بیانیه بسیج دانشجویی دانشگاه تهران به مناسبت روز دانشجو

بسم الله الرحمن الرحیمو إنّما عِمادُ الدِّينِ و جِماعُ المسلمينَ و العُدَّةُ للأعداءِ العامَّةُ مِنَ الاُمَّةِ، فليَكُن صَغْوُكَ لَهُم، و مَيلُكَ مَعَهُم.ستون دين و جماعت مسلمانان و ساز و برگ در برابر دشمنان، توده مردم اند؛ پس، بايد توجّه و عنايت تو به آنان باشد.خطبه ۵۳ نهج البلاغه شانزدهم آذر هر سال، یادآور ایستادگی‌‌ مردم و حضور پرشور جوانان در ترسیم آینده سیاسی کشور است. جوانانی که جان‌شان را در راه عدالت‌خواهی و مبارزه با استکبار، در راهروهای همین دانشکده از دست دادند و ما امروز اینجاییم تا یکبار دیگر عهدی را که با خون امضا شده، تجدید کنیم.نقش مردم در شکل گیری انقلاب اسلامی، نقشی بی‌بدیل است. جمهور، مفهومی‌ است که در عین تکثر توانست حول آرمان‌های انقلاب به وحدت عینی برسد و اساسا مفهومی به نام "بسیج عمومی" را شکل دهد. نهضتی که به رهبری امام خمینی شروع شد، اقشار مختلف مردم را همراه کرد که مهمترین آن‌ها قشر مستضعف جامعه بودند. "انقلابِ پابرهنه‌ها" تعبیری برآمده از متن انقلاب است که صیانت از آن توسط جمهوری اسلامی، دِینی‌ است که حاکمیت به مردم دارد.امروز و در شرایطی که باید پس از گذشت چهل سال از پیروزی انقلاب اسلامی، ریل‌گذاری برای مشارکت همه‌جانبه‌ی مردم در عرصه‌های مختلف انجام شده باشد، شاهد این هستیم که روح حاکم بر اکثر مناسبات سیاسی، شباهت چندانی با فضای ترسیم شده توسط رهبران انقلاب ندارد و نه‌تنها سازوکارهای همگرا جهت تسهیل نقش‌آفرینی مردم در دستگاه‌های مختلف دیده نمی‌شود، بلکه بعضی ساختارها، مانع مشارکت مردم می‌شوند.در حالیکه انتظار می‌رفت جمهوری اسلامی بتواند ساختاری برای تقویت عاملیت مردم در عرصه‌های مختلف ارائه دهد تا در جهت تحقق شعار مردم‌سالاری دینی، بسترسازی در نهادهای متفاوت صورت بگیرد، معنای مشارکت عملا محدود به حضورِ چهار سال یکبار مردم پای صندوق‌های رای شده است و بیش از نیمی از مردم در همین بستر هم شرکت نمی‌کنند؛ محدود شدن مشارکت به انتخابات اساسا بیشترین آسیب را به همین مجرای باقی مانده می‌زند.در چهل سالگی انقلاب شاهد حوادث آبان ماه ۹۸ بوده‌ایم و در مقابل اعتراضات مردمی، حتی در لایه‌ی قانون‌گذاری نیز هنوز با ابهامات جدی روبرو می‌شویم. بعضا نهادهای مختلفی که باید در ایجاد بسترها و سازوکارها جهت فعال کردن ظرفیت‌های مشارکت هم‌افزایی می‌کردند، دقیقا در جهت عکس رسالت‌شان حرکت می‌کنند. حتی نماز جمعه‌ای که به عنوان نهادی مردمی، کارکرد فعال سازی ظرفیت اجتماعی جامعه در جهت حل مسائل و جریان سازی مطالبات برای پاسخگو کردن مسئولین را دارد، به عنوان تریبون یکطرفه‌ی حاکمیت معرفی میشود. صداوسیمای ما به عنوان رسانه حاکمیت که وظیفه‌ی تقویت جمهوریت و پایگاه اجتماعی نظام را دارد، حتی نمی‌تواند منعکس کننده‌ی صدای مردم باشد. حق‌ نظارت عمومی بر مسئولین ارشد حکومتی که از وعده‌های صریح انقلاب اسلامی بوده‌است، مغفول مانده و تحقق آن در تعارض با عمده‌ی رویکردهای نهادهای نظارتی ماست.هرچند تلاش‌هایی جهت تحول دیده می‌شود، اما همچنان نقشه‌ی جامعی برای پیاده سازی این ساختار و حدود آن وجود ندارد. برای مثال دولتی که با شعار مردمی بودن روی کار آمده، هنوز نتوانسته است رویکرد ایجابی خود را در این خصوص ارائه دهد و اگر ابعاد ایده‌ی موهوم دولت مردمی مشخص نشود، می‌تواند به جای اصلاح روند موجود، بسترساز اقدامات نمایشی شود. الگوی ارتباط با جامعه و نخبگان در این دولت مورد سوال است و مشخص نیست با چه سازوکاری وعده‌ی استفاده‌ی حداکثری از دانشگاه، محقق خواهد شد.دانشگاه نهادی‌ است که از دل مردم شکل می‌گیرد و دانشجویان آگاه‌ترین افراد به وضعیت مردم‌اند و بنا به تعبیر رهبر انقلاب نقش حلقه میانی را بین مردم و حاکمیت ایفا می‌کنند. طبیعتا دغدغه "نسبت مردم با حاکمیت" از اولویت‌های نهاد مردمی‌ای مثل دانشگاه است؛ نهادی که سال‌هاست مسئولین در تلاش‌اند با سیاست زدایی و انحصارگری هویت آن را تغییر دهند، که البته با ایستادگی آگاهانه دانشجویان همراه بوده است.لازم است اشاره شود که اختصاص روز دانشجو به بستری برای شنیده شدن صحبت‌های صریح و مستقیم مردم، ناشی از خلا جدی در طراحی بسترهای مشارکت از سوی حاکمیت است و جنبش دانشجویی بر خود وظیفه دیده است که این خلا را پر کند؛ لکن این امر، ناکارآمدی نهادهایی همچون سامانه‌های مردمی، خبرگزاری‌ها و رسانه‌ ملی را نشان می‌دهد.ما دانشجویان بسیجی، هویت حقوقی خود را مدیون مردمی هستیم که زیر بیرق انقلاب، آینده‌ی خود را رقم زدند و معتقدیم پس از گذشت چهل سال از پیروزی انقلاب اسلامی علی‌رغم تلاش‌هایی که تاکنون در راستای تحقق جمهوریت صورت گرفته است، وضع کنونی جامعه‌ی ما با تصویر مطلوب جامعه اسلامی، فاصله‌ی بسیاری داشته و بازخوانی بسترهای مشارکت مردمی از مهم‌ترین اولویت‌های حاکمیت در این مقطع است.