Esas No: 2008/10572
Karar No: 2009/2655
Karar Tarihi: 02.03.2009

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2008/10572 E.  ,  2009/2655 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı ..., davalıların 2000-2004 yılları arasında belediyeye ait park ve bahçelerin bakımı ile cadde ve sokakların temizliği işinin yükleniciliğini yaptıklarını, yüklenici davalıların çalıştırdıkları işçilerin işçilik haklarından sorumlu olduklarını, davalıların çalıştırdığı işçi dava dışı ... Midiler isimli şahsın belediye aleyhine açtığı davada verilen karar uyarınca bu şahsa kıdem, ihbar tazminatı vs. olarak 9537,74 YTL ödediklerini bu miktardan davalı alt işverenlerin sorumlu olduğu ileri sürerek 9537 YTL'nın faiziyle birlikte tahsilini istemiştir.

Davalılar, çalışan işçilerin davacı belediyenin işçileri olduğunu, ihale evraklarında ve ücret analiz cetvellerinde bu hususta hüküm bulunmadığını savunarak davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, alınan bilirkişi kurulu raporu benimsenmek suretiyle 2.609.35 YTL'nın davalı ..., 1266,19 YTL'nin davalı ... Peyzaj Ltd. Şti, 3.594,03 YTL'nin davalılar ... ve ... Ltd. Şti'den tahsiline, bakiye istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalıllar tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacının tüm, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2008/10572-2009/2655

2-Davacı, belediyeye ait park ve bahçelerin temizlik işinin davalılarca üstlenildiğini, ihale şartnamesine göre, çalıştırdıkları işçilerin ... hukukundan doğan her türlü işçilik hakları ile ilgili tazminatlarından sorumlu olduklarını ileri sürerek eldeki davayı açmış olup, dava dışı işçinin ... akdinin haksız feshedildiğini belirterek açtığı dava sonunda hesaplanan tazminatın ... bu eldeki davanın tarafları olan davacı ve davalılardan tahsiline karar verildiğini ve icra takibi sonunda da, davacı ... tarafından ödendiği ihtilafsızdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işçiye ödenen bu tazminattan hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir. Bu cümleden alarak, davacı ile davalılar arasında düzenlenen ve birbirine benzeyen sözleşmelerin "Mali Hükümler" ve "İşçi Ücretleri" başlığını taşıyan hükümlerinde; "Yüklenici sözleşme tarihi öncesi çalışmalarından dolayı mahkeme kararları ve benzeri durumlardan doğacak Belediye ile ilgili işçi alacaklarından sorumlu olmayacaktır." ve yine "Her türlü vergi, harç, resim ve işçilerin SSK primleri, SSK mevzuatından doğan alacakları yükleniciye aittir." şeklinde düzenlemeler yapılmıştır. Sözleşmelerin diğer, yapılacak hizmetler, işçi ve araç sayısı, cezai hükümler, personel kılık kıyafet ve mesai saatleri, belediyenin temizlik uygulaması, denetim esasları, fiyat farkları, başlıklı hükümleri incelendiğinde, davacı belediyenin çalıştırılacak işçiler ile ilgili işe başlama, çalışma koşulları, denetleme, mali haklarının ödenmesi ve hatta ... sözleşmelerinin sonlandırılması ile ilgili denetim ve kontrolün tamamen elinde bulundurduğu, davalı yüklenicinin işçilere yapacağı mali hakları asgari ücretli işçi analizi raporuna göre ödemesinin belirlendiği görülmektedir. Yine, aynı sözleşmeden kaynaklanan ve işçilerin ... mahkemesinde açtığı benzeri davalarda, belediye ile yükleniciler arasında sözleşmelerin asıl işveren-alt işveren ilişkisi olmayıp muvazaa olduğu sonucuna varılmış ve benzeri kararlar derecaatten geçerek kesinleşmiştir. Taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinde işçilere işçilik hakları ile ilgili SSK mevzuatından doğan hakları ve fiili çalışmaları ile ilgili ödemelerin nasıl yapılacağı düzenlendiği halde, işçilerin ... akidlerinin haksız feshi halinde doğacak tazminattan hangi taraftan ne oranda sorumlu olduğu bir düzenlemenin bulunmadığı görülmektedir. Dosya kapsamı ve kesinleşen mahkeme kararları 2008/10572-2009/2655

ile davalı yüklenicilerin üstlendiği işi sözleşmede belirtilen sürelerde tamamladıkları ancak süre sonunda işçilerin ... akitlerinin davacı Belediyece haksız olarak feshedildiği anlaşılmaktadır.

Tüm bu açıklamalardan sonra; tacir olan davalıların çalıştırdıkları işçilerin fiili işçilik dışında sair tazminat haklarından sorumlu olacaklarını bilebilecek durumda oldukları ancak, davacı Belediyenin de asıl işveren durumunu muhafaza etmesi ve işçilerin ... akidlerini haksız fesih etmesi nazara alındığında doğan zararlardan tarafların yarı yarıya sorumlu olduğunun kabulü gerekir. O halde mahkemece, davalıların bu ilkeler çerçevesinde sorumluluklarının belirlenmesi gerekirken, aksi düşüncelerle yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

SONUÇ:Yukarıda (1) nolu bentte yazılı nedenlerle davacının tüm, davalıların sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün davalılar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde taraflara iadesine, 2.3.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.