El Consultor de los párrocos (1877-07-18 00:00:00), página 4

uti validum defendatur; in foro interno, seu conscientiae, velut nullum, modo dicto, convalidandum est.

SEGUNDO CASO.

Estne validum matrimonium, contractum a surdo muto, qui solis signis, non autem verbis, consensus ostendere valeat? Estne absolute necessarium, sive necessarium necessitate sacramenti ut consensus semper, et ab omnibus verbis manifestetur?

Questio haec, que non semel, sed pluries nobis fuit proposita, valde quibusdam in locis agitatur, et non eodem modo, ut putamus, ad omnibus resolvitur. Nostra attamen in humili judicio, difficultas, si adeat, facile quieit solvi. Hoc ut pateat, momenta, quibus nostra sententia falexit exponamus, et contrariae sententiae objectiones deinde, et sin gillatim disjiciemus.

Ad valorem matrimonii non requiritur necessario, sive modo absoluto, ut consensus verbis exprimatur. Ut theologi omnes docent, et Ecclesia credit, necessitate sacramenti solummodo expositur ut adsit consensus internus, externus, et liber. Internus, quia si solum est in ore, non autem in corde, non est verus consensus. Externus, quia in contrac tibus bilateralibus, ad mutuum obligationem contrahendum, necessum omnino est, ut uniusquisque ex contrahentibus, qui obligatur, sciat alterum pariter eodemque tempore obli gari. Et quomodo hoc sciet si consensus externus non est, aut verbis sine signis non manifestetur? Liber tandem, quie cum de pactis agitur, coacta voluntas non est voluntas, nec diei potest velle, qui reponse non vult, et si vi aut metu, contra suam voluntatem se velle inuait.

Jam vero in surdo muto quid esse consensus internus, quia voluntate, intellectuque non caret: consensus externus, quia signis indubius illum ostendere valet, et consensus liber, denique, quia auditus et loquela defectus liberrum arbitrium nullatenus destruit.

Igitur surdus mutus matrimonium potest celebrare, quam quam verbis ejus consensus non valeat exprimere.

Hoc confirmatur:
1. Auctoritate Catechismi Concilii Tridentini, in quo hac super re dicitur: «Verborum loco tum nutus, et signa, que minimum consensus aperte indicent, satis ad matrimoni um esse possunt» (1).
2. Auctoritate Innocentii III, qui ajebat: «Surdi et muti possunt contrahere matrimonium, sine verbis. Quod enim verbis non possunt, signis declarare valent» (2).
3. Doctrina communis theologorum, qui et auctoritate, et ratione innixi, uno ore, surdos mutos matrimonium valide, liciteque contrahere affirmant. Nihil facilius quam innumera oram testimonia huc spectantia affiere.
4. Praxi totius Ecclesiae, que semper, et ubique surdis mutis matrimonium contrahere permittit, et permitit.

Rigorista idcirco, qui hanc certissimam sententiam non probet, rationi theologicae, auctoritati Innocentii III et Cate chismi Concilii, communi theologorum doctrine, atque totius Ecclesiae universalis et constanti praxi adversatur, quod non absque summa temeritate, et certo errandi periculo fieri valet. Rigorismus duncere assollet ad singularismum, in quo potest inveniri extravagantia, non autem prudentia, nec veritas.

Nostra vera, ac communis sententia sic confirmata, ad majorem rei elucidationem, nunc que opponuntur objectio nes brevitate summa expendamus.

Objectio 1. «Uti docent communiter theologi, consensus interior, nullo externo sensu manifestatus, non sufficit (1). Sed consensus surdi muti nullo externo sensu manifestatur. Ergo non sufficit.»

Nego minorem. Surdi muti etenim consensus non mani festatur verbis; at manifestatur signis alius quae certissima, ac clarissima sunt. Surdi muti profectum scient eorum voluntatem nutibus, multisque alis modis, absque ullo dubio exprimere.

Objectio 2. «Melchior Canus et Concina ajunt, quod, si admittitur sententia, que docetipsos contrahentes esse matrimonii ministros, matrimonium solis nutibus, non verbis, contractum non est verum sacramentum. Sed hodie communter haec sententia admittitur. Ergo pariter admittendum matrimonium surdi muti, solis nutibus contractum, verum sacramentum non esse.»

Heic major falsa prorsus est. In hoc Melchior Canus et Concina, pace tantorum vivorum sit dictum, et falluntur, et eorum errore, bona fide decepti, alios fallere contintuntur. Nec sacerdos est matrimonii minister, uti nunc a theologiis fere omnibus traditur, nec, ut ostendimus, necessum omnino est, ut consensus verbis dumtaxat exprimatur. Umqum Ecclesia docuit, contrahentes, qui sunt matrimonii minist er, teneri ad eorum consensus solis verbis exprimendum. Hac in re Canus, et omnes qui eum sequuntur, affirmant quod Ecclesia non affirmavit, et idem affirmari nequit. Ecclesia doctrina non est quod placuit Cano; sed quod: a Domino edocta, docet eadem Ecclesia. Etatem habet: ipsa pro se loquatur. Ast quando vel per Sacras Scripturas; vel per Patres, vel per Concilia, vel per Summos Pontifices, vel saltum per communem, aut communem Auctorem sententiam docuit Ecclesia consensus solis verbis, non vero alius signis posse exprimi? Umqum! Ergo minime hoc est supponendum.

Objectio 3. «Ecclesia, ut inquit Concina, Sacramentorum ministros mutos, et surdos non habet» (2).

In casu de quo agitur, nego suppositum. Concinæ sententia, que ut falsa hac in parte rejicienda, minime obstante, certum est, Ecclesiam unquam doctrinam hanc ad matrimonii ministrum voluisse extendere. E contra semper probavit, et nunc et ubique probat proxim inspiciendi tam quam sufficientem aut validum consensus a surdis mutis solis signis, non verbis, manifestatum. In matrimonio, quod verbis contractus est, sicut in omnibus contractibus, ministri sunt ipsi contrahentes, et in illis nulla alia forma necessario requiritur, nisi quae sufficiat ad mutuum voluntatem, sive partium consensus certo exprimendum.

Objectio 4. «In Concilio Florentino expresse dicitur quod causa efficientis matrimonii regulariter est mutus consensus, per verba de praesenti expressus. Ergo consensus qui verbis non exprimitur, causa officii matrimonii non est.»

Nego consequens. Hae namque non est vera horum Concilii verborum significatio. Concilium non dicit consensus samper ac necessario verbis, et solis verbis debere exprimi, sed regulariter aut communter hoc ita accedere, quod non negatur. Concilium duo afirmavit, scilicet:
1. Consensus esset ausus efficientem.
2. Hunc consensus regulariter, vel communter verbis solere manifestari, quia regulariter, aut communter homines vel surdi muti non sunt, vel loqui valent.

Ast heic, ut patet, nullo modo assuritur, in casu necessitatis, quando nempe qui contrahit loqui non potest, consensus aliter expressum sufficiens ad valorem non esse. Cur docendum quod Sancta Synodus minime docuit?

(1) Videitur Concina, Theologia Christiana, t. 10. lib. 2, de Matrim., Dissert. I., cap. 6. n. 4.
(2) Loco citato, n. 6.