doot, toen hem, van kracht berooft,
De vyant boorde bey zijne oogen uit het hooft,
Geketent door 't gejuich der straeten heenevoerde,
Dat zelfs de harten der beledighden beroerde
Tot mededoogen. meng ten minste [al is het spa
Nu wy u smeecken,] noch een' druppel van gena
Met uw rechtvaerdigheit. laet uwe wraeck bedaeren,
Zoo volght u d'eer dat gy uw' vyant noch kunt spaeren.
Gelijck uw hooftstam, die den leeu voert in zijn vaen,
Zoo dra niet overtreckt de kil van ons Jordaen,
En Adonibezeck den koning 't velt leert ruimen,
Of houwt hem, in de vlught gegrepen, flux de duimen
Van hant en voeten af. toen most hy, als een hont,
De kruimen, van den disch gevallen, met den mont
Van d'aerde zamelen, op handen en op voeten
Gekropen, in het stof zich wentelen, en wroeten,
En, naer Jerusalem vervoert met veel geschals,
In banden sterven, en het boeten met den hals.
Zoo hy geen zeventigh erfkoningen moordadigh
Mishandelde op die wijs, men had dus ongenadigh
Hem zijne tiranny niet weêr betaelt gezet.
Men streeck het vonnis naer zijne ingestelde wet.
Zoo kan dan Samson met geen reden zich beklaegen.
Wie andren plaegen wil verdient de zelve plaegen.
Is Samson losbaer, stel hem op een' hoogen prijs.
Men koopt hier 't recht niet om, dat strijt met onze wijs.
Men geeft geen' vyant maght en vryheit zich te wreecken.
De prins zit blint, van licht en zijn gezicht versteecken.
Een blinde is maghteloos, en droomt van geene wraeck.
Hy slijte dus den tijt, den bozen tot een baeck.
Het missen van 't gezicht dient andren tot een voorbeelt.
Men heeft hem eeuwigh ter gevangkenis veroordeelt:
En beter eeuwigh dan voor een gezette tijt.
Een zelve maght verwijst: een zelve schelt hem quijt.
Een vonnis krencken, noch niet lang geleên gestreecken?
Het vonnis blijve: geef hem lucht om uit te breecken.
Uitbreecken? hoe kan dit, behoudens recht, geschiên?
Men kan ontveinzende, wel door de vingers zien.
De menschen zijn te loos, en lozen zouden 't mercken:
En waer toe dient het, als om boze in 't quaet te stercken,
Den ouden gangk te gaen, gebuuren tot verdriet.
Zoo Samson dit bequam gelust het niemant niet:
Gy zult den nadruck eerst gevoelen van ons kusten.
Wy laeten 't by de straf van Samson niet berusten.
Het is besloten dat men 't gansche Jodenlant
Zal overtrecken, en tot aen den waterkant
Der stroomende Jordaen brantschatten alle stammen,
Of zetten voor de vuist al 't lant in bloet en vlammen.
Wy willen boven dat hereischen achterstel
Van schattingen, ons hof door Samsons trots bevel
En sterckheit, twintigh jaer, te wreveligh onthouwen.
Zoo wreet bejegenen Godts erfdeel, en getrouwen?
Wat erfdeel?
Kanaän is lang van Abraham,
Achthondert jaer geleên, bezeten. dit's de stam
Van Godt gezegent, in Egypten aengewassen.
Gy onbeschaemden wilt met roemen elck verbassen.
Gy putte Egypten uit, beroofde 't van zijn' schat.
Een acker lants was 't al, dat een Chaldeeu bezat
Te Mamre, daer hy vreemt van 't zuiden quam getogen.
Aertsvader Abraham heeft dappere oorelogen
Met koningen gevoert, zijn' broeder Loth ontzet,
De neef van Abraham Egyptenlant geredt,
Gespijst uit zijnen schoot. zy dancken 't vreemdelingen,
Datze al van hongersnoot niet storven, en vergingen.
De Godt der vadren schonck ons 't vruchtbre Kanaän.
Hy schonck het u? aen wien? een heiloos moortgespan,
Erfvyanden van Goôn, en kercken, en altaeren,
Beeltstormers, die noch koor noch heilighdommen spaeren.
Gy quaemt van buiten in, verhongert, en verwoet,
En stiet gewettighden, erfvorsten uit hun goet,
En overout bezit, en, van dien geest bezeten,
Voert nieuwe wetten in, en pijnight het geweeten.
Men loop' niet wijdt: uw prins, voor wien gy spreeckt en pleit,
Heeft gruwzaemer dan oit al 't lant in d'asch geleit.
Vergeef het naer uw maght. ons past geen tegenspreecken.
Wy quamen hier, om slechts te bidden, en te smeecken.
Dit smeecken is vergeefs: vergeefs gena geverght.
Zoo wort geen straf verzacht, maer 't vonnis eer geterght.
Men kan naer billijckheit niet tweemael vonnis strijcken.
Ten minste laet een' strael van uw genade blijcken,
In deze strengheit, en behou uw recht geheel.
Kan 't voeghelijck geschiên, betoont ons in wat deel.
Dees ongeluckige, verkloeckt, verrascht, gegrepen,
Berooft van 't hemelsch licht, met ketenen genepen,
Gedoemt ten arbeit, op 's aenklaegers straffen eisch,
Gevoelt, in luttel tijts, de krachten, en het vleisch
Zoo wechgesmolten, dat hy wanckelt op zijn beenen,
Allengs aen 't quijnen slaet, den tijt verslijt met steenen,
En zuchten. dus geperst door 't nijpen van den noot,
Verwacht dees onlangs stercke een' onverwachten doot.
Dat 's d'eenige uitkomste, en zijn uiterste verlangen.
Moght hy tot zijnen troost de blyde maer ontfangen,
Dat hem vergunt wort, na deze uitgestaene straf,
Te rusten in den schoot van 't vaderlijcke graf,
d'Elendige zou dit de hooghste weldaet achten.
Dat 's buiten lantgevaer 's gevangens smert verzachten.
Het toestaen van een graf en uitvaert is het al
Waerop hy hoopt. helaes, verwerven wy 't, het zal
U tot onsterflijcke eer, en eenen naem gedyen
By alle staeten, zelfs die uwe kroon benyen.
Genadighste, och vergun dat vrouwen, luttel kloeck,
En bloode, en schaemroot, in haer mondeling verzoeck,
Zoo veel genade hier ten hove in u gemoeten.
Wy worpen met dees hoope, aen 't outer van uw voeten,
Ons met eerbiedigheit in 't stof ter aerde neêr.
De titel van genade ontsta u nimmermeer.
Hebreeusche joffers, rijst: schept moet: hout op van treuren.
Wischt af uw traenen. wat gy bidt zal u gebeuren.
Ick zweer by Dagon, by mijn hooft, en 't hoogh altaer,
Zoo Samson sterft, men zal de vorstelijcke baer,
De rosbaer van het hof zijn lichaem niet ontzeggen.
Vervoert het. laet het lijck in vaders grafstê leggen.
Is ergens stercker Godt, waer by men zweeren magh,
Hy rucke 't kerckgewelf van Dagon dezen dagh,
In 't midden van de vreught, op 't hooft der Filistijnen,
Begrave en overstulpe al die te feest verschijnen:
En kunt gy 't vinden by uw vaderlijcke wet,
Vergast te middagh ons op Dagons kerckbancket.
Bestaen hier alle dingen
In 't groot heelal by treck
En tegenheit, en houdt Godts maght
Het al in zijn besteck
Door eenigheit, en tegendringen,
Als een gewelf met kracht
Gebonden hangt te gader;
Wat wonder is 't, dat bloet naer bloet
Getrocken wort met zulck een' gloet,
Als eigen aen eene ader!
Na'et overlijden zoeckt het kint
De moeder, vrolijck als 't haer vint.
De zoon zoeckt rust by vader.
I. Tegenzang.:
Zoo schijnt het hier gelegen
Met Samson in zijn smert,
In zulck een' jammerlijcken staet
Treckt noch zijn treurigh hart
Naer vaders asch, als naer een' zegen,
En troost, in zoo veel smaet:
Als of hy dan wou klaegen
Het onheil, dat hem wedervoer;
Hoe 't scheermes al de kracht afschoer;
d'Erfvyant uit zijn laegen
Den weerelozen overviel,
En pijnighde een bedroefde ziel.
Wat baert de min al plaegen!
d'Aertsvaders door die reden
Bewogen in 't gemoedt,
Zoo menige eeuw geleên,
Gaen op dien zelven voet
Begraven elck zijn overleden
Te Hebron al by een,
Op eene zelve stede,
Hier toe gewijt van Abraham.
Daer raeckt de telgh by haeren stam.
't Gebeent van Josef mede
Wort derwaert, naer der stammen stijl,
Gevoert van Memfis, en den Nijl.
Zoo rustenze alle in vrede.
De vorst heeft hoogh gezworen
By Dagon met een' eedt.
Best datwe naer den kercker gaen
En in zijn harteleet
Den droeven prins, by Godt verkoren,
Dit melden, om het hart t'ontslaen
Van zijn bekommeringen
Voor graf, en uitvaert, of hy snel
Ons quaem t'ontvallen door gequel
En druck, die hem omringen,
Daer d'arme blinde in duisternis
Van menschentroost versteecken is,
Hy zal van blyschap springen.
VORSTIN. VORST.
Vorstin
De triomfeerende vijf hoven, hier by een,
En elck op 't prachtighste, vergaêrt uit alle steên,
Om 't heiligh offerfeest, waerop gy hun liet nooden,
Te vieren, tot eene eer der Filistijnsche Goden,
Begeeren ernstigh dat gevange Samson speel',
Het Godtsbancket verheuge, en op een kercktooneel
Zijn kunst vertoone, voor 's lants vorsten, en vorstinnen.
Zoo kuntge Dagons gunst, en 't hart der heeren winnen.
Al 't joffrentimmer dringt eendraghtigh hier op aen
Van allen kanten. kan de vorst dit zoo verstaen,
Hy toone heden watwe op zijn gena vermogen.
Tooneelspel heeft voorheene ons meer dan eens bedrogen
Met schijn van waerheit, en niet ongeluckigh: want
Zoo wort de deught met vreught den vorsten ingeplant,
Al 't weereltlijck beloop naer 't leven afgeschildert,
Door spreeckende schildry. men ziet een hof verwildert,
Verwart, en overendt, geverft met prinssenmoort.
Daer wort van schennisse en wraeckgierigheit gehoort.
Men ruckt gekroonden, en gezalfden, van hun stoelen.
Hartstoghten, onderlinge aen 't barrenen, aen 't woelen,
Ontvouwen zich, gelijck de verwen, met de naelt
Of schietspoel net geleght, en daer geen meester dwaelt
Van wel te schicken, zijn tapijtwerck geestigh tekent,
Dat wie 't bespiegelt dit een overeenkomst rekent
Van hemelsch ooghmuzijck. hier geeft de bloem van spreuck
En hemelval een' geur, een' liefelijcken reuck,
Die meer dan wieroockgeur, den Goden opgedraegen
Met gouden wierroockvat, en schaelen, hun behaegen.
Tooneelspel sticht een' staet, verschoont geen lastervleck,
En smet in heiligh, noch onheiligh. elx gebreck
Wort, zonder iemants naem te quetsen, aengewezen.
Tooneelspel wort alleen van dommekracht misprezen,
Die recht noch reden volght. tooneelspel leent een' schat
Van wijsheit by de naelt van Memfis, Zonnestadt,
De hooge rijxschool der befaemde Egyptenaeren,
Die op de wolcken treên, en kost noch arbeit spaeren,
Om vrou natuur, van lidt tot lidt, geheel t'ontleên.
Zoo zamelden zy al wat kenbaer is by een,
Een' schat van wijsheit, opgestapelt van veele eeuwen.
Het snaterbecken van alle aexteren en spreeuwen
Verbluft geen speeltooneel. is eenigh vorst belust
Op spel; wie meer dan wy? dit 's u, mevrou, bewust.
Zoo stemt de vorst met ons, en hun, die dit begeeren?
Betrou ons toe, de kunst zou heden triomfeeren,
Indien men vroeger op dien voorslagh had gelet.
Nu schiet ons tijt te kort. het kerckelijck bancket
Wort reede al toegestelt.
wiltge ons die blyschap gunnen
Dan wil het blijcken wat wy noch uitwercken kunnen.
De rol van Samson zal afloopen, als een draet.
Hier valt een zwaericheit. het priesterdom verstaet
Niet licht tot nieuwicheit, en steunt op oude zeden.
In alle hoven wort tooneelspel wel geleden.
Tooneelspel in een kercke, en van een' blinden Jood?
Of Dagonist, of Jode, is dit geschil zoo groot,
Wie speelt, of waer men speelt?
men magh geen kerck ontwijden,
Geloof het priesterdom van Dagon zal 't niet lijden,
En minst van een' Hebreeu, die door zijn nieuwe wet
Den ouden godtsdienst van den Filistijn besmet.
Doch lust den vorsten spel, dit hof staet voor hun open.
Van d'offermaeltijt uit de kerck in 't hof te loopen,
Zou luttel voegen: maer al zittende aen den disch
Der Goden by den wijn, terwijl men vrolijck is,
De kelcken ommegaen, te zien op een stellaedje,
Den onlangs stercken, hoe hy zijne personaedje,
Het feest ter eere, speelt, dat waer de tafelvreught
Verdubbelen. indien godtvruchtigheit een deught,
Oock d'allerhooghste deught, geschat wort, kan men laecken
Altaergenooten, die van grooten yver blaecken
Om Godt te dancken, dus t'onthaelen op een' dagh,
Tot blyschap ingestelt: naerdien men, zonder slagh,
En stortinge van bloet, geraeckte aen eenen zegen,
In twintigh jaeren noit met wapenen gekregen.
Ick love uw ooghmerck, maer de wijs is ongeraên.
Verstaet de vorst dit, al de weerelt zal 't verstaen.
De menschen zijn gedeelt in aert en zinlijckheden.
Hoe kan een reedlijck dier zich kanten tegens reden?
Wat 's reden by het volck?
dat redenmatigh is.
Nu stel de maet van reên eens zeker, en gewis.
Dat by de wijzen magh de maet van reden heeten.
Der wijzen reden zelf valt ongelijck in 't meeten.
Hoe kan dit zijn?
dees schiet te verre, en die te kort.
Is reden niet den mensch natuurlijck ingestort?
Z'is elck natuurelijck, doch ongelijck, gegeven.
Hoe waer 't dan mogelijck op eenen voet te leven?
Dat is onmogelijck. dit houdt het volck gedeelt,
Het volck, dat hooft voor hooft, in 't oordeel wijt verscheelt.
Om dan gelijck te gaen, wert maght vereischt in 't stieren
Van menschen.
Een geslacht van heele en halve dieren.
Deze ongelijckheit heeft de maghten ingezet.
De weereltwijsheit smede uit noot een wijze wet,
Om al wat afdwaelt van de middenlijn te toomen.
Noch konze tot haer wit en ooghmerck geensins komen,
Door hoop van loon, en vrees voor straffe van het quaet:
Daer wert noch iet vereischt, dat vry wat verder gaet:
Want weereltsche overheit kon slechts de leên regeeren,
Zoo wijt haer maght reickt, maer de harten niet grondeeren:
Dies quam de vreeze voor de goôn, [een hooger maght,
Die elx gedachten kent, en, als een zwaert, met kracht
Door 's menschen boezem dringt, ontrust het valsch geweeten,
Het vroome rust bestelt, en uit en in kan meeten
Wat elck verdient,] ten steun der overheên, den staet,
Door 't innevoeren van den Godtsdienst, noch te baet.
Zoo dienen dan, om 't volck geschickt en recht te leiden,
Het outerboeck en 't zwaert in geener wijs gescheiden.
De tweederhande maght is noodigh, en 't gemeen
Leeft zaligh, stemmen deze eenstemmigh overeen,
Als snaeren op een luit. men schuw' dan valsche klancken
Van toonen, op dit feest: wy zullen 't ons bedancken.
Het hooft van Dagons kerck, wien d'eer van 't godendom
Bevolen blijft en uit zijn' hoogen stoel alom,
Van Gaze tot aen Dor, de wacht houdt over tempels,
Bewaert de hantvest van 't gebiên. men magh Godts drempels
Niet bezigen, ten zy de kerckstoel wort gekent.
Kan hy 't verstaen: 't is tijt dat gy een' bode zent,
En eerst verneemt, of hem uw voorslagh zou behaegen.
Wy vraegen 't niet, zoo wort het ons niet afgeslagen,
En gaen ten hove, daer een drang van heeren beit.
Hofmeester, 'k wensche dat 's aertspriesters heiligheit
Zich zelf gewaerdighde ons verzoeck terstont te hooren.
Ga heene. 'k zou hem noode in bezigheden stooren.
De plechtigheden van den godtsdienst geven hem
Geduurigh werck. hy hoeft zijn wettigheit en stem
Alom te leenen, tot een blijck en heiligh zegel.
Zoo dwaelt geen amptenaer van zijn gewoonte en regel.
Daer komt d'aertspriester juist ter kercke uit naer ons toe.
AERTSPRIESTER. VORSTIN.
Aertspriester
Genadighste vorstin, dat Dagon u behoe.
Eerwaertste vader, die, ter eere van de Goden,
Geduurigh waeckt, en met den toom van uw geboden
Zoo veele volcken stiert, langs 't Palestijnsche strant;
De Goden leverden dien vyant in ons hant,
Door kracht van uw gebeên. nu wenschten al de heeren
Dat Samson, onder dit zeeghaftigh bancketteeren,
Die vyant, onlangs noch onoverwinbaer sterck,
Op een triomftooneel, moght speelen in de kerck,
Ten prijs van Dagon, en tot blyschap van hun allen.
Gevalt die voorslagh u, wy laeten 't ons gevallen.
Tooneelspel was van outs verdienstigh by de Goôn.
Zoo wort hun naem ge-eert, een hoogen draf en toon
Gezet op stoffen, die, met weetenschap te schicken,
Toehoorders wonderlijck verrucken, en verquicken:
Want als de personaedje in 't ende binnen stapt,
Dan hoort men hoe al 't volck in zijne handen klapt,
Den Goden toejuicht, lacht, en met een luit geschater
De schouburgh uitberst, dat het, over wal en water
En merckt en hoftin, klinckt, en weêrgalmt langs de kust.
Zijn nu de vorsten en vorstinnen met een' lust
Van speelen aengedaen; men volge wijze en wetten.
Laet Samson inkleên. laet den schouburgh open zetten.
Wy zegenen het spel, Godt Dagons naem ten lof.
De vorst van Gaze biet tot Samsons spel zijn hof
Te leenen: maer men wenscht dit in de kerck t'aenschouwen.
Daer staet geen speeltooneel.
wy zullen 't daetlijk bouwen.
Het hof heeft bouwers en gereetschap by der hant.
De bouheer van het hof ontbreeckt geen snel verstant,
Om zonder kerckgerucht, het houtwerck, als gewassen
Tot een tooneel, terstont met kunst in een te passen.
De kerckkapel, die zoo veel heilighdoms bewaert,
En, tot der Goden dienst, gewaet noch speeltuigh spaert,
Maer gaeren uitreickt, zal, tot een godtvruchtigh teicken,
Niet weigren Samson op uw' last de hant te reicken.
Is blinde Samson dus op speelen afgerecht?
Wat speelde Samson niet! hy worstelt, schermt, en vecht,
En plagh den harnasdans te danssen, eer 't vermogen
Hem door de schoone wert al vleiende uitgetogen.
De godtshut van de Joôn stont stom, zoo menighmael
Hy voor de godtskist diende, als zanger, en koorael,
Met eene harpe of fluite alle ooren wist te streelen.
Wy zullen in de kercke een spel van zinnen speelen,
Hoe Wellust Sterckheit leght al slaepende aen een' bant
Van rozen, en den helt ontwapent, met haer hant
Ten toon voert, macker dan een lam, hem, blint van minne,
Leert luistren naer den mont der vleiende boelinne,
Die in zijn blintheit zich godtvruchtigh aen hem wreeckt,
Ten dienst van haeren Godt.
hoe gaet dit toe?
zy steekt
Het gouden wierroockvat, eer 't wierroock wort geroken,
Hem in de hant, en zwaeit, en helpt den blinden smoocken,
Voor Dagons outerbeelt. zoo geeft hy Dagon d'eer.
Dan zal op 't schateren des volx het Doode Meer,
De stroomende Jordaen verbaest te rugge vaeren,
En Silo, doodtsch van schrick en boosheit, al de haeren
Te berge zetten, als de vorst van 't Jootsche lant
De godtskist schantvleckt met deze onafwischbre schant.
De blinde midlerwijl, zal, onder al de deelen
Van 't stichtigh zinnespel, met danssen, zingen, speelen,
Uw priesters, hant aen hant, omvoeren op dien toon.
Wat Godtheit heet, zal uit de wolcken, haeren troon,
Van boven neêrzien, en, gelijck uit schouburghstoelen,
Met duizenden om laegh 't genoegen zelf gevoelen.
De godtsdienst des Hebreeus, wien 't noit aen roem gebrack,
Krijght dus door Samsons spel een' vreesselijcken krack.
Wy wenschten dat het alle ons priesters eerst verstonden.
De naugezetten staen, als aen een stroo, gebonden.
Men zal 't afkundigen, eer iemant zich ontstell':
Eer Samson wort gehaelt uit uwe kerckkapel,
Om, vorstelijck gekleet, te treên ter kerckstellaedje.
Dat 's wel. maer noem my nu oock d'andre personaedje.
Noëma heetze, in wie de Wellust haere rol
Zal speelen.
is zy loos?
een die den rijxten pol
Van Palestijne zoo betoverde, en beroofde
Van zinnen, onder 't spel, dat hy zijn trou beloofde
Aen die lichtvaerdige bekoorster, zonder trou.
Dat 's een naer Samsons lijf, indien hy speelen zou:
Want naer uw voorstel schijnt de kunst hem aengeboren.
Hy wert 's lants rechter voor zijn twintigh jaer gekoren:
Want toen de sterckheit noch by zijne wijsheit quam,
Gaf dit hem zulck een' glans.
en eene vleister nam
Dien helt de wijsheit, en de kracht, toen min hem griefde?
Zoo een in dwaelingh valt, uit kracht van vrouwenliefde,
Dat is verschoonbaer, en in princen allermeest.
Hoewel ick schuw ben van Hebreen, noch wort mijn geest
Door uwe rede ontvonckt. wy stemmen uw begeeren,
Naerdien gy met dit spel Godt Dagon wilt vereeren.
Gy zult de vorsten en dees vorstelijcke poort
Verplichten door dit spel.
wy stemmen 't. vaer vry voort.
Kerckmeester, rep u. laet den blinden hier verschijnen.
Bestel het kercktoneel te bouwen. leen gordijnen,
Tapijten, speeltuigh en gewaet in Godts kapel,
En al wat dienen kan tot dit godtvruchtigh spel.
Ons zal verlangen hoe dit Samson wil behaegen.
Men dient hem door belofte, en allerhande laegen
Een hart te steecken in den boezem, op dat hy
Gewilliger den hove en ons te wille zy.
Zijn last verlichten dient om hem in slaep te wiegen.
Daer komt hy. kon men slechts dien Joodt met hoop bedriegen.
SAMSON. TUCHTKNAEP. VORSTIN.
Waerheene leit men my?
gy staet voor 's lants vorstin.
Zegh liever voor mijn grootste en wreetste vyandin.
Wie overheert is, leer' by tijts het juck verdraegen.
Och, bitter leeren, uitgehongert, blaeu geslagen,
Van maelen afgemat, berooft van 't hemelsch licht,
Ontbloot van hulp en troost.
zoo moet het gaen. zo sticht
Een Joodt geen' korenbrant met opgevange vossen.
Schep moedt, gevangen vorst. gy kunt u zelf verlossen,
Of uwen zwaeren last verlichten. laet u raên.
Men wint genade en gunst met aen de hant te gaen.
Geen mensch, geen vorst kan my mijne oogen wedergeven.
Ick mis mijne oogen, och, dat 's meer dan 't halve leven.
De dagh ging onder eens voor eeuwigh. ick verwacht
Den opgang nimmermeer. het is hier eeuwigh nacht:
Noch mogen in der nacht alle andre dieren slaepen,
En rusten: Samson ziet geen rust voor hem geschapen.
Gy ziet zoo deerlijck, dat my zelve uw droefheit deert.
Bezie dit krancke lijf. hoe is mijn vleesch verteert!
De beenen wanckelen, en waggelen alreede.
'k Verandere in een schim. tot noch heeft mijne bede
Den tuchtvooght noit verzacht. hy valt ons even straf,
Hoewel de kracht bezwijckt. men roept: uw werck moet af.
Het hof hoeft meel. voort voort te molen: voort te molen.
Het hof beschuldight my. de wacht staet my bevolen.
Men rijdt een' ezel zoo den hals af. is 'er dan
Geen mededoogen? och, de kunst van menschen kan
Een' harden diamant vermurwen, en verzachten: