Esas No: 2023/3766
Karar No: 2024/1016
Karar Tarihi: 29.02.2024

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2023/3766 E.  ,  2024/1016 K.


"İçtihat Metni"
            T.C.
    D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No:2023/3766
Karar No:2024/1016
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ... Enerji Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ	: Av. ...
 
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Kurumu 
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ  :
	Dava konusu istem: Antalya ili, Manavgat ilçesi sınırlarında kurulması planlanan Cerle Döllük Regülatörü ve HES Projesi için verilen ... tarih ve ... sayılı üretim lisansına ilişkin yükümlülükleri mücbir sebep dolayısıyla yerine getirilemediğinden bahisle yapılan süre uzatım talebinin ileri sürülen gerekçelerin mücbir sebep olarak kabul edilmeyerek reddedilmesine, üretim lisansının iptal edilmesine, teminat mektubunun 213.600,00-TL tutarındaki kısmının irat kaydedilmesine ve davacı şirket ile şirket ortağı ve son bir yıl içerisinde yönetim kurulu üyesi olan iki yetkilinin Kurul karar tarihinden itibaren 3 (üç) yıl süreyle yasaklı sayılmasına ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararı ile anılan karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının  iptali istenilmiştir.
	İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirket  tarafından;  üzerine  düşen  tüm  yükümlülüklerin  yerine  getirildiği, saha çalışmaları sonucunda projenin genel yerleşiminde değişiklik yapılması ile ilgili fizibilite raporu ve ÇED belgesinin revize edilmiş olması, 6360 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nda  2013  yılında yapılan değişiklik ile İl Özel İdarelerinin işlem yapamaması, bu nedenle 02/11/2013-02/05/2014 tarihleri arasında imar tadili işlemlerinin gerçekleştirilememesi, 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe teşebbüsü ile 2019 yılı Mart ayındaki yerel seçimler ve yönetim değişikliğinden kaynaklanan gecikmeler, Covid-19 salgını sebebi ile resmi kurumlarda alınan önlemlerden dolayı yaşanan olumsuzluklar nedeniyle bazı yükümlülüklerini tamamlanmasının imkânsız hâle geldiği, bir kısım yükümlülüklerin yerine getirilememesinin özellikle Antalya Büyükşehir Belediyesi tarafından tadil imar planı ile ilgili olumlu ve olumsuz bir karar verilmemesinden kaynaklandığı, elinde olmayan bu hususun mücbir sebep sayılması gerektiği ileri sürülmüş ise de, bir olayın mücbir sebep hâli sayılabilmesi için olaydan etkilenen tarafın gerekli özen ve dikkati göstermiş ve tüm önlemleri almış olmasına rağmen olayın önlenemeyecek, kaçınılamayacak ve öngörülemeyecek olması, bu durumun etkilenen tarafın ilgili mevzuat kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesini engellemesi gerektiği, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden ise, 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı'nın 2015 yılında onaylanmasına karşın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planlarının yaklaşık 4-5 yıldır onaylanmadığı, bu hususta davacı şirket tarafından imar planının onaylanmasına yönelik ilgili mercilerde söz konusu süre zarfında herhangi bir resmi girişimde bulunulmadığı (kaldı ki Mahkeme'ye 16/06/2021 tarihinde giren dilekçenin 2. sayfasında davacı tarafından yazılı bir girişimde bulunulmadığı yalnızca sözlü girişimlerde bulunulduğu hususunun beyan edildiği), imar planlarının onaylanması için ilgili idarelere başvuru yapıldığına ilişkin bilgi ve belge sunulamadığı, ilgili sürece ilişkin olarak gerekli dikkat ve özen gösterilmemek suretiyle proje kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmediği, ayrıca finansal sorunların mücbir sebep hâli olarak kabul edileceğine ilişkin olarak mevzuatta bir düzenlemeye yer verilmediği, ayrıca davacının 3 defa süre uzatım talebinin kabul edilmesinin yanı sıra  ... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla,  Covid-19  salgının Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 35. maddesi kapsamında mücbir sebep sayılmasına, önlisans veya üretim lisansı sahibi tüzel kişilerin  10/03/2020 tarihinde sona eren veya sonrasında sona erecek olan sürelerinin bir defaya mahsus olmak üzere herhangi bir işleme gerek kalmaksızın 3 (üç) ay süreyle uzamış olarak değerlendirilmesine karar verildiği dikkate alındığında,  davacı şirketin Elektrik Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin ilgili maddelerinde düzenlenen yükümlülüklerini yerine getirmediği ve yükümlülüklerini yerine getirilmemesindeki ileri sürdüğü hususların mücbir sebep olarak kabul edilemeyeceği anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararlarında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
	Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka  uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından,  imar planlarının onaylanması için gerekli özen ve dikkatin gösterildiği, belediye ile yapılan görüşmelerde en kısa sürede planın gündeme alınacağının belirtildiği, yazılı başvurunun sonuç getirmeyeceği düşünüldüğünden ve belediye çalışanları ile ters düşmemek için yazılı başvuruda bulunulmadığı, belediyece plan onaylanmadığı için inşaat öncesi yükümlülüklerin tamamlanmasının geciktiği, idareden kaynaklı bu gecikmenin mücbir sebep olarak kabul edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
	Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
	Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle; 
	1. Davacının temyiz isteminin reddine,
	2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ...  tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA, 
	3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
	4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 
	5. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
	6. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın  .. . İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 29/02/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.