Keywords

Summary



Keywords

1. Wizy, azyl, imigracja – Przekraczanie granic zewnętrznych państw członkowskich – Wspólne zasady dotyczące norm i procedur kontroli

(Protokół włączający dorobek Schengen w ramy Unii Europejskiej, art. 5 ust. 1 akapit pierwszy; decyzja Rady 2008/633, motywy 2, 4, 6, 13, 15, art. 1, 5 ust. 1)

2. Unia Europejska – Akty Unii Europejskiej – Wybór podstawy prawnej – Kryteria

(art. 30 ust. 1 lit. b), art. 34 ust. 2 lit. c) UE; decyzja Rady 2008/633)

Summary

1. Przy kwalifikacji aktu prawnego jako wchodzącego w zakres obszaru dorobku Schengen lub jako stanowiącego jego rozwinięcie, należy uwzględnić konieczność spójności tego dorobku, a także konieczność zachowania tej spójności w razie możliwej ewolucji tego dorobku. W ten sposób spójność dorobku Schengen i jego przyszłych rozwinięć wymaga, aby państwa członkowskie uczestniczące w tym dorobku nie były zobowiązane, przy dokonywaniu jego zmian lub pogłębianiu wzmocnionej współpracy, do ustanowienia której zostały upoważnione na mocy art. 1 protokołu z Schengen, przewidywać szczególnych środków dostosowujących dla pozostałych państw członkowskich, które nie uczestniczyły w przyjęciu środków dotyczących wcześniejszych etapów tej ewolucji.

Decyzja 2008/633 w sprawie dostępu wyznaczonych organów państw członkowskich i Europolu do Wizowego Systemu Informacyjnego (VIS) do celów jego przeglądania, w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania i ścigania, powinna zostać uznana za środek wchodzący w zakres obszaru dorobku Schengen dotyczącego wspólnej polityki wizowej. W istocie postanowienia owej decyzji zawierają restrykcyjne warunki dostępu do VIS, świadczące o tym, że określają one sposób dodatkowego wykorzystania bazy danych dotyczącej spraw wizowych, której główne przeznaczenie jest związane z kontrolą graniczną i kontrolą wjazdu na terytorium Unii i która jedynie dodatkowo została udostępniona, tylko do wglądu, dla potrzeb współpracy policyjnej, pod warunkiem, że współpraca ta nie zagraża jej podstawowemu wykorzystaniu.

Ponadto bezpośredni dostęp do VIS, na który decyzja 2008/633 zezwala organom odpowiedzialnym za bezpieczeństwo wewnętrzne, fizycznie możliwy jest wyłącznie w przypadku organów tych państw członkowskich, które posiadają centralne punkty dostępu do VIS, o których mowa w art. 3 ust. 2 rozporządzenia nr 767/2008 w sprawie Wizowego Systemu Informacyjnego (VIS) oraz wymiany danych pomiędzy państwami członkowskimi na temat wiz krótkoterminowych (rozporządzenia w sprawie VIS), to znaczy organów jedynie tych państw członkowskich, które są objęte przepisami dorobku Schengen dotyczącymi wspólnej polityki wizowej. Tymczasem w wypadku państwa członkowskiego, które nie uczestniczy w przepisach dorobku Schengen odnoszących się do zniesienia kontroli na granicach wewnętrznych i do przepływu osób, w tym również do wspólnej polityki wizowej, jego uczestniczenie, poprzez bezpośredni dostęp, w mechanizmie wglądu do systemu, który został umożliwiony przez rozporządzenie w sprawie VIS i którego zasady funkcjonowania określa decyzja 2004/512 w sprawie ustanowienia Wizowego Systemu Informacyjnego, wymagałoby, jak wynika to również z motywu 15 decyzji 2008/633, szczególnych środków dla tego państwa członkowskiego, ponieważ państwo to nie uczestniczyło w VIS i nie dysponuje krajowym interfejsem umożliwiającym każdemu państwu członkowskiemu uczestniczącemu w VIS komunikację z tym systemem. Nawet jeżeli nie można zaprzeczyć, iż decyzja 2008/633 realizuje cele z zakresu współpracy policyjnej, okoliczność ta nie przeszkadza uznaniu, po uwzględnieniu wszystkich innych charakteryzujących ją obiektywnych elementów, że stanowi ona środek rozwijający przepisy dorobku Schengen dotyczące wspólnej polityki wizowej. Uczestnictwo państwa członkowskiego w przyjmowaniu środka w trybie art. 5 ust. 1 protokołu z Schengen jest możliwe, w odniesieniu do systemu wzmocnionej współpracy na mocy dorobku Schengen, tylko w zakresie, w jakim państwo to zaciągnęło zobowiązania w dziedzinie dorobku Schengen, w który wpisuje się przyjmowany środek lub którego rozwój środek ten stanowi.

(por. pkt 48, 49, 52, 55-57, 59-61)

2. Ustalenie, czy dany środek stanowi rozwinięcie dorobku Schengen, jest kwestią odrębną od stwierdzenia, na jakiej podstawie prawnej powinno zgodnie z prawem opierać się to rozwinięcie. Wybór podstawy prawnej aktu Unii musi opierać się na obiektywnych czynnikach, które mogą zostać poddane kontroli sądowej, do których należą w szczególności cel i treść aktu.

Co się tyczy decyzji 2008/633 w sprawie dostępu wyznaczonych organów państw członkowskich i Europolu do Wizowego Systemu Informacyjnego (VIS) do celów jego przeglądania, w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania i ścigania, która ma na celu umożliwienie dostępu do VIS organom państw członkowskich odpowiedzialnym za bezpieczeństwo wewnętrzne oraz Europolowi, i której treść dotyczy zarówno sposobów wyznaczania przez państwa członkowskie organów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo wewnętrzne uprawnionych do przeglądania VIS, jak i warunków dostępu, przekazywania oraz przechowywania danych wykorzystywanych we wskazanych wyżej celach, ma cele związane ze współpraca policyjną i może być ma ona za regulację określającą pewną formę współpracy policyjnej. Z tego wynika, że ponieważ prawodawca wspólnotowy zamierza dokonać rozwinięcia dorobku Schengen poprzez umożliwienie, w ściśle określonych warunkach, korzystania z VIS do celów współpracy policyjnej, aby to uczynić musi on oprzeć się na przepisach traktatu które upoważniają go do stanowienia prawa w zakresie współpracy policyjnej.

(por. pkt 50, 51, 64, 65, 67)