Esas No: 2010/2925
Karar No: 2012/2625
Karar Tarihi: 23.02.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/2925 E.  ,  2012/2625 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

ASIL DAVADA DAVACI

BİRLEŞEN DAVADA

Vekili : Av. ...

ASIL DAVADA

BİRLEŞEN DAVA : Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2002/845 Esas

Vekili : Av. ...

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 31.12.2009 tarih ve 2009/451-2009/992 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi Eti Alüminyum A.Ş. ve Eti Maden A.Ş. vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 21.02.2012 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı - karşı davalı Dabko Mar. Den. Marina İşl. Tur. ve Sın. Mam. Tic. A.Ş. vekili Av. Kerem Çevik ile birleşen davada davacı ... Maden İşt. A.Ş. vekili Av. Akın Avşar dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı-birleşen davada davalı vekili, davalının 25.000 m/ton petrol koku’nun 3 parti halinde taşınması için açtığı ihaleye katılıp, Çin-Zhenjiang’tan/Türkiye Antalya’ya taşınacak yükün ihalesini aldığını, taşıma işinin ilk partisinin 04.03.2002 tarihinde başlayıp, yükün tahliyesinin Antalya Limanı’na yapıldığını, müvekkilinin taşıma ile ilgili faturasını düzenlediğini, davalının taşımanın geç yapıldığını ileri sürerek cezai şart kestiğini, oysa, taşıtan/gönderilen konumundaki karşı tarafın taşımanın part cargo (kısmi yük/kırkambar) olarak yapılacağını bildiğini, son yüklenen yükün ilk tahliye edilen yük konumunda olması sebebiyle taşıtan davalının bu denizcilik taşımaları ilkelerinden haberdar olduğu ve geminin tahliyesine kadar bir zarara uğradığından veya herhangi bir cezai şart kesintisi yapacağından söz etmediğini, sözleşmede taşıma süresinin 67 gün yerine sehven 27 gün olarak yazılmış olmasının, sözleşmeye hakimin müdahalesini gerektirdiğini, TTK’nun 1069 ve 1077. maddesi hükümlerine göre gönderilen davalının malı teslim almakla navlun ve navlun teferruatından olan bütün masrafları ödemek zorunda olduğunu, öte yandan gerek taşıma teklifinin, gerekse taşıma sözleşmesinin geçersiz olduğunu, kaldı ki BK'nun 152/son maddesi gereğince de davalının hiçbir ihtirazi kayıt dermeyan etmeden akdin ifasını ve edayı kabul etmiş olması karşısında cezai şartın istenemeyeceğini ileri sürerek, bakiye navlun alacağı (121.400)USD’nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, hakimin sözleşmeye müdahale ederek taşıma süresinin 67 günden az olamayacağının ve taşıma teklifinin davacıyı bağlamayacağının tesbitine, taşıma akdinin feshine karar verilmesini talep ve dava etmiş, birleşen davaya cevabında ise, taraflar arasındaki sözleşmenin 16.maddesi uyarınca davayı tek başına Eti Alüminyum A.Ş’nin açmasının mümkün olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir. .../...

2010/2925

2012/2625

-2-

Davalı vekili, taşıma sözleşmesinin tarafının Eti Alüminyum A.Ş. olup, Eti Holding A.Ş’ne husumet yöneltilemeyeceğini, davacının taşıma süresinin 27 gün olarak belirlenmesine karşın ilk parti mal taşımasının (38) gün gecikmeyle Antalya Limanı’na ulaştığını, taraflar arasındaki sözleşmenin 13.maddesi uyarınca belirlenen (121.153,54)USD gecikme cezasının toplam navlun tutarından kesilerek bakiye navlunun davacıya ödendiğini, olağan taşıma süresinin 27-35 gün arasında değişmekte olup, davacının seyir süresinin sehven 27 gün olarak yazıldığı iddiasının doğru olmadığını, sözleşmenin 13 ncü madde uyarınca müvekkilince feshedildiğini belirterek, davanın reddini istemiş, birleşen davasında ise, sözleşmenin 12.maddesi uyarınca boşaltma limanıyla ilgili olarak 3.613,19 USD dispeç alacaklarının doğduğunu, bunun TL karşılığının ise 5.955.476.549 TL olduğunu, davalı firmanın 2.parti ürünü sözleşmeye uygun olarak süresinde taşımamasından dolayı 16.07.2002 tarihinde sona eren akreditif vadesinin 30.08.2002 tarihine kadar uzatılmak ve bunun sonucunda bankaya temdit, damga vergisi ve BSMV için 1.954.863.135 TL ve 4.910 USD ödenmek zorunda kalındığını, 4.910 USD temdit masrafının ise TL karşılığının 8.329.009.760 TL olduğu, malzemelerin satın alındığı Çin Firması’na 2.parti ürün sevkiyatının geç yapılması nedeniyle 225.583,68 Yuan (27.377,35 USD) ardiye masrafı ödendiğini, bunun da ödeme tarihindeki TL karşılığının (44.787.253.789)TL olduğunu belirterek, (5.955.476.549) TL dispeç bedeli, (44.787.253.789) TL ardiye masrafı, (8.329.005.760) TL akreditif teyit komisyonu ile (1.954.863.135) TL akreditif temdit masrafının ödenme tarihlerinden itibaren işleyecek 6183 Sayılı Yasa’da belirtilen faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ve KDV’si ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, asıl davanın reddine, birleşen davanın toplam 55.071,11 YTL üzerinden kısmen kabulüne, fazla istemin reddine dair verilen karar davacı birleşen davada davalı vekilince temyizi üzerine Dairemizin 04.11.2008 tarihli kararı ile bozulmuş, davacı birleşen dava davalısı Dabkomar A.Ş. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuş, bu kez Dairemizin 28.05.2009 tarihli kararı ile karar asıl dava yönünden de bozulmuştur. Mahkemece bozma ilamına uyularak asıl davada talep edilen cezai şart kesintisinin ödenmesine ilişkin talep yönünden, taşımanın üç parti halinde yapılmasının kararlaştırıldığı, birinci parti taşımanın ifasını davalı taşıtanın ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin kabul etmiş olması nedeni ile bu kısmı karşılayan cezai şart hakkının düştüğü, birleşen dava yönünden ise, taşıtanın istemleri arasında olan dispeç bedeline yönelik isteminin ilk kurulan hüküm ile reddedildiği, bu hususun derecattan geçerek kesinleştiği, akreditif vadesinin uzatılmasına yönelik temdit masrafı, damga vergisi ve BSMV isteminin yerinde olduğu, bozma ilamı ile araştırılması istenilen ardiye masrafına ilişkin talep yönünden ise, talep edilen bu bedelin dava dışı yükletene ödendiği kanıtlanamadığı, davalı - karşı davacı taşıtanın sözleşmenin ifasından kaynaklanan alacağının bulunması nedeni ile davacı taşıyanın sözleşme uyarınca vermiş olduğu teminat mektubunun, teminat vasfının devam ediyor olması nedeni ile iadesine yönelik isteminin yerinde olmadığı gerekçesi ile asıl davada, davanın kabulü ile 120.400 USD nin 3095 SK nun 4/a maddesi uyarınca 28.05.2002 tarihinden itibaren faizi ile davalılardan fiili ödeme günündeki kur karşılığının tahsili ile davacıya verilmesine, davacının teminat mektubunun iadesine ilişkin isteminin reddine, birleşen davada davanın kısmen kabulü ile 8.329 TL’nın 01.08.2002, 1.945,86. TL’nın 16.07.2002 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı asıl davada davalı ...Ş. ve Eti Maden İşl. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

.../...

2010/2925

2012/2625

-3-

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı (birleşen davada davacı) Eti Alüminyum A.Ş vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Eti Holding A.Ş. (Eti Maden A.Ş.) vekilinin temyiz itirazlarına gelince; asıl davada husumet Eti Alüminyum A.Ş.’ne yöneltilmiş ve Eti Holding A.Ş. ( Eti Maden A.Ş.) temsilci olarak gösterilmiştir. Bu durumda Eti Holding A.Ş. (Eti Maden A.Ş.) aleyhine asaleten açılan bir dava bulunmadığı halde mahkemece hükmedilen alacağın bu davalıdan da tahsiline imkan verilecek şekilde “ davalılardan” tahsiline şeklinde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın Eti Holding A.Ş. (Eti Maden A.Ş.) lehine bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı (birleşen davada davacı) Eti Alüminyum A.Ş vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle Eti Holding A.Ş. (Eti Maden A.Ş.) vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın Eti Holding A.Ş. (Eti Maden A.Ş.) yararına BOZULMASINA, takdir olunan 900,00 TL vekalet ücretinin asıl davada davacı birleşen davada davalı Dabko Mar. Denizcilik Marina İşl. Tur. Ve Sınai Mal. Tic.A.Ş.'den alınarak birleşen davada davacı ... Holding A.Ş.'ye verilmesine, takdir olunan 900,00 TL vekalet ücretinin asıl davada davalı ...Ş.'den alınarak asıl davada davacı birleşen davada davalı Dabko Mar. Denizcilik Marina İşl. Tur. Ve Sınai Mam. Tic.A.Ş.'ye verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 11.108,85 TL temyiz ilam harcının temyiz eden asıl davada davalı ...Ş.'den alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden birleşen davada davacı ... Maden (Eti Holding A.Ş.)'ye iadesine, 23.02.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Eti Alüminyum

11.126,00 H

17,15 PH

11.108,85 BK

27.02.2012 - SK