Esas No: 2015/12811
Karar No: 2016/9817
Karar Tarihi: 27.12.2016

**11. Hukuk Dairesi         2015/12811 E.  ,  2016/9817 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada...(Kapatılan) 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 22/05/2014 gün ve 2011/550 - 2014/208 sayılı kararı onayan Daire'nin 23/06/2015 gün ve 2015/1249 - 2015/8619 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı vekili; taraflar arasında imzalanan 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'nin 10. maddesi çerçevesinde müvekkili ... tarafından ...'a ödenmesi gerekli alacaklara dair sehven fazladan ödeme yapıldığını, müvekkilinin fazla ödemeyi 29.12.2010 tarihinde tespit ettiğini ve ...'tan telep ettiğini, ancak ...'ın söz konusu fazla ödemeyi iade etmekten imtina ettiğini, işbu hatalı ödemenin de ... malvarlığında haksız zenginleşmeye sebep olduğunu ileri sürerek 29.160.190,32 TL tutarındaki alacağın fazla ödemelerin yapıldıkları tarihlerden itibaren hesaplanacak ticari işlemlere uygulanacak ticari faizi ile davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen kararın davacı vekilince temyizi üzerine karar Dairemizce onanmıştır.

Davacı vekili bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dava, işletme hakkı devir sözleşmesine dayalı istirdat istemine ilişkin olup, dava dilekçesiyle, taraflar arasında akdedilen 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 10. maddesi kapsamında davacı ... tarafından davalı ... adına tahsil edilip de davalı hesabına aktarılan fazla bedelin iadesi istenmiştir. Davacı ...’ın %100 hissesinin satışına ilişkin olarak Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile .... Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında 29.12.2010 tarihli Hisse Satış Sözleşmesi düzenlenmiştir. Adı geçen Hisse Satış Sözleşmesinin 9.4. maddesinde “Alıcı, ihale konusu hisseleri devraldığı tarihten önceki döneme ilişkin olarak İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ndeki hükümler saklı kalmak kaydıyla, şirkete yapılmış olan her türlü işlemden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerden, kayıtlara intikal etmemiş olsa dahi şirketin sorumlu olduğunu, bu hususlarda alınmış karar ve yapılmış sözleşmelerle ilgili olarak kendisinin veya şirketin İdareyi ve ...'ı ilzam edecek hiçbir başvuru ve rücu hakkının bulunmadığını kabul, taahhüt ve garanti eder.” hükmü düzenlenmek suretiyle İşletme Hakkı Devir Sözleşmesindeki hükümlerin saklı tutulduğu ifade edilmiştir. Dava açıklandığı gibi taraflar arasında düzenlenen İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 10. maddesine dayalı fazla ödenen bedelin iadesi istemine ilişkin olduğuna göre uyuşmazlığın çözümünde işbu İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin hükümlerinin uygulanması suretiyle varılacak sonuca göre bir karar vermek gerekmektedir. Bu suretle, mahkemece, dava dışı Başbakanlık Özeleştirme İdaresi Başkanlığı ile ... Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında imzalanan...’ın %100 hissesinin satışına ilişkin Hisse Satış Sözleşmesi nazara alınarak dava konusu ödemelerin davacı şirketin hisselerinin satışına ilişkin sözleşmenin imzalanmasından önce gerçekleştirildiği, bu ödemelerin, satış tarihinden önce kayıt altına alındığı ve şirkete ait mali tablolarda yer aldığı, dolayısıyla, davacı şirketin hisselerinin satıldığı tarihteki sermayesinin oluşumuna yansıdığı ve oluşan bu sermaye yapısının şirketin o tarihteki değerini ifade ettiği ve hisse satış sözleşmesinin imzalanması ile birlikte alıcı tarafından da davacı şirketin satış tarihindeki sermaye yapısının kabullenildiği, sermayenin oluşumuna ilişkin etkenler arasında dava konusu ödemelerin de yer aldığı, şirketin satış tarihindeki sermayesinin aynı zamanda şirketin hisselerinin değerini yansıttığı ve tarafların satış tarihi itibariyle şirketin hisselerinin değeri hususunda hisse devir sözleşmesi hükümleri kapsamında anlaşmaya vardıkları bunun doğal sonucu olarak da dava konusu fazla ödemelerin kabullenildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla, yerel mahkeme hükmünün bozulması gerektiğinden davacı vekilinin karar düzeltme itirazlarının kabulüyle Dairemizin 23.06.2015 tarihli 2015/1249 Esas 2015/8619 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak, yukarıda anılan gerekçeyle mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 23.06.2015 tarihli 2015/1249 Esas 2015/8619 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak, yerel mahkeme hükmünün BOZULMASINA, ödediği karar düzeltme, temyiz peşin ve temyiz ilam harcının isteği halinde karar düzeltme isteyene iadesine, 27/12/2016 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(M) (M)

KARŞI OY

Enerji sektöründeki özelleştirmelerin 4046 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından gerçekleştirileceği 4628 sayılı yasa ile düzenlenmiş, 02.04.2004 tarih ve 2004/22 sayılı Özelleştirme Yüksek Kurulu Kararı ile ... özelleştirme kapsam ve programına alınmış, davacı şirketinde dahil olduğu 20 şirket, Türkiyedeki dağıtım bölgelerinde dağıtım lisansına sahip olarak 01.03.2005 tarihi itibariyle sermayesinin tamamı ...'a ait olmakla birlikte, ...'tan ayrı birer tüzel kişiliğe sahip olarak faaliyete başlamıştır.

... tarafından 20 adet dağıtım şirketi kurulduktan sonra herbiri ile ayrı ayrı 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi imzalanmıştır.

Davacı şirket, tüm hisseleri davalı ...'a ait olmak üzere 29.12.2010 tarihine kadar faaliyet göstermiş, bu süreçte özelleştirme işlemleri yürütülmüş, özelleştirmenin tamamlanmasıyla birlikte davacı şirketin hisselerinin tamamı ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'ye devredilerek 29.12.2010 tarihli hisse satış sözleşmesi akdedilmiştir.

Dava konusu ödeme, davacıya ait hisselerin tamamının kamuya ait olduğu, 29.12.2010 tarihli hisse satış sözleşmesinden önce 2006, 2007, 2008, 2009 ve 30.10.2010 tarihlerinde yapılmıştır.

Özelleştirme aşamasında 31.10.2010 tarihinde ... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından düzenlenen ve beyan edilen devre esas mizan kayıtları temel alınarak “devre esas” bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirilmiş olup dava konusu ödeme bilançoda yer almaksızın işlemler ikmal edilmek suretiyle......'ın özel sektöre devri gerçekleştirilmiştir.

Bu halde, devre esas bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirildiğinden, davalı ...'tan geçmiş döneme ilişkin herhangi bir talepte bulunulamaz.

Keza, 29.12.2010 günlü Hisse Satış Sözleşmesi'nin 9.3 maddesinde de “alıcının, basiretli bir tacir gibi davranmak suretiyle” ...... şirketlerin sözleşme tarihi itibariyle mevcut ve fiziki durumunu bilerek hisseleri devir ve teslim aldığı, şirketler hakkında kendisine verilen bilgilerin gerçek durumu yansıtmadığı veya benzer iddiaları ileri süremeyeceği, hisselerin devrinin gerçekleşmesinin ardından, ayıba ve zapta karşı tekeffül hükümleri başta olmak üzere yürürlükteki mevzuat kapsamında herhangi bir fiili veya hukuki nedene dayanarak talepte bulunamayacağı .....” hükmü karşısında da davalının sorumluluğundan söz edilmesi mümkün değildir.

Diğer taraftan 29.12.2010 günlü sözleşmenin 9.4 maddesinde düzenlenen “şirketlerde yapılmış olan her türlü işlemden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerden ,kayıtlara intikal etmemiş olsa dahi şirketlerin sorumlu olduğu, bu hususlarda alınmış karar ve yapılmış sözleşmelerle ilgili olarak alıcının ve şirketlerin idare ve ...'ı ilzam edecek hiçbir başvuru ve rücu hakkı bulunmadığı” hükmü de davalının sorumluluğunun olmadığını göstermektedir.

Hisselerin tamamının davalıya ait olduğu 29.12.2010 tarihi öncesi, yapılan ödeme nedeniyle davacının (devir öncesi) 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ne istinaden daha sonra düzenlenen 29.12.2010 tarihli hisse devir sözleşmesinin yukarıda belirtilen 9.2, 9.4 maddeleri karşısında, hisseleri tamamen el değiştiren davacının, kendisi tarafından yapılmayan ödemeyi, kesinleşen devre esas bilanço karşısında davalıdan talep etmesi hukuken mümkün değildir.

Aksi düşüncenin kabulü, davacı yönünden sebepsiz zenginleşme, davalı yönünden ise ikinci kez aynı parayı ödeme sonucu doğuracaktır.

Öte yandan, 29.12.2010 tarihli sözleşme ile şirketin %100 hissesinin devri ile gerçekleşen ticari işletme devri ve bu devrin sonucu olan, işletmeye ait malvarlığının aktiflerinin yanı sıra, pasiflerinin de devrini kapsayacağı, değerlendirilmeden karar verilmesi de doğru olmamıştır.

Sonuç olarak, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi kapsamında bulunmaması, 29.12.2010 günlü Hisse Satış Sözleşmesi hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, 29.12.2010 günlü sözleşmeden önce gerçekleşen 2006, 2007, 2008, 2009 ve 30.10.2010 günlü dava konusu ödemelerden dolayı, 29.12.2010 tarihli sözleşmenin 9.3 ve 9.4 maddeleri gereğince, davalının sorumluluğu bulunmadığından, davanın reddine ilişkin yerel mahkeme kararını onayan Dairemiz kararının, karar düzeltme isteminin kabulü ile yazılı gerekçede belirtilen nedenlerle bozulmasına ilişkin sayın çoğunluk görüşüne karşıyız.