Esas No: 2023/9718
Karar No: 2024/1512
Karar Tarihi: 05.03.2024

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9718 E.  ,  2024/1512 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2023/9718
Karar	No : 2024/1512                                                              
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Valiliği	
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	 : ...
VEKİLİ	 : Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin   ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Kastamonu ili, Merkez ... Mahallesi, ... Caddesi, Belediye Sosyal Tesisleri, No:..., ..., ... ve ... adresinde bulunan genelevlerin işletmecisi olan davacı tarafından, anılan adreste bulunan genelevlerin faaliyetlerinin devamına izin verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
                 İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; Covid-19 pandemisine yönelik olarak il umumi hıfzıssıhha kurulu marifetiyle tedbir alınmasının ilgili kurulun görev ve yetkileri arasında olduğu kabul edilmekle birlikte dava konusu işlem ile davacının işlettiği genelevlerin Kastamonu Valiliği İl Hıfzıssıhha Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla, salgının sona erdiğine dair Bakanlıklardan ya da Devletin merkezi kuruluşlarından yeni bir genelge/yazı gelene kadar genelevlerin faaliyetlerinin durdurulmasının devamına karar verildiği gerekçesiyle tesis edildiği, ancak ilgili il umumi hıfzıssıhha kurulunca, salgın hastalığın seyri ve gelişimine ilişkin olarak mahallinde yapacağı inceleme sonrasında elde edilen veriler ve değerlendirmeler dikkate alınarak karar verilmesi gerekirken, bu konuda herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmaksızın salgının sona erdiğine dair Bakanlıklardan ya da Devletin merkezi kuruluşlarından yeni bir genelge/yazı gelene kadar genelevlerin faaliyetlerinin durdurulması yönünde karar alındığı, söz konusu kararın da bu çerçevede 1593 sayılı Kanun kapsamında alınan bir karar olarak değerlendirilmesine hukuken imkan bulunmadığı, dava konusu işlemin de bu gerekçe esas alınarak tesis edildiği, ancak temel hak ve özgürlüklerin Anayasa'nın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabileceği amir düzenlemesine karşılık daha alt düzenleyici işlemlerle temel hak ve özgürlüklerinin sınırlamasının hukuk karşısında koruma göremeyeceği dikkate alındığında, dava konusu işlem gerekçesinin yukarıda ifade edilen Anayasa hükümlerine aykırı olduğu, kaldı ki davalı idare görevlilerince 03/08/2021 tarihinde yapılan denetimde ve söz konusu işletmenin faaliyete başlaması için davacı tarafından 04/08/2021 tarihinde yapılan başvuru esnasında 27/06/2021 tarihli İçişleri Bakanlığı Genelgesinin davalı idareye gönderilmiş olduğu, söz konusu Genelgede tüm işkolları ve faaliyet alanlarında salgın tedbir ve esaslarına uyulması kaydıyla 01/07/2021 tarihi itibariyle faaliyete başlanabileceğinin bildirildiği görüldüğünden, dava konusu işlemde bu yönden de hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşıldığından, genelev faaliyetlerinin devamına izin verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
             Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kademeli normalleşme genelgesinde "salgınla mücadelenin temel prensipleri olan temizlik, maske ve mesafe kurallarına" uymak şartıyla Sağlık Bakanlığının tedbir ve esaslarına aykırı olmamak üzere tüm işyerlerinin 01/07/2021 tarihi itibariyle açılmasına karar verildiği, temyize konu işyerinin ise fiilen ve hukuken salgın tedbirlerinin uygulanamayacak nitelikte olduğu, kaldı ki söz konusu Genelgede nargile salonu/kafesi gibi yerlerin de açılmasına izin verilmediği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI	:  Cevap verilmemiştir. 
TETKİK HÂKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1.	Temyiz isteminin reddine,
2.	Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin   ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 
3.	Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4.	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın   İdare Mahkemesine gönderilmesine, 05/03/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.