Esas No: 2022/9909
Karar No: 2025/2415
Karar Tarihi: 06.03.2025

**12. Ceza Dairesi         2022/9909 E.  ,  2025/2415 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2021/1319E. - 2022/1261K.

SUÇ : 2863 sayılı Kanuna aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın, sanık ve katılan vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde, 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Manavgat 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.11.2020 tarihli ve 2020/166 E.,2020/906K. sayılı ilamıyla sanık hakkında 2863 sayılı Kanununa aykırılık suçundan yürütülen yargılama neticesinde yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması sebebiyle CMK'nın 223/2-e maddesi gereğince beraat kararı verilmiş, karara karşı katılan vekilinin istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile duruşmalı yapılan yargılama neticesinde İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile sanık hakkında 2863 sayılı Kanun'un 65/1, 5237 sayılı TCK'nın 62, 51/1-352/2, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis ve 80 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hapis cezasının ertelenmesine, 1 yıl 8 ay denetim süresi belirlenmesine karar verilmiş, karara karşı sanık ve katılan vekilinin temyiz başvurusunda bulunması üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan bozma görüşünü içerir tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği; atılı suçu işlemediğine, aynı eylem nedeniyle abisi hakkında HAGB kararı verilirken kendisi hakkında erteleme hükümleri uygulanmasının usul ve yasaya aykırı olduğuna, sırf kira sözleşmesinde adı geçmesi ve tutanak düzenlendiği esnada işyerinde bulunması nedeniyle mahkumiyet kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğuna, mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

Katılan vekilinin temyiz isteği; sanık hakkında hükmolunan cezanın ertelenmemesi gerektiğine, resen gözetilecek nedenlere ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Tüm dosya kapsamından 02.01.2020 tarihinde ilgili kolluk görevlilerince yerinde yapılan inceleme neticesinde Antalya İli, Manavgat İlçesi,Side Antik Kenti 3. derece arkeolojik sit alanında yer alan 190 parselde bulunan taşınmaz üzerindeki ... Balık isimli işyerinde izinsiz olarak çalışma yapıldığı tespiti üzerine Müze Müdürlüğü uzmanlarınca aynı gün yapılan tespitlerle izinsiz olarak yapılmış dükkan içerisindeki duvarların fayans ile örüldüğü, parke taş döşeli zemine beton döküldüğü ve tesviye çalışması yapıldığının fotoğraflandığı, davaya konu taşınmazın sanık ... ve temyiz dışı hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilen abisi sanık ... tarafından 01.12.2019 tarihinden itibaren işletilmek üzere kiralandığının tespiti üzerine başlatılan soruşturma işlemleri neticesinde her iki şahıs hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan kamu davası açıldığı anlaşılmıştır.

Sanığın Yerel Mahkemece alınan savunmasında davaya konu işyerini temyiz dışı hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilen abisi sanık ... ile birlikte kiraladıklarını, işyerindeki değişiklikleri abisi ...'ın yaptırdığını, davaya konu yerin sit alanı olduğunu bilmediklerini beyan ettiği, sanığın abisi ...'ın alınan savunmasında Soner'in sözleşmede ismi geçmiş olsa da işyerinde yapılan değişikliklerden haberdar olmadığını beyan ettiği, sanığın Bölge Adliye Mahkemesince talimat yoluyla alınan savunmasında işletme ruhsatının kendisine ait olduğu ve kira sözleşmesinde adı geçmiş olsa da yapılan değişikliklerin abisi tarafından yaptırıldığına ilişkin savunmada bulunduğu anlaşılmıştır.

Yerel Mahkemece icra edilen keşif üzerine dosyaya sunulan 16.03.2020 tarihli fen bilirkişi raporuna göre davaya konu taşınmazın tapu şerhinde korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı, 1. ve 3. derece arekeolojik sit alanı şerhlerinin olduğunun belirtildiği, 27.03.2020 tarihli arkeolog bilirkişi raporuna göre davaya konu taşınmazın bulunduğu yerin Kurulun 28.03.1990 tarihli ve 733 sayılı kararı ile 1. derece arkeolojik sit alanında kalmaktayken son haliyle Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 18.10.2018 tarihli ve 8268 sayılı kararıyla 3.derece arkeolojik sit alanına dönüştürüldüğü, keşif gününde taşınmaz duvarlarının seramik/fayans döşeli olduğu, zemine beton tabliye dökülmüş olduğu, izinsiz uygulamaların halen mevcut olduğu, zemine dökülen beton tabliye uygulamasının esaslı onarım, fayans seramik uygulamasının tadilat tamirat niteliğinde olduğunun belirtildiği, 29.04.2020 tarihli inşaat bilirkişi raporuna göre davaya konu aykırılıkların 3194 sayılı İmar Kanununun 21. maddesi kapsamında basit onarım niteliğinde değerlendirilemeyeceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Yerel Mahkemece yürütülen yargılama neticesinde; sanık ...'in tadilatın yapılmasında dahilinin bulunduğu noktasında sanık lehine şüphe oluştuğu anlaşılmakla sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair cezalandırılmasına yeterli delil bulunmadığı gerekçesiyle CMK 223/2-e maddesi uyarınca beraat kararı verildiği temyiz dışı sanık ... yönünden ise eylem 65/4 kapsamında değerlendirilerek sanığın mahkumiyetine hükmolunarak hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği ve anılan kararın itiraz üzerine kesinleştiği anlaşılmıştır.

Bölge Adliye Mahkemesince, duruşmalı olarak yürütülen yargılama neticesinde,"Sanığın istinaf dışı kardeşi olan diğer sanık ... ile fikir ve eylem birliği içerisinde Side Antik Kenti 3. Derece arkeolojik sit alanında bulunan ... Balıkçısı isimli tek odalı dükkanının zeminine 2863 Sayılı Yasanın 65/1. maddesi kapsamında kalan beton tabliye dökmek suretiyle sit alanında izinsiz inşai ve fiziki müdahalede bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmakla ilk derece mahkemesinin beraat hükmü kaldırılarak sanığın Antalya İli Manavgat İlçesi Side Antik Kenti 3. Derece Arkeolojik Sit Alanı 190 parselde bulunan taşınmazın zeminine esaslı müdahale niteliğinde beton dökmek ve tamirat/tadilat niteliğinde seramik/fayans yapmak suretiyle 2863 sayılı kanuna muhalefet suçunu işlediği" gerekçeleriyle beraat hükmünün kaldırılarak sanığın izinsiz inşai ve fiziki müdahalede bulunma suçu işlediği sabit görülerek 2863 sayılı Kanunun 65/1 maddesi uyarınca mahkumiyetine dair hüküm tesis edildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR

İlk Derece Mahkemesince yürütülen yargılama neticesinde beraat kararı vermesine rağmen, Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında Manavgat 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.11.2020 tarihli 2020/166 Esas 2020/906Karar sayılı kararının mahkumiyet hükmü olarak belirtilmesi maddi hata olarak değerlendirilmiştir.

Yerel Mahkemece aldırılan fen bilirkişi raporunda davaya konu taşınmazın korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli olduğuna ve arkeolojik sit alanında kaldığına dair tespitlere yer verildiği, arkeolog bilirkişi raporuna göre davaya konu taşınmazın ilk olarak Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 28.03.1990 tarihli ve 733 sayılı kararı ile 1. derece arkeolojik sit alanı olarak belirlendiği ve Kurulun 18.10.2018 tarihli ve 8268 sayılı kararıyla 3.derece arkeolojik sit alanına dönüştürüldüğü tespitlerine yer verildiği, sanığın davaya konu yerin sit alanında kaldığını bilmediğine dair savunması ve temyiz dışı sanık ...'ın bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde yalnızca mutfaktaki fayansları sökerek yenisini taktırdığı, zeminde beton tabliye işleminin öncesinde de var olduğunu belirtmesi karşısında; dosya arasında ilgili sit kararları ve ilan tutanaklarının ve taşınmaza ait tapu kaydının yer almadığı da gözetilerek öncelikle taşınmazın bulunduğu yere ilişkin sit tesciline dair tüm kurul kararlarının temin edilerek ilgili sit kararlarının alındığı tarihler itibariyle yürürlükte olan mevzuata göre mahallinde mutat vasıtalarla ilan edilip edilmediği, tapuya şerh düşülüp düşülmediği, yerel halk tarafından bölgenin sit alanı olduğunun bilinip bilinmediğinin araştırılması, ayrıca taşınmazın 2863 sayılı Kanun kapsamında tescilli olup olmadığının araştırılarak, taşınmazın kültür varlığı olarak tescilli olmadığının tespiti halinde tek yapı ölçeğinde tescilli olmamasına rağmen sit alanlarında bulunan yapıların iç kısmında ve dışa yansımayan nitelikteki müdahalelerin 2863 sayılı Kanun kapsamında suç oluşturmayacağı gözetilerek davaya konu edilen aykırılıkların yapılış zamanları ile dış dünyaya yansıyıp yansımadığının, araştırılması, suça konu müdahaleler nedeniyle sit alanında zarar doğup doğmadığının tereddütsüz şekilde belirlenmesi böylece suçun unsurları bütünüyle ortaya konulduktan sonra ulaşılacak kanaate göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeksizin, eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm tesisi,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle sanığın temyiz istemi yerinde görüldüğünden Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesinin kararının açıklanan nedenlerle 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye kısmen uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2 maddesi uyarınca Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

06.03.2025 tarihinde karar verildi.