Wyrok Sądu (szósta izba) z dnia 27 września 2012 r. – BAM NBM Wegenbouw i HBG Civiel przeciwko Komisji

(sprawa T-354/06)

„Konkurencja — Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Niderlandzki rynek bitumu do nawierzchni drogowych — Decyzja stwierdzająca naruszenie art. 81 WE — Istnienie i zakwalifikowanie porozumienia — Ograniczenie konkurencji — Wytyczne w sprawie stosowania art. 81 WE do porozumień o współpracy horyzontalnej — Prawo do obrony — Grzywny — Czas trwania naruszenia”

1. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Wytyczenie granic rynku — Przedmiot — Określenie wpływu na handel między państwami członkowskimi — Obowiązek określenia rynku właściwego — Granice (art. 81 ust. 1, 3 WE) (por. pkt 23–26)

2. Konkurencja — Zasady Unii — Przedmiotowy zakres stosowania — Działanie narzucone przez uregulowania państwowe — Wyłączenie — Przesłanki (art. 81 WE, 82 WE) (por. pkt 35)

3. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Zakaz — Wyłączenie — Obowiązek wykazania przez przedsiębiorstwo zasadności jego wniosku — Decyzja Komisji oddalająca wniosek o zastosowanie wyłączenia — Obowiązek uzasadnienia — Zakres (art. 81 ust. 3 WE) (por. pkt 68)

4. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Zakaz — Wyłączenie — Zakres stosowania — Porozumienia o współpracy horyzontalnej — Porozumienia w sprawie zakupów mające na celu ograniczenie konkurencji cenowej — Ocena w świetle zasad wyrażonych w wytycznych — Obowiązkowe uwzględnienie rzeczywistego wpływu na rynek — Brak (art. 81 ust. 1, 3 WE; komunikat Komisji 2001/C 3/02, pkt 18, 124, 133) (por. pkt 69, 70)

5. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Naruszenie konkurencji — Kryteria oceny — Cel antykonkurencyjny — Wystarczające ustalenie — Ustalenie niepodlegające obowiązkowi przedstawienia dowodu na istnienie negatywnych skutków dla konsumentów końcowych — Ocena w zależności od treści porozumienia i kontekstu gospodarczego (art. 81 ust. 1 WE) (por. pkt 74, 75)

6. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Decyzja Komisji stwierdzająca naruszenie polegające na zawarciu porozumienia o charakterze antykonkurencyjnym — Decyzja oparta na dowodzie z dokumentów — Brak interesu handlowego ukaranego przedsiębiorstwa w tym porozumieniu — Brak wpływu (art. 81 ust. 1 WE) (por. pkt 84)

7. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Kryteria — Waga naruszenia — Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji — Ocena uzależniona od charakteru naruszenia — Bardzo poważne naruszenia — Porozumienie horyzontalne w sprawie cen i stosowanie do partnerów handlowych nierównych warunków do świadczeń równoważnych — Ocena całościowa (art. 81 ust. 1 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1) (por. pkt 117–119, 121, 122)

8. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Kryteria — Waga naruszenia — Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji — Ocena uzależniona od charakteru naruszenia — Bardzo poważne naruszenia — Konieczność określenia ich wpływu i zakresu geograficznego — Brak — Uwzględnienie wpływu na rynek przez Komisję — Zakres ciężaru dowodu (art. 81, ust. 1 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1A) (por. pkt 127–129, 131)

9. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Podział zainteresowanych przedsiębiorstw na kategorie — Przesłanki — Przestrzeganie zasad równego traktowania i proporcjonalności — Uwzględnienie obrotu przedsiębiorstw — Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji (art. 81 ust. 1 WE; rozporządzenia Rady: nr 17, art. 15 ust. 2; nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1A akapity szósty, siódmy) (por. pkt 135, 138–140, 142)

10. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Kryteria — Konieczność dokonania zróżnicowania między przedsiębiorstwami uczestniczącymi w tym samym naruszeniu w zależności od ich całkowitych obrotów lub obrotów na rynku danego produktu — Brak (art. 81 ust. 1 WE; rozporządzenia Rady: nr 17, art. 15 ust. 2; nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1A akapit szósty) (por. pkt 141)

11. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Pismo w sprawie przedstawienia zarzutów — Konieczna treść — Decyzja Komisji stwierdzająca naruszenie — Rozbieżność między decyzją a pismem w sprawie przedstawienia zarzutów — Naruszenie prawa do obrony — Przesłanka — Ocena każdego konkretnego przypadku z osobna (art. 81 WE, 82 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 27 ust. 1) (por. pkt 151–154)

12. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Poszanowanie prawa do obrony — Dostęp do akt — Przedmiot — Przekazanie odpowiedzi na pismo w sprawie przedstawienia zarzutów — Przesłanki — Granice (art. 81 WE, 82 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 27 ust. 2; komunikat Komisji 2005/C 325/07, pkt 8, 27) (por. pkt 160–164, 166, 167)

13. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Poszanowanie prawa do obrony — Dostęp do akt — Zakres — Odmowa przekazania dokumentu — Konsekwencje — Konieczność wprowadzenia w zakresie ciężaru dowodu spoczywającego na zainteresowanym przedsiębiorstwie rozróżnienia między dokumentami obciążającymi a dokumentami odciążającymi (art. 81 WE, 82 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 27 ust. 2) (por. pkt 165)

Przedmiot

Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Komisji C(2006) 4090 wersja ostateczna z dnia 13 września 2006 r. dotyczącej postępowania na mocy art. 81 [WE] [sprawa COMP/F/38.456 – Asfalt (Niderlandy)] w zakresie, w jakim dotyczy ona skarżących

Sentencja

1) Skarga zostaje oddalona.

2) BAM NBM Wegenbouw BV i HBG Civiel BV zostają obciążone kosztami postępowania.

Wyrok Sądu (szósta izba) z dnia 27 września 2012 r. – BAM NBM Wegenbouw i HBG Civiel przeciwko Komisji

(sprawa T-354/06)

„Konkurencja — Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Niderlandzki rynek bitumu do nawierzchni drogowych — Decyzja stwierdzająca naruszenie art. 81 WE — Istnienie i zakwalifikowanie porozumienia — Ograniczenie konkurencji — Wytyczne w sprawie stosowania art. 81 WE do porozumień o współpracy horyzontalnej — Prawo do obrony — Grzywny — Czas trwania naruszenia”

1. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Wytyczenie granic rynku — Przedmiot — Określenie wpływu na handel między państwami członkowskimi — Obowiązek określenia rynku właściwego — Granice (art. 81 ust. 1, 3 WE) (por. pkt 23–26)

2. Konkurencja — Zasady Unii — Przedmiotowy zakres stosowania — Działanie narzucone przez uregulowania państwowe — Wyłączenie — Przesłanki (art. 81 WE, 82 WE) (por. pkt 35)

3. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Zakaz — Wyłączenie — Obowiązek wykazania przez przedsiębiorstwo zasadności jego wniosku — Decyzja Komisji oddalająca wniosek o zastosowanie wyłączenia — Obowiązek uzasadnienia — Zakres (art. 81 ust. 3 WE) (por. pkt 68)

4. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Zakaz — Wyłączenie — Zakres stosowania — Porozumienia o współpracy horyzontalnej — Porozumienia w sprawie zakupów mające na celu ograniczenie konkurencji cenowej — Ocena w świetle zasad wyrażonych w wytycznych — Obowiązkowe uwzględnienie rzeczywistego wpływu na rynek — Brak (art. 81 ust. 1, 3 WE; komunikat Komisji 2001/C 3/02, pkt 18, 124, 133) (por. pkt 69, 70)

5. Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki — Naruszenie konkurencji — Kryteria oceny — Cel antykonkurencyjny — Wystarczające ustalenie — Ustalenie niepodlegające obowiązkowi przedstawienia dowodu na istnienie negatywnych skutków dla konsumentów końcowych — Ocena w zależności od treści porozumienia i kontekstu gospodarczego (art. 81 ust. 1 WE) (por. pkt 74, 75)

6. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Decyzja Komisji stwierdzająca naruszenie polegające na zawarciu porozumienia o charakterze antykonkurencyjnym — Decyzja oparta na dowodzie z dokumentów — Brak interesu handlowego ukaranego przedsiębiorstwa w tym porozumieniu — Brak wpływu (art. 81 ust. 1 WE) (por. pkt 84)

7. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Kryteria — Waga naruszenia — Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji — Ocena uzależniona od charakteru naruszenia — Bardzo poważne naruszenia — Porozumienie horyzontalne w sprawie cen i stosowanie do partnerów handlowych nierównych warunków do świadczeń równoważnych — Ocena całościowa (art. 81 ust. 1 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1) (por. pkt 117–119, 121, 122)

8. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Kryteria — Waga naruszenia — Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji — Ocena uzależniona od charakteru naruszenia — Bardzo poważne naruszenia — Konieczność określenia ich wpływu i zakresu geograficznego — Brak — Uwzględnienie wpływu na rynek przez Komisję — Zakres ciężaru dowodu (art. 81, ust. 1 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1A) (por. pkt 127–129, 131)

9. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Podział zainteresowanych przedsiębiorstw na kategorie — Przesłanki — Przestrzeganie zasad równego traktowania i proporcjonalności — Uwzględnienie obrotu przedsiębiorstw — Uprawnienia dyskrecjonalne Komisji (art. 81 ust. 1 WE; rozporządzenia Rady: nr 17, art. 15 ust. 2; nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1A akapity szósty, siódmy) (por. pkt 135, 138–140, 142)

10. Konkurencja — Grzywny — Kwota — Ustalenie — Kryteria — Konieczność dokonania zróżnicowania między przedsiębiorstwami uczestniczącymi w tym samym naruszeniu w zależności od ich całkowitych obrotów lub obrotów na rynku danego produktu — Brak (art. 81 ust. 1 WE; rozporządzenia Rady: nr 17, art. 15 ust. 2; nr 1/2003, art. 23 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1A akapit szósty) (por. pkt 141)

11. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Pismo w sprawie przedstawienia zarzutów — Konieczna treść — Decyzja Komisji stwierdzająca naruszenie — Rozbieżność między decyzją a pismem w sprawie przedstawienia zarzutów — Naruszenie prawa do obrony — Przesłanka — Ocena każdego konkretnego przypadku z osobna (art. 81 WE, 82 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 27 ust. 1) (por. pkt 151–154)

12. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Poszanowanie prawa do obrony — Dostęp do akt — Przedmiot — Przekazanie odpowiedzi na pismo w sprawie przedstawienia zarzutów — Przesłanki — Granice (art. 81 WE, 82 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 27 ust. 2; komunikat Komisji 2005/C 325/07, pkt 8, 27) (por. pkt 160–164, 166, 167)

13. Konkurencja — Postępowanie administracyjne — Poszanowanie prawa do obrony — Dostęp do akt — Zakres — Odmowa przekazania dokumentu — Konsekwencje — Konieczność wprowadzenia w zakresie ciężaru dowodu spoczywającego na zainteresowanym przedsiębiorstwie rozróżnienia między dokumentami obciążającymi a dokumentami odciążającymi (art. 81 WE, 82 WE; rozporządzenie Rady nr 1/2003, art. 27 ust. 2) (por. pkt 165)

Przedmiot

Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Komisji C(2006) 4090 wersja ostateczna z dnia 13 września 2006 r. dotyczącej postępowania na mocy art. 81 [WE] [sprawa COMP/F/38.456 – Asfalt (Niderlandy)] w zakresie, w jakim dotyczy ona skarżących

Sentencja

1) Skarga zostaje oddalona.