Esas No: 2023/11581
Karar No: 2023/12772
Karar Tarihi: 13.12.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/11581 E.  ,  2023/12772 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/347 E., 2023/554 K.

KARAR : Esastan Reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 5. İş Mahkemesi

SAYISI : 2018/74 E., 2019/449 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ve feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilleri murisi olan ...'ın davalı şirkette 10.01.2014 tarihi ile 05.04.2014 tarihleri arasında kesintisiz olarak çalıştığını, davalı şirketin murisin çalıştığı günleri sigortaya eksik bildirdiğini, muris ...'ın işten ayrılma tarihine kadar davalı şirket yanında şirketin yapımını üstlendiği ... Endüstri Meslek Lisesinin yapım işinde kalıpçı ustası olarak çalıştığını, davalı işverenin müvekkilinin sigortasını başlattığını ancak eksik gün bildirdiğini, müvekkilinin 2014/1 inci ayında 19 gün gösterildiğini, 2014/2, 2014/3 ve 2014/4 dönemlerinde sigortaya hiç gün bildirilmediğini, açıklanan ve yapılacak yargılama sonunda ortaya çıkacak deliller karşısında, davacı müvekkillerinin murisi ...'ın davalı işyerinde 01.02.2014 - 05.04.2014 tarihleri arasında günün asgari ücreti üzerinden ve sigortasız olarak çalıştığının tespitine, bu süreler içinde yatırılmayan primlerin davalı tarafından yatırılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar murisinin müvekkili firmanın "... Endüstri Meslek Lisesi" yapım işi inşaatında, bir kısım kalıp işlerinin yapımını üstlenen ... isimli alt işverenin yanında 2013 yılının Kasım, Aralık ve 2014 yılının Ocak ayında kısmi süreli olarak çalıştırıldığını, dava dilekçesinde iddia ve talep edildiği üzere müvekkili işyerinde 01.02.2014 - 05.04.2014 tarihleri arasında murisin müvekkiline ait herhangi bir işyerinde fiili çalışmasının olmadığını, alt işverenlik sözleşmesinde, kalıp ve demir işleri için işin süresinin 100 gün olarak belirlenmesine rağmen davacıların sadece kalıp işinde çalışan alt işverenin işçisi olan murisin 6 ay çalıştığına ilişkin iddialarının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacılar murisi olan ...'ın müvekkiline ait işyerinde alt işveren olan ... tarafından tıpkı diğer ...'ın işçileri gibi 2013 yılının kasım, aralık ve 2014 yılının ocak aylarında kısmi süreli olarak çalıştırıldığı gibi çalıştıkları sürelere ait çalışma ücretlerinin de müvekkili tarafından banka yoluyla işçilerin hesaplarına gönderildiğini ve işçilerin bugüne kadar herhangi bir itirazlarının da bulunmadığını, ayrıca müvekkilinin ... ile 01.05.2013 tarihinde yapılan ancak idareyle olan yazışmalardan dolayı 20/11/2013 tarihinde ifa edilmeye başlanan sözleşme ile işin süresinin davacılar tarafından iddia edildiği gibi 6 ay değil de 3 aydan biraz fazla süreceğini, davacılar murisinin çalıştığı dönemin kış mevsiminde olduğu için her gün çalışma yapılma olanağının bulunmadığını, 2013 kasım ayında 10 gün, aralık ayında 20 gün, 2014 yılının ocak ayında ise 19 gün çalışma imkanı bulunduğunu ve sadece bugünlerde çalışma yapıldığını, kaldı ki kış mevsiminde Kasım, Aralık ve Ocak ayında tam zamanlı çalışmanın gerek tabiat kurallarına gerekse işin niteliğine göre mümkün olmadığını, açıklanan ve resen gözetilecek sebeplerle, davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; 6552 Sayılı Kanun'un 64 üncü maddesi ile 30.01.1950 tarihli ve 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7 nci maddesine eklenen son fıkra ile müvekkili Kuruma davanın fer'i müdahil olarak yöneltileceği göz önüne alınarak işbu davaya fer'i müdahil sıfatı ile cevap verdiklerini, hizmet tespiti davalarının yasal dayanağının 5510 sayılı Kanun'un 86/9 maddesi olup, konuya ilişkin Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin emsal kararlarında da açıkça belirtildiği üzere bu tür davaların kamu düzenini ilgilendirdiğinden, işverenin kabulünün tek başına hukuki sonuç doğurmayacağını, bu davaların 5510 sayılı Kanun'un 86/9 maddesi gereğince 5 yıllık hak düşürücü süreye tabi olduğunu, bu nedenle araştırma sonucu saptanan hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren dava tarihine kadar 5 yıl geçmiş ise davanın hak düşürücü süre yönünden de reddini talep ettiklerini, kurum kayıtlarının resmi belge olması nedeniyle davacının resmi kayıtlarda görülmeyen hizmetinin varlığının kanıtlamasının ancak aynı güçte deliller ile mümkün olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla yasal düzenleme ile fer'i müdahil duruma gelen kurumları aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesini talep ettiklerini, arz ve izah edilen sebeplerle, davacı tarafça açılmış olan işbu davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, fer'i müdahil durumuna gelen kurumları aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne davacılar murisi Kerim Aslan'ın davalıya ait 1090189 sicil sayılı işyerinde 01.02.2014 - 05.04.2014 tarihleri arasında ayda 30 tam gün üzerinden hizmet akdine tabi olarak sigorta primine esas kazancın alt sınırından çalıştığının tespitine,karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı lehine olan tanık beyanlarının hükme esas alındığını ancak davalı lehine olan tanık beyanlarının da mevcut olduğunu, kış döneminde çalışma olmadığını, davacı murisinin çalıştığı sürelerin tamamının bildirimlerinin yapıldığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

2.Fer'i Müdahil SGK vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı murisinin tespit istenen tarihler itibariyle fiili çalışmasının olduğunun davacılar tarafından ispatlanmadığını,davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davalı... Mühendislik İnşaat Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili ve fer'i müdahil SGK vekilinin ... 5.İş Mahkemesinin 18.12.2019 tarih 2018/74 E 2019/449 K sayılı ilamına yönelik istinaf başvurusunun, HMK'nin 353/1-b maddesinin (1) numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili; istinaf gerekçeleri ile kararı temyiz etmiş ve bozulmasını istemiştir.

2. Feri Müdahil Kurum vekili; İstinaf gerekçeleri ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 86 ncı maddesinin dokuzuncu fıkrası hükümleridir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ve feri müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle, tanık anlatımları ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalı tarafa yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.