El Consultor de los párrocos (1877-01-24 00:00:00), página 3

4. Non est contra justitiam pro pluribus sacrificii stipendium accipere, et sacrificium unum offere (1).

Hoc reprobatum fuit ut impia ac sacrilegia piae donationis voluntatis defrandatio.

5. Regulares possunt in foro conscientiae uti privilegiis suis, quos sunt expresse revocata per Concilium Tridentinum (2).

Hoc erat Concilii Tridentini decretum contemnere, aut ejus inobservantiam saltem excusare.

Ex quibus evidentiter apparet, poriculum laxismi consistere in eo quod ad morum relaxationem tendat, seu ad legum obligationem tollendum collinet.

Quarta regula. Umquam supponatur definitum, approbatum, aut improbatum quod ab Ecclesia definitum, approbatum, aut improbatum non fuit. In hoc et fuerunt, et adhae sunt magni momenti errores. Non desunt quidem homines, qui nimis proprio iudicio fidentes, summo studio et etiam obstinato animo nitantur consequi, ut quod credunt ab omnibus creditur, et quod negant ab omnibus negetur. Theologi, v. g., disputant, an, supposita veritate predestinationis, praedestinatio sit ante vel post praevisa merita. Ecclesia, qua columna ac firmamentum veritatis est, nec questionem solvit, nec scholarum catholicarum diversas sentencias reprobavit. Si igitur Ecclesia, hae in re judex unions, nullam ex his catholicis sententias sancivit, nemini licitum erit nec suam votui fidei articulium predicare, nec contrariam uti hereticam condemnare.

Idem omnino dii potuisset sa systematisbus thomistae, augustinianorum, et congruistrum, que ad gratia divinae efficaciam explicandam fuerunt excoxitata. Omnia a catholicis sustinentur, ab Ecclesia permittuntur, et idem a nomine privata auctoritate poterunt unquam condemnari.

Et quod de his dicitur, de omnibus ab Ecclesia non definitis, dicendum est. Doctrinae damnande non sunt nisi quando et quomodo ab Ecclesia damnantur. Qui aliter se gesserit, ob ejus superbiam aut temeritatem, non laude, sed reprehensione erit dignus. Dum Ecclesia non loquatur, opiniones defendenda non sunt, nisi prout tales opiniones, et nihil amplius. Si sunt probabilissima, utprobabilissime; si sunt probabiliiores, ut probabiliores, si demique sunt tantum probables, ut tantum probables.

Quinta regula. Non admittenda doctrina, quibus Ecclesia Romana, non faveat. Hae regula tutissima est. Experientia enim docemur, in rebus quae ad fidem morbosse pertinent, Romanae Ecclesiae theologiae, vel antiquae Christi Vicarii definita, ab errore discedere, et ad veritatem semper convolare. Quod ergo Romae docteur, doceat ubique.

Sexta regula. In rebus dogmaticis, moribus, atque disciplinabilibus, non ratio antequam auctoritas, sed auctoritas antequam ratio consulenda, audiendae est. Con- fundi non debent ratio et usus humane rationis. Ratio vera semper justitia ac veritati est consona; ast usus humane rationis, quantumvis ratio committeri appetitur, frequentissime fallax est. Hanc ob causam, etiam non de ratione, in se considerata, de humane rationis usu admonendum diffidendum est. Propterea ait Sacra Scriptura: Ne sis sapiens apud temetipsum (3), id est, ne sis superbus, ne nimium tuo proprio iudicio fidas. Auctoritas, si est divina, est ipsa externa ratio Dei; si est ecclesiastica, est infallibilis ratio Ecclesiae; si demum est theologia, est prudentis aliquo tuta theologicorum ratio. Et quis audabit fallibilem hominis rationem veterum Dei rationi, infallibili Ecclesiae rationi, vel prudenti atque tuta theologicorum rationi praeponeret? Divus Augustinus, hac super re agens, inquisit: Quanlilitas rationis acuminie polleamus, natura ordi ita se habet, ut dum aliquid discimus, rationem precedat auctoritas (1). Et si hoc de rebus etiam humanis asservitur, quanto magis de rebus ad revelationem divinam, que non nisi per auctoritatem potest agnosci, pertinentibus, asserendum est?

Septima regula. Non est admittenda opinio que communi theologicorum sententiae sit contraria. Communis enim sententia considerari debet voluti quaedam expressio doctrinae Ecclesiae, que continet ac servat apostolicas traditionis depositum. Insuper, difficile, ne dicam impossibile, videtur, ut aliqua theologicorum opinio sit communis, quin saltum indirecte, approbata fuerit ab Ecclesia. Hinc quod umquam non temere agat, qui a communi theologicorum sententia sudeat discedere. In hujus rei exemplum sit quod accidit ipsi Melchiori Cano. Hie certe clarissimi ingenii miroque eruditionis vir, ad ostendendum communi theologicorum opinionem aliquando posse esse fallibilem, vere notatu dignam dissertationem contextit, ut probaret, ministrum Sacramenti matrimonii esset Parochum vel sacerdotem, non abstanti communi theologicorum opinioni contrarium assentiri. Melchior Canus hanc questionem sedulo expendit, perplures autores consultit, multa- que rationesque sive argumenta pro se allegavit. Ast quid inde? Ostendit suam particularem sententiam veram esse, aut merito debere communi theologicorum opinioni propo- ni? Minime gentium. Econtra ejus opinio semper veluti singularis ac parum tutafuit considerata, et hodie tamquam omnino improbabilis ab omnibus rejicitur (2).

Octava regula. Autores systematici, in eo quod systematich sint, non nisi caute legendi, et raro erunt sequendi. In rei hujus confirmationem exempla aliqua affaramus, tam ex probabilitaristis quam ex probabilistis. Ex primis, nempe probabilistis, non nisi caute legantur:

1. Historia probabilismi, Concinis. Hic etenim Auct- tor, quamquam eruditissimus, admodum infensus cum probabilistis esset, suis prejudiciis deceptus, non raro legit quod Auctores, quos refellit, nullatenus scripserunt.

2. Libros omnes P. Patucel pro probabiliorismo et contra Sanctum Alphonsum de Ligorio editos. Patucel namque, profecto et doctrina et virtutibus clarus, hac in re allicinatus, bona fide, existimans se obsequium sic praestare Deo, omnem comitebatur allicinari.

3. Inconmoda probabilismi, P. Mas, theologus hispa- nus, qui tempore Caroli III Regis opus suum evulgavit. Eruditione quidem pollut, sed cum mala fere omnium probabilismo tribuire intentat, cerebro et videt quod non est, et quod reapse est non videt.

Ex probabilistis, inter alios, eo quod systematich sint, tamquam suspecti habe ndi, sequentes seligemus:

1. Francolinus, in suo opere Clericus Romanus, et in omnibus, que adversus tutoristas scripsit.

2. P. Jacobus Sanvitale, suo in opere contra Historiam

(1) De Moribus Ecclesiae, cap. 12.
(2) Nuper, anno nempe 1871, apparuit in Italia opus haud parvo voluminis (300 paginarum), cui titulus: Consola- torium christianorum, in quo autor, quidam expro- vincularis de Clerico, in qua plerumque familia ostentare con- tur, anno Canti opinionem veram esse. Pallitium tamen. Quae solidissima argumenta apparent, non nisi finites argu- tiae sunt. V. Revue des Sciences Ecclésiastiques, us. Octo- bris et Decembriis 1876.