Esas No: 2021/6642
Karar No: 2024/7283
Karar Tarihi: 04.12.2024

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2021/6642 E.  ,  2024/7283 K.


"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 ALTINCI DAİRE  
Esas  No : 2021/6642
Karar No : 2024/7283                                                                    
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı                               
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.          
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem:  ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ..., ... ve ... sayılı parselleri kapsayan alanda ... tarih ve ... sayılı büyükşehir belediye meclisi kararıyla onaylanan 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı değişikliğinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; dava konusu taşınmazların sulu mutlak tarım arazisi olduğu, ayrıca Bakanlar Kurulu Kararıyla büyük ova koruma alanı belirlenen Amik Ovası içinde bulunduğu, ilgili kanuni düzenlemelere göre alternatif alan bulunmaması, ilgili kurullarca uygun görüş bildirilmesi, Bakanlık veya talebin ilgili olduğu Bakanlıkça ortak kamu yararı alınan faaliyetler kapsamında taşınmazların tarım dışı amaçla kullanılabileceği, uyuşmazlıkta ise Toprak Koruma Kurulunca alternatif alanlara ilişkin yeterince araştırma yapılmadan tarım dışı kullanım izni verildiği, ayrıca taşınmazların bir kısmının sağlık tesisi alanına dönüştürülmesine rağmen Sağlık Bakanlığından alınmış herhangi bir kamu yararı kararının bulunmadığı, spor tesisi alanına yönelik kamu yararı kararının da yetkisiz makam tarafından tesis edildiği, plan değişikliğine konu edilen yatırımlarla ilgili mevzuatta belirlenen şekliyle usulüne uygun kamu yararı kararı alınmadan tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti:  İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALAR  : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.  
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI  : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Uyuşmazlıkta, 22/04/2016 - 24/05/2016 tarihleri arasında askıya çıkarılan 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı değişikliğine karşı son askı tarihinden itibaren 60 gün içinde, son günün adli tatil süresine denk geldiği de dikkate alınarak, en son 08/09/2014 tarihinde dava açılması gerekirken bu süre geçirildikten sonra, 13/10/2016 tarihinde mahkeme kayıtlarına giren dilekçe ile açılan davada süre aşımı bulunduğundan, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:	
	MADDİ OLAY : ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ..., ... ve ... sayılı parseller, tarımsal niteliği korunacak alan olarak planlı iken ... tarih ve ... sayılı büyükşehir belediye meclisi kararıyla onaylanan 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı değişikliği ile "spor tesisi ve sağlık tesisi alanı" olarak planlanmıştır.
Davacı tarafından, davalı idareye davaya konu çevre düzeni planın hakkında bilgi ve  belge verilmesi istemiyle yapılan başvuruya verilen cevap üzerine bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinde, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde 60 gün olduğu belirtilmiş; aynı maddenin dördüncü fıkrasında, "İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz." hükmüne; 11. maddesinin işlem tarihindeki halinde ise, "1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 2. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. 3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasında, sürelerin tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı; 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin süre aşımı yönünden inceleneceği; aynı maddenin altıncı fıkrasında, ilk incelemeye ilişkin hususların tespit edilmesi halinde davanın her safhasında 15. madde hükümlerinin uygulanacağı; 15. maddesinde ise süre aşımı bulunduğu tespit edilen davaların reddedileceği kurala bağlanmıştır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, imar planlarına karşı, bir aylık askı süresi içinde 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında başvuruda bulunulması ve bu başvuruya idari dava açma süresinin başlangıç tarihi olan son ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde cevap verilmeyerek isteğin reddedilmiş sayılması halinde, bu tarihi takip eden altmış günlük dava açma süresi içinde veya son ilan tarihini izleyen altmış gün içinde  cevap verilmek suretiyle isteğin reddedilmesi halinde bu cevap tarihinden itibaren altmış günlük dava açma süresi içinde idari dava açılabileceği; imar planlarına askı süresi içinde bir itirazda bulunulmamış ise, davanın, 2577 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca imar  planının son ilan tarihini izleyen günden itibaren altmış gün içinde açılması gerektiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı tarafından davaya konu plana askı tarihleri içerisinde itiraz edilmediği,  davacı tarafından davalı idareye yapılan başvurunun sadece bilgi edinme mahiyetinde olduğu, 25/08/2016 tarihinde davacıya tebliğ edilen 23/05/2016 tarihli cevap üzerine, 13/10/2016 tarihinde görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, 22/04/2016 - 24/05/2016 tarihleri arasında askıya çıkarılan 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı değişikliğine karşı son askı tarihinden itibaren 60 gün içinde, son günün adli tatil süresine denk geldiği de dikkate alınarak, en son 08/09/2014 tarihinde dava açılması gerekirken bu süre geçirildikten sonra, 13/10/2016 tarihinde mahkeme kayıtlarına giren dilekçe ile açılan davada süre aşımı bulunduğundan, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu idari dava dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
 Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin  yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin  Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 04/12/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.