Esas No: 2022/3516
Karar No: 2022/11914
Karar Tarihi: 13.09.2022

**7. Ceza Dairesi         2022/3516 E.  ,  2022/11914 K.**

**"İçtihat Metni"**

1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu'nun emre itaatsizlikte ısrar başlıklı 87/1 maddesine muhalefet suçundan şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda ... Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 14/01/2021 tarihli ve 2021/57 soruşturma, 2021/82 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii ... 3. Sulh Ceza Hâkimliğinin 23/02/2021 tarihli ve 2021/713 değişik ... sayılı kararı aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığından verilen 15/02/2022 tarihli kanun yararına bozma istemini içeren dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 08/04/2022 tarihli ve KYB. 2022/25804 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Mezkür ihbarnamede;

5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,

Yargıtay 19. Ceza Dairsinin 21/10/2019 tarihli ve 2019/33095 esas, 2019/13121 sayılı kararında belirtilen; ''Askeri Yargıtay Daireler Kurulunun 06.06.2013 tarihli, 2013/78 esas ve 2013/70 karar sayılı kararı ile Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin 13.03.2014 tarihli, 2013/770 esas ve 2014/358 karar sayılı kararlarında da belirtildiği üzere, "Emre İtaatsizlikte Israr" suçunun oluşması için; 1-) Üst veya amir tarafından hizmete ilişkin bir emrin verilmesi, 2-) Astın ise bilerek ve isteyerek; a) Emri hiç yapmaması veya b) Emrin yerine getirilmesini söz veya fiiliyle açıkça reddetmesi yada c) Emir tekrar edildiği halde emri yerine getirmemesi gerekli'' şeklindeki açıklamalar nazara alındığında,

Dosya kapsamına göre, ... Kuvvetleri Komutanlığı 11. Komando ... 1. Komando Tabur Komutanlığının ikmal konvoyunun dönüşünde 19/09/2020 tarihinde yapılan kontrolde 30 VA 149 plaka sayılı araç içerisinde kaçak olduğu tespit edilen ... marka telefon ve 5 karton sigaranın şüpheliye ait olduğunun anlaşılması üzerine başlatılan soruşturmada, atılı suçun ancak şüphelinin yazılı ikinci emri de yerine getirmemesi durumunda oluşacağı, bu suretle suçun unsurlarının oluşmadığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair ... Cumhuriyet Başsavcılığınca 14/01/2021 tarihli karar verilmiş ise de, 25/08/2020 tarihli ve 861 sayılı günlük emirlerin 19. maddesinde; ''Tel ... meskeninden kaçak sigara ve cep telefonu alınmayacak'' şeklinde açıkça belirtildiği ve şüpheli tarafından anılan emir listesinin imzalandığı halde, şüphelinin söz konusu eşyaları almak suretiyle fiili olarak emre aykırı hareket etmesi nedeniyle anılan suçun unsurlarının oluştuğu gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

"Tel ... meskeninden kaçak sigara ve cep telefonu alınmayacağına" dair emrin olay öncesinde şüpheliye 25.08.2020 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen ... Kuvvetleri Komutanlığı 11.Komando ... 1.Komando Tabur Komutanlığının ikmal konvoyunun dönüşünde 19/09/2020 tarihinde yapılan kontrolde 30 VA 149 plaka sayılı araç içerisinde ... marka kaçak telefon ve 5 karton kaçak sigaranın ele geçtiği, ele geçen kaçak eşyaların şüpheliye ait olduğunun tespit edildiği olayda; atılı suçun ancak şüphelinin yazılı ikinci emri de yerine getirmemesi durumunda oluşacağı, bu suretle suçun unsurlarının oluşmadığı gerekçesiyle ... Cumhuriyet Başsavcılığının 14.01.2021 tarihli ve 2021/57 Soruşturma, 2021/82 Karar sayılı kararı ile şüpheli hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiği, 21/01/2017 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen ve 16/04/2017 tarihli halk oylaması ile kanunlaşarak yürürlüğe giren 6771 sayılı Kanun ile askeri mahkemelerin kaldırılması ve teşkilatında askeri mahkeme bulunan kıta komutanı bulunmaması nedeniyle 7.Kolordu Komutanının, Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen karara itiraz etme hak ve yetkisinin bulunmadığı, ayrıca suçtan zarar gören sıfatının da bulunmadığı cihetle, ... 3.Sulh Ceza Hakimliğince, verilmiş olan kovuşturmaya yer olmadığına dair karar yönelik 7.Kolordu Komutanının itirazının usulden reddine karar verilmesi gerekirken, esastan red kararı verilmesi,

Hususunda da kanun yararına bozma isteminde bulunup bulunulmayacağının değerlendirilmesi için Adalet Bakanlığı'na gönderilmek üzere dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 13.09.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.