محصول به مثابه تبلیغ

اگر به دور و بر خودمان نگاهی بیاندازیم، می‌بینیم که با انواع و اقسام محصولات محاصره شده‌ایم، مواد غذایی، شوینده، بهداشتی، لوازم آشپزخانه که لحظه‌ای از شنیدن و دیدن تبلیغاتشان در رادیو و تلویزیون محروم نیستیم، اما آیا همه‌محصولاتی که می‌بینیم و می‌شنویم، واقعا برای رفع نیاز ما طراحی شده‌اند یا به بازار آمده‌اند تا یار کمکی شرکت‌ها شوند برای فروش بیشتر؟آیا برای تک‌تک محصولات موجود روی قفسه‌فروشگاه‌ها، فکر شده؟ نیازسنجی شده؟ به مشتری در تولید و بسته‌بندی و کیفیت مواد اولیه، احترام گذاشته شده؟البته که این موضوع کاملا به استراتژی‌شرکت‌ها برمی‌گردد، شرکتی قصد دارد که محصول و برندش برروی همه قفسه‌ها به چشم بخورد و اهمیتی ندارد که هرچند وقت یکبار موجودی آن‌ها را صفر می‌کند، هدف، فقط به چشم خوردن نام و برند است، شرکت دیگر به تخصص روی می‌آورد و کانال محصولاتش را محدود می‌کند و شرکت دیگری در اکثر حوزه‌های مربوط به فعالیتش کار را پیش می‌برد.یادم می‌آید چند سال پیش شرکتی که یکی از برندهای قدرتمند صنایع غذایی است، همین روش را پیش گرفت، عرضه هر محصولی در حوزه فعالیتش در بازار، یکی از محصولات عجیبی که عمیقا در ذهنم مانده، بستنی چیلیِ این برند بود، بستنی‌ای که بازار مبدا آن، کشورهای شرق آسیا بود، محققان بازار این شرکت مُعظَمِ داخلی بنا به دلایلی فکر کرده‌اند که این محصول مناسب ذائقه ایرانی هم هست، نتیجه؟ شکست تمام قد محصول و عدم استقبال از آن در بازار، البته استراتژی کلی این شرکت همین است، و این مورد آخرین مورد از محصولات عجیب‌وغریب غذایی این برند نبود، صد البته که این برند محصولات محبوبی مانند محصولات لبنی و گوشت‌های فرآوری شده و غذاهای آماده و انواع پنیر هم دارد، اما گاهی با ارایه محصولاتی عجیب و بیگانه با ذائقه ایرانی باعث تعجب بسیاری می‌شود.اوایل برایم عجیب بود که چرا یک برند مطرح باید دست به انجام چنین کاری بزند، از خودم که آن وقت‌ها تازه‌کاری بودم در یادگیری دروس آکادمیک بازاریابی، می‌پرسیدم که چرا شرکتی، این‌چنین باید به برند خودش با عرضه این محصولات لطمه وارد کند، گفتم که تازه کار بودم و بی‌‌دانش، طبیعتا این سوال در کلاس مربوط مطرح کردم و پاسخ استاد، دیدگاه‌ام نسبت به هرچه مربوط به بازار و برند بود تغییر داد.«شوک به ذهن مصرف کننده و بازار»، شما وقتی بیلبورد بستنی فلفلی در ورودی اتوبان کرج را می‌بینید اولین جمله‌ای که به زبان می‌آورید چیست؟ «امتحانش کنم؟»، «این دیگه چیه؟»، «مگه بستنی، تند هم میشه؟»، درواقع اصلا اهمیتی ندارد که چه سوالی می‌پرسید، مهم این است که این شرکت را با محصول عجیبش به خاطر می‌سپارید، خب این به چه درد می‌خورد؟ دفعه بعدی که تبلیغ محصولی جدید را در شبکه‌های خارجی دیدید و از آن خوشتان آمد، از خودتان می‌پرسید که شاید فلان شرکت که فلان محصول را تولید کرده بود، این رو هم تولید کرده باشد.به همین سادگی نام برند در ذهن شما هک شده، برندی که هر از چندگاهی شما را با محصولات جدید و گاهی عجیبش شگفت‌زده می‌کند. شما را به سمت استفاده از محصولات عمومی‌اش می‌کشد، و در این بین گاهی شما را با این محصولات خاص و جدید، حیرت‌زده می‌کند، و کاری می‌کند به خودتان آفرین بگویید که مشتری پر و پاقرص این برند «نوآور» هستید، وفاداری شما به برند تا زمانی که اتفاقی خاص نیوفتد ادامه پیدا ‌می‌کند، بهرحال شما وفادار به برند نوآور بازار هستید که خاص‌ترین و اولین‌های بازار را عرضه می‌کند، خودتان را مجاب می‌کنید که حتا یک بار هم شده محصول جدیدش را، هرچقدر که بیگانه با ذائقه‌تان باشد، امتحان کنید، و این جمله معروف که «مشتری، مشتری می‌آره» را فقط با ارایه محصولات جالب که تا پیش از آن بقیه جرات ارایه‌اش را نداشتند، به بار می‌آره.ابتکاری که من فکر می‌کردم ضد برند کار میکنه.