Esas No: 2013/4646
Karar No: 2014/4571
Karar Tarihi: 11.03.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/4646 E.  ,  2014/4571 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Yalova İş Mahkemesi

TARİHİ : 14/11/2012

NUMARASI : 2011/171-2012/317

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 02/07/2007-31/12/2008 ve 20/09/2010-25/01/2011 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sigortalı günlerin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Dava; davacının davalı işyerinde 02.07.2007 – 31.12.2008 ve 20.09.2010 – 25.01.2011 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının davalıya ait işyerinde 02.07.2007 – 31.12.2008 tarihleri arasında ve 20.09.2010 – 07.01.2011 tarihleri arasında sigortalı olarak asgari ücretle aralıksız çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işyerinde temizlik, çay servisi gibi işlere baktığını beyan eden davacı adına davalı işyerince düzenlenen işe giriş bildirgesi ve davalı Kurum'a bildirilen çalışma olmadığı, davacının 08.01.2011 tarihinde dava dışı bir işyerinde çalışmasının başladığı, dava dışı S.. I.. isimli işyerinden davacının, 01.01.2009 – 17.09.2010 tarihleri arasındaki çalışmalarının davalı Kurum'a bildirildiği, davalı Kurum tarafından davacının Tarım Bağ-Kur sigortalılığının da bulunduğunun bildirildiği ve internet ortamında yapılan sorgulamadan davacının 18.09.2010 – 31.12.2011 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak göründüğü, dönem bordrolarının dosya içerisinde mevcut olduğu, davalı işyeri tarafından davacının S... I...Yem. San. Şirketinin elemanı olduğu belirtilerek şahsi sicil dosyasının bulunmadığının bildirildiği, davalı işyerinin 05.06.2002 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamına alındığı, bordro tanığı İ.. A..'ın; davacının ilk olarak S..I.. isimli işyerinde çalıştığını, daha sonra davalı işyerinde çalışmaya başladığını beyan ettiği, davalı tanıklarının ise davacının S.. I.. isimli işyerinin elemanı olduğunu ve maaşını bu işyerinden aldığını beyan ettikleri, H..B.. K...Şubesi tarafından gönderilen kayıtlardan; 2009/Haziran ayında davacıya İ.. S... tarafından para gönderildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık; somut olayda fiili çalışma olgusunun ispatı konusunda, mahkemece yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

506 sayılı Yasanın 79/10. maddesinde bu tür hizmet tespit davalarının kanıtlanması yönünden özel bir yöntem öngörülmemiştir. Kimi ayrık durumlar dışında resmi belge ve yazılı delillerin bulunması sigortalı sayılması gereken sürelerin saptanmasında güçlü delil olmaları itibariyle sonuca etkili olurlar. Ne var ki bu tür kanıtların bulunmaması salt bu nedene dayalı istemin reddine neden olmaz. Somut bilgilere dayanması koşuluyla, bordro tanıkları veya iş ilişkisini bilen veya bilmesi gereken komşu işyerleri kayıtlı çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen kimi diğer kanıtlarla dahi sonuca gitmek mümkündür. Kamu düzenine dayalı bu tür davalarda hakim, görevi gereği doğrudan soruşturmayı genişleterek sigortalılık koşullarının oluşup oluşmadığını belirlemelidir. Bu yön Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527,30.6.1999 gün 1999/21-549-555,5.2.2003 gün 2003/21-35-64,15.10.2003 gün 2003/21-634-572,3.11.2004 gün 2004/21-480-579 ve 10.11.2004 gün 2004/21-629 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.

Somut olayda; davacının S.. I.. isimli işyerinin çalışanı olduğuna dair iddialar bulunmasına rağmen bu husus hiçbir tereddüte mahal bırakmayacak derecede aydınlatılmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; davacının talep ettiği döneme ilişkin S.. I.. isimli işyerinin dönem bordroları dosya arasına alınarak re'sen seçilecek bordro tanıklarını dinlemek, H...B.. K.. Şubesi'ne yazı yazılarak davacının talep ettiği süreler içinde “ maaş ödemesi ” adı altında yatırılan paranın kim tarafından, hangi hesaptan yatırıldığı hususunun ayrıntılı olarak bildirilmesini istemek, davalı şirket ile dava dılı S.. I... arasında herhangi bir sözleşme bulunup bulunmadığını araştırmak, böylece davacının çalışmalarının hangi işveren yanında geçtiğini hiçbir tereddüte mahal bırakmayacak şekilde ortaya koymak, ayrıca davacının Tarım Bağ-Kur sigortalılığı bulunup bulunmadığını da araştırarak toplanan deliller ışığında varılacak sonuca göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan T... M... Ve Endüstri Tesisleri Üretim A.Ş.'ne iadesine 11/03/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.