هوش هیجانی در کار (بخش چهارم)

مطالب این مجموعه برگرفته شده از یک دوره آنلاین در Udemy با همین عنوان است که برای فهم بیشتر خودم و فراهم کردن امکان استفاده از آن توسط دیگران، به مرور همزمان با پیشرفت دوره و به اقتضای زمان در اینجا منتشر می‌کنم.این بخش چهارم از مجموعه مقالات هوش هیجانی در کار است. در صورتی که بخش‌های قبل را نخوانده‌اید، پیشنهاد می‌شود ابتدا آن‌ها را مطالعه کنید.هوش هیجانی در کار (بخش سوم) https://vrgl.ir/MESxH © DrAfter123/Getty Imagesمدل گولمنگولمن اظهار داشت که رشد هوش هیجانی در اوایل زندگی ما با آمیگدالا، بخشی از مغز که مسئول "جنگ یا فرار" است، مرتبط است. آمیگدالا واکنش های عاطفی غریزی ما در برابر تهدید و چالش را مدیریت می کند.همانطور که رشد می کنیم، پاسخ های خود را در برابر انواع تهدیدات واقعی و خیالی توسعه داده و کنترل می کنیم.به عنوان مثال، به عنوان یک کودک، اگر بدانیم والدین قرار است با ما دعوا کنند، ممکن است فرار کنیم (پرواز) یا خشمگین شویم (دعوا). هر چه بزرگتر می‌شویم، استراتژی‌های عاطفی ما نیز رشد می کنند. به عنوان مثال، ممکن است به خاطر خطای خود، به جای تلاش برای فرار یا جنگیدن، خود را سزاوارمجازات بدانیم. هرچه مهارت ما بیشتر می شود، سعی می‌کنیم برای والدین خود استدلال کنیم و به آنها اطمینان دهیم که اتفاقی که رخ داده است، دیگر تکرار نخواهد شد.مدلی که گولمن برای هوش هیجانی ارائه داده است، 4 شاخص را در نظر می‌گیرد:1- خود آگاهی: آگاخ بودن نسبت به احساسات خود و درک هیجانات شخصی2- مدیریت خویش: توانایی مدیریت احساسات و هیجانات3- آگاهی اجتماعی: توانایی درک احساسات دیگران و تأثیرگذاری بر آنها4- مهارت‌های اجتماعی: توانایی برقراری ارتباطات میان فردی به شکلی مؤثراو در مدل خود، زیرمجموعه‌هایی درباره توانمندی‌های شخصی و اجتماعی افراد و توانایی آنها در تشخیص و تنظیم احساسات خود را نیز پیشنهاد داده است.در حقیقت، گولمن معتقد است که ما با یک هوش عاطفی کلی متولد شده ایم که تعیین می کند تا چه حد می توانیم هر شایستگی را توسعه دهیم.مدل بار-آنمدل ترکیبی دیگری در هوش هیجانی، مدل با-آن است، که توسط ریون با-آن ارائه شده است. مدل او شامل 15 شایستگی احساسی و اجتماعی به هم وابسته است. این مدل مشخص می‌کند که چگونه خود را می‌شناسیم، چگونه با دیگران رابطه برقرار می‌کنیم و چگونه با نیازها و چالش‌های روزانه خود، مواجه می‌شویم.این شایستگی‌ها به 5 گروه اصلی تقسیم می‌شوند که و به وسیله آزمون هوش هیجانی بار-آن (EQ-i) قابل اندازه‌گیری هستند.گروه اول مربوط به شایستگی‌های درون فردی که شامل خودآگاهی هیجانی، خودابرازگری (استدلال / بیان احساسات)، عزت‌نفس، استقلال و خودشکوفایی است.گروه دوم شایستگی‌های بین فردی شامل همدلی، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و روابط بین فردی را نشان می‌دهد.گروه سوم درباره مدیریت استرس است و توانمندی افراد در تحمل فشار روانی و کنترل انگیزش‌های ناگهانی هیجانات را نشان می‌دهد.گروه چهارم توانمندی سازگاری شامل واقع‌گرایی، انعطاف‌پذیری و مهارت حل مسئله را بیان می‌کند.گروه پنج نیز مربوط به خلق و خوی عمومی افراد شامل خوش‌بینی و شادمانی است.نیمه تاریک هوش هیجانیتاکنون با رویکردی مثبت در مورد هوش هیجانی صحبت شده است. به عبارت دیگر اندیشیده‌ایم که چگونه هوش هیجانی بهتر و مهارت‌های پیشرفته‌تر می‌تواند به ما در زندگی شخصی و کاری کمک کند. اما جاستین باریسو در مقاله خود عنوان کرده است که داشتن هوش هیجانی، نمی‌تواند فضیلت ذاتی محسوب شود و می‌توان از آن هم در مسیر انسانی و هم در مسیر غیر انسانی استفاده کرد. در اینجا برخی از مثال‌هایی که در مقاله باریسو عنوان شده است را می‌آوریم تا با دیدگاه وی بیشتر آشنا شویم.نمونه اولدر سال 2010، گروهی از دانشمندان دریافتند که افرادی که برخی از صفات خودشیفتگی را نشان می‌دهند با استفاده از شوخ طبعی و حالت‌های جذاب چهره، باعث می‌شوند قضاوت افراد در اولین برخورد با آنان، قضاوت مثبت‌تری باشد. در حقیقت می‌توان گفت، افراد خود شیفته حداقل در ابتدا در جلب حمایت دیگران، استعداد بیشتری دارند.نمونه دوم یک مطالعه در سال 2011 نشان داد که "ماکیاولی‌ها" (افرادی که بدون در نظر گرفتن اخلاق، دیگران را فدای منافع شخصی خود می‌کنند) که دارای مهارت فوق‌العاده‌ای در کنترل احساسات خود هستند، بیشتر احتمال دارد که دست به اقدامات انحرافی از قبیل آزار و اذیت دیگران در محل کار بزنند.نمونه سوممطالعه دیگری در سال 2013 نشان داد که که کسانی که تمایل به سوء استفاده از دیگران برای منافع شخصی دارند، در خواندن احساسات آن افراد، به ویژه احساسات منفی تبحر دارند.بنابراین بسیار مهم است که به ویژه در محیط کار، بدانیم از هوش هیجانی خود چگونه بهره می‌بریم تا مطمئن شویم مورد سوءاستفاده دیگران قرار نمی‌گیریم و یا از دیگران سوءاستفاده نمی‌کنیم.مراجع[1] Goleman, D. (1995) Emotional Intelligence: Why It Can Matter More Than IQ. New York: Bantam Books[2] Bar-On, R., (1997a). The Bar–On Emotional Quotient Inventory (EQ-i): A test of emotional intelligence. Toronto, Canada: Multi-Health Systems.[3] Bariso, J. (2018) ‘There’s a Dark Side to Emotional Intelligence: Here’s How to Protect Yourself’. Time [online] available from http://time.com/5300642/dark-side-emotional-intelligence/ [26 July 2018]