درسی بزرگ از مکتب سقراط

سقراطروزی ناخواسته به مکتب سقراط رفتم و از او سراغ دوستی را جویا شدم .سقراط که مشغول مطالعه ی طوماری از اشعار فلسفی بود،پاسخی نداد؛پنداری گوش هایش سنگین شده بود و ذهنش را به سخره می گرفت .از او پرسیدم: آیا بهتر نیست که پاسخی دهی؟سقراط گفت: حالی ندارم که پاسخی دهم،اما این برخلاف ارزش های من است،زیرا اگر خاموش باشی تا دیگران به سخنت آرند،بهتر است كه سخن گویی تا دیگران خاموشت كنند.سقراط: بگو ببینم این دوستت چگونه آدمیست؟چواب دادم: کمی نادان است و از معنای زندگی چیزی نمی داند.سقراط: که نادان است، و خودش این را می داند؟ من:گمان کنم بله .سقراط گفت: ابله ترین دوستان ما خطرناك ترین دشمنانمان هستند. اما کسی که تو راجبش سخن می گوی از بسیاری افراد عاقل تر است،چرا که نادانیش را پذیرفه. دانش حقیقی این است كه همه بدانیم كه نادانیم. پس او چیزی کمتر یا بیشتر از یک دانشمند ندراد.من: تو او را نمی شناسی؛او یک سوفسطی است.سقراط: این روز ها مردم برای یکدیگر القابی گذاشته اند. این ناراحتم می کند که چرا کسانی هستند که احساس برتری می کنند. همه ی ما به یک شکل هستیم. یقیین دارم دوست تو هم یک آدم معمولی است مانند دیگران؛بگو ببینم اخرین بار او را کجا دیدی.گفتم: در میدان شهر.سقراط پرسید: مشغول چه کاری بود؟ من: کار همیشه گی اش،انکار کردن .سقراط: که این طور؛پس به میدان شهر برو و در همان جا جویایش شو. اگر پیدایش نکردی از کس دیگری نشانی اش را بخواه؛اما اگر پیدایش کردی به نزد من بیاورش تا سخنی به او بگویم.چند ساعت گذشت و دو نفر به پیش سقراط آمدند.دست دوست خود را بالا بردم و گفتم: اینجاست،پیدایش کردم .سوفسطی دستم را پس زد و با لحنی اکنده از شوخی گفت: جناب سقراط من را می خواستند؟ سقراط به سوفسطی گفت: تو دوست خوبی داری،قدر دانش باش.سوفسطی: این همه را مرا کشاندی این جا که همین را بگویی؟سقراط: عجول نباش. او به من گفت که تو معنای واقعی زندگی را نمی دانی،این حقیقت دارد .سوفسطی جواب داد: دیدیم که حقیقت داشته باشد؛می خواهی برایم سخنگاه باز کنی؟؛زندگی چیزی بیش از تولد و مرگ نیست.سقراط: پس زمانی که بین آن سپری می شود چه؟ سوفسطی: بعید می دانم اهمیتی داشته باشد.سقراط : اشتباه می کنی؛همه ی ما یک زندگی که زندگی کردیم و یک زندگی که هنوز زندگی نکردیم داریم،که بین این دو مانعی به نام مقاومت وجود دارد .سوفسطی: معنای واقعی زندگی با مرگ هر شخص به پایان می رسد،هر چند مطمئنم کسی به معانی اهمیتی نمی دهد. کسی که به حالتی ذلت بار زندگی کند هرگز اهمیتی نمی دهد.سقراط: آنچه انسان ها را از پای در می آورد،رنج ها و سرنوشت نامطلوبشان نیست،بلکه بی معنا شدن زندگی است که مصیبت باره و معنا تنها در لذت و شادمانی نیست،بلکه در مرگ و رنج هم می توان معنایی یافت . از نظر تو چه کسی صاحب یک زندگی ارام و لذت بخش است؟سوفسطی: خب معلومه،کسی که راضی باشد.سقراط: این نشانه ی خامی است که گوشه ای بنشینیم و احساس رضایت کنیم .سوفسطی: پس تو معنای زندگی را در لذت و مرگ خلاطه می کنی ؟سقراط: زندگی کردن یعنی ساختن، زندگی کردن یعنی آموختن، نداشتن ترس از اشتباهات، و عمل به این سه جمله تنها راهی است که یک نفر می تواند به روشی شایسته و صحیح زندگی کند. پس ادب و حکمت را شعار خود ساز تا بهترین اهل زمان شوی و به نیکان بپیوندی.این جمله برای مرد بسیار آشنا می نمود چرا که مادرش هم قبل از مرگش همین را به او گفت.از همین رو قطره ای اشک از چشمان مرد سوفسطی جاری و از گونه هایش به پایین چکید.او گفت: پس من تا کنون اشتباه می کردم،حق با مادرم بود، زندگی ما چیزی فراتر از باور های غلط است، ازت ممنونم ای سقراط . اکنون من خودم را اصلاح می کنم و حرف هایت را به دیگر سوفسطیان نیز انتقال می دهم .سقراط: من امروز درس بزرگی به تو دادم و ازت می خواهم در ابتدا خود بزرگ بینی ات را کنار بگذاری و کمی مانند دوستت دلسوز باشی.بعد از زدن این حرف،سقراط با چشمانش اشاره ای به من کرد و گفت: تو امروز شاگردی بر شاگردان من افزودی،ازت سپاس گذارم. حالا دیگر می توانید بروید.از او تشکری مفصل کردم و همراه با دوستم که اکنون زندگی ای جدید را شروع کرده بود راهی شهر شدیم.اندیشیدن به سرانجام هر كار باعث رستگاری است . سقراطمکتب سقراطاین داستان کوتاه را بر اساس حکایت ها و گفته های خود سقراط در قالب یک نمایشنامه کوتاه نوشتم و امیدوارم که از آن درسی گرفته باشید.خیلی ممنون که وقت گذاشتید.