بیکاری

در تابستان بالاخره کار پیدا کردم؛ در بزرگترین و بهترین کتابفروشی کرمان، به مدیریت خانم«ت» که از قضا پول خوبی هم می‌داد. و این فرصت را برایم مهیا می‌کرد با نویسنده‌ها و رمان‌های ناشناخته( کلا 20 نویسنده می‌شناختم و 4 رمان خوانده بودم) آشنا شوم. ولی دو ماه بعد استعفا دادم. یا بهتر است بگویم استعفایم دادند. سقف آرزوهای من در مسائل مالی مثل جکی‌چان است؛ کوتاه، فقط همین که درد معده به خواب شبم نخندد، ‌و اجاره‌ام یک‌ماه بیشتر عقب ن‌افتد، مکفی است. واقعا حوصله‌ام نمی‌گذارد برای پول زحمت زیادی بکشم؛ وقت تلف کردن است، به همین خاطر به نظر پدرم که در نمودار نمایی پول-موفقیت زندگی می‌کند، هیچی نشده‌ام، و از زندگی چیزی نمی‌فهمم. جالب اینکه تا به حال هم کارم پیش پول گیر نکرده و هر طور بوده گذرانده‌ام. پس وقتی می‌گویم از قضا حقوق «خوبی» هم می‌دادند، یعنی علاوه بر خورد و ‌خوراک معمولم و اجاره‌خانه، می توانستم هفته‌ای یکبار بروم به کافی‌شاپ رو‌به‌روی خانه و فرانسه‌ بخورم (از جاهای دیگر ارزان‌تر بود)، هر دو تا پاکت بهمن هم یک پاکت وینستون آبی بخرم که کنار فرانسه دود شود‌. و این خوب است، نه؟ البته می‌توانستم هم‌خانه‌ای پیدا‌ کنم که در اجاره با من شریک شود، ولی اگر هر روز و هر روز یک نفر تکراری را ببینم، اول از او، بعد از خودم و آخر سر از زندگی کردن خسته می‌شوم. منطقی نیست ولی واقعی است. امتحان کرده‌ام.خیلی زود جای پای خودم را در کتابفروشی محکم‌ کردم. صبح‌ها 9 می‌رفتم تا 1 ظهر و بعد از ظهر 4 تا 9 شب؛ هر روز حتی جمعه. مدیر کتابفروشی ازم راضی بود و عاشق این بود که خیلی زود خودم را با محیط آنجا وفق داده‌ام و از فرشته -فقط نامش را داشت- که یکسالی بود در کتابفروشی کار می‌کرد و از زبانش بیگاری می‌کشید، کتاب‌ها را بهتر می‌شناسم. فرشته همان روز اول کار، کل زندگی‌اش را برایم تعریف کرد که الان کاملا فراموش کرده‌ام.مدیرمان خانم «ت»، یک مسلمان دو آتشه بود و اغلب نمازش را در مغازه کنار قفسه‌های کتاب می‌خواند، که همین کارش نیمی از مشتری‌های مغازه را فراری می‌داد. نمی‌دانم چه چیزی در نماز است که بعضی‌ها را می‌ترساند، و به نظرم خیلی احمقانه است که با دیدن زنی که در کتابفروشی نماز می‌خواند از مغازه خارج شوی، ولی من هم اگر کارکن(کارگر) آنجا نبودم، با دیدن او از مغازه می‌آمدم بیرون، و بدون اینکه فرانسه بخورم، بهمن می‌کشیدم و برمی‌گشتم خانه تا کار مورد علاقه‌ام را انجام دهم؛ که باشد هیچکار. اما پول «خوبی» می‌دادند. پس ماندم.برای پنج هفته هر روز می‌رفتم و می‌آمدم؛ با موتور سیکلت که زنانگی کرد و هیچ‌وقت خراب نشد. در بین‌الشیفتین هم غذا می‌خوردم و می‌خوابیدم. یک زندگی استاندارد ایرانی؛ زنده می‌مانی به شرط آنکه وقت زندگی‌کردن نداشته باشی. دلم برای بیکاری تنگ شده بود. برای اینکه بنشینم روی مبل و به گل‌های قالی نگاه کنم، بروم توی آشپزخانه در یخچال را بی‌دلیل باز کنم و ببندم، توی پلی‌لیستم یک ساعت دنبال یک آهنگ مناسب حال بگردم که سیگار کنارش بچسبد (معمولا پیدا نمی‌شد)، خودم را توی آینه نگاه کنم و ادا در بیاورم، حمام‌های دوساعته بروم، بی‌هدف در شهر قدم بزنم و آدم‌ها را نگاه کنم، روی زمین دراز بکشم و رد ترک‌های سقف را دنبال کنم، پریز‌های خانه را بشمارم(7 تا بود که سه تاش کار نمی‌کرد) و کارهایی که آدم وقتی بیکار است می‌کند تا بیکاری خودش به یک کار تبدیل شود. دلم برای بیکاری لک زده بود، تقریبا همه‌ی روزها را با این فکر‌ به خانه برمی‌گشتم که کاش می‌شد استعفا دهم. فقط به یک بهانه یا عذر خوب احتیاج داشتم که از کار استعفا دهم. باید یک عذر آبرومندانه پیدا می‌کردم، نه برای مدیر، برای خودم. از همین عذر‌ها که ادم وقتی می‌خواهد از گیر کاری در برود، برای خودش می‌تراشد و خودش را گول می‌زند تا هیچ عذاب وجدانی نداشته باشد. و در یک چهارشنبه شب بارانی عذر آمد. زیباترین عذری که دیده بودم؛ با موهای فر طلایی و چشمان سکه‌ای آبی.آن شب، از شب‌های خلوت مغازه بود، مدیرمان در حال نماز خواندن بود، من پشت صندوق نشسته بودم و ساعتی یک‌بار، ساعتم را نگاه می کردم و می‌گفتم:«تازه شد 5 دقیقه.» و دوباره به حرف‌های فرشته در مورد شام عروسی دخترخاله‌اش گوش می‌دادم و دلایل بی‌پایانش برای اثبات این‌ گزاره: «داماد از عروس سر‌تر بود.» که بالاخره یک مشتری‌وارد شد و او خفه شد. زن جوانی که شال حریر مشکی‌اش پشت گردنش بود، از پله‌های جلوی فروشگاه بالا آمد و وارد شد. روی موهایش شبنم باران نشسته بود؛ شبنم‌ها مثل اکلیل برق می‌زدند. یک مانتو دامن مشکی پوشیده بود که کاسه‌ی زانو را می‌پوشاند. شلوارش...شلوارش...شلوار نداشت! بی‌آنکه بخواهم یک لحظه پاهایش را نگاه کردم، صاف و گندمی بود، مثل چوب بیسبال روغن خورده. آنقدر چهره‌اش زیبا بود که اگر نزدیک نمی آمد و نمی‌پرسید: «کتاب وجدان زنو را دارین؟» فکر‌ می‌کردم عروسک است. بهش توضیح دادم که این‌کتاب ممنوع شده و... همان لحظه مدیرمان نمازش تمام شد و به سمت ما آمد. دختر از من خداحافظی کرده بود و داشت می‌رفت که خانم «ت» گفت دختر خانم؟ دختر سرش را برگرداند و وقتی چادر سیاه مدیر را دید، ترس را در چشم‌هایش دیدم. لب پایین‌اش دوبار تکان خورد و انگار گفت اوه اوه؛ انکار کلاغ هاری دیده باشد. خانم«ت» دستش را پشت او گذاشت و بهش گفت دیگر با این سر وضع اینجا پیدات نشود‌، بی حیا‌. عذر من هم بی آنکه جوابی بدهد، رفت. شیفت تمام شد و به خانه رفتم. در راه خانه،روی موتور، به او فکر می‌کردم که ممنوعش کرده بودند؛ وجدانم مثل زنو درد آمده بود.همان شب یک متن بلند و بالا برای خانم «ت» فرستادم و استعفا دادم. و به خودم افتخار می‌کردم که برای دفاع از آزادی(؟؟) قید پول را زده‌ام. اما دلیل اصلی چیز دیگری بود که هیچوقت به آن اعتراف نکردم؛ دلم برای بیکاری تنگ شده بود.