El Consultor de los párrocos (1876-07-28 00:00:00), página 5

Question 2. Supponit Concilia, pravam animi dispositionem existere, in eo qui bona fide et cum ignorantia invincibili procedit, quando praevidebat motioeum ipsi paciendam non profuturam. Si hie est prava animi dispositio, est mala ac positiva graviter peccandi voluntas, atque idcirco grave peccatum. Ego in hoc casu, qui cum ignorantia invincibili procedit, si moritur, damnatur. Admittendum ne erit hoc absurdum? Potest damnari qui non peccata formalia, unico que punit Deus, sed dumtaxat peccata materialia, in quibus nulla est responsabilitas, commisit? Hic non est medium. Pontificis, de quo in casu, damnatur aut non damnatur. Si primum, quomodo damnatur absque peccato formalis vel sine deliberata voluntate legem Dei infringendi? Si secundum, si non damnatur, quomodo supponitur indispositio aut prava animi dispositio? Si est peccatum grave, quomodo non est consequens damnatio? Et si non est damnatio, quia non inventur grave peccatum, quomodo est prava animi dispositio?

Question 3. Juxta La Croix et S. Alphonsum, aliosque plures theologos, praeviso futurae conditionis indispositionis non supponit actualum indispositionem. Praevidebat, ex gratia, non certo peccatum, sed posse peccare hominem in proxima voluntaria peccandi occasione possum. Dicendus est indispositus, si in proxima hac occasione non collocaret?

Aliud exemplum. Confessarius praevidet, penitentem quendam ob ejus animi debilitatem, idem negaturum, si ad iliam confitendum necessarium esset atrocia tormenta subire. Fidem non negat, imino eam confitetur, sed praevidebat, se potius timetur, no ille in casu conflictus non martiri gloriae, sed ignominiae apostasia acceptet. Quid inde? Dicturne ob hanc fatum et conditionalem ejus indispositionem esse actualiter indispositum? Fidem non negavit, nec vult negare. Eritne apostasia reus?

Ast Concilia, ut paritatem negat, ait: «Exempla similia non sunt. In casu nullitatis matrimonii, adeo preceptum non adulterandi, et in casu provisionis apostasiae non adeo praecipium inclinationi ad martyrium non necessarium.»

Futilis distinctione! Hic non agitur de praesepio actualiter existenti; sed de praevisione indispositionis future et conditionalis dumtaxat. Et quis iniciari poterit in hoc sensu duo propitia exempla esse prorsus similia?

De conjugi dicitur: «Nescit praecipitum; sed si illud cognoscet, forte non observaret.» Et pariter de pusillanimi penitente asservitur: «Nescit, an tenetur adfudem cum periculo mortis confitendum, sed si solet, forte cum tanto periculo illam non confiteetur.» Ubi heio est differentia? Dubius in casibus adeo ignorantia invincibilis, daest mala peccandi voluntas, et praevidebat futura conditionis indispositio. Nonne hece simillima non sunt?

Hoc non est questione temporis; sed rerum et circumstantiarum. Si hodie proponitur questione nullitatis matrimonii, non autem martyrii; mane, versa vice, poterit proponi questione martyrii, non vero nullitatis matrimonii.

Ex his eruitur:

1.º Nihil ex Scriptura, ex Patribus, ex Conciliis, et Summis Pontificibus, neque ex communi theologorum doctrina contra nostram sententiam possesse deducit.

2.º Nullus prores valoris esse argumenta, omnia imaginationis, non autem rationis vel autoritatis, contra nostras conclusiones a Concilia proposita.

Liceat ergo aliquibus in casibus, conjugem ignorantia invincibili laborantem de ejus matrimonii occultae nullitate non monere.

TERCER CASO.

Quomodo revallandam matrimonium nullum ob impedimentum consanguinitatis?

Heie nulla esse potest difficultas. Consanguinitas intra gradus prohibitus est impedimentum dirimens et publicum. Prout dirimens, matrimonium annulat, et prout publicum, necessario expositae publicae etiam dispensationem. Cum matrimonium non sit, quia nullitas, facit ut responde non sit, conjungere separatio inevitabilis prorsus redituri. Parochus ac confessarius non possunt hac in re dissimulare. Post cognitione impedimentum, copula omnes formicariacae incestuosae erunt. Proponenda est ideo temporalis separatio, et statim ad Summum Pontificem recurri debet ad obtinendum dispensationem. Hac autem dispensatio peti non debet a Pontificiaria, sed a Dataria, quia non agitur de impedimento occulto, sed publico. Durante tempore ad hanc dispensationem consequendam necessario, requiritur prudentia, non autem silentium. Ratio est, quia cum agatur de impedimento publico, scandalum et infamia non vitantur, absque publica matrimonii revallatio. Dum ita non sit, conjuges habebuntur, n on tamquam conjuges, sed sicuti veri concubinarii.

In casu ergo Parochus conjugibus dicere debeat:

1.º Matrimonium vestrum nullum fuit, et est. In hoc nulla admittit quid dissumulato, quia agitur de re omnino ac necessario publica, in qua silentium non est utile, immo esset nocivum valde.

2.º Si matrimonium vestrum celebratum fuit bona fide, seu cum ignorantia impedimenti, copula usque nunc habitu non sunt nisi materialiter formicarii, seu absque responsabilitate apud Deum. Semel cognito impedimento, que in postremo habentur, erunt necessario illicita, incestuosae, et etiam scandalose. Cognito impedimento, sive bona fide extincta, conjugum uno non essi nisi versus concubinatus.

3.º Necessaria omnino est per aliquot dies separatio. Si in illa magnatime tantur mala, aut pericula, aut filiorum, familie, aut bonorum notabile detrimentum, omnia disponi debentur, ut ita, peccata scandalumque impediatur, quin tot tantqua incommoda sustineantur. Ad hoc summa prudentia est opus.

4.º Si ob paupertatem, infirmitatem, filiorum aut bonorum necessarium curam, difficilis sit vel brevis separatio, parochus, harum gravium difficultatum minime oblitus, debet et illis ut animarum saluti consilere. Illis, quia nulatenus contemnenda sunt, ut insuper Ecclesia, et si velit revallationem, non prescribili nec fortuna ruinam nec filiorum immanem derelictionem. Et saluti animarum, quoniam quid prodest homini si mundum universum lucretur, animae vero sua detrimuntur patiatur?

Hie, ut immutus, summa prudentia est opus. Vitari enim debent conjugum peccata, populi scandalum, et domus eversio sive ruina. Ad hae tria concilienda, multae magnaeque occurrent difficultates. Hoc tamen non obstan. Deo Patre luminium invocato, et Auctoribus, gravibusque viris consultis, omnes poterunt vinci.

5.º In praxi furgiondum est a nimia misericordia, quae esset vera complicitas, et a nimia severitate, quae cum crudelitate vel inhumanitate merito confundatur. Heie peccari potest, per defectum, si oculis clausis, nihil videtur, et per excessum, si ob excessivum rigorem, seu vigiliantiam nimiam atque imprudentem, scandala augeantur. Parochi diligentia esso non debet nisi necessaria ad peccata scandalaque vitanda. Quidquid anteaactis in temporibus fieret, nunc non debet brachi secularis auxilium ad conjuges separandos invocari. Hoc hodie et esset inutile,