List Judy


List Judy [Jud] – jeden z listów powszechnych Nowego Testamentu. Tradycyjnie przyjmuje się, że jego autorem jest apostoł Juda Tadeusz lub Juda, brat apostoła Jakuba Mniejszego, krewny Jezusa. Adresatem listu były wspólnoty judeochrześcijańskie pierwotnego Kościoła. Został napisany w latach 80. lub 90. I wieku. Ma zaledwie 25 wersetów i jest jednym z najkrótszych pism Nowego Testamentu.

context: List Judy pierwotnie nie był włączany do kanonu Nowego Testamentu, m.in. z powodu cytowania pism apokryficznych. W pierwszych wiekach wzbudzał pewne kontrowersje, co rodziło wątpliwości w kwestii jego kanoniczności. Nie był to jednak jedyny powód, bo aż do IV wieku kwestionowano kanoniczność wszystkich czterech krótkich listów powszechnych (2 Pt, 2 J, 3 J i Jd). Powodem wątpliwości mogła więc być również krótkość listu. Jest on jednak podany jako natchniony w Kanonie Muratoriego, najstarszym, datowanym na 180 rok spisie ksiąg Nowego Testamentu. Jego kanoniczność potwierdzał również Tertulian, a do listu nawiązywali Klemens Rzymski oraz Klemens Aleksandryjski. Orygenes pisał o nim jako o piśmie kanonicznym, choć wspominał o zastrzeżeniach dotyczących cytowania apokryfów. Euzebiusz z Cezarei, choć uznawał kanoniczność listu, zaliczał go do ksiąg kwestionowanych (antilegomena).
qas: question: Co było jednym z powodów, dla którego Listu Judy nie zaliczano do ksiąg NT?
answers: text: cytowania pism apokryficznych
answer_end: 111
generative_answer: Cytowanie pism apokryficznych

question: Co to jest Kanon Muratoriego?
answers: text: najstarszym, datowanym na 180 rok spisie ksiąg Nowego Testamentu
answer_end: 549
generative_answer: Najstarszy, datowany na 180 rok spis ksiąg Nowego Testamentu

question: Kto w swoich pismach odwoływał się do Listu Judy?
answers: text: Klemens Rzymski oraz Klemens Aleksandryjski
answer_end: 666
generative_answer: Klemens Rzymski oraz Klemens Aleksandryjski

question: Jakie teksty wchodzą w skład listów powszechnych?
answers: text: 2 Pt, 2 J, 3 J i Jd
answer_end: 362
generative_answer: 2 Pt, 2 J, 3 J i Jd

question: Z jakiego powodu List Judy nie jest zaliczany obecnie do ksiąg NT?
plausible_answers: text: Powodem wątpliwości mogła więc być również krótkość listu
answer_end: 422
generative_answer: Powodem wątpliwości mogła więc być również krótkość listu

context: Pismo Judy nie było skierowane do konkretnej wspólnoty, lecz do wszystkich kościołów (jest zatem listem powszechnym) – prawdopodobnie też nie opisuje w nim konkretnej herezji, która pojawiła się w jednym z kościołów lokalnych, lecz wyczula wszystkie kościoły na opisany problem. Żaden z elementów Listu Judy nie pozwala na precyzyjne ustalenie daty jego powstania, wolno zatem przyjąć, że jest to napisany pod pseudonimem utwór, wyrażający ogólne zatroskanie pojawieniem się odstępczych poglądów w Kościele u schyłku I w. po Chrystusie.
qas: question: Dlaczego List Judy może stanowić przykład listu powszechnego?
answers: text: nie było skierowane do konkretnej wspólnoty, lecz do wszystkich kościołów
answer_end: 84
generative_answer: nie był skierowany do konkretnej wspólnoty, lecz do wszystkich kościołów

question: Czy wiadomo kiedy dokładnie napisany został ten list?
answers: text: Żaden z elementów Listu Judy nie pozwala na precyzyjne ustalenie daty jego powstania
answer_end: 363
generative_answer: nie

question: Dlaczego nie wiadomo kiedy dokładnie napisany został ten list?
answers: text: Żaden z elementów Listu Judy nie pozwala na precyzyjne ustalenie daty jego powstania
answer_end: 363
generative_answer: żaden z jego elementów nie pozwala na precyzyjne ustalenie daty jego powstania

question: Jaki przekaz zawarł w tym liście jego autor?
answers: text: ogólne zatroskanie pojawieniem się odstępczych poglądów w Kościele u schyłku I w. po Chrystusie
answer_end: 535
generative_answer: ogólne zatroskanie pojawieniem się odstępczych poglądów w Kościele u schyłku I w. po Chrystusie