Esas No: 2021/1956
Karar No: 2024/4883
Karar Tarihi: 27.09.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/1956 E.  ,  2024/4883 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/1956
Karar  No : 2024/4883  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	      : ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1- ...
	 	2- ...
 
İSTEMİN KONUSU:  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile ilgili belediyeden alınan izin ve ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle söz konusu aracın 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-b maddesi hükmü uyarınca 30 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ...sayılı işlem ile araç sürücüsü ...'a 2.018,00 TL trafik idari para cezası verilmesine ilişkin aynı tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; dava konusu işlemlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerin Mahkemenin iki ayrı ara kararı ile davalı idareden istenilmesine karşın gönderilmediği, böylelikle işlemin dayanağının somut olarak ortaya konulamadığı, davacı hakkında  ilgili belediyeden alınan izin ve ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilen trafikten men ve araç sürücüsüne para cezası kesilmesine ilişkin dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacıların çalışma izin / ruhsatı bulunmadan taşımacılık yaptığının tutanaklarla tespit edildiği, dava konusu işlemlerde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı belirtilerek istinaf mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI     : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :	
	MADDİ OLAY : 
	Davacılardan ...'a ait ... plakalı aracın yapılan denetimde ilgili belediyeden alınan izin ve ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle söz konusu aracın 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-b maddesi hükmü uyarınca 30 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin  işlem ile araç sürücüsü ...'a trafik idari para cezası verilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
	(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
 
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Dosyanın incelenmesinden, 14/11/2019 tarihinde yapılan denetimde davacı ...'a ait aracın ... Caddesi ...'nde, taşımacılık yaparken içerisinde yolcu bulunur vaziyette durdurulduğu, olay tutanağının dosyada bulunmadığı, aynı tarihli  matbu Araç Trafikten Men / Muhafaza Altına Alma Tutanağı'nın "Aracın Men Edildiği Yer" başlıklı bölümünde ''... Caddesi...'' açıklaması, "Men Etme Nedeni ve Diğer Hususlar" başlıklı bölümünde "Okul servis taşıma belgesi yok Muhtelif hasarları mevcuttur. Tescil belgesi sürücüye teslim edildi." açıklamasının  bulunduğu, ayrıca davacı şoför adına Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu, her iki tutanakta da davacı şoför ...'ın imzasının yer aldığı görülmüştür. 
	Dava konusu taşımacılığın niteliğinin tespiti için olay tutanağının bulunması gerektiği Dairemizce de kabul edilen bir kriterdir, ancak olayın şekli ve dosyada yer alan matbu Araç Trafikten Men / Muhafaza Altına Alma Tutanağı ve Trafik İdari Para Cezası Tutanağından taşımacılığın mahiyeti tespit edilebiliyorsa ve bu tutanaklar imzalı veya imzadan imtina şerhi içeren geçerli tutanaklar ise diğer bir anlatımla dava konusu işlemin nedeni olan maddi olay mevcut belgelerle hiçbir tereddüt doğurmayacak şekilde anlaşılmakta ise sadece olay tutanağının olmaması, dava konusu  işlemleri kusurlu ve eksik hale getirmemektedir.
	Dosyada yer alan tüm tutanakların incelenmesinden; söz konusu matbu tutanaklarda olayın yeri, okul servis taşımacılığı yapıldığının tespit edildiği ve davacı şoför imzasının bulunduğu, dava dilekçesinde davacıların taşımacılık işi yaptıklarını kabul ettikleri ve söz konusu tutanaklara ilişkin itirazlarının bulunmadığı görüldüğünden, olay tutanağının olmamasının tek başına dava konusu işlemleri kusurlandıramayacağı, mevcut tutanakların dava konusu taşımacılığın niteliğini belirleyici somut tespitler içerdiği anlaşılmıştır.
	Bu durumda, işlem tarihinde geçerli Personel Servis Aracı Güzergah Kullanım İzin Belgesi bulunan aracın denetimde okul servis taşımacılığı yaparken tespiti üzerine, dosyada yer alan tutanakların davacılar yönünden ilgili belediyeden alınan izin ve ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilen işlemlere esas alınabileceği görüldüğünden, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık görülmemiştir. 	
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2.  ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak, 27/09/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
KARŞI OY :
	(X)-  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın usul ve hukuka uygun olması nedeniyle, onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.