Esas No: 2023/7428
Karar No: 2023/7915
Karar Tarihi: 11.09.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/7428 E.  ,  2023/7915 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2020/78 E., 2023/176 K.

DAVALILAR : 1-... Gemi İnş. San. ve Tic. A.Ş. vekili Avukat ...

2-...Gemicilik ve Mobilya San. Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ...

İHBAR OLUNANLAR : 1-... vekili Avukat ...

2-...Sigorta A.Ş. vekili Avukat ...

3-...Oyak Sigorta A.Ş.

KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen rücuan alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Kurum ve davalı ...Gemicilik ve Mobilya San. Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davalılardan ...Gemicilik ve Mobilya San. Tic. Ltd. Şti. ünvanlı işyeri sigortalılarından ...’ın 22.07.2008 tarihindeki musap olduğu meslek hastalığı neticesinde malüliyeti nedeniyle kendisine 63.076,26 TL tutarında peşin sermaye değerli gelir bağlandığını, istirahatli kaldığı süreler için 1.083,90 TL'lik geçici iş göremezlik ödeneği ödendiğini belirterek kurumunun toplamda 64.160,16 TL zarara uğradığını, Kurum müfettişlerince yapılan tahkikatta ...’nın toz ve kaynak dumanına maruz kalınan bir ortamda çalıştığının belirlendiği, meslek hastalığının davalı işyerindeki çalışma koşullarından meydana geldiğinin belirlendiğini, meslek hastalığının oluşumunda asıl işverenin yanında alt işvereninde 506 sayılı Kanun'un 87 nci maddesi uyarınca sorumlu olduğunu belirterek her iki davalıdan alacağın fazlaya ilişkin talep ve dava hakkını saklı tutarak şimdilik 16.040,04 TL'sinin, bağlanan peşin sermaye değerli gelirin onay, masrafların sarf tarihinden itibaren yasal faizi ile beraber tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...Gemicilik ve Mobilya San. Tic. Ltd. Şti. ve ... Gemi İnş. San. ve Tic. A.Ş. vekili, davacının meslek hastalığı nedeniyle ödeme yaptığı ...’nın müvekkil şirketlerden alt işveren ...nin işçisi olduğu ve 02.09.2006 tarihinde işe başladığını, Kurum sigortalısının tersaneler bölgesinde kaynakçı olarak toz dumana maruz kalacak şekilde çalışırken 22.07.2008 tarihinde meslek hastalığına uğradığının iddia edildiğini ancak bu şahsın 1996 yılından beri tersaneler bölgesinde kaynakçı olarak çalıştığını, bu sürenin tamamında müvekkil şirketlerde çalışmadığını, hastalık tarihinden önceki son 2 yılını müvekkili olan şirkette çalıştığının sabit olduğunu, bu itibarla hastalığı kabul edilse de bunun tamamının müvekkili şirketlere yüklenemeyeceğini, müvekkil şirketlerin olayda her hangi bir kusurunun olmadığını, işin mahiyeti itibarıyla olabilecek kirliliğin dışındaki temiz havayı temin edebilecek tüm tedbirleri aldığını belirterek müvekkilleri açısından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 23.11.2016 tarihli ve 2011/551 Esas, 2016/696 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 21.12.2017 tarihli ve 2017/1275 Esas, 2017/1392 Karar sayılı kararıyla;Kurum Sigortalısı ...'ın yakalanmış olduğu meslek hastalığı nedeniyle sigortalıya bağlanan peşin değerli gelir ile raporlu kaldığı sürede ödenen iş göremezlik ödeneği ile ilgili bilirkişi hesap raporunun 3 kişilik iş güvenliği uzmanlarından alınan kusur raporu ile maluliyet raporu, Kurum kayıtlarına ve dosya kapsamına uygun şekilde hesaplandığı ve toplam Kurum zararının 44.153,38 TL peşin sermaye değerli gelir ödemesi, 758,73 TL iş göremezlik ödeneği ödemesinden oluşan Kurum zararının hesabı sırasında % 30 kaçınılmazlık faktörünün de mahsubu ile hesaplandığı, kusur raporunun oluşa ve olaya uygun olduğu, hesap raporunun da dosya kapsamına uygun olduğu, davanın kabulüne ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davacı Kurum vekili ile davalı işverenler vekillerinin istinaf istemlerinin oybirliğiyle esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Daire kararında; somut dosyada sigortalının 1996 yılından itibaren tersanelerde kaynakçı ustası olarak çalıştığı görülmektedir. Sigortalının davalılara ait iş yerinde işe başladığı 02.09.2006 tarihinden önce benzer iş yerlerinde aynı nitelikteki çalışmalarının varlığı araştırılarak, bu çalışmaların meslek hastalığına etkisi ve diğer işverenlerin sigortalının meslek hastalığına yakalanmasında kusurlarının olup olmadığı hususları irdelenerek tespit edilmeli, sigortalının işten çıkış tarihindeki sürekli iş göremezlik oranı belirlenmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulmalıdır yönlerinden karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kısmen kabulüne, davacının hak kazandığı 42.658,48 TL bağlanan gelirlerin peşin sermaya değerinin, dava açıldıktan sonra ödendiğinden konusuz kalan bağlanan gelirlerin peşin sermaya değeri alacağı yönünden karar verilmesine yer olmadığına, tahsilde tekerrür oluşturmayacak şekilde 42.658,48 TL’nin, 14.01.2011 tarihinden 16.01.2018 ödeme tarihine kadar işlemiş bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalılar tarafından ödenen faizin mahsubuna, fazlaya ilişkin talebinin reddine, davacının hak kazandığı 733,04 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin dava açıldıktan sonra ödendiğinden konusuz kalan geçici iş göremezlik ödeneği alacağı yönünden karar verilmesine yer olmadığına, tahsilde tekerrür oluşturmayacak şekilde 733,04 TL’nin, 15.08.2008 tarihinden 16.01.2018 ödeme tarihine kadar işlemiş bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalılar tarafından ödenen faizin mahsubuna, fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalı ...Gemicilik ve Mobilya San. Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Kurum vekili, eksik inceleme ile hüküm kurulduğu, davalı ...Gemicilik ve Mobilya San.Tic. Ltd. Şti. hatalı değerlendirme yapıldığını, yasal faize hükmedilmesi gerektiği, Kurum zararının hepsinin ödendiğini belirterek kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, 22.07.2008 tarihinde meslek hastalığına yakalandığı tespit edilen sigortalıya ödenen gelir ve geçici iş göremezliğin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesidir.

3. Değerlendirme

İnceleme konusu davada; davacı Kurum 22.07.2008 tarihinde meslek hastalığına yakalandığı tespit edilen sigortalıya ödenen gelir ve geçici iş göremezliğin yasal faiziyle tahsilini talep etmiştir. Dosyada bozmadan önce verilen karar yönünden kurum tarafından icra takibi yapılmış ve hüküm altına alınan miktar tahsil edilmiştir. Mahkemece, Kurum alacağının tahsil edilmesi nedeniyle davanın konusuz kaldığı ve karar verilmesine yer olmadığı, tahsilde tekerrür oluşturmayacak şekilde gelir ve geçici iş göremezliğin onay ve ödeme tarihlerinden, Kuruma ödeme tarihine kadar işlemiş bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizin tahsiline şeklinde karar verilmiştir.

Somut dosyada; davanın konusuz kalması söz konusu olmadığı gibi ticari faize de hükmedilmesi yerinde değildir. Bu nedenle tahsilde tekerrür olmamak üzere gelirin onay tarihinden, geçici iş göremezliğin ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 nci maddesi gereğince verilen karar, düzeltilerek onanmalıdır

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapılan davacı Kurum ve davalı ...Gemicilik ve Mobilya San.Tic. Ltd. Şti. vekillerinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün 1. fıkrasının silinmesine, yerine " Davanın kısmen kabulüne,

Tahsilde tekerrür olmamak üzere 42.658,48 TL gelirin 14.01.2011 onay tarihinden, 733.04 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin 15.08.2008 ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine," yazılmasına, kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

11.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.