Esas No: 2023/3111
Karar No: 2024/2038
Karar Tarihi: 30.04.2024

**12. Ceza Dairesi         2023/3111 E.  ,  2024/2038 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/138 E., 2016/396 K.

SUÇLAR : Taksirle öldürme

HÜKÜMLER: Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Sanıklar hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir oldukları, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. İncesu Asliye Ceza Mahkemesi'nin, 21.06.2016 tarih ve 2015/138 E., 2016/396 K. sayılı kararı ile;

a)Sanıklar ... ve ... hakkında; taksirle öldürme suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 85 inci maddesinin birinci fıkrası ve 62 inci maddesinin birinci fıkrası gereğince neticeten 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına,

b)Temyiz dışı sanık ... hakkında; taksirle öldürme suçundan, 5271 sayılı Kanun'un 223 maddenin ikinci fıkrasının c bendi gereğince Beraat kararı verilmiştir.

2.Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 23.12.2020 havale tarihli ve 2016/345558 sayılı, onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A. Sanık ... Müdafinin Temyiz Sebepleri

1.Kusur tespitine, eksik ve usulüne uygun yargılama yapılmadığına,

2.Savunma hakkının kısıtlandığına, paraya çevirme hükümlerinin tartışılmaması, takdiri indirim uygulanmamasına,

3. Şikayetten vazgeçmenin değerlendirilmediğine, tayin edilen cezaya,

4. Kararın usul ve Yasaya aykırı olduğuna,

İlişkindir.

B. Sanık ... Müdafinin Temyiz Sebepleri

1. Mahkemece müvekkilinin tali kusurlu olarak kabul edilmiş fakat yanılgılı değerlendirme ile müvekkil hakkında fahiş bir cezaya hükmedildiğine,

2. Teşdidin gerekçesinin açıkça gösterilmediğine,

3. Müvekkilin kusurunun çalıştığı şirketin kusuruna yol açması ve çalıştığı şirketin tüm maddi ve manevi zararları gidermesi hatta maktulün çalıştığı işverenin sorumluluğu nedeni ile ödeyeceği maddi ve manevi zararların tamamının müvekkilin çalıştığı şirketçe karşılaması nedeni ile cezanın alt sınırından uzaklaşılmasının hatalı olduğuna,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Yerel Mahkemenin Kabulü

1.Hakkında verilen beraat kararı kesinleşmiş olan sanık ...'ın ... Metal A.Ş'nin yetkilisi olarak çalıştığı, sanık ...'in adı geçen firmaya çalışan taşeron firmanın yetkilisi olduğu, sanık ...'ın da fabrikada kepçe operatörü olarak çalıştığı, taşeron firmada işçi olarak çalışan ölen ...'ın olay günü kepçe operatörlerinin çalışma sahasında "bunker" olarak adlandırılan ağız kısmı geniş çıkışı dar olan ve huniye benzeyen yere kum döktüğü, sanık ...'ın ise sözkonusu bunker adı verilen makinanın arka kısmında kepçe tarafından boşaltılan malzemenin çıkışını kontrol ettiği, zaman zaman kepçe ile boşaltılan malzemenin topaklanması nedeniyle bunker makinasının haznesinde sıkıştığı, ölenin de sıkışan malzemenin tekrar aşağıya akabilmesi için bulunduğu yerin ön kısmında olan ve yerden 2,20 metre yükseklikte olan platforma çıkarak bunkerin girişini demir çubuklar ile şişleyerek malzemenin tekrar aşağıya akmasını sağladığı, bu esnada sanık ...'ın sevk ve idaresindeki kepçe ile beş - altı metre uzaklıktaki ham madde yığınından kum alarak bunkere boşaltmaya çalışırken, ...'in orada olduğunu farketmeyerek kepçenin kovası ile ona çarparak ölümüne neden olduğu anlaşılmaktadır.

2. Maktulün kesin ölüm sebebini belirleyen, Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığının 16.09.2014 tarihli ölü muayene ve otopsi tutanağında, kesin ölüm nedeninin künt genel beden travmasına bağlı kaburga ve pelvis kemik kırıkları ile müterafık iç organ harabiyeti ve iç kanama sonucu olduğunun belirlendiği görülmektedir. Adli Tıp Kurumu Ankara Grup Başkanlığı Kimya İhtisas Dairesine ait toksikolojik inceleme sonuçlarına ilişkin raporlar da dava dosyasında mevcuttur.

3. Soruşturma aşamasında alınan 29.12.2014 tarihli bilirkişi raporunda, ölen ...'ın meydana gelen kazada asli kusurlu, taşeron firma yetkilisinin tali kusurlu, ... Metal A.Ş işletme müdürünün ise tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.

4. ... Metal A.Ş. İle CRT İş Gücü ... isimli firma arasında imzalanan 17.12.2013 tarihli hizmet (iş gücü) alımı sözleşmesinin üçüncü maddesinde ... A.Ş.'nin faaliyet gösterdiği yerlerde değişik hammadde kullanarak çinko klinkeri üretmek maksadıyla ...'un vereceği işlerin anahtar teslimi yerine getirilmesi için ihtiyaç duyulacak Bakım-Onarım dahil işgücünün temin edilmesi şeklinde işin tanımlandığı, aynı sözleşmenin beşinci maddesinin c bendinde, iş güvenliği konusunda yükümlülüğün CRT firmasına ait olacağının düzenlendiği anlaşılmaktadır.

5.Sanık ...'ın 284868 belge numaralı 18.06.2009 tarihli E ve G sınıfı sürücü belgelerine sahip kepçe operatörü olduğu ve iş güvenliğine ilişkin eğitimlere katıldığı görülmektedir.

6.Mahkemece hükme esas alınan 08.04.2016 tarihli üç kişilik bilirkişi heyet raporunda; ...'ın kepçenin malzeme boşalttığını bildiği ve gördüğü halde, ızgara üzerindeki topaklaşmış hammaddeyi şişlemeye çalıştığı ve dikkatsiz ve tedbirsiz davrandığı kanaatine varılarak kazanın meydana gelmesinde Asli Kusurlu olduğu, ...'ın kepçenin kovasına hammadde malzemesini yükleyip boşaltım yaparken ızgaranın üzerinde şişleme yapan herhangi birinin olup olmadığını kontrol etmediği, sesli uyarıda bulunmadığı, bu nedenle dikkatsiz ve tedbirsiz davrandığı kanaatine varılarak kazanın meydana gelmesinde Tali Kusurlu olduğu, ...'in çalışmaları denetlemediği, emniyetsiz şekilde çalışmayı engellemediği kanaatine varılarak kazanın meydana gelmesinde Tali Kusurlu olduğu, ...'ın kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğunun tespit edildiği anlaşılmaktadır.

7. Olay yeri inceleme raporu, olay yeri görgü tespit tutanağı, olay yeri krokileri, ... Metal A.Ş. İle CRT İş Gücü ... isimli firma arasında imzalanan 17.12.2013 tarihli hizmet (iş gücü) alımı sözleşmesi örneği, tutanaklar, iş sözleşmesi, işe giriş sağlık raporu, SGK bildirimi, zimmet tutanakları, eğitim tutanakları, ... İSG Kurulu Toplantı tutanakları ve diğer tutanaklar da dava dosyasında bulunmaktadır.

8.Sanıkların üzerilerine atılı suçlamaları inkar ettikleri, olayın tanıkları N.K., M.K., O.A., H.K., H.İ., M.B.'nin anlatımlarının dava dosyasında bulunduğu görülmüştür.

9. Müşteki ...'ın soruşturma aşamasında da yargılama aşamasında da şikayetçi olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca 03.08.2015 tarihli feragatname ve ibraname ile ... A.Ş. Adına kayıtlı iken, Seda Ayhan-... adına devri yapılmış olan niteliği sekiz katlı kargir apartmanının 19 numaralı dairenin satışına ilişkin tapu senedi örneği, 19.12.2015 tarihli ... A.Ş. ve ... ile ölenin mirasçıları arasında düzenlenmiş olan ibraname örneği de dava dosyasında görülmüştür.

10. Sanıklara ait güncel adli sicil kaydı ve nüfus kaydı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin olunarak dava dosyasına eklenmiştir.

IV. GEREKÇE

Hakkında verilen beraat kararı kesinleşmiş olan sanık ...'ın ... Metal A.Ş'nin yetkilisi olarak çalıştığı, sanık ...'in adı geçen firmaya çalışan taşeron firmanın yetkilisi olduğu, sanık ...'ın da fabrikada kepçe operatörü olarak çalıştığı, taşeron firmada işçi olarak çalışan ölen ...'ın olay günü kepçe operatörlerinin çalışma sahasında "bunker" olarak adlandırılan ağız kısmı geniş çıkışı dar olan ve huniye benzeyen yere kum döktüğü, sanık ...'ın ise sözkonusu bunker adı verilen makinanın arka kısmında kepçe tarafından boşaltılan malzemenin çıkışını kontrol ettiği, zaman zaman kepçe ile boşaltılan malzemenin topaklanması nedeniyle bunker makinasının haznesinde sıkıştığı, ölenin de sıkışan malzemenin tekrar aşağıya akabilmesi için bulunduğu yerin ön kısmında olan ve yerden 2,20 metre yükseklikte olan platforma çıkarak bunkerin girişini demir çubuklar ile şişleyerek malzemenin tekrar aşağıya akmasını sağladığı, bu esnada sanık ...'ın sevk ve idaresindeki kepçe ile beş - altı metre uzaklıktaki ham madde yığınından kum alarak bunkere boşaltmaya çalışırken, ...'in orada olduğunu farketmeyerek kepçenin kovası ile ona çarparak ölümüne neden olduğu, mahkemece hükme esas alınan 08/04/2016 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre; ölen ... 'ın kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu, kepçe operatörü sanık ... ile taşeron firma yetkilisi sanık ... 'in tali kusurlu olduklarının kabul ve tespit edildiği olaya ilişkin Mahkemece kabul edilen olay ve olgularda isabetsizlik bulunmadığı tespit edilmiş olup, hükümlerde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

A. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden

1.Hakkında verilen beraat kararı kesinleşmiş olan sanık ...'ın ... Metal A.Ş. isimli firmada yetkili olarak çalıştığı, sanık ...'in adı geçen firmaya çalışan taşeron firmanın yetkilisi olduğu, sanık ...'ın aynı fabrikada kepçe operatörü olarak çalıştığı, ölen ...'ın ise taşeron firmada işçi olarak çalıştığı, olay günü kepçe operatörlerinin çalışma sahasında "bunker" olarak adlandırılan ağız kısmı geniş çıkışı dar olan ve huniye benzeyen yere kum döktüğü, sanık ...'ın ise sözkonusu bunker adı verilen makinanın arka kısmında kepçe tarafından boşaltılan malzemenin çıkışını kontrol ettiği, zaman zaman kepçe ile boşaltılan malzemenin topaklanması nedeniyle bunker makinasının haznesinde sıkıştığı, ölenin de sıkışan malzemenin tekrar aşağıya akabilmesi için bulunduğu yerin ön kısmında olan ve yerden 2,20 metre yükseklikte olan platforma çıkarak bunkerin girişini demir çubuklar ile şişleyerek malzemenin tekrar aşağıya akmasını sağladığı, bu esnada sanık ...'ın sevk ve idaresindeki kepçe ile beş - altı metre uzaklıktaki ham madde yığınından kum alarak bunkere boşaltmaya çalışırken, ...'in orada olduğunu farketmeyerek kepçenin kovası ile ona çarparak ölümüne neden olduğu anlaşılmakla, tüm dosya kapsamı, sanıkların ve tanıkların aşamalardaki anlatımları ile Olay ve Olgular başlığı altında ayrıntılarına yer verilen bilirkişi raporu dikkate alındığında, kazanın meydana gelmesinde tali kusurlu olduğu kabul ve tespit edilen taşeron firma yetkilisi sanık ... 'in üzerine atılı taksirle öldürme suçunu işlediği sabit görülmekle, hakkında mahkûmiyet kararı verilmesinde ve tayin edilen ceza miktarında bir isabetsizlik tespit edilmediğinden, sanık ... müdafinin kusur tespitine, eksik ve usulüne uygun yargılama yapılmadığına, savunma hakkının kısıtlandığına, tayin edilen cezaya ilişkin temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.

2.Sanık ... hakkında, 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin birinci fıkrası gereği (1/6) oranında takdirî indirim sebebi uygulandığı belirlenmekle, sanık hakkında indirim nedenlerinin uygulanmadığına ilişkin sanık ... müdafinin temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

3. 5237 sayılı Kanun'un 50 inci maddesinin dördüncü fıkrasında, taksirli suçlardan dolayı hükmolunan hapis cezasının uzun süreli de olsa, diğer koşulların varlığı halinde adli para cezasına çevrilebileceği, 5237 sayılı Kanun'un 50 inci maddesinin sanık hakkında uygulanıp uygulanmamasına karar verilirken, sanığın kişiliği, sosyal ve ekonomik durumu, suçun işlenmesindeki özellikler nazara alınarak, dosyaya yansıyan bilgi ve kanıtlar isabetle değerlendirilip, denetime olanak verecek ve somut gerekçeler de gösterilmek suretiyle takdir hakkının kullanılması gerektiği; dosya içeriğine göre, ölenin mirasçılarının sanıklardan şikayetçi olmadığı, hakkında takdiri indirim uygulanan, sabıkası bulunmayan ve lehe hükümlerin uygulanması yönünde talepte bulunan sanık hakkında, paraya çevirme hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının karar yerinde tartışılmadan hüküm kurulması suretiyle, 5271 sayılı Kanun'un 230/1-d maddesine aykırı davranılması sebebiyle hüküm hukuka aykırı bulunmuş olup, sanık ... müdafinin paraya çevirme hükümlerinin tartışılmamasının, şikayetten vazgeçmenin değerlendirilmediğine, kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkin temyiz sebepleri yerinde görülmüştür.

B. Sanık ... Hakkında Kurulan Hüküm Yönünden

1.Hakkında verilen beraat kararı kesinleşmiş olan sanık ...'ın ... Metal A.Ş. isimli firmada yetkili olarak çalıştığı, sanık ...'in adı geçen firmaya çalışan taşeron firmanın yetkilisi olduğu, sanık ...'ın aynı fabrikada kepçe operatörü olarak çalıştığı, ölen ...'ın ise taşeron firmada işçi olarak çalıştığı, olay günü kepçe operatörlerinin çalışma sahasında "bunker" olarak adlandırılan ağız kısmı geniş çıkışı dar olan ve huniye benzeyen yere kum döktüğü, sanık ...'ın ise sözkonusu bunker adı verilen makinanın arka kısmında kepçe tarafından boşaltılan malzemenin çıkışını kontrol ettiği, zaman zaman kepçe ile boşaltılan malzemenin topaklanması nedeniyle bunker makinasının haznesinde sıkıştığı, ölenin de sıkışan malzemenin tekrar aşağıya akabilmesi için bulunduğu yerin ön kısmında olan ve yerden 2,20 metre yükseklikte olan platforma çıkarak bunkerin girişini demir çubuklar ile şişleyerek malzemenin tekrar aşağıya akmasını sağladığı, bu esnada sanık ...'ın sevk ve idaresindeki kepçe ile beş - altı metre uzaklıktaki ham madde yığınından kum alarak bunkere boşaltmaya çalışırken, ...'in orada olduğunu farketmeyerek kepçenin kovası ile ona çarparak ölümüne neden olduğu anlaşılmakla, tüm dosya kapsamı, sanıkların ve tanıkların aşamalardaki anlatımları ile Olay ve Olgular başlığı altında ayrıntılarına yer verilen bilirkişi raporu dikkate alındığında, kazanın meydana gelmesinde tali kusurlu olduğu kabul ve tespit edilen ... A.Ş. işçisi kepçe operatörü sanık ...'ın üzerine atılı taksirle öldürme suçunu işlediği sabit görülmekle, hakkında mahkûmiyet kararı verilmesinde bir isabetsizlik tespit edilmediğinden, sanık ... müdafinin müvekkilin kusurunun çalıştığı şirketin kusuruna yol açması ve çalıştığı şirketin tüm maddi ve manevi zararları gidermesi hatta maktulün çalıştığı işverenin sorumluluğu nedeni ile ödeyeceği maddi ve manevi zararların tamamının müvekkilin çalıştığı şirketçe karşılaması nedeni ile cezanın alt sınırından uzaklaşılmasının hatalı olduğuna ilişkin temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.

2.Kazanın meydana gelmesinde tali kusurlu olduğu tespit edilen sanığın, suçun işleniş biçimi, meydana gelen netice itibariyle zararın ağırlığı ve suçta korunan hukuki yarar gözetilerek Mahkemece takdiren ve teşdiden temel cezanın 2 yıl 6 ay hapis cezası olarak belirlenmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden, tayin edilen cezaya ilişkin sanık ... müdafinin temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

3.5237 sayılı Kanun'un 50 inci maddesinin dördüncü fıkrasında, taksirli suçlardan dolayı hükmolunan hapis cezasının uzun süreli de olsa, diğer koşulların varlığı halinde adli para cezasına çevrilebileceği, 5237 sayılı Kanun'un 50 inci maddesinin sanık hakkında uygulanıp uygulanmamasına karar verilirken, sanığın kişiliği, sosyal ve ekonomik durumu, suçun işlenmesindeki özellikler nazara alınarak, dosyaya yansıyan bilgi ve kanıtlar isabetle değerlendirilip, denetime olanak verecek ve somut gerekçeler de gösterilmek suretiyle takdir hakkının kullanılması gerektiği; dosya içeriğine göre, ölenin mirasçılarının sanıklardan şikayetçi olmadığı, hakkında takdiri indirim uygulanan, sabıkası bulunmayan ve lehe hükümlerin uygulanması yönünde talepte bulunan sanık hakkında, paraya çevirme hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının karar yerinde tartışılmadan hüküm kurulması suretiyle, 5271 sayılı Kanun'un 230/1-d maddesine aykırı davranılması sebebiyle hüküm hukuka aykırı bulunmuş olup, sanık ... müdafinin kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkin temyiz sebepleri yerinde görülmüştür.

C. Yargılama giderinin mahkûmiyetine karar verilen her bir sanığa sebebiyet verdikleri tutar kadar ayrı ayrı yükletilmesine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi sebebi ile hükümler bu yönüyle hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle, İncesu Asliye Ceza Mahkemesi'nin, 21.06.2016 tarih ve 2015/138 E., 2016/396 K. sayılı kararına yönelik sanık ... müdafii ile sanık ... müdafinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, aynı Kanunun 326/son maddesi uyarınca ceza miktarı yönünden sanıkların kazanılmış haklarının saklı tutulmasına,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

30.04.2024 tarihinde karar verildi.