DECYZJA TRYBUNAŁU (izba specjalna przewidziana w art. 123b regulaminu postępowania przed Trybunałem)

z dnia 12 lipca 2012 r.

Wyjątkowa procedura ponownego rozpoznania

W sprawie C‑334/12 RX

mającej za przedmiot wniosek pierwszego rzecznika generalnego z dnia 6 lipca 2012 r. o ponowne rozpoznanie orzeczenia w trybie art. 62 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej,

TRYBUNAŁ (izba specjalna przewidziana w art. 123b regulaminu postępowania przed Trybunałem),

w składzie: V. Skouris, prezes, A. Tizzano, J.N. Cunha Rodrigues, K. Lenaerts (sprawozdawca) i J.C. Bonichot, prezesi izb,

wydał niniejszą

Decyzję

1 Wniosek pierwszego rzecznika generalnego o ponowne rozpoznanie orzeczenia dotyczy wyroku Sądu Unii Europejskiej (izba odwołań) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie T‑234/11 P Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI, dotychczas nieopublikowanego w Zbiorze, którym oddalono odwołanie wniesione przez O.O. Aranga Jaramilla i 34 innych członków personelu Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) (zwanych dalej „skarżącymi”) od postanowienia Sądu do spraw Służby Publicznej Unii Europejskiej (pierwsza izba) z dnia 4 lutego 2011 r. w sprawie F‑34/10 Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI, dotychczas nieopublikowanego w Zbiorze, którym odrzucono, z powodu przekroczenia terminu, skargę mającą na celu z jednej strony stwierdzenie nieważności odcinków wynagrodzenia skarżących za luty 2010 r. w zakresie, w jakim uwzględniały one decyzje EBI o podwyższeniu składek skarżących do systemu emerytalnego, oraz z drugiej strony zasądzenie od EBI odszkodowania na rzecz skarżących.

Okoliczności powstania sporu

2 Z ww. wyroku w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI wynika, że od dnia 1 stycznia 2007 r. odcinki wynagrodzenia członków personelu EBI są sporządzane nie w tradycyjnej papierowej formie, ale w formie elektronicznej. Od tamtego czasu są one co miesiąc wprowadzane do systemu informatycznego EBI o nazwie „Peoplesoft” i w ten sposób każdy członek personelu ma do nich dostęp ze swojego komputera służbowego.

3 W sobotę 13 lutego 2010 r. odcinki wynagrodzenia za luty 2010 r. zostały wprowadzone do systemu informatycznego „Peoplesoft”. Odcinki te uwzględniały, w odróżnieniu od odcinków za styczeń 2010 r., podwyższenie składek do systemu emerytalnego będące wynikiem decyzji podjętych przez EBI w ramach reformy systemu emerytalnego członków jego personelu.

4 W dniu 26 maja 2010 r. skarżący zwrócili się do Sądu do spraw Służby Publicznej ze skargą mającą na celu stwierdzenie z jednej strony nieważności ich odcinków wynagrodzenia za luty 2010 r. oraz z drugiej strony zasądzenie od EBI symbolicznej kwoty 1 EUR tytułem zadośćuczynienia za krzywdę.

5 W odrębnym piśmie skierowanym do sekretariatu Sądu do spraw Służby Publicznej EBI zwrócił się, aby Sąd orzekł niedopuszczalność skargi bez zbadania sprawy co do istoty.

6 Wyżej wymienionym postanowieniem w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI Sąd do spraw Służby Publicznej odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Orzekł on zasadniczo, że termin na wniesienie skargi, którego bieg rozpoczął się w poniedziałek 15 lutego 2010 r., przy wzięciu pod uwagę dziesięciodniowego terminu uwzględniającego odległość, upłynął w dniu 25 maja 2010 r., w związku z czym skargę sporządzoną przez skarżących, która wpłynęła drogą elektroniczną do sekretariatu Sądu do spraw Służby Publicznej dopiero w dniu 26 maja 2010 r. o godzinie 00.00, należało uznać za wniesioną po upływie terminu i w konsekwencji niedopuszczalną.

7 Skarżący wnieśli odwołanie od tego postanowienia do Sądu Unii Europejskiej, który oddalił je ww. wyrokiem w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI.

8 W pkt 22–25 wspomnianego wyroku Sąd Unii Europejskiej zasadniczo zwrócił uwagę na orzecznictwo, zgodnie z którym w braku jakiegokolwiek przepisu określającego termin na wniesienie skargi w sporach pomiędzy EBI i członkami jego personelu wniesienie takiej skargi powinno nastąpić w rozsądnym terminie. Uznawszy, że trzymiesięczny termin określony w art. 91 ust. 3 regulaminu pracowniczego urzędników Unii Europejskiej w odniesieniu do sporów między instytucjami Unii Europejskiej i ich urzędnikami lub członkami ich personelu stanowi „istotne narządzie porównawcze”, ponieważ pod względem charakteru spory te są porównywalne do sporów wewnętrznych między EBI i członkami jego personelu w przedmiocie aktów EBI niekorzystnych dla członków jego personelu, którzy domagają się stwierdzenia ich nieważności, Sąd w pkt 27 wspomnianego wyroku orzekł, powołując się na niektóre ze swoich poprzednich wyroków, że dochowanie takiego terminu powinno zasadniczo zostać uznane za rozsądne.

9 We wspomnianym pkt 27 Sąd Unii Europejskiej doszedł na tej podstawie do wniosku, że „a contrario […] skargę wniesioną przez członka personelu EBI po upływie trzymiesięcznego terminu przedłużonego o dziesięciodniowy termin uwzględniający odległość należy co do zasady uważać za wniesioną w terminie, który nie jest rozsądny”. Dodał on, że taka wykładnia jest dopuszczalna, „ponieważ ścisłe przestrzeganie uregulowań dotyczących terminów procesowych pozwala chronić pewność prawa i zapobiegać wszelkiej dyskryminacji lub arbitralnemu traktowaniu w wymiarze sprawiedliwości”.

10 W pkt 30 ww. wyroku w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI Sąd Unii Europejskiej nie zgodził się z zarzutem skarżących, że Sąd do spraw Służby Publicznej, zamiast zastosować zasadę dochowania rozsądnego terminu, która z natury jest elastyczna i obejmuje konkretne wyważenie kolidujących ze sobą interesów, przyjął za podstawę dochowanie ścisłego terminu trzech miesięcy mające charakter ścisły i ogólny. Uznał on w szczególności, że Sąd do spraw Służby Publicznej posłużył się po prostu zasadą prawną „opierającą się na ogólnym domniemaniu, zgodnie z którym termin trzech miesięcy jest co do zasady wystarczający, aby umożliwić członkom personelu EBI ocenę zgodności z prawem jego aktów niekorzystnych dla nich i ewentualnie sporządzenie skargi”, a „sąd Unii zobowiązany ją stosować nie ma obowiązku brania pod uwagę okoliczności każdego przypadku i w szczególności przystąpienia do konkretnego wyważenia kolidujących ze sobą interesów”.

11 W pkt 39 wspomnianego wyroku Sąd Unii Europejskiej przypomniał ponownie, że „ścisłe przestrzeganie uregulowań dotyczących terminów procesowych” jest w szczególności zgodne z wymogiem pewności prawa.

Ocena

12 Tytułem wstępu należy zauważyć, że chociaż orzeczono, iż w braku jakiegokolwiek przepisu w rozporządzeniu pracowniczym personelu EBI należy posłużyć się pojęciem rozsądnego terminu w odniesieniu do terminu na wniesienie skargi w sporach między EBI i członkami jego personelu (zob. podobnie wyrok Sądu z dnia 6 marca 2001 r. w sprawie T‑192/99 Dunnett i in. przeciwko EBI, Rec. s. II‑813, pkt 51–58), EBI do tej pory nie wydał przepisów w tym względzie.

13 W oparciu o tę wstępną informację należy stwierdzić, że zachodzi poważne ryzyko naruszenia jedności lub spójności prawa Unii, jeżeli, jak wynika z ww. wyroku w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI, termin trzech miesięcy i dziesięciu dni, który powinien co do zasady być uważany za rozsądny na wniesienie przez członka personelu EBI skargi o stwierdzenie nieważności aktu EBI niekorzystnego wobec tego członka personelu, jest terminem, którego przekroczenie skutkuje tym, że skarga została wniesiona zbyt późno, i w efekcie prowadzi do jej niedopuszczalności bez uwzględnienia przez sąd Unii szczególnych okoliczności danego przypadku.

14 To poważne ryzyko wynika z dwóch powodów uzasadniających ponowne rozpoznanie ww. wyroku w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI.

15 W pierwszej kolejności należy ustalić, czy Sąd Unii Europejskiej, uznając, że Sąd do spraw Służby Publicznej nie ma – w ramach oceny, czy termin, w którym skarga o stwierdzenie nieważności została wniesiona przez członków EBI na akt wydany przez EBI, jest rozsądny – obowiązku wzięcia pod uwagę konkretnych okoliczności danego przypadku, przyjął w oparciu o rozumowanie a contrario wykładnię spójną z orzecznictwem, zgodnie z którym rozsądny charakter terminu, nieokreślony w prawie pierwotnym lub wtórnym Unii, powinien być oceniany w zależności od właściwych dla każdej sprawy okoliczności (zob. w szczególności wyroki: z dnia 15 października 2002 r. w sprawach połączonych C‑238/99 P, C‑244/99 P, C‑245/99 P, C‑247/99 P, od C‑250/99 P do C‑252/99 P i C‑254/99 P Limburgse Vinyl Maatschappij i in. przeciwko Komisji, Rec. s. I‑8375, pkt 187, 192; a także z dnia 7 kwietnia 2011 r. w sprawie C‑321/09 P Grecja przeciwko Komisji, pkt 33, 34).

16 W drugiej kolejności należy ustalić, czy wykładnia Sądu Unii Europejskiej, przypisując skutek prekluzyjny przekroczeniu terminu na wniesienie skargi, który nie został określony ani w prawie pierwotnym, ani w prawie wtórnym Unii, nie narusza prawa do skutecznego sądowego środka prawnego, zagwarantowanego w art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.

17 W razie gdyby na podstawie przeprowadzonych rozważań okazało się, że ww. wyrok w sprawie Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI narusza prawo, zajdzie potrzeba zbadania, czy i ewentualnie w jakim zakresie wyrok ten narusza jedność lub spójność prawa Unii.

Z powyższych względów Trybunał (izba specjalna przewidziana w art. 123b regulaminu postępowania przed Trybunałem) postanawia:

1) Należy poddać wyjątkowej procedurze ponownego rozpoznania wyrok Sądu Unii Europejskiej (izba odwołań) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie T‑234/11 P Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI.

2) Wyjątkowa procedura ponownego rozpoznania będzie dotyczyła kwestii, czy wyrok Sądu Unii Europejskiej z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie T‑234/11 P Arango Jaramillo i in. przeciwko EBI narusza jedność lub spójność prawa Unii z tego względu, że Sąd, orzekający jako instancja odwoławcza, zinterpretował pojęcie rozsądnego terminu w kontekście wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności przez członków personelu Europejskiego Banku Inwestycyjnego na niekorzystny dla nich akt wydany przez ten bank jako termin, którego przekroczenie skutkuje tym, że skarga została wniesiona zbyt późno, i w efekcie prowadzi do jej niedopuszczalności bez uwzględnienia przez sąd Unii szczególnych okoliczności danego przypadku, a także czy taka interpretacja pojęcia rozsądnego terminu nie narusza prawa do skutecznego sądowego środka prawnego, zagwarantowanego w art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.

3) Wzywa się zainteresowanych, o których mowa w art. 23 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, i strony postępowania przed Sądem Unii Europejskiej o przedłożenie Trybunałowi uwag na piśmie w przedmiocie powyższych kwestii w terminie miesiąca od doręczenia niniejszej decyzji.

Podpisy