Esas No: 2022/724
Karar No: 2023/1690
Karar Tarihi: 08.05.2023

**6. Hukuk Dairesi         2022/724 E.  ,  2023/1690 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1095 E., 2021/1441 K.

DAVA TARİHİ : 16.11.2015

HÜKÜM/KARAR : Davacı tarafın istinaf başvurusunun reddine, davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile İlk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2015/1122 E., 2019/960 K.

Taraflar arasında alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı tarafın başvurusunun reddine, davalı tarafın başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesis ile davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında davalı şirketin maliki olduğu deniz uçaklarına ilişkin iki ayrı uçak işletme sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmelerdeki açık hükme rağmen iki uçağı kaptan pilot olarak uçuran ..'nun uçuş saatlerine tekabül eden uçuş hizmet bedellerini ve yabancı kaptan işletme giderlerini içeren faturalardan doğan borcun davalı tarafça ödemediğini ileri sürerek 525.995,06 TL fatura alacağının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının uçuş için uygun nitelikte temin edeceği pilotlarla bir sözleşme akdederek bu sözleşmeleri uçak sahibi olan müvekkile onaylattırması gerektiğini, davacı firmanın sahibi olan ...'nun sözleşmesel yükümlülüğünü yerine getirmediğini, onay verilmiş herhangi bir sözleşmesi olmadığı halde ve yine neye göre hesaplama yaptığı taraflarınca anlaşılamayan bir şekilde fahiş bir uçuş bedeli belirlediğini, kendisinin davaya konu edilen uçuş bedellerini talep etme hakkı olmadığını, yansıtılmayan kaptan giderlerine konu faturalara konu bedellerini de kabul etmediklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında akdedilen iki ayrı Uçak İşletme Sözleşmesine göre davacı tarafından keşide olunan ancak davalı tarafından ödenmeyip yasal süresi içinde itiraz edilen 4 adet fatura konusu hizmetin sözleşme hükümlerine uygunluğu ile fatura konusu hizmet bedelinin sivil havacılık ve sektör uzmanı bilirkişinin raporu doğrultusunda yansıtılmayan kaptan giderleri faturalarına ilişkin bu faturalarda görülen gider kalemlerinden sadece davacı tarafından yapılan yabancı kaptan kira bedeli ödemesinin sözleşmenin 7 nci maddesine göre talep edilebileceği, diğer kalemlerin uçağın işletilmesi faaliyetine ilişkin gider olmadığı, kaptan pilot ...tarafından 08.05.2014 - 21.05.2015 tarihleri arasında yapılan toplam uçuş süresinin DHMİ Seyrüsefer Dairesi Başkanlığı kayıtlarına göre 146 saat 14 dakika olarak hesaplandığı, uçuş saati ücretinin de sektör bilirkişisi tarafından teamül gereği belirlenen ücret ortalaması alınarak 85,00 USD olduğu gerekçesiyle hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda kısmen kabulüne, 72.973,36 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; raporda kaptan ...’nun iki uçaktaki toplam uçuş süresinin nereden bulunduğu ve nasıl hesaplandığının belli olmadığını, uçak seyir defteri kayıtlarına göre toplam uçuş süresinin eksik gösterildiğini, uçuş ücretinin 85 USD/saat üzerinden hesabının sektör uygulamalarından tümüyle uzak ve çok düşük bir ücret olduğunu, sözleşmenin 7 nci maddesi gereğince işletme giderlerinin uçak malikine ait olduğunu, mahkeme tarafından pilotun evinin kira bedelinin ödenmesi kabul edilmiş iken evinin elektrik, aidat, su, telefon, emlakçı ücreti gibi davacı şirket tarafından ödenmiş giderlerinin anılan maddede açıkça yazılmamış olması bahanesiyle kabul edilmemesinin tam bir çelişki olduğunu, havacılık sektöründeki mutad/kabul edilen standart uygulamanın yabancı pilotların çalıştırılması halinde bu gibi giderlerin de işveren tarafından ödenmesi olduğunu, müvekkili tarafından düzenlenen faturaların sözleşme hükümlerine uygun olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kabul edilen kısım üzerinden hesaplanan harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin müvekkili aleyhine olacak şekilde hatalı hesaplandığını, davacı firmasının sahibi olan ...’nun kendi firması ile karşılıklı hizmet sözleşmesi yapmasının mümkün olmayacağını, davacının uçuş ücretine ilişkin herhangi bir ödeme yapmadığını, bu konuda davacı şirketin defterlerini ya da muhasebe kayıtlarını sunmadığını, aksine davacı firmanın davanın başından beri şirket sahibinin uçuş yapıp yapmadığını ispatlamaya çalıştığını, davacı firmanın sahibi ...’nun işletme sözleşmesi akdederken işletmecilik sıfatının yanı sıra pilot olarak kendisine uçuş ücreti verileceğine dair herhangi bir talebinin olmadığını, bu konuda sözleşmede de bir hüküm bulunmadığını, sözleşme süresi boyunca bu konuda bir talep gelmediğini, sözleşmede pilotların teminini davacının üstlendiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile bilirkişinin hesaplama yöntemine esas aldığı ortalama uçuş saatinin neye göre hesapladığının anlaşılamadığını, kararın eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile tesis edildiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sözleşmelerin 09.05.2015 ve 21.05.2015 tarihlerinde sona erdiği, davacı tarafından düzenlenen faturaların 13.04.2015 ve 29.05.2015 tarihli olduğu, sözleşme içeriğinde fatura içeriklerinde belirtilen giderlerin 7 nci madde kapsamında sayılmadığı, davacı vekilinin 7. maddede belirtilenlerle sınırlı olmamak üzere Uçak'ın işletmesine ait tüm giderler...’e ait olduğu hükmünden hareketle adı geçen faturaları düzenlediği, sözleşmenin 7 inci maddesindeki, ".... bu giderleri ödeyecek veya bunların ödenmesini sağlayacak ve bu bedelleri... adına düzenleyeceği işletme giderleri faturası karşılığında...'ten her ayın son işgünü tahsil edecek, Malik'te bu bedelleri her ayın son işgünü BonAir'e nakten ve defaten ödeyecektir...." düzenleme göz önüne alındığında davacının bu giderleri işletme giderleri kapsamında her ayın son iş günü düzenleyeceği fatura ile davalıdan talep etmesi gerektiği, davacının bu yönde fatura düzenlememesinin bu kalemleri 7 nci madde kapsamında değerlendirilmeyeceğini kabul ettiği gerekçesiyle davacı tarafın istinaf başvurusunun reddine, davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, temyiz dilekçesinde istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri temyiz nedeni olarak göstermiş ilaveten, fatura düzenlenmediği yönündeki gerekçenin hatalı olduğunu, sözleşmenin 7 nci maddesinde uçak işletmesine ait giderlerin... tarafından ödenmesinin kararlaştırıldığını, aynı maddenin (ix) bendinde pilot ücretlerinin işletme giderleri arasında gösterildiğini, fatura içeriğindeki giderler müvekkil tarafından yapıldıktan ve ödendikten sonra fatura edildiğini, dava konusu iki faturanın sözleşme süresinde davalının iki uçağını kaptan pilot olarak uçurduğu dosyadaki resmi belgelerle ve kayıtlarla ispatlanan kaptan ...'nun ücretlerini içerdiğini, bu faturaların her ayın son günü düzenlenmemiş olmasından yola çıkarak sözleşmenin 7 nci maddesi kapsamında olmadığının kabulünün hatalı olduğunu, süresinde fatura edilmeyen alacakların sözleşme kapsamında girmediğinin davacı yanca kabul edilmiş sayılacağı yönünde bir hükmün de bulunmadığını beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, taraflar arasında akdedilen uçak işletme sözleşmelerinden kaynaklı fatura alacağının tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.