شوآف سینمایی!

جشنواره‌های فیلم همه ساله با هدف جذب مخاطب، رسانه‌ها و دست‌اندرکاران صنعت فیلم‌سازی برگزار می‌شوند و از این رو، فیلم‌های بخش‌های مختلف در زمان برگزاری جشنواره اکران می‌شوند. اما در مراسم جوایز، هرکس به سینما علاقه‌مند باشد مهم‌ترین فیلم‌ها را می‌شناسد؛ زیرا فیلم‌ها قبلا در سینماها اکران شده‌اند.مراسماتی مثل: اسکار، گلدن گلوب و بفتا معتبرترین مراسم جوایز ها در دنیای سینما هستند. همچنین جشنواره‌هایی مانند جشنواره فیلم کن، برلین و ونیز قدیمی‌ترین و معتبرترین جشنواره‌های فیلم هستند. در ادامه به معرفی برخی از این جشنواره‌ها و مراسم‌ها می‌پردازیم. در ادامه، اندکی از مهم‌ترین جشنواره فیلم داخلی یعنی جشنواره فجر می‌گوییم:جشنواره فیلم کن:جشنواره‌ای سالانه است که در کن فرانسه برگزار می‌شود. این جشنواره یکی از بزرگ‌ترین رویدادهای سینمایی جهان برای نمایش فیلم‌های جدید از تمامی ژانرها از جمله مستند به شمار می‌آید. جشنواره کن در سال ۱۹۴۶ تأسیس شد. این جشنواره معتبرترین جشنواره اروپایی و یکی از معتبرترین جشنواره‌های جهان است.فیلم‌هایی که در جشنواره کن نمایش داده می‌شود، کم‌تر در بقیه جشنواره‌ها مورد توجه قرار می‌گیرند و اصولا فروش زیادی هم در گیشه نخواهند داشت. ولی جایزه جشنواره کن از لحاظ هنری، ارزشی والاتر از سایر جوایز بین‌المللی دارد. به عبارت دیگر بعد معنوی جشنواره کن بالاتر از بعدهای مادی آن است.تاریخچه جشنواره فیلم کن به اواخر دهه ۳۰ بازمی‌گردد. زمانی که وزیر آموزش ملی دولت فرانسه با حمایت آمریکا و انگلیس تصمیم گرفت در واکنش به نفوذ دولت‌های فاشیست آلمان و ایتالیا در انتخاب فیلم‌های جشنواره ونیز، جشنواره‌ای سینمایی راه‌اندازی کند.با وجود آن که ماهیت اصلی شکل‌گیری آن رقابت با جشنواره ونیز بود، اما مقامات این دو فستیوال در توافقی پنهانی پذیرفتند تا برگزاری هر دو فستیوال در سال‌های متمادی را جشن گرفته و گرامی بدارند.از سال ۱۹۵۵ میلادی نخل طلا به عنوان جایزه اصلی جشنواره کن معرفی شد. هر سال در جشنواره کن دو نخل طلا اهدا می‌شود: یکی برای بهترین فیلم بلند و یکی برای بهترین فیلم کوتاه.از دیگر ویژگی‌های جشنواره فیلم کن خصوصی بودن آن است؛ به این معنی که فقط اهالی سینما حق شرکت در جشنواره را دارند، آن هم با کارت دعوت ویژه. البته بلیت تماشای فیلم‌ها برای ساکنان کن موجود است.این جشنواره اکنون با بودجه ۲۰ میلیون یورویی که نیمی از آن را وزارت فرهنگ فرانسه و نیمی دیگر را شهر کن تأمین می‌کند، هر ساله به مدت ده روز میزبان سینماگران جهان است و حدود ۲۰۰۰ فیلم بلند سینمایی را از ۱۰۰ کشور جهان برای گزینش مورد بازبینی قرار می‌دهد.۳ کشور برتری که بیش‌ترین جوایز این جشنواره را از آن خود کرده‌اند به ترتیب آمریکا، فرانسه و ایتالیا هستند. ایران تنها یک بار در سال ۱۳۷۶ توانسته‌است برای فیلم «طعم گیلاس» ساخته عباس کیارستمی برنده جایزه نخل طلا شود. البته با احتساب دیگر جوایز ایران در این جشنواره، مجموع جوایزی که سینمای ایران و سینماگران ایرانی در طول ۷۱ دوره برگزاری کن کسب کرده‌اند به عدد ۳۹ رسیده‌است.جشنواره فیلم ونیز:ونیز قدیمی‌ترین فستیوال فیلم دنیا استو یکی از بزرگ‌ترین جشنواره‌های سینمایی جهان به شمار می‌آید. جشنواره فیلم ونیز نخستین بار در سال ۱۹۳۲ میلادی برگزار شد و در کنار جشنواره‌هایی چون کن و برلین از مهم‌ترین رخدادهای سینمایی اروپا و جهان به شمار می‌آید. این جشنواره در شهر ونیز در کشور ایتالیا برگزار می‌گردد.جایزه اصلی جشنواره ونیز شیر طلایی نام دارد. همچنین در این جشنواره، جایزه‌ای به نام جایزه انسانیت وجود دارد. این جایزه که مبلغ آن ۵۰ هزار دلار است، به سینماگران و بازیگرانی اهدا می‌شود که خود را وقف فعالیت‌های انسان‌دوستانه می‌کنند. همچنین جایزه جام روباه به بهترین بازیگران زن و مرد اهدا می‌شود.سینمای ایران در مجموع تاکنون موفق به کسب ۵۷جایزه از قدیمی‌ترین جشنواره سینمایی جهان شده‌است؛ که ۴۶ جایزه برای فیلم‌های تولید ایران و بزرگداشت سینماگران ایرانی، و ۱۱ جایزه نیز ماحصل فیلم‌های غیر ایرانی ساخته سینماگران ایرانی مقیم خارج از کشور بوده‌است.موفق‌ترین حضور سینمای ایران در ونیز در سال ۱۳۷۸و در پنجاه و هفتمین دوره این رویداد سینمایی رقم خورد. جعفر پناهی با فیلم «دایره» در بخش مسابقه رسمی حضور داشت و جایزه اصلی شیر طلایی بهترین فیلم جشنواره را برای سینمای ایران به ارمغان آورد.جشنواره فیلم برلین:جشنواره فیلم برلین یکی از معتبرترین و قدیمی‌ترین جشنواره‌های سینمایی در جهان است که هر ساله به مدت ۱۰ روز در برلین آلمان برگزار می‌شود. جشنواره فیلم برلین در کنار دو جشنواره فیلم ونیز و کن، مهم‌ترین رویداد سینمایی اروپا به شمار می‌رود. این جشنواره هر ساله جایزه خرس طلایی و خرس نقره‌ای را به برگزیدگان بخش اصلی اهدا می‌کند. خرس به عنوان نمادی از شهر برلین شناخته می‌شود. هر ساله تقریبا ۴۰۰ فیلم در بخش‌های مختلف این جشنواره به نمایش درمی‌آید.جشنواره برلین در سال ۱۹۵۱، در آغاز جنگ سرد، به عنوان نمایشگاه دنیای آزاد ایجاد شد؛ و چون این جشنواره در میان آشفتگی‌های میان جنگ شکل گرفت، تا به امروز جزو سیاسی‌ترین جشنواره‌های بزرگ فیلم در جهان شناخته شده‌است.سینمای ایران تاکنون موفق به دریافت ۱۴ جایزه و تقدیر در این جشنواره شده‌است. در میان این افتخارات، ۳ خرس طلایی برای فیلم‌های «جدایی نادر از سیمین» به کارگردانی اصغر فرهادی (۱۳۸۹)، «تاکسی» به کارگردانی جعفر پناهی (۱۳۹۳) و «شیطان وجود ندارد» به کارگردانی محمد رسول اف (۱۳۹۹) به چشم می‌خورد.جایزه اسکار:جایزه‌های آکادمی اسکار جایزه‌هایی برای شایستگی‌های هنری و فنی در صنعت فیلم هستند که توسط آکادمی علوم و هنرهای تصاویر متحرک آمریکا اهدا می‌شوند. این جایزه‌ها به عنوان پرآوازه‌ترین و نیک‌نام‌ترین جایزه‌ها در صنعت سرگرمی شناخته می‌شوند و مراسم آن هر ساله در بیش از ۱۰۰ کشور جهان به صورت زنده پخش می‌شود. جایزه‌های آکادمی در بخش رسانه به عنوان قدیمی‌ترین مراسم اهدای جوایز به شمار می‌رود.مشهورترین این جایزه‌ها، جایزه شایستگی آکادمی بوده که بیش‌تر به تندیس اسکار معروف است و یکی از نه جایزه از جایزه‌های آکادمی است. این تندیس، شوالیه‌ای را نشان می‌دهد که شمشیر مبارزان جنگ صلیبی را در دست گرفته و بر روی یک حلقه فیلم ایستاده و پنج حوزه فیلم را نشان می‌دهد که هر کدام نشانگر بخش‌های اصلی آکادمی هستند: بازیگری، نویسندگی، کارگردانی، تهیه‌کنندگی و تکنسین.جایزه‌های آکادمی به ویژه طی سال‌های اخیر مورد اختلاف و انتقاد بوده‌است. برخی فیلم‌های نامزد دریافت جایزه بهترین فیلم که این عنوان را از دست دادند، در نظر بسیاری از منتقدان و فیلم‌سازان شاهکار هستند. علاوه بر این، بازیگران زن یا مردی که ابتدا در فیلم‌های کمدی و سایر ژانرها مطرح شدند، برای این که به طور جدی مورد نظر آکادمی واقع شوند باید در فیلم‌های دراماتیک موفق شوند. همچنین برخی از کارگردانان که به هنرمندی آن‌ها اذعان شده‌است، مانند آلفرد هیچکاک، هرگز جایزه بهترین کارگردان را نبرده‌اند. در سال ۲۰۱۵ آکادمی اسکار متهم به اعمال تبعیض نژادی شد؛ زیرا تمام نامزدهای اعلام‌شده در شاخه بهترین هنرپیشگی سفیدپوست بودند. از همین رو چند تن از چهره‌های معروف سیاه‌پوست هالیوود مراسم اسکار ۲۰۱۶ را تحریم کردند.عضویت در آکادمی اسکار تنها از راه دعوت امکان‌پذیر است و تنها محدود به کسانی است که در هنر (بازیگری، نویسندگی و کارگردانی) یا علوم (فیلمبرداری، تدوین و غیره) سرآمد هستند (هر عضو آکادمی اسکار در رشته تخصصی خود حق رای دارد).سینماگران ایرانی توانسته‌اند ۱۷ بار در رشته‌های گوناگون نامزد جایزه اسکار شوند؛ که از میان آنها اصغر فرهادی برای ۲ فیلم «جدایی نادر از سیمین» و «فروشنده» توانسته برای ۲ بار برنده اسکار بهترین فیلم بین‌المللی شود. همچنین در سال ۱۳۹۷ رایکا زهتابچی توانست اسکار بهترین فیلم مستند کوتاه را از آن خود کند.جشنواره فیلم فجر:جشنواره فیلم فجر مهم‌ترین جشنواره سینمایی ایران است که از سال ۱۳۶۱ تاکنون، در میانه بهمن ماه هر سال در تهران برگزار می‌گردد. این جشنواره توسط بنیاد سینمایی فارابی و زیر نظر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار می‌شود. جشنواره فیلم فجر جایگزینی برای جشنواره بین‌المللی فیلم تهران بود که تا پیش از انقلاب با حمایت دفتر مخصوص فرح پهلوی در ایران برگزار می‌شد، و در آن فیلم‌های برگزیده سینمای ایران در کنار آثار سینمای بین‌المللی رقابت می‌کردند. بعد از انقلاب اسلامی ایران، این جشنواره تعطیل شد و بعد از ۴ سال، جشنواره فیلم فجر هم‌زمان با روزهای دهه فجر جایگزین آن شد.جشنواره فجر تا سال ۱۳۷۴ فقط به تولیدات سالانه سینمای ایران می‌پرداخت؛ اما از آن سال به بعد، جشنواره به صورت بین‌المللی برگزار می‌شود و علاوه بر سینمای ایران در بخش بین‌الملل به بررسی فیلم‌هایی از سینمای جهان می‌پردازد. در سال ۱۳۹۳ بخش بین‌الملل جشنواره جدا شده و به صورت جداگانه برگزار می‌شود.ابراهیم حاتمی‌کیا برای ۵ بار توانسته سیمرغ بلورین بهترین فیلم را از آن خود کند. همچنین فیلم «آژانس شیشه‌ای» به کارگردانی او با کسب ۹ سیمرغ بلورین در سال ۱۳۷۶، توانست رکورد پرافتخارترین فیلم این جشنواره را از آن خود کند. پرویز پرستویی با کسب ۴سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد، رکورد دار کسب این افتخار است؛ اما تعداد بانوانی که موفق به کسب بیش‌ترین تعداد سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول زن شده‌اند (۲سیمرغ) زیاد است.برای ورود به کانال پیام‌رسان تلگرام «مکتوبات هیأت ‌الزهرا (س) دانشگاه شریف» کلیک کنید.