Esas No: 2016/8862
Karar No: 2019/8063
Karar Tarihi: 09.04.2019

**22. Hukuk Dairesi         2016/8862 E.  ,  2019/8063 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ: ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı isteminin özeti:

Davacı, 10.11.2009-28.07.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde tır şoförü olarak, yurt içi ve yurt dışı seferlerinde çalıştığını, iş akdini izinlerinin kullandırılmaması, haklarının ödenmemesi, çalışmasına göre düşük ücret alması gibi gerekçelerle haklı olarak feshettiğini beyanla, kıdem tazminatı ile bir kısım işçilik ücret alacaklarına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı cevabının özeti:

Davalı, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında davacının fazla çalışma ücret alacaklarının belirlenmesi hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır. İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda ise işçinin ihtirazi kayıt ileri sürmesi beklenemeyeceğinden, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının her türlü delil ile ispatı mümkündür.4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesine göre haftalık 45 saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılır. Günlük çalışma süresinin 11 saati aşamayacağı Kanunda emredici şekilde düzenlendiğine göre, bu süreyi aşan çalışmaların denkleştirmeye tabi tutulamayacağını ve zamlı ücret ödemesi veya serbest zaman kullanımının söz konusu olacağı kabul edilmelidir.Somut uyuşmazlıkta, davalıya ait işyerinde yurt içi ve yurt dışı uzun yol tır şoförü olarak çalışan davacı dosyaya 2010-2011 yılları arasını kapsayan takograf kayıtları sunmuştur. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacı tarafça sunulu takograf kayıtları dikkate alınmaksızın, davacının 10.11.2009-31.10.2010 tarihleri arasında yurt dışına sefer yaptığı ve bu süreçte kendi mesaisini belirlediği, sonraki dönemde ise Karayolları Trafik Kanunu'na göre günlük çalışmanın 9 saati geçemeyeceği gerekçesiyle,davacının günlük 9 saat çalışarak haftalık 9 saat fazla çalışma yaptığı kabulüne göre hesaplama yapılmıştır.

Ne var ki, bu hesaplama yönteminin kabulü mümkün değildir. Zira, davacı tarafça dava dilekçesinde 20.10.2009 tarihinden 2011 Ocak ayına kadar yurt dışı taşıma işinde çalıştığı açıkça ifade edilmiştir. Yurt içi taşıma işinin yapıldığı 2011 Ocak-28.07.2011 arası dönem bakımından ise davacı tanığı dinlenmediği de gözetilerek, dosyada mevcut takograf kayıtları dikkate alınarak değerlendirme yapılması gerekmektedir. Açıklanan nedenle, hükmün davalı yanca temyiz edilmesi sebebiyle davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hak da göz önününe alınarak; davacının 20.10.2009 – 31.12.2010 tarihleri arasında yurt dışı taşımacılığı işinde tır şöförü olarak çalışması ve mevzuatta belirlenen süreden uzun şekilde araç kullanmasının yasak olması nedeniyle bu dönemde fazla çalışma yapmadığı kabul edilerek, yurt içi taşımacılığı yaptığı 01.01.2011-28.07.2011 tarihleri arasında geçen dönem yönünden ise yalnızca takograf kaydı bulunan günler için mevcut kayda göre değerlendirme yapılarak ve bordrolarda mevcut fazla çalışma ücret tahakkukları dikkate alınarak davacının haftalık fazla çalışması olup olmadığı tespit edilmelidir. Mahkemece bu açıklanan hususlar gözetilmeden karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 09.04.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.