Esas No: 2023/3186
Karar No: 2024/2460
Karar Tarihi: 21.10.2024

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2023/3186 E.  ,  2024/2460 K.


"İçtihat Metni"
                      T.C.
           D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas     No : 2023/3186
Karar	No : 2024/2460                                                                       
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR)	: 1- ... Bakanlığı		   
		 	2- ... Genel Komutanlığı
VEKİLLERİ		: Av. ...
DİĞER DAVALI	  : ... Bakanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	  	: Danıştay İkinci Dairesinin 04/07/2023 tarih ve E:2018/2063, K:2023/3858 sayılı kararının, davalı idarelerden İçişleri Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı tarafından  temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ       :
Dava konusu istem: Jandarma Astsubay Kıdemli Üstçavuş sınıf ve rütbesinde görev yapan davacı tarafından; 27/12/1998 tarih ve 23566 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Subay Sicil Yönetmeliği'nin 111. maddesinin; 2010 yılında gerçekleştirilen Jandarma Genel Komutanlığı Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Sınavında başarısız olmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle 12/03/2010 tarihinde Askeri Yüksek İdare Mahkemesi nezdinde açılan davada, ... İdare Mahkemesi Üçüncü Dairesince davanın reddi yolunda verilen ve kesinleşen ... tarih ve GENSEK NO:..., E:..., K:... sayılı karara  karşı yargılamanın yenilenmesi istenilmektedir. 
Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 04/07/2023 tarih ve E:2018/2063, K:2023/3858 sayılı kararıyla; 
Dava konusu uyuşmazlıkta, davacı tarafından; sınavda pek çok usulsüzlük bulunduğu, yazılı sınav sonucunda puanların açıklanmaması ve iki saatlik itiraz süresi tanınması nedeniyle mağdur olduğu, bu kapsamda yürütülen savcılık soruşturmasında, sınav öncesinde soruların bazı adaylara verildiği yolunda itiraflar bulunduğu, kendisine ve sınavı kazanan kişilere ait sınav kağıtları üzerinde "kazıntı/silinti" yapıldığı şüphesiyle inceleme yaptırılması gerektiği, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi nezdinde yapılan yargılama sırasında; bazı soruların hatalı olduğu yolundaki itirazının ve bilirkişi incelemesi yaptırılması talebinin de Mahkemece dikkate alınmadığı, sınavda başarılı olan kişilerin sınav kağıtlarını inceleme imkanının da tanınmadığının iddia edildiği, 
Davanın, Askeri Yüksek İdare Mahkemesince incelendiği döneme ilişkin dosya içeriği incelendiğinde; davaya ilişkin bilgi belgelerin dosya içeriğinde yer almadığı, gizli belge niteliğinde olduğu için Mahkeme heyeti tarafından incelendikten sonra idareye iade edildiğinin görüldüğü, bu sebeple, hangi belgelerin incelendiğine ilişkin Dairelerince de yeterli bilgi edinilemediği,  
Diğer taraftan; dava konusu sınavda usulsüzlük yapıldığı iddialarına yönelik olarak Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen ... sayılı soruşturma dosyasının UYAP üzerinden incelenmesi neticesinde; Savcılık tarafından defaatle istenilmesine karşın, dava konusu sınava ilişkin soru ve cevap kağıtlarının idarece gönderilmediği, ayrıca, söz konusu sınav sorularının kendilerine verildiği yolunda bazı şüphelilerin itiraflarına ilişkin ifade tutanaklarının bulunduğunun tespit edildiği, 
Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; davacının, tarafı olduğu uyuşmazlıkta, davanın diğer tarafının (idarenin) sahip olduğu tüm bilgi ve belgeler hakkında "silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerine" uygun şekilde bilgi sahibi olduğundan ve iddia ve argümanlarını tüm dosya kapsamı hakkında bilgi sahibi olarak ileri sürme hakkını elde ettiğinden söz etmenin mümkün görünmediği, 
Bu itibarla; davacının, lehine karar verilen idarenin eylemi nedeniyle, uyuşmazlığa ilişkin pek çok bilgi ve belgeye ulaşmasının engellendiği dikkate alındığında, 2577 sayılı Kanun'un 53. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan şartın gerçekleştiği ve davacının yargılamanın yenilenmesi talebinin kabulüne karar verilmesi gerektiği sonucuna varıldığı, 
Bireysel işlem yönünden; 
Davacı ile aynı sınava katılarak başarısız olan başka bir davacı tarafından açılan ve bu dava ile aynı talepleri içeren Dairelerinin esasına kayıtlı E:2018/2055 sayılı dosyada verilen 06/04/2023 tarihli ara kararı ile davalı Milli Savunma Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığından; davacının katılmış olduğu 2010 yılı Jandarma Genel Komutanlığı Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Sınavının yazılı bölümüne ilişkin soruların ve cevap anahtarının, davacıya ait soru kitapçığı ve cevap kartının gönderilmesinin istenilmesine ve ayrıca yazılı sınav soru ve cevaplarının ilan edilmeme nedenlerinin ve yazılı sınav sonucuna itiraz için iki saatlik süre verilmesinin gerekçelerinin ve dayanağının sorulmasına karar verildiği,
Milli Savunma Bakanlığınca verilen cevapta; ara kararıyla istenen bilgi ve belgelerin kendilerinde olmadığının bildirildiği, 
Jandarma Genel Komutanlığı tarafından verilen cevapta ise; ara kararıyla istenmiş olan diğer belgelerin gönderildiği, ancak, sınav soruları ve cevap anahtarı ile davacıya ait soru kitapçığı ve cevap kartının gönderilmediği gibi konuya ilişkin bir açıklamanın da yapılmadığı, ayrıca, yazılı sınav soru ve cevaplarının ilan edilmeme nedenleri ve yazılı sınav sonucuna itiraz için iki saatlik süre verilmesinin gerekçeleri ve dayanağına ilişkin sorularının da yanıtsız bırakıldığı, 
Sonuç olarak; davaya konu yazılı sınav soruları ve cevap anahtarı sınav sonrasında ilan edilmediği gibi yazılı sınavda alınan puanlar açıklanmadan, adaylara iki saat süreli itiraz hakkı tanınması hususları göz önüne alındığında, davacıya sınav sonucunda etkili itiraz hakkı tanınmadığı ve yargılamanın geldiği bu aşamada dahi davacının halen etkili itiraz yolunu işletecek bilgi ve belgeye ulaşamamış olduğunun görüldüğü, öte yandan, ilgili belgelerin ara kararına rağmen gönderilmemesi nedeniyle davacının sınav kağıtlarındaki "kazıntı/silinti" iddialarının ve hatalı sorularla ilgili iddianın açıklığa kavuşturulması olanağı kalmadığı gibi istenilen evrakların dosyaya sunulmaması nedeniyle silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerine uygun bir yargılama yapma imkanının da kalmadığı ve bu duruma idarenin sebebiyet verdiği hususları dikkate alındığında, davacının 2010 yılında gerçekleştirilen Jandarma Genel Komutanlığı Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Sınavında başarısız olma işleminin hukuka uygun olduğundan söz etme olanağının bulunmadığı sonucuna varıldığı,
Bu itibarla, hukuka uygun şekilde icra edildiği ve sonuçlandırıldığı ortaya konulamayan sınavda davacının başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali gerektiği,
Düzenleyici işlem yönünden;
Dava dilekçesinin giriş ve sonuç bölümlerinde, Subay Sicil Yönetmeliği'nin 111. maddesinin tamamının iptali talep edilmiş ise de; dava dilekçesi içeriğinde yer alan hukuka aykırılık iddialarının, anılan maddenin ikinci fıkrasında geçen "Yazılı sınav ve mülakatta alınan notun ortalamasına" ibaresine yönelik olduğu dikkate alındığında, uyuşmazlığın, bu ibareye hasren incelendiği,
926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 109 ve 111. maddeleri uyarınca; astsubaylıktan subaylığa geçiş sınavının yapılış usulünü yönetmelik ile düzenleme noktasında yetkisi bulunan davalı Milli Savunma Bakanlığınca, söz konusu sınavın yazılı ve mülakat aşamalarında alınan notların ortalamasının alınması suretiyle nihai notun  belirlenmesi yolunda getirilen düzenlemede  hukuka ve üst hukuk normlarına aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle,
Yargılamanın yenilenmesi isteminin kabulüne, davacının, 2010 yılında gerçekleştirilen Jandarma Genel Komutanlığı Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Sınavında başarısız olma işleminin iptaline, 27/12/1998 tarih ve 23566 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Subay Sicil Yönetmeliği'nin 111. maddesinin ikinci fıkrasında geçen "Yazılı sınav ve mülakatta alınan notun ortalamasına" ibaresinin iptali istemine yönelik olarak davanın reddine karar verilmiştir.	
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI  : Davalı idarelerden İçişleri Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı tarafından, davada yargılamanın yenilenmesi şartlarının oluşmadığı, 2010 yılında gerçekleştirilen Jandarma Genel Komutanlığı Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Sınavının, Subay Sicil Yönetmeliği'nin 111. maddesine dayalı olarak, hukuka uygun şekilde yapıldığı, davacının aldığı notlar sonucunda başarılı olduğu, ancak kontenjana giremediği, mülakat heyetince objektif değerlendirme yapıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI               : Davacı tarafından, temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin kabulü ile Daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Jandarma Astsubay Kıdemli Üstçavuş sınıf ve rütbesinde görev yapan davacının, 2010 yılında gerçekleştirilen Jandarma Genel Komutanlığı Astsubaylıktan Subaylığa Geçiş Sınavında başarısız olması üzerine temyizen bakılmakta olan dava açılmıştır.  
İLGİLİ MEVZUAT :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesinde, "Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden verilen kararlar hakkında, aşağıda yazılı sebepler dolayısıyla yargılamanın yenilenmesi istenebilir.
a) Zorlayıcı sebepler dolayısıyla veya lehine karar verilen tarafın eyleminden doğan bir sebeple elde edilemeyen bir belgenin kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması,
b) Karara esas olarak alınan belgenin, sahteliğine hükmedilmiş veya sahte olduğu mahkeme veya resmi bir makam huzurunda ikrar olunmuş veya sahtelik hakkındaki hüküm karardan evvel verilmiş olup da, yargılamanın yenilenmesini isteyen kimsenin karar zamanında bundan haberi bulunmamış olması,
c) Karara esas olarak alınan bir ilam hükmünün, kesinleşen bir mahkeme kararıyla bozularak ortadan kalkması,
d) Bilirkişinin kasıtla gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun mahkeme kararıyla belirlenmesi,
e) Lehine karar verilen tarafın, karara etkisi olan bir hile kullanmış olması,
f) Vekil veya kanuni temsilci olmayan kimseler ile davanın görülüp karara bağlanmış bulunması,
g) Çekinmeye mecbur olan başkan, üye veya hakimin katılmasıyla karar verilmiş olması,
h) Tarafları,konusu ve sebebi aynı olan bir dava hakkında verilen karara aykırı yeni bir kararın verilmesine neden olabilecek kanuni bir dayanak yokken, aynı mahkeme yahut başka bir mahkeme tarafından önceki ilamın hükmüne aykırı bir karar verilmiş bulunması.
ı) Hükmün, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlâli suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
	2577 sayılı  İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun “Yargılamanın yenilenmesi” başlıklı 53. maddesi, yargılamanın yenilenmesi sebeplerini sınırlı sayma usûlüyle düzenlemiştir.
	Yargılamanın yenilenmesinin hangi durumlarda olacağının, anılan Kanun'un 53. maddesinde tahdidi ve açık bir şekilde yazılmış olup, davacı tarafından yargılamanın yenilenmesi talebine gerekçe olarak ileri sürülen iddiaların, anılan maddede sayma yoluyla belirtilen yargılamanın yenilenmesi şartlarının hiçbirine uymadığı anlaşıldığından, davacının yargılamanın yenilenmesi isteminin reddi gerekmektedir. 
	Bu itibarla, davacının yargılamanın yenilenmesi istemi kabul edilerek, işin esası hakkında verilen Daire kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerden İçişleri Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığının temyiz istemlerinin kabulüne
2. Yargılamanın yenilenmesi isteminin kabulü ve bireysel işlemin iptali, düzenleyici işlem yönünden davanın reddine ilişkin Danıştay İkinci Dairesinin 04/07/2023 tarih ve E:2018/2063, K:2023/3858 sayılı kararının, BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine, 
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,  21/10/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.