چالش ها و تجربیات یک مدیر محصول!

اکوسیستم استارت آپی در ایران به نظرم شامل چند گروه کلی شده که با توجه به تجربه م میخوام چیزایی که ازش فهمیدم رو به همراه تجربه شخصیم توی حدود یک سال و نیم مدیر محصول بودن به اشتراک بذارم.به نظرم این جامعه به چهار بخش کلی تقسیم شدن که دسته اول تیمایی هستن که دانشجو هستن و بودن و با رشد ایده شون و ساختن یه MVP تونستن سری توی سرا در بیارن و بعد از معرفی محصولشون رشد کنن و سرمایه گذار بگیرن و معروف بشن و کسب درآمد کنن.دسته دوم اون تیمایی هستن که از دل سازمانای بزرگ بیرون اومدن و با حمایت این سازمانا (که خب با زیرساخت های منابع انسانی قوی و مالی دارن کار میکنن) تونستن به جاهای خوبی برسن و خب چون این سازمانا به نظرم جایی نمیخوابن که زیرشون آب بره غالبا پروژه هایی که استارت میزنن قبلش تحلیل خوبی داشته و به سود دهی میرسه.دسته سوم به نظرم اون تیمایی هستن که با سرمایه گذار و حمایت یک فرد یا سازمان از خارج کشور شروع به کار کردن و با توجه به شرایط دلار از حمایت مالی خوبی برخودارن و حس میکنم یکم کارشون هم بخاطر اون هسته خارج از کشور غیر ایرانیزه و تمیز تره.دسته چهارم هم استارت آپ هایی هستن که با هسته بیزنسی از داخل کشور شروع به کار کردن و از طریق یک فردی که سالها تجربه توی یک بیزنس به صورت سنتی رو داشته شکل گرفتن و سعی کردن با تولید یک محصول جدید یه فرم جدیدی از اون بیزنس رو ارائه کنن.من تصور میکنم توی دسته چهارم کار مدیر محصولی انجام دادم و خب در کنار یاد گیری های مدون تجریبات خوبی توی این حوزه کسب کردم.به نظرم این ساخت و توسعه یک بیزنس با هسته و با این ساختار یک مزیت و یک ضعف بزرگ داره، مزیتش توی اینه که از ابتدا اون تیم فردی که غالبا توی تیم ها بهش Domain Expert میگن رو بهش دسترسی داره و شناخت خوبی از بازار اون محصول داره و تا حدی میدونه (یا میتونه بدونه!) نیازهای محصولی که باید بسازه چیه. ضعف تیم هایی با این نوع هسته حمایتی اینه که غالبا صاحب کسب و کار درک درستی از روند توسعه یک محصول نداره(گاهی حتی نمیخواد داشته باشه) و اینطور تصور میکنه که ساخت یک محصول خوب توی کسب و کار مورد نظرش کار ساده ایه چون تعداد زیادی کسب و کار دارن توی این بازار کار میکنن و رشد کردن و مشتری دارن. (مثل دیجیکالا یا اسنپ مثلا)توی یک همچین شرایطی بیشترین فشار رو روی مدیر محصول میاره که محصول من باید با کیفیت محصول دیجیکالا مثلا توی 3 ماه ساخته بشه و قابل استفاده باشه، چون دیجیکالا یک بار ساخته شده! (اینجا منظورم از کیفیت، چیزیه که صاحب کسب و کار از ظاهر این سرویس ها و کسب و کار های آنلاین دیده، نه کیفیت سمت ساخت هسته محصول)من میخوام تجربیاتم رو درباره ارتباط با مدیر و صاحب یک استارت آپ که بعدها تبدیل به سازمان شد توی این مدت به اشتراک بذارم و حتی اگر اشتباه میکنم نظر آدمای با تجربه تر رو بشنوم.من احساس میکنم توی این شرایط باید مدیر محصول درک خوبی از مسائل فنی مربوط به توسعه محصول داشته باشه که بتونه با یه علم خوب شرایط سخت و مسائل و مشکلات تولید توی محصول رو برای صاحب کسب و کار پرزنت کنه، البته قدرت تاثیر کلام این فرد هم توی به ثمر رسیدن این امر موثره. به نظرم اگر این شرایط نباشه فشاری که روی تیم ساخت و توسعه محصول هست از سمت صاحب کسب و کار دو چندان میشه چون تمامی کارهایی که تیم انجام میده از دید صاحب کسب و کار دیده نمیشه و به نظر میاد تیم داره پول اون فرد رو هدر میده.مورد بعدی اینه که به عقیده من صاحب کسب و کار باید توی جلسات اسکرام روزانه باشه و مدیر محصول غیر از تلاش برای حضور توسعه دهنده ها باید برای حضور این فرد هم تلاش کنه چون در این صورت راحت تر صاحب کسب و کار دقیق تر و از نزدیک میفهمه که تیم داره چیکار میکنه.مساله بعدی که خودم باهاش خیلی درگیر بودم اینه که برای کسی که داره پول خرج میکنه تا یه کسب و کار یه محصول مثل وب سایت یا اپلیکیشن داشته باشه اینه که من دقیقا تا کی این محصول رو دارم، یعنی فاکتور زمان و همینطور اینکه برای فرد مهم نیست که روال رسیدن به یه محصول خوب چیه فقط باید محصول تا اون زمان با همون کیفیت ساخته شده باشه، توی این شرایط به نظرم باید فرایند رسیدن به یه محصول با داشتن صفت "با کیفیت" رو خوب بشناسید تا بتونید به درستی نقشه راه رو نشون بدید که این چرا رسیدن به یک محصول خوب زمان بیشتری از اون چیزی که تصور میشه میبره.و موردی که من حس میکنم خیلی مهمه اینه که سعی کنید فرهنگ "فضا دادن برای ایجاد خلاقیت و نوآوری" رو توی تیم نهادینه کنید و اینو تبدیل به یک اصل کنید تا کار تیم صرفا کپی برداری از محصولات موفق نشه... اینجوری همواره انگیزه تیم برای رشد و توسعه محصول حفظ میشه!