سندروم لینکدین

بودنِ بین انسان‌های باسواد یا اصطلاحا کسانی که سرشان به تنشان می‌ارزد، بستر بسیار مناسبی برای رشد و پیشرفت در زمینه‌های مختلف را در اختیار انسان قرار می‌دهد. اگر تا قبل از عصر اینترنت و شبکه‌های اجتماعی بود قطعا این فرصت سخت‌تر و کم‌تر پیش می‌آمد اما اکنون و به لطف این فناوری‌ها ما می‌توانیم از داخل خانه و یا محل کار و با عضویت در انجمن‌های پرسش و پاسخ یا شبکه‌های اجتماعی و امثالهم از این فرصت برخوردار شویم.یکی از شناخته شده‌ترین شبکه‌های اجتماعی مرتبط با این موضوع، شبکه اجتماعی لینکدین(Linkedin) است. این شبکه اجتماعی در سال 2003 و با هدف مهیا کردن بستری برای ارتباطات اشتغال محور، تجاری و تخصصی برای کارفرمایان و کارگران و افراد متخصص ایجاد شد و به مرور طی سالیان گذشته به عظمت امروز رسیده که حدود 760 میلیون کاربر از 150 کشور مختلف جهان در آن عضو هستن و تعداد کارمندان آن در ماه مِی سال 2020، 20500 نفر اعلام شد. اطلاعات بیشتر را می‌توانید در اینجا ببینید.‌ خوشبختانه کشور ما نیز یکی از 150 کشوری است که مردم آن از کاربران لینکدین هستند. متخصصین، کارفرمایان، کارمندان و کارگران، تجارت‌ها، شرکت‎‌های بزرگ و کوچک، دانشجویان، استارتاپ‌های نوپا و جا افتاده و مدیران عمده‌ی اقشار ایرانی فعال در لینکدین هستند که هر روزه انواع محتوا را در آن منتشر می‌کنند و با یکدیگر در تعامل هستند. تا اینجای کار همه چیز ایده آل است و استفاده درست از این بستر برای هر شخصی که در حوزه‌های مرتبط با اهداف لینکدین فعال است می‌تواند منفعت مادی و معنوی بسیاری برای او در پی داشته باشد. اما با عضویت در این شبکه اجتماعی به عنوان یک ایرانی کم کم متوجه می‌شوید یک جای کار می‌لنگد و همه چیز آنقدرها هم خوب نیست! شاید بپرسید چرا؟ یا مشکل کجاست؟ آیا اینجا را هم مانند شبکه‌های اجتماعی دیگر مثل اینستاگرام جو تفریحی و سرگرمی فرا گرفته؟ یا کاربران نامرتبط با موضوعات در این شبکه عضو هستند؟ آیا محتوای تولید و اشتراک گذاری شده مشکل دارد؟ و سوال‌های دیگر . باید بگویم پاسخ این سوالات تا حد بسیار خوبی "خیر" است. نه محتوای بی‎‌کیفیت و نامربوط زیاد است، نه کاربران نامربط زیاد هستند(اصلا دوام نمی‌آورند!) و نه مشکلاتی از این قبیل زیاد وجود دارند. مشکل جای دیگریست، "تعاملات و معرفت رفتار اجتماعی"!hackerjournal.it تصویر از انتظار می‌رود با توجه به جایگاه و تخصص اعضا محیط کلی آن یک محیط رسمی و تجاری و تا حدود زیادی تخصصی باشد که رنگ و بوی مالی دارد، که تا حدودی زیادی همینطور هم هست. به علاوه احتمالا رسمیت و سطح بالای ادبیات در ارتباطات بین کاربران باید در جریان باشد، که اتفاقا این طور نیز هست و اکثرا (به جز افرادی که با هم دوست و آشنا هستند) می‌بینیم که کاربران در نظرات(کامنت‌ها) و یا چت خصوصی(دایرکت) در سطح نسبتا مطلوبی از ادبیات و الفاظ با یکدیگر صحبت می‌کنند. مشکل جایی شروع می‌شود که تخصص و سطح سواد کم کم برجسته‌تر از مفاهیم "اخلاقی" می‌شود! منظورم لفظ و ادبیات نیست کما این که بنده حقیر می‌توانم با ادبیاتی سنگین و به قولی قلمبه سلمبه شخصیت یک فرد را تحقیر و او را نابود کنم؛ تخصص بالا، کلاس کاری، سختی‌هایی که در حال حاظر به دلایل مختلف(اقتصادی، سیاسی و تخصصی) به کاربران تحمیل می‌شود، سختی راهی که تا اینجا برای آنچه هستند کشیده‌اند، تنش‌های اجتماعی ناشی از محدودیت‌های اقتصادی و اجتماعی حاکم بر کشور و شاید هزاران دلیل دیگر باعث بروز رفتارها و واکنش‌های ناهنجار و بعضا زننده‌ای در این شبکه شده. نمونه این رفتارها را می‌توانید در قسمت نظرات بعضی پست‌ها مشاهده کنید. پست‌هایی که محتوایی در تایید یا حمایت و یا رد یک چیز(هر چیز؛ تکنولوژی، حزب، تفکر، زبان برنامه نویسی و...) دارند معمولا یک جنگ در کامنت‌های آن در جریان است که افراد با ادبیات اتو کشیده‌ای به شکل فجیع و نامناسبی در حال کوبیدن و تخریب همه چیز هستند از فردی که پست را گذاشته بگیر، تا املای پست و دیگر کاربرانی که برای آن نظر گذاشته‌اند! اگر بخواهم مثال بزنم می‌توانید این قضیه را در پست‌های مرتبط با حادثه ابر آروان که اخیرا اتفاق افتاد مشاهده کنید. یا مثلا پست‌هایی که گاها خانم‌ها در شکایت از رفتار آقایان درمورد مراجعه به دایرکت آنها برای موضوعات متفرقه می‌گذارند(اصلا کاری به درستی یا غلطی این کار ندارم) پر از کامنت‌هایی می‌شود که اگر آنها را بخوانید تعجب می‌کنید که بندهای آغازین این مطلب درمورد همین شبکه اجتماعی است! متاسفانه فضای عمومی لینکدین با اظهار نظرهایی که اصلا بیان آنها لزومی ندارد درآمیخته. نظرات و تعاملاتی که خیلی‌هایشان بوی قضاوت(منصفانه یا به دور از هرگونه انصاف)، تحقیر شمردن دیگران، حملات بی رحمانه به یک موضوع، بمباران تخصصی بدون اخلاق و... می‌دهند! روی این سخن با افرادی است که چشم بسته و با تند روی و یا با قصدی مخرب این کار را انجام می‌دهند. این چیزی است که یک کاربر بعد از یک هفته عضویت و فعالیت عادی در لینکدین لمس می‌کند. در برهه‌ای از زمان جامعه ما به دلایل بسیاری از نبود متخصصین رنج می‌برد. به مرور و با گسترش زیرساخت اینترنت و فناوری اطلاعات و به لطف آموزش‌های آزاد و دسترسی همگانی به آنها این مشکل تا حد خوبی مرتفع شد(حداقل در بخش خصوصی). در برهه دیگری از زمان مشکلی مثل کارگروهی و عدم توانایی افراد در مشارکت‌های گروهی بیان شد که با تلاش های خیلی زیاد برای فرهنگ سازی قسمت زیادی از آن حل و البته قسمت زیادتری باقی ماند. به نظر چالش بعدی‌ای که با آن مواجه هستیم همین "بی‌اخلاقی و بی‌معرفتی اجتماعی" در بین نیروی کار متخصص است که در لینکدین به شکل کمال یافته ای نمود می‌کند و بخش باقی مانده از کارگروهی قسمت اصلیش همین است که من آن را برای خودم "سندروم لینکدین" نامیدم. آیا این رفتار صرفا در لینکدین بروز می‎کند و در دنیای واقعی چنین چیزی وجود ندارد؟ بنا به تجربه شخصی محدود خودم می‌گویم وجود دارد و لینکدین تنها مثال برجسته‌ای است که به خاطر خاصیت‌های فناوری اطلاعات همه را یکجا دارد. خیلی مواقع افرادی را دیده‌ام که در مواجهه با شخصی در شرکت یا گروه رقیب گفته:"بابا فلانی که چیزی هالیش نیست!" یا "از کی تا حالا این کاره شده!" یا "اون اصلا در سطح ما نیست!" یا افرادی که نسبت به اعضای تازه وارد بنا به هر دلیل(غرور، حسادت و...) جبهه می‌گیرند و در هر زمانی از خجالتش در می‌آیند. افرادی که برتری دیگران نسبت به خود یا حرف اشتباه خود را نمی‌بینند و برای فرار از آن دست به رفتار ناشایست می‌زنند. یا مثلا جایی که مشاغل و سازمان‌ها و شرکت‌های خصوصی با سازمان‌های دولتی طرف می‌شوند، فرق ندارد هدف همکاری است یا رقابت، اکثرا افرادی در طرفین وجود دارند که طرف مقابل را عددی حساب نمی‌کنند و یک ماجرای مخرب را استارت می‌زنند. و صدها مثال دیگر که حتما افراد با تجربه‌تر بهتر از بنده می‌دانند و دیده‌اند.چرا از لفظ بی معرفتی اجتماعی استفاده می‌کنم؟ منظور من بی‌معرفتی فرد(اول از همه خود بنده) در رابطه با ارتباطات و کلا اجتماع است! نه بی‌معرفتی به عنوان یک مشکل اجتماعی.به نظر من علم و تخصص یعنی توانایی خلق، کشف و استفاده از یک چیز و معرفت یعنی چرایی خلق و استفاده از آن. جمله معروف این سال‎‌های ایران را به یاد بیاورید "مدرک شعور نمی‌آورد!" شعور و معرفت هر چیزی ورای آن است. به قول مولانا : بدگهر را علم و فن آموختن دادن تيغی به دست راه زن تيغ دادن در کف زنگی مست به که آيد علم ناکس را به دستعلم و تخصص در دست کسی که معرفت و چرایی استفاده و تولید آن را نداند بسیار بدتر از دادن شمشیری برّان به دست یک آدم مست است. انسانی که علمی را کسب می‌کند باید معرفت یادگیری در او نهادینه شده باشد. باید متوجه شود که قضاوت کردن، اظهار نظر در صورتی که لزومی نداشته باشد، توجه به فرعیات افراد و... فرصت یادگیری را از او می‌گیرد. مثل دانشجوهای‌مان که با قضاوت و اظهار نظر درمورد تمام ابعاد(ظاهری، گفتاری، رفتاری، عادات، علم و...) اساتید فرصت یادگیری هرچند یک کلمه‌ای را از خود می‌گیرند. زیرا یا باعث بروز بغض و کینه و جبهه گیری می‌شود که او را کر و کور می‌کند یا باعث توجه به فرعیات و دور شدن از اصل مطلب می‌کند.در پایان باید بگویم که همانطور که مشکل تخصص افراد حل شد، این مشکل نیز حل خواهد شد. ما باید تلاش کنیم که بازنده نباشیم. سندروم لینکدین مثل هر آفت دیگری می‌تواند گریبان ما را بگیرد حتی اینکه خودمان را پاک از آن بدانیم یعنی درگیر آن شده‌ایم! باید آن را پذیرفت و تلاش کرد در وهله اول وضعیت خودمان و در وهله بعد وضعیت اطرافیانمان بهبود پیدا کند. هدف من از نوشتن این مطلب خدایی ناکرده حمله به شخص یا گروه خاصی نبود فقط بعد از مدتی فعالیت در این شبکه اجتماعی و با دیدن این رفتار حتی در خودم برایم جالب شد و بعد از مطالعه‌ی مختصری تصمیم گرفتم آن را برای شما عزیزان نیز بنویسم که البته خالی از اشکال و کاستی نیست. امیدوارم هر روزمان بهتر از دیروز باشد و اینکه:پروردگارا تا معرفت چیزی را به من ندادی، آن چیز را به من مده...