Esas No: 2015/17188
Karar No: 2018/9343
Karar Tarihi: 22.10.2018

**17. Hukuk Dairesi         2015/17188 E.  ,  2018/9343 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki, trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davalı ...Ş. vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalıların işleteni, sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu aracın, davacının idaresindeki motorsiklete çarpmasıyla oluşan kazada davacının ağır biçimde yaralandığını, işini kaybettiğini, sürekli işgöremezliğe uğradığını, hastanedeki tedavi sürecinde ve sonrasında refakatçi gideri ödediğini, tedavi giderlerini kendisinin karşıladığını, tedavi için yol masrafı yaptığını, uğradığı ağır cismani zarar nedeniyle manevi açıdan da zarar gördüğünü belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve davalı ... şirketi sadece maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla 30.000,00 TL. maddi ve 70.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş; 08.10.2014 tarihli ıslah dilekçesiyle, işgöremezlik tazminatı taleplerini 35.604,63 TL'ye ve refakatçi gideri taleplerini 12.232,04 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... şirketi vekili, poliçe limitiyle sınırlı biçimde ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan sorumlu olduklarını, davadan önce yapılmış başvuru olmadığı için temerrüde düşürülmediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalılar ... ve ... vekili, davada Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğunu, kazada davacının da kusurlu olduğunu ve davalıya atfedilen tam kusuru kabul etmediklerini, davacının sürekli maluliyetini oluşturacak biçimde yaralanmasının bulunmadığını, istenen tazminatların fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın kısmen kabulü ile 35.604,63 TL. işgöremezlik tazminatı, 12.232,04 TL. refakatçi gideri ve 632,00 TL. tedavi giderinden oluşan maddi tazminatın, davalı ... şirketi yönünden dava ve diğer davalılar yönünden kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline; davacı için 40.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... ve Ayşe'den müteselsilen tahsiline, fazla isteğin reddine karar verilmiş; hüküm, davalı ...Ş. vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; temyiz incelemesinden geçerek kesinleşen ceza davasında alınan, oluşa ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen, uzman bilirkişi raporundaki kusur tespitinin benimsenmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına; davacının kazadaki yaralanmasından kaynaklanan maluliyet oranının, olay tarihi itibariyle yürürlükte olan mevzuat hükümlerine uygun biçimde ve kaza ile illiyet bağı içinde olan yaralanmalar dikkate alınarak, konusunda uzman bilirkişi heyeti raporuyla saptanmış ve bu raporun hükme esas alınmış olmasına göre; davalılar ... ve ... vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili, dava konusu kaza sonucu davacının yaralanmasından duyulan üzüntü nedeniyle, 70.000,00 TL. manevi tazminat isteminde bulunmuş; mahkemece talebin kısmen kabulüne karar verilerek hükümde belirtilen miktarda manevi tazminata karar verilmiştir.

6098 sayılı TBK'nun 56. (818 sayılı BK'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara

uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

O halde mahkemece; meydana gelen trafik kazası sonucu davacının yaralanması nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana geldiği tarih ve paranın alım gücü, zararın boyutu göz önünde bulundurularak davacı için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha düşük manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan, bir miktar yüksek manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

3-Davalılar, kaza esnasında kask takmayan davacının zararı artırdığı gerekçesiyle, tazminatlardan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunmuş; mahkeme tarafından, davalıların bu savunması üzerinde durulmadan karar verilmiştir.

818 sayılı Borçlar Kanunu'nun "tazminat miktarının tayini" başlıklı 43. maddesinde (6098 sayılı TBK 51. md); hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "Tazminatın tenkisi" başlıklı 44. maddesinde (6098 sayılı TBK 52. md)ise; zarar gören taraf, zarara razı olduğu veya kendisinin eylemi zararın doğmasına ya da zararın artmasına yardım ettiği ve zararı yapan kişinin durum ve mevkiini ağırlaştırdığı takdirde hakimin, zarar ve ziyan tutarını indirebileceği veya zarar ve ziyanı hüküm altına almaktan vazgeçebileceği açıklanmıştır.

Somut olayda; davacının, sürücüsü olduğu motorsikleti, koruyucu mahiyette kask takmadan sevk ve idare ettiğini ceza soruşturmasındaki ifadesi sırasında beyan ettiği; davacının kazada kafasında ve sol göz çevresinde kesi ve ödem oluşacak

biçimde yaralandığı; davacının maluliyetinin de sol gözde oluşan sinir hasarı ile görme kaybı nedeniyle oluştuğu anlaşılmaktadır.

Buna göre mahkemece; BK'nun 44. maddesi (TBK 52. md) uyarınca, kaza esnasında kask takmama nedeniyle, davacının müterafik kusuru olup olmadığı ve davacının müterafik kusuru olduğunun kabulü halinde ise tazminattan makul oranda hakkaniyete uygun indirim gerekip gerekmediğinin hükümde irdelenip tartışılması, ondan sonra varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken; eksik değerlendirmeyle, yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar ... ve ... vekilinin, sair temyiz itirazlarının REDDİNE; hükmün, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar ... ve ... yararına; (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar ... ve ... ile davalı ...Ş. yararına BOZULMASINA; peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalılar ..., ... ve ...ye geri verilmesine 22/10/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.