Esas No: 2020/4375
Karar No: 2024/2487
Karar Tarihi: 16.05.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2020/4375 E.  ,  2024/2487 K.


"İçtihat Metni"
           T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas  No : 2020/4375
Karar No : 2024/2487                                                                   
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	:... Bakanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Hava Kuvvetleri Komutanlığında ... rütbesiyle görev yapmakta iken, Yüksek Askeri Şura’nın ... tarih ve (...) numaralı kararıyla disiplinsizlik ve ahlaki durum nedeniyle Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayrılmasına karar verilen davacı tarafından; 926 Sayılı Kanun'un Geçici 32. maddesi ile getirilen imkanlardan yararlanmak istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Milli Savunma Bakanlığının ... tarihli işleminin iptali istemiyle Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesi'nin......esas sayısına kayden açılan ve ... tarih ve ... sayılı ret kararı verilen dava dosyasında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 7103 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile eklenen Geçici 9. madde uyarınca yargılamanın yenilenmesi sebepleri bulunduğu ileri sürülerek yeniden yapılacak yargılama sonucu Milli Savunma Bakanlığının ... tarihli işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararıyla; davacının, yargılamanın yenilenmesi talebi kabul edilerek yeniden yapılan yargılamada; Türk Silahlı Kuvvetleri'nden çıkarılmasına neden olan disiplin durumu incelendiğinde; davacı hakkında, uyuşturucu madde kullandığı ve askeri personeli uyuşturucu kullanmaya teşvik ettiği, uyuşturucu bağımlısı sivil şahıslarla samimi ilişkiler içerisinde olduğu, Türk Silahlı Kuvvetleri personeline yakışmayacak bir hayat tarzını benimsemiş olduğu, kamuoyu nezdinde Türk Silahlı Kuvvetlerinin itibarını sarsacak şekilde ahlak dışı hareketlerde bulunduğu, askeri personele kötü örnek teşkil ettiği, hizmetin gerektirdiği şekilde tavır ve hareketlerini düzenleyemediği şeklinde bilgilere yer verildiği, sicil belgelerinde olumsuz nitelikte bilgiler bulunduğu ve disiplinsiz davranışları nedeniyle toplam 18 gün göz hapsi ve 14 gün oda hapsi cezaları ile cezalandırıldığı dikkate alındığında; davacının, bu durumu ile 926 Sayılı TSK Personel Kanunu’nun Geçici 32’nci madde hükümlerinden yararlandırılmasının hukuken mümkün olmadığı değerlendirilerek, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ve temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.    
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI   : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :...
 DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge  İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
MADDİ OLAY : 
Hava Kuvvetleri Komutanlığında ... rütbesiyle görev yapmakta iken, Yüksek Askeri Şuranın ... tarih ve (...) numaralı kararıyla disiplinsizlik ve ahlaki durum nedeniyle Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayrılmasına karar verilen davacı tarafından, 926 Sayılı Kanun'un Geçici 32. maddesi ile getirilen imkanlardan yararlanmak istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Milli Savunma Bakanlığının ... tarihli işleminin iptali istemiyle Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesinin ...... esas sayısına kayden açılan ve ... tarih ve ... sayılı ret kararı verilen dava dosyasında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 7103 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile eklenen Geçici 9. madde uyarınca yargılamanın yenilenmesi sebepleri bulunduğu ileri sürülerek yeniden yapılacak yargılama sonucu Milli Savunma Bakanlığının ... tarihli işleminin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.	
İLGİLİ MEVZUAT:
11/02/2017 tarih ve 29976 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6771 sayılı T.C. Anayasası'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'la Anayasa'ya eklenen Geçici 21. maddenin (E) bendinde, askeri yargının kaldırıldığı ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görülmekte olan dosyalardan kanun yolu incelemesi aşamasında olanların Danıştaya, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı mercilerine bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde gönderileceği düzenlemesine yer verilmiştir. 
25/08/2017 tarih ve  30165 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 694 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere ilişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 203. maddesinde, 1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu'nun yürürlükten kaldırıldığı, 36. maddesiyle eklenen 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun geçici 45. maddesinde ise, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde kanun yolu incelemesi aşamasında olan dosyaların Danıştaya, diğerlerinin Ankara İdare Mahkemelerine herhangi bir karara gerek kalmaksızın gönderileceği  düzenlenmiştir.
Anılan düzenlemeler değerlendirildiğinde; askeri yargının kaldırıldığı, 1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu'nun mülga olduğu, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde kanun yolu incelemesi aşamasında olan dava dosyalarının Danıştaya, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı mercilerine gönderileceği anlaşılmakla; dava dosyalarının devrini müteakip "usul kurallarının derhal uygulanırlığı ilkesi" gereğince uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu" hükümlerinin uygulanmasının gerektiği görülmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesiyle eklenen Geçici 8. maddesinde, bu Kanun'la idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümlerin, 2576 sayılı Kanun'un, bu Kanun'la değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı, 2577 sayılı Kanun'un 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değişik 45. maddesinin birinci fıkrasında ise, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabileceği kurala bağlanmıştır.
Anılan Kanun'un Geçici 8. maddesinde belirtilen bölge idare mahkemeleri İstanbul, Bursa, İzmir, Ankara, Konya, Samsun, Erzurum ve Gaziantep illerinde kurulmuş olup, anılan Bölge İdare Mahkemeleri, Adalet Bakanlığının 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Bölge Adliye Mahkemeleri ve Bölge İdare Mahkemelerinin Tüm Yurtta Göreve Başlayacakları Tarihe İlişkin Kararı uyarınca 20/07/2016 tarihinde göreve başlamışlardır.
2577 sayılı Kanun'un, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesince kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan ve 6352 sayılı Kanun ile değişik “İtiraz” başlıklı 45. maddesinde sayılan uyuşmazlıklarla ilgili olarak, idare ve vergi mahkemelerince verilen nihai kararlar ile tek hakimle verilen nihai kararlara, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemelerin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine itiraz  edilebileceği hüküm altına alınmış olup, 46. maddesinde ise, itiraz yolu öngörülmeyen idare mahkemelerinin nihai kararlarının Danıştayda temyiz edileceği belirtilmiştir. 
Öte yandan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun'un "Temyiz İncelemesi Üzerine Verilecek Kararlar" başlıklı 49. maddesinin  ikinci fıkrasında "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;
a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c) Usul   hükümlerinin   uygulanmasında   kararı  etkileyebilecek  nitelikte   hata   veya eksikliklerin bulunması, sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar." kuralına yer verilmiştir.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıdaki açıklamalar ve yürürlükteki mevzuat hükümleri göz önüne alındığında; Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ... Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı ilk kararın, ... tarihi öncesinde verilmiş bulunduğu ve 2577 sayılı Kanun'a göre temyize tabi bir karar olduğu ve bu nedenle, bahsi geçen karara karşı yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunulması üzerine verilen ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararının da doğrudan temyize tabi olduğu ve temyiz incelemesinin de Danıştayda yapılacak olması karşısında, Bölge İdare Mahkemesince görevsizlik kararı verilerek, dosyanın, Danıştaya gönderilmesi gerekirken, istinaf başvurularının incelenmesi suretiyle karar verilmesinde usul kurallarına uygunluk görülmemiştir.  
KARAR SONUCU						  Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 16/05/2024 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.