روز تبلیغ و اطلاع‌رسانی دینی

بطور کلی در هر عرصه‌ای، تبلیغات جزو اولین گام‌هاییست که برای ارائه و معرفی کلیت یک ارگان، شرکت، گروه و نحله و اهداف و مقاصدی که دنبال می‌کند لازم و ضروریست؛ اهمیت تبلیغات آنجا مشخص می‌شود که سالانه گروه‌ها و اجتماعات مختلف اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، مذهبی و هنری مبالغ کلانی را در این راستا صرف می‌کنند تا به بازدهی بهتر دست یابند. در زمانهای گذشته دایره‌ی تبلیغات محدود به این بود که تنها از طریق شیاع لسانی یا کتبی صورت می‌گرفت اما با گذر زمان و پیشرفت تکنولوژی و وسائل ارتباط جمعی ابواب سمعی و بصری نیز به چرخه‌ی تبلیغات راه پیدا کرد؛ رادیو، تلویزیون، شبکه‌های ماهواره‌ای، سایت‌ها و شبکه‌های گوناگون مجازی همه و همه امروزه به استخدام امر تبلیغات در آمده‌اند.همانطورکه گفته شد تبلیغات نقش حائز اهمیتی را در عرصه‌‌ی سیاسی و مذهبی ایفا می‌کند و بر اساس همین امر بود که در کشور ایران حوادث مختلفی رقم خورد تا در نهایت با پیروزی انقلاب اسلامی ساختار کلی حکومتی دستخوش تغییرات قرار گرفت؛ به توضیح بهتر اگر سخنرانیهای کوبنده‌ی بنیانگذار کبیر انقلاب و دیگر فعالان دینی و سیاسی از طریق اعلامیه‌ها و دیگر راه‌های ارتباط جمعی در دست عامه قرار نمی‌گرفت، هیچگاه امکان رخ دادن چنین حادثه‌ی شگرفی وجود نداشت.می‌دانیم که در امر نبوت، نبی خدا سه وظیفه‌ی اصلی را برعهده دارد:۱. دریافت وحی الهی۲. تبیین و تشریح وحی الهی برای امت۳. برپایی شریعت خداوند در جامعهکه مرحله‌ی دوم ازین وظایف در واقع همان امر تبلیغات است که مصداق بارز آن را می‌توان در آیه‌ی ۶۷ سوره‌ی مائده، مشهور به آیه‌ی ابلاغ، دریافت:«يَآ أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَآ أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ»«ای پیامبر! آنچه از سوی پروردگارت بر تو نازل شده را ابلاغ و تبلیغ كن و اگر انجام ندهی [چنین است که گویا] پیام خدا را نرسانده‌ای.»تبلیغی که ادامه‌ی راه نبوت را معین می‌کرد و امت اسلامی را از گرداب تفرقه و جدایی به ساحل وحدت و یکپارچگی رهنمون می‌ساخت.در عصر غیبت، مرجعیت در قالب ولایت فقیه ادامه‌دهنده‌ی راه نبوت و امامت است و تمامی وظایفی را که نبی و امام در زمان حیاتشان بر عهده داشتند بجز امر دریافت وحی الهی -که مختص به نبی خداست و امام نیز از آن بی‌بهره است- محول به مرجعیت می‌شود و ازینجاست که پس از گذشت سه سال از انقلاب اسلامی و حاکمیت شریعت اسلام بر کشور ایران، ولی فقیه زمان، حضرت آیة‌الله روح‌الله خمینی، در راستای محقق ساختن وظیفه‌ی دوم از وظایف اصلی حاکم جامعه اسلامی، در یکم تیر ماه سال ۱۳۶۰ هجری شمسی دستور به ایجاد نهادی به نام «نهاد شورای عالی تبلیغات اسلامی» داد که با قصد پرداختن به امر تبلیغات در نظام حکومتی کشور شکل گرفت، نهادی که بعدها در ۱۴ فروردین ۱۳۶۸ با دستور شخص امام خمینی، نامش به «سازمان تبلیغات اسلامی» تغییر کرد و پس از رحلت بنیانگذار کبیر انقلاب، تحت نظارت ولی فقیه جدید، حضرت آیة‌الله سید علی خامنه‌ای، به فعالیت خود در راستای تبلیغ ایدئولوژی جمهوری اسلامی ادامه داد و به برکت همین رخداد بود که در تقویم رسمی کشور روز تبلیغ و اطلاعرسانی دینی با په عرصه‌ی وجودی نهاد.بر این اساس که این نهاد ابتدائاً جنبه‌ای شورایی داشت در طول ادوار مختلف مدیریت چهره‌های سرشناسی چون آیات عظام احمد جنتی، مرحوم محمدرضا مهدوی کنی، محمد امامی کاشانی و حجج‌الاسلام شهید غلامحسین حقانی و شهید عباس شیرازی را به خود دید و در حال حاضر ریاست آن بر عهده‌ی حجة‌الاسلام و المسلمین محمد قمی است.گستره‌ی فعالیت این سازمان به نحویست که می‌توان گفت کلیه‌ی امور تبلیغاتی کشور در عرصه‌های مختلف فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، هنری و ... در سه معاونت آن(معاونت پژوهشی و آموزشی، معاونت امور فرهنگی و تبلیغ و معاونت توسعه‌ی مدیریت و پشتیبانی) پیگیری و دنبال می‌شوند و از مهمترین سازمانهایی که وابسته به این نهاد مشغول به فعالیت هستند میتوان سازمان دارالقرآن الکریم، حوزه‌ی هنری، دانشگاه سوره، خبرگزاری مهر، موسسه‌ی فرهنگی-هنری تبیان و موسسه‌ی انتشاراتی امیرکبیر را برشمرد.مطابق با مواد ۵ و ۶ اساسنامه‌ی سازمان تبلیغات اسلامی کلیت اهداف و وظایف این سازمان را می‌توان در بندهای زیر تشریح کرد:۱. سیاستگذاری، برنامه‌ریزی، هدایت، سازماندهی، پشتیبانی و نظارت بر تبلیغات دینی-مردمی۲. زمینه‌سازی برای یافتن نیروهای مومن و پیدایش تشکل‌های انجمن‌های اسلامی و جمعیت‌های مشابه و نظارت بر فعالیت آنها۳. تلاش در جهت احیا و اشاعه‌ی معارف، فرهنگ و تاریخ تشیع از همه راههای ممکن با تأکید بر وحدت تمام مذاهب اسلامی و حراست از آن با همکاری مراجع و نهادهای ذیربط۴. تحقیق و بررسی در خصوص تبلیغات سوء و تهاجم فرهنگی دشمنان و شناسائی و تحلیل ترفندهای تبلیغی علیه انقلاب اسلامی با هماهنگی سایر دستگاه‌های ذیربط و ارائه سیاست‌های لازم در جهت خنثی‌سازی آنها و تنویر افکار عمومی۵. انجام مطالعات راهبردی و بررسی‌های کاربردی در زمینه‌ی نیازهای فرهنگی اقشار مختلف جامعه به ویژه جوانان و طراحی برنامه‌ها و شیوه‌های تبلیغی نوین و اصلاح و احیای روش‌های سنتی در تبلیغات اسلامی۶. تدوین و انتشار کتب و نشریات مناسب و ضروری به منظور معرفی فرهنگ و تمدن اسلامی و تبیین مواضع انقلاب اسلامی و انجام پژوهش‌های لازم به ویژه در زمینه‌ی نظام تربیتی و مبانی سیاسی، اقتصادی و فرهنگی حکومت اسلامی و حمایت از پژوهشگران متعهد۷. تلاش جهت هدایت افکار عمومی با استفاده از رسانه‌‌های همگانی و فعالیت مستقیم رسانه ای در صورت لزوم۸. شناسایی و معرفی آثار نمونه‌ی فرهنگی و هنری، افراد و شبکه‌های تبلیغی-مردمی جامعه اسلامی و تهیه و عرضه فرآورده‌ها و آثار نمونه فرهنگی-هنری در جهت ارائه‌ی الگوهای مناسب هنرمندان متعهد و انقلابی و حمایت از آنان۹. برنامه‌ریزی، زمینه‌سازی و انجام اقدامات لازم برای هرچه فعال‌تر شدن افراد تاثیرگذار مانند روحانیون، دانشگاهیان، معلمان و هنرمندان در جهت رشد فرهنگ اسلامی و مقابله با آثار نامطلوب فرهنگ‌های بیگانه۱۰. برنامه‌ریزی، نظارت و هماهنگی در برگزاری هرچه بهتر مراسم و شعائر انقلابی و دینی در کشور با مشارکت کلیه نهادهای مردمی و دولتی۱۱. همکاری با وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های دولتی و وابسته به دولت و نهادهای انقلابی به منظور تعمیق و گسترش فرهنگ و معارف اسلامی در محیط سازمانهای دولتی و نهادهای انقلابی۱۲. تأسیس و اداره‌ی موسسات آموزشی و مراکز دانشگاهی در جهت تربیت مبلغان کارآمد و هنرمندان متعهد و مربیان دینی۱۳. تأسیس مراکز اطلاع‌رسانی تخصصی، تبلیغی و دینی۱۴. سازماندهی و اعزام مبلغ در سراسر کشور به ویژه مناطق محروم با همکاری روحانیت و مردم۱۵. هدایت و حمایت انجمن‌های اسلامی و تشکل‌های اسلامی-مردمی و نظارت بر آنها۱۶. برنامه‌ریزی فرهنگی و تبلیغی جهت علاقه‌مندان به فرهنگ فارسی در کشور با تأکید بر خدمات متقابل اسلام و ایران، با همکاری و هماهنگی مراجع ذیصلاح۱۷. برگزاری کنفرانس‌ها، جشنواره‌ها و نمایشگاههای بین‌المللی مردمی در کشور به منظور تعمیق و گسترش معارف اسلامی و فراهم کردن زمینه شرکت هنرمندان و شبکه های تبلیغی-مردمی در کنفرانس‌ها، نمایشگاه‌ها و جشنواره‌های فرهنگی۱۸. انجام همکاری های فرهنگی-تبلیغی با مراکز اسلامی و فرهنگی داخل کشور در راستای اهداف سازمان و به منظور تامین ارتباط افراد و مراکز اسلامی و فرهنگی-مردمی برای تالیف قلوب آنان با هماهنگی سایر مراجع ذیصلاح۱۹. نظارت بر ترجمه متون دینی و تعیین ضوابط و مقررات مربوط به تهیه، ترجمه و انتشار این متون جهت بهره‌برداری در کشور۲۰. نظارت بر چاپ و نشر قرآن کریم و انجام فعالیت‌های قرآنی از طریق تربیت مربی، تدوین جزوات آموزشی و همکاری با وزارتخانه‌های ذی‌ربط جهت گسترش آموزش و معارف قرآن کریم