Esas No: 2020/4975
Karar No: 2024/2884
Karar Tarihi: 16.05.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2020/4975 E.  ,  2024/2884 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2020/4975
Karar  No : 2024/2884  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... Turizm Taşımacılık Otom. Demir San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin  ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirkete ait ... plakalı aracın, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK-2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin 26/06/2019 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; olayda, her ne kadar 26/06/2019 tarihli tutanağa istinaden dava konusu aracın  2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK-2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmiş ise de, dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelerin incelenerek usulüne uygun olarak araç trafikten men/muhafaza altına alma tutanağı düzenlenmeden, aracın teslim edildiği yediemin otoparkınca düzenlenmiş araç trafikten men tutanağına istinaden araç bağlama işleminin tesis edildiği, bu durumda,  davacı şirkete ait aracın, ilgili belediyeden izin almaksızın belediye sınırları içinde yolcu taşımacılığı yapma faaliyetinde kullanıldığı hususunun düzenlenen tutanakla sabit ise de, dava konusu araç hakkında usulüne uygun bir idari işlem tesis edilmeden doğrudan trafikten men edilmesine dair işlemde hukuka  uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak  dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:   Davalı idare tarafından, verilen kararın hukuka aykırı olduğu, kararın bozulması gerektiği  ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
 26/06/2019 tarihinde yapılan denetimde içerisinde yolcusu olan dava konusu ... plakalı minibüsün kontrol amacıyla durdurulduğu, araca ait taşıma yetki belgesinin ibraz edilememesi ve polnet sisteminde kayıtlı taşıma yetki belgesinin bulunmadığı gerekçesiyle, sürücü İ.K.'ya yolcuyu nereden aldığı ve nereye götürdüğünün sorulduğu ve sürücünün yolcuyu, İstanbul Havalimanı gelen yolcu katından aldığı, 70-TL ücret karşılığında Yeşilköy mevkisine götüreceği yönündeki tespitlere yer verildiği, anılan tespitine istinaden ise davacı şirkete ait ... plakalı aracın, ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığında kullanıldığından bahisle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK-2/3-A maddesi uyarınca, 60 gün süreyle trafikten men edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26.maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
	(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 
Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Dosyanın incelenmesinden, 26/06/2019 tarihinde denetim yapan polis memurlarınca düzenlenen tutanakta; araca ait taşıma yetki belgesinin ibraz edilememesi ve polnet sisteminde kayıtlı taşıma yetki belgesinin bulunmadığı gerekçesiyle, sürücü İ.K.'ya yolcuyu nereden aldığı ve nereye götürdüğünün sorulduğu ve sürücünün yolcuyu İstanbul Havalimanı gelen yolcu katından aldığı, 70-TL ücret karşılığında Yeşilköy mevkisine götüreceği yönündeki tespitlere yer verildiği ve tutanağın araç sürücüsü tarafından imzalandığı, ayrıca aynı tarihli Kardeşler yedieminli oto parkı araç trafikten men tutanağının ve aynı tarihli şoför adına düzenlenen Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu, bu tutanakta şoförün imzasının mevcut olduğu, yine aynı tarihli yolcu adına düzenlenen Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu,  bu tutanakta  yolcu için "imzadan imtina" şerhinin yer aldığı görülmüştür. 
Her ne kadar İdare Mahkemesi tarafından, usulüne uygun olarak araç trafikten men/ muhafaza altına alma tutanağı düzenlenmeden, aracın teslim edildiği yediemin otoparkınca düzenlenmiş araç trafikten men tutanağına istinaden araç bağlama işleminin tesis edildiği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline, Bölge İdare Mahkemesi tarafından da istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olsa da; dosyada yer alan tutanakların incelenmesinden; araç sürücüsünün imzasının bulunduğu 26/06/2019 tarihli tutanaktan ücret karşılığı yolcu taşımacılığı yapıldığının ortaya konulduğu ayrıca ... Oto Parkı araç trafikten men tutanağı ile aynı tarihli şoför adına düzenlenen Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın da dosyada mevcut olduğu görülmektedir
Bu durumda,  ... plakalı aracın ruhsatında kullanım amacının yolcu nakli- ticari olarak yer aldığı, ilgili belediyeden alınmış çalışma izni bulunmadığı görüldüğünden dosyada yer alan tutanakların davacı araç sahibi yönünden ilgili belediyeden çalışma izni/ruhsatı almadan ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilen işleme esas alınabileceğinden dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir. 
Bu itibarla,  dava konusu işlemin iptali  yönündeki .... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 16/05/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.