Esas No: 2016/824
Karar No: 2016/8851
Karar Tarihi: 08.11.2016

**16. Hukuk Dairesi         2016/824 E.  ,  2016/8851 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden taraftan gelen olmadı. Aleyhine temyiz istenilen ... vekili Avukat ... geldi. Gelenin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... Köyü çalışma alanında bulunan ve tespit harici bırakılan taşınmazın bir bölümü, 3367 sayılı Yasaya dayanılarak alınan 15.04.2003 tarih 6 karar numaralı Köy Yerleşim Alanı Tespit Komisyonu Kararı uyarınca 990 parsel sayısı ve 342.860,69 metrekare yüzölçümü ile Ulukapı Köy Tüzel Kişiliği adına tapuya tescil edilmiş, 14.12.2005 tarihinde ifraz edilerek 108 ada 6, 7; 109 ada 3, 4, 5, 6, 7, 16, 17, 18, 19; 110 ada 3, 4, 5, 14, 15, 16, 17; 111 ada 1, 2, 13, 14 parsel numaralarını almıştır. Davacılar ... ve müşterekleri imar-ihya ve kazandırıcı zamanşımı zilyetliği nedenine dayanarak dava açmışlardır. Yargılama sırasında dava konusu taşınmazlar .... Belediyesine tashihen devir edilmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, teknik bilirkişi rapor ve krokisinde (B) harfi ile gösterilen (B1) ile (B20) numaralı yerler için davacıların mülkiyet hakkı bulunduğunun tespitine, tescile ilişkin talebin reddine, aynı teknik bilirkişi rapor ve krokisinde (A) harfi ile gösterilen kısma yönelik davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, bilirkişi raporunda ayrıntılı olarak gösterilen taşınmaz bölümleri üzerinde davacılar ... ve müşterekleri lehine 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddesinin koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Bu tür davalarda esaslı unsur olan hava fotoğrafı incelemesi yapılmamış, dava konusu taşınmaz bölümlerinin kadastro sırasında hangi nedenle tespit harici bırakıldığı hususu araştırılmamış, bu yerin öncesi itibariyle imar-ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığı, muhtaç ise imar-ihyanın ne zaman tamamlandığı ve taşınmaz bölümleri üzerinde eknomik amaca uygun zilyetliğin ne zaman başladığı hususları açık olarak belirlenmemiştir. O halde; doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle ... adına tapu kaydının oluştuğu 2005 yılından geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde taşınmazları iyi bilen, elverdiğince yaşlı ve davada yararı bulunmayan mahalli bilirkişiler, aynı yöntemle seçilecek taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu, jeolog bilirkişi, jeodezi veya fotogrametri uzmanı bilirkişi ve teknik bilirkişi heyeti aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında; yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmaz bölümlerinin öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime, nasıl intikal ettiği, taşınmazlarda imar-ihyaya ne zaman başlanılıp tamamlandığı, tamamlandığı tarihten ... adına tapu kaydının oluştuğu 2005 yılına kadar Kadastro Kanunu'nun 14. maddesinde belirtilen sürenin geçip geçmediği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, dinlenen bilirkişi ve tanık beyanlarında çelişki doğduğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeye çalışılmalı; jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye hava ve uydu fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılarak çekişmeli taşınmaz bölümlerinin, önceki ve şimdiki niteliğinin, arazinin ekonomik amacına uygun olarak zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesi istenilmeli, 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmaz bölümlerinin eğimi, niteliği, toprak yapısı, bitki örtüsü, imar-ihyasının hangi tarihte başlanıp tamamlandığı, ekonomik amaca uygun zilyetliğin hangi tarihten beri ve hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü ve kullanım durumunu kesin olarak belirleyen bilimsel verilere dayalı, sınırındaki taşınmazlarla mukayese edilecek şekilde ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; jeolog bilirkişisinden özellikle 09.12.2014 havale tarihli teknik bilirkişi raporında (A) 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 ve 14 harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerinin dere yatağından kazanılıp kazanılmadığı, halen aktif dere yatağında kalıp kalmadığı, aktif dere yatağında kalmıyor ise derenin etkisi altında kalan yerlerden olup olmadığı hususlarında ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; teknik bilirkişiden; çekişmeli taşınmaz bölümleri ve çevresindeki komşu parselleri bir arada gösterir, keşfi izlemeye olanak sağlar nitelikte harita ve rapor istenmeli; bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacılar yararına, ... adına tapu kaydının oluştuğu tarihe kadar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmeli, bu koşullar gerçekleşmiş ise, çekişmeli taşınmazlar 442 sayılı Yasa'da değişiklik yapan 3367 sayılı Kanunla belirlenen köy yerleşim alanı parselasyon planı kapsamında kalması sebebiyle zilyetlikle kazanılamayacağından yalnızca mülkiyetin davacılara ait olduğunun tespitine karar verilmesi gerektiği de düşünülmelidir. Bu nedenlerle davacılar vekili ve davalı ... vekilinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden davacılara iadesine,

08.11.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.

.