رودخانه های استان چهارمحال و بختیاری

ارتفاعات زردکوه بختیاری سرچشمه اصلی دو رودخانه بزرگ ایران کارون و زاینده رود می‌باشد. رودخانه‌های استان چهارمحال‌و‌بختیاری زیبا، خروشان و بی‌نظیرندرودخانه های استان چهارمحال و بختیاری عبارتند ازرودخانه کیار،آق بلاغ،آب ونک،کره بس،سبزکوه،خانمیرزا،چله خانه،لردگان، گرم، کوهرنگ،آب کری،آب جونقان،آب جهان بین و ... که این رودخانه ها در سراسر دره ها ، دامنه ها و دشت های استان جاری می شوند. حواشی هریک از این رودخانه ها امکانات بالقوه ای برای ورش های تابستانی مانند شنا ،قایقرانی و صیدورزشی وجود دارد.آشنایی با رودخانه های استان چهارمحال و بختیاری-اینستاگرام مارودخانه زاینده رود قلب تپنده بام ایراناین رودخانه از مهم‌ترین رودخانه‌های ایران محسوب می‌شود و از ارتفاعات زردکوه بختیاری سرچشمه می‌گیرد. فاصله زردکوه تا مرکز استان 105 کیلومتر است. طول این رودخانه 405 کیلومتر، شیب متوسط 3 درصد، میانگین آبدهی سالانه1053 میلیون متر مکعب و وسعت حوضه آبگیر حدود27 هزار و 100 کیلومتر مربع است. این رودخانه به باتلاق گاوخونی در استان اصفهان می‌ریزد. هنگامی که این رودخانه از ارتفاعات زردکوه بختیاری سرچشمه می‌گیرد، تعداد زیادی از شاخه‌های فرعی منتهی به زاینده رود که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از: کوهرنگ، چشمه دره، چشمه دیمه، دره خرسانک و چشمه‌های متعدد آهکی از نوع کارستیک، به صورت زایشی موجب افزایش آب رودخانه می‌شوند. رودخانه زاینده رود از شهرها و روستاهای بسیاری می‌گذرد و آن‌ها را سیراب می‌کند که عبارتند از: قراقوش، گرم دره، قوچان، مارکده، صادق آباد، یاسه چای، چراخانی، هوره، سوادجان، دشتی، چَم چنگ و چَم‌خلیفه و از آنجا به سوی خاور جنوبی تغییر مسیر داده و به شهرستان سامان وارد می‌گردد.این شهرستان روستاهای بسیاری را شامل می‌شود. نزدیکترین راه برای دسترسی از مرکز استان به رودخانه زاینده رود مکان تفریحی پل زمانخان می‌باشد که در فاصله 25 کیلومتری شهرکرد واقع شده است. در بین مناطق نام برده شده2 منطقه حائز اهمیت‌ هستند که شامل پل زمانخان چرا که در آنجا امکانات اقامتی، پذیرایی، تفریحی و ورزشی وجود دارد و ورزشکاران قایقرانی از سراسر کشور در 2 بخش اسالوم و آب‌های خروشان به تمرینات خود پرداخته که این باعث به وجود آمدن منظره بسیار زیبای به هم آمیختن طبیعت و انسان می‌شود.باید اضافه کرد که هیئت نجات غریق و غواصی استان، در این مکان کمپ نجات غریق برقرار کرده‌اند. همچنین در روستای سوادجان مکانی مساعد برای برگزاری خدمات قایقرانی تفریحی به نام رفتینگ وجود دارد و به مسافران خدمات ارائه می‌دهد. این ورزش تفریحی در آب‌های خروشان، یعنی همان رفتینگ عبارت است از یک سفر هیجان‌ انگیز و ماجراجویانه در آب که به وسیله قایق‌های بادی صورت می‌گیرد. سفر ماجراجویانه یعنی سفری به مناطق دوردست طبیعی و رو به رو شدن با شرایط غیره منتظره و غلبه بر مشکلات پیش‌بینی نشده. هر ساله خانواده‌های زیادی برای قایقرانی بر روی آب‌های خروشان، به این مکان زیبا و دلپذیر مراجعه می‌کنند و از طبیعت بکر وآرام آن لذت می‌برند.رودخانه کارون طولانی‌ترین رودخانه ایرانرود کارون که پُر آب‌‌ترین و طولانی‌ترین رودخانه ایران به شمار می‌آید، از چشمه‌سارهای دامنه کوه‌های ونک و زردکوه واقع در 91 کیلومتری باختر شمالی شهرکرد سرچشمه می‌گیرد. طول رودخانه890 کیلومتر، شیب متوسط آن 3 درصد، میانگین آب دهی سالانه 18 هزار و 700 میلیون متر مکعب و وسعت حوضه آبگیر حدود60 هزار و 500 کیلومتر مربع است.این رودخانه عظیم به خلیج فارس می‌ریزد و از پیوستن چشمه‌های فراوان و رودخانه‌های دیگر به وجود آمده است. در دامنه شمالی کوه 40 خِشت با 2ریزآبه کوچک هم بستر می‌شود و قبل از ورود به دریاچه سد کوهرنگ قسمتی از آن توسط تونلی که در دل کوه کارکنان حفر شده به سرچشمه‌های زاینده رود می‌ریزد و قسمت دیگر آن از سد عبور کرده و از طریق دره خاوری زردکوه به دهستان بیرگان وارد می‌شوددر این دهستان با چند ریزآبه نسبتا عمده همراه شده و پس از پیمودن دامنه خاوری کوه قیصری به بخش دوآب وارد می‌شود در این بخش نخست با آب دوآب در هم می‌آمیزد و پس از طی دره شرقی کوه 7 کرتان به منطقه پشتکوه از توابع شهرستان اردل داخل می‌شود در این دهستان نخست با آب کرّی سپس با آب تنگ محمود و بعد از آن با رودخانه سبزکوه مخلوط شده و از طریق دره بین کوه‌های سجن و سبزکوه در شمال و کوه هلن در جنوب به شهرستان لردگان وارد می‌شود.در مقابل دماغه شرقی کوه هلن با رودخانه کرّه مخلوط شده و رو به غرب تغییر مسیر می‌دهد و با پیمودن دره جنوبی کوه هلن از کنار روستاهای دشت ارمند و سونک می‌گذرد در ورود به دره جنوبی کوه دول‌گیر با آب سرخون یکی شده و در یک کیلومتری جنوب شرقی روستای کبوسی با آب بازفت که یکی از ریزآبه‌های مهم کارون به شمار می‌آید در هم می‌آمیزد و رو به جلو به دره میان کوه‌های شِش‌بر در خاور و آته در باختر وارد می‌شود.در انتهای جنوبی دره مزبور با رودخانه منُج مخلوط می‌شود و از طریق دره جنوبی کوه آته به سوی روستای چِته روان می‌شود. در یک کیلومتری باختر جنوبی روستای چِته با رودخانه خرسان که یکی دیگر از ریزآبه‌های مهم کارون محسوب می‌شود مخلوط شده و رو به سوی شمال غربی تغییر مسیر داده و پس از طی بخش‌هایی از بخش میانکوه استان چهارمحال و بختیاری خارج شده و از طریق دهستان دنباله رود به استان خوزستان وارد می‌شود.رودخانه بازفت، رودخانه‌ای در دل کوه‌های سر به فلک کشدهاین رودخانه در منطقه بازفت شهرستان کوهرنگ واقع شده و از دامنه کوه‌های منار و گله سگا تورک و زردکوه بختیاری در120 کیلومتری شمالی شهرکرد سرچشمه می‌گیرد. از طریق منطقه بازفت رو به سوی جنوب خاوری گذشته و پس از عبور از دره شمال خاوری کوه تاراز، به روستای قره‌گر می‌رسد و در یک کیلومتری جنوب روستای قره‌گر با آب شنگی مخلوط شده و 8 کیلومتری با آب ترکی در هم می‌آمیزد.پس از سیراب نمودن روستای تیک، به دره‌های پر پیچ وخم میان زردکوه و کوه سفید وارد می‌شود و در سر راه با آب چنار مخلوط می‌گردد و از کنار روستاهای سرخا، تبرک، ارته می‌گذرد. در 3 کیلومتری روستای قره‌گر با آب نازی مخلوط شده و کمی پایین‌تر با دو ریزآبه، یکی شمالی و دیگری جنوبی در هم آمیخته و از کنار روستای مورز واقع در منطقه تلخه‌دان می‌گذرد.پس از عبور از دره باختری کوه دالانک به منطقه دیناران وارد می‌شود، در این منطقه نخست از کنار روستای بادام شیریندان می‌گذرد سپس به دره خاوری کوه پوتک وارد شده و به منطقه میانکوه داخل می‌شود پس از پیمودن کو‌ه‌های سو، سرصحرا، دهدز و آته سرانجام در یک کیلومتری جنوب روستای کبوسی به رود کارون می‌ریزد.ریزآبه رود کارون به طول95 کیلومتر، ارتفاع سرچشمه 2 هزار و 750 متر، ارتفاع ریزشگاه حدود 850 متر، شیب متوسط 2 درصد میانگین آبدهی سالانه2087 میلیون متر مکعب ایستگاه مرغک می‌باشد.چهارمحال و رودخانه کوهرنگ سرشاخه‌ اصلی رود خروشان کارونارتفاعات زردکوه بختیاری سرچشمه اصلی 2 رودخانه بزرگ ایران کارون و زاینده رود می‌باشد آب رودخانه کوهرنگ از ارتفاعات کوه هف‌ تنان، غار یخی، چما و شیخ علیخان سرچشمه گرفته و در مسیر با آب چشمه اصلی کوهرنگ مخلوط می‌شود.اضافه شدن چشمه‌های منطقه بیرگان و آب منطقه صمصامی این رودخانه را به رودی خروشان تبدیل کرده که یکی از سرشاخه‌های اصلی رود خروشان کارون را تشکیل می‌دهد.دامنه کوه چری سرچشمه رودخانه دو آب صمصامیاین رودخانه از دامنه جنوبی کوه چری در 93 کیلومتری جنوبی شهرکرد سرچشمه می‌گیرد. طول آن 25 کیلومتر، ارتفاع آن از سرچشمه 2 هزار و 300 متر و ارتفاع ریزشگاه یک هزار و760 متر و شیب آن 2.2درصد است این رودخانه به نام آب دزداران به دره شمالی کوه میلی وارد می‌شود و پس از آمیختن با یک ریزآبه خاوری به سوی روستای دوآب صمصامی روان می‌شود.سپس با آب کوفی همراه شده و به آب دوآب تغییر نام می‌دهد و از دره شمالی کوه میلی به نام منطقه دزک پایین رو به خاور روان شده و از شمال همان روستا و سپس از کنار روستای سیف آباد می‌گذرد و در پایان پس از عبور از کنار روستای افسرآباد به آب کوهرنگ می‌ریزد.دامنه کوه چِرو سرچشمه رودخانه سبزکوهسبزکوه، نام منطقه حفاظت شده‌ای است که از آن رودخانه‌های با همان نام سرچشمه می‌گیرد. این سرچشمه دامنه کوه چِرو در 33 کیلومتری بروجن و 180 کیلومتری شهرکرد واقع شده است. شهر سرخون و روستاهای گندمکار، دهنو، کاهیدان و غریب شاهی در مسیر عبور این رودخانه هستند.طول رودخانه50 کیلومتر، ارتفاع سرچشمه 2 هزار و 650 متر، ارتفاع ریزشگاه هزار و 495 متر و شیب رودخانه3.2 درصد می‌باشد. رودخانه سبزکوه در مسیر در‌ه‌های شمالی کوه‌های سبزکوه، لجن و سرتنگ و روستاهای چهارطاق، پرخر، ظلم‌آباد، دهنو پایین، چهارتخته و دوپلان واقع شده. است. پس از پیمودن را‌ههای فراوان با رودخانه بهشت‌آباد درهم آمیخته و وارد رودخانه دوپلان می‌شود بعد از آنجا به کارون می‌ریزد.رودخانه کُری هم بستر دامنه‌های کوه کُرهاین رودخانه از دامنه‌های جنوبی کوه میلی،59 کیلومتری جنوب شهرکرد سرچشمه می‌گیرد. طول آن 30 کیلومتر، ارتفاع از سرچشمه 2500 متر، ارتفاع از ریزشگاه 2510 متر، شیب 3.3 درصد است. این رودخانه پس از سیراب نمودن روستای چهار موران با یک ریزآبه از شمال هم بستر شده و از طریق دامنه کوه کرّه به سوی عزیزآباد بالا روان می‌شود سپس به دره شمالی کوه کرّه و هفت چشمه وارد و پس از عبور از روستای کری به نام آب کری خوانده می‌شود، در 7 کیلومتری خاور جنوبی روستای مزبور به کارون می‌ریزد.آب سراب واقع در دره جنوب کوه سالداروناین رودخانه از چشمه‌های سراب واقع در دامنه شمالی کوه سالدارون در 42 کیلومتری شهرکرد سرچشمه گرفته طول آن 45 کیلومتر، ارتفاع سرچشمه 2500 متر، ارتفاع ریزشگاه 1910 متر و شیب متوسط آن 3.1 درصد است.هنگامی که این رودخانه از چشمه‌سار سراب سرچشمه گرفته به نام رود سراب به سوی روستای امیدآباد روان و با عبور از دره جنوبی کو‌ه‌های بیدکان و جونک، شهر و روستاهای باباحیدر و فیل‌آباد و عیسی‌آباد را سیراب می‌کند. پس از عبور از فارسان، به سوی دامنه شمالی کوه‌های لاخرسان با رودخانه گُرگک مخلوط و از کنار روستاهای گوشه و اسدآباد و همچنین 4 کیلومتری شهر جونقان می‌گذرد و به نام آب جونقان به سوی دره جنوب کوه سالدارون روان می‌شود و در8 کیلومتری جنوب جونقان به آب بهشت‌آباد می‌ریزد.رودخانه خرسانرودخانه خرسان بزرگ ترین ریزابه رود کارون است و از کوه های تنگ سرخ وکنه دوده سه در 43 ‏کیلومتری جنوب شرقی یاسوج و ‏15 ‏کیلومتری شمال غربی ار دکان فارس سرچشمه می گیرد و به نام رودخانه بشار به سوی شمال غربی جریان می یا بد. این رودخانه ضمن عبور از دره غربی کوه تنگ سرخ روستا های ‏برد زرد تنگ مشکان و تنگ خشک را سیر اب می سا زد. در یک کیلومتری غرب روستای تنگ سرخ با رود تنگ سرخ یا محمود بیگی درهم می آمیزد و به دره میان کوه های توپ عبداالله (در ‏شرق) وپازنان (در غرب ) وارد می شود. ‏در مدخل دره مزبور روستای ده تولی را مشروب می کند و پس از آمیختن با یک ریزابه شرقی با آب دره دلی صفدر و سپس با رود وزگ مخلوط می شود و از طریق دره شرقی کوه خر کلون به سوی روستای کلگه جاری می شود. پس از عبور از روستای سر تنگ در ‏3کیلومتری روستای ده شیخ با آب دره آبزا در هم می آمیزد و بعد از عبور از روستا های ده کهنه و سر سور به روستای دوراه می رسد. در شرق روستای اخیر با رودخانه گرداب که از تنگ آبدوهی می گذرد : مخلوط می شود و به نام رودخانه گرم وگاه به نام رود خر سان به ناحیه لردگان در چهار محال و بختیاری وارد می شود. ‏طول رودخانه خرسان 230 ‏کیلومتر و ارتفا ع سرچشمه آن از سطح دریا 2900 ‏متر است. سراسر این رودخانه یکی از مناسب ترین مسیرها برای انجام ورزش های آبی است.رودخانه ونَکرودخانه‌ای دایمی در استان چهارمحال و بختیاری، شهرستان بروجن است با طول ۸۰ کیلومتر. از کوه‌های جنوب شرقی بروجن سرچشمه می‌گیرد، به‌سوی شمال غربی روان می‌شود و در ۲۰کیلومتری شمال شرقی لردگان به رود کارون می‌ریزد.