Esas No: 2022/8630
Karar No: 2023/4489
Karar Tarihi: 29.05.2023

**11. Ceza Dairesi         2022/8630 E.  ,  2023/4489 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

KARAR : Yetkili savcılığın belirlenmesi kararı

Şanlıurfa 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.10.2021 tarihli ve 2021/494 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 161 ... maddesinin yedinci fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 04.10.2021’de kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 23.06.2022 tarihli ve 2021/28621 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 07.10.2022 tarihli ve KYB-2022/104427 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 07.10.2022 tarihli ve KYB-2022/104427 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Dolandırıcılık suçundan meçhul şüpheli hakkında yapılan soruşturma esnasında, suç yeri itibarıyla dosyanın Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine dair Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının 07/05/2019 tarihli ve 2016/11874 soruşturma, 2019/568 sayılı yetkisizlik kararını müteakip, bu kez şüpheliler ... ve meçhul şüpheli haklarında suç yeri bakımından dosyanın Çorum Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine ilişkin Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 29/05/2019 tarihli ve 2019/4951 soruşturma, 2019/658 sayılı yetkisizlik kararı üzerine, Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesine dair mercii Şanlıurfa 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 21/06/2019 tarihli ve 2019/432 değişik iş sayılı kararını takiben, nitelikli dolandırıcılık suçundan şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının 05/10/2019 tarihli ve 2019/9319 soruşturma, 2019/3480 esas, 2019/372 sayılı iddianamesinin iadesine dair Çorum 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 18/10/2019 tarihli ve 2019/29 iddianame değerlendirme sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine dair Çorum 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 11/12/2019 tarihli ve 2019/1316 değişik iş sayılı kararını müteakip, aynı suçtan adı geçen şüpheli hakkında yapılan soruşturma esnasında, suç yeri itibarıyla dosyanın Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine dair Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının 07/09/2021 tarihli ve 2019/17055 soruşturma, 2021/846 sayılı yetkisizlik kararın takiben, suç yeri bakımından dosyanın Çorum Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine ilişkin Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 21/09/2021 tarihli ve 2021/7836 soruşturma, 2021/790 sayılı yetkisizlik kararı üzerine, Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesine dair mercii Şanlıurfa 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 04/10/2021 tarihli ve 2021/494 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

Dosya kapsamına göre; Çorum Cumhuriyet Başsavcılığı ve Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığı arasında çıkan yetki uyuşmazlığı üzerine, Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesine dair mercii Şanlıurfa 3. Ağır Ceza Mahkemesinin kesin nitelikteki 21/06/2019 tarihli ve 2019/432 değişik iş sayılı kararını takiben, suç yeri bakımından dosyanın Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine ilişkin Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının 07/09/2021 tarihli ve 2019/17055 soruşturma, 2021/846 sayılı yetkisizlik kararı ile suç yeri bakımından dosyanın Çorum Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine ilişkin Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığının 21/09/2021 tarihli ve 2021/7836 soruşturma, 2021/790 sayılı yetkisizlik kararının hukuki değerden yoksun olduğu gözetilerek, yetki uyuşmazlığı hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilip, dosyanın daha önceden yetkili Savcılık olarak tespit edilen ve şüpheli ... hakkında iddianame tanzim edilen Çorum Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi gerekirken, Şanlıurfa 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 04/10/2021 tarihli kararıyla yazılı şekilde Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesinde isabet görülmemiştir.“

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının görev ve yetkileri ” başlıklı 161 ... maddesinin yedinci fıkrası;

“(7) (Ek: 31/3/2011-6217/21 md.) Yetkisizlik kararı ile gelen bir soruşturmada Cumhuriyet savcısı, kendisinin de yetkisiz olduğu kanaatine varırsa yetkisizlik kararı verir ve yetkili savcılığın belirlenmesi için soruşturma dosyasını, yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesine gönderir. Mahkemece bu konuda verilen karar kesindir.

...“

Şeklinde düzenlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “Yetkisizlik iddiası” başlıklı 18 ... maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; "(1) Sanık, yetkisizlik iddiasını, ilk derece mahkemelerinde duruşmada sorgusundan, bölge adliye mahkemelerinde incelemenin başlamasından ve duruşmalı işlerde inceleme raporunun okunmasından önce bildirir. (2) Yetkisizlik iddiasına ilişkin karar, ilk derece mahkemelerinde sanığın sorgusundan önce, bölge adliye mahkemelerinde duruşmasız işlerde incelemenin hemen başlangıcında, duruşmalı işlerde inceleme raporu okunmadan önce verilir. Bu aşamalardan sonra yetkisizlik iddiasında bulunulamayacağı gibi mahkemeler de bu hususta re'sen karar veremez." ve aynı Kanun'un Yetkili olmayan hâkim veya mahkemenin işlemleri başlıklı 20 nci maddesinin birinci fıkrasında; "Yetkili olmayan hâkim veya mahkemece yapılan işlemler, sadece yetkisizlik nedeniyle hükümsüz sayılmaz." hükümleri yer almaktadır.

3. 5271 sayılı Kanun’un 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerine göre, soruşturma; Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi, kovuşturma ise; iddianamenin kabulüyle başlayıp, hükmün kesinleşmesine kadar geçen evreyi ifade etmektedir.

4. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; suç yeri itibarıyla dosyanın Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine dair Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının 07.05.2019 tarihli ve 2016/11874 Soruşturma, 2019/568 Karar sayılı yetkisizlik kararını müteakip, bu kez suç yeri bakımından dosyanın Çorum Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine ilişkin Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 29.05.2019 tarihli ve 2019/4951 Soruşturma, 2019/658 Karar sayılı yetkisizlik kararı üzerine, Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesine dair mercii Şanlıurfa 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 21.06.2019 tarihli ve 2019/432 Değişik İş sayılı kesin kararı sonrası, yeniden verilen yetkisizlik kararlarının hukuki değerden yoksun olduğu ve mercii Şanlıurfa 4. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından herhangi bir karar verilmeyerek, dosyanın yetkili Çorum Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi gerekirken, Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesinin Kanun'a aykırı olduğu belirtilmiş ise de; dosya kapsamına göre, Şanlıurfa 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.10.2021 tarihli ve 2021/494 Değişik İş sayılı kararından sonra, Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığının 11.11.2021 tarihli ve 2021/9632 Soruşturma ve 2021/2686 Esas sayılı iddianamesi ile şüpheli hakkında bilişim sistemlerinin banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçundan iddianame düzenlendiği, Adıyaman 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.11.2021 tarihli ve 2021/144 sayılı kararı ile iddianamenin iadesine karar verildiği ancak, Adıyaman 2. Ağır Ceza Mahkemesince, Adıyaman Cumhuriyet Başsavcılığının bahse konu karara yönelik itirazının kabulü ile iddianamenin iadesi kararı kaldırılarak Adıyaman 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2021/364 Esas sayılı dosyası kapsamında kovuşturma aşamasına geçildiği, ayrıca UYAP üzerinden yapılan incelemede; sanığın sorgusunun yapıldığı, akabinde yeniden duruşma günü verilerek yargılamaya devam olunduğunun anlaşılması ve 5271 sayılı Kanun’un 161 ... maddesinin yedinci fıkrasının yalnızca soruşturma aşamasında olan dosyalara uygulanabileceğinin belirlenmesi karşısında; Kanun'a aykırı olduğu belirtilen Şanlıurfa 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.10.2021 tarihli ve 2021/494 Değişik İş sayılı kararının bozulması durumunda dahi, yeniden soruşturma aşamasına dönülmesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmakla, kanun yararına bozma istemindeki düşünce yerinde görülmediğinden reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE,

Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

29.05.2023 tarihinde karar verildi.