باغبانانِ قتل ، مینی سریال

نوسنده یادداشت : مریم تاواتاو یادداشت درباره مینی سریال " باغبانان" (LANDSCAPERS) به کارگردانی " ویل شارپ"چاپ شده در روزنامه سازندگی در تاریخ 1400.10.29نویسنده یادداشت : مریم تاواتاومینی سریال "باغبانان" به کارگردانی "ویل شارپ" با سبک جدید و بازی خیره کننده بازیگرانش «دیوید تیولیس» و «اولیویا کولمن» توانسته بخش زیادی از توجه ها را در لیست سریال های ۲۰۲۱ به خود جلب کند. این سریال، سراغ یک ماجرای واقعی رفته و جریان یک قتل در انگلیس را بازگو کرده. اکنونِ سریال، زمانی است که "کریس" و همسرش "سوزان" به جرم قتل پدر و مادر سوزان در زمانی نزدیک به پانزده سال قبل تر دستگیر می شوند. آن ها پدر و مادر سوزان را در باغچه پشتی خانه خاک کرده و به فرانسه مهاجرت می کنند و بعد از تمام شدن پولشان خود را به پلیس انگلیس معرفی می کند. حال پلیس به تکاپو می افتد تا از حقیقت ماجرای این قتل سر دربیاورد.شاید شالوده ماجرای این قتل، موضوعی تکراری است که می توان به وفور در تاریخ پرونده های جنایی دید. اما حتما انگیزه روانی پشت ماجرای جنایاتی از این دست، منحصربه فرد است. این انگیزه، رازهای زیادی را از خانواده سوزان رو می کند. خانواده سوزان او را نمی خواستند یا لاقل با روی نامهربان تری او را بزرگ کردند.جریان اتفاقات کودکی، می تواند آینده هر انسانی را دگرگون کند. حتما این که در آن شب شوم، چه کسی ماشه آن تفنگ را کشید دارای اهمیت است. اما حقیقت این است که قتل دیگری در این خانواده رخ داده؛ بخشی از شخصیت سوزان که می توانست خودساخته و سرزنده باشد و این قدر زیربار واژه "شکننده" نرود، در همان روزگاری مُردکه فهمید موردمحبت وپذیرش خانواده نیست.کودکانی که سرکوب می شوند و مجبورند شرایط سخت دوران کودکی و خانوادگی خود را بپذیرند باید خیلی خوش شانس یا در جنبه بالغانه تری خوش تلاش باشند تا بتوانند خود را از قفس نفرتی که در ذهنشان پهن شده نجات دهند. نه این که برای تمام آن ها که کودکی سالمی نداشتند تقدیر شکست، قابل پیش بینی است اما نمی توان تاثیر آن کودکی سخت را از پرونده ایشان حذف کرد. فرقی نمی کند در کدام کشور دنیا، فقیر یا غنی، هرکجاکه دستی از تعدی به سمت کودکی دراز شد تمام جهان می-شود کشتزار نفرت. به هر کجای دنیا که بگریزند گذشته ای را در ذهن خود حمل می کنند؛ گذشته ای که آن ها را بی ارزش می پندارد؛ آن قدر که فکر می کنند کسی نمی تواند دوستشان بدارد.شاید ورای موضوع جنایی این سریال، کل روایت درباره عشق سوزان وکریس است؛ عشقی که اگرچه می تواند بیمارگونه به حساب بیاید اما در عین حال حسی از پشتیبانی و وفاداری عمیق را به دوش می-کشد. همین علاقه نتوانسته حقیقت ماجرای شب جنایت را عیان کند: آن ها خود را در همه چیز شریک کرده اند حتی در ماجرای قتل.سریال باغبانان، بار زیادی از جزییات را به دوش می‌کشد و تصویری که در چهار قسمت در ذهن ما می‌سازد با همین جزییات پیش برنده شکل می گیرد. از طریق این جزییات، وقتی مخاطب از گذشته شخصیت ها مطلع می شود نوعی حس هم ذات پنداری و هم دردی با آن ها خواهد داشت تا پابه پای سریال پیش روند و ببیند انتهای این ماجرا به کجا می رسد. این که کارگردان، انتهایی را برای این سریال در نظرگرفته که طی آن نتوانسته به بسیاری از سوالات ذهنی اصلی تماشاگر پاسخ دهد و کارکرد حضور برخی شخصیت های فرعی را توجیه کند، می تواند بحث برانگیزشود.از طرفی کارگردان از دریچه دوربینی که نگاهی آغشته به فضای تئاتر دارد، فیلم را جلو برده. انگار که مخاطب در حال تماشای یک نمایش است و این تئاتر از صحنه ای به صحنه دیگر حرکت می کند. در تئاتر، اصطلاحی هست به نام دیوار چهارم؛ دیواری نامرئی که بین هنرپیشگان وتماشاگران وجود دارد. هر حرکتی از بازیگران که نشان دهد آن ها از حضور تماشاگران باخبرند یعنی دیوارچهارم شکسته شده است. در باغبانان، تماشاگر بارها برای تداعی صحنه ها در گذشته و مرور اتفاقی که افتاده، شاهد شکسته شدن این دیوار و نمایش عوامل پشت صحنه است. تکنیک های کارگردان برای آن که آینه ای تمام رخ روبروی تماشاگر قرار دهد و ابعاد مختلف این ماجرا بررسی کند تا حد زیادی ویژگی های تئاتر را به این مینی سریال افزوده است. ‌از طرفی اجازه حضور تماشاگر در ذهن سوزان را داده تا در بطن خیال پردازی های او طیفی از واقعیت های احتمالی را به تصویر بکشد. توالی صحنه های از رویا و ترکیب آن با فلاش بک به کمک این تصویرسازی امده است.سریال با ریتم کند پیش می رود. هرچند لااقل در دو قسمت ابتدایی، این پیشبرد آرام، بخشی از ویژگی های شخصیتی کریس و سوزان را بازگو می کند. استفاده از رنگ، سایه و صدا همگی در تداعی وضعیت این زوج موثر بوده است . اما این ریتم آرام می تواند منجر به بی حوصلگی شود. دو بازیگر اصلی هم به درستی انتخاب شدند و هم به خوبی به بازی گرفته شدند. هرچند سهم توجه فیلمنامه به هر کدام از ان ها برابر نبوده. به این معنا که آن قدرها که از سوزان و گذشته اش گفته شد، درباره گذشته کریس ، تصویر مشخصی طراحی نشده تا چرایی کارهای او را درک شود.بُعد روانشناسی این سریال هم پای ماجرای جنایی آن پیش می رود. هم در بیان انگیزه های قتل و هم در تکنیک هایی که پلیس برای بازجویی انتخاب کرد، نوعی توجه انتخابی به مسائل روانی دیده می-شود. باغبانان، از زاویه ای متفاوت درباره عشق، نفرت وگذشته حرف زده و روایتی خاص ازیک ماجرای واقعی بیان کرده است.