Esas No: 2023/5015
Karar No: 2025/4248
Karar Tarihi: 13.03.2025

**4. Hukuk Dairesi         2023/5015 E.  ,  2025/4248 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalılar .... ve ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... ’nün kızı ve İnönü Vakfı’nın başkanı olduğunu, davalı şirketin sahibi olduğu Yeni Şafak Gazetesinin 06-07-08.04.2015 tarihli sayılarında Mustafa Kemal Atatürk'ün, ... 'nün önderi olduğu bir grup tarafından zehirlendiğine ilişkin hukuka aykırı yayınlar yapıldığını, bu iddiaların davalılar tarafından “Özel Dosya” olarak gazete ve internet sayfasında yayınlandığını, müvekkilinin babası ... İnönü'nün manevi şahsiyetine ve hatırasına alenen hakaret edildiğini; haberlerin hukuka aykırı, gerçek dışı ve tamamen kurgu olduğunu, kişilik haklarına saldırıda bulunulduğunu; yayın sahibi, eser sahibi ve yazı işleri müdürü olan davalıların zarardan birlikte sorumlu olduklarını belirterek 06.04.2015 tarihindeki yayın için 100.000,00 TL, 07.04.2015 tarihindeki yayın için 70.000,00 TL, 08.04.2015 tarihindeki yayın için 30.000,00 TL olmak üzere toplam 200.000,00 TL manevi tazminatın yayın tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, hüküm özetinin tirajı en yüksek ulusal üç gazeteden birisinde yayınlanması ve davalının bu yayından dolayı kınanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 13 üncü maddesi gereği müvekkili gazetenin sorumlu yazı işleri müdürü ...'e ve genel yayın yönetmeni ...'e husumet yöneltilemeyeceğini, internet sitesinde yayınlanan haber içerikleri ile müvekkili ... tarafından yazılan köşe yazısında gazetecilik mesleği gereği edinilen bilgi ve tarihi belgelere dayanılarak, Atatürk'ün vefatı üzerine o dönemde ve günümüze kadar süregelen Atatürk'ün nasıl öldüğüne dair şüphe ve bir kısım iddialara değinildiğini, gazetecilik mesleği gereği okuyucuları haberdar etme ve düşünmeye sevk etme amacıyla basın özgürlüğü çerçevesinde edinilen bilgi ve belgeler kapsamında tarihi gelişmelerin kamu yararı taşıması sebebiyle okuyuculara aktarıldığını, toplum tarafından tanınan davacı ve ailesi hakkında yapılan eleştiri ve yorumlara hoşgörü gösterilmesi gerektiğini, talep edilen manevi tazminat miktarının da fahiş olduğunu belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin17.05.2016 tarihli ve 2015/206 E., 2016/233 K. sayılı kararı ile; dava konusu edilen haberler ve köşe yazısıyla kesinliği ile doğruluğu belgelenmeyen bilgi ve belgelere dayalı olarak davacının babası ve Türkiye Cumhuriyeti’nin ikinci Cumhurbaşkanı olan ... 'nün Türkiye Cumhuriyetinin kurucusu ve birinci Cumhurbaşkanı olan Atatürk'ü zehirlediği şeklinde haberler yapıldığı, Atatürk’ün ölümü ile ilgili şüphelerin dile getirilmesi, buna ilişkin bilgi ve belgelerin sunulması basın özgürlüğü kapsamında değerlendirilse de, kesin yargı içeren haberlerin basın özgürlüğü kapsamında değerlendirilemeyeceği, hukuka aykırılık unsuru gerçekleştiği gerekçesiyle ... aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine; diğer davalılar aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile 06.04.2015 tarihli yayın için 5.000,00 TL, 07.04.2015 tarihli yayın için 3.000,00 TL, 08.04.2015 tarihli yayın için 3.000,00 TL manevi tazminatın yayın tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacı vekili ile davalılar .... ve ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 19.12.2018 tarihli ve 2016/12703 E., 2018/8154 K. sayılı sayılı ilamıyla; dava konusu yayınlarda Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu ve 1. Cumhurbaşkanı olan Mustafa Kemal Atatürk'ün ölümü ile ilgili şüphelerin dile getirildiği, bu çerçevede geçmiş tarihteki olaylara ilişkin bilgi ve belgelerin yorumlandığı, bu yorum ve değerlendirmelerin basının araştırma, haber verme ve kamuyu bilgilendirme hakkı kapsamında kaldığı, haber içeriğinde doğrudan davacının kişilik haklarına saldırı niteliğinde ifadelere yer verilmediği ve eleştiri sınırları içerisinde haber yapıldığı, bu itibarla davanın tümden reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Direnme Kararı

İlk Derece Mahkemesinin 27.02.2020 tarihli ve 2019/466 Esas, 2020/93 sayılı kararı ile; önceki gerekçeler tekrar edilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

C. Hukuk Genel Kurulu Kararı

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 04.10.2022 tarih ve 2021/4-300 Esas 2022/1224 Karar sayılı ilamıyla; Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu olan Mustafa Kemal Atatürk’ün ölümü ile ilgili olarak haber yapılması, birtakım şüphelerin dile getirilmesi, buna ilişkin bilgi ve belgelerin haberde ve köşe yazısında gösterilmesi basın özgürlüğü kapsamında değerlendirilmekle birlikte, davacının murisi olan babası ile ilgili olarak somut olgu isnadı biçiminde kesin yargı içeren haberlerin basın özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, üç günlük yazı dizisi şeklindeki haberler ve köşe yazısı ile bu şekilde basın özgürlüğü sınırlarının aşıldığı ve hukuka aykırılık unsurunun gerçekleştiği, kişilik haklarına saldırının varlığını kabul eden direnme kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesi ile davacı vekilinin ve davalılar vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Daireye gönderilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; müvekkilinin babasının toplum nezdindeki konumu ve tarihsel kişiliği değerlendirildiğinde hükmedilen manevi tazminat miktarlarının çok az olduğunu, olayın vahametine göre müvekkili manevi açıdan tatmin etmekten uzak olup caydırıcı olmadığını, miktar yönünden kararın bozulması gerektiğini belirtmiştir.

Davalılar .... ve ... vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu köşe yazısı ve haberlerde Atatürk'ün ölümüne dair bazı şüphelerin basın ve ifade özgürlüğü kapsamında dile getirildiğini, kesin ibarelere yer verilmediğini, iddia kapsamında olduğunun vurgulandığını, haber ve köşe yazısına ilişkin toplumsal ilgi olduğunu, kişilik haklarına bir saldırı olmadığını, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; Yeni Şafak Gazetesinin 06-07-08.04.2015 tarihli sayılarında yapılan haberler nedeniyle davacının kişilik haklarının saldırıya uğradığı iddiası ile manevi tazminat, kararın yayınlanması ve kınama talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekili, davalılar .... ve ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harçlarının temyiz eden davacılar ve davalılar .... ve ...'e yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,13.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.