El Consultor de los párrocos (1874-04-23 00:00:00), página 5

valeat penitentem moribundum, antequam ipse accederet, doloris signa dedisse?

Bascaus inquit: «An possit Sacerdos absolviere moribundum quando ii qui testantur de voluntate, et petitione confessionis, non audierunt nec ab ipso infirmo, sed ab aliis, atque adeo non sunt testes immediati, sed mediati? Respondeo, sufficere in casu necessitatis cum notitia que ex testibus mediatis haberi potest: nam notitia mediate notitia est quae sufficit ad alios effectus, in quibus major certitudine requiritur» (1).

Salmanticenses addunt: «Nota autem, in praecedenti casu sufficiere, quod testantes, licet non videant signa voluntatis confitendi, et petitionis absolutionis, id audientur ab aliis qui videunt, ut bene docent Lugo, Dicastillus, Leander et Antonius a Spiritu Sancto» (2).

Ex quo patet, in casu proposito, ut moribundus absolvi valeat satis esse ut adsit aliquis qui dicere queat: «Ego non audivi infirmum confessionem petentem; sed alios audivi qui illum confessionem petitivis mihi asserventur.»

Hoc in casu extremae ac subita necessitatis testes hand erunt scrupulose sive rigide examinandi. Quicumque idcirco sint, in favorem animae moribundi semper erunt credendi, mo do evidenter aut certo illos mentiri non constet.

Necessum non est ut plures sint testas. Bascaus hac super re inquit: «An sufficiat unius testimonium, an vero requirantur plures? Respondeo, sufficiere testimonium unius, quia ubi non agitur de prejudicio alterius, creditur unii testi, quamvis non sit omni exceptione major» (3).

La Croix sit: «Tenetur sacerdos talern moribundum absolviere, quanvis unicus fide dignus testetur illum petitivis confessionem, vel dedisse signa doloris, quia quando non agitur de prejudicio tertii, creditur unius testis» (4). Reiffenstuel dicit: «Porro notat Diana (5) post Reginaldum et alios Doctores, quod in tali casu sufficiat unicus testis, qui testetur de petitia per moribundum confessione» (6). Salmantenses denique ajunt: «Unus tantum idoneus testis satis est, ut cum alii tradit Diana, et Dicastillo. Neque est necessaria in his rebus probatio juridica» (7).

Igitur plures testes non sunt necessarii; sed unus dumtaxat sufficit.

Et adhuc testis unicus hoc in casu adeo extremae necessitatis potest credi, quamquam catholicus non sit. Nec requiritur, inquit Bascaus, quod testis illi sit fidelis; potest enim sufficiere infidelis, vel haereticus quando credibile est, in hoc casu ipsum non mentiri» (8). Et La Croix adjungit: «Immo fere omnes addunt cum Gormaz, sufficere, si id testetur etiam inde lis vel haereticus, quia cum sint hostes hujus Sacramenti, praesum non potest, quod falsum testetur in ordine ad hoc, ut Sacramentum fiat» (9).

Nec opus est, ut testis ejus testimonium det coram ipso infirmo; potest enim a longe confessio adveniens quod audi vit referre (10). Et addit Bascaus: «Alii generaliter loquuntur et volunt, quomodoquique illud confitendi desiderium confessario innotuerit, posse Sacerdotum absolvere penitentem presentem sensibus destitutum» (1). La Croix, hoc confirmans, dicit: «Idem dicendum, quamvis testis hoc dixerit absens a moribundo, ad quem solus Sacerdos accedat, uti tenent auctores gravissimi, quorum tringinta refert, et sequitur Moya, ad quos accedunt Aversa, Lugo, Escobar, Gobat, et alii (2). Idem dicendum est, sequitur La Croix, quamvis signa Penitentiae (3) aut doloris fuerint tantum dubia, uti sunt, que secundum se sunt indifferenta, quia in articulo mortis quilibet presumitur desiderare optimum sua animae remedium (4).

Theologi rigoristae, qui hunc doctrinam non admittunt, aliquas proponunt objectiones, quas hic expendere, licet breviter, oportet.

Objection 1: «Summus Pontifex Clemens VIII, anno 1602, sequentem propositionem, veluti scandalosam ac temerariam damnavit: Licere per litteras, seu internumcunctum, confessario absentis peccata sacramentali conferri, et ab eodem absolvire absolutionem oblinere (5). Ergo Huius non est absolvere penitentem, sensibus destitutum, qui anteagum Sacerdos ad illum accederet, coram testibus penitentiae signa dedit.»

Ipse Summus Pontifex Benedictus XIV, hanc objectionem refellens, inquit: «Error hoc dicentium ab altis facile deprehensus est. Longe enim discrepat usus casus ab alio» (6).

Et re quidem vera, Clemens VIII, sua in citata Bulla de ca su moribundi sensibus destituti, non fuit loquutus. Ita Lugo (7), Cardinalis Gott (8), Diana (9), et Elbel (10), omnes a Benedicto XIV, loco nuper laudato citati.

Praterea, adjunxit ipse Benedictus XIV, juxta citatum Elbel, spadictum Clementem VIII interrogatum, an prohibendo confessionem in absentia, sive per litteras, sive per nuncium factam, in animo habuerit, hane quoque confessionis speciem, de qua loquimur, prohibere, negative respondisse» (11). Et hoc ut conformit, inquit etiam Benedictus XIV: «Ita se rem habuisse, constat ex testimonio Petri Lombardi, Archiepiscopi Armacani, qui hoc idem audivisse se afirmat ex ore ipsius Pontificis, cum quo de hae questione tractavat. Id autem responsum non solum relatum legitur in operibus Patris Conincik, de Absolutione moribundis, in fine, varum etiam in laudato opere Cardinalis de Lugo, Sect. 4, numeris 76 et 77» (12).

Et at rursum hie Summus Pontifex: «Quare cum olim Major Lusitaniae Inquisitor Supremo Inquisitione Romane hanc proposisset questionem: An consenserit, et quam meretur hoc proposito: Valide impenditur absolutio, quando expresso coram uno, vel altero teste signa contritionis exhibet, deinde super evidentem confessore, nullo externo signo confitendi voluntatem ostendit, constat quoniam ex relato internumcuncti ostendisse signa contritionis, et confitendi voluntatem. Summus Pontifex Urbanus VIII, in congregatione coram ipso habita die 24 Fe bruarii 1632, non solum absolutioem impertiri posse res pondit. Sanctissimus dixit, huius aetato posse impertiri absolutio nem; verum etiam, non laudato decretum Clementis Pape VIII negotium ullum facere posset, addidit: Nec id re-

(1) Flores Totius Theologic practicae, verb. Absolutio, numero 13, Peles 1.
(2) Loco citato, num. 150.
(3) Loco citato, Peles 2.
(4) Theologia Moralis, tomo 2, lib. 6, part. 2, num. 1,157.
(5) Parte 3, tract 3, resolution 5.
(6) Theol. Mor., tomo 2, tract. 14, dist. 7, quest. 4, numeris 67.
(7) Cursus Theol. Moralis., tomo 1, tract. 6, cap. 8, numeris 150, in fine.
(8) Loco citato, Peles 2, in fine.
(9) Loco citato, num. 1,157, in fine.
(10) Bascaus, loco citato, Peles 3.
(11) Loco citato.
(12) Loco citato, num. 1,158.
(13) A moribundo in absentia confessarii data.
(14) Loco citato, num. 1,160.
(15) Hustarium, tomus 3, constitutio 87.
(16) De Synodo Diocesana, lib. 7, cap. 15, num. 8.
(17) De Sacramento Penitentiae, disp. 17, sect. 5, par. 2.
(18) Theologia Moralis, 14, de Sacram. Penit., quest. 8, dub. 3, par. 2, num. 9.
(19) Etsi coordinatus, tomo 1, tract. 3, resol. 74.
(20) Theol. Mor., part.2, de Sacram. Penit., conf. 8, part. 1, num. 207.
(21) De Synodo Diocesana, loco citato.
(22) Loco citato.