Esas No: 2024/4633
Karar No: 2025/3194
Karar Tarihi: 08.05.2025

**11. Hukuk Dairesi         2024/4633 E.  ,  2025/3194 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/2271 Esas, 2024/759 Karar

HÜKÜM : Kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2017/141 E., 2021/777 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... San. ve Tic. A.Ş. ile birleşen ... İnşaat Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin grup şirketleri olduğunu, davacının her iki şirkette pay sahibi olduğunu, davacı ile söz konusu diğer şirketlerin ortaklarından kardeşleri arasında husumet bulunduğu ve bu sebeple kardeşlerinin davacıyı zarara uğratmak için eylemlerde bulunduklarını, bu kapsamda davalı şirketin birleşen şirkette payı bulunmamasına rağmen %1 hisse devir alarak ortak durumuna getirildiğini, daha sonra bu şirket tarafından birleşen şirkete farklı tarihlerde bankadan açıklamasız olarak para gönderildiğini ve birleşen şirketin borçlandırıldığını, daha sonra birleşen şirketin 05.09.2016 tarihli genel kurulunda sermaye arttırımı kararı alınarak Yurtiçi İnşaat Pazarlama San. ve Tic. A.Ş.'nin %99 hisse sahibi konumuna getirildiğini ve davacının paylarının azaltıldığını, bu sermaye artırımına ilişkin İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/1167 E. sayılı dosyasıyla iptal davası açıldığını, daha sonra birleşen şirketin 09.12.2016 tarihli yönetim kurulu kararı ile Yurtiçi İnşaat Pazarlama San. ve Tic. A.Ş.'ye devir edilmek ve tasfiyesiz infisah suretiyle birleştirilmesine karar verildiğini, alınan kararın yönetim kurulu toplantısı yapılmadan ve davacıya çağrı ve öneri yapılmadığından yok hükmünde olduğunu, bunun kabul görmemesi halinde kararın 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 191/1-2 ve 391. maddeleri uyarınca batıl olduğunu, ayrıca davalı şirketin 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan sermaye arttırımına ilişkin 3 numaralı kararın ana sözleşmeye, kanuna ve dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davacıya bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılmadığını ileri sürerek davalı birleşen şirketin 09.12.2016 tarih ve 10 karar sayılı yönetim kurulu kararlarının yoklukla malul olduğunun tespitine, bunun kabul görmemesi halinde mutlak butlan ile malul olduğunun tespitine ve davalı şirketin 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında sermaye arttırımına ilişkin alınan 3 numaralı kararın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; birleşen ... İnşaat Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin sunulan mali müşavir raporuna göre sermayesinin karşılıksız kaldığını ve ... Holding'e olan borç ve faiz yükünün artması sebebiyle davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den sermaye avansı aldığını ve borcunu ödediğini ve bu sebeple yarar sağladığını, 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısına ilişkin davacının bilgi alma ve inceleme hakkının engellenmediğini, birleşen şirkette gerçekleştirilen sermaye arttırımı neticesinde ortaya çıkan yeni hisselerin birleşme işlemi gereğince hesaplanan değişim oranı uyarınca birleşmeye katılan şirketlerin pay sahiplerine verildiğini, sermaye arttırımı sonucunda davacının iddia ettiği gibi zararının olmadığını, birleşen şirketin 09.12.2016 tarih ve 10 karar sayılı yönetim kurulu karar önerisinin davacıya iki kez mail ile gönderildiğini, TTK'nın 390/4 maddesi uyarınca usul ve yasaya uygun olarak karar alındığını, TTK'nın 391. maddesindeki koşulların gerçekleşmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile işbu dava İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/1167 E. sayılı dosyası ile birleştirilmemiş ise de her iki davanın temelde birbirini etkilediği ve anılan Mahkemece verilen kararın iş bu davada verilecek olan hükmün dayanağını teşkil ettiği, birleşen ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin 05.09.2016 tarihli genel kurul toplantısında sermaye arttırımı nedeniyle esas sözleşmenin tadiline karar verilmesi, sermaye arttırımı nedeniyle şirket hisselerinin %99 oranındaki kısmına davalı ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin sahip olması nedeniyle birleşen ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin TTK'nın 155. maddesi uyarınca kolaylaştırılmış birleşme hükümlerini yürürlüğe koyabildiği ve yine yapılan sermaye arttırımı dayanak alınarak davalı ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin de 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında ikinci sermaye arttırımı kararı alabildiği, davaların zincirleme olarak birbirine bağlı olduğu, bu nedenle öncelikle İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/1167 E., 2018/684 K. sayılı ve 16.02.2021 tarihinde kesinleşen ilamı incelendiğinde birleşme öncesi Yurtiçi İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin vermiş olduğu sermaye avansları kullanılarak yapılan arttırımın dış kaynaklardan sermaye arttırımı niteliğinde olduğu, ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin esas sözleşmesinin sermaye maddesinin değiştirilmesi ile kısa yoldan sermaye arttırımına gidilmek istendiği, kısa yoldan sermaye arttırımında da pay sahiplerinin rüçhan haklarının bulunduğu, ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'de rüçhan haklarının kullanımı için yapılan ilanların açıklık içermediği, rüçhan haklarını sınırlayan veya kaldıran sermaye arttırım kararlarının iptal edilmesi gerektiği vurgulanarak birleşen ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin 05.09.2016 tarihli genel kurul toplantısında alınan 2 numaralı sermaye artırım kararının iptaline karar verildiği, kesinleşen bu mahkeme kararı dayanak alındığında ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin 09.12.2016 tarihli 10 numaralı yönetim kurulu kararları, sermaye arttırımı iptal edildiğinden ve bunun neticesinde Yurtiçi İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin %99 hisseye sahip olduğu söylenemeyeceğinden TTK'nın 155. maddesi kapsamında kolaylaştırılmış birleşme yoluna başvurulması mümkün olmayıp TTK'nın 391. maddesi uyarınca pay sahiplerinin vazgeçilmez haklarını ihlal ettiğinden ve sermayenin korunması ilkesini gözetmediğinden davanın kabulüne, birleşen şirket Arıkan İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş. yönetim kurulunun 09.12.2016 tarih ve 10 karar sayılı "Kolaylaştırılmış birleşme ve devir işlemleri" başlıklı 1, 2, 3, 4 ve 5 numaralı yönetim kurulu kararlarının batıl olduğunun tespitine, birleşilen Yurtiçi İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş. her ne kadar 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında 3 numaralı kararla TTK'nın 155/2 maddesi kapsamında yapılan birleşme nedeniyle şirket sermayesinin arttırılmasına karar verilmiş ise de alınan yönetim kurulu kararının batıl olması ve TTK 155/2 maddesi kapsamında kolaylaştırılmış birleşme hükümlerinin uygulanmasının hukuken mümkün olmaması nedeniyle davalı ... Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan 3 numaralı sermaye artırım kararının iptaline karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut uyuşmazlıkta pay sahibi olan ve muhalefetini tutanağa geçiren davacının işbu davayı açmakta aktif husumet ehliyeti bulunduğu, davanın karar tarihinden itibaren üç aylık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, davalı şirketin iptali talep edilen 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısının 3 numaralı kararında TTK'nın 155/2 maddesine göre yapılan birleşme sebebiyle şirket sermayesi 445.000,00 TL arttırılarak 30.045.000,00 TL'ye çıkarıldığı, arttırılan sermayenin birleşme nedeniyle arttırıldığı ve birleşen şirketin ödenmiş sermayesinden karşılandığı, ortakların paylarının belirtildiği ve ana sözleşmenin 7. maddesinin bu şekilde değiştirildiği, iptali talep edilen kararda TTK'nın 155/2 maddesine göre yapılan birleşme sebebiyle sermaye arttırımına gidildiğinden ve birleşme kararının mutlak butlan ile malul olması sebebiyle sermaye arttırımının da yasal dayanağı kalmadığından adı geçen kararın iptaline karar verilmesinin isabetli olduğu, birleşen şirketin 09.12.2016 tarih ve 10 karar sayılı yönetim kurulu kararının TTK'nın 390/4 maddesi uyarınca toplantı yapılmadan elden ele dolaştırma yöntemi ile alındığı ve karar önerisinin davacıya mail ile iki kez gönderildiği ve kararın üye tam sayısının çoğunluğu ile alındığı, bu haliyle alınan kararın usul yönünden TTK'nın 390/4 maddesine uygun olarak alındığı, İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 24.05.2018 tarih, 2016/1167 E., 2018/684 K. sayılı ilamı ile davalıyı %99 hisse sahibi konumuna getiren birleşen şirketin 05.09.2016 tarihli sermaye arttırımına ilişkin kararın iptaline karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek 16.02.2021 tarihinde kesinleştiği, TTK'nın 155/2 maddesi uyarınca kolaylaştırılmış birleşme hükümlerinin uygulanabilmesi için zorunlu şartlardan biri de devralan sermaye şirketi, devrolunan sermaye şirketinin tüm paylarına değil de oy hakkı veren paylarının en az yüzde doksanına sahip olması gerektiği, İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 24.05.2018 tarih, 2016/1167 E. ve 2018/684 K. sayılı ilamı ile davacıyı %99 hisse sahibi konumuna getiren sermaye arttırım kararı iptal edildiğinden ve genel kurul kararlarının iptaline ilişkin mahkeme kararları bozucu yenilik doğurucu nitelikte olup geçmişe etkili olduğundan ve ayrıca 155/2-a maddesinde belirtilen şartın da yerine getirilmemesi sebebiyle kolaylaştırılmış birleşme şartları gerçekleşmediği ve bu kısımda düzenlenen özel hükümlere aykırı olduğu anlaşıldığından, Mahkemece bu yönde yapılan tespit yerinde ise de, özel olarak düzenlenen hükümlere aykırı olduğu gerekçesiyle yönetim kurulu kararlarının iptaline karar verilmesi gerekirken butlan şartları oluşmamasına rağmen batıl olduğuna ve 5 numaralı karar olmamasına rağmen olmayan karar hakkında da hüküm kurulmasının isabetli olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın kabulüne, birleşen şirket ... İnş. Paz. San. ve Tic. A.Ş. yönetim kurulunun 09.12.2016 tarih ve 10 karar sayılı "Kolaylaştırılmış Birleşme ve Devir İşlemleri " başlıklı 1, 2, 3 ve 4 numaralı yönetim kurulu kararlarının iptaline, usule aykırı birleşme kararı dayanak alınarak verilen davalı ... Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan 3 numaralı sermaye artırım kararının iptaline karar verilmiş, karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ İNCELEMESİ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı birleşen şirketin 09.12.2016 tarih ve 10 karar sayılı yönetim kurulu kararlarının yoklukla malul olduğunun tespiti, bunun kabul görmemesi halinde mutlak butlan ile malul olduğunun tespiti ve davalı şirketin 15.12.2016 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında sermaye arttırımına ilişkin 3 numaralı kararın iptali istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 08.05.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.