تاریخچه جنگ جهانی دوم

آدولف هیتلر در جهت دست‌یابی به اهداف توسعه‌طلبانه خود و با این بهانه که لهستان آلمان‌های ساکن این کشور را آزار می‌دهد، تصمیم گرفت به آن حمله کند. لهستان برای دفاع از خود در برابر آلمان، از فرانسه و بریتانیا تضمین‌ همکاری گرفت. هیتلر برای اطمینان از عدم دخالت شوروی در جنگ با لهستان، در تاریخ ۲۳ اوت ۱۹۳۹ میلادی با شوروی پیمان محرمانه عدم تجاوز امضا کردند. دو دولت آلمان و شوروی در این پیمان توافق کردند لهستان را بین خود تقسیم کنند. در این تقسیم‌بندی یک سوم غربی لهستان سهم آلمان شد و دو سوم شرقی آن به شوروی تعلق گرفت.هیتلر با انعقاد این پیمان تصور می‌کرد که خطری از جانب شوروی او را تهدید نمی‌کند و دستور حمله به لهستان را در ۲۶ اوت سال ۱۹۳۹ میلادی صادر کرد؛ اما یک روز پیش از آن، در ۲۵ اوت بین لهستان و بریتانیا، معاهده‌ای رسمی امضا شد که طبق آن بریتانیا ملزم شد به لهستان کمک کند. این معاهده سبب شد هیتلر جنگ را چند روز به تعویق بیندازد.شوروی ابتدا با آلمان همراه شد؛ اما بعد که آلمان به خاک این کشور حمله کرد، به جبهه متفقین پیوستروز اول سپتامبر ۱۹۳۹ میلادی، برابر با شهریور سال ۱۳۱۸ هجری شمسی، در ساعت ۴:۴۵ دقیقه بامداد جنگ جهانی دوم با حمله آلمان‌ها به لهستان آغاز شد. یک روز بعد از شکست لهستان، انگلیس و فرانسه به‌همراه استرالیا و نیوزیلند (که هم‌پیمان آن‌ها بودند) در سوم سپتامبر، به آلمان اعلام جنگ کردند.آفریقای جنوبی در ۶ سپتامبر و کانادا نیز در تاریخ ۱۰ سپتامبر سال ۱۹۳۹ میلادی به ائتلاف علیه آلمان پیوستند؛ اما در واقع کمک خاصی به لهستان نکردند و لهستان در کمتر از یک ماه با کمک ارتش شوروی به آلمان، شکست خورد و زمینه برای حمله به جاهای دیگر فراهم شد.ژاپن در ۲۷ سپتامبر ۱۹۴۰ میلادی با آلمان و ایتالیا پیمان سه‌جانبه امضا کرد و از هفتم دسامبر سال ۱۹۴۱ عملا به جنگ پیوست. ژاپن به‌علت کمبود نفت و مواد طبیعی، جاه‌طلبی، تغییر موازنه قدرت به نفع خود و تهدید قدرت آمریکا که در آن زمان قدرت برتر اقیانوس آرام بود، به بندر پرل‌هاربر (Pearl Harbor بندری در جزایر هاوایی) حمله کرد و آمریکا نیز از همان تاریخ به‌طور عملی وارد جنگ شد.آلمان نازی در ۲۲ ژوئن ۱۹۴۱ میلادی سرزمین‌های شوروی را اشغال کرد و شوروی به ناچار از همین تاریخ به نفع متفقین وارد جنگ جهانی دوم شد. آلمان هنگام حمله به شوروی از تکنیک حمله برق‌آسا (تکنیکی که در آن هیتلر از تانک، هواپیما و کشتی برای بمباران در خشکی و دریا استفاده می‌کرد) استفاده کرد؛ اما شوروی استراتژی دفاع مطلق را در پیش گرفت تا جنگ را به زمستان بکشاند و با غلبه سرمای سوزان زمستان در شوروی، آلمان‌ها را زمین‌گیر کند. این نبرد که به جنگ استالینگراد (Stalingrad) شهرت دارد در تعیین سرنوشت جنگ جهانی دوم نقشی تعیین‌کننده داشت.تکنیک جنگی حمله برق‌آسا از شیوه‌های جنگی هیتلر در جنگ جهانی دوم بوداتحاد جماهیر شوروی در جنگ استالینگراد شکستی فاجعه‌بار به ارتش آلمان در داخل و اطراف استالینگراد وارد کرد. این نبرد که از ۲۳ آگوست سال ۱۹۴۲ تا دوم فوریه سال ۱۹۴۳ میلادی به‌مدت پنج ماه و ۹روز طول کشید، خونین‌ترین نبرد جنگ جهانی دوم شناخته می‌شود که در آن حدود ۲٬۰۰۰٬۰۰۰ نفر کشته و مجروح شدند. ارتش‌ سرخ‌ شوروی، به‌رغم‌ مقاومت‌های‌ سرسخت‌ قوای‌ آلمان، در سایر نقاط‌ شوروی پیشروی کرد‌ و تا بازپس‌گیری سرزمین‌های‌ از دست رفته به جنگ ادامه داد.بدین‌ ترتیب دولت‌های‌ متحد‌ در اوایل سال‌ ۱۹۴۳ میلادی با شکست آلمان در شوروی، ابتکار عمل‌ را در همه‌ جبهه‌های جنگ از دست‌ دادند. سران کشورهای متفق تصمیم گرفتند اجلاسی جهت تصمیم‌گیری برای جنگ برگزار کنند. برای دست‌یابی به هدف فوق، «کنفرانس تهران» در اواخر نوامبر تا اوایل دسامبر سال ۱۹۴۳ تشکیل شد و در آن ملاقاتی بین فرانکلین دلانو روزولت (Franklin Delano Roosevelt)، رئیس‌جمهوری ایالات متحده، وینستون لئونارد اسپنسر چرچیل (Winston Leonard Spencer Churchill)، نخست وزیر بریتانیا و جوزف استالین (Joseph Vissarionovich Stalin) ، نخست‌وزیر شوروی در تهران انجام شد. انتخاب تهران برای محل کنفرانس به‌علت اهمیت استراتژیک آن برای متفقین بود.در این جلسه بر تشکیل «جبهه دوم» در غرب اروپا تاکید شد و استالین با حمله هم‌زمان جبهه شرق و جبهه غرب موافقت کرد. او همچنین رهبران غربی را تحت فشار قرار داد تا مقدمات حمله طولانی مدت به فرانسه تحت اشغال آلمان را فراهم کنند. بعد از آن آمریکا و انگلستان نقشه جنگی را طراحی کردند که بزرگترین عملیات نظامی در جنگ جهانی دوم به شمار رفت.کنفرانس تهران را سران متفقین در ایران تشکیل دادند و در آن برای جنگ تصمیم‌گیری کردندکنفرانس تهران سبب ایجاد تنش‌ بین متفقین، به‌ویژه بریتانیا شد. چرچیل می‌خواست جبهه دوم به‌جای اروپای غربی، در بالکان باز شود؛ اما سایر کشورها امپراتوری بریتانیا را تهدیدی بزرگ‌تر از اتحاد جماهیر شوروی برای صلح جهانی می‌دانستند.استالین در این کنفرانس برای بازنگری در مرز شرقی لهستان و اتحاد جماهیر شوروی به دولت‌های متفق فشار آورد که مرز را به نقطه‌ای بازگردانند که توسط لرد کرزن، وزیر خارجه بریتانیا در سال ۱۹۲۰ میلادی مشخص شده بود. همچنین سه رهبر توافق کردند که به‌منظور جبران خسارت لهستان برای از دست دادن سرزمین‌های خود، مرز آلمان و لهستان را به درون آلمان عقب برانند.