Stepan Bandera

Stepan Andrijowycz Bandera, ukr. Степан Андрійович Бандера (ur. 1 stycznia 1909 w Uhrynowie Starym, zm. 15 października 1959 w Monachium) – ukraiński polityk niepodległościowy o poglądach skrajnie nacjonalistycznych, przez część badaczy określanych jako pokrewne faszyzmowi lub wprost jako faszystowskie, jeden z przywódców Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów, od 1940 r. przywódca jednej z dwóch istniejących frakcji Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów – OUN-B, od 4 kwietnia 1941 przewodniczący Prowodu OUN-B jako odrębnej organizacji.
Współtworzona przez Banderę frakcja OUN-B ponosi odpowiedzialność za zorganizowane w latach 1943–1944 ludobójstwo polskiej ludności cywilnej na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej, którego ofiarą padło około 100 000 osób.

context: W tym czasie w OUN narastał wewnętrzny konflikt pomiędzy grupą młodych aktywistów, którzy doświadczenie zdobywali w pracy konspiracyjnej w kraju a starszymi działaczami przebywającymi na emigracji, z Andrijem Melnykiem na czele. Konflikt ten stał się podstawą rozłamu w OUN na frakcję OUN(B) (Stepan Bandera, Lew Rebet, Jarosław Stećko – banderowcy) i OUN (M) (melnykowcy). Andrij Melnyk traktował współpracę z Niemcami strategicznie (zgodnie z tradycją austro-węgierską), zaś Stepan Bandera i jego współpracownicy traktowali ją instrumentalnie – jako narzędzie do stworzenia niepodległego państwa ukraińskiego. Według Ryszarda Torzeckiego, powołującego się na związanego z OUN historyka Petra Mirczuka, we wrześniu 1939 r. tzw. Krajowy Prowid (Zarząd Krajowy) OUN pod kierownictwem Lwa Rebeta odmówił kategorycznie wykonania polecenia zarządu zagranicznego OUN (pod kierownictwem A. Melnyka) wszczęcia powstania antypolskiego, jako dywersji na rzecz Niemiec. Lew Rebet miał uważać, że wobec paktu Ribbentrop-Mołotow będzie to działanie wyłącznie w interesie ZSRR, które uważał za głównego wroga Ukrainy.
qas: question: Kto przewodził grupą starszych działaczy na emigracji?
answers: text: Andrijem Melnykiem
answer_end: 218
generative_answer: Andrij Melnyk

question: Na jakie dwie frakcje OUN rozłamał się?
answers: text: OUN(B) (Stepan Bandera, Lew Rebet, Jarosław Stećko – banderowcy) i OUN (M)
answer_end: 359
generative_answer: OUN(B) i OUN (M)

question: Jakie osoby należały do OUN(B)?
answers: text: Stepan Bandera, Lew Rebet, Jarosław Stećko
answer_end: 335
generative_answer: Stepan Bandera, Lew Rebet, Jarosław Stećko

question: Kim byli Stepan Bandera, Lew Rebet, Jarosław Stećko?
answers: text: banderowcy
answer_end: 348
generative_answer: banderowcami

question: Z jakiego kraju pochodził Lew Rebet ?
plausible_answers: text: Ukrainy
answer_end: 1103
generative_answer: Ukrainy

context: Na emigracji działała również ekipa UHWR reprezentowana przez Łebedia i Iwana Hryniocha. Od powrotu do działalności Bandera nie zaakceptował tej „demokratyzacji” OUN-B, ciężko było mu również odnaleźć się w roli symbolicznego przywódcy, który de facto miał mały wpływ na poczynania OUN. To rodziło konflikty i w efekcie doszło w lutym 1946 r. w Monachium do powstania ZCz OUN, kierowanego przez Banderę. W sierpniu 1948 r. Bandera i jego zwolennicy na Nadzwyczajnej Konferencji wyrzucili z ZCz OUN członków UHWR, którzy nie chcieli zaakceptować dyktatorskich rządów Bandery. Według Pera Rudlinga konflikt pomiędzy Banderą a Łebediem był tak gwałtowny, że podczas jednej z rozmów Łebed w 1947 miał grozić Banderze pistoletem; w rewanżu Bandera miał nakazać swoim stronnikom zabicie Łebedia, do czego jednak nie doszło.
qas: question: Jakie wydarzenia doprowadziły do tego, że w lutym 1946 roku utworzone zostało ZCz OUN dowodzone przez Banderę?
answers: text: Na emigracji działała również ekipa UHWR reprezentowana przez Łebedia i Iwana Hryniocha. Od powrotu do działalności Bandera nie zaakceptował tej „demokratyzacji” OUN-B, ciężko było mu również odnaleźć się w roli symbolicznego przywódcy, który de facto miał mały wpływ na poczynania OUN
answer_end: 285
generative_answer: Na emigracji działała również ekipa UHWR reprezentowana przez Łebedia i Iwana Hryniocha. Od powrotu do działalności Bandera nie zaakceptował tej „demokratyzacji” OUN-B, ciężko było mu również odnaleźć się w roli symbolicznego przywódcy, który de facto miał mały wpływ na poczynania OUN

question: Jakie osoby zostały wydalone z szeregów ZCz OUN w sierpniu 1948 roku?
answers: text: członków UHWR, którzy nie chcieli zaakceptować dyktatorskich rządów Bandery
answer_end: 573
generative_answer: członkowie UHWR, którzy nie chcieli zaakceptować dyktatorskich rządów Bandery

question: Jakimi niebezpiecznymi zachowaniami miał objawiać się konflikt pomiędzy Stepanem Banderą a Łebediem, zdaniem Pera Rudlinga?
answers: text: podczas jednej z rozmów Łebed w 1947 miał grozić Banderze pistoletem; w rewanżu Bandera miał nakazać swoim stronnikom zabicie Łebedia
answer_end: 788
generative_answer: podczas jednej z rozmów Łebed w 1947 miał grozić Banderze pistoletem; w rewanżu Bandera miał nakazać swoim stronnikom zabicie Łebedia

question: Jaka organizacja została utworzona przez Łebedia w lutym 1946 roku, z powodu jego konfliktu z Banderą?
plausible_answers: text: ZCz OUN
answer_end: 375
generative_answer: ZCz OUN

question: Czy Bandera zorganizował udany zamach na życie Łebedia?
answers: text: w rewanżu Bandera miał nakazać swoim stronnikom zabicie Łebedia, do czego jednak nie doszło
answer_end: 816
generative_answer: nie