Esas No: 2021/4731
Karar No: 2024/6458
Karar Tarihi: 10.12.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/4731 E.  ,  2024/6458 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/4731
Karar  No : 2024/6458  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI)	: ...  Valiliği	  
VEKİLİ	                  : Av. ... 
KARŞI TARAF (DAVACI)	                        :... 
İSTEMİN KONUSU	: ...  Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin   ... gün ve E:... , K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, adına kayıtlı ... plakalı aracı ile, ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı gerekçesiyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-(a) maddesi uyarınca altmış (60) gün süreyle trafikten men edilmesine dair ...  tarihli ve ...  sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...  İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:... ,  K:... sayılı kararda; davacıya ait dava konusu araca ilişkin olarak D2 yetki belgesinin bulunduğu, bu belgenin geçerlilik tarihinin 30/03/2018-01/04/2023 dönemine ait olduğu, aracın muayenesinin geciktirilmesinden dolayı bu belgenin elektronik sistem üzerinde geçerli olarak görülmediği, fakat netice itibariyle 01/04/2023 tarihine kadar geçerli D2 yetki belgesi bulunan davacının uyuşmazlık konusu olaydaki faaliyetinin çalışma izni/ruhsatı olmadan kaçak yolcu taşımacılığı kapsamında değerlendirilmesine olanak bulunmadığı, davacının kendisine yetki belgesinde tanımlanan ticari faaliyet yapıyor olması ve aksinin de davalı idarece ortaya konulamaması sebebiyle, D2 yetki belgesi bulunan araçla yolcu taşımacılığı yapan davacının, 2918 sayılı Kanun'un Ek-2. maddesinin 3. fıkrası (a) bendi kapsamında izin veya ruhsat alınmaksızın ticari amaçla taşımacılık yaptığından söz edilemeyeceğinden bahisle dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI           : Davalı idare tarafından, tesis edilen idari işlemin hukuka uygun olduğu, verilen kararın bozulması gerektiği  ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
	Davacı tarafından, adına kayıtlı ...  plakalı aracı ile, ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı gerekçesiyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-(a) maddesi uyarınca altmış (60) gün süreyle trafikten men edilmesine dair ... tarihli ve...  sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26.maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
	belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
 
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, 06/08/2020 tarihinde denetim yapan polis memurlarınca düzenlenen tutanakta; yolcular ile yapılan mülakatta ...  plakalı aracın şoförünün kişi başı günlüğü 20-TL olarak Çeşme ilçesi sınırları içerisinde yolcu taşıdığının beyan edildiği ve yolcuları Çeşme ilçesinden alıp Buca Gürçeşme mahallesine taşıdığı  bilgisinin yer aldığı, yolcu bilgilerinin ve imzasının, ayrıca aynı tarihli matbu Araç Trafikten Men / Muhafaza Altına Alma Tutanağı'nın bulunduğu açıktır. Bu tutanakta araç şoförünün imzası ile aynı tarihli şoför adına düzenlenen Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu, bu tutanakta da şöförün imzasının yer aldığı görülmüştür. 
Bu durumda, davacının aracının Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'nca otobüsle yurtiçi tarifesiz ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapmak üzere 01/04/2023 tarihine kadar geçerliliği bulunan D2 türü yetki belgesine sahip olduğu anlaşılmakta ise de; D2 yetki belgesinin  tarifesiz olarak yapılacak ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapma yetkisi verdiği, taksi/minibüs taşıma izni niteliğinde olmadığı, olayda yolcuların belediye sınırları içinde ücret karşılığı taşındığı açık olduğundan belediyeden alınmış çalışma izni/ruhsatı bulunmayan davacının aracının Karayolları Trafik Kanunun Ek 2/3-a maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali  yönündeki...  İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ...  Bölge İdare Mahkemesi...  İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:... , K:...  sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 10/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
KARŞI OY :
(X)- Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkün olup, temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri anılan kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.