بازنشردهندگان در شبکه‌های اجتماعی بیشتر از نویسندگان مطالب اهمیت دارند

مطالعه‌ای که میدیا اینسایت پراجکت انجام داده نشان می‌دهد شخصی که یک خبر را در رسانه‌های اجتماعی به اشتراک می‌گذارد، در تعیین اینکه آیا دیگران آن خبر را باور می‌کنند یا خیر، از منبع واقعی خبر بیشتر اهمیت دارد. در واقع خوانندگان برای باور کردن یک خبر به نشردهندۀ آن نگاه می‌کنند، نه پدیدآورنده اصلی خبر.در مطالعه‌ای قدیمی‌تر، خوانندگان گفته بودند که به منبع اصلی خبر توجه بیشتری دارند. اما آزمون میدیا اینسایت پراجکت که بین دو موسسه خبری صورت گرفت نتایج متفاوتی را به دست آورد.سازمان‌های خبری علاقه به تحقیقاتی دارند که عادات مشتریان را در دنیای متغیر رسانه مورد بررسی قرار می‌دهند. براساس گزارش مرکز تحقیقات پیو، فیس‌بوک اولین منبع خبری غیر تلویزیونی برای دنبال کردن اخبار انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا بود، که توسط حامیان دونالد ترامپ و هیلاری کلینتون دنبال می‌شد. در زمان انتخابات آمریکا، کسب‌وکارهای زیادی شکل گرفت تا مدام داستان‌ها و اخبار جعلی منتشر کنند تا مردم در فضای مجازی آن‌ها را بازنشر دهند.مبنای بررسی میدیا اینسایت پراجکت گزارشی در حوزۀ سلامت با موضوع دیابت بود که در یک شبکه اجتماعی شبیه به فیس‌بوک انتشار یافته بود. برای نیمی از افرادی که این پست را می‌دیدند آسوشیتدپرس به‌عنوان منبع خبر درج شده بود و برای باقی افراد، این گزارش از قول یک منبع غیر خبری به نام دیلی نیوز ریویو نقل شده بود. برای نیمی از شرکت‌کنندگان در این آزمون، بازنشردهندۀ پست شخصیتی مشهور بود که شرکت‌کنندگان قبلاً اعلام کرده بودند که به او اعتماد دارند، شخصیت‌هایی مثل اوپرا وینفری یا دکتر اُز. برای نیمی دیگر، داستان توسط فردی مشهور به اشتراک گذاشته شد، که شرکت‌کنندگان قبلاً گفته بودند به او اعتماد ندارند.۵۰ درصد شرکت‌کنندگان، در حالتی درستی اطلاعات گزارش سلامت مذکور را تأیید کردند که این پست را کسی که به او اعتماد داشتند به اشتراک گذاشته بود، درحالی‌که تنها ۳۵ درصد از نیمۀ دومِ شرکت‌کنندگان چنین تصدیقی داشتند. وقتی از افراد دربارۀ کیفیت گزارش نیز سؤال می‌شد تقریباً مطابق با همین الگو پاسخ می‌دادند. شرکت‌کنندگان همچنین اذعان داشتند، وقتی گزارش را فرد مورد اعتماد آن‌ها به اشتراک گذاشته بود، بیشتر تمایل داشتند که آن را برای دوستانشان ارسال کنند.در مقابل، منبع اصلی خبر(آسوشیتدپرس یا سایت غیرخبری دیلی نیوز ریویو) تأثیر کمی بر برداشت خوانندگان نسبت به مقاله داشت.به‌عنوان مثال، ۵۲ درصد افراد گفتند در صورتی روی درستی اطلاعات مقالۀ آسوشیتدپرس حساب می‌کنند که شخصیتی قابل‌اعتماد آن را فرستاده باشد. در مقابل تنها ۳۲ درصد افراد، وقتی مقالۀ آسوشیتدپرس توسط فردی کمتر قابل‌اعتماد به اشتراک گذاشته شده بود، به درستی اطلاعات آن اطمینان داشتند. تام روزنستیل مدیر اجرایی مؤسسۀ مطبوعات آمریکایی می‌گوید: «اگر کسانی وجود داشته باشند که از آن‌ها خوشم بیاید و با آن‌ها موافق باشم، هم بر چیزهایی که می‌بینم تأثیر می‌گذارد و هم بر چیزی‌هایی که باور می‌کنم؛ من به آن‌ها اعتماد دارم و این اعتماد را به مطالبی هم که منتشر می‌کنند، انتقال می‌دهم».درحالی‌که نزدیک به نیمی از افراد شرکت‌کننده در آزمون میدیا اینسایت پراجکت می‌توانستند بعداً به یاد بیاورند چه کسی گزارش مربوط به دیابت را به اشتراک گذاشته بود، تنها ۲ نفر از ۱۰ نفر(۲۰ درصد) به خاطر داشتند که نویسنده آسوشیتدپرس بود یا دیلی نیوز ریویو. این مطالعه دوستان غیر مشهور فیس‌بوکی مانند عمو یا دوستِ دوران دانشگاه را مورد بررسی قرار نداده، اما نتایج آن واضح است. افراد به طور فزاینده‌ای از خبرخوان شبکه‌های اجتماعی‌شان خبر دریافت می‌کنند و باورهای «دوستانشان» معین می‌کند که آن‌ها به طور معمول(منظم) چه می‌بینند، مثل سردبیری که تصمیم می‌گیرد چه مطالبی در روزنامه چاپ شوند.مایکل ویرگا، یک تکسینین برق در کلرادو است، که در نظرسنجی آسوشیتدپرس شرکت کرده بود، گفت که در شبکه‌های اجتماعی بیشتر به مقاله‌هایی اعتماد داشته که کسانی که آن‌ها را می‌شناخته، پستشان کرده بودند. اما بعد از اینکه نادرستی برخی مطالبِ خبرخوانش مشخص شد، یاد گرفته که بیشتر احتیاط کند؛ و اینکه دوستانش خبرهای جعلی به اشتراک می‌گذارند او را ناراحت می‌کند. ویرگا می‌گوید:«این‌طور نیست که چیزی را ببینم و همان‌طور که هست قبول کنم، مخصوصاً حالا، چون افراد زیادی هستند که خبرهای خود را از اینترنت دریافت می‌کنند. گاهی اوقات شما در تلاش برای فهمیدن صحت اطلاعات مأیوس می‌شوید».به دنبال نگرانی‌های پس از انتخابات آمریکا در مورد اخبار جعلی، فیس‌بوک مقیاس‌هایی را اعلام کرد تا توجه کاربران به اخبار جعلی که در این سرویس می‌بینند را آسان‌تر کند، هم‌چنین فیس‌بوک در حال همکاری با سازمان‌های خبری و نهادهای حقیقت سنج است تا خبرهای مشکوک را آزمایش کند. برخی منتقدان در این خصوص اظهار داشته‌اند، اینکه فیس‌بوک به‌جای حذف اخبار، صرفاً آن‌ها را جعلی اعلام می‌کند، نشان از کم‌کاری این شبکه اجتماعی است. فیس‌بوک همچنین اعلام کرده که از تلاش‌هایی که در جهت ارتقای سواد رسانه‌ای صورت می‌گیرد، حمایت می‌کند. جاستین اوسافسکی، معاون عملکرد جهانی و همکاری رسانه‌ای فیس‌بوک گفته است: «این موضوعی است که زیاد در شبکه‌های اجتماعی و صنعت خبر روی می‌دهد و در حال کار روی این موضوع(اخبار جعلی) هستیم تا به افراد کمک کنیم، پیش از آنکه اطلاعات را میان دوستان یا خانوادۀ خود بازنشر دهند، منابع خبر و اعتبار آن را بهتر بشناسند.» او اضافه می‌کند: «مهم است که ابزار تصمیم‌گیری هوشمندانه در مورد محتوای مطالب را در اختیار مردم بگذاریم، با هدف کمک به ساختن جوامعی آگاه‌تر در سراسر اکوسیستم دیجیتال».تام روزنستیل می‌گوید: «یافته‌های میدیا اینسایت پراجکت نشان می‌دهد سازمان‌های خبری باید توجه بیشتری به چگونگی پخش و انتشار مقاله‌هایشان در شبکه‌های اجتماعی نشان دهند.» او می‌گوید: «خوانندگان دیگر فقط مخاطبان شما نیستند، آن‌ها سفیران شما هستند».او افزود شبکه‌های اجتماعی باید آنچه را که روی سایت‌هایشان قرار دارد بهتر کنترل کنند.روزنستیل می‌گوید: «اگر یک اتوبان بسازید، مسئولیت آن را دارید که مطمئن شوید که بزرگراه امن است. نه اینکه بگویید اگر چاله‌ای هست رانندگان خودشان باید حواسشان به آن باشد».منبع: Associated Pressترجمه اختصاصی از سایت مفتا