علل و عوارض جنگل زدایی

جنگل زدایی عبارت است از پاکسازی، از بین بردن یا حذف درختان از طریق روش‌های عمدی به صورت طبیعی یا تصادفی؛ اما علل و عوارض جنگل زدایی چیست؟ چرا انسان به عنوان بزرگ‌ترین خطر برای جنگل‌ها شناخته می‌شود؟ جنگل زدایی ممکن است در هر منطقه‌ای رخ دهد، به عنوان مثال یکی از بزرگترین مصداق‌های این پدیده در حال حاضر و در یکی از بزرگترین و زیباترین جنگل‌های جهان یعنی جنگل‌ بارانی آمازون در حال رخ دادن است. با توجه به اهمیت جنگل‌ها برای سلامت و حیات همه جانداران به ویژه انسان، توجه به علل و عوارض این پدیده موجب تلاش برای جلوگیری از تخریب و ترمیم جنگل‌ها خواهد شد. چرا که از بین رفتن درختان و سایر پوشش‌های گیاهی در جنگل‌هاتاثیر مستقیمی بر اجزاء مختلف اکوسیستم داشته و موجب ایجاد تغییرات آب و هوایی، بیابان زایی، فرسایش خاک، محصولات کمتر (بهره‌وری کمتر زمین)، سیل، افزایش گازهای گلخانه‌ای در جو، آسیب به لایه اوزون و انبوهی از مشکلات برای انسان خواهد شد. همان‌طور که می‌دانید، جنگل زدایی به دلایل مختلفی رخ می‌دهد. به عنوان مثال کشاورزی و زراعت بی رویه و غیر استاندارد، دامداری گسترده، قطع درختان برای تهیه مواد اولیه نظیر چوب و توسعه شهری، از مهم‌ترین موارد و عوامل پدیده جنگل زدایی هستند. نگاهی دوباره به تعریف پدیده جنگل زداییجنگل زدایی به کاهش مناطق جنگلی در سراسر جهان اطلاق می‌شود. جنگل زدایی که از سال 1960 به شدت توسط فعالیت‌های انسانی تسریع شد و گسترش یافت، بر اکوسیستم‌های طبیعی، تنوع زیستی و آب و هوا تأثیر جدی گذاشته است. در نتیجه وقوع این پدیده که در سال‌های اخیر به وفور در حال انجام شدن است، بیش از 80 درصد جنگل‌ها آسیب دیده‌‌اند و جالب است بدانید طبق آمار جهانی در هر دهه 1.3 میلیون کیلومتر مربع از جنگل‌های جهان تخریب می‌شود. انسان‌ها به عنوان بزرگترین خطر تهدیدکننده محیط زیست و اصلی‌ترین عامل جنگل زدایی با توسعه صنعت، افزایش شهر نشینی، تولید زباله به ویژه زباله‌های زیست تخریب ناپذیر و تخلیه مواد معدنی، تاثیر بسزایی در این پدیده داشته‌اند. به همین دلیل راهکار فرار و جلوگیری از یک فاجعه زیستی نیز به دست ما انسان‌ها است. اما دلیل این موضوع چیست؟ اگر دوستدار محیط زیست هستید ادامه مقاله را از دست ندهید.8 دلیل مهم وقوع پدیده جنگل زداییبه طور کلی عوامل متعددی، با منشأ انسانی و طبیعی، باعث جنگل زدایی می‌شوند. به‌عنوان‌مثال آتش سوزی، بیماری‌های انگلی از مهم‌ترین علل طبیعی جنگل زدایی و کشاورزی بی‌رویه از مهم‌ترین عوامل انسانی تخریب و آسیب به جنگل‌ها است. بر اساس آمار80 درصد آسیبی که انسان به جنگل‌ها وارد می‌کند به دلیل گسترش کشاورزی است. مهم‌ترین دلایل جنگل‌زدایی به صورت زیر قابل بررسی است:1 . کشاورزی به دلیل افزایش جمعیت و رشد بیش از حد تقاضا برای محصولات غذایی، تعداد زیادی از درختان برای تولید محصولات بریده می‌شوند. حتما می‌پرسید چرا؟ جواب ساده است، تا زمین کشاورزی ایجاد شود. جالب است بدانید همانطور که گفته شد، طبق آمار 80 درصد از جنگل زدایی ناشی از صنعت کشاورزی است. استفاده بی رویه از زمین موجب می‌شود که زمین در طول زمان دیگر قادر به کشاورزی نباشد و به همین دلیل، کشاورزان به استفاده از زمین‌های دیگر مراتع و جنگل‌ها روی آورده و به تدریج باعث تخریب جنگل‌ها می‌شوند.2 . توسعه شهر نشینی توسعه شهرنشینی و گسترش‌ شهرها نیز عامل دیگری است که موجب جنگل زدایی می‌شود. در حقیقت انسان برای تامین فضای شهری، ‌دسترسی به جنگل‌ها برای تفریح، احداث زیر ساخت‌های حمل و نقل و تولید انرژی، دست به تخریب جنگل می‌زند. جالب است بدانید این ساخت و سازهای انسانی حدود ۱۰ درصد از جنگل‌زدایی را به خود اختصاص داده‌اند.3 . دامداری سومین مورد از علل تخریب جنگل‌ها صنعت دامداری است. طبق بررسی‌های انجام شده دام‌ها مسئول حدود 14 درصد از جنگل زدایی جهانی هستند. دامداران اغلب با قطع درختان و سوزاندن آنها برای پرورش دام و تهیه غذا، جنگل‌ها را تخریب می‌کنند.4 . فعالیت غیر قانونی برخی شرکت‌های تولید کاغذ و دیگر فراورده‌های چوبی جدا از این، صنایع مبتنی بر چوب مانند کاغذ، چوب کبریت، مبلمان و غیره نیز به مقدار قابل توجهی چوب نیاز دارند، از طرفی گاهی چوب به صورت مستقیم و غیر مستقیم به عنوان سوخت (ذغال) استفاده می‌شود. بنابراین درختان برای تأمین نیاز برای منابع قطع می‌شوند. اگر در مقابل این استفاده از جنگل‌ها شرکت‌ها ملزم به احیاء جنگل و درخت کاری شوند،‌ مشکلات بسیار کمتر خواهد شد. اما متاسفانه نه این اتفاق می‌افتد و نه شرکت‌های نامبرده با توجه به استانداردها و قوانین اقدام به استفاده از چوب جنگل‌ها می‌کنند. در نتیجه و در صورت عدم جلوگیری دولت‌ها، جنگل‌ها در اثر قطع بی رویه و غیر قانونی تخریب شده و به سمت نابودی خواهند رفت.5 . بیابان زایی زمینبیابان زایی بر اثر سو استفاده از زمین رخ می‌دهد و به این معنی است که زمین دیگر قابلیت کشت ندارد. این زمین‌ها دیگر قابلیت کشت درختان را نداشته و به بیابان تبدیل می‌شوند. از طرفی بسیاری از صنایع پتروشیمی زباله‌های خود را به رودخانه‌ها ریخته و موجب فرسایش خاک می‌شوند.6 . اکتشافات و تاسیس معادن استخراج و تولید نفت و زغال سنگ گاهی به تخریب مقدار قابل توجهی زمین جنگلی می انجامد. جدای از این، برای دسترسی به معادن و تجهیزات، جاده‌ها و بزرگراه‌ها ساخته می‌شوند تا راه برای کامیون‌ها و سایر تجهیزات باز شود و این موضوع نیز به تخریب بیشتر جنگل‌ها بیانجامد. این پایان تاثیرات مخرب اکتشافات و تاسیس معادن بر طبیعت نیست و زباله‌هایی که از معادن خارج می‌شوند نیز محیط زیست را آلوده کرده و گونه‌های گیاهی و جانوری اطراف معدن را تحت تاثیر قرار می‌دهند.7 . آتش سوزی مورد دیگری که سلامت جنگل‌ها را به شدت تهدید می‌کند، وقوع آتش سوزی در جنگل است. به اخبار و آمار دقت کنید. حتما تا کنون اخبار بسیاری از آتش سوزی عمدی یا سهوی در جنگل‌های جهان، شنیده‌اید. حقیقت این روزهای بشر این است که سالانه صدها درخت به دلیل آتش سوزی جنگل‌ها در مناطق مختلف جهان از بین می‌رود و این موضوع هشداری جدی برای وقوع فاجعه‌ای بزرگ است. آتش‌سوزی سهوی اغلب به دلیل گرم شدن تدریجی زمین و تابستان‌های بسیار گرم اتفاق می‌افتد. اما سهوی یا عمدی مهم نیست؛ آتش‌سوزی‌ها، چه توسط انسان یا طبیعت ایجاد شود، منجر به از بین رفتن گسترده پوشش جنگلی می‌شوند. وقت آن رسیده است فکری اساسی به حال این وضعیت کنیم.8 . آلودگی زیست محیطی و زباله همانطور که گفته شد؛ جمعیت زیاد انسان خود عاملی بر توسعه شهرنشینی و تخریب جنگل‌ها است. اما این ازدیاد جمعیت ورای مواردی نظیر نیاز به زمین بیشتر برای ایجاد مسکن و سکونتگاه، نیاز بسیار زیاد به غذا، توسعه زمین‌های کشاورزی برای تولید غذا و پرورش دام، به طور خودکار منجر به تولید انواع زباله‌های زیست محیطی می‌شود. در این شرایط زباله‌های زیستی به ویژه پلاستیک، یکی از بزرگترین خطراتی است که حیات جنگل‌ها را تهدید می‌کند.جنگل زدایی چه تاثیرات و عوارضی دارد؟ اثرات زیست محیطی جنگل زدایی بسیار فراتر از تخریب زندگی گیاهان و جانوارن موجود در جنگل است؛ در واقع وقتی جنگل‌ها را حذف می‌کنیم، دیگر حفاظی در برابر تغییرات آب و هوایی، فرسایش خاک و بلایای طبیعی مانند سیل نخواهیم داشت. بطور کلی جنگل‌زدایی تاثیرات بسیاری بر جهان دارد. در ادامه برخی از مهم‌ترین تاثیرات این معضل بر جهان به شما معرفی شده است:1 . فرسایش خاک و تبدیل شدن زمین به بیابان2 . تغییرات آب و هوا (مثال: گرمایش زمین، آب شدن یخ‌های قطبی)3 . سیل، طوفان و سایر بلایای طبیعی4 . تخریب و انقراض تنوع زیستی5 . نابودی زیستگاه6 . تهدید و انقراض حیات وحش7 . اسیدی شدن و آلودگی آب‌ها8 . تهدید زندگی بشر9 . کمبود آب و غذا و قحطی10. افزایش انتشار گازهای گلخانه‌ایبرای مقابله با تخریب جنگل‌ها چه کار کنیم؟ 15 راهکار عملیحال که این فاجعه را بیشتر درک کرده‌ایم، راهکار بهبود وضعیت موجود و پیش رو چیست؟ در حال حاضر برای جلوگیری از جنگل زدایی چه اقداماتی در جهان انجام می‌شود؟ در حال حاضر تلاش‌های بسیاری برای کاشت مجدد درخت و احیاء مناطق جنگلی در سرتاسر جهان انجام می‌شود. اما چقدر این تلاش‌ها تاثیرگذار است؟ برای چند دقیقه به این موضوع فکر کتید که احیاء جنگل کافی است؟ قطعا نه! راهکار بسیار ساده است؛ پایان دادن به جنگل زدایی بهترین فرصت ما برای حفظ حیات وحش و دفاع از حقوق طبیعت است. به همین دلیل است که مجموعه‌های حفاظت از محیط زیست در سرتاسر جهان برای آینده‌ای بدون جنگل زدایی مبارزه می‌کنند. برای جلوگیری از تخریب جنگل‌ها چه کار می‌توانیم انجام دهیم؟ به موارد زیر توجه کنید:1 . مصرف گوشت کمتر2 . کشاورزی آگاهانه و با استفاده از متدهای زیست محیطی3 . توسعه بازیافت4 . کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی5 . استفاده از انرژی‌های پاک6 . آموزش و گسترش آگاهی7 . تعیین قوانین و مقررات توسط دولت‌ها8 . ایجاد ممنوعیت برش جنگل‌ها9 . استفاده از جایگزین مناسب برای چوب10. کاهش تولید کاغذ11. استفاده از تکنولوژی‌های دوستدار محیط زیست12. کاهش آلودگی زیست محیطی13. کاهش تولید زباله‌های صنعتی14. توسعه برندهای دوستدار محیط زیست15. استفاده از محصولات حافظ محیط زیست