چالش کتابخوانی طاقچه: وقتی نیچه گریست

برای چالش خرداد ماه طاقچه، کتاب صوتی وقتی نیچه گریست را انتخاب کردم با صدای آقای آرمان سلطان‌زاده. چالش این ماه گوش دادن به یک کتاب صوتی، با صدای شخصیتی معروف بود. این چندمین بار است که کتابی را با صدای آقای سلطان‌زاده گوش می‌دهم و مثل همیشه برایم تجربه‌ای بوده است، دلنشین و لذت‌بخش. شناسنامه‌ی اثر: وقتی نیچه گریست نوشته اروین د. یالوم ترجمه سپیده حبیب با صدای آرمان سلطان‌زادهداستان کتاب درباره‌ی پزشک برجسته‌ی اتریشی، به نام دکتر "یوزف برویر" است. او که برای تعطیلات به خارج از کشور سفر کرده بود، در کمال تعجب نامه‌ای عجیب دریافت می‌کند. نامه از طرف زنی فرستاده شده به نام "لو سالومه". متن نامه از این قرار است: دکتر برویر، لازم است شما را برای امری بسیار ضروری ملاقات کنم. آینده‌ی فلسفه‌ی آلمان درخطر است. دکتر "برویر" بعد از دریافت این نامه با "لوسالومه" دیدار می‌کند. هدف از این ملاقات صحبت درباره‌ی شخصی به نام "فردریش نیچه" و آینده فلسفه‌ی آلمان بود. لو سالومه که خود را از دوستان نیچه معرفی می‌کند، اعتقاد دارد حال جسمی و روحی پروفسور بسیار وخیم است و همین مورد سبب ضربه‌ای جبران‌ناپذیر به فلسفه می‌شود. در آن زمان نیچه هنوز به شهرت نرسیده بود .دو کتاب چاپ شده داشت که با استقبال روبرو نشده بود. ولی خود او و همچنین لو سالومه بر این باور بودند که نیچه در آینده بسیار معروف خواهد شد و از مشاهیر فلسفه جهان خواهد بود. لو سالومه از دکتر برویر می‌خواهد که به درمان نیچه بپردازد. همچنین اعتقاد دارد که او به ناامیدی دچار شده و احتمال خودکشی در او‌ زیاد است. سالومه از سابقه‌ی درمان زنی، توسط دکتر برویر خبر دارد. زنی که همانند نیچه دچار بیماری روحی بوده است. دکتر برویر با خلق درمانی نوین به زن مورد نظر کمک کرده بود. "درمان با سخن گفتن" روشی بوده که دکتر برویر به کار برده و تا حدود زیادی موفق بوده است. سالومه از او می‌خواهد در درمان پروفسور نیچه هم از همین روش استفاده کند. ولی سختی کار وقتی بر برویر روشن می‌شود که با شخصیت پیچیده‌ی نیچه آشنا می‌شود. فردی بسیار مغرور و منزوی که به سادگی از کسی کمک دریافت نمی‌کند. حتی اگر این کمک جهت کم کردن سختی‌ها و ناراحتی‌های جسمی و روحی او باشد. نیچه همواره بر این اعتقاد بوده است که چیزی که او را نکشد، قوی‌ترش میسازد. دکتر برویر قبول می‌کند که با نیچه دیدار کند و او را برای درمان ترغیب نماید. قسمت‌های بعدی کتاب، اکثرا شرح دیدارهای دکتر برویر و پروفسور نیچه است. همچنین سخنان و نظریات آن دو. این قسمت‌ها را درواقع می‌توان شبیه جلسات روان‌درمانی درنظر گرفت و بسیار از آن آموخت. بسیاری از اندیشه‌های نیچه در کتاب آورده شده و درباره‌ی هریک صحبت شده است. می‌توان انتظار داشت که حتی افرادی که به فلسفه و روان‌درمانی علاقه‌ای ندارند، جذب اندیشه‌های تامل‌برانگیز نیچه شوند. مهم‌ترین مساله‌ای که در این کتاب به آن پرداخته شده است، مشکل وسواس فکری است. با پیش رفتن داستان، متوجه می‌شویم که هم دکتر برویر و هم پروفسور نیچه درگیر این مشکل هستند. برویر زمانی به وجود این مشکل در خود پی می‌برد که برای ادامه‌ی درمان نیچه به مشکل برمی‌خورد. نیچه که شخصیتی بسیار مغرور دارد، بعد از مدت کوتاهی درمان را رها می‌کند و تصمیم می‌گیرد به شهر خود بازگردد. زیرا اعتقاد دارد از لحاظ مالی نمی‌تواند از پس هزینه‌های درمان بربیاید و کمک‌ های دکتر برویر را هم نمی‌پذیرد. برویر برای راضی کردن او به ماندن و ادامه درمان، از نیچه می‌خواهد به روان‌درمانی او بپردازد. پس هر دو نفر توافق می‌کنند در حل مشکلات نفر مقابل، به او کمک کند. نتیجه این می‌شود که پس از گذشت مدتی، برویر هم درمیابد واقعا دچار وسواس فکری بوده و خود، آن مشکل را نفی می‌کرده است !!! اعتقادات و طرز فکر آن دو با یکدیگر متفاوت است، همین مورد سبب بروز بحث‌های زیبای فلسفی می‌شود. جنگی فکری بین آن دو نفر که درواقع بستر درمان را نیز فراهم می‌کند‌! نکته جالب در این کتاب، اشاره به دوستی دکتر برویر و "زیگموند فروید"، روان‌درمانگر معروف است. برویر در قسمت‌هایی از کتاب، درباره‌ی نحوه‌ی درمان نیچه و پیشرفت کارش، با فروید صحبت می‌کند و نظر او را جویا می‌شود. فروید در این زمان، بسیار جوان بوده و هنوز به شهرت کنونی نرسیده است. نویسنده در انتهای داستان توضیحات مهمی را درباره‌ی شخصیت‌های داستان بیان می‌کند. درواقع دکتر برویر شخصیتی حقیقی بوده که در زمان خود پزشک معروفی بوده است. لو سالومه نیز در سال ۱۸۸۲ توسط دوستی مشترک، به نیچه معرفی می‌شود و عشقی میان آن دو‌ پدید می‌آید که سرانجامی خوشایند نداشته است. ولی داستان مربوط به ملاقات نیچه و برویر، همگی توسط نویسنده شکل گرفته است و درواقع این دو‌شخصیت هرگز یکدیگر را ملاقات نکرده بودند. همچنین درباره‌ی بیماری‌های نیچه اسنادی وجود دارد که بر طبق آن‌ها او از سلامت چندانی برخوردار نبوده است و در آخر نوعی سفلیس سبب مرگ او در سال ۱۹۰۰ شده است. همچنین این احتمال وجود دارد که او دچار نوعی میگرن شدید نیز بوده است که در کتاب نیز به آن اشاره شده است. "اروین د. یالوم" را می‌توان پایه‌گذار روان‌شناسی هستی‌گرا یا اگزیستانسیال نامید.او نویسنده‌ای است که در حوزه روان‌شناسی و فلسفه فعالیت داشته، و جایزه‌ی انجمن روان‌پزشکی امریکا را نیز دریافت کرده است.اروین د. یالوم یالوم همواره بر این باور بوده است که با نوشتن داستان‌هایی ساده، میتوان خواننده را با نظریه‌ها و تجربیات اشخاص مهم و معروف آشنا کرد. او با این روش توانست طرفداران زیادی را برای کتاب‌هایش بدست آورد. از آثار مهم این نویسنده، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:. وقتی نیچه گریست.هر روز یک قدم نزدیک‌تر.درمان شوپنهاور.دروغگویی روی مبل.مامان و معنی زندگی.مسئله‌ی اسپینوزا .هنر درمان.مسئله‌ی مرگ و زندگی.مخلوقات یک روز.خیره به خورشید که در بین این کتاب‌ها، رمان وقتی نیچه گریست، از محبوبیت بسیاری برخوردار است. و در آخر خواندن این اثر زیبا را به تمامی دوستداران موضوعات روان‌شناسی و فلسفه پیشنهاد می‌کنم.? لینک دریافت نسخه‌ی الکترونیک این کتاب صوتی از اپلیکیشن طاقچه: https://taaghche.com/audiobook/30503