کارآفرینی یا کارمندی؟

خب از اینجا شروع می‌کنم که من جزو دسته آدم‌هایی هستم که همیشه کار برایم اولویت داره و تمام تلاش و تمرکز خودم را برای رسیدن به اهدافم می‌کنم. از بعد از اتمام دوره دبیرستان کار کردم و از 18 سالگی به بعد حتی یک ریال هم از خانواده نگرفتم. خرج زندگی، ماشین، اجاره خونه مستقل و غیره را خودم تامین کردم و حتی در مواقعی هم به خانواده در حد توان کمک کردم. تمام شرکت‌هایی هم که کار کردم با ارسال رزومه و مصاحبه بود و هیچ‌وقت پارتی یا رابط خاصی نداشتم.در مورد شروع دوره کاریم در حین تحصیل کارهای مختلفی کردم، از فروشندگی تا نوشتن مقاله برای ماهنامه اقتصادی! علاقه اصلیم مالی بود اما چون قاعده کلی در دوره دبیرستان شاخه ریاضی، ادامه تحصیل در رشته های مهندسی بود مهندسی مکانیک خواندم و در صنعت نفت مشغول به کار شدم. بعد از 6 سال فهمیدم کار مهندسی کار من نیست و دوره‌های مالی را شروع کردم. بالاخره مدارک بازار سرمایه و سطح یک آزمون CFA را گرفتم و در یک شرکت تامین سرمایه از صفر شروع به کار کردم. برای کسانی که در مورد صنعت مالی اطلاعات زیادی ندارند بگم که شرکت‌های تامین سرمایه بالاترین سطح شرکت‌های از لحاظ جایگاه در صنعت مالی هست و البته برای مهندس مکانیکی که سابقه مالی نداشت راه سختی برای رسیدن بهش طی کردم و قبل از استخدام در شرکت تامین سرمایه مصاحبه‌های زیادی را در این صنعت مردود شدم.خلاصه با یک دهم حقوق در صنعت نفت به عنوان کارآموز وارد شدم و خیلی زود تونستم خودم رو به مدیران ثابت کنم و قبل از اتمام دوره کارآموزی قرارداد یکساله با من بسته شد. طی 4 سالی که در شرکت تامین سرمایه بودم سطوح کارشناسی، کارشناس ارشد، رئیس اداره و مدیر را تجربه کردم. کند بودن، نبود پویایی لازم و یادگیری بیشتری منجر به تصمیمم به تغییر صنعت شد. بهترین صنعت با توجه به روحیاتم اکو سیستم نوآوری بود. خلاصه به عنوان مدیر سرمایه‌گذاری و جذب سرمایه وارد یکی از شرکت‌های بزرگ اکوسیستم شدم و اونجا تازه فهمیدم تلاش و سخت کار کردن یعنی چی! روحیه جاه‌طلبی و کارآفرینی من در آن شرکت رشد کرد و بعد از 12 سال کارمندی تصمیم گرفتم کار شخصی خودم را که آرزوی همیشگیم بود راه‌اندازی کنم.خلاصه شرکتی در زمینه مشاور مالی برای ارائه خدماتی مثل ارزش‌گذاری، جذب سرمایه و مشاوره مالی با هدف ارائه به اکوسیستم نوآوری با مشارکت سرمایه‌گذاری جهت تامین منابع مالی و یکی از دوستان متخصص در صنعت مالی تاسیس کردم. خب قبل از تاسیس شرکت دغدغه‌های زیادی از جمله گرفتن پروژه و درآمدزایی داشتم و البته به خاطر نداشتن تجربه قبلی به خیلی از موارد و پیچیدگی‌های کسب و کار توجهی نداشتم که با شروع کار هر یک از این پیچیدگی‌ها تبدیل به دست‌اندازی برای رسیدن به اهدافم شدند.خب چالش‌ها چی بودند؟ اولین مورد در راه‌اندازی یک استارتاپ یا شرکت اندازه کوچک بعد از دغدغه گرفتن کار مسائل حسابداری هست که مهمترین آن مباحث بیمه و مالیات هست. من به عنوان مدیرعامل حسابدار، کارپرداز، مسئول بیمه، مالیات شرکت هم بودم و همه این موارد را خودم پیگیری می‌کردم که از جایی به بعد از یک نیروی پاره‌وقت کمک گرفتم و البته تا انتهای کار همچنان درگیر مسائل خصوصا بیمه بودم.دومین و شاید مهمترین مورد انتخاب شرکاست. انتخاب شریک پاشنه آشیل هر کسب و کاریست. تصور من این بود که با قول و قرار و شروع کار مسئله خاصی پیش نمیاد اما سخت در اشتباه بودم. شریکی که به عنوان سرمایه‌گذار انتخاب کرده بودم علیرغم تمکن مالی خیلی خوب انگیزه‌ای برای رشد این شرکت نداشت و خب برای من و شریک دیگرم شرکت زندگی و آینده‌مان بود و برای شریک سرمایه‌گذار صرفا یک سرگرمی! نداشتن قرارداد سرمایه‌گذاری و قرارداد سهامداری منجر به عدم شفافیت انتظارات و وظایف بود. من طرح توسعه داشتم اما برای اجرای طرحم منابع مالی کافی نداشتم. حتی یک ریال در زمینه بازاریابی، تولید محتوا و غیره هزینه نکردم و به مرور کار ما گرفتن هر پروژه‌ای به هر قیمتی تنها جهت تامین هزینه‌های حقوق و اجاره دفترمان شد. این معضل تمرکز و زمان من را برای فکر کردن و دنبال کردن بدون دغدغه اهدافم، مختل کرد. خدمات ما قابل مقیاس‌پذیری نبود و نهایتا قادر به انجام دو پروژه در ماه بودیم و برای انجام سایر کارها باید از گرفتن پروژه‌های کوچک و روتین خودداری می‌کردیم و به دنبال طرح توسعه می‌رفتیم که خب عدم تامین مالی از سوی سرمایه‌گذار و ترس از عدم تامین هزینه‌های جاری و ماهانه منجر به درجا زدن شرکت شده‌بود.سومین مورد، کسب تجربه و شناخت کسب و کار واقعی منجر به شناخت ضروریاتی مثل شبکه کاری قوی و تعداد افراد مهمی که با آن‌ها در ارتباطیم می‌شود. مورد اخیر در ابتدای کار شاید چندان اهمیتی نداشته باشد اما برای رشد و توسعه لازم است. البته ناگفته نماند که کیفیت کار شرکتمان منجر جذب مشتریان خوبی شده‌بود و با وجود عدم بازاریابی همیشه کار داشتیم اما بعد از دو سال و نیم، برای ادامه مسیر و رشد بیشتر انگیزه‌ای نداشتیم. شاید اگر شریک سرمایه‌گذار همراهی بیشتری با ما داشت تصمیم دیگری می‌گرفتیم اما نهایتاً تصمیم استراتژیک من خاتمه شراکت و فعالیت شرکت بود. از نظر من ادامه کار باعث اتلاف عمر و تخصصم و محدود شدن به پروژه‌های کوچک بود. تجربه تقریبا سه ساله کسب و کار شخصی خیلی از مسایل و پیچیدگی‌های کسب و کار را به من آموخت. مسائلی که مطمئناً با احتمال ضعیفی با کارمندی حتی در سطوح بالا می‌شد کسب کرد. از استخدام نیروی نامناسب، کنترل هزینه‌ها تا درگیری‌های قانونی مثل بیمه و مالیات. نکته آخر هم انتخاب شرکای مناسب و عقد قراردادی شفاف با جزئیات جهت مشخص شدن وظایف و انتظارات.