Esas No: 2021/1300
Karar No: 2024/4512
Karar Tarihi: 13.09.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/1300 E.  ,  2024/4512 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/1300
Karar  No : 2024/4512  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	      : ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR)	: 1- ... 2- ...
İSTEMİN KONUSU	:  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... plakalı aracın ruhsat sahibi ve sürücüsü olan davacılar tarafından, aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-A maddesi uyarınca trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ...  sayılı işlem ile araç sürücüsü ...'e 5.010,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin aynı tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; 22/12/2019 tarihinde yapılan denetim üzerinde düzenlenen tutanakta araç sürücüsü tarafından; "araçtaki yolcuları Avcılar'dan aldığı, yolculuk ücreti günlük 50 TL aldığı, Servis Güzergah İzin Belgesinin bulunmadığının" belirtildiği, tutanağın araç sürücüsü tarafından imzalandığı, yine tutanakta dava konusu araç ile personel taşımacılığı yapıldığından yolculara ceza uygulanmadığı belirtildiği ve polis memurları tarafından imzalandığı, ancak dava dilekçesi ekinde dava konusu araca ilişkin 18/02/2019 düzenleme tarihli Servis Taşımacılığı Kartı bulunduğu, yine İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen Personel Servis Aracı Güzergah Kullanım İzin Belgesi sunulduğu, izin belgesinin dava konusu ... plakalı araca ilişkin olarak Aras Kargo personeli için 24/12/2020 (Mahkeme kararında sehven 24/12/2019 yazıldığı görülmüştür.) tarihine, İ.Ü.Cerrahpaşa İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı personeli için 31/12/2020 tarihine kadar geçerli olduğu, tutanakta taşınan personelin bu firma personeli olup olmadığına ilişkin herhangi bir tespite yer verilmediği alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında yolcu taşındığı hususunun sabit olmadığı anlaşıldığından, aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ve araç sürücüsüne para cezası verilmesine yönelik dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI         :  Davalı idare tarafından, dava konusu işlemlerin hukuka ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek istinaf mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
	MADDİ OLAY : 
	... plakalı aracın ruhsat sahibi ve sürücüsü olan davacılar tarafından, aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-A maddesi uyarınca trafikten men ve idari para cezası tesis edilmesine ilişkin işlemlerin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
 
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
	(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	İstanbul Büyükşehir Belediyesi Öğrenci ve Personel Taşımacılığı Yönergesi'nin 4. maddesinde, "Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi"; öğrenci veya personel servis taşıtlarıyla servis hizmeti vermek isteyen gerçek ve tüzel kişilere; çalışma usul ve esasları, yeterlilik kriterleri çerçevesinde çalışma izni veren, 10 yıl süreli belge; "Servis Taşımacılığı Kartı", Servis Taşımacılığı Yetki Belgesine sahip kişilerin yetki belgesi süresi ve kapsamında sahip oldukları taşımacılık iznini gösterir, her bir taşımacılık izni için ayrı düzenlenen en fazla 10 yıl süreli belge; "Güzergah Kullanım İzin Belgesi", taşıtın güzergah ve şoför bilgileri, taşımacılık türünü, Servis Taşımacılığı Kartı bitiş ve başlangıç tarihini gösteren en fazla bir yıllık belge olarak tanımlanmış; 5. maddesinde, servis taşımacılığı yetki belgesi, servis taşımacılığı kartı ve güzergah kullanım izin belgesine sahip olmayan gerçek veya tüzel kişilerin hiçbir şekilde öğrenci ve personel servis taşımacılığı hizmeti veremeyeceği belirtilmiştir.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Dosyanın incelenmesinden; davacıların olay tutanağında tespit edilen personel servis taşımacılığına ilişkin personel servis aracı güzergah kullanımı izin belgesini işlem tarihi olan 22/12/2019 tarihinde dosyaya sunmadığı açıktır. Dairemizin içtihatlarına göre ilgili mevzuat gereği bulunması gereken söz konusu izin / ruhsat gibi belgelerin edinilmesi için makul sürenin işlem tarihi ile aynı gün olduğu kabul edilmiştir.
	Mahkeme kararında, "dava konusu araca ilişkin 18/02/2019 düzenleme tarihli Servis Taşımacılığı Kartı bulunduğu, yine İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen Personel Servis Aracı Güzergah Kullanım İzin Belgesi sunulduğu, izin belgesinin dava konusu ... plakalı araca ilişkin olarak Aras Kargo personeli için 24/12/2020 tarihine, İ.Ü.Cerrahpaşa İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı personeli için 31/12/2020 tarihine kadar geçerli olduğu" belirtilerek dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmişse de, davacıların dava dilekçesi ile dosyaya sunduğu belgenin, dava konusu işlemlerin tesis edildiği 22/12/2019 tarihinden sonra alındığı tespit edilmiştir. 
	Bu durumda, davacının işlem tarihinden sonra yetkili Büyükşehir Belediyesine başvurarak edindiği Personel Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi'nin makul sürede alınmadığı, davacının dava konusu işlem tesis edildiğinde tespit edilen taşımacılığa ilişkin geçerli izin belgesi bulunmadığı, dava dilekçesinde belirtilen servis taşımacılığı kartının yapılan taşımacılığın niteliğini, güzergahı ve aracı birarada belirtmediğinden tek başına personel servis taşımacılığı yapılabilmesi için yeterli olmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık görülmemiştir. 
Bu itibarla, dava konusu işlemlerin iptali  yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2.  ... Bölge İdare Mahkemesi  ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
	4. Kesin olarak, 13/09/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
 
KARŞI OY :
	(X)-  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ...tarih ve E..., K:...  sayılı kararın usul ve hukuka uygun olması nedeniyle, onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.