یوتیوب چیست؟

پیشگفتار:همه شما چیز هایی در مورد یوتیوب شنیدید. در این نوشته، تلاش می‌شود که شما با پیشینه و آینده پلتفرم یوتیوب به عنوان رسانه نسل پنجم آشنا شوید. تاثیرات و ویژگی های آن را بدانید و همچنین زود تر متوجه نقش کلیدی آن در جهان آینده شوید. پیشینه یوتیوب:یوتیوب (به انگلیسی: YouTube) یک پلتفرم سرویس اشتراک ویدئو است. همچنین دومین وبگاه پرطرفدار جهان پس از گوگل بشمار می‌رود و بزرگترین شاخهٔ گوگل به حساب می آید. یوتیوب توسط «چاد هرلی»، «استیو چن» و «جاوید کریم» به وجود آمد که هر سه از کارمندان شرکت پی پال بودند. آن‌ها پس از موفقیت وبگاه فلیکر برای اشتراک گذاری عکس، تصمیم گرفتند وب‌گاهی برای اشتراک گذاری ویدئو ایجاد کنند و به همین منظور، در آپارتمان استیو چن در سانفرانسیسکو میهمانی شام برگزار شد و در این باره بحث کردند. یوتیوب عمومی در ماه مه سال ۲۰۰۵، شش ماه قبل از راه اندازی رسمی در نوامبر ۲۰۰۵ ارائه شد. این وبگاه به سرعت رشد کرد و در ماه ژوئیه سال ۲۰۰۶، اعلام شد که در هر روز در یوتیوب بیش از ۶۵٬۰۰۰ ویدئو بارگذاری می‌شود و ۱۰۰ میلیون بار مورد بازدید قرار می‌گیرد. با توجه به آمار خیرهٔ‌کننده یوتیوب، شرکت گوگل در اکتبر سال ۲۰۰۶ پیشنهاد داد که قصد دارد یوتیوب را به قیمت ۱٫۶۵ میلیارد دلار بخرد تا این که این قرارداد در ۱۳ نوامبر ۲۰۰۶ قطعی شد و یوتیوب با ۱٫۶۵ میلیارد دلار به گوگل فروخته شد.شعار یوتیوب این است : «Broadcast Yourself» به فارسی یعنی «خودتان را پخش کنید!»سازندگان YouTubeکاربرد اصلی یوتیوب چیست؟همانطور که گفته شد یوتوب یک پلتفرم سرویس اشتراک ویدئو هستش. یعنی افراد می تواند محتوا یا جلوه های بصری مورد علاقه خود را در هر زمینه ای، در جایی به نمایش بگذارند تا مورد توجه دیگران واقع شود. این محتوای بصری می‌تواند شامل زمینه های نامبرده در پایین باشد:سرگرمیآموزشیفکریهنری مستنداخبارفیلم،سریال،انیمیشنو غیره پس شما می‌توانید با یوتیوب سرگرم شوید؛ چیزی های مختلف و زیادی یاد بگیرید؛ نسبت به اخبار و تحلیل های افراد آگاه شوید و همچنین نظرات خود را نسبت به آنها بیان کنید و یا از نظرات دیگران استفاده کنید.ویژگی های یوتیوب چیست؟برای شناخت هر پلتفرمی باید بدانیم که این پلتفرم مورد نظر ما چه ویژگی های دارد که مردم ازش استفاده می‌کنند. 1) اولین بودنیوتیوب اولین سرویس اشتراک ویدیو در جهان بود که به معروفیت رسید. فرض کنید در سال 2005 هستید و می‌شنوید یک چیزی اومده و شما توش می تونی ویدیو باحال دیگران رو ببینی حتی می‌تونی ویدیو به اشتراک بزاری آیا برای شما که در آن زمان که چیز های زیادی رو تجربه نکردی جالب نیست؟2)مشهور بودن امروزه کمتر کسی پیدا می‌شود که اطلاعی از یوتیوب نداشته باشد حداقل تمام افرادی که با سوشال مدیا سروکار دارند حتما یک بار به یوتیوب سر زده اند. همین موضوع که افراد زیادی از یوتیوب استفاده می‌کنند یا بهتره بگیم جهانی بودن آن به طوری که ملیون نفر در آن حضور دارند و همچنین دسترسی راحت، دیگر افراد را نیز ترغیب می‌کند که از آن استفاده کنند.3)داری محتوا تصویری بودنیکی از مهم ترین جذابیت های این پلتفرم داشتن تعداد بی شماری محتوای تصویری زمان دارد با موضوعات دلخواه کاربران است. افراد با دلایل مختلف از یوتیوب استفاده می‌کنند، بعضی دنبال سرگرمی و دیدن چالش های جدید از بلاگر ها و یوتیوبر های محبوبشان هستند؛ برخی دنبال دیدن تحلیل هایی در حوزه های مختلف مثل سیاست یا اقتصاد یا مسائل ژئوپلیتیک یا نقد فیلم و غیره هستند؛ برخی به دنبال دیدن مناطق مختلف حهان توسط جهانگردان هستند به موارد پر استفاده دیگری مثل دیدن فیلم و مستند؛ گیم پلی یا شنیدن موسیقی هم می‌توان اشاره کرد. البته باید اشاره کرد جلوه های تصویری یک امر بسیار مهم در مسائل رسانه ها هستند.4) آموزشویژگی که یوتیوب را نسبت به دیگر پلت فرم ها خاص می‌کنه بحث آموزش هستش. امروزه رسالت یوتیوب از حالت سرگرم کردن به حالت آموزش دادن ارتقای پیدا کرده برخی افراد مهارت ها و علوم خود را برای دیگر کاربر ها به شکل «رایگان» به اشراک می‌گذارند و دیگر افراد می‌توانند آن مهارت یا دانش مد نظر خود را در هر زمینه ای مثل هنر؛ کامپیوتر؛ آموزش نرم افزار؛ و خیلی چیز های دیگه را به راحتی توی منزل خودشون فرا بگیرند و از دادن هزینه های اضافی جلو گیری کنند. ( در قسمت های بد در باره آموزش بیشتر صحبت می‌کنیم)5)مشهور شدنکمتر کسی پیدا میشه دوست نداشته باشه مشهور بشه و مورد اشتیاق دیگران قرار بگیره در جهان امروز تب سلبریتی شدن و بلاگری بین قشر جوان و نوجوان افزایش پیدا کرده و میل شدید به دیده شدن توسط دیگران موجب افزایش کاربران جوان و نوجوان در یوتیوب و البته دیگر شبکه های مجازی شده است. از این رو برخی تلاش می‌کنند با نو آوری محتوایی یا تقلید متفاوت از نمونه های داخلی و خارجی به شهرت برسند.6)کسب درآمد کسب درآمد دلاری از یوتیوب یکی از انگیزه های جذاب برای فعالیت در یوتیوب است. با گرفتن 1000 بازدید از ویدیوهای شما یوتیوب یه شما برای هر تبلیغ یک تا چند دلار پول می دهد( البته شرایط لازمی هم دارد که در موضوع بحث ما نیست) اقتصادی کردن یوتیوب بسیار زیاد در کاربرد و کیفیت آن در حال و آینده موثر است که در قسمت های بعد بیشتر با این نقش آشنا می‌شویم.چرا به یوتیوب رسانه نسل پنچم می‌گویند؟ قبل از پاسخ به این سوال اول باید ببینیم که ما در چه نسل از رسانه زندگی می کنیم؟حدود یازده سال پیش مرکز مطالعات استراتژی اروپا ( ترن وان) رسانه ها رو در پنج نسل دسته بندی کرده و اینگونه توضیح می‌دهد:نسل اول رسانه اصولا میشه بهش گفت رسانه رو در رو یا فیس تو فیس، اولین و اساسی ترین رسانه ای که بشر می‌شناخته به این شکل بوده یک نفر در یک مکانی قرار بگیر و حدود دونفر الی سه نفر صحبت ای او را بشنوند، شبیه کلاس درس یا شبیه منبر در مساجد و یا شبیه آکادمی های یونان باستان.نسل دوم رسانهنسل دوم رسانه از نسل اول کمی پچیده تر شد، شروع نسل دوم با اختراع خط و به واسطه اون منجر به شکل گیری سنگ نوشته ها و کتاب ها و روزنامه ها شد و افرادی تحت عنوان نویسنده و خبرنگار و ارد عرصه رسانه شدند.رسانه نسل سوم رسانه نسل سوم رسانه های دیداری و شنیداری هستند و از زمان اختراع رادیو و تلویزیون پدید آمدند و فراگیر ترین رسانه در سده های خودشون بودند.رسانه نسل چهارمرسانه ای که پیام رسانی و اشتراک گزاری در آن مطرح بود مثل وب یک؛ ویکی پدیا و پیام رسان های ساده و اولیه انقلاب وب. و در اون افراد دارای عنصر هویتی شد رسانه نسل پنچم دو پارامتر اساسی دارد شخصی بودن و دارای تعامل اجتماعی بودن و شما می‌توانید به وسیله آن یک جریان اشتراکی درست کنید یه به عبارتی میتوان در آن شبکه سازی اجتماعی انجام داد. شاخص ترین آن یوتیوب هست و اکنون تمام پلتفرم ها رو شامل می‌شوند.چرا یوتیوب برای آینده حائز اهمیت است؟یوتیوب ویژگی های دارد که آن را از دیگر پلتفرم های نسل پنجم متمایز کرده و آنرا تبدیل به یک شبکه جهانی تجاری و آموزشی می کند که در آینده نزدیک می‌تواند جایگزین آموزش کده ها؛ مدراس؛ دانشگاه ها و حتی تلویزیون شود.اما چه چیزی موجبه این امر می‌شود ؟محتواسازی حرفه ای در چهار چوب قوانین در وهله اول باید گفت یوتیوب قوانین و شرایطی داره که منجر به محتوا سازی حرفه ای می‌شود و این موضوع فعالیت در یوتیوب را یک کار جدی و نیازمند دانش خاص و مهارت های لازم می‌کند و افراد باید نسبت به تمامی عوامل جذاب رسانه ای مثل افکت های تصویری و موسیقی و حتی زبان بدن و غیره تسلط نسبی داشته باشند و موضوع باعث می‌شود رقابت در اون زیادی شود. به طور مثال شما نمی توانید محتوای کات شده و بی کیفیت رو در آن قرار بدید. ویدیو شما باید جنبه تصویری نرمالی داشته باشد همچنین شما نمی توانید قوانین کپی رایت رو کنار بزارید. البته انتظار مخاطب های یوتیوب شما رو به سمت محتوا سازی می برد پس یوتیوب شما را وادار به محتوا سازی قوی برای یک شبکه اجتماعی وسیع می کند. و با اضافه کردن قابلیت اشتراک گزاری ویدیو های طولانی مدت در یوتوب شما را وادار به استادیو سازی می کند. این قابلیت ها منجر می‌شود افرادی که به ساخت مستند ها فیلم ها و میز های مصاحبه علاقه دارند بتواند در این پلتفرم به شکل حرفه ای کار کنند و مخاطب پیدا کنند و شبکه اطلاع رسانی قوی شکل داده شود.هوش مصنوعییوتیوب دارای هوش مصنوعی شد برای تبلیغ گرفتند اما این فرایند در مباحث دیگر نیز به کار خواهد رفت تا این پلتفرم را بتواند جایگزین رسمی دانشگاه ها و آموزش کده ها کند و به عنوان یک آموزش کده رسمی و مجازی برای محصل مدرک و رزومه جذب می‌کند و همچنین به مدرس حقوق پرداخت میکند و به این واسطه شما می‌توانید در خانه خودتون از تدریس قوی ترین اساتید در سرار جهان برخور دار باشید. همچنین هوش مصنوعی می‌تواند تشخیص دهد که یک داشنجو چند مرتبه و تا کجا این آموزش را دنبال کرده و آیا از این آموزش راضی بوده یا نه و حتی میتواند از شما امتحان های رسمی بگیرد و مدرک جهانی به شما بدهد.مشکلات یوتیوب مطمعنا تا این جا به این نتیجه رسیدید یوتیوب میتواند خیلی چیز خوبی باشد اما مشکلات و خطراتی هم دارد که شما را کمی محتاط تر می کند.1) افرادی که ناظر یوتیوب هستند عقاید خودشون رو به شما قالب می‌کند.این افراد زیر نظر دولت ها و شبکه های اطلاعاتی هستند و همین امر موجب می‌شود از انتشار همه علوم یا اخبار خاص جلو گیری شود. به طور مثال کسی حق ندارد در باره رد هلوکاست یا نظریه داروین اقدام جدی انجام دهد، به طور مثال یوتیوب کانال طرفداران باشگاه فوتبال لیورپول را به خاطر انتقاد از هلوکاست بست.2) می‌توان آن را تحریم کرد دولت های ناظر بر یوتیوب می‌توانند از آن به عنوان ابزار فشار سیاسی استفاده کنند تا به کشور و مردم مقابل دولت خویش ضربه بزنند.3) تعاملات اجتماعی را ازبین می‌بردیوتیوب انسان ها را پشت دور بینی میکند و موجب فاصله گرفتن افراد از هم و ظاهر سازی آنها در مقابل دوربین می‌شود و شما نمی توانید تشخیص دهید آیا این شخص حقیقت زندگی خود را می گوید یا نقش بازی می‌کند. و منجر به از بین رفتن تجربه های میدانی افراد می‌شود.فیلترینگ یوتیوب:ایران: در ۳ دسامبر ۲۰۰۶، ایران به‌طور موقت سطح دسترسی به یوتیوب و چند وبگاه دیگر را مسدود کرد و این مسدود کردن به دلیل رسوایی جنسی زهرا امیر ابراهیمی (بازیگر ایرانی) باشد. پس از آن، این وبگاه در ایران مدتی رفع فیلتر شد؛ اما سرانجام به دلیل پخش ویدئوهای مربوط به اعتراضات ۱۳۸۸ فیلتر شد و هم‌اکنون نیز فیلتر است. در فروردین ۱۴۰۰ از سوی یکی از مدیران شرکت شاتلا، ادعاهایی مبنی بر رفع فیلتر یوتیوب برای خبرنگاران، پزشکان، دانشجویان و حوزه‌های علمیه مطرح شد ولی دفتر سخنگوی قوه قضاییه درباره فیلتر شدن سایت یوتیوب اعلام کرد: سایت یوتیوب به دلیل انتشار فیلم موهن علیه پیامبر اسلام و اصرار بر نگهداری این فیلم در سایتش فیلتر شد. اکنون متاسفانه خبری از رفع فیلتر نیست.چین: یوتیوب هم مانند بسیاری از پلتفرم ها در جمهوری خلق چین مسدود است.امارات متحده عربی: از پخش یوتیوب در امارات متحده عربی جلوگیری شده‌است. این محدودیت‌ها را شرکت مخابرات امارات که ارائه دهندهٔ اینترنت است، به دلیل نقض مذهب، آداب و رسوم امارات انجام داده‌است.ترکیه: دسترسی ترکیه به یوتیوب بین سال‌های ۲۰۰۸ و ۲۰۱۰، پس از جنجال بر سر فیلمی توهین‌آمیز نسبت به مصطفی کمال آتاترک مسدود شد. سرانجام یوتیوب در ترکیه در نوامبر ۲۰۱۰ رفع فیلتر شد.یک روز پس از مسدود کردن دسترسی مردم ترکیه به توئیتر، در ۱۴ مارس ۲۰۱۴، دولت ترکیه با مدیران یوتیوب تماس گرفت تا ویدئوهای مربوط به فساد مالی مقامات ترکیه حذف شود؛ اما مدیران یوتیوب زیر بار نرفته و حاضر نشدند ویدئوهای ضد دولتی را از روی سایت بردارند. به همین خاطر مقامات ترکیه‌ای تهدید کردند یوتیوب نیز مانند توییتر فیلتر خواهد شد. پس از گذشت دو هفته از فیلترینگ یوتیوب توسط دولت ترکیه، این سایت رفع فیلتر شد. دادگاه ترکیه ممنوعیت یوتیوب از سوی دولت ترکیه را نقض حقوق بشر دانست.مراکش: یوتیوب در مراکش در سال ۲۰۰۸ فیلتر شد و تا کنون ادامه دارد.تایلند: یوتیوب در تایلند بین سال‌های ۲۰۰۶ و ۲۰۰۷ به دلیل آنچه پخش فیلمی توهین‌آمیز نسبت به شاه بهومیبول آدولیادج اعلام شده، مسدود شد.پاکستان: در ۲۳ فوریه ۲۰۰۸، یوتیوب در پاکستان به دلیل توهین به دین اسلام، مثل نمایش کاریکاتورهای پیامبر اسلام در دانمارک، مسدود شد.اما پس از سه روز در ۲۶ فوریه ۲۰۰۸ در پاکستان رفع فیلتر فیلتر شد.در مه ۲۰۱۰، به دلیل تکرار توهین، دوباره یوتیوب در پاکستان فیلتر شد.لیبی: در ۲۴ ژانویه ۲۰۱۰ سطح دسترسی لیبی به یوتیوب پس از پخش فیلم تظاهرات در شهر بنغازی و نشان دادن خانواده‌های بازداشت شدگانی که در زندان ابوسلیم در سال ۱۹۹۶ کشته شدند و نیز فیلم‌هایی از اعضای خانوادهٔ معمر قذافی، رهبر لیبی، مسدود شد.برزیل: در ۶ ژانویه ۲۰۰۷، سه روز پس از انتشار فیلمی از دانیلا چیکارلی، مجری شناختهٔ شده برزیلی و نامزد پیشین رونالدو فوتبالیست برزیلی، یوتیوب در برزیل فیلتر شد.منابع : ویکی پدیا؛ وب سایت وی پی لرن؛ سخرانی مقدمه ای بر رسانه نسل پنجمپایان