Esas No: 2023/5561
Karar No: 2024/4579
Karar Tarihi: 04.11.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2023/5561 E.  ,  2024/4579 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
 D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No  : 2023/5561
Karar No : 2024/4579                                                              
TEMYİZ EDEN TARAFLAR:
 1- DAVACI      : ...
 VEKİLİ             : Av. ...
 
 
 2- DAVALI      : ... Bakanlığı                                      
 VEKİLİ             : Av. ...
 
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:......, K:... sayılı kararının, taraflarca aleyhe olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliğinde 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi uyarınca sözleşmeli personel statüsünde sekreter olarak görev yapan davacının, 2017 yılı hizmet sözleşmesinin tek taraflı feshine ilişkin ... tarih ve E... sayılı işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
 
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin...tarih ve E:...,  K:... sayılı kararıyla; davacının soruşturma raporu ve ekleri ile tespit edilen fiillerinin, taraflar arasında akdedilen Tip Hizmet Sözleşmesinin, sözleşmenin idarece feshini gerektiren 13-a/10 ve 13-a/14 maddelerindeki, ilgilinin "Kurumun itibarını veya görev haysiyetini zedeleyici fiil ve davranışlarda bulunması" ve "Kurum mensuplarına ve iş sahiplerine karşı görev adabı veya disipliniyle bağdaşmayan davranışlarda bulunması, iş sahipleriyle bu türden ilişkiler içine girdiğinin belirlenmesi" hükümleri kapsamına girdiği anlaşıldığından, usulde ve yetkide paralellik ilkesine uygun olarak Eğitim Ataşesi tarafından tesis edilen sözleşmenin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; Eğitim Ataşesi'nin...tarihli ve ... sayılı Oluru ile davacı hakkında; a) Çalışma takvimi içerisinde uzun süreli hastalık raporu aldığı, b) Raporlu olduğu süre içerisinde Ataşeliğe gelerek gelen evrak defterine kendi el yazısı ile hastalık raporuna ait giriş yaptığı, c) Raporlu olduğu süre içerisinde Ataşeliğe ait iletişim kanalı karlsruhe@meb.gov.tr adresinden e-posta gönderdiği, d) Hastalık raporlarını Ataşeliğe geç ulaştırdığı, e) Eğitim Ataşeliği tarafından bütün personelden istenen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması formlarını teslim etmediği ve benzeri iddialarla başlatılan soruşturma sonucu düzenlenen 05/04/2017 tarihli raporda yer verilen tespitler üzerine ... tarih ve E. ... sayılı işlem ile sözleşmesinin tek taraflı feshine karar verildiği ve bu işlemin iptali istemiyle de Mahkemelerinin E:... esas sayılı dosya ile dava açıldığı, bakılan davadaki sözleşme feshinin de aynı soruşturmadaki üzerine atılı diğer (Eğitim Ateşesi G.A. ve G.A. adlı iş kadını ile ilişkisinin olduğu yönünde sözler söylediği  fiilinin tanık ifadeleriyle ortaya konulduğu) fiili sabit ise de; davacı hakkında aynı sözleşme döneminde iki kez sözleşme fesih yoluna gidilemeyeceğinden, bu hususlar gözetilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerekirken, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmediğinden, davacının istinaf başvurusunun (kısmen) kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline; öte yandan, davacı parasal hak talebinde bulunmuş ise de, söz konusu fesih işlemine karşı açtığı davada İdare Mahkemesince ret kararı verilmiş olduğundan, davacının parasal haklarının bu aşamada kabulüne imkan bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun (kısmen) reddi ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden davanın reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: 
Davacı tarafından, dava konusu işlemin iptal edilmesine rağmen parasal haklarının reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, davanın parasal hak istemine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı idare tarafından, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, kararın işlemin iptaline ilişkin kısmı yönünden bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı idarece istemin reddi gerektiği savunulmuş, davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	: Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile hukuka ve usule uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanması, davacının parasal haklarına ilişkin istemi yönünden ise bu aşamada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, davanın reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra,  2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
... Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliğinde 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi uyarınca sözleşmeli personel statüsünde sekreter olarak görev yapan davacının, 2017 yılı hizmet sözleşmesinin tek taraflı feshine ilişkin ... tarih ve E... sayılı işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edilen ve 28/06/1978 tarih ve 16330 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın "Sözleşmenin feshi" başlıklı ek 6. maddesinde; " Personelin;
a) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması,
b) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini sonradan kaybetmesi,
c) Sözleşme dönemi içerisinde mazeretsiz ve kesintisiz üç gün veya toplam on gün süreyle görevine gelmemesi,
ç) .....
d)  Hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmaması,
e) Bir proje kapsamında işe alınması durumunda istihdam edildiği projenin tamamının veya proje bölümlerinin sözleşmede öngörülen süreden önce tamamlanması,
f) Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olması, bu örgütlere yardım etmesi, kamu imkan ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanması ya da kullandırması, bu örgütlerin propagandasını yapması,hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca sözleşmesi tek taraflı feshedilir.
Personel;  kendi isteği ile bir ay önceden haber vermek koşuluyla veya Ek 1 inci maddenin dördüncü fıkrasının (b) ve (c) bendi uyarınca sözleşmeyi tek taraflı feshedebilir. 
Hizmet sözleşmesi, ölüm ve 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sayılan hallerde kendiliğinden sona erer." düzenlemeleri yer almaktadır.
Davacının imzaladığı, 2017 yılı Tip Hizmet Sözleşmesinin 13. maddesinin (a) bendinin (10) numaralı alt bendinde, "Kurumun itibarını veya görev haysiyetini zedeleyici fiil ve davranışlarda bulunmak"; (14) numaralı alt bendinde, "Kurum mensuplarına ve iş sahiplerine karşı görev adabı veya disipliniyle bağdaşmayan davranışlarda bulunmak, iş sahipleriyle bu türden ilişkiler içine girdiği belirlenmek" fiilleri, sözleşmenin tek taraflı feshini gerektiren fiil ve haller olarak kurala bağlanmıştır.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME : 	
Temyize konu karar, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı yönünden incelendiğinde;
Dava dosyası ve dosyada mevcut olan soruşturma raporunun incelenmesinden; 2011 yılından itibaren Karlsruhe Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliğinde 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi uyarınca sözleşmeli personel statüsünde sekreter olarak görev yapan davacı hakkında, 2017 yılında, "eğitim ataşesine ve yurt dışında yaşayan bir Türk iş kadınına yönelik gerçek dışı ve haksız itham, söylem ve davranışlarda bulunduğu", "görevini mevzuata uygun olarak yapmadığı, üstlerine karşı uygunsuz tavır ve davranışlar sergilediği, kurumun itibarını zedeleyici fiil ve davranışlarda bulunduğu" iddiaları üzerine inceleme ve soruşturma yapıldığı, düzenlenen inceleme - soruşturma raporları neticesinde, üzerine atılı fiillerin sübuta erdiği ve 2017 Yılı Tip Hizmet Sözleşmesi hükümleri uyarınca sözleşmesinin tek taraflı olarak feshedilmesini gerektirdiği sonucuna ulaşılarak, 24/04/2017 tarihinde, her bir eylem için ayrı ayrı tesis edilen E... ve E... sayılı işlemlerle iki kez sözleşmesinin feshi yoluna gidildiği; davacının, bu işlemlere karşı ... İdare Mahkemesinin E:...(bakılan dosya) ve E:... esas sayılarına kayden iki ayrı dava açtığı anlaşılmaktadır.
Tip Hizmet Sözleşmesi hükümleri çerçevesinde tesis edilen sözleşme feshi işlemi, bir disiplin cezası niteliğinde olmadığından, aynı yıl hizmet sözleşmesinin, sözleşme feshine neden olan birden fazla sebep / fiil bulunduğundan bahisle, her bir fiil için ayrı ayrı sözleşme feshi yoluna gidilmesi mümkün olmayıp, hizmet sözleşmesinin feshine neden olan sebeplerin bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucu davalı idarece (tek bir) sözleşme feshi işleminin tesis edilmesi gerekeceği açıktır.
Bu durumda; davalı idarece davacının 2017 yılı hizmet yılı için birden fazla sözleşme feshi işlemi tesis edilemeyeceğine karar verilmesi gerekirken; bakılan davada davacının Eğitim Ateşesi G.A. ve G.A. adlı iş kadını ile ilişkisinin olduğu yönünde sözler söylediği fiilinin tanık ifadeleriyle ortaya konulmak suretiyle sabit olduğu, ancak davacı hakkında aynı yıl içerisinde iki kez sözleşme fesih yoluna gidilemeyeceğine dair  Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi yerinde görülmemiş ise de; bu husus sonucu itibarıyla hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemiştir. 
Kararın, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden incelendiğinde;
Davacının, 2017 yılı hizmet sözleşmesinin tek taraflı feshine ilişkin ... tarih ve E... sayılı işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı (davacının parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi isteminin reddine dayanak alınan) kararı, Dairemizin ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ile bozulduğundan, bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince davacının parasal haklara ilişkin istemi yönünden yeniden bir karar verileceği de açıktır.
Bu duruma göre, kararın, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden davanın reddine ilişkin kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir. 
KARAR SONUCU:
 Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, Mahkeme kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptaline dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı yönünden yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
2. Davacının temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden davanın reddine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 04/11/2024 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.