Esas No: 2019/4830
Karar No: 2019/13322
Karar Tarihi: 13.06.2019

**9. Hukuk Dairesi         2019/4830 E.  ,  2019/13322 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili özetle; davacının 01.06.2003 tarihinde asıl işveren-alt işveren ilişkisi kapsamında ... Eğitim ve Araştırma hastanesinde ilaçlama ve temizlik işinde çalışmaya başladığını, 31.01.2011 tarihine kadar aynı işte kesintisiz çalıştığını en son ...Temizlik Org. Yemek Otomas. Hiz. Tic. ve San. Ltd. Şti. - ... Hizmet Ticaret. Ltd. Şti. ortaklığı adı altında çalıştığını, SGK ya başvurarak emeklilik durumunu sorduğunu, emekli olabileceğinin belirtildiğini, bu hususun işverenle paylaşılması sonucu işten çıkarıldığını, yasal tazminatlarının ödenmediğini, T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yaptığı başvuruda davalıların cevap vermemesi üzerine sonuç alınamadığının bildirildiğini, asgari ücretle çalıştığını, bir öğün yemek verildiğini, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını, dini bayramlarda 1-2. günler dışında çalıştığını, ücretinin ödenmediğini iddia ederek; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, genel tatil ücreti ve yıllık izin ücreti alacaklarının faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili özetle; davalı ... Hastanesinin ... Vakıf Üniversitesine bağlandığı, husumetin ilgili üniversiteye yönlendirilmesi gerektiğini, davacının çalıştığı DATA-KAYI ortak girişimi firmalarına ait hizmet alım işlerinin de üniversiteye devredildiğini, davacının vakıf üniversite bünyesinde çalışırken 31.01.2011 tarihinde işten çıkarıldığını, davalı idarenin sözleşmenin tarafı olmadığını savunarak, davanın husumetten ve esas yönünden reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; davalı ... Gureba Hastanesinin ... Vakıf Üniversitesine bağlandığını, husumetin ilgili üniversiteye yönlendirilmesi gerektiğini, davacının çalıştığı Data-Kayı ortak girişimi firmalarına ait hizmet alım işlerinin de üniversiteye devredildiğini, davacının vakıf üniversite bünyesinde çalışırken 31.01.2011 tarihinde işten çıkarıldığını, müvekkili idarenin sözleşmenin tarafı olmadığını savunarak, husumet ve esas yönünden davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle, üniversitenin hastane faaliyetine 24.10.2010 tarihinde başladığını, önceki dönemlerde ise hastanenin Vakıflar Genel Müdürlüğüne bağlı olarak faaliyetini sürdürdüğünü, 24.10.2010 tarihli tutanak ile hastanenin üniversite tarafından teslim alındığını ve tasfiye sürecine başlandığını, sürecin devam ettiğini, diğer davalı şirketler ile üniversite arasında her hangi bir asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunmadığını, müvekkili üniversite ile vakıflar genel müdürlüğü arasında Borçlar Kanunu veya İş Kanunu anlamında bir devrin söz konusu olmadığını, davacının tüm haklarından ... Ltd. Şti.nin sorumlu olduğunu, Vakıflar Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında 4734-4735 sayılı yasalara göre hizmet alım sözleşmesi imzalanmış olduğunu, üniversite ile böyle bir sözleşme olmadığını, hastanenin üniversite tarafından faaliyete başladığı tarihte ... Temizlik Org. Yemek Otomas. Hiz. Tic. ve San. L.td. Şti. ile protokol imzalandığını, protokolün 3. maddesinde, "sözleşmenin konusu; Vakıf Gureba Eğitim vc Araştırma Hastanesinin temizlik hizmetlerini yürüten yüklenicinin, hastanenin ... Vakıf Üniversite Tıp Fakültesi olmasından sonra da hizmetine devam etmesi nedeniyle hizmet, süre ve fiyat koşulları sabit kalmak üzere unvan değişikliğinin sözleşmeye yansıtılması amacıyla akdedilmiştir" hükmünün bulunduğunu ve bu hüküm uyarınca söz konusu işin devam ettiğini savunarak, husumet yönünden davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Data Temizlik Org. Yemek Otomas. Hiz. Tic. ve San. Ltd. Şti.-Kayı Hizmet Ticaret Ltd. Şti. Ortaklığına ayrı ayrı usulüne uygun davetiye tebliğ edilmesine rağmen, bu davalılar duruşmalara iştirak etmemiş ve savunma yapmamıştır.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak; davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı Data Temizlik Org. Yemek Otomas. Hiz. Tic. ve San. Ltd. Şti., Davalı ..., Davalı As-Bucak İnşaat Temizlik Hizm Petrol Ürünleri San ve Tic Ltd Şti ve İhbar Olunan Bezmialem Vakıf Üniversitesi vekilleri tarafından temyiz edilmiş, temyiz incelemesini yapan Dairemizce özetle ve sonuç olarak;

“HMK 'nun 114/d maddesine göre, mahkeme tarafları ve tarafların davada ki durumlarını net bir şekilde saptayıp ortaya koymak ve HMK 'nun 297. maddesine göre de her bir tarafın durumunu ortaya koyacak şekilde gerekçe oluşturup, hangi haktan hangi davalının ne sebep ve hangi miktarla sorumlu olduğunu karar gerekçesi ve hüküm fıkrasında açıkça belirtmek durumundadır.

Somut uyuşmazlıkta; dava, Bezmialem Valide Sultan Vakfı, Kayı Hizmet Ticaret Ltd. Şti, Data Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmetleri Tic. Ve San. Ltd. Şti ve As-Bucak İnşaat Temizlik Hizmetleri Petrol Ürünleri San ve Tic Ltd Şti olmak üzere dört davalıya karşı açılmış, yargılama sırasında İstanbul Vakıflar 1. Bölge Müdürlüğü'ne dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmiş, bilahare Bezmialem Vakıf Üniversitesi'ne dava ihbar edilmiştir.Daha sonra talep artırımında ihbar olunan davalı adı altında Bezmialem Vakıf Üniversitesi de gösterilerek dava sonuçlandırılmış, gerekçeli kararda davalı olarak Data Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmetleri Tic. Ve San. Ltd. Şti, İstanbul Vakıflar 1. Bölge Müdürlüğü, As-Bucak İnşaat Temizlik Hizmetleri Petrol Ürünleri San ve Tic Ltd Şti, Kayı Hizmet Ticaret Ltd. Şti ve ... davalı olarak gösterilmiş, Bezmialem Vakıf Üniversitesi ise ihbar olunan olarak belirtilmiştir.

Mahkemece karar gerekçesinde, Bezmialem Vakıf Üniversitesi asıl işveren olarak nitelendirilmiş ve üniversite ile dava dönemi içinde çalışılan alt işverenlerin müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları belirtilerek sonuca gidilmiştir.

Hüküm fıkrasında ise davada birden fazla davalı olduğu halde, hangi davalı olduğu açıklanmadan “davalıdan” denilerek alacaklar hüküm altına alınmış, harç, davacı lehine vekalet ücreti ve davacı masrafları hakkında davalılardan denilerek tahsil hükmü kurulmuş, karar başlığında ihbar olunan olarak gösterilen üniversite, hüküm fıkrasının son paragrafında davalı olarak nitelendirilmiştir.

Yukarıda ki açıklama ve saptamalar karşısında;

a)Mahkemenin hangi davalının ne sebeple sorumlu olduğunu gerekçelendirmemesi

b)İhbar olunan adı altında dilekçe tebliğ edilen Bezmialem Vakıf Üniversitesi'nin davada ki sıfatının net bir şekilde ortaya konulmaması

c)Davalılar arasında ki ilişkinin niteliğinin netleştirilmemesi

d)Hüküm altına alınan alacaklardan hangi davalının sorumlu olduğu açıklanmadan “davalıdan” denilerek hüküm kurulması

e)Davalı kabul edildiği takdirde Bezmialem Vakıf Üniversitesi'nin harçtan muaf olduğunun gözetilmemesi hatalı olup, infazda tereddüt oluşturacak nitelikte bulunduğundan bozmayı gerektirmiştir.

Kabule göre de, dosyada ki bilgi ve belgelerden davacının 31/01/2011 tarihinde yaşlılık aylığı almak amacıyla akdi feshettiği açıkça anlaşıldığından ihbar tazminatının reddi gerekirken, kabulü de hatalıdır. “gerekçeleriyle sair yönler incelenmeksizin bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yargılama yapılmış ve yargılama sonunda ... açısından davanın REDDİNE, diğer davalılar yönünden ihbar tazminatının reddine, kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve genel tatil ücreti taleplerinin ise kabulüne karar verilmiştir. Bu kararın davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine karar, Dairemizce özetle ve sonuç olarak;

“1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı ...'nin tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Somut uyuşmazlıkta; hüküm altına alınan yıllık izin ücretinden son alt işveren ve asıl işveren sorumlu olduğundan yıllık izin ücreti dışında, hüküm altına alınan kıdem tazminatı ve genel tatil ücreti açısından; As-Bucak İnşaat Temizlik Hizm Petrol Ürünleri San ve Tic Ltd Şirketinin sorumlu olduğu gerekçede belirtilmesine rağmen, hüküm fıkrasında, bu davalının isminin yazılmaması gerekçe hüküm çelişkisine sebep olmuştur.

Kıdem tazminatı ve genel tatil ücreti alacaklarından Davalı As-Bucak İnşaat Temizlik Hizm. Petrol Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. de sorumludur.

3-Yıllık izin ücretinde, Bezmialem Vakıf Üniversitesi, Data Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizm Tic ve San Ltd Şti ve Kayı Hizmet Tic Ltd Şirketinin, kıdem tazminatı ve genel tatil ücreti alacaklarından da Üniversite, Data Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizm. Tic. Ve San. Ltd. Şirketi, Kayı Hizmet Tic Ltd Şirketi ve As-Bucak İnşaat Temizlik Hizm. Petrol Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şirketlerinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarının hüküm fıkrasında belirtilmemesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.” gerekçeleriyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı, davalı ... vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı üniversitenin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Somut uyuşmazlıkta; Mahkemece doğru bir şekilde davalı ... karar-ilam harcından sorumlu tutulmamış ise de, yargılama giderlerine harç katılıp, davalı üniversiteye de harç yükletilerek; davalı Üniversitenin 2547 Sayılı Yasa’ nın 56/b ve “ Vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumları, bu Kanunun 56 ncı maddesinde yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade ederler” şeklindeki Ek Madde 7  delaleti ile Harçlar Yasa’sının 13/j maddesi uyarınca harçtan muaf olduğunun gözetilmemesi, mahkemece bozma ilamına uyulduğu belirtilmesine rağmen, yıllık izin ücreti hüküm altına alınırken davalıların sorumluluk şeklinin hüküm fıkrasında belirtilmemesi ve yine hüküm altına alınan harçlar, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinde davalı şirketlerin sorumluluk şeklinin açıkça yazılmaması hatalı olup bozma sebebi ise de; bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün 6100 sayılı HMK'nun geçici 3/2. Maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK.nun 438/7. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

F)Sonuç:

Temyiz olunan kararın yıllık izin ücretine ilişkin d numaralı bendinin çıkartılarak yerine;

“d)Yıllık ücretli izin alacağı olan 2.087,89-TL'nin (750,00-TL'sinin dava tarihinden itibaren geriye kalan kısmın ıslah tarihi olan 19/02/2014 tarihinden itibaren) yürütülecek yasal faiz ile birlikte davalılar ... Üniversitesi, Data Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmet Ticaret ve San. Ltd. Şti., Kayı Hizm. ve Tic. Ltd. Şti.'nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,“

Temyiz olunan kararın harçlara, yargılama giderlerine ve davacı lehine hükmedilen vekalet ücretine dair 2, 3 ve 5 numaralı bentlerinin çıkartılarak yerlerine;

“2- Davalı Üniversite harçtan muaf olduğundan harca hükmedilmesine yer olmadığına,

Bu dava sebebi ile 655,62-TL karar harcı alınması gerekirken, peşin alınan 186,75-TL'nin mahsubu ile eksik alınan 468,87-TL'nin davalılar -....Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmet Ticaret ve San. Ltd. Şti., -.... İnş. Temizlik Hizm. Petrol Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.,-Kayı Hizm. ve Tic. Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

Davacının yatırdığı başvuru harcı, peşin harç ve ıslah harcı toplamı olan 208,05-TL’nin davalılar -... Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmet Ticaret ve San. Ltd. Şti., -.... İnş. Temizlik Hizm. Petrol Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.,-.... Hizm. ve Tic. Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya iadesine,”

“3-Avukatlık tarifesi gereğince davacı vekili için takdir edilen 2.180,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar -..., -.... Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmet Ticaret ve San. Ltd. Şti., -Asbucak İnş. Temizlik Hizm. Petrol Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti., -Kayı Hizm. ve Tic. Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,”

“5-Bu dava sebebi ile davacının yapmış olduğu harç masrafları hariç, 300,00-TL bilirkişi ücreti, 433,50-TL ptt masrafları olmak üzere toplam 733,50-TL'nin kabul ve red oranına göre 622,71-TL'sinin davalılar -..., -.... Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmet Ticaret ve San. Ltd. Şti., -..... İnş. Temizlik Hizm. Petrol Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti., -.... Hizm. ve Tic. Ltd. Şti.'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,” bentlerinin yazılmasına, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 13.06.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.