Esas No: 2023/3492
Karar No: 2024/2914
Karar Tarihi: 19.03.2024

**4. Hukuk Dairesi         2023/3492 E.  ,  2024/2914 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1652 E., 2022/1791 K.

HÜKÜM/KARAR : Davanın Kabulü/ İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Avanos Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/20 E., 2022/161 K.

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 19.03.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ... geldi. Davacı vekili Avukat ... geldi. Davacı ve davalı vekilinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 19.03.2024 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... San. Tic. A.Ş. ve ...'dan alacaklarına istinaden 13.03.2018 düzenlenme, 30.05.2018 vade tarihli 250.000,00 TL bedelli bono verildiğini, senet ödenmediği için davalı Orta Anadolu A.Ş. ve ... aleyhine Avanos İcra Müdürlüğü'nün 2021/281 sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, başlatılan icra takibi neticesinde davalı şirketin borca yetecek mal varlığının olmadığının tespit edildiğini, ancak 09.04.2018 tarihinde davalı borçlu şirketin üzerine kayıtlı olan dava konusu Nevşehir İli ... İlçesi .... Mah. 90 ada 3 parselde kayıtlı taşınmazı (hotel) diğer davalı şirkete satış sureti ile devrettiğini, devredilen taşınmazın otel olarak kullanılmakta olduğunu, söz konusu satış işleminin işletme devri niteliğinde olduğunu, taşınmazın otel olarak içindeki demirbaşları ile birlikte satıldığını, her iki şirketin de aynı alanda faaliyet gösterdiğini belirterek dava konusu taşınmaza ilişkin yapılan satış işleminin ve tasarrufların davacı açısından iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... ve .... San. ve Tic. A.Ş.; davaya cevap vermemiştir.

Davalı .... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davacının geçici ya da kesin aciz vesikası sunmadığını, davalı şirketler arasında işbu davaya konu gayrimenkulün satın alınmasından önce herhangi bir ticari ilişki olmadığını, davalı firmanın gayrımenkulün gerçek bedelini ödemek suretiyle satın aldığını, satın aldıktan sonra bu haciz ve ipotekleri ödemek suretiyle taşınmaz üzerindeki takyidatları çözdürdüğünü belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu yerin ticari faaliyet yürüten ticari işletme olduğu, davalılar arasında gerçekleştirilen satış sözleşmesinde taşınmazın bedelinin 21.000.000,00 TL olarak belirlendiği, mahkememiz yapılan keşifte taşınmazın satış tarihindeki bedelinin 15.925.183,90 TL olarak tespit edildiği, davalı ...'ın taşınmazı üzerinde ipotek ve hacizlerle gerçek bedelinden daha yukarıda bir bedelle satın aldığını kabul ettiği, söz konusu satışın ticari amaçlı yapıldığı ve davalı şirket sahiplerinin birbirini tanıdığı, dava konusu otel niteliğindeki taşınmazın niteliği ve değeri dikkate alındığında davalı borçlu şirketin mal varlığının tamamını oluşturduğu, bu nedenle kanun hükmü gereğince davalı ...'ın davalı borçlunun ızrar kastını bildiği, İİK'nın 280/3 maddesine göre, bu karinenin aksini ispat külfetinin borçlu ve/veya borçlu ile muamelede bulunan davalılara ait olduğunun belirtildiği, davalıların dosya kapsamındaki savunmaları dikkate alındığında üzerlerine düşen ispat külfetini usulüne uygun olarak yerine getirmedikleri gerekçesiyle davanın kabulü ile Nevşehir ili ... ilçesi .çelievler ... 90 ada 3 parsel sayılı taşınmazın davalılar arasında yapılan 09.04.2018 tarihli tasarrufun iptali ile Avanos İcra Müdürlüğü 2021/281 takip sayılı dosyasında ilgili taşınmaz üzerinde davacıya karar tarihindeki icra dosya miktarı ile sınırlı olmak üzere haciz ve satış isteme yetkisinin verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; kabul edilen mazerete rağmen, yargılamanın savunma haklarının kısıtlanacak şekilde sonlandırıldığını ve yokluklarında karar verildiğini, müvekkili şirketin dava konusu gayrimenkulü bedel ödeyerek, üzerindeki ipotek ve hacizlerin hepsinin ödemelerini yaparak edindiğini, alacağın 30.05.2018 tarihli bir bonoya ilişkin olup vade tarihinden 3 yıl sonra takibe konulduğunu, bunun gibi onlarca senet ihdas edilip müvekkilinin zarara uğratılabileceğini, davalı şirketlerden ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketinin küçük bir yerde faaliyet göstermekte olup eğer mali durumu herkesçe maruf ise davacı tarafın alacağının vadesinin geldiği tarihten itibaren üç yıl bekleyerek icra takibine girişmesinin de hayatın olağan akışına uygun düşmediğini, bu itibarla amacı bir işletme devralmak olmayıp salt bir gayrimenkul edinme kastı ile hareket eden ve bu uğurda gerekli bedellere katlanan müvekkilinin zarara uğratıldığını, davalı ... firmasının ticari defterleri incelenerek davaya konu iddia edilen senet borcunun var olup olmadığı ve satış tarihinden (tasarrufun yapıldığı tarihten) önce borcun doğup doğmadığının araştırılmasını talep ettiklerini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılması istemi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tasarruf konusu taşınmazın otel niteliğiyle tapuda kayıtlı olup ticari işletme niteliğinde olduğu ve İİK 280/son da belirtilen prosedüre uygun devrinin yapılmadığının belirlendiği gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 27 inci maddesi ile 184 ve 186 ncı maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27 nci maddesi “Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak; yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içerir.” hükmünü düzenlemektedir.

Somut olay incelendiğinde davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.vekilinin dosyaya 28.06.2022 tarihli son celseden bir gün önce 27.06.2022 tarihinde SBÜ İstanbul Haseki Eğitim Araştırma Hastanesi'nde geçirmiş olduğu cerrahi müdahale neticesinde 5 gün istirahatli olduğunu, yolculuk yapamayacağı için duruşmaya katılamayacağını bildirir mazeret dilekçesi sunduğu ve sözlü yargılamanın bir defaya mahsus ertelenmesini talep ettiği anlaşılmaktadır. İlk Derece Mahkemesince; 28.06.2022 tarihli son celsede davalı vekilinin bu mazeretinin kabulüne karar verildiği halde, taraf vekilinin yokluğunda yargılamaya devam edilerek esas hakkında karar verilmiştir. Halbuki, davalı vekilinin bu mazereti kabul edildiği halde, yeni duruşma günü tayin edilmeksizin yargılamanın sonlandırılması, davalının hukuki dinlenilme ve savunma hakkını sınırlar mahiyettedir.

İlk Derece Mahkemesince, açıklanan yön gözetilmeyerek, davalı tarafın savunma hakkı ihlal edilerek yazılı biçimde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden, kararın bozulması gerekmiştir.

2.Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

17.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davalıya verilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,19.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.