Esas No: 2023/2431
Karar No: 2024/4266
Karar Tarihi: 22.04.2024

**10. Hukuk Dairesi         2023/2431 E.  ,  2024/4266 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2845 E., 2022/2920 K.

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Balıkesir 1. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/248 E., 2022/134 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından maddi ve manevi tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili ile davalılardan ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılardan ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi Ve Ticaret A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dosyasının dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi ...'in ... ... İnş. Malz. Nak. Gıda Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. (yeni ünvanı ... Ltd. Şti.) şirketi nezdinde nakliye işinde çalışmakta iken 06.10.2012 tarihinde ... Gübre Fabrikasından getirdiği malzemeleri dökmek için ..... plakalı çekici ve .... plakalı dorse ile park halinde iken aynı yerde çalışan davalı ... yönetimindeki ...plakalı çekici ve ... plakalı dorsenin üzerine devrilmesiyle gerçekleşen iş kazası neticesi vefat ettiğini, müteveffanın üzerine devrilen ...plakalı çekicinin davalı ... Ltd. Şti adına kayıtlı olduğunu ve davalı ...Ş. tarafından sigortalı olduğunu, dorsenin poliçesinin bilinmediğini, olay nedeniyle Balıkesir 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2013/319 E. sayılı dosyası ile yargılama yürütüldüğünü, davacıların evin geçimini sağlayan ...'in vefatıyla maddi ve manevi sıkıntıya düştüklerini, olayın meydana gelmesinde davalıların kusurlu olduklarını ileri sürerek davalı olarak ..., ..., ..., ..., Yargılama sırasında ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. Unvanını alacak olan ... ... İnş. Malz. Nakliye Gıda Pet. Ür. San Tic Ltd Şti ... Sigorta A.Ş. ve ...’ya husumet yönelterek, sigortalının eşi ... ve sigortalının çocukları ... ve ... için 20.000 TL’şer maddi ve100.000,00 TL’şer manevi, eş ...’in önceki evliliğinden olan ve ... sigortalının üvey çocukları olan ... ve ... için 20.000 TL’şer Maddi ve 50.000 TL’şer manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen dava dosyasının dava dilekçesinde özetle asıl davada dava konusu edilen iş kazası nedeniyle davalı olarak ... Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ne husumet yönelterek, sigortalın eşi ... ve sigortalının çocukları ... ve ... için 20.000 TL’şer maddi ve 100.000 TL’şer manevi, eş ...’in kendi çocukları sigortalının üvey çocukları ... ve ... için ise 20.000 TL’şer maddi ve 50.000 TL’şer manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle Davalı ... Batı Çimento San. ve Tic. AŞ’den tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; olayın Balıkesir ... Çimento Fabrikasının stok sahasında meydana geldiğini, davalı ... 'ın olay tarihinde ... İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı olduğunu, kaza araçlardan diğer davalılardan ...'nın kullanmış olduğu ..... plakalı aracın dorsesinin müteveffanın kullandığı .... plakalı aracın kupasına (kafa kısmına) devrilmesi neticesinde” meydana geldiğini, araçları kullananlar araçları sevk ve idare edenlerin başkaları olduğunu, müvekkilinin damperlerin boşaltılması ile ilgili bir görevi ve sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkil ... araç sürücülerine gerekli uyarıları yaptığını ve aracın oraya girmemesi gerektiğini söylediğini, kaza ile ilgili olarak müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, dosyada birçok davalı bulunduğunu, her ne kadar kesinleşmese de ceza dosyasında alınan bilirkişi raporlarında görüldüğü üzere davalılar yanında müteveffanın da olayda kusuru bulunduğunu beyanda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesini özetle; davalı şirketin açılan davada taraf sıfatı bulunmadığını, davalı şirketin ticaret ünvanı değişmiş olup başka bir isim altında ticari faaliyetine devam ettiğini, bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını, kazanın meydana gelmesinden itibaren yaklaşık olarak 6 sene geçtiğini ve yasada belirtilen zamanaşımı süresinin dolmasından sonra iş bu davanın ikame edildiğini, bu nedenle açılan davaya karşı zamanaşımı itirazında bulunduklarını, Davacıların maddi ve manevi tazminat talepleri davalı şirkete yöneltilemeyeceğini, şirket başka bir ticari ünvanla ticari hayatına devam ettiğini, açılan davayı kabul anlamına gelmemek üzere bahse konu kazanın meydana gelmesinde davalı şirketin hiç bir dahli ve kusuru bulunmadığını, Kaza Balıkesir ... Çimento firması ile ... İnşaat firması sorumluluk alanında ve bu firmaların görevlilerinin yapmış olduğu yönlendirmeler nedeniyle meydana geldiğini, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde davalı vekileden şirketin herhangi bir kusur ve sorumluluğu bulunmadığını beyanda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesini özetle; dava konusu 06.10.2012 tarihli kazaya karıştığı belirtilen .... plakalı araç, davalı şirkete 10.11.2011-2012 tarihleri arasında geçerli olmak üzere 46516877 numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Pollçesi ile sigortalı olduğunu, söz konusu poliçede teminat limitimiz kişi başı 225,000.00TL olduğunu, Manevi tazminat talepleri poliçe teminatı kapsamında olmadığını, Trafik sigortacısı şirket; üçüncü kişilerin uğramış olduğu bedeni zararlardan, sigorta poliçesinde belirtilen azami İlmitlerle ve işletenin veya işletenin eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında maddi tazminat ile sorumlu tutulabileceğini, Sigorta şirketinin sorumluluğu, sigortalının kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, Karayolları Trafik Kanunu'nun 91 ve 85 inci maddelerine göre trafik sigortaları, işletenlere düşen sorumlulukları karşılamak üzere yapılırlar. Sigortalı aracın sürücüsünün kusuru yoksa, işletene düşen bir sorumluluk bulunmadığını, dosyada öncelikle kusur tespiti yapılması gerektiğini, kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesi gerektiğini, sigortalı araç şürücüsünün kusurlu olduğuna kanaat getirilmesi halinde taleplerin değerlendirileceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

4.Davalı ... vekili cevap dilekçesini özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

5.Birleşen dosya davalı ... Çimento San. ve Tic. AŞ vekili cevap dilekçesi özetle; ... işçinin davalı ... şirketi işçisi olduğunu, ... işçinin kendi ağır kusuruyla kazaya sebebiyet verdiğini, kazanın meydana gelmesinde bir kusurlarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası yazılı kararında özetle; asıl ve birleşen davaların kısmen kabulü ile 1-Davacı ... yönünden 185.209,41 TL maddi tazminatın ve 70.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 06.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... AŞ ve ... Ltd. Şti (... Ltd. Şti)’den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2- Davacı ... ... yönünden 2.923,98 TL maddi tazminatın ve 30.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 06.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... A.Ş. ve ... Ltd. Şti. (... Ltd. Şti)’den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, 3- Davacı ... yönünden 1.038,63 TL maddi tazminatın ve 25.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 06.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... AŞ ve ... Ltd. Şti (... Ltd. Şti)’den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, 4- Davacı ... ... için maddi tazminat talebi yönünden davanın reddine; 15.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 06.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... AŞ ve ... Ltd. Şti (... Ltd. Şti)’den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, 5- Davacı ... için maddi tazminat talebi yönünden davanın reddine, 20.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 06.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... AŞ ve ... Ltd. Şti (... Ltd. Şti)’den müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, 6- Diğer davalılar ... Sigorta AŞ, ..., ..., ..., ... ve ... yönünden açılan davaların ayrı ayrı reddine," şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalılardan ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi Ve Ticaret A.Ş. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... ... ve ...'ın ... ...'in sağlığında birlikte yaşadıklarını murisin onların tüm bakım ve ihtiyaçlarını karşıladığını, müteveffanın ölümü üzerine desteğinden mahrum kaldıklarını, murisin ölümü üzerine yoksun kaldıkları maddi destek taleplerinin yasal hakları olduğunu, mirasçı olmayan murisin yakınlarının da üvey çocuklarının da maddi destek taleplerinin yasal hakları olduğunu, Mahkemece ... ... ve ... hakkında maddi tazminat taleplerinin reddine karar verilmesinin yasaya aykırı olduğunu, mahkemece ... ... ve ... için talep edilen maddi tazminatın reddine karar verdikten sonra diğer davacılara ödenecek maddi tazminat için yeniden Aktüerya hesabı için dosyayı bilirkişiye göndermesi gerekirken göndermeyerek eksik incelemeyle karar vermesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel mahkemenin ve ceza dairesinin kesinleşmiş emsal kararında müteveffanın kazanın oluşumunda kusurlu olduğunun tespit edilmesine rağmen karara mesnet alınan raporda müteveffanın %20 kusurlu olduğunun değerlendirilmesini kabul etmediklerini, müvekkili şirketin kazanın oluşumunda kusurunun olmadığını, kusurun öncelikle tutum ve davranışlarıyla kazaya yanlış yönlendirme ve değerlendirmeleri sebebiyet veren davalı ... Çimento San. ve Tic. Aş tarafından görevlendirilen şirketin sorumlu kişileri ve şirket tüzel kişiliği olduğunu, davacıların murisi ...'in de aldığı eğitimlere ve uzun yıllardır şoförlük yapmasına rağmen mesleği gereği kimsenin uyarmasına da gerek kalmadan mesleğinin gereklerini dahi yerine getirse kazaya engel olabilecekken gerekli özen ve itinayı göstermemesinden dolayı kazanın oluşumuna büyük oranda katkıda bulunduğunu, müvekkili şirketin raporda %40 oranında sorumlu olarak gösterilmesini kabul etmediklerini beyanla eksik, hukuki değerlendirmeden uzak yerel mahkeme kararının bozularak kaldırılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalı ... Çimento Sanayi Ve Ticaret A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... işçinin müvekkili şirketin işçi olmadığını, diğer şirketin işçisi olduğunu, Yerel Mahkemece bilirkişi raporu alınmadan kaza mahallinde keşif yapılmamasının hatalı olduğunu, karara dayanak bilirkişi hesap raporundaki hesaplamaların dosya içeriğine ve delillere uygun düşmediğini, dosyada dinlenen tanık beyanlarında müvekkili şirketin gerekli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini aldığının ispat edildiğini, müteveffanın ağır kusurunun illiyet bağını kestiğinden müvekkili şirketin kusur sorumluluğunun bulunmadığını, hükmedilen tazminatlardan da sorumlu olmasının kabul edilemeyeceğini, hükmedilen manevi tazminat tutarlarının fahiş olduğunu beyanla yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; somut olayda, ölen sigortalı ...'in ... Ltd.Şti. bünyesinde nakliye işinde çalıştığı, 06.10.2012 tarihinde ... Gübre Fabrikasından getirdiği malzemeleri dökmek için ..... plakalı çekici ve ... plakalı dorse ile park halinde iken aynı yerde çalışan davalı ... yönetimindeki.... plakalı çekici ve ...6 plakalı dorsenin yük boşaltma sırasında ölen sigortalının sevk ve idaresindeki ....plakalı çekicinin kabin bölümüne devrilmesi sonucu ölümlü iş kazasının meydana geldiği, somut olayda; dosyada Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı sonrası kurulan yeni hükümde mahkemece davalı ... şirketine %40, diğer davalı ... şirketine %40 ve vefat eden işçiye %20 oranında kusurlu olduğu kabul edildiği anlaşılmaktadır. Kazalı çalışana iş sağlığı ve güvenliği

eğitimi verilmesini sağlamayan, damperli çekicinin periyodik bakım ve kontrollerinin yapılmasını sağlamayan, kazalı çalışana Yük Taşıma-Boşaltma İşleri ile ilgili olarak çalışma talimatı-bilgilendirme

talimatı verilmesini sağlamayan, damperli çekicilerin yük boşaltacakları bölgede birbirlerinin etki

alanlarına girmeyecek şekilde park ederek yük boşaltmalarını sağlamayan, damperi devrilen çekicinin

römorkunun azami yük miktarından fazla yüklenmesini engellemeyen, iş sağlığı ve güvenliğinin

sağlanması adına denetim ve gözetim yükümlülüğünü yerine getirmeyen davalı ... şirketinin (Eski unvan: ...)’nin kazanın meydana gelmesinde % 40 oranında

ve alt işverenin çalışanlarına iş sağlığı ve

güvenliği eğitimi ile yük taşıma-boşaltma işlerinde çalışma talimatının verilip verilmediğini kontrol

etmeyen, damperli çekicilerin yük boşaltacakları bölgede birbirlerinin etki alanlarına girmeyecek

şekilde park ederek yük boşaltmalarını sağlamayan, periyodik bakım ve kontrolleri yapılmamış olan

damperli çekicilerin işyeri alanına girmesini engellemeyen, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması adına

geniş bir kontrol mekanizması oluşturulmasını sağlamayan, davalı ... şirketinin kazanın meydana gelmesinde % 40 oranında kusurlu olduğunun mahkemece kabul edilmesi oluşa ve dosya kapsamına uygun olup davalıların buna ilişen istinaf taleplerinin reddi gerektiği, her ne kadar davalı keşif talep etmiş ise de olayın 2012'de gerçekleştiği, kaza mahallinin eski halini korumadığının açık olduğu, kaldı ki dosya kapsamına olay yeri inceleme fotoğraflarının kazandırıldığı ve alınan raporda bunların değerlendirildiği anlaşılmakla yargılamanın geldiği aşama gözetildiğinde keşif yapılmasının dosyaya ve kanaate etkisi olmayacağı anlaşılmakla bu yönde davalı istinafına itibar edilmediği, Somut olayda; 15.12.2011 tarihli ... Çimento şirketi ile ... şirketi arasında imzalanmış fosfojips nakliyesi sözleşmesi uyarınca ... Çimento şirketi ile ... Yapı şirketi arasında nakliye işlerinin ikamesi konusunda asıl-alt işveren ilişkisi kurulmuştur. ...

asıl işveren konumunda olduğundan yukarıda belirtildiği üzere hüküm altına alınan alacaklardan diğer davalı ile birlikte müteselsilen sorumlu olduğundan istinafının reddedildiği, davacılardan ... ... ve ..., diğer davacı eş ...’in başka evliliğinden doğan çocukları olduğundan bu kişilere SGK tarafından iş kazası ölüm geliri bağlanmadığı ve hak sahibi konumunda olmadıkları, zaten annelerinin destek zararının karşılandığı anlaşıldığından bu davacılar yönünden maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi usul ve yasalara uygun bulunmuş davacının bu yönde istinafının reddinin gerektiği, manevi tazminat hükümleri yönünden; olayın oluş şekli, davacıların ve vefat eden işçinin yaşı davacılardan ...'in eşi ve diğer davacıların babaları olan işçinin ölümünün davacılar da yarattığı elem ve ızdırap, tarafların kusur oranı ve sosyal ve ekonomik durumları ile manevi tazminatın caydırıcılık unsuru olması gözetildiğinde, davacılar için hükmedilen manevi tazminat miktarının somut olaya ve manevi tazminatın kapsam ve amacına uygun olduğu sonucuna ulaşılmış ve davalının bu yönde istinafının reddine karar verildiği, her ne kadar davacı tarafından yeniden hesap raporu alınması gerektiği belirtilmiş ise de ilk karara yönelik davacı tarafın istinaf sebepleri, dairemizin kaldırma kararında 11.11.2019 tarihli hesap raporundaki gelire ilişkin dayanak veriler korunup gelir artışları yansıtılmaksızın yeniden rapor alınması gerektiği belirtildiği, alınan son kusur raporu ile kaldırma karar öncesi yeni bir durum meydana gelmediği anlaşılmakla alınacak yeni hesap raporunun dosyaya etkisi bulunmadığından bu yönde davacı istinafına itibar edilmediği belirtilerek davacılar ile davalılar ... Yapı İnş.. ve ... Çimento A..'nin istinaf başvurularının ayrı ayrı 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b/1maddesi gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. temyiz dilekçesinde özetle; Müvekkilinin diğer davalı işyerinde alabileceği önlem olmadığnı, davacının yük boşaltan araç yanına aracını çekerek illiyet bağının kesilmesine kendisinin sebp olduğunu, kazanın gerçekleştiği alanın diper davalı şirkete ait işyeri olduğundan İSG tedbirlerini müvekkkilinin almasının beklenemeyeceğini, aşamalarda da belirtildiği üzere, araçların işveren ... Çimento San. ve Ticaret AŞ. nin egemenlik alanına girdiği andan itibaren tüm sorumluluk iş veren şirkete ait olduğunu, kamyonların nereye park edeceği, yükün nereye döküleceği, şirket tarafından görevlendirmiş hophopçu tabir edilen kişiler tarafından aldıkları talimata göre belirlendiğini müvekkili şirket yetkililerinin ceza davasında beraat ettiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... Çimento Sanayi Ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; müteveffanın, müvekkil şirket çalışanı olmadığını bu nedenle Müvekkil Şirket’e kusur atfedilmesinin hatalı olduğunu, müteveffanın davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. Olduğu, müvekkilinin her türlü İSG önlemini aldığını yük boşaltan aracın yanına araç yanaştırılmaması gerektiğinin taşıma işini yapan tüm şoförler tarafından bilinmesi gereken temel kurallardan olduğu bu kuralın öğrenilmesi için ayrıca eğitime gerek olmadığı gözetilerek müvekkiline kusur verileneyeceğini, illiyet bağının kesildiğini, aktüer hesaba itirazları karşılanıp yeniden rapor alınmaması, eşin evlenme ihtimalinin %1,6 kabulü gerektiğini, sigortalının üvey çocuklara destek olacağının kabulünün hatalı olduğunu, manevi tazminatların fazla olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlığın iş kazası neticesinde vefat eden sigortalının desteğinden yoksun kalanların maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

2. İlgili Hukuk

"Temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleridir. "Dava yığılması (objektif dava birleşmesi)" açısından aynı Kanunun 110 uncu maddesidir. "Tazminat miktarının tayin ve tespiti" açısından kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan kanun hükümleri gözetildiğinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 ve 114 üncü maddesi delaletiyle 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 ve 56 ncı maddeleridir. "Olayın iş kazası olarak tespiti ile SGK yönünden sonuçları" için 5510 sayılı Kanun'un 13, 16, 19, 20 ve 21 inci maddeleridir. "İş Sağlığı ve Güvenliğine ilişkin alınacak tedbirler" açısında işyerinin nitelik ve kapsamına göre 6331 sayılı Kanun'un maddeleridir.

3. Değerlendirme

A) Davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi Ve Ticaret A.Ş. Vekillerinin davacılardan ..., ... lehine hükmedilen maddi ve manevi tazminatlar ile, davacı ..., ... ve ... lehlerine hükmedilen manevi tazminatlara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

2.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 110 uncu maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı açıktır.

3. Bölge Adliye Mahkemesinin 26.12.2022 karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan kesinlik sınırının 107.090,00 TL olup, anılan maddi ve manevi tazminat hükümlerinin birbirlerinden ve diğer hükümlerden ayrı olarak anılan kesinlik sınırı altında kaldığı anlaşılmakla davalılar vekillerinin bu hükümlere yönelik temyiz itirazlarının miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

B) Davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi Ve Ticaret A.Ş. Vekillerinin davacı ... lehine hükmedilen maddi tazminat hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

1.Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle dosya kapsamında alınan ve birbirini doğrulayan kusur raporlarında davacılar desteğinin %20 oranında kusurlu olduğu belirlenmiş olup, davacılar vekilinin müteselsil sorumluluğa dayalı olarak açtığı iş bu davada sorumlulukları bulunduğu anlaşılan temyiz eden davalıların %80 kusur oranında davacılara karşı sorumlu oldukları, ancak %80 oranında tespit edilen kusurun, davalılar arasında ve giderek sorumluluğu bulunan dava harici kişiler arasındaki aidiyetinin kendi aralarında ileride açılabilme imkanı bulunan rücu davasında tartışılarak sonuca bağlanmasının mümkün olmasına bu kapsamda Mahkemece varılan sonucun yerinde olmasına; bu durum haricinde kusur ve hesap ilkelerinin dosya kapsamı ile Dairemizce benimsenen ilkelere uygun olmasına, temyiz eden davalı vekillerinin temyiz itirazı olarak ileri sürdükleri sebeplerin istinaf itirazları olarak da ileri sürüldüğü ve Bölge Adliye Mahkemesi kararında karşılanarak gerekçe oluşturulduğu da dikkate alındığında, temyiz edenlerin sıfatlarına temyiz kapsam ve nedenlerine göre, davacı ... lehine hükmedilen maddi tazminat hükmünün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. Vekillerinin davacılardan ..., ... lehine hükmedilen maddi ve manevi tazminatlar ile davacı ..., ... ve ... lehlerine hükmedilen manevi tazminatlara yönelik temyiz itirazlarının miktardan REDDİNE,

2. Davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. Vekillerinin davacı ... lehine hükmedilen maddi tazminat hükmüne yönelik tüm temyiz itirazlarının reddiyle bu hüküme ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

3. Aşağıda dökümü yapılan bakiye karar harcının davalı ... Yapı İnş. Malz. Nakl…Tic. Ltd. Şti. ve ... Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş.'den tahsiline,

4. Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.