Esas No: 2024/1009
Karar No: 2024/1115
Karar Tarihi: 06.03.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2024/1009 E.  ,  2024/1115 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
 D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/1009
Karar No : 2024/1115                                                              
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Bakanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Gaziantep ili, 5. Zırhlı Tugay Komutanlığında sözleşmeli er olarak görev yapan davacı tarafından, 90 günden fazla tutuklu kaldığından bahisle 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun  6. maddesinin dördüncü fıkrasının (ğ) bendi uyarınca tutukluluk süresinin 91. günü olan 21/03/2018 tarihi itibarıyla sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin 5. Zırhlı Tugay Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; sözleşmeli erbaş ve erlerin, herhangi bir suç sebebiyle doksan günden fazla tutuklu kalması halinde, sözleşmenin süresinin bitiminden önce feshedileceğinin açıkça düzenlendiği, düzenleme ile kamu hizmetinin yürütülmesinde sürekliliğin sağlanarak böylelikle kamu yararının amaçlandığı, tutukluluk halinin haklı veya haksız olmasının sözleşmenin feshi nedeni açısından bir öneminin bulunmadığı, tutukluluğun öngörülen süre kadar devam etmesinin yeterli görüldüğü, "herhangi bir suçtan doksan günden fazla tutuklu kalmak" halinde yasada öngörülen şartın gerçekleşmiş olacağı, bu hususta sözleşmeli er ve erbaş açısından istisna (kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı verilmesi gibi) getirilmediği ve sözleşmeli personel olan davacının 21/12/2017 - 09/04/2019 tarihleri arasında, bahsi geçen yasal düzenlemede belirlenen doksan günden çok daha uzun bir süre tutuklu kaldığı, tutuklu kaldığı süre boyunca hizmetinden yararlanılamadığı, dolayısıyla sözleşmenin süresinin bitiminden önce feshi koşullarının oluştuğu anlaşıldığından, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacının sözleşmesinin feshedilmesi sonrasında 21/03/2018 tarihinde terhis belgesi düzenlendiği, 21/03/2018 tarihli terhis belgesi her ne kadar davacıya tebliğ edilmemiş ise de, terhis belgesinin düzenlenmesi ile birlikte davacının askerlik ile ilişiğinin kesildiği, terhis işlemi ile birlikte davacı tarafından 21/03/2018 tarihinde dava konusu işlemin öğrenildiğinin kabulü gerekeceği, (09/04/2019 tarihinde tahliye olduğu dikkate alınarak bu tarih itibarıyla sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemin öğrenildiği kabul edilecek olsa dahi) davacı tarafından bu tarihten itibaren  altmış günlük dava açma süresi içinde dava açılması yada dava açma süresi içerisinde 2577 sayılı Kanunun 11. maddesi uyarınca idareye başvuruda bulunularak idarece talebinin reddedilmesi halinde kalan dava açma süresi içerisinde dava açılması gerekirken, dava açma süresi geçirildikten çok sonra 06/12/2019 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiğinden Mahkeme kararında sonucu itibariyle hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçelerle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: İdari işlemin, şekil ve sebep unsurları bakımından hukuka aykırı olduğu, idarenin işlemlerinin mutlaka kanuna dayalı olması ilkesi gereği idarenin hangi kanunun hangi maddesine göre işlem tesis ettiğini açıkça ve yazılı olarak belirtmesi gerektiği, idarenin hangi kanun ve hangi nedenden dolayı sözleşmesinin feshedildiğini yazılı olarak bildirmediği, söz konusu hususun idarenin işlemlerinin açık ve saydam olma ilkesi ile yazılı olma ilkelerine açıkça aykırı olduğu, ayrıca hakkında beraat kararı verildiği, somut olayda sözleşme feshinin ağır bir hukuka aykırılık oluşturduğu, her ne kadar 6191 sayılı Kanun'da 90 günden fazla tutuklu kalma halinde sözleşmenin idarece feshedilebileceği düzenlenmişse de bunun haksız tutuklamalar için geçerli olmayacağı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yerel mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davacının sözleşmesinin, görevliyken 90 günden fazla tutuklu kalması nedeniyle feshedildiği, dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ	:  ...
 DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak 06/03/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.