Esas No: 2021/6538
Karar No: 2023/5641
Karar Tarihi: 30.10.2023

**8. Hukuk Dairesi         2021/6538 E.  ,  2023/5641 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

SAYISI : 1995/6E. 1997/4 K

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, yapılan temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davacı Hazinenin davasının reddine, davacı Abdülkadir ...'in davasından feragat etmesi nedeniyle reddine, katılanlar ... , ... , ... , ... ve ... müdahale taleplerinin reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının, davalı ... ve ... ... mirasçısı ...

tarafından temyiz edilmesi üzerine 25.03.2021 tarihli ek kararla, temyiz dilekçesinin süresi içerisinde verilmediği gerekçesiyle, temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiş olup, iş bu ek karar, davalı ... ve ... ... mirasçısı ... tarafından duruşma istemli olarak temyiz edilmiş olmakla; duruşma isteminin değerden reddine ve kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Kadastro sırasında, Diyarbakır ili Merkez ... Köyü çalışma alanında bulunan, 89 parsel ... 53.600 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, susuz tarla niteliğinde, hisseli olarak davalılar adına tespit edilmiştir.

2. Davacı Hazine vekili dava dilekçesinde; Diyarbakır ili Merkez ... Köyü 89 ve 91 parsel ... taşınmazların Devletin hüküm ve tasarrufunda olduğunu, tapu kaydına dayalı olarak tespit gördüğünü, ancak dayanak tapu kaydının taşınmazlara uymadığını, uysa dahi miktar fazlalığı bulunduğunu ileri sürerek, kadastro tespitlerinin iptali ile taşınmazların Hazine adına tescilini istemiştir.

3. Davacı Abdülkadir ... dava dilekçesinde; Diyarbakır ili Merkez ... Köyü 89 ve 91 parsel ... taşınmazların dedesi ...'den intikalen geldiğini ve bu taşınmazlarda hissesi bulunduğunu ileri sürerek, adına hissesi oranında tescilini talep ettikten sonra, yargılama aşamasında davasından feragat etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 26.04.1994 tarihli ve 1959/8 E. Esas, 1994/44 Karar ... kararı ile, davacı Hazine yönünden usulüne uygun açılmış bir davanın bulunmadığı, davacı Abdülkadir ...'in davasından feragat ettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen 26.04.1994 tarihli ve 1959/8 E. Esas, 1994/44 Karar ... kararı, davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

2. Temyiz incelemesi neticesinde, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 1.12.1994 tarihli ve 1994/7090 Esas, 1994/9685 Karar ... ilamıyla; "1957 yılında Hazine aleyhine kurulan hükmün, davacı Hazine tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtayca incelenerek Hazine lehine bozulduğu ve Hazinenin davaya devam ettiği açıklanarak, esas hakkında karar verilmesi" gereğine değinilerek ilk derece mahkemesi kararır bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozma İlamına Uyularak Verilen Karar

Bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda, İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacı Hazinenin davasının reddine, davacı ...'in davasından feragat etmesi nedeniyle reddine, katılanlar ... , ... , ... , ... ..., ... müdahale taleplerinin reddine, 89 parsel saylı 53.600 m2 miktarlı susuz tarla nitelikli taşınmaz ile 91 parsel ... 34.000 m2 miktarlı susuz tarla nitelikli taşınmazların, bilirkişi ... Koç tarafından düzenlenerek dosyaya sunulan 27.01.1997 günlü hisse nisbetini içerir kroki ve raporu ile 5.3.1997 günlü ek kroki ve raporunda tapu kayıt miktarı olarak belirlenen 24.000 m2 ile mütabakisi davalılar yararına zilyetlikten iktisap koşulları oluştuğundan, her birinin tamamı 672 tam pay kabul ve itibar olunarak bundan 24 hissesinin ... kızı ... adına, 3 hissesinin ... kızı ... adına, 3 hissesinin ... kızı ... adına, 9 hissesinin ... oğlu ... adına, 9 hissesinin ... oğlu ... adına, 9 hissesinin ... oğlu ... adına, 9 hissesinin ... oğlu ... adına, 96 hissesinin ... oğlu ... adına, 15 hissesinin ... oğlu ... adına, 15 hissesinin ... oğlu ... ... adına, 10 hissesinin ... oğlu ... adına, 10 hissesinin ... oğlu ... adına, 10 hissesinin ... oğlu ... ... adına, 450 hissesinin ... oğlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; bu karar, davacı Hazine tarafından temyiz edilmekle, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 24.11.1997 tarihli ve 1997/4155 Esas, 1997/5224 Karar ... ilamı ile onanarak 10.02.1998 tarihinde kesinleşmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen ve kesinleştirilen kararı, davalı ... ... ve ... ... mirasçısı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin murisi olan ...'un 1988 yılında, ... ...'un ise 2000 yılında vefat ettiğini, müvekkilinin muris Zeynep ...' un mirasçısı olmalarına rağmen taraf teşkili sağlanmadığını, muris ... ... karar tarihinde hayatta ise de yapılan tabligatın usulsuz olduğunu, zira, gerekçeli kararın tebliğ edildiği adreste oturmadığını, murislerin 91 parsel ... taşınmazdaki hisselerini sattıklarını, bu nedenle bu parsel yönünden her hangi bir hak iddialarının bulunmadığını, ancak murislerin 89 parseldeki hisselerini satmadıklarını ileri sürerek, temyiz dilekçesinin kabulü ile dava konusu 89 parsele yönelik verilen kararın bozulmasını istemişlerdir.

2. İlk Derece Mahkemesinin 25.03.2021 tarihli ek kararı ile, usulüne uygun tebligat yapılmadığı takdirde kanunda öngerilen kanuni sürelerin başlamayacağı, kesin olsada usulsüz olduğu iddia edilen tebligatların yapılmasından ve ilgili dosyanın kesinleşmesinden 20 yıldın fazla süre geçtiği, bu kadar uzun süre zarfında davalının ve talepte bulunanın mirasçılarının İlk Derece Mahkemesi kararından haberdar olmamalarının olağan akışa aykırı olduğu ve bu iddianın, 4721 ... Türk Medeni Kanunu'nun (4721 ... Kanun) 2 nci madde ile bağdaşmadığı gerekçesiyle, temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen ek kararı, davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

4. Davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekili, ek karara yönelik temyiz dilekçesinde özetle; esas hükme yönelik temyiz dilekçesindeki gerekçelerle, İlk Derece Mahkemesi ek kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, davada yöntemince taraf teşkilinin sağlanıp sağlanmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası,

3. Değerlendirme

1. Davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekilinin, İlk Derece Mahkemesinin temyiz dilekçesinin reddine dair 25.03.2021 tarihli ek kararına davalı ... ... yönünden yaptığı temyiz itirazlarının incelenmesinde; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına ve ilk derece mahkemesinin ek kararında yer alan bu yöndeki gerekçeler dikkate alındığında, 6100 ... Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de bulunmadığına var olmadığına göre, temyizen incelenen karar davalı ... ... yönünden usul ve Kanun'a uygun olup, davalı Zeynep ... ve ... ... mirasçısı ... vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler, davalı ... ... hakkındaki ek kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

2. Davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekilinin, İlk Derece Mahkemesinin temyiz dilekçesinin reddine dair 25.03.2021 tarihli ek kararına davalı ... yönünden yaptığı temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; davalı ...'un yargılama sırasında 1988 yılında vefat ettiği, ancak vefatından sonra davalı ...'un mirasçılarının davaya dahil edilmediği ve böylelikle yöntemince taraf teşkili sağlanmadan yargılamaya devam edilerek karar verildiği anlaşılmıştır. Oysa ki, taraf teşkilinin sağlanması kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olup, İlk Derece Mahkemesince yargılamanın her aşamasında re'sen göz önünde bulundurulmalıdır. Bu koşul yerine getirilmeden, davanın esasına girilerek karar verilmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, yargılama sırasında vefat ettiği anlaşılan davalı ...'un mirasçıları tespit edilerek, yöntemince davaya dahil edilmeleri suretiyle taraf teşkilinin (koşulunun) sağlanması ve akabinde işin esasına girilerek toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek ulaşılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yöntemince taraf teşkili sağlanmaksızın yargılamaya devamla esasa ilişkin hüküm kurulması isabetsiz olduğundan, temyiz dilekçesinin reddine dair ek kararın, davalı ... yönünden kaldırılması suretiyle hükmün bozulmasına ve bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekilinin, İlk Derece Mahkemesinin temyiz dilekçesinin reddine dair 25.03.2021 tarihli ek kararına davalı ... ... yönünden yaptığı temyiz itirazlarının, yukarıda (V.C.3.1.) nolu bentte açıklanan nedenlerle REDDİNE,

Davalı ... ve ... ... mirasçısı ... vekilinin, İlk Derece Mahkemesinin temyiz dilekçesinin reddine dair 25.03.2021 tarihli ek kararına ve esasa ilişkin kararına davalı ... yönünden yaptığı temyiz itirazlarının, yukarıda (V.C.3.1.) nolu bentte açıklanan nedenlerle kabulü ile ek kararının bu davalı yönünden KALDIRILMASINA ve İlk Derece Mahkemesinin esasa ilişkin kararının 6100 ... Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 ... Kanun'un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

Peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine,

1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

30.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.