Esas No: 2024/2386
Karar No: 2024/6799
Karar Tarihi: 13.12.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2024/2386 E.  ,  2024/6799 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2024/2386
Karar  No : 2024/6799  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI)	: ... Valiliği	  
VEKİLLERİ	: Av. ... - Av. ...
		Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Denizli İli, Pamukkale İlçesi, Özel Servergazi Ortaokulu'nda öğretmen olarak görev yapan davacının, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı "FETÖ/PDY Terör Örgütü ile Bağlantılı Olduğu Tespit Edilen Kurumlar" konulu Genelgesi uyarınca çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin  işlemin iptali istenilmiştir.
              İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen  ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; davacının öğretmen aynı zamanda müdür yardımcısı olarak çalıştığı Özel Servergazi Ortaokulu'nun 667 sayılı KHK ile 23/07/2016 tarihinde kapatılması üzerine, 21/07/2016 tarihli Milli Eğitim Bakanlığı Genelgesi gereğince, davacıya söz konusu okulda çalışabilmesi için verilen çalışma izninin 29/07/2016 tarihli dava konusu işlemle iptal edildiği, davalı idarece savunma dilekçesinde, davacının çalışma izninin iptaline ilişkin dava konusu işlemin, davacının çalıştığı okulun kapatılması kapsamında tesis edildiğinin belirtildiği, dava konusu işlemin davacının öğretmenlik ruhsatının iptaline ilişkin olmadığı yalnızca davacının görev yaptığı okulun kapatılması sebebiyle söz konusu okulda görev yapmasının mümkün olmaması nedeniyle anılan okulda çalışabilmesi için verilen iznin iptalinden ibaret olduğu, işlemin dayanağını teşkil eden Genelge'de çalışma izni iptal edilen personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyeceğinin hüküm altına alındığı, davacıya başka bir özel  öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmemesi durumunda bu hususun ayrı bir davaya konu edilebileceği, ayrıca dava konusu işlemin anılan Genelge'ye uygun olarak tesis edildiği ve söz konusu Genelge'nin mahkeme kararıyla iptal edildiğine veya idarece geri alındığına ilişkin bir iddianın bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediğinden davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, Dairemizin 26/09/2023 gün ve E:2019/154, K:2023/4121 sayılı kararı ile kısmen gerekçeli onanması kısmen bozulması üzerine bozulan kısım yönünden bozma kararına uyularak işlemin davacıya özel öğretim kurumlarında bir daha çalışma izni onayı düzenlenmemesi sonucu doğuran kısmının dayanağının Dairemizin 14/06/2023 tarih ve E:2017/4405, K:2023/3101 sayılı kararıyla iptal edilmesi nedeniyle ... İdare Mahkemesince verilen ... gün ve E:..., K:... sayılı kararın, dava konusu işlemin davacıya özel öğretim kurumlarında bir daha çalışma izni onayı düzenlenmemesi sonucu doğuran kısmının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin bu kısmının iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI       : Davalı idare tarafından, davacının çalıştığı kurumun KHK ile kapatıldığı sırada davacının anılan kurumda  çalışması nedeniyle çalışma izninin iptal edildiği, dava konusu işlemin davacının mesleğini yapmasına bütünüyle engel olmadığı, yalnızca görev yaptığı okulda çalışmasını engellediği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI  :  Davacı tarafından, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Yine 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştay'ın kararı düzelterek onayacağı, hükme bağlanmıştır.
492 sayılı Harçlar Kanununun "Mevzuu" başlıklı 2. maddesinde " Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir.", "Mükellef" başlıklı 11. maddesinde "Genel olarak yargı harçlarını davayı açan veya harca mevzu olan işlemin yapılmasını istiyen kişiler ödemekle mükelleftir.", "Harçdan müstesna işlemler" başlıklı 13. maddesinde, "Aşağıda yazılı mevzular harçdan müstesnadır: (...) j) Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun 1 ve 3 sayılı tarifelerine giren bütün işlemleri." hükmüne yer verilmiştir. 
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 323. maddesinde, yargılama giderlerinin kapsamı sayılmış olup;  326/1. maddesinde, "Kanunda yazılı haller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir."; "Yargılama giderlerine hükmedilmesi" başlıklı 332. maddesinde, "(1) Yargılama giderlerine, mahkemece resen hükmedilir. (2) Yargılama gideri, tutarı, hangi tarafa ve hangi oranda yükletildiği ve dökümü hüküm altında gösterilir. (3) Hükümden sonraki yargılama giderlerini hangi tarafın ödeyeceği, miktarı ve dökümü ile bu giderlerin hangi tarafa yükletileceği, mahkemece ilamın altına yazılır." hükmü yer almıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi neticesinde; davayı açan veya harca mevzu olan işlemin yapılmasını isteyen kişilerin yargı harçlarını ödemekle mükellef olduğu, Harçlar Kanununun 13/1-j bendi gereğince Genel Bütçeye dahil idarelerin Harçlar Kanununun (1) ve (3) sayılı tarifelerine giren bütün işlemlerinin harçtan muaf olduğu, anılan Kanun maddesiyle öngörülen muafiyetin bu idarelerin davacı veya kanun yollarına başvuran sıfatını haiz olduğu davalar için söz konusu olduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326. maddesinin 1. fıkrasında, yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen tarafa yükleneceğine açıkça yer verildiği, yargı harçlarının da yargılama giderlerinin bir unsuru olduğu,  dava açılırken davacı tarafından yatırılan veya adli yardım nedeniyle yatırılması ertelenen ve dava sürecinde yargılama giderine dönüşen yargı harçlarının -haklılık oranı gözetilerek- davalı idarece ödenmesine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Diğer yandan; yargılama giderlerine hükmedilmesinin kamu düzeninden olduğu ve Mahkemelerce re'sen incelenmesi gerekeceğinden, bu kapsamda yapılan değerlendirmelerin aleyhe bozma yasağı kapsamı dışında olduğunun  kabulü gerekmektedir.
	Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında haklılık oranına göre hesaplanan harç miktarının davalı idarenin harçtan muaf olması sebebiyle  tahsiline yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının hüküm fıkrasında yer alan " ..davacının adli yardım isteminin Mahkemesince kabulü nedeniyle alınmayan aşağıda dökümü yapılan toplam 660,10-TL yargılama giderinin yarısı olan  330,05 TL'sının  davalı idareden tahsili gerekmekte ise de, davalı idare harçtan muaf olduğundan  bu tutar içinde yer alan harçlara ilişkin kısmının davalıdan tahsiline yer olmadığına, posta giderine ilişkin  148,15 TL'nın, davalı idareden tahsili için, yargılama giderlerinin yarısı olan 330,05 TL'lık kısmının ise,  davacıdan tahsili için Mahkemesince karar kesinleştikten sonra ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına," kısmının ".. davacının adli yardım isteminin Mahkemesince kabulü nedeniyle alınamayan aşağıda dökümü yapılan toplam 660,10-TL yargılama giderinin yarısı olan 330,05-TL'nin davalı idareden, yargılama giderlerinin yarısı olan 330,05-TL'nin ise davacıdan tahsili için Mahkemesince karar kesinleştikten sonra ilgili tahsil dairesine müzekkere yazılmasına," şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle,
1.  Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama  kararının taraflara  tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın  İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 13/12/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.