Rozpad ZSRR

Rozpad ZSRR – proces rozpadu Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (ówcześnie największego państwa świata) zapoczątkowany ogłoszeniem suwerenności przez Estońską SRR 16 listopada 1988 i zakończony deklaracją o samorozwiązaniu ZSRR uchwaloną przez Radę Najwyższą ZSRR 26 grudnia 1991. W okresie tym wszystkie piętnaście republik ZSRR ogłosiło suwerenność, wystąpiło z ZSRR i stało się niepodległymi państwami.

context: Podczas pierwszych lat rządów Gorbaczow zrestrukturyzował biurokrację państwową i partyjną, zrezygnował z doktryny Breżniewa oraz rozpoczął proces rozbrojenia. W marcu 1986 roku rozpoczął się program reform gospodarczych i społecznych nazwany pierestrojką. Reformy Gorbaczowa spotkały się ze sprzeciwem zarówno konserwatywnych członków KPZR, jak i radykałów domagających się przyspieszenia zmian. Na czele radykałów stanął Borys Jelcyn. Polityka jawności (głasnost) spowodowała wzrost żądań secesji ze strony bałtyckich i zakaukaskich republik. W czerwcu 1988 roku na specjalnej Wszechzwiązkowej Konferencji Partyjnej zaaprobowano poprawki do konstytucji ZSRR. Na mocy nowej konstytucji w 1990 roku Gorbaczow został prezydentem ZSRR. Wkrótce po wyborze na prezydenta Gorbaczow zaakceptował niekomunistyczne rządy w Europie Środkowo-Wschodniej.
qas: question: Jakich reform dokonał Gorbaczow?
answers: text: zrestrukturyzował biurokrację państwową i partyjną, zrezygnował z doktryny Breżniewa oraz rozpoczął proces rozbrojenia
answer_end: 158
generative_answer: zrestrukturyzował biurokrację państwową i partyjną, zrezygnował z doktryny Breżniewa oraz rozpoczął proces rozbrojenia

question: Co to jest pierestrojka?
answers: text: program reform gospodarczych i społecznych
answer_end: 234
generative_answer: program reform gospodarczych i społecznych

question: Czy zmiany, których dokonał Gorbaczow, spotkały się z aprobatą społeczeństwa?
answers: text: Reformy Gorbaczowa spotkały się ze sprzeciwem zarówno konserwatywnych członków KPZR, jak i radykałów
answer_end: 357
generative_answer: nie

question: Kto przewodniczył radykałom?
answers: text: Borys Jelcyn
answer_end: 435
generative_answer: Borys Jelcyn

question: Jakie stanowisko zajmował od 1990 roku?
answers: text: prezydentem ZSRR
answer_end: 732
generative_answer: Prezydenta ZSRR

context: Od wiosny 1991 roku Gorbaczow próbował zrekonstruować sojusz na rzecz reform. W sojuszu mieli znaleźć się partyjni liberałowie oraz radykałowie. W kwietniu 1991 roku 9 republik związkowych (Azerbejdżan, Białoruś, Kazachstan, Kirgistan, Rosja, Tadżykistan, Turkmenistan, Ukraina i Uzbekistan) podpisały układ mający na celu osiągnięcie stabilnych relacji między rządem federalnym a rządami republik oraz wprowadzenie reform gospodarczych (prywatyzacji i uwolnienia cen). W lipcu 1991 roku Gorbaczow uczestniczył w spotkaniu państw G7. Od czerwca 1991 roku Borys Jelcyn nawoływał do przyspieszenia reform gospodarczych. W lipcu 1991 roku powstał Ruch Reform Demokratycznych.
qas: question: Kiedy Gorbaczow podjął pierwsze próby naprawienia sojuszu?
answers: text: wiosny 1991
answer_end: 14
generative_answer: wiosną 1991

question: Kogo w sojuszu widział Gorbaczow?
answers: text: partyjni liberałowie oraz radykałowie
answer_end: 143
generative_answer: partyjni liberałowie oraz radykałowie

question: Jaki był cel układu podpisanego przez 9 republik?
answers: text: osiągnięcie stabilnych relacji między rządem federalnym a rządami republik oraz wprowadzenie reform gospodarczych
answer_end: 436
generative_answer: osiągnięcie stabilnych relacji między rządem federalnym a rządami republik oraz wprowadzenie reform gospodarczych

question: Jakich 9 republik weszło do układu z kwietnia 1991 roku?
answers: text: Azerbejdżan, Białoruś, Kazachstan, Kirgistan, Rosja, Tadżykistan, Turkmenistan, Ukraina i Uzbekistan
answer_end: 290
generative_answer: Azerbejdżan, Białoruś, Kazachstan, Kirgistan, Rosja, Tadżykistan, Turkmenistan, Ukraina i Uzbekistan

question: Kto założył Ruch Reform Demokratycznych?
plausible_answers: text: Borys Jelcyn
answer_end: 567
generative_answer: Borys Jelcyn