Esas No: 2024/8450
Karar No: 2024/8540
Karar Tarihi: 16.09.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/8450 E.  ,  2024/8540 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/165 E., 2024/29 K.

KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen sigortalılık başlangıç tespiti ve aylığa hak kazandığının tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 01.06.1988 olduğunun tespiti, yaşlılık aylığı tahsis talebini reddeden Kurum işleminin iptali ve 01.08.2016 tarihinden başlayarak tahakkuk edecek aylıkların ödeme tarihlerinden başlayacak yasal faizi ile birlikte davalı Kurumdan tahsili istemine ilişkindir.

II. CEVAP

Davalı Kurum cevap dilekçesinde, bu tür davaların kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile re'sen araştırma ilkesine tabi olduğunu, eylemli ve gerçek biçimde çalışmanın varlığı saptanmadıkça hizmet sözleşmesine dayalı sigortalılıktan söz edilemeyeceğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.09.2021 tarih ve 2019/415-2021/562 sayılı kararı ile davanın reddine dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince temyiz talebinde bulunmuştur.

2.Daire kararında; ".. öncelikle davacıdan sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitini istediği tarih olan 01.06.1988 tarihinde, hangi plakalı araçları kullandığı, yurt içinde kamyonla dağıtımda bulunduğu yerlerin nereler olduğu sorulmalı; bu hususlara dair beyanları çerçevesinde bildirilen plakalara ve dağıtım yerlerine ilişkin araştırma yapılarak davacının talep döneminde bu araçları kullanıp kullanmadığı saptanmalı, dağıtımda bulunulduğu iddia edilen yerlerdeki işverenlerin ve çalışanlarının beyanları alınmalı, öte yandan, işe giriş bildirgesinde sicili yer alan davacının babasına ait işyerinin çevresinde araştıma yapılarak, komşu işyerleri tespit olunmalı, tespit edilen komşu işyerlerinin işveren ve çalışanlarının, davacının talep dönemi itibari ile çalışıp çalışmadığına yönelik beyanlarına başvurulmalıdır... " şeklindeki gerekçe ile karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme sonucu hüküm kurulduğunu, hükmün gerekçe içermediğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, sigortalılık başlangıç tespiti ve aylığa hak kazandığının tespiti noktasında bulunmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un geçici 7 nci maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 108 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1-Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2- Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

16.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.