Esas No: 2022/7354
Karar No: 2023/4456
Karar Tarihi: 13.07.2023

**11. Hukuk Dairesi         2022/7354 E.  ,  2023/4456 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

SAYISI : 2017/4 Esas, 2020/311 Karar

KARAR DÜZELTME İSTEYEN : Taraf vekilleri

Taraflar arasındaki alacak ve itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Taraf vekilleri tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl davada; müvekkil şirketin Marmaris'te bulunan bölge bayisi Yıldızlar Meşrubat Gıda ve Turizm Pazarlama San. Tic. Ltd. Şti aracılığıyla Coca-Cola, Fanta, Sprite, Schweppes, Burn, Nestea gibi ürünlerin satışını yaptığını, davalılar Durmazlar Tur. İnş.A.Ş.'nın Pineta Otel ünvanlı iş yerini, diğer davalı Milenyum 2000 Turizm İnş. San ve Dış. Tic. A.Ş'nin ise Pineta Park Deluxe Otel ünvanlı iş yerini işlettiklerini, müvekkil şirket ile davalılar arasında 12 Kasım 2005 başlangıç tarihli 3 yıl süreli Bayilik Bölgesi Direkt Satış Noktası Sözleşmesi yapıldığını, davalıların sözleşmeye aykırı hareket ettiklerinin Marmaris 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/104 D.İş sayılı dosyasında tespit edildiğini, yapılan tespitte alınan bilirkişi raporuna göre, davalıların işlettiği iş yerlerinde mühürlü bulunan Pre-Mix makinelerin pet şişelerle doldurulduğunun, müvekkil şirkete ait ürünlerden olmayan Fruko Marka tonik, Falez ve Meyvit marka meşrubat ürünlerin bulunduğunun tespit edildiğini, bu suretle sözleşmesel yükümlülüklerin davalılar tarafından yerine getirilmediğini, ürünleri müvekkili şirketten değil de rakip firmalardan temin ettiklerini, müvekkili şirketin davalılara 234.101,00 TL tutarında bedelsiz ürün verdiğini ve iskonto uyguladığını, diğer taraftan davalıların satın aldıkları ürünlerin bedellerini ödemediklerini, gönderilen ihtarnamelere rağmen sözleşmeye aykırılıkların giderilmediğini, bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 300.000,00 USD cezai şartın şimdilik 30.000,00 USD'sinin T.C. Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden Türk lirası karşılığının temürrüt tarihinden itibaren işleyecek dövize uygulanan en yüksek faiz ile birlikte tahsiline, ayrıca bedelsiz ürün, iskonto ve promosyon yatırımları toplamı olan 234.101,00 TL'den şimdilik 30.000,00 TL'lik kısmının temerrüt tarihinden itibaren işletilecek reeskont faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı vekili birleşen davada; taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşmelere aykırı davranmış olması sebebiyle sözleşmelerden kaynaklanan bedelsiz ürün, promosyon, iskonto ve pazarlama faaliyetlerine katkı payı v.s. alacakları toplamı olan 234.202,08 TL alacağın fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 30.000,00 TL'sinin tahsili için 2017/4 E. sayılı dosyası ile dava açıldığını bu dosyanın derdest olduğunu, 24.09.2019 tarihli ek bilirkişi raporu ile davacının, davalılardan toplam 256.679,34 TL alacağı olduğunun tespit edildiğini, bu cari hesap alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, davalıların icra takibinde talep edilen toplam alacağın tamamına ve feri'lerine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğinden, itirazın iptali ile takibin devamına ve ayrıca %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili asıl davada cevap dilekçesinde; müvekkili Durmazlar Tur. İnş. Tic. A.Ş’nin sözleşmenin tarafı olmadığını, tespit sırasında rakip şirketlere ait olduğu belirlenen birkaç kutu meyve suyunun müşterilerin odalarında bulunduğunu, bunun dışarıdan getirildiğini, müvekkilleri ile ilgisi olmadığını, akde aykırılığın giderilmesi için müvekkillerine tanınan 3 günlük süre dolmadan sözleşmenin feshedilmesinin haksız fesih niteliğinde bulunduğunu, cezai şartın fahiş olup iptali gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Davalı vekili birleşen davada cevap dilekçesinde; davalılar vekili derdestlik ve zamanaşımı def'inde bulunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dava yönünden; benimsenen bilirkişi ek raporu doğrultusunda, davacının, davalı şirketlerden bedelsiz ürün, iskonto ve promosyon yatırımlarından kaynaklanan alacağının toplamda 256.670,34 TL olduğu, asıl davada Yargıtay bozma ilamından sonra gelen herhangi bir ıslah talebi olmadığı gerekçesiyle, önceki kararda olduğu gibi bedelsiz ürün, iskonto ve promosyon yatırımlarından kaynaklanan alacak davasının kabulü ile 30.000,00 TL'nin 28.10.2007 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, birleşen dava yönünden; sözkonusu icra takibi ile asıl davada verilen önceki kararda saklı tutulan alacağın istenilmiş olduğu, davalılar vekili derdestlik itirazında ve zamanaşımı def'inde bulunmuş ise de, davacı bu dosyada saklı tuttuğu alacak hakkını istemekte bu alacak istemi yönünden derdestlik söz konusu olmadığı gibi 2007 yılında muaccel hale gelen bu alacak için zamanaşımının işlemeye başladığı, icra takibinin 13.08.2015 tarihli olduğu dolayısıyla 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı ve davalılar vekilinin bu itirazlarının yerinde olmadığı, davacının davalı şirketlerden bedelsiz ürün, iskonto ve promosyon yatırımlarından kaynaklanan alacağının toplamda 256.670,34 TL olduğu, bu alacaktan 30.000,00 TL'sinin asıl davada hüküm altına alındığı, bakiye 226.670,34 TL alacaktan davacının birleşen itirazın iptali davasında 204.202,08 TL asıl alacak isteminde bulunduğu, bu durumda benimsenen bilirkişi raporu ile tespit edilen alacak altında kalan likit alacak miktarlarına yönelik davalı borçluların vaki itirazının haksız olduğu ve İİK'nın 67. maddesi gereğince iptali gerektiğinden, davanın kabulü ile Marmaris 1.İcra Müdürlüğünün 2015/2732 E. sayılı dosyasından yapılan takipte davalı borçluların 204.202,08 TL asıl alacak ile bu alacağa 28/10/2007 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi yönünden yapmış oldukları itirazın iptali ile takibin bu miktar üzerinden kaldığı yerden devamına, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) m.67/2 uyarınca asıl alacak miktarının %20'si olan 40.840,40 TL icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

Dairenin 08.06.2022 tarih, 2021/2586 E. ve 2022/4636 K. sayılı kararıyla, mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

1.Davacı vekili; birleşen davada lehine hükmedilen vekalet ücretinin asıl alacak üzerinden hesaplanmasının hatalı olduğunu, harca esas toplam değer üzerinden hesaplanması gerektiğini, kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalılar vekili; hesaplamanın hatalı olduğunu, onama ilamına yapılan eklemenin kabul edilemeyeceğini,kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava cezai şart ve alacak, birleşen dava ise bakiye alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun ( 1086 sayılı Kanun) 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 440 ıncı maddesi.

3. Değerlendirme

1.Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

2.Yargıtay kararının düzeltilmesi 1086 sayılı Kanun'un 440 ıncı maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Yargıtay, karar düzeltme talebi üzerine, 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları hükümlerine göre yerel mahkeme hükmünü düzelterek onayabilir. Mahkemece verilen karar, Dairemizce yazılı gerekçeyle onanmış olup birleşen davada davacı lehine takdir edilen vekalet ücretinin harçlandırılan asıl alacak ve işlemiş faiz toplamı olan 462.356,85 TL üzerinden hesaplanması gerekirken hatalı değerlendirme ile asıl alacak miktarı olan 204.202,08 TL üzerinden hesaplanarak davalıdan tahsiline karar verilmesi doğru olmadığından davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemiz onama kararı kaldırılarak, kararın bozulması gerekir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesi ve 5236 sayılı Kanun’un geçici 2 nci maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 5236 sayılı Kanun’un 16 ncı maddesi ile değiştirilmeden önceki 438 inci maddesinin yedinci fıkrası gereğince mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

2.Karar düzeltme istenilen Dairemiz ilamının bu yöne ilişkin kısmının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.Davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile mahkeme kararının hüküm fıkrasının (5 ) numaralı bendinde yer alan “22.744.14,00 TL” ibaresinin çıkartılarak yerine “40.167,84 TL' ” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan karar düzeltme harcının istek halinde davacıya iadesine,

Aşağıda yazılı bakiye 206,80 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 1.581,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,

13.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.