Esas No: 2022/7036
Karar No: 2024/3042
Karar Tarihi: 18.04.2024

**11. Hukuk Dairesi         2022/7036 E.  ,  2024/3042 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1163 Esas, 2022/1296 Karar

HÜKÜM : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2020/472 E., 2022/444 K.

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ile müvekkili şirket arasında işyerinin devri konusunda sözleşme yapıldığını, sözleşme gereği işyerinin müvekkiline devredileceğini, davalının mülkiyetinde olan ancak işyerinin müşterilerinin zilyetliğinde bulunan 100 adet dolap, çeklerin teslimi ile müvekkiline teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, davacının davalıya 165.000,00 TL ödeme yaptığını ve her biri 50.000,00 TL bedeli 4 adet çekin davalıya teslim edildiğini, müvekkili yapılan ödeme ve çeklerin teslimi sonrası işyerinin devri ve dolapların tesliminin davalı tarafından yerine getirilmediğini, davalı hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, davalının kocası ... ile yapılan görüşmelere ilişkin mesaj içeriklerinden anlaşıldığı üzere buz dolaplarının davacıya devri gerektiğini, toplam tutarı 200.000,00 TL olan çeklerin dolaplar için verildiğini ve teslimden imtina edilmiş olması karşısında çeklerin bedelsiz kaldığını, çeklerin bir tanesinin davadan önce ibraz edildiğini ve ödendiğini, bu davanın üç adet çek için açıldığını ileri sürerek davacının 3 adet çek sebebiyle davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ile davacı işletme devri konusunda anlaştığını, devre istinaden işletmenin tüm malvarlığı ile davacıya verildiğini, davacının ticari faaliyetini gereği gibi yerine getiremediğini ve bu nedenle işyerini kapatma kararı aldığını, müvekkiline vermiş olduğu çekleri ödemek istemeyen davacı dava konusu çekler bakımından 3 üncü kişiler üzerinden çek zayi davası açtığını, davaların reddine karar verildiğini, davacı ile davalının kocası ... arasında olduğu ileri sürülen mesajların davanın taraflarıyla ilgili olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında yazılı bir devir sözleşmesi bulunmadığı, davacının iddiası ve davalının savunması karşısında devrin kapsamının anlaşılamadığı, davacı, 100 adet buzdolabının işletmeye sürekli özgülenen malvarlığı içinde bulunduğunu ve devrin kapsamında olduğunu iddia ettiği, davalı ise hem savunmasında hem de isticvap beyanında işletmede hiçbir zaman ileri sürülen nitelikte buzdolabı bulunmadığını belirttiği, bu durumda davacının, 100 adet buzdolabının devre konu işletmeye sürekli özgülenen malvarlığı içinde olduğunu ve devrin kapsamında kaldığını ispatla yükümlü olduğu, davacı, bir kısım mesaj içeriği ibraz ederek, devir görüşmelerinin davacı şirket adına ...ile davalı adına davalının kocası ... arasında geçtiğini ve çeklerin ...'ya teslim edildiğini, buzdolaplarının da davacıya teslim edileceği konusunun mesaj içerikleri ile sabit olduğunu ileri sürmüş ise de davalı, ...'nın davacı ve davalı arasındaki devir ilişkisi karşısında üçüncü kişi konumunda olduğunu ve ibraz edilen mesaj içeriklerini kabul etmediği, davacının100 adet buzdolabının devre konu işletmeye sürekli olarak özgülenen malvarlığı unsurları içinde olduğunu ispat edemediği, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrasındaki karineden yararlanılamayacağı, yani dolapların işletme devri kapsamında olduğunun kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkil şirket arasında işyerinin devri konusunda anlaşma yapıldığını, yapılan anlaşma gereği söz konusu işyerinin müvekkiline devredileceğini, davalının mülkiyetinde olan ancak işyerinin müşterilerinin zilyetliğinde bulunduğu iddia edilen 100 adet dolap çeklerin teslimi ile müvekkiline verileceğini, müvekkil şirket yetkilisi ...ise söz konusu davalıya güvenerek müvekkil şirketin hesabından davalının hesabına toplam 165.000,00 TL ödeme yaptırdığını, müvekkili şirket yapılan ödeme ve çeklerin teslimi sonrası işyerinin devri ve dolapların teslimi için davalı ile iletişime geçmeye çalışıldığını ancak başarılı olmadığını, bu nedenlerle İlk Derece Mahkemesinin davayı reddetmesi hukuka aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararı ve gerekçelerinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.