قصه عشق ناپل به مارادونا/ به بهانه درگذشت مارادونا

باشگاه فوتبال اس اس سی ناپولی که در ایتالیا لقب آبی‌های روشن یا آتزوری را یدک می‌کشد، در تاریخ یکم آگوست ۱۹۲۶ تأسیس شده‌است. به تاریخ هم که نگاهی بکنیم فوتبال مهم‌ترین و محبوب‌ترین رشته ورزشی در شهر ناپل است و باشگاه ناپولی به عنوان یک تیم ریشه دار ایتالیایی به لحاظ شور هواداران با بارسلونا در اسپانیا قابل مقایسه است. به ویژه با توجه به این نکته که سن پائولو ورزشگاه خانگی این باشگاه با گنجایش بیش از 60 هزار نفر پس از سن سیرو در شهر میلان و المپیک رم سومین ورزشگاه بزرگ ایتالیاست. البته گنجایش این ورزشگاه در زمان گشایش در محله فوریگروتا در حومه ناپل و به سال ۱۹۵۹ حدود 80000 نفر بود که در گذر زمان و پس از بازسازی‌های متعدد به میزان فعلی کاهش یافت. مهم‌ترین افتخارات تاریخ باشگاه ناپولی مربوط به 7 سال حضور دیه گو آرماندو مارادونا مابین سالهای 1984 تا 1991 است که ناپولی در این سال‌ها توانست 2 بار در سال‌های ۱۹۸۷ و ۱۹۹۰ به مقام قهرمانی سری آ دست یابد. همچنین ناپولی 5 بار برندهٔ جام حذفی ایتالیا شده که دو بار آن در دوران مارادونا بوده و دو بارنیز برنده سوپر جام ایتالیا شده است. همچنین ناپولی در دوران حضور مارادونا به مهم‌ترین افتخار اروپایی اش دست یافته و در سال ۱۹۸۹ جام قهرمانی یوفا را کسب کرده است. آغاز فوتبال در ناپلسال 1904 دو سرباز انگلیسی به نام‌های ویلیام پوئس و هکتور ام بایون تیم فوتبال و کریکت ناپل را پایه‌گذاری کردند. البته به دلیل قانون رقابت‌های لیگ برتر ایتالیا که تنها میزبان تیم‌های شمالی بود، ناپولی و دیگر تیم‌های جنوبی از حضور در این رقابت‌ها منع شدند. اما سرانجام در دوران مدیریت جورجیو آسکارلی، باشگاه ناپولی توسط فدراسیون فوتبال ایتالیا، به عنوان یکی از باشگاه‌های بنیان‌گذار سری آ پذیرفته شد. ستاره ناپولی در دهه 30 میلادی آتیلا سالوسترو بازیکن پاروگوئه‌ای بود که آمار گلزنی اش بیش از 5 دهه دست نخورده باقی ماند اما سرانجام توسط دیه گو مارادونا و پس از آن مارک همشیک این رکورد شکسته شد.نقطه عطف اولیه باشگاه ناپولی در دوران مدیریت ویلیام گاربوت شکل گرفت. در این دوره ناپولی به سری آ وارد شد و ماجراجویی اش را در سطح اول فوتبال ایتالیا آغاز کرد. حاصل این ماجراجویی دو مقام سومی در فصل‌های ۱۹۳۲–۳۳ و ۱۹۳۳–۳۴ بود.با وجود اینکه ناپولی در دهه 30 میلادی بیشتر در رتبه‌های میانی جدول رده بندی رقابت‌ها قرار داشت وازستاره‌هایی چون آنتونیو وویاک، آرنالدوسنتیمنتی وکارلوبوسکاگلیا بهره می‌برد اما در طول جنگ جهانی دوم باشگاه رو به افول نهاد؛ چنان‌که در فصل ۱۹۳۹–۴۰ با اتکا بر تفاضل گل سقوط نکردند و در سری آ ماندند. تداوم نتایج ضعیف و افول تدریجی باشگاه منجر به سقوط این تیم به سری بی در پایان فصل 1942 شد.پس از پایان دهه کابوس وار 40 میلادی ودرآغازدههٔ ۱۹۵۰ مجدداً ناپولی رشد کرد و اوج گرفت. اگرچه ناپولی در این دوران جامی کسب نکرد اما روحیه ناشی از ماندن در سری آ سبب شد تا آن‌ها اولین جام تاریخ باشگاه خود را در سال 1962 کسب کنند. در این سال ناپولی در جام حذفی فوتبال ایتالیا توانست با گلزنی جیانی کورلی وپیرلوئیجی رونزون بر اسپال غلبه کند وقهرمان این مسابقات شود. اما درفصل آتی با چهارمین سقوط تیم به سری بی، جشن قهرمانی آنان ناکام شد. حرکت تدریجی به سمت دوران طلاییاگرچه در سال 1963 میلادی باشگاه ناپولی رویداد تلخ سقوط به سری بی را تجربه کرد اما آن‌ها بار دیگر در فصل ۱۹۶۴– ۶۵ موفق به صعود به سری آ شدند. بازگشت به سری آ دستاوردی چون فتح کوپا دله آلپی را با مدیریت برونو پساوالا به دنبال داشت. این موفقیت ادامه داشت و آن‌ها حتی در فصل ۱۹۶۷– ۶۸ بسیار به قهرمانی نزدیک بودند اما پس از آث میلان، نایب قهرمان شدند. دینوزوف، خوزه آلتافینی، عمر سیووری و هافبک بومی تیم آنتونیوجولیانو ستاره‌هایی بودند که در اواخر دهه 60 میلادی دوره‌ای از اقتدار این باشگاه را در عصر پیشا مارادونا رقم زدند. جولیانو در این دوره رکورد تعداد بازی برای ناپولی را شکست که هنوز هم پا برجا مانده‌است.دهه 70 میلادی هم دهه خوبی برای باشگاه ناپولی بود. به گونه‌ای که درفصل‌های ۱۹۷۰–۷۱ و ۱۹۷۳–۷۴ به مقام سومی و در فصل۱۹۷۴– ۷۵ به مقام دومی دست یافتند. همچنین آن‌ها در فصل ۱۹۷۵–۷۶ دومین مقام قهرمانی کوپا ایتالیای خود را کسب کردند. ناپولی دههٔ ۱۹۸۰ را با قدرت آغاز کرد و در فصل ۱۹۸۰–۸۱ سوم شد ولی در سال ۱۹۸۳ وضع دگرگون شد و تیم برای دوری از ناحیهٔ سقوط جدول مبارزه می‌کرد. گره خوردن فوتبال ناپل با نام مارادوناخیلی از مردم تا قبل از اواسط دهه 80 میلادی با شنیدن نام ناپل به یاد مافیا و فقر می‌افتادند. شهر جنوبی ایتالیا نه تنها در فوتبال حرف چندانی برای گفتن نداشت بلکه به دلیل فقر فرهنگی و اقتصادی مردم و سیطره مافیا بر شهر از چهره‌ای موجه در کشور ایتالیا بهره‌مند نبود. اما آمدن یک فوتبالیست همه معادلات را تغییر داد. مارادونا ستاره نوظهور فوتبال جهان که با درخششی خیره‌کننده در رقابت‌های قهرمانی جوانان جهان عقل و دل مسئولان باشگاه بارسلونا را ربوده بود در انتقالی باشکوه و با رقم 8/3 میلیون دلار که آن زمان یک رکورد محسوب می‌شد به این باشگاه اسپانیایی پیوست اما عمر حضورش در اسپانیا به دلیل مصدومیت‌های پیاپی و علاقه نداشتن به زندگی در این شهر کوتاه بود. باشگاه ناپل در همین بزنگاه او را با رقم 5/7 میلیون دلار جذب کرد تا باز هم رکورد دیگری در نقل و انتقالات فوتبال ثبت شود. حضور در ناپل تولد دوباره مارادونا بود. این شهر و فرهنگ جاری در آن بسیار با روحیه ستیزه جوی مارادونا سازگار بود و مارادونا در ورزشگاه خانگی ناپل با استقبال 70 هزار هوادار سراپا هیجان فصلی جدید از زندگی ورزشی خود را ورق زد. قصه افسانه‌ای مارادونا در ناپل با دو سویه مثبت و منفی از همین تاریخ آغاز شد. خیزش جنوب علیه شمالروز معارفه مارادونا در شهر ناپل یکی از باشکوه‌ترین صحنه‌های استقبال از یک ستاره توسط هواداران یک تیم فوتبال را به تصویر کشاند. مارادونا یک ستاره تکنیکی بود که هنوز قهرمان جام جهانی نشده بود اما با روحیه ستیزه گری که داشت به این تیم آمد و به مردم ناپل قول قهرمانی در سری آ را داد. تا آن تاریخ جنوبی‌ها هیچ عنوان مهمی در فوتبال ایتالیا نداشتند و فتح اسکودتو می‌توانست همان قله‌ای باشد که مردم ناپل از مارادونا انتظارش را داشتند.مسئولان باشگاه ناپولی برای تحقق این آرزو امید به ساق‌های بازیکنی بستند که در حال پیمودن مراحل رشد و ستاره شدن بود. آنها برای به دست آوردن دیگو مارادونا، با پرداخت حدود 8 میلیون دلار به بارسلونا در ۳۰ ژوئن ۱۹۸۴، رکورد نقل و انتقالات فوتبال را شکستند. آن‌ها در فصل ۱۹۸۵–۸۶ سوم شدند ولی فصل بعد توانستند با اختلاف سه امتیاز قهرمان سری آ شده و از سوی دیگر با بردن ۴–۰ آتلانتا در فینال جام حذفی، کوپا ایتالیا را نیز فتح کرده و یک دوگانه کسب کنند.از آنجایی که تا آن هنگام هیچ تیمی از ایتالیای جنوبی در لیگ قهرمان نشده بود، این رخداد مارادونا را به یک نماد فرهنگی، اجتماعی و مقدس در شهر ناپل بدل کرد که فراتر از قلمرو فوتبال بود. این موفقیت ها ادامه داشت و باشگاه در جام اروپای فصل ۱۹۸۸–۸۹ توانست با شکست 5 بر 4 اشتوتگارت در فینال، نخستین عنوان چشم‌گیر خود در اروپا را کسب کند و برنده این جام شود. ناپولی در فصل ۱۹۸۹–۹۰ سری آ هم با اختلاف دو امتیاز نسبت به میلان، دومین قهرمانی خود را کسب کرد. حمایت ناپل از مارادونا در معادله نیمه نهایی جام جهانی مارادونا با درک و شناختی که از فرهنگ جاری درناپل طی سال‌ها حضور در این شهر به دست آورده بود بر تنور تنش‌های جنوب و شمال دمید و هنگام برگزاری جام جهانی فوتبال ۱۹۹۰ نظرات بحث ‌برانگیزی را در خصوص اختلاف‌های مردم شمال و جنوب ایتالیا و وحدت ایتالیا بیان کرد و از مردم شهر ناپل خواست که در نیمه‌نهایی جام جهانی از آرژانتین در برابر ایتالیا حمایت کنند.«من این واقعیت که همه حالا از ناپولیایی‌ها می‌خواهند ایتالیایی باشند و از تیم ملی خود حمایت کنند، را دوست ندارم. ناپل همیشه از آرامش ایتالیا بی‌بهره بوده. این شهر اغلب از نژادپرستی ناعادلانه زجر کشیده‌است». این گفته‌های دیگو مارادونا در ژوئیه ۱۹۹۰ و پیش از بازی نیمه نهایی با ایتالیا سبب شد تا تیم ملی آرژانتین در استادیوم خانگی شهر ناپل اصلا احساس غربت نکند. به واقع استادیوم سن پائولی تنها ورزشگاهی بود که در آن هواداران سرود ملی آرژانتین را هو نکردند و مارادونا در پایان بازی نیمه نهایی و صعود به فینال از طرفداران ناپولیایی به سبب حمایتشان از آرژانتین تشکر کرد و در مقابلشان سر تعظیم فرود آورد. چنین رخدادی که به شکست امید اول قهرمانی جام جهانی منجر شد واکنش‌های منفی نسبت به حضور مارادونا در فوتبال ایتالیا را به دنبال داشت. پس از پایان جام جهانی فدراسیون فوتبال ایتالیا، مارادونا را مجبور کرد که تست دوپینگ دهد و نتیجهٔ آزمایشش برای کوکائین مثبت درآمد؛ هم مارادونا و هم ناپولیایی‌ها بعدها مدعی شدند این اقدام یک انتقام‌گیری از رخدادهای پیشین بوده‌است. مارادونا ۱۵ ماه از فوتبال تعلیق شد. با این حال باشگاه ناپولی توانست در سوپر جام فوتبال ایتالیا با نتیجهٔ ۵–۱ در برابر یوونتوس پیروز شود، اما این آخرین جایزه بزرگ آن‌ها تا ۲۲ سال بعد بود. ناپولی همچنین در جام اروپای ۱۹۹۰–۹۱ در دور دوم حذف شد. بدین ترتیب داستان مارادونا و ناپل پس از آغازی باشکوه با پایانی تلخ همراه شد اما همچنان تصاویر مارادونا در این شهر بر روی دیوارهای خانه‌ها و شهر خودنمایی می‌کند و او را می‌پرستند. داستان عشق مردم ناپل به مارادونا روایتی از حس قدرشناسی مردم از یک ناجی و قهرمان است که آنها را به اوج رساند تا آن خاطره تلخ تحقیر همیشگیشان از سوی شمالی‌ها تبدیل به احساس احترامی شود که تنها با جادوی تکنیک و کاریزمای مارادونا امکان پذیر شد. منبع: همشهری جوان