هیدروژن کلرید چیست و چه کاربردهایی دارد؟

هیدروژن کلرید در دمای اتاق یک گاز غیرقابل اشتعال بی رنگ با بوی تند است. هنگامی که این گاز در معرض هوا قرار می گیرد، به دلیل تراکم با رطوبت اتمسفر، بخارات متراکم و سفید رنگی را تشکیل می دهد. بخار هیدروژن کلراید بسیار خورنده است. کلرید هیدروژن به صورت گاز بدون آب یا محلول های آبی (اسید کلریدریک) در بازار یافت می شود. اسید هیدروکلریک غلیظ تجاری حاوی 36-38٪ کلرید هیدروژن در آب است. محلول های آبی این ترکیب شیمیایی به طور کلی بی رنگ هستند، اما ممکن است به دلیل وجود ردپای آهن، کلر و ناخالصی های آلی کمی زرد رنگ شوند.کلرید هیدروژن را می توان در مقیاس صنعتی از واکنش نمک با اسید سولفوریک تهیه کرد. همچنین به سرعت در بالای 482 درجه فارنهایت (250 درجه سانتی گراد) با ترکیب مستقیم عناصر هیدروژن و کلر نیز تشکیل می شود و به عنوان یک محصول جانبی در طی ساخت هیدروکربن های کلردار نیز تولید می شود. اسید کلریدریک از عبور گاز هیدروژن کلرید بر روی آب نیز بدست می آید.موارد استفاده هیدروژن کلریدهیدروژن کلرید و اسید کلریدریک کاربردهای عملی مهمی در صنایع مختلف دارند. از این ترکیبات در ساخت هیدروکلریدهای دارویی (داروهای محلول در آب که هنگام بلع حل می شوند)، کلر و کلریدهای فلزات مختلف، در واکنش های متعدد ترکیبات آلی (حاوی کربن) و در صنایع پلاستیک و نساجی بسیار استفاده می شود.اسید هیدروکلریک برای تولید کود ، رنگ، ابریشم مصنوعی و رنگدانه های رنگ نیز استفاده می شود. در تصفیه روغن ها و چربی های خوراکی، در آبکاری الکتریکی، دباغی چرم، پالایش و غلظت سنگ معدن، تولید صابون، استخراج نفت، تمیز کردن فلزات و در صنایع عکاسی و لاستیک سازی نیز کاربرد دارد.هیدروژن کلرید را می توان برای تمیز کردن و آبکاری فلزات نیز استفاده کرد. اسید هیدروکلریک (اسید موریاتیک) جزء مواد شیمیایی تجاری است که برای تمیز کردن و ضد عفونی کردن استخرها نیز استفاده می شود.برخی دیگر از کاربردهای هیدروژن کلرید عبارتند از:تولید 1،2-دی کلرواتان (اتیلن دی کلرید) و کلرواتن (وینیل کلرید)برای ساخت پلی (کلرواتن) یا PVCدر تولید فلوروکربن ها به عنوان مثال، تترا فلوئورواتن، مونومر پلی (تترا فلوئورواتن)در ساخت تیتانیوم و منیزیمبرای بازسازی رزین های تبادل یونیبرای تولید کلریدهای معدنی (به عنوان مثال، کلرید آلومینیوم)برای تنظیم pHدر طیف گسترده ای از فرآیندهای تولید از جمله تولید آب آشامیدنی و مواد غذاییدر ساخت برخی رنگ هاعوارض جانبی هیدروژن کلرایدهیدروژن کلرید می تواند به دنبال خوردن، استنشاق بخارات یا قرار گرفتن در معرض پوست، عوارض جانبی برای سلامتی ایجاد کند. این ترکیب شیمیایی برای هر بافتی که با آن تماس پیدا می کند؛ می تواند تحریک کننده و خورنده باشد.قرار گرفتن در معرض چشم:قرار گرفتن چشم در معرض بخارات غلیظ هیدروژن کلرید یا اسید هیدروکلریک می تواند باعث مرگ سلول های قرنیه، آب مروارید و گلوکوم شود. قرار گرفتن در معرض محلول های رقیق این ترکیب شمیایی می تواند باعث درد و آسیب هایی مانند زخم در سطح چشم شود.قرار گرفتن در معرض پوست:اسید هیدروکلریک غلیظ یا گاز هیدروژن کلرید می تواند باعث سوختگی عمیق پوست و غشاهای مخاطی همراه با اسکارهای بد شکل شود. غلظت کمتر این ترکیبات شیمیایی می تواند باعث تحریک، قرمزی و التهاب پوست شود.قرار گرفتن در معرض استنشاق:گاز هیدروژن کلرید برای غشاهای مخاطی بینی، گلو و دستگاه تنفسی بسیار تحریک کننده است. بیشترین تاثیر این گاز بر روی دستگاه تنفسی فوقانی است که قرار گرفتن در معرض غلظت های بالا آن منجر به تورم، اسپاسم گلو و خفگی می شود. انحلال گاز هیدروژن کلرید در آب موجود در ریه، اسید هیدروکلریک تولید می کند و باعث مسمومیت ریوی می شود. قرار گرفتن در معرض گسترده این گاز ممکن است منجر به پنومونیت شیمیایی، ادم ریوی و سندرم دیسترس تنفسی حاد (ARDS) شود.قرار گرفتن در معرض بلع:مصرف اسید هیدروکلریک غلیظ می تواند باعث آسیب خورنده شدید به دهان، گلو، مری و معده شود. این اسید به طور بالقوه منجر به خونریزی، سوراخ شدن، زخم و ایجاد مشکلات گوارشی می شود.