داستانک: سلام

خورشید با متانت سوخته شده‌ای وارد آسمان شهر شده بود. درختان سر سبزیِ خود را به عابران هدیه میدادند. صدای شهر رفته رفته داشت بلند میشد. درویشی با خودش میگفت کاش این هیاهو امروز کمی پاک‌تر از دیروز باشد. بنظرم پاک بینی درویش بسیار خوشبینانه است. در این روزها ناشنوایان، نابینایان و حتی مردگان نیز از آلودگی و سیاهی ذات شهر مطلع اند. البته این گردوغبار تاریک تنها منحصر به شهر من نمیشود و در این برهه از تاریخ هوای تمام کشور آلوده به این غبارست و تازه!!! هوای شهر من کمی بیگناه‌تر از سایر مناطق است، البته این یک نظر شخصی‌ست. امروز درست سه سال میشود که برای آقای سعیدی کار میکنم. در فرش فروشی نسبتا کوچکی که بسیار دورتر از منزلم قرار دارد. خستگی تکراری شدن زندگی‌یم به قدری پا روی اعصابم گذاشته که در خود شاهد یک انقلاب رفتاری بودم. سر صبح که از منزل بیرون زدم، از چهارراه خسروی به سمت چهارراه شهدا باید پیاده میرفتم تا سوار اتوبوس شهری شوم تا از آنجا خودم را به مغازه برسانم. تصمیم نسبتا عجیبی گرفتم، تصمیم گرفتم به تمام آدمهایی که در راه میبینم سلام کنم. این رسم نیک و کوتاه در این دوران از بین رفته است، اگر چه که در گذشته زمانیکه در روستای اجدادیم زندگی میکردم این یک قانون نانوشته بود و همواره کوچکترها به بزرگترها در معابر روستا سلام میگفتند و بزرگترها حتی اگر نام و نشانی ما را نمیشناختند باز به گرمی جوابمان را میدادند. اما آدمهای شهری اینطور نیستند، از بچه‌هایشان گرفته تا پیرشان، به آدم غریبه هیچ کاری ندارند و به زور شاید نگاهی بیاندازند. اوایل که برای تحصیل در مقطع دانشگاه به مشهد آمده بودم به سختی با این حجم بی‌تفاوتی از کنار آدم‌ها میگذشتم و رفته‌رفته من هم به این خصلت دچار شدم اما امروز تفاوت داشت، من از این تکرار و فواران بی‌تفاوتی به استیصال رسیده بودم. ساعت شش و سه دقیقه صبح تلفن همراهم را در جیبم گذاشتم. پاکت خالی سیگارم را به سطل آشغال انداختم و در معبر عابر خلوت خیابان با سرعت قدم برداشتم. یک پیرزن از مقابلم رد میشد؛ به او گفتم سلام!! نگاهم نکرد اما در ذهنم زمزمه‌ای از علیک سلام را شنیدم. کمی جلوتر از کنار یک پسر بیست ساله با دختری هم سن و سال خودش که شیرکاکائو به دست داشتند گذشتم و بلند گفتم سلام، آنها حتی زمزمه‌ای هم نداشتند اما صدای خنده دختر را پسرک با سروصدایی نامفهوم پنهان کرد. چند قدم بعد مردی سالخورده که زجرِ کندن پول از در و دیوار این شهر صورت و لباس‌های او را کهنه و چروکیده کرده بود از مقابلم گذاشت. به صورتش لبخند زدم و گفتم سلام آقا و بعد با همان سرعت که به آن نزدیک شده بودم، از آن گذشتم. پیاده رو در این وقت روز رفته رفته شلوغ‌تر میشد و من به آدم‌های گوناگون‌تری سلام و لبخند میدادم و جرعه‌ای بی‌تفاوتی مینوشیدم. شاید از هر پنج نفر یک نفر پیدا میشد که حواسش به من جمع شود تا سلامم را پاسخ دهد اما از ته دل میخواستم که آن چهار نفر هم به جمع ما بپیوندند. انگار آدم‌ها یادشان رفته زمانیکه کسی بی چشمداشت به آنها محبت و یا توجه میکند چه حس خوبی در آدم به جا میگذارد، انگار تجربه نکرده‌اند که اگر به کسی محبت کنی کیف خودت بیشتر کوک میشود و واقعا انگار فراموششان شده که همه ما به زودی میمیریم و زندگی محل عبور است و دلیلی ندارد با زجر و تلخ‌کامی و خودخواهی و برتری جویی های مسخره آن را سپری کنیم، زمانیکه میتوانیم رایگان به همدیگر لبخند بزنیم و دل یکدیگر را برای بهتر و مهربان بودن قرص کنیم هرچه باشد تمام ما در یک جامعه هستیم. کمی جلوتر از مقابل حرم حضرت که رد میشدم، به ایشان نیز سلام گفتم و نسیم صبحگاهی مشهد را روی گونه‌هایم حس کردم که برای من به منزله توجه ایشان بود. البته در این دوره بیشتر آدم‌ها به این نشانه‌ها توجهی ندارند و کمتر اهمیت میدهند. جوانها که این چیزها را مسخره میکنند و حال اهل دلان را در این تصاویر بدون هیچ انسان دوستی زیر پا له میکنند. اگر خصلت احترام به عقاید شخصی آدم‌ها هدیه دادنی بود، تمام سعییم را میکردم تا به تمام آدم‌های کشورم هدیه دهم اما افسوس که اینطور نیست و اینگونه نمیشود. بالاخره به هر نحوی بود مثل روزهای گذشته به اتوبوس رسیدم. از درب وسط سوار شدم و درست مثل دیوانه‌ای عاشق، بلند ‌و پر انرژی گفتم سلام به همه و بعد بدون هیچ تعللی بر روی نزدیکترین صندلی خالی نشستم. یک پیرمرد، یک دانش‌آموز و آقای راننده تنها نفراتی بودند که جوابم را دادند و به گمانم در اتوبوس پانزده نفری حضور داشتند. شاید برای بعضی از خوانندگان این یک مسئله احمقانه و اتفاقی بی‌اهمیت باشد اما داستان همین است و بسیار هم مهم و غم‌انگیز است. اصلا اهمیت عمیق این داستان را کنار بگذاریم، این چه؟! اینهم برای شما اهمیتی ندارد که چند دقیقه بعد از نشستنم، دو زن به جان هم افتادند؟!. یکی جوان و مخالف حجاب اسلامی و دیگری مسن‌تر و طرفدار قانون حجاب!! سر و صدایشان بالا گرفت. چند نفری هم با چند کلمه، نمکی در این آش ریختند و نزدیک بود از عصبانیت یا سکته کنند و یا یکدیگر را بجوند. بی‌اختیار بلند شدم سرشان داد کشیدم: « ساکت، خانمها لطفا ساکت. نمیتونید همدیگر رو ببینید، نبینید ولی به حریم یکدیگر چکار دارید». بعد نشستم و دیگر هیچکس، هیچ‌چیز نگفت. شاید همچنان این داستان برای شما آبکی و تکراری و بی‌اهمیت باشد اما درد من هم دقیقا همین است که به اختلافی که میان مردم جامعه‌ام افتاده اهمیت داده نمیشود. مصطفی اکبری تیر۱۴۰۲ مشهد مصطفی اکبری تیر۱۴۰۲ مشهد داستانک سلام نوشته‌ی مصطفی اکبری