Esas No: 2023/3167
Karar No: 2024/5261
Karar Tarihi: 27.05.2024

**4. Hukuk Dairesi         2023/3167 E.  ,  2024/5261 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/642 E., 2022/2141 K.

HÜKÜM/KARAR : Davanın Kabulü/ İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/108 E., 2021/64 K.

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili, davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili, davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili ve davalı ... Konfeksiyon San.ve Tic. A.Ş.vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili, davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 19.03.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte davacılar vekili Av. ... ile davalı Marmara Deri San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri Av. ... ve Av. ... geldiler. Davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş adına gelen olmadı. Tarafların vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 27.05.2024 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre davacı ...'un icra takibine konu alacağı ve temyize konu edilen toplam miktarı 71.680,98 TL, ...'un 10.095,01 TL, ...'nın 5.022,30 TL, ...'nun 18.618,49 TL, ...'ın 62.572,54 TL ve ...'in 34.204,85 TL 67.650,72 TL olup Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090,00 TL’nin altında kalmaktadır. Bu durumda davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. Vekili ve davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. Vekilinin temyiz dilekçelerinin davacılardan ..., ..., ..., ..., ... ve ... yönünden miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı; davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. Vekili ve davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle, temyiz dilekçelerinin davacılar ..., ..., ..., ..., ... ve ... yönünden miktardan reddine karar verildikten sonra; diğer davacılar yönünden kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların tamamının davalı ... Konfeksiyon San. ve Tic. A.Ş'nin eski çalışanları olduklarını, 35 yıl çalışan davacıların maaşlarını alamamaları nedeni ile işten ayrıldıklarını, iş mahkemelerinde açılan davalar ile işçilik alacaklarının hüküm altına alındığını, işçilere de alacaklarına karşılık senetler verildiğini, sonraki aşamada davalı şirketin davaya konu taşınmazı 07.10.2016 tarihinde diğer davalı RVP Turizm İnş. San. ve Tic. A.Ş'ye devrettiğini, daha sonra da sicil adresini değiştirerek RVP Turizm İnş. San ve Tic. A.Ş'nin bulunduğu binada bir şube açtığını, bu şubenin sahibi ve yetkilisinin ise ...'nin sahibi ve yetkilisi olan ...'ın oğlu ... olduğunu, 2 yıl sonra da dava konusu taşınmazın davalı Marmara Deri San. ve Tic. Ltd. Şti'ne devredildiğini, borçlu ...'nin aciz içinde olduğunu, davalı RVP'nın taşınmazı hacizleri ile birlikte satın aldığını, davalı Marmara Deri'nin ise dava konusu taşınmaza yakın yerde faaliyet gösterdiğini ve davalı ...'nin borca batık ... geldiği dönemde en yüklü alacaklarından birinin Marmara Deri olduğunu, davacılar tarafından alacakları için 9 ayrı icra takip dosyası ile takip başlatıldığını belirterek davalılar arasında dava konusu taşınmazın devrine ilişkin tasarrufun iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Konfeksiyon San ve Tic. Anonim Şti. vekili cevap dilekçesinde; davacılar arasında dava arkadaşlığı bulunmadığını, bu nedenle her bir davacı tarafından ayrı dava açılması gerekirken birlikte açılmasının usule aykırı olduğunu, dava şartı yokluğu yönünden davanın reddi gerektiğini, esasa ilişkin olarak ise satışın gerçek satış olduğunu, ...'ın RVP şirketinde hissedarlığı ve sahipliğinin söz konusu olmadığını, RVP şirketinin sahibi ile ...'nin sahipleri veya taşınmazı satın alanlar arasında herhangi bir akrabalık bulunmadığını, RVP ve ...'nin aynı iş kolunda faaliyet göstermediklerini, davalı Marmara Deri şirketinin adresinin dava konusu taşınmaza yakın olduğu iddiasının da doğru olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı RVP Turizm İnş. San ve Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesinde; davacıların tasarrufun iptali davası açmak için taraf sıfatlarının bulunmadığını, acz vesikası ibraz edilmediğini, davalının dava konusu taşınmazı Garanti Bankası Nişantaşı Şubesi'nden kredi ile satın aldığını, taşınmazın kaydına ipotek konulduğunu, taşınmazda ticari faaliyet yapıldığı için şube açıldığını, ...'ın hissedar veya yönetim kurulu üyesi olmadığını, taşınmazın gerçek değerinde satın alındığını, diğer davalı Marmara Deri'ye satılmasının şirket kararı ile yapıldığını ve rayiç değer üzerinden satıldığını, taşınmazın ...'den boş olarak satın alındığını, 5 ay sonra üzerine Boyner Mağazası açıldığını ve halen işletildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı Marmara Deri San ve Tic Ltd Şti vekili cevap dilekçesinde; acz vesikası sunulmadığını, davacılar arasında ihtiyari veya zorunlu dava arkadaşlığı bulunmadığından davaların ayrılması gerektiğini, taşınmazın ipotek bedeli ödenmek sureti ile satın alındığını, gerçek rayiç bedelinin ödendiğini, taşınmazın rayiç bedeli ile ödenen bedel arasında fark bulunmadığını, tapu kayıtlarına dayanarak iyi niyetle satın alındığını, davalı şirket ile diğer davalılar arasında herhangi bir organik bağ bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı RVP şirketinin dava konusu gayrimenkulü davalı ... Şirketinden birçok borcu bulunduğunu bilerek aldığı, gayrimenkulü satın almış olan RVP Şirketinin gayrimenkulde açılmış olan Boyner Mağazada satıcı Marmara Deri Şirketinin kurucu ve sahiplerinden olan ...'ın oğlu ...'ın müdür olarak görevlendirmesi itibariyle, gayrimenkulü satın alan Marmara Şirketi ile davalı RVP Şirketi arasında iletişim olduğu ve davalı RVP Şirketinin davalı Marmara Deri Şirketinin alacak ve borçlarını bilebilecek nitelikte şirket olduğu, gayrimenkulün ilk sahibi ... Şirketi ile Marmara Deri Şirketinin aynı iş kolunda faliyet gösteren ve birbirleri ile ticari ilişki içerisinde bulunan şirketler olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu İstanbul ili Zeytinburnu İlçesi Gökalp mahallesi 2457 Ada, 19 parsel 'in davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş.'den davalı Marmara Deri San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne yapılan satışın, İİK 277 vb. maddeleri gereğince tasarrufun iptaline, davacılara icra dosyalarından alacak ve fer'ileri ile sınırlı olmak üzere haciz ve satış yetkisinin tanınmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili, davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili ve davalı ... Konfeksiyon San.ve Tic. A.Ş.vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. aleyhine İİK.m.283/2 gereğince tazminata hükmedilmesi gerekirken bu hususta karar kurulmamasının hatalı olduğunu, dava dilekçesinin ve talep bölümünde davaya konu taşınmazın devrine dair tasarrufun iptali talep edildiği gibi taşınmazın devri halinde tazminat da talep edilmiş olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin işbu olay bakımından iyi niyetli 3.kişi konumunda olmasına rağmen bu hususta hatalı gerekçeye yer verildiğini, dava dosyası kapsamında herhangi bir geçici veya kesin aciz vesikası bulunmadığını, davacılar arasında zorunlu veya ihtiyari bir dava arkadaşlığı bulunmadığından dosyaların ayrılması gerektiğini, her ne kadar gerekçeli kararda Marmara Deri Şti.'nin kurucusu ve sahiplerinden biri olarak ... isimli kişinin isim ve soyad bilgilerine yer verilmiş ise de böyle bir durumun söz konusu olmadığını, mahkemece alınan rapor ile davalı şirketler arası organik bağ bulunmadığının da tespit edildiğini, taşınmazın satışı için müvekkilinin ödemiş olduğu bedelin 22.538.000,00 TL olduğunu, dosya içerisinde mevcut raporlar ile mahkeme tarafından alınmış rapor arasında bariz çelişki bulunmasına rağmen bu çelişkinin giderilmediğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; davacıların icra takiplerinin farklı tarihlerde yapıldığını, davacıların hukuki durumu farklı aşamalarda olması sebebiyle HMK 57/1 m.bendinde aranan koşulların gerçekleşmediğini ve davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmadığını, mahkemece alacağın kesinleşmemiş olması, aciz belgesinin yokluğu hususlarının değerlendirilmediğini, dava konusu taşınmazın değeri konusunda bankaların değerlendirmeleri ile bilirkişilerin değerlendirmeleri arasında 2 katı geçen fark bulunduğunu, taşınmazın satın alındığı tarihte bakımsız ve köhne iken, müvekkili şirketin satın almasından sonra taşınmazda tadilat ve tamiratlar yapılmış olduğunu, davalı şirketin taşınmaz alımında kredi kullandığını, kredi kullanılırken kredi verecek olan Garanti Bankası ile ...'nin ipotek alacaklısı olan Ziraat Bankası arasında resmi yazışmalar yapıldığını, ipotek alacak miktarının sorulduğunu ve ... A.Ş.'den alacaklı olan Ziraat Bankasının 8.000.000 TL alacağının belirttikleri süre içinde ödendiğinde bu gayrimenkul üzerindeki ipoteği kaldırabileceğini Garanti Bankasına yazılı olarak bildirdiğini, böylece taşınmazın tapu kaydı üzerinde bulunan 2 adet ipotek borcuna konu kredilerin ödendiğini, müvekkili şirketin ...'ı sadece şube işlerine hasren şube temsilcisi olarak atamış olduğunu, ...'ın davalı şirkette hissedar olmadığı gibi yönetim kurulu üyesi de olmadığını, kısaca şirketin yapısında ve işleyişinde yetkisi bulunmadığını, ...'ın davalı ... A.Ş. ya da Marmara Ltd.Şti ile ilgisi ya da bağı olmadığını, davalı şirketlerin farklı iş kollarında faaliyet gösteren şirketler olduğunu, taşınmaz alımında iyi niyetli olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... Konfeksiyon San.ve Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; davacıların alacaklı olduğu icra dosyalarında geçici aciz belgesi veya kesin aciz belgesi ibraz etmeleri gerektiğini, ...'ın 2012 yılında ... Şti.'nden hisselerini devrederek ayrıldığını ve bir daha ... Şti.'nin ortağı olmadığını, ...'ın hiçbir zaman Marmara Deri’nin ortağı, sahibi veya kurucusu olmadığını, ...’ın oğlu ...'ın da ... A.Ş. tarafından satışı yapılan gayrimenkulde RVP Şti. tarafından kurulan Boyner Şti.'nde satış müdürü olarak çalışmış olduğunu, keza bilirkişi raporunda davalıların ayrı ayrı tüzel kişi oldukları ve organik bağ tespit edilemediğinin beyan edilmiş olduğunu, ... Konf. A.Ş. tarafından gayrimenkul üzerindeki tüm hacizlerin fek edilmiş olduğunu, sadece Ziraat Bankası A.Ş.'nin ipoteği olup, Ziraat Bankası tarafından 8.000.000 TL ödendiğinde ipoteğin kaldırılacağı belirten yazılı beyan verildiğinden Garanti Bankası üzerinden RVP tarafından bu ödemenin Ziraat Bankası'na yapılmış olduğunu, belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş.'nin, borçlu şirketin işyeri olan dava konusu taşınmazı satın aldıktan sonra Boyner outlet mağazası olarak işletmeye açtığı ve mağaza müdürlüğüne de borçlu şirket ortağı olan ...'ın oğlu ...'ı yetkilendirdiği, bu durumda satıcı borçlu şirket ile davalı ilk alıcı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş.'nin birbirleri ile ilişkili oldukları, ilk alıcı şirketin satıcı borçlunun içinde bulunduğu mali durumunu ve alacaklılarına zarar verme kastını bilebilecek konumda olduğu, taşınmazı satın aldıktan sonra da taşınmazı davalı borçlu şirket ile aralarında ticari ilişki bulunan ve borçlu ile aynı sektörde iş yapan davalı 4.kişi Marmara Deri San. ve Tic Ltd. Şti.'ne devrettiği, devredilen 4.kişi şirketin borçlu şirket ile ticari ilişki içinde bulunduğu, borçlu şirketin içinde bulunduğu mali durumunu ve alacaklılarına zarar verme kastını bilebilecek konumda olduğu, devir alan her iki şirketin de tacir oldukları halde borçlu şirketin bütünüyle işyeri olan taşınmazı devraldıkları da birlikte değerlendirildiğinde birlikte muvazaalı hareket ederek davacı alacaklı işyeri çalışanlarının zarara uğramasına kötü niyetle sebebiyet verdikleri, tasarrufun İİK 280/1 ve 3.maddelerine göre iptale tabi olduğu gerekçesiyle davacılar vekili, davalı ... Konfeksiyon A.Ş. vekili, davalı Rvp Tur. İnş. San.Tic A.Ş. vekili ve davalı Marmara Deri San. Tic.Ltd.Şti vekilinin yapmış olduğu istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. Vekili, davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. Vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

Davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş.vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Tasarrufun iptali davasını elinde geçici veya kati aciz belgesi bulunan alacaklılar ile, borçlu iflas etmiş ise iflas idaresi ya da İİK'nun 245. maddesi gereğince iflas idaresi tarafından dava hakkı kendisine devredilen alacaklılar açabilir. Yargılama sırasında borçlunun iflası halinde de yine aynı madde gereğince iflas idaresinin yargılamaya devam edip etmeyeceği veya davacıya yetki verip vermeyeceğinin netleşmesi gerekmektedir.

Dosya içeriğinden, yargılama sırasında borçlu davalı ... Konfeksiyon San. ve Tic. A.Ş.'nin Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 29.12.2021 tarih ve 2021/1301 E.-2021/2111 K. sayılı kararı ile iflasına karar verildiği ve verilen kararın 02.03.2023 tarihinde kesinleştiği, ancak iflas idaresinin İİK'nun 245. maddesi gereğince bu davayı takip için davacılara yetki vermediği, davaya iflas idaresinin devam edeceğinin bildirildiği anlaşılmaktadır. Taraf teşekkülü yargılamanın her aşamasında mahkemece resen dikkate alınması gereken bir husustur. Bu durumda davanın davacı sıfatı alarak İflas idaresi temsilcisi huzuruyla görülmesi ve davanın İİK’nun 277 ve devamı maddeleri koşullarına göre değerlendirme yapılarak, verilecek kararın İflas idaresi lehine veya aleyhine kurulması gerekirken bu yön göz ardı edilerek hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekilinin diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. vekili ve davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

17.100,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davalıMarmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti.'ye verilmesine,

Duruşmada vekille temsil olunmayan davalı RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalılar Marmara Deri San.ve Tic. Ltd. Şti. ve RVP Tur. İnş. San. Tic. A.Ş. iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.