بُردنی‌ها در عصر کرونا

این روزها که محکوم به خانه نشینی هستم، اتفاقات عجیبی برایم می‌افتد. انگار که به من اعلام کرده‌اند به زودی باید کره خاکی را نه به خاطر کرونا بلکه چون وقتش آمده، ترک کنم.بنابراین به همه چیز با چشمان دیگری نگاه می‌کنم و دنیا را از دریچه دیگری می‌بینم که کمتر مشابه آن را در خود سراغ دارم. با این که همه امور روزمره مثل سابق طی می‌شوند اما چیزی در این میانه تغییر کرده است، چیزی که درست نمی‌دانم چیست؟گاهی کار خانه، کار بیرون، گاهی آواز و خوراک و بهداشت، گاه حتی ورزش داخل خانه، هم از نوع بپر بپرش و هم یوگایی و مدیتیشنی‌اش؛ اما هر وقت به خودم می‌آیم می‌بینم مشغول مرور و ارزیابی یک چیزهایی هستم که برای خودم هم خیلی روشن نیست. شاید که در حال چک کردن بار سفرم هستم؛ چه کارهایی انجام داده‌ام و اگر قرار باشد چیزهایی را با خودم ببرم، کدام‌هایشان قابل بردن‌اند؟دچار یک نوع حس گمنام شده‌ام و آن درک تجربه‌هایی متفاوت از چیزهایی به شدت معمولی است. رنگ‌های جدیدی که می‌بینم، توجهات جدیدی که می‌کنم، صداهایی که گوشم همیشه می‌شنید و من نمی‌شنیدم. این روزها، تا پیش از این کرونای لعنتی که بوی الکل می‌دهد، همیشه با بوی عید و خانه‌تکانی گره خورده‌ بود. روزهایی که بوی تمیزی خانه‌ها را برمی‌داشت و همه در آن مشغول بودند، فرش‌ها در حیاط خانه شسته می‌شد. ما که بچه بودیم با پاهایمان روی فرش خیس تاید خورده سر می‌خوردیم و می‌خندیدیم و هیاهوی زندگی در خانه می‌پیچید. باغبان با بنفشه‌هایش سر می‌رسید و حیاط را پر از بنفشه می‌کرد و بوته‌های رز را هرس؛ زمانی که خواهرها و برادرم هنوز ازدواج نکرده بودند و خانواده هفت نفره ما حسابی شلوغ بود!بوهای قدیمی هم این میان بودند که یکی از عجیب و غریب‌ترینشان، بوی تمیز کردن شبکه چدنی روی شعله گاز بود که معمولا به علت تیره بودن خیلی آلودگی را نشان نمی‌داد اما عیدها حسابی تمیز می‌شد. وقتی شروع به تمیز کردنشان می‌کردی، یک بوی عجیبی می‌داد که شبیه هیچ بوی دیگری نبود، فقط باید به بدنه چدنی آن سیم کشیده باشی، تا بوی آن را بشناسی و همین بو بود که امروز توی دماغم پیچید و چیزهایی را به یادم آورد.آنا مندیتامادرم معمولا یک چاقو داشت که مخصوص کارهای مخصوص و سخت، مثل تمیز کردن و قطعه کردن گوشت و مرغ بود. مادرم مثل ماها نبود که انواع و اقسام چاقو داشته باشیم، دو سه مدل بیشتر نداشت و آن چاقوی دسته نارنجی بزرگش، معروف بود؛ چاقویی که همیشه خدا هم دنبالش می‌گشت. آن وقت‌ها یک آدم‌هایی بودند که خودشان را «چاقو تیزکنی» می‌نامیدند. آن‌ها ابزاری داشتند که چاقو‌ها را حسابی تیز می‌کرد، چیزی شبیه دستگاه فرز اما برای چاقو تیز کردن، یک ابزارهای کوچک خانگی دیگری هم بود که شبیه تیغ شیشه‌بُری بود اما چندبرابر بزرگ‌تر که چاقو لای دو بخش فلزی آن قرار می‌گرفت و با رفت و امد سریع، تیز می‌شد؛ نمی‌دانم فکر می‌کنم این وسیله هنوز هم هست در کنار انواع برقی‌اش که «چاقوتیزکن‌های» بیچاره را از نان خوردن انداخت. اما فکرش را بکنید وقتی که چاقوی دسته نارنجی مامانم بعد از مدت‌ها گشتن پیدا می‌شد و قرار بود وظیفه خطیرش را انجام دهد و تیز نبود، چه اتفاقی می‌افتاد؟ مادر یک نلبعکی برمی‌داشت و چاقو را پشتش می‌کشید و چاقو آنقدر تیز می‌شد که شاید باورش برایتان سخت باشد، امتحانش روی ناخن حسابی جواب می‌داد.حالا همین بوی شبکه چدنی گاز که مرا یاد سال‌های پیش انداخت، این فکر را در سرم انداخت که چاقوی شسته ولی کندشده را به سبک مامان، تیز کنم. چاقوی دسته قهوه‌ای زنجانی را به پشت کاسه سرامیکی می‌کشیدم و بوی غریب دیگری به دماغم می‌رفت. باز به گذشته پا می‌گذاشتم و چیزهایی را به یاد می‌آوردم؛ آن روزهای شلوغ، آن زندگی و انواع اقسام بوهایش را. نمی‌دانم آدم‌ها اگر قرار باشد بروند، می‌توانند چه چیزهایی را به خودشان ببرند؟ اما فقط از یک چیز مطمئنم یک بوهایی، یک رنگ‌هایی، یک لحظه‌های نابی وجود دارند که حتی اگر هیچ چیزی از هم از ما باقی نماند و خاکسترمان را هم باد با خود ببرد، با ما خواهند ماند، تعدادی از عمیق‌ترین‌هایشان. دارم با خودم فکر کدام‌ها را با خودم خواهم برد؟ یا به عبارت دیگر کدام‌هایشان بخشی از من شده‌اند و با من خواهند آمد.