Esas No: 2022/5787
Karar No: 2024/4531
Karar Tarihi: 23.10.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2022/5787 E.  ,  2024/4531 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas     No : 2022/5787
Karar	No : 2024/4531                                                                    
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Genel Müdürlüğü	 
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...ayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	       :
Dava konusu istem: Emniyet Genel Müdürlüğü Özel Güvenlik Denetleme Başkanlığında 1. sınıf emniyet müdürü olarak görev yapmakta iken, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Geçici 27. maddesi uyarınca re'sen emekli edilmesine ilişkin işlemin yargı kararıyla iptal edilmesi üzerine emeklilik durumu yeniden değerlendirilen davacının, tekrar 2015 yılı itibarıyla  emekliye sevk edilmesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulunun ...tarih ve... sayılı kararının iptali ile emeklilikte geçirilen sürenin fiili hizmetinden sayılmasına, yoksun kaldığı maaş farkı ve diğer özlük haklarının 17/04/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.    
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; davacının, 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunu'nun geçici 27. maddesi uyarınca re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin ... tarih ve ...sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararının iptaline yönelik açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin  ...gün ve ... E., ... K. sayılı kararında ".......Davalı idarece bu kapsamda yapılan değerlendirmeler incelendiğinde; görevine devam ettirilen personelin, kimi zaman sicil not ortalaması yüksek olmasına rağmen ödül ve takdirnameler, eğitim ve öğrenimle kazanılan bilgi, beceri bakımından re'sen emekli edilen personelin gerisinde kaldığı, bir personelin görevine devam edebilmesi için önünde engel olan bir fiilin diğer bir personel açısından engel olarak görülmediği; dolayısıyla, davalı idarece yapılan değerlendirmede dikkate alındığı belirtilen; personelin geçmiş hizmetleri, haklarındaki soruşturma ve cezalar, performans puanları, temsil ve yöneticilik yetenekleri, özgüveni, verimlilik ve benzeri özellikleri yönünden eşit, objektif ve istikrarlı bir uygulamanın söz konusu olmadığı, bunlardan birine öncelik verilmiş ise bunun gerekçelerinin açıklanmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, davalı idarece, resen emekliye sevk edilecek personelin seçiminde kullanıldığı belirtilen ölçütlerin uygulanmasında eşit, objektif ve istikrarlı şekilde işlem tesis edildiğinin ortaya konulamadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır. Öte yandan, davalı idarece, davacının resen emekliye sevk edilip edilmeyeceği konusunda yukarıda yer verilen gerekçeler dikkate alınarak yeniden bir değerlendirme yapılacağından, bu karar, davacının doğrudan görevine başlatılması sonucunu da doğurmayacaktır." gerekçesiyle söz konusu resen emekliye sevk işleminin iptaline karar verildiği,  Mahkemelerinin 09/09/2021 tarihli ara kararına istinaden gönderilen bilgi  bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davaya konu işlemin tesisinde "Geçici 27. maddede emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için gerekli olan personeli re'sen emekliye sevk etme hususunda davalı idareye geniş takdir yetkisi tanınırken ilgili personelin emekliliğine ilişkin değerlendirme kanunla belirtilmiş olan rütbe ve emeklilik/yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için gerekli şartlara haiz olma haricinde, başarısızlık, yetersizlik vb. herhangi bir özel şarta yer verilmediğinden, kanunda belirtilen bahse konu şart dışında herhangi bir şarta bağlı kalınmaksızın, personelin özlük kayıtlarına idari yönden yansıyan tüm bilgiler ile varsa adli bilgiler dikkate alınarak kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda sonuca gidildiği..." bilgisinin verildiği,davacının ilk resen emekliye sevk işleminin, yukarıda yer verilen gerekçeyle yargı kararı ile iptal edildiğinden, bahse konu emekliye sevk işleminin yargı kararında belirlenen kriterler göz önünde bulundurularak yeniden değerlendirilmesi gerektiği halde, maddi ve hukuki koşullara göre uygulanabilir nitelikte olan bir yargı kararını aynen ve gecikmeksizin uygulamaktan başka bir seçeneği bulunmayan davalı idarenin, ortaya çıkan yeni ve hukuken kabul edilebilir bir sebep olmaksızın ve resen emekliye sevk edilecek (emekliliğin devamına karar verilecek) personelin seçiminde yargı kararında belirtilen ölçütlerin uygulanmasında eşit, objektif ve istikrarlı şekilde işlem tesis edildiğinin somut bilgi ve belgelerle ortaya konulmaksızın, söz konusu yargı kararını etkisiz kılacak şekilde işlem tesisi ile davacının 2015 yılı itibariyle emekliye sevk edilmesine (resen emeklilik durumunun devamına) ilişkin karar verildiği anlaşıldığından, davaya konu Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararının davacıya yönelik kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı; davacının emeklilikte geçirilen sürenin fiili hizmetten sayılması, yoksun kaldığı maaş farkı ve diğer özlük haklarının işlem tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebi yönünden ise; davacının re'sen emekliye sevk işleminin iptali yolunda verilen yargı kararının gereklerine uygun olarak re'sen emekliye sevk edilip edilemeyeceği hususunun davalı idarece yeniden değerlendirmesi gerektiğinden, bu aşamada söz konusu işlemden kaynaklanan parasal ve özlük haklarının tazmini talebinin esası hakkında karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, emeklilikte geçirilen sürenin fiili hizmete sayılması, re'sen emekliliğe sevk işleminden kaynaklanan maaş farkı ve diğer özlük hakların 17/04/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. 
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline dair kısmının dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı; emeklilikte geçirilen sürenin fiili hizmetten sayılması, işlem nedeniyle yoksun kaldığı maaş farkı ve diğer özlük haklarının 17/04/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı yönünden ise; bakılan davada, davacının, ilk re'sen emekliye sevk işlemi yönünden yapılan yargılamada,... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile  "re'sen emekliye sevk edilecek personelin seçiminde kullanıldığı belirtilen ölçütlerin uygulanmasında eşit, objektif ve istikrarlı şekilde işlem tesis edildiğinin ortaya konulamadığı" gerekçesiyle işlemin iptali, davacının re'sen emekliliğe sevk edilmesine dair işlemin hukuka aykırı olduğuna ilişkin gerekçenin, davacının doğrudan görevine başlatılması sonucunu doğurmayıp, re'sen emekliye sevk edilip edilmeyeceği konusunda idare tarafından yeniden bir değerlendirme yapılmasını gerektirmesi nedeniyle, bu aşamada davacının parasal ve özlük hak kaybının varlığından söz edilemeyeceğinden, davanın bu talebe ilişkin kısmının reddi gerektiği" gerekçesiyle parasal hak talebinin reddi kararı ile netice bulduğu görülmekteyse de, önümüzde bulunan ve yargılaması gerçekleştirilen iş bu davanın, anılan Mahkeme kararı gerekleri gözetilmeksizin işlem tesis edilmesi sebebiyle açıldığı göz önünde bulundurulduğunda, parasal hak talebinin tekrardan reddine karar verilmesinin hukuk devleti ve temel hukuk ilkeleriyle bağdaşmayacağı, bu şekilde verilecek kararın, Mahkeme kararının gereği gibi uygulanması noktasında zaafiyetlere sebep olabileceği ve biçimsel uygulama yapılmasının ilanihaye önünü açabileceği değerlendirilmiş olup, bu itibarla, parasal ve özlük hakları talebinin kabulünün gerektiği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine; davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının, parasal ve özlük hakların ödenmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair kısmının kaldırılmasına, davanın kabulüne, davacının, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının, dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI  : 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Geçici 27. maddesi kapsamında bulunduğu sabit olan ve Kanun'da belirtilen 01/01/2015 tarihi itibarıyla 1. sınıf emniyet müdürü rütbesine haiz olarak emeklilik ve yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için gerekli şartları taşıdığı anlaşılan davacının, idareye tanınan takdir hakkı çerçevesinde re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, iptal ve kabule ilişkin temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.  
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI    : Savunma verilmemiştir.  
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ			:...
DÜŞÜNCESİ				            : Temyize  konu  Bölge  İdare  Mahkemesi  kararının  dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanmasına; işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faziyle birlikte ödenmesine iişkin kısım yönünden bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari  Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmında 49. maddede belirtilen bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından,  kararın  bu kısmına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.
Kararın, davacının, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmı incelendiğinde;
Davalı idarece, davacının re'sen emekliye sevk edilip edilmeyeceği konusunda Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler dikkate alınarak yeniden bir değerlendirme yapılacağından, doğrudan görevine başlatılması söz konusu olmayan davacının, bu aşamada parasal ve özlük hak kaybının varlığından söz edilemeyeceği anlaşıldığından, davacının yoksun kaldığı maaş farkı ve diğer özlük haklarının 17/04/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, davacının dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi yönünde hüküm kurulmasında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU	 :
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddi ile dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline, emeklilikte geçirilen sürenin fiili hizmetten sayılmasına,  res'en emekliliğe sevk işleminden kaynaklanan maaş farkı ve diğer özlük haklarının 17/04/2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi; davacı yönünden ise kabulü ile İdare Mahkemesi kararının, parasal ve  özlük haklarının ödenmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair kısmının kaldırılması, davanın kabulü, davacının, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının, dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının ONANMASINA, 
2. Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulü ile temyize konu kararın, davacının, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 23/10/2024 tarihinde, oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasında sayılan nedenlerden hiçbiri bulunmadığından, hukuk ve usule uygun olan temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği görüşüyle, Daire kararının bozmaya ilişkin kısmına katılmıyorum.