Esas No: 2022/1862
Karar No: 2023/1829
Karar Tarihi: 16.05.2023

**6. Hukuk Dairesi         2022/1862 E.  ,  2023/1829 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1327 E., 2022/237 K.

...

HÜKÜM : Esastan Red

İLK DERECE MAHKEMESİ : Sakarya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/302 E., 2020/197 K.

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı idare tarafından 4734 ve 4735 sayılı Kanun çerçevesinde 2016/14341 İhale Kayıt Numarası ile radyasyon onkolojisi hizmet alım ihalesi yapıldığını, ihalenin davacı şirket tarafından alındığını ve akabinde 22/03/2016 tarihinde davacı şirket ile sözleşme imzalandığını, işbu sözleşmenin süresinin 13 ay olduğunu, sözleşmenin 22.04.2017 tarihinde sona ermek üzere imzalandığını, sözleşmenin imzalanması ile birlikte yüklenici olarak davacı şirket tarafından davalı idareye Türkland Bank A.Ş ... Şubesine ait 21/03/2016 tarih ve ... mektup numaralı 106.500,00 TL tutarındaki teminat mektubunun verildiğini, davalı idarenin ihale dökümanına uygun hareket edilmemesi sebebi ile davacı şirkete sözleşmenin 16.1 maddesi uyarınca 20.07.2016 tarih ve 3178 sayılı yazısı ile 7.378,01 TL, 05/09/2016 tarih ve 3756 sayılı yazısı ile 44.268,03 TL, 12/10/2016 tarih ve 4182 sayılı yazısı ile 7.278,00 TL haksız olarak ceza kestiğini, davalı idarenin her bir eksiklikle ilgili tutanağına karşılık olarak davacı şirket tarafından cevap verildiğini ve eksikliklerin tamamlanmış olmasına rağmen bu kesintilerin yapılmasına engel olunamadığını, davalı idarenin 14.04.2017 tarih ve 47085357-949 sayılı yazısı ile teknik şartnamenin 11.5 ve 1.1 maddelerinin yerine getirilmediği ve işbu şartnameye uygun hareket edilmediği haksız gerekçesi ile davacı şirket ile imzalanmış olan sözleşmenin 16.1 maddesi gereğince bazı eksikliklerin ve 4735 sayılı Yasanın 20.maddesi hükümlerine dayandığı haksız iddiası ile davacı şirketin sözleşmesinin bitmesine sadece 10 gün kala sözleşmeyi tek taraflı olarak feshettiğini ve davacı şirkete ait 106.500,00 TL tutarındaki teminat mektubunu nakde çevirerek gelir kaydettiğini ve buna ek olarak 4735 sayılı Kanunun 25 ve 26.maddelerini dayanak göstermek sureti ile davacı şirketin kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına karar verdiğini, davalı idarenin fesih ve diğer işlemlerinin hukuka aykırı olduğunu, davacı şirketin ihale şartnamesinin imzalanmasının ardından hizmet gerekliliklerini yerine getirdiğini, derhal fesih sebebinin hukuken mümkün olmadığını, davalının haksız fesih tarihinden itibaren hesaplanacak banka mevduatına uygulanan en yüksek oranda faizi ile birlikte şimdilik 10.000,00 TL'yi davacı şirkete ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile ihale usulü anlaşma yapıldığını, 22/03/2016 tarihinde 1.475.600,87 TL tutarında 13 aylık sözleşme imzalandığını, sözleşme tutarının %6'sı oranında teminat talep edildiğini ve firma tarafından Turkland Bank A.Ş ... Şubesine ait 21/03/2016 tarih ve ... mektup numaralı 106.500,00 TL tutarındaki teminat mektubunun sözleşme imzalanmadan önce idareye teminat verildiğini, firma ile imzalanan sözleşmenin sözleşme hükümlerine göre yapılıp yapılmadığının tespitinin kontrol teşkilatı tarafından yapılmasının gerektiğini, kontrol teşkilatı usulüne göre tutulan tutanakların idareye bildirilmesinden sonra, idare tarafından sözleşmenin 16.1.1 maddesine göre cezai işlemler yapılmakta olduğunu, Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 14/07/2016 tarih ve 11100 sayılı yazısı ve kontrol teşkilatı tutanağında firma tarafından bu hizmet esnasında kurulmuş olan cihazın 02.06.2016 tarihinde arızalandığı ve teknik şartnamenin 11.9 maddesinde "cihaz arızalarına en geç 8 saat içinde müdahale edilmelidir, firma yurt içinden parça gereksinimi mevcutsa bunu 48 saat içinde, yurt dışından parça ithalatı gereksinimi varsa bunu 10 iş günü içinde gerçekleştirme mecburiyetindedir" belirtilen arızalara 10 iş günü içerisinde müdahale edilip çalıştırılması gerektiği ve 10 iş gününün 15.06.2016 tarihinde dolmasına rağmen firma tarafından 21/06/2016 tarihinde verilen dilekçede söz konusu arızanın 21.06.2016 tarihinde 23:30 da giderildiği ve hasta alımına başlanacağının belirtildiğini, kontrol teşkilatı tutanağına göre teknik şartnamenin 11.9 maddesi süresi içinde yerine getirilmediğinden dolayı haklı bir ceza olduğunu, davacı tarafın aleyhe olan iddialarını kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararı usul ve yasaya aykırı olduğundan kaldırılması gerektiğini, istinaf sebepleri nazara alınarak yerel mahkeme kararının kaldırılarak haksız ve hukuka aykın bir şekilde sözleşmeyi ve ihaleyi feshederek müvekkili şirketin zararına yol açan davalı aleyhine zararın giderilmesi ve haksız tahsil edilen paranın müvekkili şirkete iadesinin sağlanması için açmış oldukları davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında "Yüklenici firma tarafından sözleşmeye uygun olarak Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesine kurulan cihazın hastane kontrol teşkilatının tespit ettiği eksiklikler kapsamında 3 defa ceza kesildiğini ancak gelinen noktada işin teknik şartnamesine olarak firmanın uygun hareket etmediği ve bazı eksikliklerin yerine getirilmediği bir önceki ihtar yazısında 10 gün süre ile ihtar çekildiğini bu süre içerisinde eksikliklerin birinin giderildiği ancak teknik şartnamenin 11.5 maddesinin henüz yerine getirilmediği belirtilmek kaydı ile verilen süre içerisinde tamamlanmadığı en nihayetinde sözleşmenin feshi başlıklı 16.1.1 maddesinde "işin özelliği gereği sürekli tekrar eden işlerde işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleşmemesi halinde, idarece her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere kesilecek ceza miktarı sözleşme bedelinin %0,5'i olup, bu aykırılıkların ardı ardına veya aralıklı olarak üç defa gerçekleştirilmesi durumunda, ön görülen ceza uygulanmakla birlikte 4735 sayılı kanunun 20. maddesinin b bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilecektir" maddesi uyarınca işlem tesis ettiğini belirten yazısı PTT kargo ve kurye aracılığı ile davacı firmaya ilettiğinin görüldüğü, ayrıca arızaların tamamının davalı kurum tarafından tutanak haline getirilmiş ve söz konusu tutanaklar da davacı firma temsilcilerince imzalanmıştır. Böylece davalı Sakarya Kamu Hastaneleri Birliğinin ve kontrol teşkilatının uygulamalarının sözleşme hüküm ve esaslarına uygun olduğunun mahkemece alınan denetime elverişli, ayrıntılı ve gerekçeli bilirkişi heyet raporu ile de anlaşıldığı, bu nedenle ilgili sözleşmelerden kaynaklanan kısa sürede cihaz arızalarına davacının müdahale etmemesi ve aralarındaki sözleşmenin gereklerini yerine getirmemesi nedeni ile kesilen cezaların ve miktarlarının ve buna bağlı olarak sözleşmenin feshi başlıklı 16.1.1 maddesi gereğince sözleşmenin feshi haklı olup, Sakarya 2. İdare Mahkemesi'nde görülen dava sonucu verilen kararın, bakanlığın bağlı kurumları tarafından yapılan ihalelerle ilgili ihalelere katılmaktan yasaklama kararının bakanlık tarafından verilmesi gerektiğinden bahisle genel sekreterlik tarafından verilen ihaleden yasaklama kararının yetki yönünden hukuka uygun olmadığı gerekçesiyle iptal kararı verildiği, yani kararın yalnızca yasaklılıkla ilgili olduğu, bu haliyle verilen kararı esasa ilişkin incelemeye ilişkin olmadığı, davacının dava dilekçesinde belirttiği iki adet talebinin feshe bağlı talepler olup, iş bedeline ilişkin talepler olmayıp, feshin haklılığına göre yapılacak değerlendirmeler olduğundan ve İlk Derece mahkemesinin iş sahibi tarafından sözleşmenin haklı feshinin kabulünde bir isabetsizlik bulunmadığından, Mahkemenin davanın reddi kararı sonuç itibariyle doğru olmuştur.

Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından" gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde belirttiği sebepleri temyiz dilekçesinde yinelemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ticari nitelikteki hizmet sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (6100 sayılı Kanun) 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosya kapsamında bulunan arıza tutanakları, taraflar arasındaki yazışmalar ve sözleşme hükümleri dikkate alındığında davalının sözleşmeyi haklı olarak feshedildiği anlaşılmakla davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16/05/2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.