Keywords

Summary



Keywords

1. Swobodny przepływ osób – Prawo wjazdu i pobytu obywateli Państw Członkowskich – Uznanie prawa pobytu usługobiorcy, będącego obywatelem innego Państwa Członkowskiego, uzależnione od okazania dowodu tożsamości bądź paszportu, z wyłączeniem innych środków wykazania tożsamości i obywatelstwa – Niedopuszczalność

(dyrektywa Rady 73/148, art. 4 ust. 2 akapit trzeci)

2. Swobodne świadczenie usług – Swobodny przepływ usługobiorców – Równość traktowania – Dyskryminacja ze względu na przynależność państwową – Obowiązek okazywania dowodu tożsamości bądź paszportu przez obywateli innych Państw Członkowskich celem udowodnienia ich obywatelstwa z wyłączeniem innych środków dowodowe – Niedopuszczalność

(art. 12 WE i 49 WE)

3. Swobodny przepływ osób – Swobodne świadczenie usług – Prawo wjazdu i pobytu obywateli Państw Członkowskich – Uchybienie obowiązkowi okazania dowodu tożsamości bądź paszportu – Brak zagrożenia dla porządku publicznego – Środek w postaci aresztu celem wydalenia – Niedopuszczalność

(art. 49 WE; dyrektywa Rady 73/148, art. 8)

4. Swobodny przepływ osób – Swobodne świadczenie usług – Prawo wjazdu i pobytu obywateli Państw Członkowskich – Obowiązek przedstawienia dowodów potwierdzających legalność pobytu – Możliwość zastosowania przez przyjmujące Państwo Członkowskie środka w postaci wydalenia wobec braku takich dowodów

(art. 49 WE; dyrektywa Rady 73/148)

Summary

1. Przepis art. 4 ust. 2 akapit trzeci dyrektywy Rady 73/148/EWG w sprawie zniesienia ograniczeń w zakresie przemieszczania się i pobytu obywateli Państw Członkowskich w obrębie Wspólnoty, które dotyczą przedsiębiorczości i świadczenia usług, powinien być interpretowany w ten sposób, iż uznanie przez Państwo Członkowskie prawa pobytu usługobiorcy, będącego obywatelem innego Państwa Członkowskiego, nie może być uzależnione od okazania przez tego obywatela dowodu tożsamości bądź ważnego paszportu, jeśli dowód na jego obywatelstwo może zostać przeprowadzony ponad wszelką wątpliwość za pomocą innych środków.

(por. pkt 26 oraz pkt 1 sentencji)

2. Przepis art. 49 WE sprzeciwia się temu, aby obywatele Państw Członkowskich, którzy przebywają w innym Państwie Członkowskim w charakterze usługobiorców, podlegali w tym Państwie Członkowskim obowiązkowi okazywania dowodu tożsamości bądź ważnego paszportu celem udowodnienia ich obywatelstwa, jeśli państwo to nie nakłada ogólnego obowiązku wykazywania tożsamości na własnych obywateli, zezwalając im na udowodnienie ich tożsamości za pomocą wszelkich środków dopuszczalnych w świetle prawa krajowego. W istocie przepis art. 49 WE stanowi w dziedzinie swobodnego świadczenia usług szczególny wyraz zasady równości traktowania ustanowionej w art. 12 WE, która to zasada zabrania dyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

Prawdą jest, że prawo wspólnotowe nie sprzeciwia się temu, aby Państwo Członkowskie przeprowadzało kontrole w zakresie przestrzegania obowiązku posiadania zawsze przy sobie dowodu tożsamości, jednak pod warunkiem, iż taki sam obowiązek ciąży na jego własnych obywatelach odnośnie do ich dowodów tożsamości.

(por. pkt 33–35 oraz pkt 2 sentencji)

3. Środek w postaci aresztu wobec obywatela innego Państwa Członkowskiego, przebywającego na terenie państwa w charakterze usługobiorcy, celem jego wydalenia zastosowany z powodu nieokazania dowodu tożsamości bądź ważnego paszportu, nawet w braku zagrożenia dla porządku publicznego, stanowi nieuzasadnioną przeszkodę w swobodzie świadczenia usług, a co za tym idzie, narusza przepis art. 49 WE.

O ile Państwa Członkowskie mają prawo karać za naruszenie obowiązku okazania dowodu tożsamości bądź paszportu, to jednak sankcje te powinny być porównywalne z sankcjami przewidzianymi za podobne przewinienia krajowe i proporcjonalne. W tym zakresie środki w postaci aresztowania lub wydalenia zastosowane wyłącznie na podstawie niedopełnienia przez osobę zainteresowaną formalności prawnych związanych z kontrolą cudzoziemców godzą w samą istotę prawa pobytu przyznanego bezpośrednio przez prawo wspólnotowe i są oczywiście nieproporcjonalne w stosunku do powagi naruszenia.

Środek w postaci aresztu mógłby znajdować swą podstawę jedynie w wyraźnym przepisie szczególnym, takim jak przepis art. 8 dyrektywy 73/148 w sprawie zniesienia ograniczeń w zakresie przemieszczania się i pobytu obywateli Państw Członkowskich w obrębie Wspólnoty, które dotyczą przedsiębiorczości i świadczenia usług, który upoważnia Państwa Członkowskie do wprowadzenia ograniczeń prawa pobytu obywateli innych Państw Członkowskich, w zakresie w jakim są one uzasadnione względami porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub zdrowia publicznego. Fakt niedopełnienia formalności prawnych związanych z wjazdem, przemieszczaniem się i pobytem cudzoziemców nie może sam w sobie stanowić zagrożenia dla porządku publicznego i dla bezpieczeństwa publicznego.

(por. pkt 38, 40–12, 44 oraz pkt 3 sentencji)

4. Z zastrzeżeniem kwestii związanych z porządkiem publicznym, bezpieczeństwem publicznym i zdrowiem publicznym, na obywatelach Państw Członkowskich jako na usługobiorcach spoczywa ciężar przedstawienia dowodów potwierdzających legalność ich pobytu w rozumieniu dyrektywy 73/148 w sprawie zniesienia ograniczeń w zakresie przemieszczania się i pobytu obywateli Państw Członkowskich w obrębie Wspólnoty, które dotyczą przedsiębiorczości i świadczenia usług. Wykazanie tożsamości i obywatelstwa może wszakże – przy braku dowodu tożsamości lub ważnego paszportu – zostać dokonane za pomocą innych środków. Również wykazanie przez osobę zainteresowaną, iż należy ona do jednej z kategorii, o których mowa w art. 1 i 4 dyrektywy 73/148, zgodnie z jej art. 6, może zostać dokonane za pomocą wszelkich odpowiednich ku temu środków.

W braku takiego dowodu przyjmujące Państwo Członkowskie może zastosować środek w postaci wydalenia w granicach wyznaczonych przez prawo wspólnotowe.

(por. pkt 53–56 oraz pkt 4 sentencji)