اسمبلی، معنای سنت یا مدرنیته

متن زیر را در دوران دانشجویی در دانشگاه صنعتی اصفهان نگاشته ام. دانشگاهی که اگر نگویم همه ی زندگی من است بخش اعظمی از آن خواهد بود. متن زیر حاصل اندیشه ای گنگ در کناره ی توهم زیستنش نیست، حاصل زیستن است،اگزیستانسیال است، حاصل بایدها و نبوده ها، حاصل آنچه دیده شد ولی هیچ گاه شنیده نشد. می نویسم تا بلکه خوانده شود؛ ولی قالب طنز را می گزیدم باشد که نگاه پلاسیده ام ، سایه ای نیفکند بر باغ رنگاگین نگاهتان. باشد که باشد. که اگر نبودم او باشد. چهارچوب داستان از اموری تخیلی وام برده است و کلیه ی شخصیت ها مجازی و ساختگی اند. (علی آجریان – فا 86) گویند که شیخ ابوالکیا (دکتر کیارش بازگان) پس از فراقی چندین ساله قصد عزیمت به وطن نموده و با اولین پرواز خود را به صنعتی همی رساندند. آنچنان که جمله ی خواهران و برادران اهل حدیث در کتب ضاله و هادّه ی خویش نقل نموده اند، شیخِ ما با چنان استقبالی مواجه گشتند که تاریخ نظیر آن را تا به حال به دیده ندیده است. القصه شیخ ِ از همه جا بی خبر ما پای به عرصه ی صنعتی گذاشته و پس از استقرار در اتاقکی حقیر معلومشان آمد که طریقت صنعتی پاک بر باد است و جمله ی طلاب در این سرابستان به ناکجا آباد رهسپارند. فلذا لباس رزم بر تن نموده و پس از مصاحبه ای مطبوعاتی انگیزه ی خویش را از این کار، غلبه بر جبر جغرافیایی خوانده و عازم طریقت جهاد گشتند. متن کامله ی این مصاحبه ی گرم را می توانید در همین ترنت (گویا منظور نویسنده این ترنت بوده است) خودمان بیابید، کافی است که در گوگل عبارت " کیا در جستجوی خوشبختی " را سرچ همی کنید. فی الجمله پیر ما گرز گران برگرفتند و به جان غول لاجان نمایه ی درسی[1] همی افتادند و در آخر معلوممان گشت که ایشان قصد آن دارند تا ام الدروس، هدایت النفوس ؛ زبان اسمبلی را از نمایه حذف همی نمایند؛ چرا که به قول جنابشان این درس نعوذ ب ِ ا... دیری است که از طریقت هدایت خارج گشته و جز ضلالت و مشقت هیچ در آن نیست! از این روی زان پس شیخ را لقب لوتر[2] دادند و در ادامه طلبکانی[3] تجددگرا چون حقیر مریدی از آنِ وی گشتیم و حلقه ی صنعتی[4] را تشکیل داده و بنیان مکتب پروتستانتیزم سمبل گریز را تشکیل همی دادیم!فی المجلس[5] به محضر شیخ همی رسیدیم و ایشان را خواستیم تا پندی دهدمان و ایشان ننشسته و نخاسته، صاف فرمودند که به طریقت تزویج درآیید و ان شاء ا... بانویی کامله به عقد خویش درآورید و ما پس از لَختی دل قیژه از فرط ارادت و ایمان ِ دوچندان شده ی مان به شیخ، خویشتن را چاک داده و مُصِر به اجرای اوامر پیر ِ خویش گشتیم. القصه شیخ را گفتیم که یا شیخ! ما راقب به اجرای امر مطاعتان هستیم ولیکن کیسش را چه کنیم؟ که فرمودند طلبه ای از هم دوره ای های خودتان نظر کنید و از شما چه پنهان که از پیش تر ها نظر کرده بودیم!!! پس شیخ را گفتیم که یا شیخ چون ما اقدام کنیم و نشد چه؟ فرمودند در آن صورت کیا بار و بُنه جمع کرده و از دیار عشق خارج گشته و به همان فرنگستان نگون، باز همی خواهد گشت.فی الجمله[6] اتلاف وقت را به خویش خوش ندیدیم و رفتیم و با هزارصد امید، بسته ی پیشنهادی خویش را به جناب معشوق رسانیده و بارگران از گردن باز همی نمودیم؛ ولیکن خواسته ی ما به جنابشان نوش نگشت و بلکن نیش آمد و شتممان نمود و گفت که ای پسرک لاغیر ِ لافشن[7] ِ ساده زیست! از مایملک که هیچ نداری و خدمت هم که نرفته ای، تازه بماند که در جماعت اِنس هم اجازت دخول نداری، حداقل کاری ثابت دست و پا کن پس آنگاه مراجعت نما!ما که رویمان ملون گشته بود به الوان زرد و سرخ و قهوه ای، دست از پا درازتر به محضر شیخ رسیدیم و شیخ را خواستیم تا چاره ای کند. ایشان به طریقت عزا از جای برخاسته و حقیر را به آغوش کشیدند، پس آنگاه فرمودند که شکر ِ خدای که اکنون طریقت تحصیلتان در حاله ی اکمال است و به آسانی همی توانید که تا پیشه ای از پیش گیرید. پس ما را روانه ی سوق[8] نموده و خویشتن از پشتمان به کوی و برزن همی شدند.فی الطریق شیخ را محزون و منقلب یافتم و داستان عاشقانه ام پاک از سرم برون رفت. گفتمش یا شیخ! سرم به فدایتان مر چه شده است جنابتان را؟ شیخ خویش را به گوشه ای رسانیده و چانه در گریبان فرو برده و نعره ها زدند. پس آنگاه مردم را خطاب کردند که چه شده است جماعتتان را یا ایها الناس؟ چه می بینم؟ عیاذ ب ِ ا... کجاست آن جامعه ای که به پایش دریای عشق در قلوب جوانان آن از تپش ایستاد تا باشد که مقبول افتد و اوامر و نواهی حق تعالی در آن ساری و جاری گردد؟ وای بر جماعتتان و وای بر روزگاران آتیه تان.پس آنگاه شیخ را دیدم که زیر لب ترنمی جاری ساخته و تا نیک نظرم کردم دیدم که چنین می خواند:می روم خسته و افسرده و زار سوی منزل گه ویرانه ی خویش به خدا می برم از شهر شما دل شوریده و دیوانه ی خویش می برم تا که در آن نقطه ی دور شستشویش دهم از رنگ گناهشستشویش دهم از لکه ی عشق زین همه خواهش بی جا و تباه[9]به ماه نکشید که شیخ جماعت مفروقمان را ترک گفتند و جز از خاطری سرخ هیچ برایمان نگذاشتند.امروز که خوب نظر می کنم می بینم که حلقه ی مُشَکله ی مان باید که احیا گردد. پروتستانتیزم را اعتراض همی خوانده اند ولیکن سمبل را اسمبلی خواندن خیانت است. سمبل هیچ نیست مگر فرهنگی مصرف گرا، فرهنگی مالیخولیایی که تار و پودش از هم گسسته اند و نابلدی ناآشنا آن را وصله و پینه زده است و ماحصلش چیزی نیست جز سنتی مدرن گرا! پارادوکسی که از فرط خنده کارش به گریستن رسیده است!!! سمبل را نه که در نمایه ی درسی بلکه باید در کوچه و بازار و در بین من و تو و او معنا کرد و آنگاه است که پروتستانتیزم سمبل گریز از شعر به معنا مبدل می گردد و تنها آن زمان است که دیوارهای این هجوهای روزانه ام را می شکند و فراتر می رود و دور دست را نظاره می کند و هم آنگاه است که چشمان کودکانی حقیر، شبانه صورت سرخ سیلی خورده شان را نمی شوید و تازیانه ی روزگار دستان خالی پدر را در مقابل مادر که روزگاری از جنس عشق بود به لجن زار تاریخ نمی سپارد. خنده ی تلخ من از گریه غم انگیزتر است کارم از گریه گذشته است بدان می خندم چارت درسی[1] اشاره دارد به مارتین لوتر بنیان گذار مکتب پروتستانتیزم[2] دانشجویان سبک سر و هپلی هپو[3] اشاره دارد به حلقه ی وین که افرادی چون راسل، کارناپ و انشتین در آن عضو بودند و بنیان پزیتویسم منطقی را بنانهادند.[4] خلاصه[5] خلاصه[6] غیر فشن کرده = فشن نکرده = غیر به روز[7] بازار[8] فروغ فرخ زاد[9]