Sprawa C‑179/13

Raad van bestuur van de Sociale verzekeringsbank

przeciwko

L.F. Evans

(wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Centrale Raad van Beroep)

„Odesłanie prejudycjalne — Ustalenie ustawodawstwa mającego zastosowanie do pracownika w dziedzinie zabezpieczenia społecznego — Rozporządzenie (EWG) nr 1408/71 — Stosowanie — Zatrudnienie obywatela państwa członkowskiego w konsulacie państwa trzeciego położonego na terytorium innego państwa członkowskiego, w którym pracownik ten zamieszkuje — Konwencja wiedeńska o stosunkach konsularnych — Artykuł 71 ust. 2 — Ustawodawstwo krajowe przyznające ułatwienia, przywileje i immunitety stałym rezydentom”

Streszczenie – wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 15 stycznia 2015 r.

Zabezpieczenie społeczne — Pracownicy migrujący — Uregulowania Unii — Podmiotowy zakres stosowania — Obywatel państwa członkowskiego zatrudniony w konsulacie państwa trzeciego położonym na terytorium innego państwa członkowskiego, w którym pracownik ten zamieszkuje — Osoba korzystająca z uprzywilejowanego statusu w oparciu o art. 71 ust. 2 Konwencji wiedeńskiej z 1963 r. o stosunkach konsularnych, dotyczący zwolnienia od ubezpieczenia społecznego — Osoba nieobjęta krajowym systemem zabezpieczenia społecznego państwa członkowskiego miejsca zamieszkania — Wyłączenie

[rozporządzenie Rady nr 1408/71, art. 2, art. 13 ust. 2 lit. a), art. 16]

Artykuł 2 rozporządzenia nr 1408/71, zmienionego i uaktualnionego rozporządzeniem nr 118/97, zmienionym rozporządzeniem nr 1992/2006, w związku z art. 16 tego rozporządzenia należy interpretować w ten sposób, że w okresie, w jakim obywatel państwa członkowskiego był zatrudniony w urzędzie konsularnym państwa trzeciego położonym na terytorium państwa członkowskiego, którego nie jest on obywatelem, lecz w którym pracownik ten zamieszkuje, obywatel ten nie podlega ustawodawstwu państwa członkowskiego w rozumieniu tego przepisu, o ile zgodnie z ustawodawstwem państwa członkowskiego swojego miejsca zamieszkania, przyjętego na podstawie art. 71 ust. 2 Konwencji wiedeńskiej o stosunkach konsularnych z dnia 24 kwietnia 1963 r., obywatel ten nie jest objęty krajowym systemem zabezpieczenia społecznego.

W istocie zgodnie z art. 2 ust. 1 rozporządzenia nr 1408/71 rozporządzenie to stosuje się do pracowników najemnych, którzy podlegają lub podlegali ustawodawstwu jednego lub kilku państw członkowskich i są obywatelami jednego z państw członkowskich. Tymczasem pojęcie podlegania ustawodawstwu państwa członkowskiego w rozumieniu tego przepisu należy interpretować w świetle relewantnych przepisów prawa zwyczajowego, skodyfikowanych w konwencji wiedeńskiej z 1963 r. Jeżeli chodzi o system zabezpieczenia społecznego mający zastosowanie do personelu konsularnego, owa konwencja przewiduje w swoim art. 48, że członkowie urzędu konsularnego, w zakresie pracy wykonywanej przez nich dla państwa wysyłającego, nie podlegają co do zasady przepisom o ubezpieczeniu społecznym, jakie obowiązują w państwie przyjmującym, przyznając jednocześnie w swoim art. 71 ust. 2, że członkowie urzędu konsularnego będący obywatelami państwa przyjmującego lub stale w nim zamieszkali korzystają z ułatwień, przywilejów i immunitetów w zakresie, w jakim państwo przyjmujące je im przyznaje. Zatem gdy państwo członkowskie skorzystało z możliwości zwolnienia pewnych członków personelu urzędów konsularnych państwa trzeciego zamieszkujących w tym państwie członkowskim z obowiązku podlegania jego systemowi zabezpieczenia społecznego w okresie zatrudnienia ich przez wspomniany urząd konsularny, osoby te nie są objęte zakresem zastosowania rozporządzenia nr 1408/71.

Wreszcie ani art. 13 ust. 2 lit. a) rozporządzenia nr 1408/71, ani art. 16 tego rozporządzenia nie skutkują przyznaniem obywatelom państw członkowskich zatrudnionym przez urząd konsularny państwa trzeciego, niepodlegającym obowiązującemu w dziedzinie zabezpieczenia społecznego ustawodawstwu państwa członkowskiego w rozumieniu art. 2 tego rozporządzenia, uprawnienia do przystąpienia do systemu zabezpieczenia społecznego któregoś z państw członkowskich ani też nałożeniem na nich takiego obowiązku.

(por. pkt 29, 36, 37, 39, 40, 47, 49; sentencja)