جاسوسی آکادمیک یا PSB

در پرونده جدیدی که در نظر گرفته شده می‌خوایم از چگونگی مطرح شدن برخی از روشنفکران، جامعه شناسان و فیلسوفان در جوامع علمی و آکادمیک صحبت کنیم. جامعه شناسان و فیلسوفانی که کتاب‌های اون‌ها به عنوان کتب درسی در دانشگاه‌های ما نه تنها مقبول که حتی تدریس هم می‌شه.داستان از اینجا شروع میشه که .... تو سال 1982 میلادیرئیس CIA باید دست به کاری متهورانه‌ای می‌زد، اما متاسفانه برنامه جدیدش منجر به یک «خودکشی آکادمیک» برای کشور آمریکا شد. «ویلیام کیسی» برای بازگرداندن سازمانش یعنی CIAبه روزهای طلایی، در وهله اول بازسازی دپارتمان فرسوده شده رو در دستور کار خودش قرار میده و در 24 دی 1361 یا همون 1982 میلادی، تونست یک فرمان امنیتی ویژه را به امضای رئیس جمهور ریگان برسونه: یعنی «فرمان سری ابلاغ راهکارهای امنیت ملی شماره 77».براساس این فرمان، عملا رئیس جمهور آمریکا به CIA مجوز احیاء و بازسازی تمام عیار بزرگترین عملیات جاسوسی قرن بیستم، اون هم در عرصه «علوم انسانی» را داد. عملیاتی با عنوان PSB . تا از این طریق «فیلسوفان یهودی» و «روشنفکران لیبرال» باعث تشدید «جنگ های علم» علیه ایدئولوژی‌های ضد سرمایه داری بشن.بر پایه فرضیه عملیات PSB ، فروپاشی ایدئولوژیک یک نظام مقدمۀ واجب سقوطِ فیزیکال اونه؛ اگر فلسفه و مبانی ارزشی یک رژیم از اعتبار بیفته، زمینۀ «بی ثبات سازی سیاسی» اون هم فراهم میشه. از آغاز عصر جنگ سرد یعنی سال(1947.م) چه جمهوری خواهان بر کرسی ریاست جمهوری تکیه می زدند و چه دمکرات ها، «کاخ سفید» در پشت صحنۀ بزرگترین عملیات جاسوسی قرن بیستم در عرصۀ «علوم انسانی» حضور داشت و نکته جالب اینکه فرمان‌های سِری این کارزار روشنفکری به امضاء شخص پریزدنت می‌رسید.نکته جالب‌تر ماجرا این بود که طبق فرمان رئیس جمهور، تامین اقتصادی فعالان سیاسی و روشنفکران وابسته به سیا، فقط باید از کانال «بنیادهای آکادمیکِ» غیر دولتی و «نهادهای جامعه مدنی» صورت می‌گرفت تا ضریب «پوشش امنیتی» عملیات افزایش پیدا کنه. راه حلی که بعدها خودش منجر به رسوایی این عملیات جاسوسی شد.اجرایی شدن راهکارهای امنیت ملی اون هم رایگان، نیاز به تصویب یک لایحه مکمل در کنگره آمریکا داشت. به خاطر همین، روز 2 آذر 1362 یا همون 23 نوامبر 1983م کنگره به لایحه تاسیس «بنیاد اعانه ملی برای دمکراسی» یا NED رای داد. گرچه این بنیاد به عنوان یک پژوهشگاه خصوصی شناخته شد اما هزینه‌های اون در ردیف بودجه وزارت خارجه آمریکا قرار می‌گرفت تا در پیوند با «بنیاد اعانه ملی برای علوم انسانی» یا NEH بتونه به عنوان یک «دستگاه تئوری ساز» برای پروژه «سلسله کودتاهای مخملی» عمل کنه. یعنی تلاش برای آماده سازی فکری قشر نخبه یک جامعه برای کودتا و هم صدایی با جریان سکولار و لیبرال غرب یا همون آمریکا.در همین سال، «جین شارپ» (نویسنده کتاب قدرت نرم و عدم خشونت) به توصیه هانتینگتون مدریت «دپارتمان برنامه ریزی اقدامات غیرخشونت آمیز» را در دانشگاه هاروارد بر عهده گرفت، آقای «شارپ» در کنار این مسئولیت موسسه «آلبرت انیشتین» رو تاسیس میکنه تا در کنار بنیاد NED تئوری های «مبارزه مدنی» برای براندازی حکومت‌های ضد سرمایه داری رو تبیین کنه.در همین زمان سامئول هانتینگتون هم در «مرکز امور بین الملل دانشگاه هاروارد» طرح پژوهشی بزرگی رو برای بازسازی مناسبات جنگ‌های علم و پروژه بی‌ثبات سازی سیاسی شروع می کنه. جالب که بدونید هاروارد و سیا از ابتدای جنگ سرد با یکدیگر اتحادی سنتی داشتن و تا ابتدای دهه 1990 بیش از 300 پروژه مشترک را پیش بردن.حتی پژوهشگرای ارشد MI6 با گرفتن بورسیه تحقیقاتی به این بنیادها می‌اومدند و پس از چند ماه دوباره به سرویس متبوع خودشون یعنی MI6 بر می‌گشتن. تزها زیادی از دل پیوند دو بنیاد اطلاعاتی و علوم انسانی NEH و NED در اومد؛ مثل استراتژی «قدرت نرم» از جوزف نای آمریکایی یا «فشار از پایین، چانه زنی از بالا» متعلق به تیموتی گارتن‌اَش انگلیسی.اما نکته‌ای که تو این جریان به کشور و وضعیت ما مربوط میشه این که، این نسل از متفکران وابسته تونستن تئوری‌های خودشون رو توسط حلقۀ «مترجمان سکولار» و «سیاستمداران اصلاح طلب» به محافل سیاسی ایران نفوذ بِدن.حقیقت این که...همزمان با این تحولات در غرب در دهه 60 ه.ش «عزت الله فولادوند» 48 ساله که در مرکز «حلقه مترجمان سکولار» در انتشارات خوارزمی قرار داشت و قبل‌تر ترجمه دو کتاب «خشونت و انقلاب» از «هانا آرنت» رو به پایان رسونده بود، این بار با نسخه فارسی اثری مهم از «اریش فروم» به میدان آمد. «نجف دریابندری» جشن رونمایی از ترجمه اولین کتاب آیزایا برلین» به نام «متفکران روس» را برگزار کرد. «باقر پرهام» هم مشغول مطابقت ترجمه مهمترین نوشته «ریمون آرون» یعنی کتاب «مراحل اساسی سیر اندیشه در جامعه ‌شناسی» با نسخه اصلی‌اش بود تا اون رو برای چاپ به ناشری دولتی به نام «سازمان آموزش و انتشارات انقلاب اسلامی» بسپاره. «محسن ثلاثی» هم با پایان کار ترجمه سومین اثر «هانا آرنت»، نسخه فارسی کتاب «توتالیتاریسم» را برای انتشارات جاویدان حاضر کرد.البته این مترجمان فعال، اگر چه روشنفکرهایی سرشناس و از اردوگاه فکری متفاوتی بودند، اما سرانجام در یک نقطه به اشتراک رسیدند: همه اون‌ها بعد از انقلاب اسلامی به اشاعه گفتمان لیبرال سرمایه داری در ایران دامن زدند.به عبارت دیگه یک تقارن تاریخی شگفت انگیز در حال وقوع بود و کم کم نطفۀ ماجرایی پیچیده در حال بسته شدن بود که یک سویش به پاتوق‌های مترجمان و روشنفکران سکولار ایرانی می‌رسید و سوی دیگر اون به کاخ سفید منتهی می‌شد.