برای نجات ثریا

رنج نامه ای به آن ها که خدواند نعمت شنیدن ارزانی شان کردبرای نجات ثریاالهام خداشناسخبرنگارElham.khodashenas68در فراز و نشیب های این مسیرسبز، هربار با اهالی خانه هایی ملاقات می کنم که هر چند دیوارها، رنج های ساکنانش را شهادت می دهد اما شکوه زندگی و معنای باور به امید و تلاش برای بهتر زیستن هم با جلوه ای خیره کننده، من رهگذر را به فکر فرو می برد. این بار به خانه ای رسیده ام که زیاد هم دور نیست اما کم مانده بار رنج های بزرگش کمرانسان هایی که عزم بالیدن دارند را بشکند مگر بازوان خیر، اهرمی برای نیرو گرفتن این مادر و دو فرزندش شود.در خانه اووارد که می شوم خانمی همراه با لبخند از درون منزل شتابان به سمت حیاط می‌آید و با خوشروئی بسیار به داخل هدایتم می کند.جای خالی بسیاری از وسایل و امکانات زندگی در خانه اش پیداست. صاحبخانه مشغول آماده کردن بساط پذیرایی می شود، کاملاً ساده و صمیمی. همانطور که مشغول چای ریختن است از او می‌خواهم که سرگذشت زندگی اش را بگوید. این گونه قصه زندگی اش را آغاز می‌کند: «نامم ثریا است. اهل یکی از روستاهای فریمان هستم. تنها بیست سال سن داشتم که ازدواج کردم. فرزند کوچک خانواده بودم و آرزوهای بزرگی را در سر می‌پروراندم. روزی خواستگاری به منزلمان آمد. متوجه شدیم اهل ایران نیست. اوکارگری ساده بود. با وجود مخالفت‌های بسیار زیادم با اصرار و پافشاری بیش از حد خانواده عبدا...، مرا به عقد او در آوردند. از ازدواج خود راضی نبودم اما چه کنم که چاره و انتخابی جز این نداشتم. پدرم تنها یک ماه پس از ازدواج من عمرش تمام شد و تنها همدمم را از دست دادم. زندگی کردن در کنار خانواده ای که همه چیزشان برایم متفاوت بود حتی آداب و رسوم، سنت ها و فرهنگ ها، خیلی دشوار بود .غریبه ای که کم آوردروزهای بسیار سختی را پشت سر گذاشتم تا بتوانم خود را با شرایط وقف دهم. همراه با همسرم عازم تهران شدیم بلکه بتواند کار و کاسبی راه بیندازد و درآمدی داشته باشد. صاحب دو فرزند شدیم، مهدی و مهلا. هنوز کوچک بودند که به دلیل شرایط زندگی سختی که در تهران داشتیم و هزینه‌های بالا مجبور به بازگشت به مشهد شدیم. در حاشیه شهر خانه ای نقلی اجاره کردیم، در ابتدا همه چیز خوب بود اما رفته رفته رفتارهای عبدا... تغییر پیدا کرد. دیگر مرد روزهای گذشته نبود. مخارج زندگی را پرداخت نمی کرد و سفره مان روز به روز خالی تر شد. فرزندانم را آزار می داد و آنها هم هیچ رنگی از محبت پدری ندیدند. تنها راهی که توانستم پیدا کنم تا از این شرایط راحت شویم جدایی بود، پس از چندین سال زندگی مشترک از یکدیگر جدا شدیم. از آن روز به بعد من و دو فرزندم مهدی و مهلا تنها ماندیم.شروع فصلی دیگرباید هزینه های زندگی را به دوش می کشیدم با آن که از قبل هم عادت به کار کردن داشتم اما این بار کمر همت بستم تا به تنهایی فرزندانم را به سر و سامان برسانم. همه تلاشم این بود که دختر و پسرم درس بخوانند و پله های خوشبختی و ترقی را طی کنند. همه سختی‌ها را تحمل می‌کردم تا آنها در آرامش و آسایش تحصیل کنند.ثریا حالا 43 سال سن دارد اما چین و چروک های صورت و جسم نحیف او بیش از اینها را نشان می دهد. وقتی از مشکلات زندگی آنها می پرسم دستانش را به نشانه سپاسگزاری بالا می‌رود بازهم در هر جمله اش خداوند را شاکر است .دل صبوری دارد این مادر، دستانش پوسته پوسته و پینه بسته است و تصویر تمام مشقت ها و سختی های زندگی است.به ادامه داستان زندگی شان که می رسیم. بغض سنگینی گلویش را می گیرد، اشک، گونه اش را خیس می کند و لختی بعد می گوید: زمانی حتی لقمه نانی برای خوردن نداشتیم و من فقط شرمنده فرزندانم بودم. برادر و خواهرم گاهی کمک حال ما بودند اما شرمسار بودم که همیشه دستم را پیش دیگران دراز کنم غرورم این اجازه را نمی داد.کم کم خودم هم توانم را برای کار کردن از دست دادم.او فرزندانش، مستأجر این خانه است. ماهیانه مبلغ ۶۵۰ هزار تومان اجاره بها پرداخت می‌کند. می گوید: همان هم در حال حاضر چند ماهی است که عقب افتاده، از پس هزینه‌های قبوض هم بر نمی‌آییم.در همین حال مهدی و مهلا وارد اتاق کوچک منزلشان می شوند و با نگاهی به مادر لبخند می‌زنند .ثریا خانم بغضش را قورت می‌دهد و با نگاهی از روی محبت به فرزندانش خوش آمد می گوید.تلألو حس افتخارپای درد دل مهدی و مهلا می نشینم. مهدی اکنون 17 سال و مهلا 16 سال دارند. مهدی می گوید: تمامی خاطراتی که از دوران کودکی برایم به جای مانده، چیزی جز درد و رنج نیست. روزها و شب‌های بسیار زیادی شاهد اشک های مادرم بودم. دوران کودکی بسیار سختی را پشت سر گذاشتیم. پدرمان به کلی تامین زندگی و مایحتاج روزانه را به فراموشی سپرده بود. هر روز شاهد بحث و جدل‌های پدر و مادر بودیم، برای او مفهوم خانواده هیچ اهمیتی نداشت. پس از جدایی پدر و مادر و اینکه می دیدم مادرم برای کار کردن دیگر توانی ندارد حس عجیبی درونم بیدار شد. غیرتم اجازه نمی‌داد مادرم بیرون از منزل و برای دیگران کار کند، از آنجا که هزینه های تحصیل برای ما بسیار سنگین بود تصمیم گرفتم ترک تحصیل کنم تا بتوانم در تامین مخارج زندگی کمک حال مادر باشم. در میان صحبت های مهدی نگاهم گره می‌خورد به ثریا خانم ، با شوق عجیبی که بیشتر حاکی از افتخار است به صحبت‌های مهدی گوش سپرده است. می گوید: درس خواندن و پیشرفت را دوست داشتم اما علیرغم میل باطنی ام شرایط مجبورم کرد کار کردن را ترجیح دهم؛ در ادامه می گوید: چهارسال می‌شود که در حرفه خیاطی مشغول هستم و تمام سعی خود را کرده ام که توانستم در کار خود حرفه‌ای شوم، اما چون سرمایه و مدرک ندارم نمی‌توانم مستقل شوم از او می‌پرسم حدود درآمد در ماه چقدر است؟ پاسخ می‌دهد: هفته ای ۸۰ تا ۱۰۰ هزار تومان حقوق می گیرم.دردی که پنهان می شودمادرسکوتش را می شکند و از درد فرزندش می گوید؛ « پسرم دچار بیماری کیست مویی یا سینوس پیلونیدال است. نیاز به درمان و جراحی فوری دارد. با توجه به بیماری که دارد نشستن طولانی مدت برای او مناسب نیست. من شرمسار فرزندم هستم که توان پرداخت هزینه‌های درمانش را هم ندارم. روز به روز شاهد دردهای پسرم هستم و شب‌هایی که از محل کار به منزل باز می‌گردد. به وضوح میبینم که درد دارد اما سعی می کند پنهانش کند تا من غصه نخورم .مهدی می‌گوید: نمی‌توانم به خود اجازه دهم مادرم مشغول به کار شود نیاز به استراحت دارد. مهدی این شکوه زندگی ثریا، تنها ۱۷ سال سن دارد اما عجیب به دل می‌نشیند غیرت مردانه ای که دارد. در میان صحبت هایش به این می اندیشم با این سن کم، چقدر بزرگ است که خود بار مسئولیت های مردانه و پدرانه را بر دوش می کشد. تنها درآمد خانه حقوق ناچیز مهدی است که توسط آن امورات زندگی را می‌گذرانند و گاهی هم بسته های معیشتی دریافت می‌کنند.ثریا خانم از مشکل دیگری می‌گوید: اینکه در حال حاضر بیشترین نگرانی اش پایان یافتن مدت اعتبار مدارک اقامتی فرزندانش است که از پس تأمین هزینه‌های تمدید آن بر نمی آید. دغدغه این روزهایش این است «نگرانم در بیرون از منزل به دلیل نبود مدرک برای فرزندانم مشکلی پیش بیاید. این مسئله خواب و خوراک را از من گرفته است. هرروز از لحظه خروجشان از منزل ترس با من است تا زمان بازگشتشان...»همچو ماه اما غمگیندر تمامی لحظات گفتگو مهلا سر به پایین دارد و عمیق به فکر فرو رفته، توجهم به او جلب شد از وی می خواهم با من همکلام شود ،در سکوت فقط تماشایم می‌کرد لحظه ای گذشت اما باز هم سکوت سنگین مهلا ادامه داشت مجدد از او درخواست کردم با من حرف بزند .در میان سکوت سنگین ناگهان بغضش می شکند و قطرات اشک صورت معصومش را خیس می کند. به سختی جمله ای می گوید: «خسته شده ام از نگاه‌های دیگران که با دید خانواده ای فقیر و نیازمند به ما می نگرند.» ثریا خانم که شاهد اشک های مهلا است. دخترش را در آغوش می کشد و داستان او را برای آنانکه خداوند نعمت شنیدن ارزانی شان کرده تعریف می کند.« متاسفانه مهلا هم ترک تحصیل کرده است. او هم پای من و برادرش تلاش کرد تا روزهای سخت زندگی را پشت سر بگذاریم. تا اینکه یک سال پیش مهلا به عقد پسری درآمد در ابتدا خوشحال بودم که دخترم از این شرایط رها شده اما سه ماه از ازدواجش نگذشته بودکه دیگر قادر به ادامه دادن نبود و تصمیم به جدایی گرفت. از آن زمان تاکنون دچار افسردگی شده است و بیشتر در خانه ماندن را ترجیح می‌دهد.آرزوهایی برای مادرمهلا می‌گوید: تنها آرزویم داشتن آرامش است وآرامش بودن در کنار مادرم است،اینکه با چشمانم ببینم مادرم دیگر نگرانی ندارد. مهدی هم می‌گوید: آرزویم این است تمام تلاش خود را به کار گیرم. بلکه بتوانم برای مادر و خواهرم هرآنچه می‌خواهند فراهم کنم.پایان رنج نامه است و من به آرزوهایی فکر می کنم که عیارشان بسیار بالاست. آرزوهایی که دست یافتنی می شود، اگر دست یکدیگر بگیریم.