Sprawa C-180/06

Renate Ilsinger

przeciwko

Martinowi Dreschersowi, działającemu w charakterze zarządcy masy upadłościowej Schlank & Schick GmbH

(wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Oberlandesgericht Wien)

„Jurysdykcja w sprawach cywilnych — Rozporządzenie (WE) nr 44/2001 — Jurysdykcja w sprawach umów zawieranych przez konsumentów — Prawo konsumenta, do którego skierowano reklamę wprowadzającą w błąd, do dochodzenia na drodze sądowej pozornie wygranej nagrody — Kwalifikacja — Roszczenie z umowy, o którym mowa w art. 15 ust. 1 lit. c) tego rozporządzenia — Przesłanki”

Opinia rzecznika generalnego V. Trstenjak przedstawiona w dniu 11 września 2008 r. I ‐ 3964

Wyrok Trybunału (pierwsza izba) z dnia 14 maja 2009 r. I ‐ 3998

Streszczenie wyroku

Współpraca sądowa w sprawach cywilnych – Jurysdykcja i wykonywanie orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych – Rozporządzenie nr 44/2001 – Jurysdykcja w sprawach umów zawieranych przez konsumentów

(rozporządzenie Rady nr 44/2001, art. 15 ust. 1 lit. c))

W sytuacji, w której konsument dochodzi na drodze sądowej, na podstawie przepisów prawnych państwa członkowskiego miejsca swojego zamieszkania i przed sądem właściwym ze względu na miejsce swojego zamieszkania, od spółki zajmującej się sprzedażą wysyłkową, z siedzibą w innym państwie członkowskim, wydania pozornie wygranej przez niego nagrody oraz:

— jeśli ta spółka, w celu skłonienia konsumenta do zawarcia umowy, skierowała do niego przesyłkę imienną mogącą wzbudzić w nim przekonanie, że nagroda zostanie mu przyznana, gdy zwróci się o jej zapłatę i odeśle „certyfikat uprawniający do żądania nagrody” dołączony do tej przesyłki,

— lecz przyznanie tej nagrody nie zależy od złożenia zamówienia na produkty oferowane na sprzedaż przez tę spółkę czy zamówienia próbnego,

zasady dotyczące jurysdykcji ustanowione rozporządzeniem nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych należy interpretować w następujący sposób:

— takie powództwo wniesione przez konsumenta wchodzi w zakres art. 15 ust. 1 lit. c) tego rozporządzenia, pod warunkiem że zawodowy sprzedawca zobowiązał się prawnie do zapłaty tej nagrody konsumentowi;

— jeśli taka przesłanka nie jest spełniona, to takie powództwo wchodzi w zakres tego przepisu rozporządzenia nr 44/2001 tylko przy założeniu, że konsument rzeczywiście złożył zamówienie u tego zawodowego sprzedawcy.

W istocie art. 15 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 44/2001, zredagowany w sposób identyczny jak art. 13 konwencji brukselskiej, wymaga, by umowa była zawarta przez konsumenta z osobą wykonującą działalność gospodarczą lub zawodową. Dla celów istnienia umowy w rozumieniu tego przepisu, niezbędne jest, by zawodowy sprzedawca podjął zobowiązanie prawne, przedkładając wiążącą ofertę, wystarczająco jasną i precyzyjną co do przedmiotu i zakresu, aby spowodować powstanie stosunku o charakterze umownym, to znaczy składając oświadczenie o bezwarunkowej woli zapłaty rozpatrywanej nagrody konsumentom, którzy tego zażądają. Wobec braku takiego zobowiązania prawnego, art. 15 ust. 1 lit. c) stosuje się tylko pod warunkiem, że po podstępnym przyrzeczeniu wygranej nastąpiło zawarcie umowy przez konsumenta ze spółką zajmującą się sprzedażą wysyłkową, przejawiające się w złożeniu zamówienia u tej ostatniej.

(por. pkt 53–55, 59, 60; sentencja)