Białorusko-polska administracja Mińska

Białorusko-polska administracja Mińska – kilkudniowy okres przejściowy historii Mińska w czasie I wojny światowej, trwający od rozbrojenia sił bolszewickich w mieście 19 lutego 1918 roku do przekazania władzy administracji niemieckiej 21 lutego tego samego roku; charakteryzował się dwuwładzą, w czasie której większa część miasta opanowana była przez polskie ochotnicze oddziały wojskowe, a mniejsza część – przez białoruskie; w okresie tym po raz pierwszy na budynku administracji państwowej w Mińsku pojawiła się biało-czerwono-biała flaga niepodległej Białorusi.

context: Jednocześnie z działaniami militarnymi, Białorusini i Polacy zaczęli tworzyć w Mińsku swoją administrację. Utworzone zostały niezależnie od siebie Komendantura Białoruska oraz Komendantura Polska. Oba organy władzy powstały niezależnie od siebie, a nawet konkurowały ze sobą i próbowały wzajemnie się podporządkować. Komendantura Polska ogłosiła, że stawia sobie za cel ochronę ładu i porządku w mieście i zamierza strzec bezpieczeństwa nie tylko Polaków, ale wszystkich mieszkańców Mińska. Wydała także odezwę do żołnierzy rosyjskich, wzywającą ich do pokojowego opuszczenia miasta. W nocy z 19 na 20 lutego jej praca była jednak chaotyczna i niezbyt dobrze zorganizowana. Zdaniem Stefana Żarneckiego, który znajdował się wówczas w jej siedzibie, panował tam niebywały chaos (…) nie było z kim gadać. O wiele bardziej ambitne decyzje polityczne podjęli w tym czasie Białorusini. Komitet Wykonawczy Rady Zjazdu Wszechbiałoruskiego, który wydał wcześniej polecenie przejęcia kontroli nad miastem, zamierzał przekształcić się w rząd reprezentujący ogół społeczeństwa ziem białoruskich. W związku z tym, podjął decyzję o włączeniu do swego składu 27 reprezentantów Mińska, 9 z prowincji, po 10 przedstawicieli rad miejskich i ziemstw, a także 15 przedstawicieli mniejszości narodowych: 7 Żydów, 4 Polaków, 2 Rosjan oraz po jednym Ukraińcu i Litwinie. O godzinie 22 zajęto Dom Gubernatora pod siedzibę Rady Zjazdu Wszechbiałoruskiego, a na jego balkonie zawieszono biało-czerwono-białą flagę Białorusi. Był to pierwszy przypadek w historii, gdy flaga ta znalazła się na budynku administracji państwowej w Mińsku. Komitet Wykonawczy Rady obradował tam całą noc z 19 na 20 lutego.
qas: question: Mieszkańców jakiego miasta miała chronić Komendantura Polska?
answers: text: Mińska
answer_end: 489
generative_answer: Mińska

question: Czy Komendantura Białoruska i Komendantura Polska współpracowały?
answers: text: Oba organy władzy powstały niezależnie od siebie
answer_end: 245
generative_answer: nie

question: Ile reprezentantów Mińska zostało włączonych w Komitet Wykonawczy Rady Zjazdu Wszechbiałoruskiego?
answers: text: 27
answer_end: 1146
generative_answer: 27

question: Czy mniejszości narodowe wchodziły w skład Komitetu Wykonawczego Rady Zjazdu Wszechbiałoruskiego?
answers: text: podjął decyzję o włączeniu do swego składu 27 reprezentantów Mińska, 9 z prowincji, po 10 przedstawicieli rad miejskich i ziemstw, a także 15 przedstawicieli mniejszości narodowych
answer_end: 1281
generative_answer: podjął decyzję o włączeniu do swego składu 27 reprezentantów Mińska, 9 z prowincji, po 10 przedstawicieli rad miejskich i ziemstw, a także 15 przedstawicieli mniejszości narodowych

question: Reprezentantów jakiej mniejszości narodowej było najwięcej w Komitecie Wykonawczym Rady Zjazdu Wszechbiałoruskiego?
answers: text: 7 Żydów, 4 Polaków, 2 Rosjan oraz po jednym Ukraińcu i Litwinie
answer_end: 1346
generative_answer: Żydów

context: O godzinie 21 na ulicach Mińska pojawiły się pierwsze, działające niezależnie od siebie, białoruskie i polskie oddziały. Pierwszym ich celem było zdobycie broni poprzez rozbrajanie obecnych w mieście bolszewików. Ci, mimo ogólnej znacznej przewagi liczebnej, stawiali niewielki opór rozbrajającym ich żołnierzom. Według Melchiora Wańkowicza miał miejsce m.in. przypadek, gdy 5 Polaków rozbroiło 150-osobowy oddział bolszewicki. O godzinie 21. Polacy opanowali skład broni przy ul. Skobielewskiej, co pozwoliło na uzbrojenie 200 polskich ochotników. Wkrótce w rękach Białorusinów i Polaków znalazły się znaczne ilości broni. Dochodziło jedynie do niewielkich starć i strzelanin, a realny opór stawiało jedynie ok. 100 czerwonogwardzistów. Do białoruskich i polskich formacji licznie zaczęli zgłaszać się nowi ochotnicy. Polacy przystąpili do obsadzania posterunkami głównych strategicznych punktów miasta, zorganizowali też małe, ale szybko przemieszczające się patrole. Ich ruchliwość miała za zadanie stworzyć wrażenie przybycia do miasta licznych wojsk polskich. Jednocześnie, w celu zastraszenia przeciwnika, rozpowszechniali plotki o wkroczeniu do Mińska oddziałów I Korpusu Polskiego. Tymczasem Białorusini o 21:15 opanowali arsenał na ul. Moskiewskiej, o 21:20 – Dom Gubernatora, a o 21:25 wdarli się głównym wejściem do Hotelu „Europa”, gdzie mieścił się sztab bolszewickiego Komitetu Wykonawczego Obwodu Zachodniego, Czeka i sztab Czerwonej Gwardii. Z budynku tylnymi drzwiami zbiegł Karl Lander i inni komunistyczni działacze wysokiego szczebla. Białorusini podjęli jeszcze jedną próbę schwytania ich na stacji kolejowej z pomocą kolejarzy; wreszcie podjęli próbę wysadzenia w powietrze zajętego przez nich pociągu, w wyniku czego dwa wagony wywróciły się, a wagon Karla Landera spadł z torów. Zablokowanie linii kolejowej spowodowało jednak, że na stacjach zaczęły gromadzić się coraz większe ilości wycofujących się z frontu i cały czas napływających do Mińska bolszewickich transportów wojskowych. Pojawiła się obawa, że zdesperowani żołnierze opuszczą transporty i wyjdą w miasto, lub też ostrzelają stacje przy użyciu artylerii i karabinów maszynowych. W związku z tym kolejarze po północy odblokowali tory, a bolszewiccy komisarze zdołali ewakuować się z miasta na wschód. O godzinie 22. Białorusini zgromadzili większość swych sił w okolicach Placu Wolności (dawniej Soborowego) i wysłali w miasto patrole samochodowe informujące mieszkańców o przejęciu władzy w mieście przez Komitet Wykonawczy Rady Zjazdu Wszechbiałoruskiego. Godzinę później zaczęli zgłaszać meldunki o rozbrajaniu w sposób „skrajnie wyzywający” białoruskich oddziałów i pojedynczych osób przez Polaków. Około północy polscy wojskowi odebrali Białorusinom arsenał na ul. Moskiewskiej (według jednego ze źródeł, akcją dowodzili Witold i Melchior Wańkowiczowie). Na ulice, mimo później pory, wyległy tłumy mieszczan, obserwując rozwój wydarzeń.
qas: question: Do czego w pierwszej kolejności dążyły polskie i białoruskie oddziały w Mińsku?
answers: text: zdobycie broni poprzez rozbrajanie obecnych w mieście bolszewików
answer_end: 211
generative_answer: zdobycia broni poprzez rozbrajanie obecnych w mieście bolszewików

question: Czy wszyscy bolszewicy walczyli zaciekle z członkami oddziałów, którzy próbowali zabrać im broń?
answers: text: Ci, mimo ogólnej znacznej przewagi liczebnej, stawiali niewielki opór rozbrajającym ich żołnierzom
answer_end: 311
generative_answer: nie

question: Co stało się możliwe, dzięki przejęciu przez Polaków składu broni znajdującego się przy ul. Skobielewskiej?
answers: text: uzbrojenie 200 polskich ochotników
answer_end: 547
generative_answer: uzbrojenie 200 polskich ochotników

question: Co miało na celu szybkie przemieszczanie się polskich patroli?
answers: text: stworzyć wrażenie przybycia do miasta licznych wojsk polskich
answer_end: 1063
generative_answer: stworzyć wrażenie przybycia do miasta licznych wojsk polskich

question: Jaki budynek przejęły polskie oddziały około godziny 21:20?
plausible_answers: text: Hotelu „Europa”
answer_end: 1342
generative_answer: Hotel „Europa”