Esas No: 2024/4506
Karar No: 2025/1470
Karar Tarihi: 06.02.2025

**5. Hukuk Dairesi         2024/4506 E.  ,  2025/1470 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/540 Esas, 2024/337 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Anamur 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/92 Esas, 2020/149 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Mersin ili, ........ ilçesi, ........köyü 109 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin mülkiyet ihtilafı ile ilgili dava sonucunda belli olacak hak sahipliği durumuna göre hak sahiplerine ödenmek üzere üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılarak karar kesinleştiğinde davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda kapitalizasyon faiz oranının hatalı hesaplandığını, ürün net gelirinden tüm masrafları çıkarılmadan hesaplama yapıldığını, taşınmaz üzerinde yetişen ürünlere ilişkin fiyatın yıllık ortalaması alınması gerekirken sadece en yüksek fiyatın baz alınarak taşınmazın fiyatının belirlendiğini, bu nedenle yapılan hesaplamaların yanlış olduğunu, kapitalizasyon faiz oranının en az %5-6 olarak tespit edilmesi gerektiğini, kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu, yerel mahkemece idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sulu tarım arazisi olduğu münavebeye çilek, buğday, saman, yerfıstığı, saman ürünlerinin alındığı, bu ürünlere göre ilçe tarım verileri kullanılarak kamulaştırma bedelinin hesaplandığı, metrekare fiyatının 56,255 TL bulunarak kamulaştırma bedeline hükmedildiği, dava konusu taşınmazın sulu arazi vasfında kabulü ile sulu arazi vasfına göre kapitalizasyon faiz oranının %4 kabul edilerek İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine uygun şekilde değerinin tespitinde usul ve kanuna aykırılık bulunmadığı tespit edilmekle davacı idare vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda kapitalizasyon faiz oranının hatalı hesaplandığını, ürün net gelirinden tüm masrafları çıkarılmadan hesaplama yapıldığını, taşınmaz üzerinde yetişen ürünlere ilişkin fiyatın yıllık ortalaması alınması gerekirken sadece en yüksek fiyatın baz alınarak taşınmazın fiyatının belirlendiğini, bu nedenle yapılan hesaplamaların yanlış olduğunu, kapitalizasyon faiz oranının en az %5-6 olarak tespit edilmesi gerektiğini, davanın uzamasına idare sebebiyet vermediğinden faiz işletilmemesi gerektiğini, tapu kaydındaki haciz, ipotek gibi şerhlerin kaldırılmasına yönelik hüküm kurulması gerektiğini ileri sürerek kararı temyiz etmiştir.

C.Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalılar arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmazın zeminine 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde, adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin mülkiyet ihtilafıyla ilgili dava sonucunda belli olacak hak sahibine ödenmesinde, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Dava konusu taşınmazın hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özelliklerine ve dosya kapsamına göre uygulanan kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranı uygun görülmüştür.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.