Keywords

Summary



Keywords

1. Trybunał Sprawiedliwości – Organizacja – Przydzielenie spraw wielkiej izbie – Wniosek o przekazanie sprawy wielkiej izbie Trybunału przedstawiony w ramach postępowania prejudycjalnego

(regulamin postępowania przed Trybunałem, art. 60 § 3)

2. Postępowanie sądowe – Procedura ustna – Otwarcie na nowo – Przesłanki

(regulamin postępowania przed Trybunałem, art. 83)

3. Pytania prejudycjalne – Właściwość Trybunału – Granice – Pytania pozbawione w sposób oczywisty znaczenia dla sprawy i pytania hipotetyczne zadane w kontekście wykluczającym użyteczną odpowiedź – Pytania pozbawione związku z przedmiotem sporu przed sądem krajowym

(art. 267 TFUE)

4. Polityka społeczna – Pracownicy płci męskiej i pracownicy płci żeńskiej – Równość wynagrodzeń – Wynagrodzenie – Pojęcie – System emerytur urzędniczych wypłacanych urzędnikom z racji stosunku pracy – Włączenie

(art. 141 WE)

5. Polityka społeczna – Pracownicy płci męskiej i pracownicy płci żeńskiej – Równość wynagrodzeń – Środek krajowy stanowiący dyskryminację pośrednią – Przyznanie doliczenia okresu służby, w celu obliczenia emerytury, uzależnione od dwumiesięcznego przerwania działalności zawodowej – Dopuszczalność – Przesłanki – Uzasadnienie zgodnym z prawem celem polityki społecznej – Proporcjonalność – Ocena przez sąd krajowy

(art. 141 WE)

6. Polityka społeczna – Pracownicy płci męskiej i pracownicy płci żeńskiej – Równość wynagrodzeń – Środek krajowy stanowiący dyskryminację pośrednią – System przejścia na wcześniejszą emeryturę z prawem do natychmiastowej wypłaty świadczenia – Dopuszczalność – Przesłanki – Uzasadnienie zgodnym z prawem celem polityki społecznej – Proporcjonalność – Ocena przez sąd krajowy

(art. 141 WE)

7. Polityka społeczna – Pracownicy płci męskiej i pracownicy płci żeńskiej – Równość wynagrodzeń – Środek krajowy stanowiący dyskryminację pośrednią – System krajowy umożliwiający danym pracownikom na skorzystanie z wcześniejszej emerytury z prawem do natychmiastowej wypłaty świadczenia oraz do przyznania im doliczenia okresu służby – Uzasadnienie potrzebą wsparcia niedoreprezentowanej płci w trakcie kariery zawodowej – Brak

(art. 141 ust. 4 WE)

Summary

1. Chociaż żaden przepis statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ani regulaminu postępowania przed Trybunałem nie przewiduje rozpatrzenia wniosku o przekazanie sprawy wielkiej izbie Trybunału w ramach postępowania prejudycjalnego, zgodnie z art. 60 § 3 owego regulaminu postępowania skład orzekający, któremu przydzielono sprawę, może wprawdzie w każdej fazie postępowania zwrócić się do Trybunału o przydzielenie jej składowi orzekającemu złożonemu z większej liczby sędziów, lecz chodzi w tym wypadku o czynność, o której przeprowadzeniu izba, której przydzielono sprawę, orzeka w zasadzie z urzędu i na podstawie swojego uznania.

(por. pkt 19, 20)

2. Zobacz tekst orzeczenia.

(por. pkt 22)

3. Zobacz tekst orzeczenia.

(por. pkt 30, 31)

4. Zobacz tekst orzeczenia.

(por. pkt 39)

5. Artykuł 141 WE należy interpretować w ten sposób, że system doliczenia okresu służby do celów obliczenia emerytury uzależniony od dwumiesięcznego przerwania działalności zawodowej, skutkuje niezgodną z owym artykułem dyskryminacją pośrednią w zakresie wynagrodzenia pracowników płci męskiej w porównaniu do pracowników płci żeńskiej, z wyłączeniem przypadków, gdy może być on uzasadniony obiektywnymi czynnikami niezwiązanymi z jakąkolwiek dyskryminacją ze względu na płeć, takimi jak zgodny z prawem cel polityki społecznej, i jest odpowiedni dla zapewnienia realizacji przywołanego celu, a także niezbędny w tym względzie, co oznacza, że musi on prawdziwie odpowiadać trosce o osiągnięcie tego celu i być z tego punktu widzenia wdrażany w sposób spójny i systematyczny.

W istocie warunek przerwania działalności zawodowej na okres dwóch miesięcy, od którego taki system uzależnia przyznanie doliczenia okresu służby – chociaż pozornie neutralny w odniesieniu do płci danych urzędników – może być w niniejszym wypadku spełniony przez o wiele niższy odsetek urzędników niż odsetek urzędniczek.

Troska o zrekompensowanie niekorzystnych skutków w zakresie przebiegu ich karier, wspólna wszystkim pracownikom – zarówno płci żeńskiej, jak i płci męskiej – którzy przerwali karierę na określony okres czasu, aby poświęcić się swoim dzieciom, stanowi jako taka zgodny z prawem cel polityki społecznej.

Jednakże do sądu odsyłającego należy upewnienie się, z uwzględnieniem w tym zakresie dostarczonych mu przez Trybunał wskazówek umożliwiających wydanie rozstrzygnięcia w sprawie, że system krajowy rzeczywiście odpowiada trosce o osiągnięcie wskazanego celu i że z punktu widzenia tego celu jest on wdrażany w sposób spójny i systematyczny.

(por. pkt 51, 56, 58, 64–73, 78, 79; pkt 1 sentencji)

6. Artykuł art. 141 WE należy interpretować w ten sposób, że system przejścia na wcześniejszą emeryturę z prawem do natychmiastowej wypłaty świadczenia uzależniający prawo urzędnika, rodzica trojga dzieci lub dziecka w wieku powyżej roku dotkniętego stopniem niepełnosprawności równym lub przekraczającym 80%, do skorzystania z takiej wcześniejszej emerytury od warunku, że zainteresowany może wykazać w odniesieniu do każdego dziecka przerwanie działalności zawodowej trwające nieprzerwanie przez co najmniej dwa miesiące, skutkuje niezgodną z owym artykułem dyskryminacją pośrednią w zakresie wynagrodzenia pracowników płci męskiej w porównaniu do pracowników płci żeńskiej, z wyłączeniem przypadków, gdy może być on uzasadniony obiektywnymi czynnikami niezwiązanymi z jakąkolwiek dyskryminacją ze względu na płeć, takimi jak zgodny z prawem cel polityki społecznej, i jest odpowiedni dla zapewnienia realizacji przywołanego celu, a także niezbędny w tym względzie, co oznacza, że musi on prawdziwie odpowiadać trosce o osiągnięcie tego celu i być z tego punktu widzenia wdrażany w sposób spójny i systematyczny.

W istocie chociaż przepisy takie są pozornie neutralne w odniesieniu do płci danych urzędników, to warunki, od jakich uzależniają one przyznanie rozpatrywanego w postępowaniu głównym uprawnienia, prowadzą w danym wypadku do tego, iż z owego uprawnienia korzysta o wiele wyższy odsetek kobiet niż mężczyzn.

Do sądu odsyłającego należy zatem upewnienie się, z uwzględnieniem w tym zakresie dostarczonych mu przez Trybunał wskazówek umożliwiających wydanie rozstrzygnięcia w sprawie, że system krajowy rzeczywiście odpowiada trosce o osiągnięcie w tym wypadku zgodnego z prawem celu polityki społecznej i że z punktu widzenia tego celu jest on wdrażany w sposób spójny i systematyczny.

(por. pkt 86, 89–96, 98; pkt 2 sentencji)

7. Artykuł 141 ust. 4 WE należy interpretować w ten sposób, że do środków wskazanych w owym postanowieniu nie należą środki krajowe, które ograniczają się do zezwolenia danym pracownikom na skorzystanie z wcześniejszej emerytury z prawem do natychmiastowej wypłaty świadczenia oraz do przyznania im doliczenia okresu służby w chwili odejścia przez nich na emeryturę, nie rozwiązując problemów, które mogą oni napotkać w trakcie swojej kariery zawodowej.

(por. pkt 103; pkt 3 sentencji)