Keywords

Summary



Keywords

1. Konwencja o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych – Jurysdykcja – Spór pomiędzy stronami, które mają miejsce zamieszkania na terytorium tego samego umawiającego się państwa mającego pewne związki z państwem trzecim – Zastosowanie art. 2 konwencji

(konwencja brukselska z dnia 27 września 1968 r., art. 2)

2. Konwencja o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych – Jurysdykcja – Jurysdykcja sądu umawiającego się państwa w oparciu o art. 2 konwencji – Wyłączenie jurysdykcji wynikające z wyjątku opartego na teorii forum non conveniens – Niedopuszczalność

(konwencja brukselska z dnia 27 września 1968 r., art. 2)

Summary

1. Artykuł 2 Konwencji z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych w brzmieniu zmienionym Konwencją z dnia 9 października 1978 r. w sprawie przystąpienia Królestwa Danii, Irlandii i Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Konwencją z dnia 25 października 1982 r. w sprawie przystąpienia Republiki Greckiej oraz Konwencją z dnia 26 maja 1989 r. w sprawie przystąpienia Królestwa Hiszpanii i Republiki Portugalskiej stosuje się w ramach sporu pomiędzy stronami, które mają miejsce zamieszkania na terytorium tego samego umawiającego się państwa przed sądami tego państwa, który to spór ma pewne związki z państwem trzecim, ale nie z innym umawiającym się państwem oraz w podobnej sytuacji dotyczącej stosunków pomiędzy sądami jednego umawiającego się państwa a sądami jednego państwa trzeciego, a nie stosunków pomiędzy sądami kilku umawiających się państw.

W istocie, jeśli samo zastosowanie zasad jurysdykcyjnych konwencji brukselskiej wymaga oczywiście istnienia elementu zagranicznego, to międzynarodowy charakter przedmiotowego stosunku prawnego nie musi jednakże wynikać, dla potrzeb zastosowania tego przepisu, z istnienia związku z kilkoma umawiającymi się państwami, czy to ze względu na istotę sporu, czy odpowiednie miejsca zamieszkania stron sporu. Istnienie związku z umawiającym się państwem i państwem trzecim, polegającego przykładowo na tym, że miejsce zamieszkania powoda i jednego z pozwanych znajduje się w pierwszym państwie, a sporne zdarzenia miały miejsce w drugim, może również nadać przedmiotowemu stosunkowi prawnemu międzynarodowy charakter.

Skądinąd wyznaczenie sądu umawiającego się państwa jako mającego jurysdykcję ze względu na miejsce zamieszkania pozwanego na terytorium tego państwa, nawet w stosunku do sporu, który przynajmniej w części, ze względu na swój przedmiot albo miejsce zamieszkania powoda, wiąże się z państwem trzecim, nie jest w stanie nałożyć na to ostatnie państwo żadnego obowiązku, w ten sposób, by naruszona została zasada względnego skutku umów międzynarodowych.

(por. pkt 25, 26, 30, 31, 35)

2. Konwencja z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych w brzmieniu zmienionym Konwencją z dnia 9 października 1978 r. w sprawie przystąpienia Królestwa Danii, Irlandii i Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Konwencją z dnia 25 października 1982 r. w sprawie przystąpienia Republiki Greckiej oraz Konwencją z dnia 26 maja 1989 r. w sprawie przystąpienia Królestwa Hiszpanii i Republiki Portugalskiej stoi na przeszkodzie temu, aby sąd umawiającego się państwa wyłączył jurysdykcję wynikającą z art. 2 tej konwencji na tej podstawie, że sąd innego państwa niebędącego stroną konwencji jest bardziej odpowiedni dla rozpoznania sporu, nawet jeżeli nie może być brana pod uwagę jurysdykcja sądu innego umawiającego się państwa lub nawet jeżeli w sporze nie występuje żaden łącznik z innym umawiającym się państwem.

W istocie wyjątek oparty na teorii forum non conveniens nie został przewidziany przez autorów konwencji i zastosowanie tej teorii mogłoby mieć wpływ na przewidywalność zasad jurysdykcyjnych ustanowionych przez konwencję i w rezultacie, na zasadę bezpieczeństwa prawnego będącą jej podstawą. Ponadto dopuszczalność stosowania wyjątku opartego na doktrynie forum non conveniens spowodowałaby ryzyko naruszenia jednolitego stosowania zasad jurysdykcyjnych zawartych w konwencji oraz zagrożenia ochrony prawnej osób zamieszkałych we Wspólnocie.

(por. pkt 37, 41–43 i sentencja)