ORP Mazur (1914)

ORP Mazur – polski torpedowiec typu V, a następnie szkolny okręt artyleryjski służący w latach 1922–1939; dawny niemiecki „V 105” z czasów I wojny światowej, jeden z pierwszych okrętów polskiej marynarki wojennej. Okręt został nabyty przez Marynarkę Wojenną z podziału okrętów Kaiserliche Marine po zakończeniu wojny. Służył jako okręt szkolny, na którym szkolili się artylerzyści. Zatopiony 1 września 1939 roku przez niemieckie lotnictwo. Po zakończeniu kampanii wrześniowej został złomowany.

context: Uzbrojenie torpedowca po wejściu do służby składało się z dwóch działek kal. 47 mm oraz z dwóch ckm kal. 7,92 mm. W 1925 roku okręt przezbrojono w dwie armaty na podstawach morskich kal. 75 mm; zamontowano też podwójną wyrzutnię torped kal. 450 mm oraz tory minowe. Podstawowym zadaniem „Mazura” było szkolenie nowych kadr dla marynarki wojennej. W tym celu odbywał rejsy do portów bałtyckich. W 1922 roku odwiedził wraz z innymi torpedowcami Kopenhagę. W lipcu 1925 roku wraz z „Podhalaninem” odbył rejs szkoleniowy z podchorążymi do Kalmaru. W 1927 roku torpedowiec przewiózł z Gdyni do Gdańska trumnę z prochami Juliusza Słowackiego. „Mazur” pełnił rolę okrętu witającego w czasie wizyty 31 lipca 1929 roku na redzie w Gdyni zespół włoskich krążowników szkolnych „Francesco Ferrucio” i „Pisa”. Na początku lipca 1930 roku pełnił wraz z „Wichrem” rolę okrętu eskorty dla statku „SS Polonia”, na pokładzie którego płynął z oficjalną wizytą do Estonii Prezydent Rzeczypospolitej Ignacy Mościcki. W 1931 roku został przebudowany na szkolny okręt artyleryjski, zmieniono mu przy tym uzbrojenie. W tym też roku, podczas szkolenia, torpeda ćwiczebna wystrzelona ze „Ślązaka” trafiła w burtę „Mazura”, wbijając się do połowy i wyrządzając duże szkody. W latach 1935-1937 okręt przeszedł kolejną przebudowę, podczas której usunięto mu tylny komin i tylny maszt oraz dokonano przezbrojenia. Po zakończeniu przebudowy, 1 czerwca 1937 roku, został ponownie wcielony do służby w PMW pod dowództwem kapitana marynarki Mariana Wojcieszka. Pełnił funkcję okrętu Centrum Wyszkolenia Specjalistów Floty.
qas: question: Prochy jakiego wielkiego poety transportował?
answers: text: Juliusza Słowackiego
answer_end: 635
generative_answer: Juliusza Słowackiego

question: Jaki prezydent podróżował na jego pokładzie?
plausible_answers: text: Ignacy Mościcki
answer_end: 994
generative_answer: Ignacy Mościcki

question: Jakie zmiany przeszedł w trakcie remontu w latach 1935-1937?
answers: text: usunięto mu tylny komin i tylny maszt oraz dokonano przezbrojenia
answer_end: 1382
generative_answer: usunięto mu tylny komin i tylny maszt oraz dokonano przezbrojenia

question: Z jakiego powodu podróżował do portów nad Bałtykiem?
answers: text: szkolenie nowych kadr dla marynarki wojennej
answer_end: 345
generative_answer: szkolenia nowych kadr dla marynarki wojennej

question: Jakiego typu jednostką był "Pisa"?
answers: text: krążowników szkolnych
answer_end: 765
generative_answer: krążownikiem szkolnym

context: Podczas służby w Kaiserliche Marine uzbrojenie torpedowca składało się z dwóch pojedynczych dział kal. 88 mm L/30 oraz dwóch pojedynczych wyrzutni torped kal. 450 mm. Po przejęciu okrętu przez PMW pozostała na nim jedna, dziobowa armata 88 mm bez zamka. Wkrótce po wcieleniu uzbrojono go w dwa działa kalibru 47 mm wz. 85 Hotchkiss oraz w dwa ckm-y Maxim wz. 08 kal. 7,92 mm. Dzięki uzyskanej pożyczce francuskiej „Mazur” został przezbrojony w dwa pojedyncze działa Schneider wz. 97 kal. 75 mm na podstawach morskich. Jedno z nich ustawione było na rufie, drugie na dziobie. Ponadto w skład uzbrojenia okrętu wchodziły: jedna podwójna wyrzutnia torpedowa kalibru 450 mm oraz dwa ckm-y Maxim wz. 08 kal. 7,92 mm dla obrony przeciwlotniczej. W 1931 roku okręt został przezbrojony. Na pokładzie zamontowano kolejne dwie armaty 75 mm, zwiększając ich liczbę do czterech. Ponadto zdemontowano wyrzutnie torpedowe. W 1935 roku „Mazur” został przezbrojony po raz drugi. Usunięto rufową armatę 75 mm, a w jej miejsce zainstalowano armatę przeciwlotniczą Vickers wz. 28 kal. 40 mm. Wzmocniono również obronę przeciwlotniczą montując dwa zdwojone najcięższe karabiny maszynowe Hotchkiss wz. 1930 kal. 13,2 mm. Ponadto w skład uzbrojenia wchodziły dwa ckm-y Maxim wz. 08 kalibru 7,92 mm.
qas: question: Jaka broń znajdowała się na pokładzie „Mazur”, kiedy służył w Kaiserliche Marine?
answers: text: dwóch pojedynczych dział kal. 88 mm L/30 oraz dwóch pojedynczych wyrzutni torped kal. 450 mm
answer_end: 165
generative_answer: dwa pojedyncze działa kal. 88 mm L/30 oraz dwie pojedyncze wyrzutnie torped kal. 450 mm

question: Po jakim wydarzeniu jego uzbrojenie składało się tylko z dziobowej armaty 88 mm?
answers: text: przejęciu okrętu przez PMW
answer_end: 196
generative_answer: przejęciu okrętu przez PMW

question: Co pozwoliło na uzbrojenie tego torpedowca w działa Schneider wz. 97 kal. 75 mm?
answers: text: uzyskanej pożyczce francuskiej
answer_end: 413
generative_answer: uzyskana pożyczka francuska

question: W którym roku „Mazura” uzbrojono w wyrzutnię torpedową kalibru 450 mm?
plausible_answers: text: 1931
answer_end: 746
generative_answer: 1931

question: Gdzie na pokładzie „Mazura” zamontowano działa Schneider wz. 97 kal. 75 mm?
answers: text: Jedno z nich ustawione było na rufie, drugie na dziobie
answer_end: 573
generative_answer: Jedno z nich ustawione było na rufie, drugie na dziobie