Esas No: 2021/41509
Karar No: 2022/2074
Karar Tarihi: 10.02.2022

**11. Ceza Dairesi         2021/41509 E.  ,  2022/2074 K.**

**"İçtihat Metni"**

Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü’nün 04.10.2021 tarih ve 2021/16988 sayılı kanun yararına bozma istemine atfen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 21.10.2021 tarih ve KYB-2021/123787 sayılı ihbarname ile;

Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan sanıklar ... ve diğerleri haklarında açılan kamu davasının durmasına dair İzmir 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 02/06/2021 tarihli ve 2021/183 esas, 2021/364 sayılı kararının, " İzmir 7. Asliye Ceza Mahkemesince, "..sanıkların akademisyen olmaları, Yüksek Öğretim Kanunun ve İdari Yargılama Usulu Hakkında Kanun, 657 sayılı Devlet Memurları Kanun'un ve Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun ilgili hükümleri dikkate alındığında ileride sanıklar hakkındaki suç vasfının değişme ihtimali ve her halükarda sanıklar hakkında soruşturma aşamasına geçilmeden önce soruşturma izni alınması gerekliliği durumu karşısında ve bu durumun dava şartı olduğu da düşünülerek gerekli görülen dava şartının yerine getirilmesi ve soruşturma izni alınabilmesi için bu aşamada durma kararı verilmesine.." şeklindeki gerekçe ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/8. maddesi uyarınca soruşturma izni şartının gerçekleşmesini beklemek üzere yargılamanın durmasına karar verilmiş ise de, 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerin Yargılaması Hakkındaki Kanun'un 2. maddesinde yer alan, "..(2) Görevleri ve sıfatları sebebiyle özel soruşturma ve kovuşturma usullerine tabi olanlara ilişkin kanun hükümleri ile suçun niteliği yönünden kanunlarda gösterilen soruşturma ve kovuşturma usullerine ilişkin hükümler saklıdır" şeklindeki,

2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu’nun 53/c maddesinde yer alan, "..Yükseköğretim üst kuruluşları başkan ve üyeleri ile yükseköğretim kurumları yöneticilerinin, kadrolu ve sözleşmeli öğretim elemanlarının ve bu kuruluş ve kurumların 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlarının görevleri dolayısıyla ya da görevlerini yaptıkları sırada işledikleri ileri sürülen suçlar hakkında yetkili makamlarca inceleme başlatılabilir, inceleme sonucunda soruşturma açılmasına karar verilmesi ya da doğrudan soruşturma başlatılması hâlindeaşağıdaki hükümler uygulanır: (1) İlk soruşturma: Yükseköğretim Kurulu Başkanı için, kendisinin katılmadığı, Milli Eğitim Bakanının başkanlığındaki bir toplantıda, Yükseköğretim Kurulu üyelerinden teşkil edilecek en az üç kişilik bir kurulca, diğerleri için, Yükseköğretim Kurulu Başkanınca veya diğer disiplin amirlerince doğrudan veya görevlendirecekleri uygun sayıda soruşturmacı tarafından yapılır. Öğretim elemanlarından soruşturmacı tayin edilmesi halinde, bunların, hakkında soruşturma yapılacak öğretim elemanının akademik unvanına veya daha üst akademik unvana sahip olmaları şarttır. (2) Son soruşturmanın açılıp açılmamasına;a) Yükseköğretim Kurulu Başkan ve üyeleri ile Yükseköğretim Denetleme Kurulu Başkan ve üyeleri hakkında Danıştayın 2 nci Dairesi, b) Devlet ve vakıf yükseköğretim kurumurektörleri, rektör yardımcıları ile üst kuruluş genel sekreterleri hakkında, Yükseköğretim Kurulu üyelerinden teşkil edilecek üç kişilik kurul,(1)c) Üniversite, fakülte, enstitü ve yüksekokul yönetim kurulu üyeleri, fakülte dekanları ve dekan yardımcıları, enstitü ve yüksekokul müdürleri ve yardımcıları ile üniversite genel sekreterleri hakkında, rektörün başkanlığında rektörce görevlendirilen rektör yardımcılarından oluşacak üç kişilik kurul,d) Öğretim elemanları, fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterleri hakkında üniversite yönetim kurulu üyeleri arasından oluşturulacak üç kişilik kurul, e) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar hakkında, mahal itibariyle yetkili il idare kurulu karar verir.." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında,

Somut olayda, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının 15/02/2021 tarihli ve 2020/20386 soruşturma, 2021/3921 esas ve 2021/2837 sayılı iddianamesi ile sanıklar hakkında hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan kamu davası açıldığı, sanıkların akademisyen oldukları, Türkiye Romatoloji Vakfının yönetici kadrosunda yer aldıkları, Kültür ve Turizm Bakanlığı Vakıflar Genel Müdürlüğü Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Müfettişi Damla İğne tarafından düzenlenen 14/11/2019 tarih 67-E.157827 sayılı denetim raporunda yer aldığı üzere, romatizmal hastalıkların tedavisinde hekimlerin biyolojik ajanlara geçme ya da biyolojik ajanları kesme nedenlerinin ve kesme zamanlarının belirlenmesi ve hekimlerin biyololik ajanlar arasındaki seçimlerini etkileyen faktörlerin saptanması amacıyla sanık.... tarafından Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma Etik Kurulu'ndan araştırma neticesinde literatür eşliğinde makale yazılacağı ifade edilerek izin alındığı, destekleyici olarak Türkiye Romatoloji Vakfı adına Romatoloji Enstitüsü Araştırma Tip. Ltd. Şti.'nin gösterildiği ve Türkiye genelindeki birçok romatoloji merkezinde çalışan hekimlerin, araştırma yürütüldüğü düşüncesiyle güven esasına göre paylaşmış oldukları ve saklamakla yükümlü oldukları verileri vakfın şirketi aracılığıyla ilaç firmalarına satarak gelir elde ettiği, bu sayede ilaç firmalarının kendilerine veya rakip firmalara ait ilaçların kullanım sürecini ve doktorların tercihlerini izleme şansı elde ettiği, ekonomik değeri olan bu verilerin ilaç firmalarının kârını arttıracağının tespit edildiği, ilaç firmalarının yararına hareket edildiği, bu noktada destekleyici kuruluş olarak vakıf adına vakfın şirketinin gösterildiği, sanıkların fikir ve eylem birliği içerisinde doğrudan doğruya suç tarihi ile öncesi döneme ait olmak üzere hizmet nedeniyle zincirleme şekilde güveni kötüye kullanma suçunu işlediklerinin iddia olunduğu, sanıklar üzerine atılı hizmet nedeniyle zincirleme şekilde güveni kötüye kullanma suçunun akademik ünvanları ile ilgisi olmadığı gibi çalıştıkları üniversitedeki öğretim üyelikleri ile de bir bağlantısının bulunmadığı, adı geçen sanıkların serbest iradeleri ile kurdukları Türkiye Romatoloji Vakfı Yöneticileri oldukları, yargılamanın genel hükümler uyarınca takdir ve ifasının uygun olacağı anlaşılmakla, yargılamaya devam edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde durma karar verilmesinde isabet görülmediğinden” bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca, bozulması istenilmiş olmakla,

Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görülmekle, İzmir 7. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 02/06/2021 tarihli ve 2021/183 esas , 2021/364 karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi gereğince BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca müteakip işlemlerin mahallinde mahkemesince yerine getirilmesine, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına İADESİNE, 10.02.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.