از رایانا تا سروش و لنزور

نمی دانم یک مطلب انتقادی را باید چگونه آغاز کرد تا مخاطب ترغیب شود تا انتها بخواند. علی الخصوص که این روزها همه منتقد شده ایم! انتقاد هایی که احتمالا حاصلی جز سرخوردگی خودمان ندارند.بسیار خب. از خودم شروع میکنم. من یه پاور یوزر هستم. در شبکه تخصص دارم و در زمینه سرویس هم یه کارهایی بلدم. به عنوان یک ایرانی لذت میبرم وقتی میبینم دوست / همکار من موفق شده یه سرویسی رو با موفقیت بیاره بالا و داره کار میکنه! خیلی عالیه. واسه همین سعی میکنم از سرویس های با کیفیت ایرانی استفاده کنم. اولین سرویس با کیفیت ایرانی که باهاش آشنا شدم سرویس ایمیل چاپار بود. اون زمان ظاهر مناسبی نداشت. ولی کار راه انداز بود. واسه ادارات و سازمان های فرهنگی کشور بخشنامه صادر شد که باید از چاپار استفاده کنید و طبق نظر بنده بیشتر کاربرانی که همچنان از چاپار استفاده می کنند؛ همین نوع کاربران هستند. البته ظاهرا این روزها چاپار تغییراتی در رابط کاربری و طرح درآمدی خود ایجاد کرده.موقع ایجاد حساب جدید در چاپار با این صفحه رو به رو می شویمبگذریم. نمیخواهم در این مطلب درباره چاپار صحبت کنم. اما بهتر بود قبل از معرفی سرویس ایمیل شکست خورده رایانا یک نمونه موفق رو معرفی کنم!تجربه اول: رایانا سرویس ایمیل رایانا برای اولین بار حدود هفت سال پیش معرفی شد. لینک خبراین سرویس اواخر سال 91 راه اندازی شده است. فکر میکنم بنده سال 93 با رایانا آشنا شدم. در آن دوران، رایانا رابط کاربری بهتری نسبت به چاپار داشت.صفحه ورود به ایمیل رایانامن هیچ وقت با این سرویس ایمیل به مشکل نخوردم. البته ایمیل اصلی من نبود. ولی خب به عنوان یک ایمیل جانبی (صرفا جهت حمایت از یک محصول ایرانی) از رایانا استفاده میکردم.همه چیز خوب بود تا این که تابستان 97 سرویس ایمیل از دسترس خارج شد! نمی دانم چه بلایی سرشان آمد. فقط به خاطر می آورم با پشتیبانی تماس گرفتم و گفتند احتمالا دیگه سرویس دهی نداشته باشیم!- به همین راحتی؟! من به سرویس شما اعتماد و در بعضی از سایت ها از این ایمیل استفاده کرده ام!+ متاسفم. میتونیم فایل بکاپ ایمیل شما رو براتون بفرستیم.رایانا بدون اطلاع قبلی، بدون اعلام دلیل و بدون پشتیبانی جانبی جهت انتقال اطلاعات خاموش شد. تقریبا دو سال از اون ماجرا میگذره و الان که دارم جستجو میکنم هیچ خبرگزاری مرگ رایانا رو اعلام نکرده. یعنی واقعا این سرویس هیچ کاربری نداشته؟ چه اتفاقی افتاد!؟حتی دیگر مالکیت دامنه در اختیار کسی نیست. مالکیت رایانا در اختیار شرکتی به نام قاصدک بود. شاید این آدرس سایتشون باشه: ghasedak.comبه هر حال داخل سایت هیچ اثری از رایانا نیست. شما خبری ازش دارید!؟ :)تجربه دوم: سروشبه عنوان یک کاربر عادی نمیتونم درباره سروش نظر بدم. وقتی در دی ماه 96 تلگرام فیلتر شد، پیام رسان سروش یکی از گزینه های پیشنهادی بود که مدام توسط صدا و سیما (مالک سروش) تبلیغ می شد. گفتم بذار یه فرصت بهش بدم. بعد از نصب متوجه شدم این پیام رسان محکوم به نابودیه! حتی در مقایسه با دیگر پیام رسان های ایرانی (بله، گپ، آی گپ و بله) ، هیچ شانسی نداشت. رابط کاربری داغون، بدون امنیت و ناکارآمد!این روز ها که صدا و سیما مالکیت سروش را به مزایده گذاشته است کنجکاوم بدون کی قراره این پیام رسان رو بخره؟ چه بلایی سر داده های کاربران میاد؟ تکلیف اون 5 میلیارد تومن چی میشه؟ قراره به بیت المال برگرده یا ادامه بخشش های دولت به آقازادگان صدا و سیماست؟تجربه سوم: لنزورلنزور همان چیزی است که باعث شد این مقاله را بنویسم! من این سایت را به یکی از دوستانم پیشنهاد کردم تا به عنوان سایت اشتراک عکس استفاده کنه. و به گفته خودش تا الان 900 عدد عکس آپلود کرده. اما یه مدته سایت درست کار نمیکنه. اپلیکیشن هم از همون روز اول درست کار نمی کرد.رفتم چک کردم ببینم اوضاع از چه قراره. اول با این صحنه رو به رو شدم:تقریبا تمام بخش های لنزور محدود به ورود کاربر شده است. قبلا این طور نبود. خواستم ثبت نام کنم اما متوجه شدم امکان ثبت نام نیز غیر فعال شده است!جالبه بدونید لنزور نیز دو سال پیش وام 5 میلیارد تومانی وزارت ارتباطات را دریافت کرده است. و محمدجواد شکوری‌ مقدم (مدیر عامل صبا ایده) در مصاحبه با دیجیاتو با صراحت عنوان کرده : "این وام، صرف توسعه سخت‌افزاری زیرساخت ابری مشترک برای همه سرویس‌های صبا ایده شده است."طبق مصاحبه فوق، توسعه لنزور مدت ها پیش متوقف شده و صبا ایده برنامه ای برای ارایه محصول جدید در این حوزه ندارد. با توجه به محدود شدن فعالیت ها به ورود کاربر و عدم امکان ثبت نام جدید می توان نتیجه گرفت احتمالا به زودی سرویس دهی این سایت متوقف شده و سرنوشتی همچون رایانا (و چندین سایت ایرانی دیگر) پیدا کند.به روز رسانی مهر99:لنزود در مرداد 99 به خدمات خود پایان داد!صبا ایده لنزور را عضو خانواده خود نمی داند!جمع بندی اکثر اوقات، ما ایرانی ها برنامه ای برای شروع یک محصول / خدمت نداریم؛ بدون برنامه ریزی شروع به توسعه میکنیم و محصول خودمان را بدون طرح درآمد وارد بازار میکنیم.و اکثر اوقات برای خروج محصول / پایان خدمت نیز برنامه ای نداریم. اگر قرار است یک نرم افزار یا وب سایت یا هر سرویس دیگری متوقف شود؛ باید:1- این کار با برنامه ریزی قبلی انجام شود (همراه با اطلاع رسانی به کاربر)2- ابزار انتقال اطلاعات کاربران را فراهم کرد.3- برای کاربران توضیح دهیم چرا سرویس دهی ما متوقف خواهد شد.