Esas No: 2022/1113
Karar No: 2024/6227
Karar Tarihi: 05.12.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/1113 E.  ,  2024/6227 K.


"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2022/1113
Karar  No : 2024/6227  
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI)	: ... Valiliği	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- ... Turizm Ltd. Şti.
		        2- ...
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi  ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dava, davacı  şirkete ait ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-a maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin ... gün ve .. sayılı işlem ile araç sürücüsü olan diğer davacıya 6.141,00 TL trafik para cezası verilmesine ilişkin aynı gün ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır. 
              İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; ... plaka nolu araç hakkında ve  davacılardan ... Limited Şirketi adına düzenlenen ... sayılı Güzergah Kullanım İzin Belgesinin geçerlilik tarihinin 09/05/2018 olduğu, olaya ilişkin tutanağın 20/12/2020 tarihinde düzenlendiği göz önüne alındığında olay tarihinde davacının ilgili idareden daha önce almış olduğu izin/ruhsatın bulunduğu ancak geçerlilik süresinin dolmuş olduğu bu nedenle EK-2/3-a kapsamında men cezası  verilemeyeceği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
               Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	Bölge İdare Mahkemesi kararında; tescil belgesinde kullanım amacı ticari olarak kaydedilen araç için işlem tarihinden çok kısa bir süre sonra makul sürede turizm güzergah kullanım izin belgesinin alındığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :  Hukuka aykırı olan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.  
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	MADDİ OLAY : 
	Davacı şirket adına kayıtlı ... plaka sayılı araçla ilgili belediyeden izin ve ruhsat almaksızın belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı tespitiyle 2918 sayılı Kanun'un Ek-2/3-a maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin  ... gün ve ... sayılı işlem ile araç sürücüsü davacı ... adına aynı tarihli idari para cezası tesis edilmesi üzerine anılan işlemlerin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
 
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) 
	(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 
	10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; 
	a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, 
	b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, 
	c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında 
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.
	İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; 
	a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, 
	b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, 
	c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.
	İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. 
	Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Dosyanın incelenmesinden; davacıların olay tutanağında tespit edilen turizm yolcu taşımacılığı  izin belgesini işlem tarihi olan  20/12/2020 tarihinden sonra alındığı açıktır. 		Mevzuatı gereğince edinilmesi gerektiği halde denetim sırasında ibraz edilmeyen, denetimden sonra yapılan başvuru üzerine alınarak dava dosyasına sunulan belgeler, denetim tarihine kadar ilgililerin gerekli izinleri almaksızın servis hizmeti verdikleri eğer denetim olmasa idi bu izinsiz faaliyeti devam ettirecekleri, böylece izin almak suretiyle faaliyette bulunanların katlandıkları mali, idari ve toplumsal sorumluluklara katlanmayarak  kamu düzenini ve trafik güvenliğini bozma yanında haksız rekabete yol açtıkları sonucuna ulaşılmaktadır.
	Bölge İdare Mahkemesi kararında, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğünce verilmiş 30/12/2020 tarihli ve 30/03/2021 tarihine tarihine kadar geçerli Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesi bulunduğu belirtilerek dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmişse de davacıların dosyaya sunduğu belgenin, dava konusu işlemlerin tesis edildiği 20/12/2020 tarihinden sonra alındığı tespit edilmiştir. 
	Bu durumda, davacının dava konusu işlemler tesis edildiğinde geçerli izin belgesi bulunmadığı anlaşıldığından dava konusu trafikten men ve idari para cezası işlemlerinde hukuka aykırılık görülmemiştir. 
Bu itibarla, dava konusu işlemlerin iptali yönündeki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi  ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 05/12/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.