Esas No: 2023/9834
Karar No: 2024/2739
Karar Tarihi: 02.05.2024

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9834 E.  ,  2024/2739 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 DÖRDÜNCÜ DAİRE  
Esas     No : 2023/9834
Karar	No : 2024/2739                                                                       
TEMYİZ EDEN TARAFLAR: 1- …	
	                           2- … Genel Müdürlüğü	
VEKİLİ:  Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.  
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacıya ait Antalya İli, Kepez İlçesi, … Mahallesi … ada … sayılı parsele (eski … ada … parsel) ve mülkiyeti Hazineye ait … ada … parsele ilişkin arazi toplulaştırması işleminin iptali istenilmiştir. 
                 İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı adına tam hisse ile kayıtlı olan eski … ada … parsel numaralı taşınmazın sabit tesis (zeytinlik) olduğunu dikkate alınmadan dağıtım yapılarak, dağıtım ile oluşturulan … ada … parsel numaralı taşınmazı, bir kısmını davacıya ait … ada … No’lu parselden, bir kısmını da mülkiyeti Hazineye ait olup, satın alma işlemleri devam eden ve sabit tesis (zeytinlik) olan … ada … No’lu parselden almak suretiyle oluşturarak yapıldığı, toplulaştırma işleminde … ada … sayılı parsel yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı, … Ada … sayılı parselin Hazinenin mülkiyetinde olduğu,  tapu kaydının beyanlar kısmında davacıya ait bir kaydın bulunmadığı, sırf davacının 02/10/2012 tarihinde ilgili parsel yönünden satın alma başvurusunda bulunmasının davacının iş bu davada dava konusu edilen … ada … sayılı parsel (…, …) yönünden taraf olmasına imkan vermeyeceği, davacı açısından olması gereken menfaat ilişkisinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen ehliyet nedeniyle reddine karar verilmiştir.
                Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; davalı idare istinaf isteminin reddine,  Antalya İli, Kepez İlçesi, … Mahallesi, ... ada, … parselin  (yeni … ada … parsel) ise 6292 sayılı Kanun kapsamında davacı adına tescil edilmediği anlaşıldığından, davacı istinaf isteminin de 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI :  … ada, … parseli 1985 yılında satın aldığı ve o tarihten bu yana zeytin bahçesi olarak kullandığı, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E…. sayılı dosyası üzerinden açılan dava sonucu taşınmazın beyanlar hanesine zilyet olduğu hususunun eklendiği, kararın bu şekilde kesinleştiği, … Kadastro Mahkemesinin E…. sayılı dosyası üzerinden görülen ve Yargıtay ilamı ile kesinleşen kararı ile taşınmaz üzerindeki şerhlerin aynen korunmasına karar verildiği, taşınmazı satın almak için 02/10/2012 yılında başvuru yaparak 2.000,00-TL bedel yatırdığı, taşınmaz ile ilgili 04/01/1999 tarihli hak sahipliği cetvelinde de zilyetliğinin tespit edilmiş olduğu, dolayısıyla … ada, … parsel üzerinde hak sahibi olduğu ve dava açma ehliyetinin mevcut olduğu,  ehliyet ret kararının bozulması gerektiği  ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI: Dava konusu parselde bulunan zeytinliğin proje başladıktan çok sonra oluşturulduğu hususunun gidilen keşifte tespit edildiği, projenin başlangıcında çekilen ortofoto ve sabit tesis tutanaklarında da bu parselde zeytinlik olmadığının sabit olduğu, mevzuat gereği toplulaştırma ilanından sonra yapılan sabit tesislerin uygulamada dikkate alınmayacağı, idare aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kısmen reddi, kısmen kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar kararın ehliyet yönünden redde ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
Davalı idarenin kararın … ada … parsel numaralı taşınmaza ilişkin kısmına yönelik temyiz istemine gelince;	
 Arazi Toplulaştırması Teknik Talimatının "Sabit Tesislerin Tespiti" başlıklı  9. maddesinde, toplulaştırma alanı ilanından sonra yapılan sabit tesislerin uygulamada dikkate alınmayacağı belirtilmektedir.
Antalya Valiliğinin dosyaya sunduğu 29/07/2021 tarihli yazı ile dava konusu taşınmazların da içinde bulunduğu alanın 02/01/2014 tarih ve 2014/5791 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu'na göre uygulama alanı olarak belirlendiği, davacının mülkiyetinde olan … ada … parsel numaralı taşınmaza karşılık toplulaştırma işlemi sonucu … ada … parsel numaralı taşınmazın tahsis edildiği,  dosyaya sunulan bilirkişi raporunda  davacı adına tam hisse ile kayıtlı olan eski … ada … parsel numaralı taşınmazın sabit tesis (zeytinlik) olduğunu dikkate alınmadan dağıtım yapıldığının tespit edilmesi üzerine, bahse konu parsel yönünden toplulaştırma işleminin iptaline karar verildiği, davalı idarenin ise zeytinliğin proje başladıktan çok sonra oluşturulduğu, sabit tesis tutanaklarında bulunmadığını iddia ettiği anlaşılmaktadır. Ayrıca dosyaya sunulan tarihi belirsiz ortofoto görüntüsünde, davacıya ait eski … ada … parsel numaralı taşınmazda herhangi bir sabit tesisin yer almadığı, dava dilekçesinde de zeytinliğe dair bir iddianın bulunmadığı anlaşılmıştır.
  Toplulaştırma ilanından sonra yapılan sabit tesisler uygulamada dikkate alınmayacağından, davacının mülkiyetinde olan dava konusu taşınmaz üzerindeki zeytin ağaçlarının hangi tarihte dikildiği tespit edildikten sonra karar verilmesi gerektiğinden Bölge İdare Mahkemesi kararının … ada … parsel numaralı taşınmaza ilişkin kısmında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, … Ada … parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan İdari Dava Dairesi kararının … ada … parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 02/05/2024  tarihinde oybirliğiyle karar verildi.