Esas No: 2023/7308
Karar No: 2025/3440
Karar Tarihi: 18.03.2025

Danıştay 5. Daire Başkanlığı         2023/7308 E.  ,  2025/3440 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas   No : 2023/7308
Karar  No : 2025/3440  
 
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Bakanlığı / ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davalı idare bünyesinde görev yapmakta iken 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacının anılan yapılanmayla olan iltisak ve irtibatı nedeniyle kapatılan sendikaya üye olması, terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olduğu gerekçesiyle TMSF'ye devredilen Cihan Medya Dağıtım A.Ş.'ye ödeme bilgisinin bulunması, terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olduğu gerekçesiyle kapatılan eğitim şirketine ödeme bilgisinin bulunmasına ilişkin tespitler ile ceza yargılamasındaki 2014 yılında sohbet toplantılarına katıldığı, örgütsel yapıyla alelade birine göre daha nitelikli temas içinde olduğunun sabit olduğu, Ünye Eğitimciler Derneğine üye olduğu ve yönetim organında görev aldığına dair tespitler birlikte değerlendirildiğinde; davacının FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibat düzeyinde bir ilişkisinin olduğu ve Anayasaya sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği  sonucuna varılmış olup, başvurusunun reddine dair dava konusu OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının istinaf başvurusunda bulunması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI  : Davacı tarafından; muhafazakar bir yapıda olması nedeniyle sendikaya üye olduğu, çocuğunun lise sınavına hazırlık sürecinde gazetenin deneme sınavlarını çözmesi için Cihan Medya Dağıtım A.Ş.'ye ödeme yaptığı, derneğe suç işlemek amacıyla üye olmadığı ve 2014 yılından itibaren derneğin faaliyetlerine katılmadığı, savunma hakkı tanınmadan işlem tesis edildiği, Bank Asya'da hesabı bulunmasına rağmen para yatırmadığı, 2014 yılından sonra örgüte destek vermekten imtina ettiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından; temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddiaların hukuki dayanaktan yoksun olduğu belirtilerek temyiz talebinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ: Duruşma yapılmaksızın verilen İdare Mahkemesi kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: 
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : 
Davacı, davalı idare bünyesinde öğretmen olarak görev yapmakta iken, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listesinde ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmıştır. Göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvuru, Komisyonun ... tarih ve ... sayılı işlemi ile reddedilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Duruşma" başlığını taşıyan 17. maddesinin 1. fıkrasında; "Danıştay ile idare ve vergi mahkemelerinde açılan iptal  ve yirmibeşbin Türk Lirasını aşan tam yargı davaları ile tarh edilen vergi, resim ve harçlarla benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezaları toplamı yirmibeşbin Türk Lirasını aşan vergi davalarında, taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır." hükmüne, aynı maddenin 3. fıkrasında ise, "Duruşma talebi, dava dilekçesi ile cevap ve savunmalarda yapılabilir." hükmüne yer verilmiştir.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Yukarıda anılan Kanun hükümlerine göre, İdare Mahkemelerinde açılan iptal davalarında  taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılması zorunlu bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından dava dilekçesinde duruşma talebinde  bulunulduğu halde İdare Mahkemesince yukarıda belirtilen Kanun hükmüne aykırı biçimde duruşma yapılmaksızın karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacının duruşma isteminde bulunmasına karşın İdare Mahkemesince duruşma yapılmadan verilen karara karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince yeniden bir karar verileceğinden, davacının esasa ilişkin temyiz iddiaları bu aşamada incelenmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının  BOZULMASINA,    
2. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesine  gönderilmesine, 18/03/2025 tarihinde, oyçokluğuyla, kesin olarak karar verildi.
 
(X) KARŞI OY :
 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
Davacının ilk derece mahkemesinde duruşma isteminde bulunmasına karşın İdare Mahkemesince duruşma yapılmadan karar verilmiş olması uyuşmazlığın özelliğine, yargılama safhalarına ve temyiz talepleri arasında bulunup bulunmadığına bakılmaksızın doğrudan bozma sebebi olarak değerlendirilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 2. fıkrasında, ''Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması, sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar" hükmü yer almıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde temyiz incelemesi neticesinde verilecek kararlarda duruşmanın yapılmamış olması bizatihi bozma sebebi olarak belirtilmemiş olup, esasa etki edecek usul kurallarına uyulmamış olması bozma sebebi olarak sayıldığından, söz konusu hususun esasa etkili olup olmadığı yönünden değerlendirme yapılmak suretiyle karar verilmesi gerektiği gibi temyiz dilekçesinde de bu husus temyiz sebebi olarak ileri sürülmemiştir.
Bu bağlamda; dosyanın incelenmesinden, davacının Aktif Eğitimciler Sendikasında Şubat 2014 - Temmuz 2016 tarihleri arasında toplam 30 ay üyeliğinin bulunduğu, FETÖ/PDY'ye aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olduğu gerekçesiyle TMSF'ye devredilen Cihan Medya Dağıtım A.Ş.'ye 30/01/2014 - 29/02/2016 tarihleri arasında ödeme bilgisinin olduğu, FETÖ/PDY'ye aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olduğu gerekçesiyle kapatılan Feza Özel Eğitim Basın Yayın İnşaat Sanayi ve Tic. Kurumuna 15/01/2014 - 13/06/2015 tarihleri arasında ödeme bilgisinin bulunduğu, FETÖ/PDY ile irtibatlı olan Ünye Eğitimciler Derneğine üyeliğinin olduğu ve ceza yargılamasında 2014 yılında sohbet toplantılarına katıldığı yönünde tespitlerin bulunduğu, bu tespitlere göre davacının FETÖ/PDY ile irtibat ve iltisakının olup olmadığı hususunun incelenerek karar verilmesi gerektiği, davacının temyiz sebebi olarak ileri sürmediği bir hususun bozma sebebi sayılmasının davacı yönünden hukuki durumu nihayete erdirme süresini uzattığı da nazara alındığında, doğrudan İdare Mahkemesince duruşma yapılmadan karar verilmiş olması nedeniyle temyize konu kararın bozulması yargılamayı zaman ve ekonomik açıdan da zarara uğratacağı gibi hukuki bir yarar sağlamayacağından, uyuşmazlık hakkında esas incelemesinin yapılması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.