Esas No: 2023/7257
Karar No: 2023/7365
Karar Tarihi: 03.07.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/7257 E.  ,  2023/7365 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2020/79 E., 2023/35 K.

KARAR : Kısmen kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın, davacı vekili tarafından temyizi neticesinde ilk kararın bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 21. Hukuk Dairesince (kapatılan) İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı işveren vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...'a ait işyerinde 04.04.1995-01.12.1998 tarihleri arasında kesintisiz olarak çalıştığını, işveren tarafından davalı Kuruma giriş ve çıkışlar yaparak 04.04.1995– 31.01.1996, 01.10.1996 – 31.05.1997 ve 01.10.1998 – 01.12.1998 tarihileri arasında eksik bildirilmiş olduğunu beyanla, müvekkilinin davalı ...'a ait işyerinde 04.04.1995-01.12.1998 tarihleri arasında kesintisiz olarak gerçekleşen çalışma süresine ilişkin eksik bildirilen günlerin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde; davanın hakdüşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, davacının iddia edilen tarihler arasında müvekkiline ait işyerinde kesintisiz bir şekilde çalışmadığını, müvekkilinin ayakkabı imalathanesinde aldığı dönemsel siparişlere göre parça başına çalıştığını, davacının emeklilik için eksik kalan süreyi tamamlamaya çalıştığını, davacının müvekkiline ait işyerindeki çalışmasının tam olarak bildirildiğini ve siparişler tamamlandıktan sonra ise sigorta çıkışının yapıldığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kayıtlarının incelenmesinden, davacının 3501021654233 sigorta sicil numarasıyla 02.01.1992 tarihli ilk işe giriş bildirgesine istinaden sigortalılık tescilinin yapıldığı; diğer davalıya ait ... sicil sayılı dosyada işlem gören işyerinin ise 16.01.1986 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına alındığı ve 31.07.2003 tarihinde kanun kapsamından çıktığını; davacının tespitini istediği döneme ilişkin çalışma kayıtlarından, davacı adına diğer davalıya ait işyerinden 04.04.1995 tarihinden itibaren 1995/1. dönem 26 gün. 2. ve 3. dönemler 120'şer gün, 1996/1. dönem 120 gün, 2. dönem 30 gün çalışma bildiriminde bulunulduğu ve 31.05.1997 tarihinde çıkışının verildiğini, ayrıca 01.10.1998 tarihinden itibaren 1998/3. dönem 61 günlük çalışma bildirimi yapılarak tekrar 01.12.1998 tarihinde çıkışının verildiğinin anlaşıldığını, her ne kadar davacı tarafça anılan işyerinde 04.04.1995 – 01.12.1998 tarihleri arasında kesintisiz ve aralıksız çalışma durumu iddia edilmekte ise de, davacının Kurum kayıtlarında yer almayan çalışma iddiasının somut delillerle kanıtlanması gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 19.11.2015 tarihli ve 2015/6 Esas, 2015/520 Karar sayılı kararı ile davacı hakkında bildirilen süre dışında çelişkiden uzak bir ek çalışma süresi bilgisine ulaşılamadığı dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin (kapatılan) 12.06.2017 tarih ve 2016/3215 Esas 2017/5222 Karar sayılı kararında; Somut olayda; davacının davalı işyerinden bildirilen çalışmaları arasında yaklaşık on ay boşluk olduğu, hem hayatın olağan akışı içerisinde işyerindeki çalışmalara bu kadar süre ara verilmesinin mümkün bulunmadığı, hem de tanık beyanlarında kesat dönemin bu kadar uzun sürdüğüne dair beyanlar bulunmadığı dikkate alınmadan, davacının çalışmalarının sürekli olmadığının ve bildirilen süre kadar olduğunun kabulü ile sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; ayakkabı sektöründeki kesat dönemler hususunda bilgisi olan uzman bir bilirkişi marifeti ile kesat dönemleri belirlemek, yine kesat dönemlerin belirlenmesi için ilgili odalar ve sendikalardan bilgi almak ve böylece toplanan deliller değerlendirilmek sureti ile varılacak sonuca göre hüküm kurulması gerektiği belirtilerek söz konusu karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 24.12.2018 tarihli ve 2017/306 Esas, 2018/469 Karar sayılı kararı ile "Davanın kısmen kabulü ile; ... T.C kimlik ve...sigorta sicil nolu davacı ...’in 04.04.1995 – 01.12.1998 tarihleri arasında sezon dönemleri hariç 1116 gün çalıştığı, 597 günlük çalışmasının Kuruma bildirildiği, 519 günlük çalışmasının bildirilmediğinin tespitine” karar verilmiştir.

C. 2'nci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı işveren vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin (kapatılan) 04.02.2020 tarih ve 2019/1500 Esas 2020/486 Karar sayılı kararında; "Somut olayda, Mahkemece davacının davalıya ait işyerinde 04.04.1995 – 01.12.1998 tarihleri arasında sezon dönemleri hariç 1116 gün çalıştığı, 597 günlük çalışmasının Kuruma bildirildiği, 519 günlük çalışmasının bildirilmediğinin tespitine karar verilmiş ise de çalışılmadığı kabul edilen sezon dönemleri tarih olarak açıkça gösterilmediğinden kabul edilen sürelerin bildirilen süreler dışındaki hangi sürelere mal edilmesi gerektiği gösterilmediğinden hükmün bu hali ile infaz kabiliyetine haiz olduğundan da söz etmek mümkün değildir." gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesince verilen karar bozulmuştur.

D. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Davanın kısmen kabulü ile; davacı ... TC kimlik nolu ...’in Fer’i müdahil Kurumda ... sicil numaralı dosyada işlem gören davalı ...’a ait işyerinde;

04.04.1995-31.01.1996

01.03.1996-30.06.1996

08.07.1996-30.06.1996

07.09.1996-31.01.1998

01.03.1998-30.06.1998

08.07.1998-01.12.1998 tarihleri arasında asgari ücretle sürekli ve kesintisiz olarak 1116 gün çalıştığı, 597 günlük çalışmasının Kuruma bildirildiği, 519 günlük çalışmasının bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı işveren vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı işveren temyizi; davacının sayacı olarak çalışması nedeniyle parça başı iş yaptığı ve sipariş alındığı vakitlerde çağrıldığı yönündeki iddialarının oda kayıtlarından da anlaşıldığını, bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, davacının çalıştığı gün sayısı kadar bildiriminin yapılmış olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum temyizi; yetersiz tanık beyanları ve bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, yargıtay içtihatları gereğince yeterli delil toplanmadan hüküm kurulduğunu, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının davalıya ait işyerinde 04.04.1995-01.12.1998 tarihleri arasında kesintisiz olarak geçen hizmetlerinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un ve 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Davalı işveren vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

03.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.