Esas No: 2019/3718
Karar No: 2024/1657
Karar Tarihi: 04.04.2024

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2019/3718 E.  ,  2024/1657 K.


"İçtihat Metni"
            T.C.
    D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No:2019/3718
Karar No:2024/1657
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ... Üretim ve Ticaret Ltd. Şti.	  
VEKİLİ	: Av. ...
 
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Kurumu 
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ  :
Dava konusu istem: : Davacı şirketin ... ilinde kurmayı planladığı "... Regülatörü ve HES" projesi için verilen ... tarih ve...numaralı önlisansa yönelik süre uzatım talebinin reddi ve önlisansın 23/10/2016 tarihinde sona erdiğinin tespitine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul)... tarih ve ...-...  sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ... ilinde kurulması planlanan "... Regülatörü ve HES" projesi için davacı şirkete 24 ay süreli olarak 23/10/2014 tarihli önlisans verildiği, davacı tarafından 09/11/2016 tarihinde 15 Temmuz darbe girişimi ve 21-22 Eylül 2016 tarihlerinde ... ...- ... ... ve ... Beldesi hudutlarında  meydana gelen sel felaketinin çalışmalara engel olduğu gerekçe gösterilerek önlisans süresinin uzatılmasının talep edildiği, dava konusu Kurul kararı ile süre uzatım talebinin reddine ve önlisansın Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 19. maddesinin 2. fıkrası uyarınca 23/10/2016 tarihinde sona erdiğinin tespitine, 39.240,00-TL tutarındaki teminatın irat kaydedilmesine karar verildiği, bunun üzerine önlisansın sonlandırılmasına yönelik Kurul kararının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı;
Uyuşmazlıkta, davacı şirketin yükümlülüklerin aksamasına gerekçe olarak iki hadiseyi sunduğu görüldüğünden, ... Valiliği'ne 20-21 Eylül 2016 tarihlerinde yaşanan doğa olayının  afet olarak kabul edilip edilmediğinin sorulduğu, 21-23 Eylül 2016 tarihleri arasında bölgede yaşananlar için 27/09/2016 tarihinde Başbakanlık Afet ve Acil Durum  Başkanlığı'nca "bölgesel afet etkililik" kararı alındığının bildirildiği, söz konusu durumun mücbir sebep kapsamında ele alınabileceği, davacının  diğer gerekçesi  olan 15 Temmuz Darbe  girişiminin ise terör hareketi olarak nitelenebilse de, etkisinin sınırlı  olması nedeniyle davacı açısından mücbir sebep teşkil etmeyeceğinin değerlendirildiği;
Bu durumda, Eylül ayında gerçekleşen doğal afetin mücbir sebep olarak kabul edilmesi yerinde ise de, söz konusu afetin önlisans süresi içerisinde hangi yükümlülüklerin gerçekleştirilmesini engellediğinin davacı şirketçe ortaya koyulması gerektiği, bu bağlamda, davacı şirketin haklılığını somut ve kabul edilebilir delillerle ortaya koyamadığı, süre uzatım talebinin de önlisans süresi sona erdikten sonra 09/11/2016 tarihinde yapıldığı dikkate alındığında, önlisans süresinin sona erdiğinin tespiti ile süre uzatım talebinin reddine yönelik idare işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka  uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı  tarafından,  önlisans süresinden sonra yapılan başvuruların değerlendirilmeden doğrudan reddedileceğine yönelik bir kuralın bulunmadığı,  öte yandan, önlisans 23/11/2014 tarihinde tebliği ile yürürlük kazandığından süresinde başvuru yapıldığı, hangi yükümlülüklerin mücbir sebep nedeniyle yerine getirilmediği konusunda keşif ve bilirkişi incelemesi gerektiği, doğal afet nedeniyle imar planı onaylanması süreci sekteye uğradığından tesisin inşaatına başlanabilmesi için gerekli proje onayı ve yapı ruhsatının alınamadığı, herhangi bir objektif ölçüt bulunmaksızın kişisel amaç güdülerek cezalandırmaya yönelik işlem tesis edildiği, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile bağdaşmadığından işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle; 
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA, 
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 04/04/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.