Esas No: 2023/3275
Karar No: 2024/2768
Karar Tarihi: 28.05.2024

Danıştay 7. Daire Başkanlığı         2023/3275 E.  ,  2024/2768 K.


"İçtihat Metni"
        T.C.
D A N I Ş T A Y
  YEDİNCİ DAİRE 
Esas     No : 2023/3275
Karar	No : 2024/2768                                                            
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Bakanlığı adına ... Müdürlüğü
VEKİLİ	: Av. ... 
KARŞI TARAF (DAVACI)	:...  Gümrükleme İthalat İhracat Limited Şirketi 
VEKİLİ	: Av. ... 
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...  sayılı kararının aleyhlerine olan hüküm fıkrasının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Davacı adına tescilli .. tarih ve ... sayılı,... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "süpürge makinesi" cinsi eşyanın kıymetinin, gözetim kıymetine yükseltilmesi suretiyle ihtirazi kayıtla beyanı üzerine tahakkuk ettirilen  gümrük, ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergilerinin gözetim kıymetine isabet eden kısmına vaki itirazın 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi çerçevesinde "geri verme ve kaldırma başvuru formu" kullanılarak ilgili gümrük idaresine başvurulması gerektiğinin belirtilmesi suretiyle reddine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin  ... tarih ve E:..., K:...  sayılı kararıyla, davacı tarafından uyuşmazlık konusu eşyanın sorunsuz şekilde serbest dolaşıma girişinin sağlanabilmesi için ihtirazi kayıtla yapılan yurt dışı gider beyanı ile kıymetinin Gözetim Tebliğinde belirlenen kıymete ulaşmasının sağlandığı, bu durumda, kendi iradesiyle yapılan yurt dışı gider beyanı ile davalı idarenin eşyanın gerçek fiyatının tespiti amacıyla inceleme ve araştırma yapma, yasalarca kendisine verilen yetkiler çerçevesinde ticaret politikası önlemlerini uygulama imkanının ortadan kaldırıldığı anlaşıldığından, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 28/07/2021 tarihinde yürürlüğe giren 7333 sayılı Kanun ile değişik 211. maddesi uyarınca, ticaret politikası önlemlerine tabi eşyanın kıymetinin, davacının kendi beyanı ile arttırılması sonucu tahakkuk ettirilerek ödenen vergilerin geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:   Olayda, iade istemine konu vergilerin davacının beyanına göre tahsil edildiği tartışmasız olmakla birlikte, eşyaya ilişkin fatura kıymeti ile yurt dışı gider altında beyan olunan kıymeti arasında fark olduğu, vergi tahakkuk ve tahsilinde fatura bedelinin gerçeği yansıtmadığı yönünde herhangi bir veri veya tespit bulunmadığı gibi beyannamelerin ihtirazi kayıtla verildiği hususları dikkate alındığında, beyan ile fatura arasındaki farkın serbest iradeyle beyan edildiğinin kabulünün hayatın olağan akışı ve ticari hayatın gerçekleriyle bağdaşmayacağı, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesinde yapılan 28/07/2021 tarihli değişikliğin münhasıran ticaret politikası önlemelerine tabi eşyaya ilişkin olduğu anlaşıldığından, davacıdan yurt dışı giderler sebebi ile tahsil edilen vergilerin iade edilmemesinin, hukuka aykırılık oluşturacağı, bu durumda, hakkında herhangi bir ticaret politikası ve emsal referans uygulaması bulunmadığı belirlenen ithale konu eşyalar nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka uygunluk görülmediği; öte yandan, Dairelerince yeniden yapılan hesaplama sonucu bulunan tutarın, iadesi istenilen tutardan eksik olduğunun anlaşılması karşısında, iade isteminin fazlaya ilişkin kısmı yönünden istinaf isteminin reddinin icap ettiği gerekçesiyle fazladan iadesi talep edilen kısım yönünden istinaf talebinin kısmen reddine, kısmen de kabulü ile işlemin dairelerince hesaplanan tutara isabet eden kısmının iptaline ve anılan tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :  Davacının kendi özgür iradesiyle beyan ettiği vergilerin iadesini isteyemeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi  gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay  Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	    MADDİ OLAY : 
	 Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı, ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "süpürge makinesi" cinsi eşyanın kıymetinin, gözetim kıymetine yükseltilmesi suretiyle ihtirazi kayıtla beyanı üzerine tahakkuk ettirilen  gümrük, ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergilerinin gözetim kıymetine isabet eden kısmına vaki itirazın 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi çerçevesinde "geri verme ve kaldırma başvuru formu" kullanılarak ilgili gümrük idaresine başvurulması gerektiğinin belirtilmesi suretiyle reddine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
             İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesinin 1. fıkrasının 18/7/2021 tarih ve 7333 sayılı Kanun'un 13. maddesi ile değişik halinde, kanunen ödenmemesi gerektiği halde ödenen gümrük vergilerinin geri verileceği, tahakkuk ettirilmemeleri gerektiği halde tahakkuk ettirilen gümrük vergilerinin kaldırılacağı, ancak, söz konusu gümrük vergileri ilgili kişinin kasten yaptığı bir tahrifat veya ticaret politikası önlemlerine tabi eşyanın gümrük kıymetinin yükümlünün kendi beyanı ile artırılması sonucunda ödenmiş veya tahakkuk ettirilmiş olması halinde, geri verme veya kaldırma taleplerinin kabul edilmeyeceği, 242. maddesinin 1. fıkrasında, yükümlülerin, kendilerine tebliğ edilen gümrük vergileri, cezalar ve idari kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde bir üst makama, üst makam yoksa aynı makama verecekleri bir dilekçe ile itiraz edebilecekleri; 2. fıkrasında, idareye intikal eden itirazların otuz gün içinde karara bağlanarak ilgili kişiye tebliğ edileceği; 4. fıkrasında, itirazın reddi kararlarına karşı, işlemin yapıldığı yerdeki idari yargı mercilerine başvurulabileceği hükümlerine yer verilmiştir.
 
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
		Dosyanın incelenmesinden, davacı adına tescilli serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşya için İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Tebliğ hükümleri uyarınca belirlenen birim kıymete göre beyan edilen kıymete ihtirazi kayıt konulmasını müteakiben bölge müdürlüğüne itiraz edildikten sonra fazladan tahakkuk ettirilen gümrük, ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergilerinin iptali ile fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açıldığı anlaşılmaktadır. 
	İhtirazi kayıtla beyan üzerine tahakkuk ettirilerek ödenen vergilere vaki itirazın reddine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın iadesi istemiyle açılan davalarda tahakkukun hukuka uygunluğunun değerlendirilmesi suretiyle karar verilmesi gerekmekte olup, Gümrük Kanunu'nun 211. maddesinin 7333 sayılı Kanun'la değişik halinin, bir başka ifadeyle eşyanın ticaret politikası önlemlerine tabi olup olmadığının saptanmasının söz konusu davalarda bir önemi bulunmamaktadır. Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesinin ithale konu eşyaların ticaret politikası önlemlerine tabi olmadığı, dolayısıyla 4458 sayılı Kanun'un 211. maddesinin olayda uygulanamayacağı yolundaki yorumuna katılmak mümkün olmasa da, eşyanın satış bedelinin faturada gösterilen kıymet olduğu, beyanname ekinde ithal eşyasına ait faturanın sunulduğu da göz önüne alındığında, alıcı ile satıcı arasında bir ilişki bulunduğu ve bu ilişkinin eşyanın beyan edilen kıymetini etkilediği ya da davacı tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelerde yazılı kıymetin gerçeği yansıtmadığı yolunda herhangi bir somut tespitin yapılmamış olması karşısında, beyanın bağlayıcılığından hareketle davacı tarafından ihtirazi kayıtla beyan edilen yurt dışı giderin kıymetin unsuru olarak kabul edilmesi suretiyle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği şeklindeki değerlendirmesi yerinde olduğundan, kararın temyize konu hüküm fıkrasında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle; 
... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...  sayılı kararının dava konusu işlemin iptali ile gözetime tabi olmayan eşyalar nedeniyle fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE, 
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 28/05/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.