آنچه در مورد یادگرفتن از شنونده‌های پادکست میدونم!

سلام!همیشه این سوال وجود داره که چطوری محصولمون رو برای کاربر بهتر کنیم؟ یا چطوری بفهمیم واقعا کاربر چی میخواد؟ توی این متن دانسته ها و تجربیاتم رو به عنوان یه دانشجوی نوآوری و کارآفرینی توی دانشگاه ESADE مینویسم که دانشگاه 6م دنیا توی کارآفرینیه. قبل از اینکه برم سر اصل داستان بگم که این متن درواقع لبیک گفتن به دعوت علی بندری عزیز توی سمینار آنلاینی بود که برگزار کرد و گفت اونچیزی که یادگرفتید رو بنویسید. تا الان که 3-4 روز از سمینار گذشته چندین نفر خلاصه‌هایی نوشتن که میتونید از اینجا و اینجا بخونیدشون. من توی این متن روی چیزی تمرکز میکنم که اونجا خیلی عمیق بررسی نشد و اون اینه که چجوری بفهمیم چه چیزهایی رو باید توی پادکستمون تغییر بدیم تا مخاطبمون بیشتر دوستمون داشته باشه و مخاطب ثابتمون بیشتر بشه. چیزی که مینویسم درواقع استفاده از ابزار های کارآفرینی برای ساخت یه پادکسته که هم سریعتر رشد کنه و هم بهتر باشه. من توی زمینه ی پادکست یه تازه کارم ولی فکر میکنم این ابزار ها توی همه ی حوزه ها تا امروز به خوبی عمل کردن و توی پادکست هم به خوبی جواب میدن!باب اول: Pain Point و Value Proposition (یا چطور بفهمیم پادکستمون مخاطبی خواهد داشت یا نه؟)چیزی که ما باید در مورد پادکست بدونیم اینه که داریم چه مشکلی رو برای کاربر حل میکنیم. حل کردن مشکل لزوما قرارنیست مشکل گرسنگی و بیکاری یا چیزایی شبیه این باشه. پادکست شما باید برای این تولید شده باشه که یه فضایی وجود داره که کاربرها میخوان درموردش چیزی بشنون، ولی هنوز محتوای شنیداری وجود نداره. البته من خیلی جزئی سازی کردم و میتونید مشکلها رو به صورت گسترده تر بررسی کنید. مثلا توی پادکست خودم، کارکست، مشکلی که من هدف گرفتم اینه که جامعه‌ی نوآوری ایران خیلی با علم نوآوری پیش نمیره و حتی خیلی جاها نوآوری رو علم نمیدونن. من توی پادکستم به نقل از منابع معتبر در مورد چیزاهایی از محیط کار صحبت میکنم که توی زندگی روزمرمون بهشون بر میخوریم ولی راه حل خوبی براش نداریم. مثلا توی قسمت دوم در مورد این صحبت کردم که چطوری میتونیم بهتر تصمیم بگیریم یا توی قسمت اول گفتم که چطوری میتونیم نوآوری انجام بدیم. اون مشکلی که من دیدم نبود دانش در مورد محیط کار و کارکردنه. به این توی محتوای آکادمیک نوآوری میگن Pain Point. شما باید موقع ساخت پادکست دقیقا بدونید که چه مشکلی رو حل میکنید و همه ی تلاشتون حل کردن اون مشکل باشه. بیخودی دنبال تبلیغات و این چیز ها نرید. توی باب چهارم میگم که کی و چطور بریم سراغ تبلیغات.پس نکته ی اول شد اینکه بدونید چه مشکلی رو حل میکنید و مستقیم برید سراغ همون مشکل!بحث دوم اینه که حالا که شما مشکل رو پیدا کردید چطوری میخواید حلش کنید. به این توی متن آکادمیک میگن Value Proposition. شما باید به صورت واضح با شنوندتون ارتباط برقرار کنید و خیلی روشن شنونده بفهمه شما چطوری میخواید مشکلش رو حل کنید. مثلا در مورد بی‌پلاس، علی بندری خیلی روشن میگه ما میخوایم اصل مطلب یه کتاب غیرداستانی رو به صورت خلاصه توی پادکست بگیم. پس مشکلی که علی بندری حل میکنه اینه که آدم ها دوست دارن کتاب های مفید بخونن ولی به هردلیلی نمیتونن. اون اول هرپادکستش میگه که" بی‌پلاس پادکستیه که توی اون من و همکارانم یه کتاب غیرداستانی رو براتون خلاصش رو میگیم". پس من که شنونده ی بی‌پلاسم دقیقا میفهمم که علی بندری داره با تیمش مشکل من که وقت نداشتن برای خوندن زیاده رو حل میکنه.پس نکته ی دوم شد اینکه بدونید چطوری دارید مشکل شنوندتون رو حل میکنید و خیلی واضح این رو باهاش درمیون بذارید.باب دوم: منحنی انتشار نوآوری (یا چه کسانی به پادکست من گوش میکنن؟)حالا که ما فهمیدیم که چه مشکلی رو حل میکنیم و چطوری حلش میکنیم باید بریم سراغ اینکه چطوری شنونده هامون میان سراغمون. خب شنونده های اولیه‌تون احتمالا از دوست و آشنا میان سراغتون. ولی خب خیلی از اونها پادکست رو بخاطر محتواش گوش نمیکنن. بخاطر شخص شما گوش میکنن. این آدمها خیلی هم شاید اون آدمهایی نباشن که مشکلی که شما حل میکنید رو دارن. اولین آدمهایی که شما رو پیدا میکنن رو بهشون میگن Innovator یا نوآور. این آدم ها عاشق اینن که چیزهای جدید تجربه کنن و در به در دارن دنبال شما میگردن تا گوشتون کنن. چرا؟ چون مشکلی که شما حل میکنید رو دارن و دارن دنبال راه حل براش میگردن. شاید حتی یه راه حل نصفه و نیمه ای هم براش سرهم کرده باشن! یه نگاهی به منحنی پایین بندازید:نمودار گسترش نوآوریاین نمودار جذب مخاطبه که برای هر نوآوریی درسته. شما باید از سمت چپ، هر قسمتی رو، مخاطب هاش رو جذب کنید تا به قسمت بعدی بتونید برید! مثل مرحله های بازی میمونه! هر کدوم این مخاطب ها نیاز هاشون کمی با همدیگه فرق میکنه. مثلا احتمالا innovator های کارکست با اینکه کیفیت صدا بده یا اینکه موزیک یذره زود میاد، دیر میره و این داستانا کنار میان. ولی Early Majority با این چیزا کنار نمیان. شما باید همیشه بتونید حدس بزنید که پادکستتون توی کدوم مرحله قرارداره و بتونید شخصیت، علاقه ها و عدم علاقه ها رو بفهمید. چرا این مهمه؟ چون ما قراره توی این متن بفهمیم چطوری با فیدبک گرفتن از کاربرها کارمون رو بهتر کنیم و برای اینکه بفهمیم چطوری فیدبک خوب بگیریم باید حواسمون باشه که الان توی کدوم مرحله ایم تا فقط حرف آدمایی که عضو اون مرحله هستن رو گوش بکنیم!پس نکته ی سوم شد اینکه بفهمیم توی چه مرحله ای قرار داریم تا بفهمیم باید به حرف کی گوش بکنیم!باب سوم: Product Market Fit (یا اینکه چطور بفهمیم محتوای تولیدی ما نیاز کاربر رو رفع میکنه؟)اگه یادتون نیست بگم که ما توی باب اول گفتیم که چه مشکلی رو هدف میگیریم و به شنونده میگیم که چطوری مشکلش رو حل کردیم. ولی حالا از کجا میدونیم که روش و مدلی که برای حل مشکل شنونده هامون استفاده میکنیم خوبه یا نه؟ ما باید به شنونده هامون گوش کنیم تا بفهمیم که مشکلشون رو خوب حل کردیم یا نه؟ چی لازم دارن؟ چه چیزایی رو ازش خوششون نمیاد؟ چه چیزایی هست که میخوان و هنوز توی پادکست نیست؟ برای اینکار باید این سوال هارو از شنونده هامون بپرسیم. ولی فک کنم همتون تجربه ی اینو دارید که وقتی از آدم ها نظر میپرسید هزارتا نظر ضد و نقیض میگیرید. این خیلی چیز روتینیه ولی خب باید بفهمیم چطوری میشه باهاش مواجه شد. اولین موضوع اینه که همیشه باید حواستون باشه که در مورد شرایط آینده سوال نپرسید. وقتی از ما آدمها در مورد شرایط آینده بپرسن، ما تصوراتمون از خودمون و آدمهای اطرافمون رو توش دخیل میکنیم. حواستون باید باشه که در مورد گذشته فقط سوال کنید. مثلا، چه چیزی رو در مورد پادکست من بیشتر از همه چیز دوست داری؟ اگه میخواستی یه چیز رو از پادکست عوض کنی، چیو عوض میکردی؟ اگه میخواستی یه چیز به قسمت آخر اضافه کنی، چی به پادکست اضافه میکردی؟ می تونید نظرسنجی قسمت سوم کارکست رو به عنوان یه مثال ببینید. خبر بد اینه که حتی اگه همین سوال هارو هم بپرسید بازم نظر های ضد و نقیض حذف نمیشن، فقط کم میشن. پس باید چیکار کنیم؟ باید بدونیم که توی کدوم مرحله از نمودار نوآوری قرار داریم و میخوایم حرف چه کسی رو گوش کنیم. مثلا ری‌را که یه پادکست در مورد شعر معاصره، میتونه از شنونده هاش بپرسه که تفریحشون چیه؟ یا رشتشون چیه؟ با اینجور سوال ها سامان (سازنده ی پادکست) میتونه آدم های مختلف رو دسته بندی کنه و ببینه کدوم دسته در واقع توی گروه Innovator ها هستن. یادتون نره، که اگه دسترسی دارید به شنونده هاتون، گپ زدن باهاشون هم خیلی کمکتون میکنه. ولی اینکاری که گفتم کار راحتی نیست. یه راه راحت تر وجود داره که به این خوبی جواب نمیده ولی خب خوبیای خودش رو هم داره. می‌تونید بپرسید که شنوندتون subscribeتون میکنه یا نه؟ بعد ازش بپرسید که از 1 تا 10 چقدر احتمال میده پادکستتون رو به کسی معرفی کنه؟ بعد بپرسید که اگه نتونه پادکستتون رو گوش کنه چقدر ناراحت میشه؟ و گزینه ها رو بذارید خیلی زیاد، تا حدی و اصلا (به سوال های 17 و 18 نظرسنجی من نگاه کنید). سوال سابسکرایب بهتون نشون میده که این کسی که نظر داده بهتون تا چه حدی برای کار شما مشتاقه؟ با دوتا سوال بعدی میتونید بفهمید که چقدر اون آدم مشکلی که شما حل میکنید رو داره. به نظر من، بهتره فقط نظر اونهایی رو تاثیر بدید که بهتون توی سوال اول 9 یا 10 دادن و توی سوال دوم گفتن خیلی ناراحت میشن. به سوال اول میگن Net Promoter Score و سوال دوم هم توسط Sean Ellis طراحی شده که یکی از سرمایه گذار های معروف توی دنیای استارتاپه. توی عکس پایین میتونید یه نمودار خوب در مورد NPS ببینید:معیار NPSپس نکته ی چهارم شد اینکه سوال ها رو بپرسید و فقط نظر کسایی رو تاثیر بدید که واقعا پادکستتون رو دوست دارن. سوال هاتون رو هم همیشه در مورد گذشته بپرسید و فرم نظرسنجی به آدم ها بدید. نظرسنجی توی توییتر و اینستاگرام بهتون چیزی اضافه نمیکنه!باب چهارم: تبلیغ بکنیم یا نکنیم؟در نهایت یه چند کلمه ای هم در مورد تبلیغ صحبت کنیم. ما تا الان فهمیدیم مشکل شنوندمون چیه، چطوری حلش میکنیم و حرف چه کسایی رو برای ادامه ی مسیر باید گوش بدیم. حالا چطوری پادکستمون رو برسونیم به دست شنونده ها. علی آقای بندری گفتش که شنونده هاتون خودشون براتون تبلیغ میکنن. این کاملا درسته و اگه به تصویر NPS نگاه کنیم اون آدم سبز ها کسایین که براتون تبلیغ میکنن ولی اول کار تعدادشون شدیدا کمه و کلی طول میکشه که زیاد بشن. شما باید خودتون سعی کنید برید سراغ کسایی که دارید مشکلشون رو حل میکنید و راه حل رو بهشون بدید. جایی که اونها هستن میتونه یه فروم اینترنتی باشه، گروه تلگرام باشه یا هرجای دیگه ای. وقتتون رو صرف کسایی که براتون مهم نیستن نکنید. تمام انرژی رو متمرکز کنید روی حرف آدمهایی که فهمیدیم مهمن. سعی کنید روی اون پارامتر ها کار رو بهتر کنید و مخاطب جدید خود به خود میاد!پس نکته ی پنجم: بفهمید اون شنونده‌های مهم کجان و برید سراغشون و انرژیتون رو تلف هیچکس دیگه‌ای نکنید.جمع بندی:ما توی این نوشته در مورد 4 تا موضوع اصلی و 5 تا نکته ی مهم صحبت کردیم و توضیح دادیم چطور از مشکل شنونده ها شروع کنیم و به یه پادکست عالی برسیم. توی این نوشته من از چیزهایی استفاده کردم که سر کلاس های درس دانشگاه شنیدم یا از کتاب های مختلف خوندم، اگه خیلی علاقه‌مند به موضوع هستید دوتا اسم کتاب هم آخر این نوشته، نوشتم که میتونید بهشون رجوع کنید و ازشون بیشتر و عمیق تر یاد بگیرید. من سعی کردم همه چیز رو خیلی خلاصه و با زبون ساده توضیح بدم و کلمات انگلیسی رو هم گذاشتم که اگه کسی خواست بیشتر سراغ موضوع بره بتونه با سرچ کردنشون به مقالات مفصل تر انگلیسی برسه. خوشحال میشم که اگه هر فیدبکی دارید برامون توی توییتر کارکست بفرستید و ممنونم ازتون که تا آخر این نوشته رو خوندید!احیانا اگه میخواید که پادکست من رو گوش کنید هم میتونید اینجا پیداش کنید!منابع:4 steps to epiphany - BookMarketing Like a Pirate - BookJobs to be Done - Videohttps://www.netpromoter.com/know/Entrepreneurship Course by Jan Brinkmann