توقف خودرو بدون تخلف قانونی است یا غیر قانونی؟

---> برای استعلام خلافی با موبایل کلیک کنید <------> دانلود استعلام و پرداخت خلافی خودرو کلیک کنید <---توقف خودرو بدون تخلف یکی از اقداماتی است که گاها توسط برخی از افسران پلیس انجام می شود. این اقدام در حالی انجام می شود که در قانون صراحتا اعلام شده است که اگر خودرویی تحت پیگرد قضایی و انتظامی نباشد و آشکارا تخلفی را مرتکب نشده باشد، دستور توقف برای آن غیر قانونی است و دستور دهنده توقف، مرتکب تخلف شده است. گرچه به اثبات رساندن برخی از کدهای تخلف رانندگی بدون متوقف کردن خودرو امکان پذیر نیست، اما به هر حال ماموران نیروی انتظامی نمی توانند بدون هیچ دلیلی و فقط برای کنترل مدارک راننده، خودرو را متوقف کنند. این قانون در ابتدا به این شکل نبود، اما در پی اصلاحیه ای دیوان عدالت اداری با اصلاح بخشنامه پلیس، توقف خودرو از سوی ماموران پلیس راهور را بدون احراز تخلف ممنوع کرد. بر اساس این اصلاحیه چنانچه تخلف راننده برای پلیس احراز شود، پلیس حق متوقف کردن او را دارد. در غیر این صورت توقف خودرو بدون تخلف به خودی خود یک تخلف است. این قانون و این اصلاحیه در حالی در قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی وجود دارد که معمولا اکثریت افراد تصور می کنند که تمام قوانین راهنمایی و رانندگی به نفع پلیس و جامعه نیروی انتظامی و راهور است. در حالی که نه این قانون و هیچ یک از قوانین راهنمایی و رانندگی منفعت شخصی برای هیچ یک از ماموران نیروی انتظامی ندارد، بلکه رفاه و امنیت عمومی در رانندگی را تضمین می کند و به نفع تمام کاربران ترافیک است. گاهی اوقات در این شرایط استعلام خلافی خودرو با شماره پلاک صورت می گیرد و گاهی همراه نداشتن بیمه شخص ثالث مشخص می گردد.قانون ممنوعیت توقف خودرو بدون تخلفدر حالی که در سال 92 بازرسی پلیس راهور ناجا بخشنامه ای صادر می کند مبنی بر اینکه امکان توقف خودرو با توجه به وظیفه ذاتی پلیس امکان پذیر است، اما مدتی بعد در سال 96 دیوان عدالت اداری این قسمت از بخشنامه را ابطال می کند و حکم ممنوعیت توقف خودرو بدون تخلف را صادر می کند. بر اساس این حکم پلیس راهور نمی تواند بدون مشاهده تخلف خودرو را متوقف کند و از او درخواست مدارک کند. همچنین بر اساس ماده 4 قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی پلیس راهور، ماموران راهور فقط در صورت مشاهده تخلف اجازه متوقف کردن خودرو را دارند، در غیر این صورت مامور پلیس راهور مرتکب تخلف شده است. همچنین طبق ماده 9 قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی ماموران پلیس تنها در صورتی می توانند مدارک رانندگان را مطالبه کنند که شاهد تخلفی از سوی راننده بوده یا تحت تعقیب قضایی یا انتظامی باشند. علاوه بر تمام این قوانین، قانونگذار در ماده 42 قانون بیمه اجباری وسایل نقلیه موتوری مصوبه 1395 اشاره می کند که پلیس راه موظف است از طرق مقتضی مانند دوربین نظارت ترافیکی ضمن شناسایی وسایل نقلیه بدون بیمه نامه نسبت به اعمال جریمه های مربوط اقدام کند و در واقع اشاره دارد به اینکه پلیس نمی تواند خودرو را به بهانه بررسی بیمه نامه نیز متوقف کند.رفت و آمد آزادانه حق هر شهروندی در هر کشوری استرفت و آمدهای آزادانه یکی از آزادی‌های بنیادین بشر و از حقوق طبیعی و خداداد انسان هستند و دولت‌ها و حاکمیت تنها وظیفه "تضمین و پشتیبانی" و جلوگیری از نقض آن را دارند و به هر حال باید به این حقوق احترام بگذارند. رفت و آمد آزادانه همان گونه که در بند سوم ماده دوازده میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی آمده است، نباید دارای هیچ محدودیتی باشد و زمانی این حق محدود می شود که در وهله نخست، محدودیت به موجب قانون پیش ‌بینی شده باشد و در وهله دوم، این محدودیت قانونی برای حفظ امنیت ملی و نظم عمومی، سلامت یا اخلاق عمومی یا حقوق و آزادی‌های دیگران لازم باشد؛ بر این اساس، حتی قانونگذار هم اختیار نداشته است که ماموران پلیس را در توقف خودسرانه و بدون جهت خودروها مجاز بداند. به همین دلیل است که در اصلاحیه ای به طور کلی قانون ممنوعیت توقف خودرو بدون تخلف وضع شده است.بند سوم ماده دوازده میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی:"آزادی رفت و آمد نباید دارای هیچ محدودیتی باشد، مگر حدودی که به موجب قانون پیش‌بینی شده و برای حفظ امنیت ملی و نظم عمومی، سلامت یا اخلاق عمومی یا حقوق و آزادی‌های دیگران لازم بوده و با سایر حقوق شناخته شده در این میثاق نیز سازگاری داشته باشد."آیا راه‌های احراز تخلف برای پلیس باز است؟گرچه قانونِ ممنوعیت توقف خودرو بدون تخلف وضع شده است، اما در مقابل این قانون راه‌های زیادی در اختیار ماموران راهنمایی و رانندگی است که بتوانند تخلف را شناسایی و احراز کنند و به دنبال آن خودرو را متوقف کنند. لذا رانندگان متخلف نباید تصور کنند که در پناه این حکم می توانند آزادانه و پنهانی تخلف کنند و هیچ کسی هم نتواند در مقابل آنها بایستد. واقعیت این است که برای احراز تخلف رانندگان روش‌های بسیاری وجود دارد. با توجه به اینکه برخی از تخلفات مانند همراه نداشتن مدارک، رعایت شروط گواهینامه‌های مشروط، اضافه سرنشین و جرائمی مانند نداشتن گواهینامه بدون متوقف کردن خودرو قابل‌تشخیص نیستند، لذا به ماموران مجاز اجازه داده می ‌شود، تخلفات این چنینی را طبق قانون تشخیص دهند و قبض جریمه صادر کنند. برای تشخیص، بررسی شرط لازم است بنابراین با توجه به قاعده حقوقی «اذن در شی اذن در لوازم آن نیز هست» ماموران برای تشخیص تخلفات با دلایل مستند و قابل‌قبول مانند ظن در سن راننده و تطبیق گواهینامه با وسایل نقیله و مانند آن می ‌توانند نسبت به کنترل تخلفات اقدام کنند. بنابراین ماموران می توانند با دلایل مستدل و قابل قبول خودرویی را متوقف و مدارک او را بررسی کنند. جمع بندیممنوعیت قانون برای توقف خودرو بدون تخلف هرگز به این معنا نیست که ماموران انتظامی نمی توانند با دلایل مستدل و قابل قبول خودرویی را متوقف کنند. گرچه این قانون وضع شده است و قابلیت اجرایی دارد، اما با توجه به اینکه برای راهنمایی و رانندگی روش‌های زیادی برای احراز تخلف وجود دارد، بنابراین رانندگان متخلف نمی توانند در پشت این قانون تخلف خود را پنهان کنند. لذا همچون همیشه توصیه می کنیم که با رعایت تمام قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی در معابر تردد کنید تا بتوانید بدون هیچ دخالتی از حقوق مسلم خود به طور آزادانه بهره ببرید. برای همراه داشتن یادآور تمدید بیمه شخص ثالث، از اپلیکیشن فرمون بهره بگیرید.