Sobór metropolitalny Świętej Równej Apostołom Marii Magdaleny w Warszawie

Sobór metropolitalny Świętej Równej Apostołom Marii Magdaleny – cerkiew prawosławna przy alei „Solidarności” 52 w Warszawie, wzniesiona w II połowie XIX w., na potrzeby rosnącej społeczności rosyjskiej osiedlającej się w rejonie dzisiejszej Pragi-Północ, a także w celu utrwalenia obecności architektury rosyjskiej w zabudowie Warszawy poprzez wzniesienie kolejnego obiektu w stylu bizantyjsko-rosyjskim w ważnym punkcie miasta. Po akcji rewindykacji cerkwi prawosławnych w II RP stała się jedną z dwóch wolno stojących prawosławnych świątyń w Warszawie, które nie zostały zniszczone lub zaadaptowane na inne cele. Status soboru metropolitalnego posiada od 1921. Jest główną cerkwią Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego, co oznacza, iż sprawują w niej nabożeństwa metropolici warszawscy i całej Polski (od 1998 r. metropolita Sawa). Sobór jest jednocześnie katedrą diecezji warszawsko-bielskiej oraz siedzibą parafii św. Marii Magdaleny (w dekanacie Warszawa).
Świątynia została wpisana do rejestru zabytków 1 lipca 1965 pod nr 741.

context: Oprócz ikon zlokalizowanych w ikonostasach, cerkiew posiadała również wizerunki świętych ustawione osobno w kiotach. Z okresu budowy świątyni pochodziły przedstawienia św. Aleksandra Newskiego i Wniebowstąpienia Pańskiego, które zlokalizowano po obydwu stronach głównego ikonostasu. Ikony te ufundowało w 1869 dowództwo wojsk okręgu warszawskiego jako dar dziękczynny za ocalenie życia cara Aleksandra II z kolejnego zamachu. W 1890 po prawej stronie ikonostasu znalazła się kopia Poczajowskiej Ikony Matki Bożej. Została ona przekazana dla cerkwi przez archimandrytę Makarego, mnicha z Góry Athos, zaś w 1915, w czasie bieżeństwa, wywieziona do Rosji. Obecny wizerunek jest kopią wykonaną w późniejszym okresie przez archimadrytę Paisjusza, zakonnika z ławry Poczajowskiej. Sobór posiada 15 łącznie wizerunków świętych umieszczonych w złoconych kiotach. Są to (wymieniając od ściany północnej) ikony św. Andrzeja, św. Aleksandry, św. Sergiusza z Radoneża, Chrystusa błogosławiącego dzieci, Wniebowstąpienia Pańskiego, św. Aleksandra Newskiego, św. Mikołaja, św. Serafina z Sarowa, Poczajowska Ikona Matki Bożej, św. Pantelejmona, św. Teodozjusza Czernihowskiego. Pod filarami soboru znajdują się natomiast ikony św. Stefana Arcydiakona, św. Antoniego Pieczerskiego, św. Elżbiety i św. Mitrofana. W XIX wieku, również w ławrze Poczajowskiej, powstały ponadto dwie chorągwie cerkiewne, przedstawiające odpowiednio Zmartwychwstanie Pańskie i patronkę cerkwi oraz Pokrowę i św. Hioba Poczajowskiego.
qas: question: W jaki sposób zaprezentowane są tam ikony?
answers: text: w ikonostasach, cerkiew posiadała również wizerunki świętych ustawione osobno w kiotach
answer_end: 115
generative_answer: w ikonostasach, w kiotach

question: Wyrazem wdzięczności za co są dwie ikony ustawione przy głównym ikonostasie?
answers: text: ocalenie życia cara Aleksandra II z kolejnego zamachu
answer_end: 424
generative_answer: ocalenie życia cara Aleksandra II z kolejnego zamachu

question: Co się stało z darem od archimandryty Makarego?
answers: text: Została ona przekazana dla cerkwi przez archimandrytę Makarego, mnicha z Góry Athos, zaś w 1915, w czasie bieżeństwa, wywieziona do Rosji
answer_end: 651
generative_answer: został wywieziony do Rosji

question: Co zostało przedstawione na dziewiętnastowiecznych chorągwiach cerkiewnych?
answers: text: Zmartwychwstanie Pańskie i patronkę cerkwi oraz Pokrowę i św. Hioba Poczajowskiego
answer_end: 1495
generative_answer: Zmartwychwstanie Pańskie i patronka cerkwi oraz Pokrowa i św. Hiob Poczajowski

question: Z którego roku pochodzą najstarsze znajdujące się tam ikony?
plausible_answers: text: 1869
answer_end: 309
generative_answer: 1869