Esas No: 2023/6034
Karar No: 2024/8886
Karar Tarihi: 23.09.2024

**10. Hukuk Dairesi         2023/6034 E.  ,  2024/8886 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1496 E., 2021/1986 K.

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 6. İş Mahkemesi

SAYISI : 2015/974 E., 2021/87 K.

Taraflar arasında meslek hastalığından tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama neticesinde İlk Derece Mahkemesince, davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacılar ve davalı taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın davalı vekili ve katılma yoluyla davacı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine ilk incelemede noksan tespit edilen hususların ikmali için dosya mahaline geri çevrilmiş, geri çevirme sonrası dosya dairemize gelmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı şirketin fabrikasında 23.05.2011 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu sağ elinin parçalandığını ve uzuv kaybına uğradığını, özürlü sağlık kurulu raporuna göre meslekte kazanma güç kaybı oranının %60 olduğunu, iş kazasının meydana gelmesinde işverenin %100 kusurlu olduğunu belirterek iş gücü kaybı, tedavi ve ilaç giderleri olarak 20.000 TL maddi tazminat ile manevi tazminat olarak 110.000 TL’nin kaza tarihinden faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş yargılamanın devamında maddi tazminat istemini 08.12.2019 tarihli rapora göre 224.585,89 TL’ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 17.05.2011 tarihinde belirli süreli iş sözleşmesi ile mevsimlik olarak çalışmak üzere işe başlatıldığını, bezelye bitkisinde mahsulün gövde ve saplarından ayrılmasını sağlayan ve "Patoz" olarak tanımlanan makinanın yürütme bandına "dirgen"denilen çatal ile mal yüklemesi yaptığını, çalışmasının henüz altıncı iş gününde (23.05.2011 tarihinde) patoza mal yüklerken makinanın zorlandığını görmesi üzerine işini bıraktığını, patozun üzerine çıktığını ve ellerini mal girişi bölümünde bulunan tambura kaptırdığını, bağrışı üzerine hemen makinanın stop edildiğini ve davacının patoz üzerinden indirildiğini, önce Tire Devlet Hastanesine ve oradan da temin edilen ambulans helikopter ile doğrudan İzmir Emot El Mikrocerrahisi Hastanesine sevk edildiğini, iş kazasında davacının %100 kusurlu olduğunu, davalı işverene yüklenecek herhangi bir kusur olmadığını, yapılan ameliyatının ve takip eden fizik tedavisinin tüm giderlerinin üstlenildiğini, davacı ve ailesinin tüm ihtiyaçlarının karşılandığını beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası yazılı kararında özetle; davacının maluliyetinin %37,4 olduğu, davacıda oluşan bu maluliyetin oluşumunda davacının %20 davalının %80 oranında kusurlu oldukları, bilirkişi raporunda davacının karşılanmayan ve davalının kusur oranına isabet eden sürekli iş göremezlik zararının 378.519,46 TL olduğu anlaşılmakla, davacı ... yönünden maddi tazminat talebinin 378.519,46 TL olarak kabulüne karar verildiği, davacı ... için manevi tazminat talebi yönünden yapılan değerlendirmede; oluşan maluliyet oranı, kusur durumları, maluliyetin davacının bundan sonraki yaşamına etkileri gözetilerek, tazminatın zenginleşme aracı olmaması gerekliliği, takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olması gerektiği hususları da gözetilerek manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 60.000,00 TL manevi tazminatınn davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, davacı ... için manevi tazminat talebi yönünden yapılan değerlendirmede:d avacı Mehmet'in uğramış olduğu maluliyet sebebiyle davacı ...'nın da eşi olarak manevi yönden zarara uğradığı iddiasıyla 50.000,00 TL manevi tazminat talep edilmiş olmakla birlikte, zarara uğrayan Mehmet'in maluliyetinin türü ve oranı birlikte değerlendirildiğinde, davacı ... açısından Borçlar Kanunu madde 56/2'de ifade edilen ağır zarar koşulunun gerçekleşmemiş olduğu değerlendirilmekle, davacı ... için talep edilen manevi tazminatın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının iş sözleşmesi devam ederken davacının sendikalı bir işçi statüsündeyken iş akdine son verildiğini, müvekkilinin iş akdinin TİS imzalandıktan 4 gün sonra sona erdirildiğini, bilirkişinin yanlı davranarak davacının sendikalı işçi olmadığına kanaat getirmesinin usul ve yasaya aykırılık oluşturduğunu, manevi tazminat alacağı yönünden itirazlarının bulunduğunu, yerel mahkeme kararının maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden kısmen kabul karararının kaldırılarak maddi tazminat talepleri olan 409.873,25 TL üzerinden davalarının kabulüne karar verilmesini, manevi tazminat açısından davacı ... yönünden dava dilekçelerinde belirtmiş oldukları 100.000 TL üzerinden davacı ... için de dava dilekçelerinde belirtmiş oldukları 50.000 TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesini belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin iş yerinde gerekli işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin alındığını, gerekli eğitimlerinin verildiğini, hükme esas alınan hesap bilirkişi ek raporunun dayandığı 18/06/2018 tarihli kusur bilirkişi raporunda ...’nın, başmüfettiş ...’e verdiği ifadesinde açıkça kulaklık takmadığını söylediğinin belirtildiğini, Raporda “... 1977 doğumlu olup işitme kaybının ilk olarak ortaya çıktığı 2013 yılında 36 yaşında aklı ... sahibi birisi olarak gürültülü ortamda çalışmasının meydana getireceği işitme riskini düşünerek çalışırken kulaklığını takarak kişisel koruyucu donanım kullanımı konusunda gereken hassasiyeti göstermesi gerektiği” kanaatine varıldığını, davacının 2004-2014 yılları arasında müvekkili şirket işyerinde çalıştığını, 10 yılı aşan kıdemi olduğu da dikkate alındığında işini yaparken daha özenli olması, meydana getirdiği işin niteliği ve sonuçları hakkında daha bilinçli olması beklendiğini, somut olayda manevi zararın koşullarının oluşmadığını, yerel mahkeme kararının davacı ... için maddi tazminat yönünden kabulü kararının kaldırılmasını, manevi tazminat yönünden kısmen kabulü kararının aleyhe olan kısımlarının kaldırılmasını ve davanın bütünüyle reddine karar verilmesi gerekçesi ile istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; kusur oranı yönünden; Kocaeli 1. İş Mahkemesinin 2017/126 Esas sayılı dosyasındaki 18.06.2018 tarihli ve itiraz üzerine alınan 30.05.2019 tarihli raporlarda davalı yanın kususunun % 80 olduğu, davacı sigortalının %20 oranında kusurlu olduğunun belirlendiği, İlk Derece Mahkemesi hakimince bilirkişi raporu ve kusur değerlendirmesi yapılarak kusur durumunun kabulü yerinde olduğu, kusur oranlarına yapılan istinaf talebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla, davalı yanın bu doğrultudaki istinaf taleplerinin yerinde olduğunu, dosya içeriği değerlendirildiğinde; İlk Derece Mahkemesi kararına esas hesap bilirkişi raporu gerekli hukuki ve teknik verileri içermektedir. Yapılan denetimi sonucunda, bilirkişi raporunda meslek hastalığının tespit edildiği tarihteki veriler dikkate alınarak hesaplama yapıldığı gibi maddi tazminat hesaplama yönteminin mevzuat ve içtihada, dosya kapsamı ve oluşa uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf nedeni yaptığı tüm hususların yerinde olmadığı, davacının işten ayrıldığı tarih sonrasında aldığı ücretin son ücrete göre asgari ücret artış oranlarından yararlanılarak hesaplama yapılması ve 378.519,46 TL maddi tazminat hesaplanması usul ve yasaya uygun bulunduğu, davacının sürekli iş göremezlik oranı, tarafların kusur durumu, hastalığın tespit tarihi, davacının yaşı dikkate alındığında Mahkemece davacı lehine hükmedilen 60.000 TL manevi tazminat miktarı olaya ve kusura göre uygun olduğu, davacı ...'in uğramış olduğu maluliyet sebebiyle davacı ...'nın da eşi olarak manevi yönden zarara uğradığı iddiasıyla 50.000,00 TL manevi tazminat talep edilmiş ise de zarara uğrayan Mehmet'in maluliyetinin türü ve oranı birlikte değerlendirilerek davacı ... açısından Borçlar Kanunu madde 56/2'de ifade edilen ağır zarar koşulunun gerçekleşmemiş olduğu değerlendirilmekle, davacı ... için talep edilen manevi tazminat talebinin reddine ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararında hata bulunmadığı gerekçeleriyle tarafların istinaf başvurularının HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile katılma yoluyla davacı ... vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kusur oran ve aidiyetinin yerinde olmadığını, müvekkilinin İSG kapsamında her türlü önlemi aldığını, davacının kişisel koruyucu donanımları kullanmaması nedeniyle ağır kusurlu olduğunun kabulü gerektiğini, davacının periyodik muayenelerinde davaya konu duyma azlığı şikayetini belirtmediğini, bu nedenle tespit edilen durumun işyeriyle bağlantısı olmadığını, SGK tarafından açılan rücu davasındaki kusur raporunun dikkate alınamayacağını, davacının meslek hastalığına uğradığı iddiası ile iş bu davayı açmakla beraber daha öncesinde işe iade davası açmış olmasının çelişki arz ettiğini, meslek hastalığının tespit tarihinden itibaren fazi işletilmesinin hatalı olduğunu, beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davacı ... vekili katılma yoluyla temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin sendikalı olması nedeniyle işten çıkarıldığını, 05.09.2014 tarihinde işten çıkması nedeniyle 01.09.2014-31.08.2017 arasında uygulannan toplu iş sözleşmesinin maddi tazminat hesabına uygulanması gerektiğini, bilirkişinin bu durumu kasten dikkate almayarak taraflı rapor düzenlediğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlığın meslek hastalığından sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının tazminat istemine ilişkin olduğu, anlaşılmaktadır.

2. İlgili Hukuk

"Temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleridir. "Dava yığılması (objektif dava birleşmesi)" açısından aynı Kanun'un 110 uncu maddesidir. "Tazminat miktarının tayin ve tespiti" açısından kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan kanun hükümleri gözetildiğinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 ve 114 üncü maddesi delaletiyle 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 ve 56 ncı maddeleridir. "Olayın iş kazası olarak tespiti ile SGK yönünden sonuçları" için 5510 sayılı Kanun'un 13, 16, 19, 20 ve 21 inci maddeleridir. "İş Sağlığı ve Güvenliğine ilişkin alınacak tedbirler" açısında işyerinin nitelik ve kapsamına göre 6331 sayılı Kanun'un maddeleridir.

3. Değerlendirme

1.Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle; davacı sigortalının maruz kaldığı hastalığın SGK tarafından meslek hastalığı olarak kabul edildiği ve bu durumun Kurum sağlık kurulu raporu ile tespit edildiği, kusur oran ve aidiyetlerinin tespitine ilişkin hükme esas alınan kusur raporlarının dosya içeriği ve Dairemizce benimsenen ilkelere uygun olduğu, maddi tazminat hesabı için alınan hesap raporunda hükme esas alınan hesap seçeneğinin dosya içeriği ile Dairemizce benimsenen ilkelere uygun olduğu temyiz eden taraf vekillerinin ileri sürdüğü itirazların, istinaf itirazları olarak da dermeyan edildiği ve Bölge Adliye Mahkemesince bu itirazlar değerlendirilerek, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararda gerekçeye bağlandığı da dikkate alındığında davalı vekili ile katılma yoluyla davacı ... vekili tarafından ileri sürülen temyiz sebeplerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş olması karşısında, temyiz edenlerin sıfatlarına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre, maddi tazminata yönelen tüm temyiz itirazlarının reddiyle hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı vekili ve katılma yoluyla Davacı ... vekilinin maddi tazminata yönelik tüm temyiz itirazlarının temyiz kapsam ve nedenleri gözetilerek reddiyle iş bu hükme ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

2. Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin ilgililerden tahsiline,

3. Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.