Esas No: 2021/9723
Karar No: 2023/6092
Karar Tarihi: 21.11.2023

**8. Hukuk Dairesi         2021/9723 E.  ,  2023/6092 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

SAYISI : 2018/1 E., 2019/1 K.

...

...

...

KARAR : Davanın kabulüne

Taraflar arasında kadastro tespitine itiraz davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... İdaresi ve davalı Hazine vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. 2005 yılında taşınmazların bulunduğu ... Köyünde yapılan arazi kadastrosu sırasında 104 ada 1 parsel ... taşınmaz 1.771 m2 bahçeli kerpiç ev ve kerpiç ahır ve kerpiç depo vasfı ile, 171 ada 9 parsel 1.028 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile, ... parsel ... taşınmaz 5.228 m2, ... parsel ... taşınmaz 3.1848 m2, 176 ada 197 parsel ... taşınmaz 8.752 m2, 176 ada 218 parsel ... taşınmaz 2.606 m2, 176 ada 260 parsel ... taşınmaz 5.880 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile tespit edilmiş, taşınmazların Kadastro Mahkemesinin 2004/9 Esas ... dosyasında davalı olduğundan bahisle malik hanesi boş bırakılmış ve tutanakları Kadastro Mahkemesine devredilmiştir.

2. Davacı ... ... vekili, Balya Asliye Hukuk Mahkemesine sunmuş olduğu 18.03.1981 tarihli dava dilekçesinde, ... Köyünde Mevkii ve hudutları yazılı dokuz adet taşınmazın mirislerinin ölümleriyle kendisine ve diğer mirasçılara intikal ettiğini, çekişme konusu taşınmazlar üzerinde zilyetlik süresinin 20 yılı çok aşkın olduğunu, kazandırıcı zaman aşımı yolu ile mülk edinme koşullarının oluştuğunu ileri sürerek mezkur taşınmazların miras payları oranında adlarına tescili istemiyle dava açmıştır.

3. Müdahil ... ... vekili, dosyaya sunmuş olduğu müdahale dilekçesinde davacı ... ...'un tüm mirasçılık haklarını 12.06.1984 tarihli senette satın aldıklarını, davalı ...'ın tüm haklarını kendisine devrettiğini, davalı ... ...'ın ise çocuksuz olarak ölmüş olduğunu, çekişme konusu taşınmazların müvekkili adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalılar davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Asliye Hukuk Mahkemesince dava konusu taşınmazlar hakkında kadastro tutanağı düzenlendiği gerekçesi ile verilen görevsizlik kararının kesinleşmesi üzerine, dosyanın aktarıldığı Kadastro Mahkemesinin 06.11.2015 tarihli ve 2014/8 Esas, 2015/17 Karar ... kararıyla; müdahil davacı ... 'ın davasının kısmen kabulüne kısmen reddine, ... 102 ada 70 parsel ... taşınmazın tespit gibi tesciline, ... Köyünde bulunan ... ve 104 ada 1 parsele yönelik davasının kabulüne, taşınmazların müdahil davacı ... ve ... oğlu ... ... adına tespit ve tesciline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalılar Hazine, Orman İdaresi ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmiştir

2. Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 21.12.2017 tarihli ve 2017/10312 Esas, 2017/10961 Karar ... onama ve bozma ilamında; ... Köyü 176 ada 119, 138, 197 ve 171 ada 9 ve 104 ada 1 parsellere yönelik hükmün onanmasına, 176 ada 218 ve 260 parsel ... taşınmazlara ilişkin temyiz itirazları bakımından ise; dosyadaki taşınmaza ilişkin fotoğraflarla bilirkişi rapor içeriklerinin örtüşmediğini, dere olduğu halde jeolog bilirkişi incelemesi yapılmadığı gerekçesi ile yeniden inceleme ve keşif yapılması gereğine değinilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazlar açısından müdahil yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluştuğu açıklanarak müdahil davacı ...’ın ... köyünde bulunan 176 ada 218 parsel ve 176 ada 260 parsel ... taşınmazlar yönünden davasının kabulü ile taşınmazların müdahil davacı ... ve ... oğlu ... adına tespit ve tesciline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalılar Hazine ve Orman İdaresi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... idaresi temyiz dilekçesinde; taşınmazlar üzerindeki orman örtüsünün dışardan müdahale ile kaldırıldığını, ormanlarda sürdürülen zilyetliğe değer verilemeyeceğini, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.

2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazların Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan olduğunu eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) 14, 17 nci maddeleri, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 1 inci maddesi.

3. Değerlendirme

İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmişse de eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulmuştur. Şöyle ki; hükme esas alınan bilirkişi raporlarında 1954 ve 1971 tarihli hava fotoğrafları ile bu fotoğraflardan üretilen memleket haritaları incelenmiş ve taşınmazların memleket haritasında kısmen açıklık kısmen yeşil renkte olduğunu, memleket haritasında yeşil rengin nedeninin taşınmazın çayırlık vasfından kaynaklandığı belirtilmişse de; memleket haritalarının üretimine esas hava fotoğrafları incelenirken taşınmaza komşu olan orman ve orman dışı alanlar ile kıyaslama yapılmamış, taşınmazlar orman vasfında olmasa dahi zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi açısından taşınmazlarda tasarruf sınırı bulunup bulunmadığı imar-ihya edilmiş yerlerden olup olmadığı hususlarında açıklama yapılmamış,davanın açıldığı 1981 yılı itibari ile zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında tereddüt oluşmuştur.

O halde İlk Derece Mahkemesince dava konusu taşınmazlar komşu olan taşınmazların kadastro tutanakları, tapu kayıtları, davalı ise dava dosyaları, varsa tespitlerine esas alınan belgeler ve dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait memleket haritası ve hava fotoğrafları dosya içerisine alındıktan sonra, daha önce keşfe katılmamış fen, orman, ziraat ve jeodezi bilirkişileri eşliğinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte getirtilen belgeler çekişmeli taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116 ... Orman Kanunu (3116 ... Kanun), 4785 ... Orman Kanununa Bazı Hükümler Eklenmesine Ve Bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (4785 ... Kanun) ve 5658 ... Orman Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine Ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun (5658 ... Kanun) karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmazlar, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazların gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazların niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazların hava fotoğraflarındaki nitelikleri konusunda değerlendirme yapılırken komşu orman ve orman dışı parsellerle kıyaslama yapılmalı, taşınmazların üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile taşınmazın imar-ihyaya konu olup olmadığını, olmuş ise imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığını ve imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığını, taşınmazın ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığını belirten müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalıdır.

Ayrıca keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazların öncesinin ne olduğu, kim veya kimler tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediği ve edilmiş ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanmalı; dava konusu taşınmazları sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalı; ziraat bilirkişisinden taşınmazın evveliyatını, toprak yapısını, niteliğini ve zilyetlikle mülk edinilebilecek yerlerden olup olmadığını, komşu parsellerle bütünlük oluşturup oluşturmadığını açıklayan, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise, keşfi takibe ve denetlemeye olanak verir rapor ve kroki alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli 3402 ... Kanun'un 14 üncü maddesi uyarınca adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği Tapu Müdürlüğü ve ilgili Kadastro Müdürlüğü ile Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden sorulup, aynı Kanun'un 03.07.2005 tarihli ve 5403 ... Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu (5403 ... Kanun) ile değiştirilen 14/2 nci maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanun'un getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır. İlk Derece Mahkemesince bu hususlar gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, hükmün açıklanan sebeplerle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı Hazine ve Orman İdaresi vekillerinin kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 ... Kanun'un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

21.11.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

...