Esas No: 2015/4015
Karar No: 2016/3424
Karar Tarihi: 29.03.2016

**16. Hukuk Dairesi         2015/4015 E.  ,  2016/3424 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ : TESCİL

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ...,.... Mahallesi çalışma alanında bulunan ve tescil harici bırakılan taşınmaz hakkında imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, 15.05.2014 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 9.908,34 metrekare, (B) harfi ile gösterilen 9.552,34 metrekare ve (D) harfi ile gösterilen 32.314,24 metrekarelik taşınmaz bölümlerinin davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar Hazine vekili ve .... Büyükşehir Belediyesi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın bölümlerinin 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14, 17 ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713. maddeleri uyarınca tapuya tescili istemine ilişkindir. Davacı ..., imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmaz bölümlerinin adına tescilini istemiştir. Dava konusu taşınmaz bölümlerinin bulunduğu yerde 1950 yılında kadastro çalışmaları yapılmış ve taşınmazlar ziraata elverişsiz arazi niteliği ile tespit harici bırakılmıştır. Mahkemece; davacı ... yararına zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve inceleme karar için yeterli bulunmamaktadır. Dava konusu taşınmazların imar planı kapsamında kalıp kalmadığı detaylı şekilde araştırılmamış, mahallinde yapılan keşifte mahalli bilirkişi ve tanıklardan taşınmazlar üzerindeki imar-ihya işleminin hangi tarihte başlayıp hangi tarihte bitirildiği etraflıca sorulmamıştır. Her ne kadar; 1991 tarihli hava fotoğrafları mahallinde uygulanmış ise de; bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli değildir. Hava fotoğraflarının en az üç ayrı zamana ilişkin olması gerekir. Mahkemece uyuşmazlığın çözüme kavuşturulabilmesi için gerekli bulunan hava fotoğraflarından yöntemine uygun yararlanılmamıştır. Eksik araştırma, inceleme ve uygulamaya dayalı olarak karar verilemez. Hal böyle olunca, sağlıklı bir sonuca ulaşılabilmesi için; çekişmeli taşınmazların imar planı kapsamında olup olmadığı, imar planı kapsamında ise imar planının onay tarihi ... ve ... Büyükşehir Belediye Başkanlığından ayrı ayrı sorulmalı, dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğraflarının tarihleri açıkça yazılmak suretiyle en az üç tanesi Harita Genel Komutanlığından getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, jeoloji mühendisi bilirkişi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi, teknik bilirkişi ve 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır. Yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesinin kime ait olduğu, kimden intikal ettiği ve ne şekilde kullanıldığı, taşınmazların imar-ihyaya konu edilip edilmediği, edilmiş ise imar-ihyanın hangi tarihte başlayıp hangi tarihte bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalıdır. Ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların toprak yapısı ile komşu taşınmazların toprak yapısı mukayese edilmek suretiyle taşınmazın toprak yapısı ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalıdır. Raporda taşınmazın imar-ihya işleminin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmışsa dava tarihi ile imar-ihya işleminin tamamlanma tarihi arasında ne kadar süre geçtiği hususlarına yer verilmesi, rapor ekinde taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde fotoğrafların eklenmesi istenilmelidir. Jeolog bilirkişiden taşınmaz bölümlerinin sınırları ile hükme esas alınan 15.05.2014 tarihli teknik bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen taşınmazın içinde bulunan (C) harfi ile gösterilen bölümde kuru dere olduğu göz önünde bulundurularak taşınmazların niteliği, dere yatağı niteliğinde olup olmadıkları, evveliyatlarının çay veya dere yatağı niteliğinde olup olmadığı hususlarında ayrıntılı rapor alınmalıdır. Jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye hava fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri de komşu taşınmaz tutanak ve dayanaklarıyla bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanacak söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, taşınmazların imar planı kapsamında olduğunun anlaşılması halinde 3402 sayılı Kanun'un 17. maddesi göz önüne alınarak varsa imar planının onay tarihinden önce 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddesinde öngörülen koşulların davacı taraf yararına gerçekleşmiş olup olmadığı belirlenmeli, bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden davalı ... Büyükşehir Belediyesi'ne iadesine, 29.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.