کدام ازدواج فامیلی خطرناک است؟

آیا ازدواج فامیلی واقعا خطرناک است ؟"لا تنكحوا القرابة القريبة فانّ الولد يخلق ضاويا"ازدواج فامیلی ( familiar marriage) ازدواجی است که در آن زوجین با هم روابط نسبی یا خویشاوندی داشته باشند. در واقع اعضای یک فامیل ژن های یکسان و مشابهی دارند که از گذشتگان و اجداد پدری یا مادری شان به آن ها منتقل شده است. قبل از هر چیز بهتر است در مورد ژن بیشتر بدانید.ژن چیست؟هر سلول یک مرکز کنترل به نام کروموزم دارد. هر کروموزم از دو رشته تابیده به هم تشکیل شده که به آن ها DNA می گویند. هر تکه از DNA یک صفت دارد که به آن ها ژن می گویند. این ژن ها موروثی بوده و به نسل بعد منتقل می شود. هر ژن برای یک عضو است و برای همان عضو کار میکند.حال فکر کنید این ژن ها در افرادی که قصد ازدواج دارند با هم مشابه باشد. در این صورت است که ژن های مشابه به جنین منتقل شده و جنین از یک ژن دو بار به ارث می برد و یک ژن را اصلا ندارد. این یعنی نقص ژنتیکی. بیش از نیمی از این بیماری های ژنتیکی در ازدواج های فامیلی اتفاق می افتند. این ناهنجاری ها معمولا در سه ماه اول بارداری به وجود می آید. بیش از 90 درصد از این موارد سقط شده و تنها دو درصد از این نوزادان زنده به دنیا می آیند.مقایسه ازدواج های فامیلی در گذشته و امروز :در گذشته خانواده ها اطلاعی در مورد آزمایشات ژنتیک نداشتند. اصلا تصور آن ها این بود که عقد دختر عمو و پسر عمو در آسمان ها بسته شده و این کار را نوعی ثواب هم می دانستند. مخصوصا در خانواده هایی که از قوم و قبیله خاصی بودند و برای پیوند محکم خانواده و اتحادشان در مقابل دشمنانشان دست به این کار می زدند. اما نتیجه اش چه بود؟ به دنیا آوردن فرزندان معلول. در حقیقت این کار نوعی خیانت نسبت به فرزندانشان بود. بدون اینکه در مورد آینده فرزندانشان نگران باشند.ولی امروزه حتی خود شما نیز تمایل زیادی به وصلت فامیلی ندارید. درست است که قبل از ازدواج با فامیل آزمایشات ژنتیکی گرفته می شود اما بیماری های اندکی نیز وجود دارد که در آزمایشات دیده نشده و نهفته است و می تواند به راحتی به فرزندان منتقل شود. می دانستید ژن ها در خویشاوندان تا 50 درصد مشابه است؟ خطر اصلی ازدواج های فامیلی در همین مشابهت های ژنتیکی نهفته است. زیرا وقتی شباهت های پدر و مادر با هم ترکیب می شود، ژن ها از حالت مغلوب به حالت غالب در می آیند و سرانجام به صورت بیماری های مادرزادی و معلولیت های جسمی بروز می کنند. اما بهتر است در مورد ژن و عملکرد ژن بیشتر بدانید.این هشدار را جدی بگیرید!به خانواده هایی که قصد ازدواج کردن با فامیل دارند توصیه می کنیم که تنها به آزمایشات مرسوم ازدواج بسنده نکنند. این خانواده ها باید به پزشکان متخصص و مجرب ژنیتک مراجعه کرده و شجره نامه تهیه کنند وبر طبق آن انواع آزمایشات لازم را انجام دهند. آزمایشات ازدواج تنها درصد ابتلا به تالاسمی یا ایدز و هپاتیت را بررسی می کند و تشخیص بیماری های ژنیتک نیازمند آزمایشات پیچیده تری است.چرا ازدواج فامیلی را توصیه نمی کنیم؟صادقانه بگوییم معایب ازدواج کردن با فامیل بیشتر از فواید آن است. زیرا صحبت یک عمر زندگی است و دقیقا می توان گفت که بازی با آینده فرزندان است. مشکلات ازدواج با فامیل به یک یا دو مورد ختم نمی شود. هر روز بیماری های عجیب و غریبی را می بینیم که تماما منشا ژنتیکی دارند.ازدواج خویشاوندی خطر ابتلا به بسیاری از بیماری ها را در جنین افزایش می دهد. بیماری های حاصل از مشکلات ژنتیکی عبارت است از :بیماری های قلبی و عروقیآسماسکیزوفرنیاختلالات دو قطبیعقب ماندگی های ذهنیمسمومیت های حاملگی شدیدبیماری های تک ژن مغلوب غیر جنسیدیابتسرطان ها ( مخصوصا سرطان پستان و کولون ارثی/ فامیلی)دیستروفی های شبکه زودرسگلوکوم مادرزادی اولیهناشنوایی های اتوزومال مغلوبهموفیلی Aهموفیلی Bفنیل کتونوری و بیماری های متابولیک ارثیاز این بیماری ها که بگذریم نوبت به مشکلات خانوادگی می رسد. مثلا نمونه های زیادی از این ازدواج ها به دلیل دخالت های بی جای فامیل به طلاق ختم شده است.در بعضی موارد یکی از زوجین اخلاق بسیار بدی دارد یا معتاد است. یا خیانت میکند. ولی همسرش به دلیل اینکه در فامیل این مشکل دست به دست نچرخد و به اصطلاح حرفشان سر زبان ها نیوفتد مجبور است سکوت کند و با این مشکل بسازد.اگر مساله ای در ازدواج های فامیلی اتفاق بیوفتد متاسفانه کل فامیل به هم می ریزند وگاهی ممکن است تا مدت ها خانواده های دو طرف نتوانند سرشان را در فامیل بالا بگیرند.در ازدواج های فامیلی معمولا میزان تولد بالاتر است در کنار آن مرده زایی و سقط نیز بالبطع بالاتر خواهد بود.ازدواج فامیلی و معلولیت! مساله این است.ازدواج با فامیل و معلولیت از گذشته تا به امروز رابطه تنگاتنگی با هم داشته و خواهند داشت. تا به حال با خود فکر کرده اید که چرا بعضی از نوزادان حاصل از ازدواج های فامیلی بیمار می شوند؟علم ژنیتک ثابت کرده هر چه ژن های پدر و مادر شبیه به هم باشند احتمال جهش هایی که زوجین ناقل آن ها هستند بیشتر می شود. اما رابطه بین ازدواج خویشاوندی و معلولیت چیست؟خطر معلولیت های نوزادان حاصل از ازدواج با فامیل حدود 2 برابر بیشتر از ازدواج های غیر خویشاوندی است. این خطر در ازدواج های فامیلی دو سویه (پسر عمو- دختر عمو و پسر خاله و دختر خاله) ، 4 یا 5 برابر ازدواج های غیرخویشاوندی است. معلولیت هایی مثل ناشنوایی، نابینایی، نقص عضو، معلولیت های ذهنی و جسمی و اختلالات در یادگیری و شب کوری نمونه هایی از معلولیت نوزادان هستند. اگر قصد دارید صاحب فرزند شوید توصیه نمی کنیم با فامیل ازدواج کنید. اما اگر یکدیگر را دوست دارید و میخواهید با هم بمانید بهتر است تا جزئی ترین آزمایشات ژنتیک را انجام دهید و با آینده فرزندانتان به این راحتی بازی نکنید.علم ژنتیک هم با ازدواج فامیلی مخالف است؟ازدواج فامیلی از دیدگاه ژنتیک تقریبا نهی شده است. مطالعات نشان داده که بیماری های ژنتیک در ازدواج با فامیل شیوع بیشتری دارد. درباره بیماری هایی مانند دیستروفی های شبکه زودرس، گلوکوم مادرزادی اولیه، ناشنوایی های اتوزومال مغلوب، بیماری های مادرزادی قلبی-عروقی چه می دانید؟آیا می دانستید درمان بعضی از این بیماری ها تا 5 میلیارد تومان هزینه دارد؟ازدواج با فامیل از دیدگاه ژنتیک به دلیل مشابهت های وراثتی زوجین خطرناک است. پرخطرترین ازدواج های فامیلی ازدواج دو ناقل بیماری های ژنتیکی است که ظاهرا سالم هستند ولی متاسفانه بیماری را به فرزندانشان منتقل می کنند. اگر دو ژن مثبت باشد بیماری بسیار بسیار شدید تر و غیر قابل جبران تر می شود. در این ازدواج ژن های معیوب و بیماری های نهفته پدر و مادر در کنار هم قرار می گیرند و به صورت بیماری های مادرزادی جسمی و عقب ماندگی های ذهنی ظاهر می شوند.در جدول زیر میزان تشابه ژن ها در خویشاوندان را مشاهده می کنید:درجه خویشاوندی اعضانسبت ژن های مشترکدرجه 1پدر، مادر، فرزند، برادر، خواهر2/1درجه 2عمه، عمو و خاله و دایی ،برادرزاده و خواهر زاده4/1درجه 3پسر عمو، دخترعمو،پسرخاله، دخترخاله، دختر عمه،پسر عمه، دختر دایی، دختر عمو8/1درجه 4نوه دایی، نوه خاله، نوه عمو، نوه عمه16/1درجه 5نتیجه دایی، نتیجه خاله، نتیجه عمو، نتیجه عمه32/1درجه 6نبیره دایی، نبیره خاله،نبیره عمو، نبیره عمه64/1شایع ترین فرم ازدواج با فامیل بین خویشاوندان درجه 3 اتفاق می افتد. حدود 5/12 درصد از ژن های فامیل درجه 3 مشترک است.نظر اسلام درباره ازدواج فامیلی چیست؟درباره ازدواج های فامیلی از دیدگاه اسلام همین بس که پیامبر اسلام (ص) می فرماید : "لا تنكحوا القرابة القريبة فانّ الولد يخلق ضاويا" ، "با خویشان نزدیک ازدواج نکنید، چرا که فرزند ضعیف، بار می آید" و در جایی دیگر می فرماید : " اغتربوا و لا تضووا" " با غیر فامیل و غریبه ازدواج کنید". پس اینکه می گویند عقد پسر عمو و دختر عمو را در آسمان بسته اند چه می شود؟پاسخ این است که این جمله تنها یک ضرب المثل بوده و ریشه در فرهنگ و عرف دارد تا مذهب ... ازدواج های فامیلی در زمان صدر اسلام معمولا به دلیل کم بودن تعداد مسلمانان بوده و معمولا به دلیل اینکه فرقه های بسیاری در آن زمان وجود داشته دامنه انتخاب همسر مسلمان هم برای مردان و هم برای زنان محدود بوده است.ناگفته نماند ازدواج فامیلی از دیدگاه اسلام حرام نیست و منع نشده.اما تاکید شده حدالامکان با غریبه ازدواج کنند تا درصد بیماری ها و معلولیت ها کم شود. حالا عده ای می گویند که حضرت زهرا (س) و حضرت علی (ع) با هم فامیل بوده اند و بچه های سالمی داشته اند... در خصوص این ازدواج باید به این نکته مهم اشاره کرد:اول اینکه حضرت زهرا و همسر گرامیشان علی (ع) جزء معصومین بوده اند و جزء الگوهای زنان و مردان مسلمان در جهان به حساب می آیند.ثانیا لازمه رسیدن به مقام امامت، نداشتن نقص طبیعی و مادرزادی است.و در آخر ازدواج های آن ها با علم به اینکه فرزندان سالمی دارند صورت گرفته است.ازدواج های پرخطر ممنوع!پرخطرترین ازدواج های های فامیلی، ازدواج فامیل های درجه 3 (پسر عمو، دخترعمو،پسرخاله، دخترخاله، دختر عمه،پسر عمه، دختر دایی، دختر عمو) است. درصد بیماری های ژنتیکی و کروموزومی و نواقص جنینی در این دسته بیشتر است.ازدواج پسر خاله و دختر خاله پرخطر ترین ازدواج ها به حساب می آیند.برخلاف باورهای عموم که تصور می کنند ازدواج پسر عمو و دختر عمو خطرناک است به عقیده پزشکان و متخصصان ژنتیک، ازدواج دختر خاله و پسر خاله بیشترین احتمال بروز بیماری های ژنتیکی را داراست.جالب است بدانید حتی اگر خانواده یا فامیل سابقه هیچ بیماری نداشته باشند، باز هم خطر ابتلا به بیماری های جنینی وجود دارد. فکر می کنید با این اوصاف ازدواج های فامیلی به صلاح شماست؟این ازدواج پر خطر است و توصیه نمی شود اما اگر اصرار دارید باید این کارهای را قبل از ازدواج انجام دهید.مراجعه به مشاوره ژنتیکمرد و زن باید در مورد سابقه بیماری های مختلف در خانواده صحبت می کنند.غربالگریدر 3 ماه اول و دوم باید آزمایش غربالگری بدهید.سونوگرافیدر هفته یازدهم و هفته هجدهم و بیست و دوم باید سونوگرافی انجام شود. اگر پزشک شما به چیزی شک کرد باید دوباره آزمایش های لازم را انجام دهید.آیا میدانستید از میان فامیل های درجه 3 که پرخطرترین ازدواج های فامیلی به حساب می آید ازدواج دختر خاله و پسرخاله بیشترین تهدید را برای جنین دارد؟ اگر قصد داشتید با پسر خاله یا دختر خاله تان وصلت کنید از شما خواهش می کنیم که بدون تحقیق و بررسی بچه دار نشوید. مراجعه به مشاوره ژنتیک کمترین کاری است می توانید برای خود و آینده فرزندتان انجام دهید. این موضوع را برای ترساندن شما نمی گوییم. واقع بین باشید و به هشدارها توجه کنید.هشدار! بیماری های ازدواج فامیلی را جدی بگیریدبیماری های ازدواج با فامیل بسیار مهم و خطرناک است و گاهی ممکن است تا آخر عمر بدون درمان بماند. یادتان بماند که تصمیمات شما والدین عزیز ضامن خوشبختی یا بدبختی فرزندانتان است. پس اگر ممکن است ازدواج با فامیل را فراموش کنید. اما اگر ازدواج کردید و قصد بچه دار شدن دارید بدون اتلاف وقت به مشاوره ژنتیک مراجعه کنید.بیماری های ازدواج با فامیل بسیار گسترده است اما با مهم ترین آن ها آشنا شوید:سندورم داوندر رفتگی لگن و پاچنبریناهنجاری های ستون فقراتلب شکری و کام شکافدارتشنج و صرعبیماری های قلبی مادرزادیدیابت ملیتوس تیپ 1اختلال غده تیروئیدناهنجاری انگشتانناهنجاری فک و صورتاختلالات شنواییاختلالات بینایینقص دستگاه ایمنی ( بیماری های عفونی)بیماری های پوستیبیماری های خونیناهنجاری های کرموزومیبیماری های ریویآزواسپرمیناهنجاری های رودهبیماری های کلیوینازاییبیماری ام اس ایدر این بیماری ها اگر مادر یا پدر ناقل ژن معیوب باشند احتمال بروز بیماری در هر فرزند آن ها 25 درصد است.جالب است در مورد ازدواج خویشاوندی بدانید:نیمی از بیماری های قلبی و عروقی، بیماری های عروق کرونر زودرس PCAD و دیابت، ارثی و فامیلی هستند. این بیماری ها در آزمایشات ژنتیک کاملا تشخیص داده شده و از آن ها جلوگیری می شود.آزمایشات ژنتیکی می تواند تا 20 درصد از سرطان های پستان و سرطان های کولون (که ارثی هستند) را تشخیص دهد.همه چیز درباره آزمایش های ازدواج فامیلیآزمایش های ازدواج فامیلی معمولا کمی تخصصی تر و با جزئیات بیشتری انجام می شود. به خصوص اگر درخانواده های خود این بیماری خاصی داشته باشید اهمیت این آزمایشات را چند برابر می کند. این آزمایشات سلامت زوجین را به لحاظ ناقل بودن به بیماری تالاسمی، ایدز، سبفلیس و سایر بیماری های عفونی بررسی می کند.آزمایشات عمومی که علاوه بر زوجین فامیل، هر زوج دیگری باید بدهند شامل (CBC) ، آنالیز ادرار، آزمایش های –RH ( برای زنانی که گروه خونی ABO-RH دارند لازم و ضروری است.آزمایشات عفونی شامل آزمایش HIV و سایر بیماری های مقاربتی مانند هپاتیتB و C، سوزاک و سفلیساما از زوج های فامیل علاوه بر این آزمایشات، آزمایش ژنتیک نیز گرفته خواهد شد.نحوه آزمایش ژنتیک چگونه است؟در آزمایش ژنتیک به وسیله یک آنالیزور، نمونه کوچکی از بافت یا خون بررسی می شود. معمولا در این آزمایشات از هر دو زوج خون گرفته می شود.این آزمایشات پیش از تولد نوزاد است و شامل دو مرحله است.در مرحله اولنوع جهش ژنتیک در والدین تعیین می شود. این آزمایشات تنها یک بار انجام می شود و در حاملگی بعدی نیاز به انجام آن نیست.در مرحله دوموضعیت جنین از هفته یازدهم به بعد با گرفتن نمونه پرزهای جفت (CVS) انجام می گیرد. در صورتی که جنین سالم باشد بارداری طبق روال معمول انجام می گیرد اما اگر مشکلی در جنین باشد جنین باید سقط شود. ضمنا برای این مادر در هر بارداری باید این آزمایشات انجام شود.نکته 1: برای انجام این آزمایش می توانید در هر زمان به آزمایشگاه مراجعه کنید و نیازی نیست ناشتا باشید.نکته 2: زوج های فامیل نباید به آزمایشات ژنتیک قبل از ازدواج بسنده کنند. بهتر است زمانی که قصد بچه دار شدن دارند هم آزمایشات تکمیلی روی جنین مادر انجام شود. این موضوع باعث می شود ریسک ابتلا به بیماری درجنین به صفر برسد.نکته 3: اگر در ازدواج های فامیلی یا ازدواج های غیر فامیلی به هر دلیل نوزاد سقط شد، در بارداری های بعدی باید جنین و جفت بررسی ژنتیکی شوند. زیرا احتمال وجود بیماری های ژنتیکی در این موارد بیشتر است.درباره مزایای ازدواج فامیلی چه می دانید؟شاید مزایای ازدواج با فامیل خیلی کمتر از معایب آن باشد ولی به هر حال در کشور ما هنوز هم به دلایلی میزان ازدواج با فامیل کاهش نیافته و هنوز به قوت خود باقی است. خب هر کس دلایل خود را برای این ازدواج دارد. اما مهمترین مزایای ازدواج با فامیل چیست؟وقتی شما یکی از بستگان خود را برای ازدواج میپسندید یعنی شناخت کاملی از او دارید.ازدواج با فامیل باعث می شود که ارث و میراث خانواده ها در خانواده بماند.در ازدواج با فامیل استرس کمی کمتر است زیرا خانواده ها همدیگر را می شناسند و کم و کاستی های هم را می دانند.معمولا طلاق در ازدواج های فامیلی کمتر است.زوجین سازگاری بیشتری با هم دارند.خانواده دختر معمولا ترجیح می دهد که دخترش به جای ازدواج با فرد غریبه با آشنای خود ازدواج کند و همیشه در کنار خودشان باشد.معمولا در ازدواج های فامیلی دو خانواده از لحاظ سطح فرهنگی و اجتماعی و مذهبی هم کیش و هم کفو هم هستند. این موارد برای بعضی خانواده به حدی مهم است که ترجیح می دهند با بستگان و فامیل خود وصلت کنند.در بسیاری از ازدواج های فامیلی معمولا دو خانواده راجب مخارج و خرج عروسی باهم به تفاهم می رسند واز طرفی نیاز نیست که پول زیادی برای مراسم عروسی و جهیزیه خرج شود. آن ها به نوعی یکدیگر را درک می کنند و در این رابطه به هم فشار نمی آورند.درباره ازدواج فامیلی در غرب و آمریکا چه می دانید؟ازدواج فامیلی در غرب و آمریکا معمولا تا اواسط قرن هجده میلادی رواج داشت. اما پس از مدتی در قرن نوزده میلادی این ازدواج ها، ممنوع اعلام شد. در کل دیدگاه های مردم اروپا و آمریکا در مورد ازدواج کردن با فامیل متفاوت است. این ازدواج ها کلا در اروپا رایج بوده است. تنها در اتریش، مجارستان و اسپانیا منع شده بود. درانگلستان تا کنون هیچ منعی در این رابطه وجود ندارد. خود ملکه ویکتوریا با پرنس آلبرت فامیل بوده اند.در آمریکا این ازدواج معمولا در خانواده های روستایی و مهاجرانی بود که در آمریکا اقامت داشتند. رفته رفته از میزان ازدواج های فامیلی کاسته شد و پس از آن برای اولین بار در ایابت کانزاس این نوع ازدواج غیر قانونی شد. در سال های بعد این منع قانونی در سال های 2000 به بعد در سایر ایالت ها به تصویب رسید. اولین ازدواج کردن با فامیل در آمریکا در قرن 21 صورت گرفت.ایا می دانستید آمریکا ازدواج های فامیلی را قانونا منع کرده است؟ به طوری که در سال 2010، در 30 ایالت آمریکا این نوع ازدواج کاملا ممنوع اعلام شده است. هنوز هم که هنوز است این قانون ادامه دارد.آیا دین مسیح مشکلی با ازدواج فامیلی ندارد؟ازدواج فامیلی در مسیحیت، ازدواج کردن با فامیل را ممنوع نکرده است. مسیحیان می توانند با برادرزاده و خواهرزاده و عمو زاده وصلت کنند. مثلا در بعضی مناطق که مسیحی هستند اگر دو برادر بخواهند با دو خواهر وصلت کنند باید این ازدواج در یک روز انجام پذیرد. قبل از مسیح کتاب مقدس تورات و اوستا درباره ازدواج کردن با فامیل به طور کامل توضیح داده است و مسیحیان آن کتاب را ملاک خود قرار می دهند. درست است که ازدواج کردن با فامیل در دین مسیح مانعی ندارد اما ارتدکس معتقد است که به دلیل مشکلات خونی که در آینده برای فرزند اتفاق می افتد تا هفت پشت پدری و مادری عروس و داماد بهتر است خویشاوند نباشند. یعنی آن ها ازدواج با عموزاده و برادرزاده و خواهرزاده را منع می کنند.اعلام ممنوعیت ازدواج فامیلی در بعضی کشورهافکر میکنید ازدواج با فامیل در چه کشورهایی ممنوع است ؟کشور تاجیکستانکشور تاجیکستان اخیرا با تصویب طرحی در مجلس ازدواج کردن با فامیل را ممنوع کرد. این کار به دلیل افزایش تولد نوزادان معلول بود. علاوه بر این، این کشور معاینات پزشکی و آزمایشات قبل از ازدواج را برای همه اجباری کرد.آمریکااز قرن نوزده به بعدا ازدواج کردن با فامیل در بعضی از ایالات آمریکا ممنوع اعلام شد. رفته رفته با مشخص شدن مشکلات ژنتیکی هر روز بر تعداد آن افزوده شد و درحال حاضر در سال 2020 در اکثر ایالات آمریکا این ازدواج قدغن و ممنوع است.اتریشاتریش نیز از کشورهایی است که بعد از جنگ جهانی دوم ، ازدواج های فامیلی را ممنوع اعلام کرد.مجارستانپس از قرن نوزدهم در مجارستان ارتباطات خویشاوندی ممنوع شد.اسپانیادرست است که هنوز در بعضی مناطق اسپانیا هنوز زوجین خویشاوند با هم ازدواج می کنند اما اخیرا اعلام شده به دلیل مشکلات و بیماری های فرزندان ازدواج خویشاوندی ممنوع شود.اتیوپیدر اتیوپی با آنکه بیشتر شهروندان آن مسلمان هستند اما ازدواج کردن با فامیل به لحاظ قانونی ممنوع است.تایوانکره جنوبیفیلیپیننیز از جمله کشورهایی است که ازدواج خویشاوندی در آن غیر قانونی است.خدمات مرکز مشاوره خانواده و روانشناسی آویژههدف مرکز مشاوره ازدواج از ارائه اطلاعات لازم در زمینه مشکلات روانی، افزایش آگاهی شماست تا با توسعه دانش خود، جهت ارتقا و بهبود کیفیت زندگی خود، گامی مهم بردارید. لطفا برای کسب اطلاعات بیشتر سایر مقالات متخصصان مرکز مشاوره آویژه را مطالعه نمایید .در این راستا مرکز مشاوره خانواده و روانشناسی آویژه خدمات متنوعی را در زمینه مشاوره قبل از ازدواج به شما هم میهنان عزیز ارائه میدهد.