Esas No: 2022/356
Karar No: 2023/352
Karar Tarihi: 31.01.2023

**6. Hukuk Dairesi         2022/356 E.  ,  2023/352 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/367 E., 2021/462 K.

DAVA TARİHİ : 23.07.2014

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davacıların tapu iptali ve tescil taleplerinin reddine, tazminata yönelik taleplerin kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... İnşaat Mühendislik Gıda Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 31.01.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir..

Belli edilen günde davalılar vekili Avukat ... ve şirket yetkilisi ... ... ile davacılar vekili Avukat ...'ın gelmiş olmalarıyla durşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri ile davalılardan ... arasında... mevkii 345 pafta, 3362 ada 1 ve 3078 ada 4 no.lu parsel sayılı taşınmazlardaki ... hissesi için diğer hissedarlarla birlikte Kayseri 5.Noterliğinin 05.10.2007 tarih ve 25528 yevmiye sayılı düzenleme şeklinde daire karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, inşaat süresinin bitmiş olup aradan çok uzun bir süre geçmesine rağmen verilmesi gereken dairelerin teslim edilmediğini, müvekkillerinin tapuya gittiklerinde daha önce verdikleri vekaletname ile hisselerinin üçüncü kişilere devredildiğini gördüklerini, dava konusu 1 parsel B blokta davalı ... İnşaat Şirketi adına 11. kat 43 no.lu daire ile zemin katta 49 no.lu dükkanın kaldığını, diğer dairelerin üçüncü kişilere satıldığını, kendileri dışındaki diğer arsa hissedarlarına dairelerinin teslim edildiğini gördüklerini, taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre dairelerin teslim tarihinin 05.04.2010 tarihi olduğunu belirterek davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürün Tic. San. Ltd. Şti. adına olan Kayseri ili Melikgazi ilçesi 3362 Ada, 1 no.lu parselde B blok 11. kat 43 no.lu dairenin tapu kaydının iptali ile müvekkillerinden 1/3 hissesinin ..., 2/3 hissesinin ... adına tapuya kayıt ve tesciline, aynı yer zemin kat 49 nolu dükkanın değeri 2 adet daire değerine eşit olduğu takdirde davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürün Tic. San. Ltd. Şti. adına olan tapu kaydının iptali ile davacılar adına 1/3 hissesinin Servet İnan, 2/3 hissesinin ... adına tapuya kayıt ve tesciline, dükkan değerinin 2 adet daire değerinden daha az olması halinde davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürün Tic. San. Ltd. Şti. adına olan tapu kaydının iptali ile davacılar adına 1/3 hissesinin ..., 2/3 hissesinin ... adına tapuya kayıt ve tescili ile kalan değerin parasal karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak 1/3 hissesinin davacı ...'a, 2/3 hissesinin ...'a dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte ödenmesine, dükkan değerinin 2 daire değerinden daha fazla olması halinde ise 2 daire değeri kadarının tapu hissesine oranlanarak 2 daireye isabet eden hissesi oranında davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürün Tic. San. Ltd. Şti. adına olan tapu kaydının iptali ile iptal edilen bu hissenin 1/3 hissesinin ..., 2/3 hissesinin ... adına tapuya kayıt ve tesciline, tapu iptal ve tescil taleplerinin kabul görmemesi halinde terditli olarak 3 adet dairenin dava tarihindeki değerlerinin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak 1/3'ünün davacı ...'a, 2/3'ünün ise davacı ...'a ödenmesini, geç teslim nedeni ile kira şartı ceza bedeli olarak dava tarihi itibari ile hesap edilen 23.100 Euro'nun ve Euro üzerinden faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak 1/3'ünün davacı ...'a, 2/3'ünün davacı ...'a ödenmesini, ödemenin Euro olarak yapılmasını kabul görmediği takdirde talep edilen miktarın dava tarihindeki Euro/TL kuru üzerinden hesaplanan 66.000,00 TL kira bedelinin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak 1/3 ünün davacı ...'a 2/3'ünün davacı Saniye Oğuz'a ödenerek, ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... İnşaat Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacılar arasında hukuki bir ilişkinin bulunmadığını, bu nedenle müvekkilinin davanın tarafı olmadığını, müvekkili ile diğer davalı ... arasında yapılan 31.07.2010 tarihli sözleşmenin devir sözleşmesi olmadığını, söz konusu sözleşmenin alt yüklenici sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin alt yüklenici olarak asıl iş sahibine karşı sorumluluğunun olmadığını, asıl yüklenici ile iş sahibi arasındaki sözleşmede iki ayrı alanda yapılacak iki blok inşaatına ilişkinken, müvekkili ile ana yüklenici ... arasında sadece 3362 ada 1 parselde yer alan B blok inşaatının yapım işinin üstlendiğini, müvekkilinin alt yüklenici olarak kendisine düşen yükümlülükleri tam olarak ve zamanından önce yerine getirildiğini, B Blok inşaatının 07.01.2013 tarihinde bitirildiğini, mesken ruhsatının alınarak ... ve onun gösterdiği diğer kimselere teslim ettiğini, kira tazminatı talebinin mümkün olmadığını, müvekkilinin tarafı olmadığı bir sözleşmeden doğan yükümlülüklerden sorumlu tutulamayacağını, davacılar ile diğer davalı arasında yapılan sözleşme hükümlerinin müvekkilini ilgilendirmediğini, davacılara karşı sorumluluğu diğer davalı ...'a ait olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte bir sorumluluk yüklenecekse, müvekkilinin diğer davalı ile yapmış olduğu alt müteahhitlik sözleşmesine göre inşaat bitiş süresinin 31.12.2013 tarihi olduğunu ve sorumluluğun bu tarihten itibaren işletilmesi gerektiğini, davacılar ile diğer davalı arasında yapılan sözleşmede cezai şart başlangıç tarihinin belirlenmemiş olduğunu ve 30 aylık sürenin nereden başlayacağının da net olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı Mahmet Kuş cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 01.12.2018 tarihli ve 2015/154 Esas, 2018/24 Karar sayılı kararı ile tapu iptal tescil talebinin reddine, tazminat talebi yönünden davanın kabulüne, 181.904,60 TL daire bedeli ile 22.289,96 TL'nin kiraya ilişkin cezai şart olarak dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 363.809,20 TL daire bedeli ile kira tazminatı olarak 44.579,92 TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Karar davacılar ve davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürn. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmiştir.

2.Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 04.03.2019 tarih, 2018/3962 Esas, 2019/900 Karar sayılı bozma ilamı ile davalı şirket vekilinin tüm temyiz itirazları reddedilmiş, davacıların temyiz itirazı kabul edilerek tapu iptâli ve tescil istemine yönelik davanın reddine, daire bedelleri ve kira tazminatı istemlerine yönelik davanın kabulüne karar verilmiş ise de; davacıların öncelikli isteminin tapu iptâli ve tescil olduğu, terditli istemlerde ilk talebin değerlendirilmesinin zorunlu olduğu, bu mümkün olmaz ise terditli istemin nazara alınacağı, davacılar ile davalı ... arasında yapılan sözleşmede bir dairenin ...'a, iki dairenin ...'a verileceğinin kararlaştırıldığını, davaya konu bağımsız bölümlerden 11. kat 43 no.lu dairenin halen davalı şirket adına kayıtlı olduğundan ve davacıların öncelikli olarak Servet İnaç adına 1/3, ... adına 2/3 oranında pay ile tapu iptâli ve tescil talep ettiklerinden anılan bağımsız bölümün 1/3 ünün ..., 2/3 ünün ise ... adına tesciline karar verilmesi gerekirken gerekçe gösterilmeden terditli talep olan bedel yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.

3.Mahkemenin 10.12.2019 tarihli ve 2019/167 Esas, 2019/480 Karar sayılı kararı ile davanın kabulü ile dava konusu Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, Demirciyazısı Mahallesi, 3362 ada, 1 no.lu parsel, B blok, 11. kat, 43 no.lu bağımsız bölümdeki taşınmazın davalı adına olan tapunun iptali ile bağımsız bölümün 1/3'ünün davacı ... adına 2/3'ünün ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

4.Karar davacılar ve davalı ... İnş. Müh. Gıd. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmiştir.

5.Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 22.01.2021 tarih, 2020/1399 Esas, 2021/151 Karar sayılı bozma ilamı ile davalı yüklenici ... İnş. Müh. Gıda Ürn. San. Tic. Ltd. Şti.’nin tüm, davacıların bozma kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları reddedilerek tapu iptâli ve tesciline karar verilen B blok 11. kat 43 no.lu bağımsız bölüm dışında kalan davacılara isabet edip de tapu iptâli ve tescil imkânı bulunmayan 2 adet bağımsız bölümün toplam değeri bulunup bu bedelden davacıların hisselerine düşen kısımların davalılardan tahsiline ve yine bozma kapsamı dışında kalarak kesinleşen gecikme bedeli, cezai şart ve tazminat alacaklarının da tüm davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulduğuna dair 01.02.2018 tarihli kararın davalı ...’un temyizinin bulunmaması sebebiyle tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine ve halen davalı yüklenici şirket adına olan B blok 11. kat 43 no.lu bağımsız bölümün de şimdiki gibi tapu kaydının iptâli ile arsa payları oranında davacılar adına tesciline karar verilmesi gerekirken yanlış değerlendirme sonucu sadece bir adet bağımsız bölümle ilgili tapu iptâli ve tescile karar verilmesi doğru olmadığı gerekçesi ile kararın ikinci kez bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

1.Davacıların 2 adet dairenin tapu iptali tescil taleplerinin REDDİNE, terditli ikinci talepleri olan tazminata yönelik taleplerinin KABULÜ ile; 363.809,20 TL daire bedeli ile 44.579,92 TL kiraya yönelik cezai şartın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılardan ...'a 2/3 oranında, diğer davacı ...'a ise 1/3 oranında ödenmesine,

2.Davaya konu ..3362 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki B blok 11. kat 43 numaralı bağımsız bölümün davalı ... İnşaat Mühendislik Gıda Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin adına olan tapu kaydının iptali ile 1/3 payın davacı ... adına, 2/3 payın davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline,

3.İİK 28. maddesi gereğince hüküm özünün ilgili tapu müdürlüğüne gönderilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde ... İnş. Müh. Gıda Ürn. San. Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacıların inşaatların yapıldığı arsalarda hisselerinin bulunup bulunmadığı, hisseleri var ise bunların hangi tarihte, hangi şekilde kim ve kimlere hangi hukuki işlemle devir ve temlik ettikleri hiçbir aşamada araştırılmamış ve bu iddialarımız değerlendirme konusu yapılmadığı,

davacı ... ile diğer davalı arasında imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesinden yaklaşık 2 yıl 1 ay sonra davacı tarafça diğer davalı ...’a satış için vekaletname verilmesi ve vekaletname ile bu davacının hissesinin ... tarafından eşi ve görülmekte olan bu davada vekili olan Av. ...’a satılması birlikte değerlendirildiğinde, davacının gerçekte taşınmazdaki hissesini satma iradesine sahip olduğu, davacı ...’un iyiniyetli üçüncü kişi olan müvekkil şirkete karşı herhangi bir talepte bulunmasının mümkün olmadığı,

Bir an için müvekkilin kat karşılığı inşaat sözleşmesini devraldığı düşünülse bile sözleşmenin düzenleme tarihi olan 31.05.2010 tarihi itibariyle davacıların tapuda herhangi bir şekilde malik olmadıkları,

Müvekkil şirket ne davacılara ne de diğer arsa sahiplerine hiçbir şekilde yüklenici sıfatıyla herhangi bir taahhüt altına girmediği,

Yargıtay içtihatlarına göre hissesini satan kişinin cezai şart talep edemeyeceği,

Tapu iptal tescil talebi reddedilmiş olmasına rağmen lehlerine vekalet ücreti verilmemesinin hatalı olduğundan bahisle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptâli ve tescil, bu talebin reddi halinde, dairelerin dava tarihindeki değerlerinin ve dairelerin geç teslimi nedeni ile cezai şart alacağının yasal faizi ile tahsili istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 470 vd maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 111. maddesi.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme yapılarak hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşen hususlara ait temyiz itirazlarının incelenmesinin artık mümkün olmamasına ve özellikle 6100 sayılı HMK’nın 111/2. maddesinde belirtildiği üzere mahkemece davacının asli talebininin esastan reddine karar vermedikçe, fer’î talebinin incelenemeyeceği ve hükme bağlanamayacağına, bu durumda da dava türünde iddia edilen taleplerin biri veya birkaçının reddedilmiş olmasının tüm kademeli talepler reddedilmedikçe karşı taraf lehine avukatlık ücreti takdirini gerektirmeyeceğinin anlaşılmasına göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI.KARAR

Açıklanan nedenlerle;

Davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürn. San. Tic. Ltd. Şti.'nin temyiz itirazlarının reddi ile kararın ONANMASINA,

8.400,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalı ... İnş. Müh. Gıda Ürn. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak Yargıtaydaki duruşmada vekille temsil olunan davacılara verilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

31.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.