Esas No: 2010/862
Karar No: 2010/7393
Karar Tarihi: 20.12.2010

**7. Hukuk Dairesi         2010/862 E.  ,  2010/7393 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacılar tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında 101 ada 36 ve 145 parsel sayılı sırasıyla 22094.31 m2 ve 6279.84 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar davacılar ... ve ...'ın zilyetliğinde olduğu belirtilerek 21.12.2005 tarih, 2290 sayılı ... İl Tarım Müdürlüğü Mera Komisyonu Kararı gereğince meradan açma yapmak suretiyle kazanıldığı ve zilyetlikle iktisap edilebilen yerlerden olmadığı nedeniyle mera niteliğiyle sınırlandırılmıştır. Davacılar ... ve ... satın almaya, miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine, dava konusu taşınmazların tespit gibi mera niteliğiyle orta malı olarak sınırlandırılmasına karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece dava konusu 101 ada 36 ve 145 parsel sayılı taşınmazların kamu malı niteliğinde mera olduğu kabul edilerek davanın reddine, dava konusu taşınmazların mera niteliğiyle sınırlandırılmasına karar verilmiştir.

Yanlar arasındaki uyuşmazlık dava konusu taşınmazların kamu malı niteliğinde mera olup olmadığı yönünde toplanmıştır.

Mahkemece dava konusu taşınmazların niteliğinin belirlenmesi yönünden yapılan keşifte ziraat mühendisi sıfatına sahip uzman bilirkişi yerine nedenleri gösterilmeksizin ziraat teknisyeni sıfatına sahip bilirkişi görev yapmış, keşifte dinlenen bilirkişi ve tanık sözleri ile tutanak bilirkişilerinin beyanları çeliştiği halde çelişkinin giderilmesi açısından tespit tutanağı bilirkişilerinin tamamı dinlenmemiştir. Öte yandan kadastro tespitine esas alınan 21.12.2005 tarih, 2290 sayılı ... Tarım Müdürlüğü Mera Komisyonu'nun kararı ve eki belgeler de getirtilmeden hüküm kurulmuştur. Eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak hüküm verilemez.

O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için tespite esas alınan komisyon kararı ve eki belgeler getirtilmeli, bundan sonra yöreyi iyi bilen elverdiğince yaşlı, yansız, dava konusu taşınmazların bulunduğu köye komşu köyler halkından seçilecek yerel bilirkişi ve tanıklar ve uzman ziraat mühendisi bilirkişi, tapu fen memuru, tespit bilirkişilerinin tümü hazır olduğu halde dava konusu taşınmazlar başında yeniden keşif yapılmalı, komisyon kararı ve eki belgeler yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi fen memuru eliyle yerine uygulanmalı, yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazların ve bitişiğinde 4342 sayılı Yasa ile yapılan tahsis nedeniyle mera olarak tespiti yapılan 101 ada 111, 33 ve 34 parsel sayılı taşınmazların öncesinin bilinmeyen bir zamandan beri geleneksel biçimde mera olarak kullanılıp kullanılmadığı yolunda tespit tutanağı bilirkişilerinden olaylara dayalı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile tespit tutanağı bilirkişilerinin beyanları çeliştiği takdirde tespit tutanağı bilirkişileri taşınmazlar başında ayrı ayrı dinlenerek yerel bilirkişi ve tanıkların anlatımları ile tespit tutanağı bilirkişilerinin beyanları arasındaki çelişki duraksamasız giderilmeli, öte yandan uzman ziraatçi bilirkişi aracılığıyla dava konusu taşınmazlar ile komşu mera parseli bizzat mahkemece görülüp gözlenmeli, taşınmazların fiziksel yapısı, meyil durumu, taş ve toprak unsurundan hangisinin galip olduğu ayrıntılı şekilde keşif tutanağına geçirilmeli, komşu taşınmazların toprak yapısı ile dava konusu taşınmazların toprak yapısı mukayese edilmeli, bu fiziksel olgular da keşif tutanağına geçirilmeli, dava konusu taşınmazlara komşu taşınmazların tespit tutanakları içeriğine göre tespitlerine bir kayıt ve belge esas alınmadığı dikkate alınarak tutanakları içeriğinde vurgulanan maddi ve hukuki olgularla yerel bilirkişi ve tanık sözleri denetlenmeli, belge esas alınmış ise sözü edilen belgelerin nizalı parsel yönünü ne biçimde ve kimin yeri olarak sınır gösterdiği incelenmeli, davalı olup olmadıkları tespitlerinin kesinleşip kesinleşmediği incelenip irdelenmeli, dava konusu taşınmazların kamu malı niteliğinde mera olmadığı sonucuna varıldığı takdirde, yeterli biçimde zilyetlik araştırması yapılmalı, özellikle uzman bilirkişi fen memurundan keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetlemeye, uzman ziraat mühendisi bilirkişiden ise mahkemenin keşif tutanağına geçen gözlemini yansıtmaya elverişli ayrıntılı, gerekçeli rapor alınmalı, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece bu olgular gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi 3402 Sayılı Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmünde öngörülen sınırlamalar gözönünde tutularak davacıların bayii ...'ın aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz mal tespit ya da tescil edilip edilmediği hususunun Kadastro Müdürlüğü, Tapu Sicil Müdürlüğü ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulup saptanmaması dahi isabetsiz, davacılar ... ve ...'ın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan 82.80 TL harcın istek halinde hükmü temyiz eden davacılara iadesine, 20.12.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.