floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
’t Jou wil is, Neef, laat nou jou kostlijkheidt eens zien.
’t Goedt is al te net gepakt,
En deed ik het te haastig op, licht brakt.
Wie heeft zijn leeven hooren spreeken,
Dat Diamanten konnen breeken?
O, daar zijn andre dingen by,
Die teer zijn, en van meêr waerdy.
Als Diamanten? wat?
Kozijn, hoe staaje? ’t is maar wollen, leer, en linnen
Van buiten, maar daar binnen
Daar schuilt den Aap. Ik kan ’t niet wel bediên,
Hoe ’t eigentlijk daar uit ziet; maar sommierom
Sommarom, ’t is heel fraay, en kostlijk, het zal Nicht
Uw Zuster wonder wel gevallen, maer ’t moet dicht
Beslooten blijven, ’t is zo niet te hand’len; hierom
Moet ik ’t ontpakken met gemak.
Wel, wel, terwijl ik na de Beurs ga, strak,
Wanneer het maal te lijf is,
Zo zulje’t beeter, en met zinnen doen, niet waar?
Goedt, goedt, maar wijl’er doch geen beeter tijdverdrijf is,
En dat’er ook niet beeter staat,
Als datmen zoo van groote dingen praat,
Zo zegme van wat slag zijn doch jou Diamanten?
Maar, met kanten,
En netto, Neef, of zijn zy bruto?
Waar voor geef
Jy hier het meest.
ô Goedt, zo zijnze, Neef,
Wat, sellemalementen,
Dat kan niet zijn: zo groot, en netto noch daar by,
’t Zal bruto weezen?
Hoe, die van Kalikoet zijn venten
Van d’andre waereldt, Neef; dat volk haar voeten staan.
’k Zal u verhaalen.....
Laat ons van juweelen praaten;
Jy hebt ook Paerlen, niet?
Zy zijn gegaat! maar zijn zy grooter, als gemeine?
Als oortjes balletjes de grootste, maar de kleine
Die zijn omtrent, gelijk stuitknikkers, mon Kozijn.
Kozijn, of niet; dat heeft geen schijn
Van waarheidt; ’k moest het zien, of ’k zal het niet gelooven.
Dat’s by men zjan ook raar, je zaagt nooit diergelyken,
En daarom loofje’t niet; ik zaltje laaten kyken.
Wel, daar verlang ik na. Maar ’t kan niet zijn, noch eens.
En paerlen groot....
Maar die zijn bruto:
Weet je’t beeter,
Als ik?
Ik weet’er
Niet van, of ’t weezen kan, of niet;
Maar zulje’t dan gelooven, als je’t ziet?
’k Mag met dat mooglijk, en met dat niet moogelijk mijn* hoofdt niet
							langer breeken.
Wel, wel; maar Neef, als ikje wel bekijk,
Zo dunktme, zag je heel uit andere oogen,
Toen jy na Spanjen gingt voor twaalef jaar omtrent.
Ja, Nepos, alle dingen droogen
Heel op in Kalikoet; daar brandt een heete zon.
Jy bent ook kleinder, als te vooren,
By gissing wel een hallef hoofdt, of meêr.
Zo krimpt men in in Kalikoet, bezonder
Wanneer men midden deur de Stadt zwiert, heen en weêr.
Neem by eksempel een Oranjen Appel in
Je zak, die in ’t begin
Heel bloozend is, en groot, hy zal na twee drie weeken
Heel klein, en bruin zijn.
Maar, Jasper Neef, die groote zwarte plek,
Die op jou rechter wang by d’ooren
Gestaan heeft, daar omtrent, jy waart’er meê geboren;
Waar is die doch gebleeven.
,, Deeze gek
,, Maakt met al’t vragen mijn invensie licht te schanden.
,, Wat zeg ik best. Ja ’k weet. Ik heb het uit doen branden.
Uitbranden! hoe? ik zie’er geen
Litteyken van.
,, Al weer bedocht. Ik zal ’t je toonen;
Trek uit mijn wambus; het staat op mijn schouder, Neef.
’t Gaat daar heel anders toe als hier;
’t Is daar gemeenlijk de manier,
Dat daar een menschevel..... Hoe is ’t best uit te leggen?
’k Wil zeggen, dat de huidt, of andersins het vel,
Aldaar omtrent de mensch heel anders, of ook wel
Niet anders, zo men’t neemt, gelijk als hier te lande...
Dat ’s eigentlijk te zeggen.... Maar ’t is schande,
Dat jyme dingen vraagt, die al de waereldt weet.
Hoe, wordje quaadt, Neef; ’t is me leedt,
Ik heb’er nooit van hooren spreeken.
Wel hoor dan toe. Het vel loopt daar in ’t land rondtom
Een menschen lijf, zo dat het geen, dat hier gestaan heeft,
Staat op een ander jaar weêr elders, dan ’t gedaan heeft;
Door dien men in zijn vel zo los is, als een kat;
’t Aanstaande jaar zal ’t op mijn bil zijn, vatje dat?
Ja, Jasper Neef, ’k heb ’t wel gevat:
Maar ’t dunkt me onmooglijk te gelooven.
Alweêr niet mooglijk; wel dat mooglijk; is’t weêr boven
Jou kennis: zoo jy ’t niet gelooven wilt,
En altijdt alle ding bedilt,
Wat vraagje m’er dan na; dan is ’t maar tijdt verspilt;
Wat hoefje my te vraagen, of te quellen?
Vertel my wat, geloof jy my niet, want
Jy weet, die hier komt uit een vergeleegen landt,
Zou ’t quaalijk passen iets, als wond’ren, te vertellen.
Die zijn te hoog verlicht in haar verstandt;
’t Volk hier te landt is maar kanaalje,
En bot, en dom by ons bereisde luy, ’k verhaalje
Niets, of ik heb ’t gezien, of ’t is me zelf gebeurt.
Hein.,,
Hier ben ik weêr in ’t naauw.
Hoe luidt het doch? ey zeg eens.
Zoo raazen hier de Kalekoenen;
Begekjeme, Kozijn? je mogt je Besje zoenen.
’k Zal my wel wachten, dat te doen;
Ik jou begekken? neen, Hoor toe, een Kalekoen
Is eygentlijk gezeidt een Hoen
Van Kalikoet, Kozijn; dat goedt leert ginder klappen,
Als Papegaayen, watmen zeit,
Dat weetenze straks na te snappen;
Dus spreekenze, als dat volk; is dat geen klaar bescheidt?
O vraager in der eeuwigheidt
Heer Iochem staat daar veur de deur.
Kozijn, ’k laat u by Izabel;
Ik kom zo met mijn vriendt.
Ja, ’k was niet zonder vrees, maar heeft uw Heer al lucht,
Ik ben noch meêr voor hem beducht.
’k Weet, watje zeggen wilt; oprechte liefde kan
Niet veinzen; daar is’t op; daar, kijkt hem nu eens an.
Mejuffrouw, ach! kan ’t mooglijk weezen?
Mijn Heer, de schaamte, diege uit mijn gezicht kunt leezen
Betuygt....
Ja, praat wat samen, kijk;
’k Verbrodde al ’t werk, was ik als jy, met praaten,
Kom, kom, de kist moet toe.
Mejuffrouw, ’k bid u my niet ongetroost te laaten;
Maar schenkme een gunstig woordt, terwijl ik om u ly,
En dat een ander in mijn plaats zit aan uw zy.
Geeraardt, Jochem van d’eene zy; Katrijn, met gebraadt, Joris met wijn en
						bier van d’andre zy; Heintje als een Spanjaardt, Izabel, Karel in de
						kist.
ZIe, dat is Jasper Neef, daar ik je van verhaal,
En dit’s Heer Jochem Jool, die met Maseur gaat trouwen.
Mijn Heer, ik ben gehouwen
In uw beleeftheidt, ’t was te dom;
Mijn plicht was, dat ik u eerst heete wellekom.
Ey, zoo veel stanks niet, ’t is al hallef twaalf geslaagen;
Kom zittenwe an, daar is al opgedischt.*
Gaauw, neem uw vryster, moet men u an Tafel draagen.
’k Verstaa het zoo? kom, kom, geen tijdt te spillen.
Nu, durfje niet anvallen! hoe?
Waar wachtje na? maak maar een kruisjen, en tast toe.
De droes! hoe zout is ’t vleesch, het is niet t’eeten;
’tHeeft zulken vremden lucht daar by.
Het is jou tongs schuldt: wat zeg jy
Heer Jool?
Ik eet het al voor lekkerny,
Wat my geschaft wordt, en byzonder by zoo goeden
Gezelschap.
Foey, geefmy eens te drinken, geen privaat
Stinkt slimmer.
Geen beeter quam’er
In lang van Rotterdam, Kozijn.
Wat wijn is dat; ik gis, jy wilt wat met ons jokken,
En gekken, Geeraardt Neef, dat jy ons zo trakteert.
Wat schort de drank? wat schort het eeten?
In Kalikoet...
Je mogt dat Kalikoets, en al
Die malle parten wel vergeeten,
Datje iemandt in zijn huis beschaamt maakt: ’t heeft geen val,
En ’t voegt jou niet, dat moetje weeten;
Jy bent te jong; ’s lands wijs, ’slants eer.
Hoe? dat het niet en deugt, dat wil ik juist niet zeggen.
Zeg dan vry, watje wilt, en help my uit den dut,
Hoe dat jy’t meent.
In Kalikoet daar heetmen dit
Gebraân vleisch peekelvleisch an ’t spit;
En dit bier scharbier, dat zo wat met stroop gedikt is.
En eek met water zou dees wijn
In Kalikoet geheeten zijn.
Heer Jochem, wat zeg jy der van;
’k Heb niet gehoort, waar jy van praate, ’k was in ’t minnen
Heel opgetoogen.
Haar oogen schieten zulke lonken,
Dat zy mijn ingewandt ontfonken.
’k Acht op de waereldt schat, noch buit
Zo groot, dan zulk een beeld te hebben tot mijn bruit.
Ik wil dan mijn gepeinzen
Vermommen, noch ontveinzen.
’k Draag zulk een liefde tot mijn minnaar, dat zijn pijn
My alzo zeer, als hem, onlijdlijk dunkt te zijn.
Hy heeft genoeg om my geleeden;
Ik geef my over aan zijn zuchten, en gebeeden;
’tVerdrietme, dat ik noch niet met hem ben getrouwt;
Want nimmer minde minnaar sterker.
Ach! ’k wenschte, dat hy was verlost uit zijnen kerker,
Daar hem de min als opgesloten houdt.
Wat vreugdt! ik kan van blijschap quaalijk duuren.
Het beyert daar van twaalef uuren,
Sinjeur, wilje op de beurs zijn, ’t is hoog tijdt.
De droes, is ’t al zo laat? kom staanwe
Niet lang te praaten; Jochem, gaanwe,
Jy moet’er weezen, hebjeme ommers flus gezeidt.
Een Schelling! Izabel is half geruïneert
Met zulken man.
Wel, wijlje ’t zoo begeert,
Ik ga dan. Maar ik bid, Mejuffrouw, laat uw zinnen....
Ja, jy kunt flusjes weêr beginnen;*
Nou Jasper Neef, tot flus; ontpak de Koffer dan.
Jy zult meêr wonders zien, als ik je zeggen kan.
Kom, kom, ’t is tijdt te scheyen
Hier Joris, laat ons uit, en grendel voort de deur,
Zo dra w’er uit zijn.
’k Heb ’t al bedocht, en zal ’t je daadlijk zeggen;
Maar, Juffrouw, gaen wy na jou kamer hier van daan;
Jy, Heintje, als Joris komt, zoo zeg, dat Juffrouw braakte,
En dat ik naauwelijks met haar van hier geraakte.*
’k Zel’t je zeggen, laat ons gaan,
Kom, Juffrouw daer komt Joris aan.
Mijn Nicht die wierdt daar straks zoo flaauw, en slap;
’t Scheen of zy braakte; en schier de geest wou geeven;
Maar Kaatje broght’er boven met een snap.
OCh, Joris! Och! het staat’er
Zo slecht geschaapen; help ons vaâr, wat gaat ons an?
Haal doch een zoopje Anijs of Guldewater,
Op ’t Water in de Wildeman,
Daar is het best; ’k ben ook zo quaelijk,
Ey lieve, loop’er heen, en breng een beetje meê.
Katrijntje, ey, zie niet laelijk;
Wat zou Sinjeur niet zeggen, zoo ik ’t deê.
’t Is goedt. Dat’s liefde! ô droefheit! ô verdriet!
Hy zou zijn vryster laeten sterven,
Ja zonder meêly, al gaf zy den laatsten aâm.
Impertinenten beest, ik vind het zeer infaam,
Dat jy mijn Nicht niet anders bystaat.
Gelieft te weeten, dat het uitgaan my niet vry staat;
Het is my op den hals verboôn, mijn Heer.
Goedt. Maar ik kommandeer
U uit de naam van Neef zoo daadlijk heen te loopen,
Om voor Nicht Izabel een zoopje Anijs te koopen.
Dat my Sinjeur...
Ey, Heer, maak ’t huis dan wel te grend’len, en te sluiten,
Dat niemandt daar in komen kan van buiten.
Ja, ja, ga heen. Wat hebje al snaks.
Ik was het daadlijk meê geen kleintje:
Maar dat’s gedaan: de baan is klaar, Heer.
Heer Karel, Juffrouw wachtje boven,
Daar zullenwe ons verkleeden, was ’t gezeidt.
Wel Heintje, krijg dan ’t goedt, dat in de koffer leidt,
En volgme. Kan ik mijn gelukken wel gelooven?
’k Ben u verplicht tot in der eeuwigheidt,
Mijn lieve Kaatje.
Ik zal u beide zo beschenken.....
HEt geeftme wonder, wat ze in huis zo lang bedryven:
Zy hebben het alleenigh in,
En zouden ’t wel verhoetlen met dat blyven,
En lanterfanten. Ik begin
Bevreest te zijn, dat zy noch niet te voorschijn koomen.
Heer Karels geest is my bekent, en Heintjes vlijt;
Daar moet iets haperen, want deeze korte tijdt
Wierdt anders beeter waargenomen.
Ik zou eens zien gaan, hoe ’t ’er staat,
Heer Eduardt, en aan gaan schellen;
Misschien is binnen meêr te stellen,
Als wy wel denken; ’t schort daar licht aan goede raadt.
Zie, zie: daar is die Snaak. Hoe heet hy? Heintje?
Jaa,
Hy is’t. My dunkt, hy wenktme: ik gaa
Verneemen, wat ’er schort.
Heintje in ’t venster, Eduardt daar voor, Leonore en Kornelia aan de
						andre zyde van ’t Tooneel, in de stoep.
EY breng ons daadelijk een leer;
Hier is’er geen in huis, mijn Heer.
Wy zijn hier al te zaam gevangen,
En ’t werk is heel en al verbrodt,
Ten zy men ons een leer doe langen.
Mejoffrouw, zeg eens aan uw Kamenier,
Dat zy een leer haal; z’is ons hier
Hoognoodigh.
Kornelia,
Breng hier de leer; maar spoedt u, draa.
Karel, Izabelle, Heintje, Katrijn in ’t venster; Eduardt daar voor;
						Leonore en Kornelia aan de andere zyde van ’t Tooneel in de stoep.
Lieve leeven
Klim eerst af: want aan ons is zo veel niet bedreeven,
Als gy geredt zijt; al vondt Geeraardt ons in huis.
Och, Karel, och! wat doet gy my beginnen?
Heb maar geen ongeruste zinnen,
Mijn schoone; ey, quel u met geen zorg.
Maar d’eer gebiedt....
De noodt gebiedt hier, en de reeden,
Datge uit uw Kerker vlucht. Stel slechts uw hart te vreeden,
En haast u wat: ik blijf uw borg,
Dat gy’t behooren, noch betaamen
In ’t allerminst niet overtreedt.
Wel laet mijn eerst men rokken sluiten,
Jy knechten, jy bent zulke guiten,
Jy mogt wat meêr zien, als men kuiten.
Hein. [Afsullende.]
Katr. [Hem volgende.]
Dat kunsje kan ik meê, Sinjeur,
Dat gaetje nae.
Wy moesten hier voor deur
Niet lang....
De Droes! my moest hy niet betrappen
In deeze kleeding, die al ’t bruitje zou verklappen.
Maar, ga niet van haar deur; licht dat’er wat te zeggen
Zal vallen.
Izabelle, Karel, Katrijn voor ’t huis van Geeraardt; Leonore en Kornelia
						in haar stoep.
Hoe vreeslijk zal ’t weêr op een schennen,
En schelden, en onteeren gaan?
Uw Broeder zal u in dees kleederen niet kennen;
En of hy u al kende, is ’t niet te laat om u
Gelijk voorheen na zyne handt te zetten,
Of uwe vrye keur in ’t Huuwlijk te beletten?
Hoe kan men gunstiger geleegenheidt, als nu
Aantreffen? als dat zelf uw Oom uit hem zal hooren
De malle Wedding, die zoo klaar d’uitspoorigheidt
Uws Broêrs, en uwe onnoozelheidt bepleit.
Kom, doe uw masker voor, ’t geluk dient niet verlooren,
Dat zich zoo aanbiedt. Neem uw masker ook, Katrijn.
Izabelle en Katrijn gemaskert, Karel, Geeraardt, Luikas, Jochem, voor ’t
						huis van Geeraardt, Leonore en Kornelia in haar stoep.
’k Betrouwje niet met al. Jy hebt met dit gejoffer
Een trek veur. O, wie weet, of zy in schijn
Geen Juffers, en in waarheidt mannen zijn,
Om mijn te loeren: doch ik gek’er meê; ik bof’er
Niet half veur: want daar is al veur gezorgt: jy hoeft
Jou hoofdt niet eens daar meê te breeken,
’t Is al vergeefs watje aanwendt, of beproeft,
Om Izabel te spreeken.
Jy, als je wilt? waarom zou jy ’t dan achterlaaten?
Het zitje daar niet. Maar, wat drommel wil die leer
Beduyen? zie, hier hebje ’t spul al weêr.
Ik denk, dat hy het huis beklimmen wil, en rukken
Mijn Zuster met geweldt, en teegens dank daar uit.
Wel wordt men zo subtijl in Vrankrijk? o! dat sluit,
Dat sluit niet, vrindt; dat zel niet lukken.
Hoe krijgt hy het zo krom? ja wel.
’k Heb u geen reeden
Te geeven van het geen ik doe, of laat.
Maar Gerrit Neef, ik hoor, ik zie,
En weet geen slot uit al die praat te krygen.
Ey, zegme, wat’s de questie, die
Jy mit Heer Karel hebt?
’k Heb lang mijn zin gezet op Juffrouw Izabel,
En deê uw Neef beleefdelijk verzoeken,
Dat hyme akses by haar zou gunnen; maar ’k wierdt fel,
En schots bejeegent; schelden, vloeken,
En raazen was al ’t antwoordt dat ik kreegh,
Schoon ik hem nimmer iets mijns weetens in de weeg
Gelegt heb, noch het minste valt te zeggen
Op mijn geslacht, of leeven, goedt, of eer.
Ik zou mijn Zuster an jou allemodepronker,
Jou lanterfant, jou kaale Jonker
Uittrouwen? neen, z’is an een ander Heer verlooft,
Die haar alleen om haar manieren,
En om de deugden, die haar sieren,
En niet gelijk als jy om’t splint,
Mijn Zuster zoekt te vryen.
Ik moet belyen,
Dat ik haar nimmer om haar rijkdom heb bemint.
Zie, dat’s eerst liefde. Maar dees jonge lichtmis zou
Haar niet begeeren voor zijn vrouw,
Zoo zy geen geldt hadt, dat hy mooitjes deur kon jaagen;
Daarom heb ik hem afgeslaagen.
Dat is veur zoo veul wel. Maar hoor, Neef. Karel deê
Jou Zuster eer an deur dit prittendeeren:
Daerom had jy hem ook niet moeten afgronteeren.
Ik lach eens met d’affronten, die ik leê:
Maar ’t geen ik heel niet kan verduuwen,
Is, dat hy gansch geen weezen heeft van d’eer,
En rust van Izabel,
Mijn Heer,
Ey lieve, ontwar doch voort het kluwen.
’k Zal ’t gaeren doen. Zijn schots bejeegnen speet my zeer,
Zoo dat ik toornig zey, hy zou me niet beletten,
Dat ik haar vrydde; zy was buiten zijn gebiedt;
Dat mijn verzoek maar om welstaans wil was geschiedt,
En dat hy hem daar niet zou konnen teegen zetten.
Na heel veel woorden, en weêrwoorden tusschen ons,
Quamt op een wedden om twee honderdt Dukatons,
Dat hy zijn Zuster op zou sluiten
Acht daagen lang, dat ik, noch niemandt vreemdts van buiten
Haar spreeken zou. Aldus maakt hy zich meester van
Haar vryheidt, rust, en eer.
Hy kan
’t Niet loochnen.
Ja, maar hoor, Oom....
Dat sluit niet, Gerrit Neef. Wel hoe? wou jy mijn Nicht
Opsluiten? is ze oneerlijk? is ze licht;
Neen, Jochem, neen, ô neen. Maar zie, die jonge jeugdt....
’k Wil zeggen, die... die dochters, zie die vrouwen
Zijn zwak, men magze niet vertrouwen.
’t Gaat vast... Ik meen... Mijn dunkt...
Wat raakt het jou, dat jy jou snuit
Hier in steekt. Ho, jy zoekt licht met een praatje
In huis te koomen, om de wedding zoo
Te winnen. Neen, jy zult dat gaatje
Niet booren; ’t zal niet angaan; neen, byloo.
Ga jy maar voort met mans in vrouwluy te hervormen,
En kom daar meê ons huis bestormen:
Wy wachtenje of.
Ik weet niet, wat de vent al leidt
En reevelt, wie heeft u gezeidt,
Dat ik met mans in schijn van vrouwen
Uw huis beklimmen wil? ’t Zijn Juffers, die gy ziet,
Met een van welke ik meen in ’t kort te trouwen;
Door dien al tusschen ons beloften zijn geschiedt.
O neen: ’k heb haar tot vrouw verkooren,
En zy my tot haar man.
Zoo denkje om Izabel
Niet meêr, en geeft de wedding ook verlooren.
O neen, ik pretendeer uw Zuster eevenwel,
En meen de wedding meê te winnen.
De wedding, dat kan heen; zoo ver ik ’t niet belet,
Maar ondertrouwt te weezen met
Dees Juffrouw, en mijn Zuster te beminnen,
Dat komt niet als in Hoerejaagers zinnen.
Ik zeg u, dat ik na de reeden, en de wet
Met deeze trouwen mag, en slaapen
By Izabel.
Zoo groot
Een Quibus is’er op de waereldt niet geschaapen;
Daar zieje, Oom, welk een fiksen quant
Dat Karel is. Wat heeft hy drommels groot verstandt!
Recht uit gezeidt, ik kan niet vatten,
Hoe hy dat goedt zou maaken, Gerrit Neef.
’k Zou het schatten,
Gelijk uw Oom.
En ik vertrouw, zoo waar ik leef,
Dat hy ’er op zou wedden willen.
Wat zetj’er onder? weêr een zakje dukatonnen?
Kom an: ’k heb hier een beursje goudt,
Dat ik vergaârt heb, om ’er ’t opgeldt op te winnen.
Maar zie wel toe, eêr wy beginnen,
In deeze beurs zijn hondert pistoletten,
Die wil ik teegen uw acht hondert gulden zetten.
Ja ’t is goedt goudt, en ’t weegt meêr als het mijne; ik vatje
By ’t woordt. Maar, Karel, datje
Mijn wel verstaat: jy zet jou beursje teugen ’t mijn
Rompslomp.
Maar vrinden,
’t Was ommers beeter, dat elkeen zijn eigen geldt
Weêr op stak, dan het dus in prijkel stelt.
Wat prijkel! Oom, ’t is of wy ’t vinden.
Maar, Gerrit Neef, ik hou van speulen noch
Van wedden.
Ey, Oom, wees onze uitspraak doch:
Ik heb ’t al in mijn zak. Jy bent ’er meê niet teegen
Heer Jochem.
Ey, Messieurs, laat u beweegen:
Gy zult ons vriendschap doen, en ’k zal ’er ’t minste woordt
Niet teegen maaken; maar uwe uitspraak prijzen,
Of gy ’t my meê, of teegen quaamt te wijzen,
En houden my gelijk ’t behoort.
Aan wien begeertge, dat men ’t goudt
in handen stelt, en toevertrouwt.
Izabelle en Katrijn gemaskert, Karel, Geeraardt, Luikas, Jochem, voor ’t
						huis van Geeraardt; Leonore, Eduardt, Kornelia; in Leonores stoep.
Zy heeft het ander geldt in haar bewaaring, hoor,
Laat ons haar dit ook in bewaaring laaten.
Ey lieve, hoor Lenoor,
Ik heb met Karel weêr een wedding onder handen,
Wilje allebey de beursjes, van den
Een en den andren wel bewaaren, en daar na
Beide overgeeven aan die ’t winnen zal.
Dat hy met deeze vryster
Getrouwt zijn, en ook by mijn Zuster slaapen magh
Na rechten, en na reên.
Niet waar? ik lach
Mijn zelven slap. Zijn zinnen zijn hem byster.
Maar heeft jou Karel ’t zakje geldt
Van flusjes al gezonden?
Maar is ’er
Twee hondert dukatons, en zijnze wel getelt?
Hy is het quijt, geen ding is wisser;
De goudtbeurs meê: ik win het al.
Maar Karel zeg, wanneer zel jy bewijzen
Dat ik ’t verlies; want, zooje langer wacht,
Als deeze dagh, zoo pretendeer ik acht
Per sent in ’t Jaar veur ’t geldt. Ja, ’k meen het, of je lacht:
Op dat ’er doch daar na geen questie uit mag rijzen.
Izabelle en Katrijn gemaskert; Leonore, Luikas, Jochem, Geeraardt,
						Eduardt, Karel, Kornelia, Joris.
DE droes! daar is Sinjeur.
Hy heeftme in ’t oog. Ik ben hier leelijk in de peekel.
Jou schelm, jou vagebondt, jou reekel,
Wat doejy buiten onze deur?
’k Zel jou mijn onschuldt doen verstaan,
Sinjeur, wou jy jou wat bedaaren.
Die ook: en ’k heb de deur in ’t nachtslot toe geslooten,
Doe’k uitging.
Dat luwt weêr wat. Maar schelm, wat doeje buiten? spreek.
Jor.*
Jou Zuster wierdt daar strak zoo flaauw, en slap, dat eek,
Noch schorteldoeks bandt hielp, noch baatte. ’t Scheen geschaapen,
Als of zy d’eeuwghe slaap wou slaapen;
Zoo dat ik uit most om wat Guldewaater.
Guit,
Als iemandt sterven wil, moet jy ’t de luy beletten.
Jy zegt, zy wou wel. Dat ’s verbruidt;
Is zy mijn Zuster niet, schavuit;
Als zy iets doen wil, moet jy jou daar teegen zetten.
’t Wierdt my zoo fors geheeten van jou Neef,
Dat ik ’t niet laaten dorst.
Een halve schelling! wie gaf ’t geldt?
JORis.
Kom, niet veul praatens: breng het t’huis,
En zeg Kozijn, ik zal zoo daadlijk by hem koomen.
Izabelle en Katrijn gemaskert, Leonore, Luikas, Jochem, Geeraardt,
						Eduardt, Karel, Kornelia.
WEl Gerrit Neef, jy maakt ons heel konfuis;
Want Karel die had aangenoomen
Als dat hy straks bewijzen wou,
Wie van jou twien het wedspul winnen zou.
De duivel haal! het is Katrijn, en Izabel!
Ik ben bedurven! moordt! verraadt! moordt! brandt! De hel
Met al ’er Nikkers moetje schennen!
Moordt! brandt!, help! help! slaa doodt! sta by!
Bedriegers, schelmen, hoeren, fielen,
’k Wil Joris, en Katrijn, ’k wil Izabel vernielen;
’k Zweer, Karel... O die schelm! o die verraadery!
Hoe, wordje dol, Neef? zoo te tieren
Lijkt nergens nae. Spreek mit benieren.
Manieren! wat manieren! die schavuit
Schaakt mijn mijn Zuster, jou je Nicht; zou jy dat lijen?
Jy bent heur Oom. Och! wat beleeven wy veur tijen.
Zoo deeze deugeniet...
Gy kreegt wat op uw huidt,
Ten waar ik door ontzagh, dat ik voor deeze vrinden,
En wel voornaamlijk voor uw Oom, en Zuster draag,
Mijn heevigheidt wist in te binden.
Gy onverzaade vrek hebt zelf uw eigen plaagh
Op ’t lijf gehaalt. Maar ik heb eer, noch reeden
In ’t minste deel niet overtreeden.
Gy hebt uitspoorigh, en onhebbelijk met my
Een wedding aangegaan....
Dat is recht, en ’t stondt jou vry,
Om die te winnen, alle vonden
In ’t werk te stellen; dat is maklijk te deurgronden.
Ja, ’t was ieder van u beijen
Geoorloft alles uit te voeren, wat hy in
De zinnen kreeg. Zoo gy u nu wilt laaten scheijen,
Kan ’t met gemak geschiên: Wy weeten al den zin
Van bey uw weddingen, en konnen na de reeden
Uitspreeken, wie verliest, of wint.
Heb jy me zelf zoo straks niet tot goê man verkooren
Van jouluy wedding.
’t Is om geen treusneus, Oom. Het geldt
Acht hondert gulden.
Wel zoo hebje die verlooren,
Heer Geeraadt, hebt gy ons
Ook niet verzocht het vonnis uit te spreeken,
Van ’t andre?
Ja, maar, selleweeken,
Verhaastje niet: het gelt twee hondert dukatons.
’k Versta dat Karel ’t heeft gewonnen,
Al kosten ’t duizendt dukatonnen.
Oom, Eduardt, Lenoor,
Wat, sellemalementen, hoor.
Zwijg stil. Wie heeft het geldt in zijn bewaaring?
Wel, mijn verklaaring
Is dat jy ’t an Heer Karel geeft.
Lenoor... wie heeft
Zijn leeven! hoorme noch eens.
Kornelia, haal bey de zakjes
Van binnen; zy staan op de Taafel. Brengze hier,
Dat ikze Karel geef.
Izabelle, Leonore, Luikas, Jochem, Eduardt, Geeraardt, Karel, Katrijn, op
						straat; Joris in ’t Venster.
Sinjeur, vergeeft het me. Och! mijn hart dat beeft.
Och, vrinden, och! wat gruwelijker woorden!
Doe oopen,
Of anders...
Hoe, ben ik langer dan geen meester
Meêr van mijn eigen knechts?
Ey weest’er
Niet quaedt om; houje vroedt, en stil;
Want het geschiedt om beste wil.
Om beste wil? De droes! wie heeft dat zoo verzonnen?
Izabelle, Leonore, Luikas, Jochem, Eduardt, Geeraardt, Karel, Katrijn,
						Joris zoetjes van boven koomende; Heintje in zijn eigen kleeding uit
						Leonores huis, met Kornelia.
’t Komt Karel toe. Mijn Heer,
Daar hebje uw eigen zakje weêr,
En ’t zijn daar by; gy hebt het eerelijk gewonnen.
Karonje, daar zel jy veur lyen
Je zult in ’t Spinhuis. Oom, is dat niet blijks genoegh,
Dat zy haar zoo maar paslijk droegh,
Toen zy’er met gesteente, en schilderyen
In ’t heimelijk heeft laaten vryen?
Zwijgh onverlaat, schendt gy uw Zuster meêr, ik zweer,
Dat ik u straks...
Ik bid, mijn Heer,
Dat ik my zelf verweeren magh. Monfreer,
Dat ik mijn kerker ben ontsprongen,
Gy hebt my zelf daar toe gedrongen,
Gy hebt alleen de schuldt.
Hy heeftme zes Jaar lang gehouden, als gevangen,
En gafme naauwelijks droogh broodt; ’k moght nergens gaan,
Dan in de kerk, en zag hy my by iemandt staan
En praaten, of zag my een Jongman aan,
Hy noemde het komplotten, slimme gangen.
Ook heeft hy my altijdt belet,
Dat ik ’t u niet heb konnen klaagen;
Zoo hieldt hy my gestaâg bezet.
Hierom heb ik me in ’t eynde met
Heer Karel, die my lang zijn dienst heeft opgedraagen,
In ’t heimelijk verloofdt, om eens van al mijn plaagen