مهاجرت به ترکیه

در این سه سالی که در ترکیه بودم، شرایط کاری ترکیه و اجازه اقامت، جزو بیشترین سوالاتی بود که از طرف دوستان ایرانی از من میشد. به همین دلیل تصمیم گرفتم در این پست از شرایط کاری و امور اداری اقامت در ترکیه، همچنین از تجربیات شخصی خودم در این سه سال در مورد کار و اقامت در استانبول و قوانین رسمی کار در ترکیه تا اونجا که میدونم بنویسم.اقامتطبق قانون، شما سه ماه حق اقامت بدون ویزا در ترکیه رو دارید. نحوه محاسبه به این صورت هست که در ۱۸۰ روز گذشته، اقامت شما نباید از ۹۰ روز تجاوز نکند. در صورتی که بیش از ۹۰ روز اقامت بدون ویزا داشته باشید به هنگام خروج از ترکیه به ازای هر روز اقامت غیر قانونی، مبلغی جریمه خواهید شد. شما مجبور به پرداخت جریمه نیستین. میتونین بدون پرداخت اون مبلغ هم کشور رو ترک کنید اما در صورتی که پرداخت نکنید، تا چند سال حق ورود دوباره به کشور ترکیه رو بهتون نمیدن. در صورتی که میخواین بیشتر از ۹۰ روز در ترکیه بمونین باید برای «اجازه اقامت» اقدام کنید. خوشبختانه چند سالی هست که این قبیل کار ها بصورت آنلاین صورت میگیره. یعنی شما باید پیش از اتمام ۹۰ روز، با مراجعه به وبسایت اداره مهاجرت ترکیه، درخواست ملاقات بدین. قبل از اقدام از طریق وبسایت، باید برای یک سال، از شرکت های بیمه، خودتون رو بیمه کنید. چون در فرم های وبسایت، شماره بیمه نامه الزامی هست. فرم ها رو پر می کنید و در پایان نزدیکترین اداره مهاجرت رو انتخاب و زمان ملاقات رو تعیین می کنید. در روز تعیین شده به ملاقات میرید.این فقط اجازه اقامت هست و شما با گرفتن اجازه اقامت تعهد میدین که بدون گرفتن اجازه کار، هیچگونه کاری اعم از پاره وقت و یا تمام وقت انجام ندین اما بسیاری از اتباع خارجی، فقط با داشتن اجازه اقامت، در ترکیه کار میکنن که البته غیر قانونی هست ولی مزایا و معایبی داره. مزایاش برای شما اینه که درگیر قوانین کار ترکیه نمیشید (برخی قوانین کار در پایین اشاره شده) هر موقع خواستین میتونین از کار خارج بشید. راحتتر میتونین کار پیدا کنین اما معایبش هم کم نیست:شما بیمه نمیشیددرصورتی که حق و حقوقتون رو ندن، نمیتونین شکایت کنید.درصورتی که دولت بفهمه کار میکنید(بندرت این اتفاق میوفته) شما از کشور اخراج میشید.به سبب برخی قوانین، شانس کار پیدا کردن بیشتر هست.بسیاری از اتباع خارجی به سبب شانس بیشتر در پیدا کردن کار این نوع کار رو ترجیح میدن.مهمالان اقامت توریستی در ترکیه یکم سخت شده. این سختی هم در مراحل اداری هست هم در اخذ اقامت. برای اخذ اقامت از این پس شما باید از کشور خودتون عدم سو پیشینه بگیرید،به تایید کنسولگری ایران در ترکیه و امضای فرمانداری یکی از شهر ها برسونید.علاوه بر اون باید گواهی سلامت مبنی بر نداشتن بیماری واگیردار به تایید هیئت پزشکی هم از بیمارستان های دولتی بگیرید. بعضا موجودی حساب بانکی از ایران و یا ترکیه هم میخوان. قوانین مهاجرتی ترکیه از چند ماه پیش تغییر کرده. روند کار و همچنین شانس اخذ اقامت سخت تر شده. در کل ترکیه به کسانیکه ۸ سال اقامت توریستی مستمر و بی وقفه داشته باشن، اقامت بلند مدت(دایم) میده. و کسانی که پنج سال اجازه کار مستمر و بی وقفه داشته باشن، شهروندی اعطا میکنه. اجازه کارطبق قوانین کشور ترکیه، اجازه کار توسط شرکتی که قراره براش کار کنید، برای شما اخذ میشه. یعنی اجازه کار رو شخص نمیتونه برای خودش بگیره. حتما باید یک شرکت برای اجازه کار اقدام کنه. شرکت ها در صورتی میتونن اجازه کار برای شما بگیرن که:سرمایه شرکت بیش از صد هزار لیر باشد.به ازای هر تبعه خارجی پنج شهروند ترکیه ای کار کنن. یعنی اینکه اگر شما تنها تبعه خارجی شرکت باشین، باید حداقل پنج ترکیه ای اونجا کار کنن. و اینکه شرکت شما باید برای وزارت کار اثبات کنه که فردی مثل شما رو در ترکیه پیدا نکرده و یا اگر هم باشه خیلی کمه. (اغلب برای این مورد، زبان رو بهونه میکنن. برای مثال میگن ما به یک فارسی زبان نیاز داریم و در ترکیه فارسی زبان بسیار محدود هست. پس به این شخص نیاز داریم)مهمترین قسمت، نحوه اقدام هست. در صورتی که شما در زمان اقدام شرکت برای اجازه کار، بیش از ۶ ماه اجازه اقامت دارید، میتونید از داخل خاک ترکیه اقدام کنید. اما درصورتی که کمتر از شش ماه اجازه اقامت دارید، باید از طریق کنسولگری های ترکیه در کشور محل اقامت خود اقدام کنید. یعنی شرکت، مدارک لازم رو به شما میده تا برید به مملکت خودتون و از اونجا و از طریق کنسولگری ترکیه شخصا اقدام کنید.در صورتی که شما با اجازه کار در ترکیه کار میکنید:شما بیمه هستید. این بیمه براتون سابقه کار حساب میشود.بیمه سلامت عمومی هستید. یعنی همانند شهروندان ترکیه حق استفاده از کلیه خدمات سلامت رو به رایگان و یا با پرداخت مبالغ جزیی دارید. (هیچ تفاوتی میان بیمه سلامت شما و شهروندان ترکیه ای وجود ندارد.) تمامی قوانین کار اعم از حق طرح دعوی برای احقاق حقوق خود را همانند ترکیه ای ها دارید.اگر متاهل هستید، خانواده شما هم بیمه میشوند.درصورتی که کمتر از یک سال است که در آن شرکت کار می کنید، شما حق مرخصی ندارید! برای اینکه بتونید مرخصی بگیرید، باید یک سالتون در اون شرکت تموم بشه تا حق مرخصی داشته باشید. مدت مرخصی برای افرادی که بیش از یک سال و کمتر از پنج سال در یک شرکت کار کرده اند، ۱۴ روز در سال است. برای اینکه همکاریتون رو با شرکت قطع کنید، باید طبق مدت زمانی که کار کردیدو چند هفته بعد از استعفا، در اون شرکت به کارتون ادامه بدید(با حقوق). در غیر این صورت، شرکت میتونه از شما شکایت کنه و غرامت بگیره. همچنین در صورتی که شرکت اخراجتون کنه، باید بر حسب مدت زمانی که کار کردید، چند هفته باهاتون کار کنه و روزانه چند ساعت بهتون وقت بده (مرخصی با حقوق) تا کار پیدا کنید. در صورتی که شرکت این کار رو نکنه، شما میتونید شکایت کنید و غرامت بگیرید.شرایط کاردر ترکیه حداقل حقوق در سال ۲۰۱۸ مبلغ ۱۶۰۰ لیر هست. ولی برای استخدام اتباع خارجی، باید حداقل سه تا چهار برابر اون رو پرداخت کنن تا بتونن استخدامتون کنن. در ترکیه حقوق ها برای افراد متخصص بیشتر از افراد عادیست. همچنین اغلب شرکت ها از ۹ صبح تا ۶ بعد از ظهر کار میکنند که از ساعت ۱۲ ظهر تا یک بعد از ظهر هم تایم ناهار هست. اغلب شرکت ها در آخر هفته، یعنی روز های شنبه و یک شنبه تعطیل هستن. البته بعضی شرکت ها هم روزهای شنبه، نصف روز کار میکنن. در ترکیه، اغلب شرکت ها هزینه ناهار رو با کارت های اعتباری هر ماه به شما پرداخت میکنن و بسیاری از شرکت ها در صورتی که سرویس رفت و آمد نداشته باشند، هزینه رفت و آمد رو بهتون میدن. البته این اطلاعات من فقط در مورد قرارداد های کاری حوزه آی تی هست و بنده در مورد سایر حوزه ها اطلاعی ندارم.بانک هاقبلا دو تا بانک بود که برای ایرانی ها حساب باز میکرد. یکیش بانک «ایش» و اونیکی هم «زراعت» که بنا به آخرین خبری که از ایرانی ها شنیدم، بانک «ایش» دیگه حساب باز نمیکنه. برای افتتاح حساب در بانک زراعت، باید قولنامه رسمی کرایه خانه که به تایید دفتر اسناد رسمی رسیده داشته باشین.بروزرسانی:هزینه های زندگی:هزینه های زندگی در ترکیه مثل ایران بر اساس شهر ها و کیفیت زندگی کاملن متفاوته. هزینه های استانبول، گرانترین شهر ترکیه :اتوبوس داخل شهر: ۲.۸ لیر تا ۴.۸ لیر بسته به مسافت و اتوبوسمترو: ۲.۸ لیر تا ۳.۶ لیرنان باگت ۱.۵ لیریک وعده چلو کباب ۱۵ لیر تا ۳۰ لیرفقط سوپ: ۵ تا ۸ لیر۲۰ لیر آب : ۱۰ لیر تا ۱۴ لیراجاره خانه تک نفری نقلی: ۱۰۰۰ تا ۳۰۰۰ لیر (بسته به منطقه)(پول پیش خانه در صورتی که مبله باشه دوبرابر اجاره، خالی باشه به اندازه یک اجاره هست)آب برق گاز اینترنت(ماهانه): ۱۰۰ تا ۴۰۰ لیر (بسته به مصرف تابستان و زمستان گاز)