Esas No: 2024/12399
Karar No: 2024/12705
Karar Tarihi: 10.12.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/12399 E.  ,  2024/12705 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 58. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/235 E., 2023/318 K.

KARAR : Kısmen Kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/213 E., 2021/482 K.

Taraflar arasındaki 5434 sayılı Kanun kapsamında geçen fiili hizmet zammı süresi dikkate alınarak yaşlılık aylığı tahsisi ve aylıkların yasal faizleri ile davalı Kurumdan tahsili gerektiğinin tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının askeri öğrenci olarak adım attığı Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde muvazzaf subay pilot olarak çalıştığı, 14.03.2011 tarihinde istifa ederek bu görevinden ayrıldığı, istifa sonrasında özel havayolu şirketlerinde çalışmaya başladığı, davacının hak ettiği fiili hizmet zammı sürelerinin sigortalılık başlangıç tarihinden geri çekilmesi ve emeklilik yaş haddinden düşülmesi suretiyle yaşlılık aylığı bağlanması hususunda 28.10.2020 tarihinde Pendik Sosyal Güvenlik Merkezine başvuru yapıldığı, 16.06.2021 tarihli yazı cevabı ile 52 yaş 5525 gün ve 25 yıl şartlarını yerine getirmesi halinde yaşlılık aylığından faydalanabileceğinin belirtildiği, ancak yapılan hesaplamanın hatalı olduğu, 1538 gün yani 4 yıl 3 ay 8 günlük filli hizmet zammı süresinin tamamının sigorta başlangıç tarihinden ve yaş haddinden geri çekilmesi neticesinde Kuruma başvuru tarihi itibariyle yaşlılık aylığına hak kazandığı iddiasıyla emeklilik için Kuruma müracaat hakkının doğduğu tarihin 31.07.2019 olduğunun, 28.10.2020 tarihli tahsis talebinin geçerli olduğunun, 28.10.2020 tarihini takip eden aybaşı olan 01.11.2020 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine ve birikmiş aylıkların faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, ıslahen Kuruma başvuru tarihinin 29.04.2021 tarihi olması sebebiyle 29.04.2021 tarihli tahsis talebinin geçerli olduğunun, bu tarihi takip eden aybaşı olan 01.05.2021 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine ve birikmiş aylıkların faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğu, davacının sicil dosyası incelenmesinde ilgilinin 01.10.1992 tarihinde Harp Okulunda öğrenci olarak 5434 sayılı Kanun'a tabi olduğu, 03.10.2013 tarihinden görevinden ayrıldığı tarihi takip eden ay sonu olan 14.10.2013 tarihine kadar geçen 21 yıl hizmeti ve bu hizmetine karşılık verilen 4 yıl 3 ay 8 gün fiili hizmet süresi zammı olmak üzere toplam 25 yıl 3 ay 8 gün hizmetinin olduğunun tespit edildiği, davacı sigortalının kurumlarından emekli olabilmesi için gerekli olan şartları 52 yaş 5525 gün ve 25 yıl sigortalılık süresi olduğu, sigortalının 08.11.1972 doğumlu olması nedeniyle 01.10.2008 sonrası fiili hizmetin yarısı kadar yaş şartından geri çekileceğinden emeklilik için yaş şartının 21.03.2024 tarihinde dolduracak olması nedeniyle davanın haksız ve hukuka aykırı olduğu savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayılı belirtilen karar ile davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 15.10.1992 olduğu, 4 yıl 3 ay 8 günlük fiili hizmet zammı süresi bulunduğu, FHZ süresi, sigortalılık başlangıç süresinden geri çekildiğinde sigortalılık başlangıç tarihinin 07.07.1988 olduğu, bu tarihe ve 506 sayılı Kanun'un Geçici 81 inci maddesine göre 23.05.2002 tarihine kadar sigortalılık süresinin

13 yıl 9 ay 16 gün olduğu, bu durumda yaşlılık aylığına hak kazanma şartlarının 25 yıl sigortalılık süresi, 51 yaş ve 5450 prim gün sayısı olduğu (geçici madde 81-h), davacının 51 yaşını doldurduğu tarihin 08.11.2023 olduğu, bu tarihten (08.11.2023) FHZ süresi (4 yıl 3 ay 8 gün) indirildiğinde davacının yaşlılık aylığına başvuru hakkını kazandığı tarihin 31.07.2019 olduğu, davacının 29.04.2021 tarihli tahsis talebinin geçerli olduğu, 29.04.2021 tarihini takip eden aybaşı olan 01.05.2021 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığı, 5510 sayılı Kanun'un 42 nci maddesinde "Kurum, sigortalıya veya hak sahiplerine bağlanacak gelir, aylık veya toptan ödemeleri, gerekli belgelerin ve incelemelerin tamamlandığı tarihten itibaren en geç üç ay içinde hesap ve tespit ederek sonuçlarını yazı ile bildirir." hükmü bulunduğundan faizin 3 aylık yasal sürenin sonundan itibaren başlaması gerektiği, dava dilekçesindeki talep sonucu ıslahla daraltıldığından Kurum lehine vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının (4 yıl 3 ay 8 günlük fiili hizmet zammı süresinin yaş haddinden indirilmesi ve hizmet başlangıç tarihinden geriye çekilmesi gerektiğinden) emeklilik için Kuruma müracaat hakkının doğduğu tarihin 31.07.2019 olduğunun, 29.04.2021 tarihli tahsis talebinin geçerli olduğunun, 29.04.2021 tarihini takip eden ay başı olan 01.05.2021 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının ve 5510 sayılı Kanun'un 42 nci maddesi gereğince yaşlılık aylığı tahsis tarihini takip eden 3 aylık yasal sürenin sonundan itibaren yaşlılık aylıklarının yasal faizleriyle ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde Pendik SGM'ye yapılan başvuru tarihinin 29.04.2021 yazılacakken sehven 28.10.2020 şeklinde belirtildiği ve buna bağlı olarak da başvuru tarihini takip eden 01.11.2020 tarihinden itibaren emeklilik aylığı bağlanması talep edilmiş ise de 16.11.2021 tarihli dilekçe ile dava dilekçesinin, İstanbul Pendik SGM'ye başvuru tarihi olan 29.04.2021 tarihini takip eden 01.05.2021 tarihinden itibaren emeklilik aylığı bağlanması ve birikmiş aylıkların yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi yönünden ıslah edildiği, dava dilekçesindeki talep sonucu ıslahla daraltıldığı gerekçesiyle aleyhe 4.080,00 TL vekalet ücretine ve yargılama giderlerinin eşit oranda taraflara yüklenilmesine karar verilmesinin hatalı olduğu, hatanın düzeltilmesi için 11.11.2021 tarihinde beyan dilekçesi sunulduğu iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının talep ettiği tarihte yaşlılık aylığı için gerekli olan yaş koşulunu taşımadığından talebinin reddedildiği, Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğu, Kurum aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

B.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 29.04.2021 tarihinde yaşlılık aylığı tahsis talebi bulunduğu, 27.07.2021 tarihinde dava açılmasından sonra 31.07.2021 tarihinde yaşlılık aylığı koşullarını tamamladığı ve 01.08.2021 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığı, koşulların dava tarihinden sonra oluşması nedeniyle Yargıtay 10.Hukuk Dairesinin 13.06.2023 tarih ve 2023/5443 Esas 2023/6805 Karar sayılı emsal kararı doğrultusunda davanın kısmen kabulünün gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin ve davalı Kurum vekilinin istinaf istemlerinin kabulü ile İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesi'nin 17.11.2021 tarihli, 2021/213 Esas 2021/482 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile davacının 01.08.2021 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine, davacının hak ettiği ve ödenmeyen yaşlılık aylıklarının 5510 sayılı Kanun'un 42 nci maddesindeki (3) aylık süre gözetilerek hak edildikleri tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının talep ettiği tarihte yaşlılık aylığı için gerekli olan yaş koşulunu taşımadığından talebinin reddedildiği, Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğu, Kurum aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; fiili hizmet zammı süresinin hem sigorta başlangıcından hem de yaş haddinden indirilmesi gerektiği iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 5434 sayılı Kanun kapsamında geçen fiili hizmet zammı süresi dikkate alınarak yaşlılık aylığı tahsisi ve aylıkların yasal faizleri ile davalı Kurumdan tahsili gerektiğinin tespitine ilişkindir.

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla taraf vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,

10.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.