Esas No: 2023/2006
Karar No: 2024/5958
Karar Tarihi: 26.12.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2023/2006 E.  ,  2024/5958 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas  No : 2023/2006
Karar No : 2024/5958                                                                   
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Belediye Başkanlığı	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... 
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU:  ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ  :
Dava konusu istem:  ... Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde harita mühendisi olarak görev yapan davacının, 2021 yılı için sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin ...tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; kamu hizmetlerinin etkin ve verimli şekilde yürütülmesini sağlamakla yükümlü olan davalı idarenin bu amacına yönelik olarak personelin sözleşmesini yasal takdir yetkisinin hukuksal sınırları içerisinde yenilemeyebileceği açık olup, dosyada mevcut tüm bilgi ve belgelerden de; yürütülen idari soruşturma ve idari soruşturmanın kapsamı dikkate alındığında, bu yetkinin hukuka aykırı olarak kullanıldığına dair geçerli bilgi ve belgenin ortaya konulamaması karşısında, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek tesis edildiği sonucuna varılan davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:  ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince; davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturmasında; davacının, Facebook isimli  sosyal paylaşım sitesinde şahsi hesabında "Dengesi stabil olan bir ahvalde olmadığını ben geldiği zamanda anladım.", "bu süreçte yaptıkları yanlışlıkları, hukuksuzlukları", "çünkü Cumhurbaşkanı'n gölgesinde taşıyarak her türlü usulsüzlüğü yapacak tiniyette sahipler", "seni bunu engellemeye çapın yetmez", "sen dışarıdan adam getirip çalıştıracak kadar nankör bir adamsın", "sen kime hizmet ediyorsun", "gizlediğin karakteri insanlara ne zaman göstereceksin" diyerek yaptığı paylaşımlarda ... Belediye Başkanı hakkında hakaret içeren söylemlerde bulunduğundan bahisle hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda "Hizmet dışında memurun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda" bulunduğundan bahisle iki ayrı "kınama" cezasıyla cezalandırıldığı, bu cezalara karşı açılan davalarda ise dava konusu işlemlerin "..disiplin cezasının disiplin kurulu tarafından verildiği, itiraza cevabın disiplin amiri tarafından verildiği görüldüğünden, dava konusu işlemlerde yetki yönünden hukuka uyarlık görülmemiştir." gerekçesiyle iptaline karar verildiği, ... Asliye Ceza Mahkemesinde devam eden adli süreçte ise; davacının beyanlarının sert ve rahatsız edici olsa da hakaretin yasal unsurları oluşmadığından bahisle beraatine karar verildiği; öte yandan, davacının 2017 yılından beri davalı idarede çalıştığı, 31/12/2019 tarihinde sona erecek olan sözleşmesinin yenilenmeyeceğine yönelik... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açtığı davada, Mahkemece verilen yürütmenin durdurulması kararı üzerine 22/05/2020 tarihinde göreve başlatıldığı, ancak davacının kısa bir süre sonra dava konusu 30/12/2020 tarihli işlemle sözleşmesinin yenilenmeyeceğine ilişkin işlemin tesis edildiği, bu arada İdare Mahkemesinin 03/09/2020 tarihli kararıyla 22/11/2019 tarihli işleminin iptaline karar verildiği ve ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:...K:... sayılı kararıyla iptal kararına yönelik davalı idare istinaf başvurusunun reddedildiği, dava konusu sözleşme yenilememe işlemi ile ilgili olarak davacı hakkında tesis edilen iki kınama cezasının öne sürüldüğü, ancak davacı hakkında verilen bu iki kınama cezasının, her ne kadar usulden dolayı olsa da iptal edildiği, kınama cezalarının dayanağı fiillerden davacının beraat ettiği, davalı idarece ilk sözleşme yenilememe işlemine karşı açılan davada, Mahkemece verilen yürütmenin durdurulması kararından kısa süre sonra yeniden sözleşme yenilememe  işleminin tesis edilmesinde davalı idarece yargı kararının uygulanmaması yoluna gidildiğinin düşünüldüğü, 2017 yılından itibaren davalı idare bünyesinde sözleşmeli olarak çalışan davacıda geleceğe yönelik haklı bir beklenti oluştuğu hususları da gözönüne alındığında, davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın konusu işlemin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kaldı parasal haklarının dava açma tarihi olan 21/01/2021 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :  Davacının uyumlu çalışmadığı, mesai saatleri içinde aynı birimde çalışanlarla kavga ettiği, ... Asliye Ceza Mahkemesinde, hakkında hakaret suçundan beraat kararı verilmiş olsa da eylemlerinin sübut bulduğunun kovuşturma dosyasında da kabul edildiği,  idarenin çalışmak istemediği bir personel ile sözleşmeyi yenilemeye zorlanamayacağı, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. 
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI  : Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davalı idarenin işlemine gerekçe olarak öne sürdüğü eylemlerle ilgili olarak verilen disiplin cezalarının iptal edildiği, yine aynı eylemlerden dolayı başlatılan adlî süreç neticesinde hakkında beraat kararı verildiği belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
 DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
... Belediyesi Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde harita mühendisi olarak görev yapan davacının, 31/12/2020 tarihi itibariyle sona eren sözleşmesinin 2021 yılı için yenilenmemesine yönelik ... tarih ve ... sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır. 
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B maddesinde "Sözleşmeli personel: Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, kurumun teklifi üzerine Devlet Personel Dairesi ve Maliye Bakanlığının görüşleri alınarak Bakanlar Kurulunca geçici olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir." şeklinde tanımlanmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinde; "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir... ...Bu personel hakkında bu Kanun'la düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir. 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Memurlarla aynı işi yapsalar dahi sözleşmeli personelin statüsü, çalıştırılma amacı, süresi, hakları ve yükümlülükleri memurlardan farklılık arz etmekte ve istihdam koşulları yönünden idareye tanınan takdir yetkisi ölçüsünde, aynı hukuksal statüde bulunmadıkları memurlardan farklı düzenlemeler yapılması mümkün hale gelmektedir. 
Hizmet sözleşmesinin mali yılla sınırlı olduğu dikkate alındığında, idarenin sözleşme süresi sona eren personelin sözleşmesini yenileyip yenilememe konusunda takdir yetkisi bulunmakta ise de, bu takdir yetkisinin kullanılmasında kamu yararı ve hizmet gereklerinin göz önünde bulundurulması gerektiği, bu açıdan idarenin takdir yetkisinin yargı denetimine tabi olduğu idare hukukunun bilinen ilkelerindendir. 
Dava konusu uyuşmazlıkta, davacının, davalı idarede sözleşmeli personel statüsünde çalıştığı, 31/12/2020 tarihi itibarıyla sona erecek olan hizmet sözleşmesinin, hakkında süren cezaî ve idarî işlemlere gönderme yapmak suretiyle yenilenmediği anlaşılmaktadır. 
Sözleşmeli personel statüsü, idareye çalıştığı bu türden personel ile arasında performans ve uyum kriterlerine dayalı olarak çalışma esnekliği tanımakla beraber bu kriterlerden hareketle personel ile sözleşmeyi yenilememeyi tercih etmesi ancak nesnel, ölçülebilir verilerle gerekçelendirildiği ölçüde hukukîlik taşır.
Belediye Başkanı ile davacı arasında, uyumsuzluk oluştuğu, nitekim bu hususun dosyada yer alan adlî kovuşturma ve disiplin dosyalarında yer alan tespitlerden anlaşılabildiği, çalışma düzeninin bozulduğu yönündeki bu göstergeler haricinde dava konusu işlemin bir fesih değil, yenilememe işlemi olduğu dikkate alındığında, idari disiplin yaptırımlarında söz konusu olan usûl ve rejime kıyasla idarenin takdir yetkisini, denetlenilebilirlik sınırları içerisinde kalmak şartıyla, daha geniş kullanabileceğinin kabulü gerekmektedir. 
Bu itibarla, davacının, adli ve idari soruşturmaya konu eylemleri suç teşkil etmese de bunların davacı ile davalı idare arasındaki uyumu bozduğu, dava konusu yenilememe işleminde idarenin takdir yetkisini, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı şekilde subjektif kullandığının tespit edilemediği görülmekte olup; davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine  ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal hakların dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan  ...TL yürütmeyi durdurma harcının davalı idareye iadesine, 
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın   ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 26/12/2024 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.