Sprawa C‑109/03

KPN Telecom BV

przeciwko

Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit (OPTA)

(wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez College van Beroep voor het bedrijfsleven)

Telekomunikacja – Dyrektywa 98/10/WE – Otwarta sieć w telefonii głosowej – Udostępnianie informacji o abonentach – Ustalanie cen

Streszczenie wyroku

1. Zbliżanie ustawodawstw – Sektor komunikacji – Zasada otwartej sieci (ONP) w telefonii głosowej oraz usługi powszechne w telekomunikacji – Dyrektywa 98/10 – Dostarczanie spisów abonentów – Obowiązki podmiotu świadczącego usługi powszechne – Udostępnianie istotnych informacji o abonentach – Pojęcie „istotne informacje”

(dyrektywa 98/10 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 6 ust. 3)

2. Zbliżanie ustawodawstw – Sektor komunikacji – Zasada otwartej sieci (ONP) w telefonii głosowej oraz usługi powszechne w telekomunikacji – Dyrektywa 98/10 – Dostarczanie spisów abonentów – Obowiązki podmiotu świadczącego usługi powszechne – Udostępnianie istotnych informacji o abonentach – Fakturowanie kosztów – Granice

(dyrektywa 98/10 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 6 ust. 3)

1. Artykuł 6 ust. 3 dyrektywy 98/10 w sprawie zastosowania zasady otwartej sieci (ONP) w telefonii głosowej oraz powszechnych usług telekomunikacyjnych w środowisku konkurencyjnym należy interpretować w ten sposób, że termin „istotne informacje” dotyczące abonentów, które powinien udostępnić podmiot świadczący usługi powszechne, oznacza jedynie dane dotyczące abonentów, którzy nie sprzeciwili się umieszczeniu ich w spisie przeznaczonym do publikacji, wystarczające do zidentyfikowania poszukiwanych abonentów przez użytkowników spisu. Dane te to co do zasady: nazwisko i adres z kodem pocztowym abonenta oraz numer lub numery przydzielone mu przez zobowiązany podmiot. Państwa Członkowskie mogą jednakże postanowić, że udostępniane użytkownikom będą dodatkowe dane, jeżeli w szczególnych warunkach krajowych wydają się one niezbędne do identyfikacji abonentów.

(por. pkt 36 oraz pkt 1 sentencji)

2. Obowiązek podmiotu świadczącego usługi powszechne udostępnienia osobom trzecim na uczciwych, opartych na kosztach i niedyskryminujących warunkach istotnych informacji o abonentach, przewidziany w art. 6 ust. 3 dyrektywy 98/10 w sprawie zastosowania zasady otwartej sieci (ONP) w telefonii głosowej oraz powszechnych usług telekomunikacyjnych w środowisku konkurencyjnym należy interpretować w ten sposób, że w zakresie danych, takich jak nazwisko i adres osoby oraz przydzielony jej numer telefonu, podmiot świadczący usługi powszechne może obciążać osoby trzecie jedynie rzeczywistymi kosztami udostępnienia im tych danych. Natomiast w zakresie danych dodatkowych, których podmiot ten nie jest zobowiązany udostępniać osobom trzecim, ma on prawo obciążać te osoby, poza kosztami udostępnienia, także kosztami dodatkowymi, jakie sam poniósł w celu uzyskania tych danych, pod warunkiem zapewnienia niedyskryminującego traktowania tych osób trzecich.

(por. pkt 42 oraz pkt 2 sentencji)

WYROK TRYBUNAŁU (pierwsza izba)

z dnia 25 listopada 2004 r. ( )

Telekomunikacja – Dyrektywa 98/10/WE – Otwarta sieć w telefonii głosowej – Udostępnianie informacji o abonentach – Ustalanie cen

W sprawie C‑109/03

mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 234 WE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym,

złożony przez College van Beroep voor het bedrijfsleven (Niderlandy) postanowieniem z dnia 8 stycznia 2003 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 10 marca 2003 r., w postępowaniu:

KPN Telecom BV

przeciwko

Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit (OPTA),

przy udziale:

Denda Multimedia BV,

Denda Directory Services BV,

TRYBUNAŁ (pierwsza izba),

w składzie: P. Jann (sprawozdawca), prezes izby, A. Rosas, K. Lenaerts, S. von Bahr i K. Schiemann, sędziowie,

rzecznik generalny: M. Poiares Maduro,

sekretarz: H. von Holstein, zastępca sekretarza,

uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 19 maja 2004 r.,

rozważywszy uwagi przedstawione:

– w imieniu KPN Telecom BV przez B. L. P. van Reekena i E. Pijnackera Hordijka, advocaten,

– w imieniu Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit (OPTA) przez A. B. van Rijna i B. J. Drijbera, advocaten,

– w imieniu Denda Multimedia BV przez T. F. W. Overdijka, advocaat,

– w imieniu rządu włoskiego przez I. M. Braguglię, działającego w charakterze pełnomocnika, wspieranego przez P. Gentiliego, avvocato dello Stato,

– w imieniu Komisji Wspólnot Europejskich przez M. Shottera i W. Wilsa, działających w charakterze pełnomocników,

po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 14 lipca 2004 r.,

wydaje następujący

Wyrok

1 Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 6 ust. 3 dyrektywy 98/10/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 lutego 1998 r. w sprawie zastosowania zasady otwartej sieci (ONP) w telefonii głosowej oraz powszechnych usług telekomunikacyjnych w środowisku konkurencyjnym (Dz.U. L 101, str. 24, zwanej dalej „dyrektywą”).

2 Wniosek ten został złożony w ramach sporu między KPN Telecom BV (zwaną dalej „KPN”) a Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit (niezależnym urzędem ds. poczty i telekomunikacji, zwanym dalej „OPT-ą”) dotyczącego udostępniania przedsiębiorstwom prywatnym określonych informacji o abonentach KPN w celu opracowania przez te przedsiębiorstwa spisów abonentów.

Ramy prawne

3 Artykuł 1 ust. 1 dyrektywy stanowi:

„Niniejsza dyrektywa dotyczy harmonizacji warunków zapewniających otwarty i skuteczny dostęp do stacjonarnych sieci i usług telefonii publicznej oraz warunków korzystania z nich w środowisku otwartego i konkurencyjnego rynku zgodnie z zasadami otwartej sieci (ONP).

Do celów niniejszej dyrektywy należy zapewnienie dostępu do dobrej jakości stacjonarnych usług telefonii publicznej na terytorium całej Wspólnoty oraz ustalenie zestawu usług, do których wszyscy użytkownicy, włącznie z konsumentami, powinni mieć dostęp w ramach usług powszechnych za przystępną w świetle specyficznych warunków krajowych cenę”.

4 W art. 2 ust. 2 lit. f) dyrektywa definiuje pojęcie „usług powszechnych” jako „ustalony minimalny zestaw usług określonej jakości, dostępnych wszystkim użytkownikom niezależnie od ich geograficznego umiejscowienia i, w świetle specyficznych warunków krajowych, za przystępną cenę”.

5 Artykuł 6 dyrektywy postanawia:

„1. Przepisy niniejszego artykułu obowiązują z zastrzeżeniem wymogów odpowiednich przepisów dotyczących ochrony danych osobowych i prywatności, jak dyrektywa 95/46/WE i dyrektywa 97/66/WE.

2. Państwa Członkowskie zapewnią, żeby:

a) abonenci mieli prawo do umieszczenia ich danych w publicznie dostępnych spisach abonentów i do kontroli, a w razie potrzeby do skorygowania lub żądania usunięcia ich danych;

b) spisy wszystkich abonentów, którzy nie sprzeciwili się umieszczeniu ich tam, włącznie z numerami stacjonarnych, komórkowych i osobistych telefonów były dostępne użytkownikom w formie zaakceptowanej przez krajowe władze regulacyjne, czy to drukowanej czy elektronicznej, czy obu na raz; spisy są regularnie uaktualniane;

c) usługi przynajmniej jednego telefonicznego biura numerów obejmujące wszystkich spisanych abonentów były dostępne wszystkim użytkownikom, włącznie z użytkownikami płatnych aparatów publicznych.

3. W celu zagwarantowania dostępności usług wymienionych w ust. 2 lit. b) i c) Państwa Członkowskie zapewnią, by wszystkie podmioty, które przyznają numery telefoniczne abonentom, udostępniały na każdy rozsądny [uzasadniony] wniosek istotne informacje w uzgodnionej formie i na uczciwych, opartych na kosztach i niedyskryminujących warunkach.

4. Państwa Członkowskie zapewnią, by podmioty świadczące usługi wymienione w ust. 2 lit. b) i c) przestrzegały zasady niedyskryminacji w przygotowywaniu i udostępnianiu przekazanych im informacji”.

6 W Niderlandach kwestie uregulowane w dyrektywie należą do materii Wet op de telecommunicatievoorzieningen (ustawy o telekomunikacji) z dnia 26 października 1988 r. (Staatsblad 1988, str. 520, zwanej dalej „WTV”) oraz aktu wykonawczego do tej ustawy – Besluit ONP huurlijnen en telefonie (rozporządzenia w sprawie linii dzierżawionych oraz telefonii ONP) z dnia 10 listopada 1998 r. (Staatsblad 1998, str. 639, zwanego dalej „BOHT”), w szczególności jego art. 7.1 i 7.5.

7 Artykuł 43 BOHT stanowi:

„Każdy, kto przydziela numer […], udostępnia na wniosek, w uzgodnionej formie i na uczciwych, opartych na kosztach i niedyskryminujących warunkach, te numery wraz z wiążącymi się z nimi informacjami, celem opracowania spisów abonentów oraz świadczenia usługi informacji o numerach […]”.

Postępowanie przed sądem krajowym i pytania prejudycjalne

8 KPN świadczy w Niderlandach powszechne usługi telefonii głosowej. Denda International vof, obecnie Denda Multimedia BV (zwana dalej „Dendą”), z siedzibą w Niderlandach oraz Topware CD‑Service AG (zwana dalej „Topware’em”) z siedzibą w Niemczech były w okresie, gdy miały miejsce okoliczności faktyczne rozpatrywane przez sąd odsyłający, przedsiębiorstwami opracowującymi w szczególności drukowane spisy abonentów, a także spisy elektroniczne wydawane w pierwszej kolejności na nośnikach CD‑ROM i przeznaczone do umieszczenia następnie w internecie.

9 Jak wynika z postanowienia odsyłającego, Denda i Topware złożyły do PTT Telecom BV, która była do 1998 r. poprzedniczką prawną KPN, wniosek o udostępnienie danych dotyczących abonentów telefonii głosowej celem opracowania własnych spisów abonentów. Poza ścisłymi danymi podstawowymi, jak nazwisko, adres, miejsce zamieszkania i numer telefonu, a także ewentualnie kod pocztowy abonenta oraz informacja o tym, że numer jest użytkowany wyłącznie jako numer faksu, oba przedsiębiorstwa pragnęły w szczególności otrzymać dodatkowe dane zawarte na białych stronach spisów wydawanych przez poprzedniczkę prawną KPN, z wyjątkiem ogłoszeń reklamowych. Chodziło na przykład o podanie zawodu, drugiego nazwiska, wzmianki o abonencie w spisie dotyczącym innej gminy lub dodatkowych numerach telefonów komórkowych abonentów.

10 Poprzedniczka prawna KPN odmówiła Dendzie i Topware’owi udostępnienia tych dodatkowych danych. Ponadto odmówiła im ona udostępnienia danych podstawowych po cenie niższej niż 0,85 NLG za jedną pozycję, która, zdaniem tych przedsiębiorstw, była o wiele za wysoka. Przedsiębiorstwa te zwróciły się do OPT-y ze skargą celem stwierdzenia naruszenia przez poprzedniczkę prawną KPN przepisów WTV i BOHT.

11 Decyzją z dnia 29 września 1999 r. OPTA orzekł, po pierwsze, że KPN nie miała obowiązku udostępniać Dendzie i Topware’owi danych dodatkowych, o które one się zwracały, oraz, po drugie, że cena, jakiej KPN żądała za udostępnienie danych podstawowych, powinna być niższa niż 0,005 NLG za jedną pozycję.

12 KPN, a także Denda i Topware wniosły zażalenia na decyzję OPT-y. Dwiema decyzjami z dnia 4 grudnia 2000 r. zmodyfikował on swoje początkowe stanowisko i uznał, że KPN miał obowiązek udostępnić dane dodatkowe, dotyczące numeru lub numerów telefonów komórkowych, zawodu abonenta oraz ewentualnej wzmianki o abonencie w spisach dotyczących innych gmin.

13 KPN i Denda wniosły z kolei skargi na te decyzje do Arrondissementsrechtbank te Rotterdam (Niderlandy), zostały one jednak oddalone jako bezzasadne. College van Beroep voor het bedrijfsleven, rozpatrujący apelację, powziął wątpliwości w zakresie wykładni stosownych przepisów WTV i BOHT w świetle dyrektywy.

14 Uznawszy dokonanie wykładni art. 6 ust. 3 dyrektywy za niezbędne do rozstrzygnięcia rozpatrywanego sporu, College van Beroep voor het bedrijfsleven postanowił zawiesić postępowanie i skierować do Trybunału następujące pytania prejudycjalne:

„1) Czy słowa »istotne informacje« znajdujące się w art. 6 ust. 3 dyrektywy 98/10/WE […] należy interpretować w ten sposób, że oznaczają one jedynie numery telefonów przydzielone przez podmioty zobowiązane do ich udzielenia, wraz z nazwiskiem, adresem, miejscem zamieszkania i kodem pocztowym osoby, której numer został przydzielony, a także ewentualną informacją o tym, że numer jest używany (wyłącznie) jako numer faksu, czy też oznaczają one również inne dane, którymi podmioty te dysponują, jak wskazówki dotyczące zawodu, drugiego nazwiska, innej gminy lub numerów telefonów komórkowych?

2) Czy wyrażenie »udostępniały na każdy rozsądny [uzasadniony] wniosek […] na uczciwych, opartych na kosztach i niedyskryminujących warunkach« użyte w przepisie wymienionym w pytaniu pierwszym należy interpretować w ten sposób, że:

a) numery wraz z nazwiskiem, adresem, miejscem zamieszkania i kodem pocztowym osoby, której numer został przydzielony, należy udostępniać po cenie zapewniającej jedynie zwrot rzeczywistych kosztów ich udostępnienia, a

b) dane inne niż wymienione pod lit. a) należy udostępniać po cenie umożliwiającej zwrot kosztów, których poniesienie, celem uzyskania lub udostępnienia danych, zostanie wykazane przez udostępniającego je?”.

W przedmiocie pierwszego pytania

15 Pierwszym pytaniem sąd odsyłający pragnie w istocie ustalić, jakich danych dotyczy termin „istotne informacje” znajdujący się w art. 6 ust. 3 dyrektywy.

16 Należy na wstępie stwierdzić, że art. 6 ust. 3 dyrektywy nie definiuje pojęcia „istotne informacje” o abonentach, jakie podmioty przydzielające numery telefonu zobowiązane są udostępniać osobom trzecim. Trzeba zatem dokonać wykładni tego pojęcia, biorąc pod uwagę kontekst, w jakim występuje ono w dyrektywie, oraz jej cele.

17 Do celów dyrektywy, zgodnie z jej art. 1 ust. 1 akapit drugi, należy zapewnienie dostępu do dobrej jakości stacjonarnych usług telefonii publicznej na terytorium całej Wspólnoty oraz ustalenie zestawu usług, do których wszyscy użytkownicy, włącznie z konsumentami, powinni mieć dostęp w ramach usług powszechnych za cenę przystępną oraz, jak to wynika z tytułu dyrektywy, „w środowisku konkurencyjnym”.

18 Dyrektywa ma zatem na celu zapewnienie równowagi między interesami poszczególnych podmiotów świadczących usługi powszechne a interesami przedsiębiorstw należących do sektora, w którym panuje konkurencja, a także użytkowników, w tym konsumentów.

19 Odnosząc się, po pierwsze, do usług powszechnych, trzeba przypomnieć, że są one zdefiniowane w art. 2 ust. 2 lit. f) dyrektywy jako ustalony minimalny zestaw usług określonej jakości, dostępnych wszystkim użytkownikom niezależnie od ich geograficznego umiejscowienia i, w świetle specyficznych warunków krajowych, za przystępną cenę.

20 Jak słusznie podnosi Komisja, ze znajdującego się na początku art. 6 ust. 3 dyrektywy sformułowania „[w] celu zagwarantowania dostępności usług wymienionych w ust. 2 lit. b) i c)” wynika, że zobowiązanie Państw Członkowskich do zapewnienia, by wszystkie podmioty, które przyznają numery telefonu abonentom, udostępniały na każdy uzasadniony wniosek istotne informacje, występuje w kontekście świadczenia usług powszechnych.

21 Należy zatem ustalić, jakie dane są niezbędne do zapewnienia świadczenia takich usług.

22 Artykuł 6 ust. 2 lit. b) dyrektywy w tym zakresie wspomina jedynie, że w spisach należy umieścić, celem udostępnienia użytkownikom, nazwiska wszystkich abonentów, którzy nie sprzeciwili się umieszczeniu ich tam, wraz z numerami telefonów stacjonarnych, komórkowych i osobistych. Z tego wynika, jak słusznie podkreśla KPN, że dane inne niż wymienione w tym przepisie nie są konieczne do opracowania spisu abonentów w ramach usługi powszechnej.

23 Powstaje jednak pytanie, czy takie ograniczenie zakresu danych udostępnianych konkurentom podmiotu świadczącego usługi powszechne odpowiada wymogom liberalizacji rynku telekomunikacyjnego, w której kontekście mieści się dyrektywa. OPTA i Denda podają to w poważną wątpliwość i twierdzą, że jedynie szeroka wykładnia pojęcia danych, jakie mają być udostępniane, może zapewnić równe warunki konkurencji.

24 Zdaniem KPN natomiast, celem dyrektywy nie jest umożliwienie osobom trzecim osiągania korzyści z takich działań podmiotu świadczącego usługi powszechne, jak kosztowne zbieranie danych dodatkowych, gdyż działania te nie należą do jego obowiązków wynikających ze świadczenia tej usługi w ścisłym znaczeniu. Odmienna interpretacja prowadziłaby, jego zdaniem, do zniekształcenia konkurencji między przedsiębiorstwami dostarczającymi spisy abonentów, gdyż jedno z nich byłoby zobowiązane do pomocy swoim konkurentom, bez obowiązku wzajemności z ich strony.

25 Jak wiadomo, dyrektywa odwołuje się do swojego celu, jakim jest otwarcie rynku telekomunikacyjnego na konkurencję. Jeśli chodzi konkretnie o spisy abonentów, to w siódmym motywie dyrektywy wskazuje się, że „świadczenie usług w zakresie informacji o numerach jest działalnością poddaną konkurencji”. Co więcej, art. 6 ust. 3 dyrektywy, wprowadzając obowiązek udostępniania określonych informacji dotyczących abonentów konkurentom, potwierdza ten cel.

26 Istnienie w Państwie Członkowskim, którego sprawa dotyczy, przedsiębiorstw opracowujących spisy abonentów innych niż podmiot świadczący usługi powszechne, jak Denda i Topware, dowodzi rzeczywistego funkcjonowania konkurencyjnego rynku usług informacji o numerach.

27 Nie jest jednak wykluczone, że odmowa udostępnienia danych, których dotyczy spór w sprawie głównej, może mieć wpływ na warunki rozwoju konkurencyjnego rynku przedsiębiorstw oferujących spisy abonentów. W zakresie tych warunków art. 6 ust. 3 dyrektywy stanowi, że winny one być „uczciw[e], opart[e] na kosztach i niedyskryminując[e]”. Stąd, o ile podmiot świadczący usługi powszechne spełnia wymogi tego przepisu, nie ma on obowiązku udostępniać poza tym wszystkich dodatkowych danych, o jakie wystąpią jego konkurenci.

28 Wynika z tego, że odmowa udostępnienia osobom trzecim danych innych niż wymienione w art. 6 ust. 2 lit. b) dyrektywy nie stoi w sprzeczności z liberalizacją rynku telekomunikacyjnego stanowiącą jeden z celów dyrektywy.

29 Jeśli chodzi wreszcie o interesy użytkowników, w tym konsumentów, to przede wszystkim oni właśnie mają, zgodnie z art. 1 ust. 1 akapit drugi dyrektywy, korzystać z konkurencyjnych warunków funkcjonowania tego rynku. W siódmym motywie dyrektywy stwierdza się bowiem, że użytkownicy i konsumenci „pragną mieć dostęp do spisów i usług informacji telefonicznej o charakterze generalnym, obejmujących wszystkich abonentów wraz z ich numerami telefonu (w szczególności numerami telefonów stacjonarnych, komórkowych i osobistych)”; sformułowanie to powtarza się w art. 6 ust. 2 lit. b) dyrektywy.

30 Tej potrzebie informacji ze strony użytkowników towarzyszy jednak prawo, wynikające z art. 6 ust. 2 lit. a) dyrektywy, nie tylko do umieszczenia w spisie, ale także do żądania całkowitego lub częściowego usunięcia określonych, zamieszczonych w nim danych. Ponadto, jak słusznie podkreśliła Komisja, art. 6 ust. 1 dyrektywy odsyła do niektórych przepisów wspólnotowych dotyczących ochrony danych osobowych oraz prywatności.

31 Ponadto, jak Trybunał orzekł w kontekście wprawdzie odmiennym, ale mającym odniesienie do stosowania art. 6 ust. 2 dyrektywy, z przepisu tego wynika zasada, zgodnie z którą każdy operator prowadzi listę swoich abonentów, którzy nie życzą sobie umieszczenia na liście powszechnie dostępnej, i nie podaje nazwisk tych abonentów wydawcom książek teleadresowych (wyrok z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie C‑146/00 Komisja przeciwko Francji, Rec. str. I‑9767, pkt 68).

32 Ochrona danych osobistych oraz prywatności jest więc bezsprzecznie czynnikiem, który należy w pierwszym rzędzie brać pod uwagę przy ustalaniu zakresu danych, jakie operator ma obowiązek udostępnić konkurentom. Podejście rozszerzające, wymagające udostępnienia bez rozróżnienia wszelkich danych będących w posiadaniu operatora, z wyjątkiem danych dotyczących abonentów, którzy nie życzą sobie w żadnym razie umieszczenia w spisie przeznaczonym do publikacji, byłoby bowiem nie do pogodzenia z ochroną zarówno tych danych, jak prywatności zainteresowanych osób.

33 W związku z powyższym uwzględnienie interesów użytkowników rozważanych usług, w tym konsumentów, również nie przemawia za szeroką wykładnią pojęcia „istotne informacje”.

34 Z powyższych rozważań dotyczących różnorodnych wchodzących w grę interesów wynika, że termin „istotne informacje” zawarty w art. 6 ust. 3 dyrektywy należy interpretować ściśle. Podmioty przydzielające numery telefonu mają zatem obowiązek udostępniać osobom trzecim jedynie dane dotyczące abonentów, którzy nie sprzeciwili się umieszczeniu ich w spisie przeznaczonym do publikacji, wystarczające do zidentyfikowania przez użytkowników spisu poszukiwanych abonentów. Dane te to, co do zasady, nazwisko i adres z kodem pocztowym abonenta oraz numer lub numery przydzielone mu przez zobowiązany podmiot.

35 Tym niemniej, jak podniosła Komisja i jak podkreślił rzecznik generalny w pkt 28 opinii, mogą występować różnice w zapotrzebowaniu użytkowników telefonii głosowej w poszczególnych krajach. Ponieważ dyrektywa, odwołując się do pojęcia „istotne informacje”, nie miała na celu całkowitej harmonizacji kryteriów, jakie mogą być niezbędne do identyfikacji abonentów, Państwa Członkowskie zachowują kompetencję do ustalenia, czy w szczególnych warunkach krajowych należy udostępniać osobom trzecim dodatkowe dane.

36 Wypada zatem na pierwsze pytanie odpowiedzieć, iż art. 6 ust. 3 dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że termin „istotne informacje” oznacza jedynie dane dotyczące abonentów, którzy nie sprzeciwili się umieszczeniu ich w spisie przeznaczonym do publikacji, wystarczające do zidentyfikowania poszukiwanych abonentów przez użytkowników spisu. Dane te to co do zasady: nazwisko i adres z kodem pocztowym abonenta oraz numer lub numery przydzielone mu przez zobowiązany podmiot. Państwa Członkowskie mogą jednakże postanowić, że udostępnianie użytkownikom będą dodatkowe dane, jeżeli w szczególnych warunkach krajowych wydają się one niezbędne do identyfikacji abonentów.

W przedmiocie drugiego pytania

37 W drugim pytaniu sąd odsyłający docieka w istocie, jakie koszty zbierania, aktualizacji i udostępniania istotnych informacji o abonentach mogą być wliczane do ceny, po jakiej udostępnia się dane na podstawie art. 6 ust. 3 dyrektywy.

38 Wystarczy tu stwierdzić, jak słusznie podkreślają OPTA i Denda, że uzyskanie podstawowych danych dotyczących abonentów, to jest nazwiska, adresu i ich numeru telefonu, jest nierozłącznie związane z usługami telefonicznymi i nie wymaga żadnych dodatkowych działań ze strony podmiotu świadczącego usługi powszechne.

39 Jak podkreślił rzecznik generalny w pkt 49 opinii, podmiot świadczący usługi powszechne ponosi bowiem w każdym wypadku koszty uzyskania lub przydzielenia tych danych, w odróżnieniu od kosztów udostępnienia ich osobom trzecim, i są one wliczone w koszty i przychody z tej działalności. W związku z tym przeniesienie kosztów uzyskania lub przydzielenia danych na podmioty domagające się dostępu do nich oznaczałoby nieuzasadnione żądanie ich pokrycia w nadmiernej wysokości.

40 Zatem podmiot świadczący usługi powszechne może, udostępniając te dane konkurentom na rynku spisów abonentów, obciążać ich jedynie dodatkowymi kosztami udostępnienia danych, nie zaś kosztami ich uzyskania.

41 Rozstrzygnięcie byłoby jednak odmienne w sytuacji, gdyby w grę wchodziły dane dodatkowe, dla których uzyskania podmiot świadczący usługi powszechne sam poniósł dodatkowe koszty. Jeśli w takiej sytuacji postanawia on udostępnić owe dane, nie będąc do tego zobowiązanym przepisami dyrektywy, to przepisy te nie stoją na przeszkodzie obciążeniu przez niego osób trzecich dodatkowymi kosztami, pod warunkiem zapewnienia niedyskryminującego ich traktowania.

42 Wypada zatem na drugie pytanie odpowiedzieć, że art. 6 ust. 3 dyrektywy w części przewidującej, że istotne informacje są udostępniane osobom trzecim na uczciwych, opartych na kosztach i niedyskryminujących warunkach, należy interpretować w ten sposób, że:

– w zakresie danych, takich jak nazwisko i adres osoby oraz przydzielony jej numer telefonu, podmiot świadczący usługi powszechne może obciążać osoby trzecie jedynie rzeczywistymi kosztami udostępnienia im tych danych;

– w zakresie danych dodatkowych, których podmiot ten nie jest zobowiązany udostępniać osobom trzecim, ma on prawo obciążać te osoby, poza kosztami udostępnienia, także kosztami dodatkowymi, jakie sam poniósł w celu uzyskania tych danych, pod warunkiem zapewnienia niedyskryminującego traktowania tych osób trzecich.

W przedmiocie kosztów

43 Dla stron postępowania przed sądem krajowym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed tym sądem; do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż poniesione przez strony postępowania przed sądem krajowym, nie podlegają zwrotowi.

Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:

1) Artykuł 6 ust. 3 dyrektywy 98/10/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 lutego 1998 r. w sprawie zastosowania zasady otwartej sieci (ONP) w telefonii głosowej oraz powszechnych usług telekomunikacyjnych w środowisku konkurencyjnym należy interpretować w ten sposób, że termin „istotne informacje” oznacza jedynie dane dotyczące abonentów, którzy nie sprzeciwili się umieszczeniu ich w spisie przeznaczonym do publikacji, wystarczające do zidentyfikowania poszukiwanych abonentów przez użytkowników spisu. Dane te to co do zasady: nazwisko i adres z kodem pocztowym abonenta oraz numer lub numery przydzielone mu przez zobowiązany podmiot. Państwa Członkowskie mogą jednakże postanowić, że udostępnianie użytkownikom będą dodatkowe dane, jeżeli w szczególnych warunkach krajowych wydają się one niezbędne do identyfikacji abonentów.

2) Artykuł 6 ust. 3 dyrektywy 98/10 w części przewidującej, że istotne informacje są udostępniane osobom trzecim na uczciwych, opartych na kosztach i niedyskryminujących warunkach, należy interpretować w ten sposób, że:

– w zakresie danych, takich jak nazwisko i adres osoby oraz przydzielony jej numer telefonu, podmiot świadczący usługi powszechne może obciążać osoby trzecie jedynie rzeczywistymi kosztami udostępnienia im tych danych;

– w zakresie danych dodatkowych, których podmiot ten nie jest zobowiązany udostępniać osobom trzecim, ma on prawo obciążać te osoby, poza kosztami udostępnienia, także kosztami dodatkowymi, jakie sam poniósł w celu uzyskania tych danych, pod warunkiem zapewnienia niedyskryminującego traktowania tych osób trzecich.

Podpisy