Joazaf I (patriarcha Moskwy)

Joazaf I (zm. 28 listopada 1640 w Moskwie) – czwarty (de facto piąty) patriarcha moskiewski i całej Rusi, sprawujący urząd w latach 1634–1640.
Pochodził z rodziny szlacheckiej. Między 1597 a 1603 złożył wieczyste śluby mnisze w monasterze Przemienienia Pańskiego na Wyspach Sołowieckich. W 1603 wyjechał z Sołowek razem z ihumenem Izydorem, mianowanym metropolitą nowogrodzkim i przez osiemnaście lat służył w eparchii nowogrodzkiej. W latach 1621–1627 był przełożonym Monasteru Pskowsko-Pieczerskiego, zaś od 1627 do 1634 – arcybiskupem pskowskim i wielkołuckim.
Do objęcia godności patriarchy rekomendował go przed śmiercią patriarcha Filaret, ojciec cara Michała Romanowa, który nie życzył sobie, by jego następca podobnie jak on sam ingerował w rządy syna. Zasugerował zatem wybór Joazafa, wiedząc, że jest on wzorowym mnichem i ascetą, lecz nie wykazuje żadnych zainteresowań politycznych. Formalnie wybór Joazafa w 1634 odbył się z zachowaniem tradycyjnych procedur – sobór biskupów wskazał trzech kandydatów do objęcia najwyższego urzędu w Kościele, zaś car wytypował z nich właśnie arcybiskupa pskowskiego.
Joazaf nie ingerował w bieżące sprawy polityki państwowej i odmawiał nawet udzielania carowi rad w tym zakresie, gdy ten tradycyjnie o nie prosił, przez co pozycja patriarchatu w państwie obniżyła się. Skupił się natomiast na działaniach na rzecz odnowy moralnej społeczeństwa. Dążył do skutecznego wdrożenia w życie postanowień Soboru Stu Rozdziałów w zakresie uporządkowania nabożeństw, zwalczał obyczaj równoczesnego wykonywania kilku fragmentów nabożeństwa w tym samym czasie oraz fałszywych jurodiwych. Jego starania nie przyniosły jednak spodziewanych efektów. Patriarcha kontynuował ponadto zainicjowany przez patriarchę Filareta przegląd ksiąg liturgicznych pod kątem poprawności zawartych w nich modlitw i usunięcia błędów powstałych w toku ręcznego kopiowania tekstów.
Joazaf sprawował urząd przez sześć lat, do śmierci w 1640. Został pochowany w soborze Zaśnięcia Matki Bożej na Kremlu moskiewskim.

context: Arcybiskup Joazaf został wybrany na patriarchę moskiewskiego i całej Rusi dzięki rekomendacji swojego poprzednika – patriarchy Filareta. Zdaniem Andrzeja Andrusiewicza Filaret wskazał Joazafa, gdyż znał go jako człowieka całkowicie uległego i słabego charakterem, który w odróżnieniu od niego samego nie będzie miał ambicji do wpływania na politykę państwa w sferach niezwiązanych z Kościołem. Tym samym car Michał Romanow, rodzony syn patriarchy zyskałby faktyczną władzę absolutną w Rosji. Również sam Michał Romanow nie życzył sobie, by po śmierci Filareta nowy patriarcha odgrywał w państwie porównywalną z nim rolę. W. Pietruszko twierdzi, że mając na uwadze opisywany wyżej problem Filaret kierował się również swoją pozytywną opinią o Joazafie jako o człowieku rozumnym i pobożnym. Sam wybór Joazafa odbył się w tradycyjny sposób. Sobór biskupów Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego (znając wcześniej wolę Michała Romanowa) wskazał trzech kandydatów, z których car wybrał przyszłego patriarchę. Obok arcybiskupa pskowskiego byli to arcybiskup wołogodzki Warłaam i arcybiskup rostowski Warłaam. Intronizacja nowego zwierzchnika Cerkwi Rosyjskiej odbyła się, również w zgodzie z tradycją, w soborze Zaśnięcia Matki Bożej na Kremlu moskiewskim 6 lutego 1634.
qas: question: Z czyjego polecenia Joazaf został patriarchą moskiewskim?
answers: text: swojego poprzednika – patriarchy Filareta
answer_end: 135
generative_answer: swojego poprzednika – patriarchy Filareta

question: Z jakiego powodu, według Andrusiewicza, Filaret wybrał Joazafa na swojego następcę?
answers: text: gdyż znał go jako człowieka całkowicie uległego i słabego charakterem, który w odróżnieniu od niego samego nie będzie miał ambicji do wpływania na politykę państwa w sferach niezwiązanych z Kościołem
answer_end: 392
generative_answer: gdyż znał go jako człowieka całkowicie uległego i słabego charakterem, który w odróżnieniu od niego samego nie będzie miał ambicji do wpływania na politykę państwa w sferach niezwiązanych z Kościołem

question: Czego nie życzył sobie car?
answers: text: by po śmierci Filareta nowy patriarcha odgrywał w państwie porównywalną z nim rolę
answer_end: 619
generative_answer: by po śmierci Filareta nowy patriarcha odgrywał w państwie porównywalną z nim rolę

question: W jakim miejscu odbyła się intronizacja?
answers: text: w soborze Zaśnięcia Matki Bożej na Kremlu moskiewskim
answer_end: 1245
generative_answer: w soborze Zaśnięcia Matki Bożej na Kremlu moskiewskim

question: Czy sobór biskupów wiedział, jaka jest wola cara?
answers: text: Sobór biskupów Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego (znając wcześniej wolę Michała Romanowa)
answer_end: 928
generative_answer: tak

context: Wieczyste śluby mnisze złożył między w monasterze Przemienienia Pańskiego na Wyspach Sołowieckich, w okresie sprawowania obowiązków jego przełożonego przez ihumena Izydora, tj. między 1597 a 1603. Będąc mnichem Monasteru Sołowieckiego Joazaf musiał być świadkiem przeniesienia na jego teren relikwii metropolity moskiewskiego Filipa II, najprawdopodobniej kanonizowanego w okresie sprawowania przez niego urzędu patriarchy. Joazaf do końca życia czuł się związany z Monasterem Sołowieckim. Jego osobistym spowiednikiem był hieromnich Serapion z tegoż klasztoru, ponadto duchowny regularnie przesyłał do monasteru dary pieniężne lub rzeczowe (szaty duchowne, księgi).
qas: question: Kto był jego przełożonym, gdy składał śluby mnisze?
answers: text: ihumena Izydora
answer_end: 171
generative_answer: ihumen Izydor

question: Którego metropolitę moskiewskiego uczynił świętym?
plausible_answers: text: Filipa II
answer_end: 335
generative_answer: Filipa II

question: Jak w późniejszym okresie wspierał Monaster Sołowiecki?
answers: text: regularnie przesyłał do monasteru dary pieniężne lub rzeczowe (szaty duchowne, księgi)
answer_end: 665
generative_answer: regularnie przesyłał dary pieniężne lub rzeczowe (szaty duchowne, księgi)

question: Gdzie aktualnie znajduje się relikwia Filipa II?
plausible_answers: text: w monasterze Przemienienia Pańskiego na Wyspach Sołowieckich
answer_end: 97
generative_answer: w monasterze Przemienienia Pańskiego na Wyspach Sołowieckich