تهذیب نفس

اثر قلب بر زباناما در آن بخش تهذیبی که مدنظر هست، این هم به این معنا نیست که حالا من آدم مهذبی هستم. این‌ها را دارم میخوانم، توضیح می‌دهم، انشاالله که خود شنونده و گوینده استفاده کنند. یک چیزی که آقای بهجت رحمه الله علیه خیلی سرش تاکید می‌کردند، ایشان خب سفارش خیلی زیاد نداشتند، ولی این را به عنوان یکی از سفارش‌های جدیشان گفتند، در بحث‌های تهذیبی‌شان این را گفتند. فرمودند که این کتاب شریف وسائل الشیعه، باب جهادالنفسش، این را در حقیقت روایت‌هایش را بخوانید و سعی بکنید که به این روایات‌ عمل بکنید. به عبارتی که امام در خود کتاب آداب الصلاه دارند، بفرمایید این‌ها را به خودتان تفهیم بکنید. ایشان سر بحث نماز همین را می‌گویند که اذکار نماز را به خودتان تفهیم کنید.چون که یک موقعی هست که همین‌جوری اذکار نماز را می‌خوانیم، یک موقع هست که نه، چه اذکار و چه تعقیبات و اینها را واقعا داریم به خودمان تفهیم می‌کنیم. به عبارتی جو می‌دهیم، برای خودمان فضاسازی می‌کنیم. جوش را به خودمان می‌دهیم، بعد این، جا می‌افتد. یعنی وقتی می‌گوییم سبحان الله، می‌گوییم الحمدلله. رفته رفته اتفاقی که می‌افتد این است که می‌گویند قلب خودش جلو می‌افتد. معنی «جلو افتادن قلب» به جهت سلوکی، این طور که آقایان می‌گویند، این است که قلب راعد می‌شود، پیش‌گام می‌شود، پیش‌قراول می‌شود. قلب می‌گوید که زبان می‌گوید. اول زبان می‌گوید، بعد قلب می‌گوید؛ بعدش این‌گونه می‌شود که قلب می‌گوید، بعد زبان می‌گوید.اثر تفهیمحالا فرض بفرمایید اگر کسی با اذکار دیگری آشنا باشد و قلبش وقتی که این دریافت را انجام می‌دهد، این را به عنوان خلق الهی می‌بیند، نه به عنوان یک پدیده، نه به عنوان یک منظره! او به صورت طبیعی نمی‌گوید، قلب وقتی این چنین آشنائی پیدا کرده نمی‌گوید: «واو». می‌گوید: «سبحان‌اللّه! سبحان ‌اللّه! اللّه اکبر! ». او این‌ها را می‌گوید. یعنی وقتی قلب این پیام را می‌گیرد، ذکر متناسب با خودش را تولید می‌کند و این بحث بسیار بحث مهمی هست که حتی می‌گویند که یک سری آدم هستند -نه مثل ماها که در خواب چرت و پرت می‌گوییم- چون قلبشان کماکان می‌گیرد، زبانشان به طور پیوسته ذکر می‌گوید. در حالی که خوابیدند و گفتیم قبل‌تر که در یک نظام کاملا غیر ارادی به ذکر تبدیلش می‌کند.این اثر جدی تفهیم هست، برای همین هست که یکی از چیزهایی که در دین خیلی روی آن تاکید شده همین تفهیم هست. به عنوان مثال می‌گویند اگر قصد داری کوه را بالا بروی بگو: «اللّه اکبر»ممکن هست شما بگویی: «چه اهمیتی دارد؟ من سبحان‌اللّه می‌گویم!». چون به خاطر بزرگی خدا هست که می‌توانی کوه را بالا بروی، زمانی هم که از کوه پایین می‌آیی با خودت بگو: «این من هستم که پایین می‌آیم و خدا منزّه هست». دیگر این پایین آمدن را به خدا نسبت نده. این‌ها خودشان معارفی تولید می‌کنند و حس و حال توحیدی‌ای را در قلب ایجاد می‌کنند که موجب تولید ذکر می‌شوند.تلاش، ماهیت جهاد خوب ببینید اینجا به چند نکته توجه بکنیم. یکی از نکات مهم این است که ماهیت این‌کار جهاد است. یعنی یک تلاش و سخت‌کوشی در آن هست. این فضای ذهنی که در ما شکل گرفته که جهاد یک کار تقریبا فانتزی است. مثل یک آپشن است که بعضی‌ها این آپشن را دارند، بعضی ندارند. بعضی‌ها دنبال این کارها می‌روند، بعضی‌ها نمی‌روند. یا اگر انسان‌ها دنبال این کارها بروند، آن حالت تلاش‌گری خاصی، تلاش خاصی لازم ندارد. مثلا دلت پاک باشد، مثلا عُجب بگیرد و مثل از این چیزها. دلت را به دل خدا بده و برو بالا، همچین فضاهایی در ذهن است. خوب؟ببینید؛ من اینجا این نکته را عرض کنم: دلت را بده و اوج بگیر و فلان، حرف‌های درستی است، چون امروز هم زده می‌شود. اما این حالت جذبه‌ای که انسان را بکِشند و ببرند، این برای کسی اتفاق می‌افتد که سالک است.خود به خود اتفاق نمی‌افتد!لذا از عنصری به نام جهاد و تلاش و تلاشگری در این بحث کلا نمی‌شود دست کشید. بگوییم که همینطوری ما زندگی می‌کنیم، بالاخره بعضی چیزها خودش اتفاق می‌افتد.اینطوری نیست. اگر اینطوری بود امیرالمومنین همین کار را می‌کرد. اگر اینطوری بود، امام خمینی این کار را می‌کرد. اگر اینطوری بود آقای بهجت این کار را می‌کرد. اگر اینطوری بود این توصیه‌های این شکلی را نمی‌کردند. می‌گفتند آقا دلت را بده به دل خدا و دیگر برو ببینیم چی کار می‌کنی. نه این خبرها نیست. پس به این عنوان جهادش توجه بکنید.مرحوم آقای حق‌شناس را خدا رحمت کند، ایشان این آیه سوره جن را خیلی می‌خواند. «وَأَن لَوِ استَقاموا عَلَى الطَّريقَةِ لَأَسقَيناهُم ماءً غَدَقًا» {جن، 16} کسی که بر طریقت استقامت کند ما به او آب فراوان می‌دهیم. طریقت را پیدا کند و با استقامت برود. معلوم است که خود ایشان از این آیه خیلی استفاده کرده بوده است.یک چیزی گیرش می‌آید که خیلی چیزه! چرا؟ چون به خدا نشان داده که خدا، من نه از روی هوای نفس دنبال کشف و شهود و این مسائل نیستم. من دنبال ادای عارف مسلکی هم نیستم. دنبال این هستم که تو منتهای رجایی. من دنبال همینم. دنبال خودت هستم. خودت را میخواهم. من را بپذیر. حالا قضای من هر چه بوده گر تو نمی‌پسندی تغییر ده قضا را. قضا را هم تغییر بده توام که همه کاره عالمی قضا را تغییر بده ما هم همین را می‌خواهیم. ما میخواهیم امام زمان ما را بپسندد. امام زمان از این شاگردش کیف کند. حاج قاسم سلیمانی بشویم. که شما اگر می‌بینید رهبر تا سال دومش بغض میکند به این خاطر است. اگر می‌بینید با مردم اینطور کرد مردم تماسی با حاج قاسم نداشتند. مردم ارتباطی با حاج قاسم نداشتند. این به خاطر این است که رفتن او دل امام زمان شکاند. دل امام زمان ریخت. این در روایات ماهم هست. یک وقتی که امام زمان خیلی ناراحت می‌شوند برقلب شیعه فشار وارد می‌شود. یعنی آن ها هم با امام ناراحت می-شوند. و بالعکس هم همینطور است. مردم که ناراحت بشوند متقابلا امام ناراحت می‌شود. او سربازی کرده ماام همین را می‌خواهیم. در این راه کشف و شهود دارد، ندارد، نمی‌دانم. امام زمان چه می‌خواهد من می‌خواهم همانطور بشوم. امام گفته این کارها را بکنید من هم می‌کنم. امام گفته این‌طور پای کار وایسا. امام زمان اینطوری می‌پسندد. ان‌شاءلله که مورد پسند امام زمان قرار بگیریم به برکت صلواتی بر محمد و آل محمد.