Esas No: 2022/4358
Karar No: 2024/3868
Karar Tarihi: 08.10.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2022/4358 E.  ,  2024/3868 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas     No : 2022/4358
Karar	No : 2024/3868                                                                   
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Valiliği	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN	KONUSU						: ... Bölge İdare mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ                 :
Dava konusu istem: Kütahya ili, ... Lisesine engelli personel atamaları kapsamında hizmetli olarak ataması yapılan davacının, ibraz ettiği sağlık kurulu raporu ile sonuç belgesindeki engel grubunun farklı olduğundan bahisle atamasının iptaline ilişkin ... tarih ve ...sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; davacı tarafından, sınav başvurusu için sunduğu 10/06/2014 tarihli Manisa ili Akhisar Mustafa Kirazoğlu Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen sağlık kurulu raporu dışında başka bir raporun dosyaya sunulmadığı, 2018 yılı  Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı başvuru belgesinde memur imzası ile başvuru yapıldığı, 2019 yılı sonuç belgesinde engel grubu zihinsel olarak girilmiş olsa da; başvuru kayıt belgesinde dava konusu sağlık kurulu raporuna uygun %40 engel oranının belirtildiği, yine ön kabul ve taahhüt beyanı belgesinde engel grubunun "ruhsal ve duygusal" olarak belirtildiği, ayrıca 2018 yılı başvuru kılavuzuna göre engel grubunun başvurucunun beyanına göre değil, kanıtlayıcı belgeye göre kaydedileceği; diğer taraftan, gerçeğe aykırı belge verme veya beyanda bulunma durumuna bağlı bir yaptırım uygulanabilmesi için hakkaniyet gereği söz konusu fiilin kasten yanıltmaya yönelik olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği de göz önüne alındığında, davacının gerçeğe aykırı belge verme veya beyanda bulunma kastıyla hareket ettiğinin ortaya konulamadığı, bu bakımdan, işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ	EDENİN	İDDİALARI			: Davacının  2019 EKPSS'de başarılı olarak 16/04/2020 tarihinde Kütahya ili, ... Lisesinde hizmetli olarak göreve başladığı, Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün ... tarihli ve ... sayılı yazısına istinaden; ataması yapılan kişilerin engel durumlarının yeniden değerlendirildiği, davacının, Manisa ili, Akhisar Mustafa Kirazoğlu Devlet Hastanesinden almış olduğu ... tarihli ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda ruhsal ve duygusal engel grubundan %40 oranında engeli bulunduğunun tespit edilmesine rağmen, ÖSYM başvuru ve yerleştirme aşamalarında zihinsel engel grubunu işaretlediğinin görüldüğü, ilgili formun bizzat davacı tarafından doldurulduğu ve sorumluluğunu kendisinin üstlendiği, kendisine menfaat sağlayacak ve haksız rekabete yol açacak biçimde kendi sınav grubu dışında soruları cevapladığı ve ek süreden yararlandığı ileri sürülmektedir.
 
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI    :  Savunma verilmemiştir. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ 			   : ...
 DÜŞÜNCESİ						: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge  İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE           :
	MADDİ OLAY: Davacı, Manisa ili, Akhisar Mustafa Kirazoğlu Devlet Hastanesinden verilen 10/06/2014 tarihli "Engelli Sağlık Kurulu Raporu Formu" ile, 15/02/2018 tarihinde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Kütahya İl Müdürlüğüne başvuruda bulunmuş ve anılan rapor doğrultusunda engel durumunu  "ruhsal ve duygusal" olarak belirterek "ön kabul ve taahhüt beyanı" imzalamıştır. 
ÖSYM sınav başvuru kaydında engel durumu "zihinsel" olarak kaydedilen davacı, bu başvuru kaydına istinaden 22/04/2018 tarihinde yapılan EKPSS sınavına katılmış ve sınav sonucuna göre,  Kütahya ili, ... Lisesinde hizmetli  kadrosuna yerleştirilmiş, sonrasında davacının sağlık kurulu raporunda belirtilen engel durumu ile, EKPSS başvuru formundaki engel durumunun farklı olması nedeniyle,  657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca atamasının iptaline yönelik Kütahya Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün... tarih ve E: ... sayılı işlemi tesis edilmiştir.
Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Memurluğun sona ermesi" başlıklı  98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; "Memurluğa alınma şartlarından her hangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi"  Devlet memurluğunu sona erdiren sebepler arasında sayılmıştır.
Engelli Kamu Personel Seçme Sınavı ve Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınmaları Hakkındaki Yönetmeliğin, Adayların başvurmaları ve atanmaları başlıklı 15/4 maddesinde; " Gerçeğe aykırı belge verdiği veya beyanda bulunduğu tespit edilenlerin atamaları yapılmaz, atamaları yapılmış ise iptal edilir, bu kişiler hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanır. Gerçeğe aykırı belge verdikleri veya beyanda bulundukları tespit edilen adaylar hakkında yapılacak işlemler, atama başvuru formunda kamu kurum ve kuruluşları tarafından yazılı olarak belirtilir." hükmüne yer verilmiştir.
22/04/2018 tarihinde yapılan Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS) ve Kura  Başvuru kılavuzunun "Genel Kurallar" bölümünün, 1.8 bendinde; "Adaylar beyan ettikleri bütün bilgilerin doğruluğundan sorumludurlar. Bir adayın beyanının gerçeğe uymadığı veya evrak üzerinde sahtecilik yaptığı tespit edildiği takdirde bu aday, aradan geçen süreye bakılmaksızın bu sınavdan elde ettiği tüm haklarını kaybedecektir. Sınava veya kuraya katılma hakkı olmadığı hâlde sınava girip yüksek puan almak veya kurada bir kadroya yerleşmiş olmak, göreve memur olarak atanma hakkı doğurmaz. Koşullardan herhangi birine durumunun uymadığı tespit edilen adaylar, EKPSS/kuraya alınmış olsalar bile bu sınav/kura sonucu ile elde ettikleri hiçbir haktan yararlandırılmazlar" kuralına yer verilmiş, 1.2 bendinde; zihinsel engellilere engel durumlarını dikkate alarak ayrı bir test oluşturulmasına ve sınav süresinin 1/3’ü kadar ek süre verilmesine, okuyucu ve işaretleyici yardımı alarak soru kitapçığını hiç okuyamayan zihinsel engellilere ise sınav süresinin 2/3’ü kadar ek süre verileceği öngörülmüştür.
Aynı kılavuzun "2. Adım" başlıklı kısmında, Başvuru Merkezlerinden başvuru işleminin nasıl yapılması gerektiği anlatılmış, bu bölümde; "DİKKAT: Başvuru bilgilerinizin doğruluğundan ve fotoğrafınızın uygunluğundan, başvurunuz onaylandıktan sonra ortaya çıkabilecek yanlışlıktan veya eksiklikten sorumlu olduğunuzu unutmayınız. Onaylanmış, fotoğraflı belgeyi alınız ve EKPSS/Kura’nın bütün aşamalarında size gerekli olabileceğinden saklayınız. BU AŞAMADA BAŞVURU İŞLEMİNİZ HENÜZ TAMAMLANMAMIŞTIR! Bilgilerinizin doğruluğunu kontrol ettikten sonra ONAY KODUNU GÖREVLİYE BİLDİRİNİZ. Görevli onay kodunu girdikten sonra başvuru bilgileriniz sisteme kaydedilecektir. Onay kodu girilmeyen başvurularda sınav/kura başvuru ücreti yatırılamayacağından sorumluluk adaylara aittir. Başvuru bilgileriniz sisteme kaydedildikten sonra sınav/kura başvuru ücretini süresi içinde yatırarak BAŞVURUNUZU TAMAMLAYINIZ. Başvurunuzu başvuru tarihleri içinde https://ais.osym.gov.tr üzerinden MUTLAKA KONTROL EDİNİZ.
" uyarısına yer verilmiştir.
Aynı kılavuzun "Engel Bilgi Formu" başlıklı maddesinde; "sınavda, 1-Genel Engelliler, 2- Görme Engelliler, 3-İşitme Engelliler, 4- Zihinsel Engelliler olmak üzere dört engel grubunun olduğu, Engel Sağlık Kurulu raporunda Zihinsel, Ruhsal, Davranışsal Bozukluklar alanında özür oranları cetveline uygun olarak belirlenmiş zeka işlev bozuklukları [sınırda mental kapasite (IQ:70-80); Hafif  (IQ:50-69); Orta ( IQ:35-49); Ağır ( IQ:20-34); Çok  Ağır ( IQ:20'nin altında) vb. zeka işlev bozukluğu] belirtilmiş adaylar için engel grubu alanına zihinsel engelliler yazılmalıdır. Engelli Sağlık Kurulu raporunda  Zihinsel, Ruhsal, Davranışsal Bozukluklar alanında yukarıda belirtilen zeka işlev bozuklukları dışında ruhsal, duygusal bozukluklar belirtilmiş adaylar için engel grubu alanında genel engelliler yazılacak, engel durumu bilgisi alanında ise Ruhsal ve Duygusal yazılacaktır. Engel bilgisinde yanlış, yanıltıcı veya yalan beyanda bulunanlar ile bilgilerindeki tutarsızlıklar bulunan adayların, yanlış, yanıltıcı bilgilerin sorumluluğu kendilerine aittir. Bilgilerinde gerçeğe uymayan hususlar tespit edilen adaylar, sınav/yerleştirmeden doğan hakları kaybedecekler ve bu durumdan dolayı hak iddia edemeyeceklerdir." şartları düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Dosyanın incelenmesinden; davacının, Manisa ili, Akhisar Mustafa Kirazoğlu Devlet Hastanesinden alınan ... tarih ve ... sayılı  bipolar bozukluk engelini içeren ve engel grubunun  "ruhsal ve duygusal" olarak belirtildiği "Engelli  Sağlık Kurulu Raporu" ile, 22/04/2018 tarihinde yapılacak olan EKPSS sınavına katıldığı, 15/02/2018 tarihinde ÖSYM biriminde sınav başvuru kaydını oluşturduğu, ÖSYM sınav başvuru kaydında engel durumunun "zihinsel" olarak kaydedildiği, davacının bu başvuru kaydına istinaden EKPSS sınavına katıldığı ve sınav sonucuna göre  Kütahya ili, ... Lisesine hizmetli olarak atandığı,  sonrasında davacının sağlık kurulu raporunda belirtilen engel durumu ile, EKPSS başvuru formundaki engel durumunun farklı olması nedeniyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca Devlet memurluğunun sona erdirilmesine ilişkin dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
	Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, EKPSS sınav başvurularında, başvuranlara ilişkin bilgilerin gerçeğe uygun olarak kayıt altına alınmaması durumunda sınav sonucunun herhangi bir hak doğurmayacağı; diğer taraftan, başvuranlara ilişkin bilgilerin gerçeğe uygun olarak kayıt altına alınması hususundaki yükümlülük ve sorumluluğun başvuru yapan kişilere bırakıldığı, sınav kılavuzunda bu hususta gerekli uyarılara yer verildiği açıktır.
Bu durumda; başvuru kılavuzunda adayların zihinsel engelli grubunda sınava girebilmek için belirli zeka işlev bozukluklarına sahip olmaları gerektiği, zeka işlev bozuklukları dışında ruhsal, duygusal bozukluklar belirtilmiş adayların genel engelliler grubunda sınava girebileceği açık bir şekilde belirtilmekte olup; davacının sağlık kurulu raporuna göre bipolar bozukluk engeline sahip olduğu ve engel durumunun da "ruhsal ve duygusal" olduğu, sınav kılavuzuna göre zihinsel engele sahip olanların sınav süresinin 1/3 oranında artırıldığı, yine zihinsel engeli bulunan adayların kendileri için hazırlanan soru kitapçığını kullanacağı, bu haliyle davacının kendi durumuna göre katılması gereken sınavdan farklı bir sınava katıldığı, sınav kılavuzuna göre başvuru kayıtlarını gerçeğe uygun olarak düzenlenmesi yükümlülüğünün başvurana ait olduğu ve sınav kılavuzunda bu doğrultuda gerekli uyarı ve bilgilendirmelerin yapıldığı hususları dikkate alındığında,  dava konusu işlemde hukuka  aykırılık görülmemiştir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU				    	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2.	Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu            ... Bölge Mahkemesi İdare ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 08/10/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dava konusu işlemin iptaline ilişkin Kütahya İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararı hukuka ve usule uygun olduğundan, onanması gerektiği görüşüyle, aksi yöndeki Dairemiz kararına katılmıyorum.