Esas No: 2022/7389
Karar No: 2024/3191
Karar Tarihi: 26.03.2024

**10. Hukuk Dairesi         2022/7389 E.  ,  2024/3191 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/1037 E., 2022/598 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Gebze 3. İş Mahkemesi

SAYISI : 2016/146 E., 2019/316 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından maddi ve manevi tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar ve davalılardan ...S.p.a., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ve ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar ve davalılardan ...S.p.a., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ve ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin murisi... davalılardan T.C. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığınca ihale edilip iki ve üç nolu davalıların oluşturduğu ortak girişim grubu tarafından ihalenin yüklenicisi olarak ihale alınan ve yapımı devam eden İstanbul Üçüncü Boğaz Köprüsü inşaatında yine davalılardan ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd.Şti.' nin işçisi olarak çalışmakta iken 31.12.2015 tarihinde beş nolu davalının kullandığı çift kişilik personel yükseltici platformun devrilmesi sonucu oluşan iş kazasında vefat ettiğini, kazanın oluşumunda müteveffaya atfı kabil herhangi kusur bulunmadığını, işveren işyerinde ve iş güvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak, elverişli şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğunu, işverenin işçiyi koruma özellikle iş sağlığı ve güvenliği ve ilgili önlemleri alma borcunu düzenleyen hükümler emredici hukuk kuralları olduğunu, işveren işyerinde gerekli tedbirleri almaması sonucu işçilerin uğradığı iş kazaları ve meslek hastalıklarından sorumlu olduğunu, işveren istihdam eden sıfatıyla diğer işçilerin kusuru ile işçisinin uğradığı iş kazasından da sorumlu olduğunu, kazaya ilişkin olarak halen Beykoz Cumhuriyet Savcılığına 2015/9222 soruşturma numarasıyla tahkikat devam etmekte olduğunu, fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla davacı eş ... ve çocuk ... için 25.000 TL'şer maddi ve 350.000 TL'şer manevi tazminatın davalılarından müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, yargılamanın devamında maddi tazminat istemini eş için 427.084,35 TL'ye çocuk ... Nur için 136.486,85 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

1.Davalı Ulaştırma ve Denizcilik cevap dilekçesinde özetle; Davaya taraf olan kurumun Karayolları Genel Müdürlüğü olduğunun tespit edildiğini, keza dava konusu kazada vefat eden..., Karayolları Genel Müdürlüğünce ihale edilen İstanbul 3.Boğaz Köprüsü inşaatında çalışmakta iken hayatını kaybettiğini, bilindiği üzere Karayolları Genel Müdürlüğü Bakanlığın bağlı kuruluşu olmakla birlikte 13 Temmuz 2010 tarih ve 27640 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunu gereği hükmi şahsiyeti haiz, dava ve taraf ehliyeti bulunan bir kamu kuruluşu olduğunu, anılan sebepten ötürü dava ile bakanlığın bir ilgisi bulunmadığını beyan etmiştir.

2.Davalı ... Uluslararası vekili cevap dilekçesinde özetle; davalılardan ... Uluslararası Taşımacılık Dış Tic. Ltd. Şti.'nin işçisi olan ... ...’nın, ......-...Adi Ortaklığının boğaz köprüsü inşaatında çalışan 06.04.140 plakalı vincin operatörü olduğunu, 06-04-140 plakalı vinç 15.10.2014 tarihli araç kiralama sözleşmesi ile davalı şirket ... tarafından Kuzey Marmara Otoyolu projesi için...-Astaldı Adi Ortaklığı na kiralandığını, bu sözleşmeye istinaden davalı ...’in işçileri..., ..., ... ve ... kiralanan vinçlerin operatörü olarak üçüncü boğaz köprüsü inşaatında çalıştığını, iş sağlığı ve güvenliği kapsamında tüm koruyucu malzemeler teslim edildiğini, eğitimler verildiğini ve sağlık kontrolünden geçtiğini, beyan etmiştir.

3.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Usule ilişkin olarak hak düşürücü süre zamanaşımı, yetki, görev, işbölümü derdestlik ve husumet itirazında bulunduğunu, ...... ...Adi Ortaklığı ile dava dışı Hyundaı Engıneering & Constrüctian Co. Ltd – SK Engıneering & Constructıon Co Ltd. Adi Ortaklığı arasında geçerli anahtar teslimi istisna akdi eser sözleşmesi uyarınca köprü inşaatı işini dava dışı Hd-Sk üstlendiğini, davalı işveren sıfatı ya da alt işveren üst işveren ilişkisinin varlığı söz konusu olmadığını, ... diğer davalı ... Ulus. Taş. Dış. Tic. Ltd. Şti.’nin işçisi olduğunu, kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava konusu olayda müteveffanın ve üçüncü kişinin kusuru bulunması nedeni ile de davalıdan tazminat sorumluluğundan söz edilemeyeceğini beyan etmiştir.

4.Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların murisinin, ... Taşımacılık işçisi olduğunu, işbu davanın davalı şirket ve ortağı bulunduğu adi ortaklık yönünden pasif husumet yokluğu nedeni ile usulden reddedilmesi gerektiğini, asla kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminata dayanak olay hem müteveffanın hem de 3. kişinin kusuru sebebiyle gerçekleştiğinden illiyet bağı kesilmiş olup davalı şirketin sorumluluğu ortadan kalktığını, talep edilen tazminat miktarları fahiş olup adeta zenginleşme aracı olarak kullanılmak istendiğini, adi ortaklık ile davacı işçi arasında herhangi bir sözleşmesel iş ilişkisi bulunmadığını beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; davaya konu olayda 16.09.2019 tarihli kusur heyet raporu kapsamında davalı “... Uluslararası Taşımacılık Dış Tic . Ltd. Şti.” unvanlı alt işveren müessesenin %70, asıl işveren “... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. & ...S.p.A Adi Ortaklığı”nın %15, davalı manlift operatörü ...’ın %10 ve ... işçi...’nın %5 oranında kusurlu olduğu, İhale makamı – iş sahibi konumunda bulunduğu anlaşılan dava dışı Karayolları Genel Müdürlüğü’ne atfı kabil kusur izafe edilemeyeceği, dava dışı T.C. Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı’nın olayda illiyetinin bulunmadığı, eş ...'nun 427.084,35 TL ve çocuk ... Nur'un 136.486,85 TL destekten yoksun kalma tazminatı alacağı hesaplanmakla bu miktarın hüküm altına alındığı, Manevi tazminat istemi yönünden; TBK: 50, 52, 58 ve TMK.'nın 4 üncü maddesinde düzenlenen hakkaniyet ilkesi dikkate alınarak, iş kazasının meydana geldiği tarihten davanın açıldığı tarihe kadar geçen süre bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacıların murislerine olay nedeni ile duyduğu manevi acıya karşılık takdiren davacı ... yönünden 150.000,00 TL, davacı ... yönünden 100.000,00 TL manevi tazminatın hüküm altına alındığı anlaşılmıştır.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalılardan ...S.p.a., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ve ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkilinin küçük bir çocukla ortada kaldığını ve uzayan yargı sürecinde mağduriyetinin katlandığını, Yerel Mahkeme tarafından ne kazadaki kusur oranlarının ne de müvekkili ve kızının durumunun göz önüne alınmadığını, kusur oranlarına, müvekkillerinin ve müteveffanın durumuna, davalıların durumuna dikkatle manevi tazminat taleplerinin aynen kabulü yönünde karar tesis edilmesini, belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

2.Davalı ...S.p.a. vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... işçinin ... Uluslararası Taşımacılık şirketi nezdinde çalıştığını, davanın müvekkili şirket yönünden pasif husumet yokluğu sebebiyle reddi gerekirken kabulüne karar verilmesinin meçi hukuka aykırı olduğunu, ... işçi ile müvekkili şirketin ortağı bulunduğu... ...Adi Ortaklığı arasında işçi işveren ilişkisi bulunmadığını, iş sağlığı ve güvenliği kapsamında gerekli önlemleri almakla görevli olanın ... Taşımacılık olduğunu, müvekkili şirkete ve müvekkili şirketin ortağı bulunduğu adi ortaklığa herhangi bir sorumluluk yüklenilmesi mümkün olmadığını, müvekkili şirketin ortağı bulunduğu adi ortaklığın 3. köprü inşaat işini anahtar teslim suretiyle hd-sk adi ortaklığına devretmiş olduğunu, freyssinet'in işbu adi ortaklığın taşeronu olduğunu, müvekkili şirketin ortağı bulunduğu Adi Ortaklığın işin yürütümü ile ilgili olarak sorumluluğunun bulunmadığını, Yerel Mahkemece çelişkili kusur tespitinin hükme esas alınmasının hukuka aykırı olduğunu, Yerel Mahkemenin hükmettiği manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, belirterek istinaf talebinde bulunduğunu,

3.Davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle Husumet itirazlarının mahkemece göz önünde bulundurulmadığını, Müteveffanın diğer davalı ... Ulus. Taş. Dış Tic. Ltd. Şti.'nin işçisi olduğunu, müvekkil şirketin ortağı olduğu adi ortaklık ile ... Uluslararası Taşımacılık Dış Tic. Ltd. Arasında araç kiralama sözleşmesi imzalandığını, davacının bu sözleşme kapsamında çalıştırılmadığını, ...... ...Adi Ortaklığı ile dava dışı Hyundaı Engıneerıng & Constructıon Co. Ltd. - Sk Engıneerıng & Constructıon Co. Ltd. Adi Ortaklığı (HD-SK) arasında geçerli anahtar tesliminin istisna akdi – eser sözleşmesi uyarınca köprü inşaatı işini dava dışı hd-sk'nın üstlendiğini, davalı ... ile dava dışı Freysinet arasında asıl işveren/alt işveren ilişkisinin varlığının kabul edilmesi durumunda Freysinet ile HD-SK arasındaki asıl işveren/alt işveren ilişkisinden dolayı meydana gelen olaydan HD-SK'nın da sorumlu tutulacağının kabul edilmesi durumunda dahi HD-SK ile müvekkili arasındaki ilişkisinin iş ve sosyal güvenlik kanunu uyarınca sorumluluğunu keseceğini, müteveffanın ve üçüncü kişinin kusuru bulunması nedeni ile de müvekkillin tazminat sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, talep edilin manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, bilirkişi raporları arasında mübayenet olduğunu, belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

4.Davalı ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; - taraf teşkili sağlanmadığını, kazanın diğer sorumluları talebe rağmen davaya dâhil edilmediğini, Eksik inceleme ile karar verildiğini, kaza mahallinde keşif yapılmadığını, Raporlar arasındaki çelişkinin giderilmediğini, iş sahibi ve asıl sorumlunun T.C. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı olduğunu, Yerel Mahkeme kazaya ilişkin olarak soruşturma yürüten Beykoz 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2016/860 Esas sayılı dosyasının kararınım beklenmediğini, ceza yargılamasının kesinleşmesinin beklenerek çıkan karara göre yeni bir heyetten bilirkişi raporu alınmasının gerektiğini, 04.01.2019 tarihli bilirkişi hesap raporundaki aleyhe tespitler ile maddi hesap hatalarını kabul etmediğini ve raporun tamamına itiraz ettiğini, Hukuk ve ceza mahkemesi dosyaları içerisinde bulunan raporlar arasında sorumlular ve sorumluluk oranları bakımından farkların ve çelişkilerin olduğunu, Kazanın Ica – ... - ...adi ortaklığının alt taşeronu olan freyssistnet ınternational et compagnie ve freysaş freyssistnet yapı sistemleri sanayi A.Ş. adi ortaklığının sahasında meydana geldiğini, bu adi ortaklığı oluşturan şirketlere ihbar edilmesine karar verilmediğini, Kazadan Profesyonel Taşımacılık ve Tic. Ltd. Şti.'nin de sorumlu olduğuunu davanın bu şirkete de ihbar edilmesine karar verilmesi gerektiğini, Dosyada yer alan tanık ifadelerinin dikkate alınmadığını, ... İnşaat San. Tic. A.Ş. & ...S.p.a adi ortaklığı için belirlenen %15 oranın yeterli olmadığını, ... İnşaat San. Tic. A.ş. & ...S.p.a adi ortaklığının kusur sorumlusu olarak yapılan tespitin yargıtay kararı ile de uyumlu olduğunu, Aktüerya hesabının yanlış ve abartılı olduğunu, Kazazede işçiye atfedilen sorumluluğun, işçinin mesleki tecrübesinin, konumu ve yaşı itibari ile yetersiz olduğunu, Manevi tazminatın zenginleşme nedeni olamayacağını, belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "31.12.2015 tarihinde saat 12.00-13.00 sıralarında davalılardan ... Uluslararası Taşımacılık işçisi olan davacıların murisi vinç operatörü...'nın çalışmanın devam ettiği 3. Boğaz Köprüsü Şantiyesinde, aynı şirketin işçisi iken araçların ...Ticaret Ltd. Şti. kiralanması nedeniyle geçici olarak bu şirkette çalışan ...'ın tır üzerinde gelen çift kişilik personel yükseltici platformu (manlift) tırın üzerinden indirirken, sepetten kumanda edilerek manliftin kullanımını öğrenmek amacıyla davacıların murisinin sepete bindiği, indirme esnasında buzlanma sebebiyle tekerlekleri kayan forkliftin kayması neticesinde devrildiği ve...'nın hayatını kaybettiği , çalışılan işin İstanbul 3.Boğaz Köprüsünün anahtar teslim yapılması işi olduğu, bu işin dava dışı Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından... İnşaat San.ve Tic. A.Ş., ...S.p.a Ortak Girişimi ile Hyndai engineering &Construction Co.Ltd ve Sk Engineering & Construction Co.Ltd Ortak Girişimine ihale edildiği anlaşılmaktadır. Somut olayda, Kurum sigortalısı ile davalı işverenlerin kusur durumlarının tespiti için bilirkişi heyetinden alınan en son raporun ehil ve konusunda uzman bilirkişi heyeti tarafından tanzim edildiği, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen kusur durumunun tespitine ilişkin raporun kapsamlı, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu gibi dosya kapsamına, delil durumuna ve somut olayın meydana geliş şekline de uygun olduğu, taraflara izafe edilen kusur oranlarının tarafların somut olaydaki yükümlülükleri ile de örtüştüğü ve kusur oranlarının hakkaniyete uygun olarak tasnif edildiği, bilirkişi raporunun tarafların görev ve sorumlulukları ile kusur oranlarının belirlenmesi açısından Sosyal Güvenlik Kurumu'nun açtığı rücuen tazminat dosyasında aldırılan kusur durumunu belirtir rapor birlikte değerlendirildiğinde İlk Derece Mahkemesi tarafından bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen kusur durumunun tespitine ilişkin en son rapora itibar edilerek bu raporun hükme esas alınmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmakla davacı ... davalı yanların kusur durumunun tesbitine ilişkin istinaf taleplerinin yerinde olmadığı anlaşılmaktadır.İş kazasının herne kadar ihbar olunan FREYSİNET'in siparişine istinaden aracın getirildiği esnada olduğu savunulmuş ise de; kira sözlemesinin davalı “... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. & ...S.p.A Adi Ortaklığı” ile davalı ... Uluslararası Taşımacılık Dış Tic. Ltd. Şti. Arasında imzalandığı, aralarındaki iş ilişkisine istinaden işin gerçekleştirildiği anlaşılmakla bu istinaf talebi de yerinde değildir. İşin anahtar teslim olarak dava dışı Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından... İnşaat San.ve Tic. A.Ş., ...S.p.a Ortak girişimi ile Hyndai engineering &Cnstrustion Co.Ltd ve Sk Engineering & Cnstruction Co.Ltd Ortak Girişimine ihale edildiği dava dışı Karayolları Genel Müdürlüğü ve davada Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı yönü ile davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygundur. Hesap bilirkişisinin tanzim ettiği rapor ile davacının davalı işverenden talep edebileceği netice maddi kazanç kaybının bildirildiği ve rapor gerekli hukuki ve teknik verileri içerdiği, denetime elverişli olduğu ve dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmakla hükme esas alınması usul ve yasaya uygun bulunmuştur. Her ne kadar bilinmeyen dönem yönünden %5 yerine %10 arttırım ve iskonto uygulanıp ve bakiye ömür TRH 2010 yaşam tablosu yerine PMF yaşam tablosuna göre yapılmışsa da ve bu hesaplama yöntemi Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin içtihatlarına aykırı olsa da; daha önceki iş kazası kaynaklı davalara bakan dairenin görüşüne göre yapılan bu hesaplama yöntemine açık istinaf olmadığından TRH 2010 yaşam tablosunda bakiye ömür artacağından maddi tazminata yönelik istinafa gelenlerin sıfatı da dikkate alınarak (davalılar maddi tazminata istinafa gelmekle) bu husus hükmün kaldırılması sebebi yapılmamıştır. Ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın oluş şekli, maluliyet oranı ve olay tarihi dikkate alındığında davacılar için takdir edilen manevi tazminat miktarında isabetsizlik yoktur." gerekçeleriyle "davacılar ve davalı davalılardan ...S.p.a., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ve ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekillerinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353-(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalılardan ...S.p.a., ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ve ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; hüküm altına alınan manevi tazminat miktarlarının az olduğunu

2.Davalı ...vekili temyiz dilekçesinde özetle; ... işçinin ... Uluslararası Taşımacılık şirketi nezdinde çalıştığını, davanın müvekkili şirket yönünden pasif husumet yokluğu sebebiyle reddi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, ... işçi ile müvekkili şirketin ortağı bulunduğu... ...Adi Ortaklığı arasında işçi işveren ilişkisi bulunmadığını, iş sağlığı ve güvenliği kapsamında gerekli önlemleri almakla görevli olanın ... Taşımacılık şirketi olduğunu, müvekkili şirkete ve müvekkili şirketin ortağı bulunduğu adi ortaklığa herhangi bir sorumluluk yüklenilmesinin mümkün olmadığını, müvekkili şirketin ortağı bulunduğu adi ortaklığın 3. köprü inşaat işini anahtar teslim suretiyle HD-SK adi ortaklığına devretmiş olduğunu, Freyssinet şirketinin işbu adi ortaklığın taşeronu olduğunu, müvekkili şirketin ortağı bulunduğu adi ortaklığın işin yürütümü ile ilgili olarak sorumluluğunun bulunmadığını, yerel mahkemece çelişkili kusur tespitinin hükme esas alınmasının hukuka aykırı olduğunu, hüküm altına alınan manevi tazminatın fahiş olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

3.Davalı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; husumet itirazlarının mahkemece göz önünde bulundurulmadığını, müteveffanın diğer davalı ... Vinç A.Ş.'nin işçisi olduğunu, müvekkil şirketin ortağı olduğu adi ortaklık ile ... Uluslararası Taşımacılık Dış Tic. Ltd. Arasında araç kiralama sözleşmesi imzalandığını, davacının bu sözleşme kapsamında çalıştırılmadığını, ...... ...Adi Ortaklığı ile dava dışı Hyundaı Engıneerıng & Construction Co. Ltd. - Sk Engıneerıng & Construction Co. Ltd. Adi Ortaklığı (HD-SK) arasında geçerli anahtar tesliminin istisna akdi (eser sözleşmesi) uyarınca köprü inşaatı işini dava dışı HD-SK'nın üstlendiğini, davalı ... ile dava dışı Freysinet arasında asıl işveren/alt işveren ilişkisinin varlığının kabul edilmesi durumunda Freysinet ile HD-SK arasındaki asıl işveren/alt işveren ilişkisinden dolayı meydana gelen olaydan HD-SK'nın da sorumlu tutulacağının kabul edilmesi durumunda dahi HD-SK ile müvekkili arasındaki ilişkisinin iş ve sosyal güvenlik kanunu uyarınca sorumluluğunu keseceğini, Müteveffanın ve üçüncü kişinin kusuru bulunması nedeni ile de müvekkillin tazminat sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, talep edilin manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

4. Davalı ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde özetle; Taraf teşkili sağlanmadığını, kazanın diğer sorumlularının talebe rağmen davaya dâhil edilmediğini, eksik inceleme ile karar verildiğini, kaza mahallinde keşif yapılmadığını, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmediğini, Bakanlığın asıl işveren sıfatı olduğunu iş sahibi ve asıl sorumlunun T.C. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı olduğunu, ceza dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, maddi tazminat hesabının hatalı olduğunu, manevi tazminatın fazla olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep ve dava etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, iş kazası neticesinde vefat eden sigortalının eş ve çocuğunun manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

"Temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri, "Tazminat miktarının tayin ve tespiti" açısından 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 nci ve 114 üncü maddesi delaletiyle 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 ve 56 ncı maddeleri, "Olayın iş kazası olarak tespiti ile SGK yönünden sonuçları" için 5510 sayılı Kanun'un 13, 16, 19, 20 ve 21 inci maddeleri "İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin alınacak tedbirler bakımından işyerinin nitelik ve kapsamına göre 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77 nci maddesi ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu maddeleri, "Usuli kazanılmış hak" yönünden 04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ile 09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararıdır.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle iş bu dava kasamında davacıların desteği sigortalı kusurunun %5 olarak tespit edilmiş olmasına, %95 oranındaki kusurdan davalı Bakanlık hariç davalıların davacılara karşı müteselsilen sorumlu oldukları açık olup, davacılar vekilinin de müteselsil sorumluluğa dayandığının anlaşılması karşısında %95 oranındaki kusurun tazminat alacağından sorumluluğu bulunan davalılar ile davaya konu iş kazası nedeniyle sorumluluğu bulunan üçüncü kişiler arasında aidiyetinin, ileride iş bu ilgililer arasında açılma ihtimali bulunan rücu davasında artırışılarak sonuca bağlanma ihtimalinin bulunmasına göre davalıların kusur oran ve aidiyeti yönündeki temyiz itirazlarının bozmayı gerektirmediği kanaatine erişilmek, maddi tazminat alacaklarının hesabı ile manevi tazminat miktarlarının tespitinin dosya kapsamı ile Dairemizce benimsenen ilkelere uygun olmasına göre temyiz edenlerin sıfatlarına temyiz kapsam ve nedenlerine göre tüm temyiz itirazlarının reddi ile sonucu itibariyle usul ve yasaya uygun hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davacılar ve davalılardan .... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. ve ... Uluslararası Taşımacılık Dış Ticaret Ltd. Şti. vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

2.Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgililerden alınmasına,

3.Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.