ریسک یا قطعیت؟ مسئله بیمه این است

وقتی صحبت از بیمه می‌شود چه تصویری از آن دارید؟ شاید جزء افرادی باشید که به یاد خانه، ماشین و سلامتی خود می‌افتند شایدم تاریخ سررسید بیمه‌نامه اولین چیزی باشد که به ذهنتان می‌آید. به طور کلی برداشتی که از بیمه داریم بسیار مهم است این که بدانیم بیمه دقیقاً چه چیزی را تحت پوشش قرار می‌دهد و نقطه اشتراک همه مواردی که تحت پوشش بیمه هستند چیست؟ اگر می‌خواهید با عمق بیشتری با کارکردهای این صنعت پول‌ساز آشنا شوید در ادامه مطلب همراه من باشید تا بیمه را از زاویه دید یک فارغ التحصیل رشته مدیریت بیمه بشناسید.فلسفه وجودی بیمه چیست؟ما در بده‌بستان‌هایی که در طول روز انجام می‌دهیم انتظار داریم در ازای مبلغی که پرداخت می‌کنیم کالا یا خدماتی را دریافت کنیم اما در بیمه چه اتفاقی می‌افتد؟ در بیمه به ازای هزینه‌های که می‌پردازیم از چه مزایایی بهره‌مند می‌شویم؟ بیمه از ما در برابر حوادث و خطراتی که ممکن است روزی با آن‌ها به صورت ناخواسته مواجه شویم محافظت می‌کند و این نکته بسیار مهم است که بدانیم شاید هیچ‌وقت از بیمه خود استفاده نکنیم. بیمه صندوق نیست که مطمئن باشیم از حق بیمه‌هایی که پرداخت می‌کنیم حتماً استفاده خواهیم کرد بلکه کارکرد بیمه برای مواردی است که در رخ دادن یا ندادن خطرات و حوادث ریسک وجود دارد نه قطعیت. بر اساس همین قاعده شرکت‌های بیمه همه خطرات را تحت پوشش قرار نمی‌دهند؛ برای مثال افرادی که بیماری‌ خاص دارند بعد از ابتلا به بیماری تحت پوشش بیمه تکمیلی قرار نمی‌گیرند اما در صورتی که این بیمه را قبل از بیماری خود تهیه کرده باشند برای هزینه‌های چند ده میلیونی درمان خود تحت پوشش بیمه هستند. برای این که از شرایط انواع بیمه‌نامه مطلع شوید می‌توانید از بیمیتو کمک بگیرید. بیمیتو؛ سامانه مقایسه و خرید آنلاین بیمه است که از طریق آن می‌توانید اطلاعات بیمه‌ای مورد نیاز خود را به دست آورید و از شرایط بیمه‌نامه آگاه شوید.مفهوم ریسک در بیمهبیمه، سازوکار یا خدمتی است برای انتقال ریسک‌های مشخص از بیمه‌گزار به بیمه‌گر. ریسک دلیل وجود بیمه است و بدون آن در واقع بیمه مفهوم خود را از دست می‌دهد. هر انسانی در طول شبانه‌روز در معرض ریسک‌هایی قرار دارد، برای مثال ممکن است فرد تصادف کند و از این طریق دچار خسارت‌های مالی و حتی جانی شود حال فرد می‌تواند این ریسک‌ها را نزد خود نگه دارد، و یا در ازای پرداخت حق بیمه، آن‌ها را به شرکت‌ بیمه منتقل کند. اما گاه خطرات و هزینه‌هایی تحت پوشش بیمه قرار می‌گیرند که به ظاهر ریسک نیستند برای مثال بانوان در حال حاضر می‌توانند با مراجعه به شرکت‌های بیمه، پوشش زایمان بیمه تکمیلی را تهیه کنند حال ممکن است این سوال برای شما به‌وجود آید که چطور می‌توان پوشش زایمان را تهیه کرد و هزینه‌های آن را از شرکت بیمه دریافت کرد؟ در توضیح به این سوال باید بگوییم با توجه به ماهیت بیمه که خسارت‌های قطعی را پوشش نمی‌دهد شرکت‌های بیمه برای بعضی از پوشش‌ها مانند زایمان دوره انتظار درنظر می‌گیرند. دوره انتظار مدت زمانی است که پوشش‌های بیمه‌ای غیرفعال هستند. زایمان هم جزء پوشش‌هایی است که دوره انتظار 9 ماهه دارد یعنی بیمه‌گزار بلافاصله بعد از خرید این بیمه نمی‌تواند از این پوشش استفاده کند. بنابراین دلیلی که برای استفاده از بعضی پوشش‌های بیمه، دوره انتظار در نظر گرفته شده دقیقاً به مفهوم ریسک برمی‌گردد. شرکت‌های بیمه با در نظر گرفتن این دوره در واقع می‌خواهند خسارت‌هایی را که بر اساس احتمال و ریسک به وجود آمده‌اند را جبران کنند. برای مثال بانوانی که قبل از بارداری این بیمه را تهیه می‌کنند می‌توانند از این پوشش استفاده کنند اما بانوانی که با هدف دریافت خسارت و بعد از بارداری اقدام به خرید بیمه می‌کنند نمی‌توانند از پوشش زایمان استفاده کنند.حال سوالی که اینجا مطرح می‌شود این است که چه ریسک‌هایی بیمه می‌شوند. آیا می‌توانیم هر ریسکی را به شرکت‌های بیمه منتقل کنیم و بابت آن خسارت دریافت کنیم و یا فقط ریسک‌های مشخصی بیمه می‌شوند؟چه ریسک‌هایی بیمه می‌شوند؟برای این که ببینیم چه ریسک‌هایی بیمه می‌شوند باید ابتدا انواع ریسک‌ها را بررسی کنیم، به طور کلی 4 دسته ریسک وجود دارد:ریسک خالص: نتیجه وقوع چنین ریسکی می‌تواند زیان یا عدم زیان باشد مثلاً در آتش‌سوزی ساختمان، یا ساختمان دچار حریق شده و آسیب می‌بیند و یا آن که در اثر عدم وقوع آتش‌سوزی تغییری در وضعیت ساختمان و مالک بوجود نمی‌آید.ریسک سوداگرانه: نتیجه وقوع چنین ریسکی می‌تواند زیان، عدم زیان و یا سود باشد مانند خرید و فروش سهام.ریسک خاص: در صورت وقوع ریسک خاص خسارت متوجه عده کمی از افراد می‌شود. مانند تصادف اعضای یک خانواده با اتومبیل شخصی‌شان.ریسک عام: در صورت وقوع چنین ریسکی خسارت‌های جانی و مالی فراوانی برای تعداد زیادی از مردم به بار می‌آید مانند جنگ، زلزله و...به طور کلی ریسک خالص و خاص بیمه می‌شوند و این دو نوع از ریسک برای شر‌کت‌های بیمه مطلوب هستند. ریسک‌های عام هم اگرچه خسارت‌های زیادی به همراه دارند و شرکت‌های بیمه تمایل به پذیرش چنین ریسک‌هایی ندارند اما در صورت موافقت آن‌ها، تحت پوشش قرار می‌گیرند.بیمه وسیله‌ای برای کسب سود نیست یعنی فرد نه تنها نباید بعد از وقوع خطر سود کند بلکه وضعیت مالی بیمه‌گزار قبل و بعد از وقوع ریسک نباید تغییر داشته باشد به همین دلیل در هیچ نقطه‌ای از جهان ریسک‌های سوداگرانه بیمه نمی‌شوند.حال ممکن است این سوال برای شما پیش آید که وقتی می‌گوییم بیمه وسیله‌ای برای کسب سود نیست پس چرا در بیمه‎‌های عمر به بیمه‌گزاران سود تعلق می‌گیرد؟ برای پاسخ به این سوال باید بگوییم هدف از بیمه عمر حمایت از زندگی بیمه‌شده است. شرکت‌های بیمه با ارایه پوشش‌های بیمه‌ای و سودی که به حق‌بیمه‌ها افراد اختصاص می‌دهند از زندگی بیمه‌شدگان حمایت می‌کنند. اما از آن جایی که زمان فوت افراد مشخص نیست و ما نمی‌توانیم برای زندگی افراد ارزش تعیین کنیم به همین دلیل می‌گوییم بیمه عمر مغایرتی با ماهیت بیمه ندارد. از طرفی سود حاصل از بیمه عمر به علت پذیرش ریسک نیست بلکه شرکت‌های بیمه با این حق بیمه‌ها در پروژه‌های مختلف اقتصادی سرمایه‌گذاری می‌کنند و این امر طبیعی است که بیمه‌گزاران در این سود سهیم شوند.حال دانستن این نکات به چه کاری می‌آید؟ همه این موارد گفته شد تا بگوییم با توجه به ماهیت صنعت بیمه که فقط خطرات احتمالی را پوشش می‌دهد بنابراین لازم است هنگام خرید بیمه به قوانینی مانند دوره انتظار که نحوه استفاده شما را تحت تأثیر قرار می‌دهد توجه کنید. برای این که مسئله گفته‌‌شده را بیشتر درک کنید مجدداً مثال دوره انتظار پوشش زایمان را درنظر بگیرید. مطابق این مثال اگر بیمه‌گزار برای استفاده از پوشش زایمان، بیمه تکمیلی را بعد از دوران بارداری خود تهیه کند اما از دوره انتظار مطلع نباشد متضرر می‌شود؛ زیرا هم حق‌بیمه را پرداخت کرده است و هم نمی‌تواند هزینه‌های زایمان را از شرکت بیمه دریافت کند. بنابراین هنگام خرید انواع بیمه لازم است در ذهن خود داشته باشیم که بیمه برای جبران خسارت‌های احتمالی و نه قطعی به وجود آمده است.در نهایت باید بگوییم نوع برداشتی که ما از بیمه داریم بر عمکرد ما تأثیر می‌گذارد بنابراین بهتر است برداشت خود را بر اساس واقعیت‌های این صنعت تعدیل کنیم تا هنگام دریافت خسارت‌های احتمالی متضرر نشویم.