Esas No: 2023/4006
Karar No: 2024/7329
Karar Tarihi: 10.10.2024

**11. Hukuk Dairesi         2023/4006 E.  ,  2024/7329 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2016/140 Esas, 2023/274 Karar

HÜKÜM : Red-karar verilmesine yer olmadığına

Taraflar arasındaki tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davalı ...'ne yönelik karar daha önce kesinleştiğinden yeniden aynı konuda hüküm tesisine yer olmadığına, davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili ve duruşma istemi olmaksızın davalı ...Ş vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 24.09.2024 günü hazır bulunan davacı vekili Avukat ... ile davalı ...Ş. vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirkete ait uçağın davalı ... tarafından sigortalandığını, 11.12.2007 tarihinde sigortalı uçağın motorunda hasar tespit edildiğini, durumun hemen sigortacıya ihbar edilmesine rağmen davalı tarafın eksper görevlendirmediğini, müvekkilinin zaman kaybetmemek için motordaki hasarı boroscope incelemesi ile tespit ettirdiğini, davalı Şirket'in herhangi bir ödeme yapmaması üzerine motorun satış olanaklarının araştırıldığını, ABD'de mukim bir şirketin motoru incelediğini ve tamir maliyetinin 600.000,00 USD olduğunu müvekkiline bildirdiğini, çok büyük zarara uğrayan müvekkilinin uçağı değerinin altında bir fiyatla bu şirkete sattığını, davalı tarafça görevlendirilen eksperin aylar sonra ABD'deki uçağı satın alan şirket ile iletişime geçerek motoru incelediğini, motorun kapsamlı bir incelemesi mümkün olmadığından kendilerine ödeme yapılamayacağının bildirildiğini, hasarın gerçekleştiği tarihten uçak motorunun satışına kadar geçen üç aylık sürede gerekli incelemeyi yapmayan davalı sigortacının oluşan zarardan sorumlu bulunduğunu, 02.08.2007 tarihinde ise meydana gelen kaza neticesinde sigortalı uçağın ön iniş takımında hasar oluştuğunu, 03.08.2007 tarihinde hasarın sigorta şirketine bildirildiğini, uçağın kullanılmadığı her gün için büyük maddi kayıp görüldüğünden dava dışı şirketten yedek parça satın alındığını, yeni parça takılana kadar uçuş yapılamadığından müvekkilinin maddi zarara uğradığını, uçağın tamiri, yedek parça bedeli, hangar kirası ve uçağın çekilmesinden kaynaklanan harcamalar yapıldığını, bu kaza nedeniyle müvekkilinin 3. şahıslara mali mesuliyet sigortası kapsamında ödemek zorunda kaldığı 309.826 euronun 81.047 euroluk kısmının davalı tarafından kabul edilmediğini, kabul edilen 228.779 euroya karşılık ise 200.199 euro ödendiğini, hasar sebebiyle kabul edilen 167.926 USD zararın ise 141.049 USD'lik kısmının ödendiğini, ayrıca 17.08.2007 tarihinde yedek güç kaynağı ve hız sabitleme cihazlarında meydana gelen arızalar nedeniyle üçüncü şahıslara ödenmek zorunda kalınan 86.750 euronun 21.260 euroluk kısmının davalı yanca reddedildiğini, kabul edilen kısmın da yine eksik ödendiğini, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından müvekkili şirketin işletme ruhsatının 3 ay süreyle askıya alındığını, bu sürede uçuş yapılamayacağından poliçelerin buna göre değiştirilmesi gerektiğinin davalı tarafa bildirildiğini, davalı Şirket'in sadece gövde poliçesi yapması yeterli iken başka poliçelerde yaparak fazladan prim tahsil ettiğini, davalının sigorta poliçesi kapsamındaki zararların bir kısmını geç ödemesi, bir kısmını ise hiç ödememesi nedeniyle müvekkilinin munzam zararının doğduğunu ileri sürerek şimdilik 50.000 USD maddi tazminat ile 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 18.03.2010 tarihli ıslah dilekçesi ile tazminat talebini yükseltmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; motor hasarının bildirimi üzerine müvekkilince eksper tayin edildiğini, eksperin davacı ile görüşerek hasarın tespiti için gerekli bilgi ve belgeleri talep ettiğini, davacının bu taleplere geç ve eksik cevaplar verildiğini, yabancı bir cismin uçağın motoruna girmesi ile oluşan hasarın ancak motorun sökülmesi ve içindeki parçaların görülmesi ile tespit edilebileceğini, davacının bu işlem için motoru hazır etmediğini, boroscope aleti ile bu nitelikte bir hasarın tespit edilemeyeceğini, davacının iddia ettiği hasar bedelinin fahiş olduğunu, söz konusu motorun satılmasından sonra yapılan eksper incelemesinden, meydana gelen hasarın muafiyet tutarı olan 100.000 USD'nin altında kaldığının anlaşıldığını, uçağın ön iniş takımındaki hasar ile ilgili olarak ön iniş takımının onarım masrafı dışında kalan taleplerin poliçe kapsamında bulunmadığını, bu hasarın da muafiyet sınırının altında kaldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde; sigorta brokerı olan müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davacının iddialarının esas bakımından da dayanaksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

III.MAHKEME KARARI

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasındaki ihtilafın motor hasarı için olan kısmı yönünden yapılan değerlendirmede; motorun dışarıdan giren yabancı cisim ile hasarlandığı, hasarın ağır hasar olarak nitelenemeyeceği, motor satılmış olduğundan satın alan firmaca gerçekleştirilen tespit sonucu tamir masrafının 50.000 - 70.000 USD aralığında olacağının değerlendirildiği, sigorta sözleşmesi kapsamında 100.000 USD altındaki zararın muafiyet altında kaldığı gerekçesi ile davacı tarafın motor hasarından kaynaklı zarar talebinin reddine karar verildiği, taraflar arasındaki diğer ihtilafın uçağın ön iniş takımında meydana gelen zarar ve bu zarar nedeniyle doğduğu ileri sürülen hangar kirası, karantina bedeli, nakliye ve gümrük bedeli gibi diğer masrafların da yapılıp yapılmadığı ve yapılmış ise poliçe kapsamında bulunup bulunmadığı hususuna ilişkin olduğu, davacının ön iniş takımında meydana gelen zarar nedeniyle doğrudan ve dolaylı zararlarının toplam 562.264,62 USD olarak tespit edildiği, davalı ... tarafından da gerek doğrudan ödeme gerekse prim takası suretiyle davacı tarafa 570.510,31 USD ödeme yapıldığı, dolayısıyla davacı tarafın uçağın ön iniş takımında meydana gelen zarar nedeniyle poliçeden kaynaklı bakiye alacağının kalmadığı gerekçesi ile bu kalem yönünden de davacı talebinin reddine karar verildiği, taraflar arasındaki bir diğer ihtilafın ise davacı tarafın sigorta teminatı kapsamında kalan zararının bir kısmının geç ödenmesi, bir kısmının ise hiç ödenmemesi nedeniyle temerrüt faizi ile karşılanmayacak munzam zarar taleplerine ilişkin olduğu, davacı tarafın bu dönemde kullandığı kredilerin hasarlar için kullanıldığının bilinemeyeceği, hasarlanan motor yerine derhal yenisi takıldığından uçuştan mahrum kalmadığı ve cüzi miktar bedelle motor tamir edilebilecekken hurda olarak satılmasında davacı tarafın ihmali olduğu gerekçesi ile bu kalem yönünden de talebin reddine karar verildiği, davacının kişilik hakları zedelenmediğinde manevi tazminat talebinin de reddi ile davalı brokerlık şirketinin ise pasif dava ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle bu şirket yönünden husumetten davanın reddine ilişkin mahkeme kararının Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiğinden bu konuda yeniden hüküm tesisine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile davalı ...Ş. vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı ... ile davacı arasında düzenlenen Sigorta Poliçesi kapsamında olduğu iddia edilen zararların ödenmemesi neticesinde oluşan maddi manevi tazminat ve munzam zarar talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6762 sayılı mülga Türk Ticaret Kanunu 1291, 1294, 1299, 1449 uncu maddeler.

2.Taraflar arasındaki sulh ve ibra sözleşmesi ile sigorta poliçesi.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve davacının sigorta muafiyeti kapsamını aşan bir zararını ispatlayamamış olmasına göre davacı vekilinin ve davalı ...Ş vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V.SONUÇ: Davacı vekilinin ve davalı ...Ş vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 17.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin taraflardan alınarak yek diğerine verilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere ayrı ayrı yükletilmesine, 10.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.