ترجمه، پلی به دنیای دیگر

ترجمه پلی به جهان دیگرشاید زبان به اندازه­ حضور بشر روی زمین قدمت نداشته باشد ولی کاملا مشهود است که جامعه­ انسانی و زبان، جدایی ناپذیرند. هر جایی که چند نفر انسان حضور داشته باشند، گفتگویی هست و افراد صحبت ­هایی را از زبان هم می­‌شنوند. از گذشته تا کنون، زبان پیچیدگی­ های خودش را داشته و کنجکاوی ما را بر می­ انگیزد.جهان امروز در زمینه­ های مختلف در حال پیشرفت است و آخرین دستاوردها در شبکه­ ها، مجله ­ها و سایت ­های معتبر جهانی منتشر می­‌شود و جوامع علمی و تجاری برای پیش بردن هر چه بهتر فعالیت­های­شان، نیاز دارند از دانش روز و اتفاقات تازه­ در جهان مطلع باشند. برای عملی کردن این کار مهم به ترجمه و مترجم نیاز دارند.امروز، اهمیت ترجمه و وجود مترجم بیشتر از هر زمانی احساس می­‌شود و ما به مناسبت روز جهانی ترجمه و مترجم امروز مطالبی را تقدیم حضورتان می­‌کنیم.از گذشته تا به امروزکسی نمی‌­داند انسان­ های اولیه به چه زبانی صحبت می‌­کردند اما اولین اشاره­ ها به زبان ­های مختلف مربوط به شهر بابِل است. گویا در آن­جا به زبان­ های متفاوتی صحبت می‌­کردند.در حال حاضر بیش از 2700 زبان مختلف در جهان وجود دارد که 375 نوع مختلف آن فقط در اندونزی و هزار مورد هم در آفریقا وجود دارد. سخت­ ترین زبان برای یادگیری زبان باسکی است که در شمال غربی اسپانیا و جنوب غربی فرانسه استفاده می‌­شود و به هیچ زبانی در جهان ارتباط ندارد! همچنین اسپانیولی بعد از زبان انگلیسی پرکاربردترین زبان در دنیاست.ترجمه چیست و چه چیزی نیست؟برای این که بخواهیم به یک تعریف مناسب از ترجمه برسیم، باید برجسته ­ترین تعاریف علمی و دقیق را بررسی کنیم.از نظر محققین، ترجمه، یافتن نزدیک­ترین معادل معنایی متن از زبان مبدا در زبان مقصد است. با کمی دقت می‌شود نتیجه گرفت که برگردان کلمه به کلمه و یا نرم ­افزاری که در آن ساختار و نکات دستوری و معنایی رعایت نمی­‌شود را، نمی‌­توان ترجمه دانست.بارها مشاهده کردیم که افراد، هر برگردان از زبانی به زبان دیگر را ترجمه می‌­خوانند ولی این­ طور نیست، برای ترجمه کردن فقط بلد بودن یک زبان متفاوت کافی نیست، با صرف دانستن معنی کلمات به زبانی دیگر و دستور زبان استفاده از آن­ ها، کسی مترجم نمی­‌شود.مترجم کیست؟ترجمه یک کار فنی محسوب می­‌شود و مثل خیلی از حرفه ­ها نیاز به متخصص خودش دارد. برای مثال زمانی که خودروی شما دچار مشکل فنی می­‌شود و نیاز به تعمیر دارد، آیا حاضرید سلامت خودروی خود را دست هر کسی بسپارید؟ یا آن را به متخصص این کار واگذار می­‌کنید؟ قطعا سراغ کسی می­روید که دارای تخصص لازم باشد. کار ترجمه­ خودتان را هم اگر به شخص ناوارد بسپارید، نمی‌­توانید انتظار نتیجه­ مطلوبی را داشته باشید.فردی را می‌­توانیم مترجم بنامیم که موارد زیر را دارا باشد:شناخت مسائل و چالش­ های پرتکرار ترجمه،تسلط بر زبان مبدا و مقصد، دانش لازم و کافی فنون زبان­ شناسی،دایره وسیع لغات و اصطلاحات تخصصی و عمومی،روحیه­ یادگیری و ارتقا دانش و مهارت ترجمه.این نکته را هم نباید فراموش کرد که یک مترجم باید در حوزه ­ای که می­‌خواهد ترجمه انجام دهد، باید اطلاعات و دانش کافی داشته باشد، چون کسی که مثلا رشته­ تحصیلی­ اش آمار است و به زبان انگلیسی تسلط دارد، قرار نیست بتواند یک متن تخصصی در حوزه پزشکی را به خوبی ترجمه کند، مگر این که مطالعاتی در علم پزشکی داشته باشد که به او در درک متن زبان مبدا کمک کند تا بتواند ترجمه­ با کیفیتی را ارائه دهد.ورود هوش مصنوعی به صنعت ترجمهبا گسترش اهمیت ترجمه، گوگل ابزار مترجم گوگل یا همان Google Translate را به سیستم خود اضافه کرد. در شروع کار، به خاطر داشتن یک سری اشکالات اساسی و عدم توانایی در برگردان درست از زبان مبدا به زبان مقصد، خیلی مورد استقبال افراد قرار نگرفت ولی بعد از چندین سال و تغییراتی که در این ابزار ایجاد شد، امروز از نظر کیفیت رشد قابل توجهی داشته است.در حال حاضر شاهد تحولات جدی در عرصه­ ترجمه از طریق هوش مصنوعی هستیم به طوری که ربات­ های هوشمند مترجم، قابلیت ارتقا، ویرایش، بر طرف کردن اشتباهات دستوری، مدیریت حافظه و تعریف اصطلاحات جدید را پیدا کردند. و این زنگ خطری است برای افرادی که دانش و مهارت لازم را برای ترجمه­ حرفه ­ای ندارند اصلا عجیب نیست که به مرور از بازار این صنعت حذف ­شوند.ضمن این که شرکت­ های کامپیوتری وعده­ برنامه ­ریزی و ساخت نرم­ افزار ترجمه­ گفتاری را داده­ اند یعنی متن را به صورت گفتاری از زبان مبدا دریافت می­‌کند و بصورت گفتاری در زبان مقصد ترجمه می‌­کند، عملی شدن این موضوع پیشرفت عظیمی در تکنولوژی رقم خواهد زد.آینده ترجمه و مترجمیدرست است که ترجمه ­ هوش مصنوعی در بعضی مواقع در حد کیفیت ترجمه­ انسانی کار می‌­کند ولی هنوز هم در بخش ­های زیادی نمی‌­تواند جای کار انسان را در این زمینه بگیرد. خلاقیت و ابتکاری که مترجم ­های حرفه ­ای در کارشان استفاده می‌­کنند، هنوز برای هوش مصنوعی در دسترس نیست. بخصوص در مباحث تخصصی یا اصطلاحات خاص موجود در زبان­ ها.فناوری و تکنولوژی ترجمه راه درازی در پیش دارد تا بتواند جایگزین منابع انسانی شود، ولی کسانی که در صنعت ترجمه مشغول فعالیت هستند، باید به دنبال کسب دانش و مهارت­ های جدید در این زمینه باشند تا جای خود را در بازار مربوطه محکم کنند.از آن­جایی که هوش مصنوعی ممکن است خطا داشته باشد و از طرفی زمان برای انسان بسیار ارزشمند است، بهتر است در استفاده از هوش انسانی و هوش مصنوعی در صنعت ترجمه، متعادل رفتار کرد. اگر هدف سرعت بخشیدن و افزایش بهره ­وری و بهبود عملکرد کیفی در ترجمه باشد، تعادل بهترین گزینه است.به نظر شما آینده­ صنعت ترجمه به چه صورت خواهد بود؟