جنگ ، بدترین اختراع بشر. یادداشتی بر فیلم راه های افتخار ساخته استنلی کوبریک.

به نظر اون وطن پرستی آخرین سنگر یک آدم خبیثه.راه های افتخاردر ابتدا ، فیلم به ظاهر ضد ارتش فرانسه است و ممنوع بودن اکران برای سالها در فرانسه میتواند شاهدی بر این مدعا باشد. اما اندکی که با فیلم جلو میرویم، فیلمساز موضع خود را کاملا مشخص میکند. فیلم اساساً ضد جنگ است. فیلم علت جنگ هایی که در جهان رخ میدهد را جاه طلبی فرماندهان و حاکمان میداند و با ایجاد حس انزجار نسبت به فرماندهان در فیلم این مفهوم را به بیننده القا میکند.ارتش فرانسه میخواهد عملیاتی طرح ریزی و اجرا کند تا تپه ای که در اختیار ارتش آلمان است را فتح کند. عملیاتی که با توجه به وضعیت نیروهای مستقر در اطراف تپه از پیش شکست خورده است و از همان ابتدا میتوان فهمید تصرف تپه بهانه است. فرمانده نیز به مافوق خود این موضوع را خاطرنشان میکند و جان سربازان را دست آویزی برای شانه خالی کردن از انجام عملیات قرار میدهد اما مافوق با تحریک فرمانده به گرفتن مدال و ارتقا درجه و اینکه عملیات به هر شکل ممکن انجام خواهد شدفرمانده را متقاعد میکند. فیلم در همین سکانس موضع خود را مشخص میکند. فرمانده ای که پست و مقام و در حقیقت جاه طلبی خود را بالاتر از جان انسان ها قرار میدهد. در سکانسی دیگر همین فرمانده از کلنل داکس میخواهد این عملیات را انجام دهد که با مخالفت داکس روبرو میشود. با تهدید فرمانده به برکناری، داکس متقاعد به حمله میشود. در این سکانس دیدگاه فرمانده ارشد نسبت به سربازان عجیب و خشم آور است. او با ارامشی عجیب از کشته شدن سربازان حتی به وسیله همرزمان خودشان سخن میگوید و حس انزجار شدیدی را در تماشاگر برمی انگیزد و واکنش کلنل داکس با بازی فوق العاده کرک داگلاس را موجب میشود.در جنگ بین قدرت ها چه کسانی بازنده هستند؟دسته اول سربازان.عملیات مطابق انتظار شکست میخورد و فرماندهان برای توجیه کردن این شکست دنبال مقصر میگردند و چه دیواری کوتاه تر از سربازان؟ فیلم به شکل تلخی به ما میفهماند که شما در یک جنگ اگر حتی به اندازه یک درجه از شخص دیگری بالاتر باشید آن شخص دیگر محکوم به باخت و کشته شدن است و در همه جنگ های تاریخ اکثریت افراد را کسانی تشکیل میدهند که در پایین ترین درجه قرار دارند. اگر فرماندهان بخواهند خودی نشان بدهند چه کسانی قربانی میشوند؟ اگر هیتلر بخواهد دنیا را فتح کند چه کسانی کشته میشوند؟ اگر جنگ بخاطر قدرت نمایی حاکمان سالها طول بکشد چه کسانی در این سالها میمیرند؟دسته ی دوم: مردم.در اخرین سکانس فیلم دختری آلمانی که به عنوان اسیر است را داریم. دختری که مجبور است سربازان فرانسوی را سرگرم کند. دختری که نه سرباز است و نه فرمانده. دختری که یک آلمانی ساده است. یک قربانی. دختر شروع به آواز خواندن میکند. آوازی پر از درد که سربازان را وادار به سکوت میکند و اشک از چشمانشان جاری میکند با اینکه حتی یک کلمه از اواز را متوجه نمیشوند با دختر همخوانی میکنند و فیلمساز به شکل هنرمندانه ای سربازان را نیز مردمان عادی میداند.کریستین کوبریک در نقش دختر آلمانیراه های افتخار هفتمین فیلم کارگردان مهم تاریخ سینما ، استنلی کوبریک است. فیلمی با ایرادات تکنیکی زیاد از قبیل کات های عجولانه ، زاویه دوربین نامناسب ، حرکت آشفته دوربین و ایرادات تدوین. برای مثال کاتی که از گفتگوی کوتاه مسئول توپخانه و کلنل داکس به صحنه ی رقص در مهمانی میخورد بسیار عجولانه است. یا حرکت و مکان دوربین در پشت هیئت منصفه و در هنگام دفاع کلنل داکس تا حدود زیادی آشفته است.سکانس درخشان فیلم از نظر تکنیک سکانس درگیری و نبرد و پیشروی گروهان کلنل داکس است. امروزه در فیلم های جنگی برای نشان دادن درگیری و آشفتگی در میدان نبرد، فیلمسازان دست به آشفته ساختن دوربین و استفاده از تکنیک فیلمبرداری دوربین روی دست میزنند. اما کوبریک در این سکانس از فیلم با دوربینی مطمئن که آرامش دارد و با استفاده از نما های واید و حرکتی آهسته در جهت پیشروی گروهان ، آشفتگی و ترس که عضو جدایی ناپذیر هر جنگی است را به نمایش میگذارد.نکته جالبی که وجود دارد این است با وجود ایرادات تکنیکی پرشمار، فیلم فرم بسیار خوبی دارد که میتوان نشان از استوار بودن فیلمنامه باشد. همین فرم خوب باعث شده فیلم محتوایی روشن گر و تکان دهنده داشته باشد و بیننده را با خود همراه سازد.فیلم مانند دیگر آثار کوبریک شخصیت پردازی خوبی دارد. اتفاقاتی که برای یک کاراکتر می افتد و اعمالی که انجام میدهد شخصیت او را پردازش میکنند. برای مثال گفتگوی بین کلنل داکس و مافوقش در اتاقک کوچک کلنل و دیدگاه این دو نسبت به سربازان، شخصیت این دو کاراکتر را به شکل هنرمندانه ای میسازد. بزرگترین نکته مثبت فیلم نیز شخصیت پردازی کلنل داکس است. شخصیتی که در کنار نگاه منتقدانه به فرماندهان قاطعیت یک فرمانده را دارد. شخصیتی که باعث شده است فیلم، موضعی کاملاً علیه جنگ داشته باشد.راه های افتخار فیلمی بسیار مهم است که واقعیت های تلخ جنگ های تاریخ را بازگو میکند و قربانیان اصلی جنگ ها را به ما معرفی میکند. کسانی که قربانی زیاده خواهی شدند و با خیال وطن پرستی ، دفاع از دین و یا حتی به زور به میدان رفتند. دیدن این فیلم را به همه دوستانم و خوانندگان این متن پیشنهاد میکنم.