type: legislation

jurisdiction: EU

text:
 |
 52014PC0457
 Prijedlog UREDBE EUROPSKOG PARLAMENTA I VIJEĆA o izmjeni Uredbe (EZ) br. 1343/2011 Europskog parlamenta i Vijeća od 13. prosinca 2011. o određenim odredbama za ribolov u području Sporazuma o GFCM-u (Opća komisija za ribarstvo Sredozemlja) /* COM/2014/0457 final - 2014/0213 (COD) */
 OBRAZLOŽENJE
 1. KONTEKST PRIJEDLOGA
 Prijedlog ima za cilj prenijeti u pravo Unije
 niz mjera koje je Opća komisija za ribarstvo Sredozemlja (GFCM) donijela
 na svojim godišnjim zasjedanjima 2011., 2012. i 2013. GFCM je regionalna
 organizacija za upravljanje ribarstvom osnovana na temelju članka XIV.
 Statuta FAO-a; njezini su glavni ciljevi promicanje razvoja, očuvanje,
 racionalno upravljanje i najbolje iskorištavanje živih morskih resursa te
 održivi razvoj akvakulture u Sredozemlju, Crnom moru i susjednim morima. GFCM
 je ovlašten donositi obvezne odluke („preporuke”) u svojem području
 nadležnosti; ti se akti u biti upućuju ugovornim strankama, ali mogu
 sadržavati i obveze za gospodarske subjekte (npr. zapovjednik plovila).
 Preporuke postaju obvezujuće u roku od 120 dana od dana prve obavijesti,
 pod uvjetom da prigovori nisu podneseni.
 EU i deset država članica (Bugarska,
 Hrvatska, Cipar, Francuska, Grčka, Italija, Malta, Slovenija, Španjolska i
 Rumunjska) ugovorne su stranke Sporazuma o GFCM-u. U mjeri u kojoj sadržaj
 preporuka GFCM-a nije obuhvaćen ili je samo djelomično obuhvaćen
 postojećim pravom Unije, prenošenje relevantnih odredaba GFCM-a potrebno
 je kako bi se osigurala njihova jedinstvena i učinkovita primjena u
 cijeloj Europskoj uniji.
 Zadnje prenošenje odluka GFCM-a izvršeno je na
 temelju Uredbe (EU) br. 1343/2011[1].
 U skladu s trenutačnim prijedlogom mjere koje je potrebno prenijeti uvode
 se u obliku izmjena tog zakonodavnog akta.
 2. REZULTATI SAVJETOVANJA SA
 ZAINTERESIRANIM STRANAMA I PROCJENE UTJECAJA
 Nije bilo potrebno savjetovati se sa
 zainteresiranim stranama niti provesti procjenu utjecaja.
 3. PRAVNI ELEMENTI PRIJEDLOGA
 Sažetak predloženih akcija
 Prijedlog sadržava tehničke mjere za
 održivo iskorištavanje crvenog koralja, smanjenje slučajnih ulova morskih
 ptica, morskih kornjača i kitova te očuvanja medvjedica, morskih pasa
 i raža u području Sporazuma o GFCM-u[2].
 Takve mjere nadilaze zaštitu koja je na razini EU-a za te vrste već
 osigurana Direktivom o staništima i drugim aktima Unije[3] te uključuju
 određene obveze evidentiranja i izvješćivanja za gospodarske subjekte
 i države članice. Prijedlogom se u pravo Unije uvode određene mjere
 za ribarstvo za male pelagične stokove u Jadranskom moru[4].
 Pravna osnova
 Članak 43. stavak 2. Ugovora o funkcioniranju
 Europske unije.
 Načelo supsidijarnosti
 Ovaj je prijedlog u isključivoj
 nadležnosti Europske unije.
 Načelo proporcionalnosti
 Predloženim tekstom osigurat će se
 prenošenje relevantnih mjera GFCM-a u pravo Unije bez premašivanja onog što je
 potrebno za postizanje željenog cilja.
 Izbor instrumenta
 Predloženi instrument: Uredba Europskog
 parlamenta i Vijeća o izmjenama postojeće Uredbe.
 Ostala sredstva ne bi bila primjerena iz
 sljedećeg razloga: uredba se mora izmijeniti uredbom.
 4. PRORAČUNSKA IMPLIKACIJA
 Ova mjera ne uključuje dodatne rashode
 Unije.
 2014/0213 (COD)
 Prijedlog
 UREDBE EUROPSKOG PARLAMENTA I VIJEĆA
 o izmjeni Uredbe (EZ) br. 1343/2011
 Europskog parlamenta i Vijeća od 13. prosinca 2011. o određenim
 odredbama za ribolov u području Sporazuma o GFCM-u (Opća komisija za
 ribarstvo Sredozemlja)
 EUROPSKI PARLAMENT I VIJEĆE
 EUROPSKE UNIJE,
 uzimajući u obzir Ugovor o funkcioniranju
 Europske unije, a posebno njegov članak 43. stavak 2.,
 uzimajući u obzir prijedlog Europske
 komisije,
 nakon prosljeđivanja nacrta zakonodavnog
 akta nacionalnim parlamentima,
 uzimajući u obzir mišljenje Europskoga
 gospodarskog i socijalnog odbora[5],
 djelujući u skladu s redovnim
 zakonodavnim postupkom,
 budući da:
 (1) Sporazumom o osnivanju
 Opće komisije za ribarstvo Sredozemlja („Sporazum o GFCM-u”) osigurava se
 prikladan okvir za višestranu suradnju radi promicanja razvoja, očuvanja,
 racionalnog upravljanja i najboljeg iskorištavanja živih morskih resursa u
 Sredozemlju i Crnom moru na razini koja se smatra održivom i na kojoj postoji
 mala opasnost od kolapsa.
 (2) Europska unija, kao i
 Bugarska, Grčka, Španjolska, Francuska, Hrvatska, Italija, Cipar, Malta,
 Rumunjska i Slovenija, ugovorne su stranke Sporazuma o GFCM-u.
 (3) Uredbom (EZ)
 br. 1343/2011 Europskog parlamenta i Vijeća [6] utvrđuju se
 određene odredbe za ribolov u području Sporazuma o Općoj
 komisiji za ribarstvo Sredozemlja („GFCM”). To je prikladan zakonodavni akt za
 provedbu preporuka GFCM-a čiji sadržaj još nije obuhvaćen pravom
 Unije. Zapravo, Uredba (EZ) br. 1343/2011 može se izmijeniti kako bi
 uključila mjere sadržane u relevantnim preporukama GFCM-a.
 (4) Na svojim godišnjim
 zasjedanjima 2011. i 2012. GFCM je donio mjere za održivo iskorištavanje
 crvenog koralja u svojem području nadležnosti koje je potrebno prenijeti u
 pravo Unije. Jedna od tih mjera odnosi se na upotrebu podvodnih vozila s
 upravljanjem na daljinu (ROV). GFCM je odlučio da u zonama pod nacionalnom
 nadležnošću podvodna vozila s upravljanjem na daljinu, namijenjena
 isključivo promatranju i istraživanju crvenog koralja na temelju preporuke
 GFCM/35/2011/2, ne bi trebala biti dopuštena nakon 2014. Prema drugoj mjeri
 utvrđenoj u preporuci GFCM/36/2012/1, ulovi crvenog koralja iskrcavat
 će se samo u ograničenom broju luka s odgovarajućim lučkim
 objektima, a popisi tih luka dostavit će se tajništvu GFCM-a. Sve promjene
 koje utječu na popise luka koje odrede države članice potrebno je
 dostaviti Europskoj komisiji radi daljnjeg slanja tajništvu GFCM-a.
 (5) Na svojim godišnjim
 zasjedanjima 2011. i 2012. GFCM je donio preporuke GFCM/35/2011/3,
 GFCM/35/2011/4, GFCM/35/2011/5, GFCM/36/2012/2 o utvrđivanju mjera za
 smanjenje slučajnih ulova morskih ptica, morskih kornjača, medvjedica
 i kitova u ribolovnim aktivnostima u području Sporazuma o GFCM-u, koje je
 potrebno prenijeti u pravo Unije. Te mjere od 1. siječnja 2015.
 uključuju zabranu upotrebe jednostrukih mreža stajaćica s
 monofilamentom ili koncem mrežnog tega većim od 0,5 mm radi smanjenja
 slučajnih ulova kitova. Takva zabrana već je sadržana u Uredbi
 Vijeća (EZ) br. 1967/2006, ali obuhvaća samo Sredozemno more.
 Stoga je potrebno uključiti je u ovu Uredbu kako bi se primijenila i na
 Crno more.
 (6) Na svojem godišnjem
 zasjedanju 2012. GFCM je donio i preporuku GFCM/36/2012/3 o utvrđivanju
 mjera čiji je cilj u svojem području nadležnosti osigurati visoku
 razinu zaštite morskih pasa i raža od ribolovnih aktivnosti, a posebice morskih
 pasa i raža koji se navode kao vrste pred istrebljenjem ili kao ugrožene vrste
 prema Prilogu II. Protokolu o posebno zaštićenim područjima i
 biološkoj raznolikosti u Sredozemlju[7]
 Barcelonske konvencije[8].
 U skladu s mjerom GFCM-a, ribolovne aktivnosti koje se obavljaju s
 povlačnim mrežama koćama zabranit će se unutar tri morske milje
 od obale, pod uvjetom da se ne dosegne izobata od 50 metara ili unutar izobate
 od 50 metara ako je dubina od 50 metara dosegnuta na kraćoj udaljenosti od
 obale. Takva zabrana već je sadržana u Uredbi Vijeća (EZ)
 br. 1967/2006, ali obuhvaća samo Sredozemno more. Stoga je potrebno
 uključiti je u ovu Uredbu kako bi se primijenila i na Crno more.
 Određene druge mjere usmjerene na pravilnu identifikaciju morskih pasa
 uključene u toj preporuci, koje nisu obuhvaćene Uredbom (EZ)
 br. 1185/2003[9]
 ili drugim zakonodavstvom Unije, moraju biti uključene u ovu Uredbu kako
 bi se u potpunosti prenijele u pravo Unije.
 (7) Na svojem godišnjem
 zasjedanju 2013. i 2014. GFCM je donio preporuke GFCM/37/2013/1 i
 GFCM/38/2014/1 o utvrđivanju mjera za ribolov malih pelagičnih
 stokova u Jadranskome moru koje je potrebno prenijeti u pravo Unije. Te se
 mjere odnose na upravljanje ribolovnim kapacitetom za male pelagične
 stokove u geografskim potpodručjima 17 i 18 GFCM-a na temelju referentnoga
 ribolovnog kapaciteta utvrđenog s pomoću popisa plovila koji je
 trebalo poslati tajništvu GFCM-a do 30. studenoga 2013., u skladu s
 točkom 22. preporuke GFCM/37/2013/1. Taj popis uključuje sva
 plovila opremljena povlačnim mrežama koćama, okružujućim mrežama
 plivaricama ili drugim vrstama okružujućih mreža bez stezača, koja su
 predmetne države članice ovlastile za ribolov malih pelagičnih
 stokova i koja su registrirana u lukama u geografskim potpodručjima 17 i
 18 ili koja djeluju u geografskom potpodručju 17 i/ili geografskom
 potpodručju 18, iako su registrirana u lukama u drugim geografskim
 potpodručjima na dan 31. listopada 2013. Sve promjene koje mogu
 utjecati na prethodno navedeni popis potrebno je dostaviti Europskoj komisiji
 čim se pojave, radi daljnjeg slanja tajništvu GFCM-a. Mjera GFCM-a
 uključuje i zabranu držanja na plovilu ili istovara, koju je potrebno
 prenijeti u pravo Europske unije u skladu s člankom 15.
 stavkom 2. Uredbe (EZ) br. 1380/2013[10].
 (8) Kako bi se osigurali jednaki
 uvjeti za provedbu određenih odredaba ove Uredbe, Komisiji bi trebale biti
 dodijeljene provedbene ovlasti. Te se odredbe odnose na: format i slanje
 zahtjeva za odstupanje od najmanje dubine za skupljanje crvenog koralja ili od
 najmanjega bazalnog promjera kolonije crvenog koralja; format i slanje
 rezultata znanstvenih procjena zona koje podliježu odstupanju od najmanje dubine
 za skupljanje crvenog koralja; format i slanje podataka o skupljanju crvenog
 koralja; informacije koje se odnose na slučajne ulove morskih ptica,
 morskih kornjača, medvjedica, kitova i morskih pasa i raža, promjene
 popisa luka koje su određene za istovar ulova crvenog koralja, utjecaji
 pojedinih ribarskih plovila na populaciju kitova i promjene na kartama i
 popisima geografskih područja na kojima su utvrđene lokacije
 pećina medvjedica. Te je ovlasti potrebno izvršavati u skladu s Uredbom
 (EU) br. 182/2011 Europskog parlamenta i Vijeća[11].
 (9) Kako bi se osiguralo da Unija
 i dalje ispunjuje svoje obveze prema Sporazumu o GFCM-u, ovlast za donošenje
 akata u skladu s člankom 290. Ugovora potrebno je delegirati Komisiji
 u vezi s ovlaštenjima za odstupanje od zabrane skupljanja crvenog koralja na
 dubinama manjima od 50 m i odstupanje od najmanjega bazalnog promjera kolonija
 crvenog koralja. Posebno je važno da Komisija tijekom svojega pripremnog rada
 provede odgovarajuća savjetovanja, uključujući i ona na razini
 stručnjaka. Pri pripremi i izradi delegiranih akata Komisija bi trebala
 osigurati da se relevantni dokumenti Europskom parlamentu i Vijeću šalju
 istodobno, pravovremeno i na primjeren način.
 (10) Stoga je Uredbu (EU)
 br. 1343/2011 potrebno izmijeniti na odgovarajući način,
 DONIJELI SU OVU UREDBU:
 Članak 1.
 Izmjene Uredbe (EU) br. 1343/2011
 Uredba (EU) br. 1343/2011 izmjenjuje
 se kako slijedi:
 (1)
 Umeće se sljedeći članak 15a:
 „Članak 15.a
 Upotreba
 povlačnih mreža koća i ribolov jednostrukim mrežama stajaćicama
 u Crnome moru
 1. Zabranjuje
 se upotreba povlačnih mreža koća unutar tri nautičke milje od
 obale, pod uvjetom da izobata od 50 metara nije dosegnuta, ili unutar izobate
 od 50 m ako se dubina od 50 metara dosegne na kraćoj udaljenosti od obale.
 2. Od 1. siječnja 2015. promjer monofilamenta ili
 konca mrežnog tega kod jednostrukih mreža stajaćica ne smije prijeći
 0,5 mm.”
 (2)
 U Glavi II. dodaju se sljedeća poglavlja IV.,
 V. i VI.:
 „Poglavlje IV.
 Očuvanje i održivo iskorištavanje
 crvenog koralja
 Članak 16.a
 Područje
 primjene
 Odredbe ovog Poglavlja primjenjuju se ne
 dovodeći u pitanje članak 4. stavak 2. i
 članak 8. stavak 1. točke (e) i (g) Uredbe (EZ)
 br. 1967/2006 ili bilo koje strože mjere koje proizlaze iz Direktive
 92/43/EEZ*.
 Članak 16.b
 Najmanja dubina za skupljanje
 1. Zabranjuje se skupljanje
 crvenog koralja na dubini manjoj od 50 m.
 2. Komisija je ovlaštena
 donijeti delegirane akte u skladu s člankom 27. radi odobrenja
 odstupanja od stavka 1. Ti delegirani akti uključuju pravila kojima
 se osigurava znanstvena procjena zona koje podliježu odstupanjima.
 3. Odstupanja iz stavka 2.
 mogu se odobriti samo ako su ispunjeni sljedeći uvjeti:
 (a) uspostavljen je odgovarajući
 nacionalni okvir upravljanja, uključujući plan odobrenja za ribolov u
 skladu s člankom 7. Uredbe (EZ) br. 1224/2009**;
 (b) provedene su nove studije o brojnosti i
 prostornoj rasprostranjenosti kolonija crvenih koralja na nacionalnoj razini;
 (c) odgovarajuća prostorno-vremenska
 ograničenja osiguravaju iskorištavanje samo ograničenog broja kolonija
 crvenog koralja i
 (d) relevantna država članica obavlja
 znanstvenu procjenu zona koje podliježu odstupanju.
 4. Države članice koje
 namjeravaju zatražiti odstupanje iz stavka 2. ovog članka Komisiji
 podnose sljedeće:
 (a) znanstvena i tehnička obrazloženja;
 (b) popis ribarskih plovila ovlaštenih za
 skupljanje crvenog koralja na dubini manjoj od 50 m i
 (c) popis ribolovnih zona u kojima je ta
 aktivnost dopuštena, kako je utvrđeno geografskim koordinatama i na kopnu
 i na moru.
 5. Komisija može donijeti
 provedbene akte u pogledu formata i slanja zahtjeva za izuzeće iz
 stavka 4. i rezultata znanstvene procjene iz stavka 2. Ti se
 provedbeni akti donose u skladu s postupkom ispitivanja iz članka 25.
 stavka 2.
 6. Komisija izvješćuje
 izvršnog tajnika GFCM-a o odlukama donesenima u skladu sa stavkom 2. i
 rezultatima znanstvene procjene iz tog stavka.
 Članak 16.c
 Najmanji bazalni promjer kolonija
 1. Crveni koralj iz kolonije
 crvenog koralja čiji je bazalni promjer manji od 7 mm u deblu,
 mjereno unutar jednog centimetra od dna kolonije, ne smije se skupljati,
 zadržati na plovilu, pretovariti, istovariti, prenijeti, pohraniti, prodati,
 prikazati ili ponuditi na prodaju kao sirovina.
 2. Komisija je ovlaštena donijeti delegirane akte u skladu s
 člankom 27. kako bi odobrila, odstupajući od stavka 1.,
 najveću granicu odstupanja od 10 % žive vage nedoraslih
 (< 7 mm) kolonija crvenog koralja.
 3. Odstupanja iz stavka 2.
 mogu se odobriti samo ako su ispunjeni sljedeći uvjeti:
 (a) uspostavljen je nacionalni okvir upravljanja,
 uključujući plan odobrenja za ribolov u skladu s člankom 7.
 Uredbe (EZ) br. 1224/2009;
 (b) uspostavljeni su posebni programi praćenja i nadzora
 koji sadržavaju ciljeve, prioritete i referentne vrijednosti za inspekcijske
 djelatnosti.
 4. Države članice koje
 traže odstupanje na temelju stavka 2. Komisiji podnose znanstvena i
 tehnička obrazloženja tog odstupanja.
 5. Komisija može donijeti
 provedbene akte o formatu i slanju znanstvenih i tehničkih obrazloženja iz
 stavka 4. Ti se provedbeni akti donose u skladu s postupkom ispitivanja iz
 članka 25. stavka 2.
 6. Komisija izvješćuje
 izvršnog tajnika GFCM-a o odlukama donesenima u skladu sa stavkom 2.
 Članak 16.d
 Alati i uređaji
 1. Za skupljanje crvenog koralja
 jedini je dopušteni alat čekić koji ručno upotrebljavaju
 profesionalni ribari.
 2. Zabranjuje se upotreba
 podvodnih vozila s upravljanjem na daljinu za skupljanje crvenog koralja. Ta
 će zabrana od 1. siječnja 2015. obuhvaćati upotrebu
 podvodnih vozila s upravljanjem na daljinu koja su države članice mogle
 odobriti u zonama pod nacionalnom nadležnošću isključivo za
 promatranje i istraživanje crvenog koralja na temelju stavka 3. točke
 (a) ili stavka 3. točke (b) preporuke GFCM/35/2011/2.
 Poglavlje V.
 Smanjenje utjecaja ribolovnih aktivnosti
 na određene morske vrste
 Članak 16.e
 Područje
 primjene
 Odredbe ovog Poglavlja
 primjenjuju se ne dovodeći u pitanje strože mjere koje proizlaze iz
 Direktive 92/43/EEZ ili Direktive 2009/147/EZ*** i Uredbe Vijeća (EZ)
 br. 1185/2003****.
 Članak 16.f
 Slučajni
 ulovi morskih ptica ribolovnim alatima
 Zapovjednici ribarskih plovila odmah
 puštaju morske ptice koje su slučajno ulovljene ribolovnim alatima.
 Članak 16.g
 Slučajni ulovi morskih
 kornjača u ribarstvu
 1. Zapovjednici ribarskih
 plovila odmah puštaju u more neozlijeđene i žive morske kornjače koje
 su slučajno ulovljene ribolovnim alatima.
 2. Zapovjednici ribarskih
 plovila ne donose morske kornjače, osim u sklopu posebnog programa za
 spašavanje i pod uvjetom da su nadležna nacionalna tijela propisno i službeno
 obaviještena prije povratka u luku.
 3. Plovila koja koriste
 okružujuće mreže plivarice za male pelagične vrste ili
 okružujuće mreže bez stezača za pelagične vrste ne smiju
 okruživati morske kornjače.
 4. Plovila koja koriste
 parangale i jednostruke mreže stajaćice raspolažu opremom za sigurno
 postupanje, otpetljavanje i oslobađanje, kako bi se osiguralo da se s
 morskim kornjačama postupa i da ih se pušta na način koji maksimalno
 povećava vjerojatnost njihova preživljavanja.
 Članak 16.h
 Slučajni ulovi medvjedice (Monachus
 monachus)
 1. Zapovjednici ribarskih
 plovila ne smiju uzeti na plovilo, prekrcati ili istovariti medvjedice osim ako
 je to potrebno radi spašavanja i osiguranja pomoći u oporavku pojedinih
 ozlijeđenih životinja pod uvjetom da su nadležna nacionalna tijela
 propisno i službeno obaviještena prije povratka u luku.
 2. Zapovjednici ribarskih
 plovila koji su slučajno ulovili primjerke medvjedice ribolovnim alatima
 odmah ih puštaju neozlijeđene i žive. Nacionalna tijela istovaruju,
 zapljenjuju i uništavaju lešine uginulih primjeraka.
 Članak 16.i
 Slučajni ulovi kitova
 Zapovjednici ribarskih plovila odmah
 puštaju kitove koji su slučajno ulovljeni ribolovnim alatima.
 Članak 16.j
 Zaštićeni morski psi i raže
 1. Vrste morskih pasa i raža
 koji su uključeni u Prilogu II. Protokolu o posebno zaštićenim
 područjima i biološkoj raznolikosti u Sredozemlju***** ne smiju se
 zadržavati na plovilu, pretovariti, istovariti, prenijeti, pohraniti, prodati,
 prikazati ili ponuditi na prodaju.
 2. Ribarska plovila koja su
 slučajno uhvatila vrste morskih pasa i raže uključene u Prilogu II.
 Protokolu o posebno zaštićenim područjima i biološkoj raznolikosti u
 Sredozemlju odmah se puštaju neozlijeđene i žive.
 Članak 16.k
 Identifikacija morskih pasa
 Zabranjuje
 se odsijecanje glave i skidanje kože morskih pasa na plovilu prije istovara.
 Morski psi kojima su odsječene glave i skinuta koža ne smiju se plasirati
 na tržišta prve prodaje nakon iskrcaja.
 Poglavlje VI.
 Mjere za ribolov malih pelagičnih
 stokova u Jadranskome moru
 Članak 16.l
 Upravljanje ribolovnim kapacitetom
 1. U smislu ovog članka, referentni je
 ribolovni kapacitet za male pelagične stokove onaj utvrđen na temelju
 popisa plovila predmetnih zemalja članica i poslan tajništvu GFCM-a u
 skladu s točkom 22. preporuke GFCM/37/2013/1. Ti popisi
 uključuju sva plovila opremljena povlačnim mrežama koćama,
 okružujućim mrežama plivaricama ili drugim vrstama okružujućih mreža
 bez stezača, koja su ovlaštena za ribolov malih pelagičnih stokova i
 registrirana u lukama u geografskim potpodručjima 17 i 18, kako je
 navedeno u Prilogu I., ili koja djeluju u geografskom potpodručju 17
 i/ili geografskom potpodručju 18, iako su registrirana u lukama u drugim
 geografskim potpodručjima na dan 31. listopada 2013.
 2. Plovila opremljena povlačnim mrežama
 koćama i okružujućim mrežama plivaricama, neovisno o ukupnoj duljini
 plovila, svrstavaju se kao ona koja se aktivno bave ribolovom malih
 pelagičnih vrsta ako srdele i inćuni čine najmanje 50 %
 ulova žive vage tijekom bilo kojeg ribolovnog putovanja.
 3. Države članice osiguravaju da
 sveukupni kapacitet flote plovila opremljenih povlačnim mrežama
 koćama ili okružujućim mrežama plivaricama koja aktivno love male
 pelagične stokove u geografskom potpodručju 17, bilo u pogledu bruto
 tonaže (BT) i/ili bruto registarske tonaže (BRT), bilo u pogledu snage motora
 (kW), kako je evidentirano u nacionalnim registrima i registru flote EU-a, ni u
 jednom trenutku ne prelazi referentni ribolovni kapacitet za male
 pelagične vrste iz stavka 1.
 4. Države članice
 osiguravaju da plovila opremljena povlačnim mrežama koćama i
 okružujućim mrežama plivaricama za male pelagične stokove
 utvrđene u stavku 2. ne djeluju više od 20 ribolovnih dana
 mjesečno i ne više od 180 ribolovnih dana godišnje.
 5. Bilo koje plovilo koje
 nije uključeno u popis ovlaštenih plovila iz stavka 1. ne smije
 loviti niti, odstupajući od članka 15. stavka 1. Uredbe
 (EU) br. 1380/2013, zadržati na brodu ili istovariti količine
 veće od 20 % inćuna i/ili srdele ako je plovilo sudjelovalo u
 ribolovnom putovanju u geografskom potpodručju 17 i/ili geografskom
 potpodručju 18.
 6. Države članice
 dostavljaju Komisiji sve dodatke, sva brisanja i/ili sve izmjene popisa ovlaštenih
 plovila iz stavka 1. čim se pojave. Te promjene ne dovode u pitanje
 referentni ribolovni kapacitet iz stavka 1. Komisija te informacije šalje
 izvršnom tajniku GFCM-a.
 Direktiva Vijeća 92/43/EEZ od
 21. svibnja 1992. o očuvanju prirodnih staništa i divlje faune i
 flore (SL L 206, 22.7.1992., str. 7.).
 ** Uredba Vijeća (EZ) br. 1224/2009
 od 20. studenoga 2009. o uspostavi sustava kontrole Zajednice za
 osiguranje sukladnosti s pravilima zajedničke ribarstvene politike, o
 izmjeni uredbi (EZ) br. 847/96, (EZ) br. 2371/2002, (EZ)
 br. 811/2004, (EZ) br. 768/2005, (EZ) br. 2115/2005, (EZ)
 br. 2166/2005, (EZ) br. 388/2006, (EZ) br. 509/2007, (EZ)
 br. 676/2007, (EZ) br. 1098/2007, (EZ) br. 1300/2008, (EZ) br. 1342/2008
 i o stavljanju izvan snage uredbi (EEZ) br. 2847/93, (EZ) br. 1627/94
 i (EZ) br. 1966/2006 (SL L 343, 22.12.2009., str. 1.).
 *** Direktiva
 2009/147/EZ Europskog parlamenta i Vijeća od 30. studenoga 2009. o
 očuvanju divljih ptica (SL L 147, 1.7.2013., str. 1.).
 **** Uredba Vijeća (EZ)
 br. 1185/2003 od 26. lipnja 2003. o uklanjanju peraja morskih pasa na
 plovilima (SL L 167, 4.7.2003., str. 1.).
 ***** Odluka Vijeća 99/800/EZ od
 22. listopada 1999. o sklapanju Protokola o posebno zaštićenim
 područjima i biološkoj raznolikosti u Sredozemlju i o prihvaćanju
 priloga tom Protokolu (Barcelonska konvencija), (SL L 322,
 14.12.1999., str. 1.).”
 (3)
 U glavi III. umeće se sljedeće
 poglavlje:
 „POGLAVLJE I.a
 Obveze evidentiranja
 Članak 17.a
 Skupljanje crvenog koralja
 Zapovjednici ribarskih plovila ovlaštenih za
 skupljanje crvenog koralja imaju na plovilu očevidnik u koji evidentiraju
 dnevne ulove crvenog koralja i ribolovnu aktivnost po području i dubini,
 uključujući i broj ribolovnih dana i ronjenje. Ta se informacija bez
 odgode šalje nadležnim državnim tijelima.
 Članak 17.b
 Slučajni ulov određenih
 morskih vrsta
 1. Zapovjednici ribarskih
 plovila evidentiraju u očevidnik o ribolovu iz članka 14. Uredbe
 (EZ) br. 1224/2009 sljedeće informacije:
 (a) svaki događaj slučajnog ulova i
 puštanja morskih ptica;
 (b) svaki događaj slučajnog ulova i
 puštanja morskih kornjača, navodeći barem vrstu ribolovnih alata,
 vrijeme, trajanje močenja, dubine i mjesta, ciljne vrste, vrste morskih
 kornjača te jesu li neke jedinke odbačene mrtve ili su puštene žive;
 (c) svaki događaj slučajnog ulova i
 puštanja medvjedica;
 (d) svaki događaj slučajnog ulova i
 puštanja kitova, navodeći barem ribolovne aktivnosti o kojima je
 riječ, karakteristike vrste alata, vrijeme, lokacije (po geografskim
 potpodručjima ili statističkim pravokutnicima, kako je definirano u
 Prilogu I.) i pogođene vrste kitova;
 (e) svaki događaj slučajnog ulova i
 puštanja vrsta morskih pasa i raža navedenih u Prilogu II. ili
 Prilogu III. Protokolu o posebno zaštićenim područjima i
 biološkoj raznolikosti u Sredozemlju.
 2. Najkasnije do
 31. prosinca 2014. države članice utvrđuju pravila prema kojima
 zapovjednici ribarskih plovila koja ne podliježu vođenju očevidnika o
 ribolovu u skladu s člankom 14. Uredbe (EZ) br. 1224/2009
 evidentiraju slučajne ulove iz stavka 1.
 (4)
 Umeću se sljedeći članci 23.a i
 23.b:
 „Članak 23.a
 Dostavljanje relevantnih podataka
 Komisiji
 1. Do 15. studenoga svake godine
 države članice Komisiji dostavljaju sljedeće:
 (a) podatke o crvenom koralju iz
 članka 17.a;
 (b) u obliku elektroničkog
 izvješća, stope slučajnih ulova i puštanja morskih ptica, morskih
 kornjača, medvjedica, kitova, morskih pasa i raža, kao i sve relevantne
 informacije prijavljene u skladu s člankom 17.b stavkom 1.
 točkama (a), (b), (c), (d) i (e).
 2. Komisija šalje informacije iz
 stavka 1. izvršnom tajniku GFCM-a do 15. prosinca svake godine.
 3. Države članice dostavljaju
 Komisiji sve promjene popisa luka određenih za istovar ulova crvenog
 koralja u skladu sa stavkom 5. preporuke GFCM/36/2012/1.
 4. Države članice prikupljaju
 pouzdane informacije o utjecajima plovila koja love kostelje jednostrukim
 mrežama stajaćicama na populaciju kitova u Crnom moru i dostavljaju ih
 Komisiji.
 5. Države članice
 obavješćuju Komisiju o svim promjenama na kartama i popisima geografskih
 položaja na kojima je utvrđena lokacija pećina medvjedice, a koji su
 navedeni u stavku 6. preporuke GFCM/35/2011/5.
 6. Komisija odmah dostavlja
 informacije iz stavaka 3., 4. i 5. izvršnom tajniku GFCM-a.
 7. Komisija može donijeti provedbene
 akte u pogledu formata i slanja podataka iz stavaka 1., 3., 4. i 5. Ti se
 provedbeni akti donose u skladu s postupkom ispitivanja iz članka 25.
 stavka 2.
 Članak 23.b
 Kontrola, praćenje i nadzor
 ribolova malih pelagičnih stokova u Jadranskome moru
 1. Prije kraja rujna svake
 godine države članice šalju Komisiji svoje planove i programe kako bi se
 osigurala usklađenost s odredbama članka 16.l primjerenim
 praćenjem i izvještavanjem, posebice mjesečnih ulova i primijenjenog
 ribolovnog napora.
 2. Komisija šalje informacije iz
 stavka 1. izvršnom tajniku GFCM-a najkasnije 30. listopada svake
 godine.”
 (5)
 U prvoj rečenici članka 27.
 stavka 2. „19. siječnja 2012.” zamjenjuje se sa „[UNIJETI DATUM
 STUPANJA NA SNAGU OVE UREDBE]”.
 Članak 2.
 Stupanje na snagu
 Ova Uredba stupa na snagu sljedećeg dana
 od dana objave u Službenom listu Europske Unije.
 Ova je Uredba u cijelosti
 obvezujuća i izravno se primjenjuje u svim državama članicama.
 Sastavljeno u Bruxellesu
 Za Europski parlament Za
 Vijeće
 Predsjednik Predsjednik
 [1] Uredba (EU) br.1343/2011 Europskog
 parlamenta i Vijeća od 13. prosinca 2011. o određenim odredbama
 za ribolov u području Sporazuma o GFCM-u (Opća komisija za ribarstvo
 Sredozemlja) i o izmjeni Uredbe Vijeća (EZ) br. 1967/2006 o mjerama
 upravljanja za održivo iskorištavanje ribolovnih resursa u Sredozemnom moru
 (SL L 347, 30.12.2011., str. 44.).
 [2] Preporuke GFCM/35/2011/2 i GFCM/36/2012/1;
 GFCM/35/2011/3; GFCM/35/2011/4; GFCM/36/2012/2 i GFCM/37/2013/2; GFCM/35/2011/5;
 GFCM/36/2012/3.
 [3] Uredba Vijeća 92/43/EEZ od
 21. svibnja 1992. o očuvanju prirodnih staništa i divlje faune i
 flore, kako je zadnje izmijenjena Direktivom Vijeća 2006/105/EZ; Uredba
 (EZ) br. 1185/2003 o uklanjanju peraja morskih pasa na plovilima, kako je
 zadnje izmijenjena Uredbom (EU) br. 605/2013; Uredba (EZ)
 br. 812/2004 o
 utvrđivanju mjera koje se odnose na slučajne ulove kitova u ribarstvu
 i izmjeni Uredbe (EZ) br. 88/98; Komunikacija Komisije Europskom parlamentu
 i Vijeću o Akcijskom planu Europske zajednice za gospodarenje morskim
 psima i njihovo očuvanje (COM(2009) 40 završna verzija);
 Komunikacija Komisije Europskom parlamentu i Vijeću o Akcijskom planu za
 smanjenje slučajnih ulova morskih ptica ribolovnim alatima (COM(2012) 665 završna verzija).
 [4] Preporuke GFCM/37/2013/1 i GFCM/38/2014/1; za drugu se očekuje
 da će uskoro stupiti na snagu.
 [5] SL C , , str. .
 [6] Uredba (EU) br. 1343/2011 Europskog parlamenta i
 Vijeća od 13. prosinca 2011. o određenim odredbama za ribolov u
 području Sporazuma o GFCM-u (Opća komisija za ribarstvo Sredozemlja)
 i o izmjeni Uredbe Vijeća (EZ) br. 1967/2006 o mjerama upravljanja za
 održivo iskorištavanje ribolovnih resursa u Sredozemnome moru
 (SL L 347, 30.12.2011., str. 44.).
 [7] Odluka Vijeća 1999/800/EZ od 22. listopada
 1999. o sklapanju Protokola o posebno zaštićenim područjima i
 biološkoj raznolikosti u Sredozemlju i o prihvaćanju priloga tom Protokolu
 (Barcelonska konvencija) (SL L 322, 14.12.1999., str. 1.).
 [8] Odluka Vijeća od 25. srpnja 1977. o
 zaključivanju Konvencije o zaštiti Sredozemnog mora od
 onečišćavanja i Protokola o sprječavanju onečišćavanja
 Sredozemnog mora potapanjem otpadnih i drugih tvari s brodova i iz zrakoplova
 (SL L 240, 19.9.1977., str. 1.).
 [9] Uredba Vijeća (EZ) br. 1185/2003 od
 26. lipnja 2003. o uklanjanju peraja morskih pasa na plovilima
 (SL L 167, 4.7.2003, str. 1.), kako je izmijenjena
 Uredbom (EU) br. 605/2013 Europskog parlamenta i Vijeća od
 12. lipnja 2013. (SL L 181, 29.6.2013, str. 1).
 [10] Uredba (EU) br. 1380/2013 Europskog parlamenta i
 Vijeća od 11. prosinca 2013. o zajedničkoj ribarstvenoj
 politici, izmjeni uredaba Vijeća (EZ) br. 1954/2003 i (EZ)
 br. 1224/2009 i stavljanju izvan snage uredaba (EZ) br. 2371/2002 i
 (EZ) br. 639/2004 i Odluke Vijeća 2004/585/EZ (SL L 354,
 28.12.2013., str. 22.).
 [11] Uredba (EU) br. 182/2011
 Europskog parlamenta i Vijeća od 16. veljače 2011. o
 utvrđivanju pravila i općih načela u vezi s mehanizmima nadzora
 država članica nad izvršavanjem provedbenih ovlasti Komisije
 (SL L 55, 28.2.2011., str. 13.).


type: wikipedia

text:
Η τρέχουσα σελίδα αφορά το έτος 706 κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο
 Γεγονότα
 15 Φεβρουαρίου - Ο Βυζαντινός αυτοκράτορας Ιουστινιανός Β ́ εκτελεί δημοσίως τους προκατόχους του, Λεόντιο και Τιβέριο Γ', στον Ιππόδρομο της Κωνσταντινούπολης.
 Ο χαλίφης Ουαλίντ Α ́ αναθέτει την κατασκευή του Μεγάλου Τεμένους της Δαμασκού (Συρία).
 Γεννήσεις
 Χαν Γκαν, Κινέζος ζωγράφος
 Θάνατοι
 15 Φεβρουαρίου - Λεόντιος, Βυζαντινός αυτοκράτορας
 15 Φεβρουαρίου - Τιβέριος Γ ́, Βυζαντινός αυτοκράτορας
 Έτη


text:
Symbiose er betegnelsen for samliv mellem forskellige arter (af græsk: sym = "sammen" + bios = "liv"), hvad enten der er tale om samliv mellem planter, dyr eller bakterier, eller mellem disse grupper indbyrdes. Den aktive partner i samlivet kaldes symbionten. Den passive partner kaldes værten. Disse termer blev introduceret af den tyske plantepatolog Anton de Bary i midten af det nittende århundrede, med en bred definition. Kort tid efter introduceredes en smallere definition, hvor kun samliv der er til fordel for begge parter betegnes som ægte symbiose. Det er i dag de Barys definition, der anvendes i den akademiske verden
 Mutualisme, kommensalisme og parasitisme
 Anton de Barys definition påhæftes kvalitative undertermer såsom mutualisme (til fordel for begge parter), kommensalisme (til fordel for en og neutralt for den anden part) og parasitisme (til fordel for en part og ulempe for den anden part).
 Mutualisme er et samliv mellem forskellige organismer, hvor begge får gavn, dvs. et positivt udbytte. Et par eksempler: myrer der beskytter bladlus, og til gengæld belønnes med sukker. Meget videregående eksempler på symbiose er laver (lav-arter, lichener), hvor svampe og alger danner en fælles vækst, eller koraller, der har indlemmet fotosyntetiserende alger i deres krop.
 Det kan i praksis være svært at skelne mellem de forskellige former. Et eksempel er de mikroskopiske orkide-frø, der kræver infektion af en svamp, der leverer det nødvendige sukker, så frøet kan spire under naturlige forhold; men hvis svampeinfektionen bliver for voldsom, tager den livet af frøet/orkideen. Det kan endda blive mere indviklet, for hvis svampen ikke får overhånd, begynder orkideen at snylte på svampen for at udvikle sig, og først når orkideen er udviklet, så får svampen sukker fra orkideen.
 Smal definition
 Relativt få år efter at Anton de Bary havde introduceret sin term og definition, havde en anden symbiosedefinition vundet tilhængere. Ifølge denne definition er der kun tale om en symbiose, hvis samlivet er til fordel for begge parter, altså hvis der. Desuden hæftes kvalifikationen "ægte" på, for netop at understrege en "ægte" symbiose er en, der er til fordel for begge parter, og at der altså er tale om mutualisme.
 I forhold til denne definition giver de Barys mulighed for at inkludere flere typer samliv, og det kan ske uden at påhæfte underbegreberne ægte og falsk. Den er derfor bedre egnet til at beskrive de fleste økosystemer og de organismer, der findes her. Desuden bør man lægge mærke til, at der er videnskabelig tradition for, at den først introducerede definition har fortrinsret (såkaldt historisk præcedens), så længe den ikke er behæftet med fejl, og den anses for at være bedre. De Barys originale definition har ingen fejl og anses netop af mange eksperter for at være bedre end den yngre definition, fordi den er bredere.
 Begrebet brugt i bredere sammenhænge
 Begrebet "symbiose" bruges også i overført betydning om et forhold imellem mennesker, hvoraf begge har fordel, og imellem virksomheder, f.eks. industriel symbiose).
 Amensalisme
 Amensalisme er et samspil mellem dyre- eller plantepopulationer, hvor den ene undertrykker den anden uden at have nogen fordel af det. Det vel nok kendteste eksempel på amensalisme er skarven, der dræber redetræerne med sine ekskrementer. Et andet eksempel er, at nogle mennesker slår edderkopper ihjel.
 Se også
 Allelopati
 Biologisk samvirke
 Elmesyge
 Klovnfisk
 Kommensalisme
 Koralrev
 Kvælstoffiksering
 Lav
 Mikrobiom
 Mykorrhiza
 MYK-netværk
 Nostoc
 Litteratur
 Arvedlund, M., Hermansen, T.D. 2007. Det tropiske koralrevs biologi. Kapitel 6 behandler symbiose indgående, og diskuterer begge definitioner, og hvad man bør holde sig til. 230 sider. Reef Consultants Publishing. .Gengivet med tilladelse fra forlaget.
 Henry, S. M 1966. Symbiosis. Vol. 1 Academic Press Inc.
 Hertig, M, Taliaferro, W. H., Schwartz, B. 1937. The definitions Symbiosis, Symbiont, and Symbiote. Journal of Parasitology. 23: 326-329.
 Wilkinson, D. M 2001. At cross purposes. Nature. 413: 485.
 Økologi


text:
 10.2.2017
 BG
 Официален вестник на Европейския съюз
 L 35/6
 РЕГЛАМЕНТ (ЕС) 2017/227 НА КОМИСИЯТА
 от 9 февруари 2017 година
 за изменение на приложение XVII към Регламент (ЕО) No 1907/2006 на Европейския парламент и на Съвета относно регистрацията, оценката, разрешаването и ограничаването на химикали (REACH) по отношение на бис(пентабромофенилов) етер
 (текст от значение за ЕИП)
 ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
 като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
 като взе предвид Регламент (ЕО) No 1907/2006 на Европейския парламент и на Съвета от 18 декември 2006 г. относно регистрацията, оценката, разрешаването и ограничаването на химикали (REACH), за създаване на Европейска агенция по химикали, за изменение на Директива 1999/45/ЕО и за отмяна на Регламент (ЕИО) No 793/93 на Съвета и Регламент (ЕО) No 1488/94 на Комисията, както и на Директива 76/769/ЕИО на Съвета и директиви 91/155/ЕИО, 93/67/ЕИО, 93/105/ЕО и 2000/21/ЕО на Комисията (1), и по-специално член 68, параграф 1 от него,
 като има предвид, че:
 (1)
 Бис(пентабромофениловият) етер („decaBDE“) се използва широко като добавка, представляваща забавител на горенето, с приложения в множество различни сектори, по-специално в пластмасови и текстилни изделия, но също така и в лепила, уплътняващи материали, покрития и мастила.
 (2)
 На 29 ноември 2012 г. Комитетът на държавите членки, посочен в член 76, параграф 1, буква д) от Регламент (ЕО) No 1907/2006, идентифицира decaBDE като устойчиво, биоакумулиращо и токсично вещество (PBT) и като много устойчиво и много биоакумулиращо (vPvB) вещество в съответствие с член 57, съответно букви г) и д) от Регламент (ЕО) No 1907/2006. На 19 декември 2012 г. веществото бе вписано в списъка с кандидат-вещества, пораждащи сериозно безпокойство („SVHC“) с оглед на включването му в приложение XIV към REACH.
 (3)
 На 2 май 2013 г. Норвегия предложи decaBDE да бъдe включено в списъка в приложение А (елиминиране) към Стокхолмската конвенция за устойчивите органични замърсители (УОЗ).
 (4)
 След предложението на Норвегия Комисията прецени, че да се подлага decaBDE на изискването за разрешаване по Регламент (ЕО) No 1907/2006 вече не е най-подходящата регулаторна мярка. На 21 юни 2013 г. Комисията изиска от Европейската агенция по химикали („Агенцията“) да изготви досие в съответствие с изискванията на приложение XV към Регламент (ЕО) No 1907/2006 („досие по приложение XV“) с оглед да започне процес на ограничаване по членове 69—73 от посочения регламент.
 (5)
 На 4 август 2014 г. Агенцията, в сътрудничество с Норвегия, подаде досие по приложение XV (2) до своя Комитет по оценка на риска (КОР) и до своя Комитет за социално-икономически анализ (КСИА). В досието се доказва, че за справяне с рисковете за човешкото здраве и околната среда, породени от производството, пускането на пазара и употребата на decaBDE — самостоятелно, в състава на други вещества, в смеси или в изделия, е необходимо действие на равнището на Съюза.
 (6)
 На 2 юни 2015 г. КОР прие становище, в което потвърди, че свойствата на устойчиво и биоакумулиращо вещество на decaBDE пораждат особено безпокойство във връзка с широкото му разпространение и потенциала му да предизвиква необратими поражения в дългосрочен план на околната среда, дори и след прекратяване на емисиите. Освен това, експозицията на decaBDE може да доведе до невротоксичност при бозайниците, включително при човека.
 (7)
 КОР изрази съгласие със заключението от досието по приложение XV, че общото ограничаване на всички видове употреба на decaBDE, с някои специфични изключения, ще спомогне за намаляването на емисиите на decaBDE във възможно най-голяма степен в средно- и дългосрочен план.
 (8)
 На 10 септември 2015 г. КСИА прие становище, в което се посочва, че предложеното ограничение с измененията, въведени от КСИА, е най-подходящата мярка на равнището на Съюза за намаляване на емисиите на decaBDE с оглед на социално-икономическите ползи и социално-икономическите разходи. Становището на КСИА се базира на ефективността по отношение на разходите на измененото предложение за ограничаване, както и на редица допълнителни качествени аргументи.
 (9)
 КСИА се съгласи с отлагането от осемнадесет месеца на прилагането на ограничаването, предложено в досието по приложение XV, за да се даде възможност на заинтересованите страни да приемат необходимите мерки за съобразяване с него.
 (10)
 КОР и КСИА се съгласиха за изключване на сектора на гражданското въздухоплаване от ограничаването, предложено в досието по приложение XV. След като се съобрази с коментарите, получени по време на обществената консултация, КСИА също така изрази становището, че то следва да обхваща и военните въздухоплавателни средства.
 (11)
 Предложеното ограничаване следва да не се прилага за електрическото и електронното оборудване, попадащо в обхвата на Директива 2011/65/ЕС на Европейския парламент и на Съвета (3), тъй като пускането на пазара на такова оборудване, съдържащо полибромирани дифенилови етери (наричани по-нататък „PBDE“) в концентрация, надвишаваща 0,1 % от теглото, вече се регулира от посочената директива.
 (12)
 КОР и КСИА също така се съгласиха да бъдат изключени от предложеното ограничение изделията, които вече са пуснати на пазара преди датата на прилагане на това ограничение.
 (13)
 Въз основа на информацията от обществената консултация, КСИА предложи изключения за резервни части за моторните превозни средства, обхванати от Директива 2007/46/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (4), за земеделските и горските превозни средства, обхванати от Регламент (ЕС) No 167/2013 на Европейския парламент и на Съвета (5) и за машините, обхванати от Директива 2006/42/ЕО на Европейския парламенти и на Съвета (6), при условие че тези превозни средства и машини са произведени преди 1 юли 2018 г. КСИА обоснова тези изключения с прекомерната тежест, която предложеното ограничаване би наложило по отношение на такива резервни части, като се имат предвид малките обеми, постепенното намаляване на необходимото количество decaBDE (с достигането на края на експлоатационния срок на превозните средства и машините) и разходите за изпитване на алтернативни материали за производството на такива резервни части. КСИА не вижда основание за третиране на резервните части за тези превозни средства и машини по различен начин, въпреки че експлоатационните им цикли се различават.
 (14)
 По време на процеса на ограничаване бяха проведени консултации с форума за обмен на информация за прилагане към Агенцията, посочен в член 76, параграф 1, буква е) от Регламент (ЕО) No 1907/2006, и неговите препоръки бяха взети под внимание.
 (15)
 На 28 септември 2015 г. Агенцията предостави на Комисията становищата на КОР и КСИА (7).
 (16)
 Въз основа на тези становища, Комисията застъпва становището, че съществува неприемлив риск за здравето на човека и за околната среда, произтичащ от производството, употребата или пускането на пазара на decaBDE, в самостоятелен вид, като съставка на други вещества, в смеси и в изделия. Комисията смята, че по отношение на тези рискове следва да се предприемат действия в рамките на целия Съюз.
 (17)
 С оглед на оставащата несигурност по отношение на способността на сектора за рециклиране да гарантира управлението на отпадъците, които съдържат decaBDE, Комисията застъпва становището, че е необходим период на отлагане по-дълъг от осемнадесет месеца.
 (18)
 Възможността за гарантиране на постоянна наличност на decaBDE за производството на въздухоплавателни средства, независимо дали са граждански или военни, следва да се ограничи до десет години от влизането в сила на настоящия регламент, с оглед на това, че по този начин промишлеността ще получи достатъчно време, за да се адаптира. Освен това трябва да се предоставят изключения по отношение на производството и пускането на пазара на резервни части за всички въздухоплавателни средства, граждански или военни, произведени преди изтичане на този срок.
 (19)
 Следва да се направи изключение за производството и пускането на пазара на резервни части за превозните средства и машините, посочени в съображение 13, които са произведени преди 2 март 2019 г.
 (20)
 Поради това Регламент (ЕО) No 1907/2006 следва да бъде съответно изменен.
 (21)
 Мерките, предвидени в настоящия регламент, са в съответствие със становището на комитета, учреден съгласно член 133 от Регламент (ЕО) No 1907/2006,
 ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
 Член 1
 Приложение XVII към Регламент (ЕО) No 1907/2006 се изменя в съответствие с приложението към настоящия регламент.
 Член 2
 Настоящият регламент влиза в сила на двадесетия ден след деня на публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
 Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави членки.
 Съставено в Брюксел на 9 февруари 2017 година.
 За Комисията
 Председател
 Jean-Claude JUNCKER
 (1) ОВ L 396, 30.12.2006 г., стр. 1.
 (2) http://echa.europa.eu/documents/10162/a3f810b8-511d-4fd0-8d78-8a8a7ea363bc
 (3) Директива 2011/65/ЕС на Европейския парламент и на Съвета от 8 юни 2011 г. относно ограничението за употребата на определени опасни вещества в електрическото и електронното оборудване (ОВ L 174, 1.7.2011 г., стр. 88).
 (4) Директива 2007/46/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 5 септември 2007 г. за създаване на рамка за одобрение на моторните превозни средства и техните ремаркета, както и на системи, компоненти и отделни технически възли, предназначени за такива превозни средства (ОВ L 263, 9.10.2007 г., стр. 1).
 (5) Регламент (ЕС) No 167/2013 на Европейския парламент и на Съвета от 5 февруари 2013 г. относно одобряването и надзора на пазара на земеделски и горски превозни средства (ОВ L 60, 2.3.2013 г., стр. 1).
 (6) Директива 2006/42/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 17 май 2006 г. относно машините и за изменение на Директива 95/16/ЕО (ОВ L 157, 9.6.2006 г., стр. 24).
 (7) http://echa.europa.eu/documents/10162/b5ac0c91-e110-4afb-a68d-08a923b53275
 ПРИЛОЖЕНИЕ
 В приложение XVII към Регламент (ЕО) No 1907/2006 се добавя следното вписване:
 „67.
 Бис(пентабромофенилов) етер
 (декабромодифенилов етер; decaBDE)
 CAS No 1163-19-5
 EC No 214-604-9
 1.
 Не трябва да бъде произвеждан или пускан на пазара като самостоятелно вещество след 2 март 2019 г.
 2.
 Не трябва да се използва в производството или да бъде пускан на пазара:
 а)
 като съставка на друго вещество;
 б)
 в смес;
 в)
 в изделие или част от него, в концентрация, равна на 0,1 % тегловно или по-висока, след 2 март 2019 г.
 3.
 Точки 1 и 2 не се прилагат за вещество, съставка на друго вещество или смес, които трябва да се използват, или се използват:
 а)
 за производството на въздухоплавателното средство преди 2 март 2027 г.;
 б)
 за производството на резервни части за някое от следните:
 i)
 въздухоплавателно средство, произведено преди 2 март 2027 г.,
 ii)
 моторни превозни средства, попадащи в обхвата на Директива 2007/46/ЕО, земеделски и горски превозни средства, попадащи в обхвата на Регламент (ЕС) No 167/2013 на Европейския парламент и на Съвета (*1) или машини, попадащи в обхвата на Директива 2006/42/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (*2), произведени преди 2 март 2019 г.
 4.
 Точка 2, буква в) не се прилага за никое от следните:
 а)
 изделия, пуснати на пазара преди 2 март 2019 г.;
 б)
 въздухоплавателни средства, произведени в съответствие с точка 3, буква а);
 в)
 резервни части за въздухоплавателни средства, превозни средства или машини, произведени в съответствие с точка 3, буква б);
 г)
 електрическо и електронно оборудване в рамките на обхвата на Директива 2011/65/ЕС.
 5.
 За целите на настоящото вписване „въздухоплавателно средство“ означава едно от следните:
 а)
 гражданско въздухоплавателно средство, произведено в съответствие със сертификат за тип, издаден съгласно Регламент (ЕО) No 216/2008 на Европейския парламент и на Съвета (*3), или с одобрение на проекта, издадено съгласно националните нормативни актове на договарящите се държави на Международната организация за гражданско въздухоплаване (ИКАО), или за което е издаден сертификат за летателна годност от държава — договаряща страна от ИКАО по силата на приложение 8 на към Конвенцията за международно гражданско въздухоплаване,
 б)
 военно въздухоплавателно средство.
 (*1) Регламент (ЕС) No 167/2013 на Европейския парламент и на Съвета от 5 февруари 2013 г. относно одобряването и надзора на пазара на земеделски и горски превозни средства (ОВ L 60, 2.3.2013 г., стр. 1).
 (*2) Директива 2006/42/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 17 май 2006 г. относно машините и за изменение на Директива 95/16/ЕО (ОВ L 157, 9.6.2006 г., стр. 24).
 (*3) Регламент (ЕО) No 216/2008 на Европейския парламент и на Съвета от 20 февруари 2008 г. относно общи правила в областта на гражданското въздухоплаване, за създаване на Европейска агенция за авиационна безопасност и за отмяна на Директива 91/670/ЕИО на Съвета, Регламент (ЕО) No 1592/2002 и Директива 2004/36/ЕО (ОВ L 79, 19.3.2008 г., стр. 1).“


type: other

text:
Total de visitas: 544162
 O ACTUAL DIREITO INSTITUCIONAL PÚBLICO (Lei n.o 3/2004, de 15 de Janeiro)
 Fernando dos Reis Condesso, catedrático de direito administrativo
 Os manuais que tratam, em geral, toda a matéria de direito administrativo geral, abordam o tema dos Institutos Públicos, tal como acontece com os publicados pelos professores Marcelo Caetano e Diogo Freitas do Amaral. As lições policopiadas do signatário, ministradas no ISCSP e em cursos de direito de outras instituições, não deixam, também, naturalmente, de o fazer, quer no âmbito da Administração indirecta do Estado, quer autonomamente, como tem sido o nosso caso, em relação a todas as Administrações, opção meramente didáctica, de expor o enquadramento desta matéria.
 Acontece que tais textos estão, hoje, ultrapassados em muitos dos seus aspectos.
 Com efeito, o legislador decidiu, finalmente, elaborar uma lei geral, consagrando os princípios e regras de aplicação aos institutos públicos (acabada de publicar, a Lei n.o 3/2004, de 15 de Janeiro), como, há muito, já ocorria noutros países, v.g., a Espanha, e por cuja existência, juntamente com outras matérias, o signatário, enquanto deputado nacional, já, desde a década de oitenta, vinha lutando (como se constata por intervenções no próprio plenário do parlamento, constantes dos Diários da Assembleia da República), dada a necessidade de agregar e refundar muitos regimes jurídicos de direito público, cuja vigência resultava de conjuntos dispersos de normas avulsas, por vezes, incoerentes e cheias de omissões, e sempre difíceis de consultar e até de apurar na sua própria vigência
 Assim, tal como temos procedido, ao longo da nossa docência, em relação a outros temas, em que há alterações legislativas, e, pensando, desde logo, nos alunos trabalhadores, que não tenham podido assistir às aulas nem tenham tido acesso a textos entregues no momento das mesmas, decidimos por à disposição dos alunos, através da sua associação, este texto, que reproduz a exposição sobre a matéria, face à entrada em vigor do novo diploma.
 É um texto mais resumido do que aquele que corresponde à exposição oral, expurgado de debates aprofundados sobre questões teóricas que suscita (desde logo, v.g, as referentes ao enquadramento das entidades administrativas independentes e Administrações autónomas), registando apenas o essencial do novo direito institucional, ou seja, o mínimo exigível ao aluno que pretenda vencer as suas provas académicas.
 O ACTUAL DIREITO INSTITUCIONAL PÚBLICO
 No plano conceptual, os institutos públicos definem-se como pessoas colectivas de direito público, dotadas de órgãos e património próprio e, em regra, preenchendo os requisitos caracterizadores da autonomia administrativa e financeira[1].
 Os institutos públicos, que só podem prosseguir os fins específicos que justificaram a sua criação (obedecendo, pois, ao princípio da especialidade), podem ser criados pelo Estado e outras Administrações Públicas para a realização de certas atribuições. No caso do Estado, em causa estão tarefas especialmente ligadas à produção de bens e prestação de serviços, que não se mostrem adequadas a uma gestão subordinada à direcção do Governo, face à sua especificidade técnica. Mas está interdita a sua existência quando as actividades a desenvolver devam ser, nos termos constitucionais, desempenhadas por organismos da Administração directa do Estado, ou se se tratar de serviços de estudo e concepção ou serviços de coordenação, apoio e controlo de outros serviços administrativos (artigo 8.o).
 A Administração institucional, que integra, como Administração superintendida, a Administração indirecta do Estado (como das Regiões Autónomas[2]: artigo 2.o), está hoje enquadrada pela Lei n.o 3/2004, de 15 de Janeiro[3], que estabelece os princípios e as normas reguladoras da organização e funcionamento dos institutos públicos, de aplicação imperativa, prevalecendo sobre quaisquer normas especiais anteriormente em vigor, a menos que tal esteja expressamente ressalvado (artigo1.o).
 O actual direito institucional veio enquadrar esta figura orgânica numa tríplice tipologia: institutos dependentes (de regime geral, sujeitos ao regime geral de superintendência e tutela), institutos para-autonómicos (v.g., as universidades públicas) e institutos independentes (as entidades administrativas independentes, quando sejam personalizadas, cuja existência sem qualquer intervenção alheia, com mera sujeição ao controlo jurisdicional está hoje constitucionalizada).
 Ou seja, os institutos de regime comum (que são serviços personalizados e fundos personalizados: fundações públicas) e os institutos de regime especial, quer os que, sendo embora ainda de Administração indirecta, têm uma natureza fortemente autonómica (por imposição constitucional, as universidades) e os «institutos públicos» independentes. E analisar a distinção entre instituto e o estabelecimento. Referindo em geral os regimes jurídicos aplicáveis.
 Deve existir uma base geral de dados informatizados sobre os institutos públicos existentes junto da Direcção-Geral da Administração Pública, contendo, pelo menos outros, a sua designação, diploma regulador, data de criação e reestruturação e composição dos corpos gerentes, disponibilizada na sua página electrónica (artigo 49.o)
 Quanto à sua tipologia, integram a figura dos institutos públicos, independentemente da sua designação, quaisquer serviços e fundos (fundações públicas) personalizados do Estado.
 As entidades designadas pelo Decreto-Lei n.o 558/99, de 17 de Dezembro, de «entidades públicas empresariais», ou seja, empresas públicas criadas ao abrigo do direito administrativo não integram a Administração institucional, como já era doutrina pacífica da literatura jurídica nacional, tal como não a integram as sociedades e as associações ou fundações, criadas pelo Estado (Regiões Autónomas ou autarquias locais), ao abrigo de autorização legal, segundo o regime de direito privado.
 Os institutos públicos podem organizar-se em um ou mais estabelecimentos. Os estabelecimentos são universalidades compostas por pessoal, bens, direitos e obrigações e posições contratuais afectos em determinado local à produção de bens ou à prestação de serviços no quadro das atribuições do instituto.
 Os princípios gestionários fundamentais que os regem são os seguintes (artigo 5.o):
 - prestação de serviços com qualidade;
 - eficiência económica nos custos suportados e nas soluções adoptadas[4];
 - gestão por objectivos, devidamente quantificados, e avaliação periódica em função dos resultados;
 Os princípios jurídicos fundamentais que os regem são os seguintes (artigo 5.o e 6.o):
 -aplicação do regime jurídico geral dos IP e do direito das pessoas colectivas públicas em geral e dos institutos públicos em especial, assim como dos seus estatutos e regulamentos internos, designadamente (com as ressalvas estabelecidas no título IV da lei), quaisquer que sejam as particularidades dos seus estatutos e do seu regime de gestão: Código do Procedimento Administrativo, no que respeita à actividade de gestão pública, envolvendo o exercício de poderes de autoridade, a gestão da função pública ou do domínio público, ou a aplicação de outros regimes jurídico-administrativos, e com a aplicação, em geral, dos princípios gerais constitucionalizados da actividade administrativa; regime jurídico da função pública ou o do contrato individual de trabalho, de acordo com o regime de pessoal aplicável, regime da administração financeira e patrimonial do Estado; regime das empreitadas de obras públicas; regime da realização de despesas públicas e da contratação pública; regime das incompatibilidades de cargos públicos; regime da responsabilidade civil do Estado; leis da justiça administrativa (organização jurisdicional e contencioso administrativo), quanto aos actos e contratos administrativos, e regime de jurisdição e controlo financeiro do Tribunal de Contas.
 Os institutos estão adstrito a departamentos ministeriais, os respectivos «ministérios da tutela», com poderes de superintendência, constando da lei orgânica dos mesmos, sem prejuízo de no caso de um dado instituto público ter sido criado e actuar em matérias que implicam uma «tutela» repartida ou partilhada por mais de um ministro, se considerar adstrito ao ministério cujo membro do Governo exerça os poderes de superintendência (artigo 7.o).
 No que diz respeito à criação, ela é sempre precedida de um estudo sobre a sua necessidade, implicações financeiras e efeitos relativamente ao sector em que vai exercer a actividade. Em termos de procedimento e formas dessa criação, efectiva-se por acto legislativo, devendo este ou a respectiva lei orgânica definir a designação, sede, área territorial de intervenção, atribuições, ministério de superintendência, opção do regime de pessoal, meios patrimoniais e financeiros e outras disposições especiais necessárias, em especial sobre matérias não reguladas na lei-quadro e diplomas legais genericamente aplicáveis. Os requisitos e processos de criação obedecem cumulativamente às seguintes exigências: necessidade da ausência de poder de direcção do Governo com a consequente atribuição de personalidade jurídica a um organismo para a consecução das atribuições a desempenhar; condições financeiras próprias dos serviços e fundos autónomos, sempre que disponha de autonomia financeira e, se for caso disso, condições estabelecidas para a categoria específica de institutos em que se integra o novo organismo (artigos 9.o e 10.o).
 A avaliação sobre o cumprimento da sua missão e objectivos cabe a auditores externos ou órgãos de controlo oficiais (artigo 11.o), a desencadear por despacho conjunto dos Ministros das Finanças e da tutela. E estão em geral sujeitos às medidas previstas na lei de enquadramento orçamental quanto ao controlo da despesa pública.
 Os institutos nunca têm autonomia estatutária ou regimental, mas podem «ter» ou não uma relativa autonomia nestes domínios, conforme a elaboração (e, nalguns casos, aprovação sujeita a homologação) destes regulamentos orgânicos caiba ou não aos seus órgãos; portanto, independentemente da necessidade de intervenção do governo em termos de aprovação ou homologação e de produção de eficácia, que sempre se impõe.
 Não a tendo, os estatutos são aprovados por portaria conjunta dos Ministros das Finanças e da tutela, e os regulamentos internos, propostos pelos órgãos do instituto, são aprovados por despacho normativo dos mesmos membros do governo. Tendo autonomia estatutária, nos termos da Constituição ou de lei especial, mesmo assim, os estatutos, uma vez elaborados pelo próprio instituto, são aprovados ou, no caso de tal caber ao instituto, sujeitos a homologação governamental, embora já não através de portaria mas de despacho normativo.
 De qualquer modo, tudo o que se refira à sua estrutura e organização que necessite de regulamentação deve integrar a matéria estatutária, ficando os temas do seu funcionamento para os respectivos regulamentos internos.
 Os institutos públicos podem criar entes de direito privado e participar na sua criação ou adquirir participações neles quando tal, previsto por lei ou pelos estatutos e devidamente autorizado por decisão prévia dos Ministros das Finanças e da tutela (sujeita a renovação anual), for considerado imprescindível num dado momento para a prossecução das suas atribuições (artigo 13.o)[5].
 Aos institutos aplica-se naturalmente os princípios da juridicidade e da especialidade, neste aspecto sendo-lhes interdito o exercício de qualquer actividade ou o recurso aos seus poderes ou a afectação de recursos fora das suas atribuições, mas tendo capacidade jurídica para a prática de quaisquer actos jurídicos, o gozo de todos os direitos e ficando sujeitos a todas as obrigações correlacionadas com a prossecução do seu objecto.
 É só o património do instituto que responde pelas obrigações por si assumidas, sem prejuízo de os credores, uma vez executada a integralidade do património ou extinto o instituto, poderem demandar o Estado para satisfação dos seus créditos (n.o 6 do artigo 36.o).
 Os actos administrativos da autoria do conselho directivo são impugnáveis junto dos tribunais administrativos, nos termos do direito processual administrativo (artigo 21.o).
 Os institutos públicos estaduais, que em princípio têm um âmbito de intervenção a nível do território nacional, podem ter serviços territorialmente desconcentrados, em certas circunscrições territoriais, correspondentes à dos serviços periféricos do ministério da tutela (se tal não for desadequado às suas finalidades), na medida em que tal seja enquadrado pelos seus estatutos.
 Os institutos públicos devem ser extintos logo que decorrido o prazo pelo qual tenham sido criados, tenham sido alcançado os fins para os quais tenham sido criados, ou se tenha tornado impossível a sua prossecução, se verifique não subsistirem as razões que ditaram a personificação do serviço ou fundo em causa ou o Estado se veja na obrigação de cumprir encargos assumidos pelos órgãos do instituto para as quais o respectivo património se revele insuficiente. A reestruturação, fusão ou extinção, assim como a liquidação e o destino do seu pessoal (artigo 16.o) são regulados por diploma de valor igual ou superior ao da sua criação.
 Com excepção de certos institutos que gozam de regimes especiais (institutos com organização simplificada e institutos de regime especial: universidades e escolas de ensino superior politécnico, instituições públicas de solidariedade e segurança social, estabelecimentos do Serviço Nacional de Saúde, regiões de turismo, Banco de Portugal e os fundos que funcionam junto dele, e entidades administrativas independentes, todos os outros obedecem a um regime orgânico comum (artigo 17.o).
 Os órgãos destes são o conselho directivo e o fiscal único, sem prejuízo de os estatutos poderem prever outros órgãos de natureza consultiva, de participação dos destinatários da sua actividade ou outros adequados ao desempenho das suas atribuições.
 O conselho directivo é o órgão colegial com competência para definir a actuação do instituto e dirigir os serviços, no respeito pela lei e as orientações governamentais, composto por um presidente e dois a quatro vogais (ou um vice-presidente e dois ou três vogais).
 Os seus membros são nomeados (com um mandato de duração de três anos, renovável por iguais períodos, com excepção do presidente sujeito ao limite máximo de três renovações, sem limite máximo três renovações, não podendo este ser provido no mesmo cargo do respectivo instituto antes de decorridos três anos prejuízo de renomeação após três anos de fim das funções), por despacho conjunto do primeiro-ministro e do ministro da tutela, sob proposta deste, acompanhado da publicação de uma nota sobre o seu currículo académico e profissional (artigo 18.o), Está hoje expressamente interdita qualquer nomeação em período de governo de gestão corrente, não podendo tal ocorrer depois da demissão do Governo ou da convocação de eleições para a Assembleia da República, nem antes da confirmação parlamentar do Governo recém-nomeado (artigo 19.o).
 Eles podem ser livremente exonerados por quem os nomeou, com base em mera conveniência de serviço, sem prejuízo de tal implicar, sempre que não tenha terminado o prazo do exercício de funções, não haja motivo justificado (falta grave de desrespeito da lei ou dos estatutos e violação grave dos seus deveres, apuradas através de mera audiência prévia), nem a dissolução do órgão de direcção, o pagamento de uma indemnização (de valor correspondente à remuneração base ou equivalente, vincenda até ao termo do mandato, com o limite máximo de 12 meses[6]), excepto se ao membro em causa for imediatamente atribuído o exercício de funções dirigentes do mesmo nível ou superior.
 E o conselho é passível de ser dissolvido mediante despacho fundamentado dos membros do Governo competentes para a nomeação, por motivo justificado, nomeadamente, incumprimento das orientações, recomendações ou directivas ministeriais no âmbito do poder de superintendência, ou dos objectivos definidos no plano de actividades aprovado ou desvio substancial entre o orçamento e a sua execução (salvo por razões não imputáveis ao órgão), prática de infracções graves ou reiteradas às normas que regem o instituto, inobservância dos princípios de gestão fixados nesta lei e incumprimento de obrigações legais que, nos termos da lei, constituam fundamento de destituição dos seus órgãos. Mas neste caso, os membros do conselho directivo mantêm-se no exercício das suas funções até à sua efectiva substituição. E podem sempre renunciar ao mandato com a antecedência mínima de três meses sobre a data em que se propõem cessar funções (artigo 20.o).
 É o conselho directivo que orienta e gere o instituto, e neste plano cabe-lhe dirigir a actividade deste, elaborar os planos anuais e plurianuais de actividades e assegurar a respectiva execução, acompanhar e avaliar sistematicamente a actividade desenvolvida, designadamente responsabilizando os diferentes serviços pela utilização dos meios postos à sua disposição e pelos resultados atingidos, elaborar o relatório de actividades, elaborar o balanço social, exercer os poderes de direcção, gestão e disciplina do pessoal, praticar actos devidos respeitantes ao pessoal, aprovar os projectos dos regulamentos necessários ao desempenho das atribuições do instituto, praticar os demais actos de gestão decorrentes da aplicação dos estatutos e necessários ao bom funcionamento dos serviços, nomear os representantes do instituto em organismos exteriores, exercer os poderes que lhe tenham sido delegados, elaborar pareceres, estudos e informações que lhe sejam solicitados pelo membro do Governo da tutela, constituir mandatários do instituto, em juízo e fora dele, incluindo com o poder de substabelecer, designar um secretário a quem caberá certificar os actos e deliberações.
 Especificamente no domínio da gestão financeira e patrimonial, cabe-lhe elaborar o orçamento anual e assegurar a respectiva execução, arrecadar e gerir as receitas e autorizar as despesas, elaborar a conta de gerência, gerir o património, aceitar doações, heranças ou legados, assegurar as condições necessárias ao exercício do controlo financeiro e orçamental pelas entidades legalmente competentes e desempenhar outros poderes previstos nos estatutos e que não estejam atribuídos a outro órgão, neste aspecto tendo um poder residual geral dentro do instituto.
 Em termos do funcionamento do Conselho não se admite abstenções nas votações (n.o2 do artigo22.o), embora possam ser naturalmente proferidas declarações de voto, devendo a acta das reuniões ser aprovada e assinada não só pelo presidente e quem secretariar mas por todos os membros presentes, podendo também os membros discordantes do teor da acta exarar nela as suas declarações de voto nesse sentido.
 Entre as competências mais importantes do presidente está, com faculdade de delegação, além da execução das deliberações, a de assegurar as relações com os órgãos de tutela e outros organismos públicos.
 Em termo de responsabilidade dos membros do conselho, que se enquadra no regime geral, eles são solidariamente responsáveis pelos actos praticados no exercício das funções, a menos que, tendo estado presentes na reunião tenham manifestado o seu desacordo com a deliberação, em declaração registada em acta, ou, se ausentes, tenham declarado por escrito registado o seu desacordo.
 Em termos do seu estatuto, o regime é o definido na lei dos institutos e, subsidiariamente, o do pessoal dirigente da Administração Pública, mas o diploma referente ao estatuto remuneratório pode estabelecer diferenciações entre diferentes tipos de institutos, tendo em conta, nomeadamente, os sectores de actividade e a complexidade da gestão.
 O órgão responsável pelo controlo da legalidade, da regularidade e da boa gestão financeira e patrimonial do instituto é o fiscal único. Entre outras competências legalmente previstas, destacaria o acompanhamento e controlo, com regularidade, do cumprimento das leis e regulamentos, a execução orçamental, a situação económica, financeira e patrimonial e analisar a contabilidade, informando sistematicamente o conselho dos resultados das verificações e exames que efective, pronunciar-se sobre os assuntos que lhe sejam submetidos pelo conselho directivo, pelo Tribunal de Contas e pelas entidades que integram o controlo estratégico do sistema de controlo interno da administração financeira do Estado, propor ao ministro da tutela ou ao conselho directivo a realização de auditorias externas, que julgue necessárias ou convenientes e dar parecer[7] ou elaborar relatórios vários.
 Neste âmbito, cabe-lhe emitir pareceres sobre o orçamento, revisões e alterações, o plano de actividades na perspectiva da sua cobertura orçamental, o relatório de gestão de exercício e contas de gerência, incluindo documentos de certificação legal de contas, a aquisição, arrendamento, alienação e oneração de bens imóveis, a aceitação de doações, heranças ou legados, a contratação de empréstimos, quando o instituto esteja habilitado a fazê-lo, e elaborar relatórios da sua acção fiscalizadora, e desde logo obrigatoriamente um relatório anual global (artigo 28.o).
 O fiscal único, cuja designação, duração do mandato e remuneração obedece a regras próprias, não pode ter exercido actividades remuneradas no instituto nos três anos anteriores ao início de funções nem pode depois exercer aí actividades remuneradas nos três anos que se seguem ao termo das funções.
 Tem de ser um revisor oficial de contas ou sociedade de revisores oficiais de contas, nomeado por despacho conjunto dos Ministros das Finanças e da tutela, com um mandato por três anos, renovável uma única vez e com uma remuneração aprovada por despacho conjunto dos mesmos membros do governo, publicado no Diário da República revisores oficiais de contas ou sociedades de revisores oficiais de contas (artigo 27.o).
 O conselho consultivo (artigo 29.o a 32.o), quando exista, é o órgão de consulta, apoio e participação na definição das linhas gerais de actuação do instituto, nas tomadas de decisão do conselho directivo (designadamente no que concerne aos planos anuais e plurianuais de actividades, relatório de actividades e regulamentos internos) e, ainda, receber reclamações ou queixas do público sobre a organização e funcionamento em geral do instituto e apresentar ao conselho directivo sugestões ou propostas destinadas a fomentar ou aperfeiçoar as suas actividades).
 Deve reunir, ordinariamente, pelo menos, duas vezes por ano (artigo 32.o).
 É composto por personalidades variadas nos termos dos estatutos, nomeadamente representantes das entidades ou organizações representativas dos interessados na sua actividade, representantes de outros organismos públicos, técnicos e especialistas independentes e representantes dos beneficiários e utentes das actividades ou serviços em causa, neste caso cabendo ao ministro de tutela definir as modalidades dessa representação. Além disso, podem participar nas suas reuniões quaisquer pessoas ou entidades cuja presença seja considerada necessária, pelo presidente do conselho directivo, para o esclarecimento dos assuntos em apreciação.
 O presidente tanto pode ser indicado nos estatutos, como ser designado nos termos neles previstos ou nomeado por despacho do ministro da tutela.
 A organização e funcionamento dos seus serviços são fixados em regulamento interno (artigo 33.o), em termos de estrutura pouco hierarquizada e flexível, privilegiando-se as estruturas matriciais e recorrendo-se à contratação de serviços externos para o desenvolvimento das actividades a seu cargo, sempre que tal método assegure um controlo mais eficiente dos custos e da qualidade do serviço prestado.
 No que diz respeito à relação jurídica de emprego, a estabelecer com os próprios institutos, estes podem adoptar o regime do contrato individual de trabalho em relação à totalidade ou parte do pessoal empregado, sem prejuízo de, quando tal se justificar, adoptarem o regime jurídico da função pública (artigo 34.o), matéria a que em geral se aplica a nova Lei no 23/2004, de 22 de Junho, que aprovou o regime jurídico do contrato individual de trabalho da Administração Pública (n.o2 do artigo 1.o), lei que contém hoje as especificidades a respeitar na contratação laboral por parte das pessoas colectivas públicas a que, de resto, é aplicável o regime do Código do Trabalho e legislação especial[8].
 Os trabalhadores de regime de direito privado ficam sempre sujeitos a deveres especiais, desde logo, ao da prossecução do interesse público, agindo com imparcialidade e isenção perante os cidadãos, e obrigados ao mesmo regime de incompatibilidades do pessoal com vínculo de funcionário público ou de agente administrativo, necessitando por isso de autorização para exercerem outra actividade.
 As regras a que deve obedecer o processo de selecção dos seus empregados têm de constar dos estatutos ou regulamentos internos do instituto.
 O processo prévio de selecção não está sujeito ao Código do Procedimento Administrativo, embora se deva aplicar os princípios gerais da actividade administrativa.
 Mas o recrutamento do pessoal deve, em qualquer caso, observar os seguintes princípios (artigo 5.o: processo de selecção): publicitação da oferta de emprego pelos meios mais adequados (em jornal de expansão regional e nacional, incluindo obrigatoriamente informação sobre o serviço a que se destina, a actividade para a qual o trabalhador é contratado, os requisitos exigidos, os métodos e os critérios objectivos de selecção), aplicação dos métodos e critérios de selecção efectuada por uma comissão, preferencialmente constituída por pessoas com formação específica na área do recrutamento e selecção, garantia da igualdade de condições e oportunidades e fundamentação por escrito, comunicada aos candidatos, da decisão tomada, à base desses critérios objectivos de selecção.
 O pessoal com funções dirigentes em regime de contrato de trabalho apenas pode ser contratado em regime de comissão de serviço prevista no Código do Trabalho (n.o1 do artigo 6.o da Lei n.o), que ficam sujeitos ao mesmo regime de incompatibilidades e deveres específicos do pessoal dirigente da Administração Pública.
 Os seus mapas de pessoal devem ser aprovados por despacho conjunto dos Ministros das Finanças e da tutela, publicado no Diário da República, dos quais constarão os postos de trabalho com as respectivas especificações e níveis de vencimentos, sendo nula a relação de trabalho ou de emprego público estabelecida com violação dos limites neles impostos.
 Quanto às regras de gestão económico-financeira e patrimonial (artigo 35.o), os institutos públicos encontram-se sujeitos ao regime dos serviços e fundos autónomos, à excepção dos institutos públicos desprovidos de autonomia financeira, aos quais são aplicáveis as normas financeiras dos serviços com autonomia administrativa, com algumas especificidades.
 O património próprio dos institutos com autonomia patrimonial é constituído pelos bens, direitos e obrigações de conteúdo económico, submetidos ao comércio jurídico privado, transferidos pelo Estado a quando da sua criação, ou adquiridos posteriormente pelos seus órgãos, e pelo direito ao uso e fruição dos bens do património do Estado que lhes sejam afectos (artigo 36.o), podendo adquirir bens do património do Estado através de portaria do Ministro das Finanças que os ceda para fins de interesse público, tal como podem ser afectos, por despacho do Ministro das Finanças, à sua administração os bens do domínio público consignados a fins de interesse público, que se enquadrem nas respectivas atribuições e os bens do património do Estado que devam ser sujeitos aos seu uso e fruição, mas podendo essa afectação cessar a qualquer momento por despacho do membro do Governo.
 Por outro lado, os seus bens desnecessários ou inadequados para o cumprimento das atribuições, que não devam ser alienados, devem ser incorporados, através de despacho conjunto dos Ministros das Finanças e da tutela, no património do Estado.
 Para o Estado revertem também o património e bens dominiais sujeitos à sua administração, em caso de extinção, excepto se se tratar de fusão ou reestruturação, em que o diploma legal que proceder à fusão ou reestruturação pode prever que esse património e bens dominiais revertam para o novo instituto ou ser-lhe afectos (artigo 37.o).
 Em termos de receitas, merece destacar-se que os institutos públicos não podem recorrer ao crédito, senão em circunstâncias excepcionais (expressamente previstas na lei de enquadramento orçamental).
 No âmbito das relações tutelares e superintendência (artigo 41.o), os institutos regem-se pelos seguintes parâmetros:
 -sujeição a tutela governamental, traduzida na necessidade de aprovação pelo ministro da tutela, além de outros actos, do plano de actividades, orçamento, relatório de actividades e contas, e de aprovação conjunta com o Ministro das Finanças, dos regulamentos internos e mapas de pessoal, e, ainda, na necessidade da sua autorização prévia do ministro da tutela, da criação de delegações territorialmente desconcentradas, e conjunta com o Ministro das Finanças, da negociação de acordos e convenções colectivas de trabalho, criação de entes de direito privado, participação na sua criação ou aquisição de participações em tais entidades. A falta de autorização prévia, tal como a da aprovação posterior, determina a apenas a ineficácia jurídica dos actos (n.o7 do artigo 41.o).
 O ministro da tutela tem poder disciplinar sobre os membros dos órgãos dirigentes, podendo ordenar inquéritos ou sindicâncias aos serviços do instituto.
 E goza de poder tutelar substitutivo (para a prática de actos legalmente devidos), em caso de inércia grave do órgão responsável.
 Para além do dever de observar as orientações governamentais estabelecidas pelo Ministro das Finanças e pelo membro do Governo responsável pela Administração Pública, respectivamente em matéria de finanças e pessoal, o Instituto está sujeito aos poderes de superintendência do governo, matéria de que trata o artigo 42.o, que refere que o ministro da tutela pode dirigir orientações, emitir directivas ou solicitar informações aos órgãos dirigentes dos institutos públicos sobre os objectivos a atingir na gestão do instituto e sobre as prioridades a adoptar na respectiva prossecução e proceder ao controlo do desempenho dos institutos públicos, em especial quanto ao cumprimento dos fins e dos objectivos estabelecidos e quanto à utilização dos recursos pessoais e materiais postos à sua disposição.
 Em ordem à aplicação do princípio da transparência (artigo 44.o), os institutos públicos devem ter uma página electrónica, com todos os dados relevantes, nomeadamente, os diplomas legislativos que os regulam, os estatutos e regulamentos internos, composição e elementos biográficos membros dos corpos gerentes, planos de actividades e relatórios de actividades dos últimos três anos, orçamentos e contas dos últimos três anos, incluindo os respectivos balanços, e mapa de pessoal.
 Há a integração nesta figura orgânica genérica de certos organismos com uma previsão de regimes especiais (artigo 45.o), os institutos com organização simplificada (com menor complexidade que têm apenas como único órgão de direcção um director, eventualmente um subdirector, e um conselho administrativo), institutos de gestão participada (em que, por determinação constitucional ou legislativa, se deva incorporar terceiros na sua gestão: a sua organização pode contemplar as especificidades necessárias para esse efeito, nomeadamente no que respeita à composição do órgão directivo) e os chamados institutos de regime especial (artigo 48.o).
 Este regime especial, que pode ser concretizado por lei especial, implica a derrogação do regime comum na estrita medida necessária à sua especificidade, e está previsto apenas para as universidades e escolas de ensino superior politécnico, as instituições públicas de solidariedade e segurança social, os estabelecimentos do Serviço Nacional de Saúde, as regiões de turismo, o Banco de Portugal, os fundos que funcionam junto dele e as entidades administrativas independentes, o Instituto de Gestão Financeira e Patrimonial da Justiça e o Fundo de Garantia Financeira da Justiça que ele gere.
 A exploração dos estabelecimentos, que sejam desafectados da prestação de serviço público, pode ser transmitida ou cedida temporariamente a terceiros pelo órgão de direcção do instituto, mediante prévia autorização dos Ministros das Finanças e da tutela, a titular por contrato escrito, desde que na escolha do adquirente ou cessionário se respeitem as mesmas formalidades que regulam a realização de despesas públicas de valor equivalente ao da receita obtida (artigo 52.o).
 Também pode ser concedida a entidades privadas (artigo 53.o) ou objecto de delegação em entidades privadas (artigo 54.o), acompanhadas ou não da cessão da exploração de estabelecimento, e de acordo com as formalidades que regulam o estabelecimento de parcerias público-privadas na Administração Pública, por prazo determinado, mediante uma contrapartida ou uma renda periódica (concessão ou delegação) ou não (delegação), a prossecução por conta e risco próprio de algumas das suas atribuições, com delegação dos poderes necessários para o efeito (artigo 53.o), assumindo o delegado a obrigação de prosseguir essas atribuições ou colaborar na sua prossecução sob orientação do instituto.
 [1] Só em casos excepcionais, devidamente fundamentados, podem existir institutos públicos sem autonomia financeira (n.o3 do artigo 4.o).
 [2] Este regime geral é aplicável aos institutos públicos das Regiões Autónomas dos Açores e da Madeira, com as necessárias adaptações estabelecidas em decreto legislativo regional (parte final do n.o2 do artigo 2.o).
 [3] Lei-quadro dos institutos públicos, D.R. n.o12 Série I-A, p. 301-311.
 [4] n.o2 do artigo 5.o:«Os órgãos de direcção dos institutos públicos devem assegurar que os recursos públicos de que dispõem são administrados de uma forma eficiente e sem desperdícios, devendo sempre adoptar ou propor as soluções organizativas e os métodos de actuação que representem o menor custo na prossecução eficaz das atribuições públicas a seu cargo».
 [5] Tudo sem prejuízo de, estando autorizados por lei a exercer actividades de gestão financeira de fundos, realizarem, no quadro normal dessa actividade, aplicações em títulos
 [6] Mas esta indemnização será reduzida para o montante da diferença entre esta remuneração base ou equivalente e a remuneração base do lugar de origem à data da cessação de funções directivas.
 [7] No prazo de 15 dias a contar da recepção dos documentos para análise.
 [8] Os empregadores públicos são equiparadas a empresas para efeitos de aplicação das regras do Código do Trabalho e respectiva legislação especial e desta lei, sendo consideradas como grandes empresas (artigo 3.o).


text:
Marija Terēzija, arī Marija Terēze (; dzimusi , mirusi ), bija Austrijas ķeizariene, kā arī Ungārijas karaliene, Bohēmijas karaliene un Svētās Romas impērijas imperatore kā imperatora Franča I sieva (vēlāk atraitne). Austrijā valdījusi 40 gadus un 40 dienas.
 Valdīšanas laika raksturojums
 Marijas Terēzijas valdīšanu sagatavoja viņas tēvs imperators Kārlis VI, 1713. gadā izdodams t.s. pragmatisko sankciju, kas pavēra ceļu troņa mantošanai arī sieviešu kārtas pēcnācējiem. Pēc Kārļa VI nāves Saksija, Prūsija, Bavārija un Francija šo sankciju apstrīdēja un izcēlās Karš par Austrijas mantojumu (1740—1748). Kara rezultātā Austrija zaudēja Silēziju, ko anektēja Prūsija. Arī Septiņgadu kara (1756—1763) rezultātā Silēzija palika Prūsijas sastāvā.
 Marijas Terēzijas laiku uzskata par aktīvu reformu laiku, kad Austrijas impērija nostiprinājās gan iekšpolitiski, gan ārpolitiski. Par vienu no ietekmes paplašināšanas metodēm Marija Terēzija uzskatīja savu daudzo bērnu aprēķina laulības ar citu Eiropas valstu monarhiem.
 Viņai bija 16 bērni, no kuriem divi ir bijuši imperatori, Jozefs II un Leopolds II, bet viena no meitām — Francijas karaliene Marija Antuanete. Jau Marijas Terēzijas dzīves laikā Jozefs II un Leopolds II oficiāli tika iecelti par līdzvaldniekiem Austrijā un Bohēmijā.
 Ārējās saites
 1717. gadā dzimušie
 1780. gadā mirušie
 Austrijas monarhi
 Ungārijas valdnieki
 Hābsburgu dinastija
 Vīnē dzimušie