Esas No: 2020/1559
Karar No: 2020/3062
Karar Tarihi: 17.06.2020

**3. Hukuk Dairesi         2020/1559 E.  ,  2020/3062 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, ... Eczanesinin sahibi olduğunu, 01.05.2012 tarihinden bu yana kurumdan olan alacaklarından farklı tarih ve miktarlarda kesintiler yapıldığını, taraflar arasındaki protokole uyulmadığını, kendisine bu konuda her hangi bir tebligat yapılmadığını ve savunma hakkı verilmediğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500,00 TL kesintinin davalıdan faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş, davacı tarafın temyizi üzerine, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 20/06/2018 tarihli ve 2015/30510 Esas 2018/689 Karar sayılı ilamı ile; "... Mahkemece, alınan bilirkişi raporunda davacının iddiaları, protokol maddeleri yeterince irdelenmemiş, uygulanan kesintilerin taraflar arasındaki protokolün ve SUT' un hangi maddelerine dayandığı, davacıya kesinti uygulanırken protokoldeki hükümlere uygun davranılıp davranılmadığı yeterince tartışılmamıştır. O halde, mahkemece, konusunda uzman yargıtay, mahkeme ve taraf denetimine elverişli bir rapor alınarak, hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucunda; dosya yeniden ek rapor düzenlenmesi amacıyla bilirkişiye tevdi edilmiş, ibraz edilen rapor doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş; Hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Kural olarak bozma kararına uyulmakla bozma kararında belirtilen biçimde işlem yapılması yolunda lehine bozma yapılan taraf yararına kazanılmış hak, aynı doğrultuda işlem yapılması yolunda yerel mahkeme için zorunluluk doğar.

Belirtilmelidir ki; bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlanan bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Y.İ.B.K.).

Bu ilke kamu düzeni ile ilgili olup, Yargıtay'ca kendiliğinden dikkate alınması gerekir. Hâkimin değişmesi dahi açıklanan bu hukuki ilkeye etki yapamaz.

Somut olayda mahkemece; bozma kararına uyulduğu hâlde gerekleri yerine getirilmemiş, bozmaya uygun karar verilmemiştir. Şöyle ki; Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin ilamı ile; karara dayanak yapılan bilirkişi raporunun yeterli olmadığı açıkça belirtilmiştir. Ne var ki Mahkemece; bozma ilamına uyulma kararı verilmiş ise de, yeniden alınan ek bilirkişi raporu mahkeme ve taraf denetimine elverişli bir rapor değildir.

O halde mahkemece; davacının iadesini talep ettiği kesinti bedeline konu olan tüm reçetelerin davalı tarafından ibrazı sağlanarak, bu reçeteler üzerinde inceleme yapabilecek konusunda uzman eczacı, sayıştay denetçisi ve sosyal güvenlik uzmanından oluşan üçlü bilirkişi kuruluna dosyanın tevdii ile bu reçetelerde kesintiye sebep olan eksikliklerin tamamlanması mümkün eksikliklerden olup olmadığı hususu ile birlikte davacının yargılama süresince 2012 yılı protokolüne atıf yapmış olduğu da dikkate alındığında kesinti işlemine ilişkin olarak varsa bu protokolün davacı lehine hükümleri de değerlendirilmek suretiyle varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar vermek gerekirken, bozma ilamının gereği yerine getirilmeden, yetersiz bilirkişi raporu neticesinde yanılgılı değerlendirme ile hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

2-Bozma nedenine göre davacının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK'un 428. maddesi gereğince davacı yararına BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenlerle davacının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 17/06/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.