روزهای کودکی

روزهای کودکی: آخرین نفسهای تابستان، آرام در گذر بود. روزهایِ قدکشیده، نامحسوس و آهسته آب می رفت. وزمین با ولعی خاص انرژیِ خورشید را می بلعیدو خود را برای روزهای بی خورشیدیّ و سردی آماده می کرد. بوی مدرسه می آمد. بوی کتابهای نو، عطرِ چوبیِ تراشه های مداد. بوی دفترهای کاهی، رایحه ی پارچه های روپوشی مدرسه. ودغدغه ی داشتنِ کفشهای نو.دل نگرانی و شوق، حال و هوایی غریب را به دل متلاطم دخترک هدیه کرده بود. آرزویش دیدن آزمایشگاه مدرسه بود. تا توی زنگهای تفریح از پشت درب شیشه ای آن اتاقِ کوچک، به ظرفهای شیشه ای کوچک و بزرگ و مدل دار ولوله های کوتاه و بلند چشم بدوزد، و لقمه ی نان و پنیرش را گاز بزند. دیدن میکروسکوپ سفید که با احترام روی میز نشسته بود، دل اورا به وجد می آورد. چراغهای الکلی با آن فتیله های باریک، و شیشه های بزرگ و کوچک حاوی الکل زرد رنگ که توی یکیشان ماری چنبره زده بود و در دیگری جنینی آرام خفته بود. پروانه های رنگی خشک شده توی قابهای روی دیوار و عنکبوتهای مصلوب شده. »همگی خاموش«دخترک دلش تجربه دوباره می خواست.به مدرسه که فکر می کرد، دلش پرپر میزد. بارها حیاط کوچک مدرسه، شیرهای ممتد آب، روی آبخوری، پله های آهنی، و کلاسهایی که در دو طبقه کنار هم نشسته بودند، از نظرش می گذشت. وخستگی شیرین آن راه طولانی را مزمزه میکرد. بلاخره لمس آن لحظه های خوشایند نزدیک میشد. باز هم فرصت دیدار دیوارهای مدرسه، با نرده های کوتاه آهنی،و درختانِ سرو ایستاده در حاشیه و بستر تیره ی کف حیاط،و پرچم به احتزاز در آمده در جلوی ورودی ساختمان را، از صبح تا شب مرور می کرد. صدای زنگ تفریح را نفس می کشید. وهیاهوی بازی و درس و کلاس را می بلعید. و این روزها از پی هم سپری می شد.و واقعیتِ رویا سرک می کشید.مانتو زرشکی با یقه سفید تترون.با یک کیف سفیدِ »بی شباهت «به کیف مدرسه، با قفل فلزی چرخان، و بندی بلند و کناره هایش که جای دوختهای پدر بود. دخترک رو به مادر کرد و گفت : حالا کفش چی بپوشم؟ مادر در حالی که نگاهش را از چشمان دخترک می دزدید، آرام گفت کتونی های پارسالت که بد نیست.دخترک با چشمهای قهوه ای روشن، با پوستی به سفیدی مهتاب، و قلبی طلایی تر از خورشید غرق در رویاهای پاک کودکانه، لبریز از:عشق کتابهای نو، مدادهایِ منتظرِ زخم تراش، دفترهایی که هدیه داداش مسلم بود. پدر مثل همیشه بعد از نماز مغرب و صرف شام عازم رفتن به سر کار شد. لباسهای کارش را پوشید. وسایلش را برداشت:یک چراغ قوه، یک سوت نقره ای، یک چوب دستی که اسلحه اش بود. و اورکت سربازیه داداش مسلم.... و رفت. به تکرار هر روز همزمان با اذان صبح، صدای چرخاندن کلید درفضای ساکت حیاط می پیچید و حضور پدر را اعلام می کرد.و مادر که منتظرش بود. با سینی چای و قندهای شکریِّ طلایی.و شُرشُرِ شیر سماور، همراه شده با عطر مطبوع چای، و »نگاه معصوم پدر در قاب زندگی.«...دخترک خواب و بیدار، غرق در لذت شنیدن زمزمه آن دو فرشته، بودنشان را می بویید. دوباره خوابش برد. پخش صدای زنگ ورزش باستانی از رادیو او را از خواب پراند. پدر مثل همیشه منتظر بیدار شدنش بود. دخترک وعده امروز را به یاد آورد. »روز دیدار دوباره مدرسه« دست و رویش را شست و لقمه نانی خورد و لقمه نانی در کیف گذاشت. دفترهای کاهیِ داخل کیفش را برانداز کرد و پاکن و مداد هاو تراش صورتی، همه را از زیر چشم گذراند. پدر اما همچنان منتظر بود.با دستهای سفت و پینه دارش موهای طلایی دخترک را شانه میزد. گویی با لمس آن موهای بلوندِ بلند، خستگی و رنج بی خوابیِ شب را بدر میکرد و انها را به محکمی می بافت. پوست گردن دخترک کشیده میشد. دردش می آمد. اما سکوت می کرد. پدر در قلبش او را به خدا سپرد و خودش بیل بر دوش راهی باغ شد. مدرسه سه محله پایینتر بود. با مسیری طولانی. طو لانی و خلوت.خورشید هنوز رخت طلاییش را به تمامی از پشت کوهها بیرون نکشیده بود و دیوار خانه ها و سنگ فرش کوچه ها در خواب بودند و رو شناییِ روز ، پلکهای خواب آلودشان را قلقلک نداده بود. رفته رفتهبه باغ بزرگی که در مسیر راهش بود رسید با درهای بزرگ همیشه باز، و ردیف در ختهای نا منظم، بعضی خشکیده و بعضی بریده، بعضیهاشان هم در تلاش برای زنده ماندن و همچنان سرسبز. خیابان خاک و ماسه ای که از وسط باغ می گذشت در نیمِه راه با ساختمان مخروبه ای همجوار میشد. با ردیف پله های سنگی که از دو طرف ساختمان بالا می رفت و به ورودی ختم میشد. ودر زیر پله ها محوطه ای شبیه به سیاه چال بوجود می آورد که همیشه رعب آور بود و در زمستان رعب آورتر می نمود. هر روز که دخترک به این باغ متروک می رسید آرزو می کرد رهگذری با او همراه شود. از پس دیوارهای شکسته باغ جاده ای و از آنسوی جاده، تپه های بزرگ و کوچک در کنار هم دیده میشد و صبحها صدای زوزه سگها از دور به گوش می رسید. و گاهی آنها را میدید که در لابلای تپه ها میدویدند. یکیشان که جلوتر از بقیه می دوید از همه بزرگتر و قویتر به نظر می رسید. قلب دخترک فرو می ریخت. سکوت وهم آلود باغ و تنه های قطور در ختان، و کا جهایی با شاخه های در هم و مرموز از جلوی نگاهش می گذشت. هر آن منتظر شبحی و یا غرش سگی از پشت در ختی ...صدای طپشهای قلب کو چکش را می شنید و پاهایش سست می شد. اما می دانست فقط باید برود و هر چه زودتر این مانده خاکی را تا سر جاده طی کند و نفس راحتی بکشد. اما هنوز چند قدمی از باغ دور نشده بود که فکر ساعات پایانی روزهای هفته بعد وبر گشت دلهره آور و تکرار این فراز همیشگی از قطعه ی هر روز، روحش را می تراشید.زنگ آخر خورد...غروب خانوم، با چادر ار غوانیش از راه می رسید. و قلب دخترک پاره پاره میشد. از یادآوری کابوس گذر از باغ قفسه سینه اش تیر می کشید. هوا رو به تاریکی می رفت و آخرین دسته های نیمه جان نور خورشید تا پایان راه او را همراهی می کرد. گاهی بلند بلند حرف میزد می خواست صدای سکوت را نشنود. می خواست بگوید من تنها نیستم.اما هر چه می کرد بازهم ترس همچنان حکم فرما بود.نمی توانست ترسش را بگوید. یاد نگرفته بود. چه می توانست بگوید.پدر هنوز خستگی نگهبانیِ شب در تن، کارگری روز را در پیش داشت. نه نمی توانست در خواستی داشته باشد. شاید هم از غرق شدن کشتی آرزو هایش می ترسید. اگر از رفتن به مدرسه محروم میشد، اگر این راحت ترین راه انتخاب میشد...نه...»لبهای دخترک خاموشی را بر می گزید.«با بسته شدن دست و بال پاییز، فرا رسیدن زمستان جانکاهتر میشد. شیفت صبح را با کابوس گرگ و میش هوا شروع می کرد و شیفت بعد از ظهر را با کابوسِ تاریکیِ غروب به پایان می رساند.دخترک روزهای رنگی پاییز رابدرقه می کرد. و حالا سینه خاموش زمین منتظر لمس قدمهای سردِ پیکِ سرما بود.غروب شده بود. آسمان به سرخی می زد.پدر گفت امشب برف می آید. بوی گسِ برف در مشام دخترک پیچید. شعله های هیزم، سرخیِ زغالهای شعله ور و بوی دلپذیر آتش، رویای تلخ فردا را از ذهن دخترک پاک کرد. و او در گرمی خانه ی پدری غرق شد.... دخترک آرام در کنار رختخواب مادر جای گرفت و پدر رفته بود. اینبار با پالتوی بلند و کلاه و دستکشهای پشمی و پو تینهای سربازی داداش مسلم. دوباره صبح صدای پچ پچ آن دو فرشته، بوی بخار سماور، آغشته در طعم آتشِ بخاری. طنین نفس های پدر، و آمد و رفت مادر .... دخترک خواب وبیدار بود. یاد آوری کابوس آن صبحهای زودِ تکراری... زوزه سگها ....و تنهایی راه..... ذهن کودکانه اش را می آزرد.دلش می خواست خواب بماند....اما افسوس...صدای زنگ ورزش باستانی با ضربه های خاصش او را بیدار کرد. و نگاه منتظر پدر...و انگشتهای مهربانش که در لابلای موهای طلاییِ دخترک سُر می خورد و آنها را با تارهای دلش می بافت.پوست گردن دخترک تیر می کشید. مادر گرمکن پشمی شیری رنگی را برایش آورد.دخترک آماده بود اما این پا و آن پا می کرد.در دلش آشوب موج می زد....وقتی در آستانه حیا ط ایستاد، همه جا زیر چادر سفید برف در خلصه فرو رفته بود. روی دیوارها و درختچه های توی حیاط، رو ی لباسهای آویزان از طناب، لبه های چوبیه نردبانِ گوشه ی حیاط، روی شلنگ آب، وچون کلاه کوچکی بر سر شیر آب....نوارهای سفید برف نشسته بود. دخترک به چشمان خسته پدر چشم دوخت .خواست که بگوید، اما نتوانست.کتونی های زوار در رفته را پوشید و از خانه بیرون زد.در کف پنبه پوش محله هیچ رد پایی دیده نمیشد.همه در گرمای مطبوع خانه ها خوابیده بودند.و کم کم لباسهای دخترک طعم تلخ سرما را می چشید. و کتونیهایی که سر تا سر شبِ گذشته ، همه ی خود را از گرمایِ تن بخاری پر کرده بود، حالا تسلیم میشد. دخترک دستهایش را در جیبهای نازک روپوش مدرسه فرو می برد تا شاید نیش دردناک سرما را کمتر حس کند.به ورودی باغ رسیده بود. ستونهای قدیمی و قطور ، در آهنی که چون دهانه ای گشوده بر ترس، نامهربان و بی رحم ، به نظر می رسید.پاهایش ناله می کرد اما دستهایش توان نالیدن هم نداشت.بخار نفسهایش در هوا می لغزید. نگاهی به پشت سر انداخت. هیچکس نبود. و نگاهی به رو برو.....هیچ رد پایی نبود. فقط صدای قرچ قرچ شکستن تارو پودهای برف، در زیر پای دخترک به گوش می رسید. و موج باد سردی که هو هو کنان روی برفها غلت میزد و روی رد پایی شبیه رد پاهای سگ دست می کشید.برف چون لایه نمدیِ نازک روی تمام شاخه را پو شانده بود و چاله های عمیق، بالا پوش لطیف برف را به سرکشیده بود.و در ختهای کاج، با شاخه هایی پر از برگ های سوزنی، در زیر سنگینی آن سر خم کرده بودند. هیچ صدایی نبود، جز خس خس تلخ باد که به سینه بر فها می خورد و با خود دانه های برف را بالا می برد وچون خرده هایِ تیز شیشه به صورت دخترک می کوبید. دخترک با چشمانی نیمه باز ، به سختی همه جا را می کاوید.دوباره به پشت سر نگاه کرد و نا امید، سرش را بر گرداند. نزدیک خانه مخروبه رسیده بود که از دور صدای زوزه سگها را شنید. نگاهش به سمت صدا چرخید. در سپیدی برف نشسته بر تپه ها، آنسوی دیوارهای شکسته تعدادشان معلوم نبود. سگی بزرگ در جلوی گله می دوید. دخترک خواست که دلش را آرام کند. با خود نجوا کرد: آنها من را ندیده اند. نه ...آنها مرا ندیده اند. وسرش را در گردنش فرو برد. پوست صورتش می سوخت، زانو هایش می لرزید. صدایی از پشت سر شنید.گورررررروپ.... بی اختیار به سمت صدا برگشت. کوهی از برف در پای درخت کاج زانو زده بود و شا خه های رها شده کاج در هوا می رقصیدند. دوباره پارس سگها از فاصله نزدیکتر، اورا بخود آورد.از لابلای مژه های بهم چسبیده اش نگاه کرد. آنها مستقیم بسوی او می آمدند. یکباره به یاد سفارش پدر افتاد. او هر روز مقداری نان در کیف دخترک می گذاشت که اگر سگها حمله کردند، آنها را جلویشان بریزد و از مهلکه خلاص شود. دستهایش منجمد بود و قدمهایش نامتعادل و لرزان، با تمام نیرو سعی کرد قفل چرخان کیفش را باز کند. بی فایده بود.از اعماق قلبش پدر را صدا زد. صدای گنگی را ازپشت سر شنید.... اما دیگر رمقی برای برگشتن نداشت. درختان پر برف، خیابان سپید پوش، و خانه مخروبه در اطرافش به چرخش در آمده بود. تکه های برف را که محکم به صورتش خورد، احساس کرد. و دیگر هیچ چیز نفهمید....وقتی چشمانش را باز کرد، گیج بود، نگاهش با نگاه پدر گره خورد و دستهای مادر که روی پیشانیِ تبدارش دستمال می گذاشت. و هجوم بغضی تلخ که سد هایِ چشمانِ دریایی اش را شکست.و همزمان صدای زندانی شده در گلویش آزاد شد. زمزمه ای از لابلای لبهای تر ک خورده اش به گوش رسید: »ببخشید پدر«پدر خم شد و پیشانیه دختر را بوسیدو گفت: چیزی نشده دخترم نترس... دخترک عمیق شد در چهره ی پدر، با آن گونه های گلی رنگ و رگه های نازک خون زیر پوست گندمی، و نقشهای عمیقِ جا مانده از رنج زندگی بر پیشانی اش. وقلب تب داری که برای دخترک می طپید. آه .....که دلش آب میشد برای آغوش پدر.و مدرسه ای که دل تنگش بود...