وقت دلتنگی

از سر کوچه گذشتیم... از بقالی عمو صابر. . خانه خاله مولود. . . . دبستان بامداد. . . . . . . . . قهوه خانه زار ممد، کوچه پس کوچه‌های شهرم، همه را گذاشتیم و گذشتیم. وقت دلتنگیسرم مثل کوه سنگین است. خیال می‌کنم تمام بدنم شده‌است یک سر بزرگ. صدای گریه کودکی می آید. کورمال کورمال روی زمین دست می‌کشم. خاک گرم و تبدار است. چیزی دارد می‌سوزد، صدایش را می‌شنوم و بویش را. اما جایی را نمی‌بینم، چه زود شب شده‌است؟ سر ظهر بود که ابراهیم بقچه‌ی لباس هایم را توی بغلم انداخت. چند تومانی لای آن چپاند و دستم را گرفت و کشان کشان تا پای وانت همسایه برد. - بجنب. . . . . منتظرن بنده خداها! گفتم - نه تو رو بخدا. . . . . جان ننه بلقیس. . . . جان. . . . آخه مو کجا برم؟- خو، هر کجا اونا رفتن. ایستادم. - صب کن. . . . مو اصلن با اونا نمی رم. . . . آخه اونا. . . . اونا مو رو واسه عبدوشان خواستگاری کردن. فکر کردم منصرفش کرده‌ام - خو چه بهتر. . . . . باهاشون میری ماهشهر و می شی عروسشان!. . . . خیال مو هم راحتره. دستم را کشیدم: خو غیرتت کجا رفته؟ دوباره دستم را گرفت و بدنبال خودش کشاند. - غیرتم؟ همو میگه نذارم تو این بلوای بی‌غیرتی بمونی. با دیدن ما عبدو از پشت فرمان پیاده شد: - تفضل. . . تفضل سمیرا خانم. . . بفرما جلو پیش، ام عبدو با نفرت روی برگردانم و رفتم تا پشت وانت پیش سلیمه و بچه‌ها سوار شوم. کنار سلیمه نشستم که با چشمانی اشکبار، راحله‌ی دو ساله را محکم بغل گرفته‌بود. او دیگر چرا؟ او که همراه خانواده اش بود؟ او که کسی را اینحا جا نمی‌گذاشت. صدای ابراهیم را می‌شنیدم که مرا امانت دست ام عبدو می‌سپرد. و ام عبدو که با آن لهجه عربی اش والله را قسم می‌خورد که مرا مثل سلیمه اش مواظبت خواهد کرد. و صدای رگه دار عبدو را با آن ها. . .‌ها گفتن‌های آزار دهنده اش! وانت تکانی خورد و راه افتاد. ناصر و نصیر که توی سروکله هم می‌زدند، کف ماشین ولو شدند. از سر کوچه گذشتیم، از مقابل ابراهیم که دست تکان می‌داد و سفارش می‌کرد، مواظب خودم باشم و پیش ام عبدو بمانم تا بیاید سراغم. از بقالی عمو صابر. . خانه خاله مولود. . . . دبستان بامداد. . . . . . . . . قهوه خانه زار ممد، کوچه پس کوچه‌های شهرم، همه را گذاشتیم و گذشتیم. اما اینجا کجاست؟ ماهشهر؟ کی رسیدیم ماهشهر؟ صدای گریه می آید. شاید راحله است. اما بقیه کجا رفته‌اند؟ خمپاره‌ای در آن نزدیکی منفجر می‌شود. سرم را می دزدم. بارانی از خاک وسنگ بر سر و رویم می‌بارد. یکی دیگر. . . . وقتی همه جا آرام می‌گیرد. آهسته صدا می‌کنم: سلیمه. . . . . ام عبدو. . . . کسی جواب نمی‌دهد. سعی می‌کنم چشم هایم را باز کنم. اما نمی‌توانم. چشمهایم سنگین و چسبناک است. صدای گریه می آید. دست دراز می‌کنم و توی تاریکی دنبالش می‌گردم. صدایش نزدیک تر می‌شود. از میان هق هق گریه، یوما. . . . یومایش را تشخیص می‌دهم. توی تاریکی دست می‌چرخانم. دستم موهای خیس و نرمش را لمس می‌کند. جلوتر می‌روم و او را محکم در آغوش می‌گیرم. دوباره صدای می‌کنم. اینبار بلندتر: سلیمه. . . . ام عبدو. . . . ناصر. . . . . نصیر. . . . مکث می‌کنم: آقا عبدو؟ راحله سر خیسش را چسبانده‌است به سینه ام. هق هق گریه و یوما. . . . یومایش لحظه‌ای قطع نمی‌شود. نمی‌توانم آرامش کنم. نمی‌توانم جایی را ببینم. نمی دانم کجا هستم؟ از این همه ناتوانی به وحشت و گریه می‌افتم. با گریه‌ی من ضجه‌ی راحله بالا می‌گیرد. صدای ترمز ماشینی را می‌شنوم. آرام می‌گیرم. سعی می‌کنم راحله را هم ساکت کنم. گوش تیز می‌کنم. چند نفر با هم حرف می‌زنند. - اوخ. . . . اوخ وانت داغون شده - ببین کسی هم زنده اس؟ از جا بلند می‌شوم و - شاید - رو به آنها فریاد می‌زنم: ما اینجاییم. . . برادرا. . . کمکمون کنین. صدای قدم‌های شان را می‌شنوم که به سوی مان می آیند. یکی از آنها گوشه‌ی آستینم را می‌گیرد و به دنبال خود می‌برد. از کنار وانت می‌گذریم این را از صدا و بوی سوختن وسایل متوجه می‌شوم. لحظه‌ای درنگ می‌کنم. می‌پرسم: چی شده؟ ما چند نفر بودیم پس بقیه کجان؟ آستینم را می‌کشد: بیایین بریم. . . اینجا تو تیر رسه، خطرناکه. صورت راحله را به سینه ام می فشارم و قدم هایم را تندتر می‌کنم. جلوی در آمبولانس می‌ایستیم. یک نفر به زور راحله را از آغوشم می‌گیرد. و یک نفر دیگر کمکم می‌کند تا بالا بروم. مرا کف آمبولانس روی پتویی کهنه می‌خوابانند و چشم هایم را با سرم شستشو می‌دهند. صدای گرگر سوختن وانت و یوما. . . یومای راحله، مرا از این که بپرسم چه به سرم آمده‌است، منصرف می‌کند. از جابلند می‌شوم و دوباره راحله را بغل می‌گیرم. همان پرستاری که چشم هایم را شستشو داده‌بود. لیوان آبی به دستم می‌دهد تا با آن راحله را ساکت کنم. صورتش را به سینه ام می‌چسباند، نمی‌خواهد، هیچ چیز نمی‌خواهد.جز همان که از زبانش نمی‌افتد: یوما. . . . یوماتوی بیمارستان ماهشهر بالاخره چشم هایم باز می شود. بعد از دو روز تاریکی. حالا نور چشم هایم را می‌زد. کمی طول کشید تا عادت کنم و آرام آرام آنها را باز کنم. تار می‌دیدم. دکتر می‌گوید؛ چیزی نیست. بعدا بهتر می‌شوی. می‌خواستم برگردم خرمشهر؛ می‌گویند نمی‌شود. جاده یکطرفه شده‌است. می‌گویند دشمن وسط شهر است. دلم شور ابراهیم را می‌زند و شور همه کسانی که فرصت نکرده‌اند از شهر بیرون بیایند. زنگ زده‌ام به دایی عظیم تا از آبادان بیاید دنبالم. امروز ظهر می رسد. پرستار می آید و راحله را می‌گذارد تو دامنم: بیا اینم خواهرت. . . . یه وقت جا نمونه. . . دست می‌کشم روی موهای فرفری اش: خواهر مو نیست. . . . دختر همسایه مونه که مو سوار وانت شون بودیم. . . . مکث می‌کند؛ بعد یک برگ کاغذ و خودکار می‌گذارد جلویم خوب مشخصاتشو بنویس. . . . هرچی می‌دونی. . . باید بفرستیمش شیرخوارگاه اهواز یا آبادان تا بعدا یه قوم و خویشی شاید ازش پیدا بشه. شیرخوارگاه؟! نوک خودکار را می‌گذارم روی برگه کاغذ؛ به راحله نگاه نمی‌کنم تا بتوانم بنویسم؛ نام: راحله نام خانوادگی: سماواتی نام پدر: . . . . راحله خم می‌شود تا خودکار را از دستم بگیرد. کنارش می‌زنم. چشمم می‌افتد به جوانی که از پله‌های روبه رو با سرو پای زخمی‌پایین می آید. بنظرم کاظم است. دوست ابراهیم. پریروز که سوار وانت می‌شدم، او را سر کوچه سوار موتور گازی اش دیدم که منتظر ابراهیم بود. راحله را بغل می‌زنم و می‌روم دنبالش. راهرو شلوغ است و پر از زخمی. همه جا را می‌گردم. پله را بالا و پایین می‌روم. تا آخر راهرو می‌روم و برمی‌گردم. نیست؛ پیدایش نمی‌کنم. شاید اصلا اشتباه دیده‌باشم. به این چشمهای تار اعتمادی نیست.برمی‌گردم سرجایم. برگه فرم را با دست مچاله می‌کنم و توی سطل آشغال می اندازم. کیسه دارو و وسایلم را برمی‌دارم، راحله را بغل می‌زنم، نزدیک ظهر است، ممکن است دایی عظیم رسیده‌باشد سر جاده ماهشهر + + +می‌گویم برود عقب تر، وقتی جلو می آید جز سایه هایی لرزان چیزی نمی‌بینم. راحله عقب عقب می‌رود. به سرتاپایش نگاه می‌کنم. پولک دوزی روی پیراهنش را تمام کرده‌است. پولک‌ها برق می‌زنند و انعکاسش صورتش را نور باران می‌کند. شده‌است شکل سلیمه. با قدی بلندتر و شاداب تر. می‌گویم: ماشاالله. . . . خیلی قشنگه، مبارکت باشه. می‌پرسد: یوما جان! امشب کدوم لباستو می‌پوشی؟ گرد قاب عکسهای روی طاقچه را می‌گیرم - یه چیزی می‌پوشم؛ فرقی نمی‌کنه. بله بران تو، نه مو. . . . می آید جلو، میدانم می‌خواهد ببوسدم. دست می‌گیرم جلوی صورتم. - تو رو بخدا راحله جان. . . . بس کن، کلی کار داریم. . . الان دایی ابراهیم با اون دوقلو‌های برق وبلایش می رسن میدانم خلاصی ندارم از دستش. دست و صورتم را بوسه باران می‌کند و می‌رود تا حیاط را آب و جارو کند، به قلیه ماهی ناهار سر بزند، چای دم کند. لباسش را اتو بزند. میوه‌ها را بشوید. شیرینی‌ها را توی ظرف بچیند. . . . . صدای زنگ در بلند می‌شود. در باز نشده، سروصدای دو قلو‌های ابراهیم خانه را پر می‌کند. هر دو می‌دوند توی دامنم، می‌شوند سایه هایی لرزان. دست می‌کشم روی سر سایه ها!. آنها مرا یاد ناصر و نصیر می اندازند. - اینقد عمه رو اذیت نکنین. به صدای ابراهیم سر بلند می‌کنم. لبخند به لب آستانه در ایستاده‌است. مثل وقتی که رو به وانت ما دست تکان می‌داد، و سفارشم را به ام عبدو می‌کرد. نمی دانم آخر او مرا به ام عبدو سپرد یا ام عبدو راحله اش را به من. . . . هر چه بود، تا دوباره ابراهیم را ببینم و خداحافظی بی‌پاسخش را با سلامی جواب بدهم؛ ده سالی طول کشید. تمام این ده سال از سرنوشتش بی‌خبر بودیم. تا اینکه با اسرا به وطن بازگشت. وقتی برای اولین بار کاظم را در کنارم دید. در گوشی ازم پرسید: اینکه عبدو نیست؟! خنده ام گرفت، کاظم هم شنیده‌بود. چون زد زیر خنده: آقا ابراهیم، فکر نکنی یادم رفته ها؟ موتورگازی منو کجا گذاشته‌بودی؟ بعد آزادی خرمشهر هرچی دنبالش گشتم پیدا نکردم! ابراهیم جواب داد: اگه همون‌طور که آبجی مارو پیدا کردی، گشته بودی؛ اونم پیدا میکردی! حاضر جوابی اش جمع را بخنده انداخت + + +راحله می آید توی اتاق؛ مادر و خواهر داماد هلهله می‌کنند و روی سرش نقل می‌پاشند، ما کف می‌زنیم. کمی طول می‌کشد تا ببینم ملیحه اسفند بدست داخل شده‌است. می‌دوم طرفش، می‌شود سایه، هولش می‌دهم بیرون: مگه نمی‌دونی اسفند برا بابات بده؟دیر شده‌است، نفس کاظم بالا نمی آید. می‌روم توی آشپزخانه تا اسپری اش را بیاورم. صدای ابراهیم را می‌شنوم که محمد صادق را فرستاده‌است دنبال ماسک اکسیژن باباش. از توی کابینت کیسه داروها را چنگ می‌زنم و برمی‌گردم توی اتاق. ماسک را گذاشته‌اند روی صورتش، ماسک را با دست عقب می‌زنم: نداره. . . . . خالیه. . . . کپسول اکسیژنش تموم شده. ابراهیم عصبانی می‌شود: خو نباید می‌رفتی پرش می‌کردی؟ اسپری را می‌گذارم توی دهانش و چند پاف می‌زنم. می‌گویم: رفتم. . گفتن سهمیه این ماه رو گرفتین. . . . دیگه ندادن. ابراهیم می‌زند توی پیشانی خودش: لعنت بر شیطان. . . مگه شکلاته؟!. . . . . نفسه؛ شوخی که نیست! کاظم کبود شده‌است. به سختی نفس می‌کشد. اسپری فایده ندارد. ملیحه و راحله به گریه می‌افتند. ابراهیم خم می‌شود و کاظم را کول می‌گیرد. نقل‌ها زیر پایش خرد می‌شوند. محمد صادق را صدا می‌زند: با من بیا. . . . اکسیژن باباتم بیار، پرش کنیم. . . . تا دم در با آنها می‌روم، می‌گویم: صبر کنین. منم باهاتون بیام. یادم رفته‌است مهمان داریم. یادم رفته‌است بله بران دخترم است. برمی‌گردم توی اتاق. راحله مغموم نشسته‌است. پولک‌های لباسش برق نمی‌زنند! دلم برایش می‌سوزد. چرا برای ما هیچوقت جنگ تمام نمی‌شود؟ به ملیحه اشاره می‌کنم برود چای بریزد. وبه زن ابراهیم که میوه و شیرینی تعارف کند. بشقاب‌ها را می‌گذارم جلویشان: خوش آمدین. . مبارکا باشه. . . . بسلامتی و دلخوش! بلند بلند حرف می‌زنم: چیزی نیست. . . میره اکسیژن می‌زنه خوب میشه. . . تا شما دهن تونو شیرین کنین، برمی‌گردن. . . . مهمان‌ها تکانی به خود می‌دهند؛ کم کم صدایشان هم در می آید. شروع می‌کنن به خوردن و صحبت کردن. راحله لبخند می‌زند، پولک‌های لباسش برقی می‌زنند و صورتش را نور باران می‌کنند. با دیدنش آرام می‌گیرم. مهم نیست که دلم را چنگ می‌زنند، کسی که آن را نمی‌بیند. من هم لبخند می‌زنم. پایان مهدیه حدادیان ۱۶ شهریور ۱۳۸۸