Keywords

Summary



Keywords

1. Swoboda świadczenia usług – Ograniczenia – Przepisy podatkowe

(traktat EWG, art. 59 (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) i art. 60 (następnie art. 60 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 50 WE))

2. Swoboda świadczenia usług – Ograniczenia – Przepisy podatkowe

(traktat EWG, art. 59 (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) i art. 60 (następnie art. 60 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 50 WE))

3. Swoboda świadczenia usług – Ograniczenia – Przepisy podatkowe

(traktat EWG, art. 59 (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) i art. 60 (następnie art. 60 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 50 WE))

4. Swoboda świadczenia usług – Postanowienia traktatu – Podmiotowy zakres stosowania

(traktat EWG, art. 59 (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE))

Summary

1. Artykuł 59 traktatu EWG (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) i art. 60 traktatu EWG (następnie art. 60 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 50 WE) należy interpretować w ten sposób, że nie stoją one na przeszkodzie obowiązywaniu przepisów krajowych, zgodnie z którymi do wynagrodzenia usługodawców niebędących rezydentami na terytorium państwa członkowskiego, w którym świadczone są usługi, stosuje się pobór u źródła, podczas gdy nie ma on zastosowania do wynagrodzenia usługodawców będących rezydentami na terytorium tego państwa, i które przewidują odpowiedzialność usługobiorcy, który nie dokonał poboru u źródła, do jakiego był zobowiązany.

Prawdą jest, że ustawodawstwo takie może zniechęcać odbiorców usług do korzystania z usługodawców będących rezydentami innych państw członkowskich i stanowi zatem przeszkodę w swobodzie świadczenia usług, zakazaną co do zasady na mocy art. 59 i 60 traktatu EWG.

Jest ono jednakże uzasadnione koniecznością zapewnienia skutecznego poboru podatku dochodowego. W istocie wobec braku dyrektywy wspólnotowej lub innego instrumentu normującego wzajemną pomoc administracyjną w dziedzinie poboru podatków, pobór u źródła oraz gwarantujące jego skuteczność zasady odpowiedzialności stanowią uzasadniony i właściwy sposób zapewnienia skutecznego poboru podatku od dochodów osób zamieszkujących poza terytorium państwa opodatkowania, pozwalający uniknąć sytuacji, w której dochody te nie podlegałyby opodatkowaniu ani w państwie zamieszkania, ani w państwie, w którym świadczone są usługi. Ponadto pobór u źródła i ewentualna odpowiedzialność usługobiorcy zobowiązanego do dokonania poboru, która stanowi następstwo takiej techniki poboru podatku dochodowego, umożliwiając w razie potrzeby nałożenie kary w przypadku braku poboru u źródła, stanowią proporcjonalną do celu metodę zapewnienia skutecznego poboru podatku należnego w państwie opodatkowania.

(por. pkt 33–39 oraz pkt 1 sentencji)

2. Artykuł 59 traktatu EWG (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) i art. 60 traktatu EWG (następnie art. 60 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 50 WE) należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie obowiązywaniu przepisów krajowych wykluczających odliczenie przez usługobiorcę zobowiązanego z tytułu wynagrodzenia usługodawcy niebędącego rezydentem, przy dokonywaniu poboru podatku u źródła, kosztów uzyskania przez tego usługodawcę przychodu bezpośrednio związanych z jego działalnością w państwie członkowskim, w którym świadczy on usługę, podczas gdy usługodawca będący rezydentem w tym państwie zobowiązany byłby wyłącznie do zapłaty podatku od dochodów netto, to jest po odliczeniu kosztów uzyskania przychodu.

Istnienie procedury umożliwiającej późniejsze wzięcie pod uwagę kosztów uzyskania przez usługodawcę niebędącego rezydentem przychodu nie ma tym zakresie znaczenia. Ponieważ wszczęcie takiego postępowania prowadzi do dodatkowych zobowiązań administracyjnych i finansowych, a usługodawca jest do tego nieuchronnie zmuszony, przedmiotowe przepisy podatkowe stanowią przeszkodę w swobodzie świadczenia usług, zakazaną na mocy art. 59 i 60 traktatu EWG.

Natomiast postanowienia te nie stoją one na przeszkodzie obowiązywaniu przepisów krajowych, zgodnie z którymi w ramach poboru u źródła odliczeniu podlegają tylko koszty uzyskania przychodu, które są bezpośrednio związane z przynoszącą objęty opodatkowaniem przychód działalnością w państwie członkowskim będącym miejscem świadczenia usługi, o jakich usługodawca mający siedzibę lub miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim poinformował zobowiązanego z tytułu wynagrodzenia, i zgodnie z którymi to przepisami ewentualne koszty uzyskania przychodu niezwiązane bezpośrednio z tą działalnością mogą zostać wzięte pod uwagę w ramach późniejszego postępowania w sprawie zwrotu podatku.

(por. pkt 46, 47, 49, 52 oraz pkt 2 sentencji)

3. Artykuł 59 traktatu EWG (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) i art. 60 traktatu EWG (następnie art. 60 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 50 WE) nie stoją na przeszkodzie temu, by zwolnienie podatkowe, z jakiego korzysta na mocy umowy między Republiką Federalną Niemiec a Królestwem Niderlandów o unikaniu podwójnego opodatkowania usługodawca niebędący rezydentem świadczący usługi w Niemczech, mogło zostać wzięte pod uwagę przy poborze przez zobowiązanego z tytułu wynagrodzenia podatku u źródła lub w późniejszym postępowaniu w sprawie zwrotu podatku, albo w ramach postępowania podatkowego przeciwko temu ostatniemu, wyłącznie pod warunkiem wystawienia przez właściwy organ podatkowy zaświadczenia o spełnieniu warunków zwolnienia ustanowionych w tej umowie.

Prawdą jest, że przepis taki stanowi przeszkodę w swobodzie świadczenia usług zagwarantowanej w art. 59 i 60 traktatu EWG. Jednak jest on uzasadniony koniecznością zapewnienia skutecznego opodatkowania u źródła. Istotne jest bowiem, by zobowiązany z tytułu wynagrodzenia mógł zaniechać poboru podatku u źródła tylko w razie pewności, że usługodawca spełnia warunki zwolnienia podatkowego. Nie można zaś wymagać od zobowiązanego z tytułu wynagrodzenia, by wyjaśniał on samodzielnie, czy w konkretnym przypadku dochód podlega zwolnieniu na mocy umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Wreszcie możliwość samodzielnego uwolnienia się zobowiązanego z tytułu wynagrodzenia od obowiązku poboru podatku u źródła mogłaby w razie błędu z jego strony uniemożliwić pobranie podatku od uprawnionego do wynagrodzenia.

(por. pkt 58–61 oraz pkt 2 sentencji)

4. Artykuł 59 traktatu EWG (następnie art. 59 traktatu WE, obecnie, po zmianie, art. 49 WE) należy interpretować w ten sposób, że nie znajduje on zastosowania do usługodawców mających obywatelstwo państwa trzeciego.

Zgodnie bowiem z traktatem EWG, w sytuacji gdy Rada nie skorzystała z możliwości przewidzianej w drugim akapicie art. 59 tego traktatu, postanowienia dotyczące swobody świadczenia usług znajdują zastosowanie pod następującymi warunkami. Po pierwsze, usługi są świadczone na terytorium Wspólnoty, a po drugie, usługodawca ma przynależność państwową jednego z państw członkowskich oraz miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium jednego z tych państw. W związku z tym wspomniane postanowienia traktatu EWG nie obejmują usługodawców będących obywatelami państw trzecich, nawet jeżeli mają oni miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Wspólnoty i chodzi o wewnętrzwspólnotowe świadczenie usług.

(por. pkt 67–69 oraz pkt 3 sentencji)