Esas No: 2023/5080
Karar No: 2023/8583
Karar Tarihi: 05.07.2023

**4. Hukuk Dairesi         2023/5080 E.  ,  2023/8583 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2021/341 D.İş- 2021/353

HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü/ İtirazın Kısmen Kabulü

SAYISI : K-2021/9541

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

... kararı davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... tarafından ... poliçesi düzenlenen aracın 05.09.2019 tarihinde karıştığı tek taraflı kazada araçta yolcu konumunda bulunan başvuru sahibinin yaralanarak malul kaldığını belirterek şimdilik 5.100,00 TL maddi tazminatın tahsilini talep etmiştir. Talebini ıslahla 49.736,10 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketine sağlık kurulu raporu ve savcılık takipsizlik kararı sunulmadan başvuru yapıldığını, eksik evrakla yapılan başvuru nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Yönetmeliğine göre düzenlenmesi gerektiğini, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve 1,8 teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik zararının teminat kapsamında olmadığını, olayda hatır taşıması bulunduğunu, kusur oranının belirlenmesi gerektiğini, davacı tarafa SGK tarafından rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI

... yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının talebinin kabulü ile 49.736,10 TL'nin 28.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar vermiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık hakem heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz emiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; dava şartı yokluğu nedeniyle başvurunun reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketine sağlık kurulu raporu ve savcılık takipsizlik kararı sunulmadan başvuru yapıldığını, eksik evrakla yapılan başvuru nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Yönetmeliğine göre düzenlenmesi gerektiğini, aktüer raporunda hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre yapılması gerektiğini, SGK ödemesi varsa bu miktarın tazminattan indirilmesi gerektiğini, olayda hatır taşıması bulunduğunu, kusur oranının belirlenmesi gerektiğini, davacı vekili lehine hükmedilen vekâlet ücretinin AAÜT gereğince hesaplanacak vekâlet ücretinin 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının itirazlarının kısmen kabulüne, TRH 2010 yaşam tablosu ve 1,8 teknik faizle yapılan hesaplama karara esas alınarak 44.775,54 TL'nin 28.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1-Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tazminat hesabının Yargıtay Kararlarında da belirtildiği üzere TRH 2010 Yaşam Tablosu esas alınarak ancak 1,8 teknik faiz kullanılmadan yapılması gerektiğini, progresif rant tekniği ile yapılan tazminat hesabının usul ve yasaya uygun olduğunu ve bu miktara karar verilmesi gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

2-Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dava şartı yokluğu nedeniyle başvurunun reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketine sağlık kurulu raporu ve savcılık takipsizlik kararı sunulmadan başvuru yapıldığını, eksik evrakla yapılan başvuru nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Yönetmeliğine göre düzenlenmesi gerektiğini, tazminat hesabının usul ve yasaya uygun olmadığını, olayda hatır taşıması bulunduğu için hesaplanan tazminattan indirim yapılması gerektiğini, SGK ödemesi varsa bu miktarın tazminattan indirilmesi gerektiğini, kusur oranının belirlenmesi için bilirkişi raporu alınması gerektiğini, davacı vekili lehine hükmedilen vekâlet ücretinin AAÜT gereğince hesaplanacak vekâlet ücretinin 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı ... şirketine ... poliçesi ile sigortalı olan aracın içinde yolcu konumunda bulunan davacının 05.09.2019 tarihinde meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalmasından dolayı sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 ... Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 ... Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 ... Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin vekalet ücreti dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar ... kararıyla 2918 ... Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (...) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, ... Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve ... tarafından da karara esas kabul edilen aktüer raporunda; TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre tazminat hesabı yapıldığı; hakem heyetince de bu hesaba göre karar verildiği anlaşılmaktadır. Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği, hesaplamada progresif rant formülü kullanılarak TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılması yerinde olmakla birlikte 1,8 teknik faizle hesaplama yapılması doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle; davacı için, TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından da "progresif rant" formülü kullanılarak (davacı vekilinin bilirkişi raporuna ve karara itiraz ettiği dikkate alınarak) güncel verilere göre tazminatın hesaplanmasının gerektiği dikkate alınmak suretiyle tazminatın belirlenmesi için bilirkişiden ek rapor alınıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

3. Davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak;

5684 ... Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrasında "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesine 19.01.2016 tarihli ve 29598 ... Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6 ncı maddesi ile eklenen (13) numaralı fıkrasında, "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrası ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin, (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davacı ve davalıya iadesine,

Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,

05.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.