اصول عمیق اما ...

خوشبختانه یا نا خوشبختانه؛ المتأصّلون المتفقّه(اصولیون عمیق اندیش) ما چنان در برخی مسائل[ولو غیر مرتبط به علم و تخصص شان] تفقه و تعمق فلسفی و فضل نمائی فضولی کرده اند که از متخصصان خود آن رشته گویا سبقت را ربوده اند...باور ندارید؟باشد!اما برای نمونه: اگر می توانید فقط یک نمونه از همه دانشگاه های تخصصی بلکه فوق فوق تخصص زبان شناسی و ادبیات و فرهنگ دنیا نشان دهید که در مورد وضع و واضع، مانند مباحث الفاظ برخی کتب اصولی ما بحث کرده باشند(واضع کیست؟ خدا یا انسان؟ اگر به فرض انسان هست؛ تعیینی است یا تعیّنی؟ نظر به موضوع له چند قسم است؟ کدام قسمش واقع شده؟ کدام قسمش محال است ووو). تفصیل این باشه برای بعد!خلاصه این که امّا و اگر های بی اساس، خیالی و پر از بیهودگی در دلالت و ظهور آیات و روایات با طرح اشکال های آن چنانی که دود از کلّه کلان کلان فیلسوف ها می پراند...یک نمونه از خبر واحد:امام شافعی که ظاهرا اولین مؤلف کتاب اصولی(الرساله) است خبر واحد را بحث و با حجت های بسیار، حجیتش را تثبیت کرده است(الرساله/400). ابن قبه رحمه الله از علمای ما در دوره غیبت صغری(متوفی قبل از 317 هـ ق) اما به ردّ آن پرداخت که بیچاره دلائلش معروف شده به شبهه ابن قبه(فرهنگ نامه اصول فقه/498)...پس از ایشان شیخ مفید و سید مرتضی علم الهدی رحمهما الله نیز بر این قول بودند تا این که شیخ طوسی رحمه الله ورق را بر گرداند: ادعای اجماع بر حجیت خبر واحد: و الّذي يدل على ذلك: إجماع الفرقة المحقة، فإني وجدتها مجمعة على العمل بهذه الأخبار التي رووها في تصانيفهم و دونوها في أصولهم، لا يتناكرون ذلك و لا يتدافعونه(العدة في أصول الفقه/ج‏1،ص126).بعد از مرحوم طوسی تنها ابن ادریس رحمه الله جرأت مخالفت داشت که گفت: و لا أعرّج الى أخبار الآحاد، فهل هدم الإسلام إلا هي(السرائر الحاوي لتحرير الفتاوى/ج‌1، ص51). اما می دانیم که ابن ادریس با چه تهمت هایی از میدان اخراج شده و حجیت خبر واحد انگار تثبیت شد و رفت...چون در دوره های بعد که اخباری ها آمدند و عیان است در مورد، چه نظری داشتند که نه حاجت به بیان. پس از آنها هم نمونه را، این نظر شیخ انصاری رحمه الله است که: و من جملة الظنون الخارجة بالخصوص عن أصالة حرمة العمل بغير العلم خبر الواحد في الجملة عند المشهور بل كاد أن يكون إجماعا (فرائد الاصول/ج‏1، ص108).اما دلیل حجیت خبر واحد چیست؟از قوی ترین دلایل حجیت خبر واحد آیه نبأ است که بحث های بسیار طولانی در باره آن راه انداخته اند. مخصوصا مرحوم شیخ انصاری که بیش از 20 اشکال را بر آن وارد می کند که حیران بمانی و آخرش هم خوب ندانی...جالب، سخن کاشف الغطاء رحمه الله است که می نویسد: اگر هزار تا ایراد هم سر این آیه بگیرید، باز هم حجیت خبر واحد عادل، سر جایش معتبر و محترم است: قد حكى عن بعض المحققين أنّه لو أورد على الآية بألف إيراد فهو لا يقدح في ظهورها في اعتبار خبر العادل‏ (أوثق الوسائل في شرح الرسائل(طبع قديم)/ص106).اما نظر نهایی در حجیت خبر واحد از محمد تقی اکبر نژاد حفظه الله(نویسنده بسته جامع اجتهاد) است: اگر توجه می شد که خبر واحـد از ضـرورت های حيـات اجتماعى بشر است و چيزی است كه ما با آن زندگى مى كنيم و بالوجدان در مى يـابيم كـه بـا حـذف آن از زندگى به يكباره با اختلال نظام رو به رو خواهيم شد، هرگز در حجيت آن شك نمى كرديم؛ چراكـه شـارع مقدس و حكيم هرگز راضى به اختلال نظام زندگى بندگانش نيسـت و اگـر خـودش جهـان مـادی را بـه گونه ای آفريده است كه بدون خبر واحد زندگى بندگان به اختلال مىانجامد، امكان ندارد كه خبر واحـد را حجت قرار ندهد. وقتى اين گونه وارد بحث حجيت خبر واحد شديم و با دليـل عقـل قطعى حجيت آن را ثابت كرديم، تمام ادله نقلى در حكم ارشاد به حكم عقل قرار مى گيرند و بررسـى آنهـا نياز به موشكافى های لفظى و مفهومى و... ندارد(زواید اصول/46)نتیجه: خیلی از مباحث بی فایده و عمر ضایع کننده اصول رائج ما، به علت شیوه غیر علمی ورود به بحث است.