Esas No: 2016/13425
Karar No: 2018/10468
Karar Tarihi: 12.12.2018

**10. Hukuk Dairesi         2016/13425 E.  ,  2018/10468 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, fer’i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, davacının 01.08.2000 - 31.03.2011 tarihleri arasında Üsküdar Cumhuriyet Lisesinde hizmet akdine tabi olarak geçen ve Kuruma bildirilmeyen çalışma sürelerinin tespiti istemine ilişkin olup, Mahkemece, davalı olarak gösterilen ...’nin tüzel kişiliğinin olup olmadığı ve işveren sıfatına haiz olup olmadığı araştırılmaksızın, yapılan yargılama sonunda, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

506 sayılı Kanunun 4. maddesinde “sigortalıları çalıştıran gerçek ve tüzel kişiler” işveren olarak tanımlanmıştır. “Çalıştıran” olgusu, tespiti istenen sürelere ilişkin hizmet akdinin tarafı konumunda olan ve hizmet akdini düzenleyen “işvereni” ifade etmektedir. Hizmet tespitine yönelik davalarda, çalışma ilişkisinin nitelik ve süresinin belirlenmesinde, bu yöndeki işyeri bilgi ve belgelerine ulaşılmada, kısacası, davanın sübutu ve verilen kararın infazı açısından, işverenin kim olduğunun bilinmesinde yasal zorunluluk vardır.

Böylelikle somut olayda, mahkemece davacının çalıştığı sürelerde işverenin veya işverenlerinin kim olduğu, okul idaresi mi yoksa dernek tarafından mı çalıştırıldığı usulünce yapılacak araştırma neticesi tam olarak saptanmalı, davalı okul aile birliğinin tüzel kişiliği veya dernek statüsünde olduğu kanaatine varılması halinde, isim ve ünvanının tam olarak belirlendikten sonra husumet tespit edilen tüzel kişiliğe yöneltilmeli, araştırma sonucunda davalı okul aile birliğinin tüzel kişilik statüsünde bulunmaması ve çalışma süresinin başlangıç tarihinden itibaren işverenin okul idaresi olduğu kanaatine varılması halinde ise esas itibariyle işyerinin Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı ve halen anılan Bakanlık bünyesinde faal olması nedeniyle Milli Eğitim Bakanlığı'na husumet yöneltilmesi gerektiği gözetilmeli ve sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, fer’i müdahil Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 12/12/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.