تجربه اولین خرید کتاب

کودکی در جامعه ما دوران غریبی است و شاید در ذهن اکثریت مردم جامعه دوره قابل اعتنایی به حساب نیاید. کودکان در جامعه ما تفریح درست و حسابی ندارند. نه انتشارات مخصوصی که کتاب مخصوص سنشان را منتشر کند، نه فیلم سینمایی، نه تئاتر، هیچ. شاید همین عوامل محیطی بود که باعث می‌شد من از همان عنفوان طفولیت رویای بزرگسالی را در ذهن خود بپرورم، در حالی که بزرگسالی رویا نیست، یوغی است که جبر زمان به انسان تحمیل می کند و این همه اصرار به رشد کردن هم برای آن بود که در بحث های بزرگتر ها شرکت کنم و سری در میان سر ها در آورم و حالا که به این سن رسیده‌ام، فهمیده‌ام آن هم سرابی بیش نبوده و الان هم از این جمع‌ها و بحث‌ها گریزان شده‌ام. بگذریم تا از اصل مطلب دور نیافتیم. در میان همه عوامل کودکی کش مذکور، در دبستان من گاه کورسوی امیدی می تابید. در دبستانی که من می‌رفتم، خوشبختانه یک روز به نام روز کتاب نامیده شده بود. به این صورت که در نمازخانه مدرسه تعداد زیادی کتاب می آوردند و بچه‌ها هم موظف بودند، در آن روز به خصوص، مقداری پول با خود بیاورند و کتاب‌های مورد علاقه‌یشان را بخرند و بخوانند، از خدا که پنهان نیست از شما چه پنهان که من در ایام کودکی‌ام کمی سر به هوا بودم، کتاب‌هایم را در مدرسه جا می گذاشتم، مداد هایم را گم می کردم و مهم‌تر از همه برگه‌هایی که باید به رویت والدین می‌رسید تا پدر یا مادر آن را امضا کند یا گم می شدند یا من یادم می رفت اطلاعیه مربوطه را به سمع و نظرشان برسانم.تقریبا این موضوع برای معلم و ناظم حائز اهمیت بسیاری بود و اهمال در آن، موجب مورد انضباطی در دفتر ناظم می شد که این پیامد هم کابوس هر شب کودکی من بود، الان که به آن روز ها می اندیشم به نظرم جالب می آید که من چطور هم سر به هوا بودم و تا این حد هم مقرراتی و ترسو ولی خب جز پیچیدگی رفتار انسان تبیین دیگری برای آن نمی یابم.روز قبل از روز کتاب هم مدرسه، یکی از همین برگه‌ها را به دستمان داد تا والدین آن را امضا کنند و پولی به ما بدهند تا با آن خرید کنیم. به روال معمول من مراسم را فراموش کردم و صبح نزدیک مدرسه هنگامی که در حال عبور از پل معلق هشیاری میان دو سرزمین خواب و بیداری بودم و به همین نسبت هم تعادل روحی و جسمی نداشتم، گویی یاد مراسم به طور مهیبی بر من نازل شد و من هم با صورتی مچاله شده در حالی که نگرانی از آن تراوش می کرد، رو به مادرم کردم و برنامه آن روز را برایش شرح دادم. دست در کیفم و کردم پس از چند دقیقه کاوش در اعماق آن، کاغد کج و معوجی را بیرون آوردم که مخصوص مراسم مذکور بود. مادرم هم مطابق معمول عصبانی شد و گفت این آخرین بار است که دقیقه نود کاغذی را امضا می کند‌. البته این تهدید هم مثل حواس پرتی‌های من تداوم داشت. عموما مهر مادری باعث تکرار آخرین بارها می شد. پس از ان هم از کیف پولش ۳۰۰ تومان کف دستم گذاشت.خلاصه که مرحله اول به خوبی و خوشی گذشت، به موقع به مدرسه رسیدم و پس از انجام مراسم ازلی ابدی صبحگاه صف‌ها به سمت کلاس حرکت کردند.وقتی سر کلاس رسیدیم، معلم پس از حرف‌های معمول اول کلاس، درسی به من داد که در این سن و سال به هر جایی که نگاه می‌کنم، از نانوایی گرفته تا دانشگاه و بانک و .. جلوه‌ای از سخن اوست. معلم کلاس ما رو کرد به بچه‌ها و از مقدار پولی پرسید که بچه‌ها با خود برای خرید کتاب آورده‌اند و بچه ها را با همین معیار به شکل صف به صورت صعودی به نزولی مرتب کرد. در واقع معلممان با این کار فرا تر از یاد دادن صرف بلکه قول معروف" هر چی پول میدی آش می خوری" را در روح و جانمان حکاکی کرد. خلاصه این که در یک صف طویل ۳۵، ۳۷ نفره من رتبه آخر را به دست آوردم و سپس معلم عزیزمان متذکر شد که راه کلاس تا نمازخانه را با "با همین نظم و ترتیب" طی کنیم. البته شایان ذکر است که جمله "با همین نظم و ترتیب" بیشتر شبیه ذکری آیینی است تا جمله‌ای که برای قصد و هدفی این جهانی به کار رود زیرا که برای بچه هایی که در آن سن و سال تقریبا همه چیز از اندازه قد گرفته تا خروج از کلاس و ورود به آن را مسابقه ای می بینند که باید در آن اول شد، جمله با "با همین نظم و تریب" بسیار بی معنی می نماید. لازم به ذکر نیست که سرعت رفتن به نمازخانه و خریدن کتاب بهتر هم از این قاعده مستثنی نیست. بچه ها تا چهارچوب در به عبارت مقدس "با همین نظم و ترتیب" احترام گذاشتند اما از آن جا به بعد دو پا داشتند، دو پای دیگر هم قرض کردند و همچون چهارپایان به تاخت به سوی محل خرید کتاب شتافتند. دبستان ما کوچک و قدیمی بود و بی گمان برای کودکان تشنه رقابت مکان مناسبی نبود و نمازخانه هم که تا زمان حضور من در دبستان محل دائمی نمایشگاه کتاب بود، جز کوچک ترین قسمت های مدرسه بود و آن روز هم قرار بود میزبان سیل سهمگین مشتاقان کتاب باشد.بدیهی است که برای بچه های اول و دوم ابتدایی که خواندن برایشان به زور هجی کردن حروف میسر می شود، محتویات کتاب معیار مناسبی برای خرید کتاب نیست، هر چه جلد کتابی براق‌تر و عکس‌هایش رنگارنگ‌تر باشد شانس بیشتری برای انتخاب شدن خواهد داشت. من که رسیدم تقریبا قفسه کتاب‌های قشنگ توسط متمولان کلاس خالی شده بود. من هم دست دراز کردم و کتاب رنگ و رو رفته ای را که با بودجه‌ام مناسب بود در کمترین زمان ممکن انتخاب کردم. کتاب مذکور نه تنها جلد مقوایی بود بلکه عکس های درونش هم دو رنگ بود. البته در آن فرصت، درنگ بیش از حد هم صلاح نبود زیرا پایه بعدی در حال ورود به نمازخانه بود و با توصیفاتی که خدمتتان عارض شدم، بی شک حفظ جان نسبت به خرید کتاب اولویت بیشتری داشت.خلاصه من که در این نبرد هم در مقایسه با دوستانم که جلد کتابشان گلاسه بود شکست سنگین خورده بودم. خسته و اندوهگین پس از پایان مدرسه راهی خانه شدم و پشیمان از این که چطور ۳۰۰ تومان پول بی زبان را به زباله‌دانی ریختم.تا این که به خانه رسیدم و در گوشه‌ای از اتاقم سر در گریبان فرو برده بودم و تاسف می‌خوردم تا پس از چند ساعت پدرم از محل کار به خانه آمد و حال افسرده مرا دید و از مدرسه پرسید و من هم ماجرا را شرح دادم و از کیفم کتاب بی رنگ و لعابم را بیرون آوردم و نشانش دادم. پدرم که با ادبیات بیگانه نبود، به آرامی گفت اتفاقا کتاب تو در میان آن کتاب‌ها از همه بهتر بوده است. کتاب تو داستان‌های منثور مثنوی است. و مثنوی نوشته مولانا شاعر و عارفی نامی است و مثنوی خانه‌یمان را باز کرد و نشانم داد، شاید باور نکنید اما آن کتاب رنگ و رو رفته جلوه‌ای دیگر برایم پیدا کرده بود و سر آغاز دوستی من با مولانا شد. دوستی که من اکنونم را مدیون آن هستم و حالا آن کتاب که تنها با بخت و اقبال نصیبم شده بود، محبوب ترین کتاب کتاب‌خانه‌ام است.کتاب مذکور