نظر یک خواننده حقوقدان درباره کتاب محاکمه عادتها

به نام خدا زمانی که مطالعه کتاب را شروع نمودم فکر نمیکردم که کتاب آنقدر جذاب باشد که مطالعه سایر کتاب هایم را کنار گذاشته و تا اتمام این اثر سراغ نوشته دیگری نروم .دست بر قضا تحصیل من در رشته حقوق و رشته تحصیلی مادرم در رشته روانشناسی و مشاوره ناگزیر نگاهی عمیق تر به من می داد و گویی خود را در یک محکمه واقعی می‌دیدم که در نهایت می بایست رای خود را صادر نموده و کلیه عواقب آن را به عهده بگیرم و حسب درخواست نویسنده محترم مبنی بر اینکه در پایان نظر تحلیلی خود را ارائه دهم لذا به شرح مختصر ذیل معروض می‌دارم؛ ... قاضی شخصی است جاهل میان دو عالم که هر چه تلاش کند شاید نتواند از کنه قضیه خبر دار شود ولی چون قضاوت امری است واجب که میان حقوقی ها واجب کفایی ( یک نفر وظیفه این امر خطیر را دارد ) نام دارد بالاخره باید حکمی صادر و ابلاغ نماید. مسائلی که در حین مطالعه کتاب در نظر گذشت چنین بود که اولا هیچ قاضی یا هیئت منصفه ای بری از خطا و نسیان نیست و صرف داشتن ایرادات شخصیتی مانع قضاوت نمی باشد اما اینکه شخص در حال قضاوت، خود بدان گناهی که در حال محاکمه کردن آن است آلوده نباشد مهم است که همانگونه که دیدیم اعضای هیئت منصفه غالباً از چنین وصفی برخوردار نبوده و حکم ایشان از این حیث مخدوش است .ثانیاً در محکمه عدل الهی دهان بسته است و اعضا و جوارح ( دست ، پا ، چشم و... ) بر اعمال انسان شهادت می‌دهند اما نه شهادتی مستقل از روح و جان و ناگفته نماند که همین اعضا حقوقی بر گردن ما دارند چرا که هدیه خداوند هستند و ما نباید به این نعمت ها آسیبی بزنیم به مانند شخص مُحرم در سفر حج که حتی اجازه چیدن موی خود را ندارد تا زمان خاص و اگر چنین کرد مرتکب عمل حرام شده و باید کفاره بدهد و خوشبختانه آقای اورهان مُحرم نبود و خواسته یا ناخواسته مرتکب چنین اعمالی شده و علم ایشان به گناه و عادت و اینکه آگاهانه چنین اعمالی را کرده باشد از نظر ما احراز نشده و نظر بی گناهی می‌چربد. این اثر تداعی کننده محکمه عدل الهی بود و بس.ثالثاً برای درک کتاب مجبور شدم گریزی به رساله نفس ابن سینا و فرازهایی از کتاب شفا داشته باشم تا بهتر بفهمم و معنی برهان انسان معلق را دریابم و این باعث شد خود را بیشتر در فضای کتاب قرار دهم و در اتخاذ تصمیم برائت مصمم تر شوم.رابعا آزادی ما انسان ها زمانی محدود می شود که آزادی دیگران را محدود کنیم و به عبارتی خدا انسان را آزاد آفریده حال می خواهد شاکر باشد یا کافر اما هیچ کجا نداریم که اگر به خود ظلم کنی باید کشته شوی و در مناجات حضرت یونس (ع ) داشتیم که می فرمود : سبحانک یا لا اله الا انت انی کنت من الظالمین... و خداوند ایشان را بخشید چرا که خدا بالاترین گناه را ظلم به خویش می داند اما گناه بالاتر نامیدی است و ذات اقدس اله بنده را ناامید ننموده و راه توبه را برای او بازگذاشته است و در آخر اینکه اگر حق الناسی نباشد، خداوند حق اللهی که ظلم به خود هم‌ بخشی از آن است را می‌بخشد که مغز اورهان از این قاعده مستثنی نیست.خامسا در این ترازو فقط عادت های بد دیده شد و عادت های خوب لحاظ نگردید حال آنکه در صفحات پایانی کتاب شانس های خوب و بد به یک اندازه به انسان داده شده ولی به دلایل نامعلونی مغز آقای اورهان فرصت استفاده از عادت خوب را برای بهره از شانس خوب نداشت ، پس تحقیقات در این خصوص تکمیل نبود و با مطالعه مکاتب بزه دیده شناسی باید متوجه شویم که عوامل بیرونی و حتی ژنتیکی از دوران نوزادی تا کهولت در رفتار انسان تاثیر به سزایی دارد و در این موضوع بررسی لازم از طرف دادگاه صورت نگرفت .نکته آخر در خصوص وکیل میشلا که مشخص بود از چه طیف وکیلی می باشد و قاضی یا عضو هیئت منصفه مطالعه کننده از آن با خبر گردیده و به این خاطر دادرسی از حالت عادلانه فاصله گرفته و به سمت ناصواب سوق داده شد که این مورد بر دلایل بی گناهی صحه میگذارد ولو اینکه اتهامات جزئا یا کلاً وارد باشد.علی ای حال ...نظر به اینکه مغز آقای اورهان به کسی ضرری وارد نکرده جز خود و این در مسلک ما جرم نبوده و سلب حق حضانت بدن مجازات آن نیست و نبودن ادله کافی و بررسی نکردن عادت های خوب و اینکه خداوند به عنوان قادر متعال در هیچ حالی بنده را رها ننموده و او را از نا امیدی بر حذر میدارد و ستار العیوب است نظر ما بر(( بی گناهی )) بوده باشد که با این فرصت دوباره آقای اورهان مجدد به زندگی ایده آل و آگاهانه خود بدون ارتکاب جرم و گناه بازگردد.وسلام