Esas No: 2024/2283
Karar No: 2025/11
Karar Tarihi: 06.01.2025

**11. Ceza Dairesi         2024/2283 E.  ,  2025/11 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2023/647 Değişik iş

SUÇ : Defter, kayıt ve belgeleri gizleme

KARAR : İtirazın kabulü kararı

KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması

Beykoz 5. Asliye Ceza Mahkemesinin, 05.05.2023 tarihli ve 2021/91 Esas, 2021/274 Karar sayılı hükümlü hakkında uyarlama yapılmasına yer olmadığına, infazın aynen devamına ilişkin ek karara yönelik yapılan itirazın kabulüne dair merci İstanbul Anadolu 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.06.2023 tarihli ve 2023/647 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 19.06.2023’de kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 07.02.2024 tarihli ve 2023/19630 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.03.2024 tarihli ve KYB-2024/20772 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.03.2024 tarihli ve KYB-2024/20772 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“213 sayılı Vergi Usul Kanunu’na muhalefet (defter ve belgeleri ibraz etmemek) suçundan sanık ...'nun, anılan Kanun'un 359/a-2 ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 62. maddeleri gereğince 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına dair Beykoz 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 22/06/2021 tarihli ve 2021/91 esas, 2021/274 sayılı kararının, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Ceza Dairesinin 22/10/2021 tarihli ve 2021/2658 esas, 2021/2682 sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek kesinleşmesini müteakip, 15/04/2022 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7394 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile değişik 213 sayılı Kanun uyarınca uyarlama yapılması talebinde bulunulması üzerine, hükmedilen hapis cezalarına yönelik infazın durdurulmasına ve hükümlünün 15/04/2022 tarihinden itibaren bir yıl içinde hakkında tarh edilen verginin Devlet Hazinesine ödemesi gerektiğinin ihtarına ilişkin Beykoz 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 09/05/2022 tarihli ve 2021/91 esas, 2021/274 sayılı ek kararını takiben, hükümlünün kendisine yapılan ihtarata rağmen kurum tarafından bildirilen miktarı ödemediğinden bahisle hükümlü hakkında verilen hapis cezasının aynen infazına dair Beykoz 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 05/05/2023 tarihli ve 2021/91 esas, 2021/274 sayılı ek kararına karşı yapılan itirazın kabulü ile anılan kararın kaldırılmasına dair mercii İstanbul Anadolu 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 19/06/2023 tarihli ve 2023/647 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

Dosya kapsamına göre; sanık hakkında yapılan uyarlama yargılaması sonunda, defter ve belge ibraz etmeme suçu yönünden sanığın yasal süre içerisinde tarh edilen verginin, gecikme faizi ve zammının tamamı ile kesinlen cezanın yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının ödenmediği gerekçesiyle uyarlama talebinin reddine karar verildiği, anılan karara karşı sanık tarafından yapılan itiraz üzerine merci İstanbul Anadolu 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 19/06/2023 tarihli ve 2023/647 değişik iş sayılı kararı ile sanığın 12/03/2023 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun'un gereğince yapılandırma hakkı ile ilgili sürelerin geçmesi beklenmediğinden bahisle itirazın kabulüne ve anılan kararın kaldırılmasına karar verilmiş ise de,

15/04/2022 tarihli ve 31810 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7394 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 4. maddesi ile 213 sayılı Kanun'un 359. maddesine eklenen; "Bu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının; soruşturma evresinde ödenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında, kovuşturma evresinde hüküm verilinceye kadar ödenmesi halinde ise verilecek ceza üçte bir oranında indirilir. Tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen cezanın bulunmadığı durumlarda verilecek ceza yarı oranında indirilir. Yukarıdaki fıkralarda belirtilen ceza indiriminden faydalanabilmek için vergi mahkemesinde dava açılmaması, açılmışsa feragat edilmesi, kanun yollarına başvurulmaması veya başvurulmuşsa vazgeçilmesi şarttır. Bu maddede düzenlenen suçların birden fazla takvim yılı veya vergilendirme dönemi içinde aynı suç işleme kararının icrası kapsamında işlenmesi halinde, Türk Ceza Kanununun 43 üncü maddesi uygulanır." şeklindeki

7394 sayılı Kanun'un 6/1. maddesinde yer alan ''..GEÇİCİ MADDE 34- Haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olanlar, 359 uncu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammını, bu maddeyi ihdas eden Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Hazineye ödedikleri takdirde 359 uncu maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla soruşturma evresi için yapılan etkin pişmanlık düzenlemesinden faydalanabilir. Bu fıkrada belirtilen ceza indiriminden faydalanabilmek için vergi mahkemesinde dava açılmaması, açılmışsa feragat edilmesi, kanun yollarına başvurulmaması veya başvurulmuşsa vazgeçilmesi şarttır..'' şeklindeki,

12/03/2023 tarihli ve 32130 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un "Kesinleşmiş Alacaklar" başlıklı 2. maddesinde yer alan " (1) Hazine ve Maliye Bakanlığına, il özel idarelerine ve belediyelere bağlı tahsil daireleri tarafından takip edilen alacaklardan bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla (bu tarih dâhil); a) Vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan vergilerin ödenmemiş kısmının tamamı ile bunlara bağlı gecikme faizi ve gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları yerine bu Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın; ödenmemiş alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla vergilere bağlı gecikme faizi ve gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları ile aslı bu Kanunun yayımı tarihinden önce ödenmiş olanlar dâhil olmak üzere asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları ve bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının, b) Vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan ve bir vergi aslına bağlı olmaksızın kesilmiş vergi cezaları ile iştirak nedeniyle kesilmiş vergi cezalarının %50’si ve bu tutara gecikme zammı yerine bu Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın; ödenmemiş alacağın sadece gecikme zammından ibaret olması hâlinde gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla cezaların kalan %50’sinin ve bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının, c) Vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan ve bu Kanunun 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (2) numaralı alt bendi kapsamında olan idari para cezalarının tamamı ile bunlara bağlı faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları yerine bu Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın; ödenmemiş alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla cezaya bağlı fer’ilerin tamamının, ç) Vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan ve yukarıdaki bentlerin dışında kalan asli amme alacaklarının ödenmemiş kısmının tamamı ile bu alacaklara bağlı faiz, cezai faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları yerine bu Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın; ödenmemiş alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla uygulanan faiz, cezai faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i amme alacaklarının tamamının, tahsilinden vazgeçilir..." şeklindeki,

7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 9. maddesinde yer alan " (1) Bu Kanunun ilgili maddelerindeki başvuru ve ödeme süresine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanmak isteyen borçluların;a) 31/5/2023 tarihine kadar (bu tarih dâhil) ilgili idareye başvuruda bulunmaları... şarttır." şeklindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde,

Sanığın üzerine atılı suça ilişkin etkin pişmanlık hükümlerinin 15/04/2022 tarihli ve 31810 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7394 sayılı Kanun ile getirildiği, sanığın etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanabileceği son sürenin 15/04/2023 tarihi olduğu ve yasal süre içerisinde tarh edilen verginin, gecikme faizi ve zammının tamamı ile kesinlen cezanın yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının ödenmediği,

12/03/2023 tarihli ve 32130 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7440 sayılı Kanun ile sadece alacakların yapılandırılmasına ilişkin düzenlemeler getirildiği, anılan Kanun ile yeni bir etkin pişmanlık düzenlemesi yapılmadığı gibi, 7394 sayılı Kanun ile getirilen etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasına ilişkin son tarihin uzatıldığına dair herhangi bir düzenlemenin de bulunmadığı gözetilmeden, itirazın reddi yerine, yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir.“

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7394 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesi ile 213 sayılı Kanun'un 359 uncu maddesinin son fıkrasından önce gelmek üzere; “Bu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının; soruşturma evresinde ödenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında, kovuşturma evresinde hüküm verilinceye kadar ödenmesi halinde ise verilecek ceza üçte bir oranında indirilir. Tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen cezanın bulunmadığı durumlarda verilecek ceza yarı oranında indirilir.” fıkralarının eklendiği ve 7394 sayılı Kanun’un 6 ncı maddesi ile 213 sayılı Kanun'a eklenen geçici 34 üncü maddesinde; "Haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olanlar, 359 uncu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammını, bu maddeyi ihdas eden Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Hazineye ödedikleri takdirde 359 uncu maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla soruşturma evresi için yapılan etkin pişmanlık düzenlemesinden faydalanabilir.” hükmünün yer aldığı anlaşılmıştır.

2. 213 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin birinci fıkrası; "Resen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunmasıdır. İnceleme raporunda bu maddeye göre belirlenen matrah veya matrah farkı resen takdir olunmuş sayılır.", aynı Kanun'un 341 inci maddesinin birinci fıkrası; "Vergi ziyaı, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden, verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesini veya eksik tahakkuk ettirilmesini ifade eder." ve anılan Kanun'un 344 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ise; "341 inci maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde, mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesilir. Vergi ziyaına 359 uncu maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde bu ceza üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanır.

" şeklinde düzenlenmiştir.

3. Bu kapsamda inceleme konusu dosya değerlendirildiğinde; 22.10.2021 tarihinde kesinleşen mahkûmiyet hükmüne yönelik 7394 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi sonrası defter, kayıt ve belgeleri gizleme suçuna ilişkin 15.04.2023 tarihine kadar herhangi bir ödeme yapılmadığından etkin pişmanlık koşullarının oluşmadığı belirtilerek verilen Beykoz 5. Asliye Ceza Mahkemesinin, 05.05.2023 tarihli ve 2021/91 Esas, 2021/274 Karar sayılı infazın aynen devamına ilişkin ek karara yönelik itirazda bulunulduğu, merci İstanbul Anadolu 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.06.2023 tarihli ve 2023/647 Değişik İş sayılı kararı ile; "7394 sayılı yasanın 4. maddesi ile 213 sayılı yasanın 359. maddesine eklenen fıkralar gözönüne alınarak 213 sayılı yasanın 359/a-2. maddesinde düzenlenen defter ve belgeleri gizleme eylemi nedeni ile verginin ziyaa uğratılıp uğratılmadığının, vergi mahkemesine dava açılıp açılmadığının mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesinden sorulması, vergi ziyaa uğratılmadığının, dava açılmadığının bildirilmesi halinde 7394 sayılı yasanın 4. maddesi ile 213 sayılı yasanın 359. maddesine eklenen fıkralarda yer alan tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen cezanın bulunmadığı durumlarda verilecek ceza yarı oranında indirilir hükmü gereğince temel cezadan 1/2 oranında indirim yapılması, verginin ziyaa uğratıldığının, vergi mahkemesine dava açıldığının bildirilmesi halinde ise, 7440 sayılı yasa ile bazı alacakların yeniden yapılandırılması ile ilgili yapılan düzenleme ve başvuru süresinin 30/06/2023 tarihine, ilk taksidin ödeme süresini de 31/07/2023 tarihine kadar uzatan 26/05/2022 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 7300 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı gereğince bu sürelerin beklenmesinden sonra vergi dairesine yeniden sorularak verilecek cevaba göre işlem yapılması gerektiğinden" bahisle itirazın kabulüne karar verildiği, her ne kadar itirazın kabulü kararında yer alan, "...7440 sayılı yasa ile bazı alacakların yeniden yapılandırılması ile ilgili yapılan düzenleme ve başvuru süresinin 30/06/2023 tarihine, ilk taksidin ödeme süresini de 31/07/2023 tarihine kadar uzatan 26/05/2022 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 7300 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı gereğince bu sürelerin beklenmesinin gerektiği..." şeklindeki gerekçe hatalı ise de, sanık hakkında defter ve belgelerini ibraz etmediğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporunda, "özel usulsüzlük cezasının kesilmesinin gerektiği, bununla birlikte; defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesinin 213 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesi uyarınca re'sen takdir kapsamında olduğu, katma değer vergisi beyannamelerinde indirim konusu yapılan katma değer vergilerinin gerçekten yüklenilip yüklenilmediği, yasal defter ve kayıtlarına kaydedilip kaydedilmediği, indirime hak kazanılıp kazanılmadığının tespitinin mümkün bulunmadığı belirtildikten sonra, 213 sayılı Kanun'un 344 ve 359 uncu maddeleri uyarınca üç kat vergi ziyaı cezası kesilmesi gerektiğinin" belirtildiği, ancak 7394 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesindeki "...verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin..." ibaresi de nazara alınarak defter ve belgelerin ibraz edilmemesi neticesinde gerçekleştirilen re'sen tarh işleminin vergi ziyaı olarak değerlendirilemeyeceği, defter, kayıt ve belgelerin ibraz edilmemesi hâlinde herhangi bir vergi ziyaı oluşmadığı gibi söz konusu eylemden dolayı 213 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının, aynı Kanun'un 359 uncu ve 371 inci maddelerinde belirtilen tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen bir ceza olmadığı, bu nedenle 7394 sayılı Kanun’un 4 üncü ve 6 ncı maddeleri gereğince yapılan uyarlama yargılamasında, sanık hakkında tayin edilecek temel ceza üzerinden 1/2 oranında indirim yapılmasının gerekmesi karşısında; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.03.2024 tarihli ve KYB-2024/20772 sayılı kanun yararına bozma istemindeki itirazın reddine karar verilmesi gerektiği şeklindeki düşünce bu nedenle yerinde görülmediğinden, kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE,

Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

06.01.2025 tarihinde karar verildi.