ما ملت خنده‌ایم یا ملت گریه؟

یادش بخیر. یه روز خوب که نمیدونم از کجا پیداش شد -1-، با یه جمع چند نفره از دوستام دور هم بودیم و خیلی دوستانه با هم حرف می زدیم، درباره موضوع خنده و گریه، و شادی و اندوه.در این جمع تکرار نشدنی، مجید بود، دوست دوره دانشگاهم در اصفهان و نخبه و پژوهشگر صنایع دفاعی، خواهرم گلاره، که تازه دکتراش رو گرفته، خاله م نازنین، که بیوه ست و تنها زندگی می کنه، آسنات، همسر رفیقم که آرایشگره، رفیق دوست داشتنی م، امید، که اهل کاشانه ولی پیشه ش مدیریت یک شرکت الکترونیکه و هومن، ارشد برق که سابقاً یه شرکت دانش بنیان داشت و الآن کارش تولید محتواست. و من.ما ملت خنده‌ایم یا ملت گریه؟ - یه نقاشی ساده از اون روز که پسر 6ساله م اونو رنگ آمیزی کرد :-)گفتگو رو خاله نازنین شروع کرد در پاسخ به خواهرم گلاره که گفت: خاله چرا ناراحتی؟ بخند. خاله گفت: ای بابا! به قول شاعرِ شهر اینا (اشاره کرد به امید) "دل خوش سیری چند؟" با این وضع مملکت کی میتونه بخنده؟ مجید که بقیه دوستان رو کمتر می شناخت، جوری که خاله نشنوه با یه لبخند نه چندان شیرین به من گفت: ایشون ضد نظام هستن؟ اگر میخوان بحث سیاسی کنن، من حوصلشو ندارم. پروپوزالم روی میز، بازه و پروژه‌ها هم عقبه. گفتم: صبر کن، فکر کنم هومن برای امروز موضوع جالبی رو تو ذهنش آماده کرده. آسنات گفت: راست میگه. من و سعید (شوهرش) هم این مدت همه‌ش غصه خوردیم، اعتراضات، کشت و کشتارها،... تو اینستا همه‌ش همین بحثاست، اعصاب‌مون حسابی خورد بود. گلاره، متعجب از برآورده نشدن خواسته ساده‌ش، گفت: تو و سعید که تو این مدت دوبار رفتید ویلا و گلایدر سواری. پستاتونو دیدم. آسنات شونه‌هاشو جمع کرد و یه خنده شیطنت آمیز کرد. از این حرف همه شگفت زده شدیم. مجید اما شاکی بود. کیک و چایی هامون رو آوردن. چون بدون صبحانه اومده بودیم بیرون و یک شیب ملایم رو نیم ساعتی پیاده روی کرده بودیم، همه بدون معطلی شروع کردن. هومن فرصت رو غنیمت دید و گفت: همینجوری که دارید می خورید، گوش هم بکنید. یه مطلبی برای امروز آماده کردم دوست دارم درباره‌ش صحبت کنیم. عنوانش اینه: ما ملت خنده‌ایم یا ملت گریه؟ اتفاقا صحبت‌های اولیه‌ای که گفتید، پیش‌درآمد خیلی خوبی بود. بین خنده و گریه، یا شادی و اندوه، کدوم درسته؟ خود ما اهل کدومشیم؟ آیا تا حالا در این زمینه آزمون روانشناسی دادیم؟ اگه وارد هر کدام از این دوتا میشیم، چه کسانی با چه سازوکاری باعثش میشن؟ پس سوالمو تکرار میکنم: ما ملت خنده‌ایم یا ملت گریه؟ یکم بهش فکر کنید تا بعد از صبحانه حرف بزنیمخاله گفت: معلومه که ما ملت گریه ایم. نمیبینی چه روزگاری برامون ساختن!؟ هرجا نگاه می کنی اختلاس، بالا شهریا پول رو پول، پایین شهریا نکبت رو نکبت، اینم وضعمون سر یه مسئله ساده مثل حجاب، با همه دنیا سر جنگ داریم، هر روز لااقل چندتا خبر بد، فلان جا یه بچه سوخته، کجا تصادف شده، قطار چپ کرده ۱۰ ۲۰ نفر مردن، چقدر جنسِ مورد احتیاج مردم توی گمرک کپک زده، دارو کمیاب شده، سیل اومده چند تا روستا از بین رفته، چند هزار تا دام قاچاق شده، قیمت ها رفته بالا... یعنی شبها باید دو تا دیازپام بخوری تا خوابت ببره. صبح هم ساعت ۱۰ به زور از جات بلند شی. گلاره با خنده گفت: خاله، عجب حافظه‌ای داریا! یعنی عمراً من میتونستم اینهمه خبر رو یکجا بگم. ولی با این حساب امروز صبح، خیلی مرام گذاشتی که باهامون اومدی. خاله گفت: همین شما دوتا خواهرزاده رو که بیشتر ندارم. وقتی گفتید بیا، نتونستم نیام. مجید دیگه طاقت نیاورد: این خبرها که شما میگید، کار رسانه‌هاست. دوران جنگیدن با بمب و سلاح گذشته، امروز جنگها جنگ روانی و رسانه ایه. رسانه هاشون مثل مگس میشینن روی زخمها. روی گلها که نمیشینن. هیچوقت شنیدین از پیشرفت های دارویی یا موفقیت ایران در کنترل همه‌گیری کرونا بگن؟هیچوقت از پیشرفت های نانو یا توسعه دانش‌بنیان‌ها حرفی میزنن؟ تا حالا شده درباره رشد اقتصادی ایران که الان رتبه ۲۱ اُم دنیا رو براساس شاخص قدرت خرید داره، بگن؟ درباره سرعت تولید علم و فناوری که رتبه ۱ رو در جهان داریم، چیزی میگن؟ درباره رشد زیاد صادرات غیرنفتی، شدت گرفتن گرایش به اسلام در دنیا، رشد شاخص توسعه انسانی hdi، رتبه ۱ ایران در واکسیناسیون کودکان و چیزای اینجوری حرفی میزنن؟ اینها آمارهاییه که موسسات بین‌المللی برمبنای تحقیقات اعلام میکنن. همین الآن میتونم دونه‌به‌دونه شون رو از سایت‌های انگلیسی زبان بهتون نشون بدم. گلاره گفت: مثل اینکه همه‌تون حافظه‌هاتون عالیه. فقط ما هستیم که حافظه‌مون در حد ماهی گُلیه! مجید با حرارت ادامه داد: آدم واقعاً دلش میسوزه که کشور ستمدیده ما رو غریب گیر آوردن. روی نقاط ضعف کشورهای خودشون اصلا مانوری نمیدن. همین چندماه پیش که دولت قیمتها رو آزاد کرد، نمیدونم کار درستی بود یا نه، تبلیغات زیادی کردن که: زندگی تو ایران نسبت به اروپا و آمریکا گرون‌تر شده. چندنفر میرفتن تو مارکت ها فیلم می‌گرفتن که: نگاه کنید اینجا مرغ و روغن و شیر و ... از ایران ارزونتره! خب دروغ چرا! منم اولش باورم شد. بعدش رفتم تو سایتهای آمریکایی و آلمانی، هزینه زندگی رو درآوردم. اونا این چیزا رو با دقت خوبی بیان کردن و البته قیمتهاشونم ثبات نسبتا خوبی داره. دیدم که بعله! میشه زندگی راحتی داشت، بشرطی که هردوی پدر و مادر شغل خوبی داشته باشن و جدّی هم کار کنن. نمیشه مثل ایران یک نفر کار کنه و بقیه بهره ببرن، که اون یه نفر هم کارش چندان سخت و فشرده نیست. همون موقع، نتیجه تحقیقم رو گذاشتم توی وضعیتم. یادم میاد با چندتا از دوستان هم بحث شد که قبول نمی‌کردن، ولی واقعیت داشت. مجید که الحق خوب حرف زده بود، به اینجا که رسید، رضایت داد و از منبر اومد پایین. اینکه میگم خوب حرف زده بود، چون دیدم خاله‌م اون چهره گرفته ش بازتر شده بود.ما ملت خنده‌ایم یا ملت گریه؟امید که تا حالا فقط گوش می کرد گفت: من حرفای مجیدو قبول دارما ولی فقط این نیست. آره راست میگه. غربیها حتی توی فیلماشون دقت میکنن که جنبه های سخت و غمگین زندگی در اونجا رو نشون ندن، برخلاف ما که اصرار داریم همه ش سراغ جنبه های اندوه آور زندگی مون بریم. همیشه تو فیلمها، تو اخبار، تو دانشگاه، اول مهر، حتی تو عیدامون، مثل لشکر شکست خورده ایم. اصلا همین دفاع مقدس که میگن سراسر حماسه و پیروزی بوده، و با نیرو و امکانات 30 تا کشور می جنگیدیم، بازم نگاه که میکنی، اثری از حماسه توی فیلمها نمی بینی. جلوه های ویژه ش ضعیف کار شده، موسیقی ش دم دستی ساخته شده، فیلمنامه ش اشتباه داره یعنی اون آدمه، اون شهیده، در زندگیش یه حرفای دیگه ای زده! یه کارای دیگه ای کرده! همه اینا درست. ولی بنظر منم ما ملت گریه ایم. همه جا عزاداریها خوب و کامل انجام میشه، 2 دهه 3 دهه، بعضی جاها 2 ماه کامل سیاه پوش و مجلس. ولی اعیاد مذهبی تقریبا هیچی. ولادت اماما، شربت و چندتا شکلات میدن و تمام. نه جشن درست و حسابی ای، نه مثل بعضی کشورا که جشن های ملی با مراسم خاص خودشو دارن که همه مردم شرکت میکنن. مسجد محل ما هر هفته ۷ روزش برنامه دعا و گریه داره ولی اگه به همونها بگی آقا یه جمعه رو پایه باشین بریم باغ، هرکسی یجوری از زیرش در میره. انگار دعوتشون کردی به مجلس گناه! در این لحظه، گوشی امید زنگ خورد، اجازه گرفت رفت چند قدم اونورتر.من رشته کلامش رو به دست گرفتم: حتی تو فامیل خودمون هم که مذهبی نیستن، همینطوره. اگه کسی از ما بمیره، همه خودشون رو میرسونن برای تسلیت. اگه کدورتی هم بوده، توی مراسم ختم فراموش میکنن ولی بعدش دیگه توی مراسم شادی و دورهمی، همدیگرو از یاد میبرن.آسنات گفت: شما شیرازیا که دقیقا همینجوری هستید. اینهمه ما دعوتتون کردیم که بیاین شمال پیشمون با هم بریم دریا و ویلا و جنگل... ولی نمیاین. الآن چند ساله که نیومدین؟مجید که لااقل از نظر ظاهری از همه مذهبی تر بود گفت: اتفاقا من همیشه دوست داشتم این موضوع رو از نظر آیات و روایات بدونم: ما باید بیشتر شاد باشیم یا غمگین؟ البته اگه همینطوری بخوای جواب بدی که واضحه، میگی شاد باشیم ولی ما خیلی مطلب داریم که نتیجه ش این میشه که غم ارجحیت داره. مثلا حدیث داریم، دنیا برای مومن، زندانه و برای کافر، بهشته. آیه داریم باید کم بخندن و بسیار گریه کنن. یا دوباره حدیث داریم، مومن حزنش تو دلشه و شادیش تو چهره ش. منظورم به قسمت اولشه که میگه دلش محزونه یعنی اگه کسی دور و برش نباشه، شروع میکنه به گریه. یا مثلا غم غیبت امام زمان یا ظلم به ائمه. یا حتی جدّیت و ابهت مولا علی ع که خیلی معروفه. تا بحال نشنیدیم که مولا علی شوخ و شنگ بوده باشه. اصلا شوخ بودن و اهل تفریح بودن یه جورایی با مجاهد بودن تناقض داره، با عدم دلبستگی به دنیا نمیخونه. آدم اگه بخواد بره تفریح، یه جای خوش آب و هوا، با غذای خوشمزه و بگو-بخند و بازی، احساس میکنه داره به دنیا دلبسته میشه. فکر میکنم این که بیشتر، اونوریا اهل تفریح و سفرن و مذهبیا کمتر، بخاطر همین چیزا باشه. حالا شایدم جای این سوالاتم اینجا نبود. نمیدونم!؟هومن که از سوالات مجید به وجد اومده بود، بالاخره شروع کرد: خیلی خوشحال شدم که اینا رو مطرح کردید، یعنی زدید تو خال! دقیقا به همین دلایل و دلایل دیگه‌ای از همین دست هست که حاکمیت، نهضت شادی و امید رو در کشور دنبال نمیکنه یا اگر هم میکنه، با کُندی و اکراهه. یا شایدم بهتره بگم براش اولویت نداره.اینایی رو که الآن میگم، از آیات و روایات دریافت کردم. اگه متفاوت هست، تعجب نکنید، بخاطر اینه که محقق قرآنی/حدیثی کم داریم. در نتیجه هرچی گذشتگان گفتن، منابر امروزی هم تکرار میکنن. اینا تفسیر جدیدی نیست، فقط ترجمه‌ست. عجیبه که کسی توجه نمیکنه!مثلا آیه داریم: "بخاطر فضل و رحمت خداوند، باید شاد باشید" یعنی شاد بودن واجبه. -2- و چون فضل و رحمت خدا همیشگیه، پس شادی هم همیشه باید باشه، برای مسلمونا و شیعه‌ها بیشتر از بقیه. پس ماها باید از همه شادتر باشیم چون یه واجب شرعیه.یا اینکه روایت هست که امام کاظم ع گفتن: سعی کنید وقتتون رو 4 قسمت کنید: عبادت/شغل/دیدار برادران/لذات حلال. تکه دوم حدیث که از این هم جالب تره اینه که: از اون قسمت چهارم برای سه قسمت دیگه انرژی بگیرید. -3- یعنی اگه کسی میخواد خوب عبادت بکنه، باید قبلش خوب تفریح کرده باشه. اگه میخواد در کاروکسبش موفق باشه، باید اهل لذت و تفریح باشه. اگه میخواد در ملاقات برادرانش خوشرو و موثر باشه باید اهل خوشی کردن باشه.همه از این حرف ذوق کرده بودیم و همزمان متعجب بودیم که چرا اینهمه سال که از انقلاب میگذره، هیچوقت شاهد چنین رویکردی درباره دین نبودیم. هومن ادامه داد:درباره دل غمگین مومن و زندان بودن دنیا برای مومن گفتید. درسته، اما مومن کسیه که جا داره ایمانش و یقینش کامل تر بشه. این در حالیه که قرآن درباره دوستان خدا میگه نه ترسی دارن نه اندوهی. یعنی مومن اگه توحیدش کامل تر بشه، شادتر میشه.خاله و آسنات نگاهی معنادار به هم کردن و گفتن: پس الکی نیست این بچه مومنا همچین بفهمی-نفهمی یکم نچسبن. مجید، احتمالا به نمایندگی از مومنین، گفت: نه خیر. مومنا وقتی غفلت مردم از خدا رو می بینن دلگیر میشن. خودشون که همینجوری باکیشون نیست (به گویش شیرازی یعنی مشکلی ندارن)ماها که مثل اونا خیلی جدی نگرفته بودیم، از تقابل این دو گروه که برحسب اتفاق در دو طرف میز روبرو به هم نشسته بودن، کلی خندیدیم. خودشونم خنده شون گرفت. دیگه فضا گرم تر شده بود. امید گفت:من توی شرکت سعی می کردم روحیه جمعی رو حاکم کنم تا کارمندام به هم کمک کنن، و با هم رقابت نکنن. ولی الآن یه ایده جدید به ذهنم رسید. تازگی یه پسر جوون استخدام کردم که پیک موتوری هست. اگه فضای جدی کار نباشه، خیلی آدم شوخی هست. میخوام از این ببعد ازش خواهش کنم روزی ربع ساعت بیاد برامون از خاطراتش تعریف کنه، خیلی خنده داره.گلاره گفت: کاش بیشتر فیلم طنز میساختن. یا لااقل فیلم های جدی رو با چاشنی طنز میساختن. یعنی میسازن ها. توی شبکه نمایش خانگی هم سریال طنز زیاده ولی بیشترش لفّاظیه، چندان خنده دار نیست، داستانش پر از استرس های روزمره ست. بعضیاشونم هستن که طنزشون فقط مناسب تماشای زن و شوهریه. ما حتی با رادین هم نمیشینیم نگاه کنیم. یعنی اون بچه که چیزی نمیفهمه ولی ما وقتی اون هست یجوری مون میشه.من گفتم: یادش نخیر!! کل دوران مدرسه و دانشگاه ما دهه شصتی ها با استرس و ترس از نمره انضباط گذشت. یعنی اون روزی که میرفتیم سینما یا برف میومد مدرسه تعطیل میشد، برامون یوم الله بود (همه خندیدن) نمیدونم خود مدیر و ناظم و معلمها ازینکه بچه ها ازشون فراری بودن، خجالت نمی کشیدن یا یه فکر بهتری نمیتونستن بکنن!؟ما ملت خنده‌ایم یا ملت گریه؟ - چرا مدرسه به شادی اهمیت نمیده؟گلاره بی معطلی گفت: هنوزم همینطوریه. فقط چون زورشون به بچه ها نمیرسه، دیگه از نمره انضباط و کف دستی خبری نیست. آسنات گفت: دقیقاً. یه کاری نمیکنن به بچه ها خوش بگذره.هومن دوباره بحث رو به دست گرفت. اول یه تذکر داد به گلاره و آسنات که: اگه اونا نمی کنن، خودتون بکنید. نقش خودتونو دست کم نگیرید. بعد ادامه داد: مجید میگه غم غیبت امام زمان یا شهادت ائمه. از خودت میپرسم مجید. مگه نگفتن مهدی علیه السلام در دوران غیبت مثل خورشید پشت ابره؟ این یعنی که نورش هست، حتی گرماش هم هست. آیا اگه اصلا نبود یا ما نمی شناختیمش، بهتر بود؟ آیا داشتنش اینقدر مهم نیست که بابتش هر روز صبح رو جشن بگیریم؟ و هرشب که با خانواده دوباره دور هم جمع میشیم، از برکاتِ بودنش برای هم تعریف کنیم و خوشحال باشیم؟من گفتم: چه بسا اگه اینجوری به امام زمان فکر می کردیم، غیبتش هم کوتاه تر میشد.هومن: دقیقاً ! دلیلش هم واضحه. چون او تقریبا حاضر هست ولی من و تو هنوز ناراحتیم! این، نوعی ناسپاسیه. آدم ناسپاس هم محروم میشه. به علاوه، این غمی که میگی بنظرم بیشترش یه بهانه شیطانیه. مگه نگفتن قرآن و اهل البیت دو تا ثقل هستن که همیشه با همن. رفتار امروز ما با قرآن که حاضر هست نشون میده که اگه امام زمان هم غایب نبود، باهاش رفتار بهتری نمی کردیم.مجید گفت: حرفات درست و دلنشینه ها، ولی معمول بزرگان و ائمه، آدمای جدی و باابهتی بودن. بالاخره اونها که از ما دین شناس تر بودن. اینو چی میگی؟هومن رو کرد به ماها: بچه ها قبل از اینکه پاسخ مجید رو بدم، لطفا به این فکر کنید که برای اینکه بتونیم شادتر باشیم، باید چکار کنیم؟ چطوری در زندگیامون نهادینه ش کنیم؟ خودش هم 2-3 دقیقه ای سکوت کرد.ما ملت خنده ایم یا ملت گریه؟ - داستان یحیی ع و عیسی عبعد گفت: نمیدونم شنیدین یا نه؟ غاصبان خلافت بعد از پیامبر، یکی از دلایلی که برای خانه نشین کردنِ علی علیه السلام میاوردن این بود که علی خیلی شوخه، یا اینکه علی هنوز جوونه. خلیفه باید اولاً مسنّ باشه، بعدم باید باوقار و سنگین باشه!جمع ما بیشتر در حیرت فرو رفته بود.مجیدجان! یه آیه هم خوندی وسط حرفات. یهو یادم رفت. دوباره بگو. مجید: همون که کمتر بخندن و... هومن کلامش رو برید: آره. این آیه که درباره آدمهای سالم نیست، قبلش رو اگه بخونی، داره خطاب به افراد دوچهره (منافق صفت) صحبت میکنه.مجید گفت: هومن جان، تسلیم! خیلی دوست داشتم بتونی حرفات رو ثابت کنی، که تونستی. ممنون. درباره سوالت که چطوری شاد بودن رو در زندگی نهادینه کنیم، با اجازه از جمع، مخصوصا جناح مقابل! (خنده حضار)، بنظرم باید چندتا چیز رو انجام بدیم. یعنی وقتی فکر میکنم به چیزایی که تو زندگیم هست و نمیذاره شاد باشم، اینها به ذهنم میرسه:اول همون چیزی که خودت به نقل از امام کاظم علیه السلام گفتی: تلاش و برنامه ریزی لازمه. دوم اینکه توی بحث های موفقیت میگن موفقیت در عمل یعنی همنشینی با افراد موفق. یعنی اگه میخوای موفق بشی، چیزی که از تلاش شخصی ات مهمترهT اینه که هر روز با افراد موفق نشست و برخاست کنی. حالا اگه بشه ازین استفاده کرد، میگم ' شادی در عمل یعنی همنشینی با افراد شاد و دوری حداکثری از افراد غرغرو '.به اینجا که رسیدیم خاله با لهجه شیرازیش گفت: آق هومن! من از شُمُ که ایهمه اطلاعات داری میپرسم. بنظر هم نَمیاد که حزب اللهی و بسیجی باشی. آیا ما باید چشممونه روی ایهمه فجایع که داره اتفاق میفته ببندیم؟ مِثِ آدموی الکی خوش فقط بخندیم؟آسنات که در این لحظه دوست داشت صحبت کنه، گفت: بذار من بگم، بذار من بگم! هومن: بفرمایید. آسنات: اینا که رفتنی نیستن. یعنی خداییش اگه برن، مملکت شیر تو شیر میشه. ایرانیهای اونور آب، همین الانش هم با هم صلاح نمیرن، چه برسه وقتی که بخوان بیان. یعنی تنها اتفاقی که میفته اولش درگیری داخلیه بعدشم تجزیه ایران. فکر کنم منظور آقا هومن اینه که اخبار اونوریا رو نبین تا آرامش داشته باشی. درست میگم؟هومن: عدالت خواهی و شاد بودن، دو قطب مخالف هم که نیستن. ولی یه چیزی که به شدت روی شاد بودن تاثیر منفی داره، اینه که ما نتونیم خودمون رو جای دیگرون بذاریم. وقتی یه خبر بد اقتصادی میشنویم، حالا کاری به این ندارم که رسانه ها دروغکی گفتن یا واقعا اتفاق افتاده، مردم خیلی راحت میگن: ای رئیس جمهور فلان فلان شده!! ولی من خودم یجور دیگه برخورد میکنم. می دونید من قبلا یه شرکت داشتم، دانش بنیان هم بود، برو بیایی داشتیم ولی نتونستم نگهش دارم. اینقدر مسائل داشتم... با نیروهام از یه طرف، با مسئولان استانی و شهری از یه طرف، با همکاران و اصطلاحاً رقبا از یه طرف، با مشتریا از یه طرف. این شد که تعطیلش کردم. پیش خودم میگم اگه رئیس جمهور میشدی، این مشکلات 100 برابر بود: از خارج کشور، فشار، از جناح مقابل، فشار، از جناح موافق، فشار. تازه اگه خودم توی اینهمه فشار، اخلاقم حفظ میشد. خب ممکنه دیگه! آدم تحت فشار ممکنه وا بده. تسلیمِ یه ظلم هایی بشه. اینطوری که فکر میکنم، تحمل مشکلات برام آسونتر میشه. یعنی باید یک مقدار به هم آسون تر بگیریم. اگه قبلا فحش می دادیم، حالا داد بزنیم، اگه قبلا داد می زدیم، حالا تجمع آرام برگزار کنیم، اینجوری هم شادی و امید عمومی بالاتر میره، هم عدالت خواهی سر جاش هست.گلاره: خیلی جالب گفتید. اتفاقا منم روزایی که با شوهرم میریم بیرون، وقتی بهش میگم سینا جان خودتو بذار جای راننده جلویی. ممکنه با زنش دعواش شده باشه یا عجله ی بیمارستان داشته باشه یا هرچیز دیگه ای... اونوقت می بینم از رانندگی کردنِ بد آدمها کمتر عصبی میشه یا لااقل با لبخند غرغر میکنه.خاله م ظاهرا مجاب شده بود و احساس می کردیم مجید هم به این طرف میزی ها رویکرد مثبتی پیدا کرده.هومن بهم گفت: مطالب بیشتری دارم برای گفتن ولی میترسم انباشت اطلاعات صورت بگیره و زده بشین. کاغذامو میدم دست تو که اگه دوستان خواستن، بعداً بتونن ببینن.یکهو خاله در حالیکه به گوشیش زل زده بود، با خوشحالی با یه صدای بلند گفت: آخ جون بچه ها! گفتیم: چی شده؟گفت: سحرها یه بلبل خرما هست میاد جلوی پنجره م میشینه. منم براش آب و دون میذارم. امروز آروم لای پنجره رو باز کردم که آواز خوندنش رو ضبط کنم... گوشیم هنوز داره ضبط میکنه. فکر کنم صحبت های این جلسه مونم ضبط کرده.همه گفتیم چه خوب! بنظرمون میومد درباره یه موضوع اساسی صحبت کرده بودیم. خوشحال میشدیم اگه بتونیم بصورت مکتوب یا صوتی داشته باشیمش.ما ملت گریه ایم یا ملت خنده؟ - هرچه پیش آید خوش آیدمطلب فوق از اون فایل، پیاده سازی شد. مطالب تکمیلی هومن رو هم عینا پایین آوردم، برای علاقمندان به بیشتر:رضا، بالاترین مقام انسان هست. رضا و خشنودی به هرچی که اتفاق میفته، چون فاعل همه اتفاقات خداست. نتیجه ی رضا، شاد بودنه نه افسوس خوردن.مگه خداوند نمیگه شب قدر، تعداد خیلی خیلی زیادی از آدمها رو می آمرزم؟ و همینطور در شب عید فطر و شب های جمعه؟ پس چرا در روز قدر یا فطر یا جمعه، ما خوشحال نیستیم؟ با اینکه به احتمال خیلی خیلی زیادی خدا ما رو بخشیده و از مون راضی شده.شهادت هر امام غمباره. اما فرداش که خداوند یک امام دیگه رو جانشین او میکنه و دانش و هدایت رو ادامه میده، شادی بخشه.ما هم به غم و گریه احتیاج داریم و هم به شادی و خنده. توی کتاب 'شیوه گرگ' اثر جوردن بلفورت هم همین موضوع رو عنوان کرده؛ گاهی در اوج و پیروزی و گاهی در فرود و دلشکستگی. اما اولویت با خنده و نشاطه... "فلیفرحوا"ائمه خوش می گذروندن: اول بخاطر اینکه غصه دنیا رو نمی خوردن. اگه غم داشتن، غم امت بود. دوم اینکه یکی از امام ها به خلیفه وقت گفته بودن: من از تو در جِیش (لشکر) کمترم، با تو در عیش برابرم و در آخرت هم اگه خدا بخواد از تو جلوترم. بالاخره چندتا زن داشتن، یه کاری می کردن به زنها هم خوش بگذره، تو خونه لباس رنگی می پوشیدن، خونه رو آذین بندی می کردن...ائمه همه رو از شادی های آلوده به گناه پرهیز می دادن. حتی از شادی ای که توش ذکر خدا نباشه. با این وصف، چرا وقتی آدم میره تفریح، همه خوشی ها رو به یاد خدا نکنه؟ مزه کباب و خنده لبها و شرشر آب و صدای پرنده ها همه از خداست. شادی آلوده به گناه، یکمقدار که ازش بگذره، استرس و ناراتیش روح رو بیمار می کنهخانواده شاد کمک می کنه اعتماد بنفس بچه ها در اجتماع بالاتر بره. خصوصا اگه این شادی همراه با همدلی باشه، نه فقط خوش گذرونی صرفموسیقی همیشه در کنار شادی بوده. البته خیلی از موسیقی ها هم هستن که علیرغم ضربآهنگ بالا، محرک اندوه و افسردگی هستن. در واقع بیشتر موزیک های دنیا اینطورین! اگه آدمها به حدی برسن که بتونن موسیقی رو بشناسن و از نمونه های بدش پرهیز کنن، خیلی خوب میشه.با افراد غرغرو نشین. خبرگزاریهای نِق نِقو رو نخون. فیلم های زِق زِقو رو نبین. یا اگه لازم هست، خیلی مختصر و در حد نیاز.شاد بودن، راهکارهای زیادی داره (جوک، تفریح، سفر، خوراک، شنا، بازی، دورهمی، ...) . اما فقط یه راهبرد داره (راز اصلی). و اون اینه که درباره عیب های خودت سخت بگیری و درباره عیب های دیگرون آسون. خودت رو مقصرتر بدونی و دیگرون رو بهتر از خودت. خودت رو به اجتماع، بدهکار بدونی. با خوندن این مقاله و فکر کردن به ارتباط بین راهکارهای ارائه شده در اون و این نکته اساسی فکر کنیم! https://www.cnet.com/culture/how-to-be-happy-according-to-the-science/ پیامبر فرمودن: بازی کنید و به سرگرمی بپردازید (لهو و لعب کنید) که من دوست ندارم در دین شما خشونت و خشکی دیده بشه.پاورقی-۱- البته همه روزا خوبن و پر از انرژی مثبت. تا ماها چقدر قدرشونو بدونیم!-2- فکر کنم منظورش این آیه بود: سوره یونس 58: قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَ بِرَحْمَتِهِ فَبِذلِكَ فَلْيَفْرَحُوا هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ - بگو: «به فضل و رحمت خدا باید خوشحال شوند؛ که این، از تمام آنچه گردآوری کرده‌اند، بهتر است»-3- و این رو هم بعد از جستجو در اینترنت پیدا کردم: امام کاظم فرمودند: بکوشید که اوقات شبانه روزى شما چهار قسمت باشد:1 ـ قسمتى براى مناجات با خدا، 2 ـ قسمتى براى تهیّه معاش، 3 ـ قسمتى براى معاشرت با برادان و افراد مورد اعتماد که عیبهاى شما را به شما می فهمانند و در دل به شما اخلاص مىورزند، 4 ـ و قسمتى را هم در آن خلوت می کنید براى درک لذّت هاى حلال [و تفریحات سالم] و به وسیله انجام این قسمت است که بر انجامِ وظایف آن سه قسمت دیگر توانا می شوید. «إِجْتَهِدُوا فى أَنْ یَکُونَ زَمانُکُمْ أَرْبَعَ ساعات: ساعَةً لِمُناجاةِ اللهِ، وَ ساعَةً لاَِمْرِ الْمَعاشِ، وَ ساعَةً لِمُعاشَرَةِ الاِْخْوانِ و الثِّقاةِ الَّذینَ یُعَرِّفُونَکُمْ عُیُوبَکُمْ وَ یُخَلِّصُونَ لَکُمْ فِى الْباطِنِ، وَ ساعَةً تَخْلُونَ فیها لِلَذّاتِکُمْ فى غَیْرِ مُحَرَّم وَ بِهذِهِ السّاعَةِ تَقْدِروُنَ عَلَى الثَّلاثِ ساعات.»