Esas No: 2024/2434
Karar No: 2024/4858
Karar Tarihi: 07.11.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2024/2434 E.  ,  2024/4858 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
 D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No  : 2024/2434
Karar No : 2024/4858                                                              
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: ...  Bölge  İdare  Mahkemesi ... İdari  Dava  Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: ... İl Emniyet Müdürlüğünde emniyet amiri rütbesinde görev yapmakta iken, bulunduğu rütbeye terfi ettiği tarihten itibaren beş yıl içinde bir üst rütbeye terfi edememesi nedeniyle, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 55. maddesinin ondokuzuncu fıkrası uyarınca Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararıyla re'sen emekliye sevk edilen davacının; söz konusu emekliye sevk işleminin iptali istemiyle açtığı davanın ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve  E:..., K:... sayılı kararıyla reddedilmesi, bu karara karşı yaptığı istinaf başvurusunun da ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedilmesi sonrasında, 2015 yılında bir üst rütbeye terfi ettirilmemesine ilişkin işleme karşı açtığı davanın, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptalle sonuçlandığından bahisle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendindeki "Karara esas olarak alınan bir ilam hükmünün, kesinleşen bir mahkeme kararıyla bozularak ortadan kalkması" şeklindeki hüküm uyarınca, uyuşmazlık yargılamanın yenilenmesi yoluyla incelenerek, dava konusu işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
               İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, Mahkemelerince daha önce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; bulunduğu emniyet amiri rütbesine terfi ettiği 30/06/2011 tarihinden itibaren beş yıl içinde bir üst rütbeye terfi edemediği açık olan davacının, 3201 sayılı Kanun'un 55. maddesinin ondokuzuncu fıkrasıyla getirilen emredici hüküm uyarınca re'sen emekli edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği, söz konusu kararda hükme esas alınan bir üst rütbeye terfi edememesi işleminin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptal edildiği ve hükme esas alınan kararın ortadan kalktığı anlaşıldığından, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında yargılamanın yenilenmesi istemi kabul edilerek; yeniden yapılan yargılama neticesinde, 3201 sayılı Kanun'un 55. maddesinin ondokuzuncu fıkrasında, bulundukları rütbelere terfi ettikleri tarihten itibaren beş yıl içinde bir üst rütbeye terfi edemeyen emniyet amirleri ile dördüncü, üçüncü ve ikinci sınıf emniyet müdürlerinin, emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için gerekli şartları haiz olmaları kaydıyla, Yüksek Değerlendirme Kurulunun teklifi ve Bakan onayı ile emekliye sevk edilmelerinin öngörüldüğü; bakılan davada, davacının re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin dava konusu ... tarih ve ... sayılı işlemin, davacının bulunduğu rütbeye terfi ettiği tarihten itibaren beş yıl içinde bir üst rütbe olan 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi ettirilmemesi nedeniyle tesis edildiği, davacının yargı kararı üzerine geçmişe dönük olarak 30/06/2015 tarihi itibarıyla 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi ettirildiği anlaşıldığından, dayanağı kalmayan re'sen emekliye sevk işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının her bir ödeme kalemi için hakediş tarihlerinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
               Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Uyuşmazlıkta,  yargılamanın  yenilenmesi  koşullarının oluşmadığı; öte yandan, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı uyarınca 30/06/2015 tarihi itibarıyla davacının 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi ettirildiği; 2015 yılı itibarıyla bir üst rütbeye terfi ettirilmemesi işlemi yargı kararıyla iptal edilmiş ise de, terfi ettirilmeme ve re'sen emekliye sevk kararlarının iki ayrı idari işlem olduğu, dava konusu emekliye sevk işleminin mevzuata ve hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI       : İdare Mahkemesince,  re'sen  emekliye  sevk  işlemine karşı açılan davanın reddedildiği ve bu kararda "bir üst rütbeye terfi edememe" hususunun esas alındığı; söz konusu kararın kesinleşmesinden sonra, bir üst rütbeye terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin yargı kararıyla iptal edildiği ve bu durumun yargılamanın yenilenmesi sebebi olduğu; dava konusu işlemin hukuki dayanağının yargı kararıyla ortadan kalktığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz  istemlerinin  reddi  ile  Bölge  İdare  Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Diğer taraftan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştayın kararı düzelterek onayacağı kuralına yer verilmiştir.
Bir idari işlem veya eylem nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davalarda, uygulanacak yasal faizin başlangıç tarihi olarak; idareye başvuru varsa başvuru tarihinin, başvuru yoksa davanın açıldığı tarihin esas alınması gerektiği hususu, Danıştay içtihatlarıyla istikrar kazanmıştır.	
Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesince, dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarına uygulanacak yasal faizin başlangıç tarihi olarak, davanın açıldığı tarihin esas alınması gerekirken, "...yoksun kaldığı parasal haklarının her bir ödeme kalemi için hakediş tarihlerinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine..." şeklinde hüküm kurulmasında hukuka ve Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakta ise de; bu yanlışlık 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan; söz konusu kararın "...yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihine kadar olan kısmının, dava açma (20/01/2017) tarihinden itibaren; dava tarihinden sonraki döneme ilişkin kısmının ise hakediş tarihlerinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine..." şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle yargılamanın yenilenmesi isteminin kabulü ile dava konusu işlemin iptaline ve yoksun kaldığı parasal haklarının her bir ödeme kalemi için hakediş tarihlerinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, yukarıda belirtildiği şekilde düzeltilerek ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 07/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.