Esas No: 2024/1081
Karar No: 2024/5850
Karar Tarihi: 24.12.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2024/1081 E.  ,  2024/5850 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas  No : 2024/1081
Karar No : 2024/5850                                                                   
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Bakanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... İcra Müdürlüğününde icra müdür yardımcısı olarak görev yapan davacının, ... İcra Müdürlüğünde icra müdür yardımcısı olduğu dönemde, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının... tarih ve ... karar numaralı işleminin iptali ile özlük haklarının iadesi ve bu işlem nedeniyle uğranılan parasal haklarının işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi  istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; davalı idarece başlatılan disiplin soruşturması ile iddia konusu eylemlerle ilgili ... Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen ... sayılı soruşturma ve akabinde ...Ağır Ceza Mahkemesi nezdinde E:... esas sayılı dava dosyasında sürdürülen kovuşturma kapsamında temin edilen bilgi ve belgeler incelendiğinde; 28/11/2011 tarihinden itibaren Türkiye genelindeki icra müdürlüklerinin ... yazmış oldukları müzekkerelere bankaca verilen cevapların ... İcra Müdürlükleri vasıtasıyla gönderildiği, postaya verilme işlemlerinin de bu icra müdürlüklerince gerçekleştirildiği, bu uygulama sırasında gönderi ücretlerinin önce banka tarafından pul ile karşılandığı, 11/03/2013 tarihinden itibaren de her bir posta gönderisi için 3,85-TL olacak şekilde para ödemesi yapılmaya başlandığı, icra müdürlüklerinin ilgili personeli tarafından aynı yere giden evrakların tek zarf içerisine konularak gönderildiği; ancak, tek posta zarfına konulmak suretiyle toplu olarak gönderildiğinden, daha düşük gönderi masrafı söz konusu olmasına rağmen bankadan her bir posta gönderisi için ayrı ayrı tahsil edilen toplam -fazlalık- 2.359.004,53-TL'nin ilgili Bankaya iade edilmediği, toplu ödeme neticesinde bakiye meblağın uhdelerinde tutulduğu, iddia konusu eylemlerle ilgili ... ...Ağır Ceza Mahkemesince aldırılan iki ayrı bilirkişi raporunda makbuz detaylarının mukayese edildiği ve makbuz karşılıklarının posta tevdi listeleri ile uyuşmadığı tespitine yer verildiği; dosya muhteviyatında bulunan tüm bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, davacının üzerine atılı eylemin sübut bulduğu sonuç ve kanaatine varıldığı; bu durumda, davacının "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi maddesi uyarınca devlet memurluğundan Çıkarma disiplin cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğuna karar verildiğinden davacının özlük haklarının iadesi ve bu işlem nedeniyle uğranılan parasal haklarının işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi talebinin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacının işlediği iddia edilen fiiller sebebiyle yargılandığı ceza davasının sonucunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fiillerin işlenip işlenmediği konusunda yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerektiğinden, İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, idare mahkemesi kararının kaldırılmasına, belirtilen hususlar doğrultusunda yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Mahkemesine geri gönderilmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI   : Ceza yargılamasında verilecek kararın, bu davada bağlayıcılığının bulunmadığı, her iki yargılamanın birbirinden bağımsız oluğu, ceza davasının bekleme zorunluluğu bulunmadığı belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Ceza davasının sonucunun beklenmesi gerektiği belirtilerek, temyiz  isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :...
 DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge  İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
... İcra Müdürlüğünde icra müdür yardımcısı olarak görev yapan davacının, ... İcra Müdürlüğü'nde icra müdür yardımcısı olduğu dönemde, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. Maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... karar numaralı  işleminin iptali ile  bu işlem nedeniyle uğranılan parasal haklarının işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle  temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesiyle değişik "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin ikinci fıkrasında; istinafın temyizin şekil ve usullerine tabi olduğu, dördüncü fıkrasında; bölge idare mahkemesinin, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vereceği, bu halde bölge idare mahkemesinin işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği ve beşinci fıkrasında; bölge idare mahkemesinin, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararlarının kesin olduğu hükme bağlanmıştır.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıda metnine yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; ilk derece mahkemesince verilen kararda istinaf aşamasında tespit edilen maddi veya hukuki eksikliklerin, Bölge İdare Mahkemesi tarafından tamamlanarak nihai kararın Bölge İdare Mahkemesi tarafından verileceği, ilk derece mahkemesinin ilk inceleme üzerine vermiş olduğu kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunun haklı görüldüğü veya ilk derece mahkemesindeki davaya görevsiz ya da yetkisiz mahkeme tarafından yahut reddedilmiş ya da yasaklanmış hakim tarafından bakılmış olduğu hallerde ise, Bölge İdare Mahkemesince ilk derece mahkemesi kararı kaldırılmak suretiyle dosyanın ilgili mahkemeye gönderilmesine kesin olarak karar verileceği açıktır.
Bu yasal düzenleme karşısında; yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulması durumunda istinaf başvurusunun reddine; hukuka aykırı  bulması halinde ise, istinaf başvurusunun kabulü ile kararı kaldırarak, işin esası hakkında yeniden bir karar verecek olan Bölge İdare Mahkemesince, istinaf incelemesine konu kararın ilk inceleme üzerine veya görevsiz ya da yetkisiz mahkeme tarafından yahut reddedilmiş ya da yasaklanmış hakim tarafından bakılmış bir davada verilmiş bir karar olmadığı sürece, dosyanın yeniden karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesi mümkün değildir.
Bu durumda; idare mahkemesi kararının, ilk inceleme üzerine verilen kararlardan olmadığı ve 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin beşinci fıkrasında sınırlı olarak sayılan  haller arasında da yer almaması nedeniyle, ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, davacı hakkındaki ceza davasının sonucu araştırılarak, bu davada verilecek karar uyarınca yeniden bir değerlendirme yapılmak suretiyle karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle verilen; davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine ilişkin temyize konu kararda usul hükümlerine uygunluk görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, idare mahkemesi kararının kaldırılması, belirtilen hususlar doğrultusunda yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Mahkemesine geri gönderilmesi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, ... Bölge İdare  Mahkemesi ... Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 24/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.