Pacyfikacja wsi Krasowo-Częstki

Pacyfikacja wsi Krasowo-Częstki – masowy mord na ludności cywilnej, połączony z grabieżą i niszczeniem mienia, dokonany przez okupantów niemieckich 17 lipca 1943 roku we wsi Krasowo-Częstki w powiecie wysokomazowieckim.
12 lipca 1943 roku we wsi Krasowo-Wólka doszło do starcia oddziału partyzanckiego Armii Krajowej z niemiecką żandarmerią, w którego wyniku zginęło ośmiu Niemców. W odwecie żandarmi z okolicznych posterunków, którymi dowodził komisarz powiatowy w Łomży, Karl von Groeben, spacyfikowali sąsiednie Krasowo-Częstki. Ofiarą masakry padło 257 Polaków, w większości kobiety i dzieci. Wieś po uprzednim ograbieniu doszczętnie spalono. Była to najkrwawsza pacyfikacja przeprowadzona przez Niemców na terenach przedwojennego województwa białostockiego, które po 1945 roku pozostały w granicach Polski.

context: 11 lipca 1943 roku oddział partyzancki Obwodu Wysokie Mazowieckie AK wyruszył na akcję przeciw mleczarni w Dąbrówce Kościelnej. Partyzanci zatrzymali się na nocleg we wsi Krasowo-Wólka. Nad ranem polskie ubezpieczenia dostrzegły, iż od strony Krasowa-Częstek nadciągają furmanki z niemieckimi żandarmami. Przyczyna, dla której Niemcy pojawili się we wsi, nie została jednoznacznie wyjaśniona. Ksiądz Józef Kaczyński przypuszczał, że poszukiwali braci Krassowskich, których partyzanci odbili kilka tygodni wcześniej z aresztu w Dąbrówce. Jerzy Smurzyński podaje z kolei, że o obecności partyzantów w Krasowie-Wólce doniósł im konfident Romuald Krassowski z Krasowa-Częstek (do wersji o donosie konfidenta przychyla się także Jan Jerzy Milewski).
qas: question: W jakiej miejscowości nocowali partyzanci?
answers: text: we wsi Krasowo-Wólka
answer_end: 184
generative_answer: we wsi Krasowo-Wólka

question: Co polskie ubezpieczenia zauważyły o świcie?
answers: text: iż od strony Krasowa-Częstek nadciągają furmanki z niemieckimi żandarmami
answer_end: 303
generative_answer: iż od strony Krasowa-Częstek nadciągają furmanki z niemieckimi żandarmami

question: Czy znany jest powód, dla którego niemiecka żandarmeria pojawiła się we wsi?
answers: text: Przyczyna, dla której Niemcy pojawili się we wsi, nie została jednoznacznie wyjaśniona
answer_end: 391
generative_answer: nie

question: W jakim areszcie przebywała część partyzantów?
plausible_answers: text: w Dąbrówce
answer_end: 535
generative_answer: w Dąbrówce

question: Kto, zdaniem Smurzyńskiego, poinformował Niemców o lokalizacji partyzantów?
answers: text: konfident Romuald Krassowski z Krasowa-Częstek
answer_end: 671
generative_answer: konfident Romuald Krassowski z Krasowa-Częstek

context: Po wojnie wieś częściowo odbudowano. Niedługo po wyparciu Niemców miejsce pochówku ofiar zostało ogrodzone i oznaczone brzozowym krzyżem. Wiele wysiłku w upamiętnienie wydarzeń z lipca 1943 roku włożył ks. Józef Kaczyński, który w czasie pacyfikacji stracił matkę i troje rodzeństwa. Wkrótce po masakrze przystąpił wraz z innymi ocalałymi mieszkańcami do sporządzania imiennej listy ofiar. Z jego inicjatywy w 1946 roku wybudowano w Krasowie-Częstkach kaplicę-mauzoleum. Stanęła ona nieopodal miejsca, gdzie znajdują się obie masowe mogiły. We wnętrzu kaplicy umieszczono dwie tablice: jedną z nazwiskami zamordowanych, drugą z nazwiskami ocalałych. Znajduje się tam również ołtarz z kopią obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej oraz gabloty z fragmentami desek ze spalonych gospodarstw oraz zdjęciami wsi i jej mieszkańców, które ks. Kaczyński wykonał na krótko przed pacyfikacją. Co roku 17 lipca odbywają się tam msze w intencji ofiar.
qas: question: Jakie osobiste ofiary podczas pacyfikacji poniósł ks. Józef Kaczyński?
answers: text: stracił matkę i troje rodzeństwa
answer_end: 282
generative_answer: stracił matkę i troje rodzeństwa

question: Jak oznaczono miejsce spoczynku ofiar po odzyskaniu pokoju?
answers: text: miejsce pochówku ofiar zostało ogrodzone i oznaczone brzozowym krzyżem
answer_end: 136
generative_answer: miejsce pochówku ofiar zostało ogrodzone i oznaczone brzozowym krzyżem

question: W którym roku doszło do pacyfikacji wsi Krasowo-Częstki?
answers: text: 1943
answer_end: 189
generative_answer: 1943

question: Kto zainicjował wybudowanie w Krasowie-Częstkach kaplicy-mauzoleum?
answers: text: ks. Józef Kaczyński
answer_end: 221
generative_answer: ks. Józef Kaczyński

question: Jaki oryginał obrazu znajduje się w kaplicy-małzoleum w Krasowie-Częstkach?
plausible_answers: text: Matki Boskiej Częstochowskiej
answer_end: 726
generative_answer: Matki Boskiej Częstochowskiej