El Consultor de los párrocos (1876-12-17 00:00:00), página 2

in casu tria sunt, videlicet, parochiae inservire, in ipsa residere, et horas canonicas persolvere. Primum ac secundum quamvis non meritorie, et tamen quamvis indigne, abs dubio prestat. Malus quidem pastor; aut pastor est. Apud Deum nihil profecto meretur; sed apud homines, materialiter cum aliquid agat, materialiter aliquam retributionem percipere quid. Ad tertium vero quod attinet, nempe ad officium di vinnm, cum nihil omnino agat, nihil omnino valeat percipere. Non vul rectitare, et idae fructus recitationes respondentes, suos facere nequit.

Juxta dicta idcirco, parochus, de quo in casu, potest sibi retinere duas fructuum partes ad parochiae servitium, et residentiam pertinentes, et tenetur tertiae que ob officii divini recitationem datur, in integrum restitutae.

Paragraphus 3. «Excusatus a restitutione ob tenuitatem fructuum beneficij, si percipit a gubernio 4.500 regales uno- quoque annos.»

Minime quidem. Hoc in casu restitutionis excusatio pendet, non a tenuitate redditum; sed solommodo ab impotentia physica aut moralis restitutiendi. Et hoc eum accidat, exca- satio non erit absoluta, seu perpetua; sed dumtaxat temporalis, quae sollicit non durat, nisi dum impotentia physica vel moralis perseveret. Adest impotentia physica quando resps desint vel pecunia, vel res prosto stimabilis, quibus materialiter solvi quest. Et adest impotentia moralis quando, et si aut pecuniae aut res prosto stimabilis non desint, res- titutio fieri non valeat absque magno scando, infamiae pa- riculo, aut allo gravi damno, non ficio, sed certo, quod in vita, homogenea vera timetur. His in hypothesibus suspendi- tur, non autem tollitur restitutio: obligatio.

Paragraphus 4. «Videtur affirmandum praedictam quanti- tatem (4.500 regales) ob tenuitatem ejus excusare, quia hec tam misera assignatio in Concordato concessa non est con- grea laboris praestito a parochio qui omnia munera implet: idaeo potest percipere et retinere totam assignationem gubernii pro muneribus adimplentis, licet alia omissit. Sed oppo- ni potest huius solutioni, quod parochium acceptando post Concordati celebrationem, contractum bilateralern fest se obligando ad omnia munera adimplenda ob stipendium con- cordatum; idaeo tenetur restitutre, si omnia non implet. Res- pondo quod Ecclesia non cessit juri suo percipiendi a Gu- bernio bona alienata, vel quid equivalentis, licet invita, ad vitanda majora mala, consensit in percipiendo hanc miss- ram retributionem, non equivalentem bona alienatis, sed multo minoris valoris. Atqui Ecclesia non percipit aequiva- lens; ergo...

«Præterea Concordatum hic quadammodo est nullus, quia Ecclesia illud celebravit ad vitanda majora mala, et idaeo de- fuit libertas, que ad contractum requiritur.»

Ad hoc respondentium est:

1. Dotationem parochi constituti, non solum a quantitate a gubernio solvenda, sed etiam a juriibus stole et omnibus aliis obventionibus, que ex beneficio, juxta leges canonicas, consuetudineve ab Ecclesia probatas, legitime profiant. Et idaeo, si parochus omnia hece, tam fixa quam casualia, percipit, tenetur ad restitutionem tertiae partes officii omissioni respondentis. Si vero non percipit nisi unam ex his partibus sue dotationis, nempe vel fixam tantum vel tantum casua- lem, tune cum nonnisi dimidium partem dotationis suscipiat, poterit quod accipti retinere, et restitutionem ad tempus in quo reliquum obtineat, differe. Si argo ex toto, vel uno vel alio modo, recipit unam aut duas partes, restitutionem quid differe; si autem suscipit amplius, quod amplius suscipit de- bat restituere. Attamen, si alunde ilia dives est, aut duas partes, quas accipt, sibi ad sustentationem necessarium non sunt, non bene agat, si saltem tertium ex eo quod recipit, non restituit. Parochus de quo agitur, se ipsum ob ejus officii omissionem punire debet. Si vere penitet, etiam in hoc dolorem ostendat.

2. Parochi obligationem munera sua omnia adimplendi pendere, non a pacto aliquo bilateraleri, virtate Concordati in- to; sed a lege divina, juxta quam qui pastor est ovus suas pascere tenetur, et a jure canonicum, secundum quod pastoribus beneficiatisque omnibus quod prestare debent praescri- tur. Ante et post Concordatum anni 1851, parochi munia identi- ca fuere, et sunt, et erunt. Potest non accepit cura eam- rum; aut si accepitur, dum canonice non relinquatur, de am- niorum externa salva curandum est.

3. Ecclesiam sua jura certissima conservare; at hec non agi de eo quod Ecclesia potest per Summam Pontificem vel per Episcopos exigere; sed de eo quod, supposita praesenti disciplina, parochi agere tenetur. Parochus leges non facit; sed leges ab Ecclesia factas servare debet.

4. Diei non posse a Parochis Concordatum fuisse nullum, aut Ecclesie ad illud non sandemand libertatem diffuisse. De hoc namque Ecclesia ipsa et sola judicabit. Si reclaman- dum est, Summus Pontifex, suo tempore et modo debito, re- clamabit. Interes, dum hoc non eveniat, fidelles omnes debent considerare ut validas leges omnes, quae a Sancta Sede ut va- lidae considerantur. Ubi omnes judicent, nemo judex est, et Dabelis confusio apparet. Unaequisque ergo quod in se est faciat, intra sumam propriam sphaeram se continat, et super- riorum attributiones non usurpet. Admodum nobis displicet haec dicere; aut omitti nullatenus debent. Gravissimum et- nem est, ut inferior declare adeunt, superiorem fuisse invi- tum, libertate necessaria cariusse, aut legem ejus propter passum coactionem fuisse nullam. Hoc si merito dicendum est, a superiori ipso, cum diei oporteat, dicetur.

Paragraphus 5. «Objici potest quod Pius IX, in actuali Bulla compositionis non concedit compositionem parochis non receptantium horas canonicas: ergo supponit eos teneriad restitutionem etiam post Concordatum. Respondeo 1, odia esse restringenda, et idaeo hoc restringi debet ad omissionem recitationis officii non ad costera munia omissa. 2. Ne- que horas non receptantes cogendos esse ad restitutionem, nam Bulla compositionis loquitur generatim, et non attendit ad circumstantias presentes, sed ad tempus futurum, si scil- cet, mutatis temporibus, congruam ad status decantam as- signationem perciperent Parochi ex alto Concordato. 3. Bul- lam forte non loqui de sola Hispania; sed de aliis regionibus, in quibus parochi majorem dotationem accipiant.»

Doctrina, que tribus his, responsionibus continuatur, nullo modo valet admitti. Ratio est:

Primium. Quia Concilium Tridentinum, agentes de benefi- cii curam animarum habentibus, ut beneficiatos qui eo quod non residente beneficio fructus suos non faciant, nullo modo ad compositionem posse admitti. En Concilio ipsius verbis:
Prohibita quacumque conventione, vel compositione que, pro fructibus maleperceptis appellatur, ex qua etiam pravi- diti fructus in totum aut pro parte ei remitterentur (1).
Hoc Concili decretum generale est, causique omnis aliqua- ulla exceptione complectitur. Notandum tamen est, in casu presenti, ut ostendimus, minime agi de restitutione ob de- fectum residence, nam parochus de quo agitur, licet male resideat, residet tamen, quod sufficit ut in hac parte pone Tridentini privations fructuum illi non infligatur.

Secundum. Quia impressariam non valet admitti principium illud: Odia restringi, favores convenit amplia- re, non hoc intelligitur quando lex est dubia, non autem quando, uti nunce accidit, certa ac clarissima est.

(1) Sessione 23, De Reform., c. 1.