El Consultor de los párrocos (1873-09-18 00:00:00), página 5

His rationis argumentis magnum facit argumentum quod adjici. Re quidem vera omnibus in magnis Europae civitatibus, Romae ipsa nullamens excepta, multa imprimuntur dia- ria catholica, que a Summo Pontificius satis adprobare cognita. Prutecut. Summus Pontifex bene sit hoc diaria, abspue praevia ordinari censura ed, et non protestatus. Cognoscit ignotum tamen consente videat.

Evidentis idcirco est prescriptio Regule X Indicis ad diaria non se extender.

Quaestio 4. Ast si diaria eximuntur ab hujus legis obliga- tione, eximuntur similliter ephemerides, quae non quotidiana, sed hebdomadalis aut mensuales (1) sunt?

Absque dubio. Et hoc propter tria, scilicet:
1.m Ob difficultatem materialium inveniendi censors qui, supposita Ecclesiae paupertate, valeant solum tempus manuscriptorum examini assidue consecrare. Censor esse nequit nisi censor, et Ecclesia necessarium remunerationem ei nunc praebere non vult.
2.m Quia scriba sepsepsus statim imprimi debet, et censurae tempos minime superest.
3.m Quia hoc est jam generis fare consuetudin, nam vel ipsa Civitas Catholica, absque autoritatis ecclesiasticae im- primatur, apparat.
Hoc tamen non obstante, quidquid sit de consuetudine, ubi Episcopus alter sentiat, ejus voluntati, que lex est, parere tenetur.
Cerumideo videtur ephemerides hebdomadalis vel men- suales, Regula X obligationes non obstrigent.

Quaestio 5. Et quid dicendum de folis, (2) non periodictis, qua nostra in tempore adeo frequenter solent vulgari?
De his folis vel de aliis similibus loquens, ut Bonacina: «Etis Concilium Lateranense loquatur de libro aut de qua- canque alta scriptura, aliquid tamen, ut Mediolani, usus recip- tim est, ut constitutiones, et utique epistolae, habent litigian- tes in foro contendentium utantur. Absque precio superiorum exordium, et probationem imprimunt. Quae constitutio re- cepta videtur, scientibus et fortè annuitibus locorum or- dinariorum, quia non vocat tempus ad hac omnia examinanda et periculum est in moras» (3).

Quaestio 6. Possuntne a lege censurae eximi libri apologe- tici, in quibus Ecclesia vel Ecclesiae dogmata propugnatur? Hae super re duae sunt apud catholicos omnino opposita sententiae, que hec expoundi debent.
Prima sententia supponit praesumit Ordinarium censuram non esse necessarium, cum agitent de libris, in quibus veritas cat- holica contra fidel hostes defenditur. Qui hoc assentir confi- tentur se a Jure canonico non parum recedere; sed existimant tuta conscientia hoc facere possit, quia plurium illustrium apologistam exemplis imitantur.
De utraque sententia opinio omnium solent:
1.m Barretti, qui antiquaricam erat et pluribus libris ut ve- ram ac saum Ecclesiae doctrinam tueretur serisit ac edidit, quin tamen Ordinarium Censurae se submittaret (4).
2.m De Maistre, celebrissimus Sanctae Sedis defensor, qui tamen absque debita approbatione dioecesani opera ejus vulga- vit (5).
3.m Gochler, qui Dictionarium Encyclopedicum Theologicum Catholica, a lingua germanica in gallicam linguam vertit, et Parisiis, absque Ordinarium approbatione exedit (6).
4.m Chantrel, emeritissimus Ecclesiae apologista, qui Acta Pontificia, citata in Encyclopaedia QUANTA CURA, et de SALLA- BOS (7) eum amplitudinem gallica, et sine requisita Ordina- rii Recensit, editit.
5.m Voullot, cuius majus doctum ejus nomen est, qui multa typis medavit opera, nulla habita cura Regule X In- dicis (8).
6.m Gaume, qui tot tantaque eruditissima opera seripst, atque sine previa approbatione publici juris edit.
7.m Gratay, qui ejus opera, sine approbatione ab Indicis requisita imprimi fecit, et hoc non obstante, Summus Ponti-

(1) Las revistas.
(2) Hojas volantes.
(3) Oper de Mor. Theol., tomo 3, disp. 2, Q. 2, puncto 16, num. 11.
(4) Ejus opus, Du Pape et de ses droits, absque Ordinarium li- centia, editum fuit Parisiis, anno 1803.
(5) Opus Pape, Paris, 1819.
(6) Dictionnaire Encyclopédique de la Theologie Catholique, 25 volumina.
(7) Les Actes Pontificaux, Paris, 1865.
(8) Vide, vg., La Vie de Jesus Christ, Paris, 1864.
fex, Pius IX, illi in Brevi speciali diebat: «Perga autem labo- ribus suis de Ecclesia mareri, ac praedicas tuas in nos, Sane- tiamque haec Patri Sedem obsequi, devotionis ac pietatis sen- sus, omnio studio fovent ac tuer» (1).
Idem in Hispania accidit. Ut alios, multos profecto, silenti praeterramus, hae stabilitimus:
1.m Politica de Dios y Gobierno de Cristo, opus, quod Que- velo seript, et sine Ordinarium licentia impressum fuit Ma- dridi, anno 1718.
2.m La Falsa Filosofía Conocida de Origen de Estado, por Cevallos, que absque debita approbatione, anno 1800 apprurit.
3.m Opera Balmes, atque Donos Cortes, omnia, oblita Re- gule X Indicis, evulga (2).
Hec facta certissima sunt. Ast sufficiantem ad legitimum consultudinem contra partem essentiali Regule X intro- ducendam? Nos neminem damnamus; sed hoc non admit- timus.
Seconda sententia, primo panitus opposita, sustinet Ordinarii approbationem esse necessariam, cum agitur de apolo- geticis libris. Rationes, in quibus haec opinio, quam amplec- timur, falcituri, sunt:
1.m Auctoritas Regule X, quae a catholicis contemni nul- latemus quid.
2.m Convenientia legum praiva censurae hac in re con- survant, nam, prout experientia omnes docet, Episcoporum examen humilium nocet, et a precipitiis non paucis valet li- berare.
3.m Quia hoc est ruinis, et absque necessitate a tutori sententia non licet recedere.
4.m Denique, Quia hoc est quod abudebulo volunt et Epis- copi et Summi Pontifices.
Quaestio 7. Librosque de Historia Ecclesiastica trac- tantes, absque ordinarii approbatione imprimere.
Etsi sint qui aliter sentiant, nos lundare non possumus scriptores qui earum opera de Historia Ecclesiastica, absque debito examini excludunt. Hoe est contra Ecclesiae leges et praetura non potest persecuti non esse plenum Berthier Bar- castel, et Natalis Alexander, sine licentia in Regula X Indi- cis requisita, corum opera facerunt quidem imprimi; ast exemplum hoc ab aliis postea secutum, minime tamquam legitima causae ab eo potest considerari.
Quaestio 8. Libros de divinis sacris tractant, id est, opera Theologiae Dogmaticae, Moralis, Sacrae Scripturae, Juris canonici etc. poteruntne absque Episcopi approbatione evul- gari?
Antequam directe hanc questionem solvamus, ut status questionis apprime cognoscatur, oportet immere inter alias opera, non quidem pana, que citari poteritnus, edita fues- ra, non servata Regula X Indicis:
1. Commentarius literalis in omnes libros veteris et novi Testamenti, auctore Augustino Calmet (3).
2. Reinhardi, Theologia Moralis (4).
3. Henno, Theologia Dogmatico-Moralis (5).
4. Larruga, Prontuario de la Teologia Moral, corregido por G. (6).
His ex omnibus tamen non obstantibus, opera, que de rebus sacris, id est, de Theologia, de Sacra Scriptura, vel de disci- plina ecclesiastica tractant, ab ordinarii censura unguam li- cito poterunt eximi. His in operibus expositur ipse doctrina Ecclesiae, et Ecclesia detest seire, an bene vel male ejus doc- trina tradatur.
Quaestio 9. Infringentiae Regule X Indicis prescriptio- nem, qui, post obtentam ordinarii approbationem, aliqua libro jam approbato adiungant?
Hanc ipsam questionem expendens, ut Bonacina: Respon- dendum mitti videtur negative, nisi forte ea quae inseruntur tanti momenti, et tanta quantitatis sint ut liber maior ex- parte ex illo additionibus constet (7).
Ibe lapsum minus nobis videtur. Concluia, hac in re pru-

(1) Brevis 10 Junii anni 1854. Inventur in fronte operis Gratry, La Connaissance de Dieu, Quinta editionis, Pa- risis, 1856.
(2) Sunt et alia multa, de quibus loqui non expedit.
(3) Editio Venera facta anno 1767.
(4) Editio facta Mutinae, anno 1768.
(5) Editio Nativi facta anno 1795.
(6) Editio Bacchini anno 1833 facta.
(7) Opus de Mor Theol., Tomo 3, Disp. 2, Q. 2, Punct.16, num. 8.