Taras Szewczenko

Taras Hryhorowycz Szewczenko (ukr. Тарас Григорович Шевченко, wym. [tɑˈrɑs ʃɛwˈʧɛnkɔ]; ur. 25 lutego?/ 9 marca 1814 we wsi Moryńce w powiecie zwinogródzkim guberni kijowskiej, zm. 26 lutego?/ 10 marca 1861 w Petersburgu) – ukraiński poeta narodowy, etnograf, folklorysta, malarz, przedstawiciel romantyzmu, a także działacz polityczny. Bohater narodowy Ukrainy. Taras Szewczenko jest również przedstawicielem literatury rosyjskiej. Niemal wszystkie jego powieści i większość dramatów zostało napisanych po rosyjsku, podczas gdy utwory poetyckie Szewczenki tworzone były w języku ukraińskim.
Był członkiem Bractwa Cyryla i Metodego oraz akademikiem Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu. W roku 1847 Szewczenko został skazany politycznie za pisanie w języku ukraińskim i promowanie niepodległości Ukrainy.

context: Wskutek donosu przeprowadzono w mieszkaniu poety rewizję, aresztowano go i ponownie zamknięto w koszarach, a po zakończeniu śledztwa przeniesiono do batalionu w twierdzy Nowopietrowskiej, położonej na półwyspie Mangyszłak nad Morzem Kaspijskim, i pozbawiono możności pracy literackiej. W twierdzy tej spędził Szewczenko siedem lat. Codziennie posyłano go na uciążliwą musztrę i do prac fortecznych, kilka razy dziennie przetrząsano kieszenie w poszukiwaniu ołówka i papieru. W tych ciężkich warunkach Szewczenko zbliżył się i serdecznie zaprzyjaźnił z kilkoma Polakami, współtowarzyszami niedoli. Sytuacja poety uległa pewnej poprawie dopiero w 1853, gdy stanowisko komendanta twierdzy objął major Iraklij Uskow, dzięki któremu Szewczenko odzyskał z czasem utraconą możność pisania i rysowania. Tymczasem przyjaciele poety w Petersburgu, wykorzystując pewne złagodzenie sytuacji politycznej po klęsce Rosji w wojnie krymskiej, rozpoczęli starania o przywrócenie mu wolności.
qas: question: Dlaczego autor znalazł się w koszarach?
answers: text: Wskutek donosu
answer_end: 14
generative_answer: Wskutek donosu

question: Dokąd przetransferowano autora po śledztwie?
answers: text: do batalionu w twierdzy Nowopietrowskiej
answer_end: 186
generative_answer: do batalionu w twierdzy Nowopietrowskiej

question: Gdzie zlokalizowana była twierdza Nowopietrowska?
answers: text: na półwyspie Mangyszłak
answer_end: 221
generative_answer: na półwyspie Mangyszłak

question: Ile czasu autor był zamknięty w twierdzy?
answers: text: siedem lat
answer_end: 330
generative_answer: siedem lat

question: W którym roku autor wydostał się na wolność?
plausible_answers: text: w 1853
answer_end: 649
generative_answer: w 1853

context: W Petersburgu zabrał się Szewczenko do pracy zarówno w malarstwie (uprawiał zwłaszcza akwafortę), jak też do poezji. W 1860 otrzymał tytuł członka rzeczywistego rosyjskiej Akademii Sztuk Pięknych. Zbliżył się tam również do rosyjskich rewolucyjnych demokratów, skupiających się wokół Czernyszewskiego i redakcji czasopisma „Sowriemiennik”. Wiosną 1859 zezwolono Szewczence, po długich staraniach, wyjechać na Ukrainę. Odwiedził wówczas Kiryłówkę i Moryńce, był u braci i siostry, którzy pracowali jeszcze jako chłopi pańszczyźniani. Pewien czas spędził na Ukrainie Prawobrzeżnej. Często wtedy spotykał się i rozmawiał z chłopami, co spowodowało donosy, że szerzy bluźniercze teorie i podburza lud. Na skutek tych donosów Szewczenko został aresztowany i osadzony w więzieniu w Czerkasach, skąd przewieziono go do Kijowa. Kijowski generał-gubernator Wasilczikow zwolnił go, zakazał dalszego pobytu na Ukrainie i polecił udać się do Petersburga. Tam zmarł 10 marca 1861 wskutek poważnej choroby, osłabiony długimi latami zesłania.
qas: question: Jakie dwie sztuki rozwijał Szweczenko w Petersburgu?
answers: text: malarstwie (uprawiał zwłaszcza akwafortę), jak też do poezji
answer_end: 115
generative_answer: malarstwo i poezję

question: Kiedy Szewczenko dołączył do Akademii Sztuk Pięknych?
answers: text: 1860
answer_end: 123
generative_answer: 1860

question: W jakim kraju Szewczenko chodził do ASP?
answers: text: rosyjskiej
answer_end: 171
generative_answer: w Rosji

question: Jakie czasopismo najchętniej czytali rosyjscy demokraci?
plausible_answers: text: Sowriemiennik
answer_end: 337
generative_answer: Sowriemiennik

question: Czym zajmowało się rodzeństwo Szewczenki na Ukrainie?
answers: text: pracowali jeszcze jako chłopi pańszczyźniani
answer_end: 531
generative_answer: pracowali jeszcze jako chłopi pańszczyźniani