Esas No: 2022/11856
Karar No: 2023/7614
Karar Tarihi: 06.07.2023

**10. Hukuk Dairesi         2022/11856 E.  ,  2023/7614 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2019/61 E., 2021/40 K.

KARAR : Kısmen Kabulüne

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ve davalı vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle; ... Sosyal Güvenlik Merkezi'nde 2.7172.01.37502.34.02 sayılı dosyada işlem gören davalı işyeri sigortalılarından... sigorta sicil numaralı ...'ın geçirdiği iş kazası sonucu 27.01.2002 tarihinde vefat ettiğini, sigortalının iş kazası sonucu vefatı nedeniyle kurumca hak sahipleri Sarp Günay'a 130.092,45-TL, ...a 253.800,78-TL peşin sermaye değerli gelirin bağlandığını böylece Kurum zararının 383.893,23-TL ye ulaştığını, yeterli denetim ve gözetimde bulunmayan, iş güvenliği önlemlerini almayan işveren kazanın meydana gelmesinde iş güvenliği ve işçi sağlığı mevzuatı hükümleri gereğince kusurlu olduğunu, bu nedenle kurum zararının şimdilik 5.000,00 TL lik kısmının kusurlu davalıdan hükmen tahsilini sağlamak amacıyla 506 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesi ile BK.'nun 50-51 inci maddelerine istinaden iş bu davanın açılması zorunluluğu doğduğunu, kusur ve miktar bakımından fazlaya dair talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla oluşan kurum zararından şimdilik 5.000,00 TL lik kısmının 25.05.2010 gelir onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 25.06.2012 tarihli ıslah dilekçesi ile; davayı ıslah ettiklerini, toplam kurum zararının 307.680,89 TL'nin %70'ine isabet eden 215.376,62 TL nin 25.05.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı Kurum sigortalısı ...'ın müvekkil THY de kabin amiri istihdam edilen personel olduğunu, kabin amiri olarak görev yaptığı 21.01.2007 tarihli Helsinki-... uçuşu esnasında aniden fenalaştığını, kendisine ilk yardımın uçuş ekibi ve mezkur uçuşta yolcu olarak bulunan Dr. ... tarafından yapıldığını, uçağın ...'a inişine müteakip ...'ın derhal ambulans ile hastaneye sevk edildiğini, ambulansta ve sevk edildiği hastanede gerekli tıbbi müdahalelerin yapıldığını ancak ...'ın 27.07.2007 tarihinde beyin kanamasına bağlı olarak vefat ettiğini, beyin kanamasının herhangi bir darbe, düşme veya kafa travmasına bağlı olmaksızın kendiliğinden ve ani biçimde geliştiğini, dava dilekçesinde davacı vekilinin dayanak olarak gösterdiği Borçlar Kanunu'nun 50-51 maddeleri haksız fiile ilişkin düzenlemeler içerdiğini, haksız fiile dayalı davalarda zaman aşımı süresi zarara ve faile ıttıla tarihinden itibaren 1 yıl olduğunu, ıttıla tarihinin ise 30.01.2009 tarihi olup BK 60 maddesi uyarınca 1 yıl içinde açılmayan huzurdaki davanın zaman aşımı hükümleri nedeniyle reddini talep ettiklerini, ayrıca ...'ın beyin kanamasına bağlı olarak vefat etmesinde müvekkil THY ye atfedilecek herhangi bir kusur söz konusu olmadığını, olüm olayının kaçınılmaz bir şekilde meydana geldiğini, bu sebeple davacı tarafından açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafından tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince özetle; davanın kısmen kabulü ile 123.072,35 TL İlk Peşin Değerli Gelir'in gelir onay tarihi olan 25.05.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, dair karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Özetle, “... mahkemece öncelikle “yer hizmetlerinin” somut iş kazası sebebiyle oluşan zararın oluşmasındaki somut etkisi araştırılmalıdır. Bunun yanında sigortalının geçmiş tıbbi kayıtlarının tümü celbedilerek, sigortalının iş yerindeki çalışma ortamı ve çalışma koşullarının ölüm olayına etkisi,iş kazasının engellenmesinde, iş güvenliği mevzuatına göre işverence hangi önlemlerin alınması gerekeceği, bu önlemlerin işverence alınıp alınmadığı ve alınmış önlemlere sigortalının uyup uymadığını irdeleyen, anılan faktörlerle ölüm olayı arasında illiyet bağı varlığı olup olmadığı yönünde alanında uzman doktor iki bilirkişi ile bir de hava yolları uçuş harekat uzmanı bir bilirkişiden oluşan uzman bilirkişi heyetinden kusur oran ve aidiyeti konusunda rapor alınıp irdelenerek, sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.” gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; davanın kısmen kabulüne; 76.778,65-TL İlk peşin değerli gelirin gelir onay tarihi olan 25.05.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili özetle; belirlenen kusur oranının yanlış olduğunu belirtip, hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı vekili özetle; yerel mahkemenin, hatalı ve eksik kusur bilirkişi raporuna göre hüküm kurduğunu belirtmiş olup, hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı Kurum vekilinin tüm, davalı vekilinin ise sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Eldeki dava dosyası incelendiğinde, mahkemece kabule konu tutarın kurum kayıtlarına yansıyan ilk peşin sermaye değerli gelir üzerinden hesaplanması gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle tüm peşin sermaye değerli gelir tutarı üzerinden yapılan hesaplama usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ancak belirtilen eksikliklerin giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 438 inci maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR

1)Hükmün tamamen silinmesine ve yerine; “-Davanın kısmen kabulüne; 61.536,17 TL ilk peşin değerli gelirin onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 4.203,54 TL karar ve ilam harcı ile 59,30 TL başvuru harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

-SGK harçtan muaf olduğundan harç tahsiline yer olmadığına,

-Davacı tarafından sarf edilen 7.667,35-TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 1.533,47 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,

-Davalı tarafından sarf edilen 90,40-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 72,32 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,

-Davacı Kurumun vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir olunan 8.799,70 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

-Davalının vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir olunan 18.564,84 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

-Kararın kesinleşmesinden sonra artan gider avansının taraflara iadesine,” cümlelerinin yazılmasına ve kararın bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

06.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.