انتخابات آمریکا: بررسی نقش نفر سوم

شاید بتوان از انتخابات آمریکا به عنوان پرشانتاژترین انتخابات ریاست جهموری در جهان یاد کرد؛ چند فاکتور در این انتخابات وجود دارد که باعث تمایز آن با دیگر انتخابات‌‍‌ها می‌شود؛ اولین ویژگی، طول دوره انتخابات است؛ انتخابات آمریکا نزدیک به یک سال طول می‌کشد. تاثیر انتخابات آمریکا بر دیگر کشورها یکی دیگر از فاکتورهایی است که حساسیت این انتخابات را بالا می‌برد؛ انتخابات سال 2016 و انتخاب ترامپ و تاثیرات آن بر ایران، می‌تواند گواهی قابل لمسی بر این موضوع باشد.انتخابات آمریکا اکثر مواقع در قالب یک انتخابات دو حزبی مطرح می‌شود که از هر حزب جمهوری‌خواه و دموکرات یک نامزد به مرحله پایانی و اصلی انتخابات می‌رسد. اما در واقع اینطور نیست. نامزدهای سوم و چهارم و... هم نیز می‌توانند حضور داشته‌باشند. با این وجود که عملا شانس برد در انتخابات را ندارند اما حضورشون خیلی تاثیرگزار هست و می‌تواند نتیجه انتخابات را عوض کند. نامزدهای سوم و چهارم می‌توانند با حضور استراتژیک و سنجیده خود، ترجیح‌های مردم را عوض کنند و با این حرکت، معادلات این بازی سرنوشت‌ساز را بهم بریزند. اگر در یک انتخاباتی نامزدی با کسب 51 درصد آرا، نفر اول باشد، نفر سوم با حضورش می‌توانند ترجیحات را تغییر داده و تعدادی از رای‌های نفر اول را به خودش اختصاص دهد؛ در این صورت نفر دوم می‌توانند جایگاه نخست رو کسب کند و پیروز میدان باشد.در دوره‌های مختلف انتخاباتی آمریکا، دو دوره وجود دارد که نامزد سوم نقش بسزایی در عوض‌شدن نتیجه آن‌ها داشته است؛ انتخابات 1992 و انتخابات 2000 فلوریدا.انتخابات 1992 آمریکا از انتخابات‌هایی بود که نامزد سوم توانسته بود نتیجه انتخابات را عوض کند. در این انتخابات 1 کاندید از حزب دموکرات و 2 کاندید از حزب جمهوری‌خواه به رقابت پرداختند. بیل کلینتون نماینده حزب دموکرات، جورج بوش (پدر) نماینده حزب جمهوری‌خواه و راس پروت به عنوان نماینده مستقل در انتخابات 1992 به عنوان 3 نامزد اصلی در انتخابات شرکت کردند. سرانجام بیل کلینتون توانست با کسب‌کردن 43 درصد آرا، به عنوان چهل‌ودومین رئیس جمهور آمریکا دست پیدا کند. جورج بوش با کسب 37.5 درصد آرا و راس پروت با کسب تقریبا 19 درصد آرا بازنده این انتخابات بودند. نکته قابل توجه این است که اگر 6 درصد از افرادی که به راس پروت رای دادند، به جورج بوش رای می‌دادند، به جای کلینتون، بوش بر کرسی ریاست جمهوری تکیه می‌کرد. راس پروت با حضورش به عنوان نماینده مستقل مرتکب اشتباه استراتژیک شد و بدلیل تغییر ترجیحات رای‌‌دهندگان، جورج بوش نتوانست رئیس‌جمهور آمریکا شود.انتخابات 2000 فلوریدا نیز یکی دیگر از عرصه‌هایی است که نامزد سوم باعث تغییر در نتیجه انتخابات شد. این انتخابات یکی از پرحاشیه‌ترین انتخابات‌‌ها بود. یکی از حاشیه‌های این انتخابات، حضور برادر جورج بوش (پسر) به عنوان فرماندار فلوریدا بود. شایعاتی هم بعد از انتخابات شکل گرفت مبنی بر اینکه یکی از دلایل پیروزی جورج بوش در فلوریدا، برادرش بوده‌است. انتخابات سال 2000 آمریکا 1 کاندیدای جمهوری‌خواه و یک کاندیدای دموکرات و یک کاندید از حزب سبز داشت. ال گور نماینده دموکرات‌ها، رالف نیدر نماینده حزب سبز و جورج بوش (پسر) نماینده حزب جمهوری‌خواه، بودند. ال گور توانست بیشترین آرای مردمی را نصیب خود کند اما در آرای مجمع گزینندگان (electoral college) رقابت را به جورج بوش باخت. اما این اشتباه استراتژیک و سرنوشت‌ساز چگونه رخ داد؟ایالت فلوریدا بیش‌ترین نقش را در پیروزی جورج بوش بازی کرد. در این ایالت جورج بوش 2,912,790 رای و ال گور2,912,253 رای بدست آوردند؛ جورج بوش با کمتر از ششصد رای اختلاف در تعداد آرای مردمی از ال گور پیش افتاد. همین اتفاق باعث شد که همه مجمع گزینندگان در ایالت فلوریدا به جورج بوش رای بدهند و باعث بالا رفتن آرای بوش در مجمع گزینندگان بشوند که این اتفاق سرانجام به رئیس جمهور شدن جورج بوش ختم شد. نکته حائز اهمیت این است که می‌توان رالف نیدر را دلیل اصلی رای مردمی کمتر ال گور در ایالت فلوریدا و در نتیجه شکست وی در مقابل جورج بوش، دانست. رالف نیدر به عنوان نامزد سوم پا به عرصه انتخابات گذاشت و توانست در کل ایالت فلوریدا 97,488 رای به خود اختصاص دهد. اگر افرادی که در ایالت فلوریدا به رالف نیدر رای دادند، رای خود را به ال گور می‌دادند، ال گور پیروز انتخابات بود. در این انتخابات بخشی از مردمی که غیر حزبی بودند ولی گرایش به دموکرات‌ها داشتند، به رالف نیدر رای دادند. هیلاری کلینتون درباره حضور رالف نیدر در انتخابات 2000 اینگونه می‌گوید که «من زمانی که او خود را کاندیدا کرد به خاطر می‌آورم. کاندیداتوری وی در آن زمان برای هیچکس خوب تمام نشد بویژه کشورمان».انتخابات 2016 هم نیز حضور نامزد سوم را به خود دید. جیل استاین به عنوان نامزد سوم و نماینده حزب سبز در کنار دونالد ترامپ و هیلاری کلینتون به رقابت پرداخت. با این وجود که شایعاتی مبنی بر حمایت روسیه از جیل استاین وجود داشت اما جیل استاین علی‌رغم انتخابات 1992 و 2000 نتوانست به عنوان نامزد سوم تاثیرگزاری سرنوشت‌سازی بر نتیجه این انتخابات بگذارد.در انتخابات پیش‌رو نیز، کانیه وست اعلام کاندیداتوری کرده است. کانیه وست، رپر سرشناس آمریکایی و همچنین همسر کیم کارداشیان، مدل معروف آمریکایی، می‌باشد. نکته قابل ذکر این است که کانیه وست هنوز نتوانسته به عنوان نامزد سوم در جایی مطرح شود اما با توجه به رنگین‌پوست بودنش ممکن هست رای‌هایی را برای خود جمع کند و باعث تغییر در نتیجه انتخابات شود.نویسنده: محمدحسن بیات