Fabryka Obrabiarek do Drewna

Fabryka Obrabiarek do Drewna sp. z o.o. – jedno z najstarszych, czynnych bydgoskich przedsiębiorstw, produkujące od 1865 roku maszyny i urządzenia do obróbki i przerobu drewna, a obecnie również kompletne linie technologiczne dla przemysłu drzewnego. Jest najstarszym w Polsce przedsiębiorstwem w swojej branży.

context: W roku 1887 Carl Blumwe zmarł, a fabrykę przejął jego syn. W tym samym roku została ona przez niego powiększona o nowe parcele przy ul. Nakielskiej, na których wybudował warsztaty i hale fabryczne, wyposażone w oświetlenie elektryczne i nowoczesne urządzenia transmisyjne. W 1894 roku było zatrudnionych blisko 300 pracowników, zaś około 1900 roku – 350. Fabryka specjalizowała się wówczas w produkcji patentowanych osi wagonowych oraz maszyn do obróbki drewna, które sprzedawano w Rzeszy Niemieckiej oraz Cesarstwie Rosyjskim.
qas: question: Jakie unowocześnienia posiadała fabryka przejęta przez syna zmarłego właściciela?
answers: text: oświetlenie elektryczne i nowoczesne urządzenia transmisyjne
answer_end: 271
generative_answer: oświetlenie elektryczne i nowoczesne urządzenia transmisyjne

question: W czym specjalizowała się fabryka?
answers: text: w produkcji patentowanych osi wagonowych oraz maszyn do obróbki drewna
answer_end: 460
generative_answer: w produkcji patentowanych osi wagonowych oraz maszyn do obróbki drewna

question: Na jakich terenach były sprzedawane produkty wytworzone w fabryce?
answers: text: w Rzeszy Niemieckiej oraz Cesarstwie Rosyjskim
answer_end: 526
generative_answer: w Rzeszy Niemieckiej oraz Cesarstwie Rosyjskim

question: Czy właściciele fabryki byli spokrewnieni?
answers: text: fabrykę przejął jego syn
answer_end: 57
generative_answer: tak

question: Z jakiego powodu fabryka przeszła kryzys pod koniec lat 80. XIX wieku?
plausible_answers: text: W roku 1887 Carl Blumwe zmarł
answer_end: 29
generative_answer: W roku 1887 Carl Blumwe zmarł

context: Szukając lepszej lokalizacji dla swojego zakładu, Blumwe w 1878 kupił teren z zabudowaniami od wdowy po właścicielu odlewni żelaza – Juliuszu Schmidcie na Wilczaku (obecnie ul. Nakielska 53). Mając do dyspozycji pomieszczenia fabryczne przystosowane do zamierzonej produkcji, zakłady te powiększył i zainstalował nowe maszyny. Wykonywał traki do tartaków oraz maszyny do obróbki drewna. W 1878 włączył do spółki swojego syna Wilhelma i od tego czasu przedsiębiorstwo przyjęło nazwę „Carl Blumwe i Syn” (niem. C. Blumwe & Sohn Eisengiesserei u. Special – Fabrik für Patentwagenachsen und Holzbearbeitungsmaschinen). Według danych z 1886 roku zakład zatrudniał ponad 100 robotników, a produkcję rozszerzono o maszyny parowe o mocy do 300 KM oraz urządzenia transmisyjne.
qas: question: Jakich zmian dokonał w swoich zakładach Blumwe po wykupieniu terenu na Wilczaku?
answers: text: zakłady te powiększył i zainstalował nowe maszyny
answer_end: 325
generative_answer: zakłady te powiększył i zainstalował nowe maszyny

question: Jak zaczęło się nazywać to przedsiębiorstwo w 1878 roku?
answers: text: „Carl Blumwe i Syn” (niem. C. Blumwe & Sohn Eisengiesserei u. Special – Fabrik für Patentwagenachsen und Holzbearbeitungsmaschinen)
answer_end: 613
generative_answer: „Carl Blumwe i Syn” (niem. C. Blumwe & Sohn Eisengiesserei u. Special – Fabrik für Patentwagenachsen und Holzbearbeitungsmaschinen)

question: Jakie urządzenia stały się własnością przedsiębiorstwa „Carl Blumwe i Syn” w 1886 roku?
plausible_answers: text: maszyny parowe o mocy do 300 KM oraz urządzenia transmisyjne
answer_end: 767
generative_answer: maszyny parowe o mocy do 300 KM oraz urządzenia transmisyjne

question: Jakie urządzenia były produkowane na terenie tych zakładów w 1878 roku?
answers: text: traki do tartaków oraz maszyny do obróbki drewna
answer_end: 385
generative_answer: traki do tartaków oraz maszyny do obróbki drewna

question: Na jakim obszarze mieściły się te zakłady od 1878 roku?
answers: text: na Wilczaku (obecnie ul. Nakielska 53)
answer_end: 190
generative_answer: na Wilczaku (obecnie ul. Nakielska 53)