Esas No: 2016/2509
Karar No: 2017/1398
Karar Tarihi: 09.03.2017

**11. Hukuk Dairesi         2016/2509 E.  ,  2017/1398 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 08/12/2014 tarih ve 2013/87-2014/355 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 07.03.2017 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirket ile ... arasında 2011 yılında imzalanan sözleşme uyarınca, müvekkili şirket tarafından “...” isimli müzik yarışma programının yapımı ve ... tarafından yayınlanmasının kararlaştırıldığını, müvekkilinin Sözleşme uyarınca her biri 35 dakikadan oluşan banttan yayınlanacak 60 bölüm program ile her biri 120 dakikadan oluşan 12 adet canlı yayın-programın (toplam 72 bölüm) hazırlanarak ...’ye teslim edildiğini ve ...’ninde bu programların bedeli olan 2.400.000-TL+KDV’nin müvekkiline ödendiğini, ancak daha sonra Sözleşme kapsamı dışında, talebi üzerine davalı ...’ye, her biri 35 dakikalık 10 bant (bölüm), her biri 120 dakikalık 2 adet bant (bölüm) ile 14 Ocak 2012 tarihinde yayınlanmak üzere 120 dakikalık 1 adet canlı olarak yayınlanacak bölümün (toplamda 13 ilave bölüm) daha hazırlanarak teslim edildiğini, karşılığında da davalı ...'den maliyet-ücret olarak 200.000-TL+KDV talep ettiğini, ...’nin 12.04.2012 tarihli, ... Kanal Koordinatörü ...imzalı yazısında ... Komisyon Kararı ile istenilen bedelin ödenmesi için 200.000-TL ilave bütçe talebinin kabul edildiğinin müvekkiline bildirildiği halde, müvekkili tarafından tanzim edilen 09.07.2012 tarihli ve 200.000-TL+KDV bedelli faturaya rağmen davalı ...'nin borcunu ödememesi üzerine başlatılan takibe davalı tarafın süresi içinde itirazı üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürerek, haksız itirazın iptali ile müvekkili lehine %40'tan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, taraflar arasında imzalanan 2011 tarihli Sözleşme uyarınca davalı tarafça hazırlanan 60 bölüm bant ile 12 bölüm canlı yayına esas program bedellerinin davalı tarafa eksiksiz olarak ödendiğini, davalı tarafın programların hazırlanmasıyla ilgili olarak, o zamanlar Türkmenistan'da meydana gelen olaylar ve döviz kuru artışını sebep göstererek, 72 bölümlük programın ifasını kendi kusurundan kaynaklanan sebeplerle gereği gibi gerçekleştiremediği için, daha önceden çekilen ancak beğenilmeyen bölümler yerine, daha önce yayınlanan programların özet görüntülerini kullanarak kolaj yöntemiyle oluşturduğu 13 bölüm bant programı daha hazırlayarak müvekkiline verdiğini ve bu programlar için ilave 200.000 TL bedel talep ettiğini, fazladan yapılan finale ilişkin bir bölümlük canlı yayının ise, yayın akış planı gereği 12 bölümlük canlı yayın ikinci tur yarışmaların Türkiye'de bitecek ve finali yapılacak olmasına rağmen davacının çekimleri önceden planladığı şekilde gerçekleştirememesi ve Türkiye'de yapılması gereken final çekimlerini erkene alarak daha sonra yeniden bir final yapmasından kaynaklandığını, bu hususun müvekkilinden kaynaklanan bir problemden kaynaklanmadığını ve fazladan final canlı yayını yapılmasının müvekkilinin talebi doğrultusunda gerçekleştirilmediğini, davacının döviz kurundaki artış ile Türkmenistan’da yaşadığı aksaklıkları Sözleşmenin 9. maddesinde yer alan "mücbir sebepler" maddesi içerisinde değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, bir an için mücbir sebebin varlığı söz konusu olsa bile sözleşme uyarınca davacı yapımcının, mücbir sebebin tarihini, niteliğini ve tahmini süresini en geç 7 gün içerisinde müvekkiline bildirmesi ve durumun düzeltilmesi için kendisi tarafından alınan tedbirlerden dolayı müvekkilini haberdar etmesi gerektiği halde bu prosedüre uymaksızın, çekimler bittikten ve program yayınlandıktan sonra 9 Ocak 2012 tarihinde, bu aksaklıklar nedeniyle müvekkilinden 200.000TL ilave ödeme talep etmesinin sözleşme hükümleriyle bağdaşmadığını, davacının ek ödeme talep yazısına, bu isteklerinin ... Müzik Eğlence Öneri Değerlendirme Komisyonu'nca uygun görüş bildirmesinin ilave bütçe talebinin kabul edildiği anlamına gelmediğini, ek bütçe talebinin Kurum yetkili organınca uygun bulunmadığını ve bu durumdan davacının bilgilendirilmesi üzerine ihtarname çekilerek, icra takibine başlandığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı şirketin 2011 yılında yapılan Sözleşme uyarınca, yapılacak müzik yarışma programı için hazırlanacak 72 bölümün FİNAL programı ile bitirilmesinin kararlaştırıldığını, TV sektöründe, periyodik olarak yayınlanan, aşamaları olan ve takipçileri olduğu bilinen bir programda devamlılığın esas olduğu, program bölümlerinin, daha önce belirlenmiş ve duyurulmuş tarih ve saatte yayınlan(a)maması ya da düzensiz zaman aralıklarıyla yayınlanmasının yayınlayan kanalın itibarını zedeleyeceği, bu nedenle TV kanallarının, bir bölümün herhangi bir sebeple yayın tarihi ve saatinde hazır olamaması halinde, programın sürekliliğini korumak, izleyici kaybetmemek ve yayın yapmazsa gelebilecek olumsuz tepkileri önlemek için, bunun yerine “kolaj” tabir edilen, aynı programın daha önceki yayınlarından oluşturulan bir derlemeyi yayınladıklarını, somut olayda da, davacı şirket tarafından hazırlanan ve davalı tarafından yayınlanan, 10 adet her biri 35 dakikalık, 2 adet de her biri 120 dakikalık kolaj bölüm ve canlı olarak yayınlanan 120 dakikalık 1 adet final bölümün hazırlanması için, davalıdan gelen herhangi bir yazılı talebin bulunmadığı, bu programların tarihleri incelendiğinde, bu kolaj bölümlerin, programın finali yayınlandıktan, yani yarışma sona erdikten sonra değil de yarışma sürerken yani ara tarihlerde, yukarıda da ifade edildiği gibi yarışma programının devamlılığını korumak amacıyla, Kolaj yöntemiyle, yani daha önce yayınlanmış olan programlardan seçilen bu görüntülerin montajlanmasıyla hazırlandığı, davacının 200.000-TL+KDV tutarındaki bedeli neye göre talep ettiğinin anlaşılamadığı, zaten davacı şirket yetkilisi ...’in de ... Kanal Koordinatörlüğüne hitaben yazdığı yazıda, 60 adet bant ve 12 adet canlı yayın yükümlülüğü yerine getirilmesine rağmen arada 12 adet bant ve 1 adet canlı yayın gerçekleştirildiği ayrıca döviz kurundaki artış ve diğer ülkelerdeki gecikmelerden dolayı zor durumda kalındığı bu sebeple 200.000 TL ilave ödeme talep ettiği, Kolaj yayınların farklı ülkelerde yapılan çekimler arasında yayınlanmış olması davalı ...’nin “Şarkı yarışmasına ilişkin davalının ilgili kanal koordinatörlüğünce bir yayın akışı hazırlanmış olup; bu akışın sürdürülebilmesi için davacının gerçekleştiremediği çekimler için kolaj bantlarla bu yayınları doldurma yönüne gittiği ve bununla ilgili yazılı bir talepte bulunulmadığı” şeklindeki savunması ile de örtüştüğü, TESLİM VE YAYIN başlıklı 7. maddesindeki hüküm de dikkate alındığında davacı şirket tarafından kolaj olarak adlandırılan bölümlerin ve ilave canlı yayının talebin bulunmadığı, bu maddede aranan prosedürün de yerine getirilmediği, Sözleşmedeki ...’NİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ başlıklı 5/6. maddesindeki “…5846 sayılı FSEK çerçevesinde mali hakları devir alan ... mali hak sahipliği sebebiyle yapımı; mobil medya hakları katma değerli servis, IPTV,web, internet, isteğe bağlı yayın sesli ve/veya görüntülü, yazılı olarak çoğaltabilme, umuma iletim hakları, yayma, temsil ve piyasaya arz etme haklarını aynı anda, ayrı ayrı yayınlarda aynı anda veya değişik anlarda kullanabilme; yapım ve yayınlarında çeşitli dillerde kullanabilme; yurtiçi ve yurtdışı kuruluşlara ücretsiz verebilme, satma, tekrar yayınlayabilme, işletebilme, dijital iletim ve mecralarında kullanabilme, gerektiğinde firmadan değişiklikler yapmasını isteyebilme, konser ve temsiller düzenleyerek sayısız ve sınırsız süre ile değerlendirebilme hakkına sahiptir” hükmü de dikkate aldığında davalı ...’nin davaya konu yayınlarda asıl hak sahibi olduğu ve gerektiğinde davacıdan gerekli değişiklikleri yapmasını isteme hakkına sahip olduğu, davaya konu bölümlerin, daha önce ...’ye teslim olunan ve artık üzerindeki bütün telif hakları ... mülkiyetinde bulunan fikri ürünlerden istifade edilerek ve herhangi bir talep olmaksızın oluşturulmuş bu derlemeler için ...’den ücret talep edilmesinin hukuki bir mesnedinin bulunmadığı, Sözleşmenin GENEL HÜKÜMLER başlıklı 10/5. maddedeki; “Firma ve ...’nin karşılıklı mutabakata varması halinde sözleşmeye ek protokol ile devam bölümleri yaptırılabilecektir. Devam bölümlerine ilişkin ek protokolde yer almayan hususlarda bu sözleşme hükümleri uygulanacaktır” şeklindeki düzenlemesi karşısında, davacı şirket tarafından bir program konseptinin davalı ...’ye teklif edilmesiyle başlayan sürecin, fiyatta anlaşılmasıyla Sözleşmeye dönüşerek programa başlandığı, 1.TUR olarak belirtilen ilk programdan GALA olarak ifade edilen final bölümüne kadar planlamanın davacı şirket ve kanal koordinatörlüğü tarafından yapıldığı, toplam 72 bölümden oluşan paketin canlı FİNAL programı ile bitirilmesi planlandığından GALA olarak ifade edilen 14 Ocak 2012 tarihli canlı yayının devam bölümü olmadığı ve ilave ücret ödenmesini gerektirmediği, aksi halin kabulü halinde yarışma programının finali yapılmaksızın bitirileceği gibi bir sonucu ortaya çıkaracağı, oysa bir yarışmanın final bölümü olmadan sonlandırılmasının, “yarışma” kavramının doğasına aykırı olduğu, bu nedenle gerek kolaj niteliğindeki 12 bölümlük bant programı, gerekse de final niteliğindeki canlı yayın programı için davalı ...’den ücret talep edilmesinin hukuki bir mesnedinin bulunmadığı, ... kanal koordinatörünün veya Müzik Eğlence Komisyonunun, davacı yanca istenen ek bedele uygun görüş vererek ... Yönetimine bu konuda ek bütçe talebinde bulunmasının ise davalı ...’yi bağlamayacağı, zira bu kişilerin/komisyonun kurumu bağlayıcı karar alma hak ve yetkilerinin bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava, taraflar arasında akdedilen yapım sözleşmesi kapsamında hazırlanan ve davalı kurum tarafından yayınlanan yarışma programının bazı bölümlerine ilişkin ek maliyet bedelinin tahsili amacıyla davalı aleyhine başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, taraflar arasında yarışma programının mali hak sahipliği konusunda herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı gibi, davacının yapımcı haklarından kaynaklanan mali hak ücreti de talep edilmemektedir.

Bu durumda mahkemece, uyuşmazlık 5846 sayılı FSEK'nin 80. maddesi delaletiyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen istisna akdi kapsamında alacak davası olarak nitelendirilerek, ihtisas mahkemesinin görevi dahilinde olmayan davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.

2- Bozma sebep ve şekline göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün resen BOZULMASINA, (2) Bozma sebep ve şekline göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, ödediği peşin temyiz harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 09.03.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.