Esas No: 2022/6448
Karar No: 2024/787
Karar Tarihi: 22.01.2024

**4. Hukuk Dairesi         2022/6448 E.  ,  2024/787 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/360 Değişik İş - 2022/359 Karar

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ

SAYISI : 2022/İHK-16635

DAVACILAR : 1. ... 2. ... 3. Hatice Akçiçek

4. İlayda Gülcan Akçiçek'e velayeten ...

5. Ömer Can Akçiçek'e velayeten ...

6....e velayeten ...vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ : 28.05.2021

HÜKÜM/KARAR : Usulden Ret / İtirazın Reddi

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ

SAYISI : K-2022/11566

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.

Karara davacılar vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası(ZMSS) ile teminat altına alınan aracın 01.03.2021 tarihinde şantiye sahasında geri manevra yaptığı sırada davacıların desteği ...in ölümüne neden olduğunu, davacılardan ... ve ...in desteğin anne ve babası, davacı ...in desteğin eşi, diğer davacıların ise desteğin çocukları olduğunu, davalıya başvuru yapılmasına rağmen ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere ... için 5.000 TL, ... için 5.000 TL, ...için 45.000 TL, İlayda Gül...için 5.000 TL, Ömer ...için 45.000 TL ve ... için 45.000 TL olmak üzere toplam 150.000 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kaza şantiye sahasında gerçekleşmiş olup karayolu sayılan yerde meydana gelmediğinden poliçe teminatı dışında olduğunu, davacılar tarafından eksik belge ile başvuru yapıldığından başvurunun usulden reddedilmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün kusurunun tespit edilmesi gerektiğini, dava konusu olay iş kazası olduğundan Sosyal Güvenlik Kurumu(SGK) tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacıların zararının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz esas alınarak belirlenmesi gerektiğini, müvekkilinin usulüne uygun temerrüde düşürülmediğinden müvekkilinin başvuru tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan ara karara istinaden sunulan SGK yazısında davacılara bir kısım ödeme yapıldığının tespit edildiği, 5510 sayılı Kanun'un 21 inci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince mükerrer ödemenin önüne geçilebilmesi için SGK'nın zarar sorumlularına rücu edeceği tazminatın miktarının tespitinin zorunlu olduğu, bu durumda SGK tarafından zarar sorumlularına karşı açılacak olan rücu davasının sonucunun beklenilmesi gerektiği, sınırlı yargılama süresi içerisinde SGK'nın açacağı davanın bekletici mesele yapılması mümkün olmadığından bu aşamada başvurunun usulden reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacılar vekili itiraz dilekçesinde; başvuru konusu dosyada tarafların destekten yoksun kalanlar ve sigorta şirketi olduğunu, SGK'nın işverene açacağı davanın eldeki davaya etkisi bulunmadığını, zira dosyada işverenin taraf olmadığını, peşin sermaye değerlerini içeren yazının dosya arasında mevcut olduğunu, ilk peşin sermaye değerlerinin bilirkişi tarafından belirlenen toplam tazminattan indirilerek davalının sorumlu olacağı miktarın belirlenebileceğini ileri sürerek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyuşmazlık konusu kaza bakımından işveren ve alt işveren de dahil olmak üzere birden fazla sorumluluk yöneltilebilecek şahıs ve tüzel kişilik olduğu, 5510 sayılı Kanun'un 21 inci maddesinin dördüncü fıkrasında peşin sermaye değerinin yarısının rücuya tabi olduğu düzenlenmiş ise de SGK tarafından rücu edilebilecek başka sorumluların da mevcut olduğu gözetildiğinde indirim yapılacak miktarın ancak SGK tarafından açılacak dava sonucunda açıklığa kavuşturulacağı, aksi durumun mükerrer ödemeye sebebiyet verebileceği, tahkimde yargılama süresi kısıtlı olduğundan usulden ret kararı verilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı sunduğu itiraz dilekçesinde ileri sürülen nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda yaya konumunda olan davacıların desteğinin vefat etmesi nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 49, 51 ve 53 üncü maddeleri, 2918 sayılı Kanun'un 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanun'un (5510 sayılı Kanun) 21 inci maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

Davacılar vekili tarafından dava dilekçesinde, davacıların desteği ...in davalı tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda ölmesi nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep edilmiş; Uyuşmazlık Hakem Heyetince dava konusu olay iş kazası olduğundan SGK'nın zarar sorumlularına rücu edeceği tazminatın miktarının tespitinin zorunlu olduğu, bu durumda SGK tarafından zarar sorumlularına karşı açılacak olan rücu davasının sonucunun beklenilmesi gerektiği gerekçesiyle başvurunun usulden reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacılar vekilinin itirazı İtiraz Hakem Heyetince reddedilmiştir.

5510 sayılı Kanun'un 21 inci maddesi "İş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir. İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır.

İş kazasının, 13 üncü maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen sürede işveren tarafından Kuruma bildirilmemesi halinde, bildirim tarihine kadar geçen süre için sigortalıya ödenecek geçici iş göremezlik ödeneği, Kurumca işverenden tahsil edilir.

Çalışma mevzuatında sağlık raporu alınması gerektiği belirtilen işlerde, böyle bir rapora dayanılmaksızın veya eldeki rapora aykırı olarak bünyece elverişli olmadığı işte çalıştırılan sigortalının, bu işe girmeden önce var olduğu tespit edilen veya bünyece elverişli olmadığı işte çalıştırılması sonucu meydana gelen hastalığı nedeniyle, Kurumca sigortalıya ödenen geçici iş göremezlik ödeneği işverene ödettirilir.

İş kazası, meslek hastalığı ve hastalık, üçüncü bir kişinin kusuru nedeniyle meydana gelmişse, sigortalıya ve hak sahiplerine yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı, zarara sebep olan üçüncü kişilere ve şayet kusuru varsa bunları çalıştıranlara rücû edilir.

İş kazası, meslek hastalığı ve hastalık; kamu görevlileri, er ve erbaşlar ile kamu idareleri tarafından görevlendirilen diğer kişilerin vazifelerinin gereği olarak yaptıkları fiiller sonucu meydana gelmiş ise, bu fiillerden dolayı haklarında kesinleşmiş mahkûmiyet kararı bulunanlar hariç olmak üzere, sigortalı veya hak sahiplerine yapılan ödemeler veya bağlanan gelirler için kurumuna veya ilgililere rücû edilmez. Ayrıca, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölümlerde, bu Kanun uyarınca hak sahiplerine bağlanacak gelir ve verilecek ödenekler için, iş kazası veya meslek hastalığının meydana gelmesinde kusuru bulunan hak sahiplerine veya iş kazası sonucu ölen kusurlu sigortalının hak sahiplerine, Kurumca rücû edilmez." şeklinde düzenlenmiştir.

Dosyanın incelenmesinde; 01.03.2021 tarihinde davalı tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın şantiye sahasında geri manevra yaptığı sırada inşaatta çalışan davacıların desteği ...in sigortalı araç ile inşaat alanında bulunan forklift arasında sıkışarak vefat ettiği, oluşa göre olayın iş kazası olduğunun anlaşıldığı, nitekim dava konusu olaya ilişkin görülen Bakırköy 10 Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/273 Esas sayılı dosyasında alınan kusur raporunda sigortalı araç sürücüsü ile destek dışında desteğin işverenine de kusur izafe edildiği, dosyada mevcut SGK yazısına göre dava konusu olay nedeniyle ...in eşi ve çocuklarına 01.04.2021 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere ölüm aylığı ve iş kazası geliri bağlandığı, yine SGK tarafından fiili ödeme miktarlarının bildirildiği anlaşılmaktadır. Ancak yazı içeriğinden rücuya tabi olan kısmın ne kadar olduğu net olarak tespit edilememektedir.

Şu durumda İtiraz Hakem Heyetince; dava konusu olay sebebiyle davacılara SGK tarafından yapılan ödemenin rücuya tabi olup olmadığı, rücuya tabi ise ne kadarının rücuya tabi olduğunun net olarak belirlenmesi, rücuya tabi ödemelerin ilk peşin sermaye değeri tutarlarının indirilmesiyle tazminatın hesaplanması için konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınması ve oluşacak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. Kararın açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

22.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.