Esas No: 2021/2048
Karar No: 2024/4407
Karar Tarihi: 11.09.2024

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/2048 E.  ,  2024/4407 K.


"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas   No : 2021/2048
Karar  No : 2024/4407  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Valiliği
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... Makina Turizm Tekstil Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. 
 
İSTEMİN KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına kayıtlı... plakalı araçla, ilgili belediyeden izin ve ruhsat alınmaksızın yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK-2/3-a maddesi uyarınca aracın trafikten men edilmesine ilişkin... tarih ve ... seri no'lu işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:...,  K:... sayılı kararda; davacı şirkete ait ... plakalı araç için düzenlenen 25.06.2019 tarihli ve 11.09.2027 tarihine kadar geçerliliği bulunan "Servis Taşımacılığı Kartı"nın mevcut olduğu, ... plakalı aracın plakasının 04.07.2019 tarihinde değiştirildiği ve ... olarak tescil edildiği, söz konusu tescil işlemine bağlı olarak ... plakalı araca ait "Servis Taşımacılığı Kartı"nın da ... ve ... sayılı işlem ile ... plakalı araç için yeniden düzenlendiği ve "Servis Taşımacılığı Kartı"na ait hakların ... plakalı araca devredildiğinin görüldüğü,  tescil belgesinde kullanım amacı ticari olarak kaydedilen araç için, işlem tarihi itibariyle geçerliliği devam eden "Servis Taşımacılığı Kartı" izin belgesinin bulunduğu ve dolayısıyla uyuşmazlık konusu taşımacılığın 2918 sayılı Kanunun Ek-2/3-a maddesi kapsamına girmediği gerekçesiyle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:	İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI           :   Davalı idare tarafından, hukuka aykırı olan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
 
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI      : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
 
MADDİ OLAY : 
Davalı idareye bağlı trafik denetim görevlilerince 04.07.2019 tarihinde yapılan denetimde, ... plaka sayılı araçla ilgili belediyeden izin belgesi almaksızın ticari amaçlı personel servis taşımacılığı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Ek- 2/3-a maddesi uyarınca söz konusu aracın 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... işlem tesis edilmiştir.
Bunun üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
26/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Ek 2. maddesi değiştirilerek, "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır.
Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten men edilir.
10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;
a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,
b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,
c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında
belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası,  (c) bendine uymayanlara 1.002  Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. 
İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;
a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,
b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,
c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün
süreyle trafikten men edilir.  
İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten men edilir.
Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Öğrenci ve Personel Taşımacılığı Yönergesi'nin 4. maddesinde, "Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi"; öğrenci veya personel servis taşıtlarıyla servis hizmeti vermek isteyen gerçek ve tüzel kişilere; çalışma usul ve esasları, yeterlilik kriterleri çerçevesinde çalışma izni veren, 10 yıl süreli belge; "Servis Taşımacılığı Kartı", Servis Taşımacılığı Yetki Belgesine sahip kişilerin yetki belgesi süresi ve kapsamında sahip oldukları taşımacılık iznini gösterir, her bir taşımacılık izni için ayrı düzenlenen en fazla 10 yıl süreli belge; "Güzergah Kullanım İzin Belgesi", taşıtın güzergah ve şoför bilgileri, taşımacılık türünü, Servis Taşımacılığı Kartı bitiş ve başlangıç tarihini gösteren en fazla bir yıllık belge olarak tanımlanmış; 5. maddesinde, servis taşımacılığı yetki belgesi, servis taşımacılığı kartı ve güzergah kullanım izin belgesine sahip olmayan gerçek veya tüzel kişilerin hiçbir şekilde öğrenci ve personel servis taşımacılığı hizmeti veremeyeceği belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Dosyanın incelenmesinden; 04.07.2019 günü davalı idareye bağlı görevlilerce yapılan denetim sonucu düzenlenen ve sürücü ile yolcular tarafından da imzalanan tutanakta, davacı şirketin maliki olduğu araçla ücret karşılığı personel servis taşımacılığı yapıldığının belirtildiği, söz konusu faaliyete ilişkin izin belgesinin sunulamaması üzerine dava konusu işlemin tesis edildiği görülmektedir.
Olayda, davacı şirketin aracına takılı plaka değişikliği nedeniyle mevcut izinlerinin  yeni plakaya devrolup devrolmadığının tespiti amacıyla İlk Derece Mahkemesi'nce verilen 26.07.2019 tarihli ara karara İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın vermiş olduğu 26.08.2019 tarihli cevapta,...plakalı araca ait "Servis Taşımacılığı Kartı"nın plaka değişikliği nedeniyle ... ve ... sayılı işlem ile ... plakalı araç için yeniden düzenlendiği ve "Servis Taşımacılığı Kartı"na ait hakların ... plakalı araca devredildiğinin belirtildiği görülmekle beraber, aynı yanıtta ayrıca, servis taşımacılığı kartının yolcu taşımacılığı için yetki vermediği, İstanbul il sınırları dahilinde servis aracıyla yolcu taşımacılığı yapmak isteyenlerin belediyeden güzergah izin belgesi alması gerektiği, davacı adına hem eski (...) hem de yeni (...) plakalı aracı için 04.07.2019 tarihinde düzenlenmiş bir güzergah izin belgesinin bulunmadığı, ...plakalı araç için ilk defa ... tarihinde ... sayılı personel servis aracı güzergah kullanım izin belgesinin düzenlendiği bilgilerine de yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, servis taşımacılığı kartının tek başına personel servis taşımacılığı yapılabilmesi için yeterli olmadığı ve olayda denetim tarihi itibarıyla personel servis aracı güzergah kullanım izin belgesinin bulunmadığı anlaşıldığından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali  yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
  Açıklanan nedenlerle;
1.  2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 
4. Kesin olarak 11/09/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. 
 
KARŞI OY :
(X)-  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen...günlü ve E:..., K:... sayılı kararın usul ve hukuka uygun olması nedeniyle, onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.