Esas No: 2020/4965
Karar No: 2024/4868
Karar Tarihi: 26.09.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2020/4965 E.  ,  2024/4868 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2020/4965
Karar  No : 2024/4868  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Valiliği	  
VEKİLİ	: Av....
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... Turizm İnşaat Gıda Tekstil ve Temizlik Hizmetleri
	  Ticaret Limited Şirketi	  
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU:  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı araçla ilgili belediyeden alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında belediye sınırları dahilinde yolcu taşındığından bahisle söz konusu aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-b maddesi uyarınca 30 gün trafikten men edilmesine dair ... tarihli ve  ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:...sayılı kararda; emniyet yetkilileri tarafından yapılan denetimde, dava konusu araç için verilmiş olan ve dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibariyle geçerli olan Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi'nin olduğu ancak alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında yolcu taşımacılığı yapıldığının tespit edildiği, bu hususun araç sürücüsünün  beyanı ile sabit olduğu ve tutanak ile kayıt altına alındığı ve tutanağın araç sürücüsü tarafından imzalandığı, dava konusu ... plaka sayılı araç ile yapılan taşımacılığın Personel  Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi kapsamında olmadığı, izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında Taksi Çalışma Ruhsatnamesi kapsamında yolcu taşıma faaliyeti olduğu, bu hususun da araç sürücüsünün ifadesiyle sabit olduğu görüldüğünden bahisle izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında yolcu taşınan aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-b maddesi uyarınca trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi Kararıyla, 2918 sayılı Kanun'un Ek 2. maddesinin  düzenlenme amacının ilgili belediye hudutları dahilinde, izinsiz ticari amaçlı yolcu taşımacılığını ve alınan izin belgesinin kapsamı dışında yolcu taşımacılığının engellenmesi olduğu, davacının ise, işyeri personel servis taşımacılığı ve Turizm Yolcu taşımacılığı  işiyle iştigal ettiği ve tespit tarihinden bir gün sonra makul sürede, kendi şirketine ait turizm yolcularını taşımak üzere, Turizm Yolcu Taşımacılığı Güzergah Kullanımı İzin Belgesinin aldığından bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği sonucuna varılarak davacının istinaf başvurusunun kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI           :     Davalı idare tarafından, verilen kararın hukuka aykırı olduğu, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
	MADDİ OLAY : 
	Davacı şirket adına kayıtlı ...plakalı araçla ilgili belediyeden alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında belediye sınırları dahilinde yolcu taşındığından bahisle söz konusu aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-b maddesi uyarınca 30 gün trafikten men edilmesine dair ... tarihli ve  ... sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
	(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, "davacının, denetim tarihi olan 03/04/2019 tarihinden 1 gün sonra ilgili idaresinden Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesini aldığı, dolayısıyla davacının dava konusu işlemden sonra makul süre içerisinde güzergah izin belgesi aldığı" gerekçesiyle Bölge İdare Mahkemesi tarafından istinaf başvurusunun kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş olsa da; işlem tarihi itibarıyla denetim sonucu tespit edilen ticari yolcu taşımacılığının gerçekleşebilmesi için gerekli izin/ruhsat gibi belgelerin dosyaya sunulamadığı, makul sürenin işlem tarihi ile aynı gün olarak kabul edilmesi gerektiği, bu hususun tek istisnasının davacı tarafından işlem tarihinden önce izin / ruhsat için yetkili belediye / büyükşehir belediyesine başvuru yapılması olduğu açıktır.
	Bu durumda, davacının işlem tarihinden 1 gün sonra yetkili Büyükşehir Belediyesinden aldığı Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesi'nin makul sürede alınmadığı, davacının söz konusu belge için yetkili Büyükşehir Belediye Başkanlığına işlem tarihinden önce yaptığı başvuruya ilişkin dosyada bilgi / belge ya da davacı tarafından ileri sürülen bir iddia bulunmadığı görüldüğünden dava konusu trafikten men işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddi  yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulüne, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi  kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...  gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 26/09/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.