Esas No: 2023/892
Karar No: 2024/4439
Karar Tarihi: 22.10.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2023/892 E.  ,  2024/4439 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
 D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No  : 2023/892
Karar No : 2024/4439                                                              
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: 1- ... Bakanlığı	 
  	  2- ... Genel Müdürlüğü
VEKİLLERİ	: Av. ... 
 
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... 
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN	KONUSU				: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Muş İl Emniyet Müdürlüğünde 3. sınıf emniyet müdürü olarak görev yapan davacının, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 55. maddesinin on dokuzuncu fıkrası uyarınca re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulunun... sayılı kararı ve 23/07/2019 tarihli Bakan olurunun iptali ile yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla;  davacının "resen emekliye sevk edilme" işleminin sebep unsuru olarak gösterilen  2017 ve 2018 yıllarına ilişkin hakkındaki "terfi etmez" kararının yargı kararıyla iptaline hükmedilmiş olması ve mevcut hukuki koşullara göre uygulanabilir nitelikte olan bu kararın gereğini "aynen" ve "gecikmeksizin" yerine getirmekten başka bir seçeneği bulunmayan davalı idarenin, davacının bir üst rütbeye terfi ettirmesi zorunluluğunun bulunduğu, davacının beş yıl içinde bir üst rütbeye terfi etmeme durumunun hukuk aleminde ortadan kalktığı anlaşıldığından, işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal hakların her bir maaş alacağı için hakediş tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve  davalı idareler tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI    : Davacının, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek terfi ettirilmemesine karar verildiği, beş yıl içinde bir üst rütbeye terfi edemediği için emekliye sevk edildiği, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.  
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ		 : ...
DÜŞÜNCESİ				: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME    :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Öte yandan; yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri olan "taleple bağlılık" ilkesi uyarınca, yargı mercilerinin, açılan davalarda davacının istemi ile bağlı olduğu, istemi genişletecek biçimde karar veremeyeceği tartışmasızdır.    
     Davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklara uygulanacak "yasal faizin başlangıç tarihi"nin, dava dilekçesinde de talep ettiği gibi dava açma tarihi olan 03/09/2019 tarihi esas alınarak, bu tarihten itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi gerekirken; "....işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının her bir maaş alacağı için hakediş tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine" şeklinde hüküm kurulmasında hukuka ve Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakta ise de; bu yanlışlık; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan, Bölge İdare Mahkemesi kararının, "...işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının dava açma tarihi olan 03/09/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU	   :
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddine,
2.	Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile yoksun kaldığı parasal hakların her bir maaş alacağı için hakediş tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ...İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 22/10/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.