Esas No: 2022/2445
Karar No: 2023/2913
Karar Tarihi: 21.09.2023

**6. Hukuk Dairesi         2022/2445 E.  ,  2023/2913 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1084 E., 2022/296 K.

HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 18. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2019/266 E., 2020/178 K.

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin yüklenici firma ile düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yaparak, hissedar olduğu Ankara ili ... ilçesi ... Mah. 23795 ada 2 parselde bodrum+ zemin+ 3 kat olmak üzere yapılması kararlaştırılan binada, her katta 3'er daire olmak üzere 15 bağımsız bölümün yüklenici tarafından inşa edildiğini, arsa sahipleri ile yüklenici firma arasında 3 adet sözleşme bulunduğunu, sözleşmelerden Ankara .... Noterliği'nin 26/01/2016 tarihli, 2024 yevmiye olanının müvekkili ile düzenlendiğini, sözleşmenin paylaşım kısmında müvekkiline ... Caddesinden binaya bakıldığında zemin kattaki sol taraftaki ön cephe bir dairenin %50 hissesi ile yine 3. normal kattaki sol taraftaki ön cephe bir dairenin tamamının müvekkiline terk ve teslim edilmesinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin 3. normal kattaki 14 no.lu bağımsız bölümün maliki olduğunu, ancak zemin kattaki müvekkiline verilmesi gereken 5 no.lu bağımsız bölümün %50 hissesi davalı adına kayıt ve tescil edildiğinden bu bağımsız bölüme malik olamadığını, tapu kaydında 5 no.lu bağımsız bölümün 183/400 payının yüklenici firmaya izafeten arsa sahiplerinden ..., kalan 217/400 payının davalı ... adına kayıtlı olduğunu, tüm sözleşmeler kapsamında beş numaralı taşınmazın 200/400 payının müvekkili adına olması gerektiğini, müvekkilinin bu hususu tesadüfen öğrendiğini belirterek ... ilçesi ... Mahallesi 23795 ada 2 parsel nolu taşınmazın 5 no.lu bağımsız bölümünün davalı adına kayıtlı yüzde elli hissesinin tapu kaydının iptali ile iptal edilen tapu kaydının müvekkili adına tapuya kayıt ve tesciline, fiili imkansızlık söz konusu olursa müvekkilinin payına karşılık dava tarihindeki rayiç değerinden şimdilik 5.000,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "davacının da maliki olduğu Ankara ili, ... ilçesi ... Mahallesinde kain 23795 ada 2 parsel üzerinde arsa malikleri ile yüklenici şirket arasında taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiği, imzalanan sözleşmelerin paylaşım başlığı altında, arsa sahibi ...'e, ... Caddesinden binaya bakıldığında zemin kattaki sol taraftaki ön cephe bir dairenin %50 hissesi ile yine 3. normal kattaki sol taraftaki ön cephe bir dairenin tamamının terk ve teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, getirtilip incelenen tapu kayıtlarına göre; davacıya verilmesi kararlaştırılan 14 no.lu bağımsız bölümün davalı adına tescil edildiği, ne varki sözleşmeye göre davacıya %50 hissesi verilmesi kararlaştırılan 5 no.lu bağımsız bölümün 217/400 hissesinin davalı adına kayıt edildiği, sözleşme ve eklerine göre davacı adına özgülenen 5 no.lu bağımsız bölümün 200/400 hissesinin haksız ve sebepsiz olarak davalı adına tescil edildiği, davacının hissesi yönünden talebinin haklı olduğu" gerekçesiyle, taşınmazın davalı adına kayıtlı olan 217/400 hissesinden, 200/400 hissesinin iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, davacının dava konusu ettiği sözleşmenin tarafının davalı olmadığını, davalı müvekkilinin tapu sahibi olup, taşınmaz üzerinde ayni hak sahibi olarak yer aldığını davacının dava dışı müteahhit firma ile yaptığı sözleşme tapuya şerh edilmediğinden kendisine ayni hak doğuran ve mülkiyet hakkı kazandıran hukuki bir sonuç doğurmayacağını, sözleşmenin zaten tapuya şerh dahi edilmediğini, davacının dava dışı müteahhit firma ile yapmış olduğu sözleşmenin kendi iç ilişkileri olduğunu belirterek istinaf isteminin kabulü ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde de belirttiği sebepler ile aynı temyiz itirazlarını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, eser sözleşmesinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddeleri

3. Değerlendirme

1.Davacı arsa sahibi ..., dava dışı arsa sahipleri ... ve ... ile dava dışı yüklenici .... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında 23795 ada 2 parselde kayıtlı arsa üzerine inşaat yapımı için 26.01.2010 tarihinde noterde "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" imzalandığı, yine yüklenici şirketin aynı arsa üzerine inşaat yapımı için 11.11.2016 tarihinde diğer arsa sahipleri ..., ... ve .... ile de noterde düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığı ve son olarak aynı arsaya ilişkin olarak yüklenici şirketin davalı arsa sahibi ... ile de 15.03.2017 tarihinde aynı nitelikte sözleşme imzaladığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

2.Davacı arsa sahibinin de taraf olduğu 26.01.2016 tarihli sözleşme uyarınca, davacıya arsa üzerinde yapılacak binadan "zemin kattaki sol taraftaki ön cephe bir dairenin %50 hissesi ile üçüncü normal kattaki sol taraftaki ön cephe bir dairenin tamamı" sözleşme edimi olarak verilecektir.

3.Davacı vekili dava dilekçesinde, üçüncü normal kattaki 14 no.lu bağımsız bölüme davacının malik olduğunu, fakat zemin kattaki 5 nolu bağımsız bölümün %50 hissesinin davacı yerine davalı ... adına tapuya kayıt ve tescil edildiğini, bu nedenle bu bağımsız bölüme ilişkin olarak davalı adına kayıtlı %50 hissenin tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tescilini, fiili imkansızlık söz konusu olursa terdiden taşınmazın %50 hissesinin dava tarihindeki rayiç değerinin işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

4.Davacının dava konusu ettiği 5 nolu bağımsız bölümün %50 hissesisinin tapu kaydında "edinme sebebi" kat irtifakı tesisi olarak gösterilmiştir. Kat irtifakının 14.12.2017 tarihinde kurulduğu, buna ilişkin resmi senedi arsa sahiplerinden ... ile diğer arsa sahiplerine vekaleten yüklenici şirketin yetkili temsilcisi ...'ın imzaladığı anlaşılmaktadır. Davacı arsa sahibi 26.01.2016 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayanarak, bu sözleşmeden kaynaklanan edimin ifası gereğince tapu iptali ve tescil talebinde bulunduğundan ve sözleşme konusu taşınmaz için düzenlenen kat irtifakı kurulmasına ilişkin resmi senette de yüklenici şirket temsilcisi ...'ın imzası yeraldığından, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin tarafı olan dava dışı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne de husumet yöneltilerek davanın görülmesi gerekir. Bu davada verilecek karar dava dışı yüklenici şirketin de hukukunu ilgilendirecek olup, uyuşmazlığın çözümü için dava dışı yüklenici şirket de taraf sıfatına haiz olarak yargılamada bulunmalıdır.

5.Hal böyle olunca, davacının arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin tarafı olan dava dışı yüklenici şirkete de husumet yönelterek dava açması gerekirken, sadece %50 hissenin tapuda adına kayıtlı olduğu davalı arsa sahibine husumet yönelterek davanın görülmesi yerinde olmamıştır.

6.Mahkemece, davacıya, dava dışı .... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine de dava açması için süre verilmesi, açılan davanın eldeki dava ile birleştirilmesinin sağlanması ve davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken, bu hususun gözden kaçırılarak davanın sonuçlandırılması doğru olmamış ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1-Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge

Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3-Bozma nedenine göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer

olmadığına,

Peşin alınan harcın istek halinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,21.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.