Vincent van Gogh

Vincent Willem van Gogh, wym. [ˈvɪnsɛnt vaŋˈɣɔx] (ur. 30 marca 1853, zm. 29 lipca 1890) – holenderski malarz postimpresjonistyczny, którego twórczość dzięki żywej kolorystyce i emocjonalnemu oddziaływaniu wywarła dalekosiężny wpływ na sztukę XX w. Artysta cierpiał na napady lękowe i narastające ataki spowodowane zaburzeniami psychicznymi. Zmarł w wieku 37 lat jako twórca nieznany szerszemu ogółowi, w wyniku postrzału z broni palnej – prawdopodobnie samobójczego.
Mało doceniany za życia, van Gogh zyskał sławę po śmierci. Dziś jest powszechnie uważany za jednego z największych malarzy w historii, artystę, którego twórczość stanowi istotne źródło sztuki współczesnej. Van Gogh zaczął malować na kilka lat przed ukończeniem 30. roku życia, a najbardziej znane dzieła stworzył w ciągu dwóch ostatnich lat. Jest autorem ponad 2000 dzieł, w tym: 870 obrazów, 150 akwarel i ponad 1000 rysunków i 133 szkiców listowych. Dziś jego liczne autoportrety, pejzaże, portrety i słoneczniki należą do najbardziej rozpoznawalnych i najdroższych dzieł sztuki.
Lata wczesnej młodości van Gogh spędził, pracując w Goupil & Cie, firmie handlującej dziełami sztuki, i podróżując między Hagą, Londynem a Paryżem. Po powrocie do Anglii otrzymał posadę nauczyciela. Jego wczesnym pragnieniem zawodowym było zostanie pastorem. Od 1879 pracował jako misjonarz w górniczym zagłębiu w Belgii. W tym czasie rozpoczął sporządzanie szkiców ludzi z lokalnej społeczności. W 1885 namalował pierwsze wielkie dzieło: Jedzący kartofle. Jego paleta w tamtym czasie składała się przeważnie z mrocznych, ziemistych odcieni i nie wykazywała ani odrobiny żywej kolorystyki, która charakteryzowała jego późniejsze prace. W marcu 1886 van Gogh przeniósł się do Paryża i odkrył francuskich impresjonistów. Później wyjechał na południe Francji i poddał się czarowi silnego światła słonecznego, które tam znalazł. Jego prace stały się jaśniejsze kolorystycznie, a on sam wypracował rozpoznawalny styl, który w pełni rozwinął podczas pobytu w Arles w 1888.
Rozmiar wpływu, jaki choroba umysłowa van Gogha wywarła na jego twórczość, stał się przedmiotem spekulacji po jego śmierci. Pomimo szeroko rozpowszechnionej tendencji do romantyzowania złego stanu jego zdrowia, współcześni krytycy widzą w nim artystę głęboko sfrustrowanego bezczynnością i chaosem myślowym wywołanym atakami choroby. Według krytyka sztuki Roberta Hughesa późne prace van Gogha ukazują go jako artystę w pełni zdolności twórczych i całkowicie panującego nad sobą.

context: Do ugruntowania pozycji Vincenta van Gogha w świecie sztuki przyczyniła się powołana w 1962 z inicjatywy państwa holenderskiego fundacja jego imienia, Vincent van Gogh Foundation. Przejęła ona rodzinną spuściznę artysty, pozostającą od 1925 w rękach jego bratanka, Vincenta Willema van Gogha (1890–1978), a przedtem (1891–1925) w posiadaniu jego matki, Johanny van Gogh-Bonger, która z kolei przejęła ją po zmarłym mężu Theo. Kolekcja ta stanowi obecnie podstawę zbiorów Muzeum Vincenta van Gogha jako tzw. stałe wypożyczenie (od 1973). Muzeum imienia artysty ma największą na świecie kolekcję jego prac: ok. 200 obrazów, 400 rysunków i 700 listów, jak również jego własną kolekcję japońskich drzeworytów.
qas: question: Kto przyczynił się do powstania fundacji jego imienia?
answers: text: państwa holenderskiego
answer_end: 127
generative_answer: państwo holenderskie

question: Dzięki jakiej instytucji pozycja van Gogha w środowisku artystycznym umocniła się?
answers: text: Vincent van Gogh Foundation
answer_end: 178
generative_answer: Vincent van Gogh Foundation

question: Jak nazywała się jego matka?
answers: text: Johanny van Gogh-Bonger
answer_end: 376
generative_answer: Johanna van Gogh-Bonger

question: Gdzie aktualnie można podziwiać kolekcję stanowiącą rodzinną spuściznę tego artysty?
answers: text: Muzeum Vincenta van Gogha
answer_end: 496
generative_answer: w Muzeum Vincenta van Gogha

question: Ile obrazów i rysunków znajdujących się w Muzeum Vincenta van Gogha stanowi rodzinną spuściznę tego artysty?
plausible_answers: text: 200 obrazów, 400 rysunków
answer_end: 634
generative_answer: 200 obrazów, 400 rysunków