Esas No: 2020/4280
Karar No: 2024/3517
Karar Tarihi: 05.06.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2020/4280 E.  ,  2024/3517 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2020/4280
Karar  No : 2024/3517  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-a maddesi uyarınca çalışma izin/ruhsat almadan belediye sınırları dahilinde yolcu taşımacılığı yaptığından bahisle davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın 60 gün süreyle trafikten menine ilişkin ... tarih ve ... sayılı araç trafikten men tutanağının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; 28/04/2019 tarihinde davacı adına kayıtlı ...plaka sayılı aracın durdurularak yapılan denetim sonucunda; ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığının tespit edildiği iddiasıyla, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek- 2/3-a maddesi uyarınca aracın 60 gün süre ile trafikten yasaklanmasına dair dava konusu işlem tesis edilmiş ise de; uyuşmazlığa konu araca ait İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nce verilen ve 21/03/2027 tarihine kadar geçerli Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi ile Servis Taşımacılığı Yetki Kartı'nın bulunduğu, tescil belgesinde kullanım amacı ticari olarak kaydedilen araç için işlem tarihi itibariyle geçerliliği devam eden ilgili belediyeden alınan izin belgesinin bulunduğu, dolayısıyla uyuşmazlık konusu taşımacılığın 2918 sayılı Kanunun Ek. 2/3-a maddesi kapsamına girmediği sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI      :   Davalı idare tarafından, verilen kararın hukuka aykırı olduğu, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
	2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-a maddesi uyarınca çalışma izin/ruhsat almadan belediye sınırları dahilinde yolcu taşımacılığı yaptığından bahisle davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın 60 gün süreyle trafikten menine ilişkin ... tarih ve ... sayılı araç trafikten men tutanağının tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
	(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Her ne kadar İdare Mahkemesi tarafından, "uyuşmazlığa konu araca ait İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nce verilen ve 21/03/2027 tarihine kadar geçerli Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi ile Servis Taşımacılığı Yetki Kartı'nın bulunduğu, tescil belgesinde kullanım amacı ticari olarak kaydedilen araç için işlem tarihi itibariyle geçerliliği devam eden ilgili belediyeden alınan izin belgesinin bulunduğu, dolayısıyla uyuşmazlık konusu taşımacılığın 2918 sayılı Kanunun Ek. 2/3-a maddesi kapsamına girmediği" gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, Bölge İdare Mahkemesi tarafından da istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olsa da; 28/04/2019 tarihli denetim tutanağında, araç sürüsünün araçta bulunan yolcuları Yeditepe Sitesinden aldığını Akbatı'ya götürdüğünü, yolculuk ücretini Kartur isimli şirketten aldığını beyan ettiği, araç sürücüsü bilgilerinin ve imzasının bulunduğu, tutanağı düzenleyen polis memurlarının imzalarının bulunduğu, ayrıca aynı tarihli matbu Araç Trafikten Men /Muhafaza Altına Alma Tutanağı'nın bulunduğu, bu tutanakta davacı şöförün imzasının bulunduğu görülmektedir.
Öte yandan, dava konusu işlem tarihinde davacıya ait araca ilişkin Market ve Alışveriş Merkezleri Ücretsiz Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi'nin bulunmadığı, işlem tarihi itibarıyla izin / ruhsat gibi belgelerin dosyaya sunulamadığı, makul sürenin işlem tarihi ile aynı gün olarak kabul edilmesi gerektiği, bu hususun tek istisnasının davacı tarafından işlem tarihinden önce izin / ruhsat için yetkili belediye / büyükşehir belediyesine başvuru yapılması olduğu açıktır. 
Bu durumda, davacının işlem tarihinden 1 gün sonra yetkili Büyükşehir Belediyesinden aldığı Market ve Alışveriş Merkezleri Ücretsiz Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi'nin makul sürede alınmadığı, davacının söz konusu belge için yetkili Büyükşehir Belediye Başkanlığına işlem tarihinden önce yaptığı başvuruya ilişkin dosyada bilgi / belge ya da davacı tarafından ileri sürülen bir iddia bulunmadığı, dava konusu işlem tarihinde geçerli Alışveriş Merkezleri Ücretsiz Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi bulunmayan aracın denetimde izin belgesi olmadan taşımacılık yaptığının tespiti üzerine tesis edilen aracın trafikten men edilmesine ilişkin işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir. 
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali  yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 05/06/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.