فاصله قد یه دنیاست؛ بین دنیای تو و من

آدم‌ها برای نوشتن آداب خاصی دارند. هرکسی تحت شرایط خاصی نوشتن‌اش می‌آید. برای من این شرایط اندکی کلیشه‌ای‌اند و قدری منحصر‌به‌فرد. قسمت کلیشه‌ای‌اش می‌شود سکوت و فنجان چای و تنهایی و منحصربه‌فردش می‌شود محیط مرتب و تمیز و ناخن‌های کوتاه. من وقتی ناخن‌هایم بلند باشند نمی‌توانم بنویسم! نه می‌توانم قلم دست بگیرم نه می‌توانم تایپ کنم. همین‌طور وقتی اتاق نامرتب باشد. انگار ذهن من است که شلخته‌وار همه‌جا پخش شده است.امروز بعد از مدت‌ها ناخن‌هایم را از ته گرفته‌ام و نشسته‌ام که بنویسم. از اتفاق پررنگ این ماه‌های زندگی‌ام: مهاجرت. ممکن است بگویید می‌گذاشتی مهر خروج پاسپورتت خشک شود بعد بالای منبر می‌رفتی. در جواب‌تان می‌گویم شما به اشتباه فکر می‌کنید مهاجرت لحظه‌ی بیرون رفتن از مرز است. بگذارید همین اول یک موضوع را مشخص و واضح بگویم: اگر به تعداد آدم‌های زمین راه هست برای رسیدن به خدا، به تعداد همان آدم‌ها تجربه و مسیر هست برای مهاجرت. این قصه‌ای‌ست که شاید زمان و مکان مشترک داشته باشد ولی شخصیت‌ها همه‌چیزِ قصه‌اند و هرکدام متفاوت. می‌گفتم. مهاجرت از روزی که تصمیم می‌گیری بروی شروع می‌شود. از روزی که دیگر می‌دانی دیر یا زود باید بار سفر ببندی. بلاتکلیفی عجیبی دارد و برزخی عذاب‌آور. مخصوصا اگر در کشوری زندگی کنی که نمی‌دانی همین فردا قرار است چه اتفاقی برای مناسبات سیاسی و اقتصادی‌اش بیفتد. روزها می‌آیند و می‌روند و صدها بار تصمیم را با خودت مرور می‌کنی. به تمام سناریوهای ممکن و ناممکن فکر می‌کنی. گاهی ساعت‌ها برای دوری از عزیزانی که الان کنارشان هستی ولی روزی نخواهی بود غصه می‌خوری. برای مملکتی که حس می‌کنی جایی برای تو ندارد، فکر می‌کنی با تو نامهربان بوده است هم غصه می‌خوری. همه‌چیز اما از روزی که می‌گویند می‌توانی بیایی عوض می‌شود. دو خط جمله‌ی بی‌روح با ادبیات خشک و اداری در یک ایمیل زندگی‌ات را برای همیشه به قبل و بعد از خودش تقسیم می‌کند. از آن لحظه به بعد ماجرا شوخی شوخی، جدی شده است. از آن‌جا به بعد انگار یکی دکمه‌ی دور تند را می‌زند و همه چیز می‌شود دویدن به سمت خط پایان. من آن‌قدر دنیادیده نیستم که بتوانم نتیجه‌گیری کنم. اگر بودم هم نباید حکم کلی می‌دادم. من فقط می‌توانم تجربه‌ی خودم را بگویم. آن‌چه در دایره‌ی محدود روابط انسانی من گذشته است. واقعیت این است که به نظر من مجموعه‌ای از عوامل از جمله فرهنگ، عرف، وضعیت سیاسی و اجتماعی و اقتصادی کشور و چه بسا خلق و خوهای ما مردمانی نامهربان با پدیده‌ی مهاجر و مهاجرت ساخته است. حق انتخاب تو برای زندگی کردن در کشوری دیگر نامش می‌شود فرار. سختی‌هایی که در راه مهاجرت کشیده‌ای نامش می‌شود فرصت نابرابری که برای همگان فراهم نیست. سختی‌هایی که قرار است بکشی و تمام ترس‌هایی که داری نامش می‌شود قدرناشناسی و حتی بی‌عرضگی. (نسخه‌ی آپدیت شده‌ای از ببین خدا پول رو به کیا می‌ده) تمام این‌ها می‌شوند بار گناه و ملامتی که همراه با کوله‌بار سفر باید به دوش بکشی. و تو خوب می‌دانی هم تقصیر هیچ‌کس نیست و هم تقصیر همه‌مان است که گذاشته‌ایم اینهمه تلخی به فکر و ذهن‌مان رخنه کند. مهاجرت درمان تمام دردها و پایان تمام سختی‌ها نیست. ایران جهنم نیست و هرجای دیگری جز ایران بهشت. بهشت و جهنم درون ذهن من و توست، هرجا برویم دنبال‌مان می‌آید. فیلم شب یلدا به نظرم یکی از درخشان‌ترین نمونه‌ی قصه‌ی آدم‌هایی‌ست که خوشبختی را معلول محیط می‌دانند و بس. جمله‌ای معروف دارد آنجا که حامد به همسرش می‌گوید: مهناز! اینجا که بودی همیشه اونور پنجره پی خوشبختی بودی، اروپا هم می‌گی خوشبخت نیستی. ببین! آمریکا هم بری خوشبخت نیستی. تو کره مریخ هم که بری خوشبخت نیستی. این‌ها را نمی‌نویسم که بگویم مهاجرت اشتباه است یا بگویم من احساس خوشبختی نمی‌کنم. می‌نویسم که یادم نرود امروزی که شش ماه از ترک خانواده و دوستان و عزیزان و شهر و کشورم می‌گذرد چه مسیر طولانی و عجیبی را آمده‌ام.