Keywords

Summary



Keywords

1. Swobodny przepływ kapitału – Ograniczenia – Przepisy podatkowe – Podatek dochodowy – Uregulowanie krajowe nakładające na podatników obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego

(art. 56 WE; dyrektywa Rady 77/799)

2. Umowy międzynarodowe – Porozumienie tworzące Europejski Obszar Gospodarczy – Swobodny przepływ kapitału – Ograniczenia – Przepisy podatkowe – Podatek dochodowy – Uregulowanie krajowe nakładające na podatników obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego

(porozumienie EOG, art. 40; dyrektywy Rady: 77/799, 2008/55)

Summary

1. O ile gwarancja skuteczności kontroli podatkowych i zwalczania unikania opodatkowania może stanowić nadrzędny wzgląd interesu ogólnego, który może uzasadniać ograniczenie w wykonywaniu podstawowych swobód zagwarantowanych przez traktat, o tyle takie uzasadnienie może zostać dopuszczone jedynie wówczas, gdy dotyczy ono całkowicie sztucznych konstrukcji podatkowych, których jedynym celem jest obejście ustawy podatkowej, co wyłącza jakiekolwiek ogólne domniemanie oszustwa. Ogólne domniemanie unikania opodatkowania lub oszustwa podatkowego nie jest wystarczające dla uzasadnienia przepisu podatkowego, który stanowi naruszenie celów traktatowych. Tymczasem, dotycząc wszystkich podatników niebędących rezydentami, którzy uzyskują dochody związane z wymogiem złożenia deklaracji podatkowej, obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego powoduje, że na wszystkich kategoriach podatników z tego tylko powodu, iż nie są oni rezydentami, ciąży domniemanie unikania opodatkowania lub oszustwa podatkowego, które samo w sobie nie może uzasadniać naruszenia celów traktatu przez taki obowiązek.

Obowiązek taki stanowi ograniczenie swobodnego przepływu kapitału ustanowionego w art. 56 WE które nie może być postrzegane jako uzasadnione, ponieważ wykracza ono poza to, co jest konieczne dla osiągnięcia takiego celu, oraz z tego względu, iż nie udowodniono, by mechanizmy wzajemnej pomocy, jakimi dysponuje każde państwo członkowskie na podstawie dyrektywy 77/799 dotyczącej wzajemnej pomocy właściwych władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich, były niewystarczające dla osiągnięcia tego celu.

W konsekwencji uchybia zobowiązaniom ciążącym na nim na mocy art. 56 WE państwo członkowski, które utrzymuje w mocy uregulowanie podatkowe, który nakłada na podatników niebędących rezydentami obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego w owym państwie członkowskim wówczas gdy osiągają oni przychody, z którymi łączy się wymóg złożenia deklaracji podatkowej.

(por. pkt 38, 42, 43, 53, 61; pkt 1 sentencji)

2. Skoro ograniczenia w swobodnym przepływie kapitału pomiędzy obywatelami państw będących stronami Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG) powinny być oceniane z punktu widzenia art. 40 i załącznika XII do tego porozumienia, to jego postanowienia mają to samo znaczenie prawne co zasadniczo identyczne postanowienia art. 56 WE. Jednakże orzecznictwo dotyczące ograniczeń w wykonywaniu swobód przepływu w obrębie Unii nie może zostać w całości zastosowane do przepływu kapitału pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi, ponieważ te dwa rodzaje przepływów wpisują się w różne konteksty prawne.

Zatem chociaż obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego, jakiemu przepisy państwa członkowskiego poddają nierezydentów, stanowi ograniczenie nie mające uzasadnienia w świetle art. 56 WE, to nie oznacza, że ograniczenia takiego nie można uzasadnić na podstawie art. 40 porozumienia EOG.

W tym zakresie, ograniczając się w odpowiedzi na uwagi przedstawione przez rząd hiszpański w piśmie interwencyjnym złożonym na poparcie żądań Republiki Portugalskiej do stwierdzenia w sposób ogólny istnienia konwencji pomiędzy Republiką Portugalską a niebędącymi członkami Unii państwami należącymi do EOG, Komisja nie wykazała, że rzeczone konwencje rzeczywiście zawierają mechanizmy wymiany informacji wystarczające dla weryfikowania i kontrolowania deklaracji składanych przez podatników będących rezydentami tych państw W istocie ponieważ z jednej strony, ramy współpracy pomiędzy właściwymi organami państw członkowskich, ustanowione przez dyrektywę 77/799, dotyczącą wzajemnej pomocy właściwych władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich oraz dyrektywę 2008/55 w sprawie wzajemnej pomocy przy odzyskiwaniu wierzytelności dotyczących niektórych opłat, ceł, podatków i innych obciążeń nie istnieją pomiędzy owymi władzami państw członkowskich oraz właściwymi organami państwa trzeciego, gdy ostatnie z wymienionych państw nie przyjęło żadnego zobowiązania do wzajemnej pomocy, zaś z drugiej strony konwencje wiążące dane państwo członkowskie z niebędącymi członkami Unii państwami należącymi do EOG nie zawierają mechanizmów wymiany informacji wystarczających dla weryfikowania i kontrolowania deklaracji składanych przez podatników będących rezydentami tych państw, obowiązek wyznaczenia przedstawiciela podatkowego w zakresie, w jakim dotyczy on podatników będących rezydentami niebędących członkami Unii państw należących do EOG, nie wykracza poza to, co jest konieczne dla osiągnięcia celu zmierzającego do zagwarantowania skuteczności kontroli podatkowych i zwalczania unikania opodatkowania.

(por. pkt 51, 52, 54-57)