Esas No: 2023/1169
Karar No: 2024/796
Karar Tarihi: 15.02.2024

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2023/1169 E.  ,  2024/796 K.


"İçtihat Metni"
            T.C.
    D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No:2023/1169
Karar No:2024/796
TEMYİZ EDENLER (DAVACILAR)  	:  1- ... Sanayi Tic. Ltd. Şti.
	 	2- ...
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Bakanlığı  
VEKİLİ	: I. Hukuk Müşaviri Yrd. V. ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
	Dava konusu istem: Kars İli Merkez İlçe ve Köylerine Hizmet Götürme Birliği'nce 12/08/2015 tarihinde gerçekleştirilen "Tarihi Dokunun Korunması Projesi Kapsamında Evliya Camii ve Kümbet Camii Aydınlatma ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşi" ihalesi uhdesinde bırakılarak sözleşme imzalanan davacı şirketin, sözleşme konusu işin yapılması veya teslimi sırasında hileli malzeme, araç veya usuller kullandığı, fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yaptığı ve mücbir sebepler dışında taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmediğinden bahisle davacı şirketin ve şirketin sermayesinin yarıdan fazlasına sahip ortağının 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25. maddesinin 1. fıkrasının (c) ve (f) bendi ile 26. maddesi uyarınca 1 (bir) yıl süre ile tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 31/03/2018 tarih ve 30377 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.
	İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda;  Kars İli Merkez İlçe ve Köylerine Hizmet Götürme Birliği'nce 12/08/2015 tarihinde gerçekleştirilen "Tarihi Dokunun Korunması Projesi Kapsamında Evliya Cami ve Kümbet Camii Aydınlatma ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşi" ihalesinin davacı şirketin uhdesinde kaldığı, 24/08/2015 tarihinde sözleşme imzalandığı, 27/08/2015 tarihinde yer teslimi yapıldığı, işe ait yapım sözleşmesi hükümleri uyarınca, yüklenici firmanın taahhüdünü iş yeri teslim tarihinden itibaren 90 (doksan) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hâle getirmek zorunda olduğu, işin bitim tarihinin 25/11/2015 tarihi olarak belirlendiği, gerekçeli süre uzatımlarıyla işin revize bitim tarihinin 15/09/2017 tarihi olarak belirlendiği, işin zamanında bitirilip geçici kabule hazır hâle getirilebilmesi için Kars Valiliği'nce, davacı firmanın denetlemeye tabi tutulduğu, davalı idare tarafından 17/01/2018 tarihli ihtarname ile işin geçici kabule hazır hale getirilmesinin ihtar edildiği, ihtara rağmen sözleşmeye aykırılıkların giderilmemesi üzerine, Birlik tarafından sözleşmenin feshedildiği, somut olayda, Evliya Cami bahçesine yapılacak yıldızın homojen ölçülerde olmadığı iddiasında bulunulduğu, her ne kadar davacı tarafından, cami etrafında çok büyük bir yıldız olduğu, yıldızın da dış tarafında bir çember olduğu, bir çemberin ya da bir yıldızın homojen ölçülerde taş ile yapılabilmesinin imkânsız olduğu belirtilmiş ise de, bu hususun sözleşmenin imzalanmasından önce davalı idareye karşı ileri sürülmesi gerektiği, nitekim, bu hususun basiretli bir tacir gibi davranmanın da gereği olduğu, bu hâliyle davacı tarafından, proje ve şartnamede belirtilen ölçülerde imalat yapılmamak suretiyle fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yapmak fiilinin işlendiğinin sabit olduğu, yine somut olaya ilişkin olarak, 4735 sayılı Kanunda, mücbir sebeplerin; doğal afetler, kanuni grev, genel salgın hastalık, kısmî veya genel seferberlik ilânı ve gerektiğinde Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenecek benzeri diğer hâller olarak sayıldığı, davacı firmanın  mücbir sebep olmaksızın ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediği açık olduğundan, davacı şirketin ve şirketin sermayesinin yarıdan fazlasına sahip ortağının 1 (bir) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun  bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
	Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce;  ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin E.... (sehven ... olarak yazılmıştır) sayılı dosyası, bilirkişi raporu ile gerekçeli karar bir bütün olarak değerlendirildiğinde, mevsim olarak çalışılamayan dönemde işin tamamlanmasının istenmesinin teknik şartnameye uygun olmadığı, ancak yapı denetim elemanlarınca tutulan 19/12/2016 ve 31/03/2018 tarihli seviye tespit tutanaklarına göre yapı denetim elemanlarınca tespit edilen eksik ve kusurlu imalatların tutarının işin %4,18'ine  tekabül ettiği, idarenin yükleniciye yazdığı çok sayıda yazışmalardan ve yapı denetim elemanlarınca tutulan seviye tespit tutanaklarından anlaşılacağı üzere imalatlarda bozulma ve işçilik hataları olduğunun belirtildiği ve keşif esnasında da yapısal peyzaj imalatlarında deformeler, derz ve işçilik hatalar gibi kusurlu imalatların bulunduğunun tespit edildiği, söz konusu tespitler de dikkate alındığında, davacı şirketçe işin tam olarak bitirilmediğinin açık olduğu, ayrıca yapılan imalatlarda işçilik hatalarının da bulunduğu, dolayısıyla "fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yapmak" fiilinin sübut bulduğu, diğer taraftan, proje kapsamında yer alan çember içinde yıldız yapımı işi kısmında ihale dokümanında öngörüldüğü şekilde homojen ölçülerde taşın kullanılmadığı da göz önüne alındığında istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka  uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, yasaklama kararının 4735 sayılı Kanun'da belirtilen yasaklama sebeplerinden hangisine dayandığının belirtilmediği bütün yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiği, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... sayılı dosyası ile açılan alacak davasında davanın kabulüne karar verildiği, ihale konusu işin süresinde bitirilmemesinde idarenin kusurlu olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
	Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
	Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle; 
	1. Davacıların temyiz isteminin reddine,
	2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA, 
	3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
	4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacılara iadesine, 
	5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 15/02/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.