Sprawa C‑272/15

Swiss International Air Lines AG

przeciwko

The Secretary of State for Energy and Climate Change

i

Environment Agency

[wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Court of Appeal (England & Wales) (Civil Division)]

Odesłanie prejudycjalne – Dyrektywa 2003/87/WE – System handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych – Obowiązek zwrotu uprawnień do emisji z lotów między państwami członkowskimi Unii a większością państw trzecich – Decyzja nr 377/2013/UE – Artykuł 1 – Czasowe odstępstwo – Wyłączenie lotów kończących się i rozpoczynających się na lotniskach znajdujących się w Szwajcarii – Odmienne traktowanie wśród państw trzecich – Ogólna zasada równego traktowania – Brak możliwości zastosowania

Streszczenie – wyrok Trybunału (czwarta izba) z dnia 21 grudnia 2016 r.

Środowisko naturalne – Zanieczyszczenie powietrza – Dyrektywa 2003/87 – System handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych – Obowiązek zwrotu uprawnień do emisji z lotów między państwami członkowskimi Unii a większością państw trzecich – Czasowe odstępstwo – Odmienne traktowanie wśród państw trzecich – Dopuszczalność – Zasada równego traktowania – Brak możliwości zastosowania

(dyrektywa 2003/87 Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniona dyrektywą 2008/101, art. 12 ust. 2a, art. 16; decyzja nr 377/2013 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 1)

Badanie decyzji nr 377/2013 wprowadzającej tymczasowe odstępstwo od dyrektywy 2003/87 ustanawiającej system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie w świetle zasady równego traktowania nie wykazało niczego, co mogłoby naruszać jej ważność w zakresie, w jakim tymczasowe odstępstwo, jakie art. 1 tej decyzji przewiduje od wymogów wynikających z art. 12 ust. 2a i art. 16 dyrektywy 2003/87 zmienionej dyrektywą 2008/101, w odniesieniu do zwrotu uprawnień do emisji gazów cieplarnianych na loty przeprowadzone w roku 2012 między państwami członkowskimi Unii Europejskiej a większością państw trzecich, nie stosuje się w szczególności do lotów kończących się i rozpoczynających na lotniskach znajdujących się w Szwajcarii.

Decyzja nr 377/2013 należy bowiem do środków przyjętych w ramach kompetencji Unii w dziedzinie stosunków zewnętrznych. Tymczasem utrzymywanie stosunków zewnętrznych polega na wykorzystywaniu szerokiego spektrum środków, które nie ograniczają się do środków przyjętych wobec wszystkich państw trzecich, i może tym samym dotyczyć również jednego lub wielu państw trzecich.

Instytucje i organy Unii dysponują w ramach utrzymywania stosunków zewnętrznych wielką swobodą podejmowania decyzji politycznych. Ponieważ utrzymywanie stosunków zewnętrznych implikuje siłą rzeczy dokonywanie wyborów natury politycznej, Unia musi być w stanie dokonywać swoich wyborów politycznych i wprowadzać w zależności od realizowanych przez nią celów rozróżnienie między państwami trzecimi, nie będąc zobowiązaną do przyznania równego traktowania wszystkim tym państwom. Wykonywanie prerogatyw polityki zewnętrznej przez instytucje i organy Unii może tym samym prowadzić do tego, że jedno państwo trzecie będzie traktowane odmiennie od innych państw trzecich.

Prawo Unii nie ustanawia wyraźnego obowiązku Unii polegającego na zastrzeżeniu równego traktowania wszystkim państwom trzecim. Ponieważ międzynarodowe prawo publiczne nie zawiera ogólnej zasady równego traktowania pomiędzy państwami trzecimi, stosowanie zasady równego traktowania do państw trzecich jednostronnie ograniczałoby możliwości działania Unii na płaszczyźnie międzynarodowej. W związku z tym nie można uważać, by Unia mogła uznać taki wymóg bez ujęcia równego traktowania państw trzecich w sposób wyraźny w traktatach.

I tak w traktacie FUE nie istnieje ogólna zasada, która zobowiązywałaby Unię w jej stosunkach zewnętrznych do równego traktowania we wszystkich przypadkach różnych państw trzecich, a podmioty gospodarcze nie mogą w każdym razie powoływać się na istnienie takiej zasady. W konsekwencji odmienne traktowanie państw trzecich w ramach stosunków zewnętrznych Unii ustanowione w art. 1 decyzji nr 377/2013 nie podlega zasadzie równego traktowania.

(zob. pkt 22–26, 35, 37; sentencja)