"کفش پاشنه دار"

تنها آن خبر بود که میتوانست ظهری کسالت بار در اواسط تیر ماه ۱۳۸۷ را در انتهایی ترین اتاق کوریدور ، مشرف به بایگانی، به روزی پر ماجرا و هیجان انگیز تبدیل کند. آن هم زمانیکه با انبوهی از فرمهای تکمیل نشده، گزارشهای ناتمام و پرونده های تلنبار شده روی هم ، دست به چانه فکر میکردم که اینبار برای دیر رسیدن به خانه با چه دلیلی مادر را قانع کنم، امیر اگر بود مثل همیشه پس گردنم را میگرفت و تکان تکان میداد که :" بدبخت ۲۶ سالته، هنوز میترسی به مامانت بگی ، با یک دوستِ اجتماعی خوش تیپ قرار داری!" بعد هم عضلات حجیم بازوانش را تنگ دور استخوان شانه هایم حلقه میکرد و تا صدای خنده و جیغِ از درد مرا نمیشنید ، موها و مقنعه ام را با هم به سمت عقب میکشید : " خداییش مامانت داماد اکازیون تر از من کجا پیدا میکنه پریسا؟ پیجم را براش فالو کن . من بلدم چجوی مخش رو بزنم.". سکوت حاکم بر اتاق با ترکیب خور خورهایِ مُقطع اعرابی، که با دهان نیمه باز و پاهای دراز شده بر میز روی صندلی والَمیده بود و تیک تاک عقربه های کُند ساعت دیواری در فواصل خورخورها ، شکسته میشد. رشوند طبق معمولِ ساعتِ یک ،با دو عدد فنجان سفید منقّش به آرم بانک حاوی چای بعد از نهار پرسنل، در سینی رنگ و رو رفته اش، وسط اتاق ظاهر شد. با دلخوری فنجان را برداشتم و گفتم:" رشوند ! مگه قرار نشد منبعد تو لیوان خودم چای بریزی، من رغبت نمیکنم به فنجونی که دهن صد نفر بهش خورده لب بزنم . سِری قبل هنوز جای رژلب دلشاد لبه ی فنجون بود." رشوند همانطور که به سمت میز اعرابی میرفت پشت به من با بی میلی گفت :"باشه معافی جان، باشه، از دفعه ی بعد به روی چَشم.به دلشادم میگم از این به بعد رژ ضد آب نزنه!" وهمزمان با انعقاد جمله ی نیمه امریِ:" راستی تا یادم نرفته یه سر هم به واحد حراست بزن!" با چرخشی جغدگونه سرش را به عقب گرفت تا حظّ وافر از تماشای انعکاس کلامش را در چهره ی برق گرفته ی من بعد از شنیدن نام "حراست" ، با لبخندی به پهنای دندانهای جرم گرفته ی یک خط در میانش ، نشان دهد. به گمانم هم راستا با مسیر باد اسپلیت دیواری اتاق ایستاده بود که بوی سیر هضم نشده ی نهار درون معده اش با سوزش وارد مشامم شد.نمیدانم از شنیدن نام حراست بود یا فضای عطرآگین دهان رشوند ، که دل آشوبه ای ناگهانی وجودم را گرفت. اعرابی خرناس بلندی کشید و دستهای قلاب شده روی شکمش را از هم باز کرد، چشمهای سرخ و خمارش به رشوند ، اما روی صحبتش با من بود:" معافی که مورد حراستی نداره! حجابش که خوبه، مانتوش هم که تو تنش زار میزنه، آت آشغالم که بصورتش نمیماله ، ریخت و قیافه و اخلاقش هم قدرتیِ خدا جوریه ، هیچ جنس مذکری جرئت نمیکنه بهش نزدیک شه، منم که سه ساله دارم تحملش میکنم تو فیش حقوقم سختی شرایط کار درج میشه! حتماً اشتباهی شده رشوند، مطمئنی معافی رو خواستن؟." در دلم گفتم :" زدی ضربتی ، ضربتی نوش کن! اینم جواب لودگیهای سر صبحت پریسا خانم، بخور، نوش جونت. "..... صبح آنروز، وقتیکه اعرابی با آن صورت گوشتالو ، قامت کوتاه، سگرمه های درهم و لب و لوچه ی آویزان وارد اتاق شد، تا چشمم به موهای پرکلاغی و سبیلهای سیخ سیخِ مشکیش افتاد ، شصتم خبر دار شد که هوای هَووها پَسه! برایش سوت بلندی کشیدم و گفتم : "اوووووف اعرابی ، چه جیگری شدی !چقد این رنگ بهت میاد ، بگو شماره اش چنده برای بابا بگیرم." اعرابی تا بناگوش قرمز ، کمربند را زیر چربیهای شکم جابجا کرد و مثل نارنجک از ضامن در رفته، ترکید:"کسی که به ما نریده بود، کلاغ...... آره بخند ، تو هم ایستگاه ما رو بگیر، هر چی باشه از جنس خودتن دیگه! " بعد صداش را کمی پایین آورد و چهره اش رنگ التماس گرفت:" حالا خیلی بد شده ، مُعاف؟" دلم برایش سوخت، مصداق عینیِ " سر پیری" ،" گر بجنبد" ،" معرکه گیری" ، "سر به رسوایی زند" بود. با ۲۷ سال سابقه ی کار و ۵۰ سال سن ، سه تا دختر دم بخت و عیالی که از قرار دختر عموش هم بود، هنوزم نفهمیدم چطور عاشق زنی ۲۳ کوچکتر از خودش شد. یعنی تقریباً همسن و سال دختر اولش. پرسیدم:" کار ماراله؟" درحالیکه پشت میزش مینشست ،سری تکان داد: " آره، ورپریده! دیروز با این قلب مریضم ، بساط گرگم به هوا تو خانه داشتیم. کاسه ی رنگ و قلمو به دست ، با صد تا ترفند و قهر و عشوه و کرشمه ، یه پا اینور ، یه پا اونور، تپه تپه رنگ روی این چهار تا شوید گذاشته. لب ورمیچینه که دوستام میگن تو با این سر و شکل چرا رفتی زن یکی همسن بابات شدی؟ نمیخوام کم از شوهرای دوستام داشته باشی. تازه برام رژیم آنلاینم گرفته ، میگه باید یکماهه، ۱۰ کیلو وزن کم کنی . دختره از من "سی سَپک "میخواد!" پرسیدم:" سی سپک دیگه چیه؟!" دستشو روی سینه و شکمش کشید:" سی سپک دیگه! از اینا که سینه و شکم شش تکه دارن، میان ژست میگیرن ، عضله هاشونو نشان میدن ! ای گور بابای این ماهواره...!" ناخودآگاه هیکل عضلانی و تکه تکه ی امیر روی پرده شبکیه ام نشست. قند توی دلم آب شد . پریدم وسط حرفش:" آهان ! سیکس پَک میخواد ازت! چه کم اشتها ! مگه روز اول تو را با موهای پرکلاغی و هیکل آرنولد دیده بود؟ اعرابی اینجوری کارت خیلی سخت میشه، رو تو بازسازی جواب نمیده، باید بکوبی، از اول بسازی . " وانمود به نشنیدن کرد و ادامه داد:" اینا قسمت خوب ماجرا بود، شب که رفتم خونه ی مادر بچه ها ، تا چشمش بهم افتاد خون حسن و حسین به پا کرد، نشست وسط اتاق با مشت کوبید تخت سینه اش ، مارال را نفرین کردن. میگفت اگه دستم به اون عفریته ی مو زرد برسه گیس به سرش نمیزارم. قسم خورد اگه فردا شب با این سر و ریخت جلوی خواستگار دخترم دربیام ، بنزین میریزه خودشو آتیش میزنه."... رشوند دنباله ی حرف اعرابی رو گرفت که:" بی انصافی میکنی جلال جان! بچشم خواهری ظاهر و رفتار معافی زبانزد یه اداره است . چند تا خواستگارش از همین مشتریها را خودم جواب کردم، یکی از همکارهای انفورماتیک هم آمارش را ازم میخواست، که کوبیدمش به سقف.به کَس کَسونش نمیدیم. فقط این وسواسش را هم کنار بزاره همه چی تمومه ماشاءالله" درگیر بررسی احتمالات مختلف در مغزم بودم و جواب رشوند و اعرابی را به بعد موکول کردم. افکار تحت برنامه ی پاورپوینت از یکطرف مغزم وارد و با اِفکتهای هنری از سمت دیگر خارج میشدند.... " شاید زن اعرابی کار را به حراست کشانده تا زهر چشمی گرفته و من را بعنوان شاهد بالا خواستن . شاید هم هِرُّ کِرِّ صبحم با اعرابی در دوربین مداربسته ثبت شده و مانند دلشاد ، مشمول تذکر و تعهد شدم . البته مورد حراستی دلشاد کفشهای پاشنه ۵ سانتی اش بود. از قد بلند و مانتوی جنیفر لوپز نماش که بگذریم، بی ناموس صدای تق تق کفشش هم تحریک آمیزه ، از دایره خودشان ، "اعتبارات "، راپورت دادند که موقع راه رفتن برای آقایان اداره مشکل ایجاد میکند ، و احتمالا تعهد داده بود در وقت اداری یا راه نره یا کفش پاشنه بلند نپوشه یا به پاشنه ی کفشش صدا خفه کن وصل کنه!خب برای منی که با "آل استار "مشکی هم یک خط در میان سکندری میخوردم و راه رفتنم کم از شلنگ تخته انداختن نبود ، احتمال تحریک خیلی پایین بود.پس موضوع چه میتوانست باشد؟ رشوند به پارتیشن کنار در تکیه داده بود و زیر چشمی مرا سِیر میکرد .به چشمهای ریزش زل زدم تا شاید چیزی دستگیرم شود. دستم را خواند ونگاهش را دزدید .و خودش را مشغول به باز و بسته کردن کرکره ی مابین شیشه های پنجره کرد. با هر بار سایه و روشن شدن کرکره درب بسته ی بایگانی نمایان و محو میشد. "یعنی ممکنه تلفنها شنود داشته باشه؟!" همین چند وقت پیش بود که زیرآب یکی از روسای شعب که با وعده ی پُست بالاتر ، در حال دل و قلوه دادن با تحویلدار خانم شعبه بود ، خورد. آن هم از طریق همین شنود! از یادآوری مکالماتم با امیر ، قطره عرقی درشت از پس گردن به روی کمرم قِل خورد و گرمایی شدید در گونه هایم حس کردم: "خدایا غلط کردم ، دیگه با تلفن بیت المال صحبت غیراداری نمیکنم، همین امروز هم راستشو به مامان میگم ، فقط این مکالمات شنود نشده باشه.خاک بر سرت کنن پریسا !. واااای اگر کسی ما را تو دَرَکه دیده باشه چی؟اونم وقتی تو سر و کول هم میزدیم. خب هر چی باشه بهتر از گزینه ی شنوده ". " بجز اینها فقط میمونه نامه های محرمانه! که آن هم منتفی است، چون اگر قضیه درز کردن نامه های محرمانه ی مدیر باشد ، هم من که بخش وارده و هم اعرابی که متصدی نامه های صادره هست، هر دو گیریم...." صدای اعرابی رشته ی افکارم را پاره کرد: "بسه ،لبت خون افتاد.بجای تیکه پاره کردن لبت، بلند شو برو ببین چکارت دارن" دستم را از لبم کشیدم و شوری خون دهانم را مزه مزه کردم .از رشوند که حالا سرگرم جدا کردن برگهای زرد پتوس روی فایل فلزی سه کشویی گوشه ی اتاق بود،پرسیدم: " تو نمیدونی باهام چکار دارن؟" رشوند که منتظر چنین سوالی بود ، برگهای زرد را گوشه ی سینی ریخت . شلوار گشادش را از کمر بالا کشید و روی صندلی ارباب رجوع نشست، پای چپ را روی پای راست انداخت و دستش را به پشتی صندلی تکیه زد. زیر بغلش به اندازه ی یک پیشدستی خیس بود و حلقه ی سفید رنگ شوره روی پیراهن چرک مرده اش پدیدار! اعرابی در حالیکه صفحه ی بازی پاسور ، روی مانیتور را میبست ، کلافه و بی حوصله گفت:" زیر لفظی میخوای؟ دِ بنال دیگه" رشوند بدون تغییر در ژست مدیر کُلّی اش گفت: " آقا جان مسئله ، مسئله ی بایگانیه" من و اعرابی که برای بهتر شنیدنش، تا کمر روی میزهامون کش اومده بودیم همزمان گفتیم:" بایگانی!" اعرابی به پشتی صندلی تکیه داد و گفت :" بایگانی چه ربطی به ما داره،اینجا دبیرخانه است، اگر مشکل بایگانیه که باید کاظمی را احضار کنن، با معافی چیکار دارن؟" رشوند که در آن لحظه خودش را کمتر از وزیر اطلاعات نمیدید ، سرِ کیف از چهره ی کنجکاو اعرابی و نگران من ، در درز اطلاعات ولخرجی نمیکرد و قطره چکانی خبرها را به حلقمان میریخت. "جلال یادته گفتم بانک را چه به کارآموز؟ یادته گفتم بچه محصل جاش تو بانک نیست؟ از همون روزی که اینجا شد کودکستان، من این روزها را میدیدم." نگاهم با نگاه اعرابی گره خورد، انگار با آن دهان نیمه باز میپرسید:" چی میگه این!؟" گفتم:" رشوند ، پازل میچینی ؟ مگه بار اوله بانک کارآموز میگیره. این بچه محصلها باید یجایی واحدهای عملی شان را بگذرانند، تا دیپلم بگیرند. بخشنامه است. سه ماه تابستان اینجان. ما هم خوشمون بیاد یا نیاد باید اجرا کنیم" رشوند گوشه ی لبش را کج کرد و به تقلید از من تکرار کرد:" واحد عملی، اونم چه واحدی! عملی! با چه عملیاتی! فکر کنم باید کاظمی نمره بده بهشون." اعرابی که کاسه ی صبرش لبریز شده بود ، پک محکمی به سیگار تازه آتش شده اش زد و گفت:" پاشو برو این دو تا چای را عوض کن ، آب زیپو شد. الان خودم میرم از کاظمی ته و توش را در میارم." - " زحمت نکش جلال جان!کاظمی اتاق حراسته" دوباره فعل و انفعالات شیمیایی مغزم برای تولید چسبی که این سرنخها را بهم بچسباند شروع شد. من ، کاظمی ، بایگانی ، دبیرخانه، حراست، کارآموزها، جور در نمی آمد .سعی کردم تمام برخوردهای یک هفته ی اخیر با کاظمی را به یاد بیاورم. بایگان لاغر اندام، کم حرف و خجالتی بانک. حدودا ۴۰ ساله ، که شیرینی تولد دختر دومش را هفته ی پیش داده بود.در این دو سال سرجمع ۵۰ کلمه هم رد و بدل نکرده بودیم.هر وقت که کارم به بایگانی کوچک و فایلهای ریلی کیپ تا کیپ آن می افتاد برای معذب نبودن من از اتاق خارج میشد و اگر مجبور به حضور دونفره مابین قفسه های تنگ بودیم ،صد بار سرخ و سفید و سبز و بنفش میشد تا پرونده یا نامه ای را به دستم بدهد. همیشه هم موقع صحبت چشمهایش به سنگهای کف بود و تمام نامه ها را هم با رعایت محرمانگی پشت نمره و بایگانی میکرد. اعرابی خاکستر سیگار را روی پاکت نامه ای خالی تکاند و گفت:" پس با این حساب پای تو هم گیره رشوند" رشوند سریع از جایش بلند شد و گفت:" من برای چه آقا جان؟ اصلا اون ساعت من تو بانک نبودم ،رفته بودم برای مدیر نهار بگیرم." اعرابی منتظر گرفتن دو دستی از یک دستی که زده بود گفت:" خب تو اگر نامه ها را دست کارآموز نمیدادی، این وسط چیزی گم و گور نمیشد که پای کاظمی بدبخت هم گیر باشه" رشوند دستهایش را به سمت من گرفت و گفت:" اولاً که مسئول کارآموزان ایشونه ، نه من. دوماً نامه ای گم نشده که من بخوام جواب پس بدم، سوماً همه ی آتیشها از گور همون کاظمیه ولد چموش بلند میشه..." اتاق برای چند ثانیه در سکوت محض فرو رفت. ترفند اعرابی برای روشن کردن موتور رشوند کارگر افتاده بود و من برای اینکه رشوند از ادامه ی صحبت منصرف نشود حتی پلک هم نمیزدم. " : مردک دیلاق، پریروز یکی از همین جوجه کارآموزها را پشت قفسه ها ، تو اون دخمه گیر انداخته و ...." نیم نگاهی بمن انداخت و مردد از ادامه ، دنبال کلماتی که مناسبتر باشه میگشت : " استغفرالله! ،دختره هر چی التماس و گریه زاری کرده محل نگذاشته، کارش که تموم شده تهدید کرده که اگه سر و صدا کنی و جایی حرفی بزنی هم آبروت میره و هم از دیپلم خبری نیست" اعرابی با لبهای کبود، دکمه ی بالای پیرهنش را باز کرد و پرسید: " پس حراست از کجا فهمیده؟" " دختره از ترسش چیزی نگفته، یکی دیگه از کارآموزها فهمیده و مُقُر اومده. بعدش هم خانواده اش فهمیدن، بردنش پزشک قانونی و گواهی گرفتند، حالا هم اومده بودند واحد حراست واسه شکایت. فعلا رییس واحد دست به سرشون کرد تا فردا.سفارش کرده نگذاریم خبر هیچ جا درز کنه " دوباره شوری خون توی دهنم پیچید. با اینکه کلی سوال در سرم بود اماشرم حضور دو مرد نگذاشت تا بیشتر از این پرس و جو کنم . رو به رشوند گفتم:" خب منو سَنَنَ؟ من مسئول کارهای اداری کارآموزها هستم، نه لَلَشون ، تو شرح وظایفم هم نگفته دنبالشون راه بیفتم مبادا کسی انگولکشون کنه! تازه همون موقع که تا فیهاخالدون همه ی ساختمون دوربین مداربسته گذاشتن ، چرا بایگانی را از قلم انداختن؟" رشوند در حالیکه فنجانهای سرد شده را از روی میز جمع میکرد گفت:" اونموقع گفتن نقطه ی کوره . هرجاش هم دوربین بگذاریم با جابجا شدن قفسه ها ، دید دوربین محدود میشه . بعد سرش را نزدیکتر آورد و ادامه داد: " میخوان ببینن چطور میتونن از شکایت منصرفشون کنن، میگن واسه بانک بد میشه، حتی شنیدم مدیر ضمنی اشاره کرد که آبروی کاظمی آبروی هممونه .ببینید چی از دختره پیدا میکنید تا جلوشون دست پر باشیم. احتمالا تو را هم واسه همین میخوان. ببین این چند وقته سر و گوش دختره نمیجنبیده؟ چه میدونم یجوریکه بگن با رضایت خودش بوده. خودش نخ میداده و سر به هوا بوده..." صدای آلارم مسیج و ظاهر شدن پیام امیر بالای صفحه نگذاشت بقیه حرفهای رشوند را بشنوم. "ساعت ۴ پایین باش میام دنبالت بریم دَرَکه. زودتر مامانو دریاب که کوفتمون نکنی" . سنگینی نگاه اعرابی را روی خودم احساس کردم. سر که بالا گرفتم با همان سگرمه های درهم صبح ، دست در جیب جلوی میز ایستاده بود:" پاشو زود برو حراست، ببین چی میگن، برگرد.من برای خواستگاری امشب مرخصی ساعتی میخوام. زودتر برم ببینم با این قیافه چه خاکی تو سرم کنم. تو که تا ۴ هستی؟" موبایل را برداشته و بلند شدم.همانطور که مقنعه را جلوتر میکشیدم گفتم: "آره هستم، فقط اعرابی، شب پیام بده ببینم چی شد" و با پشت دست بقایای احتمالی رژ را از روی لبانم پاک کردم. با تعریف ماجرا برای مادر ، حتما متوجه حساسیت موضوع و لزوم حضور من تا دیروقت در اداره میشد! قبل از خروج از اتاق، به امیر پیام دادم: " مامان حله. ۴ پایینم" وقتی که رشوند سینی به دست ،کناری ایستاد تا من اول از در خارج شوم ، با خودم فکر میکردم راستی دخترک هم، کفشهای پاشنه بلند میپوشید؟مریم شراوند تیر ۱۴۰۰