داستانک: اِنساهَنگ

آسمان مملؤ از آلودگی، خورشید همچنان پرخاشگر و تیز، انگار نه انگار که پاییز شده است و سایر موجودات به غیر از آدمها، همگی حیران و متحیر بر صحنه هستی در حال واگذاری ژنتیک خود به نسل بعد و گریختن از این مهلکه که معلوم نبود باید با آن چکار کرد و چگونه به روی زشتی ­هایش چشم بست و از آن صرفا لذت برد. آه این اصلا درست نیست که بیشتر از این بخواهم تصویر بزرگ هستی بر روی زمین را شرح دهم. این کار مانند شکنجه است. هرچقدر بیشتر تلاش کنی که دقیقتر و بلندتر توضیح دهی، دست و پای سلولهای بدنت بیشتر سست میشود و بیشتر به کثافتی که در آن داری دست و پا میزنی باور پیدا میکنی. بهتر است به سمت تصویر کوچکی که به من آدرسش را داده ­اند برویم.پاییز سال دو هزار و چهل و سه میلادی، اتومبیلی جلوی درب بزرگ آکواریوم اصلی شهر نیویورک فرود آمد و از آن چارلی بزرگ به تنهایی وارد آکواریوم شد. چارلی غول صنعت غذایی جهان و بزرگترین تاجر مواد غذایی بر روی کره زمین طی سالهای اخیر به حساب می­ آید و قرار است تا چند ساعت دیگر تمام آکواریوم را بخرد. قدی نسبتا بلند، بدنی ورزیده، چشمانی تیز و لباسهایی مرتب و تمیز واضح ­ترین مشخصات ظاهری او هستند. چارلی یک صندلی را از گوشه آکواریوم برمیدارد و در دالانهای آکواریوم همراه خود به روی زمین میکشد. به قسمت نهنگ آبی میرسد. صندلی­یش را بر روی زمین میگذارد و مینشیند. مقابل بزرگترین نهنگ آبی که داخل آکواریوم انداخته شده است با آرامشی بسیار پا روی پا میگذارد و به او خیره میشود. بیش از پانزده دقیقه به او و رفتارهای فسرده او چشم میدوزد. نهنگ آبی عظیم الجثه ترین گونه زنده سیاره است. نهنگ در آکواریوم وسیعی با سرعتی بسیار آهسته در چرخش بود. طولی نزدیک به بیست و پنج متر و هیبتی حیرت­ آور واضح­ ترین مشخصات ظاهری او بودند. رنگ پوستش خاص است درست مثل خانه او، پوستش آبی رو به خاکستریست و خاص بودنش بخاطر یکدست بودنش است. او مثل سایر نهنگ­های آبی از اقیانوس تن بیرون نیاورده و آفتاب پوست پهناور رویش را تیره ­تر نکرده تا زیرش روشن به نظر برسد. چشمانش ریز و معمولی است اما اگر بیش از یک لحظه به آن چشم بدوزی، متوجه عمق بی­مثالی در آن میشوی!! درست مثل بسیاری از آدمها که هیچگاه در برخورد اول فکر نمیکنید چه طوفان و تلاطمی در شما به پا خواهند نمود. فضای آکواریوم بسیار وسیع است و هیچ آدمی نمیتواند انتها و یا حدود آن را بفهمد. کریل­های زیادی در فضای آکواریوم برای خود و از خود مهمتر نهنگ آبی، زیست میکنند. میدانید چرا گفتم که وجود کریل­ها برای نهنگ مهمتر از وجودشان برای خودشان است؟! بله درست حدس زدید بخاطر موجودی باهوش­تر که کنترل آکواریوم را در دست دارد. آدمیزاد این را برای نهنگ خواسته است نه برای کریل­های بی­عقل که احتمالا پس از انقراض ما آدمها و یا فرار و یا کوچ ما از اینجا بر روی این سیاره آواره زنده خواهند ماند و زاد و ولد خواهند نمود.چارلی با دقت حرکات نهنگ را تماشا میکرد و در ذهنش سعی داشت با ذهن نهنگ ارتباط برقرار کند. اندکی بعد نهنگ به طور کامل متوجه حضور چارلی در پشت شیشه آکواریوم شد و حتی لحظه ­ای خودش را به شیشه چسباند تا چارلی را بهتر احساس کند. انگار چارلی را از گذشته ­های دور میشناخت اما قادر به بجا آوردنش نبود. چارلی در ذهنش با احترام ویژه­ ای خدمت نهنگ درود فرستاد و خود را دوست او معرفی کرد. این پیام را چندین و چند بار از طریق ذهنش به ذهن نهنگ ارسال نمود و نهنگ نیز برای او سلام و تشکر فرستاد. در لحظات پیش رو چارلی با نهنگ حرفهایی زد که به هیچ آدمی نمیتوانست بگوید و نهنگ به او دردی را گفت که چارلی نیز به آن دچار شده بود. قبل از شنیدن مکالمه چارلی و نهنگ بهتر است که من با شما خداحافظی کنم. من به عنوان راوی قصد ندارم مزاحم شما باشم. شما را در این تصویر که برای آن با من به اینجا آمدید تنها میگذارم و میروم تا با چارلی و نهنگ راحت باشید و صدای اضافه من شما را از حظ و فهم این تصویر محروم نسازد. خداحافظ!!داستانک انساهنگ نوشته مصطفی اکبریتو بسیار خونسردتر از منی اما بسیار شبیه به من هستی. تو به شکلی زندگی کردی که نمیخواستی. درست مثل من.تو بسیار خوشبخت تر از منی. تو از کشیده شدن غم آنقدر که باید سر در نمی­آوری. تو اقیانوس را از دست نداده­ای. تو یک آدمی. آدمها همه کله ­پوک و احمق هستند.شاید از چشم تو همه آدمها شبیه به هم باشند اما از چشم یک آدم، آدم تا آدم یک اقیانوس فاصله است. درست مثل شما نهنگها که میانتان فاصله بسیار است و دوستی و همدلی اتفاقی نادر و به یاد ماندنیست.من نزدیک به سی سال است که دراین زندان برای خودم اشک میریزم. آب اینجا درست مثل آب دریا شور است و این طعم اشکهای من است. آدمهای احمق تنها برای اینکه یک لحظه یک نهنگ آبی را از نزدیک ببینند من را اینجا حبس کرده ­اند و کاش به غیر از عکس برداشتن از چهره خندان و مسخره خودشان و این تنگ لجن چیزی از این جنایتی که بر علیه من صورت داده­ اند میفهمیدند.حق داری ولی من هم دقیقا مثل تو هستم. گاهی آدمها فقط برای دیدن یک لحظه در طول زندگیشان دست به هر جنایتی میزنند. منی که روبه تنگ تو نشسته ­ام برای خودم شخص دیگری بودم اما همین جامعه که متشکل از چند میلیارد آدم است من را اینگونه دستکاری کرد تا چنین ثروتی کسب کنم تا تو را و تمام موجودات و فضای اینجا را با هم بخرم. اصلا میدانی خریدن یعنی چه؟ نهنگها با این مفهوم سر و کاری دارند؟!هر بچه نهنگی میداند که خریدن یک عمل دو جانبه است و هر دو طرف همانقدر که سود میبرند، متحمل ضرری هم خواهند شد و چیزی ر ا از دست میدهند و نهنگها در اقیانوس نیازی به ضرر کردن برای به دست آوردن سود ندارند. بنظرم تنها آدمها هستند که باید به ترتیب خودشان را از بالا به پایین و پولدار تا فقیر بچینند تا متوجه بشوند چقدر آدم شده­ اند.چقدر فهم خوبی از آدمها داری. دقیقا آدمها همینقدر که تو فکر میکنی، در این دنیا بیچاره و بدبخت­ند. آدمها محتاج این هستند که مطمئن شوند از بعضی آدمهای دیگر پولدارتر و موفق­تر و یا باشعورتر و داناترند. میدانی این چه بلاهایی سر توده جمعیت ما آدمها آورده؟ میدانی که این موجب فروپاشی چند میلیارد آدم از صحنه هستی شده؟ میدانی پول از آدمیزاد چه هیولای هولناکی ساخته؟تقریبا میدانم. همینکه برای پول در آوردن چنین جنایتی را در حق من کرده ­اید گواه این مسئله­ ست که چقدر پول شما را به زنجیر خودش کشیده است.آری ما همه در زنجیر پول هستیم. در زنجیره پولی، آدمهایی که میخواهند به رأس هرم نزدیک شوند واقعا انسانهای سخت­کوش و توانمندی هستند اما باز با اینحال آنها هم تبدیل به یک انسان نخواهند شد. آنها صرفا به یک آدم پولدار مبدل میگردند که دغدغه ­ها و ترس های خاص­تر و گرانتری نسبت به دیگر آدمها دارد. نمیدانم که میدانی یا نه اما جمعیت نهنگها از زمانیکه تو به اینجا آمده ­ای خیلی کمتر شده است. عملا گونه نزدیک به انقراض به حساب می­آیید درست مثل انسانهای آزاد و آزاداندیش که فکر میکنم منقرض شده اند. آدمها همه در تاثیر پول و مادیات به دنیا می ­آیند، بزرگ میشوند و میمیرند.چارلی من خیلی بیشتر از اونچیزی که فکر میکنی از جهان اطلاع دارم. در حافظه ژنتیکی من خاطرات و آگاهی ­های اجدادم از صدها هزار سال پیش ثبت شده است. تو از غم نهنگ بودن چه میدانی؟ وقتی که توسط آدمها شکار شدم و به این زندان آورده شدم. چهار سال بیشتر نداشتم. من عاشق مادرم بودم. مادرم خطر انقراض را به خوبی پیشبینی کرده بود و خاطراتی از پدرم برایم میگفت که توسط کشتی­ های آدمها شکار شده است. مادرم از من خواسته بود در پهنه اقیانوس با از بین رفتن ریشه ­های اجدادمان مبارزه کنم و افسوس که خیلی زود به اینجا آمدم. اول نمیدانستم که دقیقا اینجا کجاست اما با گذر زمان هر روز هنگامی که هزاران آدم از جلویم رد میشدند و با دست نشانم میدادند و بعضا میخندیدن و یا با عذاب من عکس برمیداشتند بیشتر فهمیدم که آدمیزاد چه موجود شر و بدخواه و از همه مهمتر نفهمی­ست. چارلی تو از کجا میدانی که من کی به اینجا آورده شده ­ام؟!!داستانش طولانی­ست. بهتر است از ابتدا بگویم. البته با سرعت بسیار بالا!! نهنگ تو میدانی خاورمیانه کجاست؟! من آنجا به دنیا آمدم. آنجا به تعبیری رحم و مادر و زادگاه تمدن آدمهاست. آنجا زندگی از سایر جاها خونینتر است. تلخی زندگی برای یک خاورمیانه­ ای میتواند آنقدر زیاد باشد که با هیچ جادویی جز مرگ نتوان آنرا کمی محو نمود. مفاهیمی مثل آزادی، برابری و عدالت، احترام و حرمت، دوستی و محبت و عشق در خاورمیانه معنایی عمیقا زخمی و گریه ­انگیز دارند. درآنجا بعضی از آدمها به خاطر یک عقیده صرف، نه تنها خودشان را بلکه خانواده­شان و حتی هم میهنانشان را به دردسرهایی میاندازند که خداوند را متحیر میسازد. آدمها در آنجا زاده میشوند، به دردسر و مخمصه ­های زیادی دچار میگردند و قبل از اینکه بفهمند عشق چیست و چه ساده میشود عاشق بود و زمان را با آن خوش ساخت، از دنیا میروند. البته اینکه من میگویم برای تمام آدمها نیست اما برای بیشترشان اینچنین است. من در ابتدای جوانی میخواستم که به مردمم بگویم باید مسیر جامعه را تغییر دهیم. من عاشق نوشتن بودم. یقین داشتم که این استعداد به طرز قدرتمندی در من وجود دارد. از هفده سالگی داستان نوشتم. سعی میکردم که داستان هایم را به دست دیگران بدهم اما این امر بیهوده و محال و به نوعی تهوع ­آور بود. اکثر آدمها برای داستان و رمان و نویسنده هیچ وقتی نداشتند و عده کمی که کمی برای این امر وقت داشتند به چند دسته تقسیم میشدند. یک دسته آنهایی که خودشان را نویسنده و ادیب میدانستند که عمدتا آدمهایی حسود و چشم تنگ بودند که نه تنها تاب دیدن داستان خوب و درست دیگری را نداشتند بلکه عصبانی هم میشدند و حسادت خودشان را با نقدی توهین آمیز و یا پیامی تمسخرآمیز سبک میکردند. عده ­ای دیگر از این راه پول در می­آوردند و اصلا برایشان مهم نبود که شما چه نوشته ­اید مهم سلیقه بازار و میزان پولی بود که میتوانستند از شما استخراج کنند و یک عده دیگر هم بودند که اگر نبودند نمیتوانستم نوشتنم را ادامه دهم. این عده انگشت شمار و خاص و کمیاب با حوصله ­ای دوستانه، به اندازه تشویق و به جا نقد و توصیه مینمود اما باز همین انسانهای انگشت ­شمار شریف که خواننده نوشته­ های من بودند خودشان بهتر و دقیق­تر از من مسیر جامعه را میدانستند و نوشته من چندان اثر مثبتی در آنها به جا نمیگذاشت چرا که خودشان درست­ تر و دلسوزتر از من به حساب می­آمدند. باز با تمام اینها من دست از علاقه و یقین خودم به نوشتن برنداشتم. اوایل بیست و پنج سالگی بود که در بحرانی بزرگ ذوب شدم. دختری که قلبم را به دستش داده بودم، آنرا شکست و دیگر هیچ چیز به من نگفت. من از نوشتن نمیتوانستم پولی به دست بیاورم و بدون پول در هر جمعی تنهایی به شما تحمیل میشود و من به آدمی تنها با هزار تکه­ ی شکسته از یک قلب تبدیل شده بودم که با پدیده ­ای تازه به نام نویسندگان هوشمند مواجه شده ­است. احوال گربه­ ی ضعیفی را داشتم که به سختی شکار کردن را داشته می ­آموخته اما خودش شکار میشود. نویسندگان هوشمند کامپیوترهایی بودند که تمام کتاب­های عالم را خوانده بودند، به تمام فنون و علوم نوشتن و داستان تسلط داشتند و از همه مهمتر مغزی به قدرت هزاران مغز انسان را داشتند. هر آدمی میتوانست به یکی از اینها بگوید که داستانی فلان­طور و یا به فلان صورت برایم بنویس و بخوان. این نویسندگان رشد و گسترش بینهایتی پیدا کردند تا امروز که دیگر هیچکسی وقتی برای داستان خواندن ندارد. وقتی میگویم هیچکسی یعنی از هر صد نفر احتمالا یک نفر هم چنین وقتی در طول سالها زندگی پیدا نخواهد کرد. آدمها امروز اگر بخواهند کتاب بخوانند بیشتر از همیشه به کتابهایی مثل اینکه چگونه پولدار شویم؟ و یا چگونه پولهایمان را سرمایه ­گذاری کنیم و یا کتبی مشابه روی می­ آورند. میشود گفت که دیگر هیچ نویسنده ­ای که برای کشف فهم و یا مفهوم تازه ­ای داستان بنویسد نداریم و من از آن زمان دقیقا همان حسی را دارم که تو در این آکواریوم داشته­ای. استعدادی که اگر چه یقین داشته ­ام برای من است اما در بازداشتگاهی تاریک خوابیده است و سالهاست که دلیلی برای رشد و یا حتی تحرک پیدا نمیکند. در بحبوحه همین بحران بود که تصمیم گرفتم به زبان همین آدم های زبان نفهم تسلط پیدا کنم و با تمام قدرتی که دارم محکمترین قدمها را برای کسب پول بردارم. با یکی از دوستان قدیمییم استخر پرورش ماهی زدم و کسب و کارم را شروع کردم. سه چهار سال بعد سهمی از یک کارخانه شیلات را خریدم و کارم را گسترش دادم. ده سال بعدش برای توسعه شرکتم به آمریکا آمدم و به صنعت شیلات اینجا وارد شدم و سال دوهزاروسیزده بود که از طرف شهرداری نیویورک درخواست صید بچه نهنگ آبی برای آکواریوم به شرکتم رسید. پول خوبی برای این کار در نظر گرفته بودند و من در آن زمان درست مثل نود و نه درصد جمعیت آدمها اولویت اولم در فکر کردن، ارقام پولی تصمیمات و کارها بود. تو به سفارش من توسط یکی از کشتی­های صیادی شرکتم شکار شدی و من خوب یادم است آن روزها را که چطور در تعداد رقمهای ثروت شخصی یم ذوب شده بودم. اما چشمان تو را نتوانستم فراموش کنم و تقریبا سالی یکبار بخاطر تو به آکواریوم آمدم. همیشه در سرم برای تو درود و عذرخواهی فرستاده ­ام و همیشه تصمیم داشته ­ام که یک روز اینجا را بخرم و تو را از این وضع خارج کنم. تو درست مثل منی. در جوانی دچار هنگی و سردرگمی و در میانسالی قدرتمند و فهمیده اما همواره ناتوان از شاد بودن. تو درست مثل من از آنچه ­ای که میپنداشتی باید میشدی محروم ماندی و این حسرت است و حسرتها دردهایی هستند که تنها دوایشان، گول و فریب است که متاسفانه موجودات قوی و باهوش قادر به مصرف این نوع دوا نیستند که اگر بودند نه هرگز قوی میشدند و نه هرگز باهوش باقی میماندند.نویسنده مصطفی اکبریخرداد 1402 مشهدداستانک انساهنگ نوشته مصطفی اکبری