Esas No: 2021/72
Karar No: 2023/894
Karar Tarihi: 21.03.2023

**12. Ceza Dairesi         2021/72 E.  ,  2023/894 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Sanıklar hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 15.06.2016 tarihli ve 2013/510 Esas, 2016/727 Karar sayılı kararı ile taksirle öldürme suçundan, sanıklar ... ile ... hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 85 inci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca neticeten 1 yıl 11 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 51 inci maddesi gereğince hapis cezasının ertelenmesine, sanık ...'nin beraatine m karar verilmiştir.

2. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 04.01.2021 tarihli ve 2016/358337 sayılı hükmün onanması görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Katılanlar vekilinin sanıklar ... ve ... hakkında verilen mahkumiyet hükmüne ilişkin temyiz istemi:

1. Cezanın az olduğuna,

2. Sanıklar hakkında takdiri indirim uygulanmaması gerektiğine,

3. Suçun bilinçli taksirle işlendiğine ilişkindir.

B. Sanıklar ...-... müdafiinin temyiz istemi:

Kararın usule ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

Yerel Mahkemenin Kabulü:

1. Sanık ...'in Ortadoğu Mühendislik Şirketinin ortağı ve müdürü olduğu, sanık ...'un şirkette asansör bakım ve onarımından sorumlu usta olduğu, sanık ...'nin ... İşhanı'ndaki ... yerlerinden birinde çalışan işçi olduğu, olay günü zorunlu stajını tamamlamasına müteakip sigortasız çalıştırılan ...ın sanık ... ile birlikte ... İşhanına gelerek, 1. kattan itibaren asansör bakım ve onarımı yaparak 7. kata kadar çıktıkları, 7. katta ...'ın asansörün üzerinde çalıştığı, sanık ...'in makine dairesinde bakımla uğraştığı sırada ...'ın asansör ile kabin süspansiyonu ile duvar ve kat kapısı arasına sıkışarak öldüğü olayda; mahkemece meydana gelen kazada sanık ...'ün kusursuz, diğer sanıklar Muammer ve ...'in asli kusurlu oldukları kabul ve tespit edilerek uygulama yapılmıştır.

2. Katılanlar sanıklardan şikayetçi olduklarını beyan etmişlerdir.

3. Sanık ... savunmasında:

''..her sene sanat okulundan ilgili bölümlerde stajer öğrenci talep ediyoruz, maktulde bu şekilde bizim işyerimizde stajını yaptı tamamladı daha sonra staj bittikten sonra çalışmak istediğini söyledi hatta kendisi bize okul başladıktan sonra dahi hafta sonlarında çalışmak istediğini söylüyordu, ben bunları hala öğrenci olarak gördüğüm için kesinlikle herhangi bir kendi başına ... yaptırmıyorduk bizim işyerimize bağlı ustaların yanında gittiklerinde ustalara özellikle bu çocuklara herhangi bir ... yaptırılmaması sadece işi öğrenmesi için kendilerinin yaptırları işleri izlemesini tembihliyorduk, olay anında ben şehir dışındaydım daha sonradan olayı öğrendim, diğer sanık ... bizim işyerinde ustadır 25 yıllık deneyimi vardır...'' şeklinde beyanda bulunmuştur.

4. Sanık ... savunmasında:

''Saat 08:45 sularında farukla beraber ... işhanına gittik en altkata uyarıcı levhamızı koyduk tek tek üst katlara çıkıp her katta kapıları kontrol ettik 7. kata geldik kontrolümüz bittikten sonra asansörü vatandaşın kullanımına açtık ben faruka 'sen burada bekle ben Makine dairesine çıkacağım' dedim, yukarı çıktım, Makine dairesinin kapısını açarken asansörün hareket ettiğini fark ettim ancak vatandaş kullanıyordur diye aldırış etmedim, daha sonra kısık bir ses duydum hemen sigortayı kapattım, daha sonra da kazayı öğrenip ... arkadaşımı aradım ambulans çağırdım, anladığım kadarı ile ölen kişi karga burun anahtarla önce kabini bir aşağı kata indirmiş, daha sonra kapıyı kapatmış, bizim asansörün kabinin üst kısmı ile ilgili o gün herhangi bir işimiz yoktur bir ay önce asansör kabini ve üstü ile ilgili kontrolümüz yapmıştık, karga burunuda benim alet çantasından almış, karga burun da olay yerinde bulundu, en alt kata uyarıcı belge koymuştuk, ölen kişiyi kendi başına ... yapmaması konusunda daha önceden uyarmıştım, ayakkabıları içinde uyarmışımdır, normalde ucu demir ayakkabı giymesi gerekir ancak ayaklarının rahatsız olduğunu bu nedenle kumaş ayakkabı giydiğini söyledi '' şeklinde beyanda bulunmuştur.

5. Sanık ... savunmasında:

'' ..... Handaki inşaat firmasında çalışıyordum asgari ücretle çalışan elemandım sabah saatlerinde yine işe geldim, birden panik yaşanan ortamla karşılaştım, sorduğumda asansörde kazanın olduğunu söylediler ambulans geldi. Yukarı doktorlar çıktı,yukarıdan inenlerden duyduğum kadarı ile eks olmuş diyorlardı, başka da herhangi bir şekilde bilgim yoktur,herhangi bir kusurlu davranışım olabileceğini dahi düşünmüyorum kazanın neden yaşandığınıda bilmiyorum,suçsuz olduğum için beraatime karar verilmesini talep ediyorum'' şeklinde beyanda bulunmuştur.

6. Tanık ... beyanında:

'' ..Sanık ... bana telefon etti işyerinde kaza geçirdiklerini söyledi, bende sanık ...'in yanında çalışıyorum, işhanına gelirken 112 ambulansı aradım ambulansın yönlendirildiğini bana aktardılar, yukarı çıktığımda asansörün en üst sınırına göre 30-40 cm aşağıda olduğunu tespit ettim, 50-60 cm daha asansör kabinini el ile makine dairesinden çevirerek kabini aşağıya indirdik öleni kabinin üst kısmında oturur vaziyette bulduk, daha sonra Faruk'u dışarı aldık, 3-5 dk içinde ambulans geldi beyanım bundan ibarettir'...' demiştir.

7. 05.10.2015 tarihli elektrik mühendisi A sınıfı ... güvenliği uzmanı, makine mühendisi ... güvenliği uzmanı, ... güvenliği uzmanından oluşan 3 kişilik bilirkişi heyet raporunda:

''.. Sanık ...'ün apartman ve ya ... hanında yönetici olmadığından ve yasal olarak yönetim oluşturulmadığından olayda her hangi bir kusurunun olmadığı,

Sanık ...'in bu asansörün bakım işini şirket yetkilisi olarak üstlendiği, ... veren konumunda olduğu, işle ilgili belirli eksiklikleri tespit edip çalışanları eğitmek, önleyici tedbirleri almak ve ya aldırmak ile sorumlu olduğu, ölene gerekli ... güvenliği eğitim verilmesini sağlamadığı, ölenin eğitim aldığı belirtilmesine rağmen yetersiz olduğu, ... ile ilgili güvenli ... ortamı sağlanmadığı, denetlemediği, etkin organizasyon kuramadığı, ustaları denetlemediği, bu kapsamda kazalı asansördeki uygun olmayan revizyon setinde anahtar acil stop butonu olmadığı, olay sırasında bu buton basılı olarak ve asansör hareket ettirilmeksizin çalışmaların yapılması gerektiği, bu nedenlerle asli kusurlu olduğu,

Sanık ...'un da ustabaşı olarak ölenle birlikte olay yerine gittiği asansör bakımı konusunda sertifikası bulunmadığı, ancak 22-23 yıldır bu tür işleri yaptığından tecrübeli olduğu bu kişinin ölen gibi yeni başlayan kişilere asansör ile ilgili tehlikeleri bilerek bu asansördeki bakım yaptırmaması, sanığın öleni tek başına bırakıp üst kata çıktığı, daha önce ölenin tecrübesi olmamasına rağmen asansör üst kabinine çıkarılıp çalıştırıldığının anlaşıldığı, bu nedenle asli kusurlu olduğu'' kanaati bildirilmiştir.

8. 24.11.2014 tarihli Pamukkale Tapu Müdürlüğünden gelen yazıda ... İşhanındaki 27 bağımsız bölümün maliklerinin gösterildiği anlaşılmıştır.

9. 28.11.2014 tarihli Pamukkale Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğünden gelen yazı ve eklerinde; ... İşhanının projeler dosyasında asansör projesinin yer almadığı, inşaat ruhsatının 01.06.1981 tarihinde, yapı kullanım izin belgesinin 05.01.1987 tarihinde verildiği belirtilmiştir.

10. İşveren Ortadoğu Mühendislik Şirketinin ... İşhanındaki insan asansörünün bakımını 21.09.2000 tarihli ... hitaplı asansör bakım ve onarım teklifi üzerine sözlü anlaşma ile yapmaya başladığı anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Yapılan inceleme neticesinde yerel mahkemenin oluş ve kabulünde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

A. Katılanlar vekilinin temyiz istemi:

1. Cezanın az olduğu, takdiri indirim uygulanmaması gerektiği yönünden;

5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin, 5271 sayılı Kanun'un 251 inci maddesinin uygulanmasının hakimin takdirinde olduğu, mahkemece gerekçeli kararda gösterilen indirim uygulanma gerekçesinin yasal olduğu, 5237 sayılı Kanun'un 61 inci maddesinde yer verilen, suçun işleniş biçimi, sanıkların taksirinin yoğunluğu, meydana gelen zararın ağırlığı gibi ölçütler ile aynı Kanun'un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasına belirtilen cezada orantılılık ilkesi dikkate alınarak asli kusurlu kusurlu olarak bir kişinin ölmesine neden olan sanıklar hakkında belirlenen temel ceza miktarında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Suçun bilinçli taksirle işlendiği yönünden;

... Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliğine göre asansör bakım ve onarım işlerinin çok tehlikeli işler sınıfında yer aldığı, ölen ...'ın 01.01.1999 doğumlu olup olay tarihinde 17 yaşında olduğu, Çocuk ve Genç İşlerin Çalıştırılma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelikin 2 nci maddesine göre genç işçi olduğu, yönetmeliğin EK-3 numaralı tablosunda 16 yaşını doldurmuş 18 yaşını bitirmemiş genç işçilerin çalıştırılabilecekleri işlerin düzenlendiği, bu kapsamda asansör bakım ve onarım işinin tabloda yer almadığı, 6331 sayılı ... Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 15 inci maddesinde ''Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde çalışacaklar, yapacakları işe uygun olduklarını belirten ... raporu olmadan işe başlatılamaz.'', 17 nci maddesinde ''..Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde; yapılacak işlerde karşılaşılacak ... ve güvenlik riskleri ile ilgili yeterli bilgi ve talimatları içeren eğitimin alındığına dair belge olmaksızın, başka işyerlerinden çalışmak üzere gelen çalışanlar işe başlatılamaz.'' şeklinde düzenlemeler bulunduğu, ölenin ... raporunun, mesleki eğitim aldığına dair herhangi bir belgenin dosyada bulunmadığı anlaşılmakla, ölenin çalıştırılması yasak olan ... kolunda çalıştırılmasının, alınması zorunlu ... raporu olmaksızın ve zorunlu eğitim verilmeksizin işe başlatılmasının bilinçli taksir koşulları oluşturduğunun kabulü ile sanıklar hakkında bilinçli taksir hükümleri uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi hukuka aykırı bulunmuştur.

B. Sanık ...-... müdafiinin kararın usule ve yasaya aykırı olduğuna ilişkin temyiz istemi yönünden;

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı anlaşılmakla hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 15.06.2016 tarihli ve 2013/510 Esas, 2016/727 Karar sayılı kararına yönelik sanıklar ..., ... müdafii ile katılanlar vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

21.03.2023 tarihinde karar verildi.