Esas No: 2017/10695
Karar No: 2019/8047
Karar Tarihi: 08.04.2019

**9. Hukuk Dairesi         2017/10695 E.  ,  2019/8047 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı 786 Nolu Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifi aleyhine, müvekkilinin, davalı kooperatifte yaklaşık 20 yıl işçi olarak çalıştıktan sonra 04.11.2011 tarihinde emekli olduğunu, çalıştığı dönemde 2009 yılı Ağustos ayından 2011 yılı Ekim ayına kadar davalı kooperatife ait lojmanda ikamet ettiğini, işyerinde sendikalı ve TİS'e tabi olarak çalıştığını, TİS'in "Sosyal yardımlar" başlıklı 56. maddesinde "TİS'in uygulandığı işyerlerinde işverence, sendika üyesi işçiye 01.08.2008 tarihinden itibaren 100,00 TL/ay net sosyal yardım ödenir. İşverenin temin ettiği lojmanda ikamet eden aile reisi sendika üyesi işçiye, sözleşmenin birinci ve ikinci yılında lojman kirası aylık 12,00 TL net, ısınma işveren tarafından karşılandığı takdirde ısınma bedeli olarak (Kasım-Aralık-Ocak-Şubat-Mart-Nisan aylan için) aylık 8,00 TL. net tutarında kesinti yapılır" hükmünün yer almasına rağmen müvekkilinin lojmanda kaldığı dönem içinde TİS’de belirtilen 12,00 TL dışında maaşından hukuka aykırı kesinti yapıldığını ve bu kesintilerin bugüne kadar ödenmediğini beyanla, maaşından yapılan kesintilerin davandan tahsili davalıdan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının talepleri açısından zamanaşımı süresinin dolduğunu, müvekkili kooperatifin S.S. ... Yağlı Tohumlar Tarım satış Kooperatifleri Birliğine bağlı olduğunu, genel müdürlük, işletmeler ve kooperatiflerde lojman tazminatının ve tahsis esaslarının personel yönetmeliğinin 83. maddesinde düzenlendiğini, bu maddede yer almayan diğer hükümlerin ... Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği Genel Müdürlüğü, İşletmeler ve Kooperatifler Lojman Yönetmeliği ile belirlendiğini, Birlik Yönetim Kurulunun kararı ile 01.04.2009 tarihinden geçerli olmak üzere Lojman Yönetmeliğinin 7. maddesinin değiştirildiğini ve 12. maddesindeki kira ve yakacak bedellerinin yeniden belirlendiğini, belirtilen mevzuat çerçevesinde davacıdan yasal kesintilerin yapıldığını, lojman aidatının da bu mevzuat çerçevesinde yasa ve usule uygun olarak kesildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, dosyaya sunulan ücret bordroları incelendiğinde 01.08.2008-31.07.2010 ve 01.08.2010-31.07.2012 dönemi TİS 56. maddesi gereğince, kesinti yapıldığı, somut olayda, TİS 56. maddesi incelendiğinde düzenlemenin sosyal yardımlara ilişkin olduğu ve işverence temin edilen lojmanlarda oturan sendikası üyesi işçilerin sosyal yardım ödemelerinden 01.08.2008- 31.07.2010 döneminde lojman kirası olarak 12,00 TL, ısınmanın da işverence karşılanması halinde ısınma bedeli olarak yılın belirli aylarında 8,00 TL net, 01.08.2010-31.07.2012 döneminde ise 15,00 TL lojman kirası ve 10,00 TL net ısınma bedeli olarak eksik ödeme yapılacağına ilişkin olduğu, TİS'in tarafı olan ve davalı Kooperatifin bağlı bulunduğu ... Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği Lojman Yönetmeliğinin 12. maddesinde özetle lojmanlardan yaralanan ''bağlı kooperatiflerde sendikalı personelden TİS'e göre ödenmeyen lojman ve yakacak miktarlarına ilave olarak 01.04.2009 tarihinden geçerli 200,00 TL ve 01.03.2011 tarihinden geçerli aylık 210,00 TL tahsil edileceği şeklindeki düzenleme ile de lojmandan yararlanan sendikalı işçilerden TİS ile yapılan kesintilere ilave olarak kira ve ısınma bedeli tahsil edileceği birliğe bağlı tüm birimlere bildirildiği, ancak, TİS 56. Maddesindeki düzenlemenin, işverence temin edilen lojman ve ısınma bedellerinin tamamını karşıladığı, işyeri Lojman Yönetmeliği uyarınca davacının ücretinden yapılan kesintilerin de TİS hükümlerine aykırılık oluşturduğu, dolayısıyla kesilmemesi gerektiği gerekçesiyle işçi alacağı davasının kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın 2009 yılı Ağustos ayından 2011 yılı Ekim ayına kadar olan dönemde davalı kooperatife ait lojmanda ikamet eden davacının ücretinden yapılan lojman kirası ve yakıt parası kesintilerinin fazla olup olmadığı ve davacıya iadesi gereken miktarların bulup bulunmadığı hususunda olduğu anlaşılmıştır.

Davalı Kooperatifin de üyesi olduğu ... Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği ile Koop-İş Sendikası arasında bağıtlanan 01.08.2008-31.07.2010 dönemi TİS "sosyal yardımlar" başlığını taşıyan 56. maddesinde "Toplu iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverence sendika üyesi işçiye 01.08.2008 tarihinden itibaren 100,00 TL/ay net sosyal yardım ödenir. İşverenin temin ettiği lojmanda ikamet eden aile reisi sendika üyesi işçiye sözleşmenin birinci ve ikinci yılında lojman kirası olarak aylık 12,00 TL net, ısınması işveren tarafından karşılandığı takdirde ısınma bedeli olarak (Kasım-Aralık-Ocak-Şubat-Mart-Nisan aylan için) aylık 8,00 TL net tutarında eksik ödeme yapılır." ve 01.08.2010-31.07.2012 dönemi TİS "sosyal yardımları başlığını taşıyan 56. maddesinde" Toplu iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverence; sendika üye işçiye 01.08.2010 tarihinden itibaren 120,00 TL/ay net sosyal yardım ödenir. İşverenin temin ettiği lojmanda ikamet eden aile reisi sendika üyesi işçiye sözleşmenin birinci ve ikinci yılında lojman kirası olarak aylık 15,00 TL net; ısınması işveren tarafından karşılandığı takdirde ısınma bedeli olarak (Kasım-Aralık-Ocak-Şubat-Mart- ­Nisan ayları için) aylık 10,00 TL net tutarında eksik ödeme yapılır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Dosyaya ibraz edilen ücret bordolarından, davacıdan sendika aidatı kesildiği buna göre davacının sendikaya üye olduğu görülmüştür. Sunulan ücret bordroları incelendiğinde 01.08.2008-31.07.2010 ve 01.08.2010-31.07.2012 dönemi sosyal yardımlar adı altında düzenlenen TİS 56. maddesi gereğince, kesinti yapıldığı görülmüştür. Tis 56. maddesi incelendiğinde düzenlemenin sosyal yardımlara ilişkin olduğu ve işverence temin edilen lojmanlarda oturan sendikası üyesi işçilerin sosyal yardım ödemelerinden 01.08.2008- 31.07.2010 döneminde lojman kirası olarak 12,00 TL, ısınmanın da işverence karşılanması halinde ısınma bedeli olarak yılın belirli aylarında 8,00 TL net, 01.08.2010-31.07.2012 döneminde ise 15,00 TL lojman kirası ve 10,00 TL net ısınma bedeli olarak eksik ödeme yapılacağına ilişkin olup lojmanda oturan sendika üyesi işçilerden ne kadar lojman bedeli alınacağına ilişkin değildir. Bilirkişi raporunda TİS'in 56. maddesinde düzenlenen kesintilerin lojman kirası olarak belirlenmesi hatalıdır. Davacının lojmanda oturduğu dönemde lojman kirası lojman yönetmeliğine uygun olarak kesilmiş olup TİS’in 56. maddesine göre ödenmesi gereken sosyal yardım da toplu iş sözleşmesine uygun olarak ödenmiştir. Sonuç itibariyle mahkemece davacının lojman kirasının fazla tahsil edildiği iddiasıyla talep ettiği alacağının olmadığı anlaşıldığından reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi hatalıdır.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 08.04.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.