راهکارهای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان

اعتماد به­ نفس در نوجوانان را به جرات می­توان یکی از مهارت­ های اساسی دانست که در تربیت و پرورش نوجوان باید مد نظر قرار داد. به­ دلیل اهمیت بالای این دوره سنی برخی روانشناسان آن را مرحله طوفان و آشوب زندگی می­دانند. با توجه به تغییرات و تحولاتی که در این سن برای نوجوان پیش می­آید برای بسیاری از والدین تربیت و نوع برخورد با فرزند نوجوان­شان به­ یک معضل و دغدغه تبدیل می­شود. متاسفانه کم نیستند تعداد والدینی که مسیر اشتباه و نادرست را برای رفتار با فرزند خود پیش می­گیرند که پیامدی جز غرق شدن در مشکلات بیشتر ندارد. یک ضرب المثل معروف چینی هست که می­گوید:" اگر می­خواهی کسی را یک وعده سیر کنی، به او ماهی بده؛ ولی اگر می­خواهی یک عمر سیرش کنی به او ماهی­گیری یاد بده".این مثال به درستی منظور ما از آموزش مهارت های زندگی و تربیت درست نوجوان را بازگو می­کند؛ هدف ما درست یاد دادن ماهی­گیری و به­ عبارتی کمک به رشد و استقلال نوجوان و قرارگرفتن در مسیر درست زندگی است. نوجوانی دوره استقلال تدریجی از خانواده و ورود به دنیای جدیدی است که طی کردن این مسیر بدون مجهز بودن به مهارت­های ضروری همچون اعتماد به­ نفس در نوجوانان غیر ممکن و حتی خطرآفرین خواهد بود. در این مقاله سعی ما براین است یک ابزار و مهارت مهم یعنی اعتماد به­ نفس در نوجوانانرا آموزش دهیم و هم چنین به روش­های ارتقا و افزایش آن نیز توجه کنیم.اهمیت تقویت اعتماد به­ نفس در نوجواناناهمیت تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان خیلی گسترده می­باشد. اما بدیهی­ ترین دلیل اهمیت تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان این است که کودک خردسال شما با ورود به نوجوانی تغییر و تحولات جسمی و روانی گسترده و متفاوت از دوران کودکی را تجربه می­نماید.دوره بلوغ و تحول جنسی و فیزیولوژیکی به خودی خود ملموس و حائز اهمیت هستند که به آموزش و مدیریت والد و نوجوان نیاز دارد؛ اما بخش نگران­کننده در این سن متوجه رشد روان و دگرگونی فکری و هیجانی است که باید مورد توجه اساسی قرار گیرد. تحقیقات نشان داده است که در دوره نوجوانی "قشر پیش­ پیشانی" که مسئول تصمیم­ گیری و برنامه ­ریزی برای انسان میباشد نسبت به "بادامه" به عنوان مرکز عواطف و هیجانات، رشد کندتری دارد؛ این بدان معناست که فرزند شما در این برهه زمانی در معرض احساسات و تصمیم­ های عاطفی بیشتری قرار دارد که بدون مدیریت و کنترل صحیح می­تواند عامل مهم آسیب برای نوجوان باشد.آموزش و تربیت صحیح اعتماد به­ نفس در نوجوانانیکی از روش­های کنترل هیجان به ­طور غیر مستقیم میتواند اعتماد به نفس و حل مسائل در سایه آن باشد که با به­ کارگیری آن بیشتر به اهمیت تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان پی­ خواهید برد. متاسفانه برخی والدین از راهکارهایی مثل محدود کردن افراطی و کاهش روابط فرزندشان با همسالان و جامعه استفاده می­کنند و با وابسته کردن بیش­ازحد آن­ها ، به غلط تصورمی­کنند به او کمک کرده اند. اما این روش چقدر جواب می­دهد؟ ما که نمی­توانیم تا ابد او را حبس و به خود وابسته کنیم چرا که دیر یا زود، از طرق دیگر به اجتماع وارد می­شود و آن­جاست که اهمیت آموزش و تربیت صحیح خود را نمایان میسازد. اعتماد به­ نفس یکی از این مهارت­ هاست که در ادامه به آن می­پردازیم.راهکارهای افزایش اعتماد به­ نفس در نوجوانانراهکارهای افزایش اعتماد به­ نفس در نوجوانان بسته به اینکه نوجوان چه شخصیت و ویژگی­ هایی دارد تا حدی متفاوت می­باشد اما به ­طورکلی می­توان در خصوص راهکارهای اعتماد به­ نفس در نوجوانانبه روش­های زیر اشاره کرد:نقاط مثبت و توانایی­ های خود را بشناسید: ممکن است نوجوانی بگوید "من هیچ ویژگی خوبی ندارم "، " من سرتا پا اشتباه هستم"، " من هیچ توانایی ندارم" و مواردی از این دست که پیشنهاد می­کنیم با مراجعه به مشاوره خانواده در جست­وجوی صفات مثبت خود باشید و آن­ها را دسته بندی و یادداشت نمائید. با تهیه فهرست توانمندی­هایتان شگفت­زده خواهید شد و نسبت به خود حس مثبت پیدا می­کنید. این مرحله یکی از مهم ترین راهکارهای افزایش اعتماد به­ نفس در نوجوانان می باشد، که اهمیت پرداختن به ­آن را دو چندان می­کند.مسئوولیت پذیر باشید: خیلی از نوجوانان هستند که احساس همه­ توانی و قدرت لایتناهی دارند که از آن­ها در برابر هر مشکلی حمایت می­کند. به­ همین­ خاطر وقتی در واقعیت دچارخطا و اشتباه می­شوند شوکه می­شوند و به­ جای پذیرش خطای­شان و احساس مسئوولیت در مقابل آن­ها دیگران را مقصر و سرزنش میکنند ، و از آن­ها اجتناب می­کنند.دست از سرزنش کردن خود بردارید: "من احمق هستم"، " بازم گند زدم"، " دست و پا چلفتی هستم"؛ صحبت خیلی از نوجوانان در مورد شکست­هایشان­ است. فراموش نکنید هیچ فردی کامل و بی­عیب و نقص نیست و همه افراد شکست و ناکامی را کم و بیش تجربه کرده­اند، پس شما اولین و اخرین نفر نخواهید بود.حضور فعال درجمع: عضویت در باشگاه­ های ورزشی، فعالیت­ های فوق برنامه مدرسه ، حضور در انجمن های محله، رفتن به مسجد محله و تقویت باورهای معنوی و ارتباط با خدا، از جمله روش­ها در القای حس مهم و مفید بودن و تعلق گروهی در این دوره می­باشد.تقویت اعتماد به­ نفس در نوجواناندر بحث شرکت کنید: تعدادی از افراد دراین دوره سنی به ­دنبال تایید و رضایت دیگران هستند به همین­ خاطر از اظهارنظر و ارائه عقیده مخالف با جمع خودداری می­کنند و مطیع و گوش­ به­ فرمان هستند. به ­یاد داشته­ باشید هر فردی برای خود رای و طرز تفکر خاصی دارد که برخی مخالف و برخی موافق آن هستند و هیچ کس نمی­تواند همه را از خود راضی نگه دارد.نه گفتن: امروزه شاهد آمار رو به­ رشدی از افراد مصرف­کننده ­مواد هستیم که وقتی علت آن را جویا می­شویم اکثرا به ناتوانی در رد پیشنهاد دوستان برای مصرف مواد اشاره می­کنند که علیرغم میل باطنی­شان نتوانستند در مقابل خواسته­ های نابه­جای دوستان نه بگویند. اگر فکر می­کنید در این مهارت ضعیف هستید حتما به مشاور مراجعه و تحت آموزش قرار بگیرید.به خودتان محبت کنید: در مقابل موفقیت­ها ولو کوچک و ناچیز، با خرید یک هدیه ساده، گفتن جملات مثبت و انرژی ­بخش به خودتان پاداش دهید.لازم به ذکر است در اختلالات طیف افسردگی و اضطراب و برخی اختلالات شخصیت با کاهش ­اعتماد به­ نفس در فرد رو به­ رو می­شویم که حتما باید تحت مشاوره خانواده و روان­درمانی قرار گیرند.در ادامه لازم می­دانیم درخصوص روش­هایی که والدین می­توانند با رعایت آن­ها به تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان شان کمک نمایند اشاره­ای داشته باشیم.راهکارهای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان توسط والدینراهکار­های تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان توسط والدین نیز بی­شمار می­باشد که ما در این مقاله کاربردی­ترین راهکارهای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان توسط والدین برای شما آورده­ایم.الگوی عملی باشید نه صرفا کلامی: یکی از شکایت­های اصلی والدین این است­:" دوست دارم پسر یا دخترم در مهمانی­ها که دعوت می­شویم، احوال پرسی­کند، صحبت کند؛ اما همیشه پشت من یا پدرش قایم می­شود یا خود را با گوشی مشغول می­کند. پیشنهاد ما به والدین این است، از موثرترین راهکارهای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان توسط والدین، یعنی "الگوی عملی" استفاده نمایند. بدین صورت؛ هر آن­چه را که مایل هستید به فرزندتان یاد دهید را در مثال و نمونه به او نشان دهید. البته نباید جنبه مقایسه با همسالان و ایجاد حس تبعیض و سرزنش داشته باشد.ابراز محبت کنید: فرزندتان را نامشروط و بدون هیچ اما و اگری دوست بدارید. شما نباید او را از محبت خود محروم کنید حتی اگر اشتباهی از او سر بزند.برای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان با صفات مثبت آنها را خطاب کنید: پسرعزیزم.... دختر قشنگم.... عزیزه­دلم... پسرباهوشم.... دلبندم.... دخترمهربانم....، با این­ لحن به او نشان می­دهید که متوجه ویژگی­های مثبتش هستید وآن­ها را به او یادآوری می­کنید.برای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان با آنها مشوت کنید: در مورد حل مسائل و امور منزل دورهم جمع شوید و راجع­ به نحوه حل مشکلات نظرخواهی کنید. در مقابل نظرات یکدیگرجبهه نگیرید و راه­کارهای مختلف را با هم امتحان کنید.برای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان به آنها حق انتخاب دهید: فرزند شما حق دارد در مورد نوع لباس و پوشش و نیازهای خود نظر بدهد و نباید او را از این حق محروم کنید چرا که با این کار جرات و جسارت و نیاز به استقلال او را سرکوب می­کنید و این برای یک نوجوان اصلا خوشایند نیست.سوالات متداولاهمیت اعتماد به­ نفس در نوجوانان در چیست؟با توجه به تغییرات و تحولاتی که در این سن برای نوجوان پیش می­آید برای بسیاری از والدین تربیت و نوع برخورد با فرزند نوجوان­شان به­ یک معضل و دغدغه تبدیل میشود و این خود گویای اهمیت این دوره از زندگی است.اعتماد به ­نفس به چه معناست؟اعتماد به­ نفس به زبان خیلی ساده «داشتن ایمان و باور قلبی نسبت به خود و توانمندی ها در مواجه با مسائل» تعریف می­شود.راهکارهای تقویت اعتماد به­ نفس در نوجوانان چیست؟ابراز محبت کنید، با صفات مثبت او را خطاب کنید، با فرزندتان مشوت کنید و به او حق انتخاب دهید.هدف مرکز مشاوره و روانشناسی آویژه از ارائه اطلاعات لازم در زمینه مشکلات روانی، افزایش آگاهی شماست تا با توسعه دانش خود، جهت ارتقا و بهبود کیفیت زندگی خود، گامی مهم بردارید. لطفا برای کسب اطلاعات بیشتر سایر مقالات متخصصان مرکز مشاوره آویژه را مطالعه نمایید .در این راستا مرکز مشاوره روانشناسی آویژه خدمات متنوعی را در زمینه مشاوره اعتماد به نفس به شما هم میهنان عزیز ارائه میدهد.منبع: 8 Essential Strategies for Raising a Confident Teen