Esas No: 2023/13291
Karar No: 2023/13621
Karar Tarihi: 28.12.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/13291 E.  ,  2023/13621 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/2232 E., 2023/187 K.

HÜKÜM/KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 7. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/550 E., 2022/455 K.

Taraflar arasındaki uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespiti davasından yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle, davacının kendisine Terörle Mücadele Mevzuatı kapsamında sağlanan haklar sebebiyle Kayseri 2.Hava İkmal Bakım Merkezinde 1999 yılında çalışmaya başladığını bu çalışmasının halen devam ettiğini 2020 yılında yapılan değişiklikle müvekkilin bu hizmetler kapsamında da emekli aylığı tahsis imkanı olduğunun ortaya çıktığı ancak bu hakkını kullanmak için yaptığı araştırmalar sonucunda Kayseri'deki hizmetleri sebebiyle sadece kısa vadeli sigorta kollarına ilişkin primlerinin yatırıldığını, uzun vadeli sigorta kollarına ilişkin prim yatırılmadığının anlaşıldığını oysa Kayseri'de aynı iş yerinde kendisine 2008 yılından sonra müvekkil ile ilgili hem kısa hem uzun sigorta kollarına ilişkin primlerin yatırıldığını dava edilen dönemde 1999-2008 yılları arasında da uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalıştığının tespitini talep etmektedir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili; davanın haksız ve yersiz açıldığını, davacının çalıştığı iddia olunan işyeri dosyasının hangi tarih itibarıyla 506 sayılı Yasa kapsamına alındığının ve hangi tarihte kapsamından çıkartıldığının mahkemece tespit edilmesi gerektiğini, davacının; 30.09.1999 - 30.09.2008 tarihine kadar 2 (Sosyal Güvenlik Destek Primine Tabi Çalışanlar) belge kodu ile bildiriminin yapıldığını 01.10.2008-31.10.2008 tarihleri arası 23 (Harp Malulleri ile 3713 ve 2330 sayılı kanunlara göre vazife malullüğü aylığı alanlardan kısa vadeli sigorta kollarına tabi olanlar) belge kodu ile bildiriminin yapıldığını 01.11.2008 tarihinden itibaren de 24 (Harp Malulleri ile 3713 ve 2330 sayılı kanunlara göre vazife malullüğü aylığı alanlardan kısa ve uzun vadeli sigorta kollarına tabi olanlar) belge kodu ile bildiriminin yapıldığının anlaşıldığı, talep ettiği dönemlere ilişkin hak düşürücü sürenin geçerli olduğu, kurum işleminde mevzuata aykırı bir durum olmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmektedir.

Davalı ... tarafından mahkemeye sunulan cevap dilekçesi ile 2. Hava İkmal Bakım Merkezinin 01.10.2008 tarihinden önce 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'na sonrasında ise 5510 sayılı soysal Sigortalar ve Genel sağlık Sigortası Kanunu'na tabi bir işyeri olduğunu, davacının 03.09.1999 tarihinde 3713 Sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında işe başlatıldığını ve bu tarihten itibaren 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu 'na göre Sosyal Güvenlik Destek Primi yatırıldığını, 506 sayılı kanunun ilgili maddelerinin kendi kanunlarına göre görev malullüğü aylığı bağlanmış olanların kurumdan yazılı talepte bulunursa talep tarihini takip eden aybaşından itibaren malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primleri uygulanacağını, Terörle Mücadele Kanunu kapsamında istihdam edilen 10 işçi olduğunu, bu işçilerden 9 unun giriş tarihlerini müteakip talepte bulunduklarını, davacı ...'in ise defafatle bilgilendirilmiş olmasına rağmen bir talepte bulunmadığını, 27 Ekim 2008 tarihinde talepte bulunduğunu Kasım ayı itibariyle de malullük yaşlılık ve ölüm sigortasına tabi tutulduğunu davacının bu nedenle haksız bir talepte bulunduğunu hak düşürücü süre geçtikten sonra dava açıldığını ileri sürerek davanın reddini talep etmektedir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı ile vazife malûllüğü aylığı bağlanmış malûllerden, 5510 sayılı Yasa'nın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında sigortalı olarak çalışmaya başlayanlar hakkında iş kazası ve meslek hastalığı sigortası hükümleri uygulanırken uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmayı istemeleri halinde, bu isteklerini Kuruma resmi bir başvuru ile bildirmeleri gerektiği, davacının uzun vadeli sigorta kollarına tâbi olmaya ilişkin yazılı talebini 27.10.2008 tarihinde davalı Bakanlığa bildirdiği, davalı tarafça davacının talebi üzerine 2008 yılı Kasım ayından itibaren uzun vadeli sigorta kollarına tâbi olarak davacının hizmetlerini Kuruma bildirdiği, bu tarihten öncesine ilişkin davacının uzun vadeli sigorta kollarına tâbi olarak hizmetlerinin bildirilmesine yönelik talebinin bulunmadığından, uyuşmazlık konusu olan 2008 yılı Kasım ayı öncesi dönemde Kuruma bildirilen süreler uzun vadeli sigorta kollarına tâbi olarak sayılamayacağı, nitekim Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 16.01.2012 tarih 2010/10880 Esas - 2012/234 Karar, 08.02.2016 tarih 2015/1600 Esas - 2016/1285 Karar sayılı kararlarının da bu yönde olduğu gerekçeleriyle davanın reddine karar karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının davalı işyerinde çalışırken uzun vadeli sigorta koluna ait primlerinin kuruma yatırılmadığını, halbuki Anayasal anlamda sigorta hakkında vazgeçmenin mümkün olmadığını, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, davacının ilgili tarihte Kuruma uzun vadeli sigorta primlerinin ödenmesi için başvuruda bulunmamış olmasının bu hakkını ortadan kaldırmayacağını ileri sürerek fuzuli ödenen sosyal güvenlik destek primlerinin mahsubu ile uzun vadeli sigorta koluna dair primlerinin Kuruma ödenmesine karar verilmesini istinaf konusu yapmıştır.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin Kayseri 7. İş Mahkemesinin 27.12.2022 tarih ve 2021/550 Esas - 2022/455 Karar sayılı kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b maddesinin (1) numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının davalı Bakanlığa bağlı Kayseri 2.Hava İkmal Bakım Merkezinde 1999 -2008 yıllarında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun ve ilgili kanun hükümleridir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.