آیا کیفیت زندگی شما خوب است؟

تعاریف كلی از کیفیت زندگی از نظر دانان جایا (2004 ) كیفیت زندگی مجموعه ای چند بعدی از رفاه اقتصادی،‌ شرایط محیطی، وضعیت سلامتی است كه بوسیله شخص یا گروهی از افراد درك می شود،‌ بنا به اظهار وی، WHO كیفیت زندگی را به عنوان درك فرد از موقعیت خود در زندگی ودر متن فرهنگ وسیستم ارزشی جامعه می داند كه با اهداف،‌ انتظارات و استانداردهای وی در ارتباط است. سالیوان (1992( ابعاد اصلی كیفیت زندگی را این گونه بیان می كند: 1- شكایات و ناخوشی های جسمی،‌ احساس خوب بودن‌2 – فشار روانی 3- وضعیت عملكرد 4- عملكرد نقش 5- عملكرد اجتماعی 6- سلامتی. از طرفی ونتگوت،‌ آدرسن، مریك (2003) كیفیت زندگی را حس خوب بودن تعریف می كنند كه ابعادی از جمله ابعاد جسمانی، ‌روانی، ‌اجتماعی و معنوی و روحی فرد را شامل می شود. فرل ( 1997)كیفیت زندگی را در چهار بعد خوب بودن جسمانی، خوب بودن روانی، استرس عاطفی و خوب بودن اجتماعی تعریف می كند. مركز ارتقاء سلامت دانشگاه تورونتو(2000) كیفیت زندگی را امكانات،‌ فرصتها و محدود یت-هایی كه هر فرد در زندگی خود دارد ونشان دهنده تعامل عوامل انسانی و محیطی می باشد تعریف می نماید. کیفیت زندگی، سازه ی بی نهایت ارزشمند برای سنجش اینکه فرد چه احساسی در مورد وضعیت و شرایط سلامت خود دارد، می باشد (آشتیانی و آشتیانی،1382). تعریف اختصاصی (مربوط به كیفیت زندگی وابسته به سلامت)كیفیت زندگی مربوط به سلامت به ارزیابی ذهنی فرد از وضعیت سلامت كنونی اش، مراقبت های بهداشتی و فعالیتهای ارتقاء دهنده سلامتی كه موجب سطحی از فعالیت كلی می شود به فرد اجازه می دهد كه اهداف ارزشمندی را دنبال كند در بر دارد.تعریف دیگری از كیفیت زندگی وابسته به سلامت دانان جایا ( 2004‌) كیفیت زندگی وابسته به سلامت را جزیی از بعد جسمانی كیفیت زندگی می-داند كه اغلب به جای هم قابل استفاده هستند و ابعاد كلیدی كیفیت زندگی وابسته به سلامت را شامل عملكرد جسمانی احساسات، میزان مراقبت از خود، عملكرد شناختی،‌ درد، سلامت روانی و عاطفی بر می شمارد. همچنین فایرز و ماچین (2000) كیفیت زندگی وابسته به سلامت را جزء ابعاد وضعیت سلامت كیفیت زندگی می دانند كه تمركز بر آزمایشات كلینیكی استراتژیهای پیشرفت عملكرد كلینكی و تحقیق و ارزیابی سرویسهای مراقبت بهداشت می باشد. از طرفی هم تستا و سیمونسون ( 1996)آن را نگرشی به جنبه های جسمی،‌ روانی و اجتماعی و سلامتی به عنوان ابعاد مجزا از یكدیگر كه تحت تأثیر انتظارات، اعتقادات،‌ تجربیات و تصورات فرد هستند عنوان می نماید. همچنین گروه كیفیت زندگی سازمان جهانی بهداشت ( 1996)آن را پندارهای فرد از وضعیت زندگی اش و با توجه به فرهنگ و نظام ارزشی كه در آن زندگی می كنند و ارتباط این در یافته ها با اهداف، انتظارات،‌ استانداردها،‌ و اولویت مورد نظر فرد بر می شمارند.ویژگی های كیفیت زندگی اطلاع از ویژگی های كیفیت زندگی، می تواند ما را در شناسایی مقیاس های آن یاری نماید این ویژگیها عبارتند از: چند بعدی بودن،‌ ذهنی بودن، پویا بودن (‌رستمی،‌1380). الف) چند بعدی بودن كیفیت زندگی بر پایه ابعادی كه ارتباط نزدیكی با یكدیگر دارند بنا شده است. از این رو می تواند كیفیت زندگی را در ابعاد زیادی اندازه گیری كرد به طوركلی سه بعد اساسی كیفیت زندگی مربوط به سلامت، ابعاد جسمی، روانی و اجتماعی می باشد كه هر یك از آن به مجموعه های دیگری تقسیم می شوند.بعد جسمی : به دریافت فرد از توانایی هایش درانجام فعالیت ها و وظایف روزانه كه نیاز به صرف انرژی دارد اشاره می كند و می تواند در بردارنده مقیاس هایی مثل تحرك،‌ توان و انرژی، درد و ناراحتی خواب استراحت و ظرفیت توان كاری باشد. بعد روانی: جنبه های روحی و احساس سلامت را مانند افسردگی، ترس،‌ عصبانیت،‌ خوشحالی و آرامش را در بر می گیرد. بعضی زیررده ها ی این بعد عبارتند از تصویر از خود،‌ احساس مثبت،‌ احساس منفی ،‌ اعتقادات مذهبی،‌ فكر كردن،‌ و یادگیری،‌ حافظه و تمركز حواس .بعد اجتماعی : توانایی فرد در برقرار كردن ارتباط با اعضای خانواده،‌ همسایگان و سایر گروه های اجتماعی، وضعیت شغلی،‌ شرایط اقتصادی كلی مربوط می شود. ب)ذهنی بودن باتوجه به تعاریف، كیفیت زندگی به انتظارات،‌ احساسات،‌ اعتقادات ‌وپندارهای فرد بستگی دارد . از این رو ارزیابی شخص از سلامت یا خوب بودنش عامل كلیدی در مطالعات كیفیت زندگی می باشد . اگر چه ارزیابی عینی در این مطالعات جایگاه مهمی برخوردار است، اما قضاوت خود فرد درباره اثر بیماری و درمان وشرایط سلامتی اش بر كیفیت زندگی از اهمیت بیشتری برخوردار است. به عنوان مثال گروهی از مردم با وجود آنكه از یك یا چند بیماری مزمن رنج می برند خودشان را سالم می دانند. در صورتی كه گروه دیگری با وجود آنكه همیشه نشان عینی از بیماری ندارند، خود را بیمار می پندارند. به طور كلی می توان گفت عامل اصلی تعیین كننده كیفیت زندگی عبارت است از تفاوت درك شده بین آنچه هست و آنچه كه ( از دیدگاه فرد )باید باشد. كیفیت زندگی تجسم تجارب زندگی در لحظه لحظه آن است. كیفیت زندگی تجربه شده نیست بلكه تجسم زندگی تجربه شده فرد در طول زمان می باشد. كیفیت زندگی فرایند منطقی و یك مفهوم استوار بر پایه فرهنگ می باشد كه خلاصه ای از ارزش ها، عقاید، سمبول ها و تجارب شكل گرفته شده آن فرهنگ می باشد. و راهی برای شناخت و فهم شرایط و تجارب انسان در زندگی فراهم می كند (مادلین ،1994).با این حال ماهیت ذهنی کیفیت زندگی، باعث می شود که اعتبار و روایی فرهنگی آن، موضوعی چالش انگیز شود (آشتیانی و آشتیانی، 1382).ج) پویا بودن با توجه به این تعریف كه « كیفیت زندگی دارای ساختاری وابسته به زمان كه متأثر از تجربه شخص و درك او از زندگی می باشد، و با تغییر زمان تغییر می كند » در می یابیم كه پویایی كیفیت زندگی از این رو است كه با تغییر زمان تغییر می كند و به تغییرات فرد و محیط او بستگی دارد و این مشخصه در یك مطالعه طولی به خوبی قابل مشاهده است.شادمانی ذهنی و رابطه آن با کیفیت زندگی شادمانی ذهنی اشاره دارد به اینکه مردم زندگی خود راچگونه ارزیابی می کنند و شامل متغیر هایی از قبیل رضایت از زندگی، رضایت از وضعیت زناشویی، رضایت از کار، فقدان افسردگی، اضطراب و وجود عواطف و خلقیات مثبت می شود. ارزیابی شخص از خود ممکن است به شکل شناختی باشد ، مثلاهنگامی که شخص به طور کلی در مورد رضایت از زندگی خود یا جنبه هایی از زندگی مانند تفریحات به قضاوت آگاهانه می نشیند، ممکن است ارزیابی شخص به شکل عاطفی نیز باشد (تجربه هیجانات و خلقیات ناخوشایند و خوشایند مردم در مواجه با زندگی خود ). بنابراین گفته می شود اگر شخص رضایت از زندگی و غالباًخوشی را تجربه کند دارای شادمانی ذهنی بالا و برعکس اگر از زندگی خود ناراضی است هیجانات پیوسته منفی مانند خشم و اضطراب را احساس نماید دارای شادمانی ذهنی پایینی است . چندین ویزگی اساسی در مطالعه شادمانی ذهنی وجود دارد (دینر ،1984).اولا کل دامنه بهزیستی از زجر و عذاب تا وجد و شعف را در برمی گیرد و صرفاٌ به حالات نامطلوبی مثل افسردگی یاناامیدی محدودنمی شود .دوما شادمانی بر حسب تجربه ی درونی هرشخص تعریف شده است. اگر شخصی فکر می کند که زندگی اش خوب پیش می رود بنابراین در درون این چارچوب زندگی اوخوب پیش می رود. پس در حوزه ی شادمانی ذهنی دیدگاه شخص درمورد بهزیستی اش از اهمیت برجسته ای برخوردار است. ویژگی نهایی شادمانی ذهنی این است که این سازه صرفا به خلقیات زودگذر نمی پردازد بلکه بر حالات بلندمدت تر تکیه دارد. به هر حال ممکن است آنچه که در یک لحظه غالباً منجربه شادمانی می شود ممکن است همان چیزی نباشد که دربلند مدت هم شادمانی را موجب می شود(مظفری،1382).شادمانی ذهنی، ساختار و مؤلفه ها شادمانی ذهنی سه مولفه اولیه دارد: رضایت از زندگی، عاطفه خوشایند و عاطفه ناخوشایند.که هریک ازاین سه مولفه مهم می تواند به نوبت به تقسیمات فرعی تجزیه شود. رضایت کلی می تواند به رضایت از حوزه های گوناگون زندگی از قبیل تفریحات، عشق، ازدواج ،دوستان و...تقسیم شود و هر کدام ازاین حوزه ها را می توان به رخساره های کوچکتری تقسیم نمود. عاطفه خوشایند می-تواندبه هیجانات ویژه ای از قبیل لذت ،محبت و غرور تقسیم شود و عاطفه ناخوشایند می تواند به هیجانات و خلقیات ویژه ای از قبیل، شرم، گناه ،غمگینی، خشم و اضطراب تقسیم شود (دینر و بیواس- دینر ،2000). چگونه چاکرا های بدن را فعال کنیم