Esas No: 2014/20951
Karar No: 2014/26962
Karar Tarihi: 11.12.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/20951 E.  ,  2014/26962 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Akhisar 1. Asliye Hukuk İş Mahkemesi

TARİHİ : 20/05/2014

NUMARASI : 2014/117-2014/143

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 31/12/1996-28/07/2007 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davacı ve davalılardan Kurum ve K.. L.. vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 1993 yılı Kasım ayından itibaren davalı Ş.. Ç..'a ait işyerinde,31.12.1996 tarihinden itibaren ise davalı şirkette 28.7.2009 tarihine kadar arasında geçen ve Kuruma eksik bildirilen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalı Ş.. Ç.. hakkında açılan davanın reddine, davalı şirket hakkında açılan davanın ise hükümde yazılı şekilde kabulüne karar verilmiş,davalı şirket hakkında verilen kabul kararı yerinde ise de davalı Ş.. Ç.. hakkında açılan davanın reddine dair sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Uyuşmazlık, somut olayda fiili çalışma olgusunun ispatı konusunda, mahkemece yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; ... SSK sicil nolu davacı S.. T.. adına davalı şirkete ait 1026953 sicil nolu işyerinden 24.5.2005-30.4.2007 arası 368 gün ,12.5.2007-28.7.2009 tarihleri arasında 661 gün olmak üzere aralıklı olarak 1029 gün Ssigortalı hizmet bildiriminde bulunulduğu,tespite konu dönemde davacının başka bir işyerinde sigortalı çalışmasının bulunmadığı,davalı şirkete ait 1997/1-3 dönem bordrolarında davacının yer aldığı,davalı Ş.. Ç.. adına lokum ve helva imalatı ile ilgili işyeri tescil kaydının bulunmadığı ,ancak inşaat işyeri tescil kaydının bulunduğu bu işyerine ilişkin e dönem bordrolarının celbedilmediği,davacının 21.2.1998-21.8.1999 tarihleri arasında askerlik görevini ifa ettiği,davalı şirkete ait ... sicil nolu işyerinin 2.1.1997 de kapsama alındığı,davalı Ş.. Ç..'ın 1.1.1973 tarihinden buyana vergi kaydının mevcut olduğu, 1998 tarihinde şube işyerini Reşatbey mahallesi no: 189/82 adresinde sürdürdüğü , 20.9.1994 de şube işyeri açtığı,24.2.1996 da kapattığı,31.7.1997 tarihinde faaliyetine tamamen son verdiği,davalı şirketin 31.12.1996 tarihinde kurulduğu ve faaliyetine R. mah.no .../... adresinde başlayıp halen faal olduğu,davalı şirket ortaklarının Ş.. Ç.. ,H. Ç. ve H. Ç. olduğu anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş; davalı Ş.. Ç.. adına inşaat işyeri tescil kaydının bulunduğu anlaşıldığından bu işyerinin Kurum nezdindeki ihtilaf konusu döneme ait dönem bordroları celp edilerek, tespiti istenen dönemde çalışması bulunan bordro tanıklarının adresini Sosyal Güvenlik Kurumu ve zabıta marifetiyle araştırıp, tespit ederek bu tanıkları dinlemek, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya bunların tanıklığıyla yetinilmediği taktirde, SGK ilgili il müdürlüğünden, gerekirse zabıta, vergi dairesi ve meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu iş yeri çalışanlarının; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, tanık beyanları arasındaki çelişkiyi gidermek ve davacının işe giriş ve çıkış sürelerini net belirlemek ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde 506 sayılı Yasanın 2, 6, 9 ve 79/10 maddeleri gereğince ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacı ve davalılardan K.. L..'ye iadesine

11.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.