Esas No: 2016/28478
Karar No: 2019/12212
Karar Tarihi: 09.12.2019

**13. Hukuk Dairesi         2016/28478 E.  ,  2019/12212 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 08.02,2011 tarihinde 15469 nolu mal teslim fişi ile davalı ... Fide Üretim Pazarlama Ticaret San. ve Tic. Ltd. Şti'nin üretim ve pazarlama firmalığını yaptığı ve diğer davalı ... Tarım Hayvancılık İnşaat Nakliye Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti’nin aracılık ettiği satışta 3454 adet (2229 Silyon ticari isimli) salatalık fidesini satın ve teslim aldığını, dikim tarihinden, bu güne kadar beklenen gelişimi göstermediğini, meyve tutmasının gerçekleşmediğini, fidelerde beklenen tepe noktasının oluşmadığını, yapraklarında ve azda olsa tutan meyvelerinde şekil bozukluğu gözlemlendiğini, delil tespiti yaptırdığını, bu nedenle 5.037,00 TL yaptığı üretim masraf zararı ile tesbit tarihi itibariyle gelir kaybı ile, 17.850,00 TL bakiye gelir ve kazanç kaybı olmak üzere toplamda 22.887,00 TL'nin tespit tarihinden itibaren en yüksek ticari faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, tespit ve yargılama masrafları ile vekalet ücretinin de davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar, davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Mahkemece, yargılama aşamasında birden fazla bilirkişi raporu alınmıştır. ... bilirkişilerinin 15/03/2012 havale tarihli raporları ile davacının toplam 8.592,12 TL zarara uğradığı; 27/08/2012 havale tarihli ek raporları ile, toplam 8,592,12 TL zarara uğradığı, üretici olan ... Fide Üretim Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi'nin asli kusurlu olduğu, dava konusu hıyar fidelerini davacıya satan ... Tarım Limited Şirketi'nin Tali Kusurlu olduğu ve davacı ...'nın kusursuz olduğu; 21/01/2012 havale tarihli 2.ek raporları ile, 14/03/2012 ve 27/08/2012 tarihlerinde düzenlenen raporlarda yapılan tüm hesaplamaların davanın açılış tarihi olan 13/05/2011 tarihine göre yapıldığı; 30/05/2013 havale tarihli raporları ile; bilirkişi kurulunca yeniden yapılan değerlendirmede zarar saptaması yapılırken işletme giderleri kalemler bazında incelenmiş olup ek rapora konu edilen nakliye ve pazarlama kaleminde değer verilen tutar, ürünün satıcıya iyi bir gelir etmek amacıyla yaptığı pazarlama faaliyetleri ile ürünün ambalajlanmasını müteakip alıcıya teslime kadar olan süreçlerdeki giderleri kapsadığından dosya içinde mevcut olan faturalarda ürünün Erdemli Sebze Hal'inde satışının gerçekleştiği anlaşıldığından üretilen ürünlerin ambalajlamayı müteakip en yakın olan Erdemli Halîne nakliyesi temel alındığını ve yapılan değerlendirmede 8.592,12 TL zarar oluştuğu tespit edildiği; Çukurova Üniversitesi ... Fakültesi Bahçe Bilimleri Bölümü görevlilerinden oluşan 3'lü bilirkişi heyetinin 06/06/2014 tarihli raporlarında, hıyar fideleri uygun koşullarda çok hızlı büyüme ve gelişme gösterdiği için, fide üretiminde büyümeyi baskı altına alabilmek için sıklıkla kimyasallar kullanılabilindiği, bunların verim kaybı, çok yavaş gelişme, yaprakta ve meyvelerde deformasyon (şekil bozukluğu), küçük ve çatlamış meyve oluşumuna sebebiyet verdiği, dava konusu fidelerin de, aşırı dozda uygulanan gelişme geciktirici kimyasallardan zarar gördüğü; ... 14.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/148 talimat sayılı dosyaları ile bilirkişi heyetinin 14/08/2015 tarihli raporlarında, delil tespiti esnasında yapılan moleküler düzeydeki testler sonucunda çeşidin genetik yapısından dolayı bir kusura sahip olmadığı, fidelere fideliklerde gelişmeyi kontrol altına alabilmek için kimyasal uygulamalar yapılabileceği, bu maddelerin doz ve çeşidinin uygun olmaması durumunda dava konusu hıyarlarda görülen yaprak ve meyve şekil bozukluğu ve bodurlaşma belirtileri gösterebileceği iddia ettiklerini, ancak bu konuda bir kanıt bulunmadığı, seranın dikim sonrası sıcaklık ve nem durumunun önemli olduğu, davaların kısa sürede sonuçlanmasında yerinde tespit yapan ilk bilirkişinin raporunun önemli olduğu, bir ... bilirkişisinin yerinde inceleme yaparken dikkate alması gereken konulardan birisinin de aynı çeşidi yetiştiren çevredeki üreticilerde de benzer şikâyetlerin bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiği, dosya içindeki incelemeden aynı çeşidi kullanan başka üreticilerin benzer şikâyetlerinin bulunmadığı izlenimi edinildiği, bu durumda oluşan zararda fidelerin kusurlu olduğu konusu netlik kazanmadığı yönünde görüş bildirilmiş ve mahkemece son rapor hükme esas alınmıştır. Ancak, 28/03/2012 tarihli duruşmada, davalı ... Tarım Hayvancılık Ltd. Şti. yetkilisi Erhan Sevinç'in; "İlk ... Fide Üretim Pazarlamadan bize gelen fidanları incelediğimizde herhangi bir sıkıntı yoktu. Herhangi bir şekil bozukluğu bulunmamakta idi. Ancak biz bunu birkaç seraya verdik. Yaklaşık 11 serada kullanıldı. Hepsinde problemler meydana geldi. Bu fidanlar ıspanağa benzemeye başladı. Bunun üzerine biz bu arkadaşlara elimizde bulunan başka tohumlardan başka fidanlar verdik. Bunlarda ise herhangi bir sıkıntı görmedik. Biz bakımdan veya kullanımdan kaynaklı herhangi bir sıkıntı tespit etmedik. Zira 11 serada da aynı türde sıkıntı vardı. Biz davacı dışındaki diğer on sera üreticisinin bütün ilaç ve gübre masraflarını sildik. Biz bu sıkıntılar ortaya çıkınca davalı ... Fideden bir görevli istedik. Ancak Barış Yanarsönmez isimli kişi bizim görüşecek herhangi bir şeyimiz yoktu ve bizi üreticilerle başbaşa bıraktı" şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür. O halde, mahkemece davalı ... Tarım Hayvancılık Ltd. Şti. yetkilisi Erhan Sevinç'in duruşmadaki beyanı da dikkate alınarak, dosyadaki mevcut deliller bir bütün olarak değerlendirilip, taraf iddia ve itirazlarını karşılayacak şekilde bilirkişi heyetinden ek rapor alınmak suretiyle hasıl olacak sonuca uygun bir karar vermek gerekmekteyken; değinilen bu yön gözardı edilerek eksik incelemeye dayalı ve yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre, davacının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, (2) nolu bentte bozma sebebine göre davacının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 09/12/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.