Esas No: 2022/116
Karar No: 2023/2995
Karar Tarihi: 31.05.2023

**7. Hukuk Dairesi         2022/116 E.  ,  2023/2995 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/200 E., 2021/1393 K.

KARAR : Davanın reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Dikili 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2016/268 E., 2019/481 K.

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, Dikili Belediye Başkanlığı'nca 17.12.1990 tarihinde 775 sayılı Gecekondu Önleme Yasası gereğince 481 ada 3 parsel sayılı taşınmazın 2/3 hissesi uhdesinde tutarak 1/3 hissesini müvekkiline tahsis ettiğini, tapu devir ve teslim işleminin gerçekleştiğini, yasanın amacı dikkate alındığında davalı idarenin uhdesinde bulunan 2/3 hisseyi davacı müvekkiline temlik etmesi gerekirken yapmadığını, müvekkilinin bu arsa üzerine Dikili Belediye Başkanlığı'ndan aldığı 27.07.1992 tarihli inşaat ruhsatı ile "Bodrum + zemin kat + birinci kat + çatı"dan ibaret bina inşa ettiğini, inşa tarihinden bu yana müvekkilinin taşınmazda oturmaya devam ettiğini, müvekkilinin sonrasında Dikili Esnaf ve Sanatkarlar Kooperatifi'nden 481 ada 3 parselde bulunan 1/3 payı üzerine ipotek tesisi suretiyle kredi kullandığını, müvekkilinin kredinin geri ödemesinde temerrüde düşmesi nedeniyle davalı kooperatif tarafından müvekkiline karşı Dikili İcra Müdürlüğü'nün 2008/302 takip numaralı icra takibi başlatıldığını, 31.500,00 TL bedelle 21.10.2008 tarihinde davalı tarafından alacağına karşılık alındığını, sonrasında Dikili Belediye Başkanlığı Belediye Meclisi'nin 02.03.2016 tarih 35 sayılı kararı ile taşınmazdaki 2/3 hissesini davalıya tapudan satış yolu ile devrettiğini, müvekkili tarafından inşa edilen binanın değerinin arsanın değerinden fazla olduğunu beyanla 481 ada 3 parselin davalı adına olan kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline, olmadığı taktirde bina bedelinden şimdilik 20.000,00 TL'nin yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taşınmazdaki davacı hissesinin Dikili İcra Müdürlüğü'nün 2008/302 sayılı dosyasıyla yapılan cebri ihale sonucu satın alındığını, zamanaşımı itirazının bulunduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan binanın davacı tarafça inşa edilmiş olmasının taşınmazın mülkiyetinin davacı adına tescil edilmesi hakkı vermeyeceği, nitekim Dikili İcra Müdürlüğü’nün 2008/302 sayılı dosyasında dava konusu taşınmazın üzerindeki bina ile birlikte satışa çıkarıldığı ve davalı adına ihale edildiği, artırma ilanında taşınmaz üzerinde bulunan binanın da özelliklerinin belirtildiği, taşınmazın kıymet takdirinde binanın değerinin de hesaplandığı ve muhammen bedelin bina değeri de gözetilerek belirlendiği, davacının artırma ilanına ve devamında ihaleye karşı şikayet yoluna başvurmadığı, dava konusu taşınmaz üzerindeki binanın yapım tarihinin Dikili Belediyesi’nin 2/3 hissesini davalıya devrettiği tarihten önce olduğu, Dikili Belediyesi’nce dava konusu taşınmazın davalıya üzerindeki bina ile birlikte devredildiği, davalı tarafça Dikili Belediyesi’ne ödenen satış bedelinin üzerindeki binayı da içerdiği, bu nedenle 2/3 hisse yönünden bina bedelinin davalıdan talep edilemeyeceği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Dikili Belediye Başkanlığı'nın 03.02.2016 tarihli ve 22 No.lu kararında "İlçemiz .... Mahallesi 481 ada 3 parsel 372.00 m² üzerinde 2/3 payda oranıyla 248.00 m² hissemiz ..." denilerek satışa konu olan taşınmaz üzerinde bulunan binanın satışa dahil olduğu konusunda herhangi şerh ve açıklama, ibare bulunmadığını, Mahkemenin Dikili Belediye Başkanlığı'nın dava konusu taşınmazı davalı yana üzerindeki bina ile birlikte devredildiğini, davalı tarafça Dikili Belediye Başkanlığı'na ödenen satış bedelinin üzerindeki binayı da içerdiğini kabul ederek davanın reddine karar vermesinin hukuka aykırı bir değerlendirme olduğunu,

2. Binanın ruhsatlı ve izinli olduğunu, bu nedenle davacı müvekkilinin kötü niyetinden bahsedilemeyeceğini, binanın, "Başkasının taşınmazı üzerine yapılan inşaat" konumunu aldığını, bina değerinin arsanın değerinden oldukça fazla olduğunu, yerel mahkemenin dava konusu ile bağlantılı TMK 722,723 ve 724 madde hükümlerini gerekçeli kararında tartışmadan hüküm kurduğunu,

3. Binanın bulunduğu kısmın ana parselden ifrazının mümkün olup olmadığı Dikili Belediye Başkanlığı'ndan sorulmadan mahkeme tarafından eksik inceleme sonucu karar verildiğini,

4. Aleyhe avukatlık ücreti ve harç hesabının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu İzmir ili, Dikili ilçesi, İsmetpaşa Mahallesi 481 ada 3 parsel sayılı arsa vasıflı 372 m²'lik taşınmaz evveliyatında 1/3 hissesi ile davacı ve 2/3 hissesi ile dava dışı Dikili Belediye Başkanlığı adına kayıtlı iken; davacının davalıdan kullandığı kredi karşılığı sahibi olduğu 1/3 hissenin üzerine ipotek tesis edildiği, ipotek konusu borcun ödenmemesi nedeniyle Dikili İcra Müdürlüğü'nün 2008/304 Esas sayılı dosyası ile başlatılan takip neticesinde davacının sahibi olduğu 1/3 hissenin cebri icra yolu ile satıldığı, satış bedeli olarak 1/3 paya tekabül eden arsa ve bina değerinin esas alındığı, davalı kooperatif tarafından taşınmazın 1/3 hissesinin alacağına karşılık satın alındığı, ihalenin feshi davası açılmaksızın kesinleşen ihale nedeniyle taşınmazın 1/3 hissesinin davalı kooperatif adına tescil edildiği, akabinde davalının teklifi üzerine taşınmazın dava dışı Belediye adına kayıtlı 2/3 hissesinin ifrazı mümkün olmadığından Dikili Belediye Meclisi'nin aldığı karar doğrultusunda 05.05.2016 tarihinde 50.000,00 TL bedel karşılığı davalı kooperatif adına tescilinin gerçekleştiği, Türk Medeni Kanunu'nun 684 ve 718. maddeleri hükümleri gereğince üstün arza tabi olduğu, davalı kooperatifin usulüne uygun gerçekleştirilen ihale ile alacağına karşılık olmak üzere taşınmazın 1/3'üne ve resmi satış senediyle bedelini ödemek suretiyle bakiye 2/3'üne sahip olduğu sabit olmakla, davacının mülkiyeti kendisine ait taşınmazı cebri icra ile kaybetmesi nedeniyle somut olayda TMK'nın 724 vd. maddelerinin uygulanması da mümkün olmadığından mahkemece davacının tapu iptal ve tescil isteminin ve bina bedeli isteminin reddine karar verilmesinde ve 1/3 hissenin değeri ile üzerindeki binanın değerinin toplamı ile belirlenen toplam dava değeri üzerinden vekalet ücreti ve harcın hesaplanmasında isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf başvuru dilekçesindeki sebeplerle hüküm temyiz edilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

3. Değerlendirme

1 .Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı mirasçıları vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

31.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.