Esas No: 2022/17171
Karar No: 2023/356
Karar Tarihi: 12.01.2023

**9. Hukuk Dairesi         2022/17171 E.  ,  2023/356 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

SAYISI : 2021/838 E., 2022/759 K.

DAVA TARİHİ : 29.05.2014

KARAR : Davanın davalı ... yönünden reddi, davalı ... İnşaat Taah.ve Tic. Elektrik Üretim AŞ yönünden kısmen kabulü

TEMYİZ EDENLER :Davacı vekili ve davalı ...İnşaat Taah. ve Tic. Elektrik Üretim AŞ vekili

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı ... yönünden davanın reddine, diğer davalı yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ve katılma yolu ile davalı ...İnşaat Taah. ve Tic. Elektrik Üretim A.Ş. (...Şirketi) vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 24.07.1984-03.02.2014 tarihleri arasında davalı İdareye ait yol, köprü ve asfalt yapım işlerinde diğer davalının taşeronluğunda ... makinesi operatörü olarak kesintisiz çalıştığını, emeklilik nedeniyle işten ayrıldığını ileri sürerek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, ikramiye, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, ... bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; talebe konu alacakların zamanaşımına uğradığını, İdarenin ihale makamı olduğunu, İdareye husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ...Şirketi vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Şirketin diğer davalı ... Müdürlüğüne ait yol ve köprülü kavşak inşaatı işini yüklenici olarak yaptığını, davacının kendi isteği ile işten ayrıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 27.10.2016 tarihli ve 2015/444 Esas, 2016/675 Karar kararıyla; toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporuna dayanılarak davacı işçinin aylık ücretlerinin tam ve zamanında ödenmemesi nedeni ile ... sözleşmesini haklı nedene dayanarak feshettiği, davacının asıl işveren olan davalı İdareye ait işyerinde son alt işveren olan diğer davalı nezdinde çalıştığı, anılan alacaklardan her iki davalının müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 14.12.2017 tarihli ve 2017/4388 Esas, 2017/2834 Karar sayılı kararıyla İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 03.11.2021 tarihli ve 2021/11097 Esas, 2021/15282 Karar sayılı ilâmı ile davalılar arasında asıl işveren alt işveren ya da ihale makamı müteahhit ilişkisi bulunup bulunmadığı hususunda Mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde sonuca gidilmesinin hatalı olduğu, karar gerekçesinde her iki davalının müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının bulunduğu açıklanmasına karşın hüküm fıkrasında infazda tereddüt oluşturacak şekilde alacakların davalıdan tahsiline karar verilmesinin hatalı olduğu, davalı ... harçtan muaf olmasına rağmen bu hususun dikkate alınmamasının isabetsiz olduğu gerekçeleri ile kararın bozulmasına ve dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Dairemizin bozma ilâmına uyularak yapılan yargılama sonunda; davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmadığı, davalı Şirketin üstlendiği yol yapım işinin tamamının davalı İdare tarafından ihale ile verildiği, davalılar arasındaki ilişkinin ihale makamı ve müteahhit ilişkisi olduğu gerekçesi ile davalı ... yönünden davanın reddine, davalı ...Şirketi yönünden ise davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve katılma yolu ile davalı ...Şirketi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; fazla çalışma ve tatil günü alacaklardan yapılan indirimin yüksek olduğunu, ikramiye ve yıllık izin ücreti alacaklarının reddinin hukuka aykırı olduğunu, davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğundan müvekkilin alacaklarından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı ...Şirketi vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu alacakların ... dayanağı olan davacı tanık beyanlarına göre karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının fazla çalışma alacağı bulunmadığını, davalı Şirket lehine vekâlet ücretine hükmedilmediğini, zamanaşımı def'inin dikkate alınmadığını, davanın iflasla birlikte kayıt kabul davası olarak görülmesi ve yargılama giderlerine maktu olarak hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalılar arasında asıl işveren alt işveren ya da ihale makamı ve müteahhit ilişkisi bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı Kanunu'nun 2 ve 36 ncı maddeleri, Alt İşverenlik Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekili ile davalı ...Şirketi vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

12.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.