موزه کاریه (چورا)

https://sedarturkey.ir/2020/05/08/%d9%85%d9%88%d8%b2%d9%87-%da%a9%d8%a7%d8%b1%db%8c%d9%87-%da%86%d9%88%d8%b1%d8%a7/ کلیسای چورا که امروزه به آن موزه چورا هم می گویند یکی از جاذبه های دینی شهر استانبول است که شاید خیلی اسم آن به گوشتان نخورده باشد. اما اگر شما قصد ماندن بیش از یک هفته در استانبول برای گشت و گزار را دارید بشما پیشنهاد میکینم حتما از این موزه بازدید کنید .کاریه کلیسسی (kariye kelisesi) یا همان کلیسای چورا یکی از بهترین آثار بجا مانده در استانبول است . این کلیسا که در قرن 4 میلادی بنا شده و در آن دوران جزو حوزه شهر قسطنتنیه قرار نمیگرفته است .چورا از لحاظ زبان شناسی در بین واژه های ترکی جا و معنایی ندارد و در حقیقت یک کلمه یونانی است . این واژه به معنای حومه شهر است زیا این کلیسا در جایی خارج از شهر ساخته شده بود. کلیسای جوره در استانبول جزو جاذبه هایی است که از دو بخش تشکیل شده است . لقب دیگر کلیسای چورا، ناجی مقدس است .یکی از نکات جالبی که بد نیست راجب به این کلیسا بدانید اینست که در ابتدا یک زیارتگاه معمولی و کوچک بود که تنها برای کسانیکه در حال سفر و مسافرت بودند و قصد بجا آوردن اعمال و مناسک دینی خود را داشتند بنا شده بود و کاربرد و اهمیت دیگری نداشت . زمانی در استانبول بعد از زمین لرزه ای این کلیسا تبدیل به ایرانه ای شد و قرنها هم به همان شکل مخروبه و متروکه باقی ماند . بعد از اینکه علوم شهرنشینی شکل و ساختار نوین شهرها گسترش پیدا کرد ، منطقه ای که این کلیسا در آن قرار گرفته بود جزو شهر استانبول محسوب شد و بعد از آن مورد توجه قرار گرفت.این کلیسا در قرن ۱۱ میلادی توسط بانویی به نام ماریا دوکاینا بازسازی و مرمت شد و مجدد به کلیسای چورا تبدیل شد .از بد روزگار مجدد در قرن ۱۲ بعد از زلزله این کلیسا تخریب شد اما فرماندار شهر بنام ایزاک کومننوس آنرا مورد بازسازی و مرمت قرار داد . این روند تخریب ها و بازسازی ها همچنان ادامه داشت تا اینکه برای آخرین بار توسط تئودور متوکیتکس که وزیر خزانه داری و مسئول خانه هنرهای بیزانسی بود ، مجدد بازسازی و تعمیر شد .در قرن ۱۴ میلادی آخرین بازسازی کلیسای چورا در استانبول بود که بیشتر مظاهری که در این کلیسا میبینیم در آن صورت گرفت . طرحهای آبرنگی و موزاییک هایی که امروزه در ساختار این کلیسا وجود دارد همه آنها در جریان آخرین بازسازی در این کلیسا ایجاد شد .سپس بعد از اینکه دولت عثمانی راس امور ترکیه قرار گرفتند ، طبق رسم و سنت خودشان کلیسا را تبدیل به مسجد تبدیل کردند که البته این امر هم خیلی آسان نبوده است . موزاییک هایی که بر روی دیوارهای این کلیسا نصب شده بودند ، عثمانی ها برای پوشانیدن آنها مجبور شدند از گچ استفاده کنند . و همچنین به دستور معمارهای دولت عثمانی به این کلیسا ، محراب و مناره ای بیرون از فضای کلیسا اضافه شد.بعد از اینکه از راس امور کنار گذاشته شدند و سقوط کردند گروهی از متخصصان و کارشناسان هنر بیزانس دور هم جمع شده و تصمیم گرفتند که این کلیسای تاریخی را مرمت و بازسازی کنند و در نتیجه شروع کردند به بازسازی و پاک کردن گچ ها از روی طرح ها کلیسا و در سال ۱۹۵۸ میلادی درهای کلیسا مجدد به روی مردم گشوده شد و در این زمان بود که به این کلیسا نام موزه داده شد.معماری داخلی کلیسای چوراتمام بخشهای این کلیسا دارای معماری زیبا و خاص است اما یکی از معروف ترین طرحهایی که در این کلیسا قرار دارد ، بالای دری است که در بالای سرسرای اصلی کلیسا جای گرفته است . طرحهای روی موزاییک های دیوارهای این کلیسا گویی تئودور ، شمایلی از حضرت مسیح را به نمایش میگذارد .این کلیسا شامل ۶ گنبد است که ۲ گنبد آن در هشتی ، ۱ گنبد در کلیسای کوچک و ۳ گنبد هم در بدنه اصلی آن است .از لحاظ معماری ، این کلیسا دارای ۴ بخش اصلی است که از کلیسای مخصوص مقبره ها، دو طبقه اضافه شده در ضلع شمالی ، سرسرای اصلی و هشتی های داخلی و خارجی است. بازسازی های این بنای تاریخی در سال ۲۰۱۳ انجام شد و این روند بازسازی بعد از ۶ سال همچنان ادامه دارد و دربهای آن به روی عموم بسته است .برخی از موضوعاتی که موزاییک های هشتی خارجی را شامل شده عبارتند از :- رویای یوسف و سفر- نام نویسی برای مالیات- میلاد مسیح- سفر مغ ها- بازجویی پادشاه هرود- سفر به مصرشهرت موزه چورا به آثار تاریخی و هنری دوره بیزانس باز میگردد. کاشی ها و موزاییک های منحصر به فرد به سبک معماری یونانی و نقاشی های زیبا از شمایل حضرت مریم (س) و حضرت عیسی (ع) بر روی دیوارهای این کلیساست.کلیسای چورا با متراژ حدود ۸۰۰ متر مربع مساحت به بزرگی باقی کلیساهای باقیمانده از دوران بیزانس نیست اما در بین آنها منحصر به فرد است . زیرا نمای داخلی آن تقریبا دست نخورده و بی نقص بجای مانده است‌.ساختمان به ۳ محوطه اصلی تقسیم میشود : تالار داخلی یا اسونارتکس (esonarthex) , بدنه اصلی کلیسا یا ضریح (naos) , عبادتگاههای جانبی (parecclesions) .این کلیسا در مجموع دارای ۶ گنبد است . دو گنبد در تالار داخلی ، یکی در عبادتگاه (parecclesions) و سه گنبد بر بالای ضریح.