هفت نکته برای موفقیت در مصاحبه دکتری

پس از اعلام نتیجه انتخاب رشته داوطلبان آزمون دکتری، نوبت به مصاحبه دکتری است و داوطلبان بعد از دعوت شدن به مصاحبه باید خود را برای این مرحله آماده کنند. شرط موفقیت در مصاحبه دکتری رعایت اصول و نکات مهمی است که ما در این مطلب به هفت مورد مهمتر آن می‌پردازیم که عبارت‌اند از:نکته اول: داشتن تسلط لازم بر مباحث اصلی رشته و گرایش تحصیلیداوران در مصاحبه اغلب سوالاتی درباره کلیات و مباحث اصلی رشته و گرایش تحصیلی داوطلب می‌پرسند تا نقاط قوت و توانایی علمی او را ارزیابی کنند؛ یعنی منظور آن‌ها به چالش کشیدن داوطلبان با سوالات سخت درباره جزئیات نیست، به همین دلیل شما باید بر مباحث کلی رشته تخصصی‌تان کاملا مسلط باشید، اما اگر احیانا سوالی از موضوعی جزئی مطرح شد و شما پاسخش را نمی‌دانستید، بهتر است پاسخی مرتبط با کلیات آن مبحث ارائه دهید و سکوت نکنید.نکته دوم: داشتن تسلط کامل بر موضوع پایان‌نامه کارشناسی ارشداغلب اوقات بیشترین سوالات مصاحبه‌کنندگان مربوط به پایان‌نامه داوطلب است. هیات داوران قطعا درباره پایان‌نامه کارشناسی ارشد شما و پیرامون موضوع آن سوالاتی را مطرح خواهند کرد. بر همین اساس، پیش از مصاحبه دکتری پایان‌نامه ارشدتان را مرور کنید تا با تسلط کامل در جلسه حاضر شوید.نکته سوم: داشتن تسلط کافی بر زبان انگلیسیداشتن تسلط کافی بر زبان انگلیسی و مهارت صحبت کردن یکی از نکات بسیار مهم و قابل توجه هیات داوران و از عوامل اصلی موفقیت در مصاحبه دکتری است، چراکه داوران حتما از داوطلبان می‌خواهند که چند دقیقه درباره موضوعی به زبان انگلیسی صحبت کنند یا متنی را ترجمه کنند. همان‌طور که می‌دانید، دوره دکتری بر پایه امور پژوهشی بنیان نهاده شده و مطالعه منابع و اسناد خارجی در پروژه‌های تحقیقاتی مختلف جزء مراحل اصلی پژوهش است. البته بدیهی است کسب این مهارت با چند روز تمرین امکان‌پذیر نیست و کسانی که قصد ادامه تحصیل در مقطع دکتری دارند، باید از مدت‌ها قبل در تقویت زبان انگلیسی‌شان بکوشند و به همین دلیل داشتن مدارکی مانند آیلتس، تولیمو، تافل و... در افزایش مهارت زبانی داوطلبان بسیار موثر است.7 نکته برای موفقیت در مصاحبه دکترینکته چهارم: داشتن رزومه علمی _ پژوهشی خوبداشتن مقالات منتشرشده علمی و ISI، مقاله کنفرانسی و تخصصی در مجلات مورد تایید وزارت علوم در مصاحبه دکتری امتیاز بالایی دارد. چاپ مقاله در مجلات معتبر ISI یا JCR نشان‌دهنده قدرت پژوهشی و علمی دانشجوست، زیرا چاپ مقاله در این نوع مجلات بسیار سخت است و هیات داوری ژورنال‌های ISI ملاک‌ها و معیارهای بسیار سختگیرانه‌ای برای پذیرش مقالات دارند. هر چه تعداد مقالات منتشرشده داوطلب بیشتر باشد، شانس موفقیت در مصاحبه دکتری برایش بیشتر است. یادآوری می‌کنیم که داشتن مقاله منتشر‌شده فقط در صورتی امتیاز خواهد داشت که آن مقاله از اعتبار علمی بالایی برخوردار باشد، در مجلات معتبر چاپ شده باشد و تقلبی و بی‌ربط به توانمندی و مهارت داوطلب نباشد، زیرا این موارد با طرح چند سوال از طرف هیات داوران به‌سادگی مشخص خواهد شد، بنابراین در این مورد بسیار دقت کنید تا متحمل هزینه‌های بیهوده نشوید.نکته پنجم: داشتن طرح‌های تحقیقاتیداشتن طرح‌های پژوهشی در جلسه آزمون مصاحبه دکتری امتیاز بالایی دارد و بهتر است از قبل در این مورد فعالیت کرده باشید. بسیاری از سازمان‌های دولتی و بخش خصوصی هر سال مقداری بودجه صرف امور پژوهشی می‌کنند و این فرصتی است برای داوطلبان دوره دکتری که طرح‌هایی را با مشورت استادان دانشگاه خود اجرا کنند و در این زمینه رزومه قابل قبولی ارائه دهند.نکته ششم: داشتن تسلط بالا بر روش‌شناسی تحقیقهدف اصلی از برگزاری آزمون مصاحبه دکتری این است که هیات داوران از قدرت تحصیل و مهارت‌های تحقیق و تجزیه و تحلیل داوطلب مطمئن شوند، زیرا همان‌طور که اشاره کردیم، دوره دکتری با مقوله تحقیقات تخصصی و فعالیت‌های علمی _ پژوهشی همراه است. بر همین مبنا لازم است داوطلبان دکتری توانایی و تخصص کافی در اجرای روش تحقیق متناسب با رشته تحصیلی‌شان داشته باشند تا از عهده پاسخگویی به پرسش‌های استادان در حوزه روش‌شناسی تحقیق برآیند.نکته هفتم: داشتن توصیه‌نامه علمیداشتن توصیه‌نامه علمی از استادان برجسته رشته تحصیلی داوطلب در موفقیت او در آزمون مصاحبه دکتری بسیار موثر است، زیرا معمولا هیچ استادی بدون شناخت کافی از یک دانشجو و بدون دلیل توصیه‌نامه نمی‌دهد. در مصاحبه دکتری هیات داوران به داوطلبانی که توصیه‌نامه علمی دارند، با اطمینان خاطر بیشتر امتیاز بالا می‌دهند.چند نکته ظریف برای موفقیت در مصاحبه دکتریبرخی نکات ظریف و مهم نیز برای موفقیت در مصاحبه دکتری وجود دارند که بهتر است به آن‌ها نیز توجه کنید؛ برای مثال:با توکل بر خدا و اعتمادبه‌نفس و بدون استرس در مصاحبه شرکت کنید، چراکه توقع هیات داوران از شما به عنوان کادر علمی و دانشگاهی آینده کشور بسیار بالاست.در طول مصاحبه با آرامش بر پرسش‌های استادان تامل و تمرکز کنید و بدون عجله پاسخ دهید. پاسخ‌های‌تان کوتاه، اما گویا و مفید باشد و از توضیح بیش از حد جواب‌های‌تان خودداری کنید. اگر جواب پرسشی را نمی‌دانستید، با صراحت و صداقت بگویید که حضور ذهن ندارید و روحیه‌تان را حفظ کنید. مسلما این گونه پاسخ دادن تاثیر بهتری نسبت به پاسخ‌های غیرمرتبط و نادرست و انحرافی دارد.هنگام مصاحبه سرحال و پرانرژی باشید و با همه افراد ارتباط چشمی برقرار کنید.باانگیزه باشید و علاقه‌مندی خود به ادامه تحصیل در گرایش مد نظرتان را کاملا واضح و به شکلی قابل قبول توضیح دهید. هیات داوران حتما در مورد انگیزه و اهداف و مسیر زندگی‌تان در آینده از شما خواهند پرسید. سعی کنید درباره این موارد پاسخ‌هایی شفاف و امیدوارکننده آماده کنید تا نظر آن‌ها جلب شود.استادان مصاحبه‌کننده به تمرکز دانشجویان بر فعالیت‌های پژوهشی دوران تحصیل دکتری حساس‌اند و توقع دارند دانشجویان با حضور مستمر در دانشگاه، تمام ‌وقت خود را برای پژوهش و درس‌های دکتری صرف کنند، به همین دلیل اگر شاغل هستید، ممکن است نمره منفی بگیرید، مگر این‌که شغل شما در حوزه تدریس یا پژوهش باشد.منظم باشید، چه در ظاهر، چه در تنظیم مدارک و رزومه پژوهشی‌تان.آراسته و رسمی لباس بپوشید و رفتاری معقول و محترم داشته باشید.پیشنهاد می‌کنیم با خواندن مطالب زیر اطلاعات خود را در زمینه تحصیل در دوره دکتری تکمیل کنید:ده نکته ضروری برای انتخاب موضوع پایان‌نامه کارشناسی ارشد و دکتری22 نکته برای قبول شدن در مصاحبه دکتریآمادگی برای مصاحبه دکتری، چگونه نتیجه خوب بگیریم؟چنانچه برای انتخاب مشاور و موسسه مشاوره معتبر اطلاعات کافی ندارید، می‌توانید با مطالعه مطلب ویژگی‌های یک موسسه خوب برای مشاوره انجام رساله دکتری به‌راحتی از معیارهای صحیح این انتخاب آگاه شوید.منبع