تیتر: می‌نویسم آزادی؛ تو بخوان استبداد  موضوع: نسبت آمریکا و مسئلۀ سرزمین‌های اشغالی  نویسنده: علیرضا غفاریان- دانشجو کارشناسی اقتصاد

"چگونه سرود خداوند را در سرزمین بیگانه بخوانیم؟ زبانم در کامم بریده باد اگر تو را فراموش کنم؛ ای اورشلیم!"|عهد عتیق، مزامیر، فصل 137، آیۀ 5|اگر نخواهیم وارد یک مقولۀ هستی‌شناختی عمیق در خصوص معنای حقیقی "خود" و "زیستن" شویم، خاصتاً در رابطه با جایگاه اجتماع بشری، عبارت "میل به خودِ زیستن" را می‌توان بسیط‌ترین معنی از آزادی و قوی‌ترین انگیزه برای شکل‌گیری عصر روشنگری، بعد از کنار زدن سلطۀ کلیسا دانست. یعنی چیزی که پرنزاع‌ترین و اتفاقاً پرافتخارترین دستاورد بشری خوانده می‌شود. آنچه که در سیر تکوین و تکامل این هستی‌شناسی، به عنوان یک تناقض عجیب نمایان می‌شود، این است که قدرتمندترین دولت‌های شکل‌گرفته در عصر مدرن که داعیه‌دار حرکت نهایی به سمت آزادی بودند، در ساحت بیرونی دولت- ملت خود، آفرینندۀ سلطه‌جویانه‌ترین نظم جهانی در روابط بین‌المللی هستند؛ روزی به پرچم‌داری انگلیس، آلمان و فرانسه و امروز با پیشگامی آمریکا. شروع رسمی دخالت‌ها آمریکا در خاورمیانه با تلاش دولت‌ هری ترومن، رییس جمهور وقت این کشور، در تصویب طرح تقسیم سرزمین فلسطین در سازمان ملل متحد در 29 نوامبر 1947 بود که سرانجام به پایان قیمومیت بریتانیا بر این سرزمین در 14 مه 1948 و تأسیس رژیم اسراییل منجر شد. هنوز از اعلام تأسیس اسراییل دقایقی نگذشته بود که ترومن این دولت را به رسمیت شناخت. این اقدام ترومن اسراییل را به گونه‌ای استوار بر نقشۀ سیاسی جهان قرار داد و از این زمان، ایالات متحدۀ آمریکا که منافع خاصی در خاورمیانه نداشت، بر این منطقه متمرکز شد و روابط ویژه‌ای با اسراییل برقرار کرد.در 28 ژانویۀ 1944 بر اساس رأی کنگره، دولت این کشور موظف می‌شود تا: «تمام تلاش‌های خیرخواهانۀ خود را جهت گشایش روند مهاجرت یهودیان به فلسطین به کار گیرد تا مهاجران یهودی حق استعمار و آبادانی این سرزمین و تأسیس دولت یهود آزاد و دموکراتیک را در آن داشته باشند». دیوید بن‌گوریون، اولین نخست‌وزیر اسراییل، هم از این مطلب آگاه بود که رژیم صهیونیستی نمی‌تواند به‌طور کامل خودکفا باشد و از همین‌رو، مسئله‌ای طرح کرد که بعدها دکترین امنیت ملی اسراییل بر اساس آن استوار شد. خلاصۀ آن بدین شکل بود: همواره لازم است تا اسراییل حمایت حداقل یک قدرت بزرگ جهان را پشت سر خود داشته باشد. وی بر اساس یک تحلیل معتقد بود: «یک دولت کوچک با منافع محدود، نمی‌تواند خود را در زمان جنگ، از جامعۀ جهانی دور نگه دارد». در سال 1950 روابط آمریکا و اسراییل وارد مرحلۀ تازه‌ای شد. در ژوئن 1950 دولت اسراییل تصمیم گرفت به حمایت قاطع از موضع آمریکا در مسئلۀ کره در سازمان ملل متحد بپردازد. از این حادثه، غالباً به عنوان یک نقطۀ عطف در سیاست خارجی اسراییل یاد می‌شود که پس از آن، همین سیر با شدت و حدت ادامه داشته است. در اواخر ژوییۀ 1950 بن‌گوریون به مک‌دونالد، سفیر وقت دولت آمریکا، می‌گوید: «اسراییل برای همراهی غرب آماده است». وی همچنین خواستار تجهیز یک نیروی نظامی برای حمایت از آمریکا در مقابل حملۀ احتمالی شوروی شد. او به‌طور صریح و شفاف، خواستار پیوستن اسراییل به طرح دفاعی- امنیتی غرب در خاورمیانه شد. پس از عقب‌نشینی نیروهای فرانسوی از الجزایردر سال 1967، فرانسه- که تا آن موقع پشتیبان اصلی اسراییل در منطقه بود- دیگر به همکاری اطلاعاتی و جاسوسی اسراییل علیه شورشیان الجزایری نیازی نداشت و ناگهان با اسراییل قطع رابطه کرد. اما پیروزی اسراییل در جنگ معروف به شش‌روزه در ژوئن 1967، این اطمینان را برای دولت‌مردان آمریکایی به وجود آورد که دولت اسراییل با توجه به سابقۀ درخشان آن در حمایت از فرانسه در منطقه و نیز توانایی آن در شکست دولت‌های عربی، می‌تواند نقش یک سکوی مناسب را در حمایت از منافع آمریکا در منطقۀ خاورمیانه ایفا کند.از سال 1967 تا 1977، دیپلماسی رفت و برگشت و فعال هنری کسینجر، وزیر امور خارجۀ وقت آمریکا، در قبال منازعۀ اعراب و اسراییل، پس از جنگ شوک‌آور آنها در اکتبر 1973 معروف به «جنگ یوم کیپور»، ناگزیر دو دولت را از نظر دیپلماتیک به هم نزدیک‌تر کرد. برای نخستین بار بود که ایالات متحده به طور کتبی به اسراییل تضمین می‌داد تا از امنیت این دولت در منازعه با اعراب متخاصم دفاع می‌کند و در عوض، اسراییل در مذاکره‌های آینده بر سر عقب‌نشینی از شبه‌‌جزیرۀ سینا، انعطاف‌پذیری نشان دهد. درنهایت روابط آمریکا و اسراییل در دورۀ جیمی کارتر، با رویکرد میانجیگرانۀ صلح میان اعراب و اسراییل همراه بود که به صلح «کمپ دیوید» منجر شد. پس از نمایش پیروزمندانۀ ایالات متحده در جنگ خلیج فارس در سال 1991 و نیز فروپاشی اتحاد شوروی، پایه‌های روابط دو دولت مستحکم‌تر و و از لحاظ دیپلماتیک صحنه برای برداشتن یک گام بلندتر به جلو مهیا شد. در این دوره آمریکایی‌ها این احساس را در بین مردم اسراییل تقویت نمودند که ایالات متحده در سخت‌ترین و ناخوشایندترین شرایط، رابطۀ دوستانه و همیشگی با اسراییل خواهد داشت. همکاری مشترک برای توسعۀ سپر دفاعی کارآمد ضدموشکی بالستیک تقویت یافت و با روی کار آمدن جورج دبلیو بوش، موضوع‌هایی نظیر مبارزه با سلاح‌های کشتار جمعی در خاورمیانه، بر اساس منافع استراتژیک مشترک دو دولت تعریف شد. دولت اوباما هم بیش از هر دولتی در آمریکا، جهت حمایت تمام‌عیار از رژیم اشغالگر قدس در جهان، به صحنه آمد و در مدت ریاست جمهوری خود، از هیچ کوششی جهت حمایت از آن دریغ نکرد. چشم‌پوشی از جنایت اسراییل در دو جنگی که در سال‌های اخیر به فلسطینیان در غزه تحمیل شد و قتل هزاران زن، مرد و کودک بی‌گناه، تنها گوشه‌ای از کمک‌های آمریکا به اسراییل در این دوره بود. با روی کار آمدن ترامپ، فصل جدیدی از حضور آمریکا و به منظور گشایش کنسولگری در کشورهای عربی آغاز شد که درنهایت سبب انتقال رسمی پایتخت سیاسی از تل‌آویو به اورشلیم و اعلام رسمی حسن رابطۀ چندی از کشورهای عربی با اسراییل شد. این حمایت‌گری آمریکا از سال 1982 تاکنون، سبب شده 32 قطعنامۀ شورای امنیت سازمان ملل متحد که موضوع آن انتقاد از اسراییل بوده، وتو شود که این تعداد از مجموع موارد استفاده از وتو توسط دیگر اعضای شورای امنیت بیشتر بوده است! اینها همگی صرفاً بخش کوچکی از روابط عیان و روشن این دو دولت بوده است. روابط پنهان و کمک‌های ناشناخته‌ که در تاریخ ثبت نشده، قطعا بیش از موارد ذکر شده هستند. تمامی این گزارش‌ها و تطورات طی شده سندی برای همان جملۀ بن‌گوریون است که: «همواره لازم است اسراییل حمایت حداقل یک قدرت بزرگ جهان را پشت سر خود داشته باشد». امروزه حتی با افول آمریکا و مهیا شدن جهان برای نظمی نوین، ایالات متحده از هیچ کمکی برای بقای رژیم صهیونیستی فروگذار نمی‌کند.