floriandebaene/DutchDraCor4ML huggingface dataset:
O helden, laet u niet verbluffen van een stercker.
Ghy holpt 't gehaete paer in dien benaeuden kercker:
Volvoert uw opzet nu, met onvergangkbren lof,
En steeckt de horens op, in spijt van 't hemelsch hof.
De hemel zelf verlaet zijn eigene afgezanten.
Ghy sleet d'Apostelschap allengs, aen alle kanten,
Door zaegh, of zwaert, of stock, of steen, of koort, of druck:
Een hooge dagh voltoie al 't vorige geluck.
Ick vliegh naer Neeroos hof. verspreit ghy u, by driften.
't Lust Simon Simon nu, zoo fijn als meel, te ziften;
Dat al de werelt zie, hoe reuckeloos, hoe stout
De hemel kercken, op zoo krancke zuilen, bouwt:
Op dat geen maght zo groot verschijn, voor 's menschen oogen,
Waer tegens 's afgronts maght en kracht niet op zou mogen.
De haen, vol slaeps, klopt noch de slapers niet aen 't oor.
Ick streck een heldre maen by duister. dat 's u voor.
Wel meester, waer blijf ick? wat oort wort my bevolen?
Nu vraeg niet. volgh mijn toorts, zo kunt ghy niet verdolen.
PETRONEL. PLAUTIL.
't Is meer dan tijdt, om naer 't gevangenhuis te gaen,
En komt Plautil noch niet? 't wort spa: daer klopt zy aen.
Doe open, Petronel: doe open, zonder schroomen.
Tre binnen, moeder. toef, ick zal hier licht doen komen.
Olympa, breng hier licht: waer blijft ghy? nu ga heen.
Wel dochter, wats'er gaends? wy spreken nu alleen.
Nu naer de Vaders toe, waer henen ick u leide,
Die niemant nader, tot verlossing van hun beide,
Kon kiezen dan Plautil, wiens yver brant als vier;
Nadien zy 't leerkint is van Pauwels; ick scholier
En dochter, naer 't gemoedt, van onzen Bisschop Peter.
Tot noothulp in gevaer verkoost ghy niemant beter
Dan my: maer dochter, hoe? wat durft uw jeught bestaen?
O reuckelooze jeught, dit kan niet wel beslaen.
De jongkheit past wat stouts, en staet niet licht verlegen.
Bedaeghtheit, rijp van brein, wil wicken, overwegen,
En waeght niet wightighs, voor zy 't wis en zeker ziet,
En 't stuck hebbe in haer maght: maer neen, zoo gaet het niet
In zaecken van belangk. 'k misprijs niet raet te vragen:
Maer altijt suffen, altijt wicken, nimmer waegen,
Bedrijft bedijt oock niet.
't Is waer, doch wat kan 't schaên,
Dat mijn zwaermoedigheit den wegh (wil 't helpen) baen
Ten kercker? hindert het gevaerlijckheên te myden?
Zy grijnzen, niet van een, maer schier van alle zyden,
Zoo gruwlijck, dat mijn oogh hier naulix door kan zien:
Doch zoo ghy 't u getroost, in Godts naem, 't moet geschiên.
Ay zet geen zwarigheit, alleerze wort geboren.
Ghy wilt dan, eer wy gaen, wel eerst mijn inzicht hooren?
Zeer gaerne, moeder: zegh, wat maeckt uw hart bedeest?
Zy vreest niet ydel, die by tijdts voor 't uiterst vreest:
Want mist die toght, ghy helpt de Harders gladt om 't leven,
Hun kudde aen nieuw gevaer. hoe menigh zal 'er sneven,
Die nu noch veiligh duickt.
Wel moeder, vaer zoo voort.
Ghy zijt noch jongk, mijn kint: maer ick heb noit gehoort,
Hoe yemant uit dien muil des moordkuils zou geraken.
Hy slaght de hel, die weet van slicken, niet van slaken.
Dat Mamertijnsche hol; of is 't u onbekent?
't Is rotssteen stael metael al wat 'er klinckt ontrent:
Cimente muuren, ysre staven, kopre deuren.
Kan uwe teere hant die breken, buigen, scheuren?
Of draeght ghy Samsons kracht verborgen in uw hair?
Of meent ghy, slechte maeght, zoo sluick van middel, daer
Te wringen door den muur, waer in geen zon kan schynen,
Als voor een halleve uur; en qualijck zonder quynen
Van 't alverquickend licht? zoo is 't 'er niet gestelt.
't Zijn dubble tralien: 't zijn wercken voor gewelt.
Beschrijf den kercker niet: dat 's tijdt en tong versleten,
Voor my, die menigmael vervarsing, dranck, of eten,
Of brief, of artseny aen dees gevangens braght.
Zijn maeghdevingers teêr; dit yzertuigh heeft kracht,
Die sleutels.
Petronel, door wien of dit geluckte?
Wie was zoo koen, die dit in wasch of potaerdt druckte?
Wie smede op vormen juist de rechte wederga?
Nu onderzoeck niet scherp: dit baert min nut, dan scha.
Zegh op, wat vreest ghy meer?
't Gebas der wackre honden;
Het wachthuis, daer ontrent; de schiltwacht, en de ronden;
Het volck, dat 's nachts langs straet te doen heeft by geval:
En niet van eenen kant, ick schrick van overal,
Voor mijn gedachten zelfs, en wat men niet zou droomen.
'k Wil ront gaen in de zaeck, zoo hoeft ghy min te schroomen.
De hondert oogen, die den kercker gade slaen,
Ja bey de hoofden zelfs, Proces, Martiniaen,
(Door wonderheên verlicht, daer Peter opgesloten,
Hen met zijn eige hant, gezalft heeft, en begoten;
Toen hy de bronaer sloegh in dien Tarpeeschen gront)
Begunstigen dit stuck, geen' lasterlijcken vondt;
Nadien men 't Capitool geen onheil pooght te brouwen.
Maer waerom bezight men niet liever mans dan vrouwen,
Of maeghden? blyven mans op zulck een' aenslagh t' huis?
Marien houden stant by 't graf, ja onder 't kruis,
Daer mannen angstig vliên, en nagels speer en doren,
Gelijck veel zwaerden, een Lievrouwehart deurboren.
En of 't misluckte, 't waer gevaerlijcker voor mans.
De maeghden acht men minst; want waegen die een kans;
't Heet wyvenyver: 't geeft geen omzien niet met allen.
Nu den Verlosser, eer wy gaen, te voet gevallen.
Ghy zult op schiltwacht staen, gelijck een halsvriendin.
Nu kniel, op dat men 't werck aldus met Godt begin.
Verlosser, die, om elck te lossen, u liet vangen,
En binden; en nu zit, aen 's vaders zy, behangen
Met eenen mantel, rijck van Goddelijcken gloet,
Waer voor al 't zichtbre licht zijn stralen strijcken moet:
Ghy Samson, die den mont des afgronts op kost sparren,
Dien roof ontweldigen, en slepen naer de starren;
Op 't grimmigh brullen van 't kranckhoofdig helsch gedroght,
Dat, tegens uwe stem, een wijl niet kicken moght:
O Heilant, moedigh ons, om nergens voor te zwichten.
Verlos en redt die beide Apostolijcke lichten,
Op 't schreien van uw bruit, op 't jammerlijck geklagh
Van haer, die ongetroost dit pack niet dragen magh.
Ontruck uw hooftkerck niet den steun der hooftpylaren,
De dragers van het dack, waer onder wy vergaren.
Begunstigh onze hoop. zoo 't anders is verzien;
Wy rusten in uw' wil, die moet voor al geschiên.
PETER. PAUWELS.
O Wackerste van alle vogelen,
Die my uit 's misdaets dootslaep kraeit,
En drijft, door 't klappen uwer vlogelen,
De zon aen, die zich oostwaert draeit,
En langkzaem naer de kim komt ryden;
Terwijlze alree bekommert is,
Om d'ysre tralien te myden
Der Mamertijnsche vangkenis;
Die vasthoudt, in haer holle kaken,
Den weiflaer, dien 't van 't harte kon,
Al willends wetends te verzaken
Den glans der onderdruckte zon;
Een zon, die aller blinden oogen
Genezen quam: getrouwe haen,
Ghy kraeit, eer noch dees doeck kan droogen,
Alweêr op elcke wang een traen.
Ghy morgenwecker, leert my schreien
Geduurigh, eer de morgenstar
De scheemring, voor dien glans, gaet spreien,
Waer tegens ick niet opzien dar;
Waer tegens ick niet op kan beuren
Dit rompligh schrompligh aengezicht,
d'Ooghappels, weeck en blint van treuren;
Bezwalckt, beschaemt, en schuw van 't licht.
Heb ick hun noch niet uitgekreten,
Die waert zijn Godt noch zon te zien?
Heb ik mijn tong niet afgebeten?
Die, om gevaer en smaet t' ontvliên,
Verlochende den rechten hoeder;
Verzwoer het al t' onnozel lam;
Dat smetteloos van zyne moeder
Ter weerelt, al de weerelt quam
In bloet en hartewater baden:
Zich offeren op 't kruisaltaer.
O Paeschlam, ick holp u verraden,
In 't onweêr van die wreede schaer.
De kusser van 's verzoeners wangen
Verriet maer eens der menschen zoen:
Mijn mont, na dat hy was gevangen,
Verriet, helaes! hem driemael; toen
Hy vast bespot wiert, en bespogen.
Erbarm u myner: zie om laegh:
Alziende Waerheit, straf mijn logen:
Verzwaer de ketens, die ick draegh.
Wat woorden liet ick my ontslippen!
Verzaeckte ick zoo mijn' Godt, mijn' heer!
Wat lastren schonden deze lippen!
Ick nock, ick berst, ick kan niet meer.
Mijn geest bezwijckt. ick zijgh ter neêr.
Och och och och och och och och.
Ay megevangen, staeck dit nocken, staeck dit stenen,
En laet my sluimeren. of zult ghy eeuwigh weenen,
Om 't struickelen der tonge? om zoo een woort, dat stil
De lippen los ontglipte, uit zwackheit, niet met wil?
Wat anders heeft de mont, wat anders 't hart gesproken.
Ghy ziet, van hartewee, verkniest, verout, gebroken.
Dit kermen, nacht op nacht, verzwackt den ouderdom,
Versteurt den slaep, of maeckt mijn nachtgebeden stom.
Ick schouw (want tranen uit berouw tot zuivring strecken
Van een bevleckt gemoedt) u rein van deze vlecken.
Mijn amptgenoot, ick weet, ick reck u taey gedult
Te lang, door 't moeielijck vernieuwen van mijn schult;
Zoo menighmael de haen aan 't sluimrigh hart komt kloppen.
Wat raêt? mijn hartaêr berst, in 't eerst allengs by droppen,
Dan korter, drop op drop; dan gietze beecken uit:
En schrey ick niet, zoo is 't alleens of 't hart my sluit.
Ay medebroeder, laet mijn tranen ruim gaen weien.
Laet my mijn dootvergrijp ophalen. laet my schreien.
Zoo klagen 't hart verlicht, vaer voort met uwe klaght.
De nacht vermaent my weêr aen 's Heilants jongste nacht;
Waer in d'Aertspriesters zelfs, schijnheilige Ouderlingen,
En Schriftgeleerden hem, met stael en stocken, vingen,
Door d'opgeruide schaer, en dien Iscarioth;
Verkoopende, om wat gelts, zijn' meester, en zijn' Godt.
Ick trof in 't hondert, met den korten krommen degen,
Maer als vergeefs: elck vloot, en Simon stont verlegen,
Verlaten, en most zien, tot stervens toe bedruckt,
Hoe deerlijck Jesus daer zijn oogen wert ontruckt,
En stewaert in gesleept. 'k zagh om: elck was geweken.
'k Had nu door meesters last den houwer opgesteken;
En twijflende of mijn trouw hier mede moght volstaen,
Volghde al beducht de torts en nachttroep achter aen
Gelijck een dwalend lam al blatende den harder,
En 't siddrend voor den wolf; dan dichter, dan wat verder.
Helaes! zy sleurden 't Lam in 't priesterlijcke hof.
Ick zagh dit, en verdroegh 't. vergreep ick my niet grof?
Och och och och och och.
Ghy had u vroom gequeten.
Ick stijgh de trappen op, daer 't hof, op Godt gebeten,
Krioelt, en woelt, en galmt, en lastert, zoo versteurt;
En Kaïphas quansuis de kleedren rijt, en scheurt.
'k Hoor spuwen in 't gezicht, en klincken voor die wangen,
Waer aen zy 't dootzweet zien, by roode drupplen, hangen.
Nu Christus, propheteer: wie klopt u voor den mont?
Een meisken, dat my, in de voorzael, zitten vont,
Stoof op: dit's oock van 't slagh, die twist en oproer zoecken.
Ick schrik, verzaek mijn' heer, verdoem mijn ziel met vloeken,
Noch eenmael, en nog eens; en daetlijck kraeit de haen;
En Jesus ziet my stijf met straffende oogen aen,
Die dringen in de ziel. waer was ick toe gekomen!
Het hart wou op de tong, die liet zich naulix toomen,
Wee my, ellendigh man! erbarm u mijns! o heer.
Mijn broeder, schrey niet meer.
O Haen! de dagh wou op: my docht mijn hart wou sluiten.
Ick gingk beklemt om 't hart, ten hove uit, recht naer buiten,
Mijn stille schuilspelonck ontvouwen mijn verdriet,
In 't eerst met stom misbaer: geluit slaen kon ick niet.
Ick sloegh voor deze borst; begon het hair te rocken
Uit mijnen visschers baert; verzuchte, raeckte aen 't nocken,
Aen 't roepen op het lest; lagh plat op 't aenzicht neêr,
Zoo koudt, gelijck een visch, langs 't Galileesche meer,
Noch zieltooght, op den kant des oevers, voor zijn sterven;
Als die zijn element, het water, niet kan derven.
Ick schreeuwde: o waterbron des levens! help my doch
Aen water: help mijn oogh aen tranen; is 'er noch
Wat hoops, wat levens, voor mijn ziel, in zilte plassen.
Maer neen, die vloeckvleck is met tranen niet te wassen.
O mijn vermetelheit! wat heb ick my beroemt
Van voorstant! heilge disch, en spijs, die my verdoemt.
O bloet, o dranck, o kelck! hy spelde 't al te veuren.
O sleutels, wat poortier vertrouwt men 's hemels deuren!
Gena, gena, gena. toen schreide ick, vlaegh op vlaegh,
Mijn oogen root en dick; en harde 't schreien staegh.
Laet tuigen van mijn' rouw, om mijn' bezweken yver,
Die Starrebron, by 't hol; die zuivre en klare Vyver.
O Peter, was dat pal, gelijck een pyler, staen!
En kon een maeghdeken een' man in 't veldt verslaen?
't Viel mackelijcker 't lijf, verkleumt van kou te warmen,
Dan, met gevaer van 't lijf, uw' meester te beschermen.
Och och och och och och. wat kan een ydle schrick!
Ghy zijt, op verre na, zoo schuldigh niet als ick,
Die zelfs de kleederen des steenigers bewaerde;
Daer Steven storte met een hagelbuy ter aerde,
En, van godtvruchtigh bloet, besprengkelt, paers en root,
My lachen zagh, wee my! in zyne onnoosle doot;
Daer 't lijck, half levend, lagh geplet van harde kaien.
Laet Simon zwygen: laet de bittre Sauwels schreien,
Wien Christus uit de lucht die gruwelen verwijt.
O hooft van 't lichaem zelf, waer in ghy sterft, en lijdt!
O glans, had ghy een' strael in mijn gezicht geslagen,
Eer bey deze oogen noch dien martler storten zagen.
Die Heiligh badt voor ons, en steegh de wolcken deur.
De steenen werden root, mijn wreetheit hiel haer kleur.
Mijn handen, hebt ghy oock doornagelt den Gekruisten?
Wee my, wee my, wee my! wie klinckt my daer met vuisten
Zoo fel in 't aengezicht? o nachtgeest, zijt ghy dat?
Sla toe, 'k verdien noch meer. ick zit van bloet bekladt.
Verneder dezen worm, eer hy zich verhoovaerdigh.
'k Vernoegh aen die gena; ben ick haer anders waerdigh.
Och och och och och och och och och och och och.
PETRONEL. PETER. PAUWELS. PLAUTIL.
Wat kermen hoort men daer? wat wil dat steenen toch?
Wy naecken het gevaer, en dienen niet te sammelen.
Wie spreekt'er?
Hoor, ay hoor die ysre ketens rammelen.
My dunckt ick ken die spraeck. hou schiltwacht in dien hoeck.
Verneemt ghy ronde, of volck, zo brem eens. hou u kloeck.
De maen komt op, wiens schijn my luttel kan behagen.
Het licht is zelden vrient van heimelijcke lagen.
Dat geldt, in Jesus naem.
Hoe gaen wy? slim, of wel?
Waer sleept men ons by nacht? wie leit ons?
Petronel.
Uw dochter naer 't gemoedt. ick bid u, volght te gader,
Ay oude Vader, volgh; ghy mede, o goede Vader,
In dezen achterhoeck, en uit den maneschijn,
In schaduw van dien muur: dat zal wel veilighst zijn.
De schiltwacht heeft den slaep vry gulzigh ingedroncken.
'k Verneem noch geen gewagh. ay hoor dien wachthont ronken,
Voor dezen drempel. lof zy u, Emanuël,
Die dit beleit. dit schijnt geen menschelijck bestel.
Het zou niet hinderen al schuilden wy wat verder.
O Jesus, u zy lof. o aller herdren Herder.
Nu Vaders, gun my, dat ick mijn verlangen blusch,
Dees hantboey eens ontsluit. laet my betyen. sus.
Een dalende Engel zy mijn hulp, en medewercker.
Ghy draeght de sleutelreex van kluisters, en van kercker.
Mijn kint, wat droom is dit? wat durft ghy op u laên?
Wie vordert u tot zulck een zorghelijck bestaen?
De vijftigh zielen zelfs, gezalight van uw handen,
Ter stede daer ghy zuchte, om 't knypen dezer banden;
De Roomsche kudde zelf, van Peters staf geweit,
En al wat, nacht en dagh, om zijn verlossing schreit,
En vast, en waeckt, en bidt (daer zy ter sluick vergaren)
Dat d'opperherder wil zijn' onderherder sparen,
Ten minste noch een wijl. gedooght dan, en gehengt
Te volgen, hant aen hant, daer Petronel u brengt,
In 't onderaertsche hol, by zoo veel aengezichten,
En kennis; om hen door uw wederkomst te stichten;
Te stercken in den strijt uw strydende gemeent.
My dunckt ick hoor alree, hoe 't hol van blyschap weent,
En galmt; terwijl ghy schijnt twee starren in het midden:
Dies volght my, op mijn bede, of liever op hun bidden.
Zoo Jesus dit behaegh, hy zende een' Engel neêr:
Hy sluit den kercker op, en helpe ons, als weleer.
Godt bezight Engelen, of dienst van zwacke menschen.
Maer Englen weten best, of 't nut is 't geen wy wenschen.
De menschen holpen u weleer ter goeder uur.
Uit geen gevangkenis, maer van Damascus muur.
Uit een gevangkenis van vesten, dicht gesloten.
Waer Christus staeg gevlugt, zijn bloet waer noit vergoten.
Het hooft most bucken, tot verheffing van zijn leên.
De leden met hun hooft zijn lot-en-kruisgemeen.
De kudde treurt, wanneer de herder is ontslapen.
De vrome herder zet zijn leven voor zijn schapen.
Wanneer 't de noot vereischt, dan zwicht hy voor geen doot.
De grootste Harder smeet zich willigh in die noot.
De grootste Harder leert de kleensten 't kruis ontvlughten.
Maer onder en aen 't kruis daer bloeien schoone vruchten.
Ontydigh kruis brengt wrange en bittre vruchten voort.
't Is altijdt kruistijdt. kruis is 't schoonst dat my bekoort.
Ick roem in Christus kruis, ja sterven is mijn leven.
Wat heeft mijn vlught weleer al ergernis gegeven?
Uw leven stutte Godts vervolghde en wanckle schaer.
Mijn nazaet, roept my Godt, neem deze schaepskoy waer.
Als Godt u roept, dan kan de nazaet haer bezorgen.
Waer toe dit uitstel dan? waer toe gedraelt tot morgen?
De kinders scheiden van den vader tijdts genoegh.
De vader zagh lang grijs: hy scheit nu niet te vroegh.
d'Olijfbergh zagh ons van dien lieven meester scheiden.
d'Olijfberg zagh oock, hoe bedrukt zijn jongers schreiden.
Wy scheidden evenwel, getroost en onbevreest.
Zijn Engel trooste u strax; daer na de Pinxtergeest.
Die zelve Geest kan u oock troosten, en verquicken.
Nu is het vlughten nutst, tot dat wy 't kunnen schicken.
't Geen nut en oirbaer schijnt past strax een yeder niet.
Zich zelven reuckeloos te werpen in verdriet?
Men eert den Heilant zoo, door tranen bloet, en wonden.
Stroit roozen voor het zwijn: worpt perlen voor de honden.
Wat roos wat perlen heeft Godts wysheit niet gestroit?
Noch bleef de boosheit blint, hardtneckiger dan oit.
Dat zal haer in den dagh des oordeels overtuigen.
Uw kinders kryten, om uw leering noch te zuigen.
Zy zijn nu groot: hun dient geen melck, maer stercker spijs.
Misgunt men ons die rust, in 't hemelsch paradijs?
Zy hopen daer met u te rusten, zonder ende.
Wat houdenze ons dan hier, gebonden aen ellende?
Uit liefde, en een gemoedt van droefenis beknelt.
Men moet ten hemel zoo instormen met gewelt.
De hemel staet alleen niet op voor martelaren.
Ons voorbeelt quam aldus den hemel ingevaren.
Hy had zijn midlaers ampt voltrocken hier beneên.
Wy hebben hier den strijt, ons opgeleit, volstreên.
Gedenckt ons andren dan, die hier noch moeten strijden.
Wie triomferen wil, leer strijden, sterven, lijden.
Zy strijden moediger, daer hoofden voor hen treên.
Wy treden nu voor uit: waer toe dan dit gesteen?
Ga dochter, en ontlast die naer uw komst verlangen.
Wy geven op een nieuw ons wederom gevangen;
Zoo raeckt noch ghy, noch wacht, noch niemant in verdriet.
Heeft dan mijn trouw vergeefs gelegenheit bespiet?
Vergeefs het lijf gewaeght, om u het lijf te bergen?
Och vaders, vaders och, hoe kunt ghy ons dit vergen?
Is Petronel, ja al de kudde u niet meer waert?
Ten minste volgh my na in 't hol, daer 't al vergaert,
En wacht, en treurt, wat om uw uitkomst is verlegen:
En kan u niemants raet noch liefde daer bewegen,
Noch houden uit den muil van 't gapende gevaer;
Zoo keert van waer ghy quaemt. o al te vierigh paer,
'k Hoor onraet, zoo my dunckt, van volck op straet, of ronden.
Ick bidde u om de vijf quetsuren, de vijf wonden,
Om speer en nagels, om de scherpe doornekroon,
Gevlochten om het hooft van Gots verdruckten Zoon,
Bewillight Petronel haer hartelijcke bede.
Of (weigert ghy te gaen) ick treck, ick sleep u mede.
Is 't hier noch dralens tijdt? het schemerlicht breeckt aen.
Ick hou van veer de wacht, en kan uw spraeck verstaen.
De leste ronde komt. ghy zult het stuck ontdecken.
De Vaders weigren meê te gaen: men moet hen trecken.
REY VAN GEKERSTENDE SOLDATEN.
Voor Jesus naem, en Caesars Rijck,
Het zy in sterven, of in leven,
Staen wy gereet, een yegelijck
Zijn eer en eigen Recht te geven,
Door schuldige onderdanigheit;
Gelijck wy Gode en Caesar zwoeren;
En, met een wettigh onderscheit,
Ons tweederhande wapens voeren;
d'Onzichtbaere, om de blinde maght
Des afgronts Christelijck te keeren;
De zichtbaere, om gewelt, met kracht
Der armen, van 's Rijx hals te weeren;
Van 't Capitool, en al den Raet.
Dit past een Christensch Roomsch soldaet.
Die zelve Caesar zal wel haest
Ons nieuwe Ridderschap bestoken,
Op datze, van de doot verbaest,
Jupijn met wierroock ga beroocken,
En den gekruisten Vorst verzweer;
Haer hoop, en zekerste betrouwen;
Den Vorst, die d'afgoôn preeckt ter neêr;
En tempels leert van harten bouwen,
Waer in hy leeft door zynen Geest;
Veel min gedient met goudt, en marmer,
Dan met een ziel, die zucht, en vreest;
En keert den levenden beschermer
Haer aenschijn toe, haer' rugh Jupijn.
Waer zal dan Christus ridder zijn?
Al stonden wy, met heele benden,
Gekerstent, blanck in 't harrenas,
En dat'er slechts een schrede was
In 't midden, tusschen moortellenden,
En 't Heidensch offren, naer den sleur;
Wy koren Christus voor den keur:
Wy lieten zygen weer en wapen;
De pylen speeren zwaerden slapen,
En offerden, als tamme schapen,
Ons willigh op, aen 't weerloos Lam,
Dat stom van zelf ten outer quam.
CORNELIA. AERTSOFFERWICHELAER.
Aertsofferwichelaer, hou op van meer te spellen,
Uit zoo veel teeckenen, als ghy ons komt vertellen,
Met die daer buiten staen. ons gruwt van dit verslagh.
Al wat men, nu te nacht, en oock voorhenen, zagh
Op d'aerde, of in de zee, of aen de lucht, gebeuren;
Beduit verandering, en komt den godtsdienst steuren,
Met eenen 't gansche Rijck, de wyde weerelt door;
't En zy men 't slangenest en nieuw gebroetsel smoor;
Eer 't met vergiften tant den hiel der Priestren tarte,
En aenvliegh. maer wie treckt den godtsdienst nu ter harte?
Dat komt op Caesar, 't hooft der heiligheden aen.
Zoo lijdt de godtsdienst last, en kan niet langer staen:
Want hoe zou die in 't Rijck der Koperbaerden bloeien?
De derde outgrootvaêr dorst 's Aertspriesters maght besnoeien;
Vereerende eerst aen 't volck den priesterkeur; waer mé
Zijn heilooze afkomst nu, op des Hooftpriesters sté,
Vast pronckt; en stadigh uit om d'outers te verdrucken,
Betoont, tot ons verdriet, dat hem der oudren nucken
Noch zitten in den aert; wanneer hy 't out geloof
Verdelght; het heilighdom den krijghsliên geeft ten roof;
Ziet koor noch kercken aen; acht alles onverboden;
En smelt in krijghssoudy de goude en zilvre Goden,
Ja d'opperschutsgoôn zelfs, met al wat Rome stut,
En sterckt. al wort de buick der schatkiste uitgeput,
En 'tschamel volck den rugh, door schatting, ingereden;
Hy durf aen overdaet hun zweet en bloet besteden.
Oock 't Priesterlijcke gout, gespaert in tijdt van noot.
Mevrouw Cornelia, zijn moedtwil, al te groot,
Beschaemt Salmoneus zelf. wie kan dien hooghmoet temmen?
Die durf wel in de bron van Mars den vader zwemmen,
't Gewyde water daer ontwyden, door de smet
Van zijn onzuiver lijf, geplaeght in 't krancke bedt.
Maer wat ontziet zich een, die raet om laegh durf zoecken,
Door toverofferhand, by ongoôn, en by Vloecken?
Die godtlooze, overtuight in zijn' verwaten geest,
Tradt huiverigh te rugge, op 't Eleusynsche feest,
Van die geheimenis, zoo ras hy hoorde roepen:
Vertreckt, misdadigen: vertreckt, besmette troepen.
't Valt langkzaem, eer de plaegh des hemels op hem druip.
Maer op dat midlerwijl dees pest niet dieper kruip
In 't ingewant des staets; en glip door al de leden
Van 't Rijck; is 't noodigh 't hooft van zulcke nieuwigheden;
Aen 't groeien dagh op dagh, te plettere te treên:
Gelijck Pilatus dat, in 't hooft der Jootsche steên,
Vermorzelde op een rots; hoewel die vruchtbre droppen
Nu grimmen, als een oegst, met giftige adderskoppen.
't Is noodigh, dat'er een, uit onzer aller naem,
Den Vorst hierom begroet.
Maer wien acht ghy bequaem,
Om, met dit nootverzoeck, den troon te voet te vallen?
Wie meer dan u, mevrouw, of yemant van u allen?
O onbesproke ziel, en Moeder, zonder dat;
Die het Trojaensch altaer bewieroockt, met uw vat,
Het welck voor Vesta smoockt; haer Godtheit aengenamer
Om u, die toegangk hebt in haar geheimste kamer,
En wie 't Palladium alleen wort toebetrouwt;
Om u, die 't eeuwigh vier met voetsel onderhoudt,
En, nacht en dagh, bewaeckt: Vooghdesse der Vestalen,
Uit welcker aengezicht de kuischeit met haer stralen
d'Onzuiverheit beschaemt, en ontuchts geilen nacht:
Uw lippen hebben 't hart des Vorsten in haer maght.
Uw woorden binden hem, gelijck vergulde schakels;
En Nero hoort uw stem, als goddelijcke orakels.
Hy schonck u 't Recht, om naer 't Olympisch feest te gaen.
Het bijl-en-bondelrecht blijft voor uw' hairbant staen.
De Burgemeesters zelfs, de Schouten, en Raetsheeren
Gaen uit den wegh voor u. woudt ghy u eens verneeren,
Tot troost des priesterdoms; dat nergens heul aen vint,
En stroit zoo vruchteloos zijn klaghten in den windt;
Dit eerloos rot zou zich niet langer durven reppen.
d'Aertspriesters zijn alleen de Goden, die u scheppen:
Dies ga ons t'zamen voor, en roept uw' Vader aen.
Noemt ghy hem vader, om dat vaderlijck bestaen;
Dat vaderlijcke hart aen Rubria bewezen?