دانشکده علوم اشتباهی

نگاهی بر ابتذال علمی-سیاسی اساتید دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانچند ساعت قبل از نوشتن این متن، وقتی در حال بررسی سامانه رخ‌نمای دانشگاه و سایت دانشکده علوم اجتماعی بودم تا اطلاعات لازم برای نوشتن مطلب را جمع‌آوری کنم، با نامی جدید در میان اساتید دانشکده علوم اجتماعی مواجه شدم. دکتر «سارا فریدزاده» فرزند دکتر محمدجواد فریدزاده، مشاور فرهنگی محمد خاتمی در زمان ریاست جمهوری، رئیس وقت مرکز گفتگوی تمدن‌ها و ظاهراً رایزن اسبق فرهنگی ایران در آلمان است که در بهمن ماه و به واسطه بیانیه دکتر حاجی‌حیدری، استاد دیگر دانشکده علوم اجتماعی، با او آشنا شده بودم و اینطور که در سایت دانشکده نوشته شده است، ایشان، اکنون به تازگی به جمع اساتید این دانشکده اضافه شده‌اند.حاجی‌حیدری، استاد اصول‌گرای دانشکده علوم اجتماعی، چندی پیش و با گذشت حدود 11 سال از جذب پیمانی‌اش در گروه جامعه‌شناسی و کارشکنی‌های متعدد در روند تبدیل وضعیتش در طی این سال‌ها، محکوم به اخراج از دانشکده یا تبعید به گروهی دیگر در دانشکده علوم اجتماعی شد. موضوع بیانیه او، توضیح مفصل همین مسئله و روند طی شده در این سال‌ها و افشای تخلف‌های علمی مسئولین و صاحب‌منصبان دانشکده علوم اجتماعی بود. بند آخر بیانیه اشاره‌ای است غیر مستقیم به مسئله جذب خانم فریدزاده:«در همین زمان، یک داوطلب محترم به عضویت هیأت علمی پذیرفته می‌شود که در رزومه خود، هیچ مقاله و هیچ کتاب و هیچ سابقه آموزشی ندارد!»حاجی‌حیدری در ادامه توضیح می‌دهد که مقالات و کتبی که دکتر فریدزاده در رزومه علمی خود به آن‌ها اشاره کرده است یا در هیچ آدرسی قابل دسترسی نیست و یا در مجلاتی نامتعبر به چاپ رسیده است. یک نمونه از این مجلات، مجله «اشپکتروم ایرانیان»، متعلق به رایزنی فرهنگی ایران در برلین است. طبق جستجوهای به عمل آمده، این مجله فاقد امتیاز علمی متعبر است. البته از خانم فریدزاده، اخیرا دو مقاله جدید در دو نشریه متعلق به دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران منتشر شده است که سردبیر یکی، دکتر محمدرضا جوادی یگانه، معاون فرهنگی- اجتماعی شهرداری تهران، سرپرست سابق گروه جامعه‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران و صاحب نظریه متأخر «سویه‌های نژادپرستانه رنگ پوست حاجی فیروز» و سردبیر دیگری، دکتر غلامرضا غفاری، معاون فرهنگی- اجتماعی وزیر علوم و عضو سابق هیئت علمی گروه برنامه‌ریزی اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی است که دو سال پیش و در زمان سرپرستی دکتر جوادی یگانه در گروه جامعه‌شناسی، در اقدامی عجیب و ابهام‌برانگیز، به یکباره به این گروه منتقل شد.تا اینجای کار، با سه نفر از اعضای گروه جامعه‌شناسی آشنا شدیم: سارا فریدزاده، محمدرضا جوادی یگانه و غلامرضا غفاری. دو نفر از آن‌ها به تازگی و با وجود ابهامات و سؤالات متعدد به گروه جامعه‌شناسی اضافه شده و یک نفر، عضویتش مسبوق به سابقه است. ویژگی مشترک هر سه، اتصال سببی یا نسبی به اصلاح‌طلبان است. در این میان، نام چند تن دیگر نیز اهمیت دارد.دکتر سیدمهدی اعتمادی‌فر، رئیس جوان دانشکده علوم اجتماعی که پله‌های ترقی را با سرعتی عجیب پیموده است. او که در اولین سال‌های دهه 90، مدرک دکترای خود را از دانشکده علوم اجتماعی اخذ کرد، در سال 93 معاون دانشجویی دانشکده شد، در سال 95، به عنوان معاونت آموزشی منتصب شد و در سال 96، سرپرستی و سپس ریاست دانشکده علوم اجتماعی را برعهده گرفت و اکنون نیز، پس از حدود 9 سال از اتمام تحصیلاتش، به درجه دانشیاری رسیده است. نکته جالب توجه اینجاست که اعتمادی‌فر، داماد سید ابوالحسن ریاضی، معاون سابق وزیر علوم، مدیرکل سابق دفتر مطالعات فرهنگی و اجتماعی شهرداری تهران و مدیر عامل شرکت همشهری است. ایشان علی‌رغم اینکه هیچ ارتباط علمی و آکادمیکی با دانشکده علوم اجتماعی ندارند، چندی پیش، به عنوان عضو علی‌البدل هیئت مدیره بنیاد تازه تأسیس حامیان در دانشکده علوم اجتماعی نیز انتخاب شد! در کنار ایشان، نام آقایان محمدرضا جوادی یگانه به عنوان بازرس اصلی بنیاد حامیان و آقای غلامرضا غفاری و خانم مهری بهار به عنوان عضو هیئت مدیره این بنیاد به چشم می‌خورد.خانم مهری بهار، رئیس فعلی گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده است. ایشان که در پاییز 98 به این سمت منصوب شد، تا امروز، دوبار و هر بار به مدت بیش از یک ماه، از کشور خارج شده است. خروج‌های شائبه‌برانگیز ایشان از کشور که ظاهرا نه طبق مأموریتی از دانشگاه و نه با اجازه گروه صورت گرفته است، منجر به اعتراض دانشجویان ارتباطات نیز شد. ایشان طبق ادعای خود، دکترایش را در رشته مطالعات فرهنگی، از دانشگاه سوربون فرانسه دریافت کرده است، اما طبق ادعای صفحه اول رساله دکتری‌اش- که به طرز عجیبی هیچ نام و نشانی از آن در رزومه ایشان در سایت دانشگاه تهران موجود نیست- ایشان رساله خود را در «مؤسسه‌ی ملّی زبان‌ها و تمدن‌های شرقی(پاریس)» به پایان رسانده که در سال 1984 از دانشگاه سوربون استقلال پیدا کرده است. نکته جالب دیگر درباره خانم بهار، مدرک کارشناسی و کارشناسی ارشد ایشان است. ایشان در مقطع کارشناسی در رشته ادبیات عرب تحصیل کرده‌اند و کارشناسی ارشدشان را به‌صورت خبرگان بدون مدرک از دانشگاه جرج تاون امریکا اخذ کرده‌اند. نگارنده هرچه جستجو کرد، به راهی برای اخذ مدرک کارشناسی ارشد ادبیات عرب به‌صورت خبرگان بدون مدرک، آن هم از دانشگاهی امریکایی، دست نیافت! مسئله ابهام‌برانگیز دیگر آن که ایشان به هر روش و ترتیبی که مدارک کارشناسی و کارشناسی ارشدشان را اخذ کرده‌اند، با چه صلاحیتی برای تحصیل مطالعات فرهنگی، از بورسیه دانشگاه تهران برای تحصیل در دانشگاه ادعایی خودشان یا مؤسسه ادعایی پایان‌نامه‌شان استفاده کرده‌اند؟ پاسخ این سؤال را باید در دوران ریاست آقای دکتر تقی آزاد ارمکی، همسر ایشان، در دانشکده علوم اجتماعی جستجو کرد.آقای دکتر آزاد ارمکی، ریاست اسبق دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، که به دلایلی که هیچ گاه صراحتاً از آن سخن گفته نشده است، در اوایل دهه 80 از ریاست دانشکده علوم اجتماعی کنار گذاشته شد، اکنون به طرز عجیبی، چند ماه پس از انتخاب همسرش به عنوان رییس گروه ارتباطات، اوایل سال 99 به ریاست گروه جامعه شناسی دانشکده علوم اجتماعی رسید! ایشان همچنین در سال 1398، به عنوان نایب رئیس انجمن جامعه‌شناسی ایران، انجمنی غیرانتفاعی که سال‌هاست در یکی از طبقات دانشکده دولتی علوم اجتماعی دانشگاه تهران، سکنی گزیده است، انتخاب شد. لازم به توضیح است که اخیرا، کامیل احمدی، دبیر سابق گروه جامعه‌شناسی کودک انجمن مذکور، به جرم همکاری با گروه‌های برانداز و اجرای پروژه‌های آنان توسط دادگاه محکوم شد و مدتی بعد، به انگلستان فرار کرد. عضویت احمدی در انجمن جامعه‌شناسی، پیش از محکومیت قضایی، به اتهام آزار و سوءاستفاده جنسی از زنان، توسط این انجمن لغو شد. دکتر تقی آزاد ارمکی، در کنار دکتر محمدرضا جلایی‌پور، عضو دیگر گروه جامعه‌شناسی، از جامعه‌شناسان محل رجوع روزنامه‌های زنجیره‌ای و سایت‌های اصلاح‌طلبان است.عضو دیگر گروه جامعه‌شناسی، دکتر سید ضیاء هاشمی، سرپرست سابق وزارت علوم، مدیرعامل سابق خبرگزاری ایرنا و رایزن فرهنگی فعلی ایران در سوئد است. خبرگزاری ایرنا، در زمان مدیریت ایشان، مستند کوتاهی منتشر کرد که در آن، عباس عبدی، فعال سیاسی اطلاح‌طلب مدعی شده بود دکتر سهیلا صادقی سال‌ها پیش مرتکب تقلب علمی شده است! سهیلا صادقی، عضو گروه جامعه‌شناسی است که یک ماه پیش از انتشار آن مستند کوتاه، در دیدار اساتید دانشگاه با رهبر انقلاب به سیاسی‌کاری در دانشگاه‌ها اشاره کرده بود.با مرور آنچه گفته شد و دریافت درکی کلی از موقعیت صاحب‌منصبان دانشکده علوم اجتماعی، می‌توان فهمید دلیل اصرار بر اخراج دکتر حاجی‌حیدری از گروه جامعه‌شناسی و جذب دکتر فریدزاده به این گروه، چیست. لازم به توجه است که پیش از دکتر فریدزاده، دکتر کوشا گرجی صفت نیز، در یک سال گذشته به این گروه جذب شده‌ است. برای درک موقعیت سیاسی دکتر کوشا گرجی صفت، خوانندگان متن، می‌توانند به مقاله «پایان رمانتیسیسم در تهران» (The End of Romanticism in Tehran) که در آوریل 2019 توسط ایشان منتشر شده است مراجعه کنند. او در این نوشته توضیح می‌دهد که با توجه به رشد در خانواده‌اش، هر روز انتظار سقوط «رژیم» را می‌کشید و بعد از ناامید شدن از این اتفاق، با مادرش تصمیم گرفتند که به سمت هلند، انگلیس و یا امریکا حرکت کنند. قبل از آن درباره خانواده‌اش و بعد از آن، درباره چرایی بازگشتش به ایران، توضیحاتی داده است.آنچه اشاره شد، گوشه‌ای از روابط پنهان و آشکار سیاستمداران صاحب‌منصب در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران است. این انتظاری غیرمنطقی است که صاحب‌منصبان، تفکرات و ایده‌های سیاسی خود را در شیوه مدیریتشان دخیل نکنند، اما می‌توان انتظار داشت که علی‌رغم پیشبرد ایده‌های خود، دانشگاه را به محلی برای منازعات سیاسی خود تبدیل نکنند و منطق علمی را به کلی تحت‌الشعاع این مناسبات قرار ندهند. حالا که نه ریاست و معاونت‌های آموزشی و پژوهشی دانشگاه مانع جذب‌ها و اخراج‌های دستپاچه و عجولانه و توأم با استاندارد دوگانه در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران می‌شوند و نه حراست دانشگاه به ارتباطات و مناسبات اساتید این دانشکده در داخل و خارج کشور توجهی نمی‌کند، چاره‌ای برای دانشجویان نمی‌ماند الا اینکه خود، مقاومت علیه نابودی دانشگاه را شروع کنند. اگر قرار است دانشگاه و دانشجویان به دست صاحب‌منصبان دانشگاه نابود شوند، پس چه بهتر که با راه افتادن «ماشین قیامت»، مهاجمان و صاحب‌منصبان نیز، رسوا شوند./ عباس صدیق - کارشناسی ارشد جامعه شناسی