Esas No: 2022/3912
Karar No: 2022/11933
Karar Tarihi: 12.09.2022

**7. Ceza Dairesi         2022/3912 E.  ,  2022/11933 K.**

**"İçtihat Metni"**

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na muhalefet etmekten kabahatli ... hakkında 2.473,00 Türk lirası idari para cezası uygulanmasına dair ... Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü B Bölgesi Trafik Ekipler Amirliğinin 26/09/2020 tarihli ve MA 62140429 sayılı idari para cezası karar tutanağına karşı yapılan başvurunun reddine ilişkin ... 9. Sulh Ceza Hakimliğinin 15/03/2021 tarihli ve 2020/3908 değişik ... sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 15.03.2022 tarihli kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 29.04.2022 tarihli ve KYB. 2022-43537 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

Kabahatlinin sürücü belgesi geçici ya da tedbiren geri alındığı halde motorlu araç kullandığından bahisle hakkında idari para cezası karar tutanağı tanzim edilmesi üzerine, kabahatlinin başvuru dilekçesinde hakkında daha önce 21/09/2013 tarihinde alkollü araç kullandığı gerekçesiyle sürücü belgesine altı ay süre ile el konulduğu ve bu sürenin 21/03/2014 tarihinde sona erdiği hususlarının belirtildiği ve dilekçesine ek olarak 21/09/2013 tarihli trafik idari para cezası tutanak suretini eklemesine rağmen, ... 9. Sulh Ceza Hakimliğince sadece idari yaptırım kararının hukuka uygun olduğu kanaatine varıldığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiş ise de;

2918 sayılı Kanun’un 36. maddesinde yer alan "Motorlu araçların, sürücü belgesi sahibi olmayan kişiler tarafından karayollarında sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasaktır. Araçlar, Yönetmelikte sınıfları belirtilen sürücü belgelerine sahip sürücüler ile çok taraflı anlaşmalara göre sürücü belgesi bulunan veya geçerli uluslararası sürücü belgesi olan kişilerce sürülebilir. Buna göre; a) Sürücü belgesi olmayanların, b) Mahkemelerce veya Cumhuriyet savcılıklarınca ya da bu Kanunda belirtilen yetkililerce sürücü belgesi geçici olarak ya da tedbiren geri alınanların, c) Sürücü belgesi iptal edilenlerin, araç kullanarak trafiğe çıktıklarının tespiti hâlinde, bu kişilere ... Türk Lirası idarî para cezası verilir. Ayrıca, aracın sürücü belgesiz kişilerce sürülmesine izin veren araç sahibine de tescil plakası üzerinden aynı miktarda idari para cezası verilir." ile anılan Kanun'un 48/11. maddesinde yer alan, ''Alkollü olarak araç kullanması nedeniyle son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgeleri ikinci defa geri alınan sürücüler Sağlık Bakanlığınca, usul ve esasları İçişleri, Millî Eğitim ve Sağlık bakanlıklarınca çıkarılacak yönetmelikte gösterilen sürücü davranışlarını geliştirme eğitimine; üç veya üçten fazla geri alınan sürücüler ise psiko-teknik değerlendirmeye ve psikiyatri uzmanının muayenesine tabi tutulurlar.'' şeklindeki, aynı maddenin 13. fıkrasında yer alan, "Bu madde hükümlerine göre geri alınan sürücü belgesinin iade edilebilmesi için; ilgili kişi hakkında trafik kurallarına aykırılık dolayısıyla bu Kanun hükümlerine göre verilmiş olan idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması; uyuşturucu veya uyarıcı madde alması nedeniyle sürücü belgesi geri alınanların ayrıca sürücü olmasında sakınca bulunmadığına dair resmi sağlık kurumlarından alınmış sağlık kurulu raporunun ibraz edilmesi şarttır" şeklindeki hüküm ile aynı Kanun'un 44. maddesinde yer alan " Sürücü belgesi sahipleri: a) İkamet adresi değişikliklerini belgeyi veren kuruluşa otuz gün içinde bildirmek, b) Araç kullanırken sürücü belgelerini yanlarında bulundurmak ve yetkililerin her isteyişinde göstermek, zorundadırlar. (Değişik : 21/5/1997-4262/4 md.) Bu madde hükümlerine uymayan sürücüler, 3 600 000 lira para cezası ile cezalandırılırlar." şeklindeki ve Karayolları

Trafik Yönetmeliğinde yer alan "Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddeler etkisi altında araç sürme yasağı" başlıklı 97. maddesinin 6. fıkrasında yer alan "Bu madde kapsamında geçici olarak geri alınan sürücü belgelerinin iade edilmesi için 2918 sayılı Kanunun 48.inci maddesinde belirtilen geri alma sürelerinin dolmuş olması, bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tahsil edilmiş olması ve gerekli diğer şartların sağlanmış olması zorunludur." şeklindeki düzenlemeler birlikte nazara alındığında,

Dosya kapsamına göre, incelemeye konu trafik idari para cezası karar tutanağının kabahatli tarafından sunulan 29/09/2020 tarihli başvuru dilekçesinde 21/09/2013 tarihli ve 763534 sayılı trafik idari para cezası karar tutanağına istinaden düzenlendiğinin ve bu karar tutanağına ilişkin olarak altı aylık sürücü belgesinin geri alınma süresinin 21/03/2014 tarihinde dolduğunun belirtilmesi karşısında, kabahatli hakkında daha önce alkollü araç kullanmak eylemi nedeniyle düzenlenen karar tutanağı ile idari para cezasının ödendiğine dair dekont suretlerinin dosyaya ibraz edildiği de dikkate alınarak, 21/09/2013 tarihli ve 763534 sayılı trafik idari para cezası karar tutanağı ile buna ilişkin sürücü belgesi geri alma tutanağı asıllarının veya onaylı suretlerinin getirtilip, kabahatli hakkında düzenlenen 26/09/2020 tarihli ve MA 62140429 sayılı trafik idari para cezası karar tutanağının hangi geri alma işlemine istinaden tanzim edildiği, 21/09/2013 tarihli idari para cezasının tahsil edilip edilmediği, alkollü araç kullanmak eylemi nedeniyle daha önce düzenlenen anılan idari para cezasına ilişkin olarak kabahatlinin sürücü olmasında sakınca bulunmadığına dair resmi sağlık kurumlarından alınmış sağlık raporunun ibraz edilip edilmediği ve kabahatliye ait sürücü belgesinin daha önce hangi süre ile geri alındığı ilgili kurumdan araştırılarak, sürücü belgesinin kabahatliye iade edilmesi için gerekli tüm şartların sağlandığının anlaşılması halinde, kabahate konu eylemin yasal unsurlarının somut olayda oluşmayacağı, ancak kabahatlinin 29/09/2020 tarihli başvuru dilekçesinde olay anında sürücü belgesinin yanında bulunmadığına yönelik beyanda bulunması karşısında, eylemin 2918 sayılı Kanun'un 44/1-b maddesinde düzenlenen sürücü belgesini araç kullanırken yanında bulundurmamak kabahatini oluşturacağı dikkate alınarak, tüm deliller toplandıktan sonra, sonucuna göre kabahatli hakkında karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Muteriz hakkında düzenlenen 26/09/2020 tarihli ve MA 62140429 sayılı trafik idari para cezası karar tutanağının hangi geri alma işlemine istinaden tanzim edildiği belirlenip, sürücü belgesinin geri alınmasına yönelik gerekçe ve sürelere göre farklılık gösteren iade şartlarının sağlanıp sağlanmadığı belirlendikten sonra muterizin hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriğindeki hususlar yerinde görüldüğünden ... 9. Sulh Ceza Hakimliği'nin 15/03/2021 tarihli ve 2020/3908 değişik ... sayılı kararının CMK'nun 309/4-a maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre müteakip işlemlerin mahallinde yerine getirilmesine 12/09/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.