Esas No: 2015/13321
Karar No: 2015/21321
Karar Tarihi: 10.06.2015

**9. Hukuk Dairesi         2015/13321 E.  ,  2015/21321 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin, davalı şirketin Derince, Derince 2. Körfez, Bekirpaşa, Kandır çalışma bölgelerinde “Tıbbi Satış Temsilcisi’' olarak çalıştığını, görev tanımının tanıtımından sorumlu olduğu ilaçları çalışma bölgelerinde doktorlara ve eczanelere tanıtmak, ilaçların özellik ve faydalarını anlatmak olduğunu, çalışma bölgelerinde 2013 yılı Mayıs Ayında .... ürününün rakamlarında diğer aylara göre ciddi bir artış olduğunun gözlendiğini, buna istinaden davacının bazı İlaç deposu çalışanları ile doğrudan veya dolaylı yoldan anlaşarak sahte fatura düzenlettiğini, fiili olarak satılmamış gibi görünen ilaçları satılmış gibi göstererek IMS verilerini yanılttığını, bu surette bölgesindeki satışlarda başarılıymış gibi değerlendirilmesine sebep olduğunu ve bu yolda maddi menfaat temin etmemiş olmakla birlikte konu ile ilgili bilgisi ve dahili olduğu tespit edildiğinden bahisle iş akdinin ...... Noterliği'nden 02,08.2013 tarih, ..... yevmiye nolu ihtarname ile bildirimsiz ve tazminatsız olarak fesih edildiğini, IMS olarak adlandırılan raporların İlaç ruhsatlı ürünlerin ecza depolarından eczanelere yapılan satışlarının aylık ve net olarak ölçülmesini sağlayan IMS veri firması tarafından hazırlanan raporlar olduğunu, müvekkilinin ne bu davalı şirket tarafından hazırlanan verilere, ecza depolan tarafından yapılan satışlara, ne de kesilen faturalara bir müdahalesinin söz konusu olmadığını, bu gerçek dışı itham nedeniyle müvekkilinin davalı şirket tarafından hakkında bir suç duyurusunda bulunmadığını, zira itham edilen eylemlerinden ötürü bir maddi menfaatinin olmadığı da açıkça davalının ihtarnamesinde belirtildiğini, feshin haklı nedene dayanmadığını belirterek feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, IMS raporlarında gerçekleştirilen inceleme sonucu davacının sorumlu olduğu Kocaeli, Bekirpaşa, Kandır bölgelerinde 2013 yılı Mayıs Ayında .... ürününün rakamlarında diğer aylara göre ciddi bir artış gözlemlenmesi ve bu kapsamda bazı ilaç deposu çalışanlarıyla doğrudan veya dolaylı yoldan anlaşarak sahte fatura düzenlettiğinin tespit edildiğini, fiili olarak satılmamış ilaçları satılmış gibi göstererek IMS verilerini yanıltması bölgedeki satışlarda başarılıymış gibi değerlendirilmesine sebep olması, menfaat temin etmemesine rağmen bu konuda bilgisi olduğunun tespit edildiğini; IMS raporları IMS Health unvanlı uluslararası bir kuruluş tarafından gerçekleştirilen bir veri toplama raporu olduğunu, bu raporlar içerisinde ecza depolarından gerçekleştirilen satış hareketlerine İlişkin verilerin yer aldığını; IMS raporlarında davacının satış rakamlarının 2013 yılı Ocak ayında 17, 2013 yılı Şubat ayında 2, 2013 yılı Mart ayında 15, 2013 yılı Nisan ayında 14 iken 2013 yılı Mayıs ayında 520 olduğunu, bu satış rakamının ise bir sonraki ay olan 2013 yılı Haziran ayında yeniden normal seyrine dönerek 26 olduğunu, 2013 yılı Mayıs ayında görülen satış rakamlarının bir önceki ayın satış rakamlarına göre 36 kat artış göstermesi hayatın olağan akışına aykırı olduğunu; söz konusu artış ile ilgili olarak davacının savunmasının alındığını, davacının işbu savunmasında bölgesinde gerçekleşen .... ürünü IMS verilerinin yükselişi ile ilgili gerçek olmayan satışla ilgili hiçbir bilgisinin ve alakasının bulunmadığını belirttiğini, davalı şirketin davacının sahte fatura düzenlemesi ile ilgili cezai yargılamaya başvurmak dâhil her türlü hakkının saklı olduğunu; davacının ecza deposu çalışanları ile anlaşarak sahte fatura düzenlettiğini ve bu yolla IMS verilerini yanılttığını,bu nedenle iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu 25/II-e maddesi uyarınca haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı işverence yapılan feshin haklı ya da geçerli nedene dayanmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir. Bu nedenle, geçerli fesih için söz konusu olabilecek sebepler, işçinin iş görme borcunu kendisinden kaynaklanan veya işyerinden kaynaklanan sebeplerle ciddi bir biçimde olumsuz etkileyen ve iş görme borcunu gerektiği şekilde yerine getirmesine olanak vermeyen sebepler olabilecektir. Sonuçta, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir".

Keza işçinin iş sözleşmesini ihlal edip etmediğinin tespitinde, sadece asli edim yükümlülükleri değil; kanundan veya dürüstlük kuralından doğan yan edim yükümlülükleri ile yan yükümlerin de dikkate alınması gerekir. Sadakat yükümü, sözleşmenin taraflarına sözleşme ilişkisinden doğan borçların ifasında, karşı tarafın şahsına, mülkiyetine ve hukuken korunan diğer varlıklarına zarar vermeme, keza sözleşme ilişkisinin kapsamı dışında sözleşme ile güdülen amacı tehlikeye sokacak özellikle karşılıklı duyulan güveni sarsacak her türlü davranıştan kaçınma yükümlülüğünü yüklemektedir.

Dosya içeriğine göre tıbbi tanıtım temsilcisi olan davacının iş sözleşmesi davalı işveren tarafından, tanıttığı ilaçların ecza depoları tarafından bildirilen ve anlaşmalı olan uluslararası istatistik şirketi tarafından bildirilen IMS verilerinin gerçek satış oranları ile farklılık oluşturmasından ve davacının bu nedenle menfaat temin etmesinden dolayı feshedilmiştir. Ortada IMS verileri ile ecza depolarından çıkış oranları arasında bir fark bulunduğu sabittir. Davalı işverenin bu olayın saptanması üzerine, sanal satış farkı nedeni ile gerçekleştiren ecza satış depo sorumluları hakkında suç duyurusunda bulunduğu, IMS verileri ile ecza depo çıkış kayıtları farklılık arzeden tıbbi tanıtım temsilcileri ile bağlı bulundukları bölge müdürlerinin savunmasını aldığı ve sanal satış nedeni ile haksız prim elde eden davacının iş sözleşmesini 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25/II.e maddesi uyarınca feshettiği anlaşılmaktadır.

Dosya içerisinde yer alan .... adlı ürünün davacının sorumlu olduğu davacının bölgesindeki satış rakamlarında 2013/Mayıs ayında normalin çok üzerinde bir artış yaşandığı, çalışan Bora Tokgöz'ün işverene bu konuda yazılı dilekçe verdiği ve bölge müdürünün bu olay nedeni ile istifa ettiği anlaşılmaktadır. Davacının sahte fatura düzenlediği, IMS verilerini yanılttığı somut delillerle ispat edilmemişse ve davacı tarafından maddi bir menfaat sağlanmamış ise de ilgili ilacın satış rakamlarındaki bu şekildeki bir oynamanın tıbbi satış temsilcisi olan davacının performansı ve işinin devamlılığı sağlamaya yönelik kendisine yarar temin edeceği açıktır. Bu olay nedeni ile taraflar arasındaki güven ilişkisinin sarsılmış, iş sözleşmesinin devamının işverenden beklenemeyecek hal almıştır. İşveren tarafından gerçekleştirilen fesih geçerli nedene dayanmaktadır. Mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü hatalıdır.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM :

Yukarda açıklanan gerekçe ile;

1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davanın REDDİNE,

3. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 1.484.00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.500 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,

Kesin olarak 10.06.2015 gününde oy birliği ile karar verildi.