Esas No: 2023/8
Karar No: 2024/1204
Karar Tarihi: 29.05.2024

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2023/8 E.  ,  2024/1204 K.


"İçtihat Metni"
                      T.C.
           D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas     No : 2023/8
Karar	No : 2024/1204                                                                       
TEMYİZ EDENLER 	: I- (DAVACI) :  ...	  
	  VEKİLİ	: Av. ...	
	  II- (DAVALI) : ... Bakanlığı	
		VEKİLİ: Av. ...
DİĞER DAVALI                            : ...
VEKİLİ	: Huk. Müş. ...
İSTEMİN KONUSU	: Danıştay Beşinci Dairesinin 07/04/2022 tarih ve E:2019/385,  K:2022/1874 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ      	        :
Dava konusu istem:   25/08/2017 tarihinde yayımlanan 693 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin "Rütbesi Alınan Emekli Türk Silahlı Kuvvetleri Personeli" başlıklı Ek-4 sayılı listede adına yer verilerek rütbesi alınan davacı  tarafından, rütbesinin geri alınmasına  ilişkin işlemin iptali istemiyle son görev yaptığı kurum olan Hava Kuvvetleri Komutanlığı aracılığıyla  Olağanüstü Hal İnceleme Komisyonuna yapmış olduğu başvurusunun şekil şartlarına uymadığından bahisle iade edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Milli Savunma Bakanlığı işleminin ve  işleme dayanak olarak gösterilen Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonunun Çalışmasına İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği'nin 6. ve 7. maddelerinin iptali istenilmiştir.
Daire kararının  özeti: Danıştay Beşinci Dairesinin 07/04/2022 tarih ve E:2019/385,  K:2022/1874  sayılı kararıyla; 
23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Başvurularda usul ve süre" başlıklı 7. maddesi ile 12/07/2017 tarih ve Mükerrer 30122 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonunun Çalışmasına İlişkin Usul ve Esasların "Başvuru sahipleri" başlıklı 4., "Başvuru Usulü" başlıklı 6. ve "Kurumlarca Komisyona intikal ettirilecek başvurular" başlıklı Geçici 1. maddesine yer verilerek,
Dava konusu ... tarih ve ... sayılı  işlemin iptali istemi yönünden;
 Davacının başvurusunun reddedilmesine ilişkin işleme dayanak gösterilen Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonunun Çalışmasına İlişkin Usul Ve Esasların 6. maddesinin incelenmesinden, başvuruların Komisyon tarafından oluşturulan ve Başbakanlık internet sitesi üzerinde yer alan 1 ve 2 numaralı formun doldurulup imzalanmak suretiyle valiliklere veya en son görev yapılan kuruma yazılı olarak yapılması gerektiğinin belirtildiğinin, başvuru yapılırken en son kuruma başvuru yapmak için herhangi özel bir şart öngörülmediğinin, diğer bir ifade ile en son görev yapılan kuruma başvuru yapılabilmesi için ilgilinin aktif kamu görevlisi veya emekli kamu görevlisi olması şeklinde ayrıma gidilmediğinin anlaşıldığı,
 Bu itibarla da; ilgili ister emekli kamu görevlisi isterse aktif kamu görevlisi olsun anılan usul ve esaslar kapsamında başvuru yapabileceğinin açık olduğu, aksi bir yorumun ise hak arama özgürlüğünü kısıtlayacağının izahtan vareste olduğu,
Bu durumda, dava konusu işlem tesis olunurken davacının şahsen ve ilgili Bakanlığa veya Valiliğe başvuruda bulunması gerektiği belirtilmiş ise de; ilgililerin Valiliğe veya son görev yaptıkları Kuruma başvuru yapabileceği düzenlemesi karşısında, davacının başvurusunu en son görev yaptığı kuruma yapabileceği, diğer yandan her ne kadar davacı tutuklu ise de, anılan usul ve esasların 6. maddesinin 3. fıkrasında belirtilen usulun tutuklulara kolaylık sağlamak yani hak arama hürriyetinin kısıtlanmamasını sağlamak maksadıyla getirilmiş bir düzenleme olup, tutuklu veya hükümlülerin salt bu madde kapsamında başvuru yapabileceği anlamını taşımadığı ve anılan Usul ve Esasların 4. maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde vekili aracılığı ile başvuru yapılabilmesinin de mümkün olduğu,
Anılan mevzuat hükümlerinin bütün olarak değerlendirilmesi sonucu davacının en son çalıştığı kuruma vekili aracılığı ile başvuru yapmasında anılan Usul ve Esaslar çerçevesinde hukuka aykırılık bulunmadığı dikkate alındığında dava konusu işlemin davacının başvurusunun Usul ve Esaslara uygun olmadığından bahisle iade edilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle,  davacının Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna gönderilmek üzere Hava Kuvvetleri Komutanlığına yaptığı başvurusunun gerekli şekil şartlarını sağlamadığı gerekçesiyle iadesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı  işlemin iptaline,
Dava konusu Tebliğin 6. ve 7. maddelerinin iptali istemi yönünden; 
Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu'nun Çalışmasına İlişkin Usul ve Esaslar Tebliğine dayanak olarak 685 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnamesi'nin gösterildiği, 685 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile anılan usul ve esasların dava konusu edilen maddelerinin birlikte değerlendirilmesinden, Tebliğin 6. ve 7. maddelerinin 685 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnamesi hükümlerine aykırı olmadığı ve aynı yönde düzenlemelere yer verildiği anlaşıldığından, dava konusu edilen Tebliğin 6'ncı ve 7'nci maddesinde mevzuata ve hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle, 12/07/2017 tarih ve 30122(mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonunun Çalışmasına İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği'nin 6 ve 7. maddelerinin iptali istemi yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
 
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI      : Davacı  tarafından, iptali istenen Tebliğ hükümlerinin 685 Sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile düzenlenen hakları da açıkça kısıtlar nitelikte olduğu, normlar hiyerarşine aykırılık teşkil ettiği, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. ve 13.  maddeleri ile 1982 Anayasasının adil yargılanma, hak arama hürriyeti, eşitlik ilkelerine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
Davalı Milli Savunma Bakanlığı tarafından, davacının OHAL İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun işleme konulmamasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın, davacının başvurusunun müteakip dönemde Komisyona iletilmiş ve Komisyon tarafından karara bağlanmış olması nedeniyle konusuz kaldığının anlaşıldığı, ayrıca genel bütçeli idareler mahkeme ve icra harçlarından muaf olduğundan aleyhe harca hükmedilmesinin hatalı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFLARIN SAVUNMALARI      : Davalı idareler tarafından, davacının isteminin reddi gerektiği savunulmuş, davacı tarafından ise savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
	Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
	"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
	b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
	c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Tarafların temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu tebliğ yönünden reddine, bireysel işlemin iptaline ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin temyize konu 07/04/2022 tarih ve E:2019/385, K:2022/1874 sayılı kararının ONANMASINA, 
3. Kesin olarak,  29/05/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.