Esas No: 2023/1383
Karar No: 2024/340
Karar Tarihi: 15.01.2024

**11. Ceza Dairesi         2023/1383 E.  ,  2024/340 K.**

**"İçtihat Metni"**

K A N U N Y A R A R I N A

B O Z M A

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hakimliği

SAYISI : 2021/3630 Değişik iş

SUÇLAR : Dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik

İNCELEME KONUSU

KARAR : Kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddi

KANUN YARARINA

BOZMA YOLUNA

BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması

... Cumhuriyet Başsavcılığının 07.06.2021 tarihli ve 2020/67078 Soruşturma, 2021/49473 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii ... 4. Sulh Ceza Hakimliğinin 02.12.2021 tarihli ve 2021/3630 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 02.12.2021’de kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 14.03.2023 tarihli ve 2022/5036 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 06.04.2023 tarihli ve KYB-2023/34588 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 06.04.2023 tarihli ve KYB-2023/34588 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Resmi belgede sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından şüpheliler ... ve diğerleri haklarında yapılan soruşturma evresi sonunda suçun kanuni unsurlarının oluşmadığından ... Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 12/12/2019 tarihli ve 2019/182556 soruşturma, 2019/122934 sayılı kovuşturmaya yer olmadığı kararına karşı yapılan itirazın hakemlik sözleşmesinde bulunan imzanın müştekiye ait olup olmadığı hususunda imza incelemesi yaptırılması gerektiği gerekçesi ile soruşturmanın genişletilmesine, eksiklikler giderildikten sonra müştekinin itirazının değerlendirilmesi için Hakimliğe iadesine ilişkin ... 7. Sulh Ceza Hakimliğinin 21/04/2020 tarihli ve 2020/224 değişik iş sayılı kararını müteakip, ... Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 07/06/2021 tarihli ve 2020/67078 soruşturma, 2021/49473 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... 4. Sulh Ceza Hakimliğinin 02/12/2021 tarihli ve 2021/3630 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 71. maddesi ile değişik 173/3. maddesinde yer alan, "Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder..." ile aynı Kanun’un 173/4. maddesinde yer alan "Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir." şeklindeki düzenlemeler karşısında; benzer bir olay sebebiyle, Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 19/10/2020 tarihli ve 2020/2178 esas, 2020/5930 karar sayılı ilâmında da belirtildiği üzere, Sulh Ceza Hakimliğince soruşturmanın genişletilmesine karar verildikten sonra, Cumhuriyet savcısı tarafından eksikliklerin tamamlanmasını müteakip yeniden verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazı inceleyecek merciince, itiraz hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve önceden soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi nedeniyle itirazla ilgili bir karar verilmesi için dosyanın ilk merci hakimliğine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği nazara alındığında;

Dosya kapsamına göre, ... 7. Sulh Ceza Hakimliğinin 21/04/2020 tarihli ve 2020/224 değişik iş sayılı soruşturmanın genişletilmesi kararını müteakip, Cumhuriyet savcılığından talep edilen hususlarla ilgili eksiklikler giderildikten sonra daha önceden soruşturmanın genişletilmesine karar veren merciince itirazla ilgili bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yeniden verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve gereği için ilk mercii İstanbul 7. Sulh Ceza Hâkimliğine gönderilmesine dair karar verilmesi gerektiği gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.“

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172 nci maddesinin birinci fıkrası;

“(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir.

...“

Şeklinde düzenlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173 üncü maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında;

“(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.

(2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.

(3) (Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.

(4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.

...“

Hükümleri yer almaktadır.

3. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen Sulh Ceza Hakimliği, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.

4. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; ... Cumhuriyet Başsavcılığının 12.12.2019 tarihli ve 2019/182556 Soruşturma, 2019/122934 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına yönelik itiraz üzerine, merci ... 7. Sulh Ceza Hakimliğinin 21.04.2020 tarihli ve 2020/224 Değişik İş sayılı kararı ile "...soruşturmanın genişletilmesine, eksiklikler giderildikten sonra itirazın değerlendirilmesi bakımından dosyanın Sulh Ceza Hakimliğine iadesine..." karar verildiği ve yeniden yapılan soruşturma neticesinde ... Cumhuriyet Başsavcılığının 07.06.2021 tarihli ve 2020/67078 Soruşturma, 2021/49473 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına yönelik itiraz hakkında, bu kez ... 4. Sulh Ceza Hakimliğinin 02.12.2021 tarihli ve 2021/3630 Değişik İş sayılı kararı ile itirazın reddine karar verilmiş ise de; 5271 sayılı Kanun'un 173 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan, "Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir..." şeklindeki düzenleme karşısında, Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ilgili eksiklikler giderildikten sonra, daha önce soruşturmanın genişletilmesine karar veren merci tarafından itirazla ilgili bir karar verilmesi gerektiği nazara alınarak, yeniden verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz hakkında herhangi bir karar verilmemesi ve gereğinin takdir ve ifası bakımından dosyanın ... 7. Sulh Ceza Hâkimliğine gönderilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. ... 4. Sulh Ceza Hakimliğinin 02.12.2021 tarihli ve 2021/3630 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

15.01.2024 tarihinde karar verildi.