Esas No: 2023/4446
Karar No: 2023/7156
Karar Tarihi: 07.12.2023

**11. Hukuk Dairesi         2023/4446 E.  ,  2023/7156 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/735 Esas, 2021/44 Karar

ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA

ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA

DAVALILAR : 1....

2.Alametifarika Rek. Tas. Yap. Yay. A.Ş. vekilleri

Avukat ...

3.Turkcell İletişim Hizm. A.Ş. vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ :

HÜKÜM : Asıl dava kabul, birleşen dava kısmen kabul

KARAR DÜZELTME TALEP EDEN : Davalılar vekilleri

Taraflar arasındaki eserden ... haklara tecavüzün tespiti ve tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Davalılar vekilleri tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl davada dava dilekçesinde; müvekkilinin “Anadolu'nun Kayıp Şarkıları” adlı filminin Anadolu kültürünün tanıtımına katkıda bulunacak toplam yapım süresi 5 yıl süren bir proje olduğunu, filmin ön gösterimlerinin 2008 yılında yapıldığını, davalılardan Turkcell'in “Turkcell'linin Gücü, Turkcell'in Çekim Gücü” sloganıyla yayınlanan reklam filminin müvekkilinin bahsi geçen eserinden, ... sahibinin izni olmadan işlenerek oluşturulduğunu, söz konusu reklam filminin davalı Alametifarika Rek. Tas. Yap. Yay. A.Ş. tarafından yaptırıldığını, bu şirketin, kurucusu ve sahibinin diğer davalı ... olduğunu, müvekkilinin film projesine sponsor arayışı içinde iken temas kurarak çalışmasını paylaştığı davalı ...’in müvekkilinin hiçbir iznini almadan reklam filmi oluşturulmak amacıyla Alametifarika reklam ajansı çalışanlarına izletildiği, bu süreçte müvekkili ile ... arasında e-posta yazışmaları yapıldığını, bu e-posta yazışmalarının da tecavüzü ortaya koyduğunu, söz konusu reklam filminde müvekkilinin büyük emek ve çaba karşılığında çektiği birçok karenin Turkcell'in reklam filminde kullanılmasıyla müvekkilinin ... üzerindeki mali ve manevi haklarının ihlal edildiğini ileri sürerek reklam kampanyasının müvekkilinin “Anadolu'nun Kayıp Şarkıları” isimli eserinden intihal yoluyla gerçekleştirildiğini tespitini, tecavüzün ref ve men'ini, FSEK’in 68 ... maddesi uyarınca üç kat rayiç bedel ile 70 ... maddesi uyarınca tazminat hesaplaması yapılarak anılan maddeler kapsamında hesaplanacak olan miktarlardan fazla olan bedelin tahsilini, bu kapsamda şimdilik 50.000 TL maddi tazminatın 07.10.2009 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen davada dava dilekçesinde, davalılar tarafından yapılan “Turkcell'linin Gücü Turkcell'in Çekim Gücü” sloganıyla yayınlanan reklam kampanyasının müvekkilinin “Anadolu'nun Kayıp Şarkıları” isimli eserinden intihal yoluyla gerçekleştirildiğini, reklam filminde müvekkilinin eserindeki unsurların kullanıldığını, asıl davada verilen karar ve Yargıtay’ın bozma kararının içeriğine göre eylemin tecavüz teşkil ettiğinin belirlendiğini, tazminat miktarının ancak bilirkişi raporu ile belirlenebileceğini ileri sürerek HMK’nın 107 nci maddesi kapsamında belirsiz alacak davası niteliğinde müvekkilinin ... üzerinde FSEK çerçevesinde ... sahipliğinden ... mali ve manevi haklarından kaynaklı olarak FSEK’in 68 ... maddesi ve 70 ... maddesi uyarınca ayrı ayrı hesaplama yapılmak suretiyle tazminat miktarlarının tespiti ile anılan maddeler kapsamında hesaplanacak olan miktarlardan fazla olan bedele karar verilmesini, şimdilik 10.000 TL maddi tazminatın 07.10.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, 100.000 TL manevi tazminatın 07.10.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, kararın ilanını talep ve dava etmiştir.

3.Davacı vekili, 30.12.2020 tarihli bedel artırım dilekçesi ile birleşen dosyada maddi tazminat talebini 446.751 TL artırarak 456.751 TL’nin tahsilini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar Alametifarika Rek. Tas. Yap. Yay. A.Ş. ve ... vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçesinde; müvekkili ...'in davacının filmine sponsor aranmasında yardımcı olduğunu, davacının sinema eseri sinemalarda gösterilmediği için Alametifarika Rek. Tas. Yap. Yay. A.Ş.’nin davacıya ait bu film konusunda herhangi bir bilgisi veya esere karşı ilgisinin olmadığını, davacının sinema filminin kullanılmadığını, bundan yararlanmadığını, davacının dava konusu sinema filminin bir kopyasını 11.09.2009 tarihinde müvekkiline gönderdiğini, müvekkilinin de değerlendirmesi için aynı ... Turkcell'e ilettiğini, dava konusu Turkcell reklam filminin tamamen ... bir ... olup, hiçbir şekilde davacıya ait eserin işlenmesi olmadığını, Turkcell reklam filmini müvekkillerinin değil dava dışı ... Film firması ve yönetmeninin çektiğini, bu kişilerin de davacının filmini görmediğini, davacının her iki filmden de bazı kareleri alarak bunlar arasında benzerlik kurmaya ve bu şekilde asılsız iddialarını ispatlamaya çalıştığını, davacının çektiği görüntülerin reklamda kullanılmadığını, tamamının reklam filmi ekibi tarafından çekildiğini, davacının bu görüntüleri çekme hakkının sadece kendisine ait olduğuna inandığını, oysa benzer karelerin daha önce birçok sanatçı tarafından çalışıldığını, birleşen davanın zamanaşımına uğradığını savunarak asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... Hiz. A.Ş. vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçesinde; bahsi geçen reklam filminin diğer davalı Alametifarika Rek. Tas. Yap. Yay. A.Ş. ve ... tarafından oluşturularak müvekkiline sunulduğunu, davanın müvekkiline yöneltilemeyeceğini, müvekkili şirketin reklam filmi ile davacının reklam filminin birbirinden bağımsız, tamamen ayrı ve farklı eserler olduğunu, intihal bulunmadığını, davacının izinsiz olarak müvekkili şirket tarafından işlendiğini iddia ettiği hususların telif hakları bakımından üzerinde yasal koruma tekeli kurulamayacak değerler olduğunu, her iki eserde topluma mal olmuş değerlerin kullanılmasının hak ihlali doğurmadığını, birleşen davanın zamanaşımına uğradığını savunarak asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının belgeselindeki bazı görüntülerin benzerlerinin davalıların reklam filminde kullanıldığı, tazminat hesabına yol gösterebilecek ya da emsal bedele ilişkin davacı tarafından bir belge sunulmadığı, davacıya ait belgesel filmi ile davalılara ait reklam filmlerinin karşılaştırılmasının yapıldığı, ihlale konu 28 görüntüden 6'sının ... yararlanma sınırlarını aştığı, diğer görüntülerin ise pek çok film ve belgeselde karşılaşabilinecek türden görüntüler olduğu, eserlerin bütünü üzerinden değil sadece esinlenme sınırlarının aşıldığı görüntüler üzerinden hesaplama yapılmasının hakkaniyete uygun düşeceği, davacının sanatsal kişiliği, eseri ortaya çıkardığı süre, tahmini harcanan para, mesai, ve zaman ile eserinin katıldığı festivaller, video paylaşım sitelerinde, TV ve diğer iletişim kanallarında ulaştığı izlenme ve beğeni sayısı, ihlal edenin en büyük GSM operatörlerinden birisi olması gibi ihlal sonucu ortaya çıkardığı reklamın gördüğü ilgi, bu reklamla sağladığı/ sağlayabileceği ticari getiri, kurumsal imaja katkısı gibi kriterler dikkate alındığında izinsiz kullanılan eserler için davacının 143.150 TL + KDV (168.917 TL) talep edebileceği, taraflar arasında davalının kullanımlarına dayanak oluşturacak bir sözleşme yapılmış olsaydı, somut olaydaki kullanımlar karşılığı hangi miktarda bir bedel ödenecekti ise bunun belirlenmesi ve somut olayda, ihlalin niteliği, süresi ve kullanılan mecraya göre, FSEK’in 66/4 üncü maddesi hükmü koşulları da dikkate alınarak varsayımsal bedelin ne olabileceği yönünde araştırma yapıldığı, somut olayın özelliğine göre davaya dayanak teşkil eden eserlerin kullanımının ihlal süresi, ticari maksatla yayınlanması, eserin niteliği gibi nedenler gözetilerek takdiren tespit edilen bedele FSEK’in 68 ... maddesi çerçevesinde 3 kata kadar tazminata hükmedilmesi uygun görüldüğü, eldeki davanın 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğu, haksız fiil tarihinin 07.10.2009 olduğu kabul edilse dahi ek davanın 19.04.2019 tarihinde açıldığı dikkate alındığında zaman aşımı def'inin kabul edilmediği, ... sahibinin dava konusu eseri ortaya çıkarmaktaki ... yıllara dayanan emek ve çabası, eserin dosyada mübrez görüntüleri değerlendirildiğinde gerek haber, gerek festivaller kapsamındaki beğeni ölçüsü, estetik görünümü, nitelik ve niceliği, mali hakkın hem çoğaltma hem de yayma hakkını da ihlali, ihlal süresi, ihlalin halkın beğenisine yol açtığı ve tüm Türkiye genelinde tüm ulusal kanallarda yayınlanarak geniş bir izleyici kitlesine ulaşmış olması, yapılan reklam filminin ortalama bütçesi ve davacının eserinin bu film içerisinde kapsadığı ... gibi objektif kriterler dikkate alındığında 60.000 TL manevi tazminat tutarının yerinde olacağı gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, davalıların “Turkcelllinin Gücü Turkcell'in Çekim Gücü” reklam filminde davacının “Anadolu'nun Kayıp Şarkıları” isimli ... niteliğindeki belgesinden ... mali ve manevi haklarının tecavüzün tespiti ile, 50.000 TL maddi tazminat bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, taraflar arasında farazi bir sözleşmesel ilişki doğduğundan davacı yanın ref talebinin reddine, davalıların bundan sonraki gösterimlere ilişkin tecavüzlerinin men'ine, masrafı davalılardan alınmak üzere hüküm özetinin ilanına, birleşen davanın kısmen kabulüne, 456.751 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, 60.000 manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

Dairenin 14.12.2022 tarih, 2021/9054 E. ve 2022/9106 K. sayılı kararıyla, davacı vekilinin tüm, davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddine; Mahkemece, bozma ilamına uyulduğuna ve davalıların “Turkcell’linin Gücü, Turkcell’in Çekim Gücü” sloganlı reklam filminin davacıya ait belgesel filmden yararlanılarak oluşturulduğu belirlendiğine göre davacının bu izinsiz işlem için talep edebileceği rayiç bedelin varsa emsal sözleşmeler dikkate alınarak, bu hususta bir emsal sözleşmeye ulaşılamaması halinde 818 sayılı BK’nın 42 nci (6098 sayılı TBK’nın 50/2 nci) maddesi uyarınca belirlenmesi gerekirken davacı eserindeki 6 görüntü için yapılan masraflar da dikkate alınmak suretiyle rayiç bedelin belirlenmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

1.Davalı ...Ş. vekili karar düzeltme dilekçesinde özetle; ek dava yönünden zamanaşımı itirazlarının dikkate alınmadığını, davacının belirsiz alacak davası açamayacağını, müvekkilinin müşterek ve müteselsil sorumluluğuna gidilemeyeceğini, müvekkilinin davacıya ait sinema eserini kullanmadığını, reklam filmini meydana getiren kişi olmadığını, filmin bir Turkcell reklam filmi olarak kullanılmasının dava konusu edilen eylemden sonraki bir durum olduğunu, kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bu gerekçe ile bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalılar Alametifarika Rek. Tas. Yap. Yay. A.Ş. ve ... vekili karar düzeltme dilekçesinde özetle; birleşen davanın istinaf kanun yoluna tabi olması gerektiğini, bozma sebebi yapılan husus doğru olmakla birlikte sairlerin reddinin doğru olmadığını, birleşen davanın zamanaşımına uğradığını, birleşen davada davacının maddi tazminat talebinin belirsiz alacak davasına konu yapılamayacağını, maddi tazminat talebinin hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, manevi tazminata hükmedilemeyeceğini, ayrıca hükmedilen miktarın fahiş olduğunu, kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bu gerekçe ile bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, eserden ... mali ve manevi haklara tecavüzün tespiti, meni, maddi ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun ( 1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.

3. Değerlendirme

Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalılar vekillerinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalılar vekillerinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

Aşağıda yazılı bakiye 187,55'... TL karar düzeltme ret harçlarının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 1.581,00'... TL para cezalarının karar düzeltme isteyenlerden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,

07.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.