Esas No: 2019/3256
Karar No: 2019/9378
Karar Tarihi: 22.04.2019

**22. Hukuk Dairesi         2019/3256 E.  ,  2019/9378 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ: ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde 15.01.2007 tarihinden beri fiilen temizlik elemanı olarak çalıştığı ve asgari ücret aldığını, davalı Hastane nezdinde temizlik işleri taşeronlara yaptırıldığından bir çok işveren değişikliği yapıldığını, her ayın 5'inde ödenmesi gereken ücretin hep gecikmeli ödendiğini, fazla çalışma ve tatil alacaklarının ödenmediğinden iş akdini haklı nedenle feshettiğini belirterek kıdem tazminatı ile, yıllık izin fazla mesai, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile asgari geçim indirimi alacaklarının davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalıların Cevabının Özeti:

Davalılar davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, Dairemizin 11.12.2017 tarihli ilamı ile usulüne uygun taraf teşkilinin sağlanmamış olması nedeniyle karar bozulmuş, bozmaya uyulmasına karar verilen mahkemece yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davalının yemin deliline dayanıp dayanamayacağı ve yıllık izin ücret alacağı taraflar arasındaki uyuşmazlık konusudur.Hukuk yargılamasında ispat araçlarından olan “Yemin” 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 225 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

Yasanın 225. maddesine göre, yeminin konusunu, davanın çözümü bakımından önem taşıyan, çekişmeli olan ve kişinin kendisinden kaynaklanan vakıalar teşkil eder. Bir kimsenin bir hususu bilmesi onun kendisinden kaynaklanan vakıa sayılır.Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği vakıalar, bir işlemin geçerliliği için, kanunen iki tarafın irade açıklamalarının yeterli görülmediği hâller ve yemin edecek kimsenin namus ve onurunu etkileyecek veya onu ceza soruşturması ya da kovuşturması ile karşı karşıya bırakacak konular yemin konusu olamaz (6100 sayılı Yasa Md. 226).Uyuşmazlık konusu vakıanın ispatı için yeminden başka delili olduğunu beyan etmiş olan taraf da yemin teklif edebilir. Yemin teklif olunan kimse, yemini edaya hazır olduğunu bildirdikten sonra, diğer taraf teklifinden vazgeçerek başka bir delile dayanamaz ve yeni bir delil de gösteremez. Yemin teklif edilen kimse, duruşmada bizzat hazır bulunmadığı takdirde, kendisine yemin için bir davetiye çıkarılır. Yemin davetiyesine, yemine konu hususlar hakkında sorulacak sorular ile geçerli bir özrü olmaksızın yemin için tayin olunan gün ve saatte mahkemeye bizzat gelmediği veya gelip de yemini iade etmediği yahut yemini eda etmekten kaçındığı takdirde, yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılacağı yazılır (6100 sayılı Yasa Md. 227-228).Yemin için davet edilen kimse, tayin edilen gün ve saatte mahkemede geçerli bir özrü olmaksızın bizzat hazır bulunmaz yahut hazır bulunup da yemini iade etmez ya da yemini eda etmekten kaçınırsa yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılır. Kendisine yemin iade olunan kimse, yemin etmekten kaçınırsa yemin konusu vakıa ispat edilememiş sayılır.

Yeminin konusunu oluşturan vakıa, her iki tarafın değil, yalnızca kendisine yemin teklif edilen tarafın şahsından kaynaklanıyorsa yemin iade edilemez.Yemin edecek taraf gerçek kişi olup, yeminden evvel ölür veya fiil ehliyetini kaybederse yemin teklif edilmemiş sayılır. Yemin, bizzat tarafa teklif olunur ve tarafça eda yahut iade olunur. Taraflardan biri tüzel kişi yahut ergin olmayan veya kısıtlı bir kimse ise onlar adına yapılmış bir işleme ilişkin vakıanın ispatı için yemin, tüzel kişiyi temsile yetkili kişi veya organ yahut kanuni mümessil tarafından eda ya da iade olunabilir (6100 sayılı Yasa Md. 229 ilâ 232).Yasanın 233. maddesi uyarınca, yemin mahkeme huzurunda eda olunur. Hâkim, yeminin icrasından önce yemin edecek kimseye, hangi konuda yemin edeceğini açıklar, yeminin anlam ve önemini anlatır ve yalan yere yemin etmesi hâlinde cezalandırılacağı hususunda dikkatini çeker. Yemin edecek kimse, yemin konusunun yeterli açıklıkta olmadığını ileri sürerse; hâkim, karşı tarafın görüşünü aldıktan sonra derhâl bu konuda kararını verir. Değinilen madde gereğince yemin, "Size sorulan sorular hakkında, gerçeğe uygun cevap vereceğinize ve hiçbir şey saklamayacağınıza namusunuz, şerefiniz ve kutsal saydığınız bütün inanç ve değerler üzerine yemin eder misiniz?" şeklinde yöneltilir ve yemin teklif edilen kimse tarafından "Bana sorulan sorular hakkında gerçeğe uygun cevap vereceğime ve hiçbir şey saklamayacağıma namusum, şerefim ve kutsal saydığım bütün inanç ve değerlerim üzerine yemin ediyorum." denilmek suretiyle eda edilmiş sayılır.

Yasanın 234 ve devamı maddeleri gereğince, okuma ve yazma bilen sağır veya dilsizler, yemin hakkındaki beyanlarını yazıp imzalayarak yemin ederler. Okuma ve yazma bilmeyen sağır veya dilsizler, işaretlerinden anlayan bir bilirkişi aracılığıyla yemin ederler.

Yemin edecek kimse, mahkemeye gelemeyecek kadar hasta veya özürlü ise hâkim, bulunduğu yerde o kimseye yemin ettirir. Bu sırada isterlerse taraf vekilleri ve karşı taraf da hazır bulunabilir. Mahkemenin yargı çevresi dışında oturan kimse, yemin için davaya bakan mahkemeye gelmek zorundadır. Ancak, yemin edecek kişi, mahkemenin bulunduğu il dışında oturuyor ve bulunduğu yerde aynı anda ses ve görüntü nakledilmesi yolu ile yemin icrası mümkün değil ise istinabe yolu ile yemin ettirilir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 237 ve müteakip maddeleri uyarınca, hâkim, eksik olan noktaları tamamlamak veya açık olmayan hususları aydınlatmak için yeminin konusu ile bağlantılı gördüğü soruları yemin eden kimseye sorabilir. Hâkim, yemin eden kimsenin beyanını dinleyip tutanağa geçirir ve yazılanları yüksek sesle huzurunda okur; beyanında ısrar edip etmediğini sorar ve verilen cevabı tutanağa kaydeder. Yemin eda edildikten sonra, yalan yere yemin nedeniyle açılan ceza davası, esas dava bakımından bekletici sorun yapılamaz.Somut olayda; davalı şirket vekili cevap dilekçesinde yemin deliline dayanmıştır. Bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ve ıslaha karşı beyan dilekçesinde yıllık izin konusunda yemin teklifinde bulunduklarını, davacının yemin teklifini kabul ettiği takdirde yemin metnini sunacaklarını beyan ettiği ancak Mahkemece herhangi bir gerekçe belirtilmeksizin bu teklifin yerine getirilmediği anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca Mahkemece davalıdan yemin sorusu alınmalı ve sonrasında yeminle ilgili usuli işlemler tamamlanarak davacı duruşmaya davet edilmek suretiyle yemin teklifinde bulunulmalı, davalı tarafın yemin teklifi davacı asile usulüne uygun şekilde bildirilip sonucuna göre hüküm kurulmalıdır. Eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Bir diğer uyuşmazlık konusu ise davacının çalışma süresinin kesintili geçip geçmediği noktasındadır.Somut olayda; Dosya kapsamı SGK hizmet döküm cetveli ve işe giriş bildirgelerinden, davacı adına 07/11/2007-22/11/2007 ve 23/11/2007-08/12/2007 tarihleri arasında ... Tem.ve Dan.Hiz.A.Ş. isimli işyerinden çalışmalar bildirildiği, 08/12/2007-20/02/2008 tarihleri arasında ise davalı idare ile ile ilgili her hangi bir çalışma bildirilmediği, davacı adına davalı idareye ait hastane ile irtibatlı olduğu anlaşılan işyerinden işe girişin ilk defa 20/02/2008 tarihinde bildirildiği anlaşılmıştır.Mahkemece, davacı adına çalışma bildiren ... Temizlik şirketinin SGK’dan işyeri tescil bilgilerinin istenmesi, davalı idareden de ihale ile iş verilen şirketlerden olup olmadığı, ihale verilmiş ise hangi dönemlerde ihale verildiğinin sorulması, anılan şirketin davalı idareden iş alan alt işveren olduğunun anlaşılması halinde bu işyerinden bildirilen sürelerin çalışma süresine eklenmesi, kıdem tazminatına esas süre yönünden ... Temizlik şirketinde geçen çalışmanın kıdem tazminatı hak edecek şekilde sona erip ermediğinin göz önünde bulundurulması, ayrıca davacı adına her hangi bir çalışma bildirilmeyen 08/12/2007-20/02/2008 tarihleri arası dönemde dışlanmak suretiyle belirlenecek çalışma süresi esas alınarak, aksi halde ise davacının davalı idareye ait hastanede 20/02/2008 tarihinde işe başladığı kabul edilerek belirlenecek çalışma süresi esas alınarak yeniden hesaplanacak alacak tutarları üzerinden bir karar verilmesi gerekir iken, davacı adına 07/11/2007-08/12/2007 tarihleri arasında çalışma bildiren ... Temizlik şirketinin davalı idareden ihale ile iş alan işverenlerden olup olmadığı araştırılmaksızın, davacının 07/11/2007-01/04/2015 tarihleri arasında davalı idareye ait hastanede kesintisiz çalıştığının kabul edilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı ... Bilgisayar İnşaat Temizlik İlaçlama Taşıma Gıda Yemek Mühendislik İç ve Dış Tic. Ltd. Şti'ye iadesine 22.04.2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.