ما به شما می گوییم چطور شرکت خود را منحل کنید...

هرچند ایجاد یک شرکت، می‌تواند عمر نامحدودی به یک مشارکت یا کسب‌وکار ببخشد، اما مانع از آن نیست که شرکت روزی منحل شود. یا بخواهد فعالیت‌هایش را متوقف کند. شخصیت فرضی شرکت تجاری این امکان را ایجاد کرده است که شرکت بتواند ابتدا تعهداتش را تمام کند و بدهی‌هایش را پرداخت نماید، سپس شرکت از بین برود. اگر می‌خواهید بدانید ثبت انحلال شرکت های تجاری چیست و چطور انجام می‌شود و چه پیامدهایی دارد، این مطلب را بخوانید.مقدمههمان‌طور که در مطالب قبلی نیز گفتیم، اشخاص حقوقی نیز مانند اشخاص حقیقی، تولد و مرگی دارند. تولد اشخاص حقوقی، طبق اساسنامه شرکت یا مؤسسه اتفاق می‌افتد. یعنی به محض این‌که در اسانامه شرکت، شرایط ایجاد آن پیش‌بینی شد و شرکت به ثبت رسید، شخصیت حقوقی متولد می‌شود.شرکت‌های حقوقی، یا مؤسسات نیز مانند اشخاص حقیقی، به حیات خود ادامه می‌دهند. فعالیت می‌کنند، با دیگران وارد معامله می‌شوند، شعبه یا نمایندگی ایجاد می‌کنند و... . هرچند شرکت‌های تجاری می‌توانند محدودیت زمانی نداشته باشند و عمر نامحدودی داشته باشند. اما به راحتی می‌توانند فعالیت خود را متوقف کنند و به این ترتیب به دنبال فرآیند انحلال خود باشند. پس از انجام عملیات تصفیه، پرداخت بدهی‌ها و اتمام تعهدات، شرکت منحل می‌شود. با ثبت انحلال شرکت، مرگ شخصیت حقوقی فرا می‌رسد.اسباب انحلال شرکتانحلال یک شرکت تجاری، به چهار صورت اتفاق می‌افتد:انحلال ناشی از ارادهشخصیت‌های حقوقی، برخلاف اشخاص حقیقی می‌توانند با تصمیم خود، از بین بروند و منحل شوند. این نوع انحلال در مواد 199 لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت، 161 و 189 قانون تجارت، بیان شده است.انحلال ناشی از قانونضرورت انحلال شرکت تجاری، گاهی آن‌قدر قطعی است که نه تنها به اراده شرکا نیازی نیست، بلکه حتی اقدام دادگاه نیز ضروری نیست. مهم‌ترین سبب انحلال به حکم قانون، ورشکستگی شرکت است. به این صورت که طبق بند 3 ماده 199 لایحه اصلاحی، صدور حکم ورشکستگی به خودی خود انحلال شرکت را محقق می‌کند.انحلال ناشی از حکم دادگاهدر بعضی موارد ممکن است در سیستم تصمیم‌گیری شرکا اختلالاتی ایجاد شود که برای جلوگیری از ورود ضرر و اختلاف نظر، دادگاه ورود می‌کند. در ماده 201 لایحه اصلاحی قانون تجارت، موارد انحلال به حکم دادگاه، به چهار مورد خلاصه شده است. در این صورت نیز با ثبت انحلال شرکت ، مرگ شخصیت حقوقی فرا می‌رسد.انحلال ناشی از انقضای مدت و انجام موضوع شرکتدر حالتی که شرکت برای مدت معین و یا موضوع معینی تشکیل شده باشد، با اتمام موضوع، یا غیرقانونی شدن آن، یا انقضای مدت شرکت، انحلال اتفاق می‌افتد. سؤال این است که آیا این انحلال قهری اتفاق می‌افتد، یا نیازمند اراده شرکاست؟ باید گفت مطابق بند 4 ماده 201 قانون تجارت، باید مجمع عمومی فوق‌العاده تشکیل شود و رأی به انحلال شرکت بدهد. در غیر این‌صورت هر ذی‌نفع می‌تواند از دادگاه تقاضای حکم انحلال نماید.پس در این فرض، در صورتی که هیچ شخصی خواستار انحلال شرکت نباشد، شرکت به حیات خود ادامه می‌دهد. فقط باید دید که حدود اختیارات مدیران در چنین دوره‌ای چیست؟ثبت انحلال شرکت های تجاریهر شرکت تجاری به دلایلی که در قانون آمده، منحل می‌شود. برخی از این دلایل بین شرکت‌ها مشترک‌اند. به طور خلاصه، علل انحلال انواع شرکت‌های تجاری را بیان می‌کنیم:ثبت انحلال شرکت تضامنیدر قانون تجارت، شرایط خاصی ذکر شده که به موجب آن یک شرکت تضامنی از بین می‌رود.در مادۀ 136 قانون تجارت علت‌های انحلال شرکت تضامنی این طور بیان شده است:شرکت تضامنی درموارد ذیل منحل می‌شود:الف ـ درمورد فقرات 1 و2 و3 ماده 93ب ـ درصورت تراضی تمام شرکاءج- درصورتی که یکی ازشرکاء به دلایلی انحلال شـرکت را از محکمـه تقاضـا نمایـد و محکمه آن دلایل را موجه دانسته حکم به انحلال بدهد.د ـ درصورت فسخ یکی ازشرکاءمطابق ماده 137.ه ـ درصورت ورشکستگی یکی از شرکاء مطابق ماده 138.وـ درصورت فوت یا محجوریت یکی از شرکاء مطابق مواد 139 و140.تبصره ـ درمورد بند"ج" هرگاه دلائل انحلال منحصرا مربوط به شریک یا شرکاء معین باشد محکمه مـی‌توانـد بـه تقاضای سایر شرکاء بجای انحلال حکم اخراج آن شریک یا شرکای معین را بدهد.ثبت انحلال شرکت تعاونیدر ماده 54 قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسلامی ایران، مصوب 1370 آمده است:«شرکتها و اتحادیه‌های تعاونی در موارد زیر منحل می‌شوند:تصمیم مجمع عمومی فوق‌العاده.کاهش تعداد اعضاء از حد نصاب مقرر در صورتی که حداکثر ظرف مدت 3 ماه تعداد اعضاء به نصاب مقرر نرسیده باشد.انقضای مدت تعیین شده در اساسنامه مربوط در صورتی که در اساسنامه مدت تعیین شده باشد و مجمع عمومی مدت را تمدید نکرده باشد.توقف فعالیت بیش از یک سال بدون عذر موجه.عدم رعایت قوانین و مقررات مربوط پس از 3 بار اخطار کتبی در سال به وسیله وزارت تعاون بر طبق آیین‌نامه مربوط.ورشکستگی طبق قوانین مربوط.»ثبت انحلال شرکت با مسئولیت محدودقانون تجارت در بند‌های «ب» ، «ج» و «د» ماده ۱۱۴ موارد اختصاصی انحلال شرکت بامسئولیت محدود را بیان کرده است. این موارد عبارت است از:تصمیم شرکا؛ در صورت تصمیم عده‌ای از شرکا که میزان سهم آن‌ها بیش از نصف سرمایه شرکت باشد.(بند ب م ۱۱۴ ق. ت)نصف شدن سرمایه شرکت؛ در صورتی که به واسطه ضررهای وارده به شرکت نصف سرمایه شرکت از بین برود یکی از شرکا می‌تواند درخواست انحلال کند. دادگاه باید دلایل این شریک را موجه بداند. هم‌چنین سایر شرکا نیز نباید با پرداخت سهم او موافق باشند. (۱۱۴ ق.ت)فوت یکی از شرکا؛ به موجب بند د ماده ۱۱۴ قانون تجارت در صورتی که یکی از شرکا فوت شود و بموجب اساسنامه شرکت، فوت شریک باعث انحلال شرکت باشد، شرکت منحل خواهد شد.ثبت انحلال شرکت سهامی عامقوانین مربوط به شرکت‌های سهامی، در حدود 300 ماده در لایحه اصلاحی قانون تجارت ذکرشده‌اند.در ماده 199 این لایحه، در خصوص انحلال شرکت‌های سهامی آمده است:«شرکت سهامی در موارد زیر منحل می‌شودوقتی که شرکت موضوعی را که برای آن تشکیل شده است، انجام داده یا انجام آن غیر ممکن شده باشد.در صورتی که شرکت برای مدت معین تشکیل شده است و آن مدت منقضی شده باشد، مگر اینکه مدت قبل از انقضا، تمدید شده باشد.در صورت ورشکستگی.در هر موقع که مجمع عمومی فوق‌العاده صاحبان سهام به هر علتی رأی به انحلال شرکت بدهد.در صورت صدور حکم قطعی دادگاه»ثبت انحلال شرکت مختلطماده 161 رعایت مقررات مواد 136، 137، 138، 139، 140 را درخصوص انحلال شرکت‌های مختلط الزامی دانسته است. در ماده 136 قانون تجارت، موارد انحلال شرکت تضامنی این‌طور آمده است (که مقررات انحلال شرکت مختلط نیز هست):انحلال شرکت مختلط با موافقت تمام شرکا امکان‌پذیر است.درصورت فسخ یکی از شرکاورشکسته شدن یکی از شرکای ضامن، انحلال شرکت مختلط را در پی دارد.درصورتی که یکی ازشرکاء به دلایلی انحلال شـرکت را از محکمـه تقاضـا نمایـد و محکمه آن دلایل را موجه دانسته حکم به انحلال بدهد.فوت و محجوریت شریک یا شرکای تضامنی به انحلال شرکت منجر می‌شود.ثبت انحلال شرکت نسبیماده 189 قانون تجارت در خصوص مقررات شرکت نسبی می‌گوید:« مفاد ماده ۱۲۶ (‌جز مسئولیت شرکاء که به نسبت سرمایه آن‌ها است) و مواد ۱۲۷ تا ۱۳۶ در شرکت‌های نسبی نیز جاری است.»که مادۀ 136 به موارد انحلال شرکت تضامنی پرداخته‌است. یعنی شرایطی که در آن انحلال شرکت نسبی اتفاق می‌افتد مانند شرایط منحل شدن یک شرکت تضامنی است.ثبت انحلال شرکت سهامی خاصهمان‌طور که قبلا هم اشاره کردیم، قوانین مربوط به شرکت‌های سهامی، در حدود 300 ماده در لایحه اصلاحی قانون تجارت ذکرشده‌اند.در ماده 199 این لایحه، در خصوص انحلال شرکت‌های سهامی آمده است:«شرکت سهامی در موارد زیر منحل می‌شودوقتی که شرکت موضوعی را که برای آن تشکیل شده است، انجام داده یا انجام آن غیر ممکن شده باشد.در صورتی که شرکت برای مدت معین تشکیل شده است و آن مدت منقضی شده باشد، مگر اینکه مدت قبل از انقضا، تمدید شده باشد.در صورت ورشکستگی.در هر موقع که مجمع عمومی فوق‌العاده صاحبان سهام به هر علتی رأی به انحلال شرکت بدهد. در صورت صدور حکم قطعی دادگاه»منبع: https://mag.sabtyar.com/1779/%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA/