Esas No: 2024/12
Karar No: 2024/3146
Karar Tarihi: 16.05.2024

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2024/12 E.  ,  2024/3146 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2024/12
Karar	No : 2024/3146                                                                       
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ... Köyü Muhtarlığı	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA)	: ... Ticaret Anonim Şirketi 
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	:  ...  İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.   
YARGILAMA SÜRECİ	:
	Dava konusu istem: Amasya İli, Taşova İlçesi, ... Köyü, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda gerçekleştirilmesi planlanan "Yavuz Hidroelektrik Enerji Santrali Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali (GES)" projesi hakkında Amasya Valiliği tarafından verilen ... tarih ve ... sayılı "ÇED Gerekli Değildir" kararının iptali istenilmiştir.
	İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; Mahkemece yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde hazırlanan bilirkişi raporunun dosyada bulunan bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmesinden; bilirkişi raporunda ziraat mühendisi tarafından dava konusu işlemin ilişkin olduğu projenin gerçekleştirilmesinin planlandığı alanın Yeşilırmak nehrinin yatağında bulunduğu, alanın derecelenmiş alüvyonlardan oluştuğu, kaba bünyeli bir tekstüre sahip olduğu, materyal geçirgen olduğundan su tutma kapasitesinin oldukça düşük olduğu, yatak içerisinde tarımsal faaliyet yapılan alanların olmadığı, GES projesinin gerçekleştirilmesinin tarımsal faaliyetler açısından bir sakıncasının bulunmadığı tespitlerine yer verilmiş olduğu ve  proje tanıtım dosyasının 53. sayfasında proje yeri ve etki alanının mevcut çevresel özellikleri başlığı altında proje alanın değerlendirilmesinin de yapılmış olduğu, bilirkişi raporunda dava konusu proje alanına ilişkin herhangi bir olumsuz tespit yapılmadan sadece alternatiflerin değerlendirilmediğinden bahsedildiği, ancak tek başına alternatif alan değerlendirmesi yapılmamış olmasının dava konusu işlemi sakatlamayacağı, ayrıca, bilirkişi raporunda bahsi geçen "PTD Syf 89'daki tablolardan proje alanı ve çevresinde bulunma olasılığı olan fauna türleri arasında Bern Sözleşmesi Ek-2 (Kesin Koruma Altına Alınan Fauna Türleri) ve Ek-3'e (Korunan Fauna Türleri) göre koruma altında olan türler vardır. Bu türlerle ilgili olarak Bern Sözleşmesi koruma tedbirlerine ve bu sözleşmedeki özellikle 6. ve 7. madde hükümlerine uyulacağı taahhüt edilmelidir." tespitine ilişkin olarak, proje tanıtım dosyasının 83. sayfasında fauna başlığı altında bu konunun irdelendiği ve 92. sayfasında "Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Merkez Av Komisyonu kararları  doğrultusunda hazırlanan 2021-2022 av dönemine ait koruma listelerinde bulunan türler  için bu komisyon kararlarında belirtilen koruma tedbirlerine uygun hareket edilecektir.  Proje kapsamında 01.07.2003 tarihli ve 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu ve “Korunan  Alanların Tespit, Tescil ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmelik” hükümlerine  uyulacaktır. Ayrıca BERN Sözleşmesi ve CITES Sözleşmesi hükümlerine de riayet  edilecektir." ifadesine yer verilerek Bern sözleşmesi hükümlerine uyulacağı taahhüdünde bulunulduğu gerekçeleriyle dava konusu "ÇED Gerekli Değildir" kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, dava konusu projenin gerçekleştirilmesinin planlandığı Çambükü Köyünde halihazırda bir Organize Sanayi Bölgesi kurulmasının planlandığı, Organize Sanayi Bölgesi kurulmasına ilişkin karar ve buna ilişkin işlemlerin iptali istemiyle açılan davada Mahkemece yürütmenin durdurulmasına karar verildiği, santralin kurulacağı sahanın mera alanı olarak ilan edileceğinin davalı idarece beyan edilmiş olmasına rağmen dava konusu projenin gerçekleştirileceği alan olarak belirlendiği, söz konusu projenin tarım ve mera alanlarının yakınına kurulmak istendiği, projenin insan ve çevre sağlığına olumsuz etkilerinin olacağı, kurulması planlanan güneş panellerinin çeşitli ağır metalleri katkı maddeleri (yarı iletkenler) , insan sağlığına ve doğaya zararlı olabilecek kimyasal maddeler içerdiği, söz konusu kimyasalların hasar gören ya da  bertaraf edilen paneller vasıtasıyla doğaya karışabileceği, ayrıca Yeşilırmağa ve çevresine zarar vereceği, projeye ilişkin çevresel etki değerlendirmesinin mutlaka yapılması gerektiği, alternatif alan araştırılmasının yapılmamış olmasının dava konusu işlemin iptalini gerektirdiği, hem Organize Sanayi Bölgesi hem de dava konusu projenin gerçekleştirilmesinin Çambükü Köyüne hükme olumsuz etkilerinin olacağı, hükme esas  alınan bilirkişi raporunda şarta bağlı ve muallak değerlendirmelere yer verildiği, bu durumun da projenin etkilerinin ÇED raporu hazırlanmak suretiyle analiz edilmesi gerektiğini gösterdiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: 1-Davalı İdare tarafından, temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.
2-Davalı Yanında Müdahil tarafından, cevap verilmemiştir. 
TETKİK HÂKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU	:
	Açıklanan nedenlerle;
	1.	Temyiz isteminin reddine,
	2.	Temyize konu ...  İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...  sayılı kararının ONANMASINA,
	3.	Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
	4.	Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
	5.	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 16/05/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.