درباره سریال The undoing

نوسنده : مریم تاواتاو درباره سریال the undoingچاپ شده در روزنامه سازندگی در تاریخ 1400.10.18نویسنده یادداشت : مریم تاواتاوسریال" فروپاشی" ماجرای یک زوج آمریکایی در شش قسمت است با این تفسیر که وضعیت این خانواده در ابتدای سریال با انتهای آن بسیار فرق دارد. چرا که "جاناتان" متهم به قتل معشوقه خود می شود و "گریس" هم زمان با شوک اطلاع از این رابطه مخفیانه، خود را مقابل دوربین های خبری که به سمت آن ها چرخیده و در راس اخبار شهر می بیند. از این جا به بعد دیگر از آرامش قبلی زندگیشان خبری نیست. حتی پسرشان "هنری" هم نمی تواند از شر نگاه های سنگین دیگران در مدرسه در امان باشد. سریال براساس کتابی با نام " تو باید می دانستی" ساخته شده و نویسنده مینی سریال معروف" دروغ های بزرگ" یعنی" دیوید ای کلی" فیلمنامه را نوشته؛ کسی که در مینی سریال قبلی خود روایتی جذاب از زندگی چند زن با روحیات مختلف را بیان کرده بود و مورد تمجید بسیاری قرار گرفت .فروپاشی از آن سریال هاست که تا قبل از قسمت آخر، انتظار مخاطب را از فیلم بینی بالا می برد؛ در واقع می توان گفت تا قسمتِ یکی یا دو تا مانده آخر از تمام تمهیدات داستانی، جذابیت های بصری از جمله طراحی لباس، اِلمان های فضا و موسیقی و بازی درونی بازیگرانش استفاده کرد تا اجرایی از یک گروه حرفه ای را به نمایش بگذارد اما قسمت آخر هم چون تیرخلاص، تمام تلاش های مجموعه را دود می کند. درست مثل کاری که جاناتان با خانواده اش کرد؛ او باوجود این که یک پزشک با تخصص سرطان شناسی است که کودکان را معالجه می کند و با همسرش گریس که یک تراپیست است زندگی خوبی دارد، اما وارد یک رابطه خارج از ازدواج می شود و با پیدا شدن سر و کله ماجرای "النا" معشوقه-ای که به قتل رسیده، زندگیش نابود می شود .نقطه قوت سریال فروپاشی، انتقال حس معماگونه بودن در کل فضایی است که از همان قسمت اول اتفاق افتاده. سریال های جنایی وقتی در تلفیق با مسائل روان شناسی و البته فضای خانوادگیِ شخصیت-هایشان شود، نوعی جذابیت فرمی به محتوای عمیقی می دهند که هم چون تاروپودِ به هم تنیده شده . فروپاشی از همین مدل سریال هاست که محتوایش اتفاقات و جنبه های مختلف از ابعاد یک پرونده جنایی را با رگه های از مسائل روانی تشکیل می دهد و در فضای مرموز و را زآلود خود پیش می رود .سریال، ریتم کندی دارد اما گماشتنِ اتفاقات تازه در مسیر داستان، نوعی کشش در آن ایجاد کرده است . در واقع، اتفاقات با سرعتی ماورایی در فروپاشی پخش نمی شوند بلکه اندک اندک افزوده شده و سعی در حل پازل ماجرا دارد. در قسمت های ابتدایی، دیواری محکم از علت و معلول در معرض تماشاگر قرار می گیرد گویی هر آجر در جای درستش قرار گرفته. شاید اگر ریتم جابجایی و شکل-گرفتنِ این دیوار به درستی پیش می رفت ، پایان باشکوه تری برای سریال به وجود می آورد.فروپاشی در کنار نگاه به سطح ظاهری از زندگی یک زوج ثروتمند، در پوسته ای عمیق تر به مساله خانواده و به ویژه کودکان توجه دارد و تاثیر خیانت زوجین را فقط مختص در درونِ زوجِ مقابل که خیانت دیده نمی داند . سریال، لحظه ای را که بتِ پدر در نگاه هنری می شکند در فضایی دراماتیک به تصویر می کشد، با تمرکز روی فرزند النا و تجربه سخت زندگی او در خانواده ای پرتنش، به مخاطب یادآوری می کند که " خیانت" مفهومی تک بعدی نیست که تاثیرش را تنها در اندرونی یک خانه بشود مختص کرد. تاثیری که استقرار یا از هم پاشیدن خانواده در روحیه فرزند دارد، گستره تر از آن است که بتوان آن را تنها در فروپاشی ازدواج به عنوان قرارداد اجتماعی در نظر گرفت و کودکان حتما به عنوان موجوداتی آسیب پذیرتر که تنها باید عشق و تعلق را از خانواده دریافت کنند، در چنین موقعیتی دچار فشار روحی بزرگی می شوند؛ فشاری که احتمالا امکان جبران آن در آینده هم به آسانی ممکن نخواهد بود. واقعیت تلخ این است که کودکان، بزرگ ترین تاوان دهندگانِ شکستِ زندگی والدینشان هستند.سریال در فضایی که در آن، عنصر تعلیق برای آگاهی از هویت قاتل اصلی مهیا کرده، مخاطب را همراه می کند حتی با تمامی لوکیشن های جذاب پیاده روی های شبانه گریس در خواب همراه شود و از حقیقت باخیر شود.دغدغه سریال فروپاشی برای مطرح کردن مفاهیم اخلاقی در بستر یک مساله جنایی و ارتباط دادن آن با دوره کودکی ، بسیار قابل ستایش است. شاید اگر توجه به ریتم مناسب، تزریق اتفاقات صورت می-گرفت، ایده اصلی هم بهتر پرورانده می شد. از طرفی نگاهی که چرایی یک اتفاق را در بعد روانی ماجرا می بیند ، هیجان کشف را به مخاطب می دهد ؛ کشف علت پدیدآمدن رفتارها در انسان هایی که از رفاه نسبی بالاتری در جامعه برخوردارند اما نمی توانند از شر زخم های گذشته های دور و نزدیکشان نجات پیدا کنند . فروپاشی، داستان گذشته هایی است که زمان حال را می سازد، داستان دست هایی در ذهن که وصل اند به اتفاقات و واکنش هایی که در گذشته، باورهای مرکزی انسان را شکل می دهند. حرکت همین دست هاست که اسکلت زندگی انسان را می سازد ؛ پس این که این دست ها به کدام گذشته تکیه داده اند، آن قدرها مهم هست که نتوان کودکی را از یاد برد. فروپاشی، داستان از یاد نبردن هاست.