Wiek zgody

Wiek zgody, wiek przyzwolenia – ustalony prawnie minimalny wiek, od którego dana osoba jest uznana za zdolną do wyrażenia ważnej prawnie zgody na czynności seksualne z inną osobą. W związku z tym osoba dorosła, która angażuje się w czynności seksualne z osobą młodszą niż wiek przyzwolenia, nie może utrzymywać, że taka czynność seksualna miała miejsce za obopólną zgodą. Czynność seksualna tego rodzaju może być uznana za wykorzystywanie seksualne dzieci czy też tzw. zgwałcenie ustawowe(ang.). Osobę poniżej minimalnego wieku uznaje się za ofiarę, a jej partnera seksualnego za winnego, chyba że oboje są małoletni. Ustanowienie wieku przyzwolenia ma na celu ochronę osoby małoletniej przed zagrożeniami o charakterze seksualnym.
Określenie to jako takie rzadko pojawia się w samych aktach prawnych. Z reguły przepisy ustanawiają raczej wiek, poniżej którego udział w czynnościach seksualnych z tą osobą jest nielegalny. Niekiedy jest on używany także w innych znaczeniach, na przykład jako wiek, w którym osoba staje się kompetentna do wyrażenia zgody na zawarcie małżeństwa(ang.), jednak powyższe znaczenie jest tym bardziej powszechnym. Nie należy go mylić z innymi przepisami dotyczącymi minimalnego wieku, w tym wieku pełnoletności, wieku odpowiedzialności karnej, wieku uprawniającego do głosowania, wieku pozwalającego na picie alkoholu i wieku uprawniającego do kierowania pojazdami.

context: W niektórych systemach prawnych istnieją przepisy wyraźnie zezwalające na czynności seksualne z nieletnimi poniżej wieku przyzwolenia, jeżeli ich partner jest w zbliżonym wieku do nich. Na przykład w Kanadzie wiek przyzwolenia wynosi 16 lat, ale istnieją dwa wyjątki od tej zasady: seks z nieletnimi w wieku 14–15 lat jest dozwolony, jeśli partner jest mniej niż pięć lat starszy, oraz seks z nieletnimi w wieku 12–13 lat, jeśli partner jest mniej niż dwa lata starszy. W innych krajach postanowiono, że czynności seksualne z nieletnimi nie będą karane, jeżeli partnerzy są w podobnym wieku i poziomie rozwoju: na przykład, wiek przyzwolenia w Finlandii wynosi 16 lat, ale prawo stanowi, że czyn nie będzie karany, jeżeli „nie ma dużej różnicy w wieku lub dojrzałości psychicznej i fizycznej osób zaangażowanych”.
qas: question: Jakie okoliczności pozwalają w Kanadzie na ominięcie wieku przyzwolenia?
answers: text: seks z nieletnimi w wieku 14–15 lat jest dozwolony, jeśli partner jest mniej niż pięć lat starszy, oraz seks z nieletnimi w wieku 12–13 lat, jeśli partner jest mniej niż dwa lata starszy
answer_end: 468
generative_answer: seks z nieletnimi w wieku 14–15 lat jest dozwolony, jeśli partner jest mniej niż pięć lat starszy, oraz seks z nieletnimi w wieku 12–13 lat, jeśli partner jest mniej niż dwa lata starszy

question: W jakiej sytuacji można uprawiać seks z osobą poniżej szesnastego roku życia w Finlandii?
answers: text: jeżeli „nie ma dużej różnicy w wieku lub dojrzałości psychicznej i fizycznej osób zaangażowanych”
answer_end: 812
generative_answer: jeżeli „nie ma dużej różnicy w wieku lub dojrzałości psychicznej i fizycznej osób zaangażowanych”

question: Czy wszystkie systemy prawne jednogłośnie zabraniają seksu z osobami poniżej wieku przyzwolenia, niezależnie od okoliczności?
answers: text: W niektórych systemach prawnych istnieją przepisy wyraźnie zezwalające na czynności seksualne z nieletnimi poniżej wieku przyzwolenia, jeżeli ich partner jest w zbliżonym wieku do nich
answer_end: 184
generative_answer: nie

question: Jaki wiek przyzwolenia figuruje w kanadyjskim systemie prawnym?
answers: text: 16 lat
answer_end: 240
generative_answer: 16 lat

question: W jakim kraju można dokonywać czynności seksualnych z osobami poniżej dwunastego roku życia, jeżeli jest się w tym samym wieku?
plausible_answers: text: Kanadzie
answer_end: 208
generative_answer: Kanadzie