بلاک‌چین به زبان ساده

بلاک‌چین یک نوع سیستم اطلاعاتی جدید و بسیار پیشرفته است. جامعه بشری تابه‌حال از سیستم‌های مختلفی برای ثبت و حفاظت از اطلاعات استفاده کرده است. تقریبا تمام پیشرفت‌های علمی مختلفی که در طی زمان داشته‌ایم با کمک همین سیستم‌های اطلاعاتی بوده است.اگر اطلاعات و دانش به‌درستی ضبط و نگهداری نشود، محکوم به نابودی و فراموشی است. در بلاک‌چین (blockchain) اطلاعات به روشی خاص و هوشمندانه در بسته‌های اطلاعاتی به اسم بلاک ذخیره می‌شوند.بلاک (block) چیست؟احتمالا پیش آمده که فایلی را از طریق اینترنت دانلود کنید؛ این فایل که می‌تواند حاوی اطلاعات مختلفی باشد، مثال خوبی برای درک مفهوم بلاک است. شما می‌توانید هر بلاک را مانند یک جعبه مجازی تصور کنید که به‌جای وسایل مختلف، اطلاعات را در آن قرار می‌دهیم.در یک بلاک‌چین، هر بلاک شامل اطلاعات مختلفی از تراکنش‌ها (مثل اطلاعات مربوط به خرید یا فروش یک ارز دیجیتال) و انتقالات در شبکه است. این بلاک‌ها مانند دانه‌های تسبیح پشت سر هم چیده می‌شوند و در نهایت بلاک‌چین را می‌سازند.مزیت بلاک‌چین نسبت به سیستم‌های اطلاعاتی رایج:بعد از آشنایی با معنای بلاک، شاید برای شما هم این سوال پیش بیاید که بلاک‌چین یا همان زنجیره بلوکی، چه برتری نسبت به سیستم‌های اطلاعاتی رایج و قدیمی دارد و به چه دلیل جامعه نیازمند به‌کارگیری این تکنولوژی است.برای درک بهتر موضوع با یک مثال شروع می‌کنیم.یک معلم را در نظر بگیرید که نمرات امتحانات هفتگی دانش آموزان را در یک فایل اکسل در کامپیوتر خود ثبت می‌کند. این نمرات که اعدادی بین صفر تا بیست هستند، هیچ ارتباطی با هم ندارند؛ مثلا نمره دانش‌آموز b هیچ نوع وابستگی به نمره دانش‌آموز a نداشته و فارغ از نمره دانش آموز a، می‌تواند هر عددی را در بازه صفر تا بیست شامل شود.در اینجا اگر یکی از دانش‌آموزان بتواند به کامپیوتر آموزگار دسترسی پیدا کند، به‌راحتی می‌تواند نمره خود را هم تغییر دهد. درصورتی‌که معلم به این قضیه مشکوک نشود، نمره جعلی در کارنامه هفتگی دانش‌آموز ثبت خواهد شد.مثال بالا در عین سادگی مشکلات سیستم‌های قدیمی ثبت اطلاعات را بیان می‌کند.مهم‌ترین ویژگی‌های بلاک‌چین:حالا برمی‌گردیم به بلاک‌چین، خبر خوش اینکه بلاک‌چین دارای ویژگی‌هایی است که نقاط ضعف امنیتی سیستم‌های اطلاعاتی قدیمی را رفع می‌کند و جلوی تقلب را می‌گیرد.دو ویژگی اصلی در بلاک‌چین‌ها باعث می‌شود تا به‌صورتی فوق‌العاده از امنیت اطلاعات اطمینان داشته باشیم.غیرمتمرکز بودن بلاک‌چین:ویژگی اول غیرمتمرکز بودن آن است. در بلاک‌چین برای ثبت اطلاعات، فقط یک سیستم نداریم بلکه تعداد زیادی سیستم کامپیوتری جداگانه وجود دارد. هرکدام از این سیستم‌ها یک عضو تأییدکننده در شبکه بلاک‌چین هستند. برای ثبت هر اطلاعات جدیدی همه این کامپیوترها باید درستی آن اطلاعات را تأیید کنند.بنابراین اگر یک هکر بتواند به یکی از سیستم‌های ثبت‌کننده اطلاعات دسترسی پیدا کند و اطلاعات ذخیره شده در آن را تغییر دهد، بازهم مشکلی برای زنجیره اطلاعاتی پیش نخواهد آمد.این به‌خاطر آن است که در مابقی سیستم‌های عضو شبکه، نسخه درست اطلاعات وجود دارد. این کامپیوترها با مقایسه اطلاعات، متوجه نسخه جعلی خواهند شد. اطلاعات اشتباه مورد تأیید اکثریت اعضای شبکه قرار نمی‌گیرد در نتیجه بخش غلط اطلاعات حذف شده و داده‌های اصلی و درست در سیستم باقی می‌ماند.همبستگی اطلاعات در بلاک‌چین: ویژگی منحصربه‌فرد دیگری که در بلاک‌چین‌ها باعث ارتقای امنیت می‌شود، وابستگی اطلاعات جدید به اطلاعات ثبت شده قبلی است. در یک زنجیره بلوکی همه اطلاعات با قرارگرفتن در بلاک‌ها (بسته‌های اطلاعاتی) در شبکه ثبت می‌شوند.هر بلاک به بلاک قبلی خودش هم وابسته است و شامل اطلاعاتی از آن بلاک هم می‌شود. در نتیجه اگر در اطلاعات بلاک شماره 30 دست‌برده شود، ازآنجاکه اطلاعات بلاک قبلی‌اش یعنی بلاک شماره 29 را هم در اختیار داریم به‌سادگی متوجه این تغییر و عدم همخوانی خواهیم شد.برای توضیح بهتر این موضوع از مثال زیر کمک می‌گیریم. این زنجیره اعداد را در نظر بگیرید:1,4,7,10,13,16,19,…هر عدد در زنجیره بالا از جمع عدد ماقبل خود با عدد 3 به دست می‌آید. در این رشته اعداد، اگر به‌جای عدد 13، عدد 12 را قرار دهیم، تمام اعداد بعد از آن هم به‌صورت زیر تغییر خواهند کرد:1,4,7,10,12,15,18,…بنابراین اگر فرمول محاسبه این اعداد را بلد باشیم، به‌راحتی می‌توانیم اعداد اشتباه این زنجیره را تشخیص داده و آن‌ها را حذف کنیم البته که در بلاک‌چین این فرمول خیلی پیچیده‌تر است اما کمک می‌کند تا به همین شکل از صحت اطلاعات اطمینان حاصل کنیم.در بلاک‌چین هم به همین صورت هر بلاک دست‌کاری شده‌ای به همراه بلاک‌های بعد از آن (که آنها هم اشتباه هستند)، قابل تشخیص بوده، توسط اعضای شبکه مردود شناخته شده و از زنجیره حذف خواهد شد.جمع‌بندی blockchain به زبان ساده:بلاک‌چین یکی از مهم‌ترین و اساسیترین مفاهیمی است که برای شناخت ارزهای دیجیتال باید با آن آشنا باشیم. در این مقاله سعی شد تا در مورد مفهوم، امنیت و ویژگی‌های مهم بلاک‌چین به‌سادگی توضیح داده شود. امیدواریم مثال‌های استفاده شده به شما کمک کند تا با نحوه ثبت اطلاعات در یک بلاک‌چین آشنا شده و مزیت‌های آن را بهتر بشناسید. اگر در مورد بلاک‌چین و مفاهیم مربوط به آن سوالی برای شما پیش آمد، می‌توانید آن را در پایین مقاله مطرح بفرمایید.