Esas No: 2016/13107
Karar No: 2017/1589
Karar Tarihi: 02.03.2017

**21. Hukuk Dairesi         2016/13107 E.  ,  2017/1589 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, 01/07/1983-27/11/1986 tarihleri arasında isteğe bağlı sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının 01.07.1983-21.01.1986 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı sigortalı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Her uyuşmazlığın, dayandığı işlem veya olayların meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasal kurallara göre çözümlenmesi gerekeceği ilkesinden hareketle yasal koşulların ayrı ayrı ele alınarak Bağ Kur'luluk statüsünün ortaya konması gerekir. 1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasanın 24. maddesinde zorunlu ... sigortalılığı için ... sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 4.5.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş, 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 24. maddesi değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için vergi kaydı veya ... sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için ... sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, 13/04/1992 tarihinde Kurum kayıtlarına giren "...'a ..." faaliyetinden dolayı 01/07/1983 tarihinde başlayan vergi kaydına istinaden aynı tarih itibariyle 1479 sayılı Yasa kapsamında kayıt ve tescilinin yapıldığı, Vergi Dairesinin 08/06/2011 tarihli yazısına göre bu vergi kaydının "zirai" olduğu gerekçesiyle sigortalılık başlangıç tarihinin 28/11/1986 olarak değiştirildiği, Kurumun uyuşmazlığa konu 01/07/1983-27/11/1986 tarihleri arasında davacıyı 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak kabul etmediği, 01/07/1983 tarihinde başlayan vergi kaydının gerçekten de "Tavukçuluk" mesleği nedeniyle zirai nitelikte olduğu, davacının 1992 affı olarak bilinen 3780 sayılı Yasa'dan yararlanarak 31.12.1991 tarihine kadar olan prim borçlarını ödediği anlaşılmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 03.12.2008 2008/10-732 E, 2008/736 K. Sayılı kararında ifade edildiği üzere gelir vergisi, meslek kuruluşu, ... ve sanatkarlar sicili kayıtları ve şirket ortaklığı, sigortalıların gerek kendi nam ve hesabına kazanç temini için bağımsız çalışmalarının varlığı ve başlangıcı, gerekse sona erdiği tarih bakımından yasal karine teşkil etmekte olup, aksinin taraflarca ispatı mümkündür. Bundan dolayı, davacının uyuşmazlığa konu 01/07/1983-27/11/1986 tarihleri arasında kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmasının bulunduğu vergi kaydının zirai olması davacının bu dönemde 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılmasına engel değildir. Her ne kadar davacı isteğe bağlı sigortalılığının tespiti isteminde bulundu ise de, 1479 sayılı Yasa kapsamında vergi kaydına istinaden zorunlu sigortalılık hakkı kamu düzeni ile ilgili olup bu haktan vazgeçilemez.

Yapılacak iş, davacının davasının kabulü ile uyuşmazlığa konu 01/07/1983-27/11/1986 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında vergi kaydına istinaden zorunlu sigortalılığının tespitine dair Mahkemece bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacının bu yönü amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 02.03.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.