متیلن کلراید چیست؟

متیلن کلراید یا در واقع همان دی کلرومتان (Dichloromethane) است، متیلن کلراید نام ها و اسامی دیگری نیز دارد می توان به نام هایی مانند : حلال متیلن گاز متیلن و مخفف DCM متیلن دی کلرایدنیز اشاره کرد. از خصوصیات این ماده می توان اینطور توصیف کرد که این ماده یک هیدروکربن کلردار با بوی کمی شیرین است.در واقع اینطور می توان توضیح داد که هیدروکربن های کلردار مانند دی کلرومتان یا متیلن کلرید، گروه و یا دسته ای از مواد شیمیایی می باشند که به عنوان یک ماده حلال برای تمیز کردن استفاده می شوند. در ادامه با ما همراه باشید تا به صورت کامل در خصوص متیلن کلراید و کاربردها و خطرات برای شما توضیح دهیم.متیلن کلرایدمتیلن کلرایدمتیلن کلراید یا دی­ کلرومتان در واقع مایع است فرار است، بی­ رنگ با بویی شیریندر خصوص آن اینطور می توان گفت که این ماده به حلالیت بالا شهرت دارد.دی کلرومتان با وجود این­ که با آب امتزاج ­پذیر نیست، ولی قطبی بوده و با حلال­ های آلی بسیاری امتزاج­ پذیر است. نقطه جوش متیلن کلراید ۳۹٫۸oC بوده و دانسیته بخار آن حدود سه برابر هوا است. از نظر آلایندگی می توان گفت که :این ماده ی تجاری، طبق مقررات بین ­المللی منبع دود یا ماده مضر برای لایه اوزون به شمار نمی آید. زیرا طبق مصوبات سازمان انرژی آمریکا، زمان عمر دی کلرومتان بسیار کوتاه است، به طوری که این ماده قبل از رسیدن به لایه اوزون تجزیه می­ شود.این ماده در فرآیندهای مختلف و در صنایع بسیاری همچون رنگ ­زدایی، داروسازی، تولید مواد رنگ ­زدا، تمیز کردن فلزات، چسپ ها، تولید فوم پلی­ یورتان، تولید رزین پلی­ کربنات و توزیع و فرمولاسیون حلال مورد استفاده قرار می­ گیرد از این رو متیلن کلراید حلال ایده ­آلی برای انواع فرآیندهای صنعتی محسوب می­ شود. اگر بخواهیم در خصوص منبع این ماده توضیح دهیم می توانیم این را بگوییم که منابع طبیعی متیلن کلراید شامل منابع اقیانوسی، ماکروجلبک ­ها و آتش­فشان­ ها هستند. البته بیشتر دی­ کلرومتان یافته شده در محیط­ زیست نتیجه نشرهای صنعتی است.متیلن کلرید دارای ویژگی ها و خواص منحصر به فرد می باشد، از جمله خواص منحصر به فرد این ماده می­ توان به موارد زیر اشاره نمود :حلالیت بالا و اشتغال پذیری کم این محصول باعث می­ شود که سطح فلز یا چوب دچار آسیب نشود.به راحتی به سطح نفوذ می ­کند و منجر ورم سطح اضافی می ­شود و در نهایت منجربه حذف رنگ­ های اضافی سطح می ­شود.مقرون و به صرفه بودن (قیمت نسبتاً پایین)تاریخچه تولید متیلن دی کلرایددر این قسمت درباره تاریخچه این ماده صحبت می کنیم، اینطور می توان گفت که اولین مقادیر متیلن کلراید در سال ۱۸۳۹، توسط شیمیدان فرانسوی هنری ویکتور رگنا تولید شد. او در این آزمایش کلر و دی کلرومتان را با هم ترکیب و سپس ترکیب این مواد را در معرض نور خورشید قرار داد. در نهایت در این واکنش گاز متیلن کشف شد. در خصوص نحوه تولید این ماده می توان گفت که این ماده، به دو صورت طبیعی و مصنوعی تولید می ­شود.کاربرددر خصوص کاربرد این ماده می توان گفت که فراریت و توانایی بالای متیلن کلراید برای حل کردن طیف گسترده ای از ترکیبات آلی باعث این مسئله شده است که این ماده شیمیایی در بسیاری از مصارف غیرصنعتی و صنعتی مورد استفاده قرار گیرد.در زیر به تعدادی از کاربرد ها اشاره می کنیم :به عنوان گاز جهت تولید فوم گرم و سرد (ابر و اسفنج)به عنوان مواد شوینده (در کارخانه ­های تولید کفش و زیره کفش)به عنوان حلال جهت پاک کردن رنگ ها (در صنعت رنگ، رزین و چسپ استفاده می شود)ساختار شیمیایی متیلن کلرایدساختار شیمیایی دی کلرو متان Dichloromethane از نظر مولکولی بسیار ساده است. این ماده ی تجاری، یکی از اعضای خانواده حلال ­های شیمیایی هالوژنی محسوب می ­شود. علت این امر وجود عناصر گروه هالوژن (این گروه شامل کلر، برم و…) است. این مطلب را باید در نظر داشت که دی کلرومتان، یکی از ساده ترین هیدروکربن های کلر دار شده است، که در واقع از جایگزینی دو اتم کلر به جای اتم هیدروژن بر روی مولکول متان بدست می آید. ساختار متیلن کلرایددر خصوص مصارف صنعتیاگر بخواهیم کمی در خصوص مصارف صنعتب متیلن کلراید توضیح دهیم باید این را بگوییم که این ماده کاربرد زیادی در مصارف صنعتی مانند مواد شوینده و پاک کننده، صنایع غذایی و آشامیدنی، در آزمایشگاه های تحقیقاتی و همچنین صنعت رنگ و رزین و موارد دیگر که متعدد هستند، دارد.مصارف صنعتیمتیلن کلراید در بسیاری از صنایع مختلف مورد استفاده قرار می­ گیرد. این صنایع شامل : صنایع غذایی و آشامیدنی، مواد شوینده، آزمایشگاه تحقیقاتی، داروسازی، رنگ و زرین و… می باشد. سایر کاربردهای صنعتی حلال متیلن در زیر آورده شده است.صنایع غذایی و آشامیدنیمواد شوینده (درکارخانه ­های تولید کفش و زیره کفش)استفاده در آزمایشگاه های تحقیقاتیرنگ، رزین و چسب (به عنوان حلال در پاک کردن رنگ استفاده می شود)به عنوان حلال یا ماده کمکی در فرآیند های موجود در صنایع شیمیایی (به عنوان مثال : تولید پلی کربنات، تولید تری استات)اسپری رنگ یا اسپری حشره کش (فراریت بالای این ماده باعث شده است که از آن در اسپری ها استفاده کنند)سایر کاربردها متیلن دی کلراید شامل تولید ساخت فیلم استات، الیاف مصنوعی، چسب، جوهر چاپ و تخته مدار چاپی می باشد.درباره مصارف غیر صنعتیدر خصوص مصارف غیر صنعتی دی کلرومتان که به طور گسترده در مصارف غیر صنعتی زیر کاربرد دارد می توان اینگونه بر شمرد :اسباب بازی هامصارف خانگیوسایل ورزشیکاربرد متیلن کلراید در مصارف خانگیاز متان دی کلراید برای از بین بردن پوشش های رنگی یا لاک از سطوح مختلف و در پالایش وان ها استفاده می کنند.متیلن کلراید در داروسازیمتیلن بی کلراید به دو شکل در دارو سازی کاربرد دارد:به عنوان یک حلال فرآیندبه عنوان یک عامل پوشش قرص داروییعوارض جانبی و مخاطرات متیلن دی کلراید در این خصوص باید گفت که به طور کلی گاز متیلن، بی خطر نیست و موجب اختلال سیستم عصبی می ­شود. همچنین مطالعات انجام گرفته در خصوص تاثیرات این ماده بر روی حیوانات حاکی از آن است که استنشاق این محصول شیمیایی موجب سرطان کبد و ریه می ­شود.متیلن کلرید، نسبت به سایر هیدروکربن های هالوژنه شده از سمیت کمتری برخوردار است. با این وجود، به طور بالقوه می توان آن را یک ماده سرطان­ زا دانست. در مواجهه کوتاه­ مدت با غلظت­ های بالای دی کلرومتان ممکن است منجر به سرگیجه، حالت تهوع، استفراغ و سردرد شود. قرار گیری مداوم ممکن است موجب تحریک چشم و دستگاه تنفسی شود. مواجهه پوستی با متیلن کلراید مایع ممکن است موجب تحریک یا سوختگی شیمیایی شود. در شرایط حاد، مواجهه با دی­ کلرومتان می­ تواند کشنده باشد.جایگزینی متیلن کلرایددی کلرومتان (Dichloromethane) به طور گسترده در مصارف مختلف صنعتی استفاده می شود. اما نمی توانیم از سمی بودن و سرطان زا بودن این ماده بگذریم. لذا پیوسته به دنبال یک سری جایگزین ها برای این ماده هستیم. این جایگزین ها در زیر آورده شده است.استرهای NMPمخلوطی از NMP و بنزیل الکلحلال سبزحلال های پایه ی کلریدیدی بیسیک مانند دی متیل آدیپات یا دی متیل گلوتاراتخواص شیمیایی و فیزیکیجالب است که بدانید، که این ماده حلال قطبی است. ولی با این وجود با آب مخلوط نمی شود. در اکثر حلال ­های آلی مانند اتانول، اتر، فنل ها، آلدئیدها و کتون­ ها محلول می ­باشد و با بسیاری از حلال ­های آلی متفاوت است.متیلن کلراید، در دماهای بالا غیر قابل احتراق است. ولی این ماده در اثر حرارت، بخارهای سمی کلرید از خود منتشر می کند.دی کلرومتان، می تواند در جو با میزان اکسیژن زیاد یا در صورت وجود اکسیژن مایع، نیتریت، پتاسیم یا سدیم، مخلوطی انفجاری را تشکیل دهد.دی کلرومتان در آب، الکل، فنل، آلدهید، کتون و مایعات ارگانیک کمی محلول است و با حلال­های کلر، دی اتیل اتر و اتانول قابل تهیه است.کاربرد متیلن کلراید در صنایع غذایی و آشامیدنیدر فرآیند تولید ادویه جات، عصاره مالت برای آبجو، عصاره گیاه رازک و سایر چاشنی ها از متان دی کلراید استفاده می کنند.برای جداسازی روغن از دانه های روغنیبه عنوان طعم دهنده قهوهاستخراج کافین از قهوه و چایبه عنوان شست و شو دهنده ی محصولات کشاورزی (شست و شوی دانه ی قهوه با یک حلال آلی مانند متیلن کلراید)به عنوان ضد عفونی کننده برای پس از برداشت برخی محصولات کشاورزی استفاده می شود.متیلن کلراید در حمل و نقلمتخصصین خودرو به طورگسترده از بخار حلال متیلن برای پاک کردن آلودگی­ ها از سطح تجهیزات هواپیما، ریل قطار، تجهیزات خودرو و … استفاده می کنند. علت این امر را می توان قابلیت بالای این ماده در حل کردن گریس و چربی ها بیان نمود.استفاده از متیلن کلراید در تکنیک های مدرن دفع بخار موجب تمیز شدن قطعات فلزی می شود.کاربرد متیلن کلراید در آزمایشگاه های تحقیقاتیاز متیلن بی کلراید برای استخراج مواد شیمیایی از گیاهان یا مواد غذایی برای تهیه دارو مانند استروئید، آنتی بیوتیک ها و ویتامین ها و سنتز استفاده می کنند.تاثیرات زیست محیطی دی کلرومتانمتان دی کلراید مدت زمان کوتاه ی در جو باقی می ماند. بنابراین انجمن هوای پاک ایالات متحده متیلن کلراید را به عنوان ماده ­ی تخریب کننده لایه اوزون طبقه نمی­ کنند.