اپن بایت و راه‌های درمان آن

اپن بایت (Open bite) چیست؟اپن بایت، یکی از انواع مال اکلوژن‌های (بدشکلی) دندانی-فکی است که باعث ایجاد فاصله بین دندان‌های فک بالا و پایین بیمار می‌گردد و فرد نمی‌تواند دندان‌های خود را به هم جفت کند. اپن بایت یا نرسیدن دندان‌ها به هم می‌تواند در دندان‌های جلویی یا عقبی و یا یک یا هر دو طرف دندان‌ها پیش بیاید و این ناهنجاری می‌تواند منشأ دندانی و یا فکی داشته باشد. اپن بایت باعث کاهش زیبایی صورت و مشکلاتی در بریدن، قطع کردن و جویدن مواد غذایی می‌شود.اگر اپن بایت کمی حاد باشد، مخصوصاً اگر دندان‌های جلو درگیر باشند، تکلم هم دچار مشکل می‌شود و فرد نمی‌تواند برخی صداها را به‌درستی تلفظ کند.از مهم‌ترین عوامل محیطی به وجود آورنده اپن بایت می‌توان به عادات نامناسب دهانی مانند مکیدن انگشت، جویدن ناخن، مکیدن لب و زبان، استفاده بیش‌ازحد از پستانک و شیشه شیر در کودکی و عادت بیرون کردن زبان، فشار دندان‌ها با زبان و جلو بودن زبان اشاره نمود.اپن بایت باید توسط متخصص ارتودنسی تشخیص داده و درمان شود. ارتودنتیست با بررسی عوامل مختلف مانند مشکلات رفتاری و عادت دندانی، مشکلات مربوط به رویش دندان‌ها، ساختار صورت، نوع روابط بین دندان‌ها و فک‌ها، عامل به وجود آورنده اپن بایت را تشخیص می‌دهد و اقدام به درمان می‌کند.انواع اپن بایتاپن بایت قدامیاپن بایت خلفیاپن بایت ناقصعوارض، بیماری‌ها و مشکلات ناشی از اپن بایتناهنجاری اپن بایت و نرسیدن دندان‌ها به هم مشکلات زیادی را برای اشخاص ایجاد می‌کند که ازجمله آن‌ها می‌توان به کاهش زیبایی صورت، ایجاد اختلال در جویدن و پدید آمدن مشکلات تغذیه‌ای و گوارشی، از بین رفتن زودرس دندان‌ها و اختلال در عملکرد فک‌ها اشاره کرد.کاهش زیبایی: واضح ترین مورد از عوارض اپن بایت، بی‌نظمی و نامرتب شدن دندان‌ها و به هم خوردن طرح لبخند شخص است. این امر سبب کاهش میزان اعتمادبه‌نفس در بیمار خواهد شد و می‌تواند پیامدهای روانی و اجتماعی درازمدت منفی را در فرد به جای بگذارد.اختلال در جویدن و مشکلات تغذیه‌ای و گوارشی: اپن بایت به علاوه می‌تواند سبب بروز مشکلاتی در غذا خوردن فرد شود. یکی از رایج‌ترین مشکلی که بیماران اپن بایت با آن روبرو هستند گاز زدن غذا است.خروپف: در اپن بایت به دلیل قرار نگرفتن دندان‌ها بر روی یکدیگر، دهان به طور کامل بسته نمی‌شود و این امر باعث بروز خروپف در طول خواب می‌شود.درمان‌های ارتودنسی اپن بایت در کودکیکودکانی که اپن بایت آن‌ها خودبه‌خود اصلاح نمی‌شود، احتمالاً نیاز به مداخله ارتودنسی خواهد داشت.هدف درمان ارتودنسی در دوره رشد به تأخیر انداختن رویش دندان‌های خلفی (عقبی)، کاهش و اصلاح رشد بعد عمودی صورت و بیرون‌زدگی دندان‌های قدامی (جلویی) است.اگر درمان ارتودنسی در این موارد انجام نگیرد دندان‌های عقبی امکان دارد سریع‌تر از حد طبیعی ساییده شوند و از بین بروند زیرا به علت عدم تماس دندان‌ها در جلوی دهان، دندان‌های عقبی بیش‌ازحد باهم تماس داشته و ساییده خواهند شد.در درمان ارتودنسی اپن بایت در دوران رشد و کودکی از اپلاینس‌هایی مانند بریس ارتودنسی، بایت بلاک، هدگیر ارتودنسی و چانه‌بند استفاده می‌گردد.درمان اپن بایت بعد از بلوغ و رشد اسکلتی بیماردر سنین بالاتر و پس از بلوغ و رشد اسکلتی بیمار به درمان ثابت و جامع نیاز دارد. این درمان‌ها برای اپن بایت به سه دسته گوناگون تقسیم می‌شوند:پذیرش اپن بایتدرمان اپن بایت با ارتودنسیجراحی فک و درمان ارتوگناتیک اپن بایتپذیرش اپن بایتدر مواردی که مشکل اپن بایت خفیف باشد، اپن بایت به حال خود رها می‌شود و فقط اصلاحات محدودی در دندان‌ها ایجاد می‌گردد.درمان اپن بایت با ارتودنسیروش درمان اپن بایت با ارتودنسی در هر سنی یکسان است اما برای بزرگسالان ‌زمان بیشتری طول می‌کشد؛ این امر نیز به‌این دلیل است که فک بزرگسالان دیگر رشدی ندارد و بعضی اصلاحات فقط با کمک بریس امکان‌پذیر نیست. این روش درمانی در مواقعی که مشکل اپن بایت خفیف باشد می‌تواند استفاده شود.جراحی فک و درمان ارتوگناتیک اپن بایتدر مواردی که‌ بیمار بعد از اتمام رشد مراجعه کند و مشکل اپن بایت شدید و جدی باشد، استفاده از روش‌های بالا به دلیل توقف رشد اسکلتی برای درمان مؤثر نخواهد بود و باید از جراحی ارتوسرجری (ارتوگناتیک) برای درمان اپن بایت استفاده ‌شود.درمان جراحی معمولاً بعد از پایان رشد فک انجام می‌شود تا به ‌این ‌ترتیب احتمال برگشت و شکست درمان حداقل شود. این نوع از درمان نتیجه دائمی‌تر و بهتری نسبت به صرفاً ارتودنسی خواهد داشت.درمان اپن بایت با کامپوزیتبرای برطرف نمودن اپن بایت می‌توانید از ترمیم کامپوزیت دندان هم استفاده کنید. کامپوزیت، ماده خمیر مانندی است که به صورت لایه لایه روی دندان‌ها قرار می‌گیرد و فرم داده می‌شود.کامپوزیت‌ها می‌توانند برای رفع اپن بایت‌های بسیار کوچک به کار روند. این گزینه درمانی، سریع و بدون درد است و در صورت انجام صحیح، نتایج طولانی مدت را تضمین می‌کند. با این حال فقط در صورتی موثر است که به محض آنکه علائم مال اکلوژن را احساس نمودید، درمان را آغاز کنید.تشخیصاگر اپن بایت یا به هم نرسیدن دندان‌های بالا و پایین علت اسکلتی نداشته باشد یا نتیجه عادت‌های مضر و درازمدت دهانی نباشد، خود به خود و به موازات رشد کودک اصلاح می‌شود. اصلاح خود به خودی در 80 درصد از موارد اپن بایت و در کودکانی دیده می‌شود که در دوران دندانی مختلط (داشتن همزمان دندان‌های شیری و دائمی) قرار دارند. اما چگونه می‌شود متوجه شد که آیا اپن بایت به خودی خود اصلاح می‌گردد یا خیر. اینجا است که اهمیت درمان اپن بایت بدون جراحی و ارزیابی ارتودنسی در سن هفت سالگی معین می‌شود.اگر به طور خلاصه بگوییم، کودک باید در این سن توسط متخصص ارتودنسی معاینه شود، چون هم دندان شیری و هم دندان دائمی در دهان دارد. هفت سالگی یقیناً بهترین زمان برای ارزیابی این موضوع است که آیا فضای کافی برای همه دندان‌های دائمی وجود دارد و این که آیا استخوان‌های فک به خوبی رشد کرده‌اند یا خیر. متخصص ارتودنسی لزوم انجام ارتودنسی پیشگیری را برای اصلاح مشکلات موجود معین می‌کند یا صرفاً کودک را تحت نظر می‌گیرد تا ببیند که آیا ارتودنسی واجب است یا خیر.جراحی فک اپن بایتدر برخی مواقع تنها راه درمان اپن بایت ، جراحی زیبایی فک می‌باشد، در مواقعی که علت بروز این عارضه مشخص نباشد از جراحی ارتوسرجری استفاده می‌شود.جراحی ارتوسرجری (ارتودنسی همراه با جراحی فک) به صورت همیشگی مشکل اپن بایت را برطرف کرده و دندان‌ها مرتب می‌گردند. برای تصمیم نهایی جراحی برای بستن اپن بایت بهتر است با متخصص ارتودنسی و جراح فک مشاوره کنید.برای انجام جراحی بستن اپن بایت در ابتدا ارتودنسی انجام می‌شود و بعد از مرتب شدن دندان‌ها جراحی فک انجام شده و در نهایت ارتودنسی بعد از جراحی فک برای تثبیت موقعیت دندان‌ها انجام می‌شود.درمان اپن بایت با لمینتاگر اپن بایت جزئی باشد، می‌توانید آن رابا لمینت برطرف کنید. لمینت یک پوشش نازک سرامیکی است و برای قرار گرفتن لمینت روی دندان‌ها لازم است دندانپزشک، مقداری از مینای دندان شما را بتراشد.در مورد اصلاح اپن بایت با لمینت با دندانپزشک خود مشورت کنید زیرا نکاتی وجود دارد که باید آن‌ها را مد نظر بگیرید. لمینت‌ها مشکلی که سبب ایجاد اپن بایت شده است را حل نمی‌کنند بلکه فقط آن را می‌پوشانند. بعضی از معایب استفاده از لمینت برای رفع اپن بایت عبارتند از:· دندان های شما امکان دارد برجسته‌تر و بزرگتر به نظر برسند چون لمینت‌ها باید بلندتر باشند تا اپن بایت را بپوشانند.· به دلیل نیروی اضافی که دندان‌ها اعمال می‌کنند، ممکن است مشکلات بیشتری ایجاد شود.· امکان دارد در آینده نتوانید از بریس‌ها استفاده کنید یا جراحی فک انجام دهید چون براکت‌ها به درستی به ونیر نمی‌چسبند.· ونیرها مشکلات اساسی مثل پیش آمدگی زبان یا افزایش ساییدگی روی دندان‌های عقب را رفع نمی‌کنند. با این حال برای یک اپن بایت خفیف که باعث ایجاد مشکلاتی مانند اختلالات گفتاری نمی‌شود، ممکن است ونیرها مفید باشند.درمان اپن بایت در کودکاناپن بایت یک مشکل متداول در کودکان است و سالانه تعداد زیادی از والدین به علت وجود این مشکل در فرزندانشان به متخصصان ارتودنسی کودکان رجوع می‌کنند.یکی از دلایل اپن بایت در کودکان، مکیدن انگشت شست و یا تنفس دهانی است. درمان اپن بایت در کودکاناستفاده از دستگاه‌های ترک عادت، وسیع کننده‌های کام و رفتاردرمانی است. اما در بزرگسالی می‌شود با کمک ارتودنسی نامرئی یا انواع ارتودنسی ثابت این مشکل را رفع کرد. البته اگر شدت مشکل زیاد باشد فقط با کمک ارتودنسی ثابت باید اصلاح گردد.