سه دوره از دوران استعفا که لازم است بشناسید

استعفا، عضو ماجراجو و شلوغ مسیر شغلی استتا حالا پازل داشتید؟ یکی از علاقه‌ها و سرگرمی‌های دوران کودکی تا همین حال حاضر بزرگسالی من پازل یا همان جورچین فرهنگستان ادب فارسی بوده؛ اینکه تکه‌های ریز و مقوایی را کنار هم بچینم و در نهایت به تصویر واحد و منسجم جعبه پازلم برسم، من را مشتاق جستجو و کشف تکه‌های مرتبط نگه‌داشته است.از آنجایی که جورچین‌ها تنوع زیادی در تعداد قطعات دارند، شباهت و اندازه یکسان آن رسیدن به یک تصویر منسجم را برای من چالشی می‌کند؛ برای همین معمولا از راهنمای جعبه استفاده می‌کنم تا کار برایم راحت‌تر پیش رود. در زندگی هم معماهای ساده و پیچیده میهمان اغلب ناخوانده زندگی ما هستند؛ گاهی از جنس مقوا و کاغذ مثل، پازل، و گاهی هم از جنس تعیین مبدا و مقصدهای حساس زندگی اند؛ مثل پیدا کردن مسیر شغلی.وقتی می‌خواهیم استعفا دهیم و شغل تازه‌ای را شروع کنیم، خود را در منطقه امن محل کار فعلی مقابل دنیایی ناشناخته و تاحدی ناامن می‌بینیم؛ یعنی، همانقدر که نمی‌دانیم چیدن پازل را با کدام تکه شروع کنیم، استعفا دادن هم برای ما تاحدی گیج‌کننده است؛ به قدری که می‌تواند تمام ارتباطات کاری فعلی را تحت تاثیر قرار دهد.این رفتن و گذر کردن از مسیر شغلی فعلی برای پیدا کردن مسیر جدید و ایستادن در نقطه شروع، برای ما بارها اتفاق افتاده است. گذری که مثل چیدمان قطعات پازل شروعی دارد و گاهی لازم است برای پیدا کردن جای درست خود در مسیر شغلی، بارها و بارها تجربه کنیم تا به نقش اصلی خود برسیم. برای این که به تعداد تجربه‌های مثبت خود اضافه کنیم، مشورت و جستجو می‌کنیم و از دوستان خود نظر می‌خواهیم. در این مقاله قصد دارم تا با شما مجموع کارهایی را که قبل، حین و بعد از خروج از سازمان انجام می‌دهیم، مرور کنم تا فرودی آرام را با روحیه‌ای بالا برای آغاز مسیری جدید داشته باشیم.آنچه در دوران «پیشا استعفا» می‌گذردتصمیم به خروج از سازمان در یک شب و ناگهانی اتفاق نمیفتد و مجموعه‌ای از عوامل و اتفاقات در یک یا چند ماه، ما را به استعفا و رفتن می‌رساند. در این مسیر، دغدغه‌ها و نگرانی‌های زیادی را دارید؛ برای هدایت هرچه بهتر شرایط، می‌توانید به آن از دوربین یک امر مرحله‌به‌مرحله نگاه کنید. پیدا کردن هر مرحله و کنار هم قرار دادن آن برای تشکیل تصویری واحد مثل جورچین به نقشه راه نیاز دارد. در ادامه پنج پرسش آوردم که پاسخ به آن به پیدا کردن هر محله و جواب ابهامات شما کمک می‌کند:از روز اول تا امروز چه‌ پروژه‌هایی را به ثمر رساندم؟چرا تصمیم به استعفا گرفتم؟در سایت‌های کاریابی چه می‌گذرد؟آخرین بار چه زمانی رزومه‌ام را به‌روز کردم؟چه چیزی را لازم است یاد بگیرم؟از روز اول تا امروز چه‌ پروژه‌هایی را به ثمر رساندم؟تسک‌هایی را که در این مدت شما مسئولش بودید یا در به سرانجام رسیدن آن نقش داشتید، مرور کنید. برای این کار چک‌لیستی را از پروژه‌هایی که شما رهبر آن بودید بسازید، آرشیوی که از آن دارید کمک می‌کند تا فعالیت‌های خود را از روز اول به راحتی با جزئیات به یاد آورید و نکته‌ای را از قلم نیندازید. این کار به شما از چند جنبه کمک می‌کند:با وجود تصمیم به استعفا، مرور آن یادآوری می‌کند که در این سازمان دستآوردهایی داشتید و بودن شما نقش موثری در پیشبرد پروژه‌ها داشته است؛هر یک از خرده تسک‌ها و فعالیت‌هایی که داشتید، به‌علاوه‌ حل مسئله‌های سازمان، آموخته‌هایی را برای شما داشته، مهارت تازه‌ای را یادگرفتید یا تجربه‌ای مرتبط را به دست آوردید؛ مرور این تجربیات کمک می‌کند تا بدانید نه‌تنها در این مدت به بی‌راهه نرفتید بلکه مسیر شغلی شما تکمیل‌تر شده است؛از این چک‌لیست می‌توانید موقع به‌روز کردن رزومه خود استفاده کنید، بعضی را می‌توان به‌عنوان مهارت‌ در رزومه بنویسید و به بعضی از آن را در جلسه مصاحبه به کارفرما بگویید؛وقتی به آخرین روز کاری خود رسیدید، می‌توان ضمن رعایت محرمانگی سازمان گزارشی را از پروژه‌هایی که مسئول آن بودید در شبکه‌های اجتماعی به ویژه لینکدین منتشر کنید. این کار هم به ساخت برند شما کمک می‌کند و هم گویای یک رزومه آنلاین برای کارفرمای آینده شما خواهد بود.گزارشی از دستآوردهای خود را با کاربران به اشتراک بگذاریدچرا تصمیم به استعفا گرفتم؟هر یک از ما دلیل متفاوتی برای استعفا داریم؛ ایجاد تغییر، توسعه فردی، رضایت درونی و شناخت دنیاهای دیگر تعدادی از این دلایل است. دانستن دلایل این تصمیم کمک می‌کند تا به رئیس فعلی دلیل منطقی ارائه کنیم و در جلسات مصاحبه‌های آینده صادق و محترم درباره محل کار قبلی خود صحبت کنیم.اگر براساس نیازهای درونی خود بخواهیم این دلایل را پیدا کنیم، می‌توان به موارد اینچنینی اشاره کرد:اگر روحیه جسورانه و کنجکاوی داشته باشید، روزمرگی و روتین کاری مانعی بر سر راه تجربه و کشف کردن است، از طرفی نیازتان را برای تجربه‌ای تازه در سامانی جدید بیدار می‌کند؛شاید کارفرما از کار شما رضایت کافی ندارد که درک دلایل آن دید واضحی از سطح مهارت‌هایتان و نقش رئیس می‌دهد؛شما هر چقدر از سازمان خود رضایت داشته باشید باز هم نقش معینی در پیشرفت شما دارد، گاهی دلیل جابه‌جایی شغلی ما نیاز به پیشرفت در نقطه‌ای جدید و با فرآیندی متفاوت است.در سایت‌های کاریابی چه می‌گذرد؟از همین الان یعنی، زمانی که هنوز به طور رسمی استعفا ندادید، سایت‌های کاریابی را بررسی کنید. با این کار:شرایط بازار کار را برای جابه‌جایی شغلی طبق مهارت‌های خود می‌سنجید؛از تازه‌ترین سطح حقوق و مزایا برای موقعیت خود خبردار می‌شوید؛زمینه‌های موجود را برای توسعه مهارت‌های خود پیدا می‌کنید؛سازمان‌هایی را که موقعیت باز دارند می‌شناسید؛با شناخت بازار کار، سطح مهارت‌های خود را ارتقا می‌دهید.آخرین بار چه زمانی رزومه‌ام را به‌روز کردم؟احتمالا مدت‌ها از آخرین روزی که رزومه خود را به‌روز کردید می‌گذرد و حالا وقتش رسیده تا رزومه را که، سند مهارت‌ها و تجربیات شما است، به‌روز کنید. برای همین، یا رزومه‌ای جدید با ذکر سابقه شغلی و مهارت‌های موجود بسازید یا رزومه فعلی خود را براساس تازه‌ترین تجربیات خود بروز کنید. مرتبط‌ترین موارد را به ترتیب نزدیک‌ترین بازه زمانی بیاورید و اگر تازه‌کار هستید، فعالیت‌های داوطلبانه و دانشگاهی خود را فراموش نکنید.چه مهارتی را لازم است یاد بگیرم؟از زمانی که تصمیم به ترک محل کار فعلی خود می‌گیرید، تقریبا دو یا سه ماه فرصت دارید تا مهارت‌های خود را ارتقا دهید. در این بازه زمانی می‌توانید با استفاده از دوره‌های آنلاین موجود داخلی و خارجی، یک دوره باکیفیت را درباره تازه‌ترین ترند مرتبط با حوزه کاری خود بگذرانید. فیدبک‌های دوستانه از رئیس، همکاران و دوستان شناخت بهتری به مهارتی که، تضمین کیفیت کارتان است، می‌دهد؛ می‌توانید از آنها بخواهید تا دوره‌ای مناسب را به شما معرفی کنند یا با استفاده از چت جی‌پی‌تی دوره خود را پیدا کنید. به هر روی، این فرصت را از دست ندهید تا رزومه خود را پربارتر به‌روز کنید.اتفاقی که در دوران «حین استعفا» میفتداگر در سازمانی حرفه‌ای کار می‌کردید، آستانه صبرتان لبریز نشده و البته می‌خواهید رابطه کاری فعلی را به رابطه‌ای دوستانه تبدیل کنید و همچنان با همکاران خود ارتباط داشته باشید، استعفا و ترک سازمان مراحلی دارد که انجام قدم‌به‌قدم آن شرایط را به سمت خروجی بی‌دردسر و بی‌حرف‌وحدیث پیش می‌برد. در ادامه فهرستی را آوردم که امیدوارم مرور آن به فرودی مطمئن کمک کند:با مرتبط‌ترین مدیر برای زمانبندی خروج توافق کنید؛یک فایل از مجموعه کارهای انجام شده را بسازید؛رزومه بفرستید؛در دوره آموزشی محبوبتان ثبت نام کنید؛با برنامه‌ریزی مالی هزینه‌های خود را مدیریت کنید.مثل چیدمان قطعات پازل، ساختن مسیر شغلی فرآیندی تجربه‌پذیر استبا مرتبط‌ترین مدیر برای زمانبندی خروج توافق کنیدحالا زمان آن فرارسیده تا رئیس خود را از تصمیم استعفا خبردار کنید. جلسه استعفا همان اندازه که چالشی است، با مدیریت هدفمند می‌توان آن را به توافقی بردبرد تبدیل کرد. اگر شما همان نیروی محبوب و مورد علاقه سازمان هستید، رئیس به راحتی استعفای شما را نمی‌پذیرد؛ در اینجا لازم است دلایل خود را که پیش از این برای خود مرور کردید، با او مطرح کنید تا انگیزه‌ها و هدف‌های شما روشن شود. توافق بعدی این جلسه، زمان خروج شما از سازمان است. معمولا این تاریخ یک تا دو ماه بعد از اعلام به رئیس است اما پروژه‌هایی که سرانجام آن وابسته به شماست، می‌تواند در تعیین آن نقش داشته باشد. در این مرحله، مرتبط‌ترین فرد را در جریان قرار دهید و تا روزهای آخر کمترین تعداد از همکاران خود مطلع کنید.یک فایل از مجموعه کارهای انجام شده را بسازیددرست‌تر این است که از روز اول به فکر ساختن این فایل باشید تا روز مبادا، فرآیند تحویل کارها راحت‌تر پیش برود؛ اما اگر به هر دلیل این فایل را ندارید، از بسترهای آنلاین مثل Google Sheet یا Drop Box کمک بگیرید و گزارش پروژه‌های خود را از روز اول بنویسید. در این فایل از نوشتن جزئیات کوچک و مهم غافل نشوید، به هر حال کسی علاقه ندارد بعد از پایان همکاری، از طرف همکاران سابق مورد سوال قرار بگیرد؛ این موارد وابسته به جایگاه شما متفاوت است، مثلا یکی از آنها شماره تلفن‌های ضروری است که در صورت جاافتادن می‌تواند اولین خواب بعد از آخرین روز کاری را بهم بریزد.رزومه بفرستیداگر در مرحله قبل رزومه خود را به‌روز کردید و چند روزی را صرف چک کردن سایت‌های کاریابی گذاشتید، حالا زمان فرستادن رزومه از راه رسیده است. با فرض این احتمال که شما فردی خوش‌سابقه و باتجربه هستید، بین سه هفته تا یک ماه زمان لازم دارید تا شغل دلخواه خود را پیدا کنید. گذشته از این که فرآیندی زمانبر است و باید مصاحبه‌های بسیاری را تجربه کنید، حساب سرانگشتی هزینه‌های جاری و ضروری زندگی مثل پرداخت اجاره و قسط، خودبه‌خود به این فرآیند سرعت می‌دهد تا قبل از اولین موعد اجاره خانه شغل تازه خود را پیدا کنید؛ پس زودتر از آخرین خداحافظی خود از سازمان ارسال رزومه را جدی بگیرید.در دوره آموزشی محبوبتان ثبت نام کنیدبا مرور سایت‌های کاریابی و درک سرعت تغییر تکنولوژی، لازم است دانسته‌‌های خود را به‌روز نگه‌دارید تا همواره نیروی کار متفاوت و دلخواه سازمان‌ها قرار بگیرید. همچنین اگر می‌خواهید زمینه شغلی خود را تغییر دهید، این زمانبندی پیش از رفتن از سازمان فرصتی مناسب برای گذراندن یک دوره آموزشی مرتبط آنلاین است تا دست پر رزومه خود را به‌روز کنید و مسیر شغلی‌ تازه‌ای را برای خود بسازید.با برنامه‌ریزی مالی هزینه‌های خود را مدیریت کنیدهرکسی در زندگی خود فارغ از آن‌که، مجرد یا متاهل است، هزینه‌هایی جاری دارد و بیکاری می‌تواند هدایت آن را تاحدی دردسرساز کند. برای همین از الان برای مدیریت قسط و اجاره خانه برنامه‌ریزی کنید و اولویت خرج ماه‌ آینده خود را از ضروریات زندگی شروع کنید و به موارد کم‌اهمیت برسانید.آنچه در دوران «پسا استعفا» می‌گذردروز موعد فرارسید؛ از امروز نه سازمان به شما تعهدی دارد نه شما وظیفه‌ای برای انجام مسئولیت‌های خود دارید. این که از این روز به بعد چه کار کنید، به فراخور برنامه‌ریزی‌ها و سبک زندگی شما متفاوت است ولی در ادامه چند پیشنهاد ساده آوردم تا این دوران ساده‌تر بگذرد:«استراحت استراحت برای لذت از آسایش»؛ بعد از زمان طولانی فرصتی پیش آمده تا با نگاهی به عقب به خود فکر کنید، برای آینده کوتاه‌مدت برنامه بریزید، به کارهای عقب‌افتاده‌تان برسید و جریانی از حال خوب را به حرکت درآورید؛«مصاحبه مصاحبه تا پیدا کردن شغل»؛ اگر از همان دوران استعفا رزومه فرستادید، کم‌کم سروکله منابع انسانی سازمان‌ها پیدا می‌شود و از شما برای مصاحبه دعوت می‌کنند. در این دوران باز هم رزومه بفرستید، به مصاحبه بروید و از هر مصاحبه نکته و درسی تازه به مسیر شغلی خود اضافه کنید. تازگی هر روزه این مسیر، ویژگی مثبت آن است؛ هرچند که نمی‌دانید کدام سازمان به انتظار شما ایستاده و همین نداستن تا حدی اضطراب‌زا است ولی شناختن سازمان‌های مختلف، تجربه‌های متفاوتی را به همراه دارد؛«چون یاد می‌گیرم پس هستم»؛ از یاد گرفتن نترسید و مسیر یادگیری را در این دوران ادامه دهید. لابه‌لای فایل‌های فراموش شده خود در لب‌تاپ احتمالا یک دوره آموزشی متفاوت دارید که از این فرصت زمانی پیش آمده می‌توانید برای تماشای این دوره بهره ببرید؛«چون شنبه از راه رسد زبان‌خوانم»؛ اغلب ما به دنبال شنبه‌‌ای می‌گشتیم تا زبان خود را تقویت کنیم. اگر برحسب نوع شغل خود یا علاقه همواره نیاز تقویت زبان را در خود می‌بینید، فرصت یک تا دوماهه‌ای فراهم شده تا حداقل یکی از چهار مهارت زبان‌آموزی را چندقدمی ارتقا دهید.در این یادداشت سعی کردم سه دوره پیش از استعفا، حین استعفا و پس از استعفا را مرور کنم تا با داشتن یک چک‌لیست از مجموع قدم‌هایی که می‌توانید در این سه دوره بردارید، تکه‌های جورچین شغلی خود را راحت‌تر پیدا کنید، کنار هم قرار دهید و تصویری منسجم بسازید تا فرودی آرام و بی‌دردسر داشته باشید.