Esas No: 2022/1849
Karar No: 2024/2171
Karar Tarihi: 14.05.2024

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2022/1849 E.  ,  2024/2171 K.


"İçtihat Metni"
            T.C.
   D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas   No : 2022/1849
Karar  No : 2024/2171 
DAVACI	: ... Yönetimi
VEKİLLERİ	:	Av. ...
	   Av. ...
DAVALI	:... Kurumu 
VEKİLİ	:	Av. ...
DAVANIN KONUSU	:
1. 31/12/2021 tarih ve 31706 sayılı Resmî Gazete'de (6. Mükerrer) yayımlanan, 31/12/2021 tarih ve 10707 ve 10708 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararlarının iptali istenilmektedir.
2. 01/03/2022 tarih ve 31765 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, 28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararının iptali istenilmektedir. 
DAVACININ İDDİALARI  :
Düşük kademeli tarife uygulamasının dört kişilik bir aile için en az 230 kwh/ay olması gerektiği, dava konusu 10707 sayılı Kurul kararı ile belirlenen günlük 5 kwh'lik tüketimin bilimsel veri ve analize dayanılmaksızın belirlendiği, fiyat artışının gerekçesinin bulunmadığı, elektrik şirketlerinin kar marjının artırılmasının amaçlandığı, fiyat artışının sosyal devlet ve hukuk devleti ilkelerine aykırı olduğu, elektrik fiyatlarının fahiş oranda artırıldığı, düşük kademe için uygulanan aylık istisnanın kendileri gibi tek abonelik üzerinden tüketim yapan site yönetimleri için site içerisindeki bağımsız bölüm başına uygulanması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI :
Öncelikle, usule ilişkin olarak, davanın süresinde açılmadığının tespiti hâlinde süre aşımı yönünden reddi gerektiği, dava konusu Kurul kararlarının davacının menfaatini etkilemediği ileri sürülmüştür.
Esasa ilişkin olarak ise, elektriğin üretilmesi, ticareti ve tüketim noktasına ulaştırılmasında maliyetler dikkate alınarak tarife düzenlemelerinin yapıldığı, elektrik faturalarının temel olarak enerji bedeli, dağıtım bedeli ve vergilerden oluştuğu, tarife çalışmalarında kullanılmak üzere gerekli verilerin ilgili kurum ve kuruluşlardan temin edildiği, organize toptan satış piyasalarına ilişkin verilerin Elektrik Piyasaları İşletme A.Ş. (EPİAŞ)'den temin edildiği, elde edilen verilerin görevli tedarik şirketlerinin (GTŞ) sunmuş olduğu veriler ve ikili anlaşma rakamlarıyla çapraz kontrolünün yapıldığı, Elektrik Üretim A.Ş. (EÜAŞ)'nin muhtemel satış fiyatı ile piyasa takas fiyatı (PTF) verileri gözetilerek enerji bedellerinin belirlendiği, enerji bedellerindeki artışın temel sebebinin elektrik üretim maliyetindeki artışa bağlı olarak enerji maliyetinde meydana gelen artış olduğu, dava konusu tarifeler ile onaylanan enerji bedelinin görevli tedarik şirketlerinin ortalama enerji maliyetini yansıtacak şekilde onaylandığı, dağıtım bedelinin ise TÜFE oranında artırıldığı, mesken alçak gerilim abone grubunun yıllık ortalama tüketiminin 1800 kWh olduğu dikkate alınarak günlük 5 kWh'lik tüketimin düşük kademeden fiyatlandırılmasına karar verildiği, tarifeler ile görevli tedarik şirketleri ile tüketiciler arasında denge kurulmasının amaçlandığı, YEKDEM birim maliyetinin tedarikçiler ile tüketiciler arasındaki bilgi asimetrisinin azaltılması ve fiyat öngörüsünde bulunulabilmesi amacıyla yayınlandığı, EÜAŞ'tan genel aydınlatma amacı dışında yapılacak alımlar için belirlenen toptan satış fiyatının tarifeleri düşürücü etkiye sahip olduğu, rekabet ortamının sağlanması, mali açıdan güçlü, şeffaf  ve istikrarlı bir elektrik piyasasının oluşturulmasının sağlanması amacıyla dava konusu işlemlerin tesis edildiği, ortak alan kullanımının her bina için farklı unsur içerebildiği ve farklılık gösterebildiği, binada yer alan konut sayısına göre kademe miktarının artırılmasının maliyet yapısını bozucu etkisi nedeniyle uygun görülmediği, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI ...'İN DÜŞÜNCESİ: Dava; Eryaman Toplu Yapı Yönetimi tarafından; 31/12/2021 tarih ve 31706 6. Mükerrer sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, 31/12/2021 tarih ve 10707 ve 10708 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararlarının ve 01/03/2022 tarih ve 31765 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, 28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararının iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
	Davlı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.
	4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 4. maddesinde, "Kurum, tüzel kişilerin yetkili oldukları faaliyetleri ve bu faaliyetlerden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerini tanımlayan Kurul onaylı lisansların verilmesinden, işletme hakkı devri kapsamındaki mevcut sözleşmelerin bu Kanun hükümlerine göre düzenlenmesinden, piyasa performansının izlenmesinden, performans standartlarının ve dağıtım ve müşteri hizmetleri yönetmeliklerinin oluşturulmasından, tadilinden ve uygulattırılmasından, denetlenmesinden, bu Kanunda yer alan fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten, piyasa ihtiyaçlarını dikkate alarak serbest olmayan tüketicilere yapılan elektrik satışında uygulanacak fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten ve bu fiyatlarda enflasyon nedeniyle ihtiyaç duyulacak ayarlamalara ilişkin formülleri uygulamaktan ve bunların denetlenmesinden ve piyasada bu Kanuna uygun şekilde davranılmasını sağlamaktan sorumludur." hükmüne yer verilmiş; 5. maddesinin beşinci fıkrasının  (e) bendinde, "İlgili lisans hükümleri uyarınca hazırlanacak olan; Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketi'nin toptan satış fiyat tarifesini, iletim tarifesini, dağıtım tarifeleri ile perakende satış tarifelerini incelemek ve onaylamak," (f) bendinde, "İletim, dağıtım, toptan satış ve perakende satış için yapılacak fiyatlandırmaların ana esaslarını tespit etmek ve gerektiğinde ilgili lisans hükümleri doğrultusunda revize etmek." Kurul'un görevleri arasında sayılmıştır.
	6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Kanun'un amacı; elektriğin yeterli, kaliteli, sürekli, düşük maliyetli ve çevreyle uyumlu bir şekilde tüketicilerin kullanımına sunulması için, rekabet ortamında özel hukuk hükümlerine göre faaliyet gösteren, mali açıdan güçlü, istikrarlı ve şeffaf bir elektrik enerjisi piyasasının oluşturulması ve bu piyasada bağımsız bir düzenleme ve denetimin yapılmasının sağlanmasıdır." hükmü yer almış; 10. maddesinde, toptan ve perakende satış faaliyetlerine ilişkin düzenlemelere yer verilmiş; "Tarifeler ve tüketicilerin desteklenmesi" başlıklı  17. maddesinin dördüncü fıkrasında, "İlgili faaliyete ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedellerini içeren Kurul onaylı tarifelerin hüküm ve şartları, bu tarifelere tabi olan tüm gerçek ve tüzel kişileri bağlar. Bir gerçek veya tüzel kişinin tabi olduğu tarifede öngörülen ödemelerden herhangi birini yapmaması hâlinde, söz konusu hizmetin durdurulabilmesini de içeren usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Kurul tarafından tüketici özelliklerine göre abone grupları, bu abone grupları için elektrik enerjisi tüketim miktarına göre farklı veya yenilenebilir enerji kaynaklarının desteklenmesi amacıyla ayrı tarifeler belirlenebilir. Tüketiciler talep etmeleri halinde yenilenebilir enerji kaynaklarının desteklenmesi amacıyla belirlenen tarifelerden faydalanabilir. Kurulca düzenlemeye tabi tarifeler, doğrudan nihai tüketiciye veya nihai tüketiciye yansıtılmak üzere ilgili tüketiciye enerji tedarik eden lisans sahibi tüzel kişilere yansıtılır." hükmüne yer verilmiş ve anılan maddenin altıncı fıkrasında, Kurulca düzenlemeye tabi tarife türleri belirtilmiştir.
	Dava konusu  31/12/2021 tarih ve 10707 sayılı Kurul kararı ile, 6446 sayılı Kanun'un 17'inci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında, 01/01/2022 tarihinden itibaren mesken alçak gerilim tek zamanlı abone grubu için faturaya esas günlük ortalama 5 kWh tüketim miktarına kadar olan tüketimlere düşük kademeli tarife uygulanmasına; faturaya esas günlük ortalama 5 kWh tüketim miktarının üzerinde olan tüketimlerin belirtilen limite kadar olan kısmına düşük kadameli tarife, limiti aşan kısmına yüksek kademeli tarife uygulanmasına karar verilmiş, Ocak ayı için belirlenen mesken alçak gerilim tek zamanlı abone grubu için faturaya esas günlük ortalama 5kWh, 31/01/2022 tarih ve 10756 sayılı Kurul Kararı ile  01/02/2022 tarihinden itibaren günlük 7kWh' e çıkarılmıştır. 
		Dava konusu 31/12/2021 tarih ve 10708 sayılı Kurul kararı ile, tüketici grubu bazında  tarifede yapılan değişim oranlarının tablolarda sunulması uygun bulunarak, dağıtım şirketleri tarafından dağıtım sistemi kullanıcılarına ve tedarik şirketleri tarafından serbest olmayan tüketiciler ile serbest tüketici olmasına rağmen tedarikçisini seçmeyen ve 20/01/2018 tarihli ve 30307 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Son Kaynak Tedarik Tarifesinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ kapsamında tanımlanan düşük tüketimli tüketicilere 01/01/2022 tarihinden itibaren uygulanacak tarife tabloları onaylanmış; 10757 sayılı Kurul kararı ile de, 01/02/2022 tarihinden itibaren uygulanacak tarife tabloları onaylanmıştır.
	Dava konusu 28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararı ile de, mesken alçak gerilim tek zamanlı abone grubu için faturaya esas günlük ortama 7kWh olarak belirlenen tüketim miktarının, 01/03/2022 tarihinden itibaren düzenlenecek faturalar için 8kWh olarak güncellenmesine karar verilmiştir.
	Dosyanın incelenmesinden; 10707 sayılı Kurul kararı alınmadan önce Mesken Alçak Gerilim Abonelerinin yıllık tüketiminin ne olduğunun tespiti için yapılan çalışmalar sonucunda, tek zamanlı AG mesken tarifesinde, fatura dönemindeki gün sayısının farklı olmasının etkisinden kurtulmak üzere günlük ortalama tüketim miktarının kademe kriteri olmasının yerinde olacağının değerlendirildiği, kademe miktarının aynı abone grubunda bulunmalarına rağmen her bir alçak gerilim tek zamanlı mesken abonesi için farklı hesaplanmasının eşitlik ilkesine aykırı olacağı değerlendirilerek, her bir tek zamanlı AG aboneliği için geçerli olacak şekilde tek bir kademe miktarının belirlendiği,  buna göre günlük ortalama 5 kWh tüketime kadar olan tüketimlerin düşük kademeden yararlanacağı bir kademeli tarife uygulamasına 10707 sayılı karar ile başlandığı, daha sonra tüketici talepleri ve ülke politikaları gözetilerek Kurul kararları ile, faturaya esas günlük ortalama tüketim miktarının güncellendiği, elektrik şirketleri ve perakende satış şirketleri tarafından çeşitli kategorilerde bulunan elektrik abonelerine uygulanacak tarifelerin de, yukarıda yer verilen 4628 ve 6446 sayılı Kanun'un ilgili hükümlerine dayanılarak, ilgili faaliyetlerin yürütülmesi için gerekli olan maliyetlerden hareketle belirlendiği anlaşılmaktadır.
	Bu itibarla; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca; düzenlemeye tabi tüketicilere uygulanacak perakende satış ve dağıtım tarifesini onaylamakla görevli ve yetkili olan idarece;  tüketicilere elektriğin dağıtımı ve perakende satışı kapsamında ortaya çıkan maliyetleri karşılayacak biçimde, lisansa tabi şirketlerin mali sürdürülebilirliğini ve düşük fiyatlı elektriğin tüketicilere sunulması amacını gözettiği sonucuna varıldığından,  davaya konu Kurul kararlarında mevzuata ve hukuka aykırılık görülmemiştir.
	Açıklanan  nedenlerle, davanın  reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
	Dava dilekçesinde davacı tarafından 31/12/2021 tarih ve 10707 sayılı Kurul kararı ve  28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararı ile birlikte  31/12/2021 tarih ve 10708 sayılı Kurul kararının iptali istenilmiş ise de dava dilekçesinin içeriği, öne sürülen hukuka aykırılık sebepleri ve davacının elektrik aboneliğinin "mesken" abone grubunda olduğu dikkate alınarak 10708 sayılı Kurul kararı yönünden "mesken" abone grubuna ilişkin kısmı ile sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.	
MADDÎ OLAY VE HUKUKÎ SÜREÇ:
	31/12/2021 tarih ve 31706 sayılı Resmî Gazete'de (6. Mükerrer) yayımlanan 31/12/2021 tarih ve 10707 sayılı Kurul kararı ile mesken alçak gerilim tek zamanlı abone grubu için düşük kademeli tarifeye esas günlük ortalama elektrik tüketim miktarı belirlenmiş; 10708 sayılı Kurul kararı ile dağıtım şirketleri tarafından dağıtım sistemi kullanıcılarına ve görevli tedarik şirketleri tarafından serbest olmayan tüketiciler ile serbest tüketici olmasına rağmen tedarikçi seçmeyen ve 20/01/2018 tarih ve 30307 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Son Kaynak Tedarik Tarifesinin Düzenlemesi Hakkında Tebliğ kapsamında tanımlanan düşük tüketimli tüketicilere 01/01/2022 tarihinden itibaren uygulanacak fiyat tarifeleri belirlenmiş; 01/03/2022 tarih ve 31765 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, 28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararı ile daha önce 10707 ve 10756 sayılı Kurul kararı ile belirlenmiş olan mesken alçak gerilim tek zamanlı abone grubu için düşük kademeli tarifeye esas günlük ortalama elektrik tüketim miktarı güncellenmiştir.
	Bunun üzerine davacı tarafından dava konusu işlemlerin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
	USUL YÖNÜNDEN:
Davalı idarenin usule ilişkin itirazları geçerli görülmemiştir.
ESAS YÖNÜNDEN:
İLGİLİ MEVZUAT:
	4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 4. maddesinde, "Kurum, tüzel kişilerin yetkili oldukları faaliyetleri ve bu faaliyetlerden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerini tanımlayan Kurul onaylı lisansların verilmesinden, işletme hakkı devri kapsamındaki mevcut sözleşmelerin bu Kanun hükümlerine göre düzenlenmesinden, piyasa performansının izlenmesinden, performans standartlarının ve dağıtım ve müşteri hizmetleri yönetmeliklerinin oluşturulmasından, tadilinden ve uygulattırılmasından, denetlenmesinden, bu Kanun'da yer alan fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten, piyasa ihtiyaçlarını dikkate alarak serbest olmayan tüketicilere yapılan elektrik satışında uygulanacak fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten ve bu fiyatlarda enflasyon nedeniyle ihtiyaç duyulacak ayarlamalara ilişkin formülleri uygulamaktan ve bunların denetlenmesinden ve piyasada bu Kanun'a uygun şekilde davranılmasını sağlamaktan sorumludur."; 5. maddesinde, "(...) Bu Kanun'un diğer maddeleri ile belirlenen görevlerinin yanısıra, Kurul aşağıdaki görevleri de yerine getirir: (...) c) Tüketicilere güvenilir, kaliteli, kesintisiz ve düşük maliyetli elektrik enerjisi hizmeti verilmesini teminen gerekli düzenlemeleri yapmak. (...) Bu Kanun'un diğer maddeleri ile belirlenen yetkilerinin yanısıra, Kurul aşağıdaki yetkilere de sahiptir: (...) e) İlgili lisans hükümleri uyarınca hazırlanacak olan; Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketi'nin toptan satış fiyat tarifesini, iletim tarifesini, dağıtım tarifeleri ile perakende satış tarifelerini incelemek ve onaylamak. (...)" kurallarına yer verilmiştir.
	6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Kanun'un amacı; elektriğin yeterli, kaliteli, sürekli, düşük maliyetli ve çevreyle uyumlu bir şekilde tüketicilerin kullanımına sunulması için, rekabet ortamında özel hukuk hükümlerine göre faaliyet gösteren, mali açıdan güçlü, istikrarlı ve şeffaf bir elektrik enerjisi piyasasının oluşturulması ve bu piyasada bağımsız bir düzenleme ve denetimin yapılmasının sağlanmasıdır."; "Tanımlar ve Kısaltmalar" başlıklı 3. maddesinde, "(ff) Tarife: Elektrik enerjisinin ve/veya kapasitenin iletimi, dağıtımı ve satışı ile bunlara dair hizmetlere ilişkin fiyat, hüküm ve şartları içeren düzenlemeleri, (...) ifade eder."; 17. maddesinde, "Bu Kanun kapsamında düzenlenen ve bir sonraki dönem uygulanması önerilen tarifeler, ilgili tüzel kişi tarafından Kurulca belirlenen usul ve esaslara göre, tarife konusu faaliyete ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedellerini içerecek şekilde hazırlanır ve onaylanmak üzere Kuruma sunulur. Kurul, mevzuat çerçevesinde uygun bulmadığı tarife tekliflerinin revize edilmesini ister veya gerekmesi hâlinde resen revize ederek onaylar. İlgili tüzel kişiler Kurul tarafından onaylanan tarifeleri uygulamakla yükümlüdür. Lisans sahibinin, her yıl uygulayacağı tarifelerde yapacağı aylık enflasyon değişimi ve lisansında belirtilen diğer hususlarla ilgili ayarlamalar Kurul tarafından onaylanır. Onaylanan tarifeler kapsamında belirlenen fiyat formülleri mevzuatta belirtilen koşullarda tadil edilebilir. Onaylanan tarifeler içinde, söz konusu tüzel kişinin tarife konusu faaliyetine ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedelleri dışında piyasa faaliyetleri ile doğrudan ilişkili olmayan hiçbir unsur yer alamaz. İletim ek ücreti bu hükmün istisnasını oluşturur. İlgili faaliyete ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedellerini içeren Kurul onaylı tarifelerin hüküm ve şartları, bu tarifelere tabi olan tüm gerçek ve tüzel kişileri bağlar. Bir gerçek veya tüzel kişinin tabi olduğu tarifede öngörülen ödemelerden herhangi birini yapmaması hâlinde, söz konusu hizmetin durdurulabilmesini de içeren usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Kurul tarafından tüketici özelliklerine göre abone grupları, bu abone grupları için elektrik enerjisi tüketim miktarına göre farklı veya yenilenebilir enerji kaynaklarının desteklenmesi amacıyla ayrı tarifeler belirlenebilir. Tüketiciler talep etmeleri halinde yenilenebilir enerji kaynaklarının desteklenmesi amacıyla belirlenen tarifelerden faydalanabilir. Kurulca düzenlemeye tabi tarifeler, doğrudan nihai tüketiciye veya nihai tüketiciye yansıtılmak üzere ilgili tüketiciye enerji tedarik eden lisans sahibi tüzel kişilere yansıtılır. (...) Kurulca düzenlemeye tabi tarife türleri şunlardır: (...) c) Toptan satış tarifesi: Kurumun belirleyeceği usul ve esaslar kapsamında, elektrik toptan satış fiyatları taraflarca serbestçe belirlenir. Dağıtım şirketlerinin teknik ve teknik olmayan kayıpları ile genel aydınlatma kapsamında temin edeceği elektrik enerjisi ile tarifesi düzenlemeye tabi tüketicilere yapılacak elektrik enerjisi satışı için TETAŞ’tan tedarik edilecek elektrik enerjisinin toptan satış tarifesi TETAŞ’ın mali yükümlülüklerini yerine getirebilme kapasitesi dikkate alınarak Kurul tarafından belirlenir. ç) Dağıtım tarifeleri: Dağıtım şirketleri tarafından hazırlanacak olan dağıtım tarifeleri, elektrik enerjisinin dağıtım sistemi üzerinden naklinden yararlanan tüm gerçek ve tüzel kişilere eşit taraflar arasında ayrım gözetmeksizin uygulanacak hizmetlere ilişkin fiyatları, hükümleri ve şartları içerir. Dağıtım tarifeleri; dağıtım sistemi yatırım harcamaları, sistem işletim maliyeti, teknik ve teknik olmayan kayıp maliyeti, kesme-bağlama hizmet maliyeti, sayaç okuma maliyeti, reaktif enerji maliyeti gibi dağıtım faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetleri karşılayacak bedellerden oluşur. Dağıtım şirketlerinin tarifelerine esas alınacak teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin hedef oranlar bu kayıpları düşürmeyi teşvik edecek şekilde Kurul tarafından belirlenir. Kurulca belirlenen hedef oranlarını geçmemek kaydı ile teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin maliyetler dağıtım tarifelerinde yer alır ve tüketicilere yansıtılır. Teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin hedef oranlarının tespiti ve değiştirilmesi ile oluşacak maliyetin tarifelerde yer alması ve tüketicilere yansıtılmasına ilişkin usul ve esaslar Kurul tarafından düzenlenir. d) Perakende satış tarifeleri: Serbest tüketici niteliğini haiz olmayan tüketiciler için, eşit taraflar arasında ayrım gözetmeksizin uygulanacak fiyatları, hükümleri ve şartları içerir. Serbest tüketici niteliğini haiz olmayan tüketicilere uygulanacak perakende satış tarifeleri, görevli tedarik şirketi tarafından önerilir ve Kurul tarafından incelenerek onaylanır. Tedarik lisansı sahibi şirketin lisansında, elektrik enerjisi tüketim miktarlarına göre değişen tipte tarifelerin veya fiyat aralıklarının uygulanmasına ilişkin yükümlülükler yer alabilir ve buna ilişkin hususlar Kurul tarafından düzenlenir. Perakende satış tarifeleri, aktif enerji maliyeti, faturalama ve müşteri hizmetleri maliyeti, perakende satış hizmet maliyeti gibi perakende satış faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetleri karşılayacak bedellerden oluşur. (...) f) Son kaynak tedarik tarifesi: Serbest tüketici niteliğini haiz olduğu hâlde elektrik enerjisini, son kaynak tedarikçisi olarak yetkilendirilen tedarik lisansı sahibi şirket dışında bir tedarikçiden temin etmeyen tüketicilerin rekabetçi piyasaya geçmesini teşvik edecek ve son kaynak tedarikçisinin makul kâr etmesine imkân verecek düzeyde, yürürlükteki perakende satış tarifeleri ile piyasa fiyatları dikkate alınarak hazırlanır. Ancak, bu sınırlamalarla bağlı olmaksızın; Kurulca sosyal ve ekonomik durumlar gözetilerek belirlenecek bir miktarın altında elektrik enerjisi tüketen tüketiciler için ayrı tarife yapılabilir. Son kaynak tedarik yükümlülüğü kapsamında uygulanması öngörülen tarifeler tedarik lisansı sahiplerince ayrıca teklif edilir. Son kaynak tedarik tarifesi, aktif enerji maliyeti, faturalama ve müşteri hizmetleri maliyeti, perakende satış hizmet maliyeti gibi son kaynak tedariği kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetleri karşılayacak bedellerden oluşur." kuralları yer almıştır.
	19/06/2020 tarih ve 31160 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği'nin "Dağıtım tarifesi” başlıklı 9. maddesinde, "Dağıtım tarifesi; elektrik enerjisinin dağıtım sistemi üzerinden naklinden yararlanan kullanıcılara eşit, taraflar arasında ayrım gözetmeksizin uygulanacak dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller ile tarifenin uygulanmasına ilişkin hüküm ve şartlardan oluşur. Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller; ilgili dağıtım şirketi için belirlenen verimlilik hedefine ulaşılması ölçüsünde, dağıtım faaliyetinin yürütülmesi kapsamında gerekli olan yatırım   harcamaları ile yatırım harcamalarına ilişkin makul bir getiri, sistem işletim maliyeti, teknik ve teknik olmayan kayıp maliyeti, kesme-bağlama hizmet maliyeti, sayaç okuma maliyeti, reaktif enerji maliyeti ve iletim tarifesi kapsamında ödenen tutarlar gibi dağıtım faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm  maliyet ve hizmetler dikkate alınarak belirlenir. Teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin maliyetler, Kurulca belirlenen hedef oranlarını  geçmemek kaydı ile dağıtım tarifelerinde yer alır ve tüketicilere yansıtılır. Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedellerin belirlenmesi, teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin hedeforanlannın tespiti ve değiştirilmesi ile oluşacak maliyetin tarifelerde yer alması ve tüketicilere yansıtılmasına ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan tebliğ ile düzenlenir. Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller; bağlantı durumu, tüketim miktarı ve kullanım amacı gibi ölçütler esas alınarakfarklı seviyelerde belirlenebilir. Dağıtım tarifesinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar dağıtım şirketlerinin önerileri de değerlendirilerek KuruI tarafından belirlenir. Söz konusu usul ve esaslar tüm dağıtım bölgeleri için ortak belirlenebileceği gibi her bir dağıtım bölgesi için ayrı ayrı da belirlenebilir"; "Perakende satış tarifesi” başlıklı 10. maddesinde, "Perakende satış tarifesi, görevli tedarik şirketleri tarafından serbest olmayan tüketicilere yapılan elektrik enerjisi ve/veya kapasite satışı için eşit taraflar arasında ayrını gözetmeksizin uygulanacakperakende satışfiyatı ile tarifenin uygulanmasına ilişkin hüküm ve şartlardan oluşur. Perakende satış fiyatı; ilgili görevli tedarik şirketi için belirlenen verimlilik hedefine ulaşılması ölçüsünde ve faaliyetin sürdürülebilmesi için makul bir getiri elde edilmesine izin verilecek şekilde; enerji tedarik maliyeti, faturalama ve tüketici hizmetleri maliyeti, perakende satış hizmeti maliyeti gibi perakende satış faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetler dikkate alınarak belirlenir. Perakende satış tarifesi, konu ile ilgili olarak Kurum tarafından çıkarılan tebliğ kapsamında  düzenlenir. Perakende satış fiyatı; tüketicilerin bağlantı durumu, tüketim miktarı ve kullanım amacı gibi esaslar dikkate alınarak farklı seviyelerde belirlenebilir. Perakende satış tarifesinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar görevli tedarik şirketlerinin önerileri de değerlendirilerek Kurul tarafından belirlenir. Söz konusu usul ve esaslar tüm görevli tedarik şirketleri için ortak belirlenebileceği gibi her bir görevli tedarik şirketi için ayrı ayrı da belirlenebilir." kuralları yer almıştır.
	31/12/2015 tarih ve 29579 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Dağıtım Lisansı Sahibi Tüzel Kişiler ve Görevli Tedarik Şirketlerinin Tarife Uygulamalarına İlişkin Usul ve Esaslar"ın 2. maddesinde, dağıtım sistemi kullanıcısı tüketiciler ve üreticiler ile görevli tedarik şirketinden düzenlemeye tabi tarifeler üzerinden enerji alan tüketicilere bağlantı durumları da dikkate alınarak ait olduğu yıla ait tarife çizelgelerindeki ilgili bileşenler için kWh, kW, kWh bazında veya abone, fatura ya da okuma başına Kurul onaylı tarifelerin uygulanacağı belirtilmiş, beş ayrı abone grubu tanımlanmış ve abone grupları; sanayi, mesken, tarımsal sulama, aydınlatma ve ticarethane abone grupları olarak tespit edilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
31/12/2021 tarih ve 10707 sayılı Kurul kararı ile 28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararının incelenmesi;
6446 sayılı Kanun'un 17. maddesinin dördüncü fıkrasında 21/12/2021 tarih ve 7346 sayılı Kanun'un 31. maddesi ile yapılan değişiklik neticesinde elektrik enerjisi tüketim miktarına göre farklı tarifeler belirlenmesine imkan tanınmıştır. 
Dava konusu 10707 sayılı Kurul kararı ile, 6446 sayılı Kanun'un 17. maddesinin dördüncü fıkrasıyla verilen yetki uyarınca düşük kademe fiyat tarifesine ilişkin kriterler belirlenmiştir. Buna göre günlük 5 kWh ve altı elektrik tüketiminin düşük kademe tarife üzerinden,  5 kWh üzeri enerji tüketiminin ise yüksek kademe tarife üzerinden ücretlendirilmesi öngörülmüştür.
10707 sayılı Kurul kararı tesis edilmeden önce mesken AG abonelerinin yıllık tüketiminin ne olduğunun tespiti için çalışma yapılmış, çalışmada hiç tüketim yapılmayan ya da yıllık 0-200 kWh düzeyinde olmak üzere çok az tüketim yapılan kullanım yerlerine ilişkin verilerin etkisi arındırıldıktan sonra mesken AG aboneleri için yıllık ortalama tüketimin yaklaşık olarak 1800 kWh olduğu tespit edilmiştir, bu tüketim değerinin altında ve üstünde tüketimleri olan mesken kullanıcılarının özellikle puant zaman tüketimlerinin maliyet etkisiyle fiyat farklılaşmasının yapılmasına karar verilmiştir. Fatura dönemindeki gün sayısının farklı olabileceği de gözetilerek günlük ortalama tüketim miktarının kademeli tarife kriteri olarak uygulanmasına karar verilmiş, buna göre yapılan analizler neticesinde yıllık 1800 kWh olarak tespit edilen düşük kademe tüketim miktarı, bu miktarın yıllık gün sayısına bölünmesi suretiyle günlük 5 kWh olarak belirlenmiştir.
	Bu itibarla, dava konusu 10707 kararı ile mesken abone grubu için kademeli tarifenin uygulanmaya başlandığı, konuyla ilgili olarak yapılan çalışma neticesinde elde edilen verilere göre günlük 5 kWh ve altı enerji tüketime düşük kademe tarife uygulanmasına karar verildiği, uygulama ile elektrik enerjisi tüketiminin büyük kısmını oluşturan düşük kademe mesken abone grubunun daha ucuz fiyat ile enerji tüketmesine imkan tanındığı, ayrıca uygulamanın elektrik enerjisinin verimli tüketilmesine de imkan sağladığı, bu kapsamda tüketicilere kaliteli, sürekli ve düşük maliyetli elektriğin ulaştırılmasının amaçlandığı anlaşıldığından, dava konusu 10707 sayılı Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	Mesken abone gruplarında günlük ortalama tüketim miktarı 2022 yılı Şubat ayında 7 kWh; Mart ayında ise dava konusu 10818 sayılı Kurul kararı ile 8 kWh olarak güncellenmiş olup, dava konusu 10818 sayılı Kurul kararıyla hukuka uygun olduğu yukarıda açıklanan 10707 sayılı Kurul kararı ile amaçlanan hususlara ek olarak daha fazla tüketicinin ve tüketim miktarının düşük kademeli tarife kapsamına girmesine olanak sağlandığı, başka bir deyişle tüketicilerin lehine olacak şekilde düzenleme yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu 10818 sayılı Kurul kararında da hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	Öte yandan, davacı tarafından düşük kademe için uygulanan aylık istisnanın kendileri gibi tek abonelik üzerinden tüketim yapan site yönetimleri için site içerisindeki bağımsız bölüm başına uygulanması gerektiği ileri sürülmüş ise de, ortak alan tüketimlerinin, her bina için farklı unsurlar içerebileceği, örneğin bireysel ısıtmanın yapıldığı bir konutta kombinin çalışması için gerekli elektrik enerjisi konutun 8 kWh/gün kademe limitine dahil iken merkezi ısıtmanın yapıldığı binada kazanın (kalorifer tesisatının) çalışması için gerekli elektrik enerjisinin ise ortak alan tüketimlerine dahil olduğu, ortak alan için konut başına ilave 8 kWh/gün kademe tanımlanması halinde aynı durumdaki iki kullanıcı açısından farklı hesaplama yapılmasına yol açılabileceği, bu durumun ise eşitlik ilkesine aykırılık oluşturacağı açık olduğundan, davacının bu iddiasına itibar edilmemiştir.
	31/12/2021 tarih ve 10708 sayılı Kurul kararının mesken abone grubuna ilişkin kısmının incelenmesi;
	Aktarılan mevzuat hükümlerinden, davalı idarenin düzenlemeye tabi perakende satış ve dağıtım tarifesini onaylamak ile yetkili olduğu, söz konusu tarifelerin dağıtım ve perakende satış faaliyetinin yürütülmesi hizmetini lisansa tabi olarak sürdüren tüzel kişilerin gelir düzenlemesinin bir sonucu olarak ortaya çıktığı, bu kapsamda ilgili mevzuat hükümleri ile  verilen yetkiler çerçevesinde davalı idare tarafından tariflerin belirlenebileceği anlaşılmaktadır. 
	Dava konusu Kurul kararı dağıtım şirketlerinin dağıtım sistemi kullanıcılarına, görevli tedarik şirketlerinin ise serbest olmayan tüketiciler ile serbest tüketici olmasına rağmen tedarikçi seçmeyen ve 20/01/2018 tarih ve 30307 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Son Kaynak Tedarik Tarifesinin Düzenlemesi Hakkında Tebliğ kapsamında tanımlanan düşük tüketimli tüketicilere 01/01/2022 tarihinden itibaren uygulayacağı fiyat tarifelerinin belirlenmesi amacıyla tesis edilmiştir. Kurul kararıyla onaylanan Ek-1 ve Ek-2 tarife tabloları ile mesken,  sanayi, ticarethane, tarımsal sulama ve aydınlatma abone grubu için uygulanacak birim enerji bedelleri belirlenmekte, söz konusu bedeller aboneliğin orta/alçak gerilim veya tek/çift terimli olmasına göre değişkenlik göstermektedir. Ek-1 tarife tablosunda Faaliyet Bazlı Tarife'ler, Ek-2 tarife tablosunda ise Nihai Tarife yer almaktadır. Yukarıda ayrıntılı biçimde açıklanan gerekçelerle söz konusu Kurul kararının mesken abone grubuna ilişkin kısmı incelenecektir.
	Davalı idare tarafından dava konusu Kurul kararı tesis edilmeden önce hazırlık çalışmalarına başlanmış, elektrik piyasasında faaliyet gösteren ilgili taraflardan (EPİAŞ, EÜAŞ, GTŞ'ler vd.) kendi alanlarına ilişkin verileri sunmaları istenilmiştir. Gönderilen verilerin kontrolü sağlandıktan sonra ilk olarak piyasa takas fiyatı tahmini, EÜAŞ toptan satış fiyatı, YEKDEM birim maliyeti ve net kar marjı dikkate alınarak GTŞ'lerin enerji alım maliyeti hesaplanmış, daha sonra dağıtım ve perakende satış gelir tavanlarının dikkate alınması suretiyle tüketici grubu bazında dağıtım bedeli hesaplanmış, söz konusu veriler esas alınarak (aktif enerji ve dağıtım bedeli toplamı) elektriğin dağıtımı ve perakende satışı için 01/01/2022 tarihinden itibaren geçerli olacak fiyatlar belirlenmiştir.
	Aktarılan süreç neticesinde onaylanan tarife tabloları incelendiğinde, 2022 yılı öncesindeki nihai fiyatlara göre, düşük kademe mesken abone grubunda %50, yüksek kademe mesken abone grubunda %125 oranında artış gerçekleştiği görülmektedir. Davalı idare tarafından artışın temel sebebinin, elektrik üretim maliyetlerinde gerçekleşen artışlar sonucunda aktif enerji maliyetinin (nihai enerji bedelinin unsurlarından olan) artması olduğu ifade edilmektedir. Aktif enerji maliyetinin artış gerekçesi olarak ise 2021 yılının ikinci yarısından itibaren kömür ve doğal gaz fiyatlarında ortaya çıkan artış gösterilmiş, bu dönemde elektrik üretim maliyetinin önceki dönemin beş katına ulaştığı, serbest piyasadaki elektrik fiyatlarının 2021 yılının ilk yarısında 300 TL/MWh (30 kr/kWh) bazında seyrederken, 2022 yılının ilk çeyreği için ortalamada 1400 TL/MWh (140 kr/kWh) düzeyinin üzerine çıktığı, başka bir ifade ile görevli tedarik şirketlerinin işletme giderlerinin, YEKDEM birim maliyeti gibi unsurlar hariç 140 kr/kWh düzeyine yükseldiği ifade edilmiştir. Tarife tabloları ile tüm abone grupları için ortalama 133,188 kr/kWh maliyet öngörülmüş olup aktif enerji bedelinin, görevli tedarik şirketlerinin ortalama aktif enerji maliyetini yansıtacak şekilde onaylandığı görülmektedir.
	Perakende enerji satışlarının büyük kısmını mesken abone grubu, mesken abone grubu satışlarının çoğunluğunu da düşük kademe satışlar oluşturmakta olup, dava konusu işlemler ile düşük kademe mesken enerji bedeli ortalama maliyet (133,188 kr/kWh) ve piyasa takas fiyatının (140 kr/kWh) altında olacak şekilde 79,4622 kr/kWh olarak belirlenmiştir.
	Enerji birim fiyatının diğer unsuru olan ve arıza onarım, bakım gibi şebekeyle ilgili işletme giderleri ile hat, trafo gibi şebeke unsurlarının tesisiyle ilgili yatırım harcamalarını içeren dağıtım bedelinde ise, 2021 yılına göre %24,28 oranında artış gerçekleştirilmiş olup, söz konusu artışın ilgili mevzuat gereğince dağıtım bedelinde yıllık olarak yapılması gereken TÜFE güncellemesi kapsamında yapıldığı anlaşılmaktadır.
	 Yapılan açıklamalardan, elektrik bedellerinde ortaya çıkan artışın asıl sebebinin serbest piyasadaki elektrik fiyatlarında yaşanan artış olduğu, bu artışın tarifeye yansıtılmasında EÜAŞ'ın üretim kapasitesindeki sınırlar nedeniyle GTŞ'lerin 2022 yılında EÜAŞ'tan fiili olarak enerji alımı yapamaması ve enerjinin tamamını serbest piyasadan almalarının da etkili olduğu, dağıtım bedelinin ise ilgili mevzuat çerçevesinde TÜFE oranında artırıldığı anlaşılmaktadır.	
	Bu durumda; 6446 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri ile verilen yetki kullanılmak suretiyle elektrik enerjisi toptan satış tarifesinin EÜAŞ'ın mali yükümlülüklerini yerine getirebilme kapasitesi ve piyasa koşulları dikkate alınarak Kurul tarafından belirlendiği; tarife hesabında hangi maliyet unsurlarının bulunacağının mevzuatta belirtildiği, bunların aktif enerji bedeli ve dağıtım bedeli olduğu, tarifede yaşanan artışın temel sebebinin enerji maliyetinde yaşanan artışlar olduğu, dağıtım bedelinin ise TÜFE oranında artırıldığı, dava konusu tarifeler ile görevli tedarik şirketleri ile tüketiciler arasındaki makul dengenin gözeltildiği, bu suretle tüketicilere kaliteli, sürekli ve düşük maliyetli elektriğin ulaştırılması aynı zamanda da mali açıdan güçlü ve sürdürülebilir elektrik piyasasının oluşturulmasının amaçlandığı, tüketimin çoğunluğunu oluşturan mesken abone grubuna ilişkin enerji fiyatı belirlenirken bu abone grubunda yer alan tüketicilerin niteliği gözetilerek diğer abone gruplarına nispeten daha az oranda fiyat artışı yapıldığı ve enerji fiyatının diğer abone gruplarına nispeten daha düşük seviyede belirlendiği anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararının mesken abone grubuna ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	Öte yandan, 10707 sayılı Kurul kararının 01/01/2022-31/01/2022 döneminde uygulandığı; 31/01/2022 tarih ve 10756 sayılı Kurul kararı ile, 10707 sayılı Kurul kararı mesken alçak gerilim tek zamanlı abone grubu için faturaya esas günlük ortalama 5 kWh olarak belirlenen tüketim miktarının 01/02/2022 tarihinden itibaren düzenlenecek olan faturalar için 7 kWh olarak güncellendiği, dava konusu 28/02/2022 tarih ve 10818 sayılı Kurul kararı ile de, 10756 sayılı Kurul kararıyla 7 kWh olarak belirlenen tüketim miktarının 01/03/2022 tarihinden itibaren günlük 8 kWh olarak belirlendiği, yapılan bu değişiklik sonrasında düşük kademeden ücretlendirilecek elektrik miktarının artırıldığı, söz konusu uygulamanın aynı miktarda yapılacak tüketim için ödenecek enerji bedelinde azalmaya yol açtığı görülmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 14/05/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.