Esas No: 2020/8651
Karar No: 2021/4204
Karar Tarihi: 07.04.2021

**12. Hukuk Dairesi         2020/8651 E.  ,  2021/4204 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

1- Şikayet konusu Aydın İcra Dairesi’nin 2018/19453 E. sayılı takip dosyası hakkında verilen karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Kambiyo senetlerine mahsus yolla takibin ve ilamsız takibin aynı alacağa ilişkin olarak tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla birlikte sürdürülmesi mümkün olup, mükerrer tahsilat yapıldığı takdirde bu hususta şikayet yoluna gidilebileceğinin tabi bulunmasına, tarafların iddia ve savunmalarına, dosya içeriğindeki bilgi ve belgelere ve kararın gerekçesine göre borçluların yukarıda zikredilen takip dosyası hakkındaki temyiz itirazlarının REDDİNE,

2- Şikayet konusu Aydın İcra Dairesi’nin 2018/19452 E. sayılı takip dosyası hakkında verilen karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Alacaklı tarafından borçlular ... Tarım Ürün. Ltd. Şti. ve ... aleyhinde Aydın İcra Dairesi’nin 2018/19452 E. sayılı takip dosyası ile 07.06.2018 tarihinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takip başlatıldığı, borçluların icra mahkemesine başvurusunda, aynı hukuki ilişkiden kaynaklanan borcun tahsili için daha önce yine aynı icra müdürlüğünün 2018/18728 E. sayılı takip dosyası ile bonoya dayalı olarak borçluların tamamı hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile 31.05.2018 tarihinde takip başlatıldığını, alacaklının seçimlik hakkını kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takipten yana kullandığını ileri sürerek mükerrer 2018/19452 E. sayılı takip dosyasının iptalinin talep edildiği, ilk derece mahkemesince, İİK’nun 45. maddesi gereğince şikayetin reddine karar verildiği, borçlular tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun HMK’nun 353/1-b(1) maddesi uyarınca esastan reddine karar verildiği görülmüştür.

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

İİK'nun 45. maddesinde rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusunun iflasa tabi şahıslardan olsa bile alacaklının yalnız rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabileceği, poliçe ve emre muharrer senetlerle çekler hakkındaki 167'nci madde hükmünün mahfuz olduğu, aynı kanunun 167. maddesinde ise alacağı çek, poliçe veya emre muharrer senede müstenit olan alacaklının, alacak rehinle temin edilmiş olsa bile, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte bulunabileceği düzenlenmiştir.

Somut olayın incelenmesinde; 31.05.2018 tarihinde Aydın İcra Dairesi’nin 2018/18728 E. sayılı takip dosyası ile alacaklı tarafından 1.045.822,85 TL asıl alacağa ilişkin olarak şikayetçi borçluların tamamı hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, 07.06.2018 tarihinde ise aynı icra dairesinin 2018/19452 E. sayılı takip dosyasında alacaklı tarafından 1.034.959,81 TL asıl alacağa ilişkin olarak şikayetçi borçlular ... Tarım Ürün. Ltd. Şti. ve ... hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi başlatıldığı, takip talebinde ve icra emrinde; “2018/18728 E. dosya ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla” ibaresinin yer aldığı görülmüş olup, anılan takip dosyalarında yer alan alacak miktarları tam olarak aynı olmasa da takip talebinde yazılı ibareler ve alacaklı vekilinin cevap dilekçesi ile her iki takip dosyasına konu borcun aynı borç ilişkisinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar yukarıda anılan kanun hükümleri uyarınca borç ipotek ile temin edilmiş olsa bile, elinde kambiyo senedi bulunan alacaklı, kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapabilirse de, somut olayda, öncelikle bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takibe geçildiğinden, alacaklı tercih hakkını bu takip türünden yana kullanmış olup, aynı borca ilişkin olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapamaz. Bu husus kamu düzeni ile ilgili olup süresiz şikayete tabidir.

O halde mahkemece, şikayetin kabulü ile mükerrer olan Aydın İcra Dairesi’nin 2018/19452 E. sayılı takip dosyası ile başlatılmış olan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibinin borçlular ... ve ... yönünden iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde ile hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Borçluların temyiz isteminin kısmen kabulü ile yukarıda 2 nolu bentte yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddesi uyarınca, ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 22.09.2020 tarih ve 2019/2949 E. - 2020/1459 K. sayılı kararının (KALDIRILMASINA), Aydın 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 10.10.2019 tarih ve 2019/74 E. - 2019/356 K. sayılı kararının (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, 07/04/2021 gününde oy çokluğuyla karar verildi.

Üye ...'un Karşı Oy Yazısı:

İİK'nun 45. maddesinin 1. fıkrasında "Rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusu iflasa tâbi şahıslardan olsa bile alacaklı yalnız rehinin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapabilir. Ancak rehinin tutarı borcu ödemeye yetmezse alacaklı kalan alacağını iflas veya haciz yoluyla takip edebilir" hükmüne, aynı maddenin 3. fıkrasında ise:

"Poliçe ve emre muharrer senetlerle çekler hakkındaki 167 nci madde hükmü mahfuzdur" hükmüne yer verilmiştir.

Anılan madde ile borç rehinle temin edilmiş ise, önce rehine başvurma zorunluluğu bulunmaktadır. Ancak, maddenin 3 üncü fıkrası ile İİK'nun 167. maddesi saklı tutulmuş ve istisnaya yer verilmiştir. Yani alacak rehinle temin edilmiş olsa dahi alacaklı sadece ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabileceği gibi aynı alacak için kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluna da başvurabilecektir.

İlk derece mahkemesince Aydın İcra Dairesi'nin 2018/19452 E. sayılı takip dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takibin mükerrer olduğu iddiasının ilk derece ve Bölge Adliye Mahkemesince reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan gerekçeden de anlaşılacağı üzere Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine ilişkin kararın onanması gerekirken, bozulması yönünde sayın çoğunluğun görüşlerine katılmamaktayım.