Order Virtuti Militari

Order Wojenny Virtuti Militari (VM, łac. Męstwu wojskowemu – (cnocie) dzielności żołnierskiej) – najwyższe polskie odznaczenie wojenne, nadawane za wybitne zasługi bojowe. Jest jednym z najstarszych orderów wojennych na świecie. Ustanowiony przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego 22 czerwca 1792 dla uczczenia zwycięstwa w bitwie pod Zieleńcami po rozpoczęciu wojny polsko-rosyjskiej przeciwko interwencji Imperium Rosyjskiego i konfederacji targowickiej, a w obronie Konstytucji 3 maja. Dewiza orderu brzmi: Honor i Ojczyzna.
Order był nadawany w okresie Księstwa Warszawskiego. Po utworzeniu tzw. Królestwa Kongresowego order, zachowując swój statut, otrzymał nazwę Order Wojskowy Polski. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku Sejm Ustawodawczy na mocy Ustawy z dnia 1 sierpnia 1919 roku wskrzesił order, nadając mu nazwę Orderu Wojskowego Virtuti Militari. Obecnie order może być nadawany podczas wojny lub 5 lat po jej zakończeniu przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militari.
Łączna liczba odznaczonych wynosi ponad 26 tysięcy.

context: Po odzyskaniu niepodległości w 1918, Sejm Ustawodawczy Rzeczypospolitej Polskiej na mocy Ustawy z dnia 1 sierpnia 1919 roku o ustanowieniu orderu wojskowego „Virtuti Militari” wskrzesił order ustanowiony w 1792 roku przez króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego, nadając mu nazwę Orderu Wojskowego Virtuti Militari. Zgodnie z ustawą przywrócone zostało dawne znaczenie orderu jako nagrody [...] czynów wybitnego męstwa i odwagi, dokonanych w boju i połączonych z poświęceniem się dla dobra Ojczyzny[...]. Restytuowany order zachował dawny, wprowadzony w okresie Księstwa Warszawskiego, podział na pięć klas oraz ich nazwy. W ustawie określono podstawowe parametry orderu, zasady jego noszenia, kwalifikacje czynów, za które żołnierze mogli otrzymać poszczególne klasy orderu oraz prawa i przywileje odznaczonych.
qas: question: Kto jako pierwszy ustanowił order "Virtuti Militari"?
answers: text: króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego
answer_end: 268
generative_answer: Król Polski Stanisław August Poniatowski

question: Co nagradza ten order?
answers: text: czynów wybitnego męstwa i odwagi, dokonanych w boju i połączonych z poświęceniem się dla dobra Ojczyzny
answer_end: 505
generative_answer: Czyny wybitnego męstwa i odwagi, dokonywane w boju i połączone z poświęceniem się dla dobra Ojczyzny

question: Kiedy wprowadzono, obowiązujący także po I wojnie światowej, podział orderu na pięć klas?
answers: text: w okresie Księstwa Warszawskiego
answer_end: 591
generative_answer: w okresie Księstwa Warszawskiego

question: Czy order ten może być dowolnie noszony przez jego posiadacza?
answers: text: W ustawie określono podstawowe parametry orderu, zasady jego noszenia
answer_end: 699
generative_answer: nie

question: Jaką oficjalną nazwę nadała temu odznaczeniu ustawa z 1919 roku?
answers: text: Orderu Wojskowego Virtuti Militari
answer_end: 321
generative_answer: Order Wojskowy Virtuti Militari

context: 16 października 1992 roku Sejm RP uchwalił Ustawę, na mocy której orderowi nadano ponownie nazwę Order Wojenny Virtuti Militari. Została przywrócona Kapituła Orderu Wojennego Virtuti Militari, a nadawany ma być przez Prezydenta RP. Określono również podobne szczegółowe kryteria nadawania, jak w Ustawie z 25 marca 1933 roku. Dodano również, że order może być nadany tylko w czasie wojny lub nie później niż przez pięć lat od zakończenia wojny. 21 czerwca 1993 roku funkcję kanclerza powołanej Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militari objął płk Stanisław Komornicki.
qas: question: Jak oficjalnie nazwano order 16 października 1992 roku?
answers: text: Order Wojenny Virtuti Militari
answer_end: 127
generative_answer: Order Wojenny Virtuti Militari

question: Kto jest uprawniony do odznaczania tym orderem, zgodnie z ustawą z 1992 roku?
answers: text: Prezydenta RP
answer_end: 230
generative_answer: Prezydent RP

question: W jakim okresie można zostać odznaczonym Orderem Wojennym Virtuti Militari?
answers: text: tylko w czasie wojny lub nie później niż przez pięć lat od zakończenia wojny
answer_end: 443
generative_answer: tylko w czasie wojny lub nie później niż przez pięć lat od zakończenia wojny

question: Kto został kanclerzem Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militari w czerwcu 1993 roku?
answers: text: płk Stanisław Komornicki
answer_end: 567
generative_answer: płk Stanisław Komornicki

question: Jaka jednostka może odwołać się od decyzji prezydenta o nadaniu orderu?
plausible_answers: text: Kapituła Orderu Wojennego Virtuti Militari
answer_end: 191
generative_answer: Kapituła Orderu Wojennego Virtuti Militari