ارشد بخونیم یا نه؟

قبل از تعطیلی دانشگاه به خاطر حضور جناب ویروس کرونا خیلی از دانشجوها نظر من رو راجع به ادامه تحصیل و ارشد خوندن یا نخوندن و مهمتر از اون تغییر رشته پرسیدن! طبیعی هست که هر شخصی دیدگاه خودش رو داره و نمیتونه برای شما نسخه بپیچه و در نهایت خودِ شما هستید که باید برای زندگیتون تصمیم بگیرید. با این وجود تصمیم گرفتم جواب چند سوال پرتکرار و همچنین نظر یک نشریه اقتصادی معروف رو در این زمینه در اختیارتون بزارم. شاید این ایامی که به خاطر قرنطینه فراغت بیشتری داریم بتونیم بهتر فکر کنیم و بیشتر یاد بگیریم تا ایام بعد از کرونارو با قدرت بیشتر از قبل به سمت هدفامون حرکت کنیم.چندتا از سوالاتی که معمولا پرسیده میشن پرتکرارن! از جمله اینکه برای کارشناسی ارشد تغییر رشته بدیم؟ یا بریم MBA یا مدیریت بخونیم بهتر نیست؟ نظر من رو بخواید بدونید اگه رشته ای ارزش وقت گذاشتن داره از نظر شما خب برید از کارشناسی شروع کنید! چرا؟ خب معلومه که جنس دروسی که تو دوره ارشد ارائه میشه کاملا متفاوته و فرض اینه که شما درسارو در حد کارشناسی بلدید و حالا قراره مباحث پیشرفته تر رو یاد بگیرید و راجع به یه سری مباحث توی اون رشته شروع به تحقیق و بررسی علمی بکنید. اگه مثلا کسی که نقشه برداری خونده بره ارشد مکانیک بده میتونه از پس همچین کاری بربیاد؟اما در مورد مدیریت و MBA. یه سوال از خودتون بپرسید: آیا وقتی من از دانشگاه فارغ التحصیل شدم سازمان یا اداره یا شرکتی هست که یه پست مدیریتی به من بده؟ آزمون استخدامی ای وجود داره که لیسانس مهندسی و ارشد مدیریت تو اولویت استخدامش باشه؟ اینارو بزاریم کنار نظر من اینه که اگه میخواید کسب و کار خودتون رو راه بندازید حالا چه مرتبط با رشته تحصیلی یا غیرمرتبط با رشته تحصیلیتون، از امروز شروع کنید. احتمالا بعد از یه مدت متوجه بشید که یه چیزایی از مدیریت باید بدونید. اون موقع ببینید کدوم گرایش مدیریت یا MBA به دردتون میخوره. تو این نقطه قطعا شما تصمیم خوبی میگیرید :)اما مقاله کوتاهی که سال 2018 توسط وبسایت مجله فوربز (Forbes) منتشر شده، هم اطلاعات خوبی بهمون میده و هم نشون میده که این انتخابی که اغلب دانشجوها باهاش مواجه هستن منحصر به کشور ما نیست و دانشجوها و فارغ التحصیلای دوره کارشناسی توی دنیا اغلب با این انتخاب مواجه میشن. با توجه به اینکه نشریه فوربز یه نشریه معروف اقتصادی هست طبیعیه که دیدگاه اصلی این مقاله اقتصاد هست و سعی داره بگه که اگه نمیصرفه واستون دنبال ارشد خوندن نرید.کم کم بریم سراغ متن مقاله از زبون نویسنده و هر جا توضیحاتی خارج از متن اصلی لازم باشه داخل پرانتز از متن اصلی جداش میکنم!چهار سوالی که قبل از شروع دوره کارشناسی ارشد باید جوابش رو بدونید1- چرا گرفتن مدرک کارشناسی ارشد رو انتخاب کردم؟چون در مورد کاری که قرار هست آینده انجام بدم مطمئن نیستم و دانشگاه رفتن ساده ترین انتخابه؟ به خاطر اینکه داشتن یه مدرک اضافه باعث پیشرفت سریعتر توی کار و برتری توی رقابت های کاری میشه؟ یا دنبال راهی هستید که زمان بخرید؟ یا میخواید با این حس که دارید یه کاری واسه زندگیتون میکنید خودتونو راضی کنید؟من خیلی افرادِ ناراضی از شغلشون رو دیدم که فکر میکنن اگه مدرک ارشد داشتن راحت تر پیشرفت میکردن، در صورتی که اصلا اینطور نیست. مدرک ارشد شما باید نقش پلی رو داشته باشه که شمارو به رویاهای شغلیتون نزدیک تر کنه (و این شمایید که باید از روی پل رد بشید! مدرک ارشد ماشین یا قطاری نیست که سوارش بشید و از پل رد بشید!). مدرک ارشد یک اتاق انتظار برای رسوندن شما به همه ی رویاهاتون نیست! 2- فرض کنید بعد از کارشناسی یه شغل با درآمد بیشتر و هیجان انگیز بهتون پیشنهاد بشه، آیا مجدد دنبال گرفتن مدرک ارشد میرید؟به عبارت دیگر، آیا به مدرک اضافه برای موفق شدن تو رشته مورد علاقتون نیاز دارید؟ یا میخواید با داشتن این مدرک حس شایستگی داشته باشید؟ به این فکر کردید که بیشتر تجربه کردن ممکنه نتیجه یکسانی برای شما داشته باشه؟ آیا تمرکز کردن روی کار و کسب تجربه های جدید احساس خوبی به شما نمیده؟اینا سوالاتی بود که قبل از ترک دوره MBA از خودم پرسیدم. من میدونستم که رفتن به مدرسه تجارت (Business school) حس خوبی بهم میده ولی در کنارش میدونم اگه یک فرصت شغلی مناسب از یک شرکت بزرگ بهم پیشنهاد بشه سریعا برای تسویه حساب به امور دانشجویان مراجعه میکنم!به این ترتیب متوجه شدم چیزی که میخواستم این نبوده و وقت و انرژیم رو صرف یک موقعیت هیجان انگیز شغلی تو شرکت بین المللی روابط عمومی کردم. اغلب فراموش میکنیم که مسیرهای زیادی به موفقیت و چیزی که تو ذهنمون هست وجود داره. بهتره گاهی از حیاط خلوتی که واسه خودمون ساختیم بیایم بیرون و بقیه انتخاب ها و مسیرهایی که روبرومون هست رو هم ببینیم.3- آیا گرفتن مدرک ارشد چیزیه که خودت بخوای یا چیزیه که بقیه واست میخوان؟!به عنوان یک نیجریه ای-امریکایی تایید میکنم که کلید موفقیت رفتن به دانشگاست، ولی در عین حال حقوقی که شما با مدرک کارشناسی می گیرید ممکنه کافی نباشه. هنوزم عموها و خاله هام ازم سوال میکنن که کی به دانشگاه برمیگردی! (برای گرفتن مدرک ارشد) و اگر دیدید که کارفرماها امتیازات بیشتری به مدارک تحصیلی بالاتر میدن (و شما اینو توی شرکتتون یا جلسات مصاحبه حس کردید) اونوقت اشتیاق شما برای گرفتن مدرک بالاتر تبدیل میشه به تصمیم خودتون و نه چیزی که دیگران برای شما میخوان.به این ترتیب شما باید در آرامش کامل و حذف خواسته های دیگران در مورد دلایلی که براساس اونا تصمیم میگیرید فکر کنید. یکی از دلایلی که من دنبال MBA رفتم این بود که دیگران خوشحال بشن و دلیل بزرگی برای سوالاتی که اعضای خانواده ممکن بود از من بپرسن حذف بشه. اما انتظارات اونا همون انتظاراتی نبود که من از خودم داشتم و من تصمیم گرفتم مسیر خودم برای موفقیت رو طی کنم.4- این مدرک چه اثری روی شغل و آینده شما داره؟قبل از انجام ثبت نام برای دوره کارشناسی ارشد بهتره مزایای مدرک ارشد رو برای آینده خودتون بشناسید. یادتون باشه پروسه گرفتن مدرک کارشناسی ارشد (حداقل 2 سال و میانگین 3 سال برای ایران) همونطور که مزایایی برای شما داره میتونه هزینه های زیادی به شما تحمیل کنه (حساب کنید ببینید واقعا میصرفه!).استدلال شما باید تمام مشکلات احتمالی دیگه، علاوه بر هزینه های مالی و گرفتن وقتتونو در نظر بگیره. دوره کارشناسی ارشد میتونه وقت شمارو مثل یک شغل تمام وقت بگیره. برای پرداخت هزینه های تحصیل ممکنه نیاز به گرفتن وام یا قرض بشید (دوره های شبانه و دانشگاه آزاد). بنابراین شما برای ثبت نام تو دوره ارشد به یک هدفگذاری دقیق و محکم نیاز دارید و باید بدونید بعد از طی دوره کارشناسی ارشد چی میخواید به دست بیارید. این ذهنیت که حالا ببینیم چی پیش میاد مشکلی رو حل نمیکنه و استدلال درستی نیست.تصمیم شما برای ورود به این دوره باید کاملا واضح و مشخص باشه و بتونه شمارو به رویاهاتون نزدیک تر کنه. اگه دلیل دیگه ای شمارو به سمت گرفتن مدرک ارشد کشونده راجه بهش تجدید نظر کنید!برای مشاهده مقاله اصلی در فوربز کلیک کنید!