Esas No: 2022/5562
Karar No: 2023/6430
Karar Tarihi: 12.12.2023

**8. Hukuk Dairesi         2022/5562 E.  ,  2023/6430 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/113 E., 2020/558 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2019/72 E., 2019/698 K.

Taraflar arasındaki tapusuz taşınmazın tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... vekili, davalı ... İdaresi vekili, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı ... vekili 03.07.2012 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili olan davacının, ... ilçesi Esentepe Mahallesi Yalı Mevkiinde bulunan, ekli krokide sınırları belirtilen yaklaşık 489 m² yüzölçümündeki taşınmazı 40 yılı aşkın süredir aralıksız ve davasız olarak satın alma yoluyla ve taksimen malik sıfatıyla zilyet olan kişilerden, ekli sözleşmeyle satın aldığını ve o tarihten beri tasarruf ettiğini, taşınmazı kardeşi ... ile aralarında taksim ettikleri ve 15 yılı aşkın süredir de kendisinin kullandığını ileri sürerek, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle taşınmazın davacı adına tapuya tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

2. Davacı ... vekili 03.07.2012 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili olan davacının, ... ilçesi Esentepe Mahallesi Yalı Mevkiinde bulunan, doğusu tapulama harici dere, kuzeyi taksimle oluşan ... tarlası ve 393 parsel, batısı ... parseli, güneyi dere ile çevrili yaklaşık 1.135 m² yüzölçümündeki taşınmazı, 40 yılı aşkın süredir aralıksız ve davasız olarak, satın alma yoluyla ve taksimen malik sıfatıyla zilyet olan ekli sözleşmedeki kişilerden satın aldığını, o tarihten beri tasarruf ettiğini, taşınmazı kardeşi ... ile aralarında taksim ettiklerini ve 15 yılı aşkın süredir de kendisinin kullandığını ileri sürerek, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle taşınmazın davacı adına tapuya tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiş; ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/413 Esas sırasına kaydedilen dava, bu mahkemenin 07.05.2013 tarih ve 2012/413 Esas, 2013/201 ... kararıyla aynı mahkemenin 2012/412 Esas ... dosyasıyla (eldeki davayla) birleştirilmiştir.

3. Davacı ... vekili 19.10.2012 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili olan davacının, ... ilçesi Esentepe Mahallesi Yalı Mevkiinde bulunan, doğusu taksimle oluşan ... tarlası, kuzeyi yol ve DSİ kanalı, batısı ... tarlası, güneyi 393 parsel olan yaklaşık 146 m² yüz ölçümündeki taşınmazı, 40 yılı aşkın süredir aralıksız ve davasız olarak, satın alma yoluyla ve taksimen malik sıfatıyla zilyet olan kişilerden, ekli sözleşmeyle satın aldığını, o tarihten beri tasarruf ettiğini ileri sürerek, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle taşınmazın davacı adına tapuya tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiş; ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2102/656 Esas sırasına kaydedilen dava, bu mahkemenin 07.05.2013 tarih ve 2012/656 Esas, 2013/202 ... kararıyla aynı mahkemenin 2012/412 Esas ... dosyasıyla (eldeki davayla) birleştirilmiştir.

4. Davacı ... vekili 19.10.2012 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili olan davacının, ... ilçesi Esentepe Mahallesi Yalı Mevkiinde bulunan, doğusu DSİ kanalı ve dere, kuzeyi DSİ kanalı kadastral yol ve taksimle oluşan Noğman tarlası, batısı ... tarlası ve 393 parsel, güneyi dere olan yaklaşık 1.784 m2 yüzölçümündeki taşınmazı, 40 yılı aşkın süredir aralıksız ve davasız olarak, satın alma yoluyla ve taksimen malik sıfatıyla zilyet olan kişilerden, ekli sözleşmeyle satın aldığını, o tarihten beri tasarruf ettiğini ileri sürerek, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle taşınmazın davacı adına tapuya tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiş; ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/657 Esas sırasına kaydedilen dava, mahkemenin 07.05.2013 tarih ve 2012/657 Esas 2013/200 ... kararı ile aynı mahkemenin 2012/412 Esas ... dosyasıyla (eldeki davayla) birleştirilmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçelerinde özetle; davacıların dava değerini çok düşük gösterdiklerini, taşınmazların Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden olup zilyetlik ve imar - ihya koşullarının oluşmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

2. Dahili davalı ... vekili 19.08.2019 tarihli cevap dilekçesi ile; Türk Medeni Kanunu'nun 713/1 inci madde hükmünde sayılan tescil şartlarının sağlanmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

3. Dahili davalı ... İdaresi vekili cevabında; dava konusu taşınmazın bulunduğu Esentepe Beldesinde orman kadastrosunun 11.04.1991 tarihinde kesinleştiğini, öncelikle dava konusu taşınmazın orman tahdidi içinde kalıp kalmadığının uzman bilirkişi vasıtası ile keşif yapılarak orman sınırları içinde kalıp kalmadığının tespit edilmesi gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve esası yazılı kararı ile;

"1- A-2012/412 Esas ... asıl davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi ile;

18/01/2017 tarihli bilirkişi heyetinin raporuna ekli krokide E harfi ile gösterilen 438,57 m²'lik taşınmazın davacı ... Er adına tesciline, D harfi ile gösterilen 49,37 m²'lik taşınmaz için açılan davanın reddine, bu taşınmazın Maliye Hazinesi adına tesciline,

B-Birleşen mahkememiz 2012/413 ... davanın kabulü ile ;18/01/2017 tarihli bilirkişi heyetinin raporuna ekli krokide G harfi ile gösterilen 858,73 m²'lik taşınmazın davacı ... Er adına tesciline,

C-Birleşen mahkememiz 2012/656 ... davanın kabulü ile ; 18/01/2017 tarihli bilirkişi heyetinin raporuna ekli krokide F harfi ile gösterilen 143,83 m²'lik taşınmazın davacı ... adına tesciline,

D-Birleşen mahkememiz 2012/657 ... davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi ile;18/01/2017 tarihli bilirkişi heyetinin raporuna ekli krokide A harfi ile gösterilen 1273,33 m²'lik taşınmazın davacı ... adına tesciline, B harfi ile gösterilen 455,78 m²'lik taşınmaz ve C harfi ile gösterilen 36,14 m²'lik taşınmaz için açılan davanın reddine, bu taşınmazların Maliye Hazinesi adına tesciline," karar verilmiş karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davalı ... vekili ve Orman İdaresi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; ilk derece mahkemesi kararının eksik incelemeye dayalı olup, usul ve kanun hükümlerine aykırı bulunduğunu, dava konusu taşınmazın kadastro çalışmalarında taşlık - çalılık olarak tespit dışı bırakıldığı açık olduğu halde tarım arazisi olduğunun kabul edilmesinin yasaya aykırı olduğunu, davacılar yararına zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin yeterince araştırılmadığını, tespit dışı bırakılan yerlerin Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğundan zamanaşımı yoluyla kazanılmasının mümkün olmadığını ileri sürerek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... İdaresi vekili istinaf dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesince yeterli ve ayrıntılı inceleme yapılmadığını, taşınmazların niteliği belirlenirken bugünkü durumunun dikkate alındığını, evveliyatı itibariyle incelenip öncesinin orman olup olmadığı hususunun belirlenmesi gerektiğini, uzun yıllar süren işgal sonucu taşınmazın gerçek özelliğini kaybettiğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Alınan bilirkişi raporuna dayanarak dava konusu edilen ve 18/01/2017 tarihli bilirkişi heyetinin raporuna ekli krokide E harfi ile gösterilen 438,57 m²'lik taşınmazın, G harfi ile gösterilen 858,73 m²'lik taşınmazın, F harfi ile gösterilen 143,83 m²'lik taşınmazın, A harfi ile gösterilen 1273,33 m²'lik taşınmazın TMK 715. maddesinde belirtildiği gibi Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden (sahipsiz yerlerden ile yararı kamuya ait mallar) olmadığı; ayrıca, özel mülkiyete konu olamayan yerlerden (yararı kamuya ait sular ile kayalar, tepeler, dağlar, buzullar gibi tarıma elverişli olmayan yerler ve bunlardan çıkan kaynaklar) olmadığı, dosyadaki fotoğraflarda da görüleceği üzere dağlık veya taşlık olmadığı, tarım arazisi olarak kullanıldığı, ayrıca dosya arasındaki bilgi, belge ve Yargıtay İçtihatları göz önüne bulundurularak, davacı ve birleşen davacıların dava konusu yerde yapılan tapulama tarihinde itibaren 20 yıldan fazla, aralıksız, fasılasız, malik sıfatıyla zilyet olarak bulunulduğu, buna yapılan ilanlara rağmen itiraz eden olmadığı anlaşıldığından ilk derece mahkemesince davanın kısmen reddine kısmen kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir husus olmadığı gerekçesiyle, davalılar Hazine ve Orman İdaresi vekillerinin istinaf istemlerinin ayrı ayrı esastan reddine " karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davalı ... vekili, davalı ... vekili ve katılma yoluyla davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili katılma yoluyla sunduğu temyiz dilekçesinde özetle; davanın reddedilen kısmı yönününden katılarak temyiz ettiklerini, davanın tamamen kabulüne karar vermek gerekirken B ve C harfi belirtilen kısımlarda imar ve ihyanın tamamlanmadığından bahisle kısmen red kararı verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek, hükmün bu yönüyle bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı lehine 3402 ... Kadastro Kanunu (3402 ... Kanun) 14 ve 17 nci madde şartlarının oluşup oluşmadığının İlk Derece Mahkemesince yeterince irdelenmediğini, taşınmazla ilgili kadastro harici bırakmanın kadastro işlemi olduğunu belirterek, eksik incelemeye dayalı olarak verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazlar açısından zilyetlik koşullarının oluşmadığını, orman sahalarının zilyetlikle kazanılamayacağını belirterek, taşınmazın hukuki durumunu yansıtmayan eksik bilirkişi raporuna dayanılarak verilen kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 veya 371 inci maddeleri, 4721 ... Türk Medeni Kanunu'nun (4721 ... Kanun) 713 üncü maddesi, 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) 26 ve 27 nci maddeleri,

3. Değerlendirme

1.Dosya içerisine gelen ... Kadastro Mahkemesinin 13.04.2023 ve 12023/52, 54, 55 ve 55 Esas ... yazılarından, dava konusu taşınmazların bulunduğu ... ilçesi İncekum Mahallesinde dava tarihinden sonra kadastro çalışması yapıldığı ve çekişme konusu taşınmazlar hakkında 199 ada 49, 50, 51, 52, 53 ve 54 parsel numaralarıyla kadastro tutanağı düzenlendiği anlaşılmaktadır.

3402 ... Kanun'un 26 ncı maddesinde, Kadastro Mahkemesinin görevinin, her taşınmaz mal hakkında kadastro tutanağının düzenlendiği gün başlayacağı açıklanmış; anılan Kanun'un 27 nci maddesinde ise, Mahalli hukuk mahkemelerinde görülmekte olan kadastro ile ilgili ve henüz kesinleşmemiş bulunan taşınmaz mala ilişkin davalar hakkında o taşınmaz mal için kadastro tutanağı düzenlendiği tarihte bu mahkemelerin görevinin sona ereceği ve davalara ait dosyaların kadastro mahkemesine re'sen devrolunacağı belirtilmiştir.

2. Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, hakkında kadastro tutanağı düzenlenen dava konusu taşınmazlar hakkında görevli mahkemenin Kadastro Mahkemesi olduğu gözetilerek, 3402 ... Kanun'un 27 nci maddesi uyarınca görevsizlik kararı verilmek suretiyle dosyanın Kadastro Mahkemesine devredilmesi gerektiğinden, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,

İstek halinde peşin harcın temyiz edenlere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.