معرفی و کاربرد آزمایش FSH

آزمایش هورمون محرک فولیکولرنج نرمال آزمایش FSHبزرگسالان FSHمردان : IU/L 1/42_15/4زنان :مرحله ی فولیکولی : IU/L 1/37_9/9اوج تخمک گذاری : 6/17_17/2 IU/Lمرحله ی زرده یی 1/09_9/2 IU/L :پس از یائسگی : 19/3_100/6 IU/Lکودکان ( 10_1 سال ) :پسر : 0/3_4/6 IU/Lدختر : 0/68_6/7 IU/Lکاربرد آزمایش FSHاندازه گیری سطح FSH و LH به تشخیص یائسگی کمک می کند. به علاوه مجموعاً برای ارزیابی موارد مشکوک به اختلال گنادها نیز به کار می روند. این آزمون ها به هنگام ارزیابی نازایی نیز مورد استفاده قرار می گیرند.شرح آزمایش FSHآزمایش FSH و LH گلیکوپروتئین هایی هستند که در غده هیپوفیز قدامی در پاسخ به تحریک هورمون آزاد کننده گنادوترپین ( GNRH ) که قبلا به نام هورمون آزاد کننده زرده یی خوانده می شد ، ساخته می شوند. کاهش سطح استروژن ( در زنان ) یا تستوسترون ( در مردان ) موجب تحریک GNRH می شود. GNRH با مکانیزمی پس نورد در اثر تحریک هیپوتالاموس ساخته می شود و به نوبه خود موجب تولید و آزادسازی FSH و LH می گردد. سپس این دو هورمون روی تخمدان ها یا بیضه ها اثر می گذارند. FSH در زنان رشد فولیکول های تخمدان را تحریک می کند و در مردان موجب تحریک و نمو سلول سرتولی می شود. LH در زنان باعث ترشح استروژن از فولیکول ، تخمک گذاری و تشکیل جسم زرد می شود.سطح LH در مردان محرک تولید تستوسترون از سلول های لیدیگ است. در نهایت استروژن یا تستوسترون تولید می شود که به نوبه خود موجب مهار FSH و LH می گردند. FSH برای بلوغ تخمدان ها و بیضه ها لازم است. FSH و LH برای تولید اسپرم ضروری می باشند. در زنان این هورمون ها در زمان های مختلف سیکل قاعدگی به مقادیر متفاوتی ترشح می شوند. اوج FSH در میان سیکل برای تشکیل فولیکول / تخمک ضروری است. LH نیز تقریبا در همان زمان به اوج می رسد تا تخمک گذاری را تحریک کند ، یا موجب تشکیل جسم زرد شود که در صورت بارور شدن می تواند از جنین محافظت نماید.سطح LH به طور ضربانی ترشح می شود. از این رو ممکن است یک نمونه نتواند به تنهایی به دقت نشانگر سطح کلی این هورمون در بدن باشد. اغلب چندین نمونه خون به فواصل 30_20 دقیقه از یکدیگر گرفته می شود و سپس خون ها را با یکدیگر مخلوط می نمایند ، یا میانگین نتایج نمونه ها را به دست می آورند. با اندازه گیریLH در نمونه ادرار 24 ساعته می توان از تغییرات LH کاست. مشکل این روش آن است که مقدار LH ممکن است به علت رقیق شدن با مقدار زیادی ادرار به صورت کاذب کاهش یابد. آزمون های نقطه ای ادرار نیز برای ارزیابی و درمان نازایی بسیار مفیدند. LH به سرعت در ادرار دفع می شود ، از این رو می توان اوج ناگهانی LH پلاسما که 24 ساعت قبل از تخمک گذاری ظاهر می شود را به آسانی و با سهولت تشخیص داد. این زمان نشان دهنده ی بارورترین دوره زن می باشد. بهترین هنگام برای گرفتن نمونه ادرار بین 11 AM و3 PM است. معمولا زنان آزمایش ادرار خود را از دهمین روز پس از قاعدگی شروع می کنند و روزانه این کار را انجام می دهند. امروزه از کیت های خانگی استفاده می شود که در نقطه پایانی واکنش تغییر رنگ می دهند ، بدین ترتیب این آزمایش به راحتی انجام می شود.از این هورمون ها برای پایش نازایی استفاده می شود. اندازه گیری LH روشی آسان برای تشخیص وقوع تخمک گذاری است. اوج ناگهانی LH خون نشانه وقوع تخمک گذاری می باشد. فولیکول پاره شده گراف تحت تاثیر LH به جسم زرد تبدیل می شود.گرفتن نمونه های سرمی روزانه جهت تعیین LH در حدود زمان میان سیکل می تواند زمان اوج گیری ناگهانی LH را که در روز "حداکثر باروری" رخ می دهد تعیین نماید.همچنین با کمک این سنجش ها می توان مشخص نمود که عدم کارایی گناد ها اولیه است ( یعنی مشکل مربوط به تخمدان / بیضه ها می باشد ) ، یا ثانویه ( به علت عدم کارایی هیپوفیز و کاهش سطح FSH و LH ) می باشد. افزایش سطح FSH و LH در مبتلایان به عدم کارایی گناد ها نشان دهنده ی نارسایی اولیه گنادها می باشد ؛ همچنان که در زنان مبتلا به تخمدان های پلی کیستیک یا طی یائسگی مشاهده می شود. در نارسایی گنادی ثانویه ، سطح FSH و LH به علت نارسایی اولیه هیپوفیز ، یا برخی اختلالات دیگر محور هیپوفیز – هیپوتالاموسی ، استرس ، سوء تغذیه یا تاخیر فیزیولوژیکی رشد و تمایز جنسی ، پایین می باشد. روشی دقیق تر برای ارزیابی عملکرد تخمدان ، آزمایش ذخیره تخمدانی است. معمولاً از "آزمایش چالش کلومیفن کلومید ( CCCT ) جهت انجام تست ذخیره ی تخمدانی استفاده می شود. در این آزمایش...برای مطالعه ادامه مطلب بزن روی لینک زیر:http://rahsagroup.com/Test/FSH