WYROK SĄDU DO SPRAW SŁUŻBY PUBLICZNEJ

(trzecia izba)

z dnia 13 kwietnia 2011 r.

Sprawa F-105/09

Séverine Scheefer

przeciwko

Parlamentowi Europejskiemu

Służba publiczna – Członek personelu tymczasowego – Przedłużenie umowy zawartej na czas określony – Zmiana kwalifikacji umowy zawartej na czas określony na umowę zawartą na czas nieokreślony – Artykuł 8 akapit pierwszy WZIP

Przedmiot: Skarga wniesiona na podstawie art. 270 TFUE, mającego zastosowanie do traktatu EWEA na mocy jego art. 106a, w której S. Scheefer żąda w istocie stwierdzenia nieważności decyzji Parlamentu z dnia 12 lutego 2009 r. potwierdzającej, że jej umowa o pracę w charakterze członka personelu tymczasowego dobiega końca z dniem 31 marca 2009 r. oraz stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 12 października 2009 r. oddalającej jej zażalenie, a także naprawienia szkody poniesionej ze względu na zachowanie Parlamentu.

Orzeczenie: Stwierdza się nieważność decyzji zawartej w piśmie z dnia 12 lutego 2009 r., w którym sekretarz generalny Parlamentu powiadomił skarżącą, po pierwsze, że nie można było znaleźć żadnego dopuszczalnego prawnie rozwiązania, które pozwoliłoby jej na kontynuowanie działalności w gabinecie lekarskim w Luksemburgu (Luksemburg), a po drugie, że umowa o zatrudnieniu jej w charakterze członka personelu tymczasowego dobiegnie końca z dniem 31 marca 2009 r. Parlament zostaje obciążony wypłatą na rzecz skarżącej różnicy pomiędzy z jednej strony kwotą wynagrodzenia, które byłoby jej należne, gdyby pozostała na swoim stanowisku, a z drugiej strony kwotą wynagrodzenia, honorariów, zasiłku dla bezrobotnych lub jakiegokolwiek innego ekwiwalentnego zasiłku, które rzeczywiście uzyskiwała od dnia 1 kwietnia 2009 r. zamiast wynagrodzenia pobieranego w charakterze członka personelu tymczasowego. W pozostałym zakresie skarga zostaje odrzucona. Parlament pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez skarżącą.

Streszczenie

1. Urzędnicy – Skarga – Przedmiot – Zmiana kwalifikacji umowy o pracę w charakterze członka personelu tymczasowego – Niedopuszczalność

(regulamin pracowniczy, art. 91)

2. Urzędnicy – Skarga – Uprzednie zażalenie w drodze administracyjnej – Termin – Rozpoczęcie biegu terminu – Data podpisania umowy o pracę w charakterze członka personelu tymczasowego

(regulamin pracowniczy, art. 90 ust. 2)

3. Polityka społeczna – Porozumienie ramowe w sprawie pracy na czas określony zawarte przez UNICE, CEEP oraz ETUC – Dyrektywa 1999/70

(warunki zatrudnienia innych pracowników; dyrektywa Rady 1999/70)

4. Urzędnicy – Personel tymczasowy – Personel tymczasowy objęty zakresem art. 2 lit. a) warunków zatrudnienia innych pracowników – Kolejne przedłużenie umowy po pierwszym przedłużeniu na czas określony – Zmiana kwalifikacji umowy zawartej na czas określony na umowę zawartą na czas nieokreślony

(warunki zatrudnienia innych pracowników, art. 2 lit. a), art. 8 akapit pierwszy; dyrektywa Rady 1999/70, załącznik, klauzula 5 pkt 1 lit. c), klauzula 5 pkt 2 lit. b))

5. Urzędnicy – Skarga – Nieograniczone prawo orzekania – Spory o charakterze majątkowym w rozumieniu art. 91 ust. 1 regulaminu pracowniczego – Pojęcie

(regulamin pracowniczy, art. 91 ust. 1; warunki zatrudnienia innych pracowników)

6. Urzędnicy – Skarga – Wyrok stwierdzający nieważność – Skutki

(regulamin pracowniczy, art. 91)

1. O ile kwalifikacja prawna aktu podlega wyłącznie ocenie sądu Unii, a nie woli stron, o tyle sąd ten może tylko stwierdzić nieważność aktów niekorzystnych, a nie nieważność kwalifikacji jako takiej, którą autor tych aktów błędnie im nadał. Żądania zmierzające do tego, by w sentencji wyroku Sąd do spraw Służby Publicznej dokonał zmiany kwalifikacji umowy zawartej przez skarżącą są zatem niedopuszczalne.

(zob. pkt 24, 25)

2. Co się tyczy stwierdzenia momentu, w którym został wydany akt niekorzystny, to znaczy ustalenia daty, od której należy liczyć bieg terminu na wniesienie zażalenia, należy zauważyć, że umowa wywołuje skutki od momentu jej podpisania, a zatem również od tego momentu może ona wywoływać niekorzystne skutki dla pracownika, tym samym w zasadzie od chwili podpisania należy liczyć bieg terminu na złożenie zażalenia w stosownym czasie w rozumieniu art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego.

(zob. pkt 48)

Odesłanie:

Sąd Pierwszej Instancji: sprawy połączone T-137/99 i T-18/00 Martínez Páramo i in. przeciwko Komisji, 11 lipca 2002 r., pkt 56

Sąd do spraw Służby Publicznej: sprawa F-65/07 Aayhan i in. przeciwko Parlamentowi, 30 kwietnia 2009 r., pkt 43

3. Okoliczność, że dyrektywa jako taka nie wiąże instytucji, nie może wyłączać powinności uwzględniania jej przez instytucje w sposób pośredni w odniesieniu do stosunków między tymi instytucjami a ich urzędnikami lub pracownikami. Tym samym, w odniesieniu do dyrektywy 1999/70 w sprawie pracy na czas określony i załączonego do niej porozumienia ramowego, to na instytucjach jako pracodawcy, zgodnie z ciążącym na nich obowiązkiem lojalności, spoczywa powinność interpretowania i stosowania w miarę możliwości przepisów warunków zatrudnienia innych pracowników w świetle przepisów i celów porozumienia ramowego.

(zob. pkt 54)

4. Porozumienie ramowe załączone do dyrektywy 1999/70 w sprawie pracy na czas określony czyni ze stabilności zatrudnienia zasadniczy cel w zakresie stosunków pracy w Unii Europejskiej. W szczególności klauzula 5 pkt 1 lit. c) nakazuje ustalenie maksymalnej liczby odnowień umów lub stosunków pracy zawartych na czas określony. Klauzula 5 pkt 2 lit. b) przewiduje, że umowy zawarte na czas określony mogą, o ile to właściwe, być uważane za zawarte na czas nieokreślony.

Zatem zgodnie z art. 8 akapit pierwszy WZIP każde następne przedłużenie następujące po pierwszym przedłużeniu na czas określony umowy członka personelu tymczasowego zawartej na podstawie art. 2 lit. a) na czas określony następuje na czas nieokreślony, a tę zmianę kwalifikacji należy uważać za skuteczną z mocy samego prawa. W odniesieniu do instytucji wspomniany przepis powinien być interpretowany w sposób zapewniający mu szerokie znaczenie i być ściśle stosowany ze względu na to, że ma on dokładnie na celu ograniczenie korzystania z kolejnych umów o pracę w charakterze członka personelu tymczasowego na czas określony poprzez uznanie trzeciej umowy zawartej na czas określony za umowę zawartą na czas nieokreślony.

Ponadto moc wiążąca przepisów wewnętrznych instytucji jest słabsza od mocy wiążącej WZIP i nie może uniemożliwiać wywoływania skutków przez art. 8 akapit pierwszy WZIP.

(zob. pkt 54–56, 60)

Odesłanie:

Sąd do spraw Służby Publicznej: ww. sprawa Aayhan przeciwko Parlamentowi, pkt 119, 120

5. Żądanie mające na celu zapłacenie przez instytucję na rzecz jednego z jej pracowników kwoty, którą uważa on za należną mu na mocy WZIP, wchodzi w zakres pojęcia sporów o charakterze majątkowym w rozumieniu art. 91 ust. 1 regulaminu pracowniczego, i tym odróżnia się od skarg pracowników dotyczących odpowiedzialności instytucji i mających na celu uzyskanie odszkodowania. Na mocy art. 91 ust. 1 regulaminu pracowniczego Sąd do spraw Służby Publicznej w ramach tych sporów ma nieograniczone prawo orzekania, które nakłada nań obowiązek ich zakończenia w sposób zupełny i tym samym rozstrzygnięcia w przedmiocie całokształtu praw i obowiązków pracownika, z zastrzeżeniem przekazania odnośnej instytucji wykonania, pod swoją kontrolą, części orzeczenia na warunkach, które zostały przez ten sąd szczegółowo określone.

(zob. pkt 68)

Odesłanie:

Trybunał: sprawa C-135/06 P Weißenfels przeciwko Parlamentowi, 18 grudnia 2007 r., pkt 65, 67, 68

Sąd do spraw Służby Publicznej: sprawa F-49/08 Giannini przeciwko Komisji, 2 lipca 2009 r., pkt 39–42

6. Stwierdzenie przez sąd Unii nieważności aktu powoduje jego wycofanie z porządku prawnego ze skutkiem wstecznym. Gdy akt, którego nieważność stwierdzono, został już wykonany, zniweczenie jego skutków wymaga przywrócenia sytuacji prawnej, w której strona skarżąca znajdowała się przed jego wydaniem.

(zob. pkt 69)

Odesłanie:

Sąd do spraw Służby Publicznej: sprawa F-1/05 Landgren przeciwko ETF, 26 października 2006 r., pkt 92