در ایران باستان چه بر سر زنان گذشت؟

برخی از احکام و قوانین، رایج درباره زنان در عهد ساسانی در دوره ساسانی چیزی که بیش از همه دستخوش تغییر، توسط موبدان گردید «حقوق شخصی» بود. مخصوصا احکام_نکاح و ارث به اندازه‌ای پیچیده و مبهم بود که موبدان هر چه می‌خواستند می‌کردند و در این زمینه اختیاراتی داشتند که در هیچ شریعتی به روحانیان نداده‌اند.در تاریخ آمده‌است که خسرو یکی از شاهان ساسانی حرمسرایی دارای ۳۰۰۰ زن داشته‌است، و هرگاه که دلش می‌خواست تجدید حرم کند به فرمانروایان اطراف نامه‌ای می‌نوشت و ویژگی‌های زنان دلخواهش را بازگو می‌کرد. آنان نیز هرکجا زنانی با ویژگی‌ های دلخواه او می‌یافتند، به دربار او می‌بردند.بارتلومه از شرق شناسان به‌نام پیرامون چندزنی در دورهٔ ساسانیان چنین می‌نویسد: «تمایل مرد و موقعیت مالی او بود که تعداد زنان را معین می‌کرد. یک مرد معمولی باید به یک زن قناعت کند، در حالیکه مرد ثروتمند و اشرافی می‌توانست با تعداد زیادی از زنان ازدواج نماید. گزارشات یونانی حتی از صدها زن در این رابطه صحبت می‌کنند.»کریستن سن پژوهشگر دانمارکی در کتاب «ایران در زمان ساسانیان» می‌گوید:اصل تعدد زوجات، اساس تشکیل خانواده به شمار می‌رفت. در عمل عده زنانی که مرد می‌توانست داشته باشد به نسبت استطاعت او بود. ظاهرا مردان کم بضاعت به طور کلی بیش از یک زن نداشتند. رئیس خانه ( کذگ خوذای = کدخدا) از حق ریاست دودمان بهره مند بود. یکی از زنان را سوگلی و صاحب حقوق کامله « پادشاه زن» یا « زن ممتازه » میخواندند. از او پایینتر، زنی بود که عنوان خدمتکاری داشت و او را « زن خدمتکار» میگفتند. حقوق قانونی این دو نوع زوجه مختلف بود. کنیزان زرخرید و زنان_اسیر جزء طبقه ی« چاکر زن» بوده اند. زوجه هایی که عنوان چاکر زن داشته اند ، فقط اولاد ذکورشان در خانوادهی پدری پذیرفته میشده استاهتمام در نسب و خون خانواده یکی از صفات بارز جامعه پارسی به شمار می رفت تا حدی که ازدواج_با_محارم را جایز می شمردند و چنین وصلتی خویذوگدس ( در اوستا خوایت ودث ) می خواندند ، این رسم از قدیم معمول بود ، حتی در عهد هخامنشیان، در بغ نسو و ورشتمان سر نسک اشاره به اجر این عمل رفته ، مثلا این که مزاوجت بین برادر و خواهر به وسیله فره_ایزدی روشن می شود و دیوها را دور می راند . نرسی برزمهر مفسر ادعا کرده خویدوده معاصی کبیره را محو می کند .در زمان ساسانیان نه تنها در کتب معاصر مثل آگاثیای و کتاب منسوب به ابن دیصان ، ذکر این عمل رفته ، بلکه در وقایع آن دوره هم شواهدی چند می بینیم ، مثل ازدواج موبد_آردویراف که هفت_خواهر خود را به زنی گرفته بود ، بهرام چوبین خواهر خود گردیک را گرفت و مهران گشنسب خواهرش را عقد کرده بود و بسیاری موارد دیگر...انوشیروان در کتاب حقوق_سریانی که راجع به ازدواج است گوید : "عدالت خاصه_پرستندگان_اهورامزدا به نحوی جاری می شود که مرد مجاز است با مادر و دختر و خواهد خود مزاوجت کند"با وجود اسناد معتبری که در منابع زرتشتی و کتب خارجی معاصر عهد ساسانی دیده می شود ، کوششی که بعضی پارسیان جدید برای انکار این عمل ، یعنی وصلت با اقارب می کنند ، بی اساس و سبکسرانه است ، و برای توجیه این اعمال آن را به حکمای_مزدکی مذهب نسبت می دهند نه زرتشتیان، ولی باید دانست که ازدواج با اقارب به هیچ وجه زنا محسوب نمی شده، بلکه عمل ثواب بوده که از لحاظ دینی_اجری_عظیم داشته استمنبع :بارتلمه ، دادستان ، ص 8 ؛ حقوق ساسانی ، ج 1 ، ص 21 و 31؛آمیانوس ، کتاب 23 ، بند 6 ، فقره 76؛دینکرد ، کتاب نهم ، فصل 60 ، فقره 2-3؛لانگلوا ، ج 1 ، ص 83 ؛ویراف نامه، ص 1 تا 4 ؛متون پهلوی ، ج 2 ، ص 389 و ما بعد؛ اینوسترانتزف ، مطالعات ساسانی ، مجله کاما ، شماره 7 ، ص 60؛شایست نا شایست ، 8 و 18؛ هوفمان، ص 98 ؛ایران در زمان ساسانیان، پروفسور کرستین سن ، ترجمه رشید یاسمی ، ص 434.347.238.239