Erich von dem Bach-Zelewski

Erich von dem Bach-Zelewski, właściwie: Erich Julius Eberhard von Zelewski (ur. 1 marca 1899 w Lęborku, zm. 8 marca 1972 w Monachium-Harlaching) – generał SS (SS-Obergruppenführer), członek NSDAP od 1930, SS od 1931. Generał Waffen-SS, od 1 lipca 1934 Wyższy Dowódca SS i Policji na Dolnym i części niemieckiej Górnego Śląska (przed 1939 rokiem), a po kampanii wrześniowej na terenie całego Śląska. Następnie na ziemiach ZSRR okupowanych przez III Rzeszę. W latach 1943-1944 dowódca oddziałów do walki z partyzantami w państwach okupowanych. Dowódca tzw. Korpsgruppe von dem Bach w trakcie tłumienia powstania warszawskiego w 1944, zbrodniarz wojenny.


context: Rodzina Ottona Jana von Żelewskiego była niewątpliwie rdzennie polska – stwierdził Marek Dzięcielski, biograf von dem Bacha. Ten sam badacz wykazał, że żaden z jego przodków nie używał przydomku „Bach”. Jeszcze w średniowieczu w Zelewie w pow. wejherowskim osiadła rodzina Bach, która później pisała się Bach Żelewski, ale późniejszy wojskowy niemiecki się z niej nie wywodził. Pochodzenie od tej rodziny przypisał sobie samowolnie, żeby zatrzeć swoje słowiańskie pochodzenie. Po raz pierwszy użył podwójnego nazwiska von dem Bach-Zelewski w 1933, sześć lat później zdecydował się na ostateczne zerwanie śladów, mogących wskazywać na jego pochodzenie. W liście do Heinricha Himmlera z 29 października 1940, tak motywował swoją decyzję: Powołując się na naszą rozmowę podjąłem w większym zakresie badania genealogiczne, aby w rezultacie przestać nosić drugie polskobrzmiące nazwisko. (...) przywiązuję wagę do tego, aby moi potomkowie, a zwłaszcza moi trzej synowie, mogli w przyszłości wstąpić do SS i w każdej chwili wykazać działania swego przodka, SS-Gruppenführera przeciwko Polsce. Zgodę na zmianę nazwiska uzyskał 28 listopada 1940 i odtąd pisał się von dem Bach. Polskie korzenie potwierdził także biograf von dem Bacha Tomasz Żuroch-Piechowski. Wszyscy znani przodkowie niemieckiego wojskowego byli wyznania rzymskokatolickiego, przez stulecia związanymi z kościołem parafialnym w Strzepczu. Fakt ten był niewygodny dla von dem Bacha, który starał się zacierać ślady swojego pochodzenia. On sam był wyznania ewangelickiego, jednak nie wiadomo, kiedy dokonał konwersji.
qas: question: Jakie miał pochodzenie narodowe?
answers: text: polska
answer_end: 69
generative_answer: polskie

question: Dlaczego zdecydował się dodać przydomek "Bach" do nazwiska?
answers: text: żeby zatrzeć swoje słowiańskie pochodzenie
answer_end: 475
generative_answer: żeby zatrzeć swoje słowiańskie pochodzenie

question: Czy nazwisko z przydomkiem "Bach" było jego nazwiskiem rodowym?
answers: text: Ten sam badacz wykazał, że żaden z jego przodków nie używał przydomku „Bach”
answer_end: 201
generative_answer: nie

question: Jakim nazwiskiem posługiwał się od listopada 1940 roku?
answers: text: von dem Bach
answer_end: 1168
generative_answer: von dem Bach

question: Dlaczego zupełnie zrezygnował z posługiwania się nazwiskiem "Zelewski"?
answers: text: ostateczne zerwanie śladów, mogących wskazywać na jego pochodzenie
answer_end: 650
generative_answer: by ostatecznie zerwać ślady, mogące wskazywać na jego pochodzenie