Dymitriady

Dymitriady – nazwa interwencji zbrojnych części polskiej i litewskiej magnaterii w wewnętrzne sprawy Carstwa Rosyjskiego w czasie wielkiej smuty w latach 1604–1610, w celu osadzenia na tronie moskiewskich pretendentów podających się za syna Iwana Groźnego. Dymitriady były jedną z przyczyn wybuchu wojny polsko-rosyjskiej 1609-1618.

context: Prowadzona była w latach 1607–1608 i związana była z pojawieniem się na kresach Rzeczypospolitej Dymitra Samozwańca II. Zyskał on poparcie wielu byłych rokoszan Zebrzydowskiego, w tym lisowczyków Aleksandra Lisowskiego oraz Jana Piotra Sapiehy. W sierpniu 1607 zebrał 3000 żołnierzy w Starodubie, na czele których wkroczył w granice Rosji. Wojska Dymitra pobiły wojska carskie dowodzone przez brata cara Dymitra Szujskiego w dwudniowej bitwie pod Bołchowem (10–11 maja 1608) i 24 czerwca podeszły pod Moskwę. Rozpoczęły blokadę rosyjskiej stolicy, rozłożywszy obóz w miejscowości Tuszyno (Dymitra Samozwańca II nazywano stąd worem (łotrem,oszustem, uzurpatorem) z Tuszyno- jęz. ros. тушинский вор). 27 lipca posłowie polscy zawarli z Wasylem Szujskim rozejm na 4 lata, w myśl jego postanowień mieli być uwolnieni polscy zakładnicy z 1606. Ci eskortowani do granic polskich, zostali jednak odbici przez wojska Dymitra. Wśród nich była Maryna Mniszchówna, która bez większych oporów uznała za swojego zmarłego męża pierwszy raz na oczy oglądanego Dymitra Samozwańca II. Latem 1608 do obozu w Tuszynie dotarły kilkutysięczne polskie posiłki. Dymitr zgromadził tam ok. 18 000 piechoty i 2 000 jazdy, zasilanej przez kozaków zaporoskich i kozaków dońskich. Jednocześnie od wiosny 1607 operowało już w okolicach Moskwy 10. tysięczne zgrupowanie wojsk polsko-litewskich starosty uświackiego Jana Piotra Sapiehy, który za zgodą Zygmunta III miał czuwać, by rozwój sytuacji w państwie rosyjskim nie obrócił się przeciwko Rzeczypospolitej. W październiku wojska te rozpoczęły oblężenie Ławry Troicko-Siergijewskiej w Siergijew Posad, jednego z najważniejszych ośrodków prawosławia w państwie moskiewskim. Po ponad rocznym oblężeniu wojska polskie zmuszone zostały do zwinięcia oblężenia przez wojska Michaiła Skopina-Szujskiego.
qas: question: Ilu żołnierzy zrekrutował władca w 1607 roku?
answers: text: 3000
answer_end: 272
generative_answer: 3000

question: Kto był dowódcą wojsk carskich podczas starcia pod Bołchowem?
answers: text: brata cara Dymitra Szujskiego
answer_end: 422
generative_answer: brata cara Dymitra Szujskiego

question: Kiedy doszło do starcia pod Bołchowem?
answers: text: 10–11 maja 1608
answer_end: 473
generative_answer: 10–11 maja 1608

question: Kiedy wojska Dymitra wkroczyły do Moskwy?
plausible_answers: text: 24 czerwca
answer_end: 487
generative_answer: 24 czerwca

question: Na jaki okres zostało zawarte porozumienie między posłami a Szujskim?
answers: text: na 4 lata
answer_end: 767
generative_answer: na 4 lata

context: I Dymitriada ruszyła w sierpniu 1604. Nadworne poczty polskich magnatów, wspierane przez rzesze drobnej szlachty, szukającej łatwego zysku wyruszyły w stronę Czernihowszczyzny. Na ich czele stanęli Jerzy Mniszech, Roman Rożyński, Konstanty Wiśniowiecki i Mikołaj Struś. 31 stycznia 1605 wojska Dymitra, uszczuplone odejściem większości posiłkujących go oddziałów polskich zostały rozbite przez wojska carskie w bitwie pod Dobryniczami nieopodal Siewska. 23 kwietnia umarł jednak car Borys Godunow. Ludność rosyjska masowo przechodziła na stronę Dymitra. W zaistniałej sytuacji 28 maja 1605 bojarzy złożyli z tronu nowego cara Fiodora Godunowa, który niewiele później został zamordowany.
qas: question: Co skusiło drobną szlachtę do wzięcia udziału w tej wyprawie?
answers: text: łatwego zysku
answer_end: 138
generative_answer: łatwy zysk

question: Kto przewodził tej wyprawie?
answers: text: Jerzy Mniszech, Roman Rożyński, Konstanty Wiśniowiecki i Mikołaj Struś
answer_end: 268
generative_answer: Jerzy Mniszech, Roman Rożyński, Konstanty Wiśniowiecki i Mikołaj Struś

question: Kto zwyciężył pod Dobryniczami?
answers: text: wojska carskie
answer_end: 408
generative_answer: wojska carskie

question: W jaki sposób umarł Borys Godunow?
plausible_answers: text: został zamordowany
answer_end: 685
generative_answer: został zamordowany

question: Po czyjej stronie stanęła ludność rosyjska po śmierci Fiodora Godunowa?
plausible_answers: text: Dymitra
answer_end: 552
generative_answer: Dymitra