Esas No: 2016/1503
Karar No: 2017/6490
Karar Tarihi: 25.05.2017

**13. Hukuk Dairesi         2016/1503 E.  ,  2017/6490 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı-...Turizm Ltd. Şti. avukatınca duruşmasız, davacılar avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacılar vekili avukat ... ile davalı ...Turizm Ltd. Şti.vekili avukat ... ..., diğer davalı ... vekili avukat ..., diğer davalı ... Bşk.lığı vekili avukat ... ...'in gelmeleriyle duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davacılardan ... ... ve ...'ın 18.08.2003 tarihinde davalılardan ... Turizm. Taş.Ltd.Şti. (...) ile umre ziyareti işlemlerinin başlatılması için anlaştıklarını ve 1.350 USD ödediklerini, davalı ...'in hac ve umre organizasyonu yapan ve A karnesi bulunan davalılardan ...Turizm İnş.İç ve Dış Tic. San.Ltd. Şti.(...Turizm)'nin ...'daki yetkili acentesi olduğunu, umre seyahati işlemlerini davalı ... ... organize ettiğini, ...'nun ... şirketi olan dava dışı ... firması ile ... ... gidilecek yerlere taşınma amacıyla haricen anlaşma yaptığını, davacılar ... ve ...'ın ... firmasına ait minübüs ile ...'den ...'ye taşınması sırasında 05.09.2003 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacı ... ...'ın ağır şekilde yaralandığını, uzun süre hastanede tedavi gördüğünü, 28.10.2003 tarihinde sorumlu doktorların hastanın boyundan aşağı bölümünün felç olduğunu ve iyileşme olanağının bulunmadığını belirttiklerini, akabinde davacı ... ...'ın duruma uygun ... uçağıyla hasta nakline ilişkin talep edilen 13.974 Sar (... ödenerek Türkiye'ye getirildiğini ve özel ambulansla 30.10.2003 tarihinde ...'da özel bir hastaneye yatırıldığını ve 06.01.2004 tarihine kadar hastanede yatarak tedavi gördüğünü, 06.01.2004 tarihinde hastanın hastaneden çıkartılarak evde bakım ve tedavisine halen devam edildiğini, özel hemşire ve fizik tedavi uzmanı tarafından tedavinin evde yapıldığını, felçli olarak yatağa bağlı yaşadığını, davacı ... ... kaza tarihinde 42 yaşında olup hayat standardı ve ticari kazancının yüksek olduğunu ve kazadan sonra ömür boyu yatağa mahkum olduğunu, davalıların umre için ... ... gidiş ve dönüşe kadar meydana gelebilecek her türlü zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduklarını ileri sürerek davacı ... ... için 40.000-TL, davacı ... ile 3 küçük çocuklarının her biri için 10.000-TL manevi tazminatın, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı ... ... için şuana kadar yapılan ve daha sonra yapılması tartışmasız olan tedavi giderleri, ulaşım ve yol giderleri ile kaza sonucu uğradığı zararlar olmak üzere toplam 10.000-TL, diğer davacıların her biri için 1.000-TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemişlerdir. Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2005/215 esas sayılı dosyası ile davacılar, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla ... ... için şu ana kadar yapılan ve daha sonra yapılması tartışmasız olan tedavi giderleri, ulaşım ve yol giderleri ile kaza sonucu uğradığı zararlar olmak üzere toplam 1.000-TL maddi, 40.000-TL manevi, diğer davacıların her biri için fazlaya ilişkin hak ve talepleri saklı kalmak kaydı ile, 1.000-TL maddi, 10.000-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile davalı ...Turizm Seyahat Tic. Ltd. Şti.'den tahsilini; Birleşen ... 43. Asliye Ticaret Mahkemesine açılan ek dava ile de asıl davada alınan bilirkişi raporuna göre 29.764,28-TL tedavi gideri ile 176.000 TL malüllük ve bakıcı giderlerinden oluşan maddi zararın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemişlerdir.

Davalılar, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, asıl ve birleşen davalarda davalılar ... ile ... aleyhine açılan davanın husumet yönünden reddine, diğer davalılar hakkında açılan davaların kısmen kabulü ile asıl ve birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2005/2015 Esas sayılı dosyasında; Davacı ... ... için 10.000-TL'nin dava tarihinden, 530.000 TL'nin ıslah tarihinden işleyecek yasal faizi ile ve 25.000-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... ile davalı ...Turizm'den müteselsilen tahsiline, davacılar ... ve küçük çocukları için açılan maddi tazminata ilişkin davanın açılmamış sayılmasına, davacı ... ve küçük çocukları için açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile ... için 5.000 TL, küçük çocuklardan her biri için 3.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ile davalı ...Turizm'den müteselsilen tahsiline, davalı ... ... aleyhine açılan davanın açılmamış sayılmasına, birleşen ... 43. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/114 sayılı dosyasında Davacı ... ... için 205.764,28-TL' nn dava tarihi olan 29.04.2013 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...Turizm'den müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar ve davalı ...Turizm tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacılar, eldeki asıl ve birleşen davalar ile davacılar ... ve ...'ın davalı ...Turizm'in ... acentesi olan davalı ... ile anlaşarak gittikleri umre ziyareti sırasında geçirdikleri kaza neticesinde davacı ... ...'ın felç geçirip ömür boyu yatağa bağlı kalması nedeni ile uğradıkları maddi ve manevi zararların tahsilini istemişlerdir. Davalı ... ve davalı ... kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini savunmuş, diğer davalılar da davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın husumet yönünden reddine, davalılar TURNET ve ...Turizm hakkında açılan davaların ise kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davacılar, söz konusu umre ziyaretinin davalı ... Başkanlığının denetim ve gözetimi altında gerçekleştirildiğini ve davalı ... Birliğinin de söz konusu ziyaret için ödenen ücret üzerinden pay aldığını, dolayısıyla davalıların müştereken sorumlu olduklarını ileri sürmektedir. Hemen belirtilmelidir ki; umre ziyareti özel bir seyahat türü olup, hem yurt içi hem de yurt dışı bağlantısı bulunduğu gibi konuya ilişkin mevzuat hükümlerinin de oldukça kapsamlı olması itibariyle karmaşık bir yapıya sahiptir. Bu özelikleri nedeniyle dava konusu kaza nedeniyle sorumluların belirlenmesi bakımından konunun uzmanı olayan bilirkişiden alınan raporun hükme esas alınması mümkün olmadığı gibi Mahkemece de bu hususun gereği gibi ele alınıp tartışılmadığı anlaşılmaktadır. O halde Mahkemece, davacılar ile davalılar arasındaki ve davalıların kendi aralarındaki sözleşme hükümleri ile konuya ilişkin mevzuat gözetilmek suretiyle yapılan seyahatin özellikleri, bulunulan ülkeler ve bu tür organizasyonlar ile süreç hakkında bilgi ve tecrübesi bulunan ulaşım, turizm ve benzeri konularda uzmanlardan oluşan üç kişilik bilirkişi heyetinden tarafların iddia ve savunmaları ile dosyadaki deliller doğrultusunda taraf, Mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli rapor almak suretiyle hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre tarafların sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.

SONUÇ; Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle, hükmün BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle tarafların sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, 1480,00 TL duruşma avukatlık parasının davalı ...Turizm Ltd. Şti.'den alınarak davacılara ödenmesine, peşin alınan 3.514,00 TL harcın davalı-...Turizm Ltd. Şti.'ne iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 25/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.