بررسی چالش‌های قانونی بازار رمزارزها در ایران در روم این هفته اینوستام ( ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۰)

این هفته یک روم رمز ارزی داشتیم! بعد از سقوط شاخص کل بازار سهام از محدودۀ دو میلیون تا یک میلیون و ۱۳۱ هزار واحد، بسیاری از کسانی که در بورس زیان کرده بودند، به سمت بازار رمز ارزها روانه شدند. به گزارش رسانه‌ها، در چند وقت گذشته ارزش معاملات بازار رمز ارزها در ایران به حدود ۱۰ هزار میلیارد تومان رسیده بود. حالا هم قرار است به دستور خانۀ ملت و بانک مرکزی، خدمات‌دهی درگاه‌های پرداخت به معاملات رمز ارزها ممنوع اعلام شود. نهادهای مسئول هم برای نشان دادن جدیت تصمیماتشان، هم‌زمان با انتشار خبر قوانین جدید رمز ارزها، مدیرعامل صرافی کریپتو لند را نیز بازداشت کردند.حال این سؤال مطرح است: در حالی که ۱۲ میلیون ایرانی در بازار رمز ارزها سرمایه‌گذاری کرده‌اند و قرار است تمام صرافی‌های رمز ارز در کشور بسته شوند، تکلیف فعالان بازار رمز ارزها چه می‌شود؟ چرا تا کنون سازوکار قانونی و مشخصی از سوی متولیان برای هدفمند کردن این بازار صورت نگرفته است که حالا مجبور شوند با چنین رویکرد شتاب‌زده‌ای مانع ادامۀ فعالیت این بازار شوند؛ حتی به‌صورت موقت؟جمعه شب در روم کلاب هاوس اینوستام، چالش‌های قانونی فعالان حوزۀ رمز ارز با حضور صاحبان کسب‌وکار، فعالان حوزۀ رمز ارز و کارشناسان حقوقی برگزار شد. در این روم، بنیامین عباسی، بنیان‌گذار صرافی سیتکس، دکتر جعفر نعناکار، وکیل پایه یک و عضو هیئت مدیرۀ فناپ تک، آرمان پنجتن طوسی، مدیرعامل ویستو، و چند تن دیگر از معامله‌گران این حوزه نیز حضور داشتند و در این زمینه تباد ل‌ نظر کردند.مهمانان حاضر در کلاب هاوس این هفته دربارۀ رمز ارزها چه گفتند؟محمد جعفر نعناکار، کارشناس حقوقی حوزۀ فناوری اطلاعات، که اولین سخنران این روم بود، در طی صحبت‌هایش بیان کرد: «برخورد دولت دوازدهم با مسئلۀ رمز ارزها خیلی جالب نیست و به اندازۀ کافی اهمیتی به این موضوع داده نمی‌شود.»وی با بیان اینکه عملکرد صرافی‌ها تابع قانون خاصی نیست، تصریح کرد: «ازلحاظ قانونی، نامۀ محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در مورد رمز ارزها فاقد وجاهت قانونی است.»نعناکار در ادامه افزود: «در مسئلۀ استوی (مدیرعامل کریپتو لند)، نهادهای مختلف نمی‌توانند ورود کنند، مگر کسی شکایتی داشته باشد. درواقع امکان قانونی برای کسانی که در حوزۀ رمز ارزها شکایت دارند فراهم است.دکتر نعناکار با اشاره به اینکه نبود قانون در حوزه‌ای، به معنی غیرقانونی بودن کسب‌وکار مورد نظر نیست، افزود: «با وجود آنکه در کشور نهادهای صنفی مستقل نداریم، اما انتظار داریم اصناف برای شفاف‌سازی و آموزش بازار رمز ارزها بیش از گذشته با حاکمیت در تعامل باشند.»در ادامۀ جلسه، بنیامین عباسی، بنیا‌ن‌گذار و مدیرعامل صرافی ارز دیجیتال سیتکس به صحبت پرداخت. او نیز با اشاره به اینکه معاونت علمی ریاست جمهوری، صنعت ارزهای دیجیتال را یک حوزۀ دانش‌بنیان می‌داند، اظهار داشت: «هیچ رویکرد قانون‌گذاری خاصی برای رمز ارز در ایران نیست و هنوز تعریف دقیقی از ارز دیجیتال وجود ندارد. به همین دلیل نظارتی هم در این حوزه صورت نگرفته است.»مدیرعامل صرافی ارز دیجیتال سیتکس افزود: «بعضی‌ها به‌طور غیرمنصفانه، معامله در حوزۀ رمز ارز را فقط خروج سرمایه از کشور می‌بینند، در صورتی که این حوزه جنبه‌های درآمدزایی زیادی هم برای کشور دارد که باید آن‌ها نیز لحاظ شوند.»آرمان پنجتن طوسی هم به‌عنوان یکی از فعالان بازار کریپتو کارنسی ایران نظرات خود را بیان کرد. وی که مدیرعامل جوان ویستو است، با تأکید بر اینکه بازار رمز ارز به نفع کشور و حاکمیت است، تصریح کرد: «البته امکان کلاهبرداری در این حوزه زیاد است که باید مسیرهای آن را مسدود کرد.» او همچنین افزود: «با نهادینه شدن ساختار فناوری بلاک‌چین در کشور، می‌توانیم شاهد رشد کشور در حوزه‌های مختلف، ازجمله اقتصادی باشیم.»گفتنی است که جلسات روم کلاب هاوس اینوستام که تا کنون به مدت سه هفته برگزار شده است، میزبان بهترین سخنرانان حوزه‌های مختلف سرمایه‌گذاری برای صحبت و به چالش کشیدن این حوزه‌هاست.بالاخره رمز ارزها قانونی هستند یا نه؟! در جمع‌بندی صحبت‌هایی که در روم این هفته مطرح شد، باید گفت که به نظر اکثریت فعالان حوزۀ ارزهای دیجیتال در ایران، یک ضعف جدی در این صنعت وجود دارد و آن هم نبودن چارچوب و قانون مشخص برای فعالان این حوزه است. درواقع می‌توان گفت از آن‌جایی که قانونی برای جرم دانستن فعالیت معامله‌گری رمز ارز در ایران وجود ندارد، پس در حال حاضر این کار منع قانونی هم ندارد و جرم محسوب نمی‌شود.