Esas No: 2022/8295
Karar No: 2023/12466
Karar Tarihi: 06.12.2023

**10. Hukuk Dairesi         2022/8295 E.  ,  2023/12466 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/246 E., 2022/148 K.

KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı Döner Sermaye İşletmeleri Merkez Müdürlüğünde 07.06.1996 tarihinde geçici işçi pozisyonunda işe başladığını, 21.01.2003 tarihinde Başbakanlık Bilgi İşlem Daire başkanlığına geçtiğini, halen Başbakanlık Bilgi İşlem Daire Başkanlığında görevine devam ettiğini, müvekkilinin bu çalışması esnasında işveren tarafından sigortalı yapıldığını ve sigorta primlerinin ödendiğini bildiğini, ancak Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaat ettiğinde Kültür Bakanlığı nezdinde 07.06.1996 tarihinde başladığı çalışmasının 10 ay sonra 01.04.1997 tarihinde kuruma bildirildiğini fark ettiğini belirterek müvekkilinin davalı ... Bakanlığında 07.06.1996-01.04.1997 tarihleri arasında çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 07.06.1996 tarihi olarak tespitine ve bu hizmetlerinin diğer hizmetleri ile birleştirilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı ...'ın 01.04.1997 tarihinden 06.02.2003 tarihine kadar geçici işçi statüsünde görev yapmış olup 06.02.2003 tarihinde istifa ettiğini,

Bildirimsiz geçen çalışmaların tespitine ilişkin dava koşulları, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 79/10 uncu maddesinde tanımlandığını, belirtilen yasal düzenleme gereğince davacının 07.06.1996-01.04.1997 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespiti isteminin, hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini,

Davacının çalıştığı birimin resmi bir kuruluş olması nedeniyle çalışanların kayıtlara geçirilmesi ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılması asildir. Bu nedenle yazılı belgelere itibar edilmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerden dolayı, usul ve yasaya aykırı açılan davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; davacının hizmet dökümünde 02.0149137.06 iş yerinden (1997 yılı 270 gün, 1998 yılı 343 gün, 1999 yılı 359 gün, 2000 yılı 359 gün, 2001 yılı 359 gün, 2002 yılı 357 gün, 2003 yılı 21 gün) sigortalı bildirimi yapıldığı, dava dilekçesinde belirtilen günlerde ise sigortalı bildiriminin bulunmadığını, usul ve yasaya aykırı olarak açılmış bulunan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.02.2019 tarihli ve 2016/891 E., 2019/103 K., sayılı kararıyla; "davanın kısmen kabulü ile davacı ... (...) ...’ın davalı ... Bakanlığının Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğü işyerinde bir hizmet akdine bağlı olarak 07.06.1996-30.10.1996 tarihleri arasında 144 gün, 1997 yılı Ocak ayında 30 gün, 1997 yılı Mart ayında 30 gün olmak üzere toplam 204 gün 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 8 inci fıkrası kapsamında çalıştığının tespitine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 17.09.2020 tarihli ve 2019/994 E., 2020/1023 K., "tüm dosya kapsamından ve özellikle davacının Özel Kalem Müdürlüğünde çalıştırıldığına dair yazı ve ekinde davacının da adının bulunduğu liste, sonraki tarihlerde ve davacının hizmet süresinin uzatıldığını belirten yazılar, puantaj kayıtları ve davacının banka hesabına 1996 yılı Haziran ayında 9.985.680 TL Temmuz ayında 25 günlük karşılığı 12.482.100,00 TL, Ağustos ayında 25 gün karşılığı 12.482.100,00 TL yatırıldığına ilişkin kayıtlar, 1996 yılı Temmuz, 1997 yılı Ocak, Mart aylarına ait ücret bordroları dikkate alındığında davacının hüküm altına alınan şekilde çalışmasının olduğu sabit olup, 6552 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 11.09.2014 tarihinden önce açılan davada Kurumun davalı kabul edilmesi ve davanın kısmen reddi nedeniyle davalı Kurum aleyhine yargılama giderine hükmedilmesi de yerinde bulunmuştur." gerekçeleri ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 23.06.2021 tarihli ve 2020/9878 E., 2021/8907 K. sayılı kararıyla; " Mahkemenin de gerekçesinde belirttiği üzere, dosyaya sunulan 1996 yılı Temmuz, 1997 yılı Ocak, Mart aylarına ait ücret bordrolarının tetkikinde ücretlerden Gelir Vergisi ve Damga Vergisi kesintisi yapıldığı ancak sigorta primi kesilmediği anlaşılmakla, talep edilen süreler yönünden yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, ücret bordrolarında sigorta priminin kesilmediği de gözetilerek hak düşürücü süre yönünden irdeleme yapılıp sonucuna göre karar verilmelidir. " gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenen tanıklar ve tüm dosya kapsamından; ... (...) ...’ın davalı ... Bakanlığının Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğü işyerinde bir hizmet akdine bağlı olarak 07.06.1996-30.10.1996 tarihleri arasında 144 gün 1997 yılı Ocak ayında 30 gün Mart ayında 30 gün olmak üzere toplam 204 gün sigortasız olarak çalıştırıldığı anlaşıldığından, sigortasız olarak çalıştırıldığı 204 günlük süresinin 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 8 inci fıkrası gereğince sigortalılık süresi olarak tespit edilmesi kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne davacı ... (...) ...’ın davalı ...'nın Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğü işyerinde bir hizmet akdine bağlı olarak 07.06.1996-30.10.1996 tarihleri arasında 144 gün, 1997 yılı Ocak ayında 30 gün, 1997 yılı Mart ayında 30 gün olmak üzere toplam 204 gün 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 8 inci fıkrası kapsamında çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1-Davalı vekili temyiz dilekçesinde; usul ve yasaya aykırı kararın bozulmasını istemiştir.

2-Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; usul ve yasaya aykırı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, ücret bordo, banka ödeme belgelerine göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.