Droga Mleczna

Droga Mleczna – galaktyka spiralna z poprzeczką, w której znajduje się m.in. Układ Słoneczny. Droga Mleczna nazywana jest też po prostu Galaktyką. Zawiera od 100 (według starszych szacunków) do 400 miliardów (według nowszych szacunków) gwiazd. Ma średnicę około 100 000 lat świetlnych i grubość ok. 1000 lat świetlnych.
Na niebie widziana jest jako jasna smuga opasująca niebo (pod warunkiem przebywania obserwatora w miejscu o niewielkim zanieczyszczeniu świetlnym), gdyż oglądamy dysk Galaktyki z jej wnętrza, jako że Układ Słoneczny znajduje się w pobliżu jego płaszczyzny. Droga Mleczna świeci najjaśniej w kierunku centrum, w okolicy gwiazdozbioru Strzelca. Pas Drogi Mlecznej sięga na północy do gwiazdozbioru Kasjopei, a na południu do gwiazdozbioru Krzyża Południa. Odzwierciedla to silne nachylenie płaszczyzny równika galaktycznego do płaszczyzny równika. Płaszczyzna Galaktyki jest także silnie nachylona do płaszczyzny ekliptyki, czyli orbity ziemskiej.
Droga Mleczna porusza się w kosmosie w kierunku Supergromady Lokalnej. Ta zaś przyciągana jest przez Wielki Atraktor, czyli olbrzymie skupisko galaktyk zgrupowanych w gromady i supergromady. Oddziaływanie grawitacyjne między Drogą Mleczną a Wielkim Atraktorem powoduje, że porusza się ona w kierunku jego centrum z prędkością ponad dwóch milionów kilometrów na godzinę.
Pierwotnie termin odnosił się do widocznego na niebie pasa światła utworzonego z gwiazd znajdujących się na równiku galaktycznym. Według mitologii greckiej Droga Mleczna powstała z kropli rozlanego mleka Hery, która odepchnęła Heraklesa, nie chcąc go karmić.

context: Przewiduje się, że za ponad 3 miliardy lat dojdzie do zderzenia Galaktyki Andromedy z Drogą Mleczną. Zderzenie zapewne nie zniszczy Układu Słonecznego, gdyż z uwagi na wielkie odległości pomiędzy gwiazdami prawdopodobieństwo przejścia innej gwiazdy przez Układ Słoneczny lub niedaleko niego jest bardzo małe. Z pewnością natomiast jego ruch wokół centrum Galaktyki zmieni się nieodwracalnie, wraz z postępującymi zmianami w obu zlewających się galaktykach; prawdopodobnie trafi on na dalszą orbitę wokół powstającego jądra nowej galaktyki eliptycznej.
qas: question: Z jaką galaktyką zderzy się Droga Mleczna?
answers: text: Andromedy
answer_end: 83
generative_answer: Andromedy

question: Kiedy nastąpi zderzenie galaktyki Andromedy z Drogą Mleczną?
answers: text: za ponad 3 miliardy lat
answer_end: 42
generative_answer: za ponad 3 miliardy lat

question: Dlaczego zderzenie galaktyk nie spowoduje zniszczenia układu słonecznego?
answers: text: z uwagi na wielkie odległości pomiędzy gwiazdami
answer_end: 205
generative_answer: z uwagi na wielkie odległości pomiędzy gwiazdami

question: Jaki rodzaj galaktyki powstanie po złączeniu się drogi mlecznej z galaktyką andromedy?
answers: text: eliptycznej
answer_end: 550
generative_answer: Eliptyczna

question: Czy Układ słoneczny zmieni swoje położenie na drodze mlecznej?
plausible_answers: text: trafi on na dalszą orbitę wokół powstającego jądra
answer_end: 522
generative_answer: tak

context: Ustalenie liczby ramion w Drodze Mlecznej jest utrudnione z powodu obserwowania jej od wewnątrz oraz przesłonięciu części galaktyki przez pył kosmiczny wokół jądra. Badania struktury prowadzone są za pomocą obserwacji wodoru atomowego oraz tlenku węgla.
Odległość między Ramieniem Oriona a Ramieniem Perseusza (mierzona w pobliżu Słońca) wynosi ok. 6500 lat świetlnych. Ramiona można opisać spiralą logarytmiczną.
Dysk otoczony jest kulistym halo, składającym się ze starych gwiazd oraz z około 200 gromad kulistych. Promień halo może wynosić nawet 300 000 lat świetlnych (jest to odległość większa niż dzieląca nas od satelitów Drogi Mlecznej i ponad 10% odległości do Galaktyki Andromedy).
qas: question: Czy da się jednoznacznie określić liczbę ramion Drogi Mlecznej?
answers: text: Ustalenie liczby ramion w Drodze Mlecznej jest utrudnione
answer_end: 57
generative_answer: nie

question: Dlaczego trudno jest policzyć ramiona Drogi Mlecznej?
answers: text: obserwowania jej od wewnątrz oraz przesłonięciu części galaktyki przez pył kosmiczny wokół jądra
answer_end: 163
generative_answer: obserwowania jej od wewnątrz oraz przesłonięciu części galaktyki przez pył kosmiczny wokół jądra

question: Jak bada się strukturę Drogi Mlecznej?
answers: text: obserwacji wodoru atomowego oraz tlenku węgla
answer_end: 252
generative_answer: obserwacji wodoru atomowego oraz tlenku węgla

question: Ile dokładnie lat świetlnych dzieli Ramię Oriona od Ramienia Perseusza?
plausible_answers: text: 6500
answer_end: 353
generative_answer: 6500

question: Ile dokładnie gromad kulistych otacza dysk?
plausible_answers: text: 200
answer_end: 498
generative_answer: 200