Sprawa C-560/07

Balbiino AS

przeciwko

Põllumajandusminister

i

Maksu- ja Tolliameti Põhja maksu- ja tollikeskus

(wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Tallinna Halduskohus)

„Przystąpienie Estonii — Środki przejściowe — Produkty rolne — Cukier — Nadmierne zapasy — Rozporządzenia (WE) nr 1972/2003, 60/2004 i 832/2005”

Opinia rzecznika generalnego D. Ruiza-Jaraba Colomera przedstawiona w dniu 17 lutego 2009 r. I ‐ 4452

Wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 4 czerwca 2009 r. I ‐ 4474

Streszczenie wyroku

Przystąpienie nowych państw członkowskich do Wspólnot – Estonia – Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Środki przejściowe odnoszące się do handlu produktami rolnymi

Przystąpienie nowych państw członkowskich do Wspólnot – Estonia – Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Środki przejściowe odnoszące się do handlu produktami rolnymi

Przystąpienie nowych państw członkowskich do Wspólnot – Estonia – Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Środki przejściowe odnoszące się do handlu produktami rolnymi

Przystąpienie nowych państw członkowskich do Wspólnot – Estonia – Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Środki przejściowe odnoszące się do handlu produktami rolnymi

Przystąpienie nowych państw członkowskich do Wspólnot – Estonia – Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Środki przejściowe odnoszące się do handlu produktami rolnymi

Przystąpienie nowych państw członkowskich do Wspólnot – Estonia – Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Środki przejściowe odnoszące się do handlu produktami rolnymi

Artykuł 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1972/2003 w sprawie środków przejściowych przyjętych w odniesieniu do handlu produktami rolnymi ze względu na przystąpienie Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, art. 6 ust. 3 rozporządzenia nr 60/2004, ustanawiającego środki przejściowe w sektorze cukru w następstwie przystąpienia Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji oraz rozporządzenie nr 832/2005 w sprawie określenia nadwyżkowych ilości cukru, izoglukozy i fruktozy dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji nie stoją na przeszkodzie stosowaniu przepisów krajowych, zgodnie z którymi nadmierne zapasy danego przedsiębiorcy są określane poprzez odjęcie od zapasów rzeczywiście posiadanych w dniu 1 maja 2004 r. normalnych zapasów zdefiniowanych jako średnia ilość zapasów posiadanych w dniu 1 maja każdego z czterech lat poprzedzających pomnożona przez współczynnik 1,2 odpowiadający wzrostowi produkcji rolnej zaobserwowanemu w zainteresowanym państwie członkowskim w tym samym okresie. W istocie gdy nowe państwa członkowskie określają nadmierne zapasy produktów rolnych zgodnie z rozporządzeniem nr 1972/2003 oraz zapasy cukru zgodnie z rozporządzeniami nr 60/2004 i nr 832/2005, mają one, wobec braku precyzyjnych przepisów, swobodę uznania przy określaniu odpowiedniego okresu, metody obliczania dostępnych średnich zapasów oraz systemów identyfikacji nadwyżek, z poszanowaniem celów tego rozporządzenia i ogólnych zasad prawa wspólnotowego. (por. pkt 37, 38, 40, 51; pkt 1 sentencji)

Rozporządzenie nr 1972/2003 w sprawie środków przejściowych przyjętych w odniesieniu do handlu produktami rolnymi ze względu na przystąpienie Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, nie stoi na przeszkodzie temu, by wszystkie zapasy posiadane przez przedsiębiorcę w dniu 1 maja 2004 r. były uznane za nadmierne, jeżeli na podstawie spójnych wskazówek zostanie ustalone, iż zapasy te nie mają zwykłego charakteru w świetle działalności przedsiębiorcy, lecz zostały utworzone dla celów spekulacyjnych w celu osiągnięcia zysków z następstw, jakie dla cen produktów rolnych miało przystąpienie do Unii. (por. pkt 58, 59; pkt 2 sentencji)

Artykuł 4 rozporządzenia nr 1972/2003 w sprawie środków przejściowych przyjętych w odniesieniu do handlu produktami rolnymi ze względu na przystąpienie Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji i art. 6 rozporządzenia nr 60/2004 ustanawiającego środki przejściowe w sektorze cukru w następstwie przystąpienia Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji do Unii Europejskiej, nie stoją na przeszkodzie stosowaniu przepisów krajowych stanowiących, że przedsiębiorca, który rozpoczął działalność na mniej niż rok przed dniem 1 maja 2004 r., jest zobowiązany do wykazania, iż ilość zapasów posiadanych przez niego w tym dniu odpowiada ilości zapasów, które może normalnie wytworzyć, sprzedać, zbyć lub nabyć, pod tytułem odpłatnym lub darmowym. Nic nie pozwala na przyjęcie, że ogólne zasady prawa wspólnotowego lub cele omawianych rozporządzeń zostały naruszone przez taki przepis krajowy, w przypadku gdy państwo członkowskie nie dysponuje odpowiednimi danymi porównawczymi ze względu na nowy charakter danej działalności. (por. pkt 63, 64; pkt 3 sentencji)

Rozporządzenia nr 1972/2003 w sprawie środków przejściowych przyjętych w odniesieniu do handlu produktami rolnymi ze względu na przystąpienie Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji i nr 60/2004 ustanawiającego środki przejściowe w sektorze cukru w następstwie przystąpienia Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii, i Słowacji do Unii Europejskiej nie stoją na przeszkodzie pobieraniu opłaty z tytułu nadmiernych zapasów danego przedsiębiorcy, nawet jeżeli jest on w stanie wykazać, że nie osiągnął zysku z handlu tymi zapasami po dniu 1 maja 2004 r. W istocie rozporządzenia nr 1972/2003 i nr 60/2004 mają na celu nie karanie zachowań spekulacyjnych, lecz ochronę wspólnej organizacji rynków rolnych, a konkretnie rynków cukru i produktów powiązanych. Mechanizmy ustanowione w tym względzie przez omawiane rozporządzenia znajdują zastosowanie do wszelkich nadmiernych zapasów w rozumieniu powyższych rozporządzeń, niezależnie od kwestii, czy ich posiadacze rzeczywiście osiągnęli zyski z handlu nimi. (por. pkt 70–72; pkt 4 sentencji)

Artykułu 6 ust. 3 rozporządzenia nr 60/2004 ustanawiającego środki przejściowe w sektorze cukru w następstwie przystąpienia Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii, i Słowacji do Unii Europejskiej nie można interpretować w ten sposób, że wzrost zdolności magazynowej przedsiębiorcy w ciągu roku poprzedzającego przystąpienie uzasadnia zmniejszenie nadmiernych zapasów, niezależnie od późniejszego rozwoju działalności gospodarczej posiadacza zapasów, wielkości przetwarzania i rozmiaru tych zapasów. Wspomniany przepis ogranicza się do wymagania od odpowiednich państw członkowskich, by uwzględniły zdolność magazynową przedsiębiorców w ramach ogólnej oceny wszystkich istotnych czynników w celu ustalenia nadmiernych zapasów. Te państwa członkowskie nie są jednak zobowiązane na mocy tego przepisu do systematycznego zmniejszania nadwyżek przedsiębiorców, których zdolności magazynowe wzrosły. Czynnik ten należy wziąć pod uwagę dla celów oceny normalnego lub nadmiernego charakteru zapasów posiadanych w dniu 1 maja 2004 r. tylko w przypadku, gdy wzrost zdolności magazynowej występuje wraz ze wzrostem rozmiaru późniejszej działalności. (por. pkt 77, 78; pkt 5 sentencji)