Esas No: 2024/908
Karar No: 2024/1940
Karar Tarihi: 03.04.2024

**7. Hukuk Dairesi         2024/908 E.  ,  2024/1940 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/405 E., 2022/7 K.

DAVA TARİHİ : 18.04.2013

KARAR : Davalı ... yönünden davanın kabulüne, davalı ... Belediyesi Başkanlığı yönünden husumetten reddine

Taraflar arasında görülen tapu iptal ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı ... yönünden davanın kabulüne, davalı ... Belediyesi Başkanlığı yönünden husumetten reddine karar verilmiştir.

Mahkeme karar davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; ... ilçesi, ... Beldesi, ... - ... Mahallesinde doğusu ...'ya ait taşınmaz, batısı yol, kuzeyi ...'ya ait taşınmaz, güneyi ...'a ait taşınmaz ve yol ile çevrili tahminen 2000 m2 miktarında taşınmaz içerisinde davacıların mesken olarak kullandığı ev ve meyveli ağaçlarından oluşan bahçesi olduğunu, taşınmazın evveliyatının çevresindeki diğer taşınmazlar ile birlikte bir bütün halinde babaları ...'ye ait olup ölümü ile birlikte davacılara kaldığını, muris ...'nün taşınmazı 1960 yılında imar ihya edip tarla haline

getirdiğini, taşınmazın idari yoldan davalı ... adına tapuya tescil edildiğini belirterek taşınmazın tapu kaydının iptaline ve davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... Belediyesi vekili cevap dilekçesinde; davada idare mahkemelerinin görevli olduğunu, dava açmak için hak düşürücü sürenin geçtiğini, kazandırıcı zamanaşımı hükümlerine göre açılacak tescil davalarına konu taşınmazın tapuda kayıtlı olmamasının şart olduğunu, davacı tarafından zilyetlik koşulunun sağlanmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. 6360 sayılı Kanun uyarınca, ... Belediyesi'nin tüzel kişilik sıfatı kalmamış, Mahkemece ... Belediyesi ve Mersin Büyükşehir Belediyesi davaya davalı olarak dahil edilmiştir.

3. Davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; öncelikle davanın süre yönünden reddinin gerektiğini, taşınmazın 1986 yılında Belediye adına tescil edildiğini, tapulu taşınmazlarda tescilden itibaren 10 yıl içerisinde tapu iptal davasının açılabileceğini, 10 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra davanın açıldığını, ... Belediyesinin davaların kabulüne dair Meclis Kararının yok hükmünde olduğunu, zilyetlik koşullarının davada mevcut olmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

4. Davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; tüzel kişiliği kaldırılan belde ve köylerin taşınmaz satış ve borçlanmalarının İçişleri Bakanlığının onayına tabi olduğunu, kabule yönelik Meclis Kararının yok hükmünde olduğunu, dava konusu taşınmazın tapu kütüğünde kayıtlı bir taşınmaz olduğunu, kazandırıcı zamanaşımı yolu ile bu taşınmazın mülkiyetinin kazanılmasının mümkün olmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI:

Mahkemece 25.04.2017 tarihli kararıyla 20 yıllık zilyetlik süresi dolmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin 25.04.2017 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi 02.11.2020 tarihli, 2018/1413 E. ve 2020/4985 K. sayılı ilamı ile, 02.01.2014 tarihinde ... Belediye Meclisince davanın kabul edilmesine dair 2014/5 sayılı kararın alındığı, bu karar uyarınca çekişmeli taşınmazın davalı ... adına olan tapu kaydının iptaline ve davacılar adına miras payları oranında tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkeme, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, 02.01.2014 tarihinde ... Belediye Meclisince davanın kabul edilmesine dair 2014/5 sayılı kararın belediyenin yetkili organı tarafından alındığı ve usule uygun şekilde ibraz olunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, davalı ...

Belediye Başkanlığı adına kayıtlı Mersin ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 1483 parsel sayılı taşınmazın, fen bilirkişisi ...'in 02.01.2014 tarihli rapor ve krokisinde A harfi ile belirttiği 2031,98 m2' lik alan alanın 1483 sayılı parselden ifraz edilerek davacılar adına ... 2. Noterliğinin 08781 yevmiye No.lu 24.12.2012 tarihli veraset ilamındaki hisseleri oranında adlarına ayrı parsel

numarası alarak tapuya kayıt ve tesciline, 1 No.lu hüküm fıkrası gereği davacı adına kayıt yapıldıktan sonra kalan kısımların aynı parsel numarası ile (1483 parsel ) davalı ... adına olan tapu kaydının devamına, davanın ... Belediye Başkanlığı yönünden husumetten reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... Belediyesi Başkanlığı vekili ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili temyiz dilekçesinde özetle; ... Belediyesi yönünden davanın husumetten reddine karar verildiği bu nedenle nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; meclis kararının yok hükmünde olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu yerde imar çalışması yapılıp yapılmadığının sorulmadığını, kazandırıcı zamanaşımı süresinin dolmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, imar ihya nedenine dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesi.

3.3194 sayılı İmar Kanunu.

4.6360 sayılı Kanun.

5.Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7 nci maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelerin yerinde olduğunun anlaşılmasına göre davalı ... Belediyesi ve .... Büyükşehir Belediyesi vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 10.11.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3194 sayılı İmar Kanunu kamu düzeni ile ilgili olup sözü edilen Kanunu'nun 15 ve 16 ncı maddesiyle Belediye ve mücavir alan hudutları dahilindeki taşınmazların ifrazının Belediye Encümenlerince, bu alanların dışında bulunan taşınmazların ifrazlarının ise İl İdare Kurullarında onaylanması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

3. Başka bir ifade ile İmar Kanunu kamu yararı (kamu düzeni) düşüncesiyle kabul edilmiş olan ve özellikle tarafların arzu ve rızası ile bertaraf edilmeyecek hükümler içeren bir Yasa'dır. Bu niteliği ile ifraz hususunun, davanın her aşamasında re'sen nazara alınması ve belediye encümen kararına dayalı olup olmadığının araştırılması zorunludur.

4. Öte yandan, 6100 sayılı HMK’nın 297 nci maddesinin ikinci fıkrası gereğince; hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir. Kamu düzeninden olan doğru sicil oluşturma ilkesi gereğince hâkimin infazı kabil karar verme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu biçim, yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir. Aksi hâl, hükmün infazında zorluklara ve tereddütlere, yargılamanın ve davaların gereksiz yere uzamasına, davanın tarafı bulunan kişi ve kurumların mağduriyetlerine sebebiyet verecek ve kamu düzeni ve barışını olumsuz yönde etkileyecektir.

5. Somut olayda, mahkemece 1483 sayılı taşınmazın bilirkişi raporunda A harfi ile şeklinde belirtilen toplam 2.031.98 m2'lik kısmın tapu kaydının iptali ile ifrazen davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş ise de, verilen hükmün infaza elverişli olduğunu söylemek mümkün değildir. Şöyle ki, Mahkemece 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 15 ve 16 ncı maddeleri uyarınca, davaya konu taşınmaza ilişkin ifraz projesi hazırlatılıp ifrazın mümkün olup olmadığı hususunun Belediyeye sorulmadığı anlaşılmıştır. O halde Mahkemece yapılacak iş, teknik bilirkişiye taşınmazın ifraz projesi düzenlettirilerek 1483 parsel yönünden hazırlanan bu projeye göre Belediye Encümeninden karar alınmak suretiyle taşınmazın ifrazının mümkün olup olmadığının sorulması, mümkünse taşınmazın ifraz edilerek ayrı parsel numarası ile davacılar adına tesciline karar verilmesi; taşınmazın ifrazının mümkün olmaması halinde ise, iptaline karar verilen miktarın tapu kaydına tekabül eden pay oranı belirlenip oran belirlendikten sonra belirlenen orandaki payın iptali ile davacılar adına tesciline, kalan payın davalı ... Belediyesi Başkanlığı üzerinde bırakılması yönünde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile infaza elverişli olmayacak şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.

6. Davalı ... Belediyesinin vekalet ücreti yönündeki temyiz itirazlarına gelince, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7 nci maddesin ikinci fıkrası uyarınca, davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesi halinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları (maktu vekalet ücreti) geçmemek üzere üçüncü kısımda yazılı avukatlık ücretine (nispi vekalet ücreti) hükmolunur. Somut olayda, mahkemece .... Belediyesi Başkanlığı yönünden davanın husumetten reddine karar verildiği fakat davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmediği anlaşılmıştır. Bu halde mahkemece, davalı ... Belediyesi lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi de isabetsizdir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Yukarıda V.C.3.1 inci paragrafında açıklanan nedenlerle davalı ... Belediyesi vekilinin ve Mersin Büyükşehir Belediyesi vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

Yukarıda V.C.3.(2.) ve devamındaki bentlerde açıklanan nedenlerle temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

03.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.