تراژدی و زمان کنونی

تراژدی به عنوان صورت نمایشی جهان شمول نیست . در هنر شرق به علت اقلیم و جغرافیا و بلایای طبیعی تئاتری به مراتب خشن تر و سرشار از ددمنشی دارند. اما تئاتر به معنای امروزی و تراژدی چیزی است که از دنیای یونان باستان می اید که بازنمایی رنج فردی و قهرمانی گری است .تراژدی در نزد یهودیان معنایی ندارد . انها از داستان ایوب همواره به عنوان تراژدی یاد میککند در حالیکه این اثر (که خداوند در اثر صبر و به عنوان پاداشی برای این صبر 10 برابر حیوانات از دست رفته ایوب را به اون برگرداند ) جز نشان دادن عدالت و چیزی که خود یهودیان تعقل در مشیت الهی و در واقع روشن بینی در مشیت و رسیدن به عقبه عقلانی تصمیمات خداوندی مینامند چیزی نمیباشد . در حالیکه در تراژدی عدالت و تعقل معناییی ندارد . مارکسیسم هم نگاهی نزدیک به یهودیان داشته و در مورد تراژدی میگوید: ضرورت فقط تا زمانی که درک نشود کور است در حالیکه در تراژدی شناخته شده از یونان باستان ضرورت کور است و روایرویی انسان با آن وی را از دو چشمش محروم میسازد .ایلیاد اثر نسبت داده شده به هومر مربوط به سده 9 قبل از میلاد اولین گام هنر تراژیک محسوب میشود . سه اصلی که در این اثر تراژیک رعایت شده شامل کوتاه بودن زندگی پهلوانی، نشان دادن انسان چنانچه بازیچه شقاوت و بوالهوسی است و سقوط دولت ملی میباشد .فروریختن بیت المقدس در کتب دینی با سقوط تروا متفاوت است . در مورد اول این سرپیچی از فرمان خداست که باعث سقوط شهر شده و در صورت پیروی مجدد شهر دوباره از نو ساخته میشود که نوعی عدالت تعریف شده دینی را میسازد . همانند ان را در اسلام و جنگ های پیامبر میبینیم. جایی که مشکران به دلیل صرف مشرک بودن و فارغ از هر دلیل دیگری و به بنای عدالت خداوندی در جنگ برابر امام علی شکست خورده و پیروز نمیشوند. ولی در تراژدی اینطور نیست . سقوط تروا پایان کار است و دیگر برپا شدنی برکار نیست ان ادم ها و فرهنگ بینشان که شهر را میساخت از بین رفته و ان شهر دیگر بر نمیگردد . جنگجوی هومری میداند که یارای سر در اوردن از کار سرنوشت و چیرگی بر ان را ندارد.پاتروکلوس میمیرد و ترسایتیس شرور در امان و بی دردسر به سوی وطن خویش برمیگردد و این اصل که در داد و ستد با خدایان موازنه ای نیست را گویا فریاد میزنند.افزایش منابع علمی و قدرتی هیچگاه نتوانسته موقعیت تراژیک انسان هارا تغییر بدهد یا از بین ببرد بلکه انهارا بیش از پیش اسیب پذیر کرده است . این دیدگاه در اثار هومر چندان اشکار نیست امادر اثار شاعر تراژیک دیگری بنام توسیدید به روشنی و فصاحت بیان شده. مثال دیگری از جنگ های تراژیک جنگ پلوپونزی میباشد . جایی که جنگجویان هیچ کدام به راستی نمیدانند برای چه و به کدامین هدف به وحشی ترین حالت ممکن همدیگر را میدرند .شعله های اتش این جنگ در جنگ های روزگار ما نیز شعله ور است . در جنگ های امروزه نیز به راستی هیچ کدام از سربازان نمیدانند چرا دارند انسان های دیگری را به روش های بسیار وحشیانه تر از گذشته میکشند و این جنگ را فقط کسانی که قدرت بیشتری دارند به انها تحمیل کرده اند . از طرفی هرچقد علم و منابع قدرت انسانی بیشتر شده تراژیک شدن زندگی نیز رو به افزایش گذاشته . این مساله که هر کسی برای زنده ماندن و بقا در این جنگل وحشی باید پا روی شونه های کس دیگری گذاشته و انرا زیر پای خود بگذارد خود تراژدی است . در والا ترین مقام ان.دیدگاه عبری لغزشی اخلاقی یا نوعی کج فهمی را سبب بروز بلا میداند اما یونانیان بر این باورند که نیروهای خوب و نیروهای بد به زندگی ما شکل میدهند و ان را خواه تباهی و خواه به سعادت میرسانند. بر مبنای نظریه توسیدید بدین صورت است که ناوگان ما همچنان که به سوی سیسیل میرود هرچند همگان کم و بیش میدانند که رو به تباهی میرویم ولی با این حال پیش میرویم همچنان که خودش میگوید : ما همین حالا هم از قلمروی خدایان پتیبان خویش گذشته ایم برای انها مرگ ما پیشکشی ستایش انگیز است پس در پیشگاه سرنوشت محتوم دم جنباندن و درنگ چرا.در نزد یهودیان بین معرفت و عمل پیوستگی جیرت اوری حکم فرماست و در نزد یونانیان بین این دو پیوستگی مضحک و تلخی وجود داردهر گونه باور واقع بینانه ای در مورد تراژدی باید از عینیت بلا سرچشمه بگیرد تراژدی ها پایان بدی دارند . نیرو های تراژدی در هم میشکنند نیروهایی که نه میشود انهارا درست شناخت و نه میتوان با فرمان خرد بر انها چیره شد و اگر بتوان این کار هارا انجام داد این اثار ممکن است درام باشند ولی تراژدی نه. درام تراژیک به ما میگوید که قلمرو عقل نظم و عدالت محدود اند و هیچ پیشرفتی در امکانات علمی و فنی نمیتواند قلمرو های انان را گسترش دهد.در لحظات پایانی تراژدی های بزرگ امیزه ای از غم وشادی مرثیه برای سقوط انان وشادی برای رستاخیر معنوی ان نمایان است.برداشتی شخصی از کتاب مرگ تراژدی-فصل اول ، اثر جورج اشتاینرامضا:علیرضا