حیات عاشورایی؛ «امر به معروف و نهی از منکر» -۱-

زمانۀ بدی شده!می‌گوید طرف خدمت امام هادی(ع) می‌آمده است، بعد پایش به جایی می‌خورد و سکندری می‌خورد، بعد جلوتر می‌گوید که با اسب به کسی برخورد کردم و کتفم آسیب دید، یک خرده جلوتر لباسم پاره شد. بعد برگشتم و گفتم: «عجب روز شومی است! عجب دوره و زمانه‌ای است...، عجب امروز، روز بیخودی است. ما ایشمک. این روز چقدر مشئوم و شوم است». خدمت امام هادی(ع) رسیدم. حضرت گفتند: « با ما می‌گردی و از این مزخرفات می‌گویی؟! با ما می‌گردی و حرفت این چیزها است؟! این چه حرفی است که تو میزنی... . یعنی چه روز شوم است و ایام فلان است و ... . با ما می‌چرخی و از این حرف‌ها می‌زنی؟» یعنی انگار سطح معارفت این قدر است مثلا. می‌گوید : «چه کار کنم؟ الان بابت این حرف هایی که زدم استغفار بکنم؟» می‌گویند:« نه؛ استغفار یعنی چه؟ برو کارت را درست کن. خودت داری بد عمل میکنی، نتیجه‌ی عمل بدت را داری می‌بینی و بعد می‌اندازی گردن روزگار... . که ای روزگار! تو مثلا چرا اینقدر شومی؟! خودت داری بد عمل میکنی. چرا گردن این و آن می‌اندازی؟».تقصیر کیست؟! ما یا روزگار!؟خودمان داریم بد عمل می‌کنیم. خودمان ندانسته کار می‌کنیم. خودمان بی فکر کار می‌کنیم. من اینجا جا دارد بگویم، باز ببخشید چون که بالاخره اینجا جلسه شریف است دیگر، من سر این داستان گشت ارشاد به دوستان می‌گفتم این اتاق فکر شما کجاست؟ درون کدام اتاق فکری دارید این کار را می‌کنید؟ ما آن موقعی که در شهرداری بودیم و کارهای اندکی می‌کردیم، آنجا بله، یک سری ارکانی وجود دارد که این‌ها ارکان تولید فساد اند! یعنی اصلا باند دارند. شاید شما این‌ها را نشناسید. باندهای تخصصی فساد دارند. باند مثلا نشان دادن فلان عضو...، باند فلان... یعنی باندهای تخصصی دارند. خب وزارت اطلاعات بیا این را بگیر! برو آن را بگیر! برو اصلا آن را در خانه‌اش بگیر! با تمام مستندات برو و آن را بگیر. در روایت است به امام رضا(ع) گفتند:« آقا یک سری از فامیل‌های شما دیگر کارهای بد زیاد انجام می‌دهند، می‌شود شما یک تذکر سفت به این‌ها بدهید؟» گفتند:« من نمی‌دهم.» گفتند:« چرا نمی‌دهید؟». گفتند:« چون در تذکر سفت یک خشونتی وجود دارد، به دلیل خشونت من چنین ‌کاری را نمی‌کنم». یکهو می‌بینید یک جریانی راه می‌افتد که به عبارتی خودمان داریم زیر آب خودمان را می‌زنیم. خودمان داریم بد عمل می‌کنیم که معلوم نیست اتاق فکر این داستان کجاست؟! اصلا چه کسی به این جمع‌بندی دینی رسیده است؟ که اینطور مثلا برخورد بشود با ... . برو با آن باند فساد هرجوری می‌خواهی برخورد کن. بگیرش و اصلا مثل شلوار برعکسش کن! برو آن کار را بکن... . نه اینکه با زن و بچه‌ی مردم در خیابان... با مردم چه کار داری؟ اینجاست که معلوم می‌شود ما اتاق فکر نداریم. لذا گاهی اوقات ما دارای طبق طبق ادعا هستیم، از آن طرف اون کار مفید را نمی‌خواهیم انجام دهیم. خب؟ آن که کار است را نمی‌خواهیم انجام دهیم... . بعد می‌گوییم زمانه، زمانه‌ی بدی شده است. روزگار، روزگار بدی شده است... . این‌گونه نمی‌شود. خلاصه روزگار، روزگار بدی نیست. حواسمان را جمع بکنیم. در این روزگار که می‌شود بهترین نتایج را گرفت، بهترین نتایج عاشورایی را بگیریم و آن موقع در حیات عاشورایی که باید حرف‌های خاص زده بشود – در حیات عاشورایی باید حرف‌های خاص بزنیم. حرف هایِ خاصِ امیدبخشِ رو به جلو.امیدبخش‌ترین آیهخب؛ در روایت دارد که ابوحمزه ثمالی می‌گوید که من به حضرت عرض کردم که « انَّ علیا علیه السلام ...» می‌گوید شنیدم که « ان علیا علیه اسلام اقبل علی الناس- رو کرد به مردم- فقال: ای آیه فی کتاب الله ارجی عندکم؟ » به نظرتان کدام آیه در قرآن امید بخش‌ترین آیه است؟ «فقال بعضهم» ... بعضی‌ها گفتند این آیه- «إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَلِكَ لِمَنْ يَشَاءُ...» {نساء، 48}– خدا شرک را نمی‌بخشد و دیگر غیر شرک همه را می بخشد، حضرت گفتند خوب است حالا... ولی این نیست. یک‌ عده دیگر گفتند « وَمَنْ يَعْمَلْ سُوءًا أَوْ يَظْلِمْ نَفْسَهُ ثُمَّ يَسْتَغْفِرِ اللَّهَ يَجِدِ اللَّهَ غَفُورًا رَحِيمًا» {نساء،110} - کسانی که ظلم به نفس کرده باشند و استغفار بکنند، خداوند آنها را می‌بخشد. حضرت فرمودند این هم خوب است ولی این نیست. بعضی‌ها گفتند « قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا...» {زمر، 53}– از رحمت خدا مایوس نشوید، خدا همه‌ی گناهان را می‌بخشد. حضرت فرمودند این هم خوب است ولی این نیست. باز عده‌ای گفتند که «وَالَّذِينَ إِذَا فَعَلُوا فَاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللَّهَ فَاسْتَغْفَرُوا لِذُنُوبِهِمْ...» {آل‌عمران، 135} -کسانی که یاد خدا بیفتند، خدا گناه آنان را می‌بخشد. حضرت فرمودند این هم پاسخ خوبی است ولی این نیست. ثم اهجم الناس، مردم گفتند هرچه به ذهنمان رسید، گفتیم. چه باید باشد؟! حضرت فرمودند:«والله همه‌‌ی این‌هایی که گفتید خوب است ولی این نیست.» بعد حضرت می‌فرمایند که: «سمعتُ رسول الله(ص)، یقول ارجی آیه فی کتاب الله، امیدبخش‌ترین آیه قرآن این است؛ آیه‌‌ی 114 سوره مبارکه هود است. خب حالا یعنی چه که این امیدبخش‌ترین آیه‌ی قرآن است؟ « وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ وَزُلَفًا مِنَ اللَّيْلِ..» در دو طرف روز و ساعات نخستین شب نماز بخوان، «... إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ ذَلِكَ ذِكْرَى لِلذَّاكِرِينَ» {هود، 114} حسنات، سیئات را می‌شوید و می‌‌برد.نماز، مساوی ذکر!عزیزان، یکی از توقعاتی که از نماز داشته باشید، -من شاید در هر وهله‌ای که به این‌جا می‌آیم، یک تاکیدی روی نماز می‌کنم.- حالا موقعیت آیه را دقت بکنید؛ نماز چه کار می‌کند؟ نماز من را -قسمت‌های معروف این روایت را شنیده‌اید که این چرک و آلودگی‌ای که می‌زداید، این باعث می‌شود که انسان، «… ذَلِكَ ذِكْرَى لِلذَّاكِرِينَ» {هود،۱۱۴}. اینجا بگذارید یک نکته‌ی دیگری از همین معنا به شما بگویم. ببینید بسیاری از این علوم، علوم تفکری نیست، علوم تذکری است. تذکری یعنی چه؟ یعنی شما از آن عوالم بالا، همین‌طوری که نزول کردی تا این پایین افتادی، تمام آن مراحل با شما است. باور بفرمایید بدون شانتاژ، آدم بعضی وقت‌ها یادش می‌آید، تذکری یادش می‌آید. بستگی دارد در چه حریم‌هایی قرار گرفته باشد. جایتان خالی، در مسجدالحرام، به عنوان دعاگویتان بودم،م.- در این حج، گفتند به رکن حجر و حجرالاسود که می‌رسید، -حالا ما که نمی‌توانستیم برویم، موانع گذاشته بودند، ولی استعلام بکنید.- این‌جا میثاق است، کدام میثاق؟ همان میثاق «… وَأَشْهَدَهُم عَلَى أَنْفُسِهِمْ… قَالُوا بَلَى…» {اعراف،۱۷۲}، دقت کن! خودش یک نگاهی به خودش کرده است و می‌گوید درست است. والله العلی العظیم، وقتی در رکن حجر دست به بیعت برمی‌داشتی، ناگهان یادت می‌آید که من یک میثاقی دارم. مثل این‌که گاهی اوقات شما یک خاطراتی یادتان می‌رود، این خاطرات که یادتان می‌رود، با یک چیزهایی ممکن است یادتان بیاید. مثلا کسی عکسی نشان می‌دهد، خاطره تعریف می‌کند، ذهنتان شروع می‌کند، یادش می‌آید. در رکن حجر، در هرم گرم، داغ و سوزنده حجر، انسان یادش می‌آمد. «… وَأَشْهَدَهُمْ عَلَى أَنْفُسِهِمْ…»، درست است، من میثاق سپردم، من همین‌طوری به دنیا نیامده‌ام، میثاق سپرده‌ام.این‌ها علوم تذکری انسان است. ببینید قرآن چقدر حرف از تذکر می‌زند؛ هی تذکر، ذکر، ذکر. قرآن برای ذکر است. یادآوری یعنی چه؟ یعنی من داشته ام، اما یادم رفته است. حال موقعیتش را در این آیه ببینید. که انسان باید خودش را تطهیر بکند. نماز بیاید انسان را تطهیر کند. از نماز همچین توقعی داشته باشید. خدا نماز را گاهی اوقات جاهایی در قرآن قرار داده است که بروید قرآن را مطالعه کنید. این کتاب به درد می‌خورد. بروید نگاه کنید؛ وسط مسائل اجتماعی، وسط مسائل خانوادگی. برای این که مسئله‌ی خانوادگی را حل کنید، بروید ببینید این آیه «حَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَالصَّلَاةِ الْوُسْطَى ...» {بقره، ۲۳۸} در سوره‌ی بقره کجا است. اصلا باورتان نمی‌شود اینجا است. در حلقه‌ی میانی بحث‌های مربوط به خانواده است. چرا توقع را از نماز پایین آوردیم؟رکون به ظالم!من در جلسات بعد می‌خواهم گریزی به جریان کار برای کفار و مهاجرت بزنم، به هر حال این‌جا دانشگاه شریف است و این حرف‌ها را باید گفت که چگونه گاهی اوقات می‌خواهند تحت ولایت شیطان عمل کنند و خود روایات و آیات در این زمینه چه گفته اند. چه‌طوری دنیا و آخرت را دارند با هم دیگر مبادله می‌کنند؟ و خود ائمه در این زمینه ها چه فرمودند؟ «وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ» می‌گوید من خدا دیگر هوای‌تان را ندارم اگر این کار را بکنید که رکون به ظالم داشته باشید. «ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ» یاری هم نمی‌شوید. از طرف آن‌هایی هم که فکر می‌کردید یاری می‌شوید هم نمی‌شوید. حالا اینجاست که می‌گوید «وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ وَزُلَفًا مِنَ اللَّيْلِ » چه کار بکنید؟ این کار را بکنید. شما نماز را تطهیر بکنید. «إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ» این حسنات می‌آید سیئات را می‌شوید می‌برد. شما پاک می‌شوید. شمایی که پاک شدید، جامعه‌ای که پاک شده، بهترین تصمیمات در این جامعه انجام می‌شود. بهترین تصمیم در این آدم انجام می‌شود. شما خودت را پاک کن. «إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ ذَلِكَ ذِكْرَى لِلذَّاكِرِينَ، وَاصْبِرْ فَإِنَّ اللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ» این‌طوری است که می‌شود به طرف گفت حالا صبر کن. «فَإِنَّ اللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ» حالا صبر کن. صبر برای کسانی که پاک شدند. این‌ها حرف من و تئوری من نیست. آیات است. کسانی که پاک شدند این توقع را دارند از نماز می‌کنند. دارند پاک می‌شوند. پاک می‌شوند و اتفاقات بزرگی می‌افتد. ما خیلی وقت‌ها همین به هم پریدن‌ها، حتی زیر بار دشمن رفتن‌ها از سر ناپاکی است. در این جریان امام حسین هم من این آیات سوره مبارکه شعرا را عرض می‌کنم و این جلسه‌مان را فعلا تمام می‌کنیم.فرعون و ماجرای ساحرهببینید یک قاعده‌ای وجود دارد که قاعده این است. قاعده قرآنی است. که اگر کسی انکار بکند. یعنی جحود بکند. جحود یعنی انکار. یعنی طرف می‌داند. نمی‌خواهد عمل بکند. به این می‌گویند جحود. اگر جحود بکند قاعده بر طبق عدل این است که خدا این را دیگر هدایت نمی‌کند. چون که در حقیقت این را می‌گویم که ذخیره‌ای باشد برای کل محرم‌مان. چون که این‌طوری است که می‌گویند آدم خواب را می‌توان بیدار کرد ولی کسی که خودش را می زند به خواب چه‌طور بیدارش می‌کنید؟ بینات هم به او رسیده است. منتها کفران می‌کند. بعد از این که حق را می‌داند کفران می‌کند. حالا من این آیه‌اش را بعداً می‌خوانم، نمی‌خواهم این آیه حرام بشود، آیه خیلی مهمی است در سوره اعراف.آقا عجیب است خود خدایی که می‌گوید عادل است، می‌گوید نه من فقط عادل نیستم «إِنَّ اللهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ الْإِحْسانِ...» {نحل،۹۰} من احسان هم دارم. احسان یعنی یک چیز فراتر از عدل است. این یک مقدمه است.یک مقدمه دوم، یادتان هست، این ذکر را که بگویم، همه‌تان یادتان می‌آید. می‌دانید که در «فَتَلَقَّى ءَادَمُ مِن رَّبِّهِۦ كَلِمَتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ...» {بقره،۳۷} آدم کلماتی را که تلقی کرد در عرفه، که با آن توبه کرد این بود: «یَا حَمِیدُ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ یَا عَالِی بِحَقِّ عَلِیٍّ یَا فَاطِرُ بِحَقِّ فَاطِمَةَ یَا مُحْسِنُ بِحَقِّ الْحَسَنِ یا یا قَدیمَ الاِحسان بِحَقِّ الحُسَیْن»حسین، برای همه انبیا قدیم الاحسان است. در این دستگاه صحبت از عدل نیست، صحبت از احسان است. این دستگاه احسان است. یعنی چه؟ یعنی یک نفر ممکن است به تعبیر آیه و روایت «طُولِ الْجُحُودِ» داشته باشد. من گاهی در طول حج یاد کسانی می‌کردم که میگفتم خدایا احتمال کسی یاد اینها نیست، مثل شیعیان جن و یکی از کسانی که به نیتشان طواف کردم سَحَرَةُ فِرْعَوْنَ بود.شما در قسمتی از دعای عرفه خدا را این گونه صدا می‌زنید «یامَنِ اسْتَنْقَذَ السَّحَرَةَ مِنْ بَعْدِ طُولِ الْجُحُودِ«، ای کسی که سَحَره را «... بَعْدِ طُولِ الْجُحُودِ...» نجات دادی، »...وَقَدْ حادُّوهُ وَنادُّوهُ وَکَذَّبُوا رُسُلَهُ...» با پیغمبر و با موسی و با خدا «حادُّوهُ وَنادُّوهُ»، یعنی هر چه بگویید اینها کرده‌اند، ضمن اینکه می‌دانید انسان برای ساحر شدن باید به خیلی از نوامیس الهی توهین کرده باشد و گرنه سَحَره نمی‌شود. این سَحَره به قولی خیلی پرت و پلا بودند «مِنْ بَعْدِ طُولِ الْجُحُودِ». توقعتان از مجلس امام حسین (ع) بالا ببرید. در باب زیارت امام حسین (ع) داریم که « مَنْ أَتَی قَبْرَ الْحُسَینَ (ع) ...« یعنی کسی که برود خدمت امام حسین (ع) خدا به او یقین می‌دهد، یقین بالاترین چیز است اصلا گفته‌اند «وَ اعْبُدْ رَبَّکَ حَتَّى یَأْتِیَکَ الْیَقِینُ» {حجر99}برو خدمت اباعبدلله (ع) او به تو یقین می‌دهد! چه چیزی از این بالاتر میخواهی؟! ما می‌خواهیم هدایت شویم، تعارف هم نداریم...