Esas No: 2024/6973
Karar No: 2024/8609
Karar Tarihi: 17.09.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/6973 E.  ,  2024/8609 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/2487 E., 2023/2624 K.

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Akçakoca 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI : 2022/203 E., 2023/149 K.

Taraflar arasındaki davalının yaralanmasına neden olan olayın iş kazası olmadığının tespiti ile aksine Kurum işleminin iptali davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının Akçakoca Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi sıfatıyla) 2021/525 Esas sayılı dosyası ile iş kazası nedeni ile maddi ve manevi tazminat talepli olarak dava açtığı, davacı açmış olduğu dava ile iş yerinde kısa süreli çalışırken 27.06.2020 tarihinde saat 21:00 sıralarında sahne aldığı, gecenin ilerleyen saatlerinde yani 28.06.2020 günü saat 00:45 civarında sahnenin bitmesi üzerine eşyalarını toplamaya başladığı esnada bir tartışmanın yaşandığını gördüğü, tartışmanın kavgaya dönüştüğü, akabinde de masada oturan bir kişinin silahını çıkartarak rastgele ateş etmeye başladığı, mermilerden birinin de kendisine isabet ederek yaralandığını beyan ettiği, devamında ise iş kazasından doğan maluliyetin tespiti için yapılan teftiş neticesinde meslekte kazanma gücü kayıp oranının % 6,3 olduğuna karar verildiği, Mahkemece dosya Yüksek Sağlık Kurulu'na gönderilmiş olup Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu tarafından düzenlenen 2022/28 toplantı sayılı karar ile davalının meslekte kazanma gücü oranının % 17 olduğuna karar verildiği, meydana gelen olayın iş kazası olarak kabulünün mümkün olmadığı, meydana gelen olayın iş kazası olarak kabulü için en önemli olan unsurlardan birinin kaza ile ortaya çıkan zarar arasında illiyet bağının bulunması olduğu, illiyet bağını kesen başlıca unsurlar ise mücbir sebep, zarar görenin kusuru ve üçüncü kişinin kusuru olduğu, iş kazası anlamında mücbir sebebi tanımlamayacak olursak işveren dışında gelişen kesin ve kaçınılmaz olarak olayın meydana gelmesini etkileyen ve o an için karşı konulması mümkün olmayan olaylar olduğu, bu doğrultuda meydana gelen ve iş kazası olarak tanımlanan olayın işveren açısından mücbir sebep olarak kabulü zorunlu olduğundan olayın iş kazası olarak kabul edilemeyeceği, somut olayda kaçınılmazlık unsurunun gerçeklemiş olduğunun açık olduğu, meydana gelen olayın Sosyal Güvenlik Kurumunu doğrudan ilgilendirdiğinden yerleşik Yargıtay kararları uyarınca zararlandırıcı olayın iş kazası niteliğinde olup olmadığının hiç bir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde saptanması gerektiği, açılan tazminat davasında dava ağır kusurlu olan 3. kişi ...'na ihbar edildiği, olayın tamamen ...'nun kusuru ile meydana geldiği, üçüncü kişinin ağır kusurunun iş ilişkisinden kaynaklı illiyet bağını kesiyor olmasından dolayı olayın iş kazası olarak kabulünün mümkün olmadığı, ilgili kurumlardan kaza tarihinde hangi saatler arasında canlı müzik yapılmasına müsaade edildiğinin belli olduğu, meydana gelen olayda üçüncü kişinin ve kazazedenin yani davalının ağır kusuru olduğundan meydana gelen olayda illiyet bağının kesildiği, davacı şirketin sorumluluğunun olmadığı iddiasıyla 28.06.2020 tarihinde davalı ...'ın yaralanmasına neden olan olaya ilişkin olarak Akçakoca Sosyal Güvenlik Merkezinin 02.11.2020 tarih 2020/91 sayılı İş Kazası tespiti kararının iptaline, meydana gelen olayın iş kazası olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; iş kazası olayının yaşandığı tarihte sigortalının ... ... Turizm Tic. Ltd. Şti. (... Beach Otel) unvanlı iş yerinde müzisyenlik yaptığı esnada iş yerinde bulunan müşteriler arasında çıkan silahlı çatışma sonucu yaralandığı, Akçakoca Sosyal Güvenlik Merkezi Kısa Vadeli Sigortalılar Servisi tarafından 02.11.2020 tarih 2020/91 sayılı komisyon kararı ile olayın iş kazası olduğuna karar verildiği, Kurumun Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun 2022/28 sayılı toplantısında verilen 06.04.2022 tarihli ve 2022/6785 sayılı kararı ile sigortalının 28.06.2020 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazasına bağlı malüliyet oranının düzeltme kaydıyla E cetveline göre % 17 olduğuna, sürekli bakıma muhtaç olmadığına, kontrol muayenesi gerektiği şeklinde karar verildiği, yapılan işlemin usul ve yasaya uygun olduğu savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili aşamalardaki beyanlarında davanın yerinde olmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından; 28.06.2020 tarihinde işyerinde iş kazası geçirdiğini iddia eden davalının Kuruma başvurusu neticesinde, Kurum tarafından yapılan inceleme sonucunda davacının iş kazası geçirdiği kabul edilerek işlem yapıldığı, davalının davacı işyerinde iş kazası geçirmediğinin tespiti ile Kurum işleminin iptalinin talep ve dava edildiği, ... denetmenleri tarafından düzenlenen 05.10.2021 tarihli rapor ile davalının 28.06.2020 tarihinde maruz kaldığı kazanın 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca iş kazası olduğunun tespitine karar verildiği, olay 506 sayılı Kanun'un 11 inci maddesi kapsamında incelendiğinde davalının olayın yaşandığı gün sigortalı olarak davacı işveren şirket bünyesinde görevine devam ettiği, mesleki faaliyetini icra etmek üzere işyerine geldiği, olayın yaşandığı tarihlerde canlı müzik saatine ilişkin düzenleme olup olmadığına dair ilgili Kurumlara yazı yazılmış olup, gelen müzekkere cevaplarında müziğin bitiş saatine dair bir kayda rastlanılmadığı, davacının tanıkları dinlenmiş olup beyanlarında özetle davacı işyerinde canlı müziğin pandemi dönemi olması sebebiyle olay tarihinde 00.00'da bittiği, olayın müzik bittikten sonra gerçekleştiğini ifade ettikleri, davacı taraf dava dilekçesi ve aşamadaki beyanlarında da müzik bittikten sonra davalının işyerinde kalmaya devam ettiği, bu nedenle işin icrası sırasında meydana gelmeyen kazanın iş kazası sayılamayacağını iddia etmişse de davalı çalışanın müzisyen olduğu, müzik başlamadan önce ve bittikten sonra sahne hazırlığı ve sahne toplanma işlemlerine devam etmesinin hayatın olağan akışına uygun olduğu, müziğin bittiği anın, işin bitmesi olarak kesin bir ayrım olarak yorumlanamayacağı, kaldı ki tanık ifadelerinde de müzik bittikten sonra sahnedeki malzemelerin toplanması gerektiğinin ifade edildiği, işyerinde çıkan silahlı çatışma neticesinde davalının yaralandığı, bu durumda davacı işyerinin, işçi sağlığı ve güvenliği anlamında önlemleri almadığının açık olduğu,bu durumun davacı için dava dilekçesinde iddia olunduğu gibi illiyet bağını kesen mücbir sebep olarak değerlendirilemeyeceği, davalı çalışana da iş güvenliğine ilişkin bir eğitim verilmediğinin SGK denetmen raporu ve özlük dosyasıyla sabit olduğu, kaldı ki işçinin kendi güvenliğinin sadece kendi özen ve dikkatine bırakılamayacağı, bu konuda asıl sorumluluğun işverende olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; canlı müzik izin saatleri sorulmuş olmasına rağmen gelen eksik cevabın hükme esas alınarak karar verildiği, genelge ile sabit olan bu husus hakkında müzekkere yazılmasının dahi usul ekonomisine aykırı iken eksik müzekkere cevabına itibar edilerek genelgenin konu dışı bırakılmasının hukuka aykırı olduğu, tanık beyanlarının tamamen davacının aleyhine olacak şekilde yorumlandığı, olayın iş kazası olmadığının tespitine karar verilmesinin hakkaniyete aykırı olduğu, illiyet bağı ve mücbir sebep hususlarının irdelenmediği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda davalının davacı işyerinde sigortasız olarak çalıştığı esnada 27.06.2020 tarihinde sahne aldığı, ilerleyen saatlerle 28.06.2020 tarihinde saat 00:45 sırasında sahnenin bitmesi üzerine eşyalarını toplamaya başladığı bu sırada bir tartışmanın yaşandığını gördüğü, tartışmanın kavgaya dönüştüğü, akabinde de masada oturan bir kişinin silahını çıkartarak rastgele ateş etmeye başladığı, mermilerden birinin de kendisine isabet ederek yaralandığı, iş kazasından doğan maluliyetin tespiti için yapılan teftiş neticesinde meslekte kazanma gücü kayıp oranının % 6,3 olduğuna karar verildiği, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu tarafından düzenlenen 2022/28 toplantı sayılı karar ile davalının meslekte kazanma gücü oranının % 17 olduğuna karar verildiği, çalışırken geçirdiği kaza sonrasında yaralandığı, olayın hemen akabinde acil servise müracaat ettiği, hastane kayıtlarında "sağ el bilekte işyerinde kaza şeklinde" kayıt oluşturulmuş olması ve ceza dosyası bir bütün olarak değerlendirildiğinde olayın iş kazası olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, 28.06.2020 tarihinde gerçekleşen ve davalının yaralanmasına neden olan olayın iş kazası olmadığının tespiti ile aksine Kurum işleminin iptaline ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.