Chromatofor zwierząt

Chromatofory – u zwierząt zawierające pigment organella komórkowe spotykane szeroko wśród zwierząt, w tym płazów, ryb, gadów, skorupiaków, głowonogów, a także u bakterii. Dla odmiany u ssaków i ptaków występuje rodzaj komórek zwanych melanocytami, pełniących podobną funkcję.
Chromatofory odpowiadają głównie za kolory skóry i oczu u zwierząt zimnokrwistych. Tworzą się w grzebieniu nerwowym podczas rozwoju zarodkowego. Dojrzałe chromatofory grupuje się w podklasy ze względu na ich kolor w świetle białym: żółte ksantofory, czerwone erytrofory, odbijające światło bądź tęczujące irydofory, białe leukofory, czarne lub brązowe melanofory oraz niebieskie cyjanofory.
Pewne gatunki cechuje zdolność do szybkiej zmiany barwy poprzez mechanizmy obejmujące translokację pigmentu i reorientację odblaskowych płytek w chromatoforach. Proces ten uchodzi za typ kamuflażu. Głowonogi, jak na przykład ośmiornice, mają złożone narządy chromatoforowe pozostające pod kontrolą mięśni, podczas gdy kręgowce, jak kameleonowate, osiągają podobny efekt dzięki sygnałom odbieranym przez komórki, które mogą być dostarczane za pomocą hormonów lub neurotransmiterów. Proces ten może zainicjować zmiana nastroju, temperatury, stres czy widoczne zmiany w lokalnym środowisku.
Chromatofory podlegają też badaniom dotyczącym chorób ludzkich i służą w odkrywaniu nowych leków.
Termin „chromatofor” określać może również kolorowe pęcherzyki związane z błonami spotykane u niektórych form bakterii fotosyntezujących. Nazwa ta to też synonim plastydów u roślin i glonów.

context: Wiele gatunków posiadło zdolność translokacji pigmentu wewnątrz swych chromatoforów, co umożliwia im w efekcie zmianę barwy ciała. Proces ten określa się mianem fizjologicznej zmiany barwy. Został on szeroko zbadany w przypadku melanoforów, jako że melanina stanowi najciemniejszy i przez to najlepiej widoczny barwnik. U wielu gatunków o względnie cienkiej skórze skórne melanofory wykazują tendencję do przyjmowania płaskiego kształtu i pokrywania dużej powierzchni. Jednak u zwierząt o grubej skórze, jak dorosłe gady, skórne melanofory tworzą trójwymiarowe połączenia między sobą. Te jednostki chromatoforów skóry (DCU, dermal chromatophore units) składają się z najwyższej warstwy ksantoforów czy erytroforów, pod którymi leży warstwa irydoforów, a w końcu pod nimi napotyka się warstwę melanoforów koszykowatego kształtu, ich wyrostki pokrywają irydofory.
qas: question: W wyniku czego dochodzi do fizjologicznej zmiany barwy?
answers: text: translokacji pigmentu wewnątrz swych chromatoforów
answer_end: 83
generative_answer: translokacji pigmentu wewnątrz chromatoforów

question: Dlaczego proces fizjologicznej zmiany barwy był wyjątkowo często badany akurat na melanoforach?
answers: text: melanina stanowi najciemniejszy i przez to najlepiej widoczny barwnik
answer_end: 318
generative_answer: melanina stanowi najciemniejszy i przez to najlepiej widoczny barwnik

question: Jak wyglądają skórne melanofory u osobników cienkoskórych?
answers: text: wykazują tendencję do przyjmowania płaskiego kształtu i pokrywania dużej powierzchni
answer_end: 467
generative_answer: wykazują tendencję do przyjmowania płaskiego kształtu i pokrywania dużej powierzchni

question: Czy melanofory u osobników cienko- i gruboskórych wyglądają tak samo?
answers: text: U wielu gatunków o względnie cienkiej skórze skórne melanofory wykazują tendencję do przyjmowania płaskiego kształtu i pokrywania dużej powierzchni. Jednak u zwierząt o grubej skórze, jak dorosłe gady, skórne melanofory tworzą trójwymiarowe połączenia między sobą
answer_end: 583
generative_answer: nie

question: Jak wyglądają skórne melanofory u osobników gruboskórych?
answers: text: tworzą trójwymiarowe połączenia między sobą
answer_end: 583
generative_answer: tworzą trójwymiarowe połączenia między sobą