Esas No: 2015/1450
Karar No: 2015/23589
Karar Tarihi: 07.07.2015

**13. Hukuk Dairesi         2015/1450 E.  ,  2015/23589 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muarazanın meni davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı ... vekili avukat Abdulsamet Kılıç geldi. Karşı taraftan gelen olmadığından onun yokluğunda duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Belediyeye ait arsanın 15.06.2001 tarihinde 4 yıldızlı otel yapılması şartıyla yapılan ihale sonucunda davalı Er-As şirketine satıldığını, davalı şirket yetkilisi tarafından otel yapım şartnamesinin imzalandığını, bu şartnamenin; 16. maddesinde, “otel işletmeye alındığında Belediye Başkanlığına günde 2 suit oda süresiz olarak tahsis edilecektir. Belediye gerektiğinde bu odaları toptan kullanabilir, odalar Belediyenin müsaadesi alınarak satılabilir. Otelde yer olmadığı zaman eş değer bir otelde Belediye misafirini ağırlayıp bedeli otel sahibi tarafından karşılanır.”; 17. maddesinde, “16. madde hükümleri malik değişikliğinde aynen geçerli olacaktır. Malik devir halinde yeni malike bildirmek zorundadır.”; 18. maddesinde, “Belediyeye liste fiyatından oda yemek ve ektralarda %50 iskonto uygulanır”; 23. maddesinde, “4 yıldızlı otel yapılmak üzere satılan arsa başka amaçla kullanılamaz. Aksi takdirde 13. madde hükümleri uygulanır”; 13. maddesinde “Satışı yapılan arsada ...ndan 4 yıldızlı otel şartına uygun tesis yapılmazsa ... iştira hakkını kullanır”; hükümlerinin yer aldığını, bu zamana kadar şartnameye ve özellikle de şartnamenin 16, 17 ve 18. maddesine davalının uyduğunu ve bu hükümlerin gereğini davalı Er-As şirketinin yerine getirdiğini ancak bu sene Mayıs ayı içinde Aksaray' da gerçekleştirilecek olan ...' nin toplantısı ile ilgili taleplerinin davalı şirket tarafından şartname hükümlerine uyulmayacağı söylenerek reddedildiğini ayrıca otelin davalı şirket tarafından 3. kişilere satış hazırlığı içinde olduğunu öğrendiklerini, şartname hükümlerinin tapuya şerh verilmemesi ve bu sırada 3. kişiye satılması halinde şartname hükümlerinin uygulanmasının imkansız hale geleceğini ve kamu kurumu olan Belediyenin mağdur olacağını ileri sürerek otel yapım şartnamesi gereğince davalının yükümlülüklerine uymasının, aynen ifasının sağlanmasına bu durumun mümkün olmaması halinde uğranılan zararın tespitine, şartname hükümlerinin ve özellikle 16., 17., 18. ve 23. maddelerinin tapuya şerh verilerek 3. kişileri de bağlamasının teminine, dava açılma sebebi ve dava dilekçesinin eklenerek dava açıldığının tapuya tedbiren şerh verilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ..., otel ile ilgili şartname ile ilgili ihalenin 15.06.2001 tarihinde yapıldığını, şahsi hak doğuran sözleşmelerdeki 10 yıllık genel zamanaşımı süresinin dolduğunu, taşınmaz satışı ile ilgili şartname hükümlerinin geçersiz ve hükümsüz olduğunu ayrıca Devlet İhale Kanunu' na aykırı olduğunu, taşınmazın üçüncü bir şirkete satıldığını, tapuya satıştan önce herhangi bir şerh verilmediğini bu nedenle üçüncü kişileri bağlamayacağını, geçersiz sözleşmeye dayanılarak zarar istenemeyeceğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Yargılama sırasında taşınmazı satın alan ve HMK.' nun 125. maddesi gereğince davada davalı sıfatıyla yer alan Altuntaş şirketi, taraflar arasındaki davaya konu sözleşmeden haberi olmadan davalı ... ile otelin satışı yönünde görüşmeler yaptığını, satış için 04.05.2012 tarihinde tapuya gittiklerinde tapu üzerinde “davalıdır” şerhi bulunduğunun görülmesi üzerine sözleşmeden haberdar olduğunu, tapudaki “davalıdır” şerhinin satışa engel olmadığının mahkemece Tapu Sicil Müdürlüğü ile yapılan telefon görüşmelerinde belirtilmesi üzerine tapudan devir aldığını, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin satışa konu taşınmazın satış değerini düşürecek hükümler içerdiğini ve bu durumdan satışın yapıldığı gün haberdar olduğundan ve satış bedelinin de davalı ...ne daha önceden ödendiğinden satıştan vazgeçme seçeneğinin kalmadığını, iyiniyetli 3. kişi konumunda olduğunu ve taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklı davacı Belediyenin haklarını 3. kişi olarak kendisine karşı ileri sürme hakkının olmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Her ne kadar Mahkemece, dava açıldıktan sonra tapu kaydına verilen “davalıdır” şerhinin verildiği 04.05.2012 tarihinde dava konusu otelin tapudan dahili davalı ... tarafından satın alınması ile ilgili olarak engelleyici bir hükümün bulunmadığı, sözleşmenin tarafı olmayan üçüncü kişi konumundaki dahili davalının sözleşme şartlarını yerine getirmesi konusunda zorlanmasının mümkün olmadığı gerekçesi ile sözleşmenin aynen ifası ve bunun mümkün olmaması halinde zararın tespiti yönündeki talebin reddine karar verilmiş ise de; Davacı Belediyeye ait arsa vasfındaki taşınmazın 4 yıldızlı otel yapılması şartıyla 15.06.2001 tarihinde ihaleye sunulduğu, 29.06.2001 tarihinde Belediye Başkanı ve Encümen Başkanlığının onayıyla 220.000.00.TL + KDV bedelle davalı ...ne 4 yıldızlı otel yapılması şartıyla satışın yapılmasının onaylandığı, 24 maddeden oluşan ...ne ait ...ndeki arsanın satışı ve 4 yıldızlı otel yapım şartnamesinin davalı ... tarafından imzalandığı, davalı tarafından otelin inşaatının yapılarak 30.06.2004 tarihinde tamamlandığı, şartname hükümlerine davacı Belediye Başkanlığı ve davalı ... tarafından 2012 yılına kadar uyulduğu, davacı tarafından 12.01.2012 tarihinde 25-27 Mayıs 2012 tarihinde ...' da yapılacak ... buluşmasına katılacaklar için oda ayarlanması ile ilgili talepte bulunulduğu, bu talebe karşılık davalı tarafından ücretsiz otel konaklaması yaptırılmayacağının bildirildiği, davacı tarafından 03.05.2012 tarihinde, 24 maddeden oluşan ...ne ait ...ndeki arsanın satışı ve 4 yıldızlı otel yapım şartnamesine davalı ...nin uymasının sağlanması ve aynen ifası, bunun mümkün olmaması halinde ise uğranılacak zararın tespiti ile şartname hükümlerinin ve özellikle 16., 17., 18. ve 23. maddelerinin tapuya şerh verilerek 3. kişileri de bağlamasının temini, dava açılma sebebi ve dava dilekçesinin eklenerek dava açıldığının tapuya tedbiren şerh verilmesi istemi ile bu davanın açıldığı, Mahkemece 04.05.2012 tarihinde günlük 2 suit odanın süresiz ...na tahsisi yönünde dava açıldığının şerh konulması işleminin yapılması için müzekkere yazılması üzerine Tapu Sicil Müdürlüğü' nce aynı gün “davalıdır” şerhinin tapu kaydının beyanlar hanesine işlendiği, dahili davalı ... tarafından aynı gün yani 04.05.2012 tarihinde tapudaki “davalıdır” şerhi bilinerek ve davaya konu yapılan şartname hükümlerinden haberdar olunarak otelin satın alındığı ve tapudan devrinin yapıldığı, davacının HMK.' nun 125/1(a). maddesi gereğince dava açıldıktan sonra taşınmazı satın alan Altuntaş şirketine karşı davaya devam ettiği, dosya kapsamı ile sabittir. Davalı ... tarafından imzalanarak davacıya verilen ve 2012 yılı başına kadar herhangi bir itirazda bulunulmadan uygulanan 24 maddeden oluşan ...ne ait ...ndeki arsanın satışı ve 4 yıldızlı otel yapım şartnamesi geçerlidir ve tarafları bağlar. Davacı tarafından davalı ... aleyhine sözleşmenin aynen ifasının temini veya bunun mümkün olmaması halinde zararın tespiti yönünde 03.05.2012 tarihinde açılan dava ile ilgili olarak 04.05.2012 tarihinde tapunun beyanlar hanesine “davalıdır” şerhi işlendikten sonra davalı ...nin aynı gün bu şerhi tapuda görüp dava ile ilgili araştırma yapmasına ve şartname içeriğinden haberdar olmasına rağmen yine de oteli tapudan devir aldığı, tacir olan ve TTK.' nun 20/2. maddesi gereğince basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gereken davalı ...nin iyiniyetli 3. kişi olduğunu ileri sürmesi 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu' nun 2. maddesine göre hakkın kötüye kullanılmasıdır. Bu durumu da kanun himaye edemez. O halde mahkemece, davalı ... ile taşınmazı sonradan satın alan davalı ...nin el ve işbirliği içinde hareket ederek davacı ile davalı ... arasında geçerli olan ve tarafları bağlayan 24 maddeden oluşan ...ne ait ...ndeki arsanın satışı ve 4 yıldızlı otel yapım şartnamesini etkisiz hale getirip davacıyı zarara uğratmaya çalıştıklarından şartnamenin aynen ifası veya bunun mümkün olmaması halinde zararın tespiti yönündeki terditli talep yönünden araştırma yapılarak davacının talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile talebin reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre, davacının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, 2. bent gereğince davacının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına 1100,00 TL duruşma avukatlık parasının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, peşin alınan 25,20 TL. temyiz harcının istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/1 maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07/07/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.