نقد و بررسی فیلم Parasite / انگل

فیلم سینمایی Parasiteیا «انگل» تریلری به کارگردانی بونگ جون-هو (Bong Joon-ho) محصول سال ۲۰۱۹ و کشور کره جنوبی است. بونگ جون-هو یکی از سرشناس‌ترین کارگردان‌های کره است که از فیلم‌های موفق او می‌توان به Memories of Murder محصول سال ۲۰۰۳، Mother محصول سال ۲۰۰۹ و Snowpiercerمحصول سال ۲۰۱۳ اشاره کرد. فیلم‌های بونگ جون-هو معمولا تمی علمی-تخیلی و فانتزی دارند. البته باید گفت بهترین فیلم های او در ژانر دارم است.فیلم Parasite یک معجونی از ژانرهای مختلف است که به خوبی سر و شکل گرفته و توانسته ارتباط خوبی را با مخاطب برقرار کند, و توانسته جایزه بهترین فیلم خارجی گلدن گلوب را کسب نماید.خلاصه داستان : کی وو مرد جوانی است که آینده‌ای برای خود متصور نیست. او در خانه‌ای بسیار معمولی به همراه خانواده‌اش زندگی می‌کند. شغل آنها درست کردن جعبه‌ی پیتزا برای یک رستوران است ، خانه‌ی آنها بسیار وضع بدی دارد و از اینترنت بی‌سیم همسایه استفاده می‌کنند. اما کی وو برای آینده‌اش برنامه‌هایی دارد و به پیشنهاد دوستش می‌خواهد معلم خصوصی شود و…Parasiteفیلم Parasite تریلری با درون مایه های کمدی سیاه است.فیلم در مورد خانواده ای است که در فقر و مشکلات اقتصادی به سر میبرند و با همکاری و تلاش سعی در برون رفت از وضعیت موجود را دارند.لحن فیلم که با کمدی آغاز می‌شود و به سمت تراژدی پیش می‌رود و دغدغه‌های فیلمساز نیز نزدیکی شدیدی با فیلم دزدان فروشگاه دارد. و جالب این که هر دو فیلم عنوان بهترین فیلم جشنواره کن را یدک می‌کشند. گویا رویکرد کن در یکی دو سال اخیر توجه به سینمای آسیا باشد، خصوصا فیلم‌هایی که بحث اختلاف طبقاتی و فقر را مطرح کنند. در این میان به نظر می‌رسد که فیلمسازان اهل آسیای شرق این موضوع را بهتر از هر کس دیگر متوجه شده باشند.فیلم Parasite نقد تیز اجتماعی و اقتصادی نسبت به شرایط حاکم دارد.فیلم با مقوله فقر شروع میشود و نسبت به آن نقد های جدی دارد ولی رفته رفته نگاه منتقدانه اثر به سمت مقوله اختلاف طبقات و خشم حاصل از آن می ورد و به مساله ی اصلی فیلم تبدیل می شود که سرنوشت اعضای خانواده را دگرگون می کند.کارگردان گاه مستقیما این تفاوت را نشان میدهد و گاهی در مواجهه مختلف دو خانواده نسبت به مسئله‌ای یکسان نمود پیدا می‌کند. برای مثال در فیلم این تقابل رویکرد در مقوله “باران” اتفاق می‌افتد. برای خانواده پولدار، باران فرصتی برای تفریح و نوید دهنده روزی دل‌انگیز است. از سوی دیگر همین باران می‌تواند عاملی تهدید کننده برای زندگی خانواده فقیر باشد. این رویکرد قرینه پردازانه در سکانس‌های دیگری نیز به چشم می‌خورد. برای مثال در جایی از فیلم آقای پارک به همراه خانواده‌اش به پیک نیک می‌روند. خانواده فقیر از همین فرصت استفاده می‌کنند تا شبی خوش را در خانه خالی آن‌ها داشته باشند. در اینجا فیلمساز نماهایی از شور و شوق آن‌ها در مواجهه با این محیط جدید را نمایش می‌دهد. در ادامه اما قرینه این سکانس آن‌جایی وجود دارد که با پیچشی عجیب در داستان، شب باشکوه و آرام آن‌ها تبدیل به مجادله با مردی در زیرزمین خانه میرسد که شبیه به خانه ی خودشان است و به یکباره سقوط آنها را از خانه ی مجلل به زیرزمینی با حداقل امکانات را مشاهده میکنیم.Parasiteفیلم انگل به خوبی نماد گذاری شده است و کارگردان با هوشمندی کامل این نام را انتخاب کرده است.بطور کلی انگل به موجودی گفته می شود که خود را وارد بدن موجود زنده ی دیگری می کند و از او تغذیه می کند.غذا مهمترین مساله در مقوله فقر است و در اینجا می بینیم به عنصری اساسی در فیلم برای بیان تفاوت ها تبدیل می شود.انگل های فیلم که در زیرزمین و یا اطراف خانواده بورژوای داستان زندگی می‌کنند و از یخچال آن‌ها تغذیه می‌کنند، در تمام طول فیلم دغدغه غذا دارند. در ابتدای فیلم جایی که دوست کی‌وو برایش سنگی عجیب را می‌آورد، مادر خانواده زیر لب می‌گوید: “نمی‌توانست غذا بیاورد؟” و یا در جایی که به رستوران می‌روند، پدر خانواده مرتب به کی‌وو می‌گوید که تا زمانی که اینجا هستند و غذا سلف سرویس است زیاد بخورد.در مهمانی آخر میبینیم که غذا در آنجا یک عامل خوشی و تفریح است و برای طبقه ی پایین عامل استرس می باشد.از ابتدای فیلم رفتار پارک که نماینده طبقه بورژوای جامعه است به آرامی جمع می شود و منجر به تراژدی آخر فیلم می شود ولی مهمترین عامل بو است.در سکانس های مختلف فیلم میبینیم که پارک از بوی پدر خانواده فقیر شکایت می کند و در صحنه ای فرزندان و پدر آنرا میشنوند که بسیار شرم انگیز است و حتی پارک این بو را به همه ی طبقات پایین خود نسبت می دهد و می گوید شبیه بوی مردم در مترو است.کارگردان با مطرح کردن این نگاه از بالا به پایین جامعه شکاف طبقاتی جوامع توسعه یافته را به خوبی نشان داده و بیان داشته که طبقه سرمایه دار خود را از همه ی مردم جدا میدانند و همه را زیردست خود میدانند و با پول هر کاری را انجام می دهند.البته در صحنه تراژدیک آخر فیلم نسبت به این مساله کمی اغراق شده بود و در آنجا که پسرش فقط غش کرده بود و دختر مرد فقیر کشته شده بود بازهم با تاکید فراوان به این نگاه بالا به پایین سعی در نقد شدید شرایط اجتماعی را دارد.Parasiteبونگ هرگز در فیلم‌هایش به فقر شخصیت‌ها جنبه آرمانی نداده و از فقر آنها تجلیل نکرده است، اما به علاقه‌های ریشه‌ای و ترس‌آور آنها پرداخته است. فیلم Parasite نگاهی سخت و غیراحساسی به انسان‌هایی دارد که باید هرکاری برای بقای خود انجام دهنددر این فیلم هیولای واقعی، طمع انسان است و این هیولا همه مفاهیم درست و غلط را می‌بلعد. انگل‌ها در این فیلم چه کسانی هستند؟ خانواده کیم که خانواده‌ای را برای تامین نیازهای مالی‌شان انتخاب می‌کنند؟ یا خانواده پارک که از خانواده کیم مانند خدمتکارهایشان استفاده می‌کنند تا نیازهایشان برطرف شود؟ این فیلم شکاف بین داشتن‌ها و نداشتن‌ها را موشکافی می‌کند.بازیگران در فیلم Parasite بصورت کاملا یکدست و خوب ظاهر شده است و همگی توانسته اند نقش خود را به خوبی ایفا کنند تا در این تراژدی سهیم باشند .پدر خانواده فقیر با بازی سونگ کانگ-هو درخشان تر از همه و توانسته درام و سیر تحول فیلم را به خوبی نمایش بدهد.فیلم یک تجربه موفق در زمینه فیلم انتقادی است که توانسته مفاهیم خود را به خوبی القا کند و اگر کمی روی پایان فیلم هوشمندانه تر عمل میشد می توانست تبدیل اثری جاودانه شود.قطعا فیلم Parasite جزو ۵ فیلم برتر سال ۲۰۱۹ است و از جوایز کسب شده هم می توان به این نتیجه رسید.منبع : نقدیو