آیا «استراتژی مبتنی بر بازی» بُعد جدیدی از بازاریابی است؟

آیا استراتژی بازی‌وارسازی یک مد زودگذر است یا یک استراژی موفق؟احتمالا تاکنون چند بار کلمه گیمیفیکیشن را شنیده باشید. گیمیفیکیشن مفهوم جدیدی است که در چند سال اخیر در بازاریابی بسیار مورد توجه انواع کسب‌وکارها قرار گرفته است. برخی از مدیران کسب‌وکارها تصور می‌کردند که Gamification هم فقط یک مد زودگذر است و نیازی نیست که کسب‌وکار خود را به سمت استفاده از این استراتژی پیش ببرند؛ احتمالا شما هم به عنوان صاحب یک کسب‌وکار، این طرز فکر را داشته باشید که گیمیفیکیشن صرفا درباره امتیاز گرفتن و کسب مدال‌ها و نشان‌های مختلف است که برای استارت‌آپ ها و شرکت‌های فناوری و دانش‌بنیان استراتژی عالی و مناسبی است اما برای بازاریاب‌های معمولی چندان سود‌آور نیست.ما در تیم سورچی، در فضای وب و شبکه‌های اجتماعی تحقیقاتی انجام دادیم و اطلاعات جالبی هم پیدا کردیم که ما را شگفت زده کرد. با بررسی جمعیت گیمر‌ها (بازیکنان) در دنیای امروز و تحقیق درباره عادت‌ها و رفتارهای آن‌ها به این نتیجه رسیدیم که به نظر می‌رسد استفاده از گیمیفیکیشن در بازاریابی، افقی نو با هزاران فرصت فوق‌العاده برای کسب‌وکارها به وجود آورده است. با ما در این مطلب از مجله سورچی همراه باشید تا نتایج این تحقیقات را بیشتر مورد بررسی قرار دهیم.طبق تحقیقاتی که مجله «سوشال گیم آبزِروِر» (Social Games Observer) انجام داده است، نتیجه جالبی به دست آمده که نشان می‌دهد بازی‌های اجتماعی برای زنان، نه تنها به همان اندازه که برای مردان جذابیت دارند، بلکه در برخی کشورها زنان برخلاف تصور عموم، حتی بیشتر از مردان هم به این بازی‌ها علاقه‌مند هستند. به عبارت دیگر، توزیع جنسیتی متعادلی بین گیمرهای بازی‌های اجتماعی برقرار است که ممکن است در انواع دیگر بازی‌ها این تعادل وجود نداشته باشد.اما قبل از این که به توضیحات بیشتر درباره تحقیقاتی که در زمینه گیمیفیکیشن انجام شده است بپردازیم، بیایید ابتدا با مفهوم گیمیفیکیشن آشنا شویم.‌‌گیمیفیکیشن چیست؟طرفداران استفاده از گیمیفیکیشن در بازاریابی (بازاریابی گیمیفیکیشن) مانند آقای گیب زیکرمن (مدیر اجلاس گیمیفیکیشن)، بارها در مورد بازی‌ها صحبت کرده‌اند. برای مثال، یکی از موضوعاتی که زیاد درباره آن صحبت می‌شود این است که بازی‌ها برای زمانی طولانی در جامعه وجود داشته‌اند و مفهوم بازی را برای اکثریت افراد جامعه انداخته‌اند. امروزه بازی‌ها به نوعی ابزار اجتماعی سنتی تبدیل شده‌اند که برای همه یادآور موضوعی آشنا و لذت‌بخش هستند.از طرف دیگر، گیمیفیکیشن به فرایندی گفته می‌شود که در آن از طرز تفکر بازیکنان و مکانیک بازی استفاده می‌شود تا از طریق آن مخاطب‌ها جذب شوند و به حل مشکلات آن‌ها پرداخت.بنابراین، می‌توان برداشت کرد که گیمیفیکیشن در واقع بازی نیست؛ بلکه به کار بردن تفکر مبتنی بر بازی در برند یا کسب‌وکارها و سازمان‌ها است. بازی ذاتا مغز انسان را تحریک می‌کند و موجب آزادسازی دوپامین می‌شود. امروزه ثابت شده که می‌توان از سازوکارهای بازی‌ها در بازاریابی (به خصوص بازاریابی موبایلی) استفاده کرد و نتایج شگفت انگیزی کسب کرد. استدلالی که پشت این موضوع این است که بازی‌ها حول محور لذت بردن کاربر طراحی و ساخته می‌شوند. امروزه بازی‌ها سهم بزرگی در بازار را دربرگرفته‌اند و در نتیجه بازاریابی حول محور لذت یکی از قدرتمند‌ترین دلایل برای استفاده از این نوع بازاریابی یعنی بازاریابی مبتنی بر بازی است.بازی‌ها درست مانند انواع دیگر محتوا، ابزاری برای تعامل با کاربر فراهم می‌کنند و در عین حال، نسبت به انواع دیگر محتوا از قدرت بیشتری هم برخوردار هستند؛ زیرا علاوه بر تعامل، سرگرمی و پاداش جذابی هم ارائه می‌دهند. بازی‌ها دارای ابعاد مختلفی هستند، از جمله:بازی‌ها می‌توانند خلاقانه و مفهومی طراحی شوندمی‌توان از سازوکار بازی‌ها برای تشویق کاربران استفاده کرد (نشان‌ها، امتیازها، تابلو امتیازات، سطح‌بندی بازیکنان، تعامل با دیگر کاربران و …)بازی‌ها پویایی بالایی دارند و می‌توان از این پویایی برای پاداش یا جریمه دادن به کاربران استفاده کردارزش‌های درون بازی‌ها انگیزه لازم را برای کاربران فراهم می‌کنند‌الان بهترین زمان برای شروع استزیکرمن با توجه به اهمیت استفاده از نمودارهای شبکه‌های اجتماعی، استدلال می‌کند که بازی‌ها و شبکه‌های اجتماعی برای تسهیل گیمیفیکیشن در بازاریابی با هم ترکیب می‌شوند، او پیش‌بینی می‌کند که سازوکارهای بسیار بیشتری را در این تعاملات مشاهده خواهیم کرد. مثال‌های زیادی از گیمیفیکیشن وجود دارد، از كاهش وزن و گرفتن بیمه تا انجام امور مالیاتی و اداری. زیکرمن همچنین ادعا می‌کند که انتظار می رود بیشتر هزینه‌های شبکه‌های اجتماعی در فضای گیمیفیکیشن خرج شود.این موضوع برای کارشناسان و مدیران بازاریابی هم جدید نیست. برنامه‌هایی که برای وفادارسازی مشتریان طراحی می‌شوند، معمولا از شیوه جمع‌آوری امتیاز برای حفظ مشتریان استفاده می‌کنند که مشابه همان روش گیمیفیکیشن است. این شیوه‌ها را می‌توان مقدمه‌ای برای ورود گیمیفیکیشن به دنیای بازاریابی در نظر گرفت. پیشگامان این استراتژی این را درک کرده‌اند که بازاریابی به روش گیمیفیکیشن و استفاده از سازوکارهای بازی در تبلیغات و بازاریابی باعث روش فزاینده‌ای در کسب‌وکارها می‌شود. به همین دلیل است که برخی از این شرکت‌ها طی سالیان اخیر رشدهای سرسام‌آوری را تجربه کردند.‌استراتژی گیمیفیکیشن، چیزی فراتر از مدال‌ها و امتیازاتبا وجود این که در بازی‌های تبلیغاتی و بازاریابی معمولا از مدال‌ها و امتیازات استفاده می‌شود، اما نباید ‌آن‌ها را با اهداف اصلی بازی اشتباه گرفت. در واقع، این‌ها فقط ابزارهایی هستند که نشان‌دهنده اعتبار یک بازیکن هستند. اعتبار هر کاربر می‌تواند افزایش یابد.مجله «هاروارد بیزینس ری‌ویو» این‌طور بیان می‌کند که افراد برای کسب اعتبار و گرفتن توجه دیگران اهمیت زیادی قائل هستند، بنابراین، برای کسب اعتبار بیشتر در بازی تلاش می‌کنند و پیشرفت خود را در بازی احساس می‌کنند.منتقدان دیگری مانند سباستین دیتردینگ معتقدند که گیمیفیکیشن می‌تواند تاثیر بسیار عمیق‌تری در آموزش مهارت‌ها، ایجاد انگیزه در افراد، کمک به کسب مرجعیت و ایجاد وفاداری، در محیط کار و زندگی روزمره داشته باشد. استفاده از سازوکارهای بازی در نرم‌افزارهای تجاری نیز می‌توان به همان اندازه تاثیرگذار باشد.به گفته دنیل دیباو، مدیر عامل شرکت Rypple که یک شرکت گیمیفیکیشن به شیوه سازمانی است، هر کاری که دارای یک فرآیند مشخص باشد، می‌تواند جنبه‌ای از بازی را در خود بگنجاند تا آن را جذاب‌تر کند. از آن‌جایی که همه ما رابطه خوبی با بازی‌ها داریم، این روش می‌تواند بسیار موفق عمل کند.‌برای شروع استفاده از گیمیفیکیشن در کسب‌وکار دیر نشده؟با افزایش استفاده از اینترنت و گوشی‌های هوشمند، افرادی که به دنبال راه های جدیدی برای گذراندن زمان هستند، به گوشی‌های هوشمند خود پناه می‌برند. بنابراین، برای برندها و کسب‌وکارها بهترین کار این است که در آن فضا در دسترس کاربران باشند.به گفته سازمان تحقیقاتی «Forrester» حدود ۸۴ درصد از بازاریاب‌های تعاملی در ایالات متحده تا سال ۲۰۱۱ هیچ برنامه‌ای برای استفاده از بازی‌‌ها در استراتژی بازاریابی خود نداشتند. این نشان می‌دهد که بازی‌های تبلیغاتی و بازاریابی گیمیفیکیشن یک فرصت بزرگ و اشباع نشده برای بازاریاب‌های امروزی است.‌می‌خواهم شروع کنم؛ باید چکار کنم؟مطمئن باشید که بازی‌وارسازی یا گیمیفیکیشن اگر به درستی استفاده شود، می‌تواند بسیار سودآور باشد. بعضی از شرکت‌ها از جمله پلتفرم سورچی، پیاده‌سازی سازوکار بازی‌ها را به آسانی برای شما سفارشی می‌کنند. شما می‌توانید بازی‌ها را در زمان بسیار کوتاهی بر اساس نیاز کسب‌وکار خود شخصی‌سازی کنید. همچنین شما در پلتفرم سورچی از طریق «این لینک» می‌توانید بدون نیاز به دانش برنامه نویسی و در کمتر از ۱۰ دقیقه، بازی‌هایی را طراحی کنید که دارای بخش امتیازات، سطح‌بندی بازیکنان، تابلو امتیازات (LeaderBoard) و امکانات متنوع دیگر هستند.‌اگر گیمیفیکیشن را به عنوان استراتژی بازاریابی و تبلیغاتی خود انتخاب کردید، قدم بعدی چیست؟مراحل شروع یک کمپین بازاریابی مبتنی بر گیمیفیکیشن تا پایان آن، نکات و جزئیات خاص خود را دارد، اما اگر بخواهیم به طور خلاصه به برخی از نکات مهم و اصلی این کار اشاره کنیم که برای شروع به خاطر داشته باشید، نکات زیر می‌تواند مفید باشد:هدف داشته باشید.در دام سوالات اشتباه نیفتید. روی دلیل اصلی انجام کار تمرکز کنید. آیا این کار را برای کسب بازدید و لید‌های بیشتر انجام می‌دهید یا برای تعامل؟ قصد دارید مشتریان شما دوباره به برند شما مراجعه کنند یا اهداف تجاری دیگری دارید؟مسیر را مهندسی کنید.با همسو کردن تجارب قبلی با بازاریابی، می‌توانید این فرآیند را به عنوان یک فانل بازاریابی معمولی در نظر بگیرید. نتایجی که می‌خواهید از کاربران و شرکت‌کنندگان بگیرید را مشخص کنید. سپس ارزش نسبی آن‌ها را مشخص کنید. پس از آن می‌توانید پویایی بازی (استراتژی‌ها) و سازوکارها (تاکتیک‌ها) را شناسایی کنید تا مسیر کامل و مشخصی را به سمت اهداف تجاری خود داشته باشید.پاداش‌ها و جوایز بازی باید معنادار باشند.سازوکار بازی فقط وسیله‌ای برای رسیدن به هدف شما است. هنگام طراحی بازی تبلیغاتی خود، فراموش نکنید که از خود بپرسید آیا مخاطبان شما به پاداش و جوایزی که برای آن‌ها در نظر گرفته‌اید اهمیت می‌دهند یا خیر؟دیدگاه کلی‌نگر داشته باشید.تمرکز خود را روی بخش کلی‌تر قرار دهید. مواظب باشید که نوع بازی و سازوکار آن با محصولات یا خدمات شما در تضاد نباشد و رویکرد کاری شما را زیر سوال نبرد. شما در طراحی استراتژی بازاریابی خود باید اطمینان حاصل کنید که اهداف تجاری شما با بازی تبلیغاتی که طراحی می‌کنید، هم‌سو و هم‌جهت باشند.یک بازی سرگرم‌کننده طراحی کنید.هنگام طراحی بازی تبلیغاتی خود، باید به این موضوع توجه داشته باشید که علاوه بر آن‌چه که می‌خواهید به دست آورید، باید به نیازها و خواسته‌های مخاطبان هم توجه زیادی داشته باشید. به عبارت دیگر، بازی شما باید برای مخاطب جذاب باشد تا آن را بازی کند. تعادل بین این دو موضوع باعث موفقیت شما خواهد شد.نظر شما چیست؟ آیا گیمیفیکیشن برای بازاریابی یک مد زودگذر است یا در طیف وسیعی از کسب‌وکارها و شرکت‌ها می‌توان آینده بزرگی را برای آن متصور شد؟ ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید و نظرات خود را برای ما بنویسید.تلگرام سورچیاینستاگرام سورچیتوییتر سورچی#پلتفرم_سورچی #تبلیغات_ارزان #تبلیغات_رایگان #بازی_تبلیغاتی #تبلیغات_با_بازی #تبلیغات_موثر #بهترین_نوع_تبلیغات #تبلیغات_به_سبک_بازی #بازاریابی_گیمیفیکیشن #بازاریابی_مبتنی_بر_بازی #بازاریابی_مبتنی_بر_گیمیفیکیشن #مزایای_گیمیفیکیشن #گیمیفیکیشن_در_کسب_و_کار