Esas No: 2023/13761
Karar No: 2024/3453
Karar Tarihi: 28.05.2024

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/13761 E.  ,  2024/3453 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2023/13761
Karar	No : 2024/3453                                                                       
TEMYİZ EDEN TARAFLAR: 1- ... Vakfı	
	  VEKİLİ :   Av. ...
 
 2- ... Valiliği	
	  VEKİLİ:  Av. ...
 
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.  
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem:  Antalya ili, ... İlçesi, ... Köyü Mevkiinde mülkiyeti Hazine'ye ait ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın 13.500,00 m²'sinin 05/09/2019-10/08/2022 tarihleri arasında davacı tarafından turistik tesis (sera, futbol sahası, otopark, yol, yeşil alan, kazan dairesi, jeneratör, personel ofisleri, mescit) yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle düzenlenen 1.401.135,29 TL tutarındaki ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; Mahkemelerince mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen raporda; işgal edilen dönemlere ilişkin olarak toplam ecrimisil bedelinin 1.384.506,75 TL olması gerektiği kanaatine varıldığı, anılan raporun hükme esas alınabilecek nitelik ve yeterlilikte olduğu sonucuna varılmak suretiyle, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 16.628,54 TL'lik kısmında hukuka uygunluk, 1.384.506,75 TL'lik kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 16.628,54 TL'lik kısmının iptaline, 1.384.506,75 TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI: Taşınmazın eğitim ve dinlenme tesisi için tahsis edildiği, temyize konu kararın hakkaniyete aykırı olduğu, ... İdare Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında ecrimisil alınmayacağı gerekçesiyle ecrimisil ihbarnamesinin iptaline karar verildiği, Vakfın ticari işletme olarak nitelendirilemeyeceği, gelir elde edilmeyen kamu hizmetine sunulan alan için ecrimisil tespitinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI	: Bilirkişi raporunun hatalı olduğu, 2022 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğin 3. maddesine göre 2022 yılı yerine 2021 yılı maliyetleri üzerinden hatalı hesaplama yapıldığı ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI	 : Cevap verilmemiştir. 
DAVALININ SAVUNMASI	 : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	: Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu ihbarnamenin 16.628,54 TL'lik kısmının iptaline yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının onanması; davacının temyiz isteminin kabulü ile kararın İdare Mahkemesinin dava konusu ecrimisilin 1.384.506,75 TLL'lik kısmı yönünden davanın reddine yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	Davalı idarenin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar kararın dava konusu ihbarnamenin 16.628,54 TL'lik kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
	Davacının, kararın dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 1.384.506,75 TL tutarındaki kısım yönünden iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;	
	Uyuşmazlıkta, 05/09/2019-10/08/2022 tarihleri arasında davacı tarafından sera, futbol sahası, otopark, yol, yeşil alan, kazan dairesi, jeneratör, personel ofisleri, mescit olarak işgal edildiği anlaşılan taşınmaz ile ilgili olarak davalı idare tarafından 336 sayılı Milli Emlak Genel Tebliğinin 5. maddesine göre birim bedeli belirlenerek hesaplama yapıldığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise; Danıştay Kararı dikkate alınmak suretiyle muhdesat dahil ecrimisil bedelinin 420.389,22 TL, 336 sıra nolu Milli Emlak Genel Tebliği dikkate alınarak muhdesat dahil ecrimisil bedelinin 1.384.506,75 TL, emsal karşılaştırma yapılarak muhdesat dahil ecrimisil bedelinin 413.950,81 TL olarak tespit edildiği görülmüştür.
	Ecrimisilin, işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, işgalcisine sağlamış olduğu ekonomik değer, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, bilirkişilerce ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal oluşturabilecek yerlerin ecrimisil ve kira bedeli, önceki dönem ecrimisil ve emsal yargı kararları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği kuşkusuzdur.
	Aynı taşınmazın işgal edilen alanları ile ilgili olarak davaya konu işgal döneminden öncesine ait aynı taraflar arasında Danıştay İkinci Dairesinin E:2021/4820, E:2021/5460, E:2021/11873, E:2021/17874, E:2021/14903 ve E:2021/17874 esasına kayıtlı dosyalarda kesin olarak verilen kararların incelenmesinden; 2015 yılı için birim m² bedelinin restoran için 1,55 TL, diğer kısımlar için ise 1,24 TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
	Bu durumda; önceki dönem kullanımlarına ilişkin yargı kararları dikkate alınarak ve yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle hesaplama yapılması sonucunda bir karar verilmesi gerektiğinden, bu husus gözönüne alınmaksızın verilen İdare Mahkemesi kararının davanın reddine ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
	1.Davalı idarenin temyiz isteminin reddine, davacının temyiz isteminin kabulüne,
	2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 16.628,54 TL tutarının iptaline ilişkin kısmının oybirliğiyle ONANMASINA,
	3. Anılan İdare Dava Dairesi kararının ihbarnamenin 1.384.506,75 TL tutarı yönünden davanın reddine ilişkin kısmının oyçokluğuyla BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 28/05/2024  tarihinde karar verildi. 
(X) KARŞI OY : 
Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, davacının temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği oyu ile kararın bu kısmı yönünden çoğunluğa katılmıyorum.