Gary Cooper

Gary Cooper, właśc. Frank James Cooper (ur. 7 maja 1901 w Helena, zm. 13 maja 1961 w Los Angeles) – amerykański aktor filmowy. Wielka gwiazda amerykańskiego kina od zmierzchu filmu niemego po koniec „Złotej Ery Hollywood”. Znany z naturalnej, wiarygodnej i powściągliwej gry aktorskiej. Jego życiorys zawodowy obejmował role w większości głównych gatunków filmowych. Zdolność do odwzorowywania własnej osobowości w filmowych bohaterach sprawiała, że jego gra cechowała się naturalnością. Postacie, których role grał w ciągu całej kariery zawodowej, przedstawiały idealnego amerykańskiego bohatera. Podczas 35 lat pracy wystąpił w 84 filmach w pierwszoplanowych rolach.
Karierę rozpoczął jako statysta i kaskader, niedługo później otrzymując role filmowe. Najpierw dał się poznać jako westernowy bohater kina niemego, w 1929 roku, po premierze jego pierwszego filmu dźwiękowego Wirgińczyk miał już status gwiazdy. Na początku lat 30. poszerzył swój wachlarz wizerunkowy o ostrożniejsze postacie w filmach przygodowych i dramatach, takich jak Pożegnanie z bronią (1932) i Bengali (1935). U szczytu kariery wcielał się w bohatera nowego typu – orędownika zwykłego obywatela, jak w: Panu z milionami (1936), Obywatelu Johnie Doe (1941), Sierżancie Yorku (1941), Dumie Jankesów (1942) i Komu bije dzwon (1943).
W latach powojennych grał postacie dojrzalsze, często pozostające w konflikcie z otoczeniem, jak w filmach The Fountainhead (1949) i W samo południe (1952). W swoich ostatnich filmach grał role niestosujących przemocy, szukających odkupienia bohaterów, jak w Przyjacielskiej perswazji (1956) i w Człowieku z Dzikiego Zachodu (1958).
W 1933 zawarł związek małżeński z Veroniką Balfe, z którą miał jedną córkę. Ich małżeństwo zostało zakłócone trzyletnią separacją spowodowaną romansem aktora z Patricią Neal. Cooper otrzymał Nagrodę Akademii Filmowej dwukrotnie, za role w filmach W samo południe i Sierżant York. W 1961 otrzymał honorowego Oscara za całokształt twórczości. Znajdował się w czołowej dziesiątce najpopularniejszych ludzi filmu przez kolejne 23 lata, będąc również jedną z najlepiej zarabiających gwiazd przez 18 lat. American Film Institute uplasował Coopera na jedenastym miejscu listy 25 najlepszych aktorów amerykańskiej kinematografii.

context: W 1944 pojawił się w przygodowym filmie Historia doktora Wassella, którego akcja toczy się podczas II wojny światowej. Za reżyserię odpowiadał Cecil B. DeMille, z którym Cooper miał okazję współpracować po raz trzeci w swojej karierze. U boku aktora zagrała Laraine Day. W filmie Cooper wciela się w amerykańskiego doktora i misjonarza Corydona M. Wassella, który przedzierając się przez dżunglę Jawy stara się doprowadzić rannych żołnierzy w bezpieczne miejsce. Pomimo nieprzychylnych recenzji krytyków filmowych Historia doktora Wassela była jednym z najbardziej dochodowych filmów roku. Po zakończeniu kontraktów z Goldwyn i Paramount Cooper zdecydował się pozostać niezależnym i wraz z Leo Spitzem, Williamem Goetzem i Nunnallym Johnsonem założyli własną wytwórnię – International Pictures. Debiutancką produkcją studia była komedia Sama Wooda Casanova Brown o mężczyźnie (Gary Cooper), który dowiaduje się o ciąży swojej pierwszej żony w momencie, gdy planuje stanąć na ślubnym kobiercu z inną kobietą. Film otrzymał złe recenzje, na czele z „New York Daily News”, który nazywa go „rozkoszną bzdurą” i Bosleyem Crowtherem z „The New York Times” krytykującym „oczywistą i absurdalną błazenadę” Coopera. Produkcja balansowała na progu rentowności. W 1945 Cooper wystąpił w westernie komediowym własnej produkcji Wtedy zjawił się Jones, w reżyserii Stuarta Heislera i Lorettą Young w jednej z ról pierwszoplanowych. W tej beztroskiej parodii jego poprzedniego heroicznego wizerunku Cooper wciela się w nieudolnego kowboja Melody’ego Jonesa, który omyłkowo jest brany za bezwzględnego mordercę. Publiczność ciepło przyjęła postać Coopera a film był jednym z najbardziej dochodowych w roku – był też dowodem na to, że Cooper wciąż cieszył się dużym zainteresowaniem widowni. Był to również największy sukces kasowy w krótkiej historii wytwórni International Pictures, którą w 1946 kupiło Universal Studios.
qas: question: W jakim okresie rozgrywa się akcja Historii doktora Wassella?
answers: text: podczas II wojny światowej
answer_end: 117
generative_answer: podczas II wojny światowej

question: Ile razy Cooper wystąpił w filmach DeMille'a?
plausible_answers: text: trzeci
answer_end: 216
generative_answer: trzy

question: Jak nazywa się realizacja filmowa z Cooperem z 1944 roku?
answers: text: Historia doktora Wassella
answer_end: 65
generative_answer: Historia doktora Wassella

question: Kogo zagrał Cooper w filmie DeMille'a z 1944 roku?
answers: text: Corydona M. Wassella
answer_end: 356
generative_answer: Corydona M. Wassella

question: W którym roku powstał film Wtedy zjawił się Jones, wyprodukowany przez samego aktora?
answers: text: 1945
answer_end: 1257
generative_answer: w 1945

context: Po zawarciu związku małżeńskiego w 1933 Cooper był wierny swojej żonie do lata 1942, gdy wdał się w romans z Ingrid Bergman podczas produkcji Komu bije dzwon. Ich związek trwał do ukończenia Saratoga Trunk w czerwcu 1943. Po skończeniu pracy nad The Fountainhead w 1948 Cooper zaczął romansować z Patricią Neal, inną gwiazdą tego filmu. Początkowo ich związek był utrzymywany w tajemnicy, do czasu gdy stał się hollywoodzką tajemnicą poliszynela. Żona Coopera stanęła z nim twarzą w twarz domagając się konfrontacji plotek z faktami. Cooper przyznał, że były one prawdziwe. Wyznał również, że zakochał się w Neal i nadal się z nią spotykał. W maju 1951 małżeństwo Coopera było w stanie formalnej separacji, ale on sam nie chciał rozwodu. Po latach Neal twierdziła, że Cooper uderzył ją po tym, jak poszła na randkę z Kirkiem Douglasem, oraz że zajął się wszystkimi formalnościami związanymi z aborcją, gdy zaszła z nim w ciążę. Pod koniec grudnia 1951 Neal zakończyła ich związek. Według plotek, w czasie trzyletniej separacji z żoną Cooper miał romanse z Grace Kelly, Lorraine Chanel i Gisèle Pascal.
qas: question: W którym roku Cooper po raz pierwszy się ożenił?
answers: text: 1933
answer_end: 39
generative_answer: 1933

question: Z kim Cooper wszedł w romans w 1942 roku?
answers: text: Ingrid Bergman
answer_end: 123
generative_answer: Ingrid Bergman

question: Na planie jakiego filmu zrodził się romans między Ingrid Bergman a Cooperem?
answers: text: Komu bije dzwon
answer_end: 157
generative_answer: Komu bije dzwon

question: Po zakończeniu zdjęć do jakiego filmu rozpoczął się romans Coopera z Patricią Neal?
answers: text: The Fountainhead
answer_end: 262
generative_answer: The Fountainhead

question: Z kim z całą pewnością romansował Cooper podczas małżeństwa z Veroniką Balfe?
plausible_answers: text: Grace Kelly, Lorraine Chanel i Gisèle Pascal
answer_end: 1100
generative_answer: Grace Kelly, Lorraine Chanel i Gisèle Pascal