erdem-erdem/Turkish-Law-Documents-700k-clustered huggingface dataset:
Esas No: 2014/40958
Karar No: 2015/36149
Karar Tarihi: 10.12.2015

**13. Hukuk Dairesi         2014/40958 E.  ,  2015/36149 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, " Sosyal Güvenlik Kurumu Optik Sözleşmesi " uyarınca davalı kurum mensuplarına gözlük camı ve çerçevesi temin ettiğini, davalının; " ...Hastanesinde muayenesi yapılan sigortalı hastaların ilgili hekimler tarafından davacı firmaya yönlendirildiği " gerekçesi ile, 20.000,00 TL cezai şart işlemi uyguladığını, feshin söz konusu olacağının bildirildiğini, Özel ... Hastanesi hekimlerinin iddia edildiği gibi, firmaya hasta göndermelerinin söz konusu olmadığını belirterek davalı kurum tarafından yapılan işlemin usulsüzlüğünün ve davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile davalı kurumun " ...astanesinde görevli göz doktorunun sigortalı hastaları davacı firmaya yönlendirdiği " gerekçesi ile uyguladığı cezai şart işleminin hukuka aykırı olduğunun tespiti ile davacının bu işlem dolayısı ile davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davalı kurum tarafından, kurum müfettişi tarafından yapılan soruşturma sonucunda düzenlenen rapor esas alınarak davacı eczacının 2009 yılı sözleşmesi yönlendirme yapıldığı gerekçesiyle protokolün 6.3.24 üncü maddesi gereğince 1 yıl süreyle feshedilmiştir. Mahkemece, davalı kurum müfettişi tarafından yapılan soruşturmada dinlenen hastalardan bazıları tanık olarak dinlenilmiş ve sadece hukukçu bilirkişi ... tarafından tanzim olunan 23.07.2012 tarihli bilirkişi raporu hükme esas alınarak yapılan fesih işleminin protokol hükümlerine uygun olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Mahkemece, müfettiş raporunda beyanlarına başvurulan diğer tanıklar dinlenilmeden, davalı kurumun bilirkişi raporuna karşı itirazları dahi karşılanmadan eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayalı olarak hüküm kurulması doğru değildir. O halde, müfettiş tarafından bu konuda dinlenen ancak mahkemece dinlenmeyen diğer tanıklarında beyanları alındıktan sonra aralarında eczacı bilirkişide bulunan alanlarında uzman üç kişilik bilirkişi heyetine dosyanın tevdiiyle taraf ve yargı denetime esas bilirkişi raporunun tanzimi sağlanarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken mahkemece eksik incelemeyle yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre, davacının tüm ve davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, 2. bentte açıklanan nedenle davacının tüm ve davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, 10/12/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2021/23149
Karar No: 2024/2750
Karar Tarihi: 05.03.2024

**4. Ceza Dairesi         2021/23149 E.  ,  2024/2750 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/956 E., 2016/490 K.

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun'un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun'un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Yerel Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararı ile sanık hakkında hakaret suçundan, 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan dilekçesinde kararı temyiz ettiğini belirtmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanığın, kendi ... hesabından "Hangi arsa kime satılacak? Buna sen mi karar vereceksin Müdür Bey? Ciddi rakamların döndüğü gayri menkullerde aracılığın sebebi ne acaba?'' şeklinde paylaşım yaparak katılana hakaret ettiği iddia edilmiş olup Yerel Mahkemece yapılan yargılama sonunda sanığın üzerine atılı suçun yasal unsurlarının oluşmadığından bahisle beraat kararı verilmştir.

IV. GEREKÇE

Sanık hakkında beraat kararı verilmesine ilişkin Mahkemenin takdir ve gerekçesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, katılanın yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Yerel Mahkemenin kararında katılan tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden katılanın temyiz sebeplerinin reddiyle HÜKMÜN, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

05.03.2024 tarihinde karar verildi.
Esas No: 2020/2597
Karar No: 2021/1501
Karar Tarihi: 16.02.2021

**1. Ceza Dairesi         2020/2597 E.  ,  2021/1501 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yakın akrabayı kasten öldürme

HÜKÜM : Sanık hakkında yakın akrabayı kasten öldürme suçundan mahkumiyete dair; Bakırköy 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 24/02/2020 gün ve 2019/92 Esas, 2020/77 Karar sayılı kararı

TÜRK MİLLETİ ADINA

Mahalli mahkemece bozma üzerine verilen hükümler temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ... hakkında babası olan maktul ...’e karşı kasten öldürme suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, haksız tahrik ve takdiri indirim nedenlerinin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle değerlendirilip reddedilmiş, bozma üzerine verilen hükümde düzeltme nedeni dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanığın sübuta, sanık müdafiinin verilen kararın usul ve esasa aykırı olduğuna, sanığın beraat etmesi gerektiğine vesaireye yönelen, katılan Bakanlık vekilinin eksik incelemeye ilişen temyiz itirazlarının reddiyle, kendisini vekille temsil ettiren Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı lehine vekalet ücretine karar

verilmemesi yasaya aykırı ise de bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden CMUK'un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, hüküm fıkrasının mahsus bölümüne "karar tarihi itibariyle yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 6.810,00 TL maktu vekalet ücretinin sanıktan alınarak kendisini vekille temsil ettiren katılan Bakanlık adına İstanbul İl Müdürlüğüne ödenmesine" ibaresinin eklenmesine karar verilmesi suretiyle DÜZELTİLEN re’sen de temyize tabi hükmün, tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak ONANMASINA, 16.02.2021 gününde oy birliği ile karar verildi.
Esas No: 2024/11647
Karar No: 2024/15891
Karar Tarihi: 30.10.2024

**2. Ceza Dairesi         2024/11647 E.  ,  2024/15891 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2014/279 E., 2016/46 K.

SUÇ : Konut dokunulmazlığının ihlâli

HÜKÜM : Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Hükmün, karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi uyarınca temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

Sanığın, inceleme dışı diğer sanık ...(Gök) ile birlikte, kendinde bulunan yedek anahtar ile katılanın ikametinin kapısını açmak suretiyle katılanın rızası hilafına, katılanın evine gündüz vakti girmesi şeklindeki eylemine uyan, 5237 sayılı Kanun'un 116/1, 119/1-c maddelerinde tanımlanan suç için öngörülen cezanın üst sınırına göre aynı Kanun’un 66/1-e maddesi uyarınca hesaplanan 8 yıllık zamanaşımının, 16.03.2016 olan mahkumiyet tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, sanık hakkında açılan kamu davasının, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 30.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Esas No: 2010/8211
Karar No: 2012/5893
Karar Tarihi: 27.02.2012

**8. Ceza Dairesi         2010/8211 E.  ,  2012/5893 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 6136 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Hükümlülük ve müsadere

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yapılan aramada ikametinde ele geçen "1" adet ruhsatsız tabancayı 1 yıl önce vefat eden ağabeyinin ikametinden alıp kendi ikametine getirdiğini ifade eden sanığın eyleminin 6136 sayılı Yasanın 13/1. maddesine düzenlenen suçu oluşturduğu görülmekle, mahkemenin uygulamasında isabetsizlik bulunmadığından tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahke- menin tahkikat neticelerine uygun olarak tecelli eden kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün (ONANMASINA), 27.02.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2010/8579
Karar No: 2010/11992
Karar Tarihi: 27.09.2010

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2010/8579 E.  ,  2010/11992 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Mahkemece yerinde iki kez bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi kurullarınca taşınmazın tarım arazisi olarak kabulü ile bu niteliğine göre değerlendirme yapılmış olması kural olarak doğrudur.

Ancak;

1- Kamulaştırma Yasasının 4650 sayılı Yasa ile değişik 11.maddesinin birinci fıkrasının arazilere ilişkin (f) bendinde taşınmaz malın kamulaştırma (değerlendirme) tarihindeki mevkii ve şartlarına göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden bilimsel yöntemle değerinin belirlenebileceği öngörülmektedir. Bu yöntemle taşınmazın değerinin saptanmasında münavebeye alınacak ürünler yönünden sulu ya da kuru tarım arazisi niteliğinde olup olmaması önem taşır.

Ayrıca, Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarında iklim koşulları, arazinin topografik yapısı ve bölgesindeki konumu (büyük yerleşim yerlerine uzaklığı vb.) gözönünde tutulduğunda, dava konusu taşınmazın bulunduğu yerle benzer nitelikte olan ülkemizin değişik yörelerindeki (değeri önemli şekilde etkileyen kanıtlanmış, farklı ve özel bir faktör bulunması hali hariç) sulu tarım arazilerinin değerlendirilmesinde kapitalizasyon faiz oranı %5, kuru tarım arazilerinde ise %6 alınmaktadır.

Bilirkişi kurullarınca düzenlenen raporlarda taşınmazın yakınından geçen irili ufaklı derelerden çiftçi imkanları ile sulanabilen bir arazi olduğu belirtilmekle yetinilmiş, dere suyunun taşınmazın tamamının sulanmasında her mevsim için yeterli olup olmadığı, dereden gelen bu suyun kendi doğal akışı ile mi yoksa özel bir pompalama ya da başka bir sistemle mi taşınmaza ulaştığı, dereden sulanamadığı zamanlarda taşınmazın ne şekilde sulandığı hususları ayrıntılı bir biçimde araştırma yapılarak belirlenmeden ve pompayla sulama varsa bunun için yapılacak giderlerin de üretim masraflarına ilave edilmesi gerektiği düşünülmeden taşınmaz sulu arazi kabul edilip %5 kapitalizasyon faizi üzerinden değerlendirme yapılması,

2- Bilirkişi kurulunca münavebeye alınan kuru fasulyenin 2004 yılı itibarıyla sulu şartlarda dekar başına ortalama verim, kilogram başına ortalama satış fiyatı ve dekar başına üretim giderine ilişkin veri listesinin İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilip bilirkişi kurulu raporlarının denetlenmemiş olması,

Doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 27.09.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2016/17055
Karar No: 2018/2351
Karar Tarihi: 25.04.2018

**19. Hukuk Dairesi         2016/17055 E.  ,  2018/2351 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... Enerji Hiz. İşletmeleri Nak. Tur. San. ve Tic .Ltd. Şti.'ni Temsilen ... Kuş vek. Av. ... ile davalı ... Global San. ve Tic. A.Ş. vek. Av. ... arasında görülen dava hakkında ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nden verilen 21/04/2015 gün ve 2014/1048 E. - 2015/523 K. sayılı hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 07/06/2016 gün ve 2015/18371 E. - 2016/10230 K. sayılı ilamına karşı davalı vekili tarafından süresi içinde karar düzeltme yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440.maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan davalı vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 14,00 TL harç ve takdiren 315,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine, 25/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2009/7978
Karar No: 2009/7588
Karar Tarihi: 07.04.2009

**12. Hukuk Dairesi         2009/7978 E.  ,  2009/7588 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 4. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 10/02/2009

Yargıtay Başkanlar Kurulu’nun 31.01.2003 tarih ve 1 sayılı kararının 1. maddesi gereğince, çekişmenin (İİK’ nun 10. babında düzenlenen itirazın kaldırılması ve buna bağlı olarak tahliyeye ilişkin) olması nedeniyle Dairemizin görev alanı dışında kalıp, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin görev alanına girdiği anlaşılmakla, dosyanın adı geçen Daireye gönderilmesine, 07.04.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2016/13094
Karar No: 2017/148
Karar Tarihi: 12.01.2017

**14. Ceza Dairesi         2016/13094 E.  ,  2017/148 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

HÜKÜM : Beraat, temyiz isteminin reddi

İlk derece mahkemesince temyiz isteminin reddine dair verilen Ek karar temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Gerekçesi gösterilmek suretiyle temyiz isteminin reddine dair verilen Ek karar usul ve kanuna uygun olduğundan, müştekilerin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle Ek kararın ONANMASINA, 12.01.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2016/19542
Karar No: 2018/4928
Karar Tarihi: 15.10.2018

**19. Hukuk Dairesi         2016/19542 E.  ,  2018/4928 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı tarafından davacı şirket aleyhine 4 adet kambiyo senedi dolayısıyla icra takibi başlatıldığını, senetlerdeki imzaların davacı şirket yetkilisine ait olmadığını, davacı şirketin alacaklı olarak gözüken şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını ileri sürerek, davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile %20'den aşağı olmamak üzere tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu senetleri..... isimli kişinin imzaladığını ,bu kişinin davalı şirket adına münferiden hareketle müdür olan .... isimli kişi tarafından ... 13.Noterliği 04917 yevmiye nolu vekaletnamesi ile yetkilendirildiğini belirterek davanın reddine ve davalı aleyhine %20 'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, senet metnindeki imzanın davacıya ait olmadığı davacıya ait olmayan imzayı içeren senede dayanarak yapılan icra takibi dikkate alınarak, ispat yükünün davalıda olduğu ve davalı tarafından dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgeler dışında hiçbir delil ileri sürülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, sahtelik nedeniyle icra takibine konulmuş bonolardan dolayı borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece verilen karar gerekçesinde, "davaya konu bonolardaki imzaların davacıya ait olmadığı, davacıya ait olmayan imzayı içeren bonoya dayanarak icra takibinin yapılması olgusu dikkate alındığında ispat yükünün davalıda olması nedeniyle davalı tarafından dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgeler dışında hiçbir delil ileri sürülmediğinden" şeklinde gerekçe oluşturulmuş ise de gerekçe içeriğine uygun olmayacak şekilde davanın reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek gerekçe kendi içerisinde çelişkili olmuştur. Bu husus yerinde olmadığı gibi davalı tarafından davaya konu bonolardaki imzanın..... tarafından atıldığı ve bu kişinin davacı şirketin temsilcisi tarafından yetkilendirildiği savunulmuş olup bu husus üzerinde hiçbir araştırma yapılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 15/10/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2012/11500
Karar No: 2012/11700
Karar Tarihi: 18.06.2012

**10. Hukuk Dairesi         2012/11500 E.  ,  2012/11700 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :388-153

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, bozma ilamına uyarak ilâmında belirtildiği şekilde isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, 01.06.2000-30.03.2005 tarihleri arasında, davalı işveren nezdinde temizlik ve ayak işlerinde çalıştığının tespitini talep etmiş ise de; mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinden sonra, davacı asil ile vekaletnamesinde yetkisi bulunan davacı vekilinin davadan feragat ettiğine ilişkin 02.05.2012 havale tarihli dilekçe verdiği görülmüştür.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Yasanın Geçici 7. maddesi kapsamında uygulama alanı bulan 506 sayılı Yasanın 79/10 maddesidir.

Anılan Yasanın 6. maddesinde, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve feragat edilemez.” hükmü öngörülmüş olup; sigortalı olmak, kamu düzenine ilişkin, kişiye bağlı, vazgeçilemez ve kaçınılamaz hak ve yükümlülük doğuran bir hukuksal statü meydana getirmektedir. Kişilerin ve sosyal güvenlik kuruluşlarının bu statünün oluşumundaki rolü, yenilik doğurucu ve iradi bir durum değil, kanun gereği kendiliğinden oluşan statüyü belirlemekten ibarettir. Dolayısıyla, sosyal güvenlik hakkından HMK. 307. (HUMK. 91.) maddesi kapsamında feragat olanaksızdır ve açılan sigortalılığın ve sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davadan da vazgeçilemez. Davacı ancak, HMK. 123. maddesinde düzenlenen hakkını kullanabilir ve ileride yeniden dava açabilme hakkını saklı tutarak, davalının rızası ile davanın takibinden vazgeçebilir veya HMK. 150. maddesi hükmü gereğince davayı takip etmeyerek yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılması ve giderek davanın açılmamış sayılması sonucunu elde edebilir.

Bu nedenle; inceleme konusu davada mahkemece, davadan feragat edilemeyeceği davacıya bildirilmeli, feragat beyanının HMK. 123 veya 150. maddelerinde düzenlenen haklardan birinin kullanımı niteliğinde olup olmadığı kendisine sorulmak suretiyle belirlenmeli, beyanın, anılan anlamlarda kullanıldığı saptandığı takdirde duruma göre 123 veya 150. maddelerde öngörülen prosedür işletilmeli, aksi durumda ise, elde edilecek sonuca göre dava konusu istem hakkında karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan ve hükümden sonra ortaya çıkan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulduğunda, mahkemece, verilen kararın, usul ve yasaya aykırı olduğu belirgin olup, bozulması gerekmektedir.

O hâlde, davalı SGK Başkanlığı avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 18.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.