بنرین اغتشاش‌گر

چندی پیش، میدان انقلاب میزبان میزگردی با عنوان «بنزین اغتشاش‌گر» حول مسائل اخیر طرح افزایش قیمت و سهمیه‌بندی بنزین بود. میزگردی با حضور صادق شهبازی، دبیر اسبق جنبش عدالت‌خواه و دکتر رضوان‌دوست، کارشناس مسائل اقتصادی و از دانشجویان سابق شریف خودمان. برنامه‌ای که با ایرادات بسیار بالأخره برگزار شد. در ادامه اهم صحبت‌های مطرح‌شده توسط میهمانان برنامه می‌آید:صادق شهبازی:رفتیم بنزین را در پتروشیمی ها تولید کنیم که از واردات بی نیاز شویم و شروع کردیم به صادرات بنزین؛ دولتی بر سر کار آمد و با حمایت و هدایت دانشکده اقتصاد دانشگاه شریف گفت که این کار کوپنیسم است وسهمیه بندی خوب نیست. سهمیه بندی را حذف کرد، هدفمندی یارانه‌ها را که رهبری هم گفته بودند که -این طرح را در این شرایط رها نکنید، الان این طرح مانند ساختمانی نیمه تمام است- را رها کرد. تولید بنزین که در پتروشیمی ها بود را هم به علت کیفیت پایین آن که گفتند که این بنزین یورو 2 بوده و بنزین باید یورو 4 باشد را هم حذف کرد. بعد نسخه‌ی بین‌المللی پول که برای اولین بار روی سایت رسمی خود نسخه‌ای با زبان فارسی بارگزاری کرد را اجرا کرد که به ایران در اوج تحریم‌ها در سال 1394 نسخه داد و گفت که مسکن مهر را متوقف کنید و به ایران توصیه کرد که در دوگانه‌ی توجه به رشد و کنترل تورم، کنترل تورم را انتخاب کند؛ که ایران هم با این منطق مسکن مهر را تعطیل کرد و تصمیم گرفت پول به تولید ندهد و بانک‌ها به قول خودشان 3 قفله شد؛ در نتیجه رکود درست شد. علاوه بر آن بحث خصوصی‌سازی‌های افسارگسیخته مطرح شد که از دولت قبل شروع شده بود و در این دولت هم ادامه داشت که ما بحرانی جدی پیدا کردیم که جدای از مسأله‌ی رکود که بسیاری از بنگاه های ما را تعطیل کرده بود، با مسأله‌ی جدیدی روبرو شدیم که عده کثیری بیکار شدند. تقریباً هر جایی که خصوصی‌سازی انجام شده ما الان شاهد اعتراضات کارگری هستیم. بعد دولتی که در حوزه‌های اصلی اقتصادی تقریباً هیچ اصلاحی انجام نداده، هرگاه می‌خواهند حساب‌های مردم را چک کنند تا مشخص شود که چه کسانی پولدار هستند که از آنها مالیات گرفته شود و تکلیف دولت در یارانه ها مشخص شود، سخنرانی می‌شود که سرکشی به حساب‌های مردم نمی‌کنیم و این کار سرکشی به حساب‌های خصوصی زندگی مردم است. این شورایی که تشکیل شده (شورای هماهنگی اقتصادی سران قوا) حدود 200 مصوبه داشته که از این 200 مصوبه، ما بعضی را علنی فهمیدیم که مثلاً یکی از آنها برداشت از صندوق توسعه‌ی ملی بوده برای حل مشکل کسری بودجه؛ یعنی محلی که درست شده بود که قسمتی از درآمد نفت از بودجه جدا شود و این سرمایه خرج توسعه کشور شود، خرج مناطق محروم شود، خرج صنایع high-tech بشود، و صرف مسائل این چنینی شود خودش از پول نفت استفاده می‌کند. یعنی همان مسأله‌ای که دولت‌های ما معتاد پول نفت هستند و حاضر نیستند که حرکت اصلاحی انجام دهند. مسأله‌ی سهمیه‌بندی بنزین که در بدترین زمان ممکن، بعد از شورش‌های عراق و لبنان، بعد از اینکه اکوادور و شیلی و کشور‌های دیگر به هم ریخته‌اند، در همچین فضایی آن هم با چه شرایطی اجرا شد. مردم را که مطلع نکردند و بدون اطلاع‌دادن به مردم در شرایطی که تا ساعاتی قبل از گرانی این خبر را تکذیب می‌کردند، مجلس تکذیب می‌کرد، دولت تکذیب می‌کرد، صداوسیما تکذیب می‌کرد، با این شرایط این طرح اجرا شده و بلافاصله پس از اجرا هم رهبری را هزینه کردند برای این کار. خب در این وضعیت مردم چه می‌شوند؟ جمهوریت چه می‌شود؟ مردم اصلاً حق دارند که بدانند که چه بلایی دارید بر سر آنها می‌آوریددکتر رضوان دوست:موضوع برنامه‌ی امروز اصلاح قیمت بنزین است که احتمالاً برنامه‌ی این طرح برای اصلاح قیمت بقیه‌ی حامل‌های انرژی هم در دستور کار است. در مورد اینکه خود این تصمیم درست است یا غلط، بنده بر این اعتقاد هستم که یارانه اگر قرار است که پرداخت بشود باید هدفمند باشد؛ یعنی به هدف و به اسم اقشار کمتر برخوردار، ولی بیشتر منافع آن به افرادی که بیشتر برخوردار هستند می‌ر‌سد؛ شما بنزین یارانه‌ای می‌دهی؛ خب کسی که ماشین بیشتری دارد یارانه بیشتری می‌گیرد؛ در نتیجه بیشتر برخوردار می‌شود و این‌گونه می‌شود که فضای خاصی درست می‌شود که ثروتمند، ثروتمندتر و کمتر برخودار، کمتر از ثروتمند برخوردار می‌شود. به اسم کمتر برخورداران ولی به کام بیشتر برخورداران. در مورد نحوه‌ی اجرای این طرح هم که خیلی انتقاد داریم؛ به نحوه‌ی اجرای این طرح، خود بنده هم خیلی انتقاد دارم؛ اما در هر صورت الان اتفاق افتاده است. می‌توان برای اصلاح این امر کاری کرد؛ ولی به نظر من مسأله‌ای که در این مدت خیلی مطرح شد این بود که «دولت‌مردان ما وقتی حرفی می‌زنند بدانید عکس آن قرار است اتفاق افتد.» که تقریباً هم مهر صحه روی این حرف خورد. مهم‌ترین سرمایه‌ی یک نظامی که می‌خواهد مردمی باشد، اعتمادش است و اگر این اعتماد خدشه‌دار شود، حتی نظام اگر هم ارزش‌های دینی را دارا باشد، مردم دیگر باور نمی‌کنند و نمی‌شود که نظام را حفظ کرد.