Esas No: 2023/2771
Karar No: 2023/2228
Karar Tarihi: 08.03.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/2771 E.  ,  2023/2228 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1489 E., 2022/629 K.

DAVALILAR :1-Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı

vekili Avukat ...

2- ... Mersin Serbest Bölge Şube

vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ : 01.06.2016

HÜKÜM/KARAR : Esastan red

İLK DERECE MAHKEMESİ : Mersin 1. İş Mahkemesi

SAYISI : 2020/131 E., 2021/81 K.

Taraflar arasındaki meslek hastalığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin 15.08.2012 tarihinde davalı şirkette mal ayırma pozisyonunda çalışmaya başladığını, davalı şirketin geri dönüşüm işi yaptığını, dünyada birçok ülkede şubeleri olan ve eski giyim kıyafetlerini sınıflandırarak yeniden kullanılabilir hale getiren bir firma olduğunu, müvekkilinin işe başlarken davalı şirket nezdinde sağlık taraması yapıldığını, hiçbir sağlık sorunu olmadığının belirtildiğini, daha sonra yapılan bir başka sağlık taramasında da benzer şekilde müvekkilinin sağlıklı olduğununun belirlendiğini, yapılan işte temas edilenin kullanılmış eşyalar olması nedeniyle ciddi anlamda sağlık riski söz konusu olduğunu, zira kullanılmış eşyalar çöpten toplanmakta steril olmayan bir ortamda bunlar ayıklandığını, en son 2013 yılı başında şirket nezdinde sağlık taraması tekrar gerçekleştirildiğini ve müvekkilinin akciğerlerinde sağlık sorunu olduğunun belirlendiğini, sağlıklı şekilde işe girip çalışmaya başlayan müvekkilinin yapılan iş nedeniyle akciğerlerinden rahatsızlandığını, müvekkilinin buna rağmen ilgili işyerinde çalıştırılmaya devam edildiğini, daha ciddi şekilde rahatsızlanınca 15.03.2013 tarihinde işten çıkarıldığını, işten çıkarılan müvekkilinin mesleki hastalığı nedeniyle Mersin Üniversitesinde sağlık kuruluna girdiğini ve işyerindeki çalışması nedeniyle ciğerlerinde meydana gelen tahribat yüzünden kendisine %40 oranında özürlü raporu verildiğini, mesleki çalışması nedeniyle ciddi sağlık sorunu yaşadığı raporla belirlenen müvekkilinin daha sonra SGK tarafından ... Meslek Hastalıkları Hastanesine sevk edildiğini ve söz konusu yerde de mesleki astım tanısı konularak sürekli poliklinik kontrolü önerildiğini, akciğerlerindeki ciddi zarar ve yüzde 40 oranındaki özür nedeniyle eskisi gibi yaşamını devam ettirmesinin mümkün olmadığını, genç yaşında akciğerler gibi hayati bir organındaki hasar nedeniyle uzun ömürlü bir hayat sürmesi pek olası gözükmediğini, çektiği ve yaşamaya devam ettikçe çekeceği elem ve ızdırap nedeniyle manevi tazminat ödenmesi gerektiğini, Mersin 4. İş Mahkemesinin 2016/69 Esas sayılı dosyasıyla mesleki hastalık nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası açıldığını, söz konusu davanın duruşma tutanağında ara kararı gereği meslek hastalığının tespitine dair dava açılması için tarafına süre verildiğini, süresi içerisinde işbu davayı açtığını, müvekkilinin meslek hastalığına yakalandığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; meslek hastalığının varlığını kabul etmek için öncelikle meslek hastalığına uğrayan kişinin sigortalı olması, hastalığın veya sakatlığın yürütülen işten kaynaklanması, hastalığın yönetmelikte belirlenen hastalıklardan biri olması ve belirtilen süre içerisinde ortaya çıkması gerektiğini, meslek hastalıklarını tespit konusunda dünyada üç sistem bulunduğunu, bu sistemlerden birinin kanıtlama sistemi olduğunu, bu sisteme göre meslek hastalığına tutulduğunu iddia eden kişinin bu iddiasını ispatlaması gerektiğini, bu sistemlerden diğerinin liste usulü olduğunu, bu sisteme göre de hangi hastalıkların meslek hastalığı oluşturacağının önceden liste halinde düzenlendiğini ve yayınlandığını, bir hastalığa tutulan kişinin sadece tutulduğu hastalığın listede yer alan hastalıklardan biri olduğunu kanıtlamasının yeterli olduğunu, sonuncu sistemin ise karma sistem olduğunu, bu sisteme göre bir işçi bir hastalığa tutulduğunda ilk önce listede yer alan hastalıktan biri olup olmadığının tespit edileceğini, listede yer alan hastalıklardan bir değilse, hastalık ile yapılan iş arasında nedensellik bağının varlığının tespitinin isteneceğini, bir hastalığın meslek hastalığı sayılabilmesi için işçinin işe başladığı andan itibaren belirli bir süre geçtikten sonra hastalığın meydana gelmesi gerekeceğini, meslek hastalığının iş kazasında olduğu gibi ani bir şekilde meydana gelmediğini, Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğünün 66 ıncı maddesinde bu konuda açık bir düzenlemeye yer verilerek meslek hastalıkları için ayrı ayrı süreler öngörüldüğünü, davacı müvekkilinin kuruma meslek hastalığının tespiti için başvuruda bulunduğunu, 03.12.2014 tarihli ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Kurul Kararı gereği davacının mesleki hastalığı bulunmadığına karar verildiğini, davacının 30.01.2015 tarihinden bu kurul kararına itiraz ettiğini, itiraz nedeniyle Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca dosyanın incelendiğini ve davacının meslek hastalığı bulunmadığına karar verildiğini, davada ispat külfetinin davacıya ait olduğunu, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Davalı şirket vekili dilekçesinde özetle; davacının Mersin 4. İş Mahkemesinde derdest 2016/69 Esas sayılı davadaki iddialarının 3. Kişi ... firmasının hak alanına ilişkin olduğunu, 3 üncü Kişi ... firmasının 6100 sayılı HMK'nun 66, 67, 68, 69 ıncı maddeleri gereğince davayı kazanmasında hukuki yararı olan davalı SGK Başkanlığına yardımcı olmak için onun yanında fer'i müdahil olarak derdest davaya katılmak istediğini, 6100 sayılı HMK'nun 67/2 inci maddesinde tanımlanan fer'i müdahale sürecinin işletilmesini, 5510 sayılı Kanun'un 14/3 ve 58/4 üncü maddeleri ile 28.06.1976 tarih ve 1976/6-4 E-K sayılı Yargıtay içtihadı Birleştirme Kararı gereği düzenlenen Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun 21.03.2018 tarih ve 5598 sayılı raporundaki ".....'te meslek hastalığı niteliğinde herhangi arazın tespit edilemediğini, çalıma gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı oranı işlemleri yönetmeliği hükümleri kapsamında sürekli maluliyet tayinine mahal olmadığı.." hususun Adli Tıp Kurumu 3 üncü İhtisas Kurulu'nun bu raporundaki açıklamaların dosya kapsamındaki diğer tıbbi raporlarla tamamen uyumlu olduğunu, ...'te bulgulanan akciğer hastalığı ile davalı ... işyerindeki tekrarlanan sebepler ve çalışma koşulları arasında uygun illiyet bağının olmadığını, 3. Kişi ... Mersin Serbest Bölgesi işyerinin 6100 sayılı HMK'nun 66, 67, 68, 69 uncu maddeleri gereği davalı SGK Başkanlığı yanında fer'i müdahil sıfatıyla davaya katılmasını, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun 21.03.2018 tarih ve 5598 sayılı raporu doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme tarafından müvekkilinin itirazları dikkate alınmadan davayı hatalı biçimde reddettiğini, karar gerekçe gösterilen Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 21.03.2018 tarihli bilirkişi raporunda sigortalı meslek hastalığı olmadığı yönünde görüş bildirilmesinin hukuka aykırı şekilde olduğunu, müvekkilinin meslek hastalığına yakalanarak sağlığını ve çalışma gücünü yitirdiğini, Adli Tıpın müvekkilde meydana gelen hastalığın meslek hastalığı neden olamayacağına dair rapor tanzim ettiğini, yerel mahkemenin itirazlarının dikkate alınmadan hatalı biçimde reddettiğini, ancak müvekkilinin ciğerlerindeki hasarın aynı sektörde 10 (on) yılı aşan çalışmasından kaynaklandığını ve daha genç yaşta akciğerlerinin geriye dönüşü olmaksızın hasar gördüğünü, müvekkili işçinin 2004 yılından beri konteynerlerle 3. sınıf dünya ülkelerinden gelen eski giyim kıyafetlerini ayıklama işinde çalıştığını, en son 15.08.2012 tarihinde hakkında meslek hastalığından dolayı dava açılan “...” adlı şirkette yine aynı şekilde mal ayırma pozisyonunda çalışmaya başladığını, davacı müvekkilinin işçi işe başlarken davalı şirket nezdinde sağlık taraması yapıldığını, hiçbir sağlık sorunu olmadığının belirlendiğini, daha sonra yapılan bir başka sağlık taramasında da benzer şekilde müvekkilinin sağlıklı olduğunun belirlendiğini, hal böyleyken bu hastalığın mesleki çalışmadan kaynaklandığı gözardı edilerek davanın reddolunduğunu, yapılan işte temas edilenin kullanılmış eşyalar olması nedeniyle ciddi anlamda sağlık riski söz konusu olduğunu, zira kullanılmış eşyalar çöpten toplanmakta, steril olmayan bir ortamda bunlar ayıklandığını, en son 2013 yılı başında şirket nezdinde sağlık taramasının tekrar gerçekleştirilerek müvekkilinin akciğerlerinde sağlık sorunu olduğunu, sağlıklı şekilde işe girip çalışmaya başlayan müvekkilinin yapılan iş nedeniyle akciğerlerinden rahatsızlandığını ve 15.03.2013 tarihinde işten çıkarıldığını, işten çıkarılan müvekkilinin mesleki hastalığı nedeniyle Mersin Üniversitesinde sağlık kuruluna girdiğini ve iş yerindeki çalışması nedeniyle akciğerlerinde meydana gelen tahribat yüzünden " 40 oranında özürlü rapor verildiğini, raporun karar bölümünde: " Hastanın semptomları solunum fonksiyon testi ve çalıştığı iş göz önüne alındığında melesi astım tanısı ön planda yer almaktadır" denildiğini, mesleki çalışması nedeniyle ciddi sağlık sorunu yaşadığı bu raporla belirlenen müvekkilinin daha sonra SGK tarafından ... Meslek Hastalıkları Hastanesi'ne sevk edildiğini ve söz konusu yerde de mesleki astım tanısı konularak sürekli poliklinik kontrolü önerildiğini, bu raporlarla adli tıp raporunun çeliştiğini, bu çelişkinin giderilmeyerek hiçbir gerekçe içermeyen bir rapor dikkate alınarak hatalı şekilde hüküm kurulduğunu, müvekkilinin evli ve bir çocuk babası olduğunu, akciğerlerinde ki ciddi zarar ve %40 oranındaki özür nedeniyle eskisi gibi yaşamını devam ettirmesinin mümkün olmadığını, müvekkili davalı şirketin birden fazla kez çalışması da dâhil olmak üzere 2004 yılından beri eski giyim kıyafetlerini sınıflandırarak yeniden kullanılabilir hale getiren geri dönüşüm şirketlerinde çalıştığını, sigorta kayıtları bu durumun bu çalışmalar neticesinde mesleki amansız hastalığa yakalandığını, bu durumun SGK kayıtlarıyla da sabit olduğunu, buna rağmen adli tıp kurumu 3. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 21.03.2018 tarihli bilirkişi raporunda bu çalışması ve akabinde kalıcı olarak hastalanması göz ardı edilerek meslek hastalığı olmadığı yönündeki değerlendirme hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, tanık beyanlarıyla müvekkilinin uzun zamandır kıyafet ayıklama işinde çalıştığının açık olduğunu, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 21.03.2018 tarihli bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, bu itirazlarının dikkate alınmadan eksik inceleme yapıldığını beyanla yerel mahkemece verilen hükmün bozularak dosyanın yeniden karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının Kurum'a başvurusu üzerine; Kurumun ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 03.12.2014 tarihli raporunda davacının mesleki hastalığının bulunmadığı yönünde rapor verildiği, Sosyal Sigortalar Yüksek Sağlık Kurulu'nun 25.02.2015 ve 14.02.2017 tarihli raporları da aynı yönde olduğu, ATK 3. İhtisas Kurulu'nun 21.03.2018 tarih/5598 karar nolu kararıyla "Hasan oğlu 23.08.1977 doğumlu ...'de meslek hastalığı niteliğinde herhangi bir araz tespit edilmediği, maluliyet tayinine mahal olmadığına" karar verildiği, prosedüre göre davacının hastalığının meslek hastalı olmadığı fennen tespit edildiğinden ilk derece mahkemesi tarafından davanın reddine ilişkin kararının yerinde olduğu gerekçelerine dayalı olarak; Davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, meslek hastalığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 14 üncü maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi

...