ታሪክ እና መልከአምድር ታሪክ እና መልከአምድርን ስናወራ የጎጃም ታሪክ ማንሳት ይቻላል። ጎጃም ያሳለፈቻቸውን ነገሮች የበላይ ዘለቀ እና ሌሎችም ታሪክ ስንል መልከአ ምድር ደግሞ ሜዳማ የሆነው የጎጃም ምድር መልከአምድር እያልን እንጠራዋለን።