دل‌نوشته‌هایی در باب وصال

من حسین وصالی نسب هستم. تقریبا نزدیک به 7-8 ساله به صورت حرفه‌ای در حوزه برنامه نویسی موبایل مشغول به کار هستم و در حال حاضر در شرکت ebay، شعبه آمستردام، روی یکی از محصولاتشون داریم کار می‌کنیمِ و زمانی که ایران بودم در شرکت‌هایی مثل ورزش سه، دیجی‌کالا و سایر شرکت‌هایی که داخل حوزه های تکنولوژی فعالیت می‌کردند مشغول به کار بودم.همون‌طور که خودتون هم می‌دونید، مهاجرت از ایران جنبه های مختلفی داره و برای هر کسی متفاوته. شخصا برای من در این یکی دو سال آخر، چیزی که اذیتم می‌کرد بیشتر، فرهنگ تعاملات آدم‌ها با همدیگه بود، چه تو حوزه کاری و چه تو حوزه اجتماعی. مثلا من یادمه که این اواخر با هر قشر آدمی که تعاملی داشتم، به یه طریقی احساس خوشایندی از اون تعامل نمی‌گرفتم؛ البته نه الزاما ولی در ارتباط با اکثر آدم‌هایی که باهاشون تعامل داشتم، متاسفانه اینطور بود. وقتی در شرکت برام مشکلی پیش می‌اومد، وقتی بیمارستان بودم، وقتی تصادف می‌کردم و به پلیس مراجعه می‌کردم و همه و همه این‌ها یک دردسرو معضلی برای من بود و در واقع همیشه هم این تعامل‌ها برای من جنبه منفی داشت؛ ولی چرا؟ چون شخصیت خود من به شکلی بود که دوست داشتم همیشه در هر راهی با صداقت پیش برم، اما خب متاسفانه خیلی مواقع این صداقت به ضرر من تموم می‌شد و خیلی داستان‌های دیگه که قطعا کسانی که داخل ایران زندگی می‌کنند، شب و روز باهاش سر و کله می‌زنن و ازش آگاهی دارند. من با خیلی از چیزهای دیگه می‌تونستم کنار بیام؛ به عنوان مثال من در ایران درآمدم هم نسبتا خوب بود چون تو شرکتای خوبی کار می‌کردم، البته که نمی‌گم می‌تونست همه جنبه‌های زندگی من رو پوشش بده، ولی می‌شد باهاش زندگی نرمال و نه لاکچری‌ای داشت؛ ولی خب برای سایر جنبه‌های زندگیت دغدغه داشتی و دائما یک چیزی روی مغزت بود که بخش زیادی از فکرت رو درگیر کنه که این خودش تاثیر بد محسوسی در مسیر کار و پیشرفتت می‌گذاشت. به نظرمن یکی از مهم‌ترین دلایل این اتفاقات این می‌تونست باشه که مردم به خاطر مشکلات زیاد اقتصادی یا معیشتی‌ای که مدام باهاشون سرو کله می‌زدند با ذهنی بسیار درگیر، تصمیماتی می‌گرفتند و یا ناخودآگاه دست به کارهایی می‌زدند که خب شاید هیچوقت نمی‌خواستند انجام بدن.یکی دیگه از دلایلم برای مهاجرت این بود که این پیشرفت شغلی هیچ‌وقت برای من میسر نمی‌شد؛ یعنی من پیشرفت فردی داشتم، اما در محیط های کاری‌ای که بودم خیلی جاها، خیلی وقتا، افرادی رو مسئول کارهایی می‌کردند که متاسفانه واقعا لیاقت و شایستگی‌اش رو نداشتند و حالا بعضی از این افراد در اون سمتی که فعالیت می‌کردند، یک سری حرف‌های غیر معقول می‌زدند که برای شمایی که هر روز، ساعت‌ها با این آدم کار و تعامل می‌کنی، واقعا اذیت‌کننده می‌تونست باشه و همین خودش عاملی می‌شد که بخوای پشت سرهم شرکت عوض کنی به این امید که بتونی در محیطی کار کنی که اون رضایت شغلی، ثبات و آرامش ذهنی رو حس کنی؛ اما خب متاسفانه برای من یه سری داستان‌ها مدام تکرار می‌شد و به چنین حسی در ایران هیچ‌وقت نرسیدم. این مسئله نه تنها برای من، بلکه برای باقی دوستان شاغلم هم معضل بود. از موضوعات دیگه هم بخوام بگم، یکی از دلایل اصلی این بود که درسته زندگی نرمال و درآمد تقریبا خوبی داشتم، ولی این درآمد، همیشگی بود و هر چقدر شما تلاش می‌کردی از این سطح نرمال به یه سطح بهتری برسی، کاملا بی‌فایده بود. درسته هر سال افزایش حقوق می‌خوردی، پروژه‌های خارجی می‌گرفتی و به درآمدت خیلی اضافه می‌شد، ولی این تورم با سرعت خیلی بیشتری از تو داشت پیش می‌رفت و تواین مسابقه هیچ‌وقت نمی‌تونستی بهش برسی و بگیریش، مگر اینکه از راه‌های دیگه وارد بشی که خب شخصیت من این اجازه رو بهم نمی‌داد که دست به این کارها بزنم و بالفرض اگه می‌خواستم هم اصلا بلد نبودم. با دوستانی که خارج از کشور بودند، تعامل داشتم و بهم می‌گفتن که خب شرایط اینجا هم درسته که یه مقدار سختی و مشکلاتی داره، ولی مثل ایران نیست؛ صرفا برای زندگی، آدم وقتی می‌خواد یه سری چیزا رو بدست بیاره، ناچارا با یه سری چیزها باید خداحافظی کنه. من هم سبک سنگین کردم همه‌ی این مسائل رو با همدیگه و دیدم که بفهمم می‌ارزه یا خیر، پس با بچه‌هایی که اینجا بودند، مشورت کردم. البته بگم من 10 سال پیش از شهر کوچیک خودمون در همدان به تهران مهاجرت کرده بودم و با بعضی جنبه‌های مهاجرت البته در ابعاد خیلی کوچیک‌تر اشناییت داشتم و خب دوستانی که اونور آب بودند، می‌گفتند اونجا فرضا ماهی یک بار به خونه و شهر خودت می‌تونی سر بزنی؛ ولی اینجا اگه خیلی برات سخت باشه، سه ماه یک بار، دو ماه یه بار یا حتی شش ماه یک بار باشه که بستگی به شخصیت خودت داره. البته خب خیلی مسائل دیگه مربوط به بعد احساسی و اجتماعی کنار این هم بودند که نیاز به بررسی داشتند. در بعد کاری و پیشرفت‌گرایی هم البته از زمان دبیرستان آرزو دوران کودکی من این بود که بیام آمریکا در اوج تکنولوژی کار کنم ولی خب هیچ‌وقت حتی نزدیک‌ شدن بهش رو بخاطر فضای سخت مهاجرتی نمی‌تونستم متصور بشم؛ حتی من که کلی مشورت گرفتم باز هم جنبه‌هایی بود که قبل از مهاجرت بهم گفته نشده باشه و روبرو‌ شدن باهاش برام خیلی سخت و غیرمنتظره بود.تو این شرایط و محیط کاری‌ای که در حال حاضر هستم از اطرافیان خیلی چیزها می‌شه یاد گرفت. برای مثال، مدیر یا تیم‌لید یا منیجرم فردیه که واقعا دانش و مهارت‌های زیادی تو حوزه‌ی خودش داره و بر مهارت های لازم برای تیم لیدینگ کاملا مسلطه. این‌ها همه وقتی حس می‌شن که در مواجهه با یک معضلی باهاشون تعامل می‌کنید؛ به عنوان مثال قریب به یک ماه پیش درحالی‌که اینجا بودم، پدرم فوت کردند و این یکی از بزرگترین ضرباتی بود که از اول مهاجرت خوردم و واقعا برام سخت بود؛ اما اون شرکت و مدیر طوری با من تعامل کردند که واقعا احساس می‌کنم وارد یک خانواده جدید شدم؛ ولی در ایران برای من مشکلی پیش اومده بود و مرخصی گرفتنی که حق قانونی من بود، معضل شده بود برام و اصلا درک نمی‌شدم. در اینجا واقعا به عنوان یک انسان به شما نگاه می‌کنند، طوری که مشکل تو رو مشکل خودشون می‌بینند و تا جایی که در توانشون باشه حمایتت می‌کنند، که یه نمونش رو براتون شرح دادم. یه مسئله دیگه هم در رابطه با کارم، این بود که وقتی بخوام یک تکنولوژی جدیدی استفاده بشه و وارد صحبت های فنی با مدیر و افراد دیگه تیم می‌شم، بحث باید قانع‌کننده پیش بره و بعضا وقتی قانعشون می‌کنم که این تکنولوژی اینجا مفیده و به کار میاد مدیرم صرفا به همین علت که منطقی و عاقلانه‌ست، قبول میکنه که این‌کار انجام بشه؛ چیزی که تو ایران اصلا معنی نداره. همین صحبت رو اگر در ایران داشتی، هزار تا دلیل حاشیه‌ای پشت هم بافته می‌شد و تهش می‌رسید به اینکه حالا فعلا بیخیال بشید، بذارید بریم جلو ببینیم چی میشه. این نحوه تفکر شاید از دید خیلی‌ها مهم نباشه، اما از دید من مهمه که کار، منطقی پیش بره. میدونید، یه سری‌ها فکر می‌کنن اگر نیرویی که همکار یا زیر دستشونه، وقتی میاد یه لول بالاتری از کار رو پیشنهاد یا ارائه بده، به حس اعتماد به نفسشون لطمه وارد می‌شه، پس ندیده و فکر نکرده ردش می‌کنن، حتی اگه به نفع کمپانی باشه و من این مسئله رو بارها و بارها، نه تنها از سمت خودم، بلکه از سمت خیلی افراد دیگه هم دیدم که حتی باعث اخراج خیلی از همین افراد شده. این آدما بخاطر این طرز تفکر دارن جلو پیشرفت هم خودشون و هم بقیه رو می‌گیرند. در رابطه با شرایط معیشتی هم هزینه‌هایی که اینجا شما می‌کنی، نسبت به حقوقت خیلی پایینه و حتی اگه ولخرجی هم کنی، باز هم مقداری برای پس انداز می‌مونه و می‌شه پس انداز ماهیانه داشت. شما وقتی که وارد سوپر مارکت می‌شی، یه چیز رو نیاز نیست بری از ده جا قیمت بگیری که شاید این جنس فلان‌جا ارزون‌تر باشه؛ یعنی اون جنس و اون کالای خاص دقیقا قیمت‌هاش همه جا یکیه و ذهن و تمرکزت درگیر ضررهای کوچیکی که سر اختلاف قیمت تو ایران بهت وارد می‌شد، بهم نمیخوره.در همین تقریبا سه‌ماه و خورده‌ای که مهاجرت کردم، نمی‌گم چیزهایی که تا الان بدست آوردم از چیزهایی که از دست دادم بیشتر بوده؛ ولی در زمینه زندگی از لحاظ اجتماعی احساس آرامش بیشتری رو تجربه کردم؛ چیزی که تو ایران نداشتم و جاش رو کلی درگیری ذهنی و استرس‌هایی گرفته بود که وقتی الان با خودم بهش فکر می‌کنم، می‌گم چرا من جوون ایرانی باید توی اون سن و سال اون استرس‌ها را داشته باشم. سطح دغدغه‌ها، نحوه تفکرات و نگاه جوون‌های اینجا رو که با خودم و جوون‌های ایرانی مقایسه می‌کنم، واقعا فرسنگ‌ها فاصله‌ست. البته که درسته این آرامش برام خیلی حائز اهمیته؛ ولی فقدان خانواده و دلتنگی واقعا آزاردهنده و طاقت فرسا بود. حتی لحظه آخری که داشتم می‌اومدم، علنا به خانواده گفتم که من بیخیالش شدم و نمی‌خوام برم، ولی خانواده و همه دوستان، خیلی ساپورت و حمایت کردند که خودش یک دلگرمی بود. به شخصه مهم‌ترین و سخت‌ترین چالش برام تا الان، همین فراق از خانواده و دوستان بوده و هست.من حقیقتا در شرایط خیلی سختی مهاجرت کردم، در شرایطی که پدرم به خاطر کرونا بستری بیمارستان شد، دوتا از خاله‌هام از دنیا رفتن . شرایط خانوادگی واقعا سخت بود و همین مساله باعث شد که لحظه آخر با خودم بگم که من نمی‌خوام برم دیگه، همین‌جوری که نرفتم این اتفاقات داره منو نابود می‌کنه، اگر برم چه اتفاقاتی می‌افته؟ ولی داداشم خیلی کمک کرد و بهم گفت «ببین یه چیزی وقتی توی مغزته الان و آرزوته اگه الان سمتش نری و قدم بر نداری براش، بعدها خیلی توی زندگیت تاثیرش رو می‌بینی و هر قدم که برداری، مدام میاد توی ذهنت که ای کاش اون زمان من این‌کارو می‌کردم. الان تو برو و بعد از دو سه ماه اگرشرایط خیلی بد بود، برگرد؛ ولی نذار توی ذهنت بمونه چون این آرزویی بود که تو همیشه دنبالش بودی.» و منم دیدم که حرفش واقعا منطقیه، ولی قبل رفتن کلی فکرای مختلف و استرس های مختلف میاد سراغ آدم و من به شخصه از چیزهایی استرس داشتم که الان برمی‌گردم نگاهشون می‌کنم از بعضی هاش واقعا خندم می‌گیره، ولی خب همه ی این‌ها در هر صورت یک هجمه‌ی زیادی بود، اما مهم برای من این هدف بود که می‌خواستم بالاخره تیکش رو بزنم، چرا؟ چون که مثل دونده‌ای می‌مونه که انگار تا تهِ ته مسیر رفته ولی نزدیک به خط پایان، یهو بگه بابا ولش کن دیگه، این دو متر یه متر اخر رو نرم. من آفرم رو گرفته بودم، بلیط هواپیما تو دستم بود، پاسپورت، ویزا و ... همه چی توی دستم بود، ولی اون لحظه واقعا پاهام برای رفتن شل شده بود. بعضی تو ایران شاید بگن بابا بیخیال مگه می‌شه یک نفر ویزا بگیره و وقتی می‌تونه تو اروپا رفاه کامل رو تجربه کنه، بیخیال شه. اصلا این چه حرفیه؟ ولی نمی‌دونم چطوریه مخصوصا این فرودگاه‌های ایران، انگار یه جوری ساختن که تو احساس می‌کنی انگار می‌خوای همه چیزت رو از دست بدی و من واقعا اون لحظه‌ی بعدش احساس کردم که تموم شد دیگه. انگار یه آدمی که می‌خواد یه زندگی جدیدی رو از همین لحظه شروع بکنه، قشنگ توی این فضا بودم من در فرودگاه. قشنگ یادمه با چشمای بغض‌کرده ایستاده بودم، نگاه می‌کردم و همش به این فکر می‌کردم که اگه چیزی که توی ذهنت باشه، اتفاق نیفته؛ چی؟ شاید بقیه دارن از بیرون فقط خوبی‌هاشو می‌گن و شاید سختیش خیلی بیشتر باشه و کلی شاید و شاید دیگه که فکر بهشون، پاهام رو برای حتی یک قدم برداشتن سمت گیت و دادن بلیط، سست می‌کرد. ولی بعد اینکه با هزار مصیبت، رفتم سمت گیت و بلیط رو دادم، سوار هواپیما شدم و هواپیما کامل بلند شد؛ استرسم داشت همینطوری کم‌تر و کم‌تر می‌شد. وقتی رسیدم فرودگاه قطر، نصف استرسم رفت و وقتی رسیدم مقصد، به طرز کاملا عجیبی، استرسم کاملا از بین رفت. درسته که در شرایط خیلی سختی مهاجرت کردم، ولی اشتباهی که اکثر آدم‌ها مرتکب می‌شن، این هست که بعدش سعی می‌کنن همش توی فضای قبلی‌ای که بودند، زندگی کنند و خودشون رو با فضای جدید وفق نمی‌دن. شما وقتی مهاجرت می‌کنید، اسمش روشه؛ داری جدا می‌شی از اون فضا، نمی‌گم باید قطع ارتباط کامل کرد؛ می‌تونی با دوست‌ها و رفقای قدیمی ارتباط داشته باشی، هر چند که ارتباطات سرد می‌شه، ولی باید سعی کنی با فرهنگ اینجا آشنا بشی. الان من خیلی‌ها رو می‌شناسم که سه، چهار ساله اینجا مهاجرت کردن، ولی همه‌ی دوستاشون ایرانین. من نمی‌گم نباید دوست ایرانی پیدا کنی، ولی به نظر من باید حداقل شصت درصد از دوستانت رو از کشور مقصدت انتخاب کنی، چون باید توی فرهنگ جدیدی خودت رو شکل بدی و وقتی در اطرافت فقط فرهنگ ایرانی ببینی، منطقا نمی‌تونی خودت رو با سبک زندگی جدید وفق بدی. در اینجا حفظ کردن متعصبانه‌ی فرهنگ ایرانی، نه تنها کمکی نیست؛ بلکه مدام دلتنگ‌ترت می‌کنه و این که با خودت حمل بکنی دلبستگی‌ها رو، خیلی اذیتت می‌کنه، یه کلیپی بود که نشون می‌داد طرف چمدونش رو داشت می‌برد که رد کنه بره و چمدونه سایزش بزرگ بود و از داخلش چیز میز می‌ذاشت بیرون، پدر و مادرشو می‌ذاشت، دوستاشو می‌ذاشت و... این‌ها رو مثل یه آلبوم خاطراتی توی قفسه کتاب‌خونه بعضی وقتا بهش سر می‌زنی، ولی نباید بندازی دور، چون هویت تو رو شکل می‌دن؛ ولی باید بری بهش سر بزنی. اگه قصد مهاجرت داری، باید زبان، فرهنگ و مراسماتشون رو یاد بگیری تا آداپته شی و بتونی اینجا زندگی کنی و در عین حال، فرهنگ و مراسم‌های خودت رو هم کنارشون نگه داری. اگر برگردم عقب به همون زمانی که دانشجو بودم، تمام تلاشم را می‌کردم که برم. اشتباه من، امید من بود. ما اون موقع هی امیدوار می‌شدیم، رای می‌دادیم این رییس‌جمهور بیاد شاید یک اتفاقی بیفته، این تورم بیاد پایین و فلان مشکل حل شه، در صورتی که با امید واهی خیلی از سال‌های زندگیمون رو نمی‌گم سوزوندیم، اما شاید اگر اینجا بودیم، پیشرفت بیشتری می‌کردیم؛ پس اگر برگردم عقب به همان دوران دانشگاه، سعی میکردم برم، مخصوصا اینکه برم آمریکا، نه به خاطر اینکه بگم آمریکا خیلی بهتر از اروپاست، بلکه برای اینکه دنبال آرزوم برم، چیزی که از بچگی بهش فکر می‌کردم و دنبالش بودم، و خب این سال‌هایی که من ایران بودم، هی داشتیم امیدوار می‌شدیم، هزارتا کار کردیم که سربازی عقب بیفته و سربازی رو نریم و خود این سربازی عذاب‌آور بود برامون؛ همه‌ی این مسائل سال‌هایی که می‌تونست بهترین سال‌های زندگیت باشه رو به سخت‌ترین سال‌ها تبدیل کرد، چرا که در دهه بیست تا سی، پتانسیل و انرژی خیلی زیادی داری، البته الان هم انرژی زیاده و نمی‌گم آدم بی‌انرژی‌ای هستم، ولی خب هر چی سن آدم بالاتر میره، مغز آدم پختگی بیشتری پیدا می‌کنه و همین پختگی، جسارت رو برای انجام خیلی از کارها پایین میاره، چرا که انقدر راه‌های مشکل‌دار زیادی توی این ده سال رفتی، مغزت اجازه نمی‌ده خب ما هدوباره راحت و جسورانه کاری رو انجام بدی و همین جسارت می‌تونست باعث شه که تو یک چیز فوق‌العاده‌ای رو خلق کنی. اتفاقا به برادرزاده‌ها و خواهرزاده‌هام هم می‌گم که اگر به فکر مهاجرت هستید، زودتر انجامش بدید و درسته که مهاجرت من تقریبا نزدیک شد به اونی که می‌خواستم، اما اگر زودتر می‌اومدم، هم لذت بیشتری از زندگیم می‌تونستم ببرم و هم به اون اندازه که باید، سخت نمی‌گذشت برام.توصیه‌ای که برای بیشتر بچه ها، مخصوصا بچه‌های دانشگاه شریف که واقعا زحمت می‌کشند و آرزو‌های بزرگی دارند، اینه که صرفا مطیع پیشنهاد بقیه نباشید، چرا که هر کسی از زاویه ی دید خودش به مسائل نگاه می‌کنه؛ حتی خود من که دارم به شما از این شرایط خوب حرف می‌زنم، این‌ها همه چیزی بوده که حاصل سی سال عمری بوده که من زندگی کردم و بعد این سی سال دارم از شرایط صحبت می‌کنم. نکته‌ی دیگه اینکه انقدر نگاه کنید به اینکه بقیه چه کاری کردند و فقط صرفا دیگران رو فالو نکنید. چیزی که من خیلی در بچه‌های شریف زیاد دیدم، این بود که این رفت، پس منم برم؛ بعد که رفت می‌بینه ای‌بابا من که ایران خیلی بهتر و راحت‌تر بودم. بچه‌ها فکر نکنند ایران خیلی فضای بدیه. من خیلی‌ها رو دیدم که در زمینه‌ی زندگی و کاری، شرایط و تجربه ی خوبی داشتند و دارند، ولی من به شخصه در جاهایی کار کردم که تجربه‌ی خوبی نداشتم، ولی خیلی‌ها رو دیدم که تجربه ی خوبی داشتن؛ و خب صرفا دیدن چون بقیه رفتن گفتن،م بریم که ببینیم چه خبره و وقتی که میان اینور، خیلی اذیت می‌شن. مخصوصا کسانی که زندگی خیلی ایده‌آلی داشتند یا تو شرکت خیلی خوب کار می‌کردند. پس شما باید ببینی واقعا این رفتنه چه منفعتی برات داره، اگه زندگی نرمال پیش خانواده و دوستات داری، شاید نیارزه رها کردن گذشته، خانواده، دوست و این همه چیز، شاید اون شرکت جدیدی که می‌خوای بری، زمین تا آسمون با اون شرکتی که فرضا خانم ایکس یا آقای ایگرگ فرق کنه. یه وقتی هست که آدما یه هدف بزرگی دارند و با خودشون می‌گن من هدفم اینه شرایط زندگیم هر طوری هم باشه، من دوست دارم به اون هدفم برسم؛ ولی خیلی وقتا آدما تحت تاثیر اون جو بدو بدوی دانشگاه قرار می‌گیرن که «آقا بدوید زودتر برسیم!» ولی به این نکته توجه نمی‌کنند که شما اگه به بالاترین جایگاه و مقام هم برسی، هیچ ارزشی نداره تا وقتی که از زندگیت لذتی نبری. شما باید بگردین ببینید چی خوشحالتون میکنه یکی پول خوشحالش میکنه یکی مدرک دانشگاه خفن خوشحالش میکنه یکی تفریح خوشحالش می‌کنه. یکی گردشگری خوشحالش می‌کنه و…، شما باید خودت رو پیدا کنی ببینی چی خوشحالت می‌کنه و بری دنبال اون و اصلا به این فکر نکنی که بقیه چی دارن می‌گن. بقیه چه راهی رو دارن میرن، اون آدمی که داره اون راه رو میره شاید راه خودشو پیدا کرده و هیچ الزامی برای فالو کردنش نیست. من از این پیج‌های انگیزشی اینستاگرام که یه سری حرف پوچ و معیارهای دروغین برای سنجش آدم‌ها ارائه میدن که آره؛ شما باید فلان کنی و فلان جا بری، واقعا بیزارم. به نظر من، آدم موفق، آدمی‌ست که از زندگیش لذت می‌بره. حقیقتا ندیدم آدم‌هایی که از زندگیشون لذت می‌برن، ناموفق باشن؛ ولی آدم‌های موفق زیادی رو دیدم که از زندگیشون لذت نمی‌برن. اگه این نکته رو دریابید، دیگه مهم نیست که مهاجرت کنید یا ایران باشید، مهم اون حس رضایت و هدف شماست. من با وجود این همه سختی و مشکل، باز هم راضیم؛ چرا که این برایم یک هدف بود. البته این نکته هم در نظر داشته باشید که این صحبت‌هام بیشتر با افرادی‌ست که زندگی راحت و دغدغه‌های کمی در ایران دارند. درسته که ایران خیلی وضعیت گرون، تحریم و خیلی چیزای دیگه واقعا رو اعصابه، ولی خودتون هم خوب می‌دونید که برای بعضی، این‌ها دغدغه یا معضل خاصی نیستند. اگر شما اون آدمی هستید که داره زیر این فشارها اذیت می‌شه یا آرزوی رسیدن به هدفش، رو دلش سنگینی می‌کنه، شاید مهاجرت بهترین تصمیم باشه براتون؛ ولی در غیر این صورت، دوباره فکر کنید و ببینید چه چیزی شما رو خوشحال می‌کنه. خیلی آدم‌های موفقی الان تو ایران داریم که زندگی خیلی ایده‌آلی دارند و خیلی زیاد هم به کشورهای اروپایی برای تفریح سفر می‌کنند و می‌رن و میان و این تفریح کردن، نباید باعث مهاجرت بشه، نباید فکر کنید که «حالا من برم اروپا راحت تفریح می‌کنم» و …حرف آخرم هم حرفیه که خیلی دوست داشتم اون زمان که دانشجو بودم، یکی بهم بگه که متاسفانه نگفت؛ اینکه اول از همه یه هدف برای خودتون انتخاب کنید. چند شب و روز هم که شده وقت بذارید تا یک هدف برا خودتون انتخاب کنید؛ چرا که ته بی‌هدفی فقط آسیبه. پس یک هدف برای خودتون مشخص کنید و اصلا براتون مهم نباشه که چی می‌شه، فقط در پی این باشید که به اون هدف برسید و با تمام وجود مطمئن باشید که بهش می‌رسید. حتی اگه اعتقاد ندارید به خیلی مسائل دیگه، ایمان داشته باشید که کائنات از هر راهی شده به شما کمک می‌کنه تا به اون هدف برسید. برای من به شخصه، امسال خیلی اتفاقات عجیب و غریبی افتاد که وقتی برمی‌گردم و بهشون نگاه می‌کنم، می‌بینم خیلی از این اتفاقات باید می‌افتاد. تازه دارم به این حرف می‌رسم که این هدف، چنان عمیق تو دلم افتاده که باعث شد این اتفاقات، پشت سر هم چیده بشه تا من بتونم بهش برسم و راه‌های مختلف دیگه شاید من رو از هدفم منحرف می‌کرد و الان اینجا نمی‌بودم. از هر تلاشی که شده بذارید که به هدفتون برسید؛ نه فقط شما بچه های شریف، بلکه هر کدوم از بچه های ایران، هم لیاقت و هم استعدادش رو دارید و اگر تلاش کنید، به هدفتون می‌رسید؛ منتهی شاید مربی خوبی نباشه که راه درست رو بهتون نشون بده. از این پیج و کانال‌های انگیزشی تا حد امکان دوری کنید، چرا که ممکنه به راه‌های خیلی غلطی کشیده بشید. خودتون و راهتون رو پیدا کنید و در هر تصمیمی، بعد مشورت و شنیدن تجارب بقیه، خودتون تصمیم بگیرید؛ چرا که بهترین معلم، تصمیم گیرنده، مصلحت‌بین و ناجی برای خود شما، خودتونید!