Esas No: 2022/2872
Karar No: 2023/4273
Karar Tarihi: 28.09.2023

**7. Hukuk Dairesi         2022/2872 E.  ,  2023/4273 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/709 E., 2022/79 K.

KARAR : Başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ortaca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2014/519 E., 2020/386 K.

Taraflar arasındaki muhdesat aidiyetinin tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar ... ve arkadaşları vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... (ölü) vekili dava dilekçesinde; Muğla ili, Ortaca ilçesi, Dalyan Mahallesinde, bulunan 4472 parselin bir kısmının müvekkili ile davalılar ...'ın babalarından kaldığı, davalı şirketin ise yetki belgesi ile Ortaca Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/142 Esas sayılı dosyasında taksim davası açtığı, taşınmazda yapılan 3194 sayılı Yasa'nın 18 inci madde uygulaması sonucunda tapusunun hisseli hale geldiği ve taşınmazın 402 parsel numarası ile müstakil tapulu olduğu zamanda müvekkilinin kendisine bina yaptığı, ağaçlar diktiği ve diğer tüm müştemilatın müvekkilince yapıldığını ileri sürerek, taşınmazda müvekkilince yapılan yapı, müştemilat ve dikilen ağaçların müvekkiline ait olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalılar ... ve ... yönünden kısmen kabulüne, davalı ... San. ve Tic. A.Ş. yönünden husumet yokluğu nedeni ile reddine ve 1005 parsel sayılı taşınmazın üzerinde bulunan 1 adet elma ağacı, 2 adet erik ağacı, 1 adet nar ağacı, 1 adet narenciye limon ağacı, 1 adet narenciye mandarin ağacı, 1 adet narenciye portakal ağacı, 2 adet narenciye portakal ağacı ile 1 adet betonarme (zemin kat 130 metrekare, 1 nci kat 130 metrekare, çatı katı 110 metrekare) üç katlı apartmanın davacıların mirasbırakanı ... tarafından meydana getirildiğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ... ve arkadaşları vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar ... ve arkadaşları vekili tarafından sunulan dilekçede özetle; davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'nin miras taksim davası açtığı, ...'e düşecek hisse miktarı üzerinde alacağı bulunduğu bu nedenle davalı olarak gösterildiği, davalı olarak gösterilmesinin de zorunlu olduğu, husumetten ret kararı sonucunda davalı şirket lehine maktu vekalet ücreti takdiri gerekirken nispi vekalet ücreti takdirinin doğru olmadığı ve davanın reddedilen kısmındaki yapıların da müvekkillerinin mirasbırakanı ... tarafından yapıldığı ileri sürülmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece, diğer yapıların ... tarafından yapılmadığı belirlenerek, davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı ancak; İzmir 4. icra hukuk Mahkemesinin 2014/124 Esas, 2014/152 Karar sayılı kararı sonrasında, davalı ... San. ve Tic. A.Ş'ye verilen yetki üzerine, davalı ... San. ve Tic. A.Ş. tarafından; yasal halefiyet ilkesi gereğince, icra dosyası borçlusunun yerine geçerek, yasal halefiyet ilkesi gereğince, ortaklığın giderilmesi davası açıldığı, dolayısıyla eldeki davada, davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'nin pasif husumeti bulunduğundan mahkemece bu davalı yönünden de davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi gerekirken pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi doğru görülmediği gerekçesiyle; istinaf başvurusunun, kısmen kabulü ile mahkeme hükmü düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı şirket vekili; müvekkil şirket taşınmazın paydaşlarından olmadığından taraf olarak gösterilmesinin hukuka uygun olmadığını, yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden taşınmazın paydaşları yanında sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmesi sebebiyle lehine de vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı şirketin taraf sıfatı, yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden sorumlu tutulup tutulamayacağı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra Hakimliğinden İcra İflas Kanununun 121 inci maddesi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 684 üncü, 718 inci maddeleri

2. 22.12.1995 tarih ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nda da vurgulandığı gibi Eşya Hukukunda, muhdesattan, bir  arazi üzerinde kalıcı yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde    dikilen ağaçları anlamak gerekir.

3. Değerlendirme

1. Muhtesatın aidiyetinin tespiti istemine ilişkin davalar taşınmaz üzerinde pay sahibi olan kayıt malikleri aleyhine açılır. Ortaklığın giderilmesi davasını açan davalı şirketin, kanunla verilen taraf sıfatı HMK'nın 53 üncü maddesindeki "davayı takip yetkisi" niteliğinde olduğu ve bu yetkinin yalnızca ortaklığın giderilmesi davasını takibe ilişkin olacağı gözetildiğinde, davalı şirket yönünden davanın bu nedenle reddi gerekirken Bölge Adliye Mahkemesince taraf sıfatı benimsenerek yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.

2. Kabule göre de yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan eşit oranda tahsiline karar verilmesi hatalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,28.09.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.