text:
 |
 52011PC0840
 Togra le haghaidh RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE lena mbunaítear ionstraim maoinithe maidir le comhar um fhorbairt /* COIM/2011/0840 leagan deireanach - 2011/0406 (COD) */
 MEABHRÁN
 MÍNIÚCHÁIN
 1. COMHTHÉACS AN TOGRA
 Mórfhadhb go fóill is ea líon na ndaoine a mhaireann sa bhochtaineacht
 i dtíortha i mbéal forbartha. Cé go bhfuil dul chun
 cinn suntasach bainte amach, níl formhór na dtíortha i mbéal forbartha gar do
 Spriocanna Forbartha na Mílaoise (SFManna) a bhaint amach agus níl siad in ann
 tús a chur go rathúil le gach gné den fhorbairt inbhuanaithe – an ghné
 eacnamaíoch, an ghné shóisialta agus an ghné chomhshaoil. Áirítear leis an ngné
 chomhshaoil maolú ar athrú aeráide agus oiriúnú don athrú sin.
 Ina theannta sin, tá dúshláin dhomhanda shuntasacha
 le sárú go fóill agus bhí tíortha i mbéal forbartha thíos go mór leis an
 tsraith géarchéimeanna a thit amach le déanaí, as ar eascair inter alia éagobhsaíocht
 shóisialta agus gheilleagrach, imirce mhéadaithe, easpa slándála an tsoláthair
 bia, agus leochaileacht mhéadaithe i leith suaití seachtracha i measc tionchar
 eile, agus cuireann na nithe sin ar fad leis an bhfadhb. Tá sé ag éirí níos
 soiléire go bhfuil acmhainní comhshaoil agus acmhainní nádúrtha, rudaí atá
 ríthábhachtach maidir le fás inbhuanaithe socheacnamaíoch, i mbaol níos mó ón
 athrú aeráide agus ó fhás tapa daonra. D'fhéadfadh sé sin cur le staid atá
 leochaileach cheana féin i dtíortha i mbéal forbartha agus mórghníomhartha
 áirithe forbartha a chealú.
 Tá an AE tiomanta i gcónaí cabhrú le tíortha i mbéal forbartha an
 bhochtaineacht a laghdú agus í a dhíothú faoi dheoidh. D’fhonn an cuspóir sin a
 bhaint amach, bunaíodh an Rialachán i ndáil leis an Ionstraim maidir le Comhar
 um Fhorbairt (DCI) le haghaidh na tréimhse 2007‐2013 arb é an
 príomhchuspóir agus an cuspóir uileghabhálach leis an bhochtaineacht a dhíothú
 i dtíortha agus i réigiúin chomhpháirtíochta. Is éard
 atá ann trí chatagóir chlár: (i) cláir dhéthaobhacha agus réigiúnacha
 gheografacha ina gcuimsítear comhar leis an Áise, Meiriceá Laidineach, an Áise
 Láir, an Meánoirthear agus leis an Afraic Theas; (ii) cláir théamacha ina
 gcuimsítear na saincheisteanna a leanas: infheistíocht a dhéanamh i ndaoine, an
 comhshaol agus bainistíocht inbhuanaithe acmhainní nádúrtha, lena n‐áirítear
 fuinneamh, gníomhaithe neamhstáit agus údaráis áitiúla, slándáil bia, chomh
 maith le himirce agus le tearmann; agus (iii) bearta tionlacain i leith tíortha
 táirgeachta siúcra.
 Rachaidh rialachán reatha an DCI in éag an
 31 Nollaig 2013. Tugadh aitheantas sna hathbhreithnithe éagsúla a
 rinneadh ar an DCI dá bhreisluach foriomlán agus don mhéid a chuireann sé le
 baint amach na Spriocanna Forbartha na Mílaoise, ach leagadh béim iontu freisin
 ar roinnt easnamh. Spreag dúshláin nua, mar aon leis na tosaíochtaí atá leagtha
 amach sa Straitéis Eoraip 2020 agus i mbeartas forbartha is déanaí an AE, an
 Coimisiún chun togra a dhéanamh le hathbhreithniú agus oiriúnú a dhéanamh ar
 Rialachán an DCI i gcomhréir leis an teachtaireacht A Budget For Europe 2020
 (Buiséad don Eoraip 2020) an 29 Meitheamh 2011 agus leis an
 teachtaireacht Increasing the Impact of EU Development Policy: An Agenda for
 Change (Tionchar Bheartas Forbartha an AE a mhéadú: Clár Oibre le haghaidh
 Athraithe) an 13 Deireadh Fómhair 2011.
 2. TORTHAÍ AN CHOMHAIRLIÚCHÁIN LE PÁIRTITHE
 LEASMHARA AGUS NA MEASÚNUITHE TIONCHAIR
 Comhairliúchán Poiblí
 Thionól an Coimisiún comhairliúchán poiblí
 maidir le cistiú amach anseo do ghníomhaíocht sheachtrach an AE idir an
 26 Samhain 2010 agus 31 Eanáir 2011. Bhí an próiseas sin
 bunaithe ar cheistneoir ar líne ag gabháil le páipéar cúlra What funding for
 EU external action after 2013? (Cén cistiú le haghaidh ghníomhaíocht
 sheachtrach an AE tar éis 2013?). Go ginearálta, níor léirigh na freagraí go
 bhfuil gá le hathrú suntasach ar struchtúr reatha na n‐ionstraimí atá ann
 cheana féin. Mar sin féin, aithníodh roinnt
 saincheisteanna agus cuireadh san áireamh iad nuair a bhí an Rialachán DCI nua
 á dhréachtú:
 ·
 Luaigh formhór na bhfreagróirí (thart ar 70 %)
 go raibh breisluach mór le hidirghabháil airgeadais an AE. Luaigh freagróirí gur cheart don AE úsáid mhaith a bhaint
 as a bhuntáiste comparáideach atá bainteach lena láithreacht san ardán
 domhanda, lena shaineolas fadréimseach, lena nádúr ilnáisiúnta agus lena ról
 mar éascaitheoir comhordaithe.
 ·
 Thacaigh beagnach gach freagróir (92 %) le cur
 chuige níos difreálaithe, arna oiriúnú do chás na tíre is tairbhí, chun
 tionchar ionstraimí airgeadais an AE a mhéadú. Ar aon dul leis sin, déantar
 difreáil idir na tíortha is tairbhithe a neartú.
 ·
 Bhí tacaíocht leathan i measc freagróirí d'imscrúdú
 a dhéanamh ar an gcoinníollacht, bunaithe ar an urramú atá ag an tír is tairbhí
 ar chearta an duine, ar na mionlaigh, ar an dea-rialachas agus ar éagsúlacht na
 léirithe cultúrtha (78 %) agus ar chaighdeán a cuid beartas agus ar a
 cumas agus ar a toilteanas beartais fhónta a chur chun feidhme (63 %). Aithnítear leis an Rialachán atá beartaithe an tábhacht a
 bhaineann le pleananna forbartha náisiúnta agus le straitéisí an AE arna
 bhforbairt go comhpháirteach mar bhonn le haghaidh comhair. Leagtar béim leis
 an Rialachán freisin ar luachanna bunúsacha agus ar phrionsabail bhunúsacha de
 chuid an AE agus, dá bhrí sin, neartaítear leis an Rialachán an choinníollacht
 agus an chuntasacht fhrithpháirteach.
 ·
 Thug tromlach suntasach de na freagróirí tacaíocht
 do sholúbthacht mhéadaithe maidir le cur chun feidhme, go háirithe maidir le
 haghaidh a thabhairt ar dhúshláin thrasréigiúnacha, rud a mheastar a bheith
 bactha le 'teorainn gheografach' ionstraimí ar leith (tá an CFE teoranta do
 thíortha ACC, tá an DCI teoranta do Mheiriceá Laidineach, don Áise, don Áise
 Láir, don Mheánoirthear agus don Afraic Theas, agus tá an Ionstraim Eorpach um
 Chomharsanacht agus um Chomhpháirtíocht teoranta do thíortha comharsanachta). Foráiltear leis an Rialachán atá beartaithe do
 ghníomhaíochtaí cur chun feidhme a bhfuil tábhacht thrasréigiúnach ag baint leo
 agus grúpáiltear leis an Rialachán na haiseanna téamacha éagsúla d’fhonn
 solúbthacht a mhéadú agus an cur chun feidhme a shimpliú.
 ·
 D'aontaigh tromlach de na freagróirí go bhféadfadh
 comhchlárú agus cómhaoiniú leis na Ballstáit (agus leis na tíortha is
 tairbhithe, b'fhéidir) méadú a dhéanamh ar thionchar agus chomhtháthú ghníomhaíocht
 sheachtrach an AE, simpliú a dhéanamh ar sheachadadh na cabhrach, agus laghdú a
 dhéanamh ar chostais fhoriomlána idirbheartaíochta. Caitear go cuí leis sin sa
 Rialachán atá beartaithe.
 Saineolas a bhailiú agus a úsáid
 Rinne an Coimisiún athbhreithniú inmheánach ar
 thuarascálacha éagsúla (meastóireachtaí, iniúchóireachtaí, staidéir,
 athbhreithnithe meántéarma). San athbhreithniú, féachadh ar an méid ar éirigh
 leis agus ar an méid nár éirigh leis, agus foghlaimíodh ceachtanna maidir le
 dréachtú na n‐ionstraimí airgeadais.
 Léiríodh san athbhreithniú
 gur rannchuidigh an DCI reatha le dul chun cinn i dtreo Spriocanna Forbartha na
 Mílaoise i dtíortha i mbéal forbartha. Mar gheall ar mhódúlachtaí cur chun
 feidhme an DCI, amhail tacaíocht bhuiséadach agus "cur chuige ar fud na
 hearnála", is ann do chomhar níos doimhne le tíortha comhpháirtíochta agus
 do roinnt níos éifeachtaí an tsaothair trí chómhaoiniú idir deontóirí anois.
 Mar sin féin, aithníodh
 roinnt easnamh san athbhreithniú.
 ·
 Tá beartais éagsúla inmheánacha an AE ag éirí níos
 tábhachtaí i ngníomhaíocht sheachtrach an AE anois. Ar aon dul leis an
 Straitéis Eoraip 2020 agus le Conradh Liospóin, bhí gá le hatreisiú
 frithpháirteach gníomhaíochtaí inmheánacha agus seachtracha. Bhí an struchtúr reatha neamhleor chun ligean don
 Choimisiún idirghabháil a dhéanamh go héifeachtach ar scála dóthanach. Cuirfear
 feabhas suntasach ar an staid trí aiseanna téamacha éagsúla a ghrúpáil faoi
 cheannteideal amháin.
 ·
 I roinnt cásanna, bhí na cláir théamacha
 ró-ilroinnte le freagairt ar ghéarchéimeanna domhanda (mar shampla, géarchéim
 na bpraghsanna bia, an fliú éanúil) nó ar ghealltanais idirnáisiúnta a rinneadh
 ar an leibhéal polaitiúil ab airde (mar shampla, an bhithéagsúlacht agus an
 t-athrú aeráide). Mar sin de, bhí níos mó
 solúbthachta ag teastáil ó úsáid an chiste théamaigh trí na cláir théamacha
 éagsúla a ghrúpáil agus ceadaíonn an úsáid sin rannpháirtíocht fhadtéarmach atá
 níos comhtháite agus níos cuimsithí le hearraí poiblí domhanda agus le dúshláin
 phoiblí dhomhanda, agus freagairt ar na suaití éagsúla a théann i bhfeidhm ar
 na daoine is boichte.
 ·
 Cuimsítear faoi Rialachán reatha an DCI réimse
 leathan tíortha i mbéal forbartha, idir na Tíortha is Lú Forbairt agus Tíortha
 Ard‐Mheánioncaim. Mar gheall ar an méadú a
 tháinig le déanaí ar éagothromaíochtaí eacnamaíocha agus sóisialta i measc
 tíortha comhpháirtíochta agus ar fhorbairt na gcuspóirí nua, tá gá le difreáil
 fheabhsaithe. Soláthraítear leis an Rialachán nua atá beartaithe treoir bhreise
 maidir le difreáil trí ligean don AE deontais a dhíriú áit a bhfuil an gá is mó
 leo agus áit a mbeidh an tionchar is mó acu. Chun an meascán beartais a chur i
 gcrích, tá sé beartaithe ag an gCoimisiún ionstraim nua a chruthú (Ionstraim um
 Chomhpháirtíocht) chun aghaidh a thabhairt ar na cuspóirí a théann níos faide
 ná cúnamh a bhaineann le forbairt amháin.
 ·
 Ba dheacair tacú le tionscnaimh thrasréigiúnacha i
 ngeall ar struchtúr reatha na n‐ionstraimí cúnaimh sheachtraigh. Bhí sé
 sin amhlaidh go háirithe i gcás chur chun feidhme Straitéis Chomhpháirteach an
 AE agus na hAfraice. Is éard atá sa rialachán DCI nua
 bunús dlí níos fearr maidir le cur chun feidhme Straitéis Chomhpháirteach an AE
 agus na hAfraice.
 ·
 I Rialachán reatha an DCI, ní leor na forálacha
 maidir le stáit agus tíortha leochaileacha i staideanna iar-ghéarchéime:
 gannmheastar leis na forálacha an gá atá le tacaíocht a thabhairt do phróisis
 pholaitiúla a neartaíonn an smacht reachta agus an rialachas. Chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin trasdula, tá gá le
 sraith freagraí ar leibhéal tíre, atá bunaithe ar riachtanais shonracha agus a
 bhaineann le straitéis choiteann (cur chuige iomlánaíoch). Leis an Rialachán
 nua, cuirtear na dúshláin sin san áireamh ar bhealach níos fearr agus tugtar
 aghaidh ar dholúbthacht an phróisis chinnteoireachta maidir le cionroinnt
 ciste, maidir le clárú agus maidir le cur chun feidhme.
 ·
 Is éard atá i Rialachán reatha an DCI cionrannta
 táscacha do gach réigiún, gan aon chistí neamh‐chionroinnte. Laghdaíonn sé sin an raon feidhme chun acmhainní a úsáid
 chun freagairt ar riachtanais gan choinne (tosaíochtaí polaitiúla nua, tubaistí
 nádúrtha nó de dhéantús an duine, etc.). Moltar leis an Rialachán nua roinnt
 cistí a fhágáil neamh‐chionroinnte a bheidh le húsáid mar fhreagra ar
 imeachtaí gan choinne.
 ·
 Ar deireadh, measadh an próiseas reatha maidir le
 clárú agus le cur chun feidhme don DCI a bheith róchasta. Ní cheadaítear leis ailíniú a dhéanamh ar chóras cláraithe
 an AE leo siúd atá ag a chomhpháirtithe, ní éascaítear comhchlárú leis na
 Ballstáit ná ní cheadaítear leis oiriúnaithe tapa, más gá leo. Caitear go
 díreach leis na heasnaimh sin go léir i Rialachán nua an DCI.
 Measúnú Tionchair
 Rinne an Coimisiún Measúnú Tionchair (MT) inar
 breithníodh trí bhunrogha beartais: Rialachán an DCI a choinneáil gan aon leasú
 air (rogha 1) agus dhá rogha maidir leis an DCI a leasú i leith gach faidhbe a
 aithníodh sa DCI reatha (Rogha 2A agus Rogha 2B).
 Níor glacadh le
 Rogha 1 toisc nach réiteofaí leis na fadhbanna a aithníodh. Réitíonn forogha A agus forogha B faoi Rogha 2 na fadhbanna
 a aithníodh go céimeanna éagsúla, agus tá impleachtaí polaitiúla ar leith agus
 impleachtaí eile ar leith ag an dá cheann acu. Cinneadh sa MT gur fearr forogha
 B ar na cúiseanna seo a leanas:
 ·
 tugtar cuspóirí an DCI i gcomhréir leis na
 treochtaí is déanaí i mbeartas forbartha an AE;
 ·
 déantar difreáil shoiléir i measc tíortha
 comhpháirtíochta;
 ·
 cumhdaítear an dea-rialachas, an daonlathas, cearta
 an duine agus an smacht reachta i gcúnamh ón AE;
 ·
 éascaítear cur chun feidhme Straitéis Chomhpháirteach
 an AE agus na hAfraice;
 ·
 sruthlínítear na cláir théamacha chun an
 tsolúbthacht is gá a chur ar fáil;
 ·
 áirithítear meicníochtaí solúbtha d’fhonn freagairt
 níos éifeachtaí an AE a éascú ar chásanna atá ag teacht chun cinn go mear i
 stáit ina bhfuil géarchéim, stáit iar‐ghéarchéime agus stáit atá i
 gcásanna leochaileacha ;
 ·
 cuirtear feabhas ar sholúbthacht na gcionrannta
 ciste; agus
 ·
 feabhsaítear éifeachtacht chabhair an AE trí
 bhíthin na nósanna imeachta um chlárú agus um chur chun feidhme a shimpliú agus
 a dhéanamh níos solúbtha, d’fhonn comhchlárú a éascú agus cúnamh ón AE a
 ailíniú le timthriallacha cláraithe tíortha comhpháirtíochta.
 3. EILIMINTÍ DLÍ AN TOGRA
 Soláthraítear i
 gCuid a Cúig, Teideal III, Caibidil 1 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh
 an creat dlí le haghaidh comhair le tíortha comhpháirtíochta agus le réigiúin
 chomhpháirtíochta. Tá an Rialachán DCI atá beartaithe bunaithe go háirithe ar
 Airteagal 209(1) den Chonradh, agus tá sé arna thíolacadh ag an gCoimisiún
 i gcomhréir leis an nós imeachta atá leagtha síos in Airteagal 294.
 Forálfar leis an Ráiteas Comhpháirteach ón gComhairle agus ó Ionadaithe
 Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile laistigh den Chomhairle, ó
 Pharlaimint na hEorpa agus ón gCoimisiún maidir le Beartas Forbartha an Aontais
 Eorpaigh: The European Consensus (an Comhdhearcadh Eorpach) an
 20 Nollaig 2005, le teachtaireacht an 13 Deireadh
 Fómhair 2011 Increasing the impact of EU development Policy - An Agenda
 for Change (Tionchar Bheartas Forbartha an AE a mhéadú: Clár Oibre le
 haghaidh Athraithe) agus le haon teachtaireacht amach anseo lena mbunófar
 treoshuímh agus prionsabail bhunúsacha maidir le beartas forbartha an Aontais,
 agus le haon chonclúidí nó mhodhnuithe ina dhiaidh sin ina leith, an creat
 ginearálta, na treoshuímh ghinearálta agus an fócas ginearálta le haghaidh chur
 chun feidhme an Rialacháin seo.
 Tá an AE i suíomh uathúil atá neamhchlaonta chun cuid de chúnamh
 seachtrach an AE a sholáthar ar son na mBallstát agus leis na Ballstáit, gníomh
 trína gcruthaítear creidiúnacht fheabhsaithe dó sna tíortha ina bhfeidhmíonn
 sé. Níl sé de chumas ná de thoilteanas ag cuid mhór Ballstát ionstraimí
 seachtracha domhanda a fhorbairt. Dá bhrí sin, tá idirghabháil ar leibhéal an
 AE ar an mbealach is fearr le leasanna agus luachanna foriomlána an AE a chur
 chun cinn agus le láithreacht an AE ar fud an domhain a áirithiú. Toisc go
 bhfuil 27 Ballstát ag gníomhú i gcomhréir le comhbheartais agus le
 comhstraitéisí, tá mais chriticiúil ag an AE chun freagra a thabhairt ar dhúshláin
 dhomhanda, go háirithe maidir le baint amach Spriocanna Forbartha na Mílaoise.
 Ó tharla nach féidir leis na Ballstáit amháin cuspóirí an Rialacháin arna
 bheartú a bhaint amach go leordhóthanach agus gur fearr is féidir dá bhrí sin,
 de bharr fhairsinge agus chuimsiú an ghnímh, iad a bhaint amach ar leibhéal an
 AE, féadfaidh an AE bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na
 coimhdeachta mar atá leagtha amach in Airteagal 5 den Chonradh.
 Neartaítear freisin leis an Rialachán nua atá
 beartaithe an acmhainn chomhordaithe agus éascaítear leis comhchlárú leis na
 Ballstáit, rud a áirithíonn roinnt éifeachtach an tsaothair agus seachadadh
 éifeachtach cabhrach. Ní mór do bheartas forbartha an
 AE agus beartas forbartha na mBallstát a chéile a chomhlánú agus a neartú. Chun
 na críche sin, ba cheart do chúnamh an AE díriú ar a bhféadann sé an tionchar
 is mó a bheith aige, ag féachaint dá acmhainn chun gníomhú ar scála domhanda
 agus chun freagairt ar dhúshláin dhomhanda. I gcomhréir le prionsabal na
 comhréireachta, mar atá leagtha amach in Airteagal 5 den Chonradh, ní
 théann an Rialachán nua atá beartaithe thar a bhfuil riachtanach chun a chuid
 cuspóirí a bhaint amach.
 Cuirfear san áireamh i bhfeidhmiú an
 Rialacháin nua atá beartaithe gné sheachtrach thosaíochtaí earnálacha éagsúla
 an AE, agus áiritheofar sinéirgíochtaí comhordaithe agus feabhsúcháin, i
 gcomhréir leis na cuspóirí atá leagtha síos sa Rialachán, agus i gcomhréir leis
 an gcreat dlí agus beartais thuasluaite.
 4. IMPLEACHT BHUISÉADACH
 Tá sé beartaithe ag an gCoimisiún EUR 96
 billiún a chionroinnt don tréimhse 2014-2020 ar mhaithe le hionstraimí
 seachtracha[1].
 Is é EUR 23 294.7 milliún an chionroinnt atá beartaithe le haghaidh
 an DCI. Léirítear na gealltanais bhuiséid bhliantúla
 tháscacha don DCI sa tábla thíos. Tá na cionrannta táscacha airgeadais in
 aghaidh an chláir aonair den DCI léirithe in Iarscríbhinn VII den
 Rialachán. Tá sé beartaithe nach ndéanfar níos lú ná 50 % den chlár le
 haghaidh Earraí agus Dúshlán Poiblí Domhanda a chaitheamh ar chuspóirí maidir
 leis an athrú aeráide agus leis an gcomhshaol[2]
 agus go ndéanfar 20 % ar a laghad a chaitheamh ar chuimsiú sóisialta agus
 ar fhorbairt dhaonna. Ar bhonn domhanda, i gcomhréir leis an Teachtaireacht Increasing
 the impact of EU Development Policy: an Agenda for Change (Tionchar
 Bheartas Forbartha an AE a mhéadú: Clár Oibre le haghaidh Athraithe), déantar
 foráil do thacaíocht leanúnach do chuimsiú sóisialta agus d'fhorbairt dhaonna
 trí 20 % ar a laghad de chúnamh forbartha an Aontais. Ar deireadh, tá sé
 beartaithe leis an Rialachán seo rannchuidiú le 20 % ar a laghad de
 bhuiséad an Aontais a úsáid chun sochaithe ísealcharbóin agus sochaithe atá
 athléimneach ó thaobh aeráide de a chruthú, mar a fhoráiltear sa Teachtaireacht
 ón gCoimisiún A Budget for Europe 2020 (Buiséad don Eoraip 2020).
 D’fhonn a intuarthacht a áirithiú, cuirfear
 cistiú ar fáil do ghníomhaíochtaí ardoideachais i dtríú tíortha i gcomhthéacs
 an chláir Erasmus for All (Erasmus do Chách), i gcomhréir le cuspóirí
 ghníomhaíocht sheachtrach an AE, trí dhá chionrannta ilbhliantúla nach
 gcuimseoidh ach na chéad 4 bliana agus na 3 bliana ina dhiaidh sin faoi seach.
 Léireofar an cistiú sin sa chlárú ilbhliantúil táscach DCI, i gcomhréir le
 riachtanais agus tosaíochtaí sainaitheanta na dtíortha lena mbaineann.
 D'fhéadfaí na cionrannta a athbhreithniú i gcás mórchúinsí gan choinne nó
 athruithe tábhachtacha polaitiúla i gcomhréir le tosaíochtaí seachtracha an AE.
 Beidh feidhm ag forálacha Rialachán (AE) Uimh. [---] ó Pharlaimint na
 hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear "Erasmus do Chách"[3] maidir le húsáid na gcistí sin.
 An Ionstraim maidir le Comhar um Fhorbairt* || 2014 || 2015 || 2016 || 2017 || 2018 || 2019 || 2020 || 2014-2020
 2 716.7 || 2 903.1 || 3 100.3 || 3 308.7 || 3 525.3 || 3 751.7 || 3 989 || 23 294.7
 *Praghsanna reatha in
 EUR milliún
 5. PRÍOMHEILIMINTÍ
 Simpliú
 Tosaíocht don
 Choimisiún sa Rialachán nua seo, mar atá i gcláir eile faoi chuimsiú an Chreata
 Airgeadais Ilbhliantúil (an CAI), is ea an timpeallacht rialála a shimpliú agus
 rochtain ar chúnamh an Aontais a éascú do thíortha comhpháirtíochta agus do
 réigiúin chomhpháirtíochta, d’eagraíochtaí na sochaí sibhialta, Fiontair Bheaga
 agus Mheánmhéide, etc. sa mhéid go rannchuidíonn siad le cuspóirí an
 Rialacháin.
 Simpleofar
 ionstraimí seachtracha trí iad a leagan amach níos soiléire agus trí fhorluití
 eatarthu a laghdú, le go bhféadfar gach ceann ar leith a shainaithint le
 cuspóirí beartais atá sainithe go soiléir.
 Déanfar simpliú agus laghdú costas idirbheartaíochta do thíortha
 comhpháirtíochta agus do réigiúin chomhpháirtíochta a bhaint amach freisin trí
 bhíthin nósanna imeachta clárúcháin solúbtha lena ndéantar foráil do chur i
 bhfeidhm na bprionsabal a bhaineann le hÉifeachtacht Cabhrach. Mar shampla,
 d'fhéadfadh an tAontas ailíniú le pleananna forbartha náisiúnta na dtíortha comhpháirtíochta,
 trína gcuirfí deireadh leis an ngá do thíortha comhpháirtíochta caibidliú a
 dhéanamh ar pháipéir straitéise a bheidh sonrach don AE agus a ghlacfaidh an
 Coimisiún, agus trína gcuimseofaí anailís níos dírithe a d'fhéadfaí a chur san
 áireamh sa doiciméad ilbhliantúil pleanála. Mar an gcéanna, d'fhéadfaí comhordú
 deontóirí agus roinnt an tsaothair a atreisiú trí chomhchlárú leis na
 Ballstáit.
 Cuimsítear na
 rialacha cur chun feidhme le Rialachán (AE) Uimh [--] ó Pharlaimint na hEorpa
 agus ón gComhairle an [--] lena mbunaítear na rialacha agus na nósanna imeachta
 coiteanna maidir le cur chun feidhme ionstraimí an Aontais do ghníomhaíocht
 sheachtrach.
 Difreáil
 Tá sé beartaithe leis an gcur chuige
 difreáilte atá leagtha amach sa Teachtaireacht "Increasing the Impact
 of EU Development Policy: An Agenda for Change" (Tionchar Bheartas
 Forbartha an AE a mhéadú: Clár Oibre le haghaidh Athraithe) tionchar chomhar
 forbartha an AE a fheabhsú trína acmhainní a dhíriú ar na réimsí is mó leo ina
 bhfuil gá leo chun aghaidh a thabhair ar bhochtainteacht a laghdú agus ar na
 réimsí ina bhféadfadh an tionchar is mór a bheith acu. Ba cheart an méid sin a
 chur chun i bhfeidhm ar an gcéad dul síos i dtéarmaí incháilitheachta
 maidir le cláir comhair dhéthaobhaigh um fhorbairt agus ar an dara dul síos
 i dtéarmaí cabhair a chionroinnt.
 I bprionsabal, d'imeodh tíortha ardioncaim,
 tíortha ard‐mheánioncaim agus tíortha móra meánioncaim eile, atá ag
 bogadh i dtreo na forbartha inbhuanaithe agus/nó a bhfuil rochtain acu ar mhóracmhainní
 baile agus seachtracha chun a straitéisí forbartha féin a mhaoiniú, d'imeoidís
 ar aghaidh ó na cláir cúnaimh dhéthaobhaigh. Tá an domhan ag forbairt:
 léiríonn an liosta OECD/DAC d'fhaighteoirí ODA (athbhreithnithe in 2011) go
 bhfuil níos mó ná 20 tír imithe ar aghaidh ó chatagóirí ísealioncaim go
 meánioncaim nó ó chatagóirí íseal-mheánioncaim go hard‐mheánioncaim,
 bunaithe ar OIN per capita. Is léir nach bhfuil anseo ach táscaire amháin agus
 ní mór forbairt dhaonna, spleáchas ar chúnamh agus gnéithe eile, lena n‐áirítear
 dinimicí an phróisis forbartha, a chur san áireamh agus prionsabal na difreála
 á chur i bhfeidhm.
 Go háirithe, tá ról nua atá i mbun fáis ag go
 leor tíortha meánioncaim ar leibhéil réigiúnacha agus/nó ar leibhéil domhanda.
 Ba cheart don AE, dá bhrí sin, an cineál caidrimh atá againn leo, lena n‐áirítear
 ár dtosaíochtaí agus ionstraimí comhair, a oiriúnú. Níor cheart an caidreamh a
 laghdú dá bharr sin, ach ba cheart foireann níos nua-aimseartha a bheith mar
 thoradh air. Ba cheart don AE dul i mbun comhpháirtíochtaí nua le tíortha a
 imíonn ar aghaidh ó na cláir chúnaimh dhéthaobhaigh, go háirithe ar bhonn na
 gclár réigiúnach agus téamach faoin DCI nua, ionstraimí téamacha airgeadais i
 dtaca le gníomhaíocht sheachtrach de chuid an AE agus Ionstraim nua
 Comhpháirtíochta.
 Gníomhartha Tarmligthe
 Tá sé beartaithe
 go ndéanfar solúbthacht a atreisiú trí úsáid a bhaint as gníomhartha tarmligthe
 i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ionas go bhféadfar leasú a
 dhéanamh ar eilimintí neamhriachtanacha áirithe den Rialachán a dhéanann difear
 don chlárú ina dhiaidh sin (e.g. iarscríbhinní maidir le tíortha incháilithe,
 réimsí le haghaidh comhair agus cionroinnt airgeadais táscach in aghaidh an
 chláir do 2014-2020).
 Míniúchán mionsonraithe
 Sa roinn seo,
 tugtar tráchtaireacht mhionsonraithe ina mínítear na príomhsmaointe a bhaineann
 le Rialachán nua an DCI faoi gach ceann de na hairteagail bheartaithe.
 (0) Ábhar agus raon feidhme
 (Airteagal 1 Teideal I)
 Is é an t-aon athrú ata beartaithe in Airteagal 1
 an Clár Pan‐Afracach a chur san áireamh faoi raon feidhme an Rialacháin.
 Dá bhrí sin, cuimsítear
 faoin Rialachán gach tír, críoch agus réigiún i mbéal forbartha seachas: na
 tíortha sin atá incháilithe don Ionstraim um Réamhaontachas.
 (1) Cuspóirí agus Prionsabail
 Ghinearálta (Teideal II) – Airteagal 2 agus Airteagal 3
 Leagtar amach in Airteagal 2 (Cuspóirí
 agus critéir incháilitheachta) príomhchuspóirí agus cuspóirí
 uileghabhálacha an Rialacháin agus saintréithe de chomhar forbartha geografach
 agus téamach an Aontais. Tá na cuspóirí ar aon dul le
 hAirteagal 208 den Chonradh, na teachtaireachtaí réamhluaite ón gCoimisiún
 A Budget For Europe 2020 (Buiséad
 don Eoraip 2020) agus Increasing the Impact of EU Development Policy: An
 Agenda for Change (Tionchar Bheartas Forbartha an AE a mhéadú: Clár Oibre
 le haghaidh Athraithe).
 Foráiltear leis an
 Airteagal do thacaíocht le haghaidh gach foirme de chomhar le tíortha i
 mbéal forbartha. Ceanglaítear ann go gcomhlíonfar na critéir maidir le Cúnamh
 Forbartha Oifigiúil (CFO) atá bunaithe ag OECD/DAC, faoi réir eisceachtaí
 féideartha do na cláir théamamacha agus Phan‐Afracacha.
 Déantar foráil maidir le 10 % solúbthachta do ghníomhaíochtaí neamh‐ODA
 do na cláir sin chun an caiteachas a chumhdach, nach caiteachas é atá i
 gcomhréir le ODA i bhfírinne, ach a d'fhéadfadh a bheith de dhíth chun na
 gníomhaíochtaí faoi na cláir sin a chur chun feidhme go leordhóthanach.
 Leagtar amach in Airteagal 3
 (Prionsabail Ghinearálta) na príomhphrionsabail lena rialaítear cur chun
 feidhme an Rialacháin, is iad siúd: an daonlathas, urramú ar chearta an duine
 agus ar bhunsaoirsí agus an smacht reachta; cur chuige difreáilte i leith na
 dtíortha comhpháirtíochta, agus a gcuid riachtanas, a gcuid acmhainní, a gcuid
 tiomantas agus a gcuid feidhmíochta, agus an tionchar a d’fhéadfadh a bheith
 acu ar an AE á gcur san áireamh; eochair-shaincheisteanna leathana (amhail
 comhionannas inscne agus cumhachtú na mban); comhchuibheas neartaithe maidir le
 gníomhaíocht sheachtrach an AE; comhordú feabhsaithe leis na Ballstáit agus le
 deontóirí déthaobhacha nó iltaobhacha eile; agus próiseas forbartha
 comhpháirtíochta atá treoraithe ag tíortha agus ag réigiúin; trí chur chuige
 cuimsitheach agus rannpháirteach i leith na forbartha, trí úsáid a bhaint as rialacha
 mionsonraithe éifeachtacha agus nuálacha maidir le comhar i gcomhréir le
 dea-chleachtas de chuid OECD/DAC, rud a chuirfeadh feabhas ar thionchar na
 cabhrach agus a laghdódh forluí agus dúbailt.
 (2) Cláir Gheografacha agus
 Théamacha (Teideal III) – Airteagal 4 go hAirteagal 9
 Tuairiscítear in Airteagal 4 (Cur Chun
 Feidhme Chúnamh an Aontais) ar an gcineál clár faoina ndéanfar cúnamh an AE
 a sheachadadh.
 Cuimsítear faoi Airteagal 5
 (Cláir Gheografacha) na réimsí féideartha maidir le comhar agus déantar idirdhealú
 san Airteagal idir comhar réigiúnach agus comhar déthaobhach. Déanfar
 prionsabal na difreála atá leagtha síos in Airteagal 3 a chur chun
 feidhme. Dá thoradh sin, chuirfí cúnamh forbartha déthaobhach ar fáil do na
 tíortha comhpháirtíochta sin a bhfuil an gá is mó acu leis agus nach bhfuil na
 hacmhainní airgeadais is gá acu ar mhaithe lena bhforbairt féin. Chomh maith
 leis sin, cuirtear san áireamh i bprionsabal na difreála an tionchar a
 d'fhéadfadh a bheith ag cúnamh an Aontais i dtíortha comhpháirtíochta. Tá na
 tíortha comhpháirtíochta a bhainfidh leas as cúnamh forbartha déthaobhach
 liostaithe in Iarscríbhinn III. Ní áirítear leis an Iarscríbhinn sin
 tíortha atá "imithe ar aghaidh" de réir na gcritéar seo a leanas:
 tíortha comhpháirtíochta ar ionann iad agus níos mó ná 1 % d'olltáirgeacht
 intíre an domhain ná tíortha ard‐mheánioncaim de réir an liosta
 d'fhaighteoirí an Chúnaimh Forbartha Oifigiúil (CFO) de chuid OECD/DAC, déantar
 iad a chur as an áireamh i bprionsabal; mar sin féin, baintear úsáid as breis
 critéar a bhaineann le riachtanas agus le hacmhainn, amhail an tInnéacs um
 Fhorbairt Dhaonna, an tInnéacs um Leochaileacht Eacnamaíoch agus spleáchas ar
 chabhair, chomh maith le fás eacnamaíoch agus infheistíocht dhíreach eachtrach.
 Chomh maith leis sin, cuirtear iontaofacht na sonraí atá ar fáil san áireamh.
 Mar sin féin, bhainfeadh
 gach tír chomhpháirtíochta atá san áireamh in Iarscríbhinn I leas as cláir
 réigiúnacha agus théamacha.
 Ní dhéantar leis an Rialachán seo réimsí
 comhair nó idirghabhála an AE a shrianadh. Is chun
 críocha léiriúcháin amháin a thugtar aon liostú de na réimsí sin. D'fhéadfaí
 réimsí a roghnú toisc go bhfuil siad tábhachtach maidir leis na haidhmeanna atá
 leagtha amach sa Chonradh a bhaint amach, maidir le hoibleagáidí agus
 tiomantais idirnáisiúnta an AE nó maidir leis na cuspóirí sonracha dá
 bhforáiltear sna comhaontuithe le tíortha comhpháirtíochta agus le réigiúin
 chomhpháirtíochta. Mar sin féin, ba cheart iad a mholadh le tagairt do chuspóir
 an AE ar chúnamh a dhíriú, d'fhonn a áirithiú go ndéanfaidh beartas an AE agus
 beartais na mBallstát a chéile a chomhlánú mar a éilítear faoi
 Airteagal 208 den Chonradh[4]
 agus i bhfianaise na dteachtaireachtaí ón gCoimisiún (go háirithe an
 teachtaireacht ón gCoimisiún An Agenda for Change (Clár Oibre le
 haghaidh Athraithe) agus na rún iomchuí ón gComhairle agus ón bParlaimint.
 Cuimsítear faoi Airteagal 6 (Cláir
 Théamacha) na cláir théamacha, a mbeidh a gcuspóirí ginearálta agus a
 bhfairsinge ghinearálta ag luí le cuspóir agus raon feidhme foriomlán an
 Rialacháin seo, agus na coinníollacha faoina gcuirfear na cláir théamacha chun
 feidhme.
 Tuairiscítear in Airteagal 7
 (Earraí Poiblí Domhanda agus Dúshláin Phoiblí Dhomhanda) an clár téamach um
 Earraí Poiblí Domhanda agus Dhúshláin Phoiblí Dhomhanda a dhíreoidh ar na
 príomhearraí domhanda agus ar na príomhdhúshláin dhomhanda ar bhealach atá
 solúbtha agus leathan. Déantar cur síos breise ar na príomhréimsí
 gníomhaíochtaí a shaothrófar faoin gclár seo in Iarscríbhinn V, agus
 áirítear leo, inter alia, an comhshaol agus an t‐athrú aeráide,
 fuinneamh inbhuanaithe[5], forbairt dhaonna (lena n‐áirítear sláinte, oideachas,
 comhionannas inscne, fostaíocht, scileanna, cosaint shóisialta agus cuimsiú
 sóisialta mar aon le gnéithe a bhaineann le forbairt eacnamaíoch amhail fás,
 poist, trádáil agus ceangaltas na hearnála príobháidí), slándáil bia agus
 imirce agus tearmann. A bhuí leis an gclár téamach
 seo, beifear in ann freagairt go tapa ar imeachtaí agus ar ghéarchéimeanna
 domhanda gan choinne (e.g. géarchéim na bpraghsanna bia, an fliú éanúil).
 Laghdófar ilroinnt an chomhair um fhorbairt de chuid an AE agus ceadófar
 atreisiú agus comhchuibheas iomchuí na ngníomhaíochtaí inmheánacha agus
 seachtracha.
 Tuairiscítear in Airteagal 8
 (Eagraíochtaí na Sochaí Sibhialta agus Údaráis Áitiúla) an clár téamach um
 Eagraíochtaí na Sochaí Sibhialta agus Údaráis Áitiúla, a bhunaíonn é féin ar an
 iarchlár um Ghníomhaithe Neamhstáit agus Údaráis Áitiúla. Géaraíodh fócas an
 chláir seo agus tugadh aird níos mó ar fhorbairt acmhainne Eagraíochtaí na
 Sochaí Sibhialta agus na nÚdarás Áitiúil. Déanfar sochaí shibhialta
 chuimsitheach agus chumhachtaithe agus údaráis áitiúla chuimsitheacha agus
 chumhachtaithe a chur chun cinn leis an gclár, méadófar feasacht agus freagairt
 ar shaincheisteanna forbartha, agus neartófar an acmhainn le haghaidh comhphlé
 beartais maidir le forbairt.
 Tuairiscítear in Airteagal 9
 (an Clár Pan‐Afracach) an Clár Pan‐Afracach atá á chur ar bun
 chun Straitéis Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice (JAES) a chur chun
 feidhme. Beidh an clár comhlántach agus comhleanúnach le hionstraimí airgeadais
 eile, go háirithe an IEC, an CEF agus na cláir théamacha faoi DCI. Cé go
 ndíríonn an IEC agus an CFE ar idirghabhálacha ar an leibhéal réigiúnach nó ar
 an leibhéal náisiúnta san Afraic, úsáidfear an clár Pan‐Afracach chun
 tacaíocht shonrach a sholáthar do chuspóirí an JAES, agus tacóidh sé go
 háirithe le gníomhaíochtaí de chineál trasréigiúnach, ilchríochach agus
 traschríochach chomh maith le tionscnaimh ábhartha JAES ar an ardán domhanda.
 Beidh an Clár Pan‐Afracach ag feidhmiú i ndluthchomhar/i gcomhbheartú le
 hionstraimí eile agus díreoidh sé ar thionscnaimh shonracha arna gcomhaontú
 faoi chuimsiú JAES agus a Phleananna Gníomhaíochta nach féidir aon fhoinse
 cistiúcháin eile a úsáid ina leith agus áireofar, dá bhrí sin, an
 comhleanúnachas agus an tsineirgíocht is gá agus ní dhéanfar dúbailt ná forluí.
 (3) Clárú agus cionroinnt
 cistí le haghaidh Comhair Thrasteorann (Teideal IV) – Airteagal 10 go
 hAirteagal 14
 Leagtar síos in Airteagal 10 (Creat
 Ginearálta maidir le Clárú agus Cionroinnt Cistí) an creat ginearálta
 maidir le clárú geografach agus téamach, agus maidir le cionroinnt na gcistí
 faoin Rialachán seo. Agus é sin á dhéanamh, úsáidfear na critéir chionroinnte a
 aithnítear in Airteagal 3(2). D’fhonn sineirgí
 agus comhlántacht a áirithiú idir bearta an Aontais agus bearta na mBallstát,
 beidh páirt iomlán ag na Ballstáit sa phróiseas cláraithe. Beidh deontóirí agus
 gníomhaithe forbartha eile, mar aon leis an tsochaí shibhialta agus údaráis
 réigiúnacha agus áitiúla, páirteach sa phróiseas comhairliúcháin freisin.
 Déantar foráil i Mír 4 go
 ndéanfar méid áirithe cistí a fhágáil gan chionroinnt d'fhonn méadú a dhéanamh
 ar sholúbthacht na hionstraime agus ar an gcumas chun freagairt ar imeachtaí
 gan choinne (tosaíochtaí polaitiúla nua, tubaistí nádúrtha nó de dhéantús an
 duine, etc.).
 Leagtar amach in Airteagal 11
 (Doiciméid chlárúcháin le haghaidh clár geografach) an ceanglas agus na
 prionsabail maidir le páipéir straitéise a ullmhú do na tíortha agus do na
 réigiúin a fhaigheann cionroinnt tháscach faoin Rialachán seo agus, bunaithe
 orthu sin, faoi chláir ilbhliantúla tháscacha. Liostaítear san
 Airteagal freisin eisceachtaí do chásanna nach mbeadh gá le páipéar
 straitéise a ullmhú iontu d'fhonn an próiseas cláraithe a shimpliú agus d'fhonn
 taobhú le comhchlárú leis na Ballstáit agus le hailíniú le cláir náisiúnta na
 dtíortha forbartha.
 D'fhonn úinéireacht tíre
 agus prionsabail na héifeachtachta cabhraí a áirithiú, déanfar na páipéir
 straitéise a dhréachtú i gcomhphlé leis na tíortha comhpháirtíochta agus leis
 na réigiúin chomhpháirtíochta, le rannpháirtíocht iomchuí na sochaí sibhialta
 agus na n‐údarás réigiúnach agus áitiúil. Beidh na Ballstáit, chomh maith
 le deontóirí eile, páirteach i gcomhréir le hAirteagal 10(3).
 Tugtar isteach san
 Airteagal gur féidir Creatdoiciméad Comhpháirteach a bheith ann ina
 leagfaí síos straitéis chuimsitheach Aontais, straitéis a mbeadh beartas
 forbartha mar chuid di.
 D'fhéadfaí na Cláir
 Ilbhliantúla Tháscacha arna n‐ullmhú a bhunú ar aon doiciméid chlárúcháin
 a aithnítear san Airteagal seo, ach amháin i gcásanna nach mbeadh an
 chionroinnt iomlán níos mó ná EUR 30 milliún. Is féidir Cláir Ilbhliantúla
 Tháscacha a oiriúnú trí athbhreithniú meántéarma nó ad hoc, i bhfianaise na
 gcuspóirí a baineadh amach, agus i bhfianaise riachtanas nua-aitheanta, amhail
 iad siúd a thig ó staideanna géarchéime, iar‐ghéarchéime nó
 leochaileachta.
 Leagtar béim in Airteagal 12
 (Clárú do thíortha atá i staid ghéarchéime, iar-ghéarchéime nó leochaileachta) ar
 riachtanais agus imthosca speisialta i dtíortha ina bhfuil géarchéim, i
 dtíortha iar-ghéarchéime nó i dtíortha atá i gcásanna leochaileacha, ar cheart
 a chur san áireamh nuair a bheidh na creatdoiciméid uile á ndréachtú. Léirítear
 i Mír 2 d'Airteagal 12 an gá a d'fhéadfadh a bheith ann le freagra tapa i
 dtíortha den sórt sin agus foráiltear sa mhír nós imeachta speisialta (nós
 imeachta coiste ex post, Airteagal 14(3)) d'athbhreithniú ad hoc ar an
 bpáipéar straitéise agus ar an gclár ilbhliantúil táscach.
 Tuairiscítear in Airteagal 13
 (Doiciméid chlárúcháin le haghaidh clár téamach) na ceanglais agus an nós
 imeachta maidir le doiciméid chlárúcháin théamaigh a dhréachtú. Foráiltear leis
 an Airteagal freisin gur féidir athbhreithniú meántéarma nó ad hoc a
 dhéanamh, de réir mar is gá.
 Foráiltear le hAirteagal 14
 (Páipéir Straitéise a fhormheas agus Cláir Ilbhliantúla Tháscacha a ghlacadh) go
 ndéanfaidh an Coimisiún doiciméid chlárúcháin ilbhliantúla (i.e. páipéir
 straitéise, cláir ilbhliantúla tháscacha do thíortha comhpháirtíochta agus do
 réigiúin chomhpháirtíochta) a ghlacadh tar éis dó tuairim a ghlacadh ó choiste
 ina bhfuil ionadaithe ó na Ballstáit agus atá faoi chathaoirleacht ionadaí ón
 gCoimisiún (coiste a bheadh bunaithe faoi Airteagal 24 den Rialachán seo).
 Soláthraítear san
 Airteagal freisin solúbthacht agus simpliú do chásanna inar féidir maolú a
 bheith ann ar na gnáthnósanna imeachta coiste (e.g. gan nósanna imeachta coiste
 a úsáid i gcás oiriúnuithe teicniúla nó mionathruithe ar na cionrannta
 foriomlána) agus do chásanna inar féidir nósanna imeachta coiste a chur i
 bhfeidhm tar éis leasuithe an Choimisiúin a ghlacadh agus a chur chun feidhme
 (e.g. cásanna géarchéime, iar-ghéarchéime agus leochaileachta nó i gcásanna
 bagairtí ar an daonlathas agus ar chearta an duine).
 (4) Foráil dheireanach
 (Teideal V) – Airteagal 15 go hAirteagal 22
 D'fhonn cúnamh an Aontais a dhéanamh níos
 comhtháite agus níos éifeachtaí, agus go háirithe d'fhonn cláir atá roinnte
 suas i measc ionstraimí éagsúla a sheachaint, leagtar amach in Airteagal 15
 (Rannpháirtíocht ag tríú tír nach bhfuil incháilithe faoin Rialachán seo) gur
 féidir incháilitheacht an Rialacháin seo a leathnú le go n‐áireofar leis
 gach tríú tír, críoch agus réigiún, sa mhéid go gcuirfidh sin le cuspóirí
 ginearálta an Rialacháin.
 Leagtar síos in Airteagal 16
 (Cúnamh a chur ar fionraí) an nós imeachta a chuirfear i bhfeidhm i gcás
 neamhchomhlíonadh na bprionsabal atá leagtha amach i dTeideal II agus fionraí
 faoi dheoidh an chúnaimh faoin Rialachán seo.
 Tugtar isteach le hAirteagal 17
 agus le hAirteagal 18 (Cumhachtaí a tharmligean chuig an gCoimisiún)
 gur féidir an chumhacht a thabhairt don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a
 ghlacadh chun Iarscríbhinn I go hIarscríbhinn VI (I) ag gabháil leis
 an Rialachán seo a leasú nó a fhorlíonadh. Tuairiscítear in Airteagal 28
 na saintréithe agus na nósanna imeachta a bhaineann leis an tarmligean
 cumhachta sin. Tabharfar fógra do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle go
 comhuaineach agus ar an toirt nuair a ghlacfaidh an Coimisiún gníomh tarmligthe
 den sórt sin, agus ní thiocfaidh an gníomh i bhfeidhm ach amháin sa chás nach
 bhfuil aon agóid curtha in iúl ag an dá institiúid laistigh de 2 mhí (tréimhse
 ar féidir í a shíneadh ar feadh 2 mhí bhreise) tar éis an fhógra.
 Bunaítear le hAirteagal 19
 (Coiste) an coiste ábhartha a thabharfaidh cúnamh don Choimisiún maidir le
 cur chun feidhme an Rialacháin seo.[6].
 Leagtar síos in Airteagal 20
 (Forálacha airgeadais) an tsuim thagartha airgeadais le haghaidh chur chun
 feidhme an Rialacháin.
 Leagtar béim in Airteagal 21
 (an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí) go gcuirfear an Rialachán
 seo chun feidhme i gcomhréir leis an gCinneadh ón gComhairle, lena mbunaítear
 eagrúchán agus feidhmiú na Seirbhíse Eorpaí Gníomhaíochta Seachtraí[7], go háirithe Airteagal 9 de.
 Foráiltear le hAirteagal 22 (Teacht i
 bhfeidhm) do theacht i bhfeidhm an Rialacháin agus dá chur i bhfeidhm ón
 1 Eanáir 2014, gan dáta éaga a shocrú.
 2011/0406 (COD)
 Togra le haghaidh
 RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS
 ÓN gCOMHAIRLE
 lena mbunaítear ionstraim maoinithe maidir le
 comhar um fhorbairt
 TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS
 COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH
 Ag féachaint don
 Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 209(1)
 de,
 Ag
 féachaint don togra ón gCoimisiún,
 Tar éis dóibh an
 dréachtghníomh reachtach a chur chuig na Parlaimintí Náisiúnta,
 Ag gníomhú dóibh i
 gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,
 De bharr an méid
 seo a leanas:
 (1)
 Is é atá sa Rialachán seo ceann amháin de na
 hionstraimí lena gcuirtear tacaíocht dhíreach ar fáil do bheartais sheachtracha
 an Aontais Eorpaigh. Déanfaidh sé ionadú ar Rialachán Uimh. 1605/2006 ó
 Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 lena
 mbunaítear ionstraim maoinithe maidir le comhar um fhorbairt[8] a rachaidh in éag an
 31 Nollaig 2013.
 (2)
 Tá an comhrac i gcoinne na bochtaineachta mar
 phríomhchuspóir bheartas forbartha an Aontais Eorpaigh i gcónaí, faoi mar atá
 leagtha síos i dTeideal V, Caibidil 1 den Chonradh ar an Aontas Eorpach agus i
 dTeideal III, Caibidil 1 de Chuid a Cúig den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais
 Eorpaigh, i gcomhréir le Spriocanna Forbartha na Mílaoise (SFManna)[9], nó le cuspóirí eile arna
 nglacadh ag an Aontas agus ag a chuid Ballstát.).
 (3)
 In An Comhdhearcadh Eorpach maidir le Forbairt[10] agus i dteachtaireachtaí ón
 gCoimisiún Increasing the impact of EU development Policy - An Agenda for
 Change (Tionchar Bheartas an AE a mhéadú – Clár Oibre le haghaidh
 Athraithe)[11],
 agus in The future approach of EU budget support to third countries (Cur
 chuige amach anseo thacaíocht bhuiséadach an AE do thríú tíortha)[12], chomh maith le haon
 teachtaireacht amach anseo lena mbunófar treoshuímh agus prionsabail bhunúsacha
 maidir le beartas forbartha an Aontais, agus a gcuid conclúidí ina dhiaidh sin,
 forálfar an creat beartais ginearálta, na treoshuímh ghinearálta agus an fócas
 chun cur chun feidhme an Rialacháin seo a threorú.
 (4)
 Tá an tAontas bunaithe ar luachanna an daonlathais,
 an smacht reachta, uilechoitinne agus dhodhealaitheacht chearta an duine agus
 na mbunsaoirsí agus urramú ar chearta an duine agus ar na bunsaoirsí, an meas
 ar dhínit an duine, prionsabail an chomhionannais agus na dlúthpháirtíochta,
 agus an meas ar phrionsabail Chairt na Náisiún Aontaithe agus ar phrionsabail
 an dlí idirnáisiúnta. Féachann sé le forbairt agus comhdhlúthú a dhéanamh ar
 ghealltanas do na luachanna sin i dtíortha comhpháirtíochta agus i réigiúin
 chomhpháirtíochta trí chomhphlé agus trí chomhar.
 (5)
 Tá sé mar aidhm ag an Aontas freisin comhchuibheas
 a áirithiú le réimsí eile dá chuid gníomhaíochta seachtraí. Ba cheart é sin a áirithiú agus beartas an AE maidir le
 comhar um fhorbairt á chur le chéile agus ina chlárú pleanála straitéisí agus i
 gcur chun feidhme beart.
 (6)
 D’fhonn comhchuibheas agus ábharthacht na cabhrach
 a áirithiú agus na costais arna n‐iompar ag tíortha comhpháirtíochta a
 laghdú ag an am céanna, tá cabhair níos éifeachtaí, comhlántacht níos mó agus
 comhchuibhiú níos fearr, ailíniú le tíortha comhpháirtíochta, agus comhordú
 nósanna imeachta, idir an tAontas agus a chuid Ballstát agus i gcaidreamh le
 deontóirí eile agus gníomhaithe forbartha araon fíor-riachtanach. Trí bhíthin a bheartais forbartha, tá an tAontas tiomanta
 do na conclúidí sin ón Dearbhú maidir le hÉifeachtacht Chúnaimh arna ghlacadh
 ag an bhFóram Ardleibhéil um Éifeachtacht Chúnaimh, a tionóladh i bPáras, an
 2 Márta 2005, ó Chlár Oibre Accra do Ghníomhaíocht arna ghlacadh an
 4 Meán Fómhair 2008 agus a nDearbhú leantach arna ghlacadh in Busan
 an 1 Nollaig 2011 a chur chun feidhme. Ba cheart athneartú a dhéanamh
 ar an gcuspóir chun comhchlárú i measc an Aontais agus a Bhallstát a bhaint
 amach. Tá na gealltanais sin ina gcúis le roinnt conclúidí ón gComhairle agus ó
 chruinniú Ionadaithe Rialtais na mBallstát leis an gComhairle, amhail Cód
 Iompair an AE maidir le Comhlántacht agus Roinnt an tSaothair i mBeartas
 Forbartha[13],
 agus an Creat Oibriúcháin um Éifeachtacht Cabhrach[14].
 (7)
 Ba cheart do chúnamh an Aontais tacú le Straitéis
 Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice[15]
 agus lena cuid Pleananna Gníomhaíochta comhleantacha atá mar chuid den chreat
 le haghaidh comhair leathain agus chomhthairbhigh laistigh de Chomhpháirtíocht
 Straitéiseach arb é is príomhthréith inti saothrú na gcuspóirí coiteanna ar
 bhonn cothrom.
 (8)
 Ba cheart don Aontas agus do na Ballstáit feabhas a
 chur ar chomhchuibheas agus ar chomhlántacht a gcuid beartas faoi seach maidir
 le comhar um fhorbairt, go háirithe trí fhreagairt ar thosaíochtaí tíortha
 comhpháirtíochta agus ar thosaíochtaí réigiún comhpháirtíochta ar leibhéal na
 tíre agus ar an leibhéal réigiúnach. Lena áirithiú go
 ndéanfaidh beartas an Aontais maidir le comhar um fhorbairt agus beartas na
 mBallstát a chéile a chomhlánú agus a neartú, is iomchuí foráil a dhéanamh do
 nósanna imeachta maidir le comhchlárú ar cheart iad a chur chun feidhme nuair
 is féidir agus nuair is ábhartha.
 (9)
 Tá beartas agus gníomhaíocht idirnáisiúnta an AE le
 haghaidh comhair um fhorbairt á stiúradh ag Spriocanna Forbartha na Mílaoise,
 amhail díothú na dianbhochtaineachta agus an dianocrais, lena n‐áirítear
 aon leasuithe ina dhiaidh sin ina leith, agus ag na cuspóirí forbartha agus ag
 na prionsabail forbartha arna bhformheas ag an Aontas agus ag a chuid Ballstát,
 lena n‐áirítear maidir lena gcomhar laistigh de na Náisiúin Aontaithe
 (NA) agus d'eagraíochtaí idirnáisiúnta inniúla eile i réimse an chomhair um
 fhorbairt.
 (10)
 Ba cheart don Aontas cur chuige cuimsitheach a chur
 chun cinn mar fhreagra ar staideanna géarchéime agus ar staideanna tubaiste
 agus ar staideanna a ndéanann coinbhleacht difear dóibh agus ar staideanna
 leochaileachta, lena n‐áirítear staideanna trasdula. Ba cheart dó sin cur go háirithe le conclúidí na Comhairle maidir le
 Slándáil agus Forbairt[16] maidir le
 freagairt an AE ar staideanna leochaileachta[17] maidir le coinbhleachtaí a chosc[18] chomh maith le
 haon chonclúidí ábhartha ina dhiaidh sin. Ba cheart dó sin an meascán is gá de
 chur chuige, d’fhreagraí agus d'ionstraimí a sholáthar go háirithe trí
 chothromaíocht iomchuí idir cur chuige atá dírithe ar shlándáil, cur chuige atá
 dírithe ar fhorbairt agus cur chuige atá dírithe ar dhaonnúlachas a áirithiú
 agus trí fhreagra gearrthéarmach a nascadh le tacaíocht fhadtéarmach.
 (11)
 Ba cheart do chúnamh an Aontais díriú ar an áit a
 bhfuil an tionchar is mó aige, ag féachaint dá acmhainn chun gníomhú ar scála
 domhanda agus chun freagairt ar dhúshláin dhomhanda amhail díothú na bochtaineachta,
 forbairt inbhuanaithe chuimsitheach agus cur chun cinn domhanda an daonlathais,
 an dea-rialachais, chearta an duine agus an smachta reachta, agus dá
 ghealltanas fadtéarmach agus intuartha do chúnamh forbartha agus dá ról maidir
 le comhordú a dhéanamh lena chuid Ballstát. D'fhonn
 an toradh sin a áirithiú, ba cheart prionsabal na difreála a chur chun feidhme,
 ní amháin ar leibhéal na cionranna cistí, ach ar leibhéal an cláraithe freisin,
 lena áirithiú go ndíreofar spriocanna comhair dhéthaobhaigh um fhorbairt ar
 thíortha comhpháirtíochta a bhfuil an gá is mó acu leis, lena n‐áirítear
 stáit leochaileacha agus stáit an‐soghonta, agus orthu siúd a bhfuil
 acmhainn theoranta acu foinsí eile maoinithe a rochtain chun tacú lena gcuid
 forbartha féin, ag féachaint don tionchar a d'fhéadfadh a bheith ag cúnamh an
 Aontais i dtíortha comhpháirtíochta. Dá thoradh sin, dhíreodh clárú déthaobhach
 ar thíortha den sórt sin, de bhun cur i bhfeidhm critéar oibiachtúil bunaithe
 ar riachtanais agus acmhainní na dtíortha sin, agus ar thionchar chúnamh an AE.
 (12)
 Ba cheart don Rialachán seo creat cumasúcháin don
 chlárú a sholáthar, lena ndéanfaí foráil do chomhchuibheas feabhsaithe idir
 beartais an Aontais trí úsáid a bhaint as creatdoiciméad comhpháirteach mar
 bhonn do chlárú. Ba cheart dó ailíniú iomlán idir
 tíortha comhpháirtíochta agus réigiúin chomhpháirtíochta a chumasú trína bheith
 ag brath, nuair is iomchuí, ar phleananna forbartha náisiúnta nó ar dhoiciméid
 forbartha chuimsitheacha den chineál céanna; agus ba cheart dó comhordú níos
 fearr i measc deontóirí, go háirithe idir an tAontas agus a chuid Ballstát, a
 shaothrú trí chlárú comhpháirteach.
 (13)
 Ó tharla nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an
 Rialacháin seo a bhaint amach go leordhóthanach agus gur fearr dá bhrí sin, de
 bharr fhairsinge na gníomhaíochta, is féidir iad a bhaint amach ar leibhéal an
 Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na
 coimhdeachta agus na comhréireachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 de
 Chonradh an Aontais Eorpaigh é. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, a
 leagtar amach san Airteagal sin, ní théann an Rialachán seo thar a bhfuil
 riachtanach chun na cuspóirí sin a bhaint amach.
 (14)
 I saol domhanda, tá beartais éagsúla inmheánacha an
 AE, amhail an comhshaol, an t‐athrú aeráide, fostaíocht (lena n‐áirítear
 obair chuibhiúil do gach duine), comhionannas inscne, fuinneamh, uisce, iompar,
 sláinte, oideachas, ceartas agus slándáil, taighde agus nuálaíocht, an tsochaí
 faisnéise, imirce, talmhaíocht agus iascach, ag éirí níos tábhachtaí i
 ngníomhaíocht sheachtrach an AE anois. Leagtar béim i
 dTeachtaireacht ón gCoimisiún An Eoraip 2020: Straitéis maidir le fás
 cliste, inbhuanaithe agus uilechuimsitheach[19] ar ghealltanas an Aontais le
 cur chun cinn a dhéanamh ina chuid beartas inmheánach agus seachtrach ar fhás
 cliste, cuimsitheach agus inbhuanaithe lena dtugtar trí cholún le chéile: colún
 eacnamaíoch, colún sóisialta agus colún an chomhshaoil.
 (15)
 Tá an comhrac i gcoinne an athraithe aeráide agus
 cosaint an chomhshaoil i measc na ndúshlán mór atá roimh an Aontas agus tá gá
 práinneach sa dá cheann acu le gníomhaíocht idirnáisiúnta. I gcomhréir leis an rún atá luaite i dTeachtaireacht ón
 gCoimisiún A Budget for Europe 2020 (Buiséad don Eoraip 2020) an
 29 Meitheamh 2011[20],
 ba cheart don Rialachán seo rannchuidiú leis an gcuspóir le 20 % ar a
 laghad de bhuiséad an AE a chaitheamh ar shochaí ísealcharbóin agus ar shochaí
 atá athléimneach ó thaobh aeráide de, agus ba cheart don chlár um earraí poiblí
 domhanda agus um dhúshláin phoiblí dhomhanda 25 % ar a laghad dá chistí a
 úsáid chun an t‐athrú aeráide agus an comhshaol a chumhdach. Ba cheart go
 mbeadh tacaíocht fhirthpháirteach ag teacht ó ghníomhaíochtaí sa dá réimse sin,
 nuair is féidr, chun a dtionchar a neartú.
 (16)
 Sa Teachtaireacht ón gCoimisiún Increasing the
 impact of EU development Policy: An agenda for Change (Tionchar Bheartas an
 AE a mhéadú: Clár Oibre le haghaidh Athraithe)[21]
 déantar foráil do thacaíocht leanúnach do chuimsiú sóisialta agus d’fhorbairt
 dhaonna trí 20 % ar a laghad de chúnamh forbartha an Aontais. D'fhonn rannchuidiú leis sin, ba cheart do 20 % ar a
 laghad den chlár um earraí poiblí domhanda agus dhúshláin phoiblí dhomhanda
 tacaíocht a thabhairt do réimse sin na forbartha.
 (17)
 Ba cheart na liostaí de thíortha comhpháirtíochta
 faoin Rialachán seo a oiriúnú ar bhonn na n‐athruithe a d'fhéadfaí a
 dhéanamh ar a gcuid stádais faoi mar a shocraigh Coiste Cúnaimh Forbartha na
 hEagraíochta um Chomhar agus Fhorbairt Eacnamaíochta (OECD/DAC), agus ar bhonn
 athruithe tábhachtacha i bhforbairt dhaonna, spleáchas ar chabhair,
 géarchéimeanna, leochaileacht agus gnéithe eile lena n‐áirítear dinimicí
 an phróisi forbartha. Is ionann eilimintí
 neamhriachtanacha den Rialachán seo agus nuashonruithe den sórt sin,
 athbhreithnithe ar na tíortha comhpháirtíochta atá incháilithe do chomhar um
 fhorbairt agus modhnuithe ar na sainmhínithe atá ar réimsí mionsonraithe de
 chomhar agus de ghníomhaíochtaí, agus oiriúnaithe don chionroinnt tháscach
 airgeadais in aghaidh an chláir. Dá réir sin, d'fhonn a raon feidhme a oiriúnú
 don chás atá ag athrú go tapa i dtríú tíortha, ba cheart an chumhacht a
 tharmligean don Choimisiún gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le
 hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh d’fhonn
 nuashonrú a dhéanamh ar na hIarscríbhinní a ghabhann leis an Rialachán seo, ar
 a n‐áirítear an liosta de na tíortha comhpháirtíochta agus de na réigiúin
 chomhpháirtíochta atá incháilithe do mhaoiniú an Aontais, an sainmhíniú ar
 réimsí mionsonraithe comhair faoi chláir gheografacha agus théamacha agus na
 cionrannta táscacha in aghaidh an chláir. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go
 rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúchán iomchuí le linn a chuid oibre
 ullmhúcháin, lena n‐áirítear comhairliúchán le saineolaithe. Ba cheart
 don Choimisiún a áirithiú, agus gníomhartha tarmligthe á n‐ullmhú agus á
 dtarraingt suas aige, go ndéanfar na doiciméid ábhartha a tharchur an tráth
 céanna, go tráthúil agus go hiomchuí chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an
 gComhairle.
 (18)
 Chun dálaí aonfhoirmeacha a áirithiú chun an
 Rialachán seo a chur chun feidhme ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a
 thabhairt don Choimisiún.
 (19)
 Ba cheart na cumhachtaí a bhaineann le páipéir
 straitéise agus le cláir ilbhliantúla tháscacha atá leagtha síos in
 Airteagal 11 go hAirteagal 14 den Rialachán seo a fheidhmiú i
 gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos síos na rialacha agus
 na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na
 Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún[22]. Agus aird a thabhairt ar
 chineál na ngníomhartha cur chun feidhme sin, agus go háirithe iad a bheith
 dírithe ar bheartais agus ar a n‐impleachtaí buiséadacha, ba cheart, go
 ginearálta, an nós imeachta scrúdúcháin a úsáid le haghaidh a nglactha, ach
 amháin le haghaidh beart ar mhionscála airgeadais. Ba
 cheart don Choimisiún gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh láithreach i
 gcásanna a bhfuil údar cuí leo a bhaineann leis an ngá le freagairt mhear ón
 Aontas, inar gá sin ar mhórchúiseanna práinne.
 (20)
 Tá rialacha agus nósanna imeachta coiteanna maidir
 le cur chun feidhme ionstraimí an Aontais maidir le gníomhaíocht sheachtrach
 leagtha síos i Rialachán (AE) Uimh. .../... ó Pharlaimint na hEorpa agus
 ón gComhairle an ...[23],
 'an Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme' anseo feasta.
 (21)
 Tá tuairisc ar eagrúchán agus ar fheidhmiú na
 Seirbhíse Eorpaí Gníomhaíochta Seachtraí i gCinneadh 2010/427/AE ón gComhairle[24],
 TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:
 TEIDEAL
 I
 RÉAMHRÁ
 Airteagal 1
 Ábhar
 agus raon feidhme
 1.
 Faoin Rialachán seo, féadfaidh an tAontas na nithe
 seo a leanas a mhaoiniú:
 (a)
 cláir gheografacha atá dírithe ar thacaíocht a
 thabhairt do chomhar le tíortha, críocha agus réigiúin i mbéal forbartha atá leagtha
 amach in Iarscríbhinn I (dá ngairtear 'tíortha comhpháirtíochta agus
 réigiúin chomhpháirtíochta' anseo feasta), atá san áireamh sa liosta
 d'fhaighteoirí Cúnaimh Forbartha Oifigiúil (CFO) de chuid OECD/DAC atá leagtha
 amach in Iarscríbhinn II. Tá na tíortha comhpháirtíochta a bhainfidh leas
 as cúnamh forbartha déthaobhach liostaithe in Iarscríbhinn III.
 (b)
 cláir théamacha chun aghaidh a thabhairt ar earraí
 poiblí domhanda agus ar dhúshláin phoiblí dhomhanda agus chun tacaíocht a
 thabhairt d'eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus d'údaráis áitiúla i dtíortha,
 i gcríocha agus i réigiúin atá incháilithe do mhaoiniú an Aontais faoi chláir
 gheografacha, i gcomhréir le hIarscríbhinn I den Rialachán seo, Rialachán
 (AE) Uimh. [.../ ...] ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena
 mbunaítear Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht[25],
 agus Cinneadh [2001/822/CE ón gComhairle an 27 Samhain 2001 maidir le
 tíortha agus críocha thar lear a chomhlachú[26]],
 agus sínitheoirí Chomhaontú Comhpháirtíochta an ACC-an AE arna shíniú an
 23 Meitheamh 2000 i dtíortha na hAfraice, Mhuir Chairib agus an
 Aigéin Chiúin (ACC).
 (c)
 clár Pan‐Afracach chun tacú le Straitéis
 Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice sna tíortha, sna críocha agus sna
 réigiúin atá cuimsithe ag an Straitéis sin.
 2.
 Chun críocha an Rialacháin seo, tá réigiún sainithe
 mar aonán geografach ina bhfuil níos mó ná tír amháin i mbéal forbartha.
 TEIDEAL
 II
 CUSPÓIRÍ AGUS PRIONSABAIL GHINEARÁLTA
 Airteagal 2
 Cuspóirí
 agus critéir incháilitheachta
 1.
 Faoi chuimsiú phrionsabail agus chuspóirí
 ghníomhaíocht sheachtrach an Aontais
 (a)
 is é cuspóir príomhúil an chomhair faoin Rialachán
 seo ná an bhochtaineacht a laghdú agus, san fhadtéarma, deireadh a chur léi ar
 fad;
 (b)
 rannchuideoidh comhar faoin Rialachán seo le
 cuspóirí eile ghníomhaíocht sheachtrach an AE a bhaint amach, go háirithe:
 (i) forbairt eacnamaíochta, shóisialta
 agus chomhshaoil inbhuanaithe a chothú, agus
 (ii) daonlathas,
 an smacht reachta, dea-rialachas agus urramú ar chearta an duine a chur chun
 cinn.
 Déanfar baint amach na gcuspóirí seo a thomhas trí
 úsáid a bhaint as táscairí iomchuí, go háirithe SFM 1 le haghaidh fhomhír (a)
 agus SFM 1 go 8 le haghaidh fhomhír (b), agus táscairí eile arna gcomhaontú ag
 an Aontas agus ag Ballstáit an Aontais.
 2.
 Dearfar gníomhaíochtaí faoi na cláir gheografacha
 chun na critéir maidir le CFO atá bunaithe ag OECD/DAC a chomhlíonadh.
 Dearfar gníomhaíochtaí faoi na cláir Phan‐Afracacha
 agus na cláir théamacha chun na critéir maidir le CFO atá bunaithe ag OECD/DAC
 a chomhlíonadh, ach amháin:
 (a)
 má éilíonn saintréithe an tairbhí a mhalairt, nó
 (b)
 má chuireann an ghníomhaíocht tionscnamh domhanda,
 tosaíocht beartais an Aontais nó oibleagáid nó gealltanas idirnáisiúnta an
 Aontais, dá dtagraítear in Airteagal 6, chun feidhme agus nach bhfuil de
 thréithe ag an ngníomhaíocht na critéir maidir le CFO a chomhlíonadh.
 Gan dochar do phointe (a), déanfaidh 90 % ar
 a laghad den chaiteachas a ndéantar foráil dó faoi na cláir Phan‐Afracacha
 agus na cláir théamacha na critéir maidir le CFO atá bunaithe ag OECD/DAC a
 chomhlíonadh.
 3.
 Ní dhéanfar cistiú ar ghníomhaíochtaí atá
 cumhdaithe ag Rialachán (CE) Uimh. 1257/96 ón gComhairle an
 20 Meitheamh 1996 maidir le cabhair dhaonnúil[27] agus atá incháilithe le
 haghaidh cistiúcháin faoin Rialachán seo, i bprionsabal, ach amháin má tá gá
 ann comhar leanúnach a áirithiú ó dhálaí géarchéime go dálaí seasta le haghaidh
 forbartha.
 Airteagal 3
 Prionsabail
 ghinearálta
 1.
 Is é aidhm an Aontais prionsabail an daonlathais,
 an smacht reachta, urramú do chearta an duine agus do bhunsaoirsí ar a bhfuil
 sé bunaithe a chur chun cinn, a fhorbairt agus a chomhdhlúthú, trí agallamh
 agus trí chomhar le tíortha comhpháirtíochta agus réigiúin chomhpháirtíochta.
 2.
 Agus an Rialachán seo á chur chun feidhme agus
 d’fhonn tionchar mór a áirithiú do chúnamh an Aontais, saothrófar cur chuige
 difreálaithe i measc tíortha comhpháirtíochta, d'fhonn a áirithiú go gcuirtear
 comhar sonrach saincheaptha ar fáil dóibh bunaithe ar na nithe seo a leanas:
 (a)
 a gcuid riachtanas:
 (b)
 a gcumas acmhainní airgeadais a ghiniúint agus
 rochtain a fháil orthu agus a gcumas ionsúcháin; agus
 (c)
 a gceangaltais agus a
 bhfeidhmíocht.
 Saothrófar an cur chuige difreálaithe freisin ag
 féachaint don tionchar a d'fhéadfadh a bheith ag cúnamh an Aontais i dtíortha
 comhpháirtíochta.
 Tabharfar tosaíocht do na tíortha a bhfuil an gá
 is mó acu leis, go háirithe na tíortha is lú forbairt, tíortha ísealioncaim
 agus tíortha ina bhfuil géarchéim, tíortha iar‐ghéarchéime nó tíortha atá
 i gcásanna leochaileacha sa phróiseas cionroinnte acmhainní.
 3.
 Déanfar príomhshruthú ar na saincheisteanna
 trasearnálacha seo a leanas a chur chun cinn i ngach clár: cearta an duine,
 comhionannas inscne, cumhachtú na mban, neamh‐idirdhealú, daonlathas,
 dea-rialachas, cearta an linbh agus cearta daoine dúchasacha, cuimsiú sóisialta
 agus cearta daoine faoi mhíchumas, inbhuanaitheacht chomhshaoil, lena n‐áirítear
 dul i ngleic leis an athrú aeráide, agus VEID/SEIF a chomhrac.
 4.
 Díreofar aird ar leith freisin
 ar an smacht reachta a neartú, rochtain ar cheartas a fheabhsú agus tacú leis
 an tsochaí shibhialta, le trádáil agus forbairt inbhuanaithe, le rochtain ar
 TFCanna, agus le sláinte agus slándáil an tsoláthair bhia, chomh maith le
 hidirphlé, rannpháirtíocht agus athmhuintearas a chur chun cinn, agus tógáil
 institiúidí.
 5.
 Áiritheofar comhsheasmhacht le
 réimsí eile gníomhaíochta seachtraí an Aontais agus le beartais ábhartha eile
 an Aontais i gcur chun feidhme an Rialacháin seo. Chuige sin, beidh na bearta a
 mhaoineofar faoin Rialachán seo, lena n‐áirítear iad siúd arna mbainistiú
 ag an BEI, bunaithe ar na beartas um chomhar atá nó a bheidh leagtha amach in
 ionstraimí amhail comhaontuithe, dearbhuithe agus pleananna gníomhaíochta idir
 an tAontas agus na tríú tíortha agus réigiúin lena mbaineann, agus ar chinntí,
 leasanna sonracha, tosaíochtaí beartais agus straitéisí an Aontais chomh maith.
 6.
 Déanfaidh an Coimisiún agus na
 Ballstáit malartuithe faisnéise rialta minice a lorg, lena n‐áirítear le
 deontóirí eile, agus cuirfidh siad comhordú agus comhlántacht níos fearr i
 measc na ndeontóirí chun cinn trí bheith ag obair i dtreo chomhchláraithe
 ilbhliantúil, bunaithe ar straitéisí laghdaithe bochtaineachta na dtíortha
 comhpháirtíochta nó ar straitéisí coibhéiseacha, trí chomh‐mheicníochtaí
 cur chun feidhme lena n‐áirítear anailís chomhroinnte, trí chomh‐mhisin
 na ndeontóirí uile agus trí úsáid a bhaint as socruithe cómhaoinithe agus
 socruithe um chomhar tarmligthe.
 7.
 Faoi chuimsiú a n‐inniúlachtaí faoi seach,
 cuirfidh an tAontas agus na Ballstáit cur chuige iltaobhach chun cinn i ndáil
 le dúshláin dhomhanda agus, nuair is iomchuí, cothóidh siad comhar le
 heagraíochtaí agus comhlachtaí idirnáisiúnta agus le deontóirí déthaobhacha
 eile.
 8.
 Cuirfidh an tAontas comhar éifeachtach le tíortha
 comhpháirtíochta agus réigiúin chomhpháirtíochta chun cinn i gcomhréir leis an
 gcleachtas idirnáisiúnta is fearr. Tiocfaidh méadú i gcónaí ar a mhéad a bheidh
 a thacaíocht á hailíniú le straitéisí forbartha náisiúnta nó réigiúnacha,
 beartais athchóirithe agus nósanna imeachta na gcomhpháirtithe. Rannchuideoidh sé le próiseas na cuntasaíochta frithpháirtí
 idir rialtais agus institiúidí na gcomhpháirtithe agus deontóirí a neartú, agus
 cuirfidh sé saineolas áitiúil agus fostaíocht áitiúil chun cinn. Chuige sin,
 cuirfidh sé na nithe seo a leanas chun cinn:
 (a)
 próiseas forbartha atá faoi cheannas agus faoi
 úinéireacht na tíre comhpháirtíochta nó an réigiúin chomhpháirtíochta;
 (b)
 cineálacha cur chuige cuimsitheacha agus
 rannpháirteacha maidir le forbairt agus rannpháirtíocht leathan gach aicme den
 tsochaí sa phróiseas forbartha agus san idirphlé náisiúnta agus réigiúnach,
 lena n‐áirítear idirphlé polaitiúil;
 (c)
 módúlachtaí agus ionstraimí comhair éifeachtacha
 agus nuálacha mar atá leagtha amach in Airteagal 4 den an Rialachán
 Coiteann Cur Chun Feidhme, amhail deontais agus iasachtaí agus meicníochtaí
 eile roinnte riosca a mheascadh in earnálacha agus tíortha roghnaithe agus
 rannpháirtíocht na hearnála príobháidí, i gcomhréir le dea-chleachtas OECD/DAC.
 Déanfar na módúlachtaí agus ionstraimí sin a oiriúnú
 do na dálaí ar leith i ngach tír chomhpháirtíochta nó réigiún comhpháirtíochta,
 le béim ar chineálacha cur chuige atá bunaithe ar chláir, ar mhaoiniú cabhrach
 intuartha a sholáthar, ar acmhainní príobháideacha a úsáid, ar fhorbairt agus
 úsáid chórais na dtíortha agus ar chineálacha cur chuige atá bunaithe ar thorthaí
 maidir le forbairt lena n‐áirítear, nuair is iomchuí, spriocanna agus
 táscairí atá comhaontaithe go hidirnáisiúnta amhail iad sin atá ag Spriocanna
 Forbartha na Mílaoise; agus
 (d)
 tionchar na mbeartas agus an
 chláraithe a fheabhsú trí chomhordú agus comhchuibhiú i measc na ndeontóirí
 chun forluí agus dúbailt a laghdú, comhlántacht a fheabhsú agus tacú le
 tionscnaimh na ndeontóirí uile.
 (e)
 Beidh comhordú ar bun sna tíortha comhpháirtíochta
 agus réigiúin chomhpháirtíochta ag baint úsáide as treoirlínte comhaontaithe
 agus prionsabail chomhaontaithe an dea-chleachtais maidir le comhordú agus
 éifeachtacht cabhrach.
 9.
 Tacóidh an tAontas, inter alia, le cur chun
 feidhme an chomhoibrithe agus an idirphlé dhéthaobhaigh, réigiúnaigh agus
 iltaobhaigh, comhaontuithe comhpháirtíochta agus comhair thriantánaigh.
 10.
 Déanfaidh an Coimisiún
 malartuithe faisnéise rialta a lorg leis an tsochaí shibhialta.
 TEIDEAL
 III
 CLÁIR GHEOGRAFACHA AGUS THÉAMACHA
 Airteagal 4
 Cúnamh
 ón Aontais a chur chun feidhme
 I gcomhréir le críoch ghinearálta agus raon
 feidhme ginearálta, agus le cuspóirí agus le prionsabail ghinearálta an
 Rialacháin seo, déanfar cúnamh ón Aontas a chur chun feidhme trí chláir
 gheografacha, théamacha agus Phan‐Afracacha agus i gcomhréir leis an
 Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme.
 Airteagal 5
 Cláir
 gheografacha
 1.
 Cuirfear gníomhaíochtaí comhair an Aontais faoin
 Airteagal seo chun feidhme i ndáil le gníomhaíochtaí de chineál náisiúnta,
 réigiúnach, tras‐réigiúnach agus ilchríochach.
 2.
 Gan dochar d’Airteagal 1(1)(a), cuimseoidh
 clár geografach comhar i réimsí iomchuí gníomhaíochta,
 (a)
 go
 réigiúnach leis na tíortha comhpháirtíochta atá leagtha amach in
 Iarscríbhinn I, agus
 (b)
 go déthaobhach leis na tíortha comhpháirtíochta atá
 leagtha amach in Iarscríbhinn III.
 3.
 Féadfar cláir gheografacha a tharraingt
 ó na réimsí comhair atá sa “Chomhdhearcadh Eorpach”, i measc cinn eile, d’fhonn
 na cuspóirí dá bhforáiltear in Airteagal 2(1) a bhaint amach.
 Leagtar amach comh‐réimsí comhair agus
 réimsí sonracha comhair do gach réigiún in Iarscríbhinn IV.
 4.
 Laistigh de chlár gach tíre, díreoidh an tAontas a
 chúnamh ar thrí earnáil i bprionsabal.
 Airteagal 6
 Cláir
 théamacha
 I gcomhréir le críoch ghinearálta agus raon
 feidhme ginearálta, agus le cuspóirí agus le prionsabail ghinearálta an
 Rialacháin seo, cuirfidh gníomhaíochtaí a dtugtar fúthu trí chláir théamacha
 luach le gníomhaíochtaí arna maoiniú faoi chláir gheografacha, agus déanfaidh
 siad comhlánú orthu.
 Beidh feidhm ag na
 coinníollacha seo a leanas maidir le clárú na ngníomhaíochtaí téamacha:
 (a)
 ní féidir cuspóirí beartais an Aontais faoin
 Rialachán seo a bhaint amach ar bhealach iomchuí nó ar bhealach éifeachtach trí
 na cláir gheografacha;
 (b)
 téann na gníomhaíochtaí i ngleic le tionscnaimh
 dhomhanda a thacaíonn le spriocanna atá comhaontaithe go hidirnáisiúnta, nó le
 hearraí poiblí domhanda agus dúshláin phoiblí dhomhanda, agus sa chás sin,
 d’fhéadfadh gníomhaíochtaí i mBallstáit, i dtíortha is iarrthóirí agus i
 dtíortha is iarrthóirí ionchasacha agus i dtríú tíortha eile a bheidh san
 áireamh leo, de mhaolú ar Airteagal 9 den Rialachán Coiteann Cur Chun
 Feidhme, mar atá beartaithe sa chlár téamach ábhartha;
 agus/nó
 (c)
 is gníomhaíochtaí de na cineálacha seo a leanas iad
 na gníomhaíochtaí;
 –
 ilréigiúnach agus/nó tras‐earnálach;
 –
 beartais agus/nó tionscnaimh nuálacha a bhfuil sé
 mar chuspóir acu bonn eolais a chur ar fáil do ghníomhaíochtaí amach anseo;
 –
 gníomhaíochtaí i gcásanna nach bhfuil comhaontú ar
 bith ann faoin ngníomhaíocht leis an rialtas comhpháirtíochta nó na rialtais
 chomhpháirtíochta;
 –
 gníomhaíochtaí ina léirítear tosaíocht beartais an
 Aontais nó oibleagáid nó gealltanas idirnáisiúnta an Aontais; agus
 –
 nuair is iomchuí, gníomhaíochtaí i gcásanna nach
 bhfuil aon chlár geografach ann nó inar cuireadh an clár geografach ar fionraí.
 Airteagal 7
 Earraí
 poiblí domhanda agus dúshláin phoiblí dhomhanda
 1.
 Beidh sé mar chuspóir ag cúnamh an Aontais faoin
 gclár ‘Earraí poiblí domhanda agus dúshláin phoiblí dhomhanda’ tacú le
 gníomhaíochtaí i réimsí amhail an comhshaol agus an t-athrú aeráide, fuinneamh
 inbhuanaithe, forbairt dhaonna, slándáil bia, agus imirce agus tearmainn.
 2.
 Leagtar amach réimsí mionsonraithe gníomhaíochtaí
 atá le leanúint ag an gcúnamh ón Aontas faoin Airteagal seo in
 Iarscríbhinn V.
 Airteagal 8
 Eagraíochtaí
 na sochaí sibhialta agus údaráis áitiúla
 1.
 Beidh sé mar chuspóir ag an gclár maidir le
 heagraíochtaí na sochaí sibhialta agus le húdaráis áitiúla maoiniú a dhéanamh
 ar thionscnaimh i réimse na forbartha ag eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus
 údaráis áitiúla a thagann ó thíortha comhpháirtíochta, ón Aontas, ó thíortha is
 iarrthóirí agus ó iarrthóirí ionchasacha, nó ina gcomhair.
 2.
 Leagtar amach réimsí mionsonraithe gníomhaíochtaí
 atá le leanúint ag an gcúnamh ón Aontas faoin Airteagal seo in
 Iarscríbhinn V, mar aon le liosta táscach de chatagóirí eagraíochtaí na
 sochaí sibhialta agus na n‐údarás áitiúil.
 Airteagal 9
 An
 clár Pan‐Afracach
 1.
 Tacóidh an cúnamh ón Aontas le chur chun feidhme
 Straitéis Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice, agus go háirithe a pleananna
 Gníomhaíochta leantacha, chun gníomhaíochtaí de chineál tras‐réigiúnach,
 ilchríochach nó domhanda a chuimsiú.
 Cuirfidh an Clár Pan‐Afracach comhlántacht
 agus comhsheasmhacht le hionstraimí airgeadais eile de ghníomhaíocht
 sheachtrach an Aontais chun cinn, go háirithe an Ciste Eorpach Forbraíochta
 agus an Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht.
 2.
 Leagtar amach réimsí mionsonraithe comhair atá le
 leanúint ag an gcúnamh ón Aontas faoin Airteagal seo in
 Iarscríbhinn VI.
 3.
 Déanfar an clár ilbhliantúil táscach don chlár Pan‐Afracach
 a dhréachtú ar bhonn Straitéis Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice agus a
 pleananna gníomhaíochta.
 TEIDEAL
 IV
 CLÁRÚ AGUS COMHROINNT CISTÍ
 Airteagal 10
 Creat
 ginearálta an chláraithe agus na comhroinnte cistí
 1.
 Maidir le cláir gheografacha, déanfar cláir
 ilbhliantúla tháscacha le haghaidh tíortha comhpháirtíochta agus réigiúin
 chomhpháirtíochta a dhréachtú ar bhonn doiciméid straitéise, mar a fhoráiltear
 in Airteagal 11.
 Maidir le cláir théamacha, déanfar cláir
 ilbhliantúla tháscacha a dhréachtú mar a fhoráiltear in Airteagal 13.
 Glacfaidh an Coimisiún leis na
 bearta cur chun feidhme atá leagtha síos in Airteagal 2 den Rialachán
 Coiteann Cur Chun Feidhme ar bhonn na ndoiciméad clárúcháin dá dtagraítear in
 Airteagail 11 agus 13. I gcúinsí áirithe, áfach, féadfar tacaíocht an Aontais a
 sholáthar i bhfoirm beart nach bhfuil cumhdaithe sna doiciméid seo, dá
 bhforáiltear sa Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme.
 2.
 Rachaidh an tAontas agus a Bhallstáit i gcomhairle
 le chéile, agus i gcomhairle le deontóirí agus gníomhaithe forbartha eile, lena
 n‐áirítear ionadaithe na sochaí sibhialta agus údaráis réigiúnacha agus
 áitiúla, go luath sa próiseas cláraithe d’fhonn comhlántacht agus
 comhsheasmhacht a chur chun cinn i measc a ngníomhaíochtaí comhair. D’fhéadfadh sé go rachaidh an tAontas agus a Bhallstáit i mbun
 comhchláraithe de thoradh ar an gcomhairliúchán seo.
 3.
 Socróidh an Coimisiún na
 comhrannta ilbhliantúla táscacha laistigh de gach clár geografach i gcomhréir
 le prionsabail ghinearálta an Rialacháin seo, bunaithe ar na critéir atá
 leagtha síos in Airteagal 3(2), agus na deacrachtaí ar leith á gcur san
 áireamh nach mór do thíortha nó réigiúin atá i mbun géarchéime, atá
 leochaileach, atá i mbun coinbhleachta nó i mbaol tubaistí aghaidh a thabhairt
 orthu, in éineacht le sainiúlacht na gclár éagsúil.
 4.
 Féadfar cistí a fhágáil gan iad
 a chomhroinnt. Faoi réir chionroinnt, nó ath‐chionroinnt na gcistí sin
 ina dhiaidh sin mar a fhoráiltear in Airteagail 11(5) agus 13, cinnfear úsáid
 na gcistí sin níos déanaí i gcomhréir leis an Rialachán Coiteann Cur Chun
 Feidhme.
 Airteagal 11
 Doiciméid
 chlárúcháin le haghaidh clár geografach
 1.
 Is doiciméid iad páipéir straitéise arna ndréachtú
 ag an Aontas chun creat comhtháite a sholáthar do chomhar forbartha idir an
 tAontas agus an tír chomhpháirtíochta nó réigiún comhpháirtíochta lena
 mbaineann, i gcomhréir le críoch agus le raon feidhme ginearálta, cuspóirí,
 prionsabail agus beartas an Aontais.
 Comhlíonfaidh ullmhúchán agus cur chun feidhme na
 bpáipéar straitéise na prionsabail um éifeachtacht cabhrach: úinéireacht
 náisiúnta, comhpháirtíocht, comhordú, comhchuibhiú, ailíniú le córais na tíre
 nó an réigiúin is faighteoir, cuntasacht fhrithpháirteach agus díriú na
 dtorthaí mar atá leagtha síos in Airteagail 3(5) go (8).
 Chuige sin, beidh páipéir
 straitéise bunaithe, i bprionsabal, ar idirphlé idir an tAontas agus an tír
 chomhpháirtíochta nó réigiún comhpháirtíochta, le baint ag na Ballstáit
 ábhartha, nuair is iomchuí, agus an tír chomhpháirtíochta nó réigiún
 comhpháirtíochta, le baint ag an tsochaí shibhialta agus ag údaráis réigiúnacha
 agus áitiúla, d’fhonn a áirithiú go nglacfaidh an tír nó an réigiún lena
 mbaineann úinéireacht leordhóthanach ar an bpróiseas agus d’fhonn tacaíocht a
 spreagadh le haghaidh straitéisí forbartha náisiúnta, go háirithe iad siúd chun
 an bhochtaineacht a laghdú.
 2.
 Féadfar athbhreithniú a dhéanamh ar na páipéir
 straitéis ag lár a dtéarma, nó ar bhonn ad hoc más gá, i gcomhréir leis na
 prionsabail agus na nósanna imeachta atá leagtha síos sna comhaontuithe
 comhpháirtíochta agus comhair arna gcur i gcrích leis na tíortha
 comhpháirtíochta agus réigiúin chomhpháirtíochta, de réir mar is iomchuí.
 3.
 Déanfar páipéir straitéise a dhréachtú do na
 tíortha comhpháirtíochta nó réigiúin chomhpháirtíochta ábhartha, ach amháin más
 rud é gur dréachtaíodh doiciméad comhchreata ina leagtar síos straitéis
 chuimsitheach Aontais, lena n‐áirítear beartas forbartha, don tír
 chomhpháirtíochta nó don réigiún comhpháirtíochta lena mbaineann.
 Ní bheidh aon pháipéar straitéise ag teastáil le
 haghaidh na dtíortha nó na réigiún seo a leanas:
 (a)
 tíortha a bhfuil straitéis forbartha náisiúnta acu
 i bhfoirm plean forbartha náisiúnta nó doiciméad forbartha dá shamail a
 ghlacfaidh an Coimisiún leis mar bhonn don chlár ilbhliantúil táscach
 comhfhreagrach, agus an doiciméad deireanach sin a luadh á ghlacadh;
 (b)
 tíortha nó réigiúin ar comhaontaíodh doiciméad
 comhchlárúcháin ilbhliantúil ina leith idir an tAontas agus na Ballstáit;
 (c)
 réigiúin a bhfuil straitéis acu a comhaontaíodh go
 comhpháirteach leis an AE.
 4.
 Ní bheidh páipéir straitéise riachtanach do na tíortha
 nó réigiúin a fhaigheann cionroinnt de chistí an Aontais faoin Rialachán seo
 nach mó é ná EUR 50 milliún don tréimhse 2014-2020.
 5.
 Déanfar cláir ilbhliantúla tháscacha a dhréachtú do
 gach ceann de na tíortha nó réigiúin a fhaigheann cionroinnt tháscach de chistí
 an Aontais faoin Rialachán seo. Déanfar na doiciméid sin a dhréachtú ar bhonn
 na bpáipéar straitéise nó na ndoiciméad comhchosúil dá dtagraítear san
 Airteagal seo, ach amháin le haghaidh na dtíortha nó réigiún a luaitear i
 mír 4.
 Chun críocha an Rialacháin seo, i gcás ina
 gcloíonn sé leis na prionsabail agus na coinníollacha a bhunaítear sa mhír seo,
 lena n‐áirítear cionroinnt tháscach cistí. Agus leis na nósanna imeachta
 dá bhforáiltear in Airteagal 14, féadfar an doiciméad comhchlárúcháin ilbhliantúil
 dá bhforáiltear i mír 3(b) a mheas mar an clár ilbhliantúil táscach.
 Leagfar amach sna cláir ilbhliantúla tháscacha na
 réimsí tosaíochta arna roghnú lena maoiniú ag an Aontas, na cuspóirí sonracha,
 na torthaí a bhfuiltear ag súil leo, na táscairí feidhmíochta agus an
 chionroinnt airgeadais tháscach, go foriomlán agus in aghaidh na réimse
 tosaíochta araon. Nuair is iomchuí, féadfar an
 chionroinnt sin a thabhairt i bhfoirm raoin agus/nó féadfar cistí áirithe a
 fhágáil gan iad a chionroinnt.
 Ba cheart na cláir
 ilbhliantúla tháscacha a leasú más gá, agus athbhreithniú lár téarma nó ad hoc
 ar an doiciméad straitéise ar a bhfuil siad bunaithe á chur san áireamh.
 De bhun phrionsabal na cuntasachta frithpháirtí
 maidir le tabhairt faoi na cuspóirí comhaontaithe agus iad a bhaint amach, lena
 n‐áirítear iad siúd a dhéanann tagairt don dea-rialachas, daonlathas agus
 urramú ar chearta an duine agus ar an smacht reachta, féadfar cionrannta
 táscacha a mhéadú nó a laghdú de thoradh ar na hathbhreithnithe, go háirithe i
 bhfianaise riachtanas speisialta amhail iad sin ag eascairt as staid
 ghéarchéime, iar-ghéarchéime nó leochaileachta, nó i gcás ina raibh feidhmíocht
 den scoth nó feidhmíocht mhíshásúil i gceist.
 Airteagal 12
 Clárú
 le haghaidh tíortha i staideanna géarchéime, iar-ghéarchéime nó leochaileacha
 1.
 Agus na doiciméid chlárúcháin á ndréachtú do
 thíortha ina bhfuil géarchéim, thíortha iar-ghéarchéime nó thíortha atá i
 gcásanna leochaileacha, tógfar leochaileacht, riachtanais speisialta agus dálaí
 na dtíortha nó na réigiún lena mbaineann san áireamh mar is iomchuí.
 Ba cheart díriú i gceart ar choinbhleachtaí a
 chosc, stáit agus suíochán a thógáil, athshlánú iarchoinbhleachta agus bearta
 atógála.
 Sa chás go bhfuil baint
 dhíreach ag tíortha comhpháirtíochta nó grúpaí tíortha comhpháirtíochta le
 staid ghéarchéime, iar-ghéarchéime nó leochaileachta, nó go bhfuil tionchar
 aici orthu, leagfar béim ar leith ar bhorradh a chur ar chomhordú idir
 faoiseamh, athshlánú agus forbairt le cabhrú leo an t-athrú a dhéanamh ó staid
 éigeandála chuig céim na forbartha. Déanfar foráil sna cláir le haghaidh
 tíortha agus réigiún leochaileacha nó cinn ina dtarlaíonn tubaistí nádúrtha go
 rialta d’ullmhacht maidir le tubaistí agus do thubaistí a chosc agus maidir le
 iarmhairtí na dtubaistí den sórt sin a bhainistiú.
 2.
 I gcás na staideanna géarchéime, iar-ghéarchéime
 agus leochaileachta nó bagairtí don daonlathas, don smacht reachta, do chearta
 an duine nó do shaoirsí bunúsacha a bhfuil freagairt thapa ón Aontas ag
 teastáil ina leith, féadfar úsáid a bhaint as an nós imeachta práinne dá
 bhforáiltear in Airteagal 15(4) den Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme
 chun an doiciméad dá dtagraítear in Airteagal 11 a leasú tar éis
 athbhreithnithe ad hoc ar straitéis chomhair na tíre nó an réigiúin.
 Féadfar straitéis shonrach oiriúnaithe a mholadh
 in athbhreithnithe den sórt sin chun an t-athrú chuig comhar agus forbairt
 fhadtéarmach a áirithiú, agus comhordú agus trasdul níos fearr á gcur chun cinn
 idir na hionstraimí beartais daonnúla agus forbartha.
 Airteagal 13
 Doiciméid
 chlárúcháin le haghaidh clár téamach
 1.
 Leagfar amach sna cláir ilbhliantúla tháscacha le
 haghaidh na gclár téamach straitéis an Aontais don téama lena mbaineann, na
 tosaíochtaí arna roghnú lena maoiniú ag an Aontas, na cuspóirí sonracha, na
 torthaí a bhfuiltear ag súil leo, na táscairí feidhmíochta, an staid
 idirnáisiúnta agus gníomhaíochtaí na bpríomh‐chomhpháirtithe. Nuair is infheidhme, leagfar síos na tosaíochtaí maidir le
 hacmhainní agus le hidirghabháil don rannpháirtíocht i dtionscnaimh dhomhanda.
 Beidh na cláir ilbhliantúla tháscacha ag teacht leis na doiciméid dá
 dtagraítear in Airteagal 11(3).
 2.
 Tabharfar an chionroinnt airgeadais tháscach sna
 cláir ilbhliantúla tháscacha, go foriomlán agus de réir réimse tosaíochta
 araon. Nuair is iomchuí, féadfar an chionroinnt sin a
 thabhairt i bhfoirm raoin agus/nó féadfar cistí áirithe a fhágáil gan iad a
 chionroinnt. Ba cheart na cláir ilbhliantúla tháscacha a leasú más gá ar
 mhaithe le beartas a chur chun feidhme go héifeachtach, agus athbhreithniú lár
 téarma nó ad hoc ar bith á chur san áireamh.
 3.
 Rachaidh an Coimisiún agus na Ballstáit i
 gcomhairle le chéile, agus i gcomhairle le deontóirí agus gníomhaithe forbartha
 eile, lena n‐áirítear ionadaithe na sochaí sibhialta agus údaráis
 áitiúla, go luath sa próiseas cláraithe d’fhonn comhlántacht a chur chun cinn i
 measc a ngníomhaíochtaí comhair.
 Airteagal 14
 Páipéir
 straitéise a fhaomhadh agus cláir ilbhliantúla tháscacha a ghlacadh
 1.
 Déanfaidh an Coimisiún páipéir straitéise a
 fhaomhadh agus cláir ilbhliantúla tháscacha a ghlacadh i gcomhréir leis an nós
 imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 15(3) den Rialachán
 Coiteann Cur Chun Feidhme. Beidh feidhm ag an nós
 imeachta sin maidir le hathbhreithnithe shubstaintiúla a bhfuil d’éifeacht acu
 an straitéis nó clárú na straitéise a leasú go suntasach.
 2.
 Ní bheidh feidhm ag an nós imeachta dá dtagraítear
 i mír 1 maidir le leasuithe neamhshubstaintiúla ar pháipéir straitéise agus ar
 chláir ilbhliantúla tháscacha, le coigeartuithe teicniúla a dhéanamh, le cistí
 laistigh de na cionrannta táscacha de réir réimse tosaíochta a athshannadh, nó
 le méid na cionroinnte táscaí tosaigh a mhéadú nó a laghdú níos lú ná
 20 %, ar an gcoinníoll nach ndéanann na leasuithe sin difear do na réimsí
 tosaíochta agus do na cuspóirí atá leagtha amach sna doiciméid sin. Sa chás sin, cuirfear coigeartuithe in iúl do Pharlaimint
 na hEorpa agus don Chomhairle laistigh de mhí.
 3.
 Ar fhorais riachtanacha
 phráinne a bhfuil údar cuí leo a bhaineann, inter alia, leis na dálaí dá
 dtagraítear dóibh in Airteagal 12(2), féadfaidh an Coimisiún páipéir
 straitéise agus cláir ilbhliantúla tháscacha a leasú i gcomhréir leis an nós
 imeachta práinne dá dtagraítear in Airteagal 15(4) den Rialachán Coiteann
 Cur Chun Feidhme.
 TEIDEAL
 V
 FORÁLACHA
 CRÍOCHNAITHEACHA
 Airteagal 15
 Rannpháirtíocht
 tríú tíre nach bhfuil incháilithe faoin Rialachán seo
 I gcúinsí ina bhfuil údar cuí leo agus d'fhonn
 comhchuibheas agus éifeachtacht mhaoiniú an Aontais a áirithiú nó comhar
 réigiúnach nó tras‐réigiúnach a chothú, féadfaidh an Coimisiún cinneadh a
 dhéanamh, gan dochar d’Airteagal 2(3), incháilitheacht na ngníomhaíochtaí
 a leathnú chuig tíortha, críocha agus réigiúin nach mbeadh incháilithe do
 mhaoiniú ar shlí eile de bhun Airteagal 1, sa chás go bhfuil an ghníomhaíocht
 a bheidh le cur chun feidhme de chineál domhanda, réigiúnach, tras‐réigiúnach
 nó trasteorann. D’ainneoin fhorálacha
 Airteagal 8(1) den Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme, is féidir le
 daoine nádúrtha agus dlítheanacha ó thíortha, ó chríocha agus ó réigiúin lena
 mbaineann rannpháirtíocht a ghlacadh sna nósanna imeachta lena ndéantar
 gníomhaíochtaí dá leithéid a chur chun feidhme.
 Airteagal 16
 Cúnamh
 a chur ar fionraí
 Gan dochar do na forálacha maidir le cúnamh a
 chur ar fionraí i gcomhaontuithe comhpháirtíochta agus comhair le tíortha
 comhpháirtíochta agus réigiúin chomhpháirtíochta, i gcás ina mainníonn tír
 chomhpháirtíochta urramú a thabhairt do na prionsabail dá dtagraítear in
 Airteagal 3(1), tabharfaidh an tAontas cuireadh don tír chomhpháirtíochta
 comhairliúcháin a thionól d'fhonn teacht ar réiteach is inghlactha ag an dá
 pháirtí, ach amháin i gcásanna práinne speisialta. I gcás nach bhfuil réiteach
 is inghlactha ag an dá pháirtí mar thoradh ar chomhairliúcháin leis an tír
 chomhpháirtíochta, nó más rud é go ndiúltaítear do chomhairliúcháin nó i
 gcásanna práinne speisialta, féadfaidh an Chomhairle bearta iomchuí a ghlacadh
 i gcomhréir le hAirteagal 215(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais
 Eorpaigh, a bhféadfadh fionraí iomlán nó páirteach chúnamh an Aontais a bheith
 i gceist leo.
 Airteagal 17
 Cumhachtaí
 a tharmligean chuig an gCoimisiún
 Tabharfar de chumhacht don Choimisiún
 gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 18 chun
 Iarscríbhinní I go VII a ghabhann leis an Rialachán seo a leasú nó a
 fhorlíonadh.
 Airteagal 18
 Feidhmiú
 an tarmligin
 1.
 Go ceann tréimhse bhailíocht an Rialacháin seo a
 thabharfar tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 17.
 2.
 Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle
 tarmligean na cumhachta a chúlghairm tráth ar bith. Nuair a dhéantar cinneadh
 cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá
 sonraithe sa chinneadh sin. Beidh éifeacht aige ón lá tar éis fhoilsiú an
 chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta níos déanaí a
 shonrófar ann. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht
 aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.
 3.
 A luaithe agus a ghlacann sé
 gníomh tarmligthe, tabharfaidh an Coimisiún fógra ina leith go comhuaineach do
 Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.
 4.
 Seachas sna cásanna a luaitear i mír 5, ní
 thiocfaidh gníomh tarmligthe arna nglacadh i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh
 aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa nó ag an gComhairle laistigh de
 thréimhse dhá mhí tar éis fógra a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don
 Chomhairle faoin ngníomh nó más rud é, roimh dheireadh na tréimhse sin, go
 mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don
 Choimisiún nach ndéanfaidh siad agóid. Ar thionscnamh
 Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle, cuirfear 2 mhí leis an tréimhse sin.
 5.
 Is í seachtain amháin a bheidh mar thréimhse neamh‐agóide
 maidir le hIarscríbhinn I, II agus III a ailíniú le cinntí OECD/DAC ina
 ndéantar athbhreithniú ar liosta na bhfaighteoirí atá leagtha síos in
 Airteagal 1(a).
 Airteagal 19
 An
 Coiste
 Tabharfaidh an Coiste DCI cúnamh don
 Choimisiún. Is é a bheidh sa choiste sin coiste de réir bhrí
 Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.
 Airteagal 20
 Méid
 tagartha airgeadais
 1.
 EUR 23 294 700 000 a bheidh sa mhéid
 tagartha airgeadais chun an Rialachán seo a chur chun feidhme sa tréimhse
 2014-2020.
 2.
 Leagtar síos in Iarscríbhinn VII na méideanna
 táscacha íosta a chionroinnfear ar gach clár dá dtagraítear in Airteagail 5 go
 9 don tréimhse 2014-2020. Féadfar na méideanna a ath‐chionroinnt
 idir na cláir le gníomh tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 18. Féadfar
 na méideanna laistigh den chlár um earraí poiblí domhanda agus dúshláin phoiblí
 dhomhanda a ath‐chionroinnt i measc na bhfocheannteideal le cinneadh ón
 gCoimisiún a chuirfear in iúl do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle
 laistigh de mhí amháin tar éis a ghlactha.
 3.
 Mar a thagraítear dó i mír 2
 d'Airteagal 13 den Rialachán "Erasmus do Chách", d'fhonn gné
 idirnáisiúnta an ardoideachais a chur chun cinn, déanfar méid táscach EUR 1 812 100 000
 ó na hionstraimí seachtracha éagsúla (an Ionstraim do Chomhar um Fhorbairt, an
 Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht, an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais,
 an Ionstraim um Chomhpháirtíocht agus an Ciste Eorpach Forbraíochta) a
 leithdháileadh ar ghníomhaíochtai soghluaiseachta foghlama go dtí tíortha neamh‐AE
 agus uathu, agus ar chomhar agus idirphlé beartais le
 húdaráis/institiúidí/eagraíochtaí sna tíortha sin. Beidh feidhm ag forálacha an
 Rialacháin “Erasmus do Chách” maidir le húsáid na gcistí sin.
 Cuirfear an cistiú ar fáil trí dhá leithdháileadh
 ilbhliantúla nach gcuimseoidh ach na chéad ceithre bliana agus na trí bliana
 ina dhiaidh sin faoi seach. Beidh an cistiú sin léirithe i gclárú táscach
 ilbhliantúil na n‐ionstraimí sin, i gcomhréir leis na riachtanais agus na
 tosaíochtaí a aithníodh sna tíortha lena mbaineann. D'fhéadfaí na cionranna a
 athbhreithniú i gcás mórchúinsí gan choinne nó athruithe tábhachtacha
 polaitiúla i gcomhréir le tosaíochtaí seachtracha an AE.
 Airteagal 21
 An
 tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí
 Is i gcomhréir le Cinneadh 2010/427/AE ón
 gComhairle, lena mbunaítear eagrúchán agus oibriú na Seirbhíse Eorpaí
 Gníomhaíochta Seachtraí a chuirfear an Rialachán seo chun feidhme.
 Airteagal 22
 Teacht
 i bhfeidhm
 Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an
 tríú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.
 Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile
 agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.
 Beidh feidhm aige ón 1 Eanáir 2014.
 Arna dhéanamh sa Bhruiséil, an
 Thar ceann Pharlaimint na hEorpa Thar
 ceann na Comhairle
 An tUachtarán An
 tUachtarán
 IARSCRÍBHINN I
 TÍORTHA COMHPHÁIRTIOCHTA AGUS RÉIGIÚIN CHOMHPHÁIRTÍOCHTA ATÁ
 INCHÁILITHE FAOI AIRTEAGAL 1(1)(a)
 Meiriceá
 Laidineach
 1. an Airgintín
 2. an Bholaiv
 3. an Bhrasaíl
 4. an tSile
 5.
 an Cholóim
 6.
 Cósta Ríce
 7.
 Cúba
 8.
 Eacuadór
 9.
 an tSalvadóir
 10.
 Guatamala
 11.
 Hondúras
 12.
 Meicsiceo
 13.
 Nicearagua
 14.
 Panama
 15.
 Paragua
 16.
 Peiriú
 17.
 Uragua
 18.
 Veiniséala
 An Áise
 19.
 an Afganastáin
 20.
 an Bhanglaidéis
 21.
 an Bhútáin
 22.
 an Chambóid
 23.
 An tSín
 24.
 an India
 25.
 an Indinéis
 26.
 Daon‐Phoblacht Dhaonlathach na Cóiré
 27.
 Laos
 28.
 an Mhalaeisia
 29.
 Oileáin Mhaildíve
 30.
 an Mhongóil
 31.
 Maenmar/Burma
 32.
 Neipeal
 33.
 an Phacastáin
 34.
 na hOileáin Fhilipíneacha
 35.
 Srí Lanca
 36.
 an Téalainn
 37.
 Vítneam
 An Áise Láir
 38.
 an Chasacstáin
 39.
 Poblacht na Cirgise
 40.
 an Táidsíceastáin
 41.
 an Tuircméanastáin
 42.
 an Úisbéiceastáin
 An Meánoirthear
 43.
 An Iaráin
 44.
 an Iaráic
 45.
 Éimin
 An Afraic Theas
 46.
 an Afraic Theas
 IARSCRÍBHINN II
 LIOSTA OECD/DAC NA bhFAIGHTEOIRÍ CFO
 Éifeachtach le tuairisciú a dhéanamh ar shreafaí 2011, 2012 agus 2013
 IARSCRÍBHINN III
 TÍORTHA COMHPHÁIRTÍOCHTA AGUS RÉIGIÚIN CHOMHPHÁIRTÍOCHTA LE COMHAR DÉTHAOBHACH DE RÉIR AIRTEAGAL 5(2)
 Bainfidh na tíortha comhpháirtíochta seo a
 leanas leas as cúnamh forbartha déthaobhach faoin Rialachán seo de bhun
 Airteagal 5(2):
 1. an Bholaiv
 2. Cúba
 3.
 an tSalvadóir
 4.
 Guatamala
 5.
 Hondúras
 6.
 Nicearagua
 7.
 Paragua
 8.
 an Afganastáin
 9.
 an Bhanglaidéis
 10.
 an Bhútáin
 11.
 an Chambóid
 12.
 Daon‐Phoblacht Dhaonlathach na Cóiré
 13.
 Laos
 14.
 an Mhongóil
 15.
 Maenmar/Burma
 16.
 Neipeal
 17.
 an Phacastáin
 18.
 na hOileáin Fhilipíneacha
 19.
 Srí Lanca
 20.
 Vítneam
 21.
 Poblacht na Cirgise
 22.
 an Táidsíceastáin
 23.
 an Tuircméanastáin
 24.
 an Úisbéiceastáin
 25.
 an Iaráic
 26.
 Éimin.
 27. an Afraic
 Theas
 IARSCRÍBHINN IV
 RÉIMSÍ COMHAIR FAOI CHLÁIR GHEOGRAFACHA
 A. COMH‐RÉIMSÍ
 COMHAIR FAOI CHLÁIR GHEOGRAFACHA
 Féadfar cláir
 gheografacha a tharraingt, inter alia, ó na réimsí comhair a aithnítear
 anseo feasta, rud nár cheart a léamh mar a bheith comhionann le hearnálacha. Bunófar tosaíochtaí i gcomhréir leis an Teachtaireacht ón
 gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus Coiste Eacnamaíoch
 agus Sóisialta na hEorpa agus Coiste na Réigiún Increasing the impact of EU
 development Policy: An Agenda for Change (Tionchar Bheartas an AE a mhéadú:
 Clár Oibre le haghaidh Athraithe) agus leis na conclúidí ina dhiaidh sin ó
 institiúidí na Comhairle.
 I. Cearta an duine, daonlathas agus
 príomhghnéithe eile den dea-rialachas
 (a) Daonlathas, cearta an duine agus an
 smacht reachta;
 (b) Comhionannas
 inscne agus cumhachtú na mban;
 (c) Bainistíocht na
 hearnála poiblí;
 (d) Beartas agus
 riarachán cánach;
 (e) Éilliú;
 (f) An tsochaí shibhialta agus údaráis
 áitiúla;
 (g) Acmhainní
 nádúrtha; agus
 (h) An nasc idir an
 fhorbairt agus an tslándáil.
 II. Fás
 cuimsitheach agus inbhuanaithe don fhorbairt dhaonna
 (a) Cosaint shóisialta, sláinte,
 oideachas agus jabanna;
 (b) Timpeallacht an
 ghnó, lánpháirtíocht réigiúnach agus margaí domhanda; agus
 (c) Talmhaíocht agus
 fuinneamh inbhuanaithe.
 III. Réimsí suntasacha eile maidir le
 Comhchuibheas Beartais le haghaidh Forbartha
 (a) An t-athrú aeráide agus an
 comhshaol;
 (b) Imirce agus
 tearmann; agus
 (c) An t-athrú ó
 chabhair dhaonnúil agus freagairt ar ghéarchéimeanna go comhar um fhorbairt
 fadtéarmach.
 B. RÉIMSÍ
 SONRACHA COMHAIR DE RÉIR RÉIGIÚIN
 Tacóidh cúnamh ón
 Aontas Eorpach le gníomhaíochtaí agus idirphléanna earnála i gcomhréir le
 hAirteagal 5 agus le críoch fhoriomlán agus raon feidhme foriomlán,
 cuspóir foriomlán agus prionsabail ghinearálta an Rialacháin seo. Tógfar na
 réimsí a bhfuil cur síos orthu thíos san áireamh mar is iomchuí, ag léiriú
 straitéisí atá comhaontaithe go comhpháirteach, agus comhaontuithe
 comhpháirtíochta, comhair agus trádála. Bunófar
 tosaíochtaí i gcomhréir leis an Teachtaireacht An Agenda for Change (Clár Oibre
 le haghaidh Athraithe) agus le conclúidí na Comhairle ina dhiaidh sin.
 Meiriceá
 Laidineach
 (a) comhtháthú sóisialta a spreagadh, go
 háirithe cuimsiú sóisialta, obair chuibhiúil agus cothromas, comhionannas
 inscne agus cumhachtú na mban;
 (b) dul i ngleic le
 saincheisteanna rialachais agus tacú le hathchóirithe beartais, go háirithe i
 réimsí na mbeartas sóisialta, bhainistíocht an airgeadais phoiblí agus an
 chánachais, na slándála (lena n‐áirítear drugaí, coiriúlacht agus
 éilliú), dea-rialachas agus institiúidí poiblí a atreisiú (lena n‐áirítear
 trí mheicníochtaí nuálacha maidir le comhar teicniúil a sholáthar, m.sh. TAIEX
 agus nascadh), cearta an duine a chosaint, lena n‐áirítear cearta na
 ndaoine dúchasacha agus shliocht na hAfraice, an comhshaol, comhrac in aghaidh
 an idirdhealaithe, agus comhrac in aghaidh drugaí a tháirgeadh, a thomhailt
 agus a gháinneáil;
 (c) tacú le próisis
 éagsúla a bhaineann le lánpháirtíocht réigiúnach agus le hidirnascacht an
 bhonneagair líonra, agus comhlántacht a áirithiú ag an am céanna le
 gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ón mBanc Eorpach Infheistíochta (BEI)
 agus ó institiúidí eile;
 (d) dul i ngleic
 leis an nasc idir an tslándáil agus an fhorbairt;
 (e) tacú le beartais
 i réimse an oideachais agus comh‐réimse ardoideachais Mheiriceá Laidinigh
 a fhorbairt;
 (f) dul i ngleic le
 leochaileacht eacnamaíoch agus rannchuidiú le hathrú mór struchtúrach trí
 chomhpháirtíochtaí láidre a bhunú i ndáil le trádáil, infheistíochtaí, fios gnó
 agus taighde, nuálaíocht agus teicneolaíocht, agus fás inbhuanaithe
 cuimsitheach a chur chun cinn i ngach foirm, ag díriú aird ar leith ar na
 dúshláin maidir le sreafaí imirce, slándáil bia (lena n‐áirítear
 talmhaíocht agus iascach inbhuanaithe), an t-athrú aeráide, fuinnimh
 inbhuanaithe agus seirbhísí bithéagsúlachta agus an éiceachórais a chosaint
 agus a fheabhsú, lena n‐áirítear uisce agus foraoisí, mar aon le díriú ar
 infheistíocht níos tairbhiúla le haghaidh níos mó jabanna agus jabanna níos
 fearr sa gheilleagar glas;
 (g) bearta leantacha
 a áirithiú tar éis beart éigeandála gearrthéarmach chun dul i ngleic le
 hathshlánú i ndiaidh tubaistí nó le hathshlánú iar-ghéarchéime arna gcur chun
 feidhme trí ionstraimí airgeadais eile.
 An Áise
 (a) comhtháthú sóisialta a spreagadh, go
 háirithe cuimsiú sóisialta, obair chuibhiúil, agus cothromas agus comhionannas
 inscne;
 (b) comhpháirtíochtaí
 cuimsitheacha a bunú i ndáil le trádáil, infheistíocht, cabhair, imirce,
 taighde, nuálaíocht agus teicneolaíocht;
 (c) institiúidí agus
 comhlachtaí poiblí dlisteanacha, éifeachtacha agus cuntasacha a thógáil agus a
 neartú, trí athchóirithe institiúide a chur chun cinn (lena n‐áirítear
 athchóiriú i ndáil le dea‐rialachas agus frith‐éilliú, le
 bainistíocht airgeadais phoiblí, le cánachas agus le riarachán poiblí) agus
 athchóirithe reachtaíochta, riaracháin agus rialála a chur chun cinn i
 gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta, go háirithe i stáit leochaileacha agus
 tíortha i staideanna coinbhleachta agus iar‐choinbhleachta;
 (d) tacú le sochaí
 shibhialta ghníomhach eagraithe le haghaidh comhpháirtíochtaí príobháideacha
 poiblí a fhorbairt agus a chothú;
 (e) tacú le maolú ar
 athrú aeráide agus oiriúnú don athrú sin, tomhaltas agus táirgeacht
 inbhuanaithe a chur chun cinn chomh maith le hinfheistíochtaí i
 dteicneolaíochtaí glana, fuinnimh inbhuanaithe, iompar, talmhaíocht agus
 iascach inbhuanaithe, seirbhísí bithéagsúlachta agus an éiceachórais a chosaint
 agus a fheabhsú, lena n‐áirítear uisce agus foraoisí, agus jabanna
 cuibhiúla a chruthú sa gheilleagar glas;
 (f) lánpháirtíocht
 agus comhar réigiúnach méadaithe a spreagadh ar bhealach atá dírithe ar na
 torthaí trí thacú le próisis dhifriúla na lánpháirtíochta agus an idirphlé
 réigiúnaigh;
 (g) rannchuidiú le
 rioscaí sláinte a chosc agus freagairt a thabhairt orthu, lena n‐áirítear
 iad sin a thionscnaítear ag an bpointe teagmhála idir ainmhithe, daoine agus a
 dtimpeallachtaí éagsúla;
 (h) i gcomhthéacs an
 naisc idir an tslándáil agus an fhorbairt, comhrac in aghaidh éillithe agus na
 coireachta eagraithe, in aghaidh drugaí a tháirgeadh, a thomhailt agus a
 gháinneáil, agus in aghaidh cineálacha gáinneála eile, agus tacú le bainistiú
 éifeachtach teorann agus comhar trasteorann;
 (i) tacú le
 hullmhacht maidir le tubaistí agus athshlánú fadtéarmach tar éis tubaistí, lena
 n‐áirítear i réimse na slándála bia agus cothaithe agus cúnamh do dhaoine
 díbrithe.
 An Áise Láir
 I gcomhréir leis
 na comhchuspóirí a leagadh síos i Straitéis an AE agus na hÁise Láir um
 Chomhpháirtíocht Nua a glacadh in 2007:
 (a) athchóiriú bunreachtúil agus
 comhfhogasú reachtach, rialála agus riaracháin a chur chun cinn leis an Aontas,
 lena n‐áirítear tuilleadh daonlathaithe agus sochaí shibhialta eagraithe
 bhreise, tacaíocht don smacht reachta, dea-rialachas, cánachas agus institiúidí
 agus comhlachtaí náisiúnta a neartú, amhail comhlachtaí toghcháin, parlaimintí,
 athchóiriú ar riarachán poiblí agus bainistíocht airgeadais phoiblí;
 (b) fás cuimsithe
 inbhuanaithe eacnamaíochta a chur chun cinn, dul i ngleic le héagothromais
 shóisialta agus réigiúnacha, agus tacú le beartais i réimsí amhail an t‐oideachas,
 taighde, nuálaíocht agus teicneolaíocht, sláinte, obair chuibhiúil, fuinneamh
 inbhuanaithe, talmhaíocht agus forbairt tuaithe, Fiontair Bheaga agus
 Mheánmhéide a chothú, agus spreagadh a thabhairt d’fhorbairt ar gheilleagar an
 mhargaidh, do thrádáil agus don infheistíocht, lena n‐áirítear
 athchóirithe rialála agus don tacaíocht maidir le lánpháirtíocht san EDT;
 (c) tacú le
 bainistiú teorann agus comhar trasteorann éifeachtach chun forbairt
 inbhuanaithe eacnamaíoch, shóisialta agus chomhshaoil a chur chun cinn i
 réigiúin teorann; i gcomhthéacs an naisc idir an tslándáil agus an fhorbairt,
 comhrac in aghaidh na coireachta eagraithe agus gáinneála de gach cineáil, lena
 n‐áirítear an comhrac in aghaidh drugaí a tháirgeadh agus a thomhailt mar
 aon leis na hiarmhairtí diúltacha a bhíonn acu, lena n‐áirítear
 VEID/SEIF;
 (d) comhar, idirphlé agus comhtháthú
 déthaobhach agus réigiúnach a chur chun cinn, lena n‐áirítear le tíortha
 a chumhdaítear san Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht agus in ionstraimí eile
 an Aontais chun tacú le hathchóirithe beartais, lena n‐áirítear trí
 fhorbairt acmhainní poiblí trí thógáil institiúidí, cúnamh teicniúil (e.g.
 TAIEX), malartú faisnéise agus nascadh, agus le heochair-infheistíochtaí trí
 bhíthin meicníochtaí iomchuí chun acmhainní airgeadais an AE a úsáid in
 earnálacha an oideachais, an chomhshaoil agus an fhuinnimh, uisce/sláintíocht,
 forbairt maidir le hastaíochtaí ísle/solúbthacht maidir le tionchar an
 athraithe aeráide, chomh maith le slándáil agus sábháilteacht an tsoláthair
 fuinnimh idirnáisiúnta agus oibríochtaí iompair, idirnaisc, líonraí agus a n‐oibreoirí,
 lena n‐áirítear trí bhíthin gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ón BEI.
 An
 Meánoirthear
 (a) dul i ngleic le saincheisteanna
 maidir le rialachas (lena n‐áirítear i réimse an chánachais), cearta an
 duine agus comhionannas polaitiúil, go háirithe i stáit leochaileacha, le
 cuidiú chun institiúidí poiblí dlisteanacha, daonlathacha, éifeachtacha agus
 cuntasacha agus sochaí shibhialta ghníomhach eagraithe a thógáil;
 (b) comhtháthú
 sóisialta a spreagadh, go háirithe cuimsiú sóisialta, obair chuibhiúil, agus
 cothromas agus comhionannas inscne;
 (c) na nithe seo a
 leanas a chur chun cinn: athchóiriú agus éagsúlú eacnamaíoch inbhuanaithe,
 trádáil, forbairt ar gheilleagar an mhargaidh, infheistíocht tháirgiúil
 inbhuanaithe sna príomh‐earnálacha (amhail fuinneamh, lena n‐áirítear
 fuinneamh in‐athnuaite), comhpháirtíochtaí príobháideacha poiblí agus
 lánpháirtíocht na dtíortha comhpháirtíochta san EDT;
 (d) comhar, idirphlé
 agus lánpháirtíocht réigiúnach a chur chun cinn, lena n‐áirítear le
 tíortha a chumhdaítear san Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht agus Stáit na
 Murascaille a chumhdaítear san Ionstraim um Chomhpháirtíocht agus in ionstraimí
 eile an AE lena n‐áirítear, inter alia, tacú le hiarrachtaí
 lánpháirtíochta laistigh den réigiún, go táscach maidir le geilleagar, fuinneamh,
 uisce, iompar agus dídeanaithe;
 (e) acmhainní a úsáidtear faoin
 ionstraim seo a chomhlánú trí obair chomhchuibhithe agus tacaíocht trí bhíthin
 ionstraimí eile an AE, a d’fhéadfadh a bheith ag díriú ar lánpháirtíocht
 réigiúnach níos leithne, leasanna an AE a chur chun cinn i réimsí amhail an
 geilleagar, fuinneamh, taighde, nuálaíocht agus teicneolaíocht, comhrac i
 gcoinne drugaí a tháirgeadh, a thomhailt agus a gháinneáil i gcomhthéacs an
 naisc idir an tslándáil agus an fhorbairt, mar aon le bainistiú a dhéanamh ar
 imirce agus cabhrú le daoine easáitithe agus dídeanaithe i gcomhthéacs an naisc
 idir an forbairt agus an imirce.
 An Afraic
 Theas
 (a) tacú le comhdhlúthú ar shochaí
 dhaonlathach, dea-rialachas agus stát arna rialú ag an smacht reachta agus a rannchuidíonn
 le cobhsaíocht agus lánpháirtíocht réigiúnach agus ilchríochach;
 (b) tacaíocht a
 sholáthar do na hiarrachtaí chun oiriúnú a dhéanamh de thoradh ar limistéir
 éagsúla saorthrádála a bhunú;
 (c) obair chuibhiúil
 a chur chun cinn, tacú leis an gcomhrac in aghaidh na bochtaineachta, an
 neamhionannais agus an eisiaimh, lena n‐áirítear trí dhul i ngleic le
 riachtanais bhunúsacha na bpobal a bhí faoi mhíbhuntáiste roimhe seo;
 (d) leochaileacht
 eacnamaíocht a shárú agus athrú mór struchtúrach a bhaint amach le béim ar
 fhostaíocht chuibhiúil trí fhás marthanach cuimsitheach eacnamaíochta,
 geilleagar glas atá íseal ó thaobh carbóin de agus forbairt inbhuanaithe de
 gach cineál (lena n‐áirítear talmhaíocht agus iascach inbhuanaithe) agus
 feabhsú ar sheirbhísí bithéagsúlachta agus an éiceachórais;
 (e) dul i ngleic le
 foréigean bunaithe ar ghnéas agus ar inscne agus saincheisteanna sláinte, lena n‐áirítear
 VEID/SEIF agus an tionchar atá acu ar an tsochaí.
 IARSCRÍBHINN V
 RÉIMSÍ
 GNÍOMHAÍOCHTA FAOI NA CLÁIR THÉAMACHA
 A. AN CLÁR
 MAIDIR LE hEARRAÍ POIBLÍ DOMHANDA AGUS DÚSHLÁIN PHOIBLÍ DHOMHANDA
 I gcomhréir leis
 na coinníollacha atá leagtha síos in Airteagal 6, tá sé mar aidhm ag an
 gclár Earraí poiblí domhanda agus dúshláin phoiblí dhomhanda comhar, malartú
 eolais agus taithí agus cumas na dtíortha comhpháirtíochta a neartú. Féadfar an clár a tharraingt inter alia ó na réimsí
 comhair seo a leanas, chun an tsineirgíocht is mó a áirithiú uathu i bhfianaise
 na hidirnascachta láidir eatarthu:
 An comhshaol
 agus an t-athrú aeráide
 (a) rannchuidiú le cur chun feidhme na
 gné comhshaoil agus aeráide idirnáisiúnta d’fhís 2020 an AE;
 (b) oibriú níos faide anonn chun cúnamh
 a thabhairt do thíortha i mbéal forbartha chun Spriocanna Forbartha na
 Mílaoise, a bhaineann le húsáid inbhuanaithe na n‐acmhainní nádúrtha agus
 le hinbhuanaitheacht chomhshaoil, a bhaint amach;
 (c) cur chun feidhme
 thionscnaimh agus ghealltanais chomhaontaithe an Aontais a chur chun cinn ar an
 leibhéal idirnáisiúnta agus réigiúnach agus/nó trasteorann, go háirithe i
 réimsí an athraithe aeráide trí bhíthin na nithe seo a leanas a chur chun cinn:
 straitéisí athléimneacha aeráide, go háirithe straitéisí oiriúnaithe a bhfuil
 comhleasanna ó thaobh na bithéagsúlachta de acu, seirbhísí bithéagsúlachta agus
 éiceachórais, foraoisí lena n‐áirítear FLEGT, fairsingiú fásaigh,
 bainistiú comhtháite ar acmhainní uisce, bainistiú ar acmhainní nádúrtha,
 bainistiú fónta ar cheimiceáin agus ar dhramhaíl, éifeachtúlacht acmhainní agus
 an geilleagar glas;
 (c) rannchuidiú le
 lánpháirtíocht agus príomhshruthú na gcuspóirí athraithe aeráide agus
 comhshaoil i gcomhar chabhair an AE trí thacaíocht d’obair mhodheolaíochta agus
 taighde lena n‐áirítear meicníochtaí faireacháin, tuairiscithe agus
 fíoraithe, mapáil, measúnú agus luacháil ar éiceachórais, saineolas comhshaoil
 a fheabhsú agus gníomhaíochtaí nuálacha agus comhchuibheas beartais a chur chun
 cinn;
 (d) rialachas
 comhshaoil a neartú agus tacú le forbairt beartais idirnáisiúnta, lena n‐áirítear
 freisin trí bheith ag obair i dtreo comhchuibhis idir colún an chomhshaoil agus
 na colúin eile den rialachas idirnáisiúnta um fhorbairt inbhuanaithe, trí
 chúnamh a thabhairt d’fhaireachas agus measúnú comhshaoil réigiúnach agus
 idirnáisiúnta agus trí bhearta comhlíonta agus forghníomhaithe éifeachtacha a
 chur chun cinn le haghaidh comhaontuithe comhshaoil iltaobhacha.
 Fuinneamh
 Inbhuanaithe
 (a) rochtain ar sheirbhísí fuinnimh
 slána, inacmhainne, glana agus inbhuanaithe mar phríomh‐thiománaí do
 dhíothú na bochtaineachta agus don fhás cuimsitheach, le béim ar leith ar
 fhoinsí fuinnimh áitiúla a úsáid;
 (b) spreagadh a
 thabhairt chun úsáid níos fearr a bhaint as teicneolaíochtaí fuinnimh in‐athnuaite,
 éifeachtúlacht fuinnimh agus straitéisí forbartha le hastaíochtaí ísle a chur
 chun cinn;
 (c) slándáil
 fuinnimh a chur chun cinn, mar shampla trí éagsúlú na bhfoinsí agus na mbealaí,
 ag cur san áireamh saincheisteanna maidir le luaineacht praghsanna, le
 poitéinseal astaíochtaí a laghdú, agus na margaí a fheabhsú agus idirnaisc agus
 trádáil fuinnimh a chothú.
 Forbairt
 dhaonna
 (a) Fás, jabanna agus rannpháirtíocht
 na hearnála príobháidí
 Gníomhaíochtaí a chur chun cinn a bhfuil sé mar
 aidhm leo níos mó jabanna agus jabanna níos fearr a chruthú, i réimsí amhail
 iomaíochas agus solúbthacht na bhFiontar Beag agus Meánmhéide áitiúil a
 fhorbairt agus iad a lánpháirtiú sa gheilleagar domhanda, cúnamh a thabhairt do
 thíortha i mbéal forbartha lánpháirtiú sa chóras trádála iltaobhach, an earnáil
 phríobháideach a fhorbairt agus timpeallacht an ghnó a fheabhsú, tacú le
 beartais nuálaíochta thionsclaíocha agus theicneolaíochta agus le beartais agus
 comhaontuithe trádála a shainiú agus a chur chun feidhme, tacú le hiarrachtaí
 lánpháirtíochta réigiúnaí, caidreamh infheistíochta a chur chun cinn idir an AE
 agus tíortha comhpháirtíochta agus réigiúin chomhpháirtíochta agus
 infheistíocht phríobháideach agus phoiblí agus comhar a ghiaráil trí ionstraimí
 airgeadais nuálacha. An geilleagar glas,
 éifeachtúlacht acmhainní agus próisis tomhaltais agus táirgthe inbhuanaithe a
 chur chun cinn. Úsáid cumarsáidí leictreonacha a chur chun cinn mar
 uirlis chun tacú le fás sna hearnálacha ar fad d'fhonn an bhearna dhigiteach a
 líonadh, chun creat leordhóthanach beartais agus rialála a bhaint amach sa
 réimse sin agus chun forbairt an bonneagar is gá agus úsáid seirbhsí agus
 feidhmchlár bunaithe ar TFC a chur chun cinn.
 (b) Fostaíocht, scileanna, cosaint
 shóisialta agus cuimsiú sóisialta:
 (i) Tacú le leibhéil arda d’fhostaíocht tháirgiúil
 chuibhiúil go háirithe le tacaíocht don mhéid seo a leanas: beartais agus
 straitéisí fostaíochta fónta, gairmoiliúint le haghaidh infhostaitheachta atá
 ábhartha ó thaobh riachtanais agus dhearcthaí mhargadh an tsaothair, do dhálaí
 oibre lena n‐áirítear sa gheilleagar neamhfhoirmiúil, obair chuibhiúil a
 chur chun cinn, lena n‐áirítear comhrac in aghaidh saothair leanaí, agus
 idirphlé sóisialta mar aon le soghluaisteacht an lucht saothair a éascú agus
 cearta na n‐imirceach a urramú ag an am céanna;
 (ii) comhtháthú sóisialta a
 neartú go háirithe le córais inbhuanaithe um chosaint shóisialta a bhunú nó a
 neartú, lena n‐áirítear athchóiriú fioscach a bhaineann leis;
 (iii) cuimsiú sóisialta a
 neartú le comhar maidir le rochtain chothrom ar sheirbhísí bunúsacha,
 fostaíocht do chách, cumhachtú agus urramú ar chearta ghrúpaí sonracha, go
 háirithe an óige, daoine faoi mhíchumas, mná agus grúpaí mionlaigh le go mbeidh
 an daonra ar fad in ann páirt a ghlacadh agus leas a bhaint as cruthú saibhris
 agus as éagsúlacht chultúrtha.
 (c) Comhionannas inscne agus
 cumhachtú na mban:
 (i) Tacú le cláir ar leibhéal na tíre chun
 cumhachtú eacnamaíoch agus sóisialta agus rannpháirtíocht pholaitiúil na mban a
 chur chun cinn;
 (ii) tacú le tionscnaimh náisiúnta, réigiúnacha
 agus dhomhanda chun an tsaincheist seo a chomhtháthú sa chlár oibre um
 éifeachtacht cabhrach.
 (d) Sláinte
 (i) Sláinte agus folláine na ndaoine i dtíortha i
 mbéal forbartha a fhorbairt trí rochtain ar sheirbhísí sláinte poiblí
 riachtanacha d’ardchaighdeán a mhéadú, agus soláthar cothrom de na seirbhísí
 sin a chur ar fáil agus go sonrach:
 (ii) tacú le clár oibre
 beartais na dtionscnamh domhanda a bhfuil leas suntasach díreach acu do
 thíortha comhpháirtíochta agus é sin a mhúnlú, agus díriú na dtorthaí,
 éifeachtacht cabhrach agus an tionchar ar chórais sláinte á gcur san áireamh,
 lena n‐áirítear tacú le tíortha comhpháirtíochta chun dul i ngleic leis
 na tionscnaimh seo ar bhealach níos fearr;
 (iii) tacú le tionscnaimh
 shonracha, go háirithe ar an leibhéal réigiúnach agus domhanda, a neartaíonn
 córais shláinte agus a chabhraíonn le tíortha beartais sláinte náisiúnta fhónta
 atá bunaithe ar fhianaise a fhorbairt agus a chur chun feidhme, agus i réimsí
 tosaíochta (m.sh. sláinte máithreacha, sláinte agus cearta gnéis agus
 atáirgthe, rochtain ar phleanáil clainne, earraí poiblí domhanda agus freagairt
 ar bhagairtí sláinte domhanda).
 (e) Oideachas, eolas agus scileanna:
 (i) Tacú leis na spriocanna arna gcomhaontú go
 hidirnáisiúnta a bhaint amach san oideachas trí thionscnaimh agus
 comhpháirtíochtaí domhanda, le béim ar leith ar eolas, scileanna agus luachanna
 a chur chun cinn le haghaidh forbartha cuimsithí agus inbhuanaithe;
 (ii) malartú taithí,
 dea-chleachtais agus nuálaíochta a chur chun cinn, bunaithe ar chur chuige
 cothromaithe maidir le forbairt na gcóras oideachais;
 (iii) rochtain chothrom agus caighdeán an
 oideachais a fheabhsú, lena n‐áirítear le haghaidh grúpaí leochaileacha,
 mná agus cailíní, agus na tíortha is faide ó spriocanna domhanda a bhaint
 amach.
 Slándáil bia
 agus talmhaíocht inbhuanaithe
 Déanfaidh
 an clár neartú ar chomhar, ar mhalartú eolais agus taithí ar chumas na dtíortha
 comhpháirtíocht maidir le ceithre cholún na slándála bia: infhaighteacht bia
 (táirgeadh), rochtain (lena n‐áirítear margaí, líontáin sábhála agus
 feasacht inscne), úsáid (idirghabhálacha um chothú ar bhealaí atá feasach ón
 taobh sóisialta de) agus cobhsaíocht, agus tabharfar tús áite do cheithre ghné
 ag an am céanna: meicníochtaí maidir le gabháltas talmhaíochta beag, le
 rialachas, le lánpháirtíocht réigiúnach agus le cúnamh do phobail leochaileacha.
 (a) Forbairt an ghabháltais talmhaíochta
 bhig inbhuanaithe a chur chun cinn trí bhíthin rochtana slána atá bunaithe ar
 an eiceachóras, a mbaineann carbón íseal léi agus atá athléimneach ó thaobh na
 haeráide de a sholáthar ar theicneolaíocht (lena n‐áirítear
 teicneolaíochtaí faisnéise agus cumarsáide) agus trí bhíthin seirbhísí
 leathnaithe agus teicniúla, scéimeanna um fhorbairt tuaithe, beart táirgiúil
 infheistíochta, bainistithe acmhainní talún agus nádúrtha, éagsúlachta géinití
 a chosaint i dtimpeallacht eacnamaíoch chumasúcháin;
 (b) tacú le ceapadh
 beartais agus le rialachas atá feasach ón taobh eacnamaíoch agus sóisialta de i
 ndáil leis na hearnálacha ábhartha, le ról na ngníomhaithe poiblí agus
 neamhphoiblí ina chuid rialála agus ina chuid úsáide as earraí poiblí, a chuid
 cumais eagrúcháin, a chuid eagraíochtaí agus institiúidí gairmiúla;
 (c) an tslándáil bia
 agus cothaithe a neartú trí bheartais chuí, lena n‐áirítear trí na
 seirbhísí bithéagsúlachta agus eiceachórais a chosaint, trí bheartais um oiriúnú
 aeráide, trí chórais faisnéise, trí ghéarchéim a chosc agus a bhainistiú, agus
 trí straitéisí um chothú atá dírithe ar phobail leochaileacha;
 (d) cleachtais shábháilte agus
 inbhuanaithe a chothú ar fud shlabhra an tsoláthair bhia agus bheatha.
 Imirce agus
 tearmann
 (a) Rialachas imirce a chur chun cinn ar
 gach leibhéal;
 (b) bainistiú níos
 fearr ar shreabha imirce a áirithiú ina gcuid gnéithe uile;
 (c) uasmhéadú a
 dhéanamh ar an tionchar forbartha atá ag soghluaisteacht mhéadaithe réigiúnach
 agus dhomhanda daoine, agus cearta na n‐imirceach a chur chun cinn agus a
 chosaint ag an am céanna trí thacaíocht a thabhairt do bheartais fhónta
 réigiúnacha agus náisiúnta maidir le himirce agus le tearmann a cheapadh agus a
 chur chun feidhme agus tríd an ngné imirce a lánpháirtiú isteach i mbeartas
 eile réigiúnacha agus náisiúnta;
 (d) feabhas a chur
 ar chomhthuiscint ar an nasc idir an imirce agus an fhorbairt, lena n‐áirítear
 ar iarmhairtí sóisialta agus eacnamaíocha bheartais an rialtais, san imirce/sa
 tearmann nó in earnálacha eile.
 B. AN CLÁR UM
 EAGRAÍOCHTAÍ NA SOCHAÍ SIBHIALTA AGUS ÚDARÁIS ÁITIÚLA
 I gcomhréir le
 tacaíocht athdhearbhaithe an AE don daonlathas, do chearta an duine agus don
 dea-rialachas, déanfaidh an Clár um eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus
 údaráis áitiúla atá i bhforbairt neartú ar chomhar, ar mhalartú eolais agus
 taithí agus ar acmhainní eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus na n‐údarás
 áitiúil i dtíortha comhpháirtíochta chun tacú le spriocanna forbartha arna
 gcomhaontú go hidirnáisiúnta.
 I gcomhlíonadh na gcoinníollacha atá leagtha
 síos in Airteagal 6, rannchuideoidh an clár leis na nithe seo a leanas:
 (a) sochaí chuimsitheach agus
 chumhachtaithe i dtíortha comhpháirtíochta trí eagraíochtaí na sochaí sibhialta
 agus údaráis áitiúla agus seirbhísí bunúsacha atá neartaithe a sheachadadh
 dóibh siúd atá i ngátar;
 (b) leibhéal
 méadaithe feasachta de chuid shaoránaigh na hEorpa ar shaincheisteanna
 forbartha agus tacaíocht ghníomhach phoiblí a shlógadh san Aontas, i dtíortha
 is iarrthóirí féideartha agus i dtíortha is iarrthóirí don bhochtaineacht a
 laghdú agus do straitéisí forbartha inbhuanaithe i dtíortha comhpháirtíochta;
 (c) acmhainn
 mhéadaithe líonraí na sochaí sibhialta agus na n‐údarás áitiúil de chuid
 na hEorpa agus an Deiscirt chun idirphlé beartais atá substainteach agus
 leantach a áirithiú i réimse na forbartha.
 Cuimseofar faoi na
 gníomhaíochtaí arna dtacú ag an gclár seo na nithe seo a leanas:
 (a) idirghabhálacha i dtíortha
 comhpháirtíochta a thacaíonn le grúpaí leochaileacha agus imeallaithe sna
 tíortha is lú forbairt trí sheirbhísí bunúsacha a chur ar fáil a sheachadfar
 trí eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus trí údaráis áitiúla;
 (b) acmhainn
 forbartha na ngníomhaithe spriocdhírithe atá comhlántach don tacaíocht arna
 deonú faoi chuimsiú an chláir náisiúnta, gníomhaíochtaí atá dírithe ar na nithe
 seo a leanas:
 (i) neartú a dhéanamh ar acmhainn eagraíochtaí na
 sochaí sibhialta le bheith rannpháirteach go héifeachtach sa phróiseas
 forbartha;
 (ii) éascú a dhéanamh ar
 idirghníomhú níos fearr idir eagraíochtaí na sochaí sibhialta, an Stát agus
 gníomhaithe forbartha eile i gcomhthéacs na forbartha;
 (iii) neartú a dhéanamh ar
 acmhainn na n‐údarás áitiúil le bheith rannpháirteach go héifeachtach sa
 phróiseas forbartha, ag tabhairt aitheantas ar a ról agus a ngnéithe ar leith;
 (c) feasacht
 an phobail a ardú ar shaincheisteanna forbartha agus oideachas foirmiúil agus
 neamhfhoirmiúil a chur chun cinn don fhorbairt san Aontas, i dtíortha is
 iarrthóirí agus i dtíortha is iarrthóirí féideartha, chun beartas forbartha a
 neartú i sochaithe na hEorpa, chun tacaíocht phoiblí níos mó a fháil do
 ghníomhaíocht in aghaidh na bochtaineachta agus do chaidreamh níos cothroime
 idir tíortha forbartha agus tíortha i mbéal forbartha, chun feasacht a ardú ar
 na saincheisteanna agus ar na deacrachtaí atá roimh thíortha i mbéal forbartha
 agus roimh a gcuid pobal, agus chun an ghné shóisialta den domhandú a chur chun
 cinn;
 (d) comhordú,
 forbairt acmhainní agus neartú institiúide de líonraí na sochaí sibhialta agus
 na n‐údarás áitiúil, laistigh dá gcuid eagraíochtaí agus idir cineálacha
 éagsúla páirtithe leasmhara atá gníomhach sa díospóireacht phoiblí Eorpach
 maidir le forbairt mar aon le comhordú, forbairt acmhainní agus neartú
 institiúide de líonraí na sochaí sibhialta agus na n‐údarás áitiúil agus
 na mbrateagraíochtaí de chuid an Deiscirt.
 Tá eagraíochtaí na sochaí sibhialta ina
 ngníomhaithe neamh‐Stáit neamhbhrabúis ag feidhmiú ar bhonn neamhspleách
 agus cuntasach amhail iad seo a leanas: eagraíochtaí neamhrialtasacha,
 eagraíochtaí a dhéanann ionadaíocht do phobail dhúchasacha, eagraíochtaí a
 dhéanann ionadaíocht do mhionlaigh náisiúnta nó eitneacha, cumainn trádálaithe
 áitiúla agus grúpaí saoránach, comharchumainn, cumainn fostóirí agus
 ceardchumainn (comhpháirtithe sóisialta), eagraíochtaí a dhéanann ionadaíocht
 do leasanna eacnamaíocha agus sóisialta, eagraíochtaí a bhíonn ag troid in
 aghaidh an éillithe agus na calaoise agus a bhíonn ag cur an dea-rialachais
 chun cinn, eagraíochtaí cearta sibhialta agus eagraíochtaí a bhíonn ag dul i
 ngleic le hidirdhealú, eagraíochtaí áitiúla (lena n‐áirítear líonraí) atá
 páirteach i gcomhar díláraithe réigiúnach agus i lánpháirtíocht dhíláraithe
 réigiúnach, eagraíochtaí tomhaltóirí, eagraíochtaí ban agus eagraíochtaí óige,
 eagraíochtaí comhshaoil, teagaisc, cultúrtha, taighde agus eolaíocha,
 ollscoileanna, eaglaisí agus comhlachais chreidimh agus pobail chreidimh, na
 meáin agus aon chomhlachais neamhrialtasacha agus aon fhondúireachtaí
 neamhspleácha, lena n‐áirítear fondúireachtaí polaitiúla neamhspleácha,
 ar dóigh dóibh rannchuidiú le cuspóirí an Rialacháin seo a chur chun feidhme.
 Cuimsítear le húdaráis
 áitiúla raon leathan de leibhéil fho-náisiúnta agus de bhrainsí
 fo-náisiúnta de rialtas, i.e. bardais, pobail, ceantair, contaetha, cúigí,
 réigiúin, etc.
 ***
 IARSCRÍBHINN VI
 RÉIMSÍ
 GNÍOMHAÍOCHTA FAOIN gCLÁR PAN‐AFRACACH
 Tacófar tríd an
 gclár Pan‐Afracach le cuspóirí agus prionsabail ghinearálta Straitéis
 Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice, go háirithe leis na nithe seo a leanas:
 (a) tacaíocht a chur ar fáil do na
 cuspóirí, do na tionscnaimh agus do na gníomhaíochtaí arna gcomhaontú i
 Straitéis Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice agus dá cuid pleananna
 gníomhaíochta leantacha lena gclúdaítear, inter alia, na réimsí seo a
 leanas: an tsíocháin agus an tslándáil, rialachas daonlathach agus cearta an
 duine, trádáil, lánpháirtíocht agus bonneagar réigiúnach (lena n‐áirítear
 iompar), Spriocanna Forbartha na Mílaoise, fuinneamh, an t-athrú aeráide agus
 an comhshaol, imirce, soghluaisteacht agus fostaíocht, eolaíocht, an tsochaí
 faisnéise agus an spás, chomh maith lena cuid saincheisteanna leathana.
 (b) tacaíocht a chur
 ar fáil do thionscnaimh agus do ghníomhaíochtaí ábhartha eile arna gcomhaontú
 trí na socruithe oibre arna mbunú faoin Straitéis Chomhpháirteach;
 (c) an prionsabal
 'caitheamh leis an Afraic mar ní amháin' a chur chun feidhme, agus
 comhchuibheas idir leibhéil réigiúnacha agus ilchríocha a chur chun cinn, ag
 díriú go háirithe ar ghníomhaíochtaí de chineál trasréigiúnach, ilchríochach nó
 domhanda, agus tacú le tionscnaimh chomhpháirteacha idir an Afraic agus an AE
 ar an leibhéal domhanda.
 IARSCRÍBHINN VII
 CIONROINNT AIRGEADAIS THÁSCACH DON TRÉIMHSE 2014-2020
 (IN EUR MILLIÚN)
 Cláir
 gheografacha EUR 13 991.5
 Clár um earraí
 poiblí domhanda agus dhúshláin phoiblí dhomhanda EUR 6 303.2
 Ina measc:
 – An comhshaol agus an t-athrú aeráide – Fuinneamh inbhuanaithe – Forbairt dhaonna – Slándáil bia agus talmhaíocht inbhuanaithe – Imirce agus tearmann || 31.8 %[28] 12.7 % 20.0 % 28.4 % 7.1 %
 Úsáidfear 50 %
 ar a laghad de na cistí, sula n‐úsáidfear na rianairí atá bunaithe ar
 mhodheolaíocht OECD (marcóirí Rio), le haghaidh gníomhaíochta aeráide agus
 cuspóirí a bhaineann leis an gcomhshaol.
 An clár téamach
 um Eagraíochtaí na Sochaí Sibhialta agus Údaráis Áitiúla EUR
 2 000
 An clár Pan‐Afracach EUR
 1 000
 RÁITEAS AIRGEADAIS REACHTACH LE
 hAGHAIDH TOGRAÍ
 1. LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH
 1.1. Teideal an togra/tionscnaimh
 1.2. Réimsí
 beartais lena mbaineann i gcreat ABM/ABB
 1.3. An
 cineál togra/tionscnaimh
 1.4. Cuspóirí
 1.5. Na
 forais leis an togra/tionscnamh
 1.6. Fad
 agus tionchar airgeadais
 1.7. Modhanna
 bainistíochta atá beartaithe
 2. BEARTA BAINISTÍOCHTA
 2.1. Rialacha
 faireacháin agus tuairiscithe
 2.2. Córas
 bainistíochta agus rialaithe
 2.3. Bearta
 chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc
 3. AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A
 BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH
 3.1. Ceannteidil
 an chreata airgeadais ilbhliantúil agus na línte buiséid ar a n‐imrítear
 tionchar
 3.2. An
 tionchar a mheastar a bheidh ar chaiteachas
 3.2.1. Achoimre ar an
 tionchar a mheastar a bheidh ar chaiteachas
 3.2.2. An
 tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí
 3.2.3. An
 tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasaí de chineál riaracháin
 3.2.4. Comhoiriúnacht don
 chreat airgeadais ilbhliantúil reatha
 3.2.5. Rannpháirtíocht
 tríú páirtí sa mhaoiniú
 3.3. An tionchar a mheastar a
 bheidh ar ioncam
 RÁITEAS
 AIRGEADAIS REACHTACH LE hAGHAIDH TOGRAÍ
 1.
 LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH
 1.1.
 Teideal an togra/tionscnaimh
 Togra
 le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena
 mbunaítear ionstraim maoinithe maidir le comhar um fhorbairt
 1.2.
 Réimsí beartais lena mbaineann i gcreat ABM/ABB[29][30]
 Teideal
 19: Caidreamh eachtrach
 19 02: Comhar le tríú tíortha i réimse na himirce agus an
 tearmainn
 19 09: Caidreamh le Meiriceá Laidineach
 19 10: Caidreamh leis an Áise, leis an Áise Láir agus leis
 an Meánoirthear (an Iaráic, an Iaráin, Éimin)
 Teideal
 21: Forbairt agus caidreamh le Stáit san Afraic, sa Mhuir Chairib agus san
 Aigéan Ciúin (ACC)
 21 02: Slándáil bia
 21 03: Gníomhaithe neamhstáit i bhforbairt
 21 04: An comhshaol agus bainistiú inbhuanaithe acmhainní
 nádúrtha, lena n‐áirítear fuinneamh
 21 05: Forbairt dhaonna agus shóisialta
 1.3.
 An cineál togra/tionscnaimh
 x Baineann an
 togra/tionscnamh le gníomhaíocht nua
 ̈ Baineann an
 togra/tionscnamh le gníomhaíocht nua a leanann
 treoirthionscadal/réamhghníomhaíocht[31]
 ̈ Baineann an togra/tionscnamh le síneadh ar
 ghníomhaíocht atá ann cheana
 ̈ Baineann an togra/tionscnamh
 le gníomhaíocht a atreoraíodh i dtreo
 gníomhaíochta nua
 1.4.
 Cuspóirí
 1.4.1.
 Cuspóirí straitéiseacha ilbhliantúla an Choimisiúin
 ar a bhfuil an togra/tionscnamh dírithe
 Is
 í aidhm an Rialacháin seo forbairt inbhuanaithe agus chuimsitheach a chothú i
 dtíortha comhpháirtíochta agus i réigiúin chomhpháirtíochta, agus tá sé mar
 phríomhaidhm aige an bhochtaineacht a dhíothú, agus an daonlathas, an smacht
 reachta, dea-rialachas agus urramú ar chearta an duine a chur chun cinn, mar a
 fhoráiltear sa Chonradh ar an Aontas Eorpach, i Meiriceá Laidineach, san Afraic
 agus san Áis, agus comhsheasmhacht a áirithiú ag an am céanna leis an
 Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le beartas forbartha an AE Increasing
 the impact of EU Development Policy: An Agenda
 for Change (Tionchar Bheartas Forbartha an
 AE a Mhéadú: Clár Oibre le haghaidh Athraithe).
 1.4.2.
 Cuspóirí sonracha agus an ghníomhaíocht nó na
 gníomhaíochtaí ABM/ABB lena mbaineann
 Bunaítear
 leis an Rialachán seo na heilimintí sár-riachtanacha agus an bunús le hidirghabháil
 an AE. Sainítear aistriú chuspóirí an Rialacháin laistigh de na cláir éagsúla (cláir
 gheografacha, an clár um earraí poiblí domhanda agus dhúshláin phoiblí
 dhomhanda, an clár um eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus údaráis áitiúla
 agus an clár Pan‐Afracach) ina gcuspóirí sonracha trí chlárú
 ilbhliantúil agus trí chláir bhliantúla ghníomhaíochtaí ina mionsonraítear na
 gníomhaíochtaí a mbeidh an AE le tabhairt fúthu, lena n‐áirítear na
 torthaí ionchasacha agus an tionchar a shaothraítear leis na gníomhaíochtaí i
 dtrácht. Dá bhrí sin, socraítear cuspóirí sonracha ag
 an uair sin, lena gcuirtear san áireamh tréithe ar leith na gníomhaíochta atá i
 gceist.
 Beidh
 Spriocanna Forbartha na Mílaoise (SFM), nó na spriocanna chun an bhochtaineacht
 a mhaolú arna gcomhaontú go hidirnáisiúnta a chuirfear ina n‐áit tar éis
 2015, ina dtáscairí feidhmíochta seanbhunaithe:
 Uimh. 1. SFM1 – Deireadh a chur leis an
 mbochtaineacht agus leis an ocras
 –
 Líon na ndaoine a bhfuil a gcuid ioncaim níos lú ná
 $1 in aghaidh an lae a laghdú faoina leath
 –
 Fostaíocht iomlán tháirgiúil agus obair chuibhiúil
 do gach duine, lena n‐áirítear mná agus daoine óga, a bhaint amach
 –
 Líon na ndaoine a bhfuil ocras ag cur orthu a
 laghdú faoina leath
 Uimh. 2. SFM2 – Oideachas Uilíoch
 A
 áirithiú go mbeidh leanaí i ngach áit, buachaillí agus cailíní araon, in ann
 cúrsa iomlán bunscolaíochta a chríochnú.
 Uimh. 3. SFM3 – SFM3 – Comhionannas inscne
 Deireadh a chur le neamhionannas inscne in oideachas
 bunscoile agus meánscoile, agus i ngach leibhéal d'oideachas.
 Uimh. 4. SFM4 – Sláinte leanaí
 Ráta mortlaíochta leanaí faoi chúig bliana d'aois a laghdú
 faoi dhá thrian.
 Uimh. 5 – SFM5 – Sláinte máithreacha
 –
 An cóimheas mortlaíochta máithreacha a laghdú faoi
 thrí cheathrú
 –
 Rochtain uilíoch ar shláinte atáirgthe a bhaint
 amach faoi 2015
 Uimh. 6. SFM6 – VEID/SEIF, maláire agus
 galair eile a chomhrac
 –
 Scaipeadh VEID/SEIF a stad agus tús a chur leis an
 scaipeadh sin a aisiompú
 –
 Rochtain uilíoch ar chóir leighis VEID/SEIF a
 bhaint amach do gach duine a bhfuil sí de dhíth orthu
 –
 Minicíocht na maláire agus na ngalar mór eile a
 stad agus tús a chur leis an minicíocht sin a aisiompú
 Uimh. 7
 – SFM 7 – Inbhuanaitheacht chomhshaoil
 –
 Prionsabail na forbartha inbhuanaithe a lánpháirtiú
 isteach i mbeartais tíortha agus i gcláir thíortha agus caillteanas na n‐acmhainní
 comhshaoil a aisiompú
 –
 Caillteanas na bithéagsúlachta a laghdú, rud a
 bhainfidh amach laghdú suntasach ar an ráta caillteanais
 –
 Líon an phobail nach bhfuil rochtain inbhuanaithe
 acu ar uisce óil sábháilte agus ar shláintíocht bhunúsach a laghdú faoina leath
 –
 Feabhas suntasach a bhaint amach ar shaol 100
 milliún cónaitheoir sluma ar a laghad faoin mbliain 2020
 Uimh. 8
 – SFM 8 – Comhpháirtíocht dhomhanda le haghaidh forbartha
 –
 Tuilleadh forbartha a dhéanamh ar chóras trádála
 agus airgeadais atá oscailte, bunaithe ar rialacha, intuartha agus neamh‐idirdhealaitheach
 –
 Aghaidh a thabhairt ar riachtanais speisialta na
 dtíortha is lú forbairt, na dtíortha talamhiata agus na stát oileáin beag i
 mbéal forbartha
 –
 Déileáil go cuimsitheach le fiach na dtíortha i
 mbéal forbartha
 –
 Rochtain a sholáthar, i gcomhar le cuideachtaí
 cógaisíochta, ar dhrugaí atá riachtanach agus atá ar phraghas réasúnta i
 dtíortha i mbéal forbartha
 –
 I gcomhar leis an earnáil phríobháideach, tairbhí a
 bhaineann le teicneolaíochtaí nua, go háirithe Teicneolaíochtaí Faisnéise agus
 Cumarsáide, a chur ar fáil
 Gníomhaíochtaí ABM/ABB lena mbaineann
 19
 02 : Comhar le tríú tíortha i réimse na himirce agus an tearmainn
 19
 09 : Caidreamh le Meiriceá Laidineach
 19
 10 : Caidreamh leis an Áise, leis an Áise Láir agus leis an Meánoirthear (an
 Iaráic, an Iaráin, Éimin)
 21
 02 : Slándáil bia
 21
 03 : Gníomhaithe neamhstáit i bhforbairt
 21
 04 : An comhshaol agus bainistiú inbhuanaithe acmhainní nádúrtha, lena n‐áirítear
 fuinneamh
 21
 05 : Forbairt dhaonna agus shóisialta
 1.4.3.
 An toradh agus an tionchar a bhfuil súil leis
 Sonraigh an tionchar a
 bheadh ag an togra/tionscnamh ar na tairbhithe/grúpaí ar a bhfuil sé dírithe
 Bunaítear
 leis an Rialachán seo na heilimintí sár-riachtanacha agus an bunús le hidirghabháil
 an AE. Sainítear na gníomhaíochtaí cruinne trí chlárú ilbhliantúil agus trí
 chláir bhliantúla ghníomhaíochtaí ina mionsonraítear na gníomhaíochtaí a mbeidh
 an AE le tabhairt fúthu, lena n‐áirítear na torthaí ionchasacha agus an
 tionchar a shaothraítear leis na gníomhaíochtaí i dtrácht. Socraítear táscairí
 sonracha ag an uair sin, lena gcuirtear san áireamh tréithe ar leith na
 gníomhaíochta atá i gceist.
 1.4.4.
 Táscairí a léiríonn toradh agus tionchar
 Sonraigh na táscairí a
 léiríonn faireachán ar chur chun feidhme an togra/tionscnaimh
 Bunaítear
 leis an Rialachán seo na heilimintí sár-riachtanacha agus an bunús le
 hidirghabháil an AE. Sainítear na gníomhaíochtaí cruinne trí chlárú
 ilbhliantúil agus trí chláir bhliantúla ghníomhaíochtaí ina mionsonraítear na
 gníomhaíochtaí a mbeidh an AE le tabhairt fúthu, lena n‐áirítear na
 torthaí ionchasacha agus an tionchar a shaothraítear leis na gníomhaíochtaí i
 dtrácht. Socraítear táscairí sonracha ag an uair sin, lena gcuirtear san
 áireamh tréithe ar leith na gníomhaíochta atá i gceist.
 Táthar
 feasach cheana féin maidir le spriocanna agus táscairí i ndáil le Spriocanna
 Forbartha na Mílaoise a bhfuil comhaontú idirnáisiúnta ann ina leith. Is gá
 tagarmharcanna soiléire agus rialacha soiléire faireacháin agus tuairiscithe a
 bhunú do gach ionstraim beartais ábhartha an AE. Beidh dí-chomhbhailiú na
 dtáscairí tábhachtach maidir le faireachán a dhéanamh ar thorthaí cothroma a
 bhaint amach do na grúpaí is leochailí sa tsochaí le haghaidh cuimsithe
 shóisialta.
 1.5.
 Na forais leis an togra/tionscnamh
 1.5.1.
 Na ceanglais is gá a shásamh sa ghearrthéarma nó
 san fhadtéarma
 Féach
 Measúnú Tionchair agus Meabhrán Míniúcháin.
 Tá
 an AE tiomanta i gcónaí cabhrú le tíortha i mbéal forbartha an bhochtaineacht a
 laghdú agus í a dhíothú faoi dheoidh i dtíortha comhpháirtíochta agus i
 réigiúin chomhpháirtíochta de bhun chuspóirí an chomhair um fhorbairt dá
 bhforáiltear sna Conarthaí.
 1.5.2.
 Luach breise a bhaineann le rannpháirteachas an AE
 Tá
 an AE i suíomh uathúil atá neodrach agus neamhchlaonta chun gníomhaíocht
 sheachtrach a sholáthar ar son na mBallstát agus leis na Ballstáit, gníomh
 trína gcruthaítear creidiúnacht fheabhsaithe dó sna tíortha ina n‐oibríonn
 sé. Is ag an AE amháin atá an cumas criticiúil le gur féidir freagairt ar
 dhúshláin dhomhanda, amhail an bhochtaineacht a laghdú agus an t-athrú aeráide.
 A bhuí lena scála mór agus le líonra reatha na gcomhaontuithe idirnáisiúnta, is
 féidir leis ár gcuid cabhrach a sheachadadh do na bochtáin i roinnt de na
 limistéir is iargúlta ar domhan, cabhair cur chun feidhme agus cabhair
 comhordaithe araon.
 Ina
 ról mar thionscnóir cuimsitheachta agus iltaobhachais, is féidir leis an Aontas
 a bheith níos éifeachtaí ná aon eagraíocht idirnáisiúnta eile.
 Ag
 gníomhú dó mar ní amháin, is féidir tionchar níos mó agus níos mó giarála a
 bheith ag an Aontas maidir le hidirphlé beartais agus comhar deontóirí.
 Is
 éifeachtaí ó thaobh costais a dhéanfar an obair tríd an AE freisin, agus tá
 costais riaracháin níos ísle ag an AE ná an meánchostas riaracháin.
 1.5.3.
 Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí chosúil roimhe
 seo
 Léirítear
 sna meastóireachtaí, i dtuarascálacha na Cúirte Iniúchóirí, agus in
 athbhreithnithe meántéarma ar na cláir gheografacha go ndearnadh dul chun cinn
 maidir le roinnt de Spriocanna Forbartha na Mílaoise i dtíortha DCI i mbéal
 forbartha le tacaíocht DCI. Mar sin féin, de bhun phrionsabal na húinéireachta,
 tá sé de dhualgas ar na rialtais thairbhíocha na leasuithe agus na beartais is
 gá a bhí mar cheann tiomána na mórghníomhartha sin a ghlacadh agus a chur chun
 feidhme.
 A
 bhuí le módúlachtaí nua cur chun feidhme sa DCI, amhail tacaíocht bhuiséadach
 agus cur chuige earnála, is féidir leibhéal comhair níos doimhne a bheith ann
 le tíortha comhpháirtíochta: tá nasc soiléir idir leibhéal an idirphlé beartais
 le tíortha tairbhíocha agus an mhódúlacht maidir le cúnamh a sheachadadh. Ina
 theannta sin, mar gheall ar na módúlachtaí nua cur chun feidhme, is féidir
 roinnt níos éifeachtaí an tsaothair a bheith ann trí chómhaoiniú a cheadú i
 measc deontóirí.
 Tugadh
 solúbthacht bhreise don Choimisiún chun déileáil le dúshláin shonracha trí
 bhíthin na gclár téamach, agus bhí siad freisin ina n‐ionstraim úsáideach
 maidir leis na cláir gheografacha a chomhlánú.
 I
 dtimpeallacht dhomhanda, tá atreisiú frithpháirteach ar ghníomhaíochtaí inmheánacha
 agus seachtracha ag teastáil. Mar phointe tosaigh, ní mór don lánpháirtíocht,
 seachas don dúbailt, a bheith ar an bhfocal is tábhachtaí. Ní raibh an
 struchtúr reatha leormhaith chun ligean don Choimisiún idirghabháil a dhéanamh
 go tapa ar scála dóthanach, cé go raibh an struchtúr sin fíorthábhachtach
 maidir le héifeachtacht bheartais inmheánacha an AE a áirithiú.
 I
 roinnt cásanna, ní raibh na cláir théamacha solúbtha a ndóthain le freagairt ar
 ghéarchéimeanna domhanda (mar shampla, géarchéim na bpraghsanna bia, an fliú
 éanúil) ná ar ghníomhaíochtaí idirnáisiúnta a rinneadh ar an leibhéal
 polaitiúil ab airde (mar shampla, an bhithéagsúlacht agus an t-athrú aeráide).
 Mar sin de, tá breis solúbthachta ag teastáil ón gciste téamach d’fhonn
 rannpháirtíocht fhadtéarmach atá níos intuartha a cheadú mar fhreagra ar earraí
 poiblí domhanda agus ar dhúshláin phoiblí dhomhanda agus freagairt ar na suaití
 éagsúla a théann i bhfeidhm ar an bpobal is boichte.
 Tá
 an comhar um fhorbairt ró-ilroinnte agus ró-uaillmhianach i gcónaí. Ina
 theannta sin, ba cheart an chomhlántacht idir na cláir gheografacha agus na
 cláir théamacha a neartú.
 Níor
 tugadh dóthain airde ar riachtanais shonracha tíortha ina bhfuil géarchéim,
 tíortha iar-ghéarchéime agus tíortha atá i gcásanna leochaileacha agus, de
 dheasca dholúbthacht an phróisis chinnteoireachta maidir le cionroinnt cistí,
 clárú agus cur chun feidhme, bhí sé deacair don AE freagairt go tapa ar
 staideanna a bhí ag athrú go pras.
 Bhí
 cionrannta táscacha in aghaidh an réigiúin sa DCI, gan aon chiste neamh‐chionroinnte
 a choinneáil, rud a fhágann gan ach féidearthacht theoranta le hacmhainní a
 úsáid chun freagairt ar riachtanais gan choinne.
 Ar
 deireadh, tá an próiseas reatha cláraithe agus cur chun feidhme atá foráilte
 don DCI róchasta, ní cheadaítear leis ailíniú a dhéanamh ar thimthriall
 cláraithe an AE leo siúd atá ag a chomhpháirtithe, agus ní éascaítear a
 dhóthain comhchlárú leis na Ballstáit ach an oiread. Ina theannta sin, níl ann
 d’aon chreat dlí atá soiléir maidir le húsáid a bhaint as ionstraimí nuálacha
 atá á n‐úsáid ag deontóirí eile, amhail cumasc agus úsáid
 comhpháirtíochtaí príobháideacha poiblí.
 1.5.4.
 Comhchuibheas agus sineirgíocht a d'fhéadfadh a
 bheith ann le hionstraimí ábhartha eile
 Tá
 an ionstraim leasaithe mar chuid lárnach de struchtúr foriomlán na n‐ionstraimí
 airgeadais um ghníomhaíocht sheachtrach a dhéanfar a eagrú thart ar cheithre
 phríomhchaibidil: caibidil atá bunaithe ar bheartas lena ndírítear go príomha
 ar chomhar le tíortha comhpháirtíochta laistigh agus lasmuigh den bhuiséad,
 caibidil ina n‐oibrítear ar thosaíochtaí agus luachanna leathana;
 caibidil bunaithe ar chúnamh daonnachtúil agus cosaint shibhialta; agus
 caibidil maidir leis an mbainistíocht géarchéime.
 Thairis
 sin, do gach tír, comhlánóidh comhar um fhorbairt an "Ionstraim nua um
 Chomhpháirtíocht". Beidh idirghníomhaíocht idir an DCI, CFE agus an
 Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht agus Chomhpháirtíocht láidir go háirithe
 faoi chiste téamach an DCI um an tsochaí shibhialta/údaráis áitiúla agus faoin
 gciste téamach um earraí domhanda agus dhúshláin dhomhanda, toisc go ndéanfaidh
 na cistí sin gníomhaíochtaí a chuimsiú nó a chomhlánú sna criosanna geografacha
 atá cuimsithe ag na hionstraimí sin faoi seach sna réimsí seo a leanas:
 tacaíocht don tsochaí sibhialta agus d'údaráis áitiúla, an t-athrú aeráide,
 fuinneamh, slándáil bia, forbairt dhaonna agus imirce.
 Beidh
 idirghníomhaíocht leis an mbeartas Trádála, go háirithe na scéimeanna GSP/GSP
 plus (CGF/CGF) agus Everything But Arms (Gach Rud Ach Airm), an‐tábhachtach
 i gcónaí, mar a bheidh comhaontuithe trádála agus gníomhaíochtaí Cúnaimh
 Thrádála / gníomhaíochtaí a bhaineann le trádáil arna maoiniú faoin DCI, ar
 leibhéal déthaobhach agus ar leibhéal réigiúnach araon.
 I
 dtimpeallacht dhomhanda, tá beartais éagsúla inmheánacha an AE (amhail an
 comhshaol, an t‐athrú aeráide, fostaíocht (lena n‐áirítear obair
 chuibhiúil do gach duine), comhionannas inscne, fuinneamh, uisce, iompar,
 ceartas agus slándáil, taighde, an tsochaí faisnéise, inimirce, iascach) ag
 éirí níos tábhachtaí i ngníomhaíocht sheachtrach an AE, agus i gcomhréir le
 clár oibre 2020 an AE agus le Conradh Liospóin, tá gá le hatreisiú
 frithpháirteach gníomhaíochtaí inmheánacha agus seachtracha. Mar phointe tosaigh, ní mór don lánpháirtíocht, seachas don
 dúbailt, a bheith ar an tosaíocht is tábhachtaí. Is iad seo a leanas na
 príomhargóintí: i) comhchuibheas ár gcuid gníomhaíochta seachtraí; ii)
 éifeachtacht cabhrach, go háirithe an gealltanas chun líon na ngníomhaithe agus
 na gclár a laghdú; agus iii) uasmhéadú a dhéanamh ar shineirgíochtaí idir
 cuspóirí beartais.
 1.6.
 Fad agus tionchar airgeadais
 x Togra/tionscnamh d'fhad teoranta
 · ̈ Togra/tionscnamh
 · x Tionchar
 airgeadais ón 1/1/2014 go dtí an 31/12/2020
 · x Togra/tionscnamh d'fhad neamhtheoranta in éifeacht ón 1/1/2014
 · Cur chun feidhme le tréimhse thosaigh idir BBBB agus BBBB
 · agus feidhm iomlán ina dhiaidh sin.
 1.7.
 Modhanna bainistíochta atá beartaithe[32]
 x Bainistíocht dhíreach láraithe ag an gCoimisiún
 x Bainistíocht indíreach láraithe trí na cúraimí cur chun feidhme a tharmligean chuig:
 · x gníomhaireachtaí
 feidhmiúcháin
 · x comhlachtaí arna
 mbunú ag na Comhphobail[33]
 · x comhlachtaí
 náisiúnta san earnáil phoiblí/comhlachtaí a bhfuil misean de sheirbhís phoiblí
 acu
 · ̈ daoine a bhfuil
 sé de chúram orthu gníomhaíochtaí ar leith a chur chun feidhme de bhun Theideal
 V den Chonradh ar an Aontas Eorpach agus atá sainaitheanta sa ghníomh bunaidh
 ábhartha de réir bhrí Airteagal 49 den Rialachán Airgeadais
 ̈ Bainistíocht chomhpháirteach leis na Ballstáit
 x Bainistíocht dhíláraithe le tríú tíortha
 x Comhbhainistíocht le
 heagraíochtaí idirnáisiúnta (tabhair sonraí)
 I gcás ina
 sonraítear níos mó ná modh bainistíochta amháin, tabhair sonraí sa roinn
 "Nótaí" le do thoil.
 Nótaí
 Déanfaidh an
 Coimisiún na gníomhaíochtaí a mhaoineofar faoin Rialachán seo a chur chun
 feidhme faoi bhainistíocht dhíreach láraithe ón gCeanncheathrú nó trí bhíthin
 Thoscaireachtaí díláraithe an Aontais agus faoi aon mhodh bainistíochta eile dá
 bhforáiltear leis an Rialachán Airgeadais d'fhonn cuspóirí an Rialacháin seo a
 bhaint amach ar bhealach níos fearr.
 Féadfar
 comhbhainistiú a fhoráil do ghníomhaíochtaí sonracha le gníomhaireachtaí agus
 comhlachtaí na Náisiún Aontaithe, le hinstitiúidí Eorpacha nó le hinstitiúidí
 idirnáisiúnta airgeadais, amhail an Banc Eorpach Infheistíochta, an Banc
 Eorpach Athfhoirgníochta agus Forbartha, an Banc Domhanda nó Banc Forbartha na
 hAfraice, agus le heagraíochtaí idirnáisiúnta eile atá gníomhach i réimse na
 forbartha.
 2.
 BEARTA BAINISTÍOCHTA
 2.1.
 Rialacha faireacháin agus tuairiscithe
 Sonraigh cé chomh
 minic agus na coinníollacha.
 Tá córais Faireacháin agus Meastóireachta an Choimisiúin Eorpaigh á
 ndíriú níos mó ar thorthaí. Baineann siad leis an bhfoireann inmheánach mar aon
 le saineolas seachtrach.
 Déanann Bainisteoirí Cúraimí i dToscaireachtaí agus sa Cheanncheathrú
 faireachán leanúnach ar chur chun feidhme tionscadal agus clár ar bhealaí
 éagsúla, lena n‐áirítear i ngach cás inar féidir é, cuairteanna ar an
 láthair. Faightear faisnéis luachmhar maidir le dul chun cinn trí fhaireachán;
 cuidíonn sé le bainisteoirí baic iarbhír agus fhéideartha a shainaithint agus
 gníomh ceartaitheach thráthúil a ghlacadh nuair is iomchuí.
 Déantar saineolaithe seachtracha, neamhspleácha a chonrú chun
 feidhmíocht ghníomhaíochtaí seachtracha an AE a mheasúnú trí bhíthin trí chóras
 éagsúla. Cuireann na measúnuithe sin le cuntasacht agus le feabhas a chur ar
 idirghabhálacha leanúnacha; baineann siad leas as ceachtanna freisin ó thaithí
 roimhe seo chun beartais agus gníomhaíochtaí amach anseo a threorú. Baintear
 úsáid as critéir mheastóireachta OECD‐DAC, lena n‐áirítear tionchar
 (féideartha), i gcás na n‐uirlisí go léir.
 Ar an gcéad dul síos, ar an leibhéal tionscadail, trí bhíthin an
 chórais Faireacháin atá Dírithe ar Thorthaí (ROM) cuirtear roghbhlúire
 fócasaithe achomair ar fáil maidir le cáilíocht sampla idirghabhálacha. Ag
 baint úsáide as modheolaíocht chaighdeánaithe, ardstruchtúrtha, tugann
 saineolaithe neamhspleácha ROM gráid lena léirítear láidreachtaí agus laigí an
 tionscadail agus tugann siad moltaí faoin gcaoi ar fearr éifeachtacht a
 fheabhsú.
 Trí mheastóireachtaí ar leibhéal tionscadail arna mbainistiú ag
 Toscaireacht an AE atá i gceannas an tionscadail, baintear amach grinnanailís
 níos mionsonraithe agus cabhraítear le bainisteoirí tionscadail feabhas a chur
 ar idirghabhálacha leanúnacha agus cinn a ullmhú don todhchaí. Fostaítear
 saineolaithe seachtracha, neamhspleácha a bhfuil saineolas téamach agus
 geografach acu chun an anailís a dhéanamh agus aiseolas agus fianaise a bhailiú
 ó na páirtithe leasmhara go léir, go háirithe na tairbhithe deiridh.
 Déanann an Coimisiún meastóireachtaí straitéiseacha ar a chuid beartas
 chomh maith, idir chlárú agus straitéis agus chur chun feidhme idirghabhálacha
 in earnáil shonrach (amhail sláinte, oideachas etc), i dtír nó i réigiún, nó
 maidir le hionstraim faoi leith. Is ionchur tábhachtach iad na meastóireachtaí
 sin chun beartais a chruthú agus chun ionstraimí agus tionscadail a cheapadh.
 Tá na meastóireachtaí sin go léir foilsithe ar shuíomh Gréasáin an Choimisiúin
 agus tá achoimre ar na torthaí ar áireamh sa Tuarascáil Bhliantúil don
 Chomhairle agus do Pharlaimint na hEorpa.
 2.2.
 Córas bainistíochta agus rialaithe
 2.2.1.
 Na rioscaí a aithníodh
 Timpeallacht
 riosca
 Tá
 na rioscaí seo a leanas maidir le gan cuspóirí na hIonstraime a bhaint amach,
 bainistíocht airgeadais nach bhfuil barrmhaith, agus/nó gan na rialacha is
 infheidhme (dlíthiúlacht agus earráidí rialtachta) a chomhlíonadh ina
 saintréithe de thimpeallacht oibríochtúil na cabhrach faoin ionstraim seo:
 –
 d’fhéadfadh go mbeadh deacrachtaí agus moilleanna
 ann i gceapadh agus i gcur chun feidhme idirghabhálacha de bharr éagobhsaíocht
 eacnamaíche/polaitiúla agus/nó tubaiste nádúrtha, go háirithe i stáit
 leochaileacha;
 –
 d’fhéadfadh go mbeadh deacrachtaí agus moilleanna i
 dtíortha comhpháirtíochta i gceapadh agus i gcur chun feidhme idirghabhálacha
 de bharr easpa acmhainní institiúideacha agus riaracháin;
 –
 d’fhéadfadh go gcruthódh tionscadail agus cláir atá
 scaipthe go geografach (lena gclúdaítear, a bheag nó a mhór, go leor
 stát/críoch/réigiún) dúshláin lóistíochta/acmhainní maidir le faireachán - agus
 go háirithe aon leanúint ‘ar an láthair’ gníomhaíochtaí;
 –
 is féidir le héagsúlacht na gcomhpháirtithe/na
 dtairbhithe féideartha a bhfuil struchtúir agus cumais rialaithe inmheánaigh
 éagsúla acu éifeachtacht agus éifeachtúlacht na n‐acmhainní atá ar fáil
 don Choimisiún chun tacú le cur chun feidhme agus chun faireachán a dhéanamh
 air a ilroinnt agus a laghdú dá bhrí sin;
 –
 d’fhéadfaí bac a chur ar chumas an Choimisiúin
 torthaí a thuairisciú agus a bheith cuntasach ina leith mar gheall ar dhroch‐chaighdeán
 agus ar easpa sonraí atá ar fáil maidir leis na torthaí agus an tionchar a
 bhíonn ag cur chun feidhme an chúnaimh sheachtraigh / an phlean forbartha
 náisiúnta i dtíortha comhpháirtíochta;
 An
 leibhéal riosca a mheastar a bhaineann le neamhchomhlíonadh rialacha is
 infheidhme
 Is
 é cuspóir comhlíontachta na hIonstraime an leibhéal stairiúil riosca a
 bhaineann le neamhchomhlíonadh (ráta earráide) le haghaidh na punainne
 EuropeAid, ar leibhéal iarmharach ‘glan’ earráide é, (ar bhonn ilbhliantúil tar
 éis na rialuithe agus na ceartuithe pleanáilte go léir a a bheith déanta ar
 chonarthaí dúnta) atá níos lú ná 2 % a choinneáil. Thugadh sé sin le tuiscint de ghnáth go mbeadh raon measta earráide
 2-5 % i gceist i dtéarmaí sampla randamaithe d’idirbhearta arna ndéanamh
 ag Cúirt Iniúchóirí na hEorpa chun críocha an Ráitis Dearbhaithe bhliantúil.
 Measann EuropeAid gurb é sin an riosca is lú maidir le neamhchomhlíonadh a
 d’fhéadfaí a bhaint amach i ndáil lena thimpeallacht ardriosca, ag féachaint
 don ualach riaracháin agus d’éifeachtúlacht chostais riachtanach na rialuithe
 um chomhlíonadh.
 2.2.2.
 Modhanna rialaithe atá beartaithe
 Struchtúr
 Rialaithe Inmheánaigh EuropeAid
 Tá próiseas rialaithe inmheánaigh / bainistíochta EuropeAid
 deartha chun urrús réasúnach a sholáthar maidir le cuspóirí a bhaint amach i
 leith éifeachtacht agus éifeachtúlacht a chuid oibríochtaí, iontaofacht a chuid
 tuairiscithe airgeadais agus comhlíonadh an chreata ábhartha reachtaigh agus
 nós imeachta.
 Éifeachtacht
 agus éifeachtúlacht
 D’fhonn
 éifeachtacht agus éifeachtúlacht a oibríochtaí a áirithiú (agus chun an
 t-ardleibhéal riosca ina thimpeallacht um chúnamh seachtrach a mhaolú), de
 bhreis ar ghnéithe uile an phróisis Phleanála agus Bheartais Straitéisigh a
 bhaineann leis an gCoimisiún ar fad, na timpeallachta iniúchóireachta inmheánaí
 agus riachtanais eile Chaighdeáin Rialaithe Inmheánaigh an Choimisiúin,
 leanfaidh EuropeAid le creat oiriúnaithe um bainistíocht cabhrach a bheith
 aige, rud a bheidh i bhfeidhm faoi gach ceann dá chuid ionstraimí agus lena n‐áireofar
 na nithe seo a leanas:
 –
 Bainistíocht dhíláraithe ar fhormhór na cabhrach
 seachtraí ó thoscaireachtaí an AE ar an láthair.
 –
 Línte soiléire cuntasachta airgeadais atá curtha ar
 bhonn foirmiúil (ón Oifigeach Tarmligthe um Údarú (Ard‐Stiúrthóir)) trí
 bhíthin fotharmligin ón Oifigeach Fotharmligthe um Údarú (Stiúrthóir) sa
 Cheanncheathrú chuig Ceann na Toscaireachta;
 –
 Tuairisciú rialta ó Thoscaireachtaí an AE don
 Cheanncheathrú (Tuarascálacha ar Bhainistíocht Cabhrach Seachtraí), lena n‐áirítear
 Ráiteas Dearbhaithe bliantúil ó Cheann na Toscaireachta;
 –
 Clár suntasach oiliúna a chur ar fáil don fhoireann
 ag an gceanncheathrú agus i dtoscaireachtaí;
 –
 Tacaíocht agus treoir shuntasach don
 Ceanncheathrú/do Thoscaireachtaí (lena n‐áirítear tríd an idirlín);
 –
 Cuairteanna rialta 'fíoraithe' ar thoscaireachtaí
 “díláraithe” gach 3 go 6 bliana;
 –
 Modheolaíocht bainistíochta ar thimthriall
 tionscadail agus cláir lena n‐áirítear:
 –
 Uirlisí tacaíochta cáilíochta chun an idirghabháil
 agus modh seachadta, meicníocht chistiúcháin agus córas bainistíochta na
 hidirghabhála a cheapadh, agus chun aon chomhpháirtí cur chun feidhme a
 mheasúnú agus a roghnú, etc.
 –
 Bainistíocht cláir agus tionscadail, uirlisí faireacháin
 agus tuairiscithe chun cur chun feidhme éifeachtach a dhéanamh lena n‐áirítear
 faireachán seachtrach rialta ar an láthair ar thionscadail.
 –
 Comhpháirteanna meastóireachta agus iniúchta
 suntasacha.
 Tuairisciú
 Airgeadais agus Cuntasaíocht
 Leanfaidh
 EuropeAid ar aghaidh ag saothrú na gcaighdeán is airde maidir le cuntasaíocht
 agus tuairisciú airgeadais trí úsáid a bhaint as córas cuntasaíochta bunaithe
 ar fhabhruithe (ABAC) an Choimisiúin chomh maith le huirlisí sonracha um
 chabhair sheachtrach amhail Comhchóras Faisnéise Relex (CRIS).
 Maidir le comhlíonadh na reachtaíochta ábhartha agus an
 chreata nós imeachta, tá modhanna rialaithe um chomhlíonadh leagtha amach i
 roinn 2.3 (bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc)
 2.3.
 Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc
 Sonraigh bearta
 coisctheacha agus cosanta atá ann cheana nó atá beartaithe.
 I
 bhfianaise na timpeallachta ardriosca ina bhfeidhmíonn EuropeAid, ní foláir nó
 go ndéanfaí méid suntasach earráidí comhlíontachta féideartha (neamhrialtachtaí)
 in idirbhearta a réamh‐mheas lena chórais agus go gcuirfí leibhéal ard
 rialuithe coisctheacha, braiteacha agus ceartaitheacha san áireamh iontu a
 luaithe is féidir sa phróiseas íocaíochta. Ciallaíonn
 sé sin sa chleachtas go mbraithfidh rialuithe comhlíontachta EuropeAid ar
 sheiceálacha suntasacha ex‐ante ar bhonn ilbhliantúil den chuid is mó,
 arna ndéanamh ag iniúchóirí seachtracha agus ag foireann an Choimisiúin ar an
 láthair araon roimh íocaíochtaí deiridh an tionscadail (fad is atá roinnt
 seiceálacha agus iniúchtaí ex-post fós á ndéanamh), ag dul i bhfad thar na
 coimircí airgeadais a cheanglaítear leis an Rialachán Airgeadais. Tá na
 comhpháirteanna suntasacha seo a leanas, inter alia, i gcreat
 comhlíontachta EuropeAid:
 Bearta coisctheacha
 - Oiliúint lárnach éigeantach ina gcuimsítear
 saincheisteanna calaoise i gcomhair iniúchóirí agus foirne bainistíochta
 cabhrach;
 -Treoir a sholáthar (lena n‐áirítear tríd an
 idirlíon) lena n‐áirítear an Practical Guide to Contracts (Treoir
 Phraiticiúil maidir le Conarthaí), doiciméad comhghabhálach EuropeAid, agus an
 tSraith Straitéisí Bainistíochta Airgeadais (i gcomhair comhpháirtithe cur chun
 feidhme);
 - Measúnú ex-ante lena áirithiú go bhfuil bearta iomchuí
 frithchalaoise chun calaois i mbainistiú chistí an AE a chosc agus a bhrath i
 bhfeidhm sna húdaráis a bhainistíonn na cistí ábhartha faoi chomhbhainistíocht
 agus faoi bhainistíocht dhíláraithe);
 - Scagadh ex-ante na meicníochtaí frithchalaoise atá ar
 fáil sa tír chomhpháirtíochta mar chuid den mheasúnú ar chritéir
 incháilitheachta na bainistíochta airgeadais phoiblí maidir le tacaíocht
 bhuiséadach a fháil (i.e. tiomantas gníomhach chun calaois agus éilliú a
 chomhrac, údaráis iniúchta leormhaithe, cumas breithiúnach leordhóthanach agus
 meicníochtaí éifeachtúla freagartha agus smachtbhanna);
 - Shínigh an Coimisiún an Tionscnamh Trédhearcachta um
 Chabhair Idirnáisiúnta (IATI) in Accra in 2008, lenar comhaontaíodh caighdeán
 um thrédhearcacht cabhrach lena n‐áirithítear sonraí níos tráthúla, níos
 mionsonraithe agus níos rialta faoi shreafaí cabhrach agus faoi dhoiciméid.
 - Ón 14 Deireadh Fómhair 2011, tá an chéad chéim
 de chaighdeán an IATI maidir le trédhearcacht na faisnéise cabhrach a fhoilsiú
 á cur chun feidhme ag an gCoimisiún roimh an gcéad Fhóram Ardleibhéil eile ar
 éifeachtacht cabhrach in Busan i Samhain 2011. Ina theannta sin, oibreoidh an
 Coimisiún i gcomhar le Ballstáit an AE ar fheidhmchlár TF comhpháirteach
 bunaithe ar an nGréasán ar a dtugtar TR-AID, lena n‐athraítear na sonraí
 faoi chabhair an AE arna soláthar tríd an IATI agus trí fhoinsí eile ina
 bhfaisnéis faoi chabhair atá éasca le tuiscint.
 Bearta braiteacha agus ceartaitheacha
 - Fíoruithe agus iniúchtaí seachtracha (cinn éigeantacha
 agus bunaithe ar riosca araon) lena n‐áirítear Cúirt Iniúchóirí na
 hEorpa;
 - Seiceálacha cúlghabhálacha (ar bhonn riosca) agus
 aisghabhálacha;
 - Cistiú an AE a chur ar fionraí i gcás ina bhfuil cás
 calaoise tromchúiseach ann, lena n‐áirítear éilliú ar mhórscála, go dtí
 go bhfuil gníomh iomchuí glactha ag na húdaráis d'fhonn calaois dá leithéid a
 cheartú agus a chosc amach anseo.
 Ceapfaidh EuropeAid a straitéis frithchalaoise tuilleadh i
 gcomhréir le straitéis frithchalaoise nua an Choimisiúin (CAFS) a glacadh ar an
 24 Meitheamh 2011 d’fhonn a áirithiú inter alia:
 - go bhfuil rialuithe inmheánacha EuropeAid maidir le
 frithchalaois ar comhréim go hiomlán leis an CAFS;
 - go bhfuil cur chuige EuropeAid maidir le bainistíocht
 riosca calaoise dírithe ar réimsí riosca calaoise agus ar fhreagairtí imleora a
 shainaithint;
 - trí bhíthin na gcóras a úsáidtear chun cistí an AE a
 chaitheamh i dtríú tíortha is féidir sonraí ábhartha a fháil d’fhonn na sonraí
 sin a chur san áireamh i mbainistíocht riosca calaoise (e.g. cistiú dúbailte);
 - más gá, d’fhéadfaí grúpaí líonraithe agus uirlisí TF
 leormhaithe a bhunú atá tiomanta d’anailís a dhéanamh ar chásanna calaoise a
 bhaineann le hearnáil an chúnaimh sheachtraigh.
 2.4.
 Meastachán ar chostais agus ar bhuntáistí na
 rialuithe
 I
 gcás phunann EuropeAid ina hiomláine, is é EUR 658 milliún meán bliantúil
 measta na gcostas bainistíochta / rialaithe inmheánaigh ina n‐iomláine,
 in oibleagáidí i bpleanáil buiséid 2014-2020. Áirítear
 leis an bhfigiúr sin bainistiú an CFE, a fheidhmítear ar bhealach comhtháite
 faoi chuimsiú struchtúr bainistíochta EuropeAid. Is ionann na costais
 ‘neamhoibríochtúla’ seo agus thart ar 6.4 % den mheán bliantúil
 measta de EUR 10.2 billiún atá beartaithe le haghaidh oibleagáidí
 foriomlána (oibríochtúla + riaracháin) DEVCO ar a phunann caiteachais arna
 maoiniú ó Bhuiséad Ginearálta an AE agus ón gCiste Eorpach Forbraíochta le
 haghaidh na tréimhse2014-2020.
 Cuirtear san áireamh sna costais bhainistíochta sin
 foireann uile EuropeAid ag an gceanncheathrú agus sna Toscaireachtaí,
 bonneagar, taisteal, oiliúint, faireachán, meastóireacht agus conarthaí
 iniúchta (lena n‐áirítear na cinn sin arna seoladh ag tairbhithe).
 Tá
 sé beartaithe ag EuropeAid an cóimheas idir gníomhaíochtaí bainistíochta /
 gníomhaíochtaí oibríochtúla a laghdú le himeacht ama de réir shocruithe
 simplithe agus feabhsaithe na n‐ionstraimí nua, ag cur le hathruithe is
 dóigh a thabharfar isteach faoin Rialachán Airgeadais athbhreithnithe. Réadaítear príomhthairbhí na gcostas bainistíochta seo i
 dtéarmaí cuspóirí beartais a bhaint amach, úsáid éifeachtúil agus éifeachtach as
 acmhainní, agus feidhmiú bearta coisctheacha cost-éifeachtúla stóinsithe agus
 seiceálacha eile chun úsáid dhleathach agus rialta cistí a áirithiú.
 Fad
 is a leanfar de dhul i mbun feabhsuithe ar chineál agus ar dhíriú na
 ngníomhaíochtaí bainistíochta agus na seiceálacha comhlíontachta maidir leis an
 bpunann, tá na costais seo riachtanach ar an iomlán chun cuspóirí na n‐ionstraimí
 a bhaint amach ar bhealach éifeachtúil agus éifeachtach, agus an riosca íosta
 neamhchomhlíontachta i gceist (faoi 2 % d’earráid iarmharach). Tá na rioscaí sin i bhfad níos lú ná na rioscaí atá i
 gceist le rialuithe inmheánacha a bhaint nó a chúlú sa réimse ardriosca seo.
 3.
 AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH
 3.1.
 Ceannteidil an chreata airgeadais ilbhliantúil agus
 na línte buiséid ar a n‐imrítear tionchar
 · Línte buiséid atá ann cheana
 In ord cheannteidil
 agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil || Líne buiséid || Saghas caiteachais || Ranníocaíocht
 Ceannteideal IV An Eoraip Dhomhanda || LD/LN ([34]) || ó thíortha[35] CSTE || ó thíortha is iarrthóirí[36] || ó thríú tíortha || de réir bhrí Airteagal 18(1)(aa) den Rialachán Airgeadais
 19 || 19 01 04 Caiteachas riaracháin réimse beartais ‘Caidreamh Eachtrach’ an DCI || LN || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 19 || 19 02: Comhar le tríú tíortha i réimse na himirce agus an tearmainn || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 19 || 19 09: Caidreamh le Meiriceá Laidineach || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 19 || 19 10: Caidreamh leis an Áise, leis an Áise Láir agus leis an Meánoirthear (an Iaráic, an Iaráin, Éimin) || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 19 || 19 11: Straitéis beartais agus comhordú beartais le haghaidh an réimse beartais 'Caidreamh eachtrach' || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 21 || 21 01 04 Caiteachas riaracháin an réimse beartais ‘Forbairt agus caidreamh le Stáit ACC’ || LN || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 21 || 21 02: Slándáil bia || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 21 || 21 03: Gníomhaithe neamhstáit i bhforbairt || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 21 || 21 04: An comhshaol agus bainistiú inbhuanaithe acmhainní nádúrtha, lena n‐áirítear fuinneamh || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 21 || 21 05: Forbairt dhaonna agus shóisialta || LD || NÍL || NÍL || NÍL || NÍL
 · Línte nua buiséid atá á n‐iarraidh [37]
 In ord cheannteidil agus línte buiséid an chreata
 airgeadais ilbhliantúil.
 Ceann‐teideal an chreata airgeadais ilbhliantúil || Líne buiséid || Saghas caiteachais || Ranníocaíocht
 Uimhir [Ceannteideal....................................] || LD/LN || ó thíortha CSTE || Ó thíortha is iarrthóirí || ó thríú tíortha || de réir bhrí Airteagal 18(1)(aa) den Rialachán Airgeadais
 || [XX.YY.YY.YY] || || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL
 3.2.
 An tionchar a mheastar a bheidh ar chaiteachas
 3.2.1.
 Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh ar
 chaiteachas
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil: 4 || Uimhir ||
 AS: DEVCO || || || Bliain N[38] 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2017 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
  Leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí || || || || || || || ||
 An Ionstraim maidir le Comhar um Fhorbairt (19.02, 19.09, 19.10, 21.02, 21.03, 21.04, 21.05, 21.06) || Oibleagáidí || (1) || 2.606,815 || 2.788,125 || 2.980,045 || 3.182,977 || 3.390,185 || 3.614,782 || 3.846,274 || 22.409,105
 Íocaíochtaí || (2) || 411,383 || 579,190 || 1.206,218 || 1.765,760 || 2.383,491 || 3.257,677 || 12.805,385 || 22.409,105
 Leithreasaí de chineál riaracháin arna maoiniú ó chiste na gclár sonrach[39] || || || || || || || ||
 Uimhir na líne buiséid 19.0104 01 agus 21.010401 || || (3) || 109,885 || 114,975 || 120,254 || 125,723 || 135,115 || 136,918 || 142,726 || 885,595
 IOMLÁN leithreasaí i gcomhair AS DEVCO || Oibleagáidí || =1+3 || 2.716,700 || 2.903,100 || 3.100,300 || 3.308,700 || 3.525,300 || 3.751,700 || 3.989,000 || 23.294,700
 Íocaíochtaí || =2+3 || 521,268 || 694,165 || 1.326,472 || 1.891,483 || 2.518,606 || 3.394,595 || 12.948,111 || 23.294,700
  IOMLÁN leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí || Oibleagáidí || (4) || 2.606,815 || 2.788,125 || 2.980,045 || 3.182,977 || 3.390,185 || 3.614,782 || 3.846,274 || 22.409,105
 Íocaíochtaí || (5) || 411,383 || 579,190 || 1.206,218 || 1.765,760 || 2.383,491 || 3.257,677 || 12.805,385 || 22.409,105
  IOMLÁN leithreasaí de chineál riaracháin arna maoiniú ó chiste na gclár sonrach || (6) || 109,885 || 114,975 || 120,254 || 125,723 || 135,115 || 136,918 || 142,726 || 885,595
 IOMLÁN leithreasaí faoi CHEANNTEIDEAL <4> den chreat airgeadais ilbhliantúil || Oibleagáidí || =4+ 6 || 2.716,700 || 2.903,100 || 3.100,300 || 3.308,700 || 3.525,300 || 3.751,700 || 3.989,000 || 23.294,700
 Íocaíochtaí || =5+ 6 || 521,268 || 694,165 || 1.326,472 || 1.891,483 || 2.518,606 || 3.394,595 || 12.948,111 || 23.294,700
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil: || 5 || "Caiteachas riaracháin"
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 || || || Bliain N 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2017 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
 AS: DEVCO ||
  Acmhainní daonna || 85,041 || 84,182 || 83,329 || 82,480 || 82,480 || 82,480 || 82,480 || 582,473
  Caiteachas riaracháin eile || 3,909 || 3,818 || 3,781 || 3,755 || 3,755 || 3,755 || 3,755 || 26,528
 IOMLÁN AS DEVCO || Leithreasaí || 88,950 || 88,000 || 87,110 || 86,235 || 86,235 || 86,235 || 86,235 || 609,001
 IOMLÁN leithreasaí faoi CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || (Iomlán oibleagáidí = Iomlán íocaíochtaí) || 88,950 || 88,000 || 87,110 || 86,235 || 86,235 || 86,235 || 86,235 || 609,001
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 || || || Bliain N 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2017 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
 IOMLÁN leithreasaí faoi CHEANNTEIDIL 1 go 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || Oibleagáidí || 2.805,650 || 2.991,100 || 3.187,410 || 3.394,935 || 3.611,535 || 3.837,935 || 4.075,235 || 23.903,701
 Íocaíochtaí || 610,218 || 782,165 || 1.413,582 || 1.977,718 || 2.604,841 || 3.480,830 || 13.034,346 || 23.903,701
 3.2.2.
 An tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasaí faoi
 chomhair oibríochtaí
 · ̈ Ní éilíonn an
 togra/tionscnamh go n‐úsáidfear leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí
 · ý Éilíonn an
 togra/tionscnamh go n‐úsáidfear leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí mar
 a mhínítear thíos:
 Leithreasaí faoi chomhair oibleagáidí in EUR milliúin
 (go dtí an 3ú deachúil)
 Sonraigh cuspóirí agus aschuir ò || || || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || Bliain N+4 go Bliain N+7 || IOMLÁN
 ASCHUIR
 || || || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas iomlán
 Cláir Gheografacha[40]... || || || || || || || || .
 Fo-iomlán || 1 631,732 || 1 743,689 || 1 862,134 || 1 987,305 || 2 117,402 || 2 253,384 || 2 395,938 || 13 991,50
 An clár téamach um earraí poiblí domhanda agus dhúshláin phoiblí dhomhanda... || || || || || || || || || || || || || || || ||
 Fo-iomlán || 735,099 || 785,536 || 838,895 || 895,285 || 953,894 || 1 015,154 || 1 079,375 || 6 303,20
 An clár téamach um eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus údaráis áitiúla... || || || || || || || || || || || || || || || ||
 Fo-iomlán || 233,246 || 249,250 || 266,181 || 284,073 || 302,670 || 322,108 || 342,485 || 2 000,00
 An clár Pan‐Afracach || || || || || || || || || || || || || || || ||
 Fo-iomlán || 116,623 || 124,625 || 133,090 || 142,037 || 150,335 || 161,054 || 171,242 || 1 000,00
 COSTAS IOMLÁN || 2 716,700 || 2 903,100 || 3 100,300 || 3 308,700 || 3 525,300 || 3 751,700 || 3 989,000 || 23 294.,70
 3.2.3.
 An tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasaí de
 chineál riaracháin
 3.2.3.1.
 Achoimre
 · ̈ Ní éilíonn an
 togra/tionscnamh go n‐úsáidfear leithreasaí de chineál riaracháin
 · x Éilíonn an
 togra/tionscnamh go n‐úsáidfear leithreasaí riaracháin mar a mhínítear
 thíos:
 EUR milliúin (go dtí
 an 3ú deachúil)
 || Bliain N [41] 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2107 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
 CEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || || || || || || || ||
 Acmhainní daonna || 85,041 || 84,182 || 83,329 || 82,480 || 82,480 || 82,480 || 82,480 || 582,473
 Caiteachas riaracháin eile || 3,909 || 3,818 || 3,781 || 3,755 || 3,755 || 3,755 || 3,755 || 26,528
 Fo-iomlán CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || 88,950 || 88,000 || 87,110 || 86,235 || 86,235 || 86,235 || 86,235 || 609,001
 Lasmuigh de CHEANNTEIDEAL 5[42] den chreat airgeadais ilbhliantúil || || || || || || || ||
 Acmhainní daonna || 97,417 || 101,668 || 106,059 || 110,589 || 115,154 || 119,788 || 124,527 || 775,203
 Caiteachas eile de chineál riaracháin || 12,467 || 13,307 || 14,195 || 15,134 || 19,961 || 17,129 || 18,199 || 110,392
 Fo-iomlán lasmuigh de CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || 109,885 || 114,975 || 120,254 || 125,723 || 135,115 || 136,918 || 142,726 || 885,595
 IOMLÁN || 198,835 || 202,976 || 207,364 || 211,958 || 221,350 || 223,152 || 228,961 || 1.494,596
 3.2.3.2.
 Na hacmhainní daonna a mheastar a bheidh
 riachtanach
 · ̈ Ní éilíonn an
 togra/tionscnamh go n‐úsáidfear acmhainní daonna
 · x Éilíonn an
 togra/tionscnamh go n‐úsáidfear acmhainní daonna mar a mhínítear thíos:
 Sloinnfear an meastachán i méideanna iomlána
 (nó go dtí an 1ú deachúil ar a mhéad)
 || || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020
  Poist don phlean bunaíochta (oifigigh agus gníomhairí sealadacha) ||
 || XX 01 01 01 (Ceanncheathrú agus Oifigí Ionadaíocht an Choimisiúin) || 357,2 || 353,6 || 350,1 || 346,6 || 346,6 || 346,6 || 346,6
 || XX 01 01 02 (Toscaireachtaí) || 157,8 || 156,2 || 154,6 || 153,0 || 153,0 || 153,0 || 153,0
 || XX 01 05 01 (Taighde indíreach) || || || || || || ||
 || 10 01 05 01 (Taighde díreach) || || || || || || ||
 ||  Pearsanra seachtrach (i gcoibhéis lánaimseartha: FTE)[43] ||
 || XX 01 02 01 (CA, INT, SNE ón “gciste iomlánaíoch") || 24,1 || 23,9 || 23,6 || 23,4 || 23,4 || 23,4 || 23,4
 || XX 01 02 02 (CA, INT, JED, LA agus SNE sna toscaireachtaí) || || || || || || ||
 || XX 01 04 yy [44] || - sa Cheanncheathrú[45] || 146,3 || 143,5 || 140,6 || 137,9 || 135,2 || 132,5 || 129,9
 || - i dtoscaireachtaí || 985,7 || 1032,7 || 1081,2 || 1131,2 || 1181,7 || 1232,9 || 1285,3
 || XX 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde indíreach) || || || || || || ||
 || 10 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde díreach) || || || || || || ||
 || Línte buiséid eile (sonraigh) || || || || || || ||
 || IOMLÁN || 1.671,1 || 1.709,8 || 1.750,1 || 1.792,1 || 1.839,8 || 1.888,4 || 1.938,1
 Is é XX an réimse beartais nó an
 teideal buiséid lena mbaineann.
 Comhlíonfar na
 riachtanais acmhainní daonna trí fhoireann ón DG a bhfuil bainistíocht na
 gníomhaíochta faoina cúram cheana agus/nó atá ath‐imlonnaithe taobh
 istigh den DG, mar aon le haon leithdháileadh breise a d'fhéadfaí a thabhairt
 don DG atá i mbun bainistíochta faoi chuimsiú an nós imeachta maidir le
 leithdháileadh bliantúil i bhfianaise na srianta buiséadacha.
 Cur síos ar na
 cúraimí a bheidh le déanamh:
 Oifigigh agus gníomhairí sealadacha ||
 Pearsanra seachtrach ||
 3.2.4.
 Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil
 reatha 2014-2020
 · ý Tá an togra/tionscnamh
 comhoiriúnach don chreat airgeadais ilbhliantúil 2014-2020.
 · ̈ Beidh athchlárú
 an cheannteidil ábhartha sa chreat airgeadais ilbhliantúil ag gabháil leis an
 togra/tionscnamh seo.
 Mínigh an cineál athchláraithe a bhfuil gá leis, agus
 sonraigh na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.
 · ̈ Éilíonn an
 togra/tionscnamh go gcuirfear an ionstraim sholúbthachta i bhfeidhm nó go
 ndéanfar athbhreithniú ar an gcreat airgeadais ilbhliantúil[46].
 Mínigh a bhfuil gá leis, agus sonraigh na ceannteidil
 agus na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.
 3.2.5.
 Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe
 · ý Ní dhéantar foráil
 sa togra/tionscnamh maidir le cómhaoiniú le tríú páirtithe
 · ̈ Déantar foráil sa
 togra/tionscnamh maidir le cómhaoiniú atá réamh‐mheasta thíos:
 Leithreasaí in EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || ... tabhair na blianta ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6) || Iomlán
 Sonraigh an comhlacht cómhaoinithe || || || || || || || ||
 IOMLÁN leithreasaí cómhaoinithe || || || || || || || ||
 3.3.
 An tionchar a mheastar a bheidh ar ioncam
 · ý Níl tionchar
 airgeadais ar bith ag an togra ar ioncam.
 · ̈ Tá an tionchar
 airgeadais seo a leanas ag an togra/tionscnamh:
 ̈ ar acmhainní dílse
 ̈ ar ioncam ilghnéitheach
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Líne buiséid ioncaim || Leithreasaí atá ar fáil don tréimhse bhuiséadach leanúnach || Tionchar an togra/tionscnaimh[47]
 Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || ... iontráil na colúin ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6)
 Airteagal ............. || || || || || || || ||
 I gcás ioncaim
 ilghnéithigh shannta, sonraigh na línte buiséid a n‐imrítear tionchar
 orthu.
 Sonraigh an modh chun an
 tionchar ar ioncam a ríomh.
 [1] Tá
 an CFE, an Ciste Domhanda um Aeráid agus Bithéagsúlacht agus an Cúlchiste
 Cúnaimh Éigeandála de bhreis air sin, agus tá siad lasmuigh de bhuiséad an AE.
 [2] Beidh gníomhaíochtaí inbhuanaithe bainteach le fuinneamh ar cheann de
 na príomhréimsí maidir le caiteachas i dtaca le hathrú aeráide. Mar an gcéanna,
 i bhfianaise príomhról seirbhísí sláintiúla eiceachórais maidir le táirgeadh
 bia, beidh bithéagsúlacht, go háirithe nuair a chuireann sí freisin le
 hathléimneacht aeráide, ar cheann de na príomhréimsí faoi shlándáil bia agus talmhaíocht
 inbhuanaithe.
 [3] IO L ...
 [4] “Déanfaidh
 beartas an Aontais maidir le comhar um fhorbairt agus beartas na mBallstát a
 chéile a chomhlánú agus a neartú” (Airteagal 208).
 [5] Maidir
 le slándáil soláthair fuinnimh agus comhar idirnáisiúnta, féach Teachtaireacht
 an 7.09.2011 The EU Energy Policy: Engaging
 with Partners beyond our borders (Beartas
 Fuinnimh an AE: I mBun Oibre lenár
 gComhpháirtithe lasmuigh dár dteorainneacha), COIM(2011) 539.
 [6] Rialachán
 (CE) 182/2011
 [7] Cinneadh
 Uimh. 2010/427 (AE) ón gComhairle
 [8] IO
 L 378, 27.12.2006, lgh 41-71
 [9] United
 Nations' Millennium Declaration (Dearbhú Mílaoise na Náisiún Aontaithe),
 Rún arna ghlacadh ag an gComhthionól Ginearálta, 18 Meán
 Fómhair 2000.
 [10] Dearbhú
 comhpháirteach ón gComhairle agus ó ionadaithe rialtais na mBallstát ag teacht
 le chéile laistigh den Chomhairle, ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gCoimisiún
 maidir le beartas forbartha an Aontais Eorpaigh dar teideal An Comhdhearcadh
 Eorpach, IO C 46, 24.2.2006, lch. 1.
 [11] Teachtaireacht
 an 13 Deireadh Fómhair 2011, nár foilsíodh san IO go fóill.
 [12] Teachtaireacht
 an 13 Deireadh Fómhair 2011, nár foilsíodh san IO go fóill.
 [13] Conclúidí
 ón gComhairle an 15 Bealtaine 2007 maidir le Cód Iompair an AE maidir
 le Comhlántacht agus Roinnt an tSaothair i mBeartas Forbartha (doic. 9558/07).
 [14] Conclúidí
 ón gComhairle an 17 Samhain 2009 maidir le Creat Oibriúcháin um
 Éifeachtacht Cabhrach (doic. 15912/09), arna mhéadú agus arna
 chomhdhlúthú an 11 Eanáir 2011 (doic. 18239/10).
 [15] COMHPHÁIRTÍOCHT
 STRAITÉISEACH AN AE AGUS NA hAFRAICE Straitéis Chomhpháirteach an AE agus na
 hAfraice, arna glacadh ag Cruinniú Mullaigh Liospóin, an
 9 Nollaig 2007.
 [16] Slándáil
 agus Forbairt - Conclúidí ón gComhairle agus Ionadaithe Rialtais na mBallstát
 ag teacht le chéile laistigh den Chomhairle an 20 Samhain 2007 (doic.
 15097/07).
 [17] Freagairt
 an AE ar staideanna leochaileachta - Conclúidí ón gComhairle agus ó Ionadaithe
 Rialtais na mBallstát ag teacht le chéile laistigh den Chomhairle an
 20 Samhain 2007 (doic. 11518/07).
 [18] Conclúidí
 ón gComhairle maidir le coinbhleachtaí a chosc, 3101ú cruinniú na Comhairle
 Gnóthaí Eachtracha, Lucsamburg, an 20 Meitheamh 2011.
 [19] COIM(2010)
 2020 leagan críochnaitheach
 [20] COIM(2011)
 500 leagan críochnaitheach
 [21] COIM(2011)
 637 leagan críochnaitheach
 [22] IO
 L 55, 28.2.2011, lch. 13
 [23] IO
 L ...
 [24] IO
 L 201, 3.8.2010, lch. 30
 [25] IO
 L ...
 [26] IO
 L 314, 30.11.2001, lch. 1.
 [27] IO
 L 163, 2.7.1996, lch 1.
 [28] I
 bprionsabal, dhéanfaí cistí a chomhroinnt go cothrom idir an comhshaol agus an
 t-athrú aeráide.
 [29] ABM:
 Bainistiú de réir gníomhaíochtaí – ABB: Bunú an bhuiséid de réir gníomhaíochtaí
 [30] Iarrfaidh
 DEVCO leasú ar na Réimsí Beartais i gcomhthreo do chleachtadh buiséid 2014.
 [31] Mar
 a thagraítear dó in Airteagal 49(6)(a) nó (b) den Rialachán Airgeadais.
 [32] Is
 féidir mionsonraí ar na modhanna bainistíochta agus tagairtí don Rialachán
 Airgeadais a fheiceáil ar shuíomh Gréasáin BudgWeb: http://www.cc.cec/budg/man/budgmanag/budgmanag_en.html
 [33] Mar
 a thagraítear dóibh in Airteagal 185 den Rialachán Airgeadais.
 [34] LD
 = Leithreasaí difreáilte / LN = Leithreasaí neamhdhifreáilte
 [35] CSTE:
 Comhlachas Saorthrádála na hEorpa.
 [36] Tíortha
 is iarrthóirí agus, nuair is iomchuí, tíortha a d'fhéadfadh a bheith ina n‐iarrthóirí
 ó na Balcáin Thiar.
 [37] Le
 líonadh isteach ag céim níos déanaí
 [38] Is
 í bliain N an bhliain a gcuirtear tús le cur chun feidhme an togra/tionscnaimh.
 [39] Cúnamh
 agus caiteachas teicniúil agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó
 gníomhaíochtaí AE (seanlínte "BA"), taighde indíreach, taighde
 díreach a chur chun feidhme.
 [40] Mar
 a thuairiscítear i Roinn 1.4.2. "Cuspóir sonrach/Cuspóirí sonracha – níl
 ach na cláir éagsúla den Rialachán san áireamh sa tábla..."
 [41] Is
 í bliain N an bhliain a gcuirtear tús le cur chun feidhme an togra/tionscnaimh.
 [42] Cúnamh
 agus caiteachas teicniúil agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó
 gníomhaíochtaí AE (seanlínte "BA"), taighde indíreach, taighde
 díreach a chur chun feidhme.
 [43] CA=
 Gníomhaire ar conradh; INT= Foireann ghníomhaireachta ("Intérimaire");
 JED = "Jeune Expert en Délégation" (saineolaí óg i
 dToscaireacht); LA= Gníomhaire áitiúil; SNE= Saineolaí náisiúnta ar iasacht;
 [44] Faoin uasteorainn do phearsanra seachtrach ó
 leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí (na seanlínte "BA").
 [45] Le haghaidh na gCistí Struchtúracha, an Chiste Eorpaigh Talmhaíochta um
 Fhorbairt Tuaithe (CETFT) agus an Chiste Eorpaigh Iascaigh (CEI) go bunúsach.
 [46] Féach
 pointí 19 agus 24 den Chomhaontú Idirinstitiúideach.
 [47] A
 fhad a bhaineann le hacmhainní dílse traidisiúnta (dleachtanna talmhaíochta,
 tobhaigh siúcra), ní mór na méideanna a luaitear a bheith ina nglanmhéideanna,
 i.e. méideanna comhlána agus 25 % de chostais bhailiúcháin a bheith bainte
 astu.