"زیر بیرق بهشت"؛ در باب این روزها . . .

راهب اعظم، آرنان آلماریک در یک گزارش رسواکننده در مورد پرسش متمایز کردن کاتولیک‌های خوب از بدعت‌گزاران، چنین پاسخ داد: «همۀ آنها را بکشید: خداوند مراقب مؤمنان خودش است.» او پس از قتل‌عام بدعت‌گزاران، چنین مباهات می‌کرد که بیست‌هزار نفر بدون توجه به سن و جنسیت آنان از دمِ تیغ گذشتند. این خشونت، هم واکنشی تندروانه ناشی از تبلیغات کلیسا بود که مردم لانگدوک را به‌عنوان فرزندان شیطان لعن می‌کرد و هم سیاست ترور آگاهانه. همان‌گونه که ویلیام دُ تودلا نوشته است، رهبران صلیبی هم‌رأی شده بودند که هر جا از تسلیم سر باز زند، مدافعانش باید کشته شوند، «با این فکر که پس از آن هیچ‌کس به علت هراس گسترده از آنچه صلیبی‌ها انجام داده بودند جرأت نکند در مقابل آنان قد علم نماید.»از کتاب کالبشکافی ترور، نشر نودر تمام این چند روز مردد بودم که چه باید کرد. چه باید نوشت. از کجای جگر صدپار می‌توان شروع کرد. اما هرچه بنویسیم اطالۀ کلام است. اکثر گفتنی‌ها به لطف جنبش گفتگویی که گویی تا خونی ریخته نمی‌شد نمی‌خواستند بدان تن دهند گفته شده. اما در این مدت کمتر به این موضوع پرداخته شد. به دکترین یا بهتر بگوییم، مالیخولیای "بیرق بهشت". زیر بیرق بهشت نام رمان و سریالی است که مدتی پیش با آن آشنا شدم. داستان از سر بریده شدن دختری جوان و نوزادش در محله‌ای مورمون نشین (یکی از مذاهب مسیحی) توسط خانوادۀ شوهرش شروع می‌شود. خانواده‌ای به شدت آبرومند و مؤمن و صمیمی. کارآگاهی که مسئول رسیدگی به این جنایت است خود نیز مورمون است و طی روند این پرونده با تمام اعتقادات خود درگیر می‌شود. این خانواده درگیر نوعی مورمونیسم افراطی و داعش‌گونه می‌شود. تا اینجا اما چیز خاصی پیش نیامده. تکان دهنده‌ترین پدیدار رمان/سریال، روندی آرام است که طی آن افرادی معقول، تحصیل کرده و با عاطفه به حیواناتی ابله و زامبی‌وار تبدیل می‌شوند که مطمئنند به آنها وحی می‌شود و شنیع‌ترین کثافات را مرتکب می‌شوند اما گویی مثل روز روشن اعتقاد دارند تمام کارها معقول و منطقی است و اساساً اشکالی در کار نیست. پدیداری که این رمان/سریال بررسی می‌کند برای من همیشه سؤال بوده. چگونه ممکن است انسانی داعشی شود. چطور ممکن است با خونسردی سر از تن دختری جدا کنی و کک‌ات هم نگزد. اما مسئله دقیقاً همینجاست. من هرچه گشتم تا معیاری بهتر از "فطرت"، "عرف" و "عواطف غالب انسانی" پیدا کنم برای آنکه خود را هر لحظه با هر تفکری چک کنیم که نکند زیر بیرق بهشت رفته‌ایم و مغزمان پیاده شده، پیدا نکردم. آنجا که پدیداری که هر انسانی را با هر عاطفه‌ای تکان می‌دهد، ما را تکان نمی‌داد، آنجا که با دیدن تمام جنبه‌های یک پدیدار خونین، مانند اکثریت جمعیت انسانی عاطفه پیدا نکردیم، شاید بهتر باشد با تنها راه بازگشت از داعشی‌مآبی، "شک"، خود را نجات دهیم. نه؛ این به آن ختم نمی‌شود که اگر تروریستی را کشتند برایش دل بسوزانیم. برای همین هم قید "تمام جنبه‌ها" را ذکر می‌کنیم. مادامیکه در یک شهود یک‌جای دکارتی، تمام جنایات آن تروریست را جلوی چشم خود بیاورید، دیگر دست و پا زدن‌هایش بر چوبۀ دار جریحه دارتان نخواهد کرد. هرچند اذیت کننده و بازهم تلخ است اما پس از آن پشیمان نیستید.عاطفه‌ای که مسموم نشده باشد با دیدن جنایات چنین فردی، در برابر کشته شدنش جریحه بر نمی‌دارد. اما در این چند مدت در افراد مختلفی با هر جهت‌گیری خاص به وفور این ویروس "زیر بیرق بهشت" را می‌شد دید. مگر می‌شود برای سنکوب کردن دختری بی‌گناه که تازه از شهرستان آمده، برای کوبیده شدن سر دختری دیگر بر لبۀ جدول، برای بریده شدن رگ گردن، برای مشت و باتوم و لگد خوردن فردی با دست خالی، کشیده شدن روسری و چادر از سر زنی تنها، شوکر خوردن مردی که دستانش خالی است و . . . احساسات‌ات جریحه دار نشود؟ پس این جنگل کف توییتر چیست؟ این توجیه و تفسیرها چیست؟ زیر بیرق بهشت جایی است که شتک خون و کثافت به صورتت را حس نمی‌کنی؛ زیر بیرق بهشت جایی است که عواطف و فطرت انسانی به شدت مختل، مخدوش و مسموم شده است؛ زیر بیرق بهشت اساساً نه بیرق مسئله است نه بهشت. فی‌الواقع بحث بر سر به حق بودن اعتقادات القاعده و مورمونیست افراطی نیست. زیر بیرق بهشت بحث بر سر نوعی جنون و اسکیزوفرنیای مسری است. در این روزها پیشنهاد می‌کنم "زیر بیرق بهشت (Under The Banner Of Heaven) را ببینید/بخوانید. این روزها خیلی‌هایمان نمی‌دانیم اما زیر بیرق بهشتیم . . . زیر بیرق بهشت، مجرای فطری و انسانی‌مان مسدود شده است و لجنی که خود درگیرش شده‌ایم دیگر اجازه نخواهد داد بوی اجساد را بشنویم . . .پی‌نوشت: درمورد نقل قول شروع جستار نیز، راهب اعظم، "زیر بیرق بهشت"، در توجیه آنکه ممکن است تر و خشک باهم بسوزند می‌گوید شما همه را بکشید، اگر از مؤمنین باشند خدا خودش حفظشان خواهد کرد. اما فارغ از انطباق صددرصد راهب با آنچه بیماری "زیر بیرق بهشت" تعریف کردیم، بله! خداوند مؤمنانش را حفظ می‌کند اما از کجا معلوم راهب اعظم از مؤمنان باشد؟!