Esas No: 2023/2899
Karar No: 2024/522
Karar Tarihi: 07.03.2024

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2023/2899 E.  ,  2024/522 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas   No : 2023/2899
Karar No : 2024/522                                                                       
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	  : ... Barosu
VEKİLİ	  : Av. ...
DİĞER DAVACILAR  : 1- ...2- ...3- ...4- ... 5- ...  6- ... 7- ...
KARŞI TARAF  : I- (DAVALI): ... Bakanlığı
VEKİLİ	  : Huk. Müş. ...
II- (DAVALI YANINDA MÜDAHİLLER): 1- ...Çelik End. ve Tic. AŞ
 2- ... Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU  : Danıştay Altıncı Dairesinin 07/06/2023 tarih ve E:2022/388, K:2023/5644 sayılı kararının davacılardan ... Barosu bakımından davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ  :
Dava konusu istem: 05/06/2013 tarihinde askıya çıkartılan 1/100.000 ölçekli ... Alt Bölgesi ... Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planı ve Plan hükümlerinde yapılan değişikliklerin iptali istenilmiştir. 
Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 07/06/2023 tarih ve E:2022/388, K:2023/5644 sayılı kararıyla Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08/12/2021 tarih ve E:2019/1327 K:2021/2885 sayılı kısmen bozma kararına uyularak;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi, 14. maddesinin 3. fıkrasının (c) bendi ve 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendine yer verilerek,
Davacılardan ... Barosu yönünden;
Uyuşmazlıkta, 1136 sayılı Kanun'un 76. maddesinde sayılan Baroların görevleri göz önünde bulundurulduğunda, dava konusu 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planında yapılan değişikliğin, doğrudan davacı Baro'nun hak ve menfaatleri etkilemediği; anılan Kanun maddesinin de davacıya hukuken böyle bir hak tanımayacağı açık olduğundan dava konusu plan değişikliği ile ... Barosu arasında menfaat ilişkisinin bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı,
Davacılardan ... Barosu ve feragat eden ... ve ...dışındaki davacılar yönünden 1/100.000 ölçekli uyuşmazlık konusu çevre düzeni planının anılan "tarım arazilerinde öngörülen yapılaşma koşullarına" ilişkin plan notları incelendiğinde; 
Dava konusu çevre düzeni planının, "tarım arazilerinde öngörülen yapılaşma koşullarına" ilişkin kısmında mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacılardan ... Barosu bakımından davanın ehliyet yönünden reddine, dava konusu 1/100.000 ölçekli ... Alt Bölgesi, ... Havzası Revizyon Çevre Düzeni Planının "Tarım Arazisi" başlıklı 2.11.2.1 sayılı plan hükmü yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:  Davacılardan ... Barosu tarafından, Avukatlık Kanunu’nun 95. maddesinin 21. fıkrasına göre Baro Yönetim Kurulunun hukukun üstünlüğünü ve insan haklarını savunmak, korumak ve bu kavramlara işlerlik kazandırmakla görevli olduğu, baronun savunma hakkının koruyucusu olan bir meslek örgütü olduğu, Anayasa'nın 56. maddesi ile 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 3. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi ve 30. maddesi uyarınca kişi, kurum, oda ve birliklerin çevrenin korunması, iyileştirilmesi ve kirliliğinin önlenmesi amacıyla her türlü çabayı aktif olarak göstermekle yükümlü olduğu, dolayısıyla bu konuda baroların da dava ehliyeti olduğunda tartışma olmadığı, AİHM’in yerleşik içtihatları uyarınca da bir bölgede belli bir hak savunuculuğu alanında aktif ve yeterli sivil toplum örgütleri veya hareketleri bulunmaması halinde, bu boşluğu doldurmanın baroların ödevi olduğu, Daire kararının davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektdir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: 
Davalı idare tarafından, Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davalı yanında müdahiller tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun kısmen bozma kararına uyulmak suretiyle verilen Daire kararının temyize konu kısmının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesinin 4. fıkrası uyarınca onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkün olduğu belirtilmiş;  dördüncü fıkrasında, "Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde bu madde ile ısrar hariç 50. madde hükümleri kıyasen uygulanır." denilmiş; 50. maddesinin dördüncü fıkrasında ise Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükme bağlanmıştır.
Danıştay Altıncı Dairesinin 07/06/2023 tarih ve E:2022/388, K:2023/5644 sayılı kararının temyize konu kısmı; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08/12/2021 tarih ve E:2019/1327 K:2021/2885 sayılı kısmen bozma kararında belirtilen gerekçeler göz önüne alınarak verilmiş bir karar olduğundan, usul ve hukuka uygun bulunmakta ve bozulmasını gerektirecek bir hukuka aykırılık taşımamaktadır.
KARAR SONUCU:
 Açıklanan nedenlerle;
1.Davacılardan ... Barosunun temyiz isteminin reddine,
2.Danıştay Altıncı Dairesinin 07/06/2023 tarih ve E:2022/388, K:2023/5644 sayılı kararının davacılardan ... Barosu bakımından davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin reddine ilişkin temyize konu kısmının ONANMASINA, 
3.Kesin olarak, 07/03/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.