Cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Rogaczach

Cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny – prawosławna cerkiew parafialna w Rogaczach. Należy do dekanatu Kleszczele diecezji warszawsko-bielskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.
Cerkiew prawosławna w Rogaczach z pewnością istniała na początku XVII w. Nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, kiedy miejscowa parafia przystąpiła do Kościoła unickiego, jednak z pewnością nastąpiło to nie później, niż w połowie tegoż stulecia. W XVIII w. z fundacji Jerzego Matuszewicza na miejscu starszej, już bardzo zniszczonej świątyni wzniesiono nową cerkiew unicką. W tym samym stuleciu w Rogaczach pojawił się kult św. Antoniego, którego wizerunek miał w cudowny sposób objawić się na drzewie. Według Grzegorza Sosny początkowo kultem otaczano Antoniego Padewskiego.
W 1839 cerkiew w Rogaczach, na mocy postanowień synodu połockiego, została administracyjnie włączona do Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Świątynia stała się po tej dacie ośrodkiem kultu św. Antoniego Pieczerskiego. W 1872 budynek został całkowicie zniszczony wskutek pożaru. Na miejsce spalonej cerkwi przeniesiona została świątynia odkupiona od parafii w Dubinach. W 1940 w świątyni w Rogaczach urządzony został drugi ołtarz pod wezwaniem św. Antoniego Pieczerskiego. Cztery lata później obiekt poważnie ucierpiał na skutek ostrzału artyleryjskiego. Po wojnie budowla była kilkakrotnie odnawiana. Gruntowny remont przeszła na początku XXI w.
Cerkiew położona jest we wschodniej części wsi, u zbiegu dróg prowadzących do Miedwieżyków i Mikulicz.

context: W niepodległej Polsce cerkiew w Rogaczach początkowo została zarejestrowana jako parafialna (w 1918), następnie jednak status ten został jej odebrany. Do 1929 była jedynie filią parafii św. Barbary w Milejczycach. W latach 30. XX wieku w dokonano remontów dachu i podłogi świątyni oraz otaczającego ją parkanu. W 1940 w cerkwi urządzony został drugi ołtarz pod wezwaniem św. Antoniego Pieczerskiego, ufundowany przez parafianina, który pragnął w ten sposób podziękować za uzdrowienie z padaczki. 23 lipca 1944 świątynia poważnie ucierpiała na skutek ostrzału artyleryjskiego. Kilka pocisków trafiło wówczas w budynek cerkwi, w której trwały uroczystości ku czci św. Antoniego; jedna osoba zginęła. W pierwszych latach po II wojnie światowej niemal 1/3 parafian wyjechała do Związku Radzieckiego.
qas: question: Czy Cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny utrzymała status świątyni parafialnej?
answers: text: W niepodległej Polsce cerkiew w Rogaczach początkowo została zarejestrowana jako parafialna (w 1918), następnie jednak status ten został jej odebrany
answer_end: 149
generative_answer: nie

question: Jaki status posiadała ta cerkiew do 1929 roku?
answers: text: filią parafii św. Barbary w Milejczycach
answer_end: 212
generative_answer: filii parafii św. Barbary w Milejczycach

question: Jakie prace renowacyjne zostały przeprowadzone w latach trzydziestych?
answers: text: dokonano remontów dachu i podłogi świątyni oraz otaczającego ją parkanu
answer_end: 309
generative_answer: dokonano remontów dachu i podłogi świątyni oraz otaczającego ją parkanu

question: Dlaczego jeden z parafian opłacił budowę ołtarza, który powstał w 1940 roku?
answers: text: pragnął w ten sposób podziękować za uzdrowienie z padaczki
answer_end: 494
generative_answer: pragnął w ten sposób podziękować za uzdrowienie z padaczki

question: W jaki sposób w 1944 roku doszło do całkowitego zniszczenia tej cerkwi?
plausible_answers: text: na skutek ostrzału artyleryjskiego
answer_end: 574
generative_answer: na skutek ostrzału artyleryjskiego