معیار احساس موفقیت چیست؟

سال‌ها پیش یکی از افراد مشهور در یک مراسم سخنرانی در مورد زندگی خودش داشت. در این سخنرانی از سختی‌ها و مشکلات زندگی خودش حرف زده بود و اینکه چطور توانسته بود مسیر زندگی خودش را پیدا کند. در ادامه مردم واکنش‌های عجیب و گاه تندی به صحبت‌های او نشان دادند که تا مدت‌ها در شبکه‌های اجتماعی ادامه داشت. سوالی که برای من پیش آمده بود این بود که چرا ؟‌ پاسخ خودم را در چند بخش بیان می‌کنم.اول این که از نظر من، موفقیت امری است کاملا فردی است و تعریف و معیارهای فردی و شخصی دارد. هیچ کس نمی‌تواند برای موفقیت تعریفی جهانشمول و فراگیر ارائه دهد. در نتیجه مبنای واحدی برای ارزشگذاری موفقیت در آدم‌ها وجود ندارد. موفقیت یک حس است. احساس موفقیت امری است که هر فرد تنها و تنها می‌تواند در درون خود آنرا جستجو کرده و پیدا کند. نکته‌ای که خیلی از آدم‌ها در نظر نمی‌گیرند این است که وقتی فردی می‌گوید من انسان موفقی هستم، افراد به اشتباه آن فرد را با خودشان مقایسه می‌کنند. در حالی که درون هیچ دو فردی شبیه هم نیست. پس اگر من احساس موفقیت دارم، ارزش‌گذاری یا قضاوت در مورد این احساس من تنها باید براساس معیارها و الگوهای درون من انجام شود. نه معیارها و تعاریف درون فردی دیگر.همه انسان‌ها با مقایسه در موضوعات و پدیده‌ها را درک می‌کنند. نکته مهم در این مورد این است که ما خیلی مواقع موضوعاتی را با هم مقایسه می‌کنیم که هم‌ارز نیستند و مقایسه آنها ما را به اشتباه می‌اندازد. چون از اساس قابل مقایسه نیستند. فرد مذکور در سخنرانی‌اش خود را فردی موفق معرفی می‌کند. اعلام می‌کند که از مسیری که در زندگی خود کرده راضی است و در حال حاضر احساس موفقیت دارد. این یک تحلیل شخصی و یک بیان از احساس شخصی است. هیچ‌کس نمی‌تواند به ایشان بگوید که نه شما احساس اشتباهی داری. شما نباید احساس موفقیت داشته باشی. یا اینکه این احساسی که شما داری اشتباهه. این اسمش موفقیت نیست.نکته دوم ماهیت موفقیت است که از نظر من در حرکت و تغییر معنا دارد. موفقیت احساسی است که افراد از میزان تلاش و فعالیت خود کسب می‌کنند. این احساس زمانی در فرد شکل می‌گیرد که نقطه‌ یا مقطعی از گذشته دور خود را با مقطعی از حال یا گذشته نزدیک خود مقایسه می‌کند. در این مقایسه میزان تغییر به نسبت میزان تلاش و انرژی که صرف شده سنجیده می‌شود. در نهایت فرد وقتی خود را موفق احساس می‌کند که براساس میزان سعی و تلاش و انرژی که صرف کرده، تغییرات قابل قبولی (از نظر خودش ) در زندگی خود ببیند.در نتیجه موضوع مهم در بیان یا احساس موفقیت، حرکت کردن و تغییر است. نه خودِ نتیجه. موضوعی که بیشتر افراد به اشتباه روی آن تمرکز می‌کنند! همه به دنبال نتیجه‌اند. در حالی که نتیجه جز بسیار کوچکی از ماجرا است که به خودیِ خود ارزشی ندارد. در این زمینه هم خطای شناختی مقایسه اشتباه رخ می‌دهد. بیشتر آدم‌ها مبنای مقایسه خود را نتیجه نهایی قرار می‌دهند. با فرض اینکه موفقیت برای همه این است که یک نتیجه واحد را کسب کنند، میزان مسیری که افراد طی کرده‌اند با به آن نتیجه مطلوب برسند را با هم مقایسه می‌کنند. بیشتر انتقادهایی که به فرم مذکور شده بود از همین جنس است.همه نتیجه نهایی را معیار و مبنا قرار داده و میزان فاصله‌ای که افراد مختلف جامعه باید طی کنند تا به آن نقطه برسند را با فاصله طی شده توسط فرد مذکور مقایسه می‌کنند. در این مقایسه گفته می‌شود چون ایشان فاصله کمتری را طی کرده پس آن‌ چیزی که به عنوان موفقیت از آن یاد می‌کند، فاقد ارزش است. به بیان واضح‌تر حرف بیشتر آدم‌ها این است : اگر من هم امکانات شما را داشتم یا اگر هر کس دیگری امکانات شما را در اختیار داشت ( روابط اجتماعی پدر، وضع اقتصادی پدر و.... ) الان همین نتیجه را گرفته بود و به همین نقطه رسیده بود. پس شما کار خاصی نکردی و خیلی هم به خودت افتخار نکن!!!.در حالیکه از پایه، مبنای این مقایسه اشتباه است. قرار نیست همه آدم‌ها نتیجه و نقطه نهایی واحد داشته باشند. قرار نیست همه آدم‌ها نقطه مبدا واحد و یکسان داشته باشند. مختصات فضا-زمانی هر فردی در این جهان منحصر به فردِ اوست. این مختصات شامل همه عوامل مادی ( ژنتیک، محل تولد، جنسیت، توان جسمانی و... ) عوامل شخصیتی ( روحیه، مدل رفتاری، کاراکتر، شخصیت و.... ) عوامل اجتماعی ( خانواده، موقعیت اجتماعی، روابط، شرایط سیاسی و اقتصادی جامعه، نظام ، حکومت و.... ) می‌شود. در نتیجه این نکته را باید مد نظر داشته باشیم که نقطه آغاز حرکت و نتیجه نهایی کسب شده برای هیچ دو انسانی، حتی دوقلوهای همسان، یکسان نیست و این نقطه‌ها با هم قابل مقایسه نیستند. اینکه این نقطه‌ها مبنای تحلیل و ارزش‌گذاری موفقیت افراد قرار گیرد، به نوعی «قیاس مع‌الفارغ » است.به نظر من تنها تحلیلی که در مورد زندگی افراد مختلف می‌توان داشت این است که فرد مذکور چه فاصله‌ای را با چه میزان از تلاش و انرژی طی کرده و نکته مهم‌تر اینکه آیا خودِ فرد از کاری که انجام داده احساس خشنودی و رضایت دارد یا نه!با این نگاه شخص مد نظر ما، دختری که در جوانی از سوی پدرِ پولدار و موقعیت‌دار خود محدود می‌شده و بعدا توسط شوهر خود مورد حمایت هم قرار نمی‌گرفته، توانسته در مسیر زندگی خود، عاملی که برای او رضایت درونی ایجاد می‌کند را کشف کرده، برای تقویت آن از تمامی ابزارها و امکانات خود استفاده کند. برای محقق شدن رضایت درونی خود به هر طریق ممکن از عوامل بازدارنده و ناخوشایند عبور کرده. در نهایت الان از خودش راضی است و احساس موفقیت دارد. این احساس موفقیت برای این آدم موضوع بسیار ارزشمندی است که هیچ کس نمی‌‌تواند و نباید آنرا زیر سوال ببرد. چون این احساس متعلق به این فرد است و در درون او شکل گرفته است.اینکه این فرد در نقطه شروع چقدر امکانات داشته و چه افرادی کنار او بودند، مبنای درستی برای ارزش‌گذاری احساس موفقیت او نیست. بلکه میزان تلاش او و اینکه او چگونه این امکانات و شرایط را به نحوی برای خودش استفاده کرده تا نتیجه مد نظر خودش را کسب کند و در نهایت از خودش راضی باشد، اصالت و عمق احساس موفقیتش را نشان می‌دهد.به نظر من نکته‌ای که آن فرد، تلاش کرد به عنوان ایده ناب و اثر گذار، در تِد مطرح کند، این بود که : موفقیت، چیزی که بیشتر افراد در جامعه امروز تلاش دارند در محیط بیرون پیدا کنند، یک حس درونی است. یک حس که هر فرد باید در درون خود آنرا جستجو کند. هر فرد باید خودش و فقط خودش را مسئول احساس موفقیت خود قرار داده و برای تقویت این احساس تمام تلاش و توان خود را بکارگرفته و از امکاناتی که در اختیار دارد به شکل بهینه استفاده کند.یک جمله نهایی :هر آدمی خودش و فقط خودش مسئول احساس موفقیت خودش است. و فقط خودش می‌تواند برای افزایش و تقویت آن کاری انجام دهد.