Esas No: 2023/10285
Karar No: 2024/7282
Karar Tarihi: 11.12.2024

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/10285 E.  ,  2024/7282 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2023/10285
Karar	No : 2024/7282       
 
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Genel Müdürlüğü 
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR)	: 1- ...
		 2- ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: 16/06/1986 tarih ve 16136 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 05/06/1986 tarih ve 1986/18230 sayılı Bakanlar Kurulu kararı uyarınca, Şanlıurfa 13. Kısım Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında, Şanlıurfa ili, Siverek ilçesi, Sabanlı Mahallesinde yer alan ve davacılardan ...'ün hissedarı olduğu ... ve ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsellere ilişkin kısmının iptali istenilmektedir. 
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... gün ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı ... yönünden; ...'ün söz konusu parsellerde kiracı sıfatıyla tarımsal faaliyette bulunduğu, dolayısıyla kişisel menfaati bulunmadığı görüldüğünden davanın ehliyet yönünden reddine hükmedilmesi gerektiği; ... yönünden ise, davacının ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda hissedar olmasının daha uygun olmasına rağmen hissedar yapılmadığı, hissedar yapılmamasına rağmen yapılara ilişkin bedel ödemesi de yapılmadığı anlaşıldığından, Arazi Toplulaştırma Uygulama Yönetmeliği'nin 4. ve 16. maddelerine aykırılık teşkil eden bu durum nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın ... bakımından ehliyet yönünden reddine, Hasan Birgün  bakımından dava konusu işlemin anılan taşınmazlara ilişkin kısmının iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı  tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI    : Davanın süresinde açılmadığı, toplulaştırma işleminde tüm maliklere sabit bir şekilde toplulaştırma öncesi taşınmazların bulunduğu yerden ve müstakil olarak yer verilme imkanının ne hukuken, ne mantıken, ne de teknik olarak mümkün olmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI	:  Cevap verilmemiştir. 
TETKİK HÂKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
 Şanlıurfa ili, Siverek ilçesi, Sabanlı mahallesinde yer alan ve davacının hissedarı olduğu ... ve ... parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsellere ilişkin kısmının iptali istemiyle dava açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; 01/02/2019 tarihinde dosyaya giren Tarım ve Orman Bakanlığı yazısında, dava konusu taşınmazın bulunduğu Şanlıurfa ili, Siverek ilçesi, Sabanlı Mahallesinin "Şanlıurfa Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi 13. Kısım" işi kapsamından daha sonra yeniden değerlendirilmek üzere çıkarıldığının belirtildiği görülerek Dairemizin 23/10/2024 tarihli ara kararı ile davalı idareden "dava konusu taşınmazı kapsayan alanda dava tarihinden önce ve dava açıldıktan sonra arazi toplulaştırmasına ilişkin herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığının, bir başka ifade ile anılan parseller yönünden yapılan işlemlerin (kronolojik olarak belirtilmek suretiyle) sorulmasına, konuya ilişkin bilgi ve belgelerin istenilmesine" karar verildiği, davalı idare tarafından 02/12/2024 tarihinde verilen cevapta dava konusu parsellerin bulunduğu Sabanlı Mahallesinin Şanlıurfa Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi 13. Kısım kapsamında iken Tarım Reformu Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı Olur ile proje kapsamından çıkarıldığı, proje kapsamından çıkarıldıktan sonra  arazi toplulaştırma Projeleri kapsamında herhangi bir işlem yapılmadığının belirtildiği görülmüştür.
Bu durumda, İdare Dava Dairesince söz konusu hukuki durum değerlendirilerek yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1.	Temyiz isteminin kabulüne,
2.	Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının  BOZULMASINA,
3.	Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 11/12/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.