Esas No: 2016/19629
Karar No: 2017/7920
Karar Tarihi: 19.09.2017

**17. Hukuk Dairesi         2016/19629 E.  ,  2017/7920 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisinin ... Bankası’ndan 45.000,00 TL tutarlı konut kredisi kullandığını, murise 24/02/2012 başlangıç tarihli hayat sigortası yapıldığını, ilk primin peşin ödendiğini, murisin 12/01/2013 tarihinde vefat ettiğini, hayat sigortasının 50.000,00 TL vefat bedelli olduğunu, işbu poliçe akdedilirken murise herhangi bir hastalığı olup olmadığıyla ilgili soru sorulmayıp herhangi bir bilgilendirme formu gösterilmediğini, karşılıklı müzakere edilmeden birtakım maktu evraklar imzalatıldığını, murisin KOAH hastalığı ölümcül bir hastalık olmayıp vefatının bu hastalık nedeni ile olmadığını, müvekkilinden ne bir form doldurulması, ne de sağlık raporu talep edildiğini, murisin kalp yetmezliği ve beyin ödemi neticesi vefat ettiğini, vefata dek düzenli şekilde ödeme yapıldığını beyanla, poliçe tutarından kaynaklanan hayat sigortası bedeline istinaden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 25.000,00 TL’nin davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini 50.000,00 TL’ye yükseltmiş ve dava tarihinden itibaren faiz talep etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili ... şirketinin genel merkezi ... olduğundan mahkemenin yetkisiz olduğunu, murisin 50.000,00 TL vefat teminat bedelli 24/02/2012 başlangıç tarihli ... Bankası A.Ş. Kredi Hayat Sigortası ile sigortalandığını, sertifikaya göre vefatın gerçekleşmesi halinde ... bedelinden öncelikli olarak yararlanacak olanın ... Bankası A.Ş. ... Şubesi olduğunu, tazminat bedelinin ödenmesine karar verilmesi halinde sigortalı mirasçılarının değil dain-i mürtein sıfatıyla ... Bankası A.Ş.'nin alacaklı hak ve menfaat sahibi olduğunu, TTK’nın 1435. maddesine göre sözleşmenin yapılmaması veya daha ağır şartlarla yapılmasını gerektiren hususları bildirme yükümlülüğünün sigortalıya ait olduğunu, sigortalı adayı sağlık beyan formunda sigortalının bizzat imzası olduğunu, KOAH hastalığı tanısının ... sözleşmesinin akdedilmesinden önce konulduğunu, ... şirketinin sigortalama işleminin yapılıp yapılmayacağına karar verebilmesi için sigortalının geçirdiği hastalıkları beyan etmesinin yanı sıra, hastalıkla ilgili tahlilleri, tedavileri ve tanıları beyan etmesi gerektiğini, sigortalının bu sorulara olumsuz yanıt verdiğini, hayat sigortalarında beyana itimat edildiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davanın kabulü ile, toplam 50.000,00 TL tazminatın 25.000,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacılara veraset ilamındaki hisseleri oranında ödenmesine, bakiye 25.000,00 TL'sinin ise ıslah tarihi olan 29/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara veraset ilamındaki hisseleri oranında ödenmesine karar verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava hayat ... poliçesine dayalı vefat tazminatının tahsili istemine ilişkindir.

... sözleşmeleri iyi niyet sözleşmeleri olup, taraflar sözleşme kurulması aşamasında birbirlerini aydınlatma yükümlülüğü altındadır.

Riziko ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 Sayılı TTK’nın 1439. maddesinde "(1)Sigortacı için önemli olan bir husus bildirilmemiş veya yanlış bildirilmiş olduğu takdirde, sigortacı 1440. maddede belirtilen süre içinde sözleşmeden cayabilir veya prim farkı isteyebilir. İstenilen prim farkının on gün içinde kabul edilmemesi hâlinde, sözleşmeden cayılmış kabul olunur. Önemli olan bir hususun ... ettirenin kusuru sonucu öğrenilememiş olması veya ... ettiren tarafından önemli sayılmaması durumu değiştirmez.

(2) Rizikonun gerçekleşmesinden sonra, ... ettirenin ihmali ile beyan yükümlülüğü ihlal edildiği takdirde, bu ihlal tazminatın veya bedelin miktarına yahut rizikonun gerçekleşmesine etki edebilecek nitelikte ise,

ihmalin derecesine göre tazminattan indirim yapılır. ... ettirenin kusuru kast derecesinde ise beyan yükümlülüğünün ihlali ile gerçekleşen riziko arasında bağlantı varsa, sigortacının tazminat veya bedel ödeme borcu ortadan kalkar; bağlantı yoksa, sigortacı ödenen primle ödenmesi gereken prim arasındaki oranı dikkate alarak ... tazminatını veya bedelini öder." düzenlemesi yer almaktadır.

Yine poliçe ve riziko tarihinde yürürlükte bulunan Hayat Sigortaları Genel Şartları’nın C.2 maddesinde "Sözleşmenin Yapılması Sırasındaki Beyan Yükümlülüğü:

2.1-Sigortacı, bu sözleşmeyi, gerek ... ettiren gerekse bilgisinin olduğu hallerde hayatı ... edilenlerin ve temsilci aracılığıyla ... yapılıyorsa temsilcinin de beyanını esas tutarak yapmıştır.

2.2-Gerek ... ettiren gerekse sigortalı ve temsilci,... sözleşmesinin yapılması sırasında kendisince bilinen ve sigortacının sözleşmeyi yapmamasını veya daha ağır şartlarla yapmasını gerektirecek bütün halleri bildirmekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğün ihlali halinde, sigortacı durumu öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde sözleşmeden cayabilir veya sözleşmeyi yürürlükte tutarak sekiz gün içinde prim farkını talep edebilir. Ancak, sigortacının bildirilmemiş, eksik veya yanlış bildirilmiş olan hususları bilmesi veya ihbar etmemenin ya da yanlış ihbar etmenin kusura dayanmaması halinde cayma caiz değildir. Bu durumda rizikonun kabul edildiğinden daha ... olması nedeniyle daha fazla bir prim alınması gerekiyorsa sigortacı durumu öğrendiği tarihten itibaren sekiz gün içinde prim farkını talep edebilir.

... ettiren, talep edilen prim farkını kabul ettiğini sekiz gün içinde bildirmediği takdirde sözleşmeden cayılmış olur. Ancak, prim farkının kabul edilmemesi nedeniyle sözleşmeden cayılması sigortacının gerçeğe aykırı veya eksik beyanı öğrendiği tarihten itibaren bir aylık süre içinde söz konusudur.

Beyan yükümlülüğünün kasıtlı ihlalinde sigortacı riziko gerçekleşmiş olsa bile sözleşmeden cayabilir ve prime hak kazanır.

Kastın söz konusu olmadığı durumlarda riziko; sigortacı durumu öğrenmeden önce veya sigortacının cayabileceği veya caymanın hüküm ifade etmesi için geçecek süre içinde gerçekleşirse, sigortacı tazminatı o tazminata ilişkin olarak tahakkuk ettirilen prim ile tahakkuk ettirilmesi gereken prim arasındaki orana göre öder.

2.3-Cayma veya prim farkını talep etme hakkı süresinde kullanılmadığı takdirde düşer.

2.4-Sözleşme akdedilmesinden itibaren aralıksız veya itirazsız olarak iki yıl süreyle yürürlükte kalmışsa artık sigortacı sözleşmeden cayamaz ancak durumu öğrendiği tarihten itibaren sekiz gün içinde prim farkını talep edebilir. Ancak, sigortalı talep edilen prim farkını kabul etmezse rizikoya ilişkin olarak alınan prim ile alınması gereken prim arasındaki oran çarpılır çıkan miktar tazminat olarak ödenir.

2.5- Eksik ve yanlış beyan fazla prim alınmasına neden olmuşsa, fazla alınan miktar ... ettirene gün esası üzerinden iade olunur." hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda, muris ile davalı ... şirketi arasında 24.2.2012-24.2.2025 tarihlerini kapsayan hayat ... sözleşmesi düzenlenmiş, muris 12.1.2013 tarihinde vefat etmiştir. Davalı ... şirketi cevap dilekçesinde murisin poliçeden önce mevcut olan KOAH hastalığını gizlediğini savunmuştur. Dosya içerisinde yer alan 24.2.2012 tarihli sağlık beyan formunda başka sorular yanında kalp hastalığı, diğer solunum sistemi rahatsızlıkları soruları ile "Son üç yıl içinde geçirdiğiniz bir rahatsızlık veya kaza sonucu bir hekime muayene oldunuz mu?” sorusuna bilgisayar yazısıyla "hayır" seçeneklerinin işaretlendiği, formda sigortalı murisin ıslak imzasının yer aldığı görülmüştür.

Mahkemece hukukçu, göğüs hastalıkları uzmanı ve kardiyoloji uzmanından aldırılan bilirkişi raporunda; ... Devlet Hastanesi’nin sağlık kurulu raporuna göre sigortalı murise 5.6.2007 tarihinde kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) tanısı konulduğu, verilen ilaçların 2 yıl sürekli kullanılması gerektiğinin belirtildiği, ... Devlet Hastanesi’nin uzman hekim raporuna göre de murise kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) tanısı konulduğu, verilen ilaçların 6 ay sürekli kullanılması gerektiğinin belirtildiği, ... Üniversitesi ... Hastanesi’nin hasta epikrizine göre murisin mevcut tedaviye rağmen serebral hipoksi sonrası gelişen beyin ödemi ve kardiyak arrest sonrası gelişen kardiyak yetmezlik tablosu ile kaybedildiği, muriste poliçenin düzenlendiği sırada KOAH hastalığı mevcut olup, bildirilmeyen bu hastalıkla meydana gelen ölüm arasında kesin illiyet bağı olduğunun söylenemeyeceği belirtilmiş ve mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. Eksik inceleme ile karar verilemez. Mahkemece ...’dan yeni bir heyet raporu

aldırılarak tedavi gördüğü gizlendiği ve iddia edilen hastalıkla ölüm rizikosu arasında doğrudan illiyet bağının olup olmadığı, başka bir anlatımla ölümün gizlenen hastalıktan meydana gelip gelmediği tespit ettirilerek yukarıdaki açıklamalar ışığında sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 19.9.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.