Esas No: 2024/2243
Karar No: 2024/3151
Karar Tarihi: 04.12.2024

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2024/2243 E.  ,  2024/3151 K.


"İçtihat Metni"
                      T.C.
           D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas     No : 2024/2243
Karar	No : 2024/3151                                                                       
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)             :...
VEKİLİ	 : Av. ...
 
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...ayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
 
YARGILAMA SÜRECİ       :
Dava konusu istem:  Ankara ili, Yenimahalle ilçesi, ... Mahallesi, ... ada,... sayılı parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin ve bu plana yapılan itirazın reddine ilişkin... tarih ve ... sayılı Büyükşehir Belediye Meclisi kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle meslek odasınca açılan davada, Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile taşınmazın spor ve özel spor alanı kullanımından sosyo kültürel tesis alanı ve sosyal tesis alanı kullanımına ayrılmasının bireysel faydaya yönelik bir planlama kararına işaret ettiği, bu durumun da planlama ilkelerine uygun olmayacağı, dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptaline karar verildiği, bu durumda; 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ve bu plana yapılan itirazın reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti	:  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun Dairelerinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği, istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. 
Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 13/02/2024 tarih ve E:2022/9215, K:2024/794 sayılı kararıyla;  İdare Mahkemesi kararında atıf yapılan ve Mahkeme kararının gerekçesini oluşturduğu görülen ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine yönelik ...İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, Dairelerinin 30/10/2023 tarih ve E:2022/5498, K:2023/7687 sayılı kararı ile "Uyuşmazlığa konu parsel, dava konusu imar planı değişiklikleriyle özel spor alanından özel sosyal tesis alanı kullanımına alınmıştır. Her iki kullanımın da Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 5. maddesinin 1. fıkrasının (i) bendi uyarınca sosyal altyapı alanları olması, sosyal tesis alanının başına özel konulabilecek kullanımlardan olması, dava konusu imar planı değişikliği parsel bazında yapılmış olsa da sosyal altyapı alanında yapılan bir değişiklik ve yoğunluk kararı getirmeyen bir nitelikte bulunması, Gençlik ve Spor Bakanlığının alanda spor alanı kullanımına ihtiyaç bulunmadığını belirterek imar planı değişikliğine olumlu görüş verdiği
  hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamıştır." gerekçesiyle bozulduğu, bu itibarla, Bölge İdare  Mahkemesi İdari Dava Dairesince anılan karar göz önünde bulundurularak yeniden bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir. 
	Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; Dairelerinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin 30/10/2023 tarih ve E:2022/5498, K:2023/7687 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyulmayarak Dairelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptaline ilişkin mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararda ısrar edildiği gerekçesi eklenerek, dava konusu işlemlerin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ilk kararda ısrar edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu parselin kullanımının konut ya da ticaret alanı olarak değiştirilmediği, özel sosyal tesis alanı olarak değiştirilmesiyle parselde, anaokulu, huzurevi ya da kreş gibi şehrin ve bölgenin ihtiyacı olan sosyal tesislerin yapılmasının önünün açıldığı, sosyal altyapı alanında herhangi bir azalma meydana gelmediği, Gençlik ve Spor Bakanlığının parsele ihtiyaç olmadığını bildirdiği, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.    
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ  ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Dava konusu  ...  ada,  ...  sayılı parselin geldisi olan,  ... ,  ... ve  ... 'nın hissedarı olduğu 46774 m2 büyüklüğündeki  ...  ada,  ... parsel sayılı taşınmaz,  ...  tarih ve  ...  sayılı büyükşehir belediye meclisi kararı ile onaylanan 1/5000 nazım imar planında ve  ...  tarih ve  ...  sayılı belediye meclisi kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planında E:0,05 spor alanı kullanımında kalmakta iken 2012 tarihli 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişiklikleriyle “özel spor alanı” kullanımına alınmıştır.
 ...  ada,  ...  sayılı parselin hissedarlarından  ...  ve  ...  tarafından, 18/07/2013 tarihli taahhütname ile bu parselin hisseleri oranında ifrazının yapılarak kullanım kararının sosyal kültürel tesis alanına dönüştürülmesi halinde kamulaştırmasız el atma davası açmayacakları taahhüt edilerek, plan değişikliği yapılması istenilmiş, plan değişikliği talebi üzerine  ... tarih ve  ...  sayılı büyükşehir belediye meclisi kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ile  ...  ada,  ...  sayılı parselin doğusunda kalan, ... ve ...'nın ... sayılı parseldeki toplam hisse miktarı olan 13.522 m2'lik  kısmı özel sosyal kültürel tesis alanına  alınmış, parselin batısının kullanım kararında ise değişiklik yapılmamıştır. (parselin batısı yine özel spor alanı kullanımında bırakılmıştır.)
 ...  tarih ve ...  sayılı büyükşehir belediye meclisi kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinden sonra 02/11/2015 tarihinde...  ada,...  sayılı parsel ifraz edilerek oluşturulan 3 adet parselden biri olan ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğiyle ...  sayılı parselin özel sosyal kültürel tesis alanına alınan kısmında oluşturulan dava konusu 13.522 m2 büyüklüğündeki ...  ada, ...  sayılı parsel ...  ve ...  adına tescil edilmiş, ardından ... tarih ve ...  sayılı büyükşehir belediye meclisi kararı ile kabul edilen dava konusu 1/1000 uygulama imar planı değişikliği ile... sayılı parselin ifrazı sonucu oluşan ... sayılı parsel  E:0,60 Yençok:5 kat sosyal kültürel tesis alanına alınmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 5. maddesinde; "Nazım İmar Planı;  varsa bölge planlarının mekâna ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plandır. Uygulama İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların  yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır." hükmüne yer verilmiş, 6. maddesinde, planlar kapsadıkları alan ve amaçları açısından çevre düzeni planları ve imar planları olarak iki ana kategoriye ayrılmış, imar planları da uygulama imar planları ve nazım imar planları olarak sınıflandırılmış ve alt ölçekli planların üst ölçekli planlarda belirlenen planlama ana ilkelerine, stratejilerine ve kararlarına uyumlu olması zorunluluğu getirilmiştir.
Anılan hüküm uyarınca, planlar arasındaki hiyerarşi kapsamında nazım imar planından sonra yapılacak olan uygulama imar planının nazım imar planına uygun yapılması gerekmektedir. 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın ve Kurulumuzun E:2024/833 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden, Ankara ili, Yenimahalle ilçesi, ...  Mahallesi, ...  ada, ...  sayılı parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin ...  tarih ve ...  sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği ile...  tarih ve ...  sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin iptali istemiyle TMMOB Mimarlar Odası tarafından açılan davada, 46.774 metrekare büyüklüğündeki ...  ada,...  parsel sayılı taşınmazın, hissedarlardan üçünün toplam 13.522 metrekare büyüklüğündeki hissesinin ifrazı sonucu oluşan ...  ada ...  sayılı parselin ana taşınmazın spor ve özel spor alanı kullanımından ayrışarak sosyo kültürel tesis alanı ve sosyal tesis alanı kullanımına ayrılmasının bireysel faydaya yönelik bir planlama kararına işaret ettiği, bu durumun da planlama ilkelerine uygun olmayacağı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle anılan plan değişikliklerinin iptali yolundaki...  İdare Mahkemesinin ...  tarih ve E:... , K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ...  Bölge İdare Mahkemesi ...  İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:... , K:...  sayılı kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin 30/10/2023 tarih ve E:2022/5498, K:2023/7687 sayılı kararı ile bozulmasına karar verildiği, ...  Bölge İdare Mahkemesi ...  İdari Dava Dairesinin ...  tarih ve E:... , K:...  sayılı kararıyla; anılan bozma kararına uyulmayarak, istinaf başvurularının reddi yolundaki ilk kararda ısrar edildiği, Kurulumuzun 04/12/2024 tarih ve E:2024/833, K:2024/3148 sayılı kararıyla; bu ısrar kararının 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğine ilişkin kısmının onanmasına, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğine ilişkin kısmının ise "Uyuşmazlık konusu taşınmaza yönelik 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından, bu plana dayanılarak yapılan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinde de hukuka uyarlık bulunmamaktadır. Bu itibarla, temyize konu ısrar kararının, 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ilişkin kısmında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır." gerekçesiyle onanmasına karar verildiği görülmüştür.
Bu durumda, uyuşmazlık konusu taşınmaza yönelik 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin yargı kararıyla iptaline karar verildiğinden, bu plana dayanılarak yapılan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinde ve bu plana yapılan itirazın reddine ilişkin işlemde de hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, temyize konu ısrar kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
 Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin ...  İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ...  Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...  tarih ve E:... , K:...  sayılı ısrar kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,	
3. Bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ...  Bölge İdare Mahkemesi ...  İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ...  İdare Mahkemesine gönderilmesine, 04/12/2024 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.