Esas No: 2024/1387
Karar No: 2024/5672
Karar Tarihi: 17.12.2024

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2024/1387 E.  ,  2024/5672 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
 D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No  : 2024/1387
Karar No : 2024/5672                                                              
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	:  ... Belediye Başkanlığı	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... Belediye Başkanlığında, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında sözleşmeli harita kadastro teknikeri olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin ... tarihinden itibaren feshedilmesine ilişkin ... Belediye Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; davalı idare tarafından davacının hizmet sözleşmesinin feshedilmesi sebebi olarak sadece aylıktan kesme cezasının gösterildiği, bu cezanın yargı kararıyla iptal edildiği, bu aşamada davacının hizmet sözleşmesinin feshine sebebiyet verecek durumun iptal hükmünün sonucu olarak hukuk aleminde varlık göstermediği ve dava konusu işlemin sebep unsurunun ortadan kalktığı anlaşıldığından, davacının hizmet sözleşmesinin feshi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava açma tarihinden (28/01/2020) itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi  karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI  : Dava konusu işlemin mevzuata ve hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.  
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI  :  Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
 DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE  :
MADDİ OLAY : 
Davacı, ... Belediye Başkanlığında, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında kadro karşılığı tam zamanlı sözleşmeli personel statüsünde harita kadastro teknikeri olarak görev yapmakta iken, aylıktan kesme cezasıyla cezalandırılmış ve bu ceza sebep olarak gösterilerek 14/12/2019 tarihinden itibaren  sözleşmesi feshedilmiştir.
Bunun üzerine, sözleşme feshi işleminin iptali ve yoksun kalınan parasal hakların tazmini istemiyle, temyizen incelenen bu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Norm kadro ve personel istihdamı" başlıklı 49. maddesinin üçüncü fıkrasında, "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir..." ; beşinci fıkrasında, "Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri uyarınca çalıştırılacak personele her ne ad altında olursa olsun sözleşme ücreti dışında herhangi bir ödeme yapılmaz ve ücret mahiyetinde aynî ya da nakdî menfaat temin edilmez. Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır. ..." hükümleri yer almaktadır. 
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "İstihdam şekilleri" başlıklı 4. maddesinin (B) fıkrasında; Sözleşmeli Personel; "Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer   alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir... Sözleşmeli personel seçiminde uygulanacak sınav ile istisnaları, bunlara ödenebilecek ücretlerin üst sınırları ile verilecek iş sonu tazminatı miktarı, kullandırılacak izinler, pozisyon unvan ve nitelikleri, sözleşme hükümlerine uyulmaması hallerindeki müeyyideler, sözleşme fesih halleri, pozisyonların iptali, istihdamına dair hususlar ile sözleşme esas ve usulleri Cumhurbaşkanınca belirlenir. Bu şekilde istihdam edilenler, hizmet sözleşmesi esaslarına aykırı hareket etmesi nedeniyle kurumlarınca sözleşmelerinin feshedilmesi veya sözleşme dönemi içerisinde Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenen istisnalar hariç sözleşmeyi tek taraflı feshetmeleri halinde, fesih tarihinden itibaren bir yıl geçmedikçe kurumların sözleşmeli personel pozisyonlarında istihdam edilemezler." hükmüne yer verilmiştir. 
06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile kabul edilen ve 28/06/1978 tarih ve 16330 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın 1. maddesinde; bu Esaslar'ın, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrası hükmü uyarınca kamu idare, kurum ve kuruluşlarında mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri hakkında uygulanacağı belirtilmiş; "Sözleşmenin feshi" başlıklı Ek 6. maddesinde, "Personelin;
a) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması,
b) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini sonradan kaybetmesi,
c) Sözleşme dönemi içerisinde mazeretsiz ve kesintisiz üç gün veya toplam on gün süreyle görevine gelmemesi,
ç) (Danıştay Onikinci Dairesinin 10/12/2014 tarihli ve E:2011/6048, K:2014/8538 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.)
d)  Hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmaması,
e) Bir proje kapsamında işe alınması durumunda istihdam edildiği projenin tamamının veya proje bölümlerinin sözleşmede öngörülen süreden önce tamamlanması,
f) (Ek: 20/02/2017-2017/9949) Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olması, bu örgütlere yardım etmesi, kamu imkan ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanması ya da kullandırması, bu örgütlerin propagandasını yapması,
hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca sözleşmesi tek taraflı feshedilir.
  Personel; kendi isteği ile bir ay önceden haber vermek koşuluyla veya Ek 1 inci maddenin dördüncü fıkrasının (b) ve (c) bendi uyarınca sözleşmeyi tek taraflı feshedebilir.    
 Hizmet sözleşmesi, ölüm ve 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sayılan hallerde kendiliğinden sona erer." " şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Davacı ile Darende Belediyesi arasında imzalanan Hizmet Sözleşmesi"nin 13. maddesinde, "a) Sözleşmeli personelin 5393 sayılı Kanunun 49'uncu maddesine veya 06/06/1978 tarihli ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına göre yürüteceği görev itibarıyla sözleşmeli personel olabilme şartlarından herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya bu şartlardan birini sonradan kaybetmesi halinde sözleşmesi feshedilmiş sayılır.    b) Bu sözleşme hükümlerine, 5393 sayılı Belediye Kanunu ve tabi olduğu diğer mevzuat hükümlerine aykırı davranışı tespit edilen sözleşmeli personele, Kurumu tarafından gerekçesi ile birlikte bu durumu yazılı olarak tebliğ edilir. Tebligatta belirtilecek günden geçerli olmak üzere sözleşme kendiliğinden sonra erer."     c) Taraflar, bir ay önce ihbar etmek şartıyla sebep göstermeksizin sözleşmeyi feshedebilir. Sözleşmeli personel mücbir sebeplerin varlığı halinde bir aylık süreye uymak zorunda değildir'' kuralına yer verilmiştir.
 HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrası uyarınca yürürlüğe konulan 06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı'nın Ek 6. maddesinde, sözleşmeli personelin sözleşmesinin hangi hallerde feshedilebileceği ve hangi hallerde sona ereceği bentler halinde sayma yoluyla tek tek belirlenmiş olup, davacı yönünden söz konusu maddede yer alan sözleşme feshi sebeplerinden herhangi birinin gerçekleşmediği, sözleşmesinin feshedilmesine dayanak eyleminden dolayı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca aylıktan kesme disiplin cezası ile cezalandırıldığı dikkate alındığında, söz konusu disiplin cezasının davacının sözleşmeli personel olarak çalışmasına engel teşkil etmeyeceği, statüsü farklı olmakla birlikte aynı Kanun kapsamında istihdam edilen ve memur kadrosunda görev yapan personel için aylıktan kesme cezası gerektiren bir fiilin, sözleşmeli personel açısından kamu görevini sona erdirecek bir işlemin sebebi olarak değerlendirilmesinin, Anayasa'daki eşitlik, ölçülülük ve hakkaniyet ilkelerine aykırı olacağı sonucuna ulaşıldığından, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmemiştir.
Öte yandan; her ne kadar dava konusu işlemin tesis edildiği tarihten sonra yürürlüğe girmesi nedeniyle işlemin tesis tarihi itibarıyla uygulanma imkanı olmasa da, 7433 sayılı Kanunla, 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (B) fıkrasında yapılan değişiklikle, sözleşmeli personelin disipline aykırı fiillerde bulunması halinde, bu personele verilmesi gereken disiplin cezaları hakkında 657 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması öngörülmüş; ancak, kademe ilerlemesinin durdurulması ve üstü ceza verilmesini gerektiren fiil ve hâllerde disiplin kurulunun kararı alınarak sözleşmeli personelin görevine son verileceği hükmüne yer verilmiş olup; bu düzenleme kapsamında, sözleşmeli personelin disipline aykırı fiilleri                          nedeniyle görevine son verilebilmesi için, 657 sayılı Kanun'da ''kademe ilerlemesinin durdurulması'' veya ''Devlet memurluğundan çıkarma'' cezası öngörülen fiillerin işlenmiş olması gerektiği hükme bağlanmıştır.
Bu durumda; dava konusu işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava açma tarihinden (28/01/2020) tarihinden itibaren davacıya ödenmesi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi yerinde bulunmamakta ise de sözü edilen husus, sonucu itibarıyla hukuka uygun bulunan kararın bozulması gerektirir  nitelikte bulunmamıştır.
KARAR SONUCU  :
 Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava açma tarihinden (28/01/2020) itibaren davacıya ödenmesi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:......, K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA, 
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 17/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.