Albania

Albania, Republika Albanii (alb. Shqipëria, Republika e Shqipërise) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach. Albania na zachodzie ma dostęp do Morza Adriatyckiego, a na południowym zachodzie do Morza Jońskiego.
Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km. Graniczy z: Grecją (282 km), Czarnogórą (173 km), Macedonią Północną (151 km) oraz Serbią/Kosowem (114 km).
Jest członkiem ONZ, NATO, OBWE, Rady Europy, WTO oraz jednym z założycieli Unii na rzecz Regionu Morza Śródziemnego. Od 2014 roku Albania ma status kandydata do Unii Europejskiej.
Albania ma system parlamentarny. Stolicą kraju jest Tirana, jest to również finansowe centrum kraju. Reformy wolnego rynku otworzyły kraj na inwestycje zagraniczne, zwłaszcza w rozwój energetyki i infrastruktury transportowej.

context: W 1992 roku komuniści utracili władzę na skutek wyborczego sukcesu Demokratycznej Partii Albanii. W 1994 roku doszło do ataku na Peshkopii dokonanego przez greckich separatystów skupionych we Froncie Wyzwolenia Północnego Epiru. Wybory parlamentarne z maja 1996 zmarginalizowały postkomunistyczną Socjalistyczną Partii Albanii, gdyż zwycięstwo odniosła Partia Demokratyczna, która w parlamencie uzyskała 122 mandaty na 140 miejsc. Opozycja, jak i międzynarodowi obserwatorzy ogłosili jednak liczne nieprawidłowości podczas wyborów. W wyniku krachu ekonomicznego z 1997 roku oraz będącej jego skutkiem antyrządowej rebelii, która pochłonęła ponad tysiąc ofiar śmiertelnych, do władzy w wyniku przedterminowych wyborów doszła postkomunistyczna opozycja. Znaczenie Albanii na arenie międzynarodowej wzrosło, gdy kraj ten służył jako jedna z najważniejszych baz operacyjnych NATO podczas operacji w Kosowie w 1999. Po ośmiu latach sprawowania władzy Socjalistyczna Partia Albanii utraciła władzę, a w 2005 roku po wyborach parlamentarnych władzę przejęła koalicja partii opozycyjnych, na czele z Partią Demokratyczną. W wyborach parlamentarnych w 2013 roku zwyciężył Sojusz na rzecz Europejskiej Albanii, z Socjalistyczną Partią Albanii na czele. 1 kwietnia 2009 Albania dołączyła do państw członkowskich NATO. Jest kandydatem do Unii Europejskiej, do której akcesję popiera 96% obywateli.
qas: question: Do którego roku w XX wieku w Albanii rządzili komuniści?
answers: text: 1992
answer_end: 6
generative_answer: 1992

question: Kto zaatakował Peshkopię? 
answers: text: greckich separatystów
answer_end: 177
generative_answer: greccy separatyści

question: Jaka partia wygrała w wyborach parlamentarnych w Albanii w 1996 roku? 
answers: text: Partia Demokratyczna
answer_end: 373
generative_answer: Partia Demokratyczna

question: Ile jest miejsc w parlamencie Albanii? 
answers: text: 140
answer_end: 422
generative_answer: 140

question: Czy Albania należy do NATO?
answers: text: 1 kwietnia 2009 Albania dołączyła do państw członkowskich NATO
answer_end: 1305
generative_answer: tak

context: Od śmierci Józefa Stalina narastał konflikt między Albańską Partią Pracy a Komunistyczną Partią Związku Radzieckiego. Spór przybrał na sile po referacie Nikity Chruszczowa w 1956 roku. Albania na skutek pogorszenia relacji z blokiem wschodnim skłaniała się ku współpracy z Chinami, które znacznie zwiększyły pomoc gospodarczą. Członków rządzącej partii, którzy opowiedzieli się za dalszym członkostwem w bloku wschodnim, wydalono z partii lub osadzono w więzieniach. Wycofanie się Albanii z prac bloku wschodniego poskutkowało tym, że ZSRR przestał udzielać Albanii wsparcia gospodarczego. W grudniu 1961 Albania zerwała stosunki dyplomatyczne z ZSRR, a w 1962 roku zaprzestała prac w składzie Układu Warszawskiego, z którego wystąpiła we wrześniu 1968 roku. W 1967 władze zakazały wszelkich praktyk religijnych.
qas: question: Konflikt między jakimi dwoma ugrupowaniami politycznymi robił się coraz poważniejszy, od kiedy Józef Stalin odszedł z tego świata?
answers: text: Albańską Partią Pracy a Komunistyczną Partią Związku Radzieckiego
answer_end: 116
generative_answer: Albańską Partią Pracy a Komunistyczną Partią Związku Radzieckiego

question: Z jakiego powodu Albania była skłonna do kooperacji z Chinami?
answers: text: na skutek pogorszenia relacji z blokiem wschodnim
answer_end: 242
generative_answer: na skutek pogorszenia relacji z blokiem wschodnim

question: Co zrobiono z osobami należącymi do rządzącej partii, które uważały, że Albania powinna nadal pozostawać w dobrych stosunkach z blokiem wschodnim?
answers: text: wydalono z partii lub osadzono w więzieniach
answer_end: 465
generative_answer: wydalono z partii lub osadzono w więzieniach

question: Jak zareagował Związek Radziecki na wieść o wycofaniu się Albanii ze współpracy z państwami bloku wschodniego?
answers: text: przestał udzielać Albanii wsparcia gospodarczego
answer_end: 588
generative_answer: przestał udzielać Albanii wsparcia gospodarczego

question: Kiedy ZSRR przestał być członkiem Układu Warszawskiego?
plausible_answers: text: we wrześniu 1968 roku
answer_end: 757
generative_answer: we wrześniu 1968 roku