Esas No: 2022/3589
Karar No: 2024/3195
Karar Tarihi: 23.05.2024

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2022/3589 E.  ,  2024/3195 K.


"İçtihat Metni"
        T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE  
Esas     No : 2022/3589
Karar	No : 2024/3195                                                                           
DAVACI: ...
DAVALILAR	: 
1- ...
2- ... Bakanlığı
VEKİLİ: I. Hukuk Müşaviri Yrd. V.  ...
 
 3- ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ	: Av. ...
DAVANIN KONUSU: 4.  sınıf  emniyet  müdürü  olarak görev yaptığı dönemde bir üst rütbe olan 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi için katıldığı sözlü sınavda başarısız sayılan davacı tarafından; 
1. 10/05/2015 günlü, 29351 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik'in 29. maddesinin 1. fıkrasının 2. cümlesinde yer alan ''Başarılı sayılmak için sözlü sınavda en az elli puan almış olmak kaydıyla, ...'' ibaresinin,
2. 25-29 Haziran 2015 tarihleri arasında 4. sınıf emniyet müdürlerine yönelik yapılan rütbe terfi sözlü sınavlarının ve bu sınavlar sonucunda 4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemlerinin,
3. Sözlü sınav sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	: 
Danıştay Beşinci Dairesinin 09/11/2020 günlü, E:2016/22041, K:2020/4978  sayılı kararıyla; 10/05/2015 günlü, 29351 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik'in 29. maddesinin 1. fıkrasının 2. cümlesinde yer alan "Başarılı sayılmak için sözlü sınavda en az elli puan almış olmak kaydıyla, ..." ibaresi ile, rütbe terfi sınavları sonucunda 4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemlerinin iptali istemi yönünden davanın reddine; 25-29 Haziran 2015 tarihleri arasında 4. sınıf emniyet müdürlerine yönelik yapılan rütbe terfi sözlü sınavlarının ve davacının katıldığı sözlü sınav sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptaline, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 3.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine karar verilmiştir.
 Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 22/11/2021 günlü, E:2021/1371, K:2021/2577 sayılı kararıyla; Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın davalı idareler tarafından iptale ilişkin kısmının, davacı tarafından ise davanın reddine ilişkin kısmı ile aleyhinde hükmedilen vekalet ücretine ilişkin kısmına yönelik yapılan temyiz başvurusu sonucunda; davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddi ve davacının temyiz isteminin kısmen reddi ile Danıştay Beşinci Dairesinin temyize konu 09/11/2020 günlü, E:2016/22041, K:2020/4978 sayılı kararının iptale ve rütbe terfi sınavları sonucunda 4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemleri dışında kalan davanın reddine ilişkin kısımları ile vekalet ücretine ilişkin kısmının onanmasına; davacının temyiz isteminin kısmen kabulü ile Daire kararının, rütbe terfi sınavları sonucunda 4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemlerinin iptali istemi yönünden verilen davanın reddine ilişkin kısmının ise  "4. sınıf emniyet müdürü rütbesiyle görev yapan ve 2015 yılı rütbe terfi sözlü sınavına katılan davacı tarafından, sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin, bulunduğu rütbeye yönelik olarak yapılan tüm sözlü sınavların ve bu sınavlar sonucunda 4. sınıf emniyet müdürlüğünden 3. sınıf emniyet müdürlüğüne yapılan terfi işlemleri ile bu işlemlerin dayanağı olan ilgili Yönetmelik hükümlerinin iptali istemiyle dava açıldığı, davacının da katılmış olduğu rütbe terfi sözlü sınavlarının dayanağı hükümlerinden olan dava konusu Yönetmelik'in 28. maddesinin sözlü  sınavın içeriğine ilişkin 3. fıkrasında yer alan düzenlemeler ile aynı Yönetmelik'in 28. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "Yazılı sınava giren adaylar" ibaresinin, yazılı sınava katılan adayların tamamının herhangi bir başarı kriteri aranmadan sözlü sınava çağrılmasına ilişkin düzenlemede 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu hükümlerine uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle Danıştay Beşinci Dairesinin 20/06/2018 günlü, E:2016/24760, K:2018/15074 sayılı kararıyla iptal edildiği ve bu kararın Danıştay  İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/11/2020 günlü, E:2019/179, K:2020/2522 sayılı kararı ile kesin olarak onandığı görülmektedir.
Buna göre, dava konusu rütbe terfi sözlü sınavlarının dayanağını oluşturan ilgili mevzuat hükümleri ile bu mevzuat hükümleri dikkate alınarak 25-29/06/2015 tarihleri arasında  4. sınıf emniyet müdürlerine yönelik yapılan rütbe terfi sözlü sınavlarının tamamının yukarıda belirtilen gerekçeyle iptaline karar verilmiş olması karşısında, anılan düzenlemeler ve sözlü sınavlar esas alınarak tesis edilen terfi işlemlerinin de hukuki temelinin ortadan kalktığı ve hukuka aykırı hale geldiği sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. 
DAVACININ İDDİALARI	:
	Dava konusu Yönetmelik'in sözlü sınava ilişkin hükümlerinin Kanun'da aranan yazılı sınav şartını etkisiz hale getirdiği, sözlü sınavın, subjektif değerlendirmelere dayalı olarak yapıldığı ve  değerlendirmenin hangi ölçütlere göre yapıldığının açıkça ortaya konulmadığı, sözlü sınavda sorulan sorulara verilen yanıtların teknolojik olanaklardan yararlanılarak kayıt altına alınmadığı, hukuka aykırı olan sözlü sınava dayanılarak yapılan terfi işlemlerinin de hukuka aykırı olacağı ileri sürülmüştür.
DAVALILARIN SAVUNMASI:
Cumhurbaşkanlığı ve İçişleri Bakanlığı tarafından; dava konusu sözlü sınavın, sözlü sınava giren adaylara önceden bastırılan sorular arasından soru kartı çektirilmek suretiyle icra edildiği, binlerce rütbeli personelin tek bir komisyon tarafından değerlendirmeye tabi tutulması halinde sınav işlemlerinin zamanında tamamlanmasının mümkün olamayacağı, yazılı sınavda personelin sadece mesleki bilgisi ve genel kültürü ölçülebilmekle beraber, bu bilgilerini uygulamaya nasıl yansıtacaklarının tespiti bakımından sözlü sınava tabi tutulmaları gerektiği, ilgili Yönetmelik hükümleri uyarınca yapılan sözlü sınav sonucunda yapılan terfi işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmuştur.
Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından; sözlü sınavda başarı barajının aday lehine düşük tutulduğu, (50) puan alma şartı konulmasının; daha fazla katılımı sağlamak, objektiflik ve hakkaniyet açısından makul olduğu; sözlü sınavın, sözlü sınava giren adaylara önceden bastırılan sorular arasından soru kartı çektirilmek suretiyle icra edildiği, bu yönüyle farklı komisyonlar tarafından farklı değerlendirme yapıldığı iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğu, adayların değerlendirme kriterlerinin Yönetmelik'te açıkça ortaya konulduğu ve ilgili Yönetmelik hükümleri uyarınca yapılan sözlü sınav sonucunda davacının başarısız sayılmasına ilişkin işlemde ve ilgili Yönetmelik hükümleri uyarınca yapılan sözlü sınav sonucunda yapılan terfi işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Danıştay  İdari  Dava  Daireleri   Kurulunun  bozma kararı doğrultusunda karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI	: ...
DÜŞÜNCESİ	: 2577  sayılı  İdari  Yargılama Usulü Kanununun 49’uncu maddesinin 1’inci fıkrasında, temyiz incelemesi sonunda Danıştay’ın;  görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, hukuka aykırı karar verilmesi ve usul hükümlerine uyulmamış olunması, sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozacağı; 4’üncü fıkrasında, mahkemenin bozmaya uymayarak eski kararında ısrar edebileceği; 6’ncı (son) fıkrasında da, Danıştay’ın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde de bu maddenin 4’üncü fıkrası hariç diğer fıkralarının kıyasen uygulanacağı hükme bağlandığından; ilk derece mahkemesi sıfatıyla bakılan davaların temyiz incelemesi sonucu ilgili dava daireleri kurulunca;  usul veya esas bakımından yeniden bir araştırma, inceleme yapılmasını veya maddi ve hukuki olayın yeninden yorumlanmasını gerektirmeyecek şekilde verilen bozma kararlarına karşı, ilk kararı veren Danıştay dava dairesine “ısrar” hak ve yetkisi tanınmamıştır. Dolayısıyla, kararı bozulan Danıştay dava dairesinin bu tür bozma kararlarına uyması, yasa gereğidir.
Buna göre, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun, tarafların temyiz istemlerinin kısmen kabulü ile temyize konu Danıştay Beşinci Dairesince verilen 09/11/2020 tarih ve E:2016/22041, K:2020/4978 sayılı kararın; kısmen bozulması, kısmen onanması yönünde 22/11/2021 tarih ve E:2021/1371, K:2021/2577 sayılı kararına uyularak karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince:  Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Daire tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 1. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise 16/05/2022 günlü, E:2022/4946, K:2022/3215 sayılı  gönderme kararıyla Dairemize gönderilen dosyada, Danıştay Beşinci Dairesinin 09/11/2020 günlü, E:2016/22041, K:2020/4978 sayılı kararının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 22/11/2021 günlü, E:2021/1371, K:2021/2577 sayılı kararıyla kısmen bozulması üzerine, 2577 sayılı Kanun'un 50/5 maddesi uyarınca bozma kararına uyularak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bilgi ve belgeler de incelenmek suretiyle bozulan kısım yönünden işin gereği düşünüldü:
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME  	:
4. SINIF EMNİYET MÜDÜRÜ RÜTBESİNDEN 3. SINIF EMNİYET MÜDÜRÜ RÜTBESİNE YAPILAN TERFİ İŞLEMLERİNİN İPTALİ İSTEMİNİN İNCELENMESİ : 
Danıştay İkinci Dairesinin 24/11/2022 günlü, E:2021/1112, K:2022/5991 sayılı kararıyla 2015 yılında gerçekleştirilen rütbe terfi sınavları sonucunda 4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemlerin iptal edildiği, anılan kararın Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun  27/11/2023 günlü, E:2023/1183, K:2023/2895 sayılı kararıyla onandığı ve iptal kararının kesinleştiği görüldüğünden, 4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemlerinin iptali istemine ilişkin olarak bu davada yeniden bir karar verilmesine gerek görülmemiştir. 
KARAR SONUCU:	
Açıklanan nedenlerle;
1.   4. sınıf emniyet müdürü rütbesinden 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine yapılan terfi işlemlerinin iptali istemine ilişkin olarak KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2. Dava sonuç olarak kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen ret, kısmen iptal ile sonuçlandığından, aşağıda dökümü yapılan ve davacı tarafından yapılan ...-TL yargılama giderinin yarısı olan ...-TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına, diğer yarısı olan ...-TL'nin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine; davalı idareler tarafından yapılan ...-TL yargılama giderinin davalı idareler üzerinde bırakılmasına; posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde taraflara  iadesine,
3. Bakılan davanın kesinleşen kısımları için davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedildiğinden, bu aşamada davalı idare lehine yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesine,
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 23/05/2024 tarihinde oybirliğiyle  karar verildi.