سبقت در بیراهه

وقتی برای خود احترام نمی‎گذاریم چه انتظاری از دیگران داریم؟ همیشه از کودکی این سوال برایم مطرح بود که چرا شخصیت یک فرد رشتی برای مردم دیگر شهرهای کشور خنده دار است؟ با اصفهانی، تبریزی، اهوازی و یا شیرازی بودن اتفاق خاصی نمی‎اُفتد اما تا می‎گویید که رشتی هستید طرف مقابل با لبخندی از روی تمسخر به شما خیره می‎شود!به راستی چرا رشتی بودن تا این اندازه برای هموطنان دیگر مضحک به نظر می‎رسد؟ امروز پس از پانزده سال حضور در شهر رشت به پاسخ سوال خود رسیده ام.در این دوره از تاریخ همه می‎دانند که برای شناساندن اصالت یک قوم و طایفه به دیگران، فرهنگ و هنر بهترین ابزار موجود است. این دو در کنار هم حرکت می‎کنند و روی هم تاثیر می‎گذارند، به طوری که فرهنگ برای هنر محتوا می‎سازد و هنر با فرم خود آن را نشان می‎دهد. حال این سوال پیش می‎آید که تصویر خنده دار مردم رشت حاصل بی فرهنگی است یا بی هنری؟چه کسی می‎تواند بگوید که ما فرهنگ یا هنر نداریم؟ به طور حتم این یک فرض غلط است چرا که سیاهی مطلق امکان ندارد و رشت در این زمینه اگر بیشتر از دیگر شهرها نباشد کمتر از آن‎ها هم نیست. بنابراین مشکل اصلی در فرم ارائه‎ی این داشته هاست. تمام صحبتم اکنون و در این لحظه در ارتباط با تولیدات شبکه‎ی باران است. می‎خواهم بدانم مدیران این شبکه به چه می‎اندیشند؟ این سریال های سطحی و سخیف تا کی قرار است ادامه داشته باشد؟ این دوستان تا چه زمانی می‎خواهند گویش شهر ما را با این بازیگران جلف و مضحک به سُخره بگیرند؟ آیا تمامیت مردم گیلان در این سریال های مبتذل خلاصه می‎شود؟ آیا ما همین هستیم که تصویر می‎کنیم؟ تا پیش از انقلاب یک فرد دلقک و بی سواد به نام میری در فیلمفارسی های آن دوره خیانتی بی پایان به نام و نشان ما کرد و گویش ما را به عنوان یک گویش مسخره و بی ارزش نزد دیگران جا انداخت. حالا چندین سال است که شبکه‎ی باران راه آن خائن را ادامه می‎دهد. انسان های بسیار بزرگی در گیلان و به خصوص رشت زندگی کرده اند و اکنون نیز ادامه دهندگان راه آنها بسیارند اما چه کسی این افراد را می‎شناسد؟ تاجران بزرگ و با سوادی که در بازار حضور دارند را کجا باید ببینیم؟ دکترها و مهندسین برجسته‎ی گیلانی که در حرفه‎ی خود زبانزد هستند کجا معرفی می‎شوند؟ هنرمندان آگاه و کاربلد شهرمان را چرا نمی‎شناسیم؟ و هزاران سوال دیگر پیرامون مردان و زنان بزرگ شهر ما که در فکرم می‎چرخد و نمیدانم از کدامشان بگویم. مسئولان شبکه‎ی باران این‎ها را نمی‎بینند؟ چرا از هنرمندانمان در سریال‎ها نمی‎گوییم و آنها را بزرگ نمی‎کنیم؟ اکبر رادی‎ها و شیون فومنی‎ها کجا باید به کار بیایند؟ چرا باید کسی که از یک اُستان دیگر سریال های شبکه‎ی باران را می‎بیند، از هنر این دیار تنها چند لوده‎ی توخالی را بشناسد؟ ما با دست خودمان تصویری مبتذل از هویتمان ارائه داده ایم و ایرادی بر دیگران وارد نیست. سال هاست که این بلا بر جان صدا و سیمای مرکز گیلان نازل شده و انگار هیچ فرد آگاهی حضور ندارد که هشدار بدهد. گویش گیلکی تنها یک ابزار کلیشه‎ای برای خنده و اداهای مسخره نیست. دوستان یا این گویش را نمی‎شناسند و یا از روی آگاهی قصد تخریب آن را دارند! می‎توان با این گویش حرف های بزرگ زد همان گونه که شیون فومنی با اشعارش زد. می‎توان فرهنگ یک قوم متمدن را تصویر کرد همان طور که اکبر رادی با نمایش نامه هایش کرد. می‎توان با فیلمنامه های خوب و در ادامه ساخت حرفه‎ای آنها، آثار هنری ماندگار به وجود آورد. "باشو غریبه‎ی کوچک" ِ بهرام بیضایی نمونه‎ای درخشان برای این ادعاست. آیا در آن فیلم چیزی به شوخی گرفته می‎شود؟ بیضایی با استفاده‎ی کامل از گویش گیلکی و بدون دیالوگ های جفنگ و هرزه، ارزشی بی انتها به یک زن گیلانی داده. زن گیلانی در آن فیلم قابل احترام می‎شود. اما در سریال های تولیدی امروز از زن گیلانی چه می‎بینیم؟!برای رسیدن به موفقیت باید هزینه کرد. هزینه‎ی شناخت استعدادهای فیلمنامه نویسی و کارگردانی در اُستان و ساخت آثار با ارزشی که تصویر ما گیلانی‎ها (به خصوص رشتی ها) را در کشور تغییر دهد. می‎توانیم از آثار زندگی نامه‎ای شروع کنیم و از حقیقت زندگی بزرگانمان فیلم و سریال بسازیم. اینگونه سلیقه‎ی مخاطب بالا می‎رود و در آینده خود مسئولین نیز به هر اثری راضی نمی‎شوند. آقایانی که سال هاست در بیراهه‎ی ساخت سریال های سطحی و بی ارزش از هم سبقت گرفته اند، باید به خود بیایند. اگر می‎توانند تغییر رویه دهند و اگر نه جا را برای دیگران خالی کنند. نداشتن یک شبکه‎ی تلویزیونی، بهتر از داشتن آن به شکل امروز است. شبکه‎ی اُستانی ما باید مخاطب داشته باشد و رسیدن به این هدف، مستلزم تغییر ریشه‎ای سریال های تولیدی آن است. دوستان سیاست گذار حاضر در صدا و سیمای مرکز گیلان فکری بکنید.