El Consultor de los párrocos (1872-09-26 00:00:00), página 2

tendatur; deinde in ipso libro Decretalium complures occurrere notum est (sepiaginata novem collegit Maschaf in suis Institutionibus canoniciis), quae alius decretalibus partim abrogatione, partim derogatione, partim moderatione correctae sunt; neque tamen in mentem cuiquam venit autuctoritati totius libri id quidquam officere, cum manifestum sit, Decretalem posterioriem antiquiori praevelere.

Nunc hoc sedulo est animadvertendum, utrum responsa, qua afferuntur, data sint pro casu aliquo particulari, particularibus eiusmod circumstantiis ratione habita, an in modum regulae generalis fuerint proposita. Illa sane ad instar sunt iudicatariae sententiae; adeoque nonnisi inter litigantes ius faciunt, eisdemque tantum concurrentibus circumstantiis pro norma in aliis casibus haberi possunt, atque generalem regulam tradunt, ea ab omnibus servanda esse, non est dubandum.

Jam vero in ea materia, de qua agimus, responsa, que habemus, ad posteriorem hanc classem omnino pertinent. Nunquam enim in particulari quaestium est, utrum hic, aut illle Episcopos dispensare possit ab impedimentis publicis, urgente necessitate; sed formula generali, Utrum id possint Episcopi; adeoque formula generali semper responsum est, Non posse. Neque id semel, aut bis; sed pluries, constanter, planeque uniformiter; neque temporibus tantum anteaetis, sed etiam recentissimis. Quae sane consideratione digna sunt: nam et ii, qui liberius quod responsa Sacrarum Congregationum senserunt non diffidentur, ex huiusmodi responsorum pluralitate, atque uniformitate coram ipso Pontificie editorum, verissimam eiusmod voluntatem argui, et manifestari.

Venio nunc ad S. Alphonsum, eiusque operum approbationem; qua in re nihil mihi adhibendum est, cum Sanctum ipsum Alphonsum ducem habeam. Is in Dissertazione Apologetica, P. 3, cap. 7, ubi agit de causistarium auctoritate, sapienter animadvertit, complures esse Patres, ac S. Ecclesiae Doctores, quorum nobis doctrina pro norma ab Ecclesia traditur, qui tamen aliquam habent propositionem omnino reficiendam. Quid ergo? An eorum autoritas descrendae idcirco erit, iuque male atque imprudenter tamquam duces dati nobis fuisse dicendi crunt? Nullo modo. Quia de ratione? Quia eiusmodi approbationibus, quibus eorum doctrina pro norma traditur naturalis inest conditio: nisi evidenter constet, eos in aliqua re, licet absque culpa, hallucinatus esse.

Cum plura, que me urgent, negotia longiores trahere moras me prohibeant, tangam breviter que obitcis ex theologiae ratione.

Ais, in extrema necessitate opinione quomodocunque probabili licere uti. At, salva Sacrarum Congregationum auctoritate aiutent, propositionem, de qua agimus, esse falsam, ipse vides, quod nulla predicta propositioni, neque sufficiens, neque tenuis, probabilitas inest.

Urges salutis animarum iura, quibus nulla potestas detrahere quidquam potest. Fator, si vitio legis (maia enim ipsius penitentis dispositio curanda et amovenda est) animarum incurretur detrimentum, eadem a statu legis naturaliter defici. At in re, de qua agimus, nihil tale haberi, vel ipse animadvertit S. Alphonsus verbis a temetipsa citatis. Et re quidem vera, quid obesse animae potest, se moriturus a concubina se separat? Si eiusmodi penitentia scandalis debitum solvat? Si pravorum affectuum sacrificio Deo mox ipsum indicatu satisfaciat? Si salubriter et cum merito id agat, quod horae momento, ipso etiam invito, mors exequetur?

At instas, obiciens presents temporis conditionem, quo nimium matrimonium civile fere ubique constitutum est, et quidem ca lege, ut qui illud inierit, separare se prohibatur. At eiusmodi prohibito quid tandem valeat adversus hominem iam iam moriturum, plane nonvideo. Si enim convalescet, tempus quoque renasceretur, quo possit ad S. Sedem recurri. Ineo, si nem penitus consideremus, civile loc matrimonium difficulitates minuit. Illud enim quod morientem angit, sollicitudo est de prole, que, nisi matrimonium contrahatur, illegitima manet, et hereditate prohibitur. At ab his, qui matrimonii civili iuncti sunt nihil tale timeri potest; quam doquidem lex ipsa civilis et legitimiudem (quod societaten civilem), et omnia successoriae iura proli langerit.

Propreranti calamo, allisque curis distentus haec scripsi, ut voluntati tuae pararem. Quapropter ea talia non censeo, que lucem publicam ferre valeant.

Tibi me semper devinctissimum profiteor.—Roma 17 Septembris 1872.

Camillus Tarquini e Societate Jesu.

NU Estra Carta AL P. TARQUINI.

Reverendissimo Patri C. Tarquini, S. J.

Dile: tissime domine,

Tham milii valde colendam litteram accepi, et quae in illa dicuntur atiente consideravi. Hoc in esse debuit, tum ob magnitudinem rei pertractatae, tum ob reverentiam tibi ipsi debitam.

Attamen tu erga me magnanimitate, benevolentia que confusis, aliqua brevissimo quidem calamo, expone, non ad opinionem uti falsam atque temerariam, jam probatam, sustinendum, sed potius ad pericula que hac in re adeo gravi, prevideo tantummodo significala.

Ante omnia liceat mihi obiter innuere me non admittere nec repellere nisi quod a Sancta Petri Sededammitate, repellaturae. Mihhi, si Roma loquuta est, causa omnino, et pro semper finita est.

Ast, Ioquane est veve Roma? Responsiones Sacrarum Congregationum, licet magna absque dubio auctoritatis, poterunt ut leges Ecclesie ubique, et ab omnibus inspici?

Aprimi tu nescis que haec super re docent magni nominiis theologi.

Scavini, Theologia Moralis, tomo I, tractatu II, disputatione unica, capit. IV, articulo I, de Sacrarum Congregationum declarationum auctoritate loquens, haec dicit: «Sed multi ali item probabiliter diemant cas, licet sint maxime auctoritatis, tamen non obligare omnes, nisi sint emanate de mandato Pontificis, et edite pro toto Ecclesie; quia habentur uti nova leges, que proinde nova indigent promulgatione in universam Ecclesiam.»

Salmanticensis, Cursus Theologiae Moralis, tomo III, tractatu XI, capit. III, puncto II, num. 28, sequentia dicit: «Sed difficultas est, an declarationes Sacrae Con-