ماجرای دنباله‌دار اسنپ، ویز و دال

چند روزی است که بحث بر سر اپلیکیشن مسیریابی ویز (Wase) بالا گرفته است.اما کاربرد اپلیکیشن ویز چیست؟این برنامه که تعداد کاربرانش در ایران با شروع به کار سرویس تاکسی آنلاین اسنپ و در ادامه تپ‌سی زیاد شد کارش پیشنهاد کم‌ترافیک‌ترین مسیر برای رانندگان است. برنامه با گرفتن موقعیت فعلی شما و مقصدی که قصد رفتن به آنجا را دارید کم‌ترافیک ترین مسیر ممکن را به شما پیشنهاد می‌کند و برای همین هم طی مدت کوتاهی به محبوبیت زیادی بین کاربران ایرانی رسید.طبق گفته‌های آقای محمد جواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران این اپلیکیشن در حال حاضر نزدیک به نیم میلیون نفر کاربر در ایران دارد که همین تعداد بالای کاربران باعث شده گزارشات ترافیکی دقیقی ارائه کند. در واقع ویز با جمع‌آوری اطلاعات حرکتی کاربران متوجه میزان ترافیک لحظه‌ای هر منطقه می‌شود و می‌تواند مناسب‌ترین مسیر را به شما اطلاع دهد.ویز از کی دچار مشکل شد؟چند ماه پیش دادستانی با جاسوس خواندن این اپلیکیشن و با توجه به اینکه سرمایه گذاران ویز اسرائیلی هستند دستور به فیلتر این برنامه داد. اما پس از فیلتر شدن باز هم رانندگان از طریق ابزارهای مختلف فیلترشکن اقدام به استفاده از آن کردند. تا اینکه از دیروز بنابر دستور دیگری از دادستانی کل کشور، تمام سرویس‌های اینترنتی حمل و نقل موظف به منع استفاده از اپلیکیشن ویز در گوشی رانندگانشان شده‌اند و اپلیکیشن بومی دال که به گفته کارشناسان در حال حاضر از اطلاعات ترافیکی Google Map استفاده می‌کند به عنوان جایگزین اعلام شده است.و در نهایت این سرویس‌ها از دیروز امکان استفاده از سرویسشان را برای کاربرانی که برنامه Wase بر روی گوشیشان نصب است نمی‌دهند.صحبت‌های آذری جهرمی در مورد ویز و دالآذری جهرمی که از روزهای ابتدایی شروع به کارش دید مثبتی بر روی مقوله استارتاپ‌ها داشته و باعث شده بعضی از افراد ایشان را به عنوان وزیر استارتاپ‌ها نام ببرند دیشب در توئیتر خود مواردی را در مورد مشکلاتی که گریبانگیر ویز شده عنوان کرد:حکم انسداد این برنامک یکسال پیش توسط یکی از قضات مشهد صادر شده و دلیل آن هم سهامداران اسرائیلی آن هستند. نصب بیشتر این برنامک باعث افزایش ارزش این شرکت می‌شود و بر همین مبنا حکم قضایی صادر شده. این برنامک در ایران دارای بیش از نیم میلیون کاربر بوده.علیرغم انسداد این برنامک در همان زمان، کاربران زیادی به خصوص رانندگان تاکسی‌های آنلاین با بهره گیری از فیلتر شکن همچنان از این ابزار به دلیل قابلیتهای به روز بهره می‌بردند.اخیرا سهام این شرکت توسط گوگل خریداری شده و ظاهرا بخشی از سهام آن همچنان در اختیار شرکت اسرائیلی استمجموع رانندگان تاکسی های آنلاین به بیست هزار کاربر بیشتر نمی‌رسد که در مقایسه با مجموع کاربران این برنامک سهم قابل توجهی ندارند.با توجه به اینکه در قانون نقش مستقیم حمایت از تولید داخل بر عهده دستگاه قضایی نیست، بعید به نظر می‌رسد این دستور قضایی برای حمایت از اپ بومی باشدنحوه اقدام شرکتهای تاکسی آنلاین برای اعمال دستور قضایی جای بررسی دارد.اگر بیاندیشیم که رشد شرکتهای اسرائیلی باعث رشد اقتصاد رژیمی خواهد شد که همواره بر علیه مردم ایران عمل کرده، از تحریم‌ها گرفته تا اقدامات تروریستی، طبیعتا در استفاده از این ابزار ملاحظات بیشتری خواهیم کردبا بیان توضیحات فوق، موضوع نحوه اجرای دستور قضائی توسط شرکتهای تاکسی آنلاین را به صورت حقوقی بررسی خواهیم کرد.همانطور که ایشان فرمودن تنها 4% از کاربران این برنامه، رانندگان تاکسی‌های اینترنتی مثل اسنپ یا تپسی هستند و موظف کردن این افراد به عدم استفاده از ویز و استفاده از دال که حساسیت‌های استفاده از سرویس‌های وطنی را با خود همراه دارد نه تنها عجیب به نظر می‌رسد بلکه تاثیری چندانی بر آمار اپلیکیشن ویز از آمار ترافیکی شهرهای ایران نخواهد داشت.و باز هم اسنپ جریان ساز شداسنپ از طریق دسترسی که سیستم عامل اندروید در اختیار توسعه دهندگان قرار می‌دهد امکان فهمیدن نصب بودن اپلیکیشن بخصوص را در اختیار دارد و می‌تواند متوجه شود که روی گوشی‌های رانندگانش اپلیکشن ویز نصب است یا خیر. و در صورت نصب بودن امکان استفاده از اسنپ را به آن کاربر نمی‌دهد.جدا از اینکه باید در نظر بگیریم که مطمئنا اسنپ برای جلوگیری از توقیف شدن فعالیتش مجبور به این کار شده است اما این نقض حریم خصوصی باز هم در شبکه‌های اجتماعی انبوهی از انتقادات را به وجود آورده است.در انتها پیشنهاد می‌کنم این مطلب را که به عنوان راهکاری برای حل این مشکل عنوان شده است را مطالعه کنید:داده‌ ترافیک باز راه‌حلی برای دعوای فیلترینگ ویز!