Esas No: 2021/19103
Karar No: 2024/1034
Karar Tarihi: 05.02.2024

**4. Hukuk Dairesi         2021/19103 E.  ,  2024/1034 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2019/1723 E., 2020/1932 K.

DAVALILAR : 1-... vekili Avukat ...,

2-...,

3-...,

4-... İnş. Tes. Müh. Ist. Soğ. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili

Avukat ...,

5... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili

Avukat Muhammed Nurdoğan,

6-...

DAVA TARİHİ : 19.12.2018

HÜKÜM/KARAR : İstinaf İsteminin Kabulü İle Hükmün Kaldırılarak Yeniden Esas

Hakkında Hüküm Kurulmak Suretiyle Davanın Kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/613 E., 2019/385 K.

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... İnş. Ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili banka tarafından davalı ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'ye kredi kullandırıldığını, davalılar ... ve ...'un kefil olduklarını, borcun ödenmemesi üzerine İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyası ile icra takibi başlatıldığını, alacağın tahsiline yetecek miktarda haczi kabil mal varlığı bulunamadığını, tapu sicil müdürlüklerinde ve araç kayıtlarında yapılan aktif pasif mal varlığı sorgulamalarında davalı ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'nin maliki olduğu 356 JC 335 plakalı aracı davalı ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Ticaret Limited Şirketine devrettiğini, davalı ...'in maliki olduğu 35 JT 879 plakalı aracı davalı ...'e devrettiğini ve davalı ...'un maliki olduğu İzmir İli, Selçuk İlçesi, 14 Mayıs Mahallesi, Köyiçi Mevkii, 35595 ada 3 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölümde kayıtlı dubleks konut nitelikli taşınmazı davalı ...'a devrettiğini, davalı ...'un da dava dışı Volkan Tabak'a devrettiğinin tespit edildiğini, müvekkilinin alacağının dava konusu tasarruflardan önce doğduğunu, devir işlemlerinin mal kaçırmaya yönelik olduğunu, davalıların aralarında uzun yıllara dayanan arkadaşlık ilişkisi olduğunu ve muvazaalı işlem yaptıklarını belirterek tasarrufların iptali ile cebri icra yetkisi verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; icra dosyasında borçlu olarak görünen diğer kişilerin başka malvarlıklarının bulunduğunu, öncelikle borcun buradan tahsilinin gerektiğini, aciz halinin gerçekleşmediğini ve taşınmazın tapuda gerçek değeri ile satıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalılar ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; aciz halinin gerçekleşmediğini, 35 JT 879 plakalı aracın boşanma tazminatı olarak verildiğini, sonrasında tarafların barıştıklarını ve bu aracın satışı yapılarak o dönemde işten çıkarılan 3 işçinin tazminatlarının karşılandığını, 35 JC 335 plakalı aracın ise ticari ilişki içinde bulundukları ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Tic. Ltd. Şti.'ne olan borçları nedeniyle devredildiğini, borçlu şirketin mal kaçırma kastı olmadığını aksine borçlarını ödemeye çalıştığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; borçlu ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. ile ticari ilişkilerinin olduğunu, ödenmeyen borç yüzünden İzmir 15. İcra Müdürlüğü'nün 2018/10449 sayılı dosyasında takip başlattıklarını, dava konusu edilen aracın bu dosya borcuna karşılık olarak müvekkili şirkete devredildiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu İzmir İli, Selçuk İlçesi, 14 Mayıs Mahallesi, Köyiçi Mevkii, 35595 ada 3 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölümde kayıtlı dubleks konut nitelikli taşınmazın davalı borçlu ... tarafından diğer davalı (eşi) ...'a iptale konu edilen satış işlemlerinin gerçekte tespit edilen değerinden misli fark altında sattığı, 35 JC 335 plakalı aracın davalı borçlu ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından diğer davalı ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Ticaret Limited Şirketine devredildiği, 35 JT 879 plakalı aracın davalı ... tarafından diğer davalı (eşi) ...'e devrettiği, borçlu Yılmaz ile Necla arasında ve aynı şekilde borçlu Yılmaz ile Fulya arasındaki yakın akrabalık bağı, davalı ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Ticaret Limited'in borçlu ... inşaat ile öncesine dayalı ticari ilişkilerinin olması, ödeme iddiasının mutat ödeme vasıtaları haricinde olması dikkate alındığında işlemlerin alacaklılara zarar verme kastını taşıdığı ve davalılar arasındaki ilişki dikkate alınarak bu kastı bilebilecek durumda oldukları gerekçesiyle davanın kabulüne, İzmir İli, Selçuk İlçesi, 14 Mayıs Mahallesi, 3559 ada 3 parselde kain C blok 1 numaralı bağımsız bölüm taşınmazın davalı-borçlu ... tarafından diğer davalı ...'a gerçekleştirilen 16.08.2018 tarihli tasarrufun iptaline, İİK 283. maddesi gereğince bedele dönüşen davada, taşınmazın ... tarafından elden çıkarıldığı tarihteki değeri olan 535.000,00 TL'nin İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyasındaki davacı alacağı ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine, 35 JT 879 plakalı aracın davalı-borçlu ... tarafından davalı ...'e gerçekleştirilen satış yolu ile devrine ilişkin tasarrufun iptaline, İİK 283 üncü maddesi gereğince bedele dönüşen davada, taşınmazın ... tarafından elden çıkarıldığı tarihteki değeri olan 272.000,00 TL'nin İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyasındaki davacı alacağı ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, 35 JC 335 plakalı aracın davalı-borçlu ... tarafından davalı ... İnşaat ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti.'ne gerçekleştirilen satış yolu ile devrine ilişkin tasarrufun iptaline, davacıya İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere dava konusu araç üzerinde cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; borçlu ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic.Ltd.Şirketi ile ticari ilişkilerinin olduğunu, ödenmeyen borç yüzünden İzmir 15. İcra Müdürlüğü'nün 2018/10449 sayılı dosyasında takip başlattıklarını, dava konusu edilen aracın bu dosya borcuna karşılık olarak müvekkili şirkete devredildiğini, yapılan satışın ivazsız olmadığını, aciz vesikası sunulmadığını belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; aciz belgesi sunulmadığını, icra dosyasında kefil olarak borçlu olan Proses İnş. Ltd. Şti.'nin üzerinde iki adet taşınmaz olduğunu, davacının haczinin ilk sırada yer aldığını, öncelikle bu taşınmazlardan borcun karşılanmaya çalışılması gerektiğini, İİK'nun 280 inci maddesine dava dilekçesinde dayanılmadığını, tapudaki bedelin gerçek satış bedeli olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 35 JC 335 plakalı aracın davalı-borçlu ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 10.09.2018 tarihinde, davalı ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Tic. Ltd. Şti.'ne satıldığı, bu satışın, ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nin borçlu-davalı şirketten olan ve icra takibine konu ettiği alacağa karşılık yapıldığı, taraflar arasında ticari ilişki olduğu, İİK'nun 279 uncu maddesi uyarınca, bu şekilde devirlerin mutad ödeme aracı niteliğinde olmadığı, İİK'nun 280/1 maddesinde yer alan emarenin de gerçekleşmiş olduğu, bu tasarruf açısından davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu, İzmir ili, Selçuk İlçesi, 14 Mayıs Mahallesi, 3559 ada 3 parselde kain C blok 1 numaralı meskenin, davalı-borçlu ... tarafından 16.08.2018 tarihinde davalı-3. kişi ...'a, davalı ... tarafından da 20.09.2018 tarihinde dava dışı 4. kişiye satıldığı, dava konusu bu tasarrufun karı-koca arasında gerçekleşmiş olup İİK'nun 278 ve 280/1 madde şartlarının oluştuğu, taşınmazın 3. kişi Necla tarafından satıldığı, davanın tazminat olarak açıldığı ve davalı-3. kişinin elinden çıktığı 20.09.2018 tarihindeki değeri olarak bilirkişi incelemesi ile belirlenen 535.000,00 TL üzerinden davalı ...'un sorumlu tutulmasının ve bu sorumluluğun icra dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlandırılmasının doğru olduğu, fakat; borçlular tarafından ayrı kişilere satılan araçlar ve taşınmaz için satış tarihindeki (ve elden çıkarılanlar için, 3.kişilerin elinden çıktığı tarihlerdeki) gerçek değerleri ile icra takibindeki alacak miktarı nazara alınarak ayrı ayrı harç, yargılama gideri ve vekalet ücreti hesabı yapılmadan yazılı şekilde yargılama gideri belirlenmesinin yanlış olduğu gerekçesiyle davalı-3.kişi ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı-3. kişi ... vekilinin istinaf taleplerinin kabulü ile; İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 11.07.2019 tarih, 2018/613 E. 2019/385 K. sayılı kararının HMK'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca düzeltilmesine; esasa ilişkin yeniden hüküm tesisine, davanın kabulüne, İzmir İli, Selçuk İlçesi, 14 Mayıs Mahallesi, 3559 ada 3 parselde kain C blok 1 numaralı bağımsız bölüm taşınmazın davalı-borçlu ... tarafından diğer davalı ...'a gerçekleştirilen 16.08.2018 tarihli tasarrufun iptaline, İİK'nın 283. maddesi gereğince bedele dönüşen davada, taşınmazın ... tarafından elden çıkarıldığı tarihteki değeri olan 535.000,00 TL'nin İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 Esas sayılı takip dosyasındaki davacı alacağı ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine, 35 JT 879 plakalı aracın davalı-borçlu ... tarafından davalı ...'e gerçekleştirilen satış yolu ile devrine ilişkin tasarrufun iptaline, İİK'nın 283 üncü maddesi gereğince bedele dönüşen davada, taşınmazın ... tarafından elden çıkarıldığı tarihteki değeri olan 272.000,00 TL'nin İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyasındaki davacı alacağı ve ferileri ile sınırlı olmak üzere davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, 35 JC 335 plakalı aracın davalı-borçlu ... İnşaat Tesisat Mühendislik Isıtma Soğutma Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı ... İnşaat ve Yapı Market Sanayi Tic. Ltd. Şti.'ne gerçekleştirilen satış yolu ile devrine ilişkin tasarrufun İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere iptaline, davacıya İzmir 7. İcra Dairesi'nin 2018/11299 sayılı takip dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere dava konusu araç üzerinde cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, dava konusu taşınmazı devralan davalı 3. kişi ... taşınmazı devraldığı davalı borçlu ...'un eşi olup İİK'nun 280/1 inci maddesi gereği borçlunun mali durumu ile alacaklıları ızrar kastını bilebilecek kişilerden olduğunun anlaşılmasına, davalı borçlu ... İnş. Tes. Müh. Ist. Soğ. San. ve Tic. Ltd. Şti. İle davalı 3. kişi ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. arasındaki araç devrine ilişkin tasarruf yönünden ise İİK'nun 279/2 maddesi gereğince borca karşılık yapılan araç devrinin mutad ödeme vasıtası olarak kabul edilememesine ve yine aralarında ticari ilişki bulunduğundan İİK'nun 280/1 inci maddesi gereği borçlunun mali durumu ile alacaklıları ızrar kastını bilebilecek kişilerden olduğunun anlaşılmasına ve aksinin de ispatlanamamasına göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ... İnş. ve Yapı Market San. Tic. Ltd. Şti. ve davalı ...'a yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

05.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.