El Consultor de los párrocos (1873-09-18 00:00:00), página 6

dentior, inquit: «Peccarat ne qui approbato manuscripto aliqua adjecerit? Si in fraudem id fecerit, indubitate peccaret. Si abusque fraudes aliqua adjecerit, vel ad majorum explicationem, ornatum, et confirmationem, certe quae scriptor esset, hae que adjecit nihil contineat improbandum, tum non peccaret, maxime si censor facile consuli non posset, quia tunc ratio- nabiliter consentiens Approbator presumerit» (1).
Et sequitur Concilia: «Cum tamem aliquod addatur, caute procegendum bonaque fide et sequitate: ne tam spectanda est quantitas scriptoris, quam puritas doctrinae, quae multe sit subjecta censurae» (2).
Hae tamem additiones fieri non debent nisi in caso versu ac magna necessitatibus. Sine juxta causa, post examen manus- criptum nullam debit notata dignitatem subire. Si vero mutatus, si possibile est, licet examini est subjicere.
Question 10. Quis debit libros imprimendos examinare?
Est Episcopus auctoris aut episcopus loci?
Juxta Regulam X, axiam peritam ad Episcopum loci, in quo operis impressio. Sed ius summi Pontificis Alexandri VII Sacra Congregatio dixit: «Observandum est circa Regulam X, quod dequentes in Statu sedi Apostolicae mediate, vel immediate subiecto non possint transmittere libros a se compositos alibi imprimendos, sine expressa approbatione, et in scriptis Eminentissimae ac Reverendissimi Domini Nostri Veneris, et Magistri Sacri Palati, si in Urbe; si vero exurbs Oriente existant, sine Ordinationi loci illius, sive ab his deputato- rum facultate et licentia operi ingendi» (3).
Ex quo inferitur:
1.m. Juxta haec prescriptionem, auctorium non posse libros extra suam diocesim, sine licentia proprii sui ordinarii im- primere.
2.m. Hanc licentiam proprii Ordinariorum in scriptis esse ob- tinendam, ut opus impendite infestatur.
3.m. Aliam posterores e consueturae opus non esse, nam nimis autorici esset molestum bis ejus opus examini submittere.
Hoc Alexandri VII Observatio, tanquam lex posterior, non quid legem anteriorem, sive Regulam X non in parte sibi oppositam non abrogare.
Concilia, hoc de re agens, inquit: «Qui sunt superiores qui libros examinare ac probare debent? Juxta Tridentinum, sunt locorum Ordinariori, et juxta Regulam Indicis, in Roma Vescovi Pontificis et Magistri Sacri Palati; extra Romam, et in Italia pluribus in locis sunt Inquisitores, alibi Episcopi. In pluribus vero regni usus ordinarii, aut regiam potesta- tam, non per ecclesiasticos, examinantur, tanta approbatio- ne Summi Pontificis, prout inquisitores plures Auctores» (4).
Quod formam ergo non est una ac fixa has super re dis- ciplina.
His addendum, immunda esset probatoriumum opera quae uno in loco examinata et alio typis mandata fuerit (5). Hodie praxis est ut libri examinari vel in dioecesi auctoris, vel in loco impressi. Hoc ultimum molestium nimis esse potest. O dinariorum locorum, in quibus opera multa impriman- tur. Civitas, in qua plurimi sint bibliopolae, censoris munus non est quidemonus leve.
Question 11. Est ne obligatorium censoris approbationem in fronte libri apponere?
Regula X inquit: «Eps vero hujusmodi librorum probatio in scriptis detur, et in fronte libri, vel scripti, vel impressi, authenticis appareat».
Aest quomodo habebit intelligi? Opusne erit integram approbationem et non in fine, sed in fronte libri publicari? Cir- co haec Bonacina: «Typographus seu impressor qui, obtene- ta legitima approbatione, non exprimit nominatum in libris impressis nomen superiorum approbantium, et dicunt vg: De licentia superiorum, ab excommunicatione exsuscitur, quia in jure (6) non stat praecipuum exprimendi nomen ipso- rum approbantium, sed solum ut approbatio in scriptis detur, atque idea in fronte libri vel scripti vel impressi authenticis appareat» (1).
Exigitur ergo declaratio authenticas, non autem ipsius approbations integer textus.
Juxta hoc, tria opera, sane proiecto doctrinae, et ab Episcopis ad usum seminariorum omnium admissa, Matriti fuerunt edita abusque impressiones approbationis et tantummodo cum haec annotatione: Superiorem permittit» (2).
Igitur nulla est lex, quae cogat ad approbationem integrum in fronte libri miserandam.
Question 12. An sit de precepto nomen auctoris in fronte libri declarari?
In regula X Indicis nihil de hoc dicitur. In decreto antem De Impressione librorum, Regulis Indicis adjectum, statuitur tamem, ut illius libri, in posterum excludatur, qui non in fronte nomen auctoris, et patrum preferat auctoris» (3).
Hoc tamem non obstante, quid theologi docent videamus.
Bonacina inquit: «Utrum necesse sit exprimere nomen au- toris? Negative, quia sufficit exprimere nomen Academiae, Collegii, Civitatis, et Universitatis Ratio est, tam quia Colle- gium vel universitas in jure habet nomen personae, tum quia Collegium et universitas non sunt nisi illa singulares personae» (4).
Et Concilia adjungit: «Plurimi cujusque fere scientiae in lucem producent anonymi. Istorum pluris doctrinam sanam, et unicum Evangelio consentaneum continent, auctoreque integris moribus ornati sunt, tum in ipsa nobis occasio- nes pietatem radiant. Neque superiores adversus haec no- minis occupationem reclamantium unquam. Neque liber ali- quis superiores locorum, quibus libri sunt proscripti est, ob il- lorum usus absque auctoris nomine in lucem producit. Et hoc commune est apud Auctores» (5).
His adjungendum, quod effectus canonicos annorum non esse non possit librum, cuius auctor nomen sumit Ordinario, a quo licentiam et approbationem exposit, pandit.
Preterea, nostra praesentim in tempestate, ad pericula for- te non paucae neque parva vitanda, aliquando oporteat auctoris nomen silentio saltem oblongere.
Igitur prescriptio decreti De Impressione librorum, quod hoc, prout theologi inquitur, usum non est receptum, seu quod idem est, Sancta Sades ad ejus observantium non cogit.
Ergo modo cetera omnia serventur, auctoris nomen potest non exprimi.

NOTICIAS DE INTERÉS GENERAL.

Su Eminencia el Cardenal Moreno, Arzobispo de Valladolid, ha dirigido una carta al ministerio de Gracia y Justicia, que por lo que dice y por la eloquencia, dignidad y resolución con que lo dice, puede considerarse como un perfecto modelo en su género. Nuestros lectores la verán y juzgarán por sí mismos, porque la publicaremos íntegra en el próximo número extraordinario como documento destinado a figurar en la historia de la reforma de la disciplina en España.
Hoy no hablamos de esta excelente Legatio pro Ecclesia li- bertatis, porque nuestro único fin es llamar la atención del Clero español a cuenta de cuatro circunstancias que no deben pa- sar inadvertidas.
La primera es que, aunque parezca increíble y hasta inve- rosímil, es no obstante ciertísimo que el actual Gobierno ha tenido la extraña idea de prevenir al Sr. Arzobispo de Valladolid, que se abstenga de ejecutar las Bulas que ha recibido de Su Santidad, relativas a la supresión de la juris- dicción de las Ordenes. Esto lo hace el Gobierno por medio de un decreto, que lleva la fecha de 30 de Agosto de 1878. Al verlo, cualquiera diría que aquí hay un error de diez años. En efecto, los que firman decretos de esta índole solo pueden ser considerados como concuchelistas de los tiempos de Felipe V

(1) Oper. de Mor. Theol., Tom. 3, Disp. 2, Q.2, Puncto 16, num. 7.
(2) In editione Praef. Theol. Perrone, 1845, prima hispana dicitur: Acceduntur Brevicliclistica permissio ac licentia.
In editione operis Januensis, Ermeneticus Sacra, anno 1833 facta, legitur: Superiorem permittit.
Tandem in editione operis Maschot, Cursus Juris Canonici, anno 1835 facta, apponitur: De licentia ordinarii.
(3) Paragr. 1.
(4) Loc. cit., puncto 16, num. 10.
(5) Loc. cit., cap. 10, num. 9.