Esas No: 2022/6491
Karar No: 2024/2983
Karar Tarihi: 17.04.2024

**11. Hukuk Dairesi         2022/6491 E.  ,  2024/2983 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/815 Esas, 2022/938 Karar

HÜKÜM : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2018/275 E., 2019/1085 K.

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin dava dışı ... Müzik Yapım Org. San. ve Tic. A.Ş.’nin yönetsel imtiyazlara sahip B Grubu pay sahibi ve yasaya ve esas sözleşmeye uygun son genel kurulda seçilmiş şirketi münferiden temsil ve ilzama yetkili yönetim kurulu başkan yardımcısı olduğunu, her ne kadar daha sonra yapılan bir genel kurul daha varsa da kesinleşen mahkeme kararı ile söz konusu genel kurul ve orada alınan kararların yoklukla malul olduğuna hükmedildiğini, 2012 yılı sonlarında müvekkilinin yaptığı araştırmada ilgili bakanlık ve kurum kayıtlarında paydaşı olduğu ... Müzik A.Ş.’ye ait bütün eser işletme belgelerinin davalı şirkete devredilmiş olarak göründüğünü öğrendiğini, yine öğrendiğine göre bu işlemin sahte kararlarla gerçekleştirildiğini, bunun üzerine taraflarınca İstanbul 43. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2012/261 E. sayılı dosyası ile bir dava açılarak sahte imzalarla toplanan bahsi geçen genel kurul ve orada alınan kararlar ile ...’in genel müdür seçildiğine ilişkin 17.11.2011 tarih ve 2011/4 sayılı sahte yönetim kurulu kararının butlanına karar verilmesinin talep edildiğini, yapılan yargılama neticesinde ... tarafından davalı şirket merkezinde toplanan 17.11.2011 tarihli genel kurulun ve orada alınan kararların ve bu şahsın ... Müzik A.Ş.’yi temsil ve ilzama yetkili genel müdür tayin edilmiş gibi düzenlenen yönetim kurulu kararının yok hükmünde olduğuna hükmedildiğini ve kararın temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiğini, daha sonra ...’in ... Müzik A.Ş.’ye ait eser işletme belgelerini paydaşı olduğu davalı şirkete aktardığı üç adet noter sözleşmesinin yok hükmünde olduğunun tespiti ile tazminat ve bahis konusu eser işletme belgelerinin şirkete iadesi talepli bir dava açıldığını, davayı gören İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin verdiği kararı ile davaya konu eser işletme belgeleri ve fonogram devri sözleşmelerinin yoklukla malül olduklarının tespiti ile davalı uhdesine geçen devre konu sözleşmelerdeki tüm eser işletme belgelerinin davalı şirketten alınarak dava dışı ... Müzik A.Ş.’ye iadesine hükmettiğini, söz konusu kararın temyiz incelemesi sonucu onandığını, ancak davalının bu Yargıtay onama kararını tebellüğ eder etmez bu defa sahte bir borç kaydı yaratarak müvekkilinin paydaşı olduğu ... Müzik A.Ş. aleyhinde İstanbul 37. İcra Müdürlüğünün 2018/2236 E. sayılı dosyası ile ilamsız takip başlattığını, takibin dayanağının ise yokluklarına karar verilen üç adet devir sözleşmesi olduğunu ve sanki ... Müzik A.Ş.’ye 200.000,00 TL ödemiş gibi oluşturduğu sahte ve yok hükmündeki borç kaydına dayanmakta olduğunu, sahte borcun kanıtı olarak takip talebine eklediği ve ticari defter örneği algısı yaratmaya çalıştığı, ancak bazı yevmiye kayıtları dışında dayanak hiçbir belgenin yer almadığı uydurma tablodan alacak iddiasının ne derece asılsız olduğunun kolayca anlaşılmakta olduğunu ileri sürerek davalı şirket ile ...’in birlikte oluşturdukları sahte borç kaydının yok hükmünde olduğunun ve müvekkilinin paydaşı olduğu dava dışı ... Müzik A.Ş.’nin borçlu olmadığının tespitine, %20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu icra takibinin dava dışı ... Müzik A.Ş. aleyhine başlatılmış olması nedeniyle şirketin temsilcisi dahi olmayan davacının işbu davada taraf sıfatının bulunmadığını, davacının 2000 yılında 3 yıl süre ile yönetim kurulu başkan yardımcısı olarak seçilmiş olduğunu, borçlu şirketin ticaret sicilinden terkin edilmesi üzerine İcra Müdürlüğü tarafından takibin durdurulmuş olduğunu, dolayısıyla borçlu şirketin ihyası için taraflarınca dava açılacağını, müvekkilinin ... Müzik A.Ş.’den alacağı olduğunun sabit olduğunu, zira müvekkilinin eser işletme devir sözleşmeleri karşılığında karşılığında bir bedel ödediğini, noter devirlerinin çeşitli davalar sonucunda iptal edilmesi sonucunda bu devirler için ödenen bedellerin tahsili amacı ile dava konusu icra takibinin yapılmış olduğunu savunarak davanın reddini ve davacı aleyhine %20 tazminata hükmedilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı tarafından davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını savunulmuş ise de; İstanbul 14.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/8 esas sayılı dosyasında da davanın davacı ... Suha Yavuz tarafından açıldığı ve adı geçenin şirket haklarının korunmasında menfaatinin bulunması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin bulunduğu benimsenerek davanın esastan sonuçlandırıldığı ve kararın mündericattan geçmek suretiyle kesinleştiği, davalının davaya dayanak icra takibinin Beşiktaş 7. Noterliğinde düzenlenen; 01.12.2011 tarih ve 20438, 01.12.2011 tarih ve 20440, 17.02.2012 tarih ve 3868 yevmiye numaralı üç adet devir sözleşmesi ile hissedarı ve yönetim kurulu başkanı olduğu davalı Avrupa Müzik Yapım A.Ş.'ne devir edilmesine ilişkin tasarruf işleminin İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/8 E. sayılı dosyasında iptal edildiği ve ödenen bedelin iadesi için yapıldığını savunmuş ise de; yapılan mali incelemede dava dışı şirkete devir bedeli için ödeme yapıldığının kanıtlanamadığı gibi dava dışı ... hesabına davalı şirket tarafından yapılan havalenin sonucu değiştirmeyeceği, adı geçenin her iki şirketin temsilcisi olduğu ve ayrıca kendisine yapılan havaleyi dava dışı ... şirketine aktardığı hususunun da kanıtlanamadığı, dolayısıyla menfi tespit davasında ıspat yükünün alacaklı olduğunu iddia eden tarafta olduğu, davalının alacaklı olduğunu kanıtlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile İstanbul 37. İcra Müdürlüğünün 2018/2236 E. sayılı takip dosyasında davacının ortağı olduğu Tasfiye Halinde ... Müzik Yapım Organizasyon Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin davalıya 350.987,00 TL borçlu olmadığının tespitine, şartları oluşmayan ve yerinde görülmeyen kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının bu davayı açma hakkının bulunmadığını, ... Müzik Yapım Org. San. ve Tic. A.Ş.'nin yönetim kurulunun süresinin dolmuş olması nedeniyle aktif bir yetkilisinin bulunmadığını, bilirkişilerin hukuka tamamen aykırı ve yanlı olarak bir rapor hazırladıklarını, 2011 yılı yevmiye defterinin kapanış tasdiklerinin yapılmadığının ifade edildiğini, halbuki 2011 yılında ticari defterlerin kapanışlarının yapılması zorunluluğunun bulunmadığını, 459 sayılı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin 24.12.2015 tarihinde yayınlanmış ve 01.01.2016 tarihi itibari ile yürürlüğe girmiş olduğunu, raporda ... Müzik A.Ş. yetkilisi ...’e yapılan ödemenin 459 sayılı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğince “tevsik zorunluluğu kapsamında olanların kendi aralarında ve tevsik zorunluluğu kapsamında olmayanların yapacakları 7.000,00 TL’yi aşan tutardaki her türlü tahsilat ve ödemelerin aracı finansal kurumlar kanalı ile yapmaları ve tahsilat ve ödemeleri sözkonusu kurumlarca düzenlenen belgeler ile tevsik etmeleri zorunlu olduğundan mevzuata aykırı bir ödeme olarak değerlendirmiş olduğunu, oysa ödeme tarihinin 20.10.2011 olduğunu, dava konusunun devir sözleşmeleri gereği ödenen ve müvekkilinin muhasebe kayıtlarında da görünen bedel olduğunu, sözleşmelerde de bedelin alınmış olduğunun açıkça belirtilmiş olduğunu, bilirkişinin 20.10.2011 tarihinde TEB' den ... hesabına yapılan 280.000,00 TL havale ile ilgili olarak " defterin üzerine kurşun kalem ile yazılmış "eser işletme devirleri için çekilen notu bulunmaktadır" şeklinde ifadelere yer vermiş olduğunu, havale ve masraf belgelerinin dikkate alınmadığını, bu ödeme yokmuş gibi rapor düzenlendiğini, bu ödemenin ... tarafından şirkete ne şekilde iletildiğinin müvekkilinin sorumluluğunda olan bir konu olmadığını, ...'in ortağı olduğu şirketine eser işletme belgelerini devretmesinin ... Müzik İnternatıonal'ın yeni lisansıyesi olmasından kaynaklandığını, hukukçu bilirkişinin hukuki görüş belirtilmesinin ilginç olduğunu, bilirkişilerin değiştirilmesi talebinde bulunulduğunu ancak taleplerinin dikkate alınmadığını itiraz haklarının kısıtlandığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İstanbul 43. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 14.05.2014 tarih, 2012/261 E. ve 2014/119 K. sayılı dosyasında, davacı tarafından ... Müzik A.Ş. aleyhine açılan davada 17.11.2011 tarihli genel kurul ile alınan kararların ve aynı tarihli ...’in genel müdür seçilmesine ilişkin 2011/04 sayılı yönetim kurulu kararının yoklukla malul olduğunun tespiti istemine ilişkin olduğu ve yönetim kurulu kararının da yok hükmünde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verildiği, kararın temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiği, öte yandan İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin 02.02.2016 tarih, 2016/8 E. ve 2016/80 K. sayılı dosyasında, davacının davalı şirket ve ... aleyhine açılan davada, üç adet eser işletme devir sözleşmesinin yoklukla malul olduğunun tespitine ilişkin olduğu, alınan yok hükmünde olduğunun mahkeme kararı ile kesinleştiği, davaya konu eser işletme devir sözleşmelerinin düzenleyen ...’in ... Müzik A.Ş. adına yetkisinin bulunmaması nedeniyle yok hükmünde olduğuna karar verildiği ancak davalı taraf söz konusu sözleşme bedelinin ödendiğini ileri sürerek davaya konu icra takibini başlattığı, davalı şirket ticari defter kayıtları ve dayanak belgeler incelenerek düzenlenen raporda, 20.10.2011 tarihinde ... hesabına yapılan 280.000,00 TL banka havale ödemesinin, ... adına “ortaklardan alacaklar” hesabına işlenmiş olduğu, defterin üzerine kurşun kalem ile yazılmış "eser işletme devirleri için çekilen" notu bulunmakta olduğu, dava dışı ... Müzik A.Ş.'ye eser devir sözleşme bedellerinin ödendiğine dair başkaca defter kaydına veya ... Müzik A.Ş. tarafından düzenlenmiş faturaya, bu faturanın ödediğini ispata yarayan belgeye rastlanılmadığı, ayrıca ...'in bu ödemeyi ... Müzik A.Ş.'ye aktardığına dair bir belgeye de rastlanılmadığından dayanağı olmayan ve usulüne uygun düzenlenmeyen davalı şirket kaydına itibar edilmesi de mümkün görülmediğinden, mahkemenin davanın kabulü yönünde vermiş olduğu kararında bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, eser işletme devir sözleşmeleri uyarınca ödendiği ileri sürülen ve icra takibine konu edilen devir bedeli nedeniyle borçlu olunmadığının istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.2004 sayılı İcra ve İflas Kanun'un 72 nci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.