احمد عارف، شاعر آناتولی

احمد عارف، شاعر آناتولی"احمد عارف" شاعر و روزنامه‌نگار کُرد-ترک با نام اصلی "احمد حمدی اوتال" در ۲۳ آوریل ۱۹۲۷ میلادی در آمد (دیاربکر) ترکیه دیده به جهان گشود. پدرش "عریف هیکمت" از مهاجران ترکمن اهل کرکوک و مادرش "ساره" کُرد بود. او کوچکترین فرزند خانواده‌ای با هشت فرزند بود. در کودکی مادرش را از دست داد. برای همین هیچ‌گاه مادرش را به خوبی نشناخت. دوره کودکی و نوجوانی اش در دیاربکر گذشت و پس از پایان دوران دبیرستان آغاز به سرودن شعر کرد. در دانشکده ادبیات دانشگاه آنکارا فلسفه خواند. در همان سال‌ها به خاطر عقاید سیاسی‌اش دو بار بازداشت و زندانی شد. وقتی نخستین شعرش در نشریه یک دسته شعر (Seçme Demeti Şiirler) منتشر شد؛ ده لیر مزد گرفت. سربازی‌اش را در استانبول گذراند و پس از آن در روزنامه‌های مختلفی روزنامه‌نگاری کرد. در سال ۱۹۶۷، او با "عینور حانم" که روزنامه‌نگار بود ازدواج کرد. یک سال از ازدواج وی می‌گذرد؛ که نخستین کتاب شعرش در سال ۱۹۶۸ منتشر شد. کتاب «در حسرتت غل و زنجیرها فرسودم» با استقبال بسیار زیادی مواجه شد و همچنان خیلی‌ها احمد عارف را با شعری به همین نام می‌شناسند. در همان زمان بیش از بیست هزار نسخه از کاست صوتی همین کتاب با صدای خودش به فروش رفت. احمد عارف به زبان‌های ترکی، کُردی، زازا، و عربی مسلط بود. او در ۲ ژوئن ۱۹۹۱ بر اثر حمله قلبی درگذشت. ▪︎نمونه شعر:(۱)[آناتولی] آناتولی گاهواره‌ها به نوح داده‌امتاب‌ها، ننوها مامان حوایت بچه دیروزی است،من آناتولی‌اممی‌شناسی‌ام؟شرم می‌کنم از بدبختی شرم می‌کنم،عریان در برابر خلق، در برابر روز...نهال‌هایم سردشان می‌شود،خرمنم بی‌رونق است.برادری، تلاش، با هم بودن،شکفته شدن گلبرگ‌های گل،در دنیای شاعرها و اندیشمندها تنها مانده‌ام،تنها و دور.می‌دانی؟هزاران سال دوشیده شده‌ام،با سواران هراس انگیزشان پاره پاره کرده‌اند خواب‌های ناز سحرگاهانم راپادشاه‌ها، مهاجم‌ها، راهزن‌ها،رویم خراج گذاشته‌اند.نه اسکندر را به خودم بستم،نه شاه و نه سلطانهمه رفته‌اند، بی‌سایه!درود گفته‌ام به رفیقم و تکیه‌اش داده‌ام...می‌بینی؟آه کاش بدانی که چگونه دوست می‌دارم.کور اوغلو را،قاراییلان را،مجهول عسکر را...و سپس پیر سطلان و بدرالدین را.بعدش قلم دیگر نمی‌نویسد،یک عشق بزرگ...کاش بدانی،که آنها مرا چگونه دوست می‌داشتند.کاش بدانی، آنکه در اورفا شلیک می‌کرد از روی مناره و راه بند،از روی شاخه سرو،چگونه به مرگ می‌خندید.قطعا طالب اینم که بدانی،می‌شنوی؟خودت را این‌گونه داغان نکن،این‌گونه اندوهگین، این‌گونه غریبانه...هر کجا که هستی باش،توی زندان، یا بیرون، سر کلاس، یا توی صف،به او حمله کن - به او،تف بیانداز توی صورتش جلاد را،فرصت طلب را، فاسد را، خائن را...با کتاب دوام بیاور،با کار دوام بیاور،با ناخن، با دندان،با امید، با عشق، با رویا دوام بیاور و رو سیاهم نکن.ببین که چگونه باز آفریده خواهم شد،با دست‌های شرافتمندت، دست‌های جوانت.دخترانی دارمپسرانی دارم در آینده،هر کدامشان تکه‌ای چشم پوشیده نشدنی از جهان‌اند،غنچه‌های حسرت هزاران ساله‌ام،چشمانت را،چشمانت را می‌بوسم،تنها امیدم به توست،می‌فهمی؟ (۲)[نبودن تو نام دیگر دوزخ است] چند بهار زیبا در حسرت توغل و زنجیرها كهنه كردم.كاش به موهایت گل های خون بزنمیكی این طرف،یكی آن طرف.كاش بتوانم نام تو را فریاد بزنمبه چاه های بی انتها،به ستاره ی لغزانحتی به چوب كبریتیكه در دورترین موج اقیانوس افتاده است.كاش به آن كه گم كردهطلسم نخستین عشق ها را،طلسم بوسه ها راو سهمی ندارد از غروبی ناگهانیبتوانم از تو بگویم.نبودن تو نام دیگر دوزخ استسردم است ،چشمانت را نبند.▪︎برگردان: سیامک تقی‌زاده (۳)در شهری به دنیا آمدمکه بادهایش از سمت شمال می وزیدبه این سببلبانم خشک و ترک خورده اند.کمی ببوس مرادر شهری که به دنیا آمدمهیچ درخت گردویی نبوداز این است کهحسرت خنکای سرزمینی راهمیشه به همراه دارمکمی نوازش کن مرا .▪︎برگردان: سیامک تقی‌زاده (۴)[غل و زنجیرها در حسرت‌ات فرسودم] تو را، تو را بازگفتن،به قهرمانان به بچه‌های خوبتو را آه تو را بازگفتن!به آدم‌های بی‌ناموسبه‌دروغ پتیاره‌ی بی‌شرمچند زمستان گذشتگرگ‌ها و پرنده‌ها و زندان‌ها در خوابو جهان آن بیرون بی‌وقفه در جریانتنها کسی که نخفت من بودمچند بهار دل‌انگیزغل و زنجیرها در حسرت‌ات فرسودمکاش بر گیسوان‌ات گل‌های خون بیاویزمیکی این‌سو، یکی آن‌سوکاش بتوانم تو را فریاد زنمدر چاه‌های بی‌انتهابر ستاره‌ای لرزانبر سر کسی که در دل تاریکی به یک چوب کبریت دست می‌یابدو بر چوب کبریتیکه در دل دورترین موج اقیانوس رها می‌شودکاش به آن که گم کرده بوسه‌ها راو طلسم عشق‌های نخستین راغرق در پیاله‌ای شراب یا نخی سیگاربی‌آن‌که سهمی از غروب نابهنگام ببردتو را، تو را بازگویمای نبودن‌ات نام دیگر دوزخمن سردم استپلک‌هایت را نبند.▪︎برگردان: آیدا مجیدآبادی و تورگوت سای(۵)هوا از اندوه چشمانمدم کرده بودشب آن قدر سنگین‌ستکه حتی گلوله هم از آنعبور نمی‌کند.نمی‌توانمتاریکی و سکوت این شب رابازگو کنملای به لای انگشتانمسیگاری با طعم زهرو در بالشمجهنمی برپاست.بیا دیگر▪︎برگردان: سیامک تقی‌زادهگردآوری و نگارش:#سعید_فلاحی (زانا کوردستانی) منابع https://kurdpress.com/fa/news/8448https://www.poempersian.irhttps://piadero.ir/post