Esas No: 2024/2274
Karar No: 2024/4774
Karar Tarihi: 15.05.2024

**4. Hukuk Dairesi         2024/2274 E.  ,  2024/4774 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/128 D. İş, 2022/128 K.

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ

SAYISI : İHK-2022/4868

HÜKÜM/KARAR : Başvurunun Reddi- Davacı İtirazının Kabulü ile Davanın Kabulü

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ

SAYISI : K-2021/166591

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın reddine karar verilmiştir.

Karara davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazının kabulü ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Dava dilekçesinde; müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu araç ile davalıya trafik sigortalı aracın yaptığı kazada yaralandığını, 18.02.2021 tarihinde 15.131,00 TL ödeme yapılmış ise de bu miktarın gerçek zararı karşılamadığını belirtip, belirsiz alacak davası olarak ikame ettikleri davada şimdilik 5.100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatını 18.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan talep etmiştir.

Davacı vekili 26.01.2022 tarihinde talebini 48.702,20 TL olarak artırmıştır.

II. CEVAP

Cevap dilekçesinde; davacıya 18.02.2021 tarihinde 15.131,45 TL ödeme yapıldığını, genel şartlara göre yapılan ödemenin eksik olmadığını, aksi bir karar verilmesi halinde yapılan ödemenin güncel değerinin mahsubunu talep ettiklerini, mevzuata uygun maluliyet raporu ibraz edilmediğini bu nedenle usule uygun bir başvuruda olmadığından dava şartı eksikliği nedeni ile ret kararı verilmesini, maluliyet raporuna itiraz ettiklerini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yönteminin kullanılmasını, sorumluluklarından bahsedilebilmesi için kusurun ispatı gerektiğini, dosyanın bilirkişiye verilmesini talep ettiklerini, başvuranın emniyet kemeri takmadığını, müterafık kusur indirimi uygulanmasını, temerrüde düşmediklerini, faiz talebini kabul etmediklerini, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talep ettiği, ancak maddi delil olmaksızın ve sigorta şirketinin ödemesinin yeterli olmadığından bahisle başvuru yapıldığı, ancak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 111 inci maddesine göre iş bu ödemenin iptali için bakiye tazminat olacağının değerlendirildiği, davalının 15.131,00 TL ödemesinin mesnedi aktüerya raporunun incelenmesinde %2 maluliyet oranı, %100 kusur oranı TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz esas alınarak yapılan hesaplama neticesinde bu rakama ulaşıldığı, davacının kaza tarihinde 8 yaşında olduğu ve bakiye 65 yıl ömrü olduğu ve bu esaslar üzerine hesaplama yapıldığı, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yönteminin esas alınmasının daha uygun olacağı, bu nedenle ek rapor alınmasına ihtiyaç duyulmadığı, davalı şirket tarafından 18.02.2021 tarihinde yapılan ödemenin yeterli olduğu kanaati hasıl olduğu gerekçesi ile başvurunun reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili; progresif rant yöntemine göre hesaplama yapılması ve aktüer ataması yapılarak tazminat hesaplanması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

C Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karar ile; davacının sürekli iş göremezlik tazminat talebi olduğu, Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından, %1,8 teknik faiz yöntemi ile yapılan hesaplama neticesinde davalının yaptığı ödemenin yeterli olduğundan bahisle talebin reddine karar verildiği, ek aktüerya raporu ile TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplama neticesinde ödemenin yeterli olmadığı, davacının bakiye 48.702,20 TL tazminat alacağı olduğunun belirlendiği, davacı vekilinin talebini artırdığı gerekçesi ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, talebin kabulüne 48.702,20 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 11.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacıya ödeme yaptıkları, borcun sona erdiği, maluliyet raporunu kabul etmedikleri, aktüer raporun TRH 2010 Yaşam Tablosu %1,8 teknik faiz yöntemi ile yapılması, kusur oranına itiraz ettikleri, emniyet kemeri takılmadığından müterafık kusur indirimi yapılması gerektiği, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiği gerekçeleri ile kararın bozulmasını talep etmişir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 21.04.2019 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, hesaplamada kullanılan yöntemin usul ve yasaya uygun olmasına, kaza tespit tutanağında emniyet kemerinin takılı olup olmadığının belirsiz olarak işaretlenmiş olmasına, ceza yargılaması sırasında Adli Tıp Kurumundan alınan kusur raporu ile kaza tespit tutanağında davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazada kusurlu olduğunun anlaşılmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

Her ne kadar Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şarları A.2 maddesinin (i) fıkrasında Kurul Raporu: usulüne uygun olarak tanzim edilen, 20.02.2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösterir kurul raporunu ifade ettiği belirtilmiş olsa da Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik incelendiğinde yönetmeliğin amacının terör, kaza ve yaralanmaya bağlı olarak çocuklar ile ilgili özel gereksinim alanlarının belirlenmesine yönelik raporun hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu anlaşılmaktadır. Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin (n) fıkrasında ise “Özel gereksinim” çocuğun toplumsal yaşama eşit katılabilmesi için bedensel ya da gelişimsel işlev kısıtlılığı olmayan bireylerden farklı sağlık, eğitim, rehabilitasyon, cihaz, ortez, protez, çevresel düzenlemeler ve diğer sosyal ve ekonomik haklara ve hizmetlere gereksiniminin olmasını ifade ettiği belirtilmiştir.

Yönetmeliğin 8 inci maddesinin (f) fıkrasında açıkça raporda engel oranının yazılmayacağının ifade edilmesi aynı zamanda yönetmeliğin EK.3 de bulunan Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) Mevzuatla Uyum Arandığında Kullanılacak Tablo incelendiğinde engel oranı olarak %20 nin altındaki oranların gösterilmediği, Yönetmeliğin amacının engellilik oranları arasında çocukların özel gereksiniminin olup olmadığı ile ilgili olduğu oysa TBK 54 üncü maddesi gereği kişinin bedensel zararının belirlenmesi için “Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar” belirlenerek küçüğün sürekli iş gücü kaybı oranının belirlenerek buna bağlı olarak bedensel zararları tespit edilmesi gerektiği anlaşıldığından çocukların trafik kazası sonucu sürekli sakatlık oranlarının tespitinde Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in uygulanma imkanın olmadığı ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda; başvuruda sunulu maluliyet raporunda davacının kazadan kaynaklı sürekli iş göremezliği tespit edilirken Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e göre tespit edilen orana uyarınca belirlenen tazminata hükmedilmiştir.Ancak varılan sonuç doğru olmamıştır.

Zira raporda, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in 14 üncü maddesinde Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e atıf yaptığı gerekçesi ile çocuğun sürekli iş göremezlik oranının Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e göre belirlendiği belirtilmiş ise de bu yönetmelik Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in 18 inci maddesi ile 20.02.2019 tarihinde yürürlükten kaldırıldığı için bu tarihten sonraki kazalarda bu yönetmeliğin uygulanma imkanı kalmamıştır.

Bu nedenle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerine göre sürekli iş göremezlik oranı belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanlış yönetmeliğe göre hazırlanan rapora göre hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacı tarafından kararın temyiz edilmediği göz önüne alındığında davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle 21.04.2019 kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı şekilde yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesi (AAÜT)’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5 oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemesine gönderilmesine,

15.05.2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.