Keywords

Summary



Keywords

1. Środki własne Wspólnot Europejskich – Zwrot lub umorzenie należności celnych przywozowych albo wywozowych – Artykuł 13 rozporządzenia nr 1430/79 – Zakres – Granice – Zastosowanie materialnego prawa celnego – Wyłączna właściwość władz krajowych

(art. 234 WE; rozporządzenie Rady nr 1430/79, art. 13 ust. 1)

2. Środki własne Wspólnot Europejskich – Zwrot lub umorzenie należności celnych przywozowych albo wywozowych – Artykuł 13 rozporządzenia nr 1430/79 – Zakres – Uprawnienia decyzyjne Komisji – Sposób wykonania

(rozporządzenie Rady nr 1430/79, art. 13 ust. 1)

3. Środki własne Wspólnot Europejskich – Zwrot lub umorzenie należności celnych przywozowych albo wywozowych – Artykuł 13 rozporządzenia nr 1430/79 – „Sytuacja szczególna” – Pojęcie – Władze krajowe, które w ramach dochodzenia umyślnie dopuściły do popełnienia naruszenia lub nieprawidłowości, doprowadzając do powstania długu celnego po stronie zobowiązanego działającego w dobrej wierze – Poważna niewydolność Komisji lub władz krajowych – Włączenie – Stan faktyczny niestanowiący sytuacji szczególnej

(rozporządzenie Rady nr 1430/79, art. 13 ust. 1)

Summary

1. Przedmiotem przepisów art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 1430/79 w sprawie zwrotu lub umorzenia przywozowych i wywozowych należności celnych jest jedynie zezwolenie, przy zbiegu pewnych szczególnych okoliczności i w braku nieuczciwego działania lub oczywistego niedbalstwa, na zwolnienie podmiotów gospodarczych z ciążącego na nich zobowiązania zapłaty należności celnych, a nie podważanie samej zasady wymagalności długu celnego. Ustalenie, czy dług celny istnieje i jaka jest jego dokładna kwota, należy bowiem do właściwości władz krajowych. Ponadto decyzje wydane przez te władze mogą zostać zaskarżone zostać przed sądem krajowym, a ten ostatni może, na podstawie art. 234 WE, wnieść sprawę do Trybunału Sprawiedliwości.

(por. pkt 33, 34, 101)

2. Artykuł 13 ust. 1 rozporządzenia nr 1430/79 w sprawie zwrotu lub umorzenia przywozowych i wywozowych należności celnych ustanawia generalną klauzulę słuszności, którą należy stosować w sytuacjach innych niż te, które najczęściej mogą zostać stwierdzone w praktyce, a które mogły, w momencie przyjęcia tego rozporządzenia, stanowić przedmiot przepisów szczególnych. Przepis ten należy stosować w takich znamiennych dla stosunku pomiędzy podmiotem gospodarczym a administracją okolicznościach, w których nie jest sprawiedliwe nakładanie na ten podmiot gospodarczy ciężaru, którego normalnie by nie poniósł.

W świetle tego przepisu, aby można było dokonać umorzenia przywozowych należności celnych, muszą być spełnione kumulatywnie dwie przesłanki, a mianowicie musi zaistnieć sytuacja szczególna oraz brak nieuczciwego działania lub oczywistego niedbalstwa po stronie podmiotu gospodarczego.

Gdy Komisja wydaje decyzję, stosując rzeczoną generalną klauzulę słuszności, jest uprawniona do swobodnej oceny. Ponadto zwrot lub umorzenie przywozowych należności celnych stanowią wyjątek od normalnej procedury przywozowej i wywozowej, wskutek czego należy dokonywać ścisłej wykładni przepisów przewidujących taki zwrot lub umorzenie.

(por. pkt 40–42)

3. Niepowiadomienie zobowiązanego podmiotu gospodarczego przez władze krajowe o długu celnym ze względu na potrzeby dochodzenia, przeprowadzanego przez organy celne lub policję i zmierzającego do wykrycia i ujęcia sprawców i współsprawców popełnionego lub znajdującego się w stadium przygotowań nadużycia, o jego przebiegu stanowi, przy braku jakiegokolwiek nieuczciwego działania czy niedbalstwa, które mogłoby zostać przypisane płatnikowi, sytuację szczególną w rozumieniu art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 1430/79 w sprawie zwrotu lub umorzenia przywozowych i wywozowych należności celnych. W istocie o ile prawdą jest, że w ramach takiego dochodzenia władze krajowe mogą zgodnie z prawem umyślnie dopuścić do popełnienia naruszenia lub nieprawidłowości, o tyle obciążenie płatnika długiem celnym powstałym wskutek okoliczności związanych ze ściganiem naruszeń byłoby jednak ze swej natury sprzeczne z celem klauzuli słuszności, jako że płatnik znalazłby się wskutek tego w sytuacji wyjątkowej w stosunku do innych podmiotów prowadzących ten sam rodzaj działalności.

Ponadto o ile prawdą jest, że przedstawienie przez zobowiązanego, nawet w dobrej wierze, dokumentów, co do których następnie stwierdzono, że zostały sfałszowane, samo w sobie nie stanowi sytuacji szczególnej uzasadniającej umorzenie przywozowych należności celnych, o tyle wniosek o zaistnieniu tego typu sytuacji wysnuć należy w przypadku, w którym Komisja lub krajowe organy celne dopuściły się poważnych naruszeń, ułatwiając fałszywe posługiwanie się dokumentami.

Odnośnie do agenta celnego, mającego siedzibę na granicy Wspólnoty, który wydał świadectwa tranzytu wspólnotowego po wyjeździe ciężarówki z miejsca znajdującego się w państwie trzecim, ani fakt prowadzenia działalności na granicy, a nie w miejscu, w którym rozpoczął się przewóz, ani niemożność skontrolowania ciężarówki, nie stanowią czynników mogących postawić określony podmiot gospodarczy w sytuacji wyjątkowej w stosunku do innych podmiotów, biorąc pod uwagę, że okoliczności te dotyczą nieograniczonej liczby podmiotów. Nie mogą one wobec tego znamionować sytuacji szczególnej w rozumieniu wyżej wspomnianego przepisu.

(por. pkt 51, 70, 72, 84)