El Consultor de los párrocos (1876-07-17 00:00:00), página 4

annus ad profitendum, quia eo ipso quod assensum praebet ingressui, videtur consentire, ut detur tempus ordinarium novitiatus. Si autem sine alterius consensu ingrediatur, habebit bimestre (1). Tertia sententia, quam veriorem reputo, licet duae praecedentes probables sint, docet id bimestre dari ad deliberandum de Religiosis ingressu, ad profitendum vero dari integrum annum, qui annus a iudice coactari neguit.

Difficultas 2.a Utrum retenta opinione probabili, dari sponsis bimestre ad profitendum, hoc sit correctum per Tridentinum, sess. 25, De Reg., cap. 10, statuens nullum ad professionem admittendum esse, nisi transacto integro novitiatu anno? Dux est sententia. Prima aut non esse correctum, et sio cogendum esse sponsum profiteri intra bimestre prescriptum dicto capita Ex publico, quamvis non expleverit statum 16 annorum requisitam eodem capit 15 Tridentini. Ductor, quia lex posterior, generaliter, et indistincte loquens, limitanda est per specialem antiquorem, et juxta illum intelligenda, nisi expressis verbis illi contradicat. Secunda sententia, quae probabilior est, ait corrigi per Tridentinum, et ita non posse coactare annum probationis, quia Tridentinum generaliter et per verba negativa statuerit, ne ante annum fiat professio, est generaliter, et in omni casu intelligendum. Lex enim universalis negativa, est universaliter intelligenda. Hinc infestur, quod si sponsa duodecim transact ad Religionem, spectatur sponsum quattuortrennio, cum profiteri nequeat ante 16 annum expletum. Observandum tamen est, quod si alter sponsum praetexto Religionis, minus difficil matrimonium consummare, vagando de una religione in aliam, intra novitiatu annum, possa judicium compelere, dato termino peremptorio, ut maneat in una Religione, in qua completo novitiatu anno profestatur, vel ad sponsum alterum redeat et consummat matrimonium.

Difficultas 3.a Utrum bimestre sit precisum, ita ut iudex nec posset prorogare, nec coactare, vel sit arbitrarium? Vide- tur non posse, quia quavis ex causa posse regulariter iudex terminum lego prescriptum restringere, vel prorogare, id non procedit, quando lapsa termino, ponitur poma privationis, vel alia similia. Sed hoc bimestre ponitur a jure, et eo transacto privatur sponsus jure amplius deliberrandi et excommunicandus est, si neget debitum; ergo non est arbitrium, sed praecisum. Ceterum dicendum est hoc tempus esse arbitrarium et ita posse iudicium, causa cognita, restringere vel prorogare, quia licet quando datum terminus a lege, absque judiciis ministerio, nequeat judex restringere vel prorogare, cum non sit supra legem; secus tamen est, ubi datur ministerium judicis. Non debet tamen iudex ab eo bimestri facile discedere, cum juris terminus sit.

Difficultas 4.a Quot dies continere debet bimestre? Nominem inveni in propriis terminis disputantem. In generis autem, dum mensis in iure fit mentio, quot dies continuerit, disputant multi. Et quidam dicunt viginti octo dies continere, ex quibus quatuor hebdomadae consurgunt. Alii vero dicunt continere triginta dies. Alii prudentis arbitrio relinquunt Sit tamen Conclusio I. Quando lex, vel statutum concedens mensem, disponit a quo tempore mensis incipiat, ut a die electionis, vel a die per iudicium designanda, tunc accipitur mensis, secundum quod incurrit in Kalendario, et quod ex illo mense deficit, accipitur de sequenti, et ita habebit mensis illa triginta dies, vel triginta et unum, ut in Kalendario occurrit. Computatur, autem dies hi de momento ad momentum. Conclusio 2. Quando jus, vel dispositio non exprimit a quo tempore mensis incepit, ut dum conceditur indul-

gentia unius mensis, vel duorum, vel si promittat quispiam se mensem serviturum, tune quidam dicunt illum mensem esse 30 diem, quia sic committerit menses accipientur. Verius tamen est, tune computatis omnibus anni diebus, accepitdam esse duodecimannum anni partem pro quolibet mense. Ex dictis infestur resolutio nostrae questionis, nam cum bimestre currat a tempore contracti matrimonii, et si iudex prescribat tempus, ab eo tempore, menses computabantur eo modo, quo tunc occurrit in Kalendario, et de momento ad momentum. Infestur etiam declaratio Tridentini patenti 16 etatis annum completum, et novitiatu integrum annum, ut professio valida sit: posset enim aliquis existimare satis esset ultimum 16 anni diem inceptam esse, et similliter de ultima die novitiatus anni. Infestur denique, statum ut jejunium obligat necessarium, 20 unius annorum, debere esse omnino completum, de momento ad momentum, computato novitiatus puncto.

Difficultas 5.a Utrum si sponsi nolint ingredi Religionem, tenentur statim initio matrimonii sibi invicem reddere debitum? Quidam censent teneri statim, quia, cum per matrimonium transferatur statim dominium corporis in alterum conjugem, statim tanguntur versus Dominus, potest alter uti illo nisi obstantingrediendo Religionem voluntas. Ergo cum ea deest, tenetur alter corpus concedere. Sed dicendum est, non teneri donec bimestre transact, quia id tempus conceditur ad deliberandum de ingressu Religiosi: quamvis autem hodie nouter conjux ingredi intendant, potest tamen propositum in melius commutare, et ita licet ibi tempus spectara. Praeterea, quia id bimestre non tantum ad hoc conceditur, sed etiam ut sponsi praeparet necessariae solennitatis nuptiarum, et ne sponsas citro sibi traditum sponsam parvipendat Plures enim caus faciet, si traditio differatur.

Difficultas 6.a Utrum si bimestre transacto, vel tempore a iudice prescripto ad consummandum matrimonium, noster sponsus ad Religionem transit, et matrimonium consummatum non est, licet adhuc transire, quantumcumque tempus elapsum sit? Videtur non posse, quia transacto eo bimestri, tenetur alter sponsum alteri debitum reddere, et potest ad id compelli. Ergo non potest ingredi, cum haec sint incompatibilia. Disceundam tamen est, adhuc posse ingredi, quia licet peccarit negando debitum post id bimestre, etiam si Religiose ingredi intenderit, minime tamen amisti jus statim ingrediendum: cum Christus absolute consequerit hoc privilegium Religionis professioni ut semper dirimat matrimonium ratum (1).

Dicta sint satis, ad dubium in consultatione propositum solvendum. Ostendimus namque, sacros canones, et communem, tam theologicorum quam canonistarum doctrinam, sponsis bimestre seu periodum duorum mensium ad matrimonium consummandum concedere. Bimestre ergo procedit ab ipso jure canonico, et ininititur communi et certae Ecclesiae doctrinae.

TERCER CASO.

Quid dicendum de matrimonio, absque licentia parochi sponsae, celebrato coram parochio sponsi?

Absolutio matrimonium hoc validum est, nam Concilium Tridentinum ad valorem sacramenti hujus non exigit presentiam nec amborum conjugum parochorum, nec parochi sponsae, sed dumtaxt presentiam parochi unius ex contraentibus, sive sit expresse vel sponsi. Ergo non infringitur Tridentini decretum, seu validum est matrimonium, et si cele-

(1) Citaciones a P. Thoma Sanchez factas hic brevitate gratia ommittimus.

(1) Sanchez, De Matrimonio, lib. 3, disp. 24, per totam ubi fuste, et multis allegatis rationibus atque auctoritatibus haec omnia confirmantur.