Wydanie tymczasowe

OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO

JEANA RICHARDA DE LA TOURA

przedstawiona w dniu 17 listopada 2022 r.( )

Sprawa C‑338/21

Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid

przy udziale

S.S.,

N.Z.,

S.S.

[wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Raad van State (radę stanu, Niderlandy)]

Odesłanie prejudycjalne – Polityka azylowa – Rozporządzenie (UE) nr 604/2013 – Kryteria i mechanizmy ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej – Skarga na przyjętą wobec osoby ubiegającej się o azyl decyzję o przekazaniu do innego państwa – Termin na przekazanie – Zawieszenie biegu terminu na przeprowadzenie przekazania– Dyrektywa 2004/81/WE – Handel ludźmi





I. Wprowadzenie

1. Niniejszy wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 27 ust. 3 i art. 29 rozporządzenia (UE) nr 604/2013( ) w związku z art. 8 dyrektywy 2004/81/WE( ) i daje Trybunałowi sposobność do udzielenia wyjaśnień dotyczących relacji między tymi przepisami w przypadku, w którym obywatel państwa trzeciego ubiegający się o udzielenie ochrony międzynarodowej z jednej strony wniósł skargę na decyzję o przekazaniu, przy czym nie wystąpił on z wnioskiem o zawieszenie wykonania wspomnianej decyzji, oraz z drugiej strony złożył wniosek o ponowne rozpoznanie dotyczący decyzji administracyjnej o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81.

2. Niniejszy wniosek został złożony w ramach sporów pomiędzy odpowiednio S.S., N.Z. oraz S.S., będącymi obywatelami państw trzecich, a Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (sekretarzem stanu ds. sprawiedliwości i bezpieczeństwa, Niderlandy) (zwanym dalej „sekretarzem stanu”) w przedmiocie decyzji wydanych przez ów organ o odrzuceniu bez rozpatrzenia złożonych przez nich wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej i przekazaniu ich do odpowiedzialnego państwa członkowskiego. W tym samym czasie wspomniani obywatele złożyli wnioski o wydanie czasowych dokumentów pobytowych na podstawie art. 8 dyrektywy 2004/81, które zostały następnie oddalone przez sekretarza stanu. Wspomniani obywatele złożyli wnioski o ponowne rozpoznanie dotyczące rzeczonych decyzji w przedmiocie odmowy.

3. Niniejsza sprawa wykazuje powiązanie z zawisłą przed Trybunałem sprawą Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Zawieszenie biegu terminu na przekazanie w postępowaniu odwoławczym) (C‑556/21), w której ustalenia wymaga kwestia, czy wykonanie decyzji o przekazaniu i w rezultacie bieg terminu na przekazanie, o których mowa w rozporządzeniu Dublin III, mogą zostać zawieszone na wniosek właściwego organu w postępowaniu odwoławczym w ramach środka zaskarżenia mającego na celu stwierdzenie nieważności decyzji o przekazaniu wydanej wobec osoby ubiegającej się o udzielenie ochrony międzynarodowej w przypadku, gdy osoba ubiegająca się o ochronę nie złożyła wniosku o zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu.

4. Mimo że w obu wspomnianych sprawach pytania skierowane przez Raad van State (radę stanu, Niderlandy) dotyczą konsekwencji zawieszenia wykonania decyzji o przekazaniu dla celów obliczania terminu na przekazanie, o którym mowa w art. 29 ust. 1 rozporządzenia Dublin III (zwanego dalej „terminem na przekazanie”), jako takiego, to jednak występujące w tych sprawach kwestie szczegółowe są odmienne. Z tej przyczyny wspomniane sprawy stanowią przedmiot odrębnych opinii przedstawionych w tym samym dniu.

5. W niniejszej opinii w wyniku przeprowadzonej przeze mnie analizy zaproponuję Trybunałowi, aby orzekł, że art. 27 ust. 3 i art. 29 rozporządzenia Dublin III należy interpretować w ten sposób, iż wykonanie decyzji o przekazaniu, wydanej zgodnie z przepisami wspomnianego rozporządzenia, należy zawiesić zgodnie art. 47 karty praw podstawowych Unii Europejskiej( ) w przypadku, gdy od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, został wniesiony środek odwoławczy, oraz że bieg terminu na przekazanie nie zostaje zawieszony w sytuacji, gdy zainteresowany obywatel państwa trzeciego złożył wniosek o ponowne rozpoznanie dotyczący decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 wspomnianej dyrektywy.

II. Ramy prawne

A. Prawo Unii

1. Dyrektywa 2004/81

6. Motyw 6 dyrektywy 2004/81 głosi:

„Niniejsza dyrektywa szanuje prawa podstawowe i jest zgodna z zasadami uznanymi na przykład w [karcie]”.

7. Artykuł 1 wspomnianej dyrektywy przewiduje:

„Celem niniejszej dyrektywy jest określenie warunków przyznawania dokumentów pobytowych na czas określony […] obywatelom państw trzecich współpracującym przy zwalczaniu handlu ludźmi lub działań ułatwiających nielegalną imigrację”.

8. Artykuł 6 wspomnianej dyrektywy, zatytułowany „Okres przeznaczony na zastanowienie się”, stanowi, że obywatele państw trzecich korzystają z okresu na zastanowienie się umożliwiającego im odzyskanie sił, tak aby mogli podjąć świadomą decyzję co do podjęcia współpracy z właściwymi organami oraz że w okresie przeznaczonym na zastanowienie się nie jest możliwe wykonanie wobec nich nakazu wydalenia.

9. Artykuł 8 ust. 1 dyrektywy 2004/81 stanowi:

„Po upływie okresu przeznaczonego na zastanowienie się lub wcześniej, jeżeli właściwe organy są zdania, że zainteresowany obywatel państwa trzeciego spełnił już kryterium określone w lit. b), państwa członkowskie rozważą:

a) możliwości, jakie przedłużenie pobytu danej osoby na danym terytorium stwarza dla dochodzenia lub postępowania sądowego; oraz

b) czy wyraziła ona wyraźny zamiar współpracy; oraz

c) czy zerwała ona wszystkie kontakty z osobami podejrzewanymi o czyny, które mogą być zaliczone do przestępstw, o których mowa w art. 2 lit. b) i c)”.

10. Artykuł 13 ust. 2 wspomnianej dyrektywy uściśla:

„W przypadku wygaśnięcia dokumentu pobytowego wydanego na podstawie niniejszej dyrektywy stosuje się ogólne przepisy dotyczące cudzoziemców”.

2. Rozporządzenie Dublin III

11. Artykuł 1 rozporządzenia Dublin III ustanawia kryteria i mechanizmy ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca. Motywy 4, 5 i 19 wspomnianego rozporządzenia stanowią w tym względzie:

„(4) W konkluzjach [Rady Europejskiej, przyjętych na specjalnym posiedzeniu] z Tampere [w dniach 15 i 16 października 1999 r.] stwierdzono […], że [wspólny europejski system azylowy] powinien zostać uzupełniony, w krótkim terminie, o precyzyjną i sprawną metodę ustalania, które państwo członkowskie jest odpowiedzialne za rozpatrzenie wniosku o udzielenie azylu.

(5) Metoda taka powinna być oparta na kryteriach obiektywnych i sprawiedliwych, zarówno dla państw członkowskich, jak i dla zainteresowanych osób. W szczególności powinna ona umożliwiać szybkie ustalenie odpowiedzialnego państwa członkowskiego, tak by zagwarantować skuteczny dostęp do procedur udzielania ochrony międzynarodowej i nie powinna zagrażać celowi, jakim jest szybkie rozpatrywanie wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej.

[…]

(19) W celu zapewnienia skutecznej ochrony praw zainteresowanych osób, należy określić gwarancje prawne oraz prawo do skutecznego środka zaskarżenia w odniesieniu do decyzji dotyczących przekazania do odpowiedzialnego państwa członkowskiego, zgodnie w szczególności z art. 47 [karty]. W celu zapewnienia przestrzegania prawa międzynarodowego skuteczny środek zaskarżenia w odniesieniu do takich decyzji powinien obejmować zbadanie zarówno stosowania niniejszego rozporządzenia, jak i sytuacji prawnej oraz faktycznej w państwie członkowskim, do którego wnioskodawca jest przekazywany”.

12. Artykuł 27 ust. 3 i 4 wspomnianego rozporządzenia stanowi:

„3. Na użytek odwołań lub wniosków o ponowne rozpoznanie dotyczących decyzji o przekazaniu, państwa członkowskie określają w swoim prawie krajowym, że:

a) odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie daje zainteresowanej osobie prawo do pozostania w zainteresowanym państwie członkowskim do czasu rozstrzygnięcia odwołania lub wniosku o ponowne rozpoznanie; lub

b) następuje automatyczne zawieszenie przekazania, a zawieszenie to wygasa po upływie pewnego rozsądnego okresu, w którym sąd – po dokonaniu dokładnej i wnikliwej analizy wniosku – podejmuje decyzję, czy odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie powoduje zawieszenie przekazania; lub

c) zainteresowanej osobie daje się możliwość złożenia do sądu w rozsądnym terminie wniosku o zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu do czasu rozstrzygnięcia odwołania lub wniosku o ponowne rozpoznanie. Państwa członkowskie zapewniają skuteczny środek zaskarżenia, zawieszając przekazanie do czasu podjęcia decyzji w sprawie pierwszego wniosku o zawieszenie. Wszelkie decyzje w sprawie tego, czy zawiesić wykonanie decyzji o przekazaniu, są podejmowane w racjonalnym terminie, pozwalającym jednak na dokładną i wnikliwą analizę wniosku o zawieszenie wykonania. Decyzja o niezawieszaniu wykonania decyzji o przekazaniu zawiera uzasadnienie.

4. Państwa członkowskie mogą postanowić, że właściwe organy, działając z urzędu, mogą podjąć decyzję o zawieszeniu wykonania decyzji o przekazaniu do czasu rozstrzygnięcia odwołania lub wniosku o ponowne rozpoznanie”.

13. Artykuł 29 ust. 1 akapit pierwszy i ust. 2 rozporządzenia Dublin III ma następujące brzmienie:

„1. Przekazanie osoby ubiegającej się o azyl […] z wnioskującego państwa członkowskiego do odpowiedzialnego państwa członkowskiego jest przeprowadzane zgodnie z prawem krajowym wnioskującego państwa członkowskiego, po konsultacjach między zainteresowanymi państwami członkowskimi, tak szybko, jak to jest praktycznie możliwe, a najpóźniej w ciągu sześciu miesięcy od wyrażenia zgody na złożony przez inne państwo członkowskie wniosek o przejęcie lub wtórne przejęcie zainteresowanej osoby lub od ostatecznej decyzji w sprawie odwołania się lub ponownego rozpoznania, w przypadku gdy mają one skutek zawieszający, zgodnie art. 27 ust. 3.

[…]

2. W przypadku gdy nie dokonano przekazania w terminie sześciomiesięcznym, odpowiedzialne państwo członkowskie zostaje zwolnione z obowiązku przejęcia lub wtórnego przejęcia zainteresowanej osoby, a odpowiedzialność zostaje przeniesiona na wnioskujące państwo członkowskie. Termin ten może być przedłużony do maksymalnie jednego roku, jeżeli przekazania nie można było przeprowadzić w związku z uwięzieniem zainteresowanej osoby lub do maksymalnie osiemnastu miesięcy, jeżeli zainteresowana osoba uciekła”.

B. Prawo niderlandzkie

1. Ogólna ustawa dotycząca prawa administracyjnego

14. Artykuł 8:81 ust. 1 Algemene wet bestuursrecht (ogólnej ustawy dotyczącej prawa administracyjnego)( ) z dnia 4 czerwca 1992 r. stanowi:

„Jeżeli na daną decyzję wniesiono skargę do sądu administracyjnego lub jeżeli przed ewentualnym wniesieniem skargi do sądu administracyjnego złożony został wniosek o ponowne rozpoznanie […], sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych sądu administracyjnego, który jest lub może stać się właściwy w sprawie głównej, może, na wniosek, orzec w przedmiocie środków tymczasowych, jeśli wymaga tego pilny charakter sprawy ze względu na związane z nią interesy”.

15. Zgodnie z art. 8:108 ust. 1 wspomnianej ustawy:

„W zakresie, w jakim przepisy niniejszego tytułu nie stanowią inaczej, do postępowania odwoławczego tytuły 8.1–8.3 mają zastosowanie mutatis mutandis […]”.

2. Ustawa o cudzoziemcach z 2000 r.

16. Artykuł 28 ust. 1 lit a) Vreemdelingenwet 2000 (ustawy o cudzoziemcach z 2000 r.)( ) z dnia 23 listopada 2000 r. stanowi:

„Minister van Veiligheid en Justitie [minister ds. bezpieczeństwa i sprawiedliwości, Niderlandy] jest właściwy w zakresie:

a. uwzględnienia, oddalenia, nierozpatrzenia, uznania za niedopuszczalny lub nierozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt na czas określony”.

17. Artykuł 73 ust. 1 wspomnianej ustawy ma następujące brzmienie:

„Skutek decyzji o oddaleniu wniosku […] zostaje zawieszony do czasu upływu terminu na wniesienie wniosku o ponowne rozpoznanie […] lub, jeśli wniosek o ponowne rozpoznanie został wniesiony […], do czasu podjęcia decyzji w przedmiocie wniosku o ponowne rozpoznanie”.

18. Artykuł 82 ust. 1 wspomnianej ustawy stanowi:

„Skutek decyzji w przedmiocie zezwolenia na pobyt zostaje zawieszony do czasu upływu terminu na wniesienie odwołania lub w przypadku wniesienia odwołania, do czasu podjęcia decyzji w przedmiocie odwołania”.

3. Dekret o cudzoziemcach z 2000 r.

19. Artykuł 3.48 ust. 1 lit. a) Vreemdelingenbesluit 2000 (rozporządzenia w sprawie cudzoziemców z 2000 r.)( ) z dnia 23 listopada 2000 r. ma następujące brzmienie:

„Zezwolenie na zgodny z prawem pobyt na czas określony może zostać przyznane, z zastrzeżeniem ograniczeń związanych z tymczasowymi względami humanitarnymi, cudzoziemcowi, który:

a. jest ofiarą, która złożyła doniesienie o popełnieniu czynów handlu ludźmi, jeśli toczy się dochodzenie lub śledztwo dotyczące osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa określonego w zawiadomieniu lub postępowanie sądowe przeciwko tej osobie”.

20. Artykuł 7.3 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia stanowi:

„W razie złożenia wniosku o zastosowanie środków tymczasowych celem uniknięcia wydalenia z terytorium lub przekazania, zanim zostanie rozpoznana skarga na decyzję, która została podjęta w wyniku złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy z tytułu azylu, cudzoziemiec jest uprawniony do pozostania w Niderlandach celem oczekiwania na wydanie decyzji w przedmiocie wspomnianego wniosku”.

4. Okólnik w sprawie cudzoziemców z 2000 r.

21. Paragraf B1/7.2 Vreemdelingencirculaire 2000 (okólnika w sprawie cudzoziemców z 2000 r.) ma następujące brzmienie:

„Jeżeli skutek decyzji o oddaleniu wniosku o udzielenie zezwolenia na zgodny z prawem pobyt na czas określony zgodnie z art. 73 ust. 1 [ustawy o cudzoziemcach z 2000 r.] został zawieszony z uwagi na złożenie wniosku o ponowne rozpoznanie, z mocy prawa wspomniany skutek zawieszający powoduje również zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu wydanej wobec cudzoziemca, o której mowa w art. 27 ust. 3 rozporządzenia [Dublin III].

[…]”.

III. Okoliczności postępowania głównego i pytanie prejudycjalne

22. S.S., N.Z. i S.S. są obywatelami państw trzecich, którzy złożyli w Niderlandach dwa rodzaje wniosków.

23. Jeśli chodzi o pierwsze postępowanie, w dniach 19 kwietnia, 5 września i 7 października 2019 r. skarżący w postępowaniu głównym złożyli wnioski o udzielenie ochrony międzynarodowej. Sekretarz stanu wystąpił do organów włoskich o przejęcie lub wtórne przejęcie owych osób. W dniach 12 czerwca oraz 20 i 28 listopada 2019 r. wspomniane organy uwzględniły w sposób wyraźny lub dorozumiany rzeczone wnioski o przejęcie lub wtórne przejęcie.

24. W konsekwencji w dniach 1 sierpnia 2019 r. oraz 17 stycznia i 8 lutego 2020 r. sekretarz stanu wydał decyzje o pozostawieniu bez rozpoznania wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonych przez skarżących w postępowaniu głównym oraz o przekazaniu tych ostatnich do Włoch. Skarżący wnieśli skargi o stwierdzenie nieważności wspomnianych decyzji.

25. W dniach 21 listopada 2019 r. oraz 1 i 16 września 2020 r. właściwe sądy pierwszej instancji stwierdziły nieważność powyższych decyzji. Wspomniane sądy stwierdziły w istocie, że w zakresie, w jakim N.Z. i S.S. nie złożyli wniosków o zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu lub wnioski te wycofali, w związku z wniesieniem przez nich skarg na owe decyzje termin na przekazanie upłynął i Królestwo Niderlandów stało się zatem odpowiedzialne za rozpoznanie ich wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej. Jeśli chodzi o decyzję o przekazaniu S.S., jej nieważność została stwierdzona z powodów, co do których sąd odsyłający uważa, że nie są istotne z punktu widzenia analizy pytania prejudycjalnego. Jednakże sąd ten jest zdania, że dla celów rozstrzygnięcia w przedmiocie wniesionego środka odwoławczego należy ustalić, czy termin na przekazanie upłynął i czy Królestwo Niderlandów stało się odpowiedzialne za rozpoznanie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, tak jak twierdzi S.S. W związku z tym, że Królestwo Niderlandów stało się odpowiedzialne za rozpoznanie wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej również w odniesieniu do S.S. i N.Z., sądy pierwszej instancji zobowiązały sekretarza stanu do wydania nowych decyzji w przedmiocie wspomnianych wniosków.

26. Sekretarz stanu wniósł środek odwoławczy od powyższych orzeczeń do Raad van State (rady stanu), podnosząc, że terminy na przekazanie nie upłynęły, ponieważ uległy one zawieszeniu na skutek wniesienia przez skarżących w postępowaniu głównym wniosków o ponowne rozpoznanie decyzji oddalających ich wnioski o wydanie czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81( ). Wraz z wniesieniem owych środków odwoławczych sekretarz stanu złożył wnioski o zastosowanie środków tymczasowych, tak aby nie był on zobowiązany do wydania nowej decyzji dotyczącej wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej, zanim owe środki odwoławcze nie zostaną rozpatrzone. Raad van State (rada stanu) uwzględniła wspomniane wnioski w przedmiocie zastosowania środków tymczasowych w dniach 22 kwietnia, 21 września i 16 listopada 2020 r.

27. Jeśli chodzi o drugie postępowanie, w dniach 1 października 2019 r. oraz 21 lutego i 4 marca 2020 r. skarżący w postępowaniu głównym złożyli zawiadomienia o popełnieniu przestępstw handlu ludźmi, których mieli być ofiarami w Niderlandach i/lub we Włoszech. Wspomniane zawiadomienia zostały uznane przez sekretarza stanu za wnioski o udzielenie zezwolenia na pobyt ze względów humanitarnych o charakterze tymczasowym w rozumieniu art. 3.48 dekretu o cudzoziemcach z 2000 r. Rzeczone wnioski zostały oddalone przez sekretarza stanu na mocy decyzji z dni 7 października 2019 r. oraz 3 marca i 6 kwietnia 2020 r.

28. W dniach 4 listopada 2019 r. oraz 30 marca i 4 maja 2020 r. skarżący w postępowaniu głównym złożyli wnioski o ponowne rozpoznanie dotyczące wspomnianych decyzji.

29. Powyższe wnioski o ponowne rozpoznanie zostały oddalone lub cofnięte przez sekretarza stanu w dniach 16 grudnia 2019 r. oraz 22 kwietnia i 28 sierpnia 2020 r.

30. Sąd odsyłający uściśla, że będzie mógł rozpoznać środek odwoławczy wniesiony przez sekretarza stanu od wyroku stwierdzającego nieważność decyzji o przekazaniu wydanej wobec S.S., jeśli zostanie orzeczone, jak podnosi sekretarz stanu, że bieg terminu na przekazanie został zawieszony wskutek złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie dotyczącego decyzji oddalającej wniosek o wydanie czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81 i art. 3.48 rozporządzenia w sprawie cudzoziemców z 2000 r.

31. Ów sąd jest zdania, że cztery argumenty przemawiają za takim zawieszeniem biegu terminu na przekazanie.

32. Po pierwsze, wspomniane zawieszenie jest zdaniem tego sądu konieczne, aby zapewnić skuteczność (effet utile) rozporządzenia Dublin III i dyrektywy 2004/81, a jednocześnie uniknąć nadużycia prawa. Skoro bowiem wniosek o ponowne rozpoznanie dotyczący decyzji o oddaleniu wniosku o wydanie czasowego dokumentu pobytowego wyklucza wydalenie danej osoby, to upływ terminu na przekazanie byłby nieunikniony w przypadku złożenia takiego wniosku o ponowne rozpoznanie przez osobę, wobec której wydano decyzję o przekazaniu. Brak zawieszenia biegu terminu na przekazanie w takiej sytuacji sprzyjałby zatem zjawisku „forum shopping” i zachęcałby organy krajowe, aby nie traktowały wspomnianych zgłoszeń o przypadkach handlu ludźmi z należytą starannością.

33. Po drugie, jak twierdzi sąd odsyłający, możliwe jest dokonanie wykładni art. 27 ust. 3 rozporządzenia Dublin III w ten sposób, że wniesienie środka zaskarżenia, które stoi na przeszkodzie skutecznemu wykonaniu decyzji o przekazaniu, prowadzi również do zawieszenia biegu terminu na przekazanie. W związku z tym, ponieważ złożenie wniosku o ponowne rozpoznanie decyzji o oddaleniu wniosku o wydanie czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, stanowi przeszkodę dla wykonania decyzji o przekazaniu i pomimo że samo w sobie nie stanowi skargi na decyzję o przekazaniu, przemawia ono za zawieszeniem biegu terminu na przekazanie.

34. Po trzecie, państwo członkowskie mogłoby zdecydować o zawieszeniu biegu terminu na przekazanie ze względu na autonomię proceduralną.

35. Po czwarte, zdaniem sądu odsyłającego, trzy opcje wymienione w art. 27 ust. 3 rozporządzenia Dublin III nie wykluczają się nawzajem. A zatem okoliczność, że Królestwo Niderlandów podjęło decyzję o skorzystaniu z możliwości, o której mowa w art. 27 ust. 3 lit. c) wspomnianego rozporządzenia, nie stoi na przeszkodzie uznaniu, że wspomniane wnioski o ponowne rozpoznanie, takie jak złożone w postępowaniu głównym, mieszczą się w zakresie stosowania art. 27 ust. 3 lit. a) w związku z art. 27 ust. 3 lit. c) wspomnianego rozporządzenia.

36. W tych okolicznościach Raad van State (rada stanu) postanowiła zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym:

„Czy art. 27 ust. 3 i art. 29 rozporządzenia [Dublin III] należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one takim krajowym przepisom prawnym, jak będące przedmiotem niniejszego postępowania, w ramach których to przepisów państwo członkowskie zdecydowało się na wdrożenie art. 27 ust. 3 zdanie wprowadzające i lit. c) [wspomnianego rozporządzenia], lecz które to przepisy jednocześnie przyznają skutek zawieszający wnioskowi o ponowne rozpoznanie lub odwołaniu dotyczącym decyzji wydanej w postępowaniu w przedmiocie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt dla ofiar handlu ludźmi, niebędącej decyzją o przekazaniu, która jednak tymczasowo faktycznie uniemożliwia przekazanie?”.

37. Skarżący w postępowaniu głównym, rządy niderlandzki i niemiecki oraz Komisja Europejska przedstawili uwagi na piśmie.

38. Na rozprawie w dniu 14 lipca 2002 r., wspólnej dla niniejszej sprawy oraz zawisłej przed Trybunałem sprawy C‑556/21, skarżący w postępowaniu głównym, rząd niderlandzki i Komisja zostali wysłuchani i, w szczególności, poproszeni o udzielenie ustnych odpowiedzi na pytania Trybunału.

IV. Analiza

A. Uwagi wstępne

39. Niniejsza sprawa wpisuje się w ten sam kontekst co sprawa leżąca u podstaw wyroku z dnia 20 października 2022 r., Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Wydalenie ofiary handlu ludźmi)( ), w której Trybunał po raz pierwszy miał okazję wypowiedzieć się w przedmiocie relacji między z jednej strony przepisami dotyczącymi przyznawania okresu przeznaczonego na zastanowienie się, przysługującego obywatelowi państwa trzeciego będącego ofiarą handlu ludźmi na podstawie art. 6 dyrektywy 2004/81, a z drugiej strony procedurą przekazania wspomnianego obywatela do państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie jego wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, uregulowaną w rozporządzeniu Dublin III.

40. W wyroku Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Wydalenie ofiary handlu ludźmi) Trybunał orzekł, że jeśli chodzi o obywatela państwa trzeciego będącego równocześnie osobą ubiegającą się o udzielenie ochrony międzynarodowej i ofiarą handlu ludźmi, art. 6 ust. 2 dyrektywy 2004/81 należy interpretować w ten sposób, iż stoi on na przeszkodzie temu, by w okresie przeznaczonym na zastanowienie się, o którym mowa w tym przepisie, państwo członkowskie wykonało decyzję o przekazaniu wobec wspomnianego obywatela państwa trzeciego do państwa odpowiedzialnego za rozpatrzenie jego wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na podstawie rozporządzenia Dublin III. Trybunał nie określił jednak skutków wspomnianego zakazu dla obliczenia terminu na przekazanie.

41. W niniejszej sprawie do Trybunału zwrócono się, aby rozstrzygnął kwestię, czy sąd krajowy może na podstawie prawa krajowego zawiesić wykonanie decyzji o przekazaniu, a w rezultacie zawiesić bieg terminu na przekazanie, jeżeli obywatel państwa trzeciego, po pierwsze, wniósł skargę na decyzję o przekazaniu, przy czym nie wniósł o zawieszenie wykonania wspomnianej decyzji, a po drugie, złożył on równocześnie wniosek o ponowne rozpoznanie decyzji administracyjnej o wydanie czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81.

42. Przed udzieleniem odpowiedzi na pytanie prejudycjalne uważam, że konieczne jest poczynienie dwóch uwag zmierzających do stwierdzenia, po pierwsze, że żaden z przepisów rozporządzenia Dublin III ani dyrektywy 2004/81 nie reguluje kwestii relacji między tymi dwoma aktami, a po drugie, że należy wypracować podejście uwzględniające system ustanowiony we wspomnianej dyrektywie i szczególne cele w niej zawarte.

1. W przedmiocie rozporządzenia Dublin III i dyrektywy 2004/81

43. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że rozporządzenie Dublin III i dyrektywa 2004/81 podlegają odrębnym systemom i służą różnym celom( ).

44. Dyrektywa 2004/81 przewiduje wydanie dokumentu pobytowego obywatelom państw trzecich, którzy są ofiarami handlu ludźmi i którzy decydują się na współpracę w postępowaniu przygotowawczym lub postępowaniu sądowym. Akt ten ma również na celu zapewnienie, aby wspomniane ofiary, będąc szczególnie narażonymi, podlegały ochronie i nie powracały do sieci przestępczej.

45. Rozporządzenie Dublin III wpisuje się w ramy zarządzania przepływami migracyjnymi i ustanawia procedurę badania o charakterze czysto administracyjnym, której celem jest ustalenie państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o ochronę międzynarodową.

46. Ponadto wspomniane rozporządzenie ustanawia wiążące terminy, które w sposób decydujący przyczyniają się do osiągnięcia celu polegającego na szybkości rozpatrywania wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej( ).

47. Jednakże jakkolwiek w dyrektywie 2004/81 przewidziano, że pozostaje ona bez uszczerbku dla innych przepisów dotyczących ochrony przyznanej osobom starającym się o ochronę międzynarodową( ), to nie odsyła ona bezpośrednio do rozporządzenia Dublin III.

48. Podobnie rozporządzenie Dublin III ma na celu, zgodnie z jego art. 1, ustalenie państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w szczególności w sytuacji takiej jak występująca w postępowaniu głównym, w której osoba ubiegająca się o udzielenie ochrony międzynarodowej wniosła skargę na decyzję o przekazaniu wydaną zgodnie z tym rozporządzeniem. Wspomniane rozporządzenie nie odnosi się ani do dyrektywy 2004/81( ), ani do jakiegokolwiek środka odwoławczego wniesionego przez osobę ubiegającą się o udzielenie ochrony międzynarodowej od decyzji dotyczącej pobytu, której skutkiem byłoby zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu.

49. W związku z tym relacja między z jednej strony środkiem odwoławczym od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, a z drugiej strony wykonaniem decyzji o przekazaniu wydanej zgodnie z rozporządzeniem Dublin III wymaga zrównoważonego podejścia uwzględniającego nie tylko ścisłe terminy ustanowione we wspomnianym rozporządzeniu, ale również stopień narażenia obywatela państwa trzeciego, zarówno ze względu na jego status ofiary handlu ludźmi, jak i status osoby ubiegającej się o udzielenie ochrony międzynarodowej( ).

2. W przedmiocie dyrektywy 2004/81 i zawieszenia wykonania decyzji o przekazaniu

50. W drugiej kolejności należy zauważyć, że o ile podobnie jak w sprawie, w której zapadł wyrok Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Wydalenie ofiary handlu ludźmi), strony w swoich uwagach wypowiedziały się wyłącznie na temat zakresu zastosowania art. 27 ust. 3 i art. 29 rozporządzenia Dublin III w sytuacji będącej przedmiotem postępowania głównego, o tyle jeden ze środków odwoławczych wniesionych przez skarżących w postępowaniu głównym dotyczy ponownego rozpoznania decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81.

51. Jestem zaś zdania, że w przypadku obywatela państwa trzeciego, który jest zarówno osobą ubiegającą się o udzielenie ochrony międzynarodowej, jak i ofiarą handlu ludźmi, wniesienie środka odwoławczego od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, stoi na przeszkodzie temu, by w trakcie rozpatrywania wspomnianego środka odwoławczego wnioskujące państwo członkowskie wykonało na podstawie rozporządzenia Dublin III decyzję o przekazaniu tego obywatela do odpowiedzialnego państwa członkowskiego.

52. Prawdą jest, że sytuacja taka jak w postępowaniu głównym, w której po upływie okresu przeznaczonego na zastanowienie się danemu obywatelowi państwa trzeciego nie wydaje się czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, nie jest przewidziana w tej dyrektywie, która w odróżnieniu od innych aktów prawa wtórnego( ) nie ustanawia dla wspomnianego obywatela gwarancji proceduralnych.

53. Jednakże, jeśli chodzi o konieczność przestrzegania wymogów wynikających z prawa do skutecznego środka prawnego, należy podkreślić, że wykładni dyrektywy 2004/81 należy dokonać, jak wynika to z jej motywu 6( ), z poszanowaniem praw podstawowych i zasad uznanych w karcie, a w szczególności w jej art. 47, który ustanawia prawo do skutecznego środka prawnego przed sądem. Z orzecznictwa Trybunału można zaś wywnioskować, że w celu zapewnienia wobec obywatela państwa trzeciego poszanowania wymogów wynikających z art. 47 karty, każdemu środkowi odwoławczemu wniesionemu od decyzji, której wykonanie może prowadzić do przekazania wspomnianego obywatela do innego państwa członkowskiego, powinien towarzyszyć skutek zawieszający( ).

54. Ponadto jestem zdania, że rozwiązanie przyjęte przez Trybunał w wyroku Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid (Wydalenie ofiary handlu ludźmi), zgodnie z którym decyzji o przekazaniu podjęta zgodnie z rozporządzeniem Dublin III nie można wykonać w okresie przeznaczonym na zastanowienie się, zagwarantowanym w art. 6 ust. 1 dyrektywy 2004/81, może znaleźć zastosowanie na późniejszym etapie postępowania.

55. Pragnę bowiem przypomnieć, że poszczególne etapy procedury wydawania czasowego dokumentu pobytowego są skonstruowane z uwzględnieniem szczególnego statusu obywatela państwa trzeciego jako ofiary, ale także wagi danego przestępstwa. Każdy z tych etapów wymaga, aby ofiara przebywała na terytorium danego państwa członkowskiego w okresie przeznaczonym na zastanowienie się( ).

56. Przysługująca obywatelowi państwa trzeciego możliwość pozostania na terytorium danego państwa członkowskiego na wstępnym etapie postępowania i do czasu rozpoznania przez właściwe organy wniosku o wydanie czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, ma na celu nieustanawianie przeszkód dla realizacji podwójnego celu, do którego zmierza wspomniana dyrektywa, jakim jest ochrona praw ofiary handlu ludźmi, w szczególności poprzez zapewnienie, aby owa ofiara mogła uniknąć wpływu ze strony sprawców przestępstw, oraz przyczynienie się do skuteczności ścigania karnego( ).

57. Nielogiczne wydaje mi się zaś uznanie, że cele te nie byłyby zagrożone, gdyby na późniejszym etapie postępowania, po wniesieniu środka odwoławczego od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, obywatelowi państwa trzeciego, który jest ofiarą handlu ludźmi, nie zezwolono na pozostanie na terytorium danego państwa członkowskiego.

58. W przypadku bowiem, gdyby rozpatrzenie rzeczonego środka odwoławczego mogło prowadzić do stwierdzenia nieważności wspomnianej decyzji i wydania przez właściwy organ nowej decyzji dotyczącej wydania owemu obywatelowi czasowego dokumentu pobytowego, konieczne byłoby umożliwienie mu pozostania na terytorium danego państwa członkowskiego do czasu rozpoznania środka odwoławczego przez właściwe organy.

59. W przeciwnym wypadku obywatel państwa trzeciego mógłby ponownie znaleźć się pod wpływem sprawców przestępstw, których jest ofiarą, co mogłoby zaszkodzić współpracy tej ofiary w śledztwie lub postępowaniu sądowym, nawet jeśli mogłaby ona brać w nich udział, w przypadku, gdyby wniesiony przez nią środek odwoławczy od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego został uwzględniony.

60. Tym samym uznanie, że wniesienie środka odwoławczego od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy, nie wymaga zawieszenia wykonania decyzji o przekazaniu wydanej na podstawie przepisów rozporządzenia Dublin III, prowadziłoby do pozbawienia skuteczności (effet utile) nie tylko prawa do skutecznej ochrony sądowej, zagwarantowanego prawem Unii( ), ale również procedury wydania owego czasowego dokumentu pobytowego.

61. Wreszcie, pragnę dodać, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem w braku harmonizacji norm Unii w danej dziedzinie do wewnętrznego porządku prawnego każdego państwa członkowskiego należy, zgodnie z zasadą autonomii proceduralnej, określenie zasad proceduralnych dotyczących środków prawnych mających na celu zapewnienie ochrony uprawnień podmiotów prawa, pod warunkiem jednak, że nie są one mniej korzystne niż przepisy regulujące podobne sytuacje podlegające prawu krajowemu (zasada równoważności) i że nie czynią one w praktyce niemożliwym lub nadmiernie utrudnionym wykonywania uprawnień wynikających z prawa Unii (zasada skuteczności)( ).

62. Wynika z tego, że nic nie stoi na przeszkodzie spornej praktyce krajowej, zgodnie z którą, jeżeli wniosek o ponowne rozpoznanie dotyczący decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, skutkuje zawieszeniem wspomnianej decyzji, to automatyczną konsekwencją jest zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu wydanej zgodnie z rozporządzeniem Dublin III.

63. Jednakże wspomnianą autonomię proceduralną należy realizować zgodnie z prawem Unii.

64. Tym samym ze względu na fakt, że w sytuacji będącej przedmiotem postępowania głównego obywatele państw trzecich, którzy wnieśli środki odwoławcze od decyzji o odmowie wydania im czasowego dokumentu pobytowego na podstawie art. 8 dyrektywy 2004/81, są również osobami ubiegającymi się o udzielenie ochrony międzynarodowej na podstawie rozporządzenia Dublin III i w stosunku do nich zostały również wydane decyzje o przekazaniu do innego państwa członkowskiego, konsekwencje wspomnianej decyzji powinny być zgodne ze wspomnianym rozporządzeniem.

65. Należy zatem ustalić, czy wniesienie środka odwoławczego zawieszającego wykonanie decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego na podstawie art. 8 tej dyrektywy powoduje również zawieszenie biegu terminu na przekazanie.

B. W przedmiocie zawieszenia biegu terminu na przekazanie

66. Poprzez swoje pytanie prejudycjalne sąd odsyłający dąży w istocie do ustalenia, czy art. 27 ust. 3 i art. 29 ust. 1 rozporządzenia Dublin III należy interpretować w ten sposób, że bieg terminu na przekazanie ulega zawieszeniu, jeżeli zainteresowany obywatel państwa trzeciego wniósł środek odwoławczy zawieszający wykonanie decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81.

67. Innymi słowy, wspomniany sąd zmierza do ustalenia, czy wniesienie owego środka odwoławczego, który jest środkiem odrębnym od skargi na decyzję o przekazaniu w rozumieniu art. 27 ust. 3 rozporządzenia Dublin III, ale który podobnie jak to ostatnie odwołanie skutkuje zawieszeniem wykonania decyzji o przekazaniu, wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu na przekazanie.

68. W tym względzie rozporządzenie Dublin III przewiduje jedynie sytuację, w której osoba ubiegająca się o ochronę międzynarodową składa skargę na decyzję o przekazaniu wydaną na podstawie tego rozporządzenia i wnosi o zawieszenie wykonania wspomnianej decyzji na czas rozpoznania wniesionej przez nią skargi. W przypadku uwzględnienia wniosku o zawieszenie następuje zawieszenie biegu terminu na przekazanie na mocy art. 29 tego rozporządzenia. Natomiast ani rozporządzenie Dublin III, ani dyrektywa 2004/81 nie zawierają przepisów, które określałyby skutki, jakie złożenie wniosku o ponowne rozpoznanie dotyczącego decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego na podstawie art. 8 tej dyrektywy wywołuje w odniesieniu do terminu na przekazanie.

69. Jednakże w odniesieniu do zawieszenia wykonania decyzji o przekazaniu i obliczania terminu na przekazanie przepisy określone w art. 27 ust. 3 i art. 29 rozporządzenia Dublin III są jasne, precyzyjne i mają konkretny cel.

70. Jedynie w przypadku, gdy zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu nastąpiło na podstawie jednego z trzech sposobów określonych w art. 27 ust. 3 tego rozporządzenia, moment rozpoczęcia biegu terminu na przekazanie może zostać opóźniony na podstawie art. 29 ust. 1 tego rozporządzenia.

71. W tym zakresie można poczynić kilka uwag.

72. Po pierwsze, pragnę przypomnieć, że Królestwo Niderlandów zdecydowało się wdrożyć art. 27 ust. 3 lit. c) rozporządzenia Dublin III, zgodnie z którym zainteresowana osoba ma prawo zwrócić się do sądu o zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu w oczekiwaniu na wynik rozpoznania jej skargi lub wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

73. Oznacza to, że wniesienie przez osobę ubiegającą się o udzielenie ochrony międzynarodowej skargi lub wniosku o ponowne rozpoznanie dotyczącego decyzji o przekazaniu wydanej na podstawie rozporządzenia Dublin III nie prowadzi automatycznie do zawieszenia wykonania wspomnianej decyzji ani w konsekwencji do zawieszenia biegu terminu na przekazanie. Wspomniane zawieszenie jest możliwe jedynie po wydaniu decyzji o zawieszeniu.

74. Ponadto wbrew temu, co podnosi sekretarz stanu, trzy sposoby zawieszenia wykonania decyzji o przekazaniu, o których mowa w art. 27 ust. 3 rozporządzenia Dublin III, nie mają charakteru kumulatywnego, lecz alternatywny, co potwierdza użycie spójnika „lub” zastosowanego w lit. a) i b) wspomnianego przepisu( ).

75. W związku z tym, o ile wydaje się – czego zbadanie należy do sądu krajowego – że skarżący w postępowaniu głównym nie złożyli wniosku o zawieszenie wykonania decyzji o przekazaniu, które zostały wydane w stosunku do nich, w ramach skarg, które wnieśli na wspomniane decyzje o przekazaniu, to termin na przekazanie rozpoczął bieg od momentu, w którym odpowiedzialne państwo członkowskie uwzględniło wniosek o przejęcie lub ponowne przejęcie zainteresowanej osoby( ).

76. Po drugie, środki odwoławcze, przewidziane w art. 27 rozporządzenia Dublin III, odnoszą się jedynie do odwołań od decyzji o przekazaniu podjętej na podstawie wspomnianego rozporządzenia, a nie od innych decyzji.

77. Jestem zatem zdania, że wyrażenie „odwołanie dotyczące decyzji o przekazaniu” w rozumieniu art. 27 ust. 3 rozporządzenia Dublin III nie dotyczy każdego środka odwoławczego, którego skutkiem byłoby ustanowienie przeszkody dla wykonania decyzji o przekazaniu, ale wyłącznie skarg wniesionych na samą decyzję o przekazaniu.

78. Po trzecie, art. 29 ust. 1 rozporządzenia Dublin III uściśla, że w przypadku zawieszenia postępowania na podstawie art. 27 ust. 3 wspomnianego rozporządzenia termin na przekazanie zaczyna na nowo biec począwszy „od ostatecznej decyzji w sprawie odwołania się lub ponownego rozpoznania”.

79. Chciałbym z kolei przypomnieć, że skarga na decyzję o przekazaniu na podstawie przepisów rozporządzenia Dublin III oraz środek odwoławczy od innej decyzji dotyczącej pobytu – w tym przypadku środek odwoławczy wniesiony od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego na podstawie art. 8 dyrektywy 2004/81 – stanowią przedmiot dwóch odrębnych procedur.

80. W tym zakresie, podobnie jak Trybunał orzekł, że praktycznej niemożności wykonania decyzji o przekazaniu nie można uważać za uzasadnienie przerwania lub zawieszenia biegu terminu na przekazanie( ), jestem zdania, że wszystkie przypadki niemożności prawnej wykonania decyzji o przekazaniu również nie mogą skutkować zawieszeniem wspomnianego terminu.

81. Gdyby bowiem Trybunał miał uznać, że bieg terminu na przekazanie ulega zawieszeniu w wyniku wniesienia środka odwoławczego od innej decyzji dotyczącej pobytu w każdym przypadku, gdy wniesienie rzeczonego środka skutkowałoby zawieszeniem wykonania decyzji o przekazaniu wydanej na podstawie rozporządzenia Dublin III, istniałoby ryzyko, że obliczenie terminu na przekazanie mogłoby wielokrotnie ulegać opóźnieniu w ramach różnych postępowań, co stanowiłoby naruszenie celu polegającego na szybkości w ustaleniu państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej, który został zagwarantowany we wspomnianym rozporządzeniu.

82. Jestem zatem zdania, że wniosek o ponowne rozpoznanie dotyczący decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, nie stanowi odwołania od decyzji o przekazaniu podjętej na podstawie rozporządzenia Dublin III, a zatem wniosek ten nie może zawiesić biegu terminu na przekazanie.

83. Ponadto, jeśli chodzi o relację między procedurą przekazania obwarowaną ścisłymi terminami określonymi w rozporządzeniu Dublin III a procedurą wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, to nic nie stoi na przeszkodzie, aby wnioskujące państwo członkowskie na tym etapie postępowania, w trakcie którego został wniesiony środek odwoławczy od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, przygotowało wykonanie decyzji o przekazaniu na podstawie rozporządzenia Dublin III, pod warunkiem że wspomniane środki nie podważają skuteczności (effet utile) prawa do skutecznego środka ochrony sądowej( ).

84. Wykładnia taka nie stanowi zagrożenia dla przestrzegania jasno określonych terminów obowiązujących w odniesieniu do administracyjnej procedury przekazania odpowiedzialności za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej państwu członkowskiemu, do którego skierowano wniosek o przejęcie na podstawie przepisów rozporządzenia Dublin III( ).

85. W tym zakresie do państw członkowskich należy zapewnienie równowagi między czasem rozpatrywania środków odwoławczych wniesionych od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, a dochowaniem terminu przewidzianego w art. 29 ust. 1 i 2 rozporządzenia Dublin III w celu zapewnienia właściwej wzajemnej relacji i zachowania efektu skuteczności (effet utile) tych aktów prawnych( ).

86. Wreszcie, we wszystkich przypadkach, w których relacja między obydwoma postępowaniami nie umożliwiłaby wnioskującemu państwu członkowskiemu dokonania przekazania zainteresowanego obywatela państwa trzeciego w terminie sześciu miesięcy, o którym mowa w art. 29 ust. 1 rozporządzenia Dublin III, wspomniane państwo członkowskie może zawsze skorzystać z uprawnienia przyznanego mu w klauzuli dyskrecjonalnej, przewidzianej w art. 17 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, i zdecydować o rozpatrzeniu wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej wniesionego w tym państwie przez obywatela państwa trzeciego, nawet jeżeli za takie rozpatrzenie nie jest odpowiedzialne na podstawie kryteriów ustanowionych we wspomnianym rozporządzeniu( ).

87. W świetle powyższych rozważań proponuję, aby Trybunał orzekł, że w przypadku, gdy zainteresowany obywatel państwa trzeciego złożył wniosek o ponowne rozpoznanie dotyczący decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81, wykonanie decyzji o przekazaniu podjętej zgodnie z przepisami rozporządzenia Dublin III powinno zostać zawieszone przez cały okres rozpatrywania środka odwoławczego, przy czym wspomniane zawieszenie nie przerywa biegu terminu na przekazanie.

V. Wnioski

88. Mając na względzie całość powyższych rozważań, proponuję Trybunałowi, by na pytanie przedstawione przez Raad van State (radę stanu, Niderlandy) odpowiedział następująco:

Artykuł 27 ust. 3 i art. 29 rozporządzenia (UE) nr 604/2013 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca

należy interpretować w ten sposób, że:

– wykonanie decyzji o przekazaniu, wydanej zgodnie z przepisami wspomnianego rozporządzenia, zostaje zawieszone na podstawie art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej w wyniku wniesienia środka odwoławczego od decyzji o odmowie wydania czasowego dokumentu pobytowego, o którym mowa w art. 8 dyrektywy 2004/81/WE Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie dokumentu pobytowego wydawanego obywatelom państw trzecich, którzy są ofiarami handlu ludźmi lub wcześniej byli przedmiotem działań ułatwiających nielegalną imigrację, którzy współpracują z właściwymi organami;

– wspomniane zawieszenie nie skutkuje zawieszeniem biegu terminu na przekazanie, o którym mowa w art. 29 ust. 1 rozporządzenia nr 604/2013.