Esas No: 2021/7874
Karar No: 2024/4186
Karar Tarihi: 05.07.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/7874 E.  ,  2024/4186 K.


"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/7874
Karar  No : 2024/4186  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Genel Müdürlüğü	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ...Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin   ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin sahip olduğu, Antalya ili, Elmalı ilçesi, ... köy sınırları içinde yer alan ... ruhsat ve ... erişim numaralı 61.92 hektarlık II/B grubu maden ruhsatı ve 30.62 hektarlık işletme izin süresinin 20/04/2020 tarihinde dolacak olması nedeniyle... tarihli, ... sayılı sunum dilekçesi ile davalı idareye tevdi ve teslim edilen "İşletme Temdit Projesi"nin reddine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:...sayılı kararda; Kanun ve Yönetmelik hükümleri uyarınca, 3213 sayılı Maden Kanunu'nda öngörülmeyen ve kişilerin kanundan doğan haklarını idari düzenleme ile sınırlayan 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi kapsamında yapılan değerlendirme neticesinde davacı isteminin; başvuru tarihinden, başvurunun uygun bulunmamasına ilişkin Komisyon kararına kadar davalı idarece davacıya yapılmış herhangi bir eksiklik ve/veya proje aykırılık bildirimi yapılmadığı hususu da nazara alındığında hukuken kabul edilebilir somut bir gerekçe olmadan reddine yönelik tesis olunan dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, uygulamada birliğin temin edilmesi amacıyla çıkartılan Genelge uyarınca kurulan Taşınmaz Komisyonu'nun mevzuata uygun şekilde faaliyet gösterdiği, kararın hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
Davacı şirketin sahip olduğu, Antalya ili, Elmalı ilçesi, ... köy sınırları içinde yer alan ... ruhsat ve ... erişim numaralı 61.92 hektarlık II/B grubu maden ruhsatı ve 30.62 hektarlık işletme izin süresinin 20/04/2020 tarihinde dolacak olması nedeniyle ...tarihli, ... sayılı sunum dilekçesi ile davalı idareye tevdi ve teslim edilen "İşletme Temdit Projesi"nin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonu'nun ... tarih ve ... sayılı kararıyla reddedildiği, bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdarî Yargılama Usûlü Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrasının (f) bendinde, idarî dava dileçelerinin "husumet" yönünden inceleneceği belirtilmiş, 6. fıkrasında, ilk incelemeye tâbi hususların tespiti hâlinde davanın her aşamasında 15. maddenin uygulanacağı hükme bağlanmış; 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde ise, "3/f bendine göre, davanın hasım gösterilmeden veya yanlış hasım gösterilerek açılması hâlinde, dava dilekçesinin tespit edilecek gerçek hasma tebliğine" karar verileceği ifade edilmiştir.
12/09/2018 tarih ve 30533 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'nde, "Kamu kurum ve kuruluşları (belediyeler ve il özel idareleri hariç) ile sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait şirketler, kendi mülkiyetlerinde veya tasarruflarında bulunan taşınmazlarıyla ilgili olarak; kamu kurum ve kuruluşları, vakıf, dernek veya bunların şirketlerine, gerçek veya tüzel kişilere; satış, kira, irtifak, takas, tahsis, devir ve benzeri her türlü tasarrufa yönelik işlemlerini, bakanlıklar ile bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşlarında bakan yardımcısı, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında üst yönetici başkanlığında teşkil ettirilen komisyonlar vasıtasıyla yapacaklardır. Söz konusu komisyonlarca izin başvuru ve sonuçları Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında Cumhurbaşkanlığına bildirilecektir..." düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıda yer verilen Genelge'de tanımlanan görevlerin yerine getirilmesi amacıyla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından Genelgeye uygun bir şekilde taşınmaz komisyonu oluşturulmuştur.
Uyuşmazlıkta, Antalya ili, Elmalı ilçesi, ... köy sınırları içinde yer alan II/B grubu maden ruhsatı ve işletme izin süresinin 20/04/2020 tarihinde dolacak olması nedeniyle, davacı tarafından "İşletme Temdit Projesi"nin davalı idareye sunulduğu, söz konusu başvurunun ... tarih ve ... sayılı Bakanlık Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu kararına ekli listede ayrıntısı verilen ve aralarında uyuşmazlık konusu temdit talebinin de bulunduğu 20 adet talebin yapılan değerlendirme sonucunda uygun olmadığına karar verildiği, bu kararın Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle davacıya bildirilmesi üzerine işbu davanın açıldığı görülmektedir.
Her ne kadar talebin reddine ilişkin bildirim Genel Müdürlük tarafından yapılmış ise de, davacının başvurusu, Bakanlık Taşınmaz Komisyonu kararına istinaden reddedilmiş olup, davacı tarafından da Taşınmaz Komisyonu kararının tarih ve sayısı verilmek suretiyle anılan kararın iptalinin istenildiği açık olduğundan, davanın hem Bakanlık hem de MAPEG husumetiyle görülüp karara bağlanması gerekmektedir.
Bu itibarla; İdare Mahkemesince, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın da hasım konumuna alınarak dosya tekemmül ettirildikten sonra bir karar verilmesi gerektiğinden, eksik hasım ile görülen dava neticesinde verilen İdare Mahkemesi kararında ve bu karara yönelik istinaf başvurusunu reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 05/07/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.