Esas No: 2017/9921
Karar No: 2018/6558
Karar Tarihi: 13.03.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/9921 E.  ,  2018/6558 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı tarafından herhangi bir bildirimde bulunulmadan, sözlü olarak müvekkiline işe gelmemesi söylenerek 2011yılı Ekim ayı tarihi itibariyle de işten çıkartıldığını, davalının yanında çalışmış olduğu süreler içerisinde aylık olarak 1.100,00 TL net maaş aldığını, çalışmış olduğu süreler içerisinde ödenen net maaş dışında bankadan imzasız diğer miktarın ödendiğini, kıdem tazminatı hesabı yapılırken müvekkilinin almış olduğu net ücret olan 1.100,00 TL'nin brüt ücreti üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi gerektiğini, kıdem tazminatı belirlenirken işçinin gıda, mesken, sağlık, yakacak ve aydınlatma gibi zaruri ihtiyaçlarını karşılayacak kifayette olmak üzere iş karşılığında para ve aynı olarak yapılan arızi olmayan her türlü ödemeler ile ikramiyelerin kıdem tazminatı hesabına esas olacak ücrete dahili ile tespitini de talep ettiklerini, vardiya sistemi ile günde on iki saat çalıştığını, fazla çalışmış olduğu sürelere ilişkin olarak hiçbir şekilde fazla mesai ve zamlı ücret almadığını, çalışmış olduğu süreler içerisinde Kurban ve Ramazan bayramlarının ilk üç günü hariç olmak üzere tüm bayramlarda ve hafta tatillerinde aralıksız çalıştığını beyan ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile yıllık izin, fazla mesai, ulusal bayram ve genel tatil alacaklarını davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, şirketin iş sezonunun kapanması nedeniyle geçici bir süre ile davacının işine son verdiğini, davacının kış aylarında çalışmadığından SGK'ya iş sezonu açılıncaya kadar işten ayrılışı bildirildiğini, iş sezonu açılınca davacı işçinin yeniden çalışacağını bu nedenle kendisine bilgi verilmediğini, davacının asgari ücret karşılığında çalıştığını, bu nedenle dava konusu alacaklar için esas alınması gereken değerin asgari ücret olduğunu, 1.100 TL net maaş aldığı iddiasının doğru olmadığını, hem taraflar arasındaki iş akdinin hem de kömür sahalarının çalışma esaslarının bu iddianın aksini ortaya koyduğunu, kömür sahalarında ancak işçilerin günde 12 saatten fazla çalıştırılmalarının mümkün olmadığını, haftalık çalışma saatleri dışında işçi çalıştırmadığını, davacının resmi bayram ve tatil günlerinde aralıksız çalıştırıldığı ve ücret almadığı iddiasının doğru olmadığını, tarafların arasındaki iş akdinde işçinin iş kanununa dayalı tüm izinleri kullandırılması zorunluluğu getirildiğini, bu nedenle bayram ve tatil günleri için ayrıca ücret istenmesini hukuka aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddini talep ve dava etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı taraf temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 32. maddesinin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

Çalışma hayatında daha az vergi ya da sigorta primi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek, ilgili işçi ve işveren kuruluşları ile Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Davacı, davalı işverene ait kömür ocağında güvenlik görevlisi olarak 15/02/2007-09/12/2011 tarihleri arasında çalışmıştır. Davacı aylık net 1.100,00 TL ücret ile çalıştığını iddia etmiş, davalı taraf ise asgari ücretle çalıştığını savunmuştur. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı iddiasına uygun olarak aylık net 1.100,00 TL olarak hesaplama yapılmıştır. Dosyada emsal ücret araştırması yapılmamakla birlikte dinlenen davacı tanığı, davacı iddiasını doğrularken, davalı tanık dinletmemiş olup dosyada ücret ödeme bordrosu, hesap pusulası, yada banka kayıtlarıda mevcut değildir. Bu doğrultuda dosya kapsamı itibariyle, davacının ücretini tespite elverişli nitelikte yeterli araştırma yapılmamıştır. Bu durumda yapılacak iş davacı işçinin yaptığı iş, meslekte geçirdiği süre, işyerindeki kıdemi, meslek ünvanı, önceki aylara ilişkin banka yolu ile yapılan ücret ödemeleri düzeyi de esas alınarak ilgili meslek odalarından, sendikalardan ve işçi ve işveren kuruluşlardan emsal ücretin ne olabileceği araştırmalı, Türkiye İstatistik Kurumu'nun resmi internet sitesindeki “Kazanç Bilgisi Sorgulama” kısmındaki bilgiler de dikkate alınarak davacının alabileceği ücret dosyadaki tüm delillerle birlikte değerlendirilerek sonuca gidilmelidir. Yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi hatalıdır.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine, 13/3/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.