Erwin Lahousen

Erwin Heinrich René Lahousen Edler von Vivremont (ur. 25 października 1897 w Wiedniu, zm. 24 lutego 1955 w Innsbrucku) – austriacki wojskowy, uczestnik I wojny światowej, kierownik Wydziału II niemieckiego wywiadu i kontrwywiadu wojskowego Abwehry (niem. Abwehr) (1939–1943). Zaufany współpracownik admirała Wilhelma Canarisa, członek antynazistowskiego ruchu oporu, jeden z uczestników nieudanej próby zamachu na Hitlera 13 marca 1943. Wysłany na front wschodni w 1943, by odbyć sześciomiesięczny okres próbny, niezbędny do uzyskania stopnia generała. Został odesłany do rezerwy oficerskiej (niem. Führerreserve) wskutek odniesionych ran – wolny od podejrzeń o udział w zamachu na życie Hitlera (20 lipca 1944) uniknął aresztowania i śmierci.
Jako jeden z niewielu członków Widerstandu w Abwehrze ocalałych po akcji 20 lipca, został powołany na świadka koronnego w procesie nazistów przed trybunałem w Norymberdze; zeznawał przeciwko oskarżonym o zbrodnie wojenne.

context: Lahousen, jako pułkownik w Sztabie Generalnym (niem. Oberst d.G.), by otrzymać stopień generalski, musiał odbyć półroczny okres próbny na froncie – stąd nie mógł dalej angażować się w działalność opozycyjną w Berlinie. 1 sierpnia 1943 przekazał kierownictwo wydziału II pułkownikowi Wesselowi Freytagowi von Loringhovenowi, opozycjoniście związanym z Clausem von Stauffenbergiem i późniejszemu uczestnikowi spisku przygotowującego zamach na życie Hitlera 20 lipca 1944. Na froncie wschodnim Lahousen dowodził kolejno 96. (Grenadier-Regiment 96) oraz 4. pułkiem grenadierów (Grenadier-Regiment 4), a następnie stacjonującym w Marnowie nad Donem 41. pułkiem strzelców (Jäger-Regiment 41(L)). 19 lipca 1944, podczas zaciętych walk Lahousen został poważnie ranny. Będąc niezdolnym do walki na froncie, 1 sierpnia 1944 został przeniesiony do rezerwy oficerskiej (niem. Führerreserve). Został odznaczony Krzyżem Żelaznym I Klasy (niem. Eisernes Kreuz Erster Klasse) oraz złotym Krzyżem Niemieckim (niem. Deutsches Kreuz in Gold). 1 stycznia 1945 otrzymał stopień generała brygady (Generalmajor). Ani Gestapo, ani Sicherheitsdienst nie podejrzewały go o działalność opozycyjną.
qas: question: Dlaczego musiał wyjechać na front?
answers: text: by otrzymać stopień generalski
answer_end: 97
generative_answer: by otrzymać stopień generalski

question: Jakich jednostek był dowódcą na froncie wschodnim?
answers: text: 96. (Grenadier-Regiment 96) oraz 4. pułkiem grenadierów (Grenadier-Regiment 4), a następnie stacjonującym w Marnowie nad Donem 41. pułkiem strzelców (Jäger-Regiment 41(L))
answer_end: 688
generative_answer: 96. (Grenadier-Regiment 96) oraz 4. pułku grenadierów (Grenadier-Regiment 4), a następnie 41. pułku strzelców (Jäger-Regiment 41 (L))

question: Dlaczego został wykluczony z walk na froncie?
answers: text: został poważnie ranny
answer_end: 758
generative_answer: ponieważ został poważnie ranny

question: Czy przez niemieckie służby był podejrzewany o działalność w opozycji?
answers: text: Ani Gestapo, ani Sicherheitsdienst nie podejrzewały go o działalność opozycyjną
answer_end: 1169
generative_answer: nie

question: Kto zastąpił go na stanowisku kierownika wydziału II?
answers: text: pułkownikowi Wesselowi Freytagowi von Loringhovenowi
answer_end: 322
generative_answer: pułkownik Wessel Freytag von Loringhoven