Esas No: 2023/4458
Karar No: 2023/6047
Karar Tarihi: 06.12.2023

**7. Hukuk Dairesi         2023/4458 E.  ,  2023/6047 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/211 E., 2023/206 K.

KARAR : Davanın kabulüne

Taraflar arasındaki el atmanın önlenmesi ve kâl davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin 475 parsel sayılı taşınmazın maliki olduğunu, davalıların taşınmaz sınırına fidan diktiklerini, bu fidanların taşınmaza gölge yaptığını ve taşınmaz üzerindeki mahsullere zarar verdiğini ileri sürerek davalıların müdahalelerinin men'ine, dikilen fidanların kâl'ine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; davalılara ait olan ağaçlardan sınıra yakın olanlarının hali hazırda gölge yapmak suretiyle davacının taşınmazına zarar verdiği, 150 cm uzaklıktaki ağaçların da büyüyüp gelişmelerine bağlı olarak gölge yapacağının muhakkak olduğu, bu ağaçların gölge yaptıktan sonra kesilmesinin ise davacıya daha fazla zarar vereceği gerekçesiyle halihazırda davacının taşınmazına gölge yapan ağaçlar ile birlikte diğer ağaçların da kaldırılmasına, 476 parsel numaralı taşınmazın sınırına ağaç dikmek suretiyle ve 475 parsel numaralı davacıya ait taşınmaza gölge yapmak şeklinde gerçekleşen müdahalelerin önlenmesine, taşınmaz sınırına yakın yerlere dikilen 4 adet elma ve 1 adet kayısı ağacının kaldırılmasına karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce; “… mahallinde 25.11.2013 tarihinde yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporunda, davacı taşınmazına 50 cm yakında olan ağaçların halihazırda gölgeleme yapmak suretiyle zarar verebileceği, 150 cm mesafedeki ağaçların halihazırda zarar vermeyeceği, ancak gelecek yıllarda büyüyüp gelişmelerine bağlı olarak gölgeleme yapmak suretiyle zarar verebileceğinin bildirildiği, Mahkemece bu rapor doğrultusunda ağaçların kal'ine karar verildiği, yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporunda zarar konusunda ve katlanılabilir olup olmadığı hususunda yeterli değerlendirme bulunmadığı, Mahkemece dava konusu ağaçların davacıya zarar verip vermediğinin ve katlanılabilir sınırlar içinde olup olmadığının bir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde bilirkişi marifetiyle tespit edilerek açıklığa kavuşturulması, zarar varsa bunun giderimi yönünden alınacak önlem ya da önlemlerin saptanması, ağaçların budanması yolu ile zararın giderilmesi mümkün ise öncelikle bu yolun tercih edilmesi, muhtemel oluşabilecek zarar nedeniyle müdahalenin önlenmesine karar verilemeyeceği hususu da gözetilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken bu husus gözetilmeden yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği…” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 14.03.2023 tarihli ve 2022/211 Esas, 2023/206 Karar sayılı kararıyla; müdahalenin men'ine ve 4 adet ağacın kâl'ine, bir adet kayısı ağacı kesildiğinden bu ağaç yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın müvekkillerinden davalı ... adına kayıtlı olduğunu, diğer davalı müvekkili Mehmet’in bir hakkı ve fiili durumu olmadığını, müvekkili Mehmet yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, el atmanın önlenmesi ve kâl istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

Hemen belirtilmelidir ki, mülkiyet hakkı gerek Anayasa ve yasalarla gerekse Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve ek protokolleri ile kabul edilmiş temel haklardandır.

Eşyaya bağlı ayni haklardan olan mülkiyet hakkı herkese karşı ileri sürülebileceği gibi, hakka yönelik bir müdahale durumunda ne zaman gerçekleştiğine bakılmaksızın, ileri sürüldüğü andaki hak sahibi tarafından her zaman koruma istenebileceği de kuşkusuzdur. Anılan korumanın istenmesi durumunda da hakkın kötüye kullanıldığından söz edilebilmesine hukuken olanak yoktur.

Diğer yandan; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 683 üncü maddesinde; malikin hukuk düzeninin sınırları içerisinde o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, tasarrufta bulunma, yararlanma yetkilerine sahip olduğu, malını haksız olarak elinde bulunduran kişiye karşı her türlü el atmanın önlenmesi davası açabileceği öngörülmüştür.

3. Değerlendirme

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı HMK’nın geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasının atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı HUMK’nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birisinin varlığı halinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Karara karşı karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 06.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.