State aid — Greece — Aid C16/2004 (ex NN29/2004) — Amendments to investment plan of Hellenic Shipyards — Invitation to submit comments pursuant to Article 88(2) of the EC Treaty
Date: 2004-08-10
Institutions: European Commission
Subjects: Greece, State aid, aid for restructuring, control of State aid, shipbuilding

10.8.2004

EN

Official Journal of the European Union

C 202/3

STATE AID — GREECE

Aid C16/2004 (ex NN29/2004) — Amendments to investment plan of Hellenic Shipyards

Invitation to submit comments pursuant to Article 88(2) of the EC Treaty

(Text with EEA relevance)

(2004/C 202/03)

By means of the letter dated 20 April 2004 reproduced in the authentic language on the pages following
this summary, the Commission notified Greece of its decision to open the procedure laid down in
Article 88(2) of the EC Treaty in respect of aid to Hellenic shipyards. The opening is without prejudice to
Article 296 of the Treaty.

Interested parties may submit their comments on the measures in respect of which the Commission is
extending the procedure within one month of the date of publication of this summary and the following
letter, to:

European Commission
Directorate-General for Competition
State Aid Greffe
Rue de la Loi/Wetstraat, 200
B-1049 Brussels
Fax No: (32-2) 296 12 42

These comments will be communicated to Greece. Confidential treatment of the identity of the interested
party submitting the comments may be requested in writing, stating the reasons for the request.

SUMMARY

II. DESCRIPTION OF MEASURES

I. PROCEDURE

1. In September 2003, the Greek authorities submitted to the
Commission an application by Hellenic Shipyards for
amendments to the investment plan for its restructuring.
The Greek authorities subsequently explained that
the
amended plan was communicated to the Commission ‘for
its information’, and was not meant to be a notification.

2. In subsequent communications, the Commission asked the
Greek authorities to clarify whether they intended to grant
or disburse aid to Hellenic Shipyards for the purposes of
the amended investment plan. The Commission also
reminded the Greek authorities that in such a case the aid
must be notified and should not be put into effect prior to
the Commission's approval.

3. The Greek authorities replied to the Commission that they
intend to grant aid for the purposes of Hellenic Shipyards'
investment plan, that this was ‘existing aid’, covered by the
terms of the Commission's decision of 1997, and that the
Greek authorities have jurisdiction,
to approve amend-
ments to the restructuring plan. The Greek authorities also
informed the Commission that no aid had been granted to
Hellenic Shipyards for the purposes of the investment plan
until the date of their last communication of 27 February
2004.

4. Following the approval of Hellenic Shipyards' debts write-
off under Council Regulation (EC) No 1013/97, which
provided for aid to certain shipyards under
restruc-
turing (1), the Commission approved investment aid aimed
at the restructuring of the shipyard on the basis of an
investment plan submitted to the Commission pursuant to
the Seventh Shipbuilding Directive (2).

5. The plan stipulated that the shipyard would have its viabi-
lity restored in ‘the year 2000’. By that time, Hellenic Ship-
yards should have reached an annual turnover of around
GRD 26 billion (approximately EUR 76 million), with net
profits in the order of 7 % of its turnover. The investment
plan was to be financed by State aid for the amount of
GRD 7 812,5 million, by an increase of share capital of
GRD 3 137,5 million and by bank loans amounting to
GRD 4 675 million. These bank loans were to be raised at
normal market conditions without State guarantees. The
decision authorising the investment plan also imposed on
Greece an obligation to submit annual reports on the
implementation of the plan and the disbursement of the
aid. The investment plan for the shipyard's restructuring
was to be implemented from September 1997 to the end
of 1999.

(1) Council Regulation (EC) No 1013/97 of 2 June 1997 on aid to

certain shipyards under restructuring (1997 OJ L 148, p. 1).

(2) Article 6(1) of the Seventh Shipbuilding Directive.

C 202/4

EN

Official Journal of the European Union

10.8.2004

6. In the course of the three years during which the invest-
ment plan was to be implemented (1997 to 2000), the
Commission did not receive reports on the implementation
of the investment plan and the disbursement of the aid,
despite the express requirement of the 1997 decision. In
response to the Commission's request for the submission
of such a report in 2001, the Greek authorities stated that
to that date the company had implemented the plan to the
the relevant
amount of GRD 10 006 million and that
authorities had approved the first instalment of the aid
amounting to GRD 1 552,5 million, which had not,
however, been disbursed to Hellenic Shipyards.

7. According to information provided by the Greek authori-
ties in response to the Commission's information request
following an official complaint lodged on 23 May 2002
and subsequent information requests, the investment plan
had been amended. In particular,
its timetable had been
extended from its original deadline on 31 December 1999
to 30 June 2004, pursuant to three formal decisions of the
Greek authorities.

8. With regard to the financing of the plan, the Greek autho-
rities informed the Commission that no aid had been
granted for the plan implemented so far. Moreover, the
Greek authorities stated that the increase in share capital
had been achieved as prescribed in the decision authorising
the aid. The Greek authorities also informed the Commis-
sion about a number of
loans and State guarantees
obtained by Hellenic Shipyards. Certain loans were
obtained for the purposes of the shipyard's investment
plan with State guarantees, contrary to the express terms
of the decision authorising the investment plan in 1997.

III. ASSESSMENT

9. The Commission has serious doubts that the conditions
under which the aid was approved in its 1997 decision
were met
in the course of the implementation of the
investment plan. In particular, the Commission has doubts
on the implementation of the investment plan in accord-
ance with the authorising decision of 1997, the compat-
ibility of aid granted without the Commission's approval
for its purposes, and the Greek authorities' respect of
specific conditions attached to the authorising decision.

10. By unilaterally amending the investment plan of the ship-
yard, the Greek authorities have failed to respect the terms
of the Seventh Shipbuilding Directive under which the
Commission authorised the investment plan in 1997,
which provides that the Commission must be notified of
any amendment to an existing aid covered by the Direc-
tive (3).

11. The Commission also concludes that the Greek authorities
have failed to observe the conditions of the Guidelines on
Rescuing and Restructuring firms in difficulty which allow
the amendment to a restructuring plan subject to certain
conditions. Since the Greek authorities did not seek the
Commission's approval for the amendments to the invest-

(3) Article 11(1) of the Seventh Shipbuilding Directive.

ment plan and since the amendments did not occur during
the restructuring period, these conditions are not met.

the

investment plan. The

12. The Commission has serious doubts also with regard to
the statement of the Greek authorities that no aid has been
granted for
information
submitted by the Greek authorities indicates that Hellenic
Shipyards obtained a number of loans with State guaran-
tees for the purposes of the investment plan which were
not previously approved by the Commission. These would
constitute new aid. The Commission has doubts that this
aid would be compatible with the common market, espe-
receive
cially since Hellenic Shipyards can no longer
restructuring aid because of the ‘one time-last time prin-
ciple’ and the express requirement of Council Regulation
(EC) No 1013/97, which prohibits aid for all shipyards
which benefited from its provisions.

IV. CONCLUSION

In the light of the foregoing considerations, the Commission
has decided to initiate the procedure laid down in Article 88(2)
of
the EC Treaty, according to Articles 6 and 16 of
Council Regulation (EC) No 659/1999, with regard to the
amendments to the investment plan of Hellenic Shipyards. The
Commission considers that the measures described above may
constitute misuse of aid, while they may also result in new aid.
The Commission has doubts that this new aid could be compa-
tible with the common market.

TEXT OF LETTER

‘Η Επιτροπή έχει την τιµή να πληροφορήσει την Ελλάδα ότι, αφού
εξέτασε τις πληροφορίες που υπέβαλαν οι αρχές της χώρας σας
σχετικά µε το προαναφερόµενο θέµα, αποφάσισε να κινήσει τη
διαδικασία του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ για την
ενίσχυση προς τα Ελληνικά Ναυπηγεία, που αφορά την υλοποίηση
του σχεδίου αναδιάρθρωσής τους.

I. Η ∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΑ

1. Με επιστολή της 9ης Σεπτεµβρίου 2003, που καταχωρήθηκε
στις 12 Σεπτεµβρίου 2003, οι ελληνικές αρχές υπέβαλαν στην
Επιτροπή αίτηση των Ελληνικών Ναυπηγείων για τροποποίηση
του επενδυτικού σχεδίου της επιχείρησης στο πλαίσιο της
αναδιάρθρωσής της. Σύµφωνα µε το τροποποιηµένο σχέδιο
που εκδόθηκε τον Νοέµβριο 2002, τα Ελληνικά Ναυπηγεία
ζήτησαν και έλαβαν πράγµατι την έγκριση των ελληνικών
αρχών προκειµένου να ολοκληρώσουν την υλοποίηση του
επενδυτικού σχεδίου µέχρι τις 30 Ιουνίου 2004.

2. Επιπλέον, σύµφωνα µε το τροποποιηµένο σχέδιο, η ενίσχυση
που εγκρίθηκε από την Επιτροπή το 1997, δεν έχει ακόµη
χορηγηθεί, ενώ ορισµένες τροποποιήσεις του σχεδίου προβλέ-
πουν αλλαγή του αρχικά εγκριθέντος ποσού. ∆εν έχει κοινο-
ποιηθεί ποτέ επίσηµα στην Επιτροπή οιαδήποτε τροποποίηση
του επενδυτικού σχεδίου, περιλαµβανοµένων των επίσηµων
αποφάσεων των ελληνικών αρχών για την παράταση του
χρόνου ολοκλήρωσής του.

10.8.2004

EN

Official Journal of the European Union

C 202/5

3. Με επιστολή της 31ης Οκτωβρίου 2003 που καταχωρήθηκε
στις 3 Νοεµβρίου 2003, οι ελληνικές αρχές εξήγησαν ότι το
τροποποιηµένο σχέδιο εστάλη στην Επιτροπή για ενηµέρωση
και ότι δεν επρόκειτο για κοινοποίηση (4).

9. Με επιστολή της 27ης Φεβρουαρίου 2004, οι ελληνικές αρχές
διαβεβαίωσαν ότι καµία ενίσχυση δεν είχε χορηγηθεί µέχρι την
ηµέρα εκείνη στα Ελληνικά Ναυπηγεία.

4. Με επιστολή της 18ης Νοεµβρίου 2003, η Επιτροπή ζήτησε
από τις ελληνικές αρχές να διευκρινίσουν εάν σκοπεύουν να
ενίσχυση στα Ελληνικά
χορηγήσουν ή να καταβάλουν
Ναυπηγεία για τους σκοπούς της τροποποίησης του επενδυ-
τικού σχεδίου. Στην ίδια επιστολή, η Επιτροπή υπενθυµίζει
στις ελληνικές αρχές ότι σε µια τέτοια περίπτωση, και
τον κανονισµό (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του
σύµφωνα µε
Συµβουλίου (5), η ενίσχυση αυτή πρέπει να κοινοποιηθεί στην
Επιτροπή και δεν δύναται να χορηγηθεί πριν λάβει η Επιτροπή
επίσηµη απόφαση για το θέµα αυτό.

5. Με επιστολή της 16ης Ιανουαρίου 2004, καταχωρηθείσα την
20ή Ιανουαρίου 2004, οι ελληνικές αρχές απάντησαν στην
Επιτροπή ότι έχουν την πρόθεση να χορηγήσουν ενίσχυση για
τους σκοπούς του επενδυτικού σχεδίου των Ελληνικών Ναυπη-
γείων. Οι ελληνικές αρχές δήλωσαν ότι το αναµορφωµένο επεν-
δυτικό πρόγραµµα αποτελεί “υφισταµένη ενίσχυση” που καλύπ-
τεται από τις διατάξεις της απόφασης της Επιτροπής του
1997 και ότι οι ελληνικές αρχές έχουν τη δικαιοδοσία,
δυνάµει εθνικής νοµοθεσίας που εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή
Επιτροπή, να εγκρίνουν τροποποιήσεις του σχεδίου αναδιάρ-
θρωσης, περιλαµβανοµένης της παράτασης του χρονοδιαγράµ-
µατος υλοποίησης του σχεδίου.

6. Με επιστολή της 20ής Φεβρουαρίου 2004, η Επιτροπή κοινο-
ποίησε στις ελληνικές αρχές τις αµφιβολίες της σχετικά µε το
βάσιµο των προαναφεροµένων επιχειρηµάτων. Κατά πρώτο
λόγο, η Επιτροπή τόνισε ότι είναι η µόνη αρχή µε δικαιοδοσία
έγκρισης τροποποιήσεων σε επενδυτικό σχέδιο για το οποίο
είχε προηγούµενα εγκρίνει τη χορήγηση ενίσχυσης. Η Επιτροπή
επεσήµανε επίσης στις ελληνικές αρχές ότι δεν τήρησαν
κατάλληλα την υποχρέωση υποβολής
για την
υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου και την εκταµίευση της
ενίσχυσης, όπως προβλέπεται από την εγκριτική απόφαση του
1997 καθώς και από την εβδόµη οδηγία για τις ναυπηγικές
εργασίες, δυνάµει των οποίων εγκρίθηκε το επενδυτικό σχέδιο.

έκθεσης

7. Κατά δεύτερο λόγο, η Επιτροπή διατύπωσε την παρατήρηση
ότι δεν φαίνεται να έχουν τηρηθεί οι όροι που προβλέπονται
στην απόφαση του 1997, για την εγκριθείσα ενίσχυση.
Επιπλέον, η υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου για το οποίο
εγκρίθηκε η ενίσχυση προβλεπόταν να ολοκληρωθεί µέχρι το
έτος 2000 και,
που
χορηγήθηκε µετά από την περίοδο αυτή δεν µπορεί να
θεωρηθεί ως “υφισταµένη ενίσχυση”.

οποιαδήποτε

συνεπώς,

ενίσχυση

8. Τέλος, η Επιτροπή υπενθύµισε στις ελληνικές αρχές την
υποχρέωσή τους
ενίσχυση που
να κοινοποιήσουν
σκοπεύουν να χορηγήσουν στα Ελληνικά Ναυπηγεία για τους
σκοπούς του εν λόγω επενδυτικού σχεδίου.

την

(4) Το αίτηµα των ελληνικών αρχών να µην εκληφθεί το έγγραφο ως κοινο-
ποίηση διατυπώθηκε
επίσης προφορικά στην Επιτροπή κατά την
συνάντηση µεταξύ των υπηρεσιών της Γ∆ Comp και της Μόνιµης Ελλη-
νικής Αντιπροσωπείας στις 10 Νοεµβρίου 2003.

(5) Κανονισµός (EΚ) αριθ. 659/1999 του Συµβουλίου, της 22ας Μαρτίου
1999, για τη θέσπιση λεπτοµερών κανόνων εφαρµογής του άρθρου 93
[σήµερα άρθρο 88] της συνθήκης ΕΚ (ΕΕ L 83 της 27.3.1999, σ. 1).

II. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

A. Η επιχείρηση

10. Τα Ελληνικά Ναυπηγεία είναι τα µεγαλύτερα ναυπηγεία στην
Ελλάδα και συγκαταλέγονται στα µεγαλύτερα της Μεσο-
γείου (6). Ιδρύθηκαν το 1939 από το Ελληνικό Ναυτικό και το
1957 αγοράσθηκαν από τον κύριο Νιάρχο. Το 1985, η
ιδιοκτησία τους µεταβιβάστηκε στην ETΒΑ (Ελληνική Τράπεζα
Βιοµηχανικής Ανάπτυξης), η οποία ήταν κρατικής ιδιοκτησίας
µέχρι την ιδιωτικοποίησή της το 2001 όταν η πλειοψηφία του
κεφαλαίου µεταβιβάστηκε στην Τράπεζα
µετοχικού της
Πειραιώς.

11. Το Σεπτέµβριο του 1995, η ελληνική κυβέρνηση πέτυχε τη
µερική ιδιωτικοποίηση της επιχείρησης µε την πώληση του
49 % των µετοχών της σε συνεταιρισµό των εργαζοµένων στα
ναυπηγεία. Μέσω της µερικής αυτής
ιδιωτικοποίησης, η
Ελλάδα έκανε χρήση της δυνατότητας να διατηρήσει την
πλειοψηφική της συµµετοχή σε ένα από τα ναυπηγεία για
λόγους εθνικής άµυνας, βάσει του άρθρου 10 παράγραφος 3
της οδηγίας 90/684/ΕΚ του Συµβουλίου, της 21ης ∆εκεµ-
βρίου 1990, σχετικά µε
τις ενισχύσεις στις ναυπηγικές
εργασίες (7). Το 2002, τα Ελληνικά Ναυπηγεία ιδιωτικο-
ποιήθηκαν µέσω της αγοράς των µετοχών τους από την
κοινοπραξία των επιχειρήσεων HDW και Ferrostaal (8).

B. Ενίσχυση αναδιάρθρωσης προς τα Ελληνικά Ναυπηγεία

12. Ο κανονισµός (ΕΚ) αριθ. 1013/97 του Συµβουλίου, της 2ας
Ιουνίου 1997, για την ενίσχυση ορισµένων ναυπηγείων που
τελούν υπό αναδιάρθρωση (9), επέτρεψε τη διαγραφή χρεών
των Ελληνικών Ναυπηγείων “µέχρι ανωτάτου ποσού 54 525
εκατ. δραχµών το οποίο αντιστοιχεί σε χρέη από εργασίες του
ναυπηγείου επί εµπορικών πλοίων, όπως αυτά είχαν διαµορ-
φωθεί στις 31 ∆εκεµβρίου 1991, επαυξηµένα κατά τους
τόκους και τις ποινές µέχρι τις 31 Ιανουαρίου 1996” (10)
προκειµένου να διευκολύνει τη χρηµατοοικονοµική τους βιωσι-
µότητα και την αναδιάρθρωση των Ελληνικών Ναυπηγείων
µετά την καθυστερηµένη ιδιωτικοποίησή τους.

13. Όπως προβλέπει η απόφαση επικύρωσης της έγκρισης του
ανωτέρω κανονισµού (11), οι ελληνικές αρχές υπέβαλαν στην
Επιτροπή επενδυτικό σχέδιο που αποσκοπεί στην αναδιάρ-
θρωση των Ελληνικών Ναυπηγείων (αναφερόµενο στη συνέχεια
ως “το επενδυτικό σχέδιο”). Την 1η Αυγούστου 1997, η
Επιτροπή ενέκρινε το επενδυτικό σχέδιο (12) επιτρέποντας τη
χορήγηση ενίσχυσης µέχρι 50 % του συνολικού κόστους, υπό
τους όρους της έβδοµης οδηγίας για τις ναυπηγικές εργασίες,
η οποία επιτρέπει τη χορήγηση επενδυτικής ενίσχυσης εφόσον
αυτή συνδέεται µε σχέδιο αναδιάρθρωσης (στη συνέχεια αναφέ-
ρεται ως “η απόφαση του 1997”).

(6) Στοιχεία από τη διεύθυνση http://www.hellenic-shipyards.gr/compa-

ny.html.

(7) ΕΕ L 380 της 31.12.1990, σ. 27.
(8) Υπόθεση COMP/M.2772-HDW/FEROSTAAL/Ελληνικά Ναυπηγεία,
απόφαση της 25ης Απριλίου 2003 (ΕΕ C 143 της 15.6.2002, σ. 7).

(9) ΕΕ L 148 της 6.6.1997, σ. 1.
(10) Οµοίως, άρθρο 1 παράγραφος 3.
(11) Υπόθεση C 10/94 (πρώην ΝΝ 104/93) (ΕΕ C 306 της 8.10.1997,

σ. 5).

(12) SG(97) D/6556.

C 202/6

EN

Official Journal of the European Union

10.8.2004

Γ. Το επενδυτικό σχέδιο των Ελληνικών Ναυπηγείων

14. Το επενδυτικό σχέδιο για την αναδιάρθρωση των Ελληνικών
Ναυπηγείων αποσκοπούσε στην αποκατάσταση της ανταγωνισ-
τικότητας του ναυπηγείου µέσω της αυξηµένης παραγωγι-
κότητας και του εκσυγχρονισµού. Προέβλεπε τη σηµαντική
αναδιοργάνωση και µείωση του εργατικού δυναµικού, τον
εκσυγχρονισµό της
τη
βελτίωση της ασφάλειας και των εργασιακών σχέσεων καθώς
και την αύξηση της προστασίας του περιβάλλοντος.

του ναυπηγείου και

τεχνολογίας

15. Το σχέδιο προέβλεπε ότι το ναυπηγείο θα έχει αποκαταστήσει
τη βιωσιµότητά του το “έτος 2000”. Μέχρι το έτος αυτό τα
Ελληνικά Ναυπηγεία έπρεπε να φθάσουν σε ετήσιο κύκλο
εργασιών περίπου 26 δισεκατ. δραχµών (περίπου 76 εκατ.
ευρώ) µε καθαρά κέρδη της τάξης του 7 % του κύκλου
εργασιών.

16. Το επενδυτικό σχέδιο επρόκειτο να χρηµατοδοτηθεί ως εξής:

Κρατική ενίσχυση (50 %):

7 812,5 εκατ. δραχµές

Αύξηση µετοχικού κεφαλαίου:

3 137,5 εκατ. δραχµές

Τραπεζικά δάνεια:

4 675 εκατ. δραχµές

Σύνολο

15 625 εκατ. δραχµές

17. Η αύξηση του κεφαλαίου προβλεπόταν να πραγµατοποιηθεί
στην ίδια αναλογία µε τον αρχικό καταµερισµό, δηλαδή 51 %
από την ΕΤΒΑ και 49 % από τους υπαλλήλους του ναυπη-
γείου. Επιπλέον, τα τραπεζικά δάνεια έπρεπε να ληφθούν υπό
τους συνήθεις όρους της αγοράς χωρίς κρατικές εγγυήσεις. Η
απόφαση επέβαλε τέλος την υποχρέωση να υποβάλλονται
ετήσιες εκθέσεις σχετικά µε την εκταµίευση της ενίσχυσης και
την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου (13).

∆. Υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου

18. Κατά τη διάρκεια των τριών ετών που είχαν προβλεφθεί για
την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου (1997 έως 2000), η
Επιτροπή δεν έλαβε καµία έκθεση για την υλοποίηση του επεν-
δυτικού σχεδίου και την καταβολή της ενίσχυσης, παρά την
ρητή απαίτηση της απόφασης του 1997.

19. Με επιστολή της 14ης Νοεµβρίου 2001, η Επιτροπή ζήτησε
από τις ελληνικές αρχές να υποβάλουν έκθεση για την
υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου και την καταβολή της ενί-
σχυσης. Με επιστολή της 11ης ∆εκεµβρίου 2001, που κατα-
χωρήθηκε στις 18 ∆εκεµβρίου 2001, οι ελληνικές αρχές
ενηµέρωσαν την Επιτροπή ότι µέχρι εκείνη την ηµεροµηνία η
εταιρεία είχε εφαρµόσει το σχέδιο µέχρι ποσού 10 006 εκατ.
δραχµών (περίπου 29,36 εκατ. ευρώ). Επίσης, δήλωσαν ότι οι
αρµόδιες αρχές του υπουργείου Εθνικής Οικονοµίας είχαν
εγκρίνει την πρώτη δόση της ενίσχυσης που ανερχόταν σε
1 552,5 εκατ. δραχµές (4,59 εκατ. ευρώ) η οποία δεν είχε
ωστόσο καταβληθεί στα Ελληνικά Ναυπηγεία.

20. Στις 23 Μαΐου 2002, η Επιτροπή έλαβε επίσηµη καταγγελία
για χορήγηση κρατικής ενίσχυσης στα Ελληνικά Ναυπηγεία.
Με επιστολή της 31ης Ιανουαρίου 2003, η Επιτροπή ζήτησε

(13) Όπως προβλέπει το άρθρο 12 παράγραφος 1 στοιχείο ε) της εβδόµης
οδηγίας για τις ενισχύσεις στις ναυπηγικές εργασίες, βλέπε υποση-
µείωση 4.

από τις ελληνικές αρχές να παράσχουν πληροφορίες σχετικά µε
σειρά θεµάτων στα οποία περιλαµβανόταν η υλοποίηση του
επενδυτικού σχεδίου, προκειµένου να αναλύσει τις κατηγορίες
που είχαν διατυπωθεί στην εν λόγω καταγγελία.

21. Με επιστολή της 31ης Μαρτίου 2003, που καταχωρήθηκε
στις 3 Απριλίου 2003, οι ελληνικές αρχές έδωσαν την
απάντησή τους στην αίτηση παροχής πληροφοριών που
διατύπωσε η Επιτροπή. Μεταξύ άλλων θεµάτων που αναπτύσ-
σονται στην απάντηση αυτή, δεδοµένου δεν αποτελούν αντικεί-
µενο της παρούσας έρευνας όλα τα θέµατά της, οι ελληνικές
αρχές παρείχαν πληροφορίες για την υλοποίηση του επενδυ-
τικού σχεδίου. Οι πληροφορίες που παρείχαν οι ελληνικές
αρχές µπορούν να συνοψιστούν ως ακολούθως:

— τον Σεπτέµβριο του 1997 τα Ελληνικά Ναυπηγεία άρχισαν

την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου,

— τον ∆εκέµβριο του 1999, οι αρµόδιες αρχές πραγµατο-
ποίησαν τον πρώτο έλεγχο όσον αφορά την υλοποίηση και
πιστοποίησαν δαπάνες µέχρι την 30ή Ιουνίου 1999 οι
οποίες ήταν σύµφωνες µε τους όρους για την έγκριση της
πρώτης δόσης της ενίσχυσης που ανερχόταν σε 1 562,5
εκατ. δραχµές. Ωστόσο, το ποσό αυτό δεν κατεβλήθη στην
εταιρεία µέχρι την 31η ∆εκεµβρίου 1999,

για

αίτηση

παράταση

— στις 3 ∆εκεµβρίου 2000,

τα Ελληνικά Ναυπηγεία
υπέβαλαν
προθεσµίας
υλοποίησης του σχεδίου. Η πρόοδος της εφαρµογής του
σχεδίου παρεµποδίστηκε από τους σεισµούς της 7ης
Σεπτεµβρίου 1999 στην Αττική οι οποίοι προκάλεσαν
σοβαρές
ελληνικές αρχές
ενέκριναν παράταση µέχρι την 31η ∆εκεµβρίου 2001,

ζηµίες στα ναυπηγεία. Οι

της

— στις 17 ∆εκεµβρίου 2001, το ναυπηγείο υπέβαλε αίτηση
για νέα παράταση του χρονοδιαγράµµατος υλοποίησης η
οποία αιτιολογήθηκε από την παρατεινόµενη διαδικασία
ιδιωτικοποίησης, η οποία δυσχέρανε την υλοποίηση του
σχεδίου. Οι ελληνικές αρχές ενέκριναν παράταση µέχρι την
30ή Ιουνίου 2002,

— το 2002, µετά από αίτηση της εταιρείας, οι ελληνικές
αρχές προέβησαν σε πιστοποίηση της υλοποίησης του
σχεδίου για την περίοδο από 1ης Ιουλίου 1999 έως 31
∆εκεµβρίου 2001. Οι αρµόδιες αρχές πιστοποίησαν
δαπάνες ανερχόµενες σε 7 067,5 εκατ. δραχµές για την
περίοδο αυτή, και
το σύνολο των επενδυτικών
δαπανών για την υλοποίηση του σχεδίου ανήλθε σε
9 838,2 εκατ. δραχµές ή 28 872,3 εκατ. ευρώ. Κατά
συνέπεια,
το ανεκτέλεστο υπόλοιπο ποσό για την
υλοποίηση του σχεδίου διαµορφώθηκε σε 5 786,7 εκατ.
δραχµές ή 16 982,4 εκατ. ευρώ,

έτσι

— στις 28 Μαΐου 2002, τα ναυπηγεία υπέβαλαν αίτηµα για
µια ακόµη παράταση του χρονοδιαγράµµατος υλοποίησης
του
εφαρµογή
ποσοστού µεγαλύτερου από το 50 % του σχεδίου στις 14
Ιουνίου 2002, οι ελληνικές αρχές ενέκριναν νέα παράταση
µέχρι την 31η Ιουνίου 2004 (14),

σχεδίου. Έχοντας

πιστοποιήσει

την

(14) Η επιστολή των ελληνικών αρχών αναφέρει ότι η παράταση εγκρίνεται
την 31η ∆εκεµβρίου 2004. Ωστόσο, η απόφαση που
µέχρι
επισυνάφθηκε ως παράρτηµα 10 στην επιστολή της 31ης Μαρτίου
2003 αναφέρει σαφώς ότι η παράταση χορηγείται µέχρι την 31η
Ιουνίου 2004.

10.8.2004

EN

Official Journal of the European Union

C 202/7

— τον Νοέµβριο του 2002, η εταιρεία υπέβαλε στις ελλη-
νικές αρχές τροποποιηµένο επενδυτικό σχέδιο και ζήτησε
την έγκρισή του. Οι τροποποιήσεις αποσκοπούσαν στην
προσαρµογή του σχεδίου στις συνθήκες της αγοράς, στις
νέες τεχνολογικές εξελίξεις και στη στρατηγική της εται-
ρείας,

— η αύξηση του µετοχικού κεφαλαίου κατά 3 137,5 εκατ.
δραχµές, όπως προβλέπεται στην απόφαση της Επιτροπής
του 1997, πραγµατοποιήθηκε µέσω των αυξήσεων κατά
1 569,9 εκατ. δραχµές στις 25 Μαΐου 1998, κατά 630
εκατ. δραχµές στις 24 Ιουνίου 1999 και κατά 780 εκατ.
δραχµές στις 22 Μαΐου 2000, σύµφωνα µε το ποσοστό
συµµετοχής στην αρχική κατανοµή, δηλαδή 51 % για την
ΕΤΒΑ και 49 % για το συνεταιρισµό των εργαζοµένων,

— τέλος, οι ελληνικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι η εφαρµογή
του σχεδίου δεν οδηγεί σε αύξηση της επισκευαστικής
ικανότητας, δεδοµένου ότι έχουν εγκαταλειφθεί οι δύο
ναυπηγικές κλίνες και η χρήση της προβλήτας 540 (15).
Επιβεβαίωσαν
εταιρείας
µειώθηκε από 3 022 άτοµα το 1995 σε 1 412 το 2002.

το δυναµικό της

επίσης ότι

22. Με την ίδια επιστολή, οι ελληνικές αρχές υπέβαλαν στην
Επιτροπή κατάλογο όλων των δανείων και εγγυήσεων που
ελήφθησαν από τα Ελληνικά Ναυπηγεία κατά την περίοδο από
το 1995 έως το 2001. Η Επιτροπή σηµειώνει ότι η εταιρεία
είχε, µεταξύ άλλων, συνάψει τα ακόλουθα δάνεια:

— δάνειο 4 675 εκατ. δραχµών για την κάλυψη της
υλοποίησης του επενδυτικού σχεδίου, µε κρατική εγγύηση.
Η κρατική εγγύηση χορηγήθηκε στις 8 ∆εκεµβρίου
1999 (16),

— δάνειο 1 562,5 εκατ. δραχµών που συνήφθη έναντι
εκχώρησης της πρώτης δόσης της κρατικής ενίσχυσης. Το
δάνειο αυτό καταβλήθηκε εξ ολοκλήρου στο ναυπηγείο.
Μετά από διαδοχικές αναβολές της εξόφλησής του, το
δάνειο είχε προγραµµατιστεί
να εξοφληθεί στις 31
Μαρτίου 2003 παρόλο που η δόση της ενίσχυσης για την
εξόφλησή του είχε καθυστερήσει στο Υπουργείο Ανά-
πτυξης “για διαδικαστικούς λόγους”,

— δάνειο 13 756,4 ευρώ έναντι εκχώρησης της δεύτερης και
τρίτης δόσης της κρατικής ενίσχυσης για την υλοποίηση
του επενδυτικού σχεδίου. Το δάνειο αυτό δεν καταβλήθηκε
λόγω της καθυστέρησης στην καταβολή της πρώτης δόσης
της κρατικής ενίσχυσης. Ωστόσο, η εταιρεία καταβάλλει
ετήσιο τόκο δανείου 0,5 % για τη δέσµευση κεφαλαίου εκ
µέρους του χρηµατοπιστωτικού οργανισµού.

23. Με επιστολή της 31ης Οκτωβρίου 2003, οι ελληνικές αρχές
παρείχαν πληροφορίες στην Επιτροπή επιβεβαιώνοντας ότι:

— το επενδυτικό σχέδιο επρόκειτο να υλοποιηθεί από το
Σεπτέµβριο του 1997 έως τις 31 ∆εκεµβρίου 1999,

— δεν είχε χορηγηθεί ενίσχυση για το σχέδιο από την
την

της υλοποίησής

του µέχρι

ηµεροµηνία έναρξης
ηµεροµηνία σύνταξης της επιστολής,

ελληνικές αρχές: το 2001, παρατάθηκε µέχρι την 31η
∆εκεµβρίου 2001 λόγω των ζηµιών που προκλήθηκαν στα
ναυπηγεία από τους σεισµούς του 1999. Στα τέλη του
2001, εγκρίθηκε περαιτέρω παράταση που δικαιολογήθηκε
από την καθυστέρηση στην ιδιωτικοποίηση του ναυπηγείου
καθώς και του βασικού του µετόχου της τράπεζας ΕΤΒΑ·
στη συνέχεια δόθηκε τρίτη παράταση στην εταιρεία, µέχρι
την 20ή Ιουνίου 2004, διότι είχε ήδη υλοποιήσει το
50 % του επενδυτικού σχεδίου.

24. Με επιστολή της 14ης Ιανουαρίου 2004 που καταχωρήθηκε
στις 20 Ιανουαρίου 2004, οι ελληνικές αρχές επιβεβαίωσαν
τις ανωτέρω πληροφορίες και κατέληξαν στο συµπέρασµα ότι:

— µε το τροποποιηµένο επενδυτικό σχέδιο δεν επέρχεται
αύξηση της δυναµικότητας του ναυπηγείου οι δε τροπο-
ποιήσεις αφορούν λεπτοµέρειες υλοποίησης του εγκριθέ-
ντος επενδυτικού σχεδίου, ήτοι αλλαγές προµηθευτών και
τύπου µηχανολογικού εξοπλισµού,

— έχει υλοποιηθεί περισσότερο από 51 % του συνόλου της

επένδυσης,

— δεν έχει χορηγηθεί κανένα ποσό ενίσχυσης προς την
επιχείρηση από την έναρξη του επενδυτικού προγράµµατος
µέχρι σήµερα και

— οι παρατάσεις που έχουν δοθεί για την ολοκλήρωση του
επενδυτικού σχεδίου προβλέπονται από την εθνική νοµο-
θεσία που είχε εγκριθεί από την Επιτροπή, και υπαγορεύο-
νται µεταξύ άλλων και από λόγους ανωτέρας βίας.

III. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

25. Σύµφωνα µε το άρθρο 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ,
ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε µορφή από τα
κράτη ή µε κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να
νοθεύσουν τον ανταγωνισµό δια της ευνοϊκής µεταχειρίσεως
ορισµένων επιχειρήσεων ή ορισµένων κλάδων παραγωγής είναι
ασυµβίβαστες µε την κοινή αγορά, κατά το µέτρο που επηρεά-
ζουν τις µεταξύ κρατών µελών συναλλαγές. Σύµφωνα µε την
πάγια νοµολογία των Ευρωπαϊκών ∆ικαστηρίων, το κριτήριο
η
συναλλαγών
του
δικαιούχος επιχείρηση ασκεί οικονοµική δραστηριότητα που
αποτελεί αντικείµενο συναλλαγών µεταξύ κρατών µελών.

επηρεασµού

πληρούται

όταν

των

26. Λαµβανοµένων υπόψη των ως ανωτέρω πληροφοριών, η
Επιτροπή θα εξετάσει εάν τα ανωτέρω µέτρα εµπεριέχουν
στοιχεία κρατικής ενίσχυσης και εάν συµβιβάζονται µε την
κοινή αγορά.

— το χρονοδιάγραµµα για την υλοποίηση του σχεδίου είχε
παραταθεί µε τρεις διαδοχικές αποφάσεις έγκρισης από τις

(15) Οι ελληνικές αρχές δήλωσαν επίσης ότι η απόφαση χορήγησης της
κρατικής εγγύησης τροποποιήθηκε από άλλη απόφαση της οποίας η
ηµεροµηνία έκδοσης έχει παραληφθεί στο έγγραφο που υποβλήθηκε
στην Επιτροπή.
(16) Βλέπε υποσηµείωση 7.

27. Σύµφωνα µε το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο ε) της
συνθήκης ΕΚ, µπορεί να θεωρηθεί ότι συµβιβάζονται µε την
κοινή αγορά κατηγορίες ενισχύσεων που καθορίζονται µε
απόφαση του Συµβουλίου το οποίο αποφασίζει µε ειδική
πλειοψηφία, προτάσει της Επιτροπής. Η Επιτροπή επισηµαίνει
ότι
το Συµβούλιο εξέδωσε στη βάση αυτή την οδηγία
90/684/ΕΟΚ (αναφερόµενη εφεξής ως “η έβδοµη οδηγία για
τις ναυπηγικές εργασίες”).

C 202/8

EN

Official Journal of the European Union

10.8.2004

28. Το άρθρο 6 παράγραφος 1 της έβδοµης οδηγίας για τις
ναυπηγικές εργασίες προβλέπει ότι “οι ενισχύσεις επενδύσεων,
µε ειδικό ή µη χαρακτήρα, δεν µπορούν να χορηγούνται για τη
δηµιουργία νέων ναυπηγείων ή για επενδύσεις σε υπάρχοντα
ναυπηγεία εκτός αν συνδέονται µε πρόγραµµα αναδιάρθρωσης
το οποίο δεν συνεπάγεται καµία αύξηση του κατασκευαστικού
δυναµικού του ναυπηγείου αυτού […]”. Η Επιτροπή ενέκρινε
στη βάση αυτή, την 1η Αυγούστου 1997, ενίσχυση για το
επενδυτικό σχέδιο που αποσκοπεί στην αναδιάρθρωση των
Ελληνικών Ναυπηγείων (17).

29. Η έγκριση της Επιτροπής εδόθη υπό την προϋπόθεση όρων
που περιγράφονται ανωτέρω. Ωστόσο, η Επιτροπή έχει
σοβαρές αµφιβολίες για το αν αυτοί οι όροι έχουν πληρωθεί
κατά την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου. Ειδικότερα, η
Επιτροπή διατηρεί αµφιβολίες για την υλοποίηση του επενδυ-
τικού σχεδίου σύµφωνα µε την εγκριτική απόφαση του 1997,
για το συµβιβάσιµο της ενίσχυσης που χορηγήθηκε χωρίς την
έγκριση της Επιτροπής για τους σκοπούς της απόφασης, και
για την τήρηση εκ µέρους των ελληνικών αρχών των ειδικών
όρων που επισυνάπτονται στην εγκριτική απόφαση.

30. Η Επιτροπή επισηµαίνει ότι η διαδικασία που κινείται και η
οποία προβλέπεται στο άρθρο 88 παράγραφος 2 της
συνθήκης ΕΚ δεν προδικάζει την έκβαση οποιασδήποτε άλλης
έρευνας που έχει κινήσει ή ενδέχεται να κινήσει η Επιτροπή
βάσει της καταγγελίας που αναφέρεται στην παράγραφο 20
ανωτέρω ή άλλων πληροφοριών που έχει στη διάθεσή της η
Επιτροπή.

A. Η υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου

31. Με την µονοµερή τροποποίηση του επενδυτικού σχεδίου του
ναυπηγείου, οι ελληνικές αρχές παραβίασαν τους όρους της
έβδοµης οδηγίας για τις ναυπηγικές εργασίες δυνάµει της
οποίας η Επιτροπή ενέκρινε το επενδυτικό σχέδιο το 1997 και
η οποία προβλέπει ότι τα κράτη µέλη κοινοποιούν στην
Επιτροπή
ισχύοντος
καθεστώτος ενισχύσεων που καλύπτεται από την οδηγία (18).

τροποποίηση

οποιαδήποτε

ήδη

32. Βάσει της εγκριτικής απόφασης της Επιτροπής του 1997, η
χορήγηση της ενίσχυσης εξαρτάται από την υλοποίηση του
επενδυτικού σχεδίου όπως αυτό υποβλήθηκε και εγκρίθηκε
από την Επιτροπή. Ωστόσο, οι κοινοτικές κατευθυντήριες
γραµµές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση
και
επιχειρήσεων (19),
(εφεξής: “κατευθυντήριες γραµµές για τη διάσωση και την
αναδιάρθρωση”) προβλέπουν τη δυνατότητα τροποποίησης του
σχεδίου αναδιάρθρωσης που έχει ήδη εγκριθεί από την
Επιτροπή. Ειδικότερα, το σηµείο 52 των κατευθυντηρίων
γραµµών προβλέπει ότι:

προβληµατικών

αναδιάρθρωση

την

εργασίες.

(17) Άρθρο 11 παράγραφος 1 της έβδοµης οδηγίας για τις ναυπηγικές

(18) Κοινοτικές κατευθυντήριες γραµµές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις
για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληµατικών επιχειρήσεων,
σηµείο 3.2.4 (ΕΕ 288 της 9.10.1999, σ. 2). Οι κοινοτικές κατευ-
θυντήριες γραµµές για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση καλύπτουν
µόνο προβληµατικές επιχειρήσεις. Η Επιτροπή δέχθηκε ότι τα Ελληνικά
Ναυπηγεία µπορούν να υπαχθούν στον εν λόγω ορισµό καθώς
δηλώθηκε ότι χωρίς τα προτεινόµενα µέτρα και τη συνδεόµενη µε αυτά
ιδιωτικοποίηση, ήταν σχεδόν βέβαιο ότι η εταιρεία θα διέκοπτε τη
λειτουργία της σε σύντοµο χρονικό διάστηµα. Συνεπώς η εταιρεία
µπορούσε
βλέπε απόφαση: C
40/2002 (πρώην Ν 513/01) Ενίσχυση στα Ελληνικά Ναυπηγεία (ΕΕ
186 της 6.8.2002, σ. 5).

να χαρακτηρισθεί

προβληµατική,

(19) Μελέτη τροποποίησης του επενδυτικού σχεδίου αναδιάρθρωσης και
εκσυγχρονισµού της εταιρείας Ελληνικά Ναυπηγεία ΑΕ, το οποίο
εκπονήθηκε από το Ελληνικό Κέντρο Καινοτοµίας και Ανάπτυξης τον
Νοέµβριο του 2002.

“Εάν εγκριθεί µια ενίσχυση αναδιάρθρωσης, το οικείο κράτος
µέλος µπορεί, στη διάρκεια της αναδιάρθρωσης, να ζητήσει
από την Επιτροπή να δεχθεί τροποποιήσεις του σχεδίου
αναδιάρθρωσης και του ποσού της ενίσχυσης. Η Επιτροπή
µπορεί να επιτρέπει αυτού του είδους τις τροποποιήσεις,
εφόσον τηρούνται οι ακόλουθοι κανόνες:

α) το αναθεωρηµένο σχέδιο πρέπει να προβλέπει την αποκατά-
εύλογο χρονικό

σταση της βιωσιµότητας πάντα σε
διάστηµα·

β) αν το ποσό της ενίσχυσης έχει αυξηθεί, το ύψος των απαι-
τούµενων αντισταθµιστικών µέτρων θα πρέπει να είναι
µεγαλύτερο από αυτά που είχαν επιβληθεί αρχικά·

γ) αν τα προτεινόµενα αντισταθµιστικά µέτρα είναι λιγότερα
από αυτά που είχαν προβλεφθεί αρχικά, το ποσό της ενί-
σχυσης πρέπει να µειωθεί ανάλογα·

δ) το νέο χρονοδιάγραµµα εφαρµογής των αντισταθµιστικών
µέτρων θα µπορεί να συνεπάγεται καθυστέρηση σε σχέση
µε το αρχικό µόνο για λόγους για τους οποίους δεν
ευθύνεται η επιχείρηση ή το κράτος µέλος. Εάν δεν
συµβαίνει αυτό, το ποσό της ενίσχυσης πρέπει να µειωθεί
ανάλογα.”

33. Η Επιτροπή συνάγει το συµπέρασµα ότι οι ελληνικές αρχές δεν
τήρησαν τις δύο κύριες προϋποθέσεις προκειµένου να είναι
δυνατή η εφαρµογή του σηµείου αυτού των κατευθυντηρίων
γραµµών για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση: κατά πρώτο
λόγο, οι ελληνικές αρχές δεν ζήτησαν την έγκριση της Επι-
τροπής για τις τροποποιήσεις του επενδυτικού σχεδίου. Κατά
δεύτερο λόγο, οι τροποποιήσεις στο επενδυτικό σχέδιο δεν
γνωστοποιήθηκαν στην Επιτροπή κατά τη διάρκεια της
περιόδου αναδιάρθρωσης, δηλαδή µεταξύ Σεπτεµβρίου 1997
και 31ης ∆εκεµβρίου 1999.

34. Συνεπώς, η Επιτροπή δεν είναι σε θέση να αξιολογήσει την
τροποποίηση του επενδυτικού σχεδίου δυνάµει των όρων που
προβλέπονται στο σηµείο 52 των κατευθυντήριων γραµµών
για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση. Παρά το συµπέρασµα
αυτό, η Επιτροπή έχει αµφιβολίες ότι στη συγκεκριµένη
υπόθεση θα µπορούσαν να πληρούνται ορισµένοι από τους
όρους που προβλέπονται στο σηµείο 52.

35. Ειδικότερα, η Επιτροπή επισηµαίνει ότι το χρονοδιάγραµµα για
την υλοποίηση του σχεδίου παρατάθηκε για λόγους που
παρουσιάσθηκαν είτε στο τέλος της περιόδου αναδιάρθρωσης
είτε µετά από τη λήξη αυτής. Ειδικότερα, οι σεισµοί στους
οποίους βασίστηκε η αιτιολόγηση της απόφασης των Ελλη-
νικών αρχών της 27ης Ιουνίου 2001 για παράταση του χρονο-
διαγράµµατος του σχεδίου µέχρι την 31η ∆εκεµβρίου 2001,
συνέβησαν τον Σεπτέµβριο του 1999, δηλαδή, µερικούς µήνες
πριν ολοκληρωθεί η υλοποίηση του σχεδίου στο σύνολό του.
Οι ελληνικές αρχές αιτιολόγησαν την σχετική απόφασή τους
για παράταση της υλοποίησης του σχεδίου µέχρι την 30ή
Ιουνίου 2002 µε την καθυστέρηση της ιδιωτικοποίησης των
ναυπηγείων η οποία τοποθετείται επίσης χρονικά εκτός της
περιόδου αναδιάρθρωσης που είχε εγκριθεί από την Επιτροπή,
εφόσον έλαβε χώρα το χρονικό διάστηµα µεταξύ 2001 και
2002.

10.8.2004

EN

Official Journal of the European Union

C 202/9

36. Συνεπώς, οι λόγοι στους οποίους στηρίχθηκαν οι αποφάσεις
των ελληνικών αρχών για παράταση του χρονοδιαγράµµατος
του σχεδίου, παρουσιάσθηκαν στο τέλος
της περιόδου
αναδιάρθρωσης ή µετά το πέρας αυτής. ∆εν µπορούν συνεπώς
να αιτιολογήσουν ενδεχόµενη καθυστέρηση στην υλοποίηση
του σχεδίου κατά τρεισήµισι έτη (από το έτος 2000 έως
σήµερα) και σε κάθε περίπτωση δεν είχαν κοινοποιηθεί επίσηµα
στην Επιτροπή κατά τη διάρκεια της περιόδου αναδιάρθρωσης
ή σε οποιαδήποτε άλλη χρονική στιγµή.

37. Η Επιτροπή καταλήγει προς το παρόν στο συµπέρασµα ότι η
ενέργεια των ελληνικών αρχών να τροποποιήσουν µονοµερώς
το επενδυτικό σχέδιο είναι παράνοµη στο βαθµό που δεν
κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή πριν τεθεί σε εφαρµογή. Η
Επιτροπή έχει επίσης σοβαρές αµφιβολίες σχετικά µε το εάν,
κατά το χρόνο στον οποίο συνέβησαν, οι τροποποιήσεις στο
τα κριτήρια των κατευθυντηρίων
σχέδιο θα πληρούσαν
γραµµών για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση, ώστε να
γίνουν δεκτές.

38. Τέλος, το έγγραφο που γνωστοποιήθηκε στην Επιτροπή στις
12 Σεπτεµβρίου 2003 (20), αναφέρει ρητά ότι ο συνολικός
προϋπολογισµός για το επενδυτικό σχέδιο θα αυξανόταν κατά
5,6 εκατ. ευρώ. Η αύξηση αυτή δεν κοινοποιήθηκε στην
Επιτροπή προς έγκριση, αποφασίστηκε σε χρονική στιγµή
εκτός της περιόδου αναδιάρθρωσης και συνεπώς η Επιτροπή
διατηρεί σοβαρές αµφιβολίες για το εάν συµβιβάζεται µε την
κοινή αγορά.

B. ∆άνεια και εγγυήσεις που χορηγήθηκαν για το επενδυτικό
σχέδιο

39. Η Επιτροπή διατηρεί σοβαρές αµφιβολίες όσον αφορά τη
δήλωση των Ελληνικών αρχών ότι δεν χορηγήθηκε ενίσχυση
για το επενδυτικό σχέδιο, όπως αναφέρουν στις επιστολές τους
της 31ης Οκτωβρίου 2003, 16ης Ιανουαρίου 2004 και 27ης
Φεβρουαρίου 2004. Στις πληροφορίες που υποβλήθηκαν από
τις ελληνικές αρχές µε επιστολή της 31ης Μαρτίου 2003, σε
απάντηση στην αίτηση παροχής πληροφοριών της Επιτροπής
της 30ής Ιανουαρίου 2003, αναφέρεται ότι τα Ελληνικά
Ναυπηγεία έλαβαν ορισµένα δάνεια και κρατικές εγγυήσεις για
τους σκοπούς του επενδυτικού σχεδίου που δεν είχαν προη-
γουµένως εγκριθεί από την Επιτροπή.

40. Σύµφωνα µε την ανακοίνωση της Επιτροπής για τις κρατικές
ενισχύσεις µε τη µορφή εγγυήσεων (21) στις περιπτώσεις όπου
η εγγύηση περιλαµβάνει ενίσχυση στον δανειζόµενο πρέπει να
εξετάζεται από την Επιτροπή βάσει των ιδίων κανόνων µε
αυτούς που εφαρµόζονται σε άλλες µορφές ενισχύσεων (22).
Όταν ένα κράτος µέλος δεν τηρεί την υποχρέωση της προη-
ενός
γούµενης
µέτρου όπως ορίζεται στο άρθρο 88 παράγραφος 3 της
συνθήκης, το στοιχείο της εγγύησης που συνιστά ενίσχυση
θεωρείται ως παράνοµο σύµφωνα µε το άρθρο 1 στοιχείο στ)
του κανονισµού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συµβουλίου (23).

και αναστολής

κοινοποίησης

εφαρµογής

(20) Ανακοίνωση της Επιτροπής για την εφαρµογή των άρθρων 87 και 88
της συνθήκης ΕΚ στις κρατικές ενισχύσεις µε τη µορφή εγγυήσεων (ΕΕ
C 71 της 11.3.2000, σ. 14).

(21) Οµοίως, σηµείο 5.2.
(22) Βλέπε υποσηµείωση 2.
(23) Ανακοίνωση της Επιτροπής για την εφαρµογή των άρθρων 87και 88
της συνθήκης ΕΚ στις κρατικές ενισχύσεις µε τη µορφή εγγυήσεων,
σηµείο 6.1 (ΕΕ C 71 της 11.3.2000, σ. 14).

41. Οι ελληνικές αρχές στη σελίδα 10 της επιστολής τους της
31ης Μαρτίου 2003, παρέχουν λεπτοµέρειες σχετικά µε το
δάνειο των 4 675 εκατ. δραχµών που έλαβαν τα Ελληνικά
Ναυπηγεία για την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου.
Μεταξύ των λεπτοµερών πληροφοριών που παρέχονται, οι
ελληνικές αρχές αναφέρονται ρητά σε κρατική εγγύηση που
χορηγήθηκε για το εν λόγω δάνειο.

42. Η απόφαση της Επιτροπής του 1997 προέβλεπε ότι η χρηµα-
τοδότηση του επενδυτικού σχεδίου θα γινόταν εν µέρει από
τραπεζικά δάνεια µέχρι το προαναφερόµενο ποσό. Ωστόσο, η
απόφαση προβλέπει ακόµη ρητά ότι “τα τραπεζικά δάνεια θα
ληφθούν κάτω από τους συνήθεις όρους της αγοράς χωρίς
κρατικές εγγυήσεις”. Ως εκ τούτου, η κρατική εγγύηση που
παρασχέθηκε για το εν λόγω δάνειο φαίνεται να χορηγήθηκε
κατά παράβαση των όρων της απόφασης του 1997 µε την
οποία εγκρίθηκε το επενδυτικό σχέδιο των ναυπηγείων.

43. Στα πλαίσια αυτά η Επιτροπή επισηµαίνει ότι όταν ο δανειζό-
µενος αδυνατεί να βρει ίδρυµα διατεθειµένο να του χορηγήσει
δάνειο µε οποιουσδήποτε όρους, το συνολικό ποσό του
εγγυηµένου δανείου που λαµβάνει θεωρείται ως ενίσχυση.
Στην εξεταζόµενη περίπτωση, εάν τα Ελληνικά Ναυπηγεία δεν
µπόρεσαν να λάβουν τα τραπεζικά δάνεια υπό τους συνήθεις
όρους της αγοράς, όπως έχει εγκριθεί για τους σκοπούς του
επενδυτικού σχεδίου, τότε το ποσό της ενίσχυσης που έχει
ληφθεί µε κρατική εγγύηση πρέπει να θεωρηθεί ως νέα
ενίσχυση που δεν καλύπτεται από την εγκριτική απόφαση του
1997. Η Επιτροπή έχει σοβαρές αµφιβολίες σχετικά µε το εάν
η ενίσχυση αυτή συµβιβάζεται µε την κοινή αγορά.

44. Το παράρτηµα 15 της επιστολής των ελληνικών αρχών της
31ης Μαρτίου 2003, περιλαµβάνει πίνακα των δανείων που
έλαβαν τα Ελληνικά Ναυπηγεία στον οποίον γίνεται διάκριση
µεταξύ δανείων που λήφθηκαν µε ή χωρίς κρατική εγγύηση. Η
Επιτροπή επισηµαίνει ότι στον πίνακα γίνεται σαφή αναφορά
σε δάνειο ύψους 13 719 734,88 ευρώ το οποίο λήφθηκε µε
κρατική εγγύηση. Ως σκοπός του δανείου αναφέρεται η
επένδυση.

45. Ανεξάρτητα από το εάν το εν λόγω δάνειο ταυτίζεται ή όχι µε
εκείνο που αναφέρεται στη σελίδα 10 της επιστολής της 31ης
Μαρτίου 2003, η Επιτροπή επισηµαίνει ότι όταν ένα κράτος
µέλος δεν τηρεί την υποχρέωση της προηγούµενης κοινο-
ποίησης και αναστολής εφαρµογής ενός µέτρου όπως ορίζεται
στο άρθρο 88 παράγραφος 3 της συνθήκης, το στοιχείο της
εγγύησης που συνιστά ενίσχυση θεωρείται ως παράνοµο (24)
σύµφωνα µε το άρθρο 1 στοιχείο στ) του κανονισµού (ΕΚ)
αριθ. 659/1999 του Συµβουλίου. Η Επιτροπή διατηρεί επίσης
σοβαρές αµφιβολίες για το εάν τα Ελληνικά Ναυπηγεία θα
πετύχαιναν τη λήψη τέτοιων δανείων στην κεφαλαιαγορά,
χωρίς κρατική εγγύηση (25). Σε µια τέτοια περίπτωση το συνο-
λικό ποσό του συναφθέντος δανείου µπορεί να θεωρηθεί ως
ενίσχυση (26).

(24) Υπόθεση C 301/86 Γαλλία κατά Επιτροπής [1990] ECR I-307 και C
142/87 Βέλγιο κατά Επιτροπής [1990] ECR I-959. Επίσης πιο πρό-
σφατα, υπόθεση C 288/96 Γερµανία κατά Επιτροπής [2000] ECR I-
8237.

(25) Υπόθεση C 288/96 Γερµανία κατά Επιτροπής [2000] ECR I-8237.
(26) Άρθρο 12 παράγραφος 3 της έβδοµης οδηγίας για τις ναυπηγικές

εργασίες.

C 202/10

EN

Official Journal of the European Union

10.8.2004

46. Στη σελίδα 10 της επιστολής των Ελληνικών αρχών της 31ης
Μαρτίου 2003 αναφέρεται επίσης ότι τα Ελληνικά Ναυπηγεία
έλαβαν δάνειο 1 562,5 εκατ. δρχ. ενόψει της πρώτης δόσης
της κρατικής ενίσχυσης για την υλοποίηση του επενδυτικού
σχεδίου. Οι ελληνικές αρχές δήλωσαν επίσης ότι η εκταµίευση
της πρώτης δόσης της κρατικής ενίσχυσης για το επενδυτικό
σχέδιο καθυστέρησε στο υπουργείο Ανάπτυξης για “διαδικασ-
τικούς λόγους”. Επιπλέον, στην ίδια σελίδα της επιστολής τους
δάνειο
οι
13 756,4 εκατ. δρχ., ενόψει της δεύτερης και τρίτης δόσης
της κρατικής ενίσχυσης για την υλοποίηση του επενδυτικού
σχεδίου, αλλά δεν καταβλήθηκε στο ναυπηγείο.

επισηµαίνουν ότι

ελληνικές αρχές

συνήφθη

τότε

47. Η Επιτροπή δεν διαθέτει πληροφορίες από τις οποίες να
συνάγεται ότι τα εν λόγω δάνεια ελήφθησαν από τα Ελληνικά
Ναυπηγεία µε κρατική εγγύηση. Ωστόσο, πρέπει να σηµειωθεί
ότι εάν τα εν λόγω δάνεια συνήφθησαν όταν το ίδρυµα
δανεισµού δηλαδή η Τράπεζα ΕΤΒΑ ήταν ακόµα κρατικής
ιδιοκτησίας,
τα δάνεια αυτά
είναι αµφίβολο εάν
συνήφθησαν σε ισότιµη βάση. Επιπλέον, το άρθρο 87 παράγ-
ραφος 1 της συνθήκης καλύπτει ενισχύσεις που χορηγούνται
µε κρατικούς πόρους. Συνεπώς, εγγυήσεις που δίδονται από
κρατικούς φορείς, όπως η ΕΤΒΑ την εποχή που βρισκόταν υπό
κυρίαρχη επιρροή του κράτους, µπορούν επίσης να συνιστούν
κρατική ενίσχυση εφόσον αποδειχθεί ότι το µέτρο µπορεί να
αποδοθεί στο κράτος.

Γ. Η µη υποβολή ετήσιων εκθέσεων

48. Οι ελληνικές αρχές δεν τήρησαν την υποχρέωση που προβλέπει
τόσο η εγκριτική απόφαση της Επιτροπής του 1997 όσο και η
έβδοµη οδηγία για τις ναυπηγικές εργασίες, να υποβάλουν
ετήσιες εκθέσεις για την πρόοδο της υλοποίησης του σχεδίου
και την εκταµίευση της ενίσχυσης, ώστε να θέσουν µε τον
τρόπο αυτόν υπόψη της Επιτροπής τα επιχειρήµατα που αιτιο-
λόγησαν τις τροποποιήσεις στο σχέδιο καθώς και την έγκρισή
τους µονοµερώς από τις ελληνικές αρχές.

δεν συµµορφώνεται

49. Η Επιτροπή επισηµαίνει ότι σε περίπτωση που κάποιο κράτος
µέλος
την υποχρέωση
υποβολής εκθέσεων, η Επιτροπή µπορεί να απαιτήσει από αυτό
να αναστείλει όλες τις εκκρεµείς καταβολές ήδη εγκεκριµένων
ενισχύσεων, έως ότου περιέλθουν όλες οι προβλεπόµενες
εκθέσεις στην Επιτροπή (27).

πλήρως µε

50. Οι ελληνικές αρχές δεν αξιοποίησαν επίσης την ευκαιρία να
υποβάλουν έκθεση σχετικά µε τις εξελίξεις που επηρέασαν τη
σωστή υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου όταν, µε επιστολή
της 14ης Νοεµβρίου 2001, η Επιτροπή ζήτησε από τις ελλη-
νικές αρχές να υποβάλουν έκθεση για την υλοποίηση του επεν-
δυτικού σχεδίου και την καταβολή της ενίσχυσης. Με επιστολή
της 11ης ∆εκεµβρίου 2001, οι ελληνικές αρχές απάντησαν ότι
είχαν δαπανηθεί 29,3 εκατ. ευρώ για την υλοποίηση του επεν-
δυτικού σχεδίου και ότι το κράτος είχε χορηγήσει την πρώτη
δόση της ενίσχυσης η οποία όµως δεν είχε ακόµη καταβληθεί
στην εταιρεία.

(27) Αυτό επιβεβαιώθηκε πρόσφατα από το ∆ικαστήριο στην υπόθεση T-
109/01 Fleuren Compost BV κατά Επιτροπής, απόφαση της 14ης
Ιανουαρίου 2004, στο σηµείο 80 όπου το ∆ικαστήριο αποφαίνεται ότι
δεν µπορεί ένα κράτος µέλος, τροποποιώντας ένα σύστηµα ενισχύσεως
µετά την έγκρισή του από την Επιτροπή, να επεκτείνει µονοµερώς το
πεδίο της έγκρισης αυτής.

IV. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

51. Η Επιτροπή δεν δύναται να κάνει δεκτή την εγκυρότητα των
τριών αποφάσεων των ελληνικών αρχών περί εγκρίσεως του
αιτήµατος των Ελληνικών Ναυπηγείων για τροποποίηση του
χρονοδιαγράµµατος του επενδυτικού σχεδίου. Κατά πρώτο
λόγο, οι ελληνικές αρχές δεν δύνανται να τροποποιήσουν
µονοµερώς ένα σχέδιο για το οποίο η Επιτροπή έχει εγκρίνει
ενίσχυση χωρίς προηγουµένως να ενηµερώσουν την Επιτροπή
για την τροποποίηση και να λάβουν τη ρητή έγκρισή της (28).
Επιπλέον, οι
της
περιόδου αναδιάρθρωσης, η πρώτη την 27η Ιουνίου 2001, η
δεύτερη την 28η ∆εκεµβρίου 2001 και η τρίτη την 14η
Ιουνίου 2002. Το ίδιο συµπέρασµα ισχύει και για οποιαδήποτε
άλλη επίσηµη έγκριση που εξέδωσαν οι ελληνικές αρχές
σχετικά µε το τροποποιηµένο σχέδιο του Νοεµβρίου 2002 ή
οποιοδήποτε άλλο σχετικό αίτηµα για το σκοπό αυτό για την
οποία δεν έχει ενηµερωθεί η Επιτροπή.

εν λόγω αποφάσεις

ελήφθησαν

εκτός

52. Συνεπώς, δεδοµένου ότι το επενδυτικό σχέδιο τροποποιήθηκε
χωρίς προηγούµενη έγκριση της Επιτροπής, οποιαδήποτε
ενίσχυση που χορηγήθηκε για τους σκοπούς του σχεδίου θα
θεωρηθεί ως κατάχρηση ενίσχυσης εκ µέρους των ελληνικών
αρχών, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 1 στοιχείο ζ) του κανο-
νισµού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συµβουλίου (29).

53. Η Επιτροπή δεν µπορεί να δεχθεί το επιχείρηµα που προέβαλαν
οι ελληνικές αρχές ότι η ενίσχυση που προτίθενται να δώσουν
για το επενδυτικό σχέδιο καλύπτεται από την εγκριτική
απόφαση του 1997. Η Επιτροπή επισηµαίνει επίσης ότι οι
ίδιες οι ελληνικές αρχές δεν ικανοποίησαν το αίτηµα των Ελλη-
νικών Ναυπηγείων για τροποποίηση της εγκριτικής απόφασης
ως προς τις δόσεις καταβολής της ενίσχυσης “επειδή αντίκειται
στις διατάξεις του νόµου 1892/1990” (30). Αυτό σηµαίνει ότι
οι ελληνικές αρχές ήταν ενήµερες για το ότι η ενίσχυση δεν
µπορεί να καταβληθεί εκτός της περιόδου που προσδιορίζεται
στην εγκριτική απόφαση της Επιτροπής. Αυτό επιβεβαιώθηκε
και στη µελέτη τροποποίησης του επενδυτικού σχεδίου (31), η
επιστολή της 9ης
οποία υποβλήθηκε στην Επιτροπή µε
Σεπτεµβρίου 2003 και στην οποία αποσαφηνίζεται ότι η
πρώτη δόση της ενίσχυσης δεν ήταν δυνατό να καταβληθεί
στην εταιρεία το 2000, δεδοµένου ότι η προθεσµία για την
υλοποίηση του σχεδίου είχε λήξει την 31η ∆εκεµβρίου 1999.

54. Η Επιτροπή έχει επίσης σοβαρές αµφιβολίες σχετικά µε το εάν
οι τροποποιήσεις στο επενδυτικό σχέδιο είναι συµβατές µε τις
κατευθυντήριες γραµµές της Επιτροπής για τη διάσωση και την
αναδιάρθρωση προβληµατικών επιχειρήσεων, δεδοµένου ότι οι
τροποποιήσεις
περιόδου
αναδιάρθρωσης η οποία προβλεπόταν να ολοκληρωθεί την
31η ∆εκεµβρίου 1999, όπως ορίζεται στην απόφαση του
1997. Εάν η περίοδος αναδιάρθρωσης επεκτεινόταν µέχρι τον
Ιούνιο του 2004, όπως φαίνεται να ισχυρίζονται οι ελληνικές
αρχές, η διάρκειά της θα ξεπερνούσε τα έξι έτη και µισό.

πραγµατοποιήθηκαν

εκτός

της

(28) Βλέπε υποσηµείωση 2.
(29) Κοινή απόφαση των υφυπουργών Εθνικής Οικονοµίας και Ανάπτυξης

55866/NN769/N. 1892/90 της 27ης Ιουνίου 2001.

(30) Μελέτη τροποποίησης του επενδυτικού σχεδίου αναδιάρθρωσης και
εκσυγχρονισµού της εταιρείας Ελληνικά Ναυπηγεία ΑΕ, που εκπονήθηκε
από το Ελληνικό Κέντρο Καινοτοµίας και Ανάπτυξης τον Νοέµβριο του
2002, σελίδες 3 έως 5.

(31) Βλέπε για παράδειγµα, υπόθεση C 15/98, σχετικά µε την κρατική
ενίσχυση που χορήγησε η Γερµανία υπέρ των εταιρειών Foerderan-
lagen-und Kranbau Köthen GmbH και Kranbau Köthen GmbH (ΕΕ
L 97 της 15.4.2003, σ. 73).

10.8.2004

EN

Official Journal of the European Union

C 202/11

επιπλέον επισηµαίνει ότι,

55. Η Επιτροπή αµφιβάλλει εάν η περίοδος αυτή µπορεί να
θεωρηθεί ως “λογική περίοδος” όπως προβλέπουν οι κατευ-
θυντήριες γραµµές και
εάν το
ναυπηγείο επιτύχει στο ενδιάµεσο διάστηµα να αποκαταστήσει
τη βιωσιµότητά του βασιζόµενο σε ίδιους πόρους, δεν επιτρέ-
πεται η χορήγηση περαιτέρω ενίσχυσης αναδιάρθρωσης για τον
ίδιο σκοπό. ∆υνάµει της παραγράφου 40 των κατευθυντηρίων
γραµµών για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση η ενίσχυση
πρέπει να περιορίζεται στο ελάχιστο απαραίτητο που θα
επιτρέψει τη αναδιάρθρωση ενώ οι αποδέκτες (ή αντίστοιχα οι
µέτοχοι του οµίλου στον οποίο ανήκει) πρέπει να συµβάλλουν
σηµαντικά στο σχέδιο της αναδιάρθρωσης µε δικούς τους
πόρους (32).

56. Η Επιτροπή διατηρεί σοβαρές αµφιβολίες για το εάν τα δάνεια
και εγγυήσεις που περιγράφονται ανωτέρω, τα οποία έλαβαν
τα Ελληνικά Ναυπηγεία για τους σκοπούς του επενδυτικού
σχεδίου, συµβιβάζονται µε την κοινή αγορά. Πρώτο και κύριο,
στο βαθµό που δεν εµπίπτουν στο πεδίο της εγκριτικής
απόφασης του 1997, συνιστούν νέα ενίσχυση. Επιπλέον,
δεδοµένου ότι δεν κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή, συνιστούν
παράνοµη ενίσχυση καθώς χορηγήθηκαν κατά παράβαση του
άρθρου 88 παράγραφος 3 της συνθήκης. Τέλος, η Επιτροπή
αµφιβάλλει ότι η ενίσχυση αυτή συµβιβάζεται µε την κοινή
αγορά, στο βαθµό που αποσκοπεί στην αναδιάρθρωση του
ναυπηγείου.

57. Υπενθυµίζεται στις ελληνικές αρχές η αρχή της “εφάπαξ ενί-
σχυσης” που προβλέπεται στο κεφάλαιο 3.2.3 των κατευ-
θυντηρίων γραµµών για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση,
στόχος της οποίας είναι να διασφαλιστεί ότι δεν θα µπορεί να
χορηγηθεί ενίσχυση αναδιάρθρωσης στις επιχειρήσεις πάνω
από µία φορά. Η Επιτροπή µπορεί να επιτρέψει τη χορήγηση
νέας ενίσχυσης αναδιάρθρωσης µόνο σε εξαιρετικές και απρό-
βλεπτες συνθήκες που δεν µπορούν να καταλογιστούν στην
επιχείρηση και εφόσον δεν έχει παρέλθει δεκαετία από τη λήξη
της περιόδου αναδιάρθρωσης ή έπαψε να εφαρµόζεται το
σχέδιο (33).

58. Η Επιτροπή θα ήθελε επίσης να υπενθυµίσει στις ελληνικές
αρχές ότι ο κανονισµός (Κ) αριθ. 1013/97 του Συµβουλίου
ενέκρινε ενίσχυση αναδιάρθρωσης για ορισµένα ναυπηγεία στη
Γερµανία, την Ελλάδα και την Ισπανία. Ένα από τα ναυπηγεία
που έλαβαν ενίσχυση δυνάµει του κανονισµού αυτού ήταν τα
Ελληνικά Ναυπηγεία. Σύµφωνα µε τον κανονισµό και όπως
ρητά προβλέπεται στην απόφαση της Επιτροπής, δεν µπορεί να
δοθεί περαιτέρω ενίσχυση αναδιάρθρωσης στα Ελληνικά
Ναυπηγεία.

59. Τέλος, η Επιτροπή επισηµαίνει ότι οι ελληνικές αρχές δεν
υπέβαλαν έκθεση για την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου
όπως προβλέπει η έβδοµη οδηγία για τις ναυπηγικές εργασίες
και όπως ορίζει ρητά η απόφαση του 1997 που εγκρίνει την
ενίσχυση αναδιάρθρωσης για το επενδυτικό σχέδιο.

60. Με βάση τις ανωτέρω εκτιµήσεις, η Επιτροπή καλεί την
Ελλάδα, στο πλαίσιο της διαδικασίας του άρθρου 88 παράγ-
ραφος 2 της συνθήκης ΕΚ, να υποβάλει τις παρατηρήσεις της
και να παράσχει κάθε χρήσιµη πληροφορία για την αξιολόγηση

των προαναφεροµένων µέτρων, εντός προθεσµίας ενός µηνός
από την ηµεροµηνία παραλαβής της παρούσας επιστολής. Η
Ελλάδα θα πρέπει, εκτός από τα σχόλιά της, να υποβάλει τις
ακόλουθες πληροφορίες:
α) αναλυτική έκθεση για την υλοποίηση του σχεδίου από την
έναρξη της περιόδου αναδιάρθρωσης, όπως έχει εγκριθεί
από την Επιτροπή το 1997, µέχρι σήµερα·

β) αναλυτικό απολογισµό των όρων υπό τους οποίους τα
προαναφερόµενα δάνεια και εγγυήσεις ελήφθησαν από τα
Ελληνικά Ναυπηγεία. Ειδικότερα, οι ελληνικές αρχές πρέπει
να υποβάλουν όλα τα λεπτοµερή στοιχεία σχετικά µε τα
δάνεια και τις εγγυήσεις που αναφέρονται στη σελίδα 10
της επιστολής της 31ης Μαρτίου 2003, δηλαδή το δάνειο
των 4 675 εκατ. δραχµών, το δάνειο των 1 562,5 εκατ.
δραχµών και το δάνειο των 13 756,4 εκατ. ευρώ καθώς
και όλα τα δάνεια και εγγυήσεις που αναφέρονται στο
παράρτηµα 15 της επιστολής της 31ης Μαρτίου 2003,
περιλαµβανοµένου του δανείου των 13 719 734,88 ευρώ.
Οι ελληνικές αρχές πρέπει να γνωστοποιήσουν το όνοµα
του χρηµατοπιστωτικού ιδρύµατος που χορηγεί τα δάνεια,
τα επιτόκια που εφαρµόστηκαν, την ηµεροµηνία χορήγησης
του δανείου, την ηµεροµηνία και τους όρους εξόφλησης
του δανείου, το ποσό της εγγύησης που έχει χορηγηθεί για
το δάνειο, όλα τα ασφάλιστρα που έχουν καταβληθεί από
τον δανειζόµενο για την εγγύηση και οποιαδήποτε άλλα
επιµέρους στοιχεία που συνδέονται µε τα εν λόγω δάνεια
και εγγυήσεις.

Η Επιτροπή υπενθυµίζει στις ελληνικές αρχές ότι δυνάµει του
άρθρου 10 παράγραφος 3 του κανονισµού (ΕΚ) αριθ.
659/1999 του Συµβουλίου, όταν ένα κράτος µέλος δεν
παρέχει τις ζητούµενες πληροφορίες, η Επιτροπή εκδίδει
απόφαση µε την οποία απαιτεί την παροχή των πληροφοριών
αυτών.

61. Η Επιτροπή ζητεί ακόµη από τις ελληνικές αρχές να διαβιβά-
σουν άµεσα αντίγραφο της επιστολής αυτής στον αποδέκτη
της ενίσχυσης.

62. Η Επιτροπή επιθυµεί να υπενθυµίσει στην Ελλάδα ότι το άρθρο
88 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ έχει ανασταλτικό αποτέ-
λεσµα και να επιστήσει την προσοχή σας στο άρθρο 14 του
κανονισµού (EΚ) αριθ. 659/1999 το οποίο προβλέπει ότι κάθε
παράνοµη ενίσχυση µπορεί να ανακτηθεί από τον αποδέκτη.
63. Η Επιτροπή προειδοποιεί την Ελλάδα ότι θα ενηµερώσει τα
ενδιαφερόµενα µέρη δηµοσιεύοντας την παρούσα επιστολή και
περίληψη αυτής στην Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής
Ένωσης. Θα ενηµερώσει επίσης τα ενδιαφερόµενα µέρη στις
χώρες ΕΖΕΣ που έχουν υπογράψει τη συµφωνία για τον ΕΟΧ,
µε δηµοσίευση ανακοίνωσης στο συµπλήρωµα για τον ΕΟΧ
της Επίσηµης Εφηµερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα
ενηµερώσει
εποπτεύουσα αρχή ΕΖΕΣ µε αποστολή
αντιγράφου της παρούσας επιστολής. Όλα τα ενδιαφερόµενα
µέρη θα κληθούν να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους εντός
ενός µηνός από την ηµεροµηνία της εν λόγω δηµοσίευσης.’

την

(32) Σηµείο 48 των κατευθυντηρίων γραµµών για τη διάσωση και την

αναδιάρθρωση.

(33) Βλέπε ανωτέρω υποσηµείωση 8.