Jürgen Koppelin (NA), 1994-01-14:
Leve Kollech Hans Wiesen, nun häv ik og en Frock an Se. - In SchleswigHolsteen is de Landesregierung jo bös achterran, dat wi de Gleichstellung von Mannslüt un von Frunslüt bekomt. Wat säch de Regierung dorto, da Kollech Börnsen von Nedderdüütsch als „Moderspraak" schnackt hät? Vader is doch og wichti, wenn dat um uns Nedderdüütsch geiht.
({0})
Minister Hans Wiesen ({1}): Leve Herr Koppelin, wi geiht do bi de Gliekstellung in de Spraak al so wiet: Wenn ick als Burerminister mal dat Word „de Strohballen" nimm, denn seeg ick glieks doto „de Strohballerina", dat dat son bitten uutwogen is.
({2})
Denn hebbt wi nokieken in Schleswig-Holstein. Un ick freu mi - de Wolfgang Börnsen het dat al erwähnt -, dat wi all de 35 Punkte, die erfüllt wärn mööt för de Charta, Afdeelung III, in Schleswig-Holstein tosammen hebbt. Dat heißt, bi us kann dat losgoon. Ick bet de Bundsregierung ganz hartlich, denn den Wech ook fritomoaken. Dat wär ganz goot so.
„An Anfang weer dat Word." Dat steit ja all bi Johannis, Kap. een, Vers een. Un dit Word, dat weer ja mit Sicherheit nich nur in Hochdüütsch gsprooken, sondern ook in Plattdüütsch oder Sorbisch oder Freesch oder Dänisch. Un de Herr dor booben de het dat wiss annahmen. Un worum schöllt wi dat up de Erde nich? Denn mookt wi dat ook. Wi mögen unsere Landslüüd versikkern: Jüm könnt in jüms Tung in jams Ort us verklikkern, worum dat geihn soll. Dat will wi versickern. Mi dücht, dat is en goot Möchlichkeit, nu disse Tosammenarbeit ook ton Erfolch to bringen.
Vi ville vaere Dem yderst taknemmelig. - Dat weer Dänisch und hett: Wir wären Ihnen sehr dankbar.
Wees sü gödj än dou dat for Us. - Dat weer Freesch un hett: Bitte, tun Sie uns diesen Gefallen.
Ick dörf vellicht in disse Tosammenhang erinnern an dat Kopenhagener Protokoll, an die alte Landessatzung von Schleswig-Holstein - beide Dokumente aus dem Jahr 1949 -, an die Bonn/Kopenhagener Erklärung von 1955, nach denen bei uns im Grenzgebiet die Minderheitenfragen - das sagen viele, glaube ich, zu Recht - vorbildlich gelöst worden sind, auch einschließlich des Rechts auf die eigene Sprache, ob es Dänisch oder Friesisch oder Deutsch oder Plattdeutsch ist.
({3})
Das ist eine gute Grundlage zum Zusammenleben. Dat sali ook so blieven. Dat sall de dänischen un düütschspraakigen Lüüd gliekermaßen frommen.
Uns Freesen ahne Westküst - binnen- und butenlands - pleegt 'ne ole Traditschon; dat sund mannig, Wolfgang Börnsen, tein-, fofteinduusend Minschen. In de Ssentrum disser Traditschon steiht de Spraak. En olen Küssenschützer as ick, de weet: We nich will dieken, de mutt wieken. - Oversett in disse Saak heet dat vellicht: Tomindsten chartamäßig in Afdeelung III affedern, dat Freesche ook.
({4})
Dann geef dat vellicht ook son bitten sanftere Strietkultur in de Bundestag, Herr Präsident, wenn da öfter maal ne plattdüütsche Diskussion maakt ward.
In min Brotberuf as Buernminister mit Tooständigkeiten för de Verbruukers, de Forsten un de Fischerie warr ick dag för dag op Platt anschreeben, ansprooken, midunder ook ansprungen: fründli, vergnöögt, fröhli, teils ook mal begehrli, in goode wi in harte Tiden.
Wat wöer dat schoin, dücht mi as Buernminister, wenn de ganzen komplizierten Regelungen von der EG un ook von de Bundesregierung op Platt översett warm schullen.
({5})
Dann gung dat riddig schoin liek un nich so kringelig dorto, dann kunn man dat ook beter verstohn. Dat wöer fiep so.
({6})
- Wi moakt ja nich so 'n kringeligen Krom.
Bilöftig: Da harr ick vergangene Week so 'n lütt 'Problem mit dem fröheren Kolleg Karl Eigen. Dat weer en ganz eegenortig Problem. Dat weer eegenortigerweise op hochdüütsch. Deswegen ist dat schiefgohn. Nu hett he avers mehr Tid. He is nu nich mehr Präsident. Nu ward he vellicht af un too maal wat too 'n Höögen läsen, up plattdüütsch. Denn, dücht mi, geiht dat wedder beter.
De Europäische Charta, Afdeelung III, mutt jedenfalls dringli optaakelt warm am de kloren, de verständlichen un de fründlichen Spraaken vun de Menschen, de in uns' Land wohnen und leven. Un dat is eben dat Dänische, dat Friesische un dat Platt oder Neederdüütsche. Jedenfalls ut de Sicht von Schleswig-Holstein schull dat so warm.


Minister Hans Wiesen ({7})
Dann hoop wi ook, dat dat ook vun de jüngere Generation wedder sprooken ward, ick segg mal, egal ob in de School, in de Amtsstube, in de Kark - in de Kroog sowieso. Mi dücht, dann hebt wi wat för unser Lüüd doon, ook so 'n bet 'n wat för dat Hart, wat do am lichtesten Millen doot, wenn de Minschen sick in ehr Mudderspraak unnerhollen kunnen. Denn föhlt se sick wohl. Dat is de wichtigste Opdrag, den wi all tohoop hebben.
Ick bedank mi, dat Se so artig toohört hebbt.
({8})