تکنیک های کسب دانش -47گام

«بسم الله الرحمن الرحیم»مرحله1: شروع ،حیطه ،وطرح یک پروژهنقطه آغاز هر پروژه ای ،شناسایی ایده آن است .این ایده نشان می دهد چگونه یک پروژه به سازمان کمک می کندوشامل چه چیزهایی می تواند باشد (گام 1)آرا ونظرات تمام افراد مرتبط در مورد ایده پروژه جمع آوری می شود(گام 2) وسپس ایده به صورت «پروپوزال (پیشنهاد) پروژه » مستند می گردد(گام 3).موافقت همه افرادمهم درباره ی پروپوزال پروژه جلب می شود(گام 4).مرحله ابتدای کسب وجمع آوری دانش اکنون می تواند برای روشن شدن دامنه پروژه آغار شود ،یعنی مشخص شودچه حوزه های از دانش قرار است اکتساب شوند.برای این کار، شما(مهندس دانش) یک پایگاه دانش را ایجاد می کنید (گام5)تابتوانید دانش جمع آوری شده را در آن قرار دهید. باکمک خبرگان، قلمرو به موضوعات مختلف تقسیم وشکسته می شود (گام 6)وسپس این موضوعات وبراساس معیار های اصلی رتبه بندی می شوند(گام7).بااستفاده از این اطلاعات ، حیطه کاربه طور کامل روشن شده واز سوی افراد مرتبط تصویب می شود.(گام8).اکنون می توان منابعی را که در طول پروژه موردنیاز است شناسایی کرد(گام9)،بسیار خوب است که مشخص شود دقیقاًچه نوع پروژه ای درحال انجام است (گام10)وبه این ترتیب روندی که تاانتهای پروژه قرار است ادامه یابد بهتر فهم وروشن می شود (گام11).بااستفاده ازاین رویه می توان جدول زمانی پروژه را ایجاد کرد(گام12).آخرین بخش از مرحله اول ، تلقیق پروپوزال پروژه،حیطه ،وجدول زمانی به صورت یک طرح است که باید به همرا ه دیگر موارد به تیم انجام دهنده پروژه تحویل داده شود.مرحله2:جمع آوری و مدل سازی اولیهنقطه آغازمرحله 2 آموختن موارد ابتدایی وپایه مربوط به قلمره پروژه، از روی اسناد ویا مصاحبه های غیر رسمی با خبرگان است (گام14) .به دنبال این ،باید برای یک یا دومصاحبه نیمه ساختار یافته ، برای اولین بار ،آماده شوید(گام15)وسپس مصاحبه های را اجرا کنید (گام16)سپس باید صداهای ضبط شده این مصاحبه ها، به طور کامل یا تنها بخش هایی ازآن ها،به متن نوشتاری تبدیل شوند(گام17).بااستفاده از متن مصاحبه ها واسناد مربوطه ،باید دست به تحلیل دانش بزنید تامفاهیمی را که ساختار اصلی پایگاه دانش را شکل می دهند شناسایی کنید(گام 18) .درخت مفهومی دراین مرحله می تواند تولید شود تا سلسله مراتب وطبقه بندی مفاهیم روشن شوند ودر هر کجا که لازم است مورد اصلاح قرار می گیرد(گام20).دراین نقطه ازپروژه، بهتراست تااز امور انجام شده جمع بندی صورت گیرد ودرصورت لزوم وباتوجه به آنچه آموخت شده است طرح مورد اصلاح قرار گیرد(گام21).برای توصیف هر مفهوم ایجاد می شود(گام22)ونوشتن واژه نام برای تمام واژگان تخصصیkسپس صفحهشروع می گردد(گام23) .یک فرا مدل تعریف می شودتا درسایه آن ساختار پایگاه دانش،باتوجه به روابط میان مفاهیم وویژگی های مفاهیم ،روشن شود(گام24).ازفرامدل برای تعیین ساختار پایگاه دانش وتعریف قابل مدل استفاده می شود(گام25). k هایرابطه میان مفاهیم با استفاده از مدل های مناسب به پروژه وارد می شود(گام26) .ویژگی های مفاهیم خاص (صفات وارزش ها) درصورت لزوم می توانند به مدل اضافه شوند(گام27).دانش مربوط به فرایندها ونحوه کار خبرگان درهنگام انجام وظایف خاص به پایگاه دانش اضافه می شود(گام28) .برای سنجش درستی،kمرحله 2 بایک یا چند جلسه ی تأییداعتبار با خبرگان پایان می یابد.ازچندین نوع مدلکامل بودن ومرتبط بودن با پروژه استفاده می گردد(گام29) .اولین پایگاه دانش اکنون به وجود آمده است که برای برخی ازپروژه های کوچک شاید کافی نیز باشد.مرحله 3:کسب جزئیات ومدل سازیاز مصاحبه های بیش تر ومدل سازی های دیگر برای جمع آوری وکسب جزئیات بیشتری از دانش استفاده می شود(گام30).میزان بزرگی پروژه وملزومات محصول نهایی ،وسعت این گام را تعیین می کنند.اصلی می توانند تکمیل شوند(گم31)تاآماده سازی تولید نمونه ای از محصول نهایی آغازkاکنون مدل هایشود(گام32)ازاین نمونه برای آزمون وارزیابی محصول نهایی درحضورتعدادی از کاربران نهایی استفاده می شود(گام33) .براساس نتایج این ارزیابی ،طرحی تکمیلی آماده می شودکه فعالیت های لازم برای تکمیل پروژه را تعریف کند(گام34).درسایه برخورد کاربران نهایی وحیطه پروژه ، جمع آوری وکسب دانش بسیارتفصیلی (عمیق وضمنی) با استفاده از تکنیک های خاص ومناسب آغازمی شود(گام35) .درصورت لزوم اعتبارسنجی های متقاطع ازسوی اولیه که توسط خبرگان تولید شده اند درست kخبرگان ثانویه انجام می گیرد تا مشخص شود آیا مدل هایهستند وآیا بهترین نتیجه را حاصل می کنند(گام36).هراختلاف نظری میان خبرگان شناسایی شده ودر جلسه ی اجماع موردبحث وحل قرار می گیرند.قبل از به اتمام رساندن پایگاه دانش ،بررسی می شود که آیا همه دانش جمع آوری شده تأیید گردیده وآیا پایگاه دانش وضعیت آن ثبت شده است ؟(گام 38)که اساس آن مدل است ومی تواند نهایی k اکنون مدلشوند.مرحله 4:به اشتراک گذاری وذخیره سازی دانشمرحله آخر باتعریف وشناسایی شکل محصول نهایی آغاز می شود(گام40)با استفاده از پایگاه دانش وشکل محصول ،نمونه ای ازمحصول نهایی تولید می شود(گام41).این نمونه از سوی کاربران نهایی مورد بررسی وارزیابی کاملی قرار می گیرد تااصلاحات وبهسازی های لازم روشن شوند(گام42) .محصول نهایی تکمیل شده سپس تولید می شود(گام43)وبرای استفاده سازمانی به شکلی مناسب ارائه می شود(گام44).محصول نهای درسازمان مورد نظر تبلیغ می شود تاتمام کاربران نهایی بالقوه آگاه شوند که این محصول چیست ،کجاست وچگونه مورد استفاده قرار می گیرد(گام45).بعداز آن که محصول نهایی برای مدت زمانی مورد استفاده قرار گرفت تأثیر آن برسازمان ارزیابی شده ومستند می گردد(گام46).اطمینان یافتن ازاینکه محصول نهایی مفید،کارا وقابل استفاده است.سه جنبه مهم درمحصول نهایی :کاربران نهایی این محصول رامفیدمی یابند.کاربران نهایی استفاده ازآن را آسان می یابند.کاربران نهایی به طور معمول ازآن استفاده می کنند.-------------------منبع:کتاب تکنیک های کسب دانش راهنمای گام به گاممولف:ان .آر.میلتونترجمه:دکترعلیرضا حسن زاده -فاطمه جانفزا-رسول زندی----موفق باشید «به امیدخدا»