قصه آدم ابوالبشر

نمونه هایی که مثال زدیم یک از هزاران بود؛ البته از نوع انسانی، یعنی قرار بود فردی به نمایندگی از فرد یا افرادی، کار یا کارهایی را انجام دهد، خلاف کردند که نتایج تأسف باری داشت. در نوع الهی آن، نیز نتایج دردناکی را شاهدیم؛ در جایی که قرار بود انسان به نمایندگی از خدا مجری احکام الهی در روی زمین باشد.بیان مسأله:همه به اینکه زمین، آسمان و هرچه در بین آنها قرار دارد ـ از جمله انسان ها ـ از آنِ خداست ایمان داریم: « وَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَ مَا فِي الأَرْضِ وَكَفَى بِاللَّهِ وَکيلا* إِنْ يَشَأْ يُذْهِبْكُمْ أَيُّهَا النَّاسُ وَ يَأْتِ بِآخَرِينَ وَ كَانَ اللَّهُ عَلَى ذَلِكَ قَدِيرًا؛ و آنچه در آسمان ها و آنچه در زمین است، همه از آنِ خداست و خداوند برای حفظ و نگاهبانی آنها كافي است. اى مردم اگر [خدا] بخواهد شما را [از بین] مى‏ برد و ديگران را [پديد] مى ­آورد و خداوند بر اين [كار] تواناست.»(سوره نساء، آیات133ـ۱۳2) و « الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى* لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَ مَا فِي الأَرْضِ وَ مَا بَيْنَهُمَا وَ مَا تَحْتَ الثَّرَى؛ او خداوندي است رحمن كه بر عرش مسلط است. آنچه در آسمان ها و زمين و ميان اين دو و در اعماق زمين وجود دارد از آنِ اوست.»(سوره طه، آیات۶ـ5) و می­ دانیم که انسان و جن برای بندگی خداوند خلق شده اند « وَ مَاخَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الإِنْسَ إِلا لِيَعْبُدُونِ؛ و جن و انس را نيافريدم جز براى آنكه مرا بپرستند.»(سوره ذاریات، آیه۵۶) و قرار است انسان جانشین خدا در روی زمین باشد: « وَ إِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلائِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الأَرْضِ خَلِيفَةً قَالُوا أَتَجْعَلُ فِيهَا مَنْ يُفْسِدُ فِيهَا وَ يَسْفِكُ الدِّمَاءَ وَ نَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَ نُقَدِّسُ لَكَ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لاتَعْلَمُونَ؛ و چون پروردگار تو به فرشتگان گفت: من در زمين جانشينى قرار خواهم داد. [فرشتگان] گفتند: آيا در آن كسى را قرار می­دهی كه در آن فساد انگيزد و خون بريزد و حال آنكه ما با ستايش تو [تو را] تنزيه مى­كنيم و به تقديس تو مى‏پردازيم. فرمود: من چيزى مى‏دانم كه شما نمی­دانید.(سوره بقره،‌آیه۳۰)آنچنانکه از آیات قرآن مجید استنباط می­ شود انسان خلق شد و در مسابقه با فرشتگان گوی سبقت را ربود. فرشتگان به خاطر علم آدم به اسماء‌ الهی موظف شدند در برابر او سجده کنند، جز شیطان ـ که جن بود ـ همه بالاتفاق سجده کردند. شیطان متکبر که از درگاه الهی رانده شد کینه آدم را به دل گرفت و با وسوسه او را به نافرمانی خدا و خوردن از شجره ممنوعه تشویق نمود. با اولین نافرمانی، آدم و حوا به زمین فرستاده شدند و مقرر شد انسان ­ها با تبعیت از هادیان الهی مجری دستورات الهی در روی زمین باشند: « وَ عَلَّمَ آدَمَ الأَسْمَاءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى الْمَلائِكَةِ فَقَالَ أَنْبِئُونِي بِأَسْمَاءِ هَؤُلاءِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ* قَالُوا سُبْحَانَكَ لا عِلْمَ لَنَا إِلا مَا عَلَّمْتَنَا إِنَّكَ أَنْتَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ* قَالَ يَا آدَمُ أَنْبِئْهُمْ بِأَسْمَائِهِمْ فَلَمَّا أَنْبَأَهُمْ بِأَسْمَائِهِمْ قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكُمْ إِنِّي أَعْلَمُ غَيْبَ السَّمَاوَاتِ وَ الأَرْضِ وَ أَعْلَمُ مَا تُبْدُونَ وَ مَا كُنْتُمْ تَكْتُمُونَ* وَ إِذْ قُلْنَا لِلْمَلائِكَةِ اسْجُدُوا لآدَمَ فَسَجَدُوا إِلا إِبْلِيسَ أَبَى وَ اسْتَكْبَرَ وَ كَانَ مِنَ الْكَافِرِينَ* وَ قُلْنَا يَا آدَمُ اسْكُنْ أَنْتَ وَ زَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَكُلا مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَا وَ لاتَقْرَبَا هَذِهِ الشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ الظَّالِمِينَ* فَأَزَلَّهُمَا الشَّيْطَانُ عَنْهَا فَأَخْرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيهِ وَ قُلْنَا اهْبِطُوا بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ وَ لَكُمْ فِي الأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتَاعٌ إِلَى حِينٍ* فَتَلَقَّى آدَمُ مِنْ رَبِّهِ كَلِمَاتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ* قُلْنَا اهْبِطُوا مِنْهَا جَمِيعًا فَإِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِنِّي هُدًى فَمَنْ تَبِعَ هُدَايَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ؛ و [خدا] همه نام­ها را به آدم آموخت‏ سپس آنها را بر فرشتگان عرضه نمود و فرمود اگر راست مى‏گوييد از اسامى اينها به من خبر دهيد. گفتند: منزهى تو، ما را جز آنچه به ما آموخته‏اى هيچ دانشى نيست، تويى داناى حكيم. فرمود: اى آدم ايشان را از اسامى آنان خبر ده و چون [آدم] ايشان را از اسماء آنها خبر داد، فرمود: آيا به شما نگفتم كه من نهفته آسمان ها و زمين را مى‏دانم و آنچه را آشكار مى­كنيد و آنچه را پنهان مى‏داشتيد مى‏دانم؟ و چون فرشتگان را فرموديم براى آدم سجده كنيد پس به جز ابليس كه سر باز زد و كبر ورزيد و از كافران شد [همه] به سجده درافتادند و گفتيم: اى آدم خود و همسرت در اين باغ سكونت گير[يد] و از هر كجاى آن خواهيد فراوان بخوريد و[لى] به اين درخت نزديك نشويد كه از ستمكاران خواهيد بود. پس شيطان هر دو را از آن بلغزانيد و از آنچه در آن بودند ايشان را به درآورد و فرموديم: فرود آييد شما دشمن همديگريد و براى شما در زمين قرارگاهی است و تا چندى در آن برخوردار خواهید بود. سپس آدم از پروردگارش كلماتى را دريافت نمود و [خدا] او را بخشید، آرى او توبه‏ پذير مهربان است. فرموديم: جملگى از آن فرود آييد پس اگر از جانب من شما را هدايتى رسد آنان كه هدايتم را پيروى كنند بر ايشان بيمى نيست و غمگين نخواهند شد.»(سوره بقره، آیات ۳۸ـ31)....