حرکت در مسیر رستگاری

سلام علیکم و رحمت الله. اعوذ بالله من الشیطان الرجیم. بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم. الحمدلله رب العالمین. و الصلاه و السلام علی خیر خلقه و اشرف بریته، حبیب اله العالمین، ابوالقاسم المصطفی محمد و علی اهل بیته الطیبین الطاهرین المعصومین، لا سی ما بقیه الله فی الارضین، روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء، و اللعن الدائم علی اعدائهم اجمعین، من الآن الی قیام یوم الدین.شام اربعین حسینی است. هدیه به پیشگاه حضرت اباعبدالله الحسین و شهدای کربلا صلوات بلندی مرحمت بفرمایید. خشنودی قلب مقدس حضرت حجت صلوات الله و السلام علیه، قطب عالم امکان و تعجیل در ظهورش صلوات دوم را بلندتر ختم بفرمایید. هدیه به پیشگاه مرحوم حضرت آیت‌الله حسن‌زاده آملی و همه علمای عامل و همه شهدای در راه حق صلوات سوم را بلندتر ختم بفرمایید.شناخت راه سعادتدر جلسه گذشته محضر شما عرض شد مهم‌ترین راهی که انسان باید پیدا کند و در صدد پیمودن آن باشد، رسیدن به سعادت‌مندی است. و این جمله از امام حسین(ع) که فرمودند: «إنّی لَا أرَی المَوتَ إلاّ سَعادَةً وَ لَا الحَیاةَ مَعَ الظّالِمینَ إلاّبَرَماً» نشان می‌دهد که ما برای سعادت‌مندی حتی باید جان خود را فدا کنیم و اگر انسان قرار باشد با ذلت زندگی بکند، و با ظالم سازش بکند، این حیاتی به دور از سعادت‌مندی است.امام حسین(ع) مسیر سعادت‌مندی را انتخاب کردند، و آن را به هر چیزی ترجیح دادند. اگر انسان بخواهد مسیر سعادت‌مندی را طی بکند، بر اساس روایتی که از امام کاظم(ع) محضر شما عرض شد، حضرت فرمودند که نیاز به چهار علم وجود دارد، «وَجَدْتُ عِلْمَ اَلنَّاسِ كُلَّهُ فِي أَرْبَعٍ أَوَّلُهَا أَنْ تَعْرِفَ رَبَّكَ» اولین علمی که برای سعادت‌مندی ما به آن نیازمندیم، بحث خداشناسی است. «وَ اَلثَّانِي أَنْ تَعْرِفَ مَا صَنَعَ بِكَ» و دومین علم علم خودشناسی است، انسان بداند چگونه خلق شده است، از کجا آمده و به کجا آمده و برای چه آمده؟ و سومین علم و چهارمین علم که قرار شد امشب خدمت شما توضیح بدهم.شناخت وظایفسومین علم را حضرت می‌فرمایند که «وَ اَلثَّالِثُ أَنْ تَعْرِفَ مَا أَرَادَ مِنْكَ» سومین نکته‌ای که برای سعادت‌مندی باید بدانیم، بحث وظیفه‌شناسی است. که بدانیم وظیفه ما چیست؟ تکلیف ما چیست؟ تا با عمل به وظیفه و تکلیف به سمت کمال و هدایت حرکت بکنیم. مهم‌ترین وظایف ما در سه دسته تقسیم‌بندی می‌شود. بخش اولش عقاید است. یعنی ما باید دانش‌های خود را در بعضی از عرصه‌ها که عرصه عقیدتی و کلامی است، تکمیل بکنیم. بدانیم انسان یک مبدا داشته و خدای عالم، خدای هستی که مبدا همه چیز است، هستی و من جمله انسان را به وجود آورده است. و انسان در عالم و در دنیا قرار گرفته است، دنیا یک راه است، و دنیا یک مسیر است، مقصد نیست. هدف نیست. اگر در راه قرار گرفته، لطف خدا، محبت و مهربانی خدا، باعث شده که برای ما راهنما قرار داده، پس ما غیر از مبداشناسی و راه‌شناسی، راهنماشناسی هم باید داشته باشیم. پیامبران بزرگ و ائمه(ع) را به عنوان راهنماهای بیرونی و اموری هم از داخل وجود انسان به نام راهنماهای درونی، مثل عقل ما، فطرت ما، وجدان ما، الهام، و سایر اموری که از درون راهنماهای بیرونی را کمک می‌کنند، تا این دو تا دست به دست هم بدهند و انسان بتواند مسیر صحیح را طی بکند.این راهنماها در طی راه به بشر کمک می‌کنند که به چاه نیفتد و راه را طی بکند و مسیر مستقیم را طی بکند، که کوتاه‌ترین راه برای رسیدن به هدف است. و به سمت کجا باید برود؟ به سمت مبدا، به سمت معاد دارد می‌رود. از مبدا حرکت کرده، در راه، و به سمت معاد دارد حرکت می‌کند. یعنی آن‌جا که اول بود. لذا ما به مکان اولیه خودمان عود پیدا می‌کنیم. انا لله و انا الیه راجعون، ما از خدا آمده‌ایم و خدای عالم ما را به وجود آورد و بازگشت همه هم به سمت خداست. فرقی ندارد کفار و منافقین هم به سمت خداوند عالم برمی‌گردند. منتهی مهم است که ما به سمت صفت مهر الهی برمی‌گردیم یا خدایی نکرده به سمت صفت قهر الهی. آن کسی که مسیر طغیان را طی کرده به سمت قهر الهی برمی‌گردد.بخش اول: شناخت عقایدپس در بخش عقاید ما این اصول کلی را باید بشناسیم و بدانیم و هرگز انسان نباید فراموش کند که از کجا آمده و به کجا باید برود. فردی که اعتقاد به معاد دارد و اعتقاد دارد که به سمت معاد دارد حرکت می‌کند زندگی‌اش متحول خواهد شد. اگر که ما بدانیم که فردایی در کار است اگر رفتار بدی از ما سر بزند عقاب این رفتار بد را خواهیم دید و اگر کار خوبی انجام دهیم پاداش آن را خواهیم دید. این خیلی متفاوت است با دیدگاه کسانی که می‌گویند دنیا برای لذت‌جویی آمده است،شخص تا جایی که می تواند بیشتر از این مواهب برای لذت‌جویی استفاده‌ کند بعد هم می‌میرد و مثل یک حیوانی که می‌میرد و تمام می‌شود او هم تمام می‌شود. پس دیگر برای این شخص فرقی ندارد که حق کسی را بخورد،کلاه سر کسی بگذارد‌، دیگران را چپاول کند، هر شکلی که ممکن است برای لذت جویی خودش استفاده کند چون برای لذت جویی و استفاده از این چند روز دنیا آمده.دیدگاه دین به دنیادر حالی که در دیدگاه دینی می‌گوید که تو برای کسب کمال آمدی پس لذا نگاه کن دنیا محل رنج است، محل سختی است، «لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِي كَبَد» {بلد، ۴}اصلا تو در سختی آفریده شده‌ای، تو در مشکلات آفریده شده ای، هیچ راحتی را پیدا نمی‌کنی مگر اینکه یک سختی در کنارش باشد هیچ کسی را پیدا نمی‌کنید که در تمام زندگی‌اش مشکلی را ندیده باشد و مشکلی نداشته باشد.دیروز این بیان نورانی از حضرت علی(ع)، را محضرتان نقل کردم «مَادُّ الْقَامَةِ قَصِيرُ الْهمه» اگر بعضی قدشان بلند است همتشان کوتاه است. اگر کسی مثلا شکلش زیباست، اخلاقش بد است، اگر کسی امکانات مادی خیلی زیادی دارد سخاوتمند نیست، آن که سخاوتمند است دست بده ندارد و اهل انفاق نیست هرکسی یک مشکلی دارد، هرکسی کمبودی دارد. ساختار دنیا این است که «دنیا دَارٌ بِالْبَلَاءِ مَحْفُوفَةٌ»، تمامش با سختی و رنج همراه است. سختی نشانه این است که ما باید رشد کنیم، چون رنج است که انسان را رشد می‌دهد، سختی است که انسان را به کمال می‌رساند، تحمل مشکلات است که موجب تعالی فرد می‌شود. پس معلوم می‌شود که ما برای لذت جویی آفریده نشده‌ایم و الّا قرار بود برای لذت‌جویی آفریده شده باشیم، باید سرتاسر دنیا از لذاتی پر شده باشد که رنج کنار آن نباشد، مثل عالم فرشتگان. چطور آن‌جا مشکلاتی نیست، آن‌جا ناملایماتی نیست، همه چیز وفق مراد است، ولی در عالم انسانی اینطور نیست. ما آمدیم سختی بکشیم تا به تعالی برسیم، تا به کمال برسیم. و در قیامت و در معاد، در محلی که عود می‌کنیم، آن نتایج اعمالمان را خواهیم دید. آن کسی که به معاد اعتقاد دارد، دیدگاهش خیلی فرق می‌کند، عملکردش خیلی متفاوت خواهد شد.آیه‌ای که کفایت می‌کند!کسی در مسجد النبی آمد، گفت شنیدم شما پیامبر خدا شدید، بعضی از آیات را برای من بخوانید. پیامبر یکی از مسلمانان را صدا زدند، فرمودند تعدادی از آیات قرآن را برای ایشان بخوان. و او رفت چند آیه را خواند، شخص از مسجد رفت، گفت کفایت می‌کند. آمد و گفت یا رسول الله شاگرد خیلی کم‌حوصله‌ای قسمت من شده بود. حضرت فرمودند چطور مگر؟ گفت من این آیه را خواندم که «فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ» {زلزال، ٧} مثقال، یعنی ثقل، ثقل یعنی سنگینی، اگر کسی به اندازه‌ی سنگینی یک ذره، یعنی کوچک‌ترین چیزی که با چشم شما ممکن است ببینید، که سنگینی او در هیچ ترازویی حساب نمی‌شود، اگر به این اندازه خیری انجام دهد، آن را خواهد دید. و اگر کسی به همان اندازه یک شری انجام دهد، بدی انجام دهد، او را خواهد دید. نمی‌فرماید حتما به قیامت می‌رسد، در قیامت پاداشش را می‌دهیم، نمی‌فرماید حتما در دنیا! در دنیا، در برزخ، در قیامت، «فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ، وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَه» {زلزال، ٧ و ٨} گفت این‌ها آیات قرآن است؟ این‌ها بر پیامبر شما نازل شده؟ گفت بله. گفت کفایت می‌کند، اگر من به همین دو آیه عمل کنم، کفایت می‌کند. و از مسجد رفت. پیامبر خدا فرمودند آدم کم‌حوصله‌ای نبود، «رجع فقیها» او دین‌شناس برگشت. هر کسی اعتقاد به قیامت داشته باشد، و بداند که هر عملی که انجام می‌دهد، نتیجه‌اش را خواهد دید. خود همان عمل را خواهد دید. دنیا دار مکافات است، این دین‌شناس برگشته. همین دو آیه کفایت می‌کند. اگر ما اعتقاد به معاد داشته باشیم، خیلی روحیه و رویکرد انسان فرق می‌کند.انکار قیامتقرآن می‌فرماید «بَلْ يُرِيدُ الْإِنْسَانُ لِيَفْجُرَ أَمَامَهُ، يَسْأَلُ أَيَّانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ» {القیامه، ۵ و ۶} بعضی‌ها می‌پرسند قیامت چه؟ قیامت کجا؟ فردایی در کار نیست، حساب و کتابی در کار نیست. خدا می‌فرماید می‌دانید چرا این‌ها این حرف را می‌زنند؟ «بَلْ يُرِيدُ الْإِنْسَانُ لِيَفْجُرَ أَمَامَهُ»{القیامه،۵} چون می‌خواهد فجور کند؟ چون می‌خواهد گناه کند؟ می‌خواهد حق کسی را بخورد؟ خب اگر کسی بخواهد به کسی ظلم کند، اگر اعتقاد داشت فردایی هست، و باید تاوان کارش را بدهد، نمی‌توانست ظلم کند. کسی می‌خواهد ظلم و فجور و طغیان کند، «يَسْأَلُ أَيَّانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ»{القیامه،۶} قیامت چه؟ قیامت را منکر می‌شود. پس کسی که قیامت را قبول دارد، سیره او، عملکرد او، زندگی او متفاوت خواهد شد. این بخش عقاید می‌شود.بخش دوم: شناخت احکامبخش بعدی بخش احکام است؛ ما در بخش وظیفه‌شناسی باید بدانیم چه وظایف و قوانینی به عهده‌ی ماست. بعضی از امور را واجب است انجام دهیم، و بعضی امور را باید ترک کنیم، می‌شود واجبات و محرمات. انسان بخواهد به کرامات برسد، همین دو کار را باید انجام دهد، انجام اجبات و ترک محرمات.عرفای فاضل را ببینید، هرموقع از آن‌ها پرسیدند، راهی برای کمال نشان ما دهید، هیچ کدام نگفتند چطور در خانقاه بنشینید، چطور ذکرهای طولانی بگویید، چطور چله‌نشینی کنید. گفتند نه، خانقاه شما در خانه‌تان است، محل ریاضت هر کسی در خانه‌اش است، با زن و فرزندش اگر توانست خوب برخورد کند، خوب تعامل کند، با همکارش در محل کار اگر توانست خوب تعامل کند، او اهل ریاضت است. نه آن که برود پشت کوه قاف در خانقاهی در اتاقکی بخواهد زندگی کند، آن‌جا که کاری ندارد. آن‌جا که قرار نیست با کسی تعامل کنیم، آن‌جا که قرار نیست گذشتی کنیم، آن‌جا که قرار نیست احسانی شود، آن‌جا که قرار نیست ایثاری شود، خودش است و خودش، ولی اگر کسی در خانه بود و در کنار همسرش و آنطور که دین می‌گوید توانست با او با احسان رفتارکند، با محبت و صمیمیت رفتارکند، توانست فرزندش را آنطور که خدا می‌خواهد تربیت کند، بزرگترین رسالتی که یک انسان دارد تربیت فرزند است، بعد از انبیا و ائمه علیهم‌السلام این رسالت به پدر و مادر داده شده است که فرزندانی بهشتی و نورانی به جامعه تحویل بدهند «...قُوا أَنْفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا... »{تحریم،6} وظیفه دارد اول خودش را و بعد اهل خودش را بهشتی کند، اهل در مرحله اول به معنای همسر و بعد به معنای فرزندان.فرمول رسیدن به کمالپس برای اینکه شخص به کمال برسد باید واجباتش را انجام‌دهد و محرمات را ترک کند، هیچ فرمول دیگری عرفا نگفته‌اند، ائمه ما علیهم‌السلام برای کسب کمال هیچ وقت چنین دستوراتی ندانند که بعضی‌ها می‌گویند چطور چله نشینی کنید، چطور ذکر بگویید، چطور از همه فاصله بگیرید و منزوی بشوید و سایر چیزهایی که بعضی‌ها توصیه می‌کنند.دشواری ترک گناهالبته گناه نکردن خیلی سخت است، خیلی زحمت دارد، خدا مرحوم قاضی را رحمت‌کند، لبشان را پایین می‌آورند و دندان‌شان را به شاگردشان نشان می‌دهند، شاگرد می‌پرسد: آقا چرا اینطور دندان‌تان گود شده است؟ آقا می‌فرماید: 26 سال وقتی که از منزل می‌خواستم بیرون بروم، ریگی کوچکی را کنار دندانم می‌گذاشتم تا وقتی بیرون می‌روم، وارد جلسه ای می‌شوم و همه انتظار دارند قاضی-آن عارف بزرگ- صحبت کند، چون سنگ در دهانم بود اول فکر می‌کردم که این حرفی که می‌خواهم بزنم گناه نیست؟ تهمت نیست؟ غیبت نیست؟ لغو نیست؟ موجب رشد طرف مقابل هست؟ و اگر تمام این شرایط را داشت سنگ را آرام در می‌آوردم و حرفم را می‌زدم و دوباره سنگ را در دهانم می‌گذاشتم تا بی جهت زبانم به گناه نچرخد.شاگردم! من بعد از 26 سال مراقبه بر خودم تازه الان یاد گرفته‌ام که زبانم بی جهت نچرخد و گناهی از زبانم سر نزند، و تازه این برای یکی از اعضا است، کار سختی است که آدم خودش را کنترل بکند و گناهی از او سر نزند، عصبانی نشود، پرخاشگری نکند.خدا آیت الله العظمی بروجردی را رحمت کند، برای اینکه عصبانی نشوند خودشان را تنبیه می‌کنند، یک بار سر درس بخاطر شاگردی عصبانی می‌شوند، 365 روز روزه می‌گیرند و می‌گویند من نذر کردم این نفس باید تنبیه شود، چرا عصبانی شدی؟ مگر یک مومن عصبانی می‌شود؟ مگر صدایش را بلند می‌کند؟ برای آموزش مهارت کنترل خشم خودشان را تنبیه می‌کردند و بخاطر یک عصبانیت 365 روز روزه می‌گیرند.پس گناه نکردن درست است که یک کلام ساده است ولی عمل به آن خیلی سخت است، بفهمیم کجا چه چیزی بر ما واجب است، در چه زمانی چه تکلیفی داریم، واجباتمان را انجام بدهیم و از محرمات بپرهیزیم، هرکسی در هر لحظه چه تکلیفی دارد؟ الان تکلیف نماز دارد مدتی بعد تکلیف حج دارد، خدا امکان مادی به او داده و فرموده در عمرت اگر امکان مالی داری، اگر مستطیع هستی از حیث مالی، از حیث جسمی و از حیث شرایط جامعه و می‌توانی بروی و راه امن هست باید یک بار به حج بروی، یک موقع باید جهاد انجام‌دهد، یک موقع باید خمس بدهد، در خمس برای بعضی‌ها خیلی سخت و پایشان می‌لغزد، می‌گویند اینجا پول است، جان نیست که بشود راحت داد، بعضی‌ها خیلی سختشان است که پول بدهند.یک موقع زمان جهاد می‌شود باید برود جان بدهد، باید برود خون بدهد. هرکسی مثل شهدای ما حاضر نیست که برود و جانش را کف دست بگیرد؛ هرچه که ما داریم، از استقلالمان، از افتخاراتمان، از امنیتمان همه را مدیون شهدایی هستیم که خونشان را دادند و جانشان را در کف دست گذاشتند و به این واجب عمل کردند. هرکس در هرلحظه یک تکلیفی دارد، هرکسی ممکن است تکلیف سیاسی و اجتماعی داشته باشد، الان من باید درس بخوانم، الان من دانشجوام و وقت درس خواندن من است، تکلیف او هست باید درس بخواند.چراغ هدایت باشیدامام مجتبی(ع) می‌فرمایند: «كُونُوا أَوْعِيَةَ الْعِلْمِ وَ مَصَابِيحَ الْهُدَى» هرکدام‌تان باید دو ویژگی داشته‌باشید، او اینکه ظرف وجودیتان باید پر از دانش باشد، مسلمان نمی‌تواند بی‌سواد باشد، پر از دانش، خب دانش تنها؟ خب دانش تنها؟ فقط عالم باشیم؟ فقط متخصص باشیم؟ فقط دکتر و پروفسور باشیم؟ فرمودند نه. «...وَ مَصابیحَ الهُدی» باید چراغ‌های هدایت باشید. غیر از اینکه خودتان هدایت شده‌اید، غیر از اینکه خودتان در مسیر هستید، غیر از اینکه خودتان انحراف از راه صحیح ندارید، دیگران را هم باید هدایت بکنید با نگاه به عملکرد شما به سمت خدا حرکت بکنند، مصباح الهدی یعنی فانوس دریایی. قدیم‌ها که کشتی‌ها این امکانات پیشرفته را نداشتند، یک چراغی لب دریا در بلندی قرار می‌دادند که از دور همه‌ی کشتی‌ها با دیدن این چراغ بتوانند بیایند به ساحل برسند و هدایت بشوند؛ به آن می‌گویند مصباح الهدی. اگر حسین علیه السلام مصباح الهدی است، یعنی با دیدن او، با الگو قراردادن او، همه می‌توانند به مقصد برسند. امام مجتبی فرمودند اینجوری باید عالم باشید، همه‌تان دانشمند و همه‌تان چراغ هدایت دیگران. نه فقط خودتان هدایت شده باید باشید، «وَ اجعَلنا لِلمُتَّقینَ اماما»{فرقان،۷۴} قرآن یادتان داده وقتی که می‌خواهید دعا بکنید نگویید من می‌خواهم متقی بشوم. متقی که کف کار است. متقی یعنی گناه نکند، واجباتش را انجام بدهد، یعنی گناه نکند. گناه نکردن یعنی عمل به واجبات و ترک محرمات، خب این می‌شود متقی. «وَ اجعَلنا لِلمُتَّقین اِماماً»{فرقان،۷۴}، ما بتوانیم الگو، امام، پیشوا و مقتدای متقین باشیم.دانشمند بی‌دین و متدین بی‌سواد!در دانشگاه، خوب‌های دانشگاه به شما نگاه بکنند. فلانی عملکردش چطور است؟ من مثل او عمل بکنم. فلانی در این صحنه چطوری عمل کرد؟ من به او اقتدا بکنم. حضرت فرمود هرکسی تکلیفش این است که ظرف وجودش پر از دانش و پر از هدایت باشد. مسلمان بی‌سواد، مسلمان بی‌علم به درد نمی‌خورد. علی(ع) فرمودند:«ما قَصَمَ ظهری الا صِنفان؛ «عالمٌ مُتُهَتِک و جاهلٌ مُتُنَسِک» دو کس کمر علی را شکستند، یعنی الان اگر بخواهیم بدانیم کمر امام زمان عجل الله تعالی فی فرجه شریف را چه کسی می‌شکند، همان بیان حضرت امیر(ع) است. این دو کس چه کسانی هستند؟ «عالمٌ مُتُهَتِک و جاهلٌ مُتُنَسِک»، دانشمند بی‌دین و متدین بی‌سواد. اگر آدم متدین باشد ولی بی‌سواد باشد، به درد نخور باشد؛ چیزی بلد نباشد. باسواد باشد؛ متدین نباشد. نتیجه‌اش می‌شود هیروشیما و ناکازاکی. دانشمندان این را ایجاد کردند. بمب‌های شیمیایی را چه کسی ساخت؟ مواد مخدر شیمایی را چه کسی می‌سازد؟ دانشمندان برجسته می‌سازند برای نابودی بشر. دین ندارند برای پول کار می‌کنند، برای شهرت کار می‌کنند، برای مقام، برای لذت جویی به امکانات مادی برسند، لذت بیشتر ببرند. بشریت نابود بشود، بشود. پس باید این دوتا در کنار هم باشند. این را می‌گویند شناخت وظیفه، من وظیفه‌ام چیست؟ تکلیفم چیست؟ در هر لحظه، وظیفم درس‌خواندن است باید درسم را بخوانم، وظیفم بالابردن تقوا و دین خودم است باید متدین باشم، گاهی وظیفه‌ سیاسی-اجتماعی دارد، امروز وظیفه‌ام شرکت در راهپیمایی است، برای تقویت نظام، امروز وظیفه‌ام رأی دادن است برای انتخاب یک رئیس‌جمهوری که بتواند مشکلات کشور را برطرف بکند و ظرفیت‌های غنی این کشور را پای کار بیاورد و قوه‌های این کشور را به فعل تبدیل بکند. وظیفه‌ من هست باید بیایم در صحنه. هرکسی در هر لحظه یک وظیفه‌ای دارد.بخش سوم: تکلیف ‌شناسیپس فرمود سومین اصلی که تو را به سعادتمندی می‌رساند، وظیفه‌شناسی است. وظیفه دینی تو چیست؟ وظیفه‌ی اجتماعی تو چیست؟ وظیفه سیاسیت چیست؟ تکلیفت چیست؟ وظیفه‌ی ما در قبال شهدا چیست؟ الان هفته دفاع مقدس است. 223000 شهید دادیم؛ در مقابل خون این شهدا چه وظیفه‌ای داریم؟ می‌توانیم یک‌طوری عمل بکنیم فردا پاسخگو آن‌ها باشیم؟ شهید حسین نادری می‌گوید این را در وصیت‌نامه نوشتم که این را روی سنگ قبر من حک بکنید اگر کسی آمد از کنار قبرستان عبور کرد، بخواند و ببیند. فقط در وصیت‌نامه نمی‌نویسم. گاهی ما نمی‌رویم وصیت‌نامه‌ها را بخوانیم. آیا شما آن وظایفی را که با خون ما به عهده‌ی شماست، انجام می‌دهید؟ آیا ما می‌توانیم پاسخگوی خون آن‌ها باشیم؟ حسین نادری می‌گوید با یک فاتحه خواندن سر قبر ما و عبورکردن وظیفه‌تان را انجام نداده‌اید، ما خونمان را داده‌ایم تا کشور را تحویل شما بدهیم. تو اگر مدیر هستی تو اگر مسئولی تو اگر دانشجو هستی، تو اگر هر مسئولیتی در این کشور داری و در این نظام داری، باید ببینی وظیفه‌ات چیست؟ وظیفه‌شناس باشی و تکلیفت را خوب انجام بدهی.می‌گوید شهدا ناظر عملکرد شماست. چشمان شهدا، چشمان هزاران شهید به شما دوخته شده است. شهید افتخاری می‌گوید. در وصیتنامه‌اش می‌نویسد. چشمان آن‌ها به عملکرد شما دوخته شده ببیند شما چطور عمل می‌کنید. آن‌ها ناظرند، آن‌ها شهیدند و شاهدند. ما هستیم که باید فردا جواب بدهیم. آیا توانستیم خوب عمل کنیم؟ آیا توانستیم امانت آن‌ها را خوب نگهداری بکنیم و به نسل بعدی تحویل بدهیم؟ این نظام یک امانت است دست ما، وظیفه ما چیست درقبال این نظام چیست؟خدا دو پیامبرش را می‌فرستد می گوید یک دیواری دارد خراب می‌شود آنجا، بروید آن دوتا دیوار را تعمیر کنید. می‌روند دیوار را تعمیر می‌کنند برمی‌گردند، غذا هم بهشان نمی‌دهند، اذیتشان هم می‌کنند، برمی‌گردند. حضرت موسی به حضرت خضر می‌گوید برای چه آمدیم و این دیوار را تعمیر کردیم؟ آن هم با این شرایطی که با ما برخورد کردند؟ می‌فرماید گنج دو تا بچه یتیم زیر این دیوار است. اگر این دیوار خراب می‌شد این گنج از دست می‌رفت. خدا نمی‌خواست این گنج از دست برود. این گنج باید به دست این دوتا بچه یتیم برسد. یک گنجی خدا به دست ما رسانده با خون 223000 شهید و چقدر جانباز و چقدر معلول و چه زجرهایی که خانواده‌های شهدا کشیدند و اسرای ما در زندان‌های عراق کشیدند. و همه مسئولین، همه مردم چه زجرهایی کشیدند. این گنج به دست صاحب اصلی ان‌شاالله خواهد رسید و از دست نخواهد رفت. امام باقر(ع) پیش‌بینی می‌کند که «انی اری بقومٍ منَ المشرق» حضرت می‌گوید انگار من الان دارم می‌بینم شرق عراق گروهی قیام می‌کنند پیروز می‌شوند، آخرش می‌فرمایند «لای الا صاحبکم» این نظام به دست کسی تحویل نمی‌شود مگر به دست صاحب اصلی حضرت حجت -صلوات الله و السلام علیه.خداوند نمی‌گذارد این گنج از دست برود. مهم این است، آیا ما جزو کسانی هستیم که وظیفه‌مان را در قبال این نظام انجام بدهیم؟ البته مهم نیست. اگر من و شما نباشیم خدای نکرده، « مَن يَرتَدَّ مِنكُم عَن دينِهِ فَسَوفَ يَأتِي اللَّهُ بِقَومٍ يُحِبُّهُم وَيُحِبّونَهُ»{مائده، 54} خدا اینقدر کسانی را دارد که دوستشان دارد و آن‌ها هم خدا را دوست دارند، خدا آن‌ها را می‌آورد دین را یاری می‌کند، این گنج از دست نمی‌رود. آیا ما جزو کسانی هستیم که باید برویم دیواره‌هایی که در حال تخریب است برویم اصلاح بکنیم، تا این گنج آسیبی نبیند. هرکجای نظام که آسیبی دارد، هرکجا که خللی وجود دارد. هرکجا که خلائی وجود دارد، برویم آن خلا را پر بکنیم. آیا دنبال این هستیم؟ وظیفه خودمان را بشناسیم؟ کجا آسیب است؟ کجا بد عمل کرد مسئول قبلی؟ من بروم درستش کنم. کجا مردم مشکل دارند؟ من بروم این مشکل را حل بکنم، فرمود هرکسی وظیفه خود را بشناسد، چه وظیفه‌ای دارد و چکار باید بکند، برود وظیفه‌اش را عمل بکند. در هر لحظه‌ای ما یک وظیفه‌ای داریم. در هر شرایطی یک وظیفه جدید ایجاد می‌شود.مگر تا چند سال پیش ما در قبال ویروسی مثل کرونا وظیفه‌ای داشتیم؟ شناخته شده نبود، ویروسی نبود. الان می‌گویند که شما وظیفه دارید مراقبت بکنید. از خودتان مراقبت بکنید از سلامت دیگران مراقبت بکنید. ماسک بزنید، فاصله اجتماعی را حفظ بکنید، البته فاصله فیزیکی، فاصله اجتماعی غلط است. ما نباید فاصله اجتماعی بیاندازیم، قلب‌ها باید به هم نزدیک باشد. از نظر فیزیکی باید فاصله بیاندازیم. تهویه هوا، رعایت مسائل ایمنی، زدن واکسن، آن خطوط کلی که رهبری همواره دارند تاکید می‌کنند، همواره مسئولین دارند تاکید می‌کنند. خب وظیفه ماست در هر لحظه هرکسی یک وظیفه‌ای دارد. حالا یک کسی بگوید من دوست ندارم به این شکل عمل بکنم. خب تو خودت نمی‌خواهی عمل بکنی، دیگری آسیب می بیند. تو اگر به وظیفه‌ات عمل نکنی، مثل یک کشتی است که تو می‌گویی من دارم زیر پای خودم را سوراخ می‌کنم، خب سوراخ کردن زیر پای تو باعث می‌شود همه غرق شوند، دیگران باید دستت را بگیرند. تو اگر نمی‌خواهی ماسک بزنی، تو اگر نمی‌خواهی رعایت کنی دیگری آسیب می‌بیند. او مریض بشود، پدر او، مادر او، اطرافیان او همینطور.پس هر لحظه هر کسی وظیفه‌ای دارد، فرمود وظیفه‌شناسی سومین اصلی است که شما را می‌تواند به کمال برساند. شما را می‌تواند به سعادتمندی برساند، هرکسی می‌خواهد سعادتمند بشه، سومین بخش این است که وظیفه شناس باشد. «ان تعرف ما اراد منک» سومین بخش وظیفه هم در بخش اخلاقیات است. ما چه تکالیف اخلاقی داریم؟ اگر یک کسی خوب بود ولی بی‌اخلاق بود فایده‌ای ندارد. به پیامبر اسلامی اسلام (ص) فرمودند فلان زن «تصوم النهار و تقوم اللیل» اهل روزه گرفتن است شب‌ها به نماز شب و دعا و تحجد می‌گذرد ولی یک مشکلی دارد، زبانش همسایه‌ها را اذیت می‌کند.حضرت می‌فرماید: «لا خَیرَ فیها ، هِی مِن أهْلِ النّارِ» این بالاخره جهنمی می‌شود. کسی که اخلاق نداشته باشد، دیگران را آزار دهد، جهنمی می‌شود. پس ما باید در بخش عقاید، در بخش انجام واجبات و ترک محرمات و در بخش اخلاق ،این سه تا را رعایت کنیم تا بشویم جزء کسانی که وظیفه‌شناس هستند و جزء کسانی که « أَنْ تَعْرِفَ مَا أَرَادَ مِنْكَ»، بداند که خدا چه چیزی از او خواسته و انجام دهد.شناخت دشمناما چهارمین علمی که امام صادق علیه السلام فرمودند کسی که می‌خواهد سعادتمند شود باید این علم را هم داشته باشد و انجام دهد. «اَلرَّابِعُ أَنْ تَعْرِفَ مَا يُخْرِجُكَ مِنْ دِينِكَ»، دشمن‌شناس باشد. بداند چه چیزی او را از دینش خارج می‌کند. چه چیزی او را از راه خارج می‌کند. اگر نداند قطعا خواهد لغزید. چون اگر ما خواب باشیم، دشمن ما خواب نخواهد بود. دشمن همیشه بیدار است. «الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ»{الناس، ۵} یوسوس فعل مضارع است. یعنی شیطان هر لحظه دارد وسوسه می‌کند. شیطان دست برنمی‌دارد. اگر من غافلم، اگر من خسته می‌شوم، اگر من حواسم نیست، او همیشه هست، او همیشه فعال است.ما دو دسته شیطان داریم؛ یکی شیطان درونی، یکی شیطان بیرونی. شیطان درونی همان نفس اماره است. نفسی که در درون هر کسی است. اعدی عدو هر کسی نفس خودش است، او را به سمت گناه، به سمت طغیان، به سمت راه غلط می‌کشاند، او را وسوسه می‌کند. و یک شیطان بیرونی، که شیطان بیرونی هم دو دسته هستند، عده‌ای ابلیس و فرزندان ابلیس هستند، از اجنه، اینها شیاطین جنی هستند، و عده‌ای آدم‌های بد هستند.‌ دوستان بد هستند که انسان را از مسیر صحیح خارج می‌کنند. وقتی در سوره‌ی ناس از اینها به خدا پناه می‌بریم، می‌گوییم «مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ»{الناس، ۶ } خدایا از شیطان‌هایی به تو پناه می‌برم که وسوسه‌ می‌کنند. اینها چه کسانی هستند؟ «مِنَ الْجِنَّةِ» یکی سری از اجنه هستند، جنیان و شیاطین و ابلس و فرزندانش. «وَالنَّاسِ»، عده‌ای هم آدم هستند. مثل خودم هستند ولی دوست ناخلف، رفیق ناباب. کسی که من را از راه به در می‌کند و از مسیر صحیح بیرون می‌برد. باید هشیار باشد که تو دام شیطان نیفتد، حضرت وقتی که ظهور می‌کنند. ابلیس و فرزندان ابلیس گردن‌زده می‌شوند. ولی بعد از ظهور باز گناه اتفاق می‌افتد، دار تکلیف قطع نمی‌شود. چرا؟ چون هم نفس آدمی فعال است، هم آدم‌های بد حضور دارند. در آن زمان نمی‌شود کارها را گردن شیطان انداخت، خود آدم‌ها شیطان هستند و نفس اماره کفایت می‌کند برای اینکه یک نفر اهل طغیان شود.باید هر لحظه هوشیار بود!پس باید هر لحظه هوشیار بود و شیطان را شناخت که ما را از راه به در نکند. هیچ‌کس هم در هیچ لحظه‌ای از لغزیدن ایمن نیست.کسی فکرنکند من دیگر ایمن شدم، من به مقام بالا و مراتب عالی کمال رسیدم... نه! قرآن می‌فرماید «وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ الَّذِي آتَيْنَاهُ آيَاتِنَا فَانْسَلَخَ مِنْهَا فَأَتْبَعَهُ الشَّيْطَانُ فَكَانَ مِنَ الْغَاوِينَ»{اعراف، ۱۵۷} یک نفر که به مقام آیت الله رسید. ای پیامبرم، قصه‌ی آن آیت‌الله را به مردم بگو که مستجاب الدعوه شد ولی از مسیر صحیح خارج شد و شیطان دنباله‌رو او شد یا او دنباله‌رو شیطان شد. قصه‌ی بلعم باعورا را همه شنیده‌اید. پس اگر کسی به مقام استجاب دعوت هم رسید نباید مغرور باشد. خدا حفظ کند مقام معظم رهبری را و سایه‌ی پر عزت‌شان را تا ظهور امام عصر (عج) بالای سر ما نگه دارد و به ایشان توفیق اتصال پرچم پراهتزاز این نظام را به دست صاحب اصلی آن، حضرت حجت، عنایت کند.‌ایشان می‌فرمودندکه یادتان باشد و بدانید که بصیرت آن است که بدانید شمری که جانباز جنگ صفین بود، فرمانده لشگر حضرت امیر (ع) بود تا لبه در بهشت هم پیش رفته بود و مجروح شده بود. همین شمر آمد در کربلا قاتل امام حسین(ع) شد. اگر کسی بصیرت نداشته باشد، راه را اشتباه می‌رود. اگر کسی مغرور شود، اینطور راه را اشتباه می‌رود. مگر شمر یک کافر مشرک بود؟ مگر عمر سعد یک کافر مشرک بود؟ اینها متدینین مومن بودند، نماز شب شان ترک نمی‌شد، پیشانیشان از از جای مهر علامت سجده داشت، امثال عمر سعد فرمانده لشکر بودند که یک عده نماز شب‌خوان آمدند در لشگر او، و الا اگر یک آدم بی‌دین یا به اصطلاح لا‌ابالی را می‌آوردند که کسی حاضر نبود در لشکر او بیاید. لذا عمر سعد وقتی می‌خواهد بگوید حمله را آغاز کنید، می‌گوید که لشکر خدا، سوار اسب‌هاتان بشوید و به بهشت شما را بشارت می‌دهم، بتوانید بکشید حسین و اصحابش را بهشتی شده‌اید. کشته‌ هم بشوید بهشتی شده‌اید. پس هیچ کس ایمن نیست، در هر مقامی که باشیم ، ممکن است شیطان ما را بفریبد یا پایمان بلغزد، باید مراقب بود. امام کاظم علیه‌السلام فرمودند دشمن شناسی بدان، دشمن چه کار می‌کند، دشمن هر لحظه ممکن است که تو را بفریبد. در مسائل سیاسی اجتماعی، در بخش وظیفه‌شناسی گفتم دشمن این‌جا هم کار می‌کند که این‌طوری شما را مایوس بکند. چه طوری نا‌امیدتان بکند، چه طوری از نظام دلسردتان بکند. دشمن چه طوری نفوذ می‌کند. چرا رهبری همیشه نسبت به نفوذ تاکید می‌کند؟ شخص باید هوشیار باشد، دشمن‌شناس باشد تا خدای نکرده گرفتار چنین آسیب ‌هایی نشود.الگوی گام‌به‌گام شیطانالبته شیطان تکنیک‌هایی دارد. یکی از تکنیک‌هایش این است که به تدریج انسان را مبتلا مي‌کند. آرام آرام یاس را می‌آورد در وجود انسان تا انسان کاملا مأیوس بشود، آرا‌م‌ آرام انعطاف ما، علاقه‌ی ما و اشتیاق ما به حمایت از نظام و تعمیر دیوار‌های رو به خرابش را از دل ما بیرون می‌برد تا آرام ‌آرام بی‌تفاوت بشویم و تلاش بکند شخص را بتواند شخص را ضد انقلاب قرار بدهد، حتی بتواند نفوذی قرار بدهد، شیطان پله‌پله قدم بردارد.تکنیک پختن قورباغه را می‌دانید؟ قورباغه را در آب جوش بندازند بیرون می‌پرد، به همین خاطر در آب سرد می‌گذارند، بعد روی آتش می‌گذارند، حرارت زیاد می‌شود، دوست دارد چون آب ولرم می‌شود، گرم‌می‌شود، گرم می‌شود دوست دارد، ولی داغ که می‌شود دیگر دوست ندارد، می‌خواهد بیرون بیاید نمی‌تواند، چون ماهیچه‌هایش لخت شده، دیگر می‌ماند تا می‌پزد، شیطان اینطوری عمل می‌کند، پله‌پله انسان را به سمت گناه می‌کشاند، پله‌پله انسان را از مسیر خارج می‌کند، قدم به قدم، همیشه شتر دزد‌ها که سه‌هزار میلیارد بردند، اول تخم‌مرغ دزد بودند، هیچ وقت در پله اول شخص نرفت بالا بنشیند، شیطان گام‌‌به‌گام پیش می‌رود! لذا خدا در قرآن می‌گوید از تکنیک گام‌به‌گام شیطان بر حذر باشید، ای انسان‌ها یادتان باشد «لَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ»{نور،۲۱}، از گام‌های شیطان پیروی نکنید، قدم اول را دنبال شیطان رفتی، بعد قدم دوم، بعد قدم سوم...، تا آخر تو را می‌کشاند، این تکنیک شیطان است، خدا ما را بر حذر می‌دارد.اول می‌گوید کمی فکر گناه بکن، حضرت امیر(ع) می‌فرماید حتی فکر گناه هم نکن، «مَن كَثُرَ فِكرُهُ فِي المَعاصِي دَعَتهُ إلَيها»، حتی فکر کردن به گناه تو را به سمت گناه می‌کشاند، تو را بدبخت می‌کند، حتی فکر کردن به گناه! به تعبیر حضرت عیسی(ع)، درست است اگر خانه‌ای را رنگ کردند شما آتشی درست کنید دود همه دیوارها را می‌گیرد، درست است که دود خانه را نمی‌سوزاند، ولی همه دیوارها را سیاه می‌کند، درست است که ممکن است فکر گناه، گناه نباشد، ولی وجود انسان را کدر و سیاه می‌کند و بعدا به آرامی زمینه گناه را فراهم می‌کند، چون دین می‌گوید حتی فکر گناه هم نکن!به گناه نزدیک نشو! حتی فکرش هم نکن!چرا الان بشریت گرفتار فانتزی جنسی است و در این رابطه درمانگرهایی در برخی کشورها وجود دارند، به خاطر فکر گناه است، به خاطر تصویر و تخیل گناه که آن‌ها گرفتارش هستند.چرا اسلام می‌گوید حتی فیلم بد نبین، عکس بد نبین، فکر بد نکن، چون این‌ها گام‌های اولیه شیطان است، شیطان همیشه گام‌به‌گام وارد می‌شود، همیشه بدانیم که درخت‌های بزرگ با یک چوب کبریت کوچک آتش می‌گیرند و می‌سوزند و جنگل‌های بزرگ با یک جرقه کوچک نابود می‌شوند، شیطان اینطوری بشریت را نابود می‌کند.پس جمع‌بندی کنم، فرمود ما باید به سعادت برسیم، برای سعادت‌مندی باید خداشناسی داشته‌باشیم، باید وظیفه‌شناسی داشته‌باشیم و باید تکلیف خودمان را بدانیم و باید دشمن‌شناس باشیم و بدانیم که دشمن چطور می‌خواهد ما را از مسیر خارج کند.ان‌شالله خداوند توفیق دهد همگی بتوانیم به سمت سعادت‌مندی حرکت بکنیم.