انواع رمزارز

Photo by Caleb Woods on Unsplashکرپتوکارنسی یا رمزارز انواع مختلفی دارند. اینجا درباره چند رمرزارز اصلی یعنی بیتکوین، اتریوم، تتر و دای می‌نویسم.این نوشته بخشی از کالکشن رمزارزهاست.کیف پول رمزارزخرید و فروش رمزارزانواع رمزارز (همین نوشته)کاربردهای رمزارز: خرید دیجیتال، وام گرفتن، سود روزانهمهم: قبل از خرید یا سرمایه‌گذاریاگر این نوشته را به قصد سرمایه‌گذاری کوچک یا بزرگ می‌خونید، این شاید مهم‌ترین چیزی باشه که می‌تونید برداشت کنید: بازار رمزارزها به شدت پر ریسک و با نوسان زیاده. تنها در یکی از این دو حالت رمزارز به قصد سرمایه‌گذاری بخرید: اگر تمام پول‌ را از دست دادید مشکلی براتون پیش نیاد و یا در بازارهای مشابه (مثلا فارکس) قبلا تجربه معامله و سرمایه‌گذاری دارید. به هیچ‌وجه گول چرندیات اگر ده سال پیش بیتکوین می‌خریدید الان میلیونر می‌شدید را نخورید. تنها ثروت واقعی رمزارزها دنیای جدیدی‌ست که بهتون عرضه می‌کنه.بیتکوینپدر تمام رمزارزهای امروزی. ۲۰۰۹ توسط یک آدم ناشناس خلق شد. اون آدم ۲ سال بعد ناپدید شد و تا الان تیمی از توسعه‌دهنده‌ها مشغول نگه‌داری و توسعه این رمزارز هستند. برای درک بهتر بیتکوین و باقی رمزارزها باید بدونیم که بیتکوین به دو چیز گفته میشه:شبکه یا پروتکل بیتکوینرمزارز بیتکوینفهم این نکته مهمه چون بسیاری از رمزارزها شبکه‌ای برای خودشون ندارند و از شبکه‌‌های دیگه استفاده می‌کنند. اما اصلا شبکه بیتکوین یعنی چی؟ شبکه بیتکوین یعنی تعداد زیادی کامپیوتر (اصطلاحا نود) که روی بستر اینترنت بهم دیگر متصل هستند و با قوانینی که بهشون پروتکل بیتکوین میگیم اطلاعات (تراکنش‌های جابجایی پول بیتکوین) را ذخیره و پردازش می‌کنند. چه کسی هزینه این کامپیوترها را پرداخت میکنه؟ ما، ما کاربران شبکه بیتکوین به ازای هر تراکنش یک مبلغ کوچک به عنوان کارمزد به این نودها پرداخت می‌کنیم. نقشه‌ی ده هزار سرور بیتکوین در حال حاضربیتکوین پرچمدار تمام رمزارزها به حساب میاد. بنابراین بالا یا پایین رفتن قیمت بیتکوین روی باقی رمزارزها تاثیر مستقیم می‌گذاره. نوسان بیتکوین گاهی تا ده درصد بالا یا پایین رفتن قیمت در یک روز می‌تونه باشه. اگر بیتکوین به قصد سرمایه‌گذاری بلندمدت می‌خرید، نباید با نوسانات روزانه دچار یاس یا خوشحالی بشید.عمده‌ی تحقیق و توسعه بیتکوین در حال حاضر بر روی سریع‌تر شدن پردازش شبکه و امنیت‌ش می‌گرده. به احتمال زیاد بیتکوین سریع‌تر از حالت فعلی نخواهد شد، بنابراین راه‌حل‌هایی مثل شبکه‌های جانبی بر بستر بیتکوین مانند لایتنینگ در حال به وجود آمدن هستند. اتریوماتریوم ۶ سال بعد از بیتکوین متولد شد. این رمزارز هم مثل بیتکوین متعلق به هیچ کشوری نیست و توسط تیمی از توسعه‌دهندگان نگهداری و توسعه داده می‌شود. ایده‌ی اولیه اتریوم از اینجا شکل گرفت که وقتی می‌تونیم پولی مانند بیتکوین داشته باشیم که قابل سانسور نیست و نمیشه بلاک‌ش کرد، چرا بقیه‌ی اطلاعات‌مون رو به این شکل مدیریت نکنیم. مثلا من بتونم بدون اینکه نگران فیلترینگ یا بلاک توسط کشور خارجی یا پاک شدن اطلاعات توسط شرکت‌ها باشم، یک سند پی دی اف را روی اینترنت ذخیره کنم و همیشه و همه جا بهش دسترسی داشته باشم. اتریوم هم مانند بیتکوین شامل دو چیز می‌شه:شبکه و پروتکل اتریومارز اتریوماما فرق عمده‌ی اتریوم با بیتکوین در همون ایده‌ی اولیه نهفته است. شبکه بیتکوین فقط برای یک کار طراحی شده: ایجاد شبکه مالی که غیر قابل سانسور باشه. اما اتریوم علاوه بر قابلیت ارز غیر قابل سانسور، این قابلیت رو هم داره که هرکسی میتونه اطلاعات غیر مالی (مثلا آب و هوای امروز) رو روی شبکه اتریوم ذخیره کنه و برای هر تغییری (مثلا اگر درجه هوا از ۴۰ درجه بیشتر شد) یک اکشن تعریف کنه. مثال: من میتونم با دوست‌م شرط ببندم که فردا از امروز گرم‌تره. بازنده باید یک اتر (واحد پول اتریوم) به برنده پرداخت کنه. ما هردو یک کیف پول اتریوم درست می‌کنیم و هردو یک اتر به کیف پول‌مون واریز می‌کنیم. در قدم بعد یک قرارداد هوشمند (اسمارت کانترکت) روی اتریوم درست می‌کنیم و بهش می‌گیم اگر هوا از امروز گرم‌تر شد برنده من هستم و غیره. سپس پول‌مون در اختیار این قرارداد هوشمند قرار می‌دیم. فردا، به محض مشخص شدن جواب شرط، قرارداد هوشمند به صورت اتوماتیک پول را به حساب برنده واریز می‌کنه. این ویژگی اتریوم باعث شد موجی از ایده‌ها به راه بیفته و انواع کاربردها برای قراردادهای هوشمند به وجود بیاد. یکی از جالب‌ترین این ایده‌ها ایجاد یک ارز دیگر بر روی شبکه اتریوم بود. لیست زیر را ببینید، این‌ها رمزارزهایی هستند که روی شبکه اتریوم درست شده‌اند و هم‌اکنون گردش مالی بسیار بالایی دارند.ارزش ده کوین اول روی شبکه اتریوم بیشتر از ۲۰ میلیارد دلاربه زبان ساده، اتریوم این امکان رو به هرکسی میده که رمزارز خودش رو ظرف چند دقیقه ایجاد کنند. به همین دلیل الان بیشتر رمزارزهای موجود در بازار در حقیقت بر بستر (شبکه) اتریوم مشغول به کار هستند. به این رمزارزها معمولا کوین هم گفته می‌شه. برای خرید و فروش این رمزارزها فقط کافی‌ست یک کیف پول اتریوم داشته باشید.رمزارزهای با ارزش ثابت (Stable Coin)احتمالا مهم‌ترین مشکل بیت‌کوین و اتریوم به عنوان یک ارز در دسترس همه، نوسان شدید قیمتی اون‌هاست. اگر قیمت یک جفت کفش الان ۱ اتر باشه، ممکنه فردا به ۲ اتر افزایش پیدا کنه. چون ارزش اتر در برابر دلار افت کرده. این باعث می‌شه در موارد روزمره به سختی بشه از بیتکوین یا اتریوم استفاده کرد. برای حل این مشکل رمزارز جدیدی به وجود آمد که همیشه قیمت ثابتی داره. یعنی یک دونه از این رمزارز برابر با یک دلاره. به این رمزارزها استیبل کوین یا رمز ارز پایدار گفته می‌شه. بنابراین با خرید این ارز تا حد زیادی می‌تونید اطمینان داشته باشید که سود یا ضرری نخواهید کرد. (البته این‌ها برای سرمایه گذاری بلندمدت هم مناسب نیستند چون پشتوانه قوی‌ای ندارند)انواع مختلفی از این نوع ارز در بازار موجوده ولی من اینجا به دو مدل پر طرفدار اشاره میکنم: تتر و دایتترتتر یک فلسفه‌ی ساده داره: به ازای هر یک تتری که به صورت دیجیتال وجود داره، ما (کمپانی مالک تتر) یک دلار در بانک نگهداری می‌کنیم.به این ترتیب قیمت تتر همیشه ثابت می‌مونه. اما یک مشکل بزرگ اینجا وجود داره. تمام رمزارزهای معروف، غیرمتمرکز و غیر قابل سانسور هستند. تتر جزو این دسته قرار نمی‌گیره، چون تمام ارزش یا پشتوانه‌ی خودش را در یک بانک جمع‌آوری کرده. بنابراین اگر هر زمانی هر دولتی علیه کمپانی مالک تتر اعلام جرم کنه، حساب بانکی تتر می‌تونه بسته بشه و ارزش تتر صفر بشه. این در تئوری کاملا محتمله، در عمل اما بد نیست بدونید امروز تتر بالاترین میزان گردش رمزارز در بین تمامی رمزارزها رو داره. حتی از بیتکوین و اتریوم هم بالاتر. به دلیل ماهیت متمرکز و سانسور شدنی تتر، این رمزارز برای سرمایه‌گذاری بلند مدت مناسب نیست. اما از طرفی هم حجم معاملات به تتر آنچنان گسترده است که نمی‌شه نادیده‌ش گرفت. به عبارت ساده‌تر تتر تمام ریسک‌های یک رمزارز بعلاوه‌ی یک ریسک خیلی بزرگ‌تر رو داره ولی در عوض به خاطر داشتن قیمت ثابت پر معامله‌ترین رمزارز دنیاست.تتر را می‌تونید از هر صرافی رمزارزی در هرجای دنیا (حتی ایران) بخرید یا بفروشید. تتر هم شبکه‌ی اختصاصی خودش را داره و هم از شبکه‌ی اتریوم استفاده می‌کنه. به نظر می‌رسه کم کم تتر به صورت کامل به شبکه اتریوم مهاجرت خواهد کرد.دایارزش بیکوین و اتریوم به دو عامل بستگی داره:‌ توافق جمعی به ارزش مادی این دو ارز و دانش فنی این دو پروژه. دانش فنی چرا باید ارزش ایجاد بکنه؟ چون بهمون به صورت شفاف نشون میده که این پروژه یک کلاه برداری نیست و یک پروژه فنی/علمی زنده‌ست و در ضمن به صورت فعال در حال توسعه است.تتر اما تقریبا تمامی ارزش خودش رو از ارزش ثابت‌ش میاره. و به طبع اون ارزش این کوین به کمپانی مالک تتر برمی‌گرده. اگر روزی اون کمپانی از بین بره، ارزش تتر هم از بین می‌ره.دای نقطه برخورد این دو دسته ارزشه. هم تیم و دانش قابل اعتبار و هم قیمت ثابت. به عبارت بهتر دای یک کوین با قیمت ثابته (همیشه حدود یک دلار). دای متعلق به هیچ کمپانی ثبت شده تحت قوانین کشوری نیست و نحوه‌ی ثابت نگه داشتن قیمت‌ش هم مشابه تتر نیست. به زبان فنی‌تر دای به کمک اسمارت کانترکت‌های اتریوم و با پشتوانه‌ی اتر همیشه ارزش ثابتی داره و این کار رو بدون دخالت انسان و یا هر سیستم بانکی انجام می‌ده. دای ریسک کمتری از تتر داره ولی در عوض عده‌ی بسیار کمتری باهاش آشنا هستند. دای هم روی شبکه اتریوم در گردشه. این رمزارز (با اطلاعات امروزم) در صرافی‌های ایرانی مبادله نمی‌شه. ولی نکته اینجاست که اگر شما دسترسی به اتر داشته باشید (یعنی از هر صرافی اتر خریده باشید) میتونید در صرافی‌های غیر متمرکز خارجی (مثلا یونی‌سواپ) به راحتی اتر را به دای تبدیل کنید. باقی رمزارزهای قابل اشارهامروزه بیشتر از ۲۰۰ هزار رمزارز در دنیا وجود داره. رمزارزها فقط ارز نیستند، بلکه به یک ابزار برای کارهای دیگر مثلا جایگزین فروش سهام یک شرکت تبدیل شده‌اند. استیبل کوین‌ها یا رمزارزهای با ارزش ثابت هم رشد قابل توجهی کرده‌اند و انواع مختلفی ازشون پیدا می‌شه. برای خرید هرکدوم از انواع رمزارزها شما محدود به صرافی‌های دور و بر خودتون نیستند. کافی‌ست بیتکوین و با اتر بخرید و بعد در هر صرافی متمرکز یا غیر متمرکز (که احتیاج به تشخیص هویت ندارد) رمزارز مورد نظرتون را بخرید. تنها کلید ورود شما به دنیای رمزارزها خرید مقداری بیتکوین یا اتر و نگهداری اون در یکف پول شخصی شماست.