Esas No: 2021/5617
Karar No: 2024/4600
Karar Tarihi: 18.09.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/5617 E.  ,  2024/4600 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/5617
Karar  No : 2024/4600  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	:...  Valiliği
VEKİLİ	: Av. ... 
KARŞI TARAF (DAVACI)	:... 
İSTEMİN KONUSU	:...  Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin  ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem:  2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-a maddesi uyarınca davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile aynı kanun maddesi uyarınca 5.010,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...  tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen  ... tarih ve E:... ,  K:...  sayılı kararda; uyuşmazlığa konu araca ait İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nce verilen ve 20/11/2026 tarihine kadar geçerli Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi ile 20/11/2026 tarihine kadar geçerli Servis Taşımacılığı Yetki Kartının bulunduğu, dolayısıyla uyuşmazlık konusu taşımacılığın 2918 sayılı Kanunun Ek-2/3-a maddesi kapsamına girmediği kanaatiyle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir. 
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI         : Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hukuka aykırı olduğu belirtilerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI     :  Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin gerekçeli olarak reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
	İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY : 
 08.11.2019 tarihinde davacı adına kayıtlı ...  plaka sayılı araç durdurularak yapılan denetim sonucunda; ilgili belediyeden izin almaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığının tespit edildiği iddiasıyla, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek- 2/3-a maddesi uyarınca dava konusu işlemler tesis edilmiştir.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	26/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Ek 2. maddesi değiştirilerek, "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır.
	Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten men edilir.
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası,  (c) bendine uymayanlara 1.002  Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün
süreyle trafikten men edilir.  
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten men edilir.
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
	İstanbul Büyükşehir Belediyesi Öğrenci ve Personel Taşımacılığı Yönergesi'nin 4. maddesinde, "Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi"; öğrenci veya personel servis taşıtlarıyla servis hizmeti vermek isteyen gerçek ve tüzel kişilere; çalışma usul ve esasları, yeterlilik kriterleri çerçevesinde çalışma izni veren, 10 yıl süreli belge; "Servis Taşımacılığı Kartı", Servis Taşımacılığı Yetki Belgesine sahip kişilerin yetki belgesi süresi ve kapsamında sahip oldukları taşımacılık iznini gösterir, her bir taşımacılık izni için ayrı düzenlenen en fazla 10 yıl süreli belge; "Güzergah Kullanım İzin Belgesi", taşıtın güzergah ve şoför bilgileri, taşımacılık türünü, Servis Taşımacılığı Kartı bitiş ve başlangıç tarihini gösteren en fazla bir yıllık belge olarak tanımlanmış; 5. maddesinde, servis taşımacılığı yetki belgesi, servis taşımacılığı kartı ve güzergah kullanım izin belgesine sahip olmayan gerçek veya tüzel kişilerin hiçbir şekilde öğrenci ve personel servis taşımacılığı hizmeti veremeyeceği belirtilmiştir.
            HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davalı idareye bağlı görevlilerce düzenlenen tutanakta, uyuşmazlığa konu araç ile özel bir okulun servis taşımacılığının yapıldığı ve bu taşımacılığın yürütülebilmesi için ilgili belediyeden alınmış izin belgesinin bulunmadığı belirtilmekle beraber, dava dilekçesinde, davacı tarafından denetim sırasında araçta yolcu bulunmadığı ileri sürülmektedir.
Dava konusu işlemlerin delili niteliğinde olan söz konusu tutanakta, sadece servis taşımacılığının yapıldığı belirtilen kurumun isminin yazıldığı, araç içerisinde yolcu olup olmadığının; bu yolcuların isim, kimlik, beyan vb. bilgilere yer verilmek suretiyle ya da görsel kayıt cihazlarından yararlanılarak ortaya konulamadığı, tutanağa geçirilen sürücü beyanının denetim sırasında yolcu taşındığını ispata elverişli olmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu araçla ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın yapıldığı iddia edilen ticari amaçlı yolcu taşımacılığı faaliyeti, her türlü şüpheden uzak, açık ve kesin delillerle ortaya konulamadığından, dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu sebeple, sonucu itibarıyla hukuka uygun bulunan temyize konu kararın belirtilen gerekçeyle onanması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle,
1.  Temyiz isteminin reddine,
2.  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...  tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA, 
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama  kararının taraflara  tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 18/09/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.