Esas No: 2023/9443
Karar No: 2024/11917
Karar Tarihi: 02.12.2024

**4. Hukuk Dairesi         2023/9443 E.  ,  2024/11917 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1923 E., 2023/944 K.

HÜKÜM/KARAR : Karar Verilmesine Yer Olmadığı/ İstinaf Başvurusunun Kabulü ile Hükmün Kaldırılarak Yeniden Esas Hakkında Hüküm Kurulmak Suretiyle Karar Verilmesine Yer Olmadığı

İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 10. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/155 E., 2022/129 K.

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 26.11.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte gelen davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ... geldi. Davacı tarafından gelen olmadı. Davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti vekili sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 02.12.2024 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılardan ... San ve Tic AŞ nin davacı şirketten orman ürünleri alımı gerçekleştirdiğini, cari hesap borcunu ve taahhüt ettiği bonoların karşılığını süresinde ödemeyince Küçük Çekmece 3. İcra Müdürlüğü' nün 2016/2875 E ve 2016/2876 E sayılı icra takipleri gerçekleştirildiğini, taahhütlerini yerine getirmeyen ve borçlarını ödemeyen bu davalı şirket ile ticari faaliyetine son verildiğini, yapılan araştırma ve alınan duyumlar sonucunda davalı .... San ve Tic. AŞ ' nin vergi dairelerindeki KDV iade alacağını muvazaalı şekilde diğer davalı.... San ve Dış Tic. Ltd Şti ne Büyükçekmece .... Noterliğinden yapılan 06.06.2016 tarih ve 1877 yevmiye sayılı temliknamesi ile devrettiğinin öğrenildiğini, her iki davalı arasında herhangi bir alacak-borç ilişkisi bulunmadığı halde yapılan bu temlikin, muvazaalı olduğu gibi davacı gibi diğer alacaklıları da mağdur duruma düşürdüğünü, davalı Değişim Şirketinin muvazaalı işlemlerinin davacıyı zarara uğratma ve KDV iade alacaklarını dolaylı yollardan elde etme amacıyla yapıldığını belirterek dava konusu KDV alacağının temlikine ilişkin tasarrufun muvazaa sebebiyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davacının davaya konu ettiği temliknamenin müvekkili tarafından iptal edildiğini, bu kapsamda müvekkilinin İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğüne 75176 kayıt numaralı dilekçe ile başvuruda bulunduğunu, bu nedenle davanın konusuz kaldığını belirterek esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davanın açılmasına yer vermeyen müvekkili aleyhinde yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı ... San. ve Tic. A.Ş.; davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; vergi dairelerine beyan edilen bir bildirim formu olan BA/BS formunun 5.000,00 TL ve üstünde olan faturalara karşılık olarak düzenlenmesi gerektiği, davalı NP Mimarlık Peyzaj firması kayıtlarında davalı ... Firmasından 136.000,00 TL alacak kaydı yer almakla birlikte, bu kayıtların ... Firmasının defter ve kayıtlarından teyidinin gerektiği; ancak davalı ... Firmasınca ticari defter ve kayıtların adresinin bildirilmediği, BA/BS formlarında, ... Ürünleri firmasınca vergi dairesine bildirim de yapılmamış olduğu nazara alınarak, bilirkişi ek raporu doğrultusunda, alacak kaydının gerçek bir ticari işleme dayanmadığı, muvazaalı olduğu gerekçesiyle temlikten vazgeçme nedeniyle konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; hüküm fıkrasının 3 ve 4 nolu bentlerinde yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınmasına karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bu şekilde düzeltilmesini istemiştr.

2.Davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili ile diğer davalı arasında gerçek bir ticari ilişki bulunduğunu, diğer davalı şirketin başka bir vergi dairesinden olan alacağını müvekkili şirkete temlik etmesi ve müvekkili şirketin diğer ödemeler ile birlikte alacağını büyük oranda tahsil etmesi nedeniyle dava konusu temlikten vazgeçtiğini, dava konusu temliknameye konu alacağın ise dava dışı ... adlı kişinin aldığını, yerel mahkemece eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, tanık dinletme taleplerinin haksız şekilde reddedildiğini, davacı şirket ile davalı borçlu şirketin kardeş şirketler olup birbirleri lehine olacak şekilde hareket ettiklerini, davacının diğer davalıdan gerçekten alacaklı olup olmadığının dahi net olmadığını, davacının temlik tarihi itibari ile davacıdan alacaklı olup olmadığının araştırılmadığını, dava açmakta haklı olmadığını, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılması gerektiğini, ayrıca davacıdan başlangıçta alınan nispi harcın yargılama giderlerine dahil edilerek davalı tarafa yüklenmesinin ve vekalet ücretinin 800.000-TL üzerinden hesaplanmasının da hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı ... San ve Dış Tic Ltd Şti. vekilinin sair istinaf itirazlarının incelenmesinde; tasarrufun iptali davalarında harcın ve vekalet ücretinin hesaplanmasında; iptale konu tasarrufun değeri ile takipte istenen alacağın miktarından hangisi az ise, o miktarın dikkate alınması gerektiği, somut olayda, icra takiplerinde istenen alacak bedelinin ayrı ayrı 2.500.000 TL toplamda 5.000.000 TL, iptali istenen tasarrufun (alacağın temliki) değerinin ise 700.000 TL olup, yerel mahkemece dava dilekçesinde dava değeri olarak gösterilen 800.000 TL üzerinden vekalet ücreti hesaplanarak davalı taraf aleyhine bu şekilde fazla vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru görülmediği, yine yerel mahkemece, davalıdan tahsiline karar verilen yargılama giderlerine, davacı tarafça başlangıçta yatırılan nispi harcın dahil edilerek davalı taraf aleyhine fazla yargılama giderine hükmedilmesinin de doğru olmadığı, davacı vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde; ilk derece mahkemesince yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine şeklinde hüküm kurulmuş olup, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olan zorunlu dava arkadaşı konumundaki davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle, davalı ... San ve Dış Tic Ltd Şti. vekilinin istinaf itirazlarının esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, yerel mahkeme kararının HMK 353/1.b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına, yanılgılı hususlar düzeltilerek yeniden hüküm kurulmasına, Bakırköy 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 31/03/2022 tarih ve 2021/ 155 Esas, 2022/ 129 Karar sayılı kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/(1)-b-2 maddesi uyarınca,kaldırılmasına, konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; davalılar arasında gerçek bir ticari ilişki bulunduğunu, İkitelli Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 30.11.2021 tarihli cevabi yazısının ekinde ... Ürünleri İmalat San. ve Tic. A.Ş.'nin 2015 yılı BA/BS görüntüleme ekranında ... San ve Dış Tic. Ltd. Şti. bakımından 85.000,00-TL'lik mal ve hizmet bildiriminin yer aldığını, yine vergi dairesinden gelen yazı cevaplarında diğer davalı ... firmasının BA/BS formlarında müvekkil şirket bakımından bir kısım bildirimlerin yapılmış olduğunun belirtildiği hususları dikkate alındığında taraflar arasında gerçek bir ticari ilişkinin (borç/alacak ilişkisi) mevcut olduğunu, davalı şirketler arasında 16.06.2015 tarihinde .... 37 nolu Villa Peyzaj Sözleşmesi imzalandığını, daha sonra ticari ilişkisinin devam etmemesi ve önceki alacağının da büyük oranda ödenmiş olması (alacağının tamamının ödenmiş olduğu anlamına gelmemek kaydı ile) nedeniyle dava konusu temliknameden vazgeçtiğini, diğer davalı ...'ın, BA formunda müvekkil şirketten alım yaptığını beyan etmemiş olmasının, tek başına taraflar arasında ticari ilişki olmadığını göstermeyeceğini, davalıların yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulabilmesinin de mümkün olmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı.... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Duruşmada vekille temsil olunmayan davacı yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,02.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.