مشاور حقوقی هدی سبحانی

وکالت تام الاختیار چیست؟طبق آنچه در ماده ۶۵۶ قانون مدنی به آن اشاره شده است وکالت عقدی است که به موجب آن یکی از طرفین طرف دیگر را برای انجام امری نایب خود می‌نماید. به عبارت دیگر، وکالت عقدی است که یکی از طرفین شخصی را نماینده خود می کند که اعمال حقوقی وی را انجام دهد. در این میان نیز وکالت تام الاختیار نوعی وکالت محسوب می شود که طی آن وکیل برای هر یک امور مشخص شده نیاز به اجازه موکل خود ندارد و حدود اختیارات به صورت مطلق و کامل به وکیل واگذار می شود.در حقیقت، در وکالت تام الاختیار موکل در وکالتنامه تنظیمی فی مابین تمامی امور مادی و اداری خود را به وکیل تنفیذ کرده و پس از آن لزومی ندارد جهت هر کار جدیدی یک وکالت جدید و حتی جداگانه ای نسبت به بعضی امور داده شود. وکالتنامه های تام الاختیار عموما به صورت رسمی و در دفاتر اسناد رسمی تنظیم می شود.انواع وکالت تام الاختیار چیست؟به طور کلی می توان انواع وکالت تام الاختیار را در دو دسته جداگانه تقسیم کرد: وکالت تام الاختیار ساده: همان طور که از نام آن مشخص است در این نوع وکالت موکل می تواند هرگاه که بخواهد وکیل خود را برکنار کند.وکالت بلاعزل :وکالت به مفهوم دادن نمایندگی است، چیزی که در قانون از آن به عنوان نیابت یاد شده و بر پایه اعتماد داده می‌شود. فردی که امور به او واگذار می‌شود وکیل و کسی که به شخص دیگری وکالت می‌دهد، موکل نام دارد.وکالت بلاعزل وکالتی است که در آن موکل به تنهایی نمی‌تواند وکیل را عزل کند. یعنی در وکالت‌نامه وکالت وکیل یا عدم‌ عزل وکیل در ضمن عقد، شرط شده باشد. در این حالت موکل دیگر حق عزل وکیل و فسخ وکالت را نداردشرایط صحت وکالت:در وکالت شرط است که هر یک از وکیل و موکل بالغ و عاقل باشند و موکل کاری را که به وکالت می‌دهد شرعاً از انجام آن کار ممنوع التصرف نباشد. کار مورد وکالت باید در ملکیت موکل باشد و قابلیت نیابت را داشته باشد بنابراین موکل نمی‌تواند عبدی را که در آینده می‌خواهد بخرد به کسی را وکالت در آزادی آن عبد بدهد، یا کسی را وکیل کند در گرفتن روزه‌اش، زیرا در دو مثال عبد هنوز به ملکیت موکل در نیامده و روزه هم قابل نیابت به دیگری نیست.وکالت موقعی صحیح واقع می‌شود که به طور منجز واقع شود. اگر آن را به شرطی، مثل آمدن زید یا به صفتی، مثل طلوع آفتاب یا روز جمعه معلق کنند وکالت صحیح نیست. مثلا زید به عمرو بگوید تو وکیل من هستی اگر زید از مسافرت بیاید.چه مدارکی برای تنظیم وکالت‌نامه لازم استبرای نوشتن وکالت‌‌نامه کارت ملی و شناسنامه وکیل و موکل و کپی آن‌ها ضروری است.اگر قرار است برای خرید و فروش خودرو یا ملکی وکالت داده شود، باید سند و مدارکی که نشان‌دهنده مالکیت موکل است، به دفترخانه‌ها ارائه کنید. یعنی هر حقی که قرار است از سوی موکل به وکیلی داده شود، باید مدارکی مبنی بر داشتن آن حق توسط موکل ارائه شود.مواردی که در وکالت‌نامه بلاعزل باید رعایت کنید:وکالت‌نامه را به دقت بخوانید. تمام مواردی که می‌خواهید عنوان کنید، با جزئیات بنویسید.در معاملات کلان از طریق وکالت‌نامه، حتما قبل از انجام معامله اعتبار وکالت‌نامه از دفترخانه تنظیم‌کننده سند، کتباً استعلام شود.بهتر است فقط برای امور اداری از وکالت بلاعزل استفاده کنید و اگر ملکی خریداری می‌کنید، هرچه زودتر به سند قطعی تبدیل کنید.برای تنظیم وکالت‌نامه حتما به دفاتر اسناد رسمی مراجعه کنید. وکالت‌‌نامه شما باید به صورت کتبی نوشته شود و در دفترخانه‌های رسمی به ثبت برسد. در غیر این صورت وکالت شما فسخ شده، و قانونی نیست.از وکالت‌نامه دو نسخه تهیه کنید. یک نسخه دست فروشنده و یک نسخه دست خریدار باشد.با افرادی که نمی‌شناسید به هیچ عنوان معاملات وکالتی انجام ندهید.انواع شغل وکالتهمان‌طور که گفته شد، شغل وکالت انواع مختلفی دارد، زیرا حوزه‌های آن بسیار وسیع است و کسانی که در این شغل فعالیت می‌کنند، تخصص‌های مختلفی دارند. در ادامه انواع مختلف این شغل را برای شما نام برده و شرح داده‌ایم.وکیل جراحت شخصی و حوادثوکلای جراحات شخصی عموما در دعاوی مدنی کار می‌کنند و نماینده کسانی هستند که دچار آسیب و جراحات شده‌اند. بیشتر این آسیب‌ها ناشی از تصادفات رانندگی، قصور پزشکی یا حوادث محل کار است. وکلای جراحت شخصی باید ثابت کنند که طرف مقابل که معمولاً شخصی حقیقی یا حقوقی است، مقصر است و باید به شخص آسیب‌دیده خسارت پرداخت کند. بسیاری از این پرونده‌ها بدون مراجعه دادگاه حل‌وفصل می‌شوند.وکیل کیفریوکلای مدافع کیفری از موکل خود که به ارتکاب جرمی محکوم شده است، حمایت می‌کنند و اطمینان حاصل می‌کنند که حق آزادی و حقوق اولیه آن‌ها در سیستم قضایی به‌طور منصفانه رعایت شود. وکیل کیفری ممکن است به‌عنوان وکیل مدافع عمومی یا وکیل خصوصی کار کند که هردوی آن‌ها در مسائل مربوط به حقوق جزا، وثیقه، بازجویی، دستگیری، محاکمه کیفری و… تخصص دارند و می‌توانند از حقوق موکل خود در راستای ضوابط قانون دفاع کنند. این وکلا ممکن است بیشتر از سایر وکلا در دادگاه حاضر شوند؛ به‌ویژه اگر پرونده آن‌ها به دادگاه برسد.وکیل ورشکستگیمعمولاً کسانی که مشکلات مالی دارند یا در حال بررسی روند ورشکستگی هستند، باید با یک وکیل متخصص ورشکستگی مشورت کنند. این نوع وکیل می‌تواند در مورد شرایط افراد برای ورشکستگی، انواع ورشکستگی و بررسی هرگونه جایگزین احتمالی به افراد کمک کند. البته وکلای ورشکستگی فقط برای این افراد نیستند؛ بلکه شرکت‌های تجاری که طلبکار یا بدهکار هستند نیز میتوانند از کمک این وکلا استفاده کنند. بااین‌حال، حوزه کار وکلای ورشکستگی در هر یک از این حوزه‌ها یکسان است.وکیل مالکیت فکری و معنویوکلای مالکیت فکری و معنوی از حقوق، ابداعات و آثار مخترعان، نویسندگان، هنرمندان و سایر مشاغل محافظت می‌کنند. مالکیت معنوی شامل حق چاپ، علامت تجاری، ثبت اختراع و محافظت از اسرار تجاری است. وکلای این قسمت سه وظیفه اصلی بر عهده دارند:به مشتریان خود در مورد بهترین راه برای حفاظت از مالکیت فکری خود مشاوره دهند.از مالکیت معنوی خود با ثبت یک علامت تجاری، حق چاپ یا ثبت اختراع محافظت کنند.حقوق مالکیت معنوی را در صورت نقض آن، اجرا کنند.وکیل امور اداری و استخدامیوکلای استخدامی و کار به‌طور گسترده روابط بین شرکت‌ها، کارفرمایان و کارکنان را اداره می‌کنند. آن‌ها به مسائل مربوط به تبعیض در محل کار، آزار و اذیت، مقررات دستمزد و حقوق، مزایا و امنیت بازنشستگی می‌پردازند. اگر شرکت یا سازمانی با کارمندان خود مشکلی داشته باشد یا بالعکس، وکیل امور اداری می‌تواند در مورد مسائل حقوقی ناشی از قراردادهای کار یا روابط کاری مختلف به آن‌ها مشاوره دهد و مشکل را برطرف کند.نکته مهم این است که شرکت‌های دولتی می‌توانند برای انجام امور حقوقی خود، مشاوران حقوقی را به‌عنوان نماینده خود معرفی کنند؛ اما شرکت‌های خصوصی فقط می‌توانند از وکلای پایه‌یک دادگستری به این منظور کمک بگیرند.وکیل مهاجرتامروزه که مهاجرت حتی از قبلاً هم بیشتر شده است، وکلای مهاجرت می‌توانند برای انجام امور مربوط به مهاجرت و حل مشکلاتی که رخ می‌دهد، کمک بسیار زیادی کنند. این نوع وکیل در برخورد با مسائل مربوط به مهاجرت مانند ویزا، اقامت، پناهندگی یا گرفتن گرین کارت، به افراد مشاوره و راهنمایی می‌دهد.معمولاً وکلای کیفری در یکی از دو حوزه وکیل دادگستری یا وکیل مدافع فعالیت می‌کنند. وکلای دادگستری، نماینده‌ دولت یا شخصی هستند که جرم علیه آن‌ها مرتکب شده است؛ اما وکلای مدافع، نماینده متهم به جنایت هستند.وکیل مالیاتیوکلای مالیاتی به‌خوبی با قوانین و مقررات امور مالیاتی آشنا هستند و برای اشخاص مختلفی کار می‌کنند که می‌تواند شامل شرکت‌های حقوقی، شرکت‌های حسابداری، سازمان‌های خصوصی یا دولتی باشد. مسئولیت این وکلا شامل برنامه‌ریزی مالیاتی، تفسیر قانون مالیات و تأثیرات آن بر موکل است. این افراد معمولاً در حوزه مدیریت مالی یا حسابداری نیز متخصص هستند.وکیل اداره کار و کارگرانکارگرانی که در عملیات ساختمانی یا کارخانه‌ای مجروح می‌شوند، می‌توانند از این وکلا برای دفاع از حقوق خود کمک و مشاوره بگیرند. همچنین اگر جراحات کارگری زیاد باشد و در اثر آن، جان خود را از دست بدهد، خانواده کارگر می‌توانند از وکیل برای جبران خسارات مادی و معنوی واردشده به آن‌ها استفاده کنند.وکیل معاضدتیهنگامی‌که افراد توانایی پرداخت هزینه‌های وکیل را ندارند، باید از کانون وکلا درخواست وکیل معاضدتی بدهند. یک وکیل معاضدتی حق گرفتن هیچ هزینه‌ای به‌جز تمبر دادرسی را از موکل خود ندارد.وکیل دعاوی مدنیوقتی افرادی اغلب سر مسائل و مشکلات مالی با یکدیگر اختلاف پیدا می‌کنند، نیاز است تا وکلای دعاوی با حضور در دادگاه از حقوق موکلین خود دفاع کنند تا درنهایت قاضی و دادگاه به یک تصمیم برسد. این اختلافات می‌تواند بین اشخاص حقیقی یا حتی حقوقی مانند شرکت‌ها یا سازمان‌ها باشد.وکیل خانوادهوکلای خانواده در امور مربوط به قراردادهای پیش از ازدواج، طلاق، نفقه، حضانت فرزندان و… به دیگران مشاوره و کمک می‌دهند. همچنین هرگونه روابط داخلی یا مسائل مربوط به خانواده ازجمله به سرپرستی گرفتن کودکان، موارد بزهکاری اطفال نیز در محدوده وظایف وکیل خانواده است. وکلای خانواده می‌توانند در شرکت‌های دولتی متخصص در حقوق خانواده یا در شرکت‌های خصوصی کار کنند.درحالی‌که ما برخی از رایج‌ترین انواع شغل وکالت را تا اینجا معرفی کردیم، حوزه‌های دیگری در وکالت وجود دارد که با توجه به نوع تخصص و فعالیت می‌تواند متغیر باشد. به‌عنوان‌مثال، وکیل محیط‌زیست یا وکیل قراردادی نیز از انواع دیگر شغل وکالت است.قبول وکالت