نفرین صندلی(بخش سوم)

کاری از شروین وکیلیبخش اول | بخش دومکسانی که آن روز در دفتر وکیل مرحوم ایرانیان جمع شدند، تنها یک وجه اشتراک داشتند، و آن هم این بود که نام خانوادگی همگی‌شان ایرانیان بود. تک و توکی از آنها که با این خاندان از طرف مادری نسبت داشتند هم به دلیلی نامعلوم این نام خانوادگی را حفظ کرده بودند.روزی که همه دور هم جمع شدند، ظهرگاه ابری و نمناکی در اواخر آذر ماه بود. باران شدیدی می‌بارید و رسیدن به دفتر وکالت که در خیابان دیباجی و نقطه‌ای دور افتاده قرار داشت، کاری دشوار بود. با این وجود، همه سر ساعت آنجا بودند. وقتی آخرین نفر وارد شد و با راهنمایی منشی وکیلِ سالخورده، به اتاق کنفرانس مجللی راهنمایی شد، خود را در جمعی کاملا نامتجانس یافت. دقایقی بعد، خودِ آقای وکیل سر رسید و از پشت عینک ضخیمش نگاهی به حاضران انداخت. بعد عینکش را روی پل بینی‌اش به سمت جلو جا به جا کرد و نگاه دقیق‌تری به فهرستش انداخت. سپس، لبخندی حرفه‌ای بر چهره‌ی پر چین و چروکش نشست و گفت: "با عرض سلام خدمت اعضای محترم خانواده‌ی ایرانیان، خوشبختانه‌ی همه‌ی دوستانی که قرار بوده توی جلسه‌ی امروز حضور داشته باشن، تشریف آوردن. همونطور که می‌دونین، بنده وکیل و دوست قدیمی مرحوم دکتر طهمورث ایرانیان هستم.همونطور که تلفنی برای شما تعریف کردم، اسم شما به عنوان وارث ایشون ذکر شده و وظیفه‌ی بنده اینه که ترتیبی بدم تا این اموال به شما منتقل بشه."صدای همهمه‌ای از اطراف میز برخاست. مرد جوانی که هیکلی ورزیده و قدی بلند داشت و در دورترین نقطه‌ی اتاق نشسته بود، با لحنی صریح و کمی برخورنده گفت: "البته جسارته، اما بنده اصلا تا دیروز خبر نداشتم که با مرحوم ایرانیان فک و فامیل هستم. چطوری ایشون برای من ارثیه گذاشته؟ شما مطمئنین که اشتباهی نشده؟"وکیل زیرچشمی نگاهی به فهرستش انداخت و با لبخندی اطمینان بخش گفت: "کاملا مطمئنم. شما آقای بابک ایرانیان هستین و اسم‌تون به عنوان وارث توی وصیت نامه ذکر شده. فکر می‌کنم خیلی از دوستانی که اینجا دور میز نشستن، مرحوم ایرانیان رو توی عمرشون ندیدن. فکر می‌کنم دست کم نصف اعضای این جمع اصلا از وجود ایشون خبر هم نداشتن. با این همه، این چیزی رو تغییر نمی‌ده. اون مرحوم خیلی به دقت اسم و نشانی وارث‌های خودشون رو تعیین کرده و من هم بر مبنای میل ایشون عمل می‌کنم".خانمی پا به سن گذاشته که روسری گل و گشادی به سر داشت و گردنبند فیروزه‌اش از زیر یقه‌ی مانتویش بیرون زده بود، گفت: "خوب، ممکنه برامون بگید وصیتنامه‌ی اون مرحوم دقیقا چیه؟"وکیل گفت: "البته. اما قبلش اجازه بدین برای این که حاضران با هم آشناتر بشن، هرکسی خودش رو معرفی کنه. فکر می کنم این کار لازمه، چون شادروان ایرانیان به این گروه به عنوان یک جمع خطاب کرده، و یه کارایی در مورد تقسیم اموال هست که شما باید خودتون با هم انجام بدین."همه نگاه‌هایی سردرگم به هم انداختند. معلوم بود که بیشترشان همان‌ قدر که دکتر ایرانیان را می شناختند، با یکدیگر هم آشنایی دارند.بالاخره سکوت با بلند شدن صدایی که گلویش را صاف می‌کرد، شکست. کسی که این صدا را از خود خارج کرده بود، مرد جوانی بود که موهای بلند ژل زده‌اش روی پیراهن صورتی رنگش ریخته بود و دسته‌ی عینک دودی‌اش را پشت گوش‌هایش گذاشته بود و آن را مثل تِل سر تا روی فرق سرش بالا برده بود.جوان، دستش را بلند کرد و گفت: "خوب، اگه قراره خودمونو معرفی کنیم، شروع کنیم دیگه. من با وجود احترامی که برای دکتر ایرانیان قائلم، و با وجود این که تا حالا ندیده بودمش، از این که وارثش باشم ناراحت نیستم. بیاین زودتر سر و ته قضیه رو هم بیاریم. من یک ساعت دیگه باید سر قراری باشم...".وکیل لبخند زنان به طرفش برگشت و گفت: "خوب، چرا خودتون شروع نمی‌کنین؟"جوان که انگار منتظر این پیشنهاد بود، گفت: "من مگابیز ایرانیان هستم. اون طور که شما توی تلفن گفتین، نوه‌ی پسرعموی ایشون محسوب می‌شم.هرچند تا حالا خبر نداشتم همچین فامیلی هم دارم. من دانشجوی مهندسی کامپیوتر دانشگاه آزاد واحد تهران مرکز هستم."کسی که پهلوی دستش نشسته بود، دختری ظریف و زیبارو بود. او با صدایی آرام که به زحمت شنیده می‌شد، گفت: "من هم رویا ایرانیان هستم. نقاشی می‌خونم. از مامان بزرگم شنیده بودم که برادری به اسم طهمورث داره، اما هیچ وقت اون مرحومو ندیده بودم".نفر بعدی، مردی بود میانسال، کوتاه قد، و چاق، که موهای کوتاه و ریش بلندش سر و صورتش را در قابی از موی جوگندمی پوشانده بود. عینک فتوکرومیکی با دسته‌ی پلاستیکی سیاه بر چشم داشت و پیراهن سفیدی پوشیده بود که زیر بغل‌هایش از عرق خیس شده بود. وقتی نوبت به او رسید، با صدایی بلند و کوبنده گفت: "بنده هم عبدالله ایرانیان هستم. فکر کنم عمه‌ام خواهر زنِ برادر اون مرحوم بوده. یه شغل مدیریتی توی یه سازمانی دارم و بر خلاف بقیه‌ی برادرا و خواهرای این جمع، بنده ایشونو مفصل دیده بودم و خیلی خدمت‌شون ارادت داشتم".نفر بعدی به نسخه‌ی جوان شده‌ای از آقای عبدالله ایرانیان شباهت داشت. پسر جوان شانزده هفده ساله‌ای بود با موهای کوتاه و ته ریشی تازه سبز شده، و پوستی گندم‌گون. او زیر لب من من کرد: "میثم ایرانیان هستم. برادرزاده‌ی آقای ایرانیان، یعنی آقا عبدالله...، بنده هم خیلی به اون خدا بیامرز احترام می‌ذاشتم".بعد چون دید همه هنوز به او نگاه می‌کنند، شتابزده افزود: "من محصلم، یعنی دبیرستانی..."بعد از او، نوبت به کسی رسید که در سه کنج میز، کنار پنجره نشسته بود. مردی بود با ظاهر جوان، که سن و سالش را راحت نمی‌شد از قیافه‌اش حدس زد. لباس از مد افتاده، اما تمیزش را با سلیقه بر تن کرده بود، و دفترچه‌ای جلویش باز بود که هر از چندگاهی چیزهایی را در آن می‌نوشت. عینکی دور طلایی بر چشم داشت و ریش پرفسوری کوتاهی داشت. با لحنی متین گفت: "من سیاوش ایرانیان هستم.ادبیات خوندم، شغلم هم درس دادنه و اون مرحوم رو دورادور می‌شناختم."پهلوی دست او، همان خانم میان‌سالی نشسته بود که گردنبندی از سنگ‌های درشت را بر گردن داشت. وقتی نوبتش رسید، با حرکتی عصبی روسری‌اش را بر سر مرتب کرد و با این کار دستبند پهنی هم که بر دست داشت و با سنگ‌های فیروزه تزیین شده بود را به نمایش گذاشت. او با صدایی بریده بریده گفت: "عرضم به خدمت همه، من ریحانه ایرانیان هستم، خانه‌دار. از عموم یه چیزایی در مورد داییش شنیده بودم. اما هیچ وقت ایشونو ندیده بودم".پهلوی او، مرد میانسالی نشسته بود که گونه‌هایی تکیده و سری خلوت داشت. بدن لاغرش در لباسی چروک فرو رفته بود و ظاهرش شبیه عزادارها بود.وقتی شروع به حرف زدن کرد، همه به طرفش برگشتند. صدایش بم و پرطنین بود و به قیافه‌اش نمی‌آمد: "من منصور ایرانیان هستم. خاله‌ی اون شادروان با پدر بزرگ بنده خویشاوندی داشت. بنده هم ایشون رو چند بار دیده بودم و خاطرات خیلی خوبی ازشون دارم."در کنار او، همان جوان ورزشکار نشسته بود. حالا که دست به سینه نشسته بود، عضلات تنومند و در هم پیچیده‌ی بازوانش بیشتر توی چشم می‌زد. موهای بلندش را دم اسبی کرده بود و تی‌شرت تنگی با رنگ آبی روشن بر تن داشت. به نظر می‌رسید منتظر است تا منصور ایرانیان حرف‌هایش را دنبال کند، و چون دید نوبتش شده، با کمی دستپاچگی گفت: "من بابک ایرانیان هستم. راستش نمی‌دونم چه ربطی به اون مرحوم دارم و اون نسبتی هم که شما پشت تلفون گفتین اونقدر پیچیده بود که یادم نمونده. شغلم هم آزاده...".نفر کنار دستی او، دختر جوان سر زنده‌ای بود که با چشمان درشت و زیبایش مستقیم به حاضران خیره می‌شد و نوعی حس مبارزه‌طلبی در حرکاتش دیده می‌شد. با اعتماد به نفس کامل خودش را معرفی کرد: "من میترا ایرانیان هستم. دانشجوی فیزیک دانشگاه صنعتی شریفم. خاله‌ی مادرم با اون مرحوم نسبت داشت ولی خودم هیچ وقت ندیده بودمش".آخرین نفر، که در آن سوی میز، روبروی مگابیز و در نزدیکی وکیل نشسته بود، پسر جوانی بود که سبیل‌هایش را تراشیده بود، اما ریشی با طرح عجیب و غریب بر گونه داشت. موهایش را از ته زده بود و لباسی رنگارنگ پوشیده بود. مدام با سیگاری نیم کشیده و خاموش که در دستش بود بازی می‌کرد. با صدایی شل و ول گفت:"او-کِی، نوبت منه؟ من غلامرضا ایرانیانم. از فامیلای نزدیک دکتر بودم، هرچند زیاد با هم رفت و آمد نداشتیم".وکیل، با پایان گرفتن حرف او، بار دیگر رشته‌ی سخن را به دست گرفت و گفت: "خوب، حالا دیگه وقتشه که محتویات وصیت‌نامه‌ی دکتر ایرانیان رو به اطلاع‌تون برسونم. بر اساس سندی که ایشون پیش من به امانت گذاشتن، همه‌ی ده نفری که دور این میز نشستن، به طور مساوی از ماترک اون مرحوم بهره‌مند می‌شن. چیزی که از ایشون باقی مونده، یک خونه‌ی قدیمی‌سازه در شمیران، با زیربنای نهصد و هشتاد متر...".صدایی بلند برخاست: "ای ولله، گفتی چقدر؟"همه به سمت گوینده نگاه کردند و عبدالله ایرانیان با کمی خجالت گفت: "یعنی منظورم اینه که رقمش رو درست خوندین؟ آخه نهصد و هشتاد متر زیربنا یه خورده غیرعادیه..."وکیل با متانت گفت: "نخیر، درست عرض کردم. ایشون یه خونه دارن به زیربنای نهصد و هشتاد متر، که چهار طبقه روی زمین و دست کم دو طبقه زیر زمینش رو ساخته‌اند...".منصور ایرانیان حرکتی کرد و چون وکیل به او نگریست، پرسید: "یعنی چه دست کم دو طبقه؟ مگه معلوم نیست زیر اون خونه چند طبقه زیرزمین داره؟".وکیل گفت: "اگه راستش رو بخواهید. بنده خودم توی زیرزمین اون خونه نرفتم. اون مرحوم خیلی در مورد این که کسی نباید وارد زیرزمین بشه سختگیر بود. می‌گفتن حتی باغبون و خدمتکارشون هم هیچ وقت به زیرزمین نمی‌رفته. برای همین هم هیچ کس دقیقا نمی‌دونه زیر اون خونه چند طبقه ساخت و ساز شده. خود ایشون توی وصیت نامه نوشتن دست کم دو طبقه".سکوتی برقرار شد. انگار همه داشتند به خانه‌ای هزارمتری که طبقات پایینش تا عمقی نامعلوم ادامه داشت، فکر می‌کردند. بالاخره میترا ایرانیان با گفتن این که "لطفا ادامه بدین" همه را به خود آورد.وکیل ادامه داد: "بله، عرضم به خدمت‌تون، این خونه یه باغ هم داره که هشتاد هکتار زمینه و از سمت شمال تا کوه‌های شمیرانات ادامه داره. دیوار سنگی بلندی به ارتفاع چهار متر دورش کشیده‌اند. تموم حق الارث همینه. یه خونه با باغ اطرافش، و تموم اموال و اسباب و اثاثیه‌ای که توی اون خونه هست. اینا با چند شرط به شما ده نفر منتقل می‌شه".باز عبدالله ایرانیان به صدا در آمد: "چند شرط؟ چه شرطی؟ این که دیگه شرط نداره. هرکس می‌تونه سهم خودشو بکوبه و بسازه دیگه...".وکیل نگاه تندی به او کرد و گفت: "اتفاقا یکی از شرطهای اون مرحوم همینه. دکتر ایرانیان چهار شرط گذاشته که باید موقع تصرف اموالش توسط ورثه برآورده بشه. دو تا از این شرطها به من مربوط می‌شه و من بنا بر اسناد قانونی از شما در موردش ضمانت می‌گیرم. دو تای دیگه به خودتون مربوطه و اخلاقا باید رعایتش کنین."بابک ایرانیان که انگار هنوز از بهت خانه‌ای هزار متری و باغی هشتاد هکتاری بیرون نیامده بود، گفت: "حالا این شرطها چی هست؟"وکیل گفت: "شرط اول اینه که خونه نباید خراب بشه و باغ هم باید دست نخورده باقی بمونه.درخت‌ها رو میشه هرس کرد و باغ رو می‌شه دستکاری کرد و توش درخت کاشت، اما هیچ بخشی از اون نباید تخریب بشه، هیچ درختی نباید قطع بشه، و هیچ قسمتی ‌ازش نباید برای ساخت و ساز از بین بره".سر و صدای اعتراض از اطراف میز برخاست. مگابیز ایرانیان گفت: "عجیب گیری کردیم ها! آخه این که ما می‌خوایم با مال‌مون چه بکنیم به کسی چه مربوطه؟ آخه آدم عاقل زمین به این بزرگی رو بی‌کار می‌اندازه یه گوشه؟ اونجا معدن طلاست، از توش قشنگ بیست سی تا برج در میاد."وکیل بی توجه به این هیاهو گفت: "اسناد ملکی فقط در شرایطی به شما منتقل می‌شه که ضمانت نامه‌ای رو امضا کنین و در مورد دست نخورده موندن ملک تعهد بسپارین. به محض این که اولین درخت اون باغ قطع بشه و یا اولین بخش از ساختمان منزل دکتر خراب بشه، ملک از تصرف شما خارج می‌شه و وقف دانشگاه تهران می‌شه".غلامرضا ایرانیان که انگار درست نفهمیده بود، گفت: "چطور می‌شه؟".ریحانه ایرانیان هم با عصبانیت گفت: "وا! چه حرفها...".وکیل گفت: "امیدوارم اولین شرط اون مرحوم رو درست تفهیم کرده باشم. خونه و باغ باید همین طور دست نخورده باقی بمونه و فقط مرمت ساختمون و کاشتن درخت‌های جدید توی باغ مجازه".بابک ایرانیان پرسید: "خوب، اینا که خیلی عیب نداره، باقی شرطها چیه؟"مگابیز ایرانیان برآشفته گفت: "عیبی نداره؟ چی چی رو عیبی نداره؟ چند هکتار زمین گرونی که نشه فروختش به چه درد می‌خوره؟".مگابیز ایرانیان برآشفته گفت: "عیبی نداره؟ چی چی رو عیبی نداره؟ چند هکتار زمین گرونی که نشه فروختش به چه درد می‌خوره؟".سیاوش ایرانیان با آرامش گفت: "اون بابا که به ما بدهکار نبوده، همین هم که ما رو وارث خودش قرار داده جای تشکر داره. دندون اسب پیشکشی رو که نمی‌شمرن".وکیل از یک لحظه سکوتی که به دنبال این حرف ایجاد شد، استفاده کرد و گفت: "خوب، شرط دوم اینه که تقسیم اموال منقول به ده بخش مساوی زیر نظر شورایی ده نفره انجام بشه که همه‌ی شما توش عضویت داشته باشین".میثم ایرانیان پرسید: "ببخشین، یعنی چی؟".وکیل گفت: "یعنی اثایه و اموالی که توی خونه‌ی اون مرحوم هست، در مرحله‌ی اول به تملک گروه شما در میاد. بعد شما بین خودتون بحث می‌کنید و در مورد تقسیم این اموال بین خودتون به نتیجه می‌رسین. با این شرط که ارزش اموالی که به هرکس می‌رسه برابر با بقیه باشه و همه در جریان مذاکرات در این مورد باشن تا کسی در این بین ضرر نکنه. اولین شکایتی هم که در این بین بشه، باعث می‌شه خونه از تملک گروه خارج بشه. "ریحانه ایرانیان گفت: "این دیگه چه شرطیه؟ که چی بشه؟".منصور ایرانیان گفت: "اون مرحوم می‌خواسته مطمئن بشه که هیچ کدوم از ما سر بقیه رو کلاه نمی‌ذاریم. اگه همه‌ی بحث‌های مربوط به تقسیم اموال توی جمع مطرح بشه، و ما موظف باشیم به هرکس سهمی برابر با بقیه بدیم، امکان زد و بندای زیرزیرکی و نارو زدن به هم کم می‌شه".وکیل لبخندی سپاسگذارانه بر لب آورد و گفت: "از صراحت‌تون ممنونم. فکر می‌کنم اون شادروان به همین دلیل این شرط رو گذاشته".رویا ایرانیان پرسید: "خوب، به نظر میاد ما ناچاریم این شرطها رو بپذیریم. به نظر من که زیاد هم بد نمیاد. اما شما گفتین دو تا شرط دیگه هم وجود داره که به ما مربوط می‌شه".وکیل گفت: "بله، به محض این که شما ضمانت نامه‌هایی رو که خدمت‌تون می‌دم امضا کنین، و تعهد کنین دو شرط یاد شده رو برآورده کنین، اموال به گروه ده نفره‌ی شما منتقل می‌شه. هرکدوم از شما از یک دهم ارزش باغ و زمین بهره‌مند می‌شین، و می‌تونین خونه رو تصرف کنین تا ترتیب تقسیم اموال داخل خونه رو هم بدین. دو تا شرط بعدی رو خودتون باید رعایت کنین و نظارتی بر رفتارتون در موردش وجود نداره".مگابیز ایرانیان پرسید: "خوب، حالا این دو تا شرط چی هست؟".وکیل صدایش را صاف کرد و گفت: "شرط اول اینه که درِ ورودی به زیرزمین خانه رو با آجر و سیمان تیغه کنید و بعد از مسدود کردن این مسیر، هرگز کسی وارد زیرزمین نشه. این کار باید در ابتدای ورود شما به اون خونه انجام بشه. یعنی هیچ کدوم از اجناس زیرزمین هم نباید از اونجا خارج بشه".عبدالله ایرانیان غرید: "استغفرالله، گویا این بابا پاک دیوانه بوده. آخه چرا نباید اموال توی زیرزمین رو بیاریم بیرون و تقسیمش کنیم؟".وکیل گفت: "اون مرحوم در این مورد هیچ توضیحی نداده. تازه شرط دومش از این هم عجیب‌تره".توجه همه به وکیل جلب شد، تا آخرین شرط دکتر ایرانیان را هم بگوید. وکیل گفت: "اون مرحوم با تاکید زیادی قید کرده که توی زیرزمین یک دست مبل آنتیک ایتالیایی هست به رنگ سیاه، که هیچ کس هرگز نباید روی هیچ کدوم‌شون بشینه!".سیاوش ایرانیان اخم کرد و پرسید: "هیچ کس روی مبل‌ها نشینه؟ چرا؟".وکیل گفت: "من نمی‌دونم. در واقع این عجیب‌ترین وصیتنامه‌ایه که من در طول چهل و هشت سال وکالتم بهش برخوردم. اما دکتر ایرانیان رو اونقدر هوشمند و با تدبیر می‌دونم که متقاعد بشم اگه چنین درخواستی کرده، حتما دلایل خوبی براش داشته. حالا ده نسخه از ضمانت‌نامه‌ای که برای برآورده کردن دو شرط اول تهیه شده، بین شما توزیع می‌شه. لطفا اونها رو امضا کنید تا ترتیب انتقال اموال داده بشه. رعایت دو شرط دیگه با خودتونه".پایان بخش سوم