کودک بی‌نظم و آموزش نظم به کودکان

اگر کودک اتاق خواب در هم ریخته و شلوغ، میز مدرسه، یا کوله پشتی به هم ریخته‌ای دارد، از یکی از بزرگ‌ترهای خانه خواهش کنید که در مرتب کردن و نظم دادن به وسایل اتاق به کودک کمک کند.گاهی اوقات می‌بینید که خانه پر شده است از اسباب‌بازی‌های کودکتان و هر طرف را نگاه می‌کنید، اثری از وسایل او می‌بینید.با آموزش نظم به کودک در مورد تمییز کردن خانه، خود را از بی‌نظمی و ریخت‌و‌پاش نجات دهید!پژوهشگران معتقد هستند 9 علت برای بی‌نظمی کودکان وجود دارد:اول:ناراحتی‌های جسمی و روانی کودک است.دوم:نداشتن علاقه و انگیزه است. هیچ علاقه و انگیزه‌ای به اتاقش ندارد و علاقه‌ای ندارد که اتاقش را مرتب کند و بی‌نظم نباشد.سوم:سردرگم بودن و بی‌اعتنایی به انتظارات والدین است. گاهی انقدر والدین انتظارات مختلفی از بچه دارند که بچه را دچار سردرگمی می‌کنند و این قضیه باعث می‌شود کلاً به انتظارات آن‌ها بی‌اعتنا باشند.چهارم:نداشتن برنامه‌ی مشخص یا کارهای مشخصی که از آن‌ها می‌خواهیم. ما اصلاً هیچ جای مشخصی برای وسایل کودک نداریم که از کودک بخواهیم منظم آن‌ها را بچیند.پنجم:این عامل که در کودکان ما بسیار زیاد مشاهده می‌شود، کم خوابی و خستگی مفرط است. وقتی فرزند من خواب مناسبی نداشته باشد و کیفیت خوابش خوب نباشد، خیلی ممکن است که در زمان بیداری، شما بی‌نظمی‌اش را ببینید.ششم:گاهی تکالیف خیلی زیادی به گردن کودک می‌اندازیم و او تکالیف زیادی را به صورت مداوم دارد انجام می‌دهد. پس ناخودآگاه در انجام بعضی از تکالیف مثل منظم کردن لوازمش وقت کم می‌آورد و اصلاً نمی‌تواند یک چنین کاری را انجام دهد.هفتم:تغذیه نامناسب یکی دیگر از مواردی است که باید به آن توجه شود. کودکی که آهن خونش پایین است قطعاً بی‌حوصله‌تر از آن است که بتواند اتاقش را تمیز و مرتب کند. پس باید به این موارد هم توجه کنید.هشتم:ناامیدی به آینده. کودکان یا نوجوانانی که به آینده ناامید هستند و این حس را دارند، ناخودآگاه نمی‌توانند خیلی به تمیزی اتاقشان و مرتب کردن بپردازند.نهم:زمانی است که فرزند ما می‌خواهد استقلال طلبی داشته باشد و مقابله با اقتدار والدینش را نشان دهد. گاهی ما انقدر می‌خواهیم که فرزندانمان را وابسته به خودمان بار بیاوریم، چه این کار از طرف ما خودآگاه باشد چه ناخودآگاه، گاهی باعث می‌شود فرزندان ما برای مقابله با این ویژگی که در ما وجود دارد و برای اینکه استقلال طلبی خود را نشان دهند و با اقتدار والدین در مورد این قضیه مقابله کنند، شدید بی‌نظم می‌شوند.می‌توانید یکی از روش‌های زیر را برای نظم دادن و مرتب کردن تجربه کنید.مراحل و گام‌های آموزش نظم به کودک:۱. به کودکتان اطلاع دهید که وقت آن رسیده تا اسباب‌بازی‌هایش را مرتب کند. یک جای مخصوص برای قرار دادن اسباب‌بازی‌هایش اختصاص دهید. مثلاً چیزی مثل یک جعبه و یا یک کیسه‌ی بزرگ را در وسط اتاق کودک قرار دهید.۲. بعد بگویید: نگاه کن چه اتاق شلوغی! با خودم دارم فکر می‌کنم کسی هست که تو تمیز کردنش به من کمک کند؟3- در این حین پلاستیک یا جعبه اسباب‌بازی را آورده و روی زمین بگذارید. با خواندن آوازهایی در مورد نظافت و مرتب کردن در هنگام کار، توجه‌ی کودک را به خود جلب کنید. از آهنگ‌های شاد و حرف‌هایی مثبت در مورد تمیز کردن و نظافت استفاده کنید.۴. از کودکتان خواهش کنید تا اسباب‌بازی خاصی را که شما به آن اشاره می‌کنید برداشته و در کیسه بیاندازد. وقتی که کودکتان حرف شما را گوش داد، از او تشکر کنید.۵. در صورت عدم همکاری کودک در مرتب کردن اتاق، نوعی تنبیه برای او مقرر کنید. منع کردن او از انجام کار مورد علاقه‌اش یا جلوگیری از داشتن وسیله‌ی دلخواهش، تنبیه‌های مناسبی هستند که در این مورد اثربخش‌اند.۶- یک بار امتحان کنید و به کودکتان این هشدار را بدهید که در صورت کمک نکردن، تنبیه خواهد شد و بعد ببینید تا چه زمان اثر دوام خواهد داشت. بعد از آن می‌توانید در مواقع مناسب در هنگام عدم همکاری او، از آن استفاده کنید.۷- جمع کردن اسباب‌بازی‌ها را طبق مراحل گفته شده، آن‌قدر ادامه دهید تا همه‌ی آن‌ها جمع شده و در سر جایشان قرار گیرند.نکات مهم در رابطه با آموزش نظم:با جمع کردن وسایل شخصی خودتان و گذاشتن آن‌ها در جای خود، برای کودکتان الگو باشید. حتی در حین جمع کردن آن‌ها با صدای بلند در مورد مرتب کردن وسایلتان صحبت کنید.سعی کنید تمیز کردن و مرتب کردن خانه را به یک بازی تبدیل کنید و یا جایزه‌ای مثل گردش رفتن و یا نقاشی کردن را برای آن اختصاص دهید.در هنگام تنبیه کردن کودک، لحن صدای خود را در حالت طبیعی نگه دارید. کودکان می‌توانند عصبانیت و ناراحتی شما را در چهره‌تان متوجه شده و در نتیجه واکنش‌های منفی از خود نشان دهند.اگر دیدید روش تنبیه شما بعد از مدتی دیگر مؤثر نیست، آن را تغییر دهید.اگر می‌بینید که سختگیری نسبت به کودک در رابطه با رعایت نظم، منجر به عصبانیت و پرخاشگری او می‌شود، با یک کارشناس امور خانواده مشورت کنید.مرکز آموزشی – توانبخشی مشکلات ویژه یادگیری ذهن فرزام با برگزاری دوره‌های بهبود مهارت‌های ذهنی (DMS) و دوره‌های بهبود مهارت‌های رفتاری (DBS)، آماده خدمات رسانی به شما والدین گرامی و فرزندان دلبندتان می‌باشد.