Karol Wielki

Karol I Wielki (łac. Carolus Magnus, fr. Charlemagne, niem. Karl der Große; ur. 2 kwietnia 742 lub 747, zm. 28 stycznia 814 w Akwizgranie) – król Franków i Longobardów, cesarz rzymski od 25 grudnia 800. Wnuk Karola Młota, syn Pepina Krótkiego z dynastii Karolingów i Bertrady z Laon – córki Heriberta, hrabiego Laon. Błogosławiony Kościoła katolickiego.
Stworzył pierwsze europejskie imperium od czasu upadku cesarstwa zachodniorzymskiego (476). Przydomek zawdzięczał nie tylko dokonaniom, ale i posturze – przeprowadzone w 1861 roku pomiary szkieletu władcy sugerowały, że miał on 192 cm wzrostu, jednak przeprowadzone w 2010 badania rentgenowskie i tomograficzne szkieletu wykazały, że w rzeczywistości miał 184 cm (jak na swoje czasy był jednak bardzo wysoki, taki wzrost miało tylko ok. 1% męskiej populacji). Od jego imienia pochodzi w języku polskim słowo król.

context: Karol Wielki, pomimo licznych namów, utrzymywał, że nie chce zostać cesarzem. Wykazywał postawę podobną Oktawianowi Augustowi – chciał pokazać swą skromność. Papież, podczas pobytu w kościele (obchodów Świąt), po prostu nałożył mu na głowę diadem cesarski, złożył hołd, a lud zaczął wiwatować. Panuje mylny pogląd, iż Karol Wielki był nieświadomy, że papież planuje go koronować. W istocie cała ceremonia była zaplanowana dużo wcześniej prawdopodobnie w Akwizgranie. Karol Wielki, chcąc legalnie używać tytułu imperatora, potrzebował fortelu, który by mu to umożliwił – z tego względu, że jedynymi osobami mającymi prawo tytułować się cesarzami rzymskimi byli władcy Bizancjum. Karol Wielki nie dziedziczył tego tytułu jak oni i nie miał do niego formalnego prawa. Z pomocą papieża, pomazańca, najwyższego przedstawiciela Boga, dokonała się koronacja Karola „z woli Boga”. Dzięki temu nikt (poza Bizantyjczykami) nie ośmielał się kwestionować jego tytułu, gdyż był w ówczesnym mniemaniu sankcjonowany przez wolę boską.
qas: question: Kto, podobnie jak Karol Wielki, twierdził, że nie chce zostać cesarzem?
answers: text: Oktawianowi Augustowi
answer_end: 125
generative_answer: Oktawian August

question: Czym cechowało się zachowanie Karola Wielkiego?
answers: text: skromność
answer_end: 156
generative_answer: skromnością

question: Jaki człowiek ustanowił Karola Wielkiego cesarzem?
answers: text: Papież
answer_end: 164
generative_answer: Papież

question: Jaki lud kwestionował ukoronowanie, z woli Boga, Karola Wielkiego na cesarza?
answers: text: Bizantyjczykami
answer_end: 911
generative_answer: Bizantyjczycy

question: W jakim mieście Oktawian August został koronowany na cesarza?
plausible_answers: text: w Akwizgranie
answer_end: 465
generative_answer: w Akwizgranie

context: Karol Wielki urodził się prawdopodobnie w Akwizgranie. Po śmierci syna Karola Młota, Pepina Krótkiego (Małego), w 768 roku władzą we frankijskim królestwie podzielili się – zgodnie z obowiązującym zwyczajem, według którego państwo było dziedziczną własnością rodu panującego (patrymonium) – dwaj synowie zmarłego władcy: Karloman i Karol (imię otrzymał na cześć słynnego dziada). Karol został ogłoszony królem w Noyon 9 października 768. Obaj odebrali przysięgę wierności od możnowładców swojej części królestwa. Stosunki między braćmi były napięte i opierały się na współzawodnictwie, pomimo wysiłków czynionych przez ich matkę Bertradę. Każdy dążył do zajęcia w rodzinie królewskiej pierwszego miejsca. Obaj nadali swemu pierworodnemu synowi królewskie imię Pepin. W następnym roku Karol poprowadził swoją pierwszą wyprawę wojenną, przeciwko zbuntowanym Akwitańczykom pod wodzą księcia Hunolda; Karloman odmówił bratu pomocy.
qas: question: Kto był ojcem Pepina Krótkiego?
answers: text: Karola Młota
answer_end: 83
generative_answer: Karol Młot

question: Czy matka Karola i Karlomana próbowała naprawić ich relację?
answers: text: Stosunki między braćmi były napięte i opierały się na współzawodnictwie, pomimo wysiłków czynionych przez ich matkę Bertradę
answer_end: 637
generative_answer: tak

question: Jaki lud zaatakował Karloman w ramach swojej pierwszej wyprawy wojennej?
plausible_answers: text: Akwitańczykom
answer_end: 869
generative_answer: Akwitańczyków

question: Jak zachował się Karol, gdy Karloman zaatakował Akwitańczyków?
plausible_answers: text: odmówił bratu pomocy
answer_end: 926
generative_answer: odmówił bratu pomocy

question: Czy po tym jak Pepin Krótki umarł jeden z jego synów otrzymała pełnię władzy w królestwie?
answers: text: Po śmierci syna Karola Młota, Pepina Krótkiego (Małego), w 768 roku władzą we frankijskim królestwie podzielili się – zgodnie z obowiązującym zwyczajem, według którego państwo było dziedziczną własnością rodu panującego (patrymonium) – dwaj synowie zmarłego władcy:
answer_end: 320
generative_answer: nie