Sprawa C-153/08

Komisja Wspólnot Europejskich

przeciwko

Królestwu Hiszpanii

„Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego — Swoboda świadczenia usług — Artykuł 49 WE i art. 36 porozumienia EOG — Opodatkowanie bezpośrednie — Podatek dochodowy — Zwolnienie podatkowe ograniczone do wygranych z loterii i gier losowych organizowanych przez pewne podmioty i jednostki krajowe”

Opinia rzecznika generalnego P. Mengozziego przedstawiona w dniu 16 lipca 2009 r. I ‐ 9738

Wyrok Trybunału (pierwsza izba) z dnia 6 października 2009 r. I ‐ 9764

Streszczenie wyroku

Swoboda świadczenia usług – Ograniczenia – Przepisy podatkowe

(art. 46 ust. 1 WE, art. 49 WE; porozumienie EOG, art. 36)

Państwo członkowskie, które utrzymuje w mocy przepisy podatkowe zwalniające z podatku wygrane pochodzące z uczestnictwa w loteriach, grach i zakładach organizowanych w danym państwie członkowskim przez pewne podmioty publiczne i jednostki mające siedzibę w tym państwie członkowskim i wykonujące działalność o charakterze socjalnym lub dobroczynnym w celach niezarobkowych, podczas gdy zwolnienia tego nie przyznano w zakresie wygranych pochodzących z loterii, gier i zakładów organizowanych przez podmioty i jednostki mające siedziby w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego i wykonujące działalność tego samego rodzaju, uchybia zobowiązaniom ciążącym na nim na mocy art. 49 WE oraz art. 36 Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym.

W istocie podmioty publiczne i jednostki wykonujące działalność o charakterze socjalnym lub dobroczynnym w celach niezarobkowych, mające siedzibę w innym państwie członkowskim niż dane państwo członkowskie i realizujące te same cele co podmioty i jednostki danego państwa członkowskiego znajdują się w sytuacji podobnej do tych ostatnich.

W tych okolicznościach takie zwolnienie podatkowe w związku z tym, że prowadzi ono do korzystniejszego traktowania wygranych rozprowadzanych przez podmioty i jednostki mające siedzibę na terytorium krajowym, stanowi ograniczenie dyskryminujące swobodę świadczenia usług przez podmioty publiczne i jednostki wykonujące działalność o charakterze socjalnym lub dobroczynnym w celach niezarobkowych, mające siedzibę w innym państwie członkowskim i realizujące te same cele co podmioty i jednostki pierwszego państwa członkowskiego.

W zakresie, w jakim ograniczenie to ma charakter dyskryminacyjny, może ono zostać uzasadnione wyłącznie pod warunkiem, że realizowane przez ustawodawcę krajowego cele należą do względów porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego i zdrowia publicznego w rozumieniu art. 46 ust. 1 WE oraz że jest zgodne z zasadą proporcjonalności.

W tym względzie, ograniczenia tego nie uzasadnia cel, jakim jest zapobieganie praniu brudnych pieniędzy i walka z oszustwami podatkowymi, ponieważ władze państwa członkowskiego nie mogą zasadnie domniemywać, w sposób ogólny i bez rozróżnienia, że podmioty i jednostki mające siedzibę w innym państwie członkowskim oddają się działalności przestępczej. Ponadto okoliczność wyłączenia w sposób ogólny z możliwości korzystania ze zwolnienia podatkowego tych podmiotów i jednostek jest nieproporcjonalna, gdyż wykracza poza to, co niezbędne do zwalczania przestępczości. Co się tyczy walki z uzależnieniem od gier, o ile nie można wykluczyć, że cel ten można uznać za objęty pojęciem ochrony zdrowia publicznego, zwolnienie wygranych z podatku może jednak zachęcać konsumentów do udziału w objętych nim loteriach, grach i zakładach, i nie jest zatem właściwe dla zagwarantowania w sposób spójny realizacji deklarowanych celów. Co się tyczy finansowania infrastruktury i projektów w celach użyteczności publicznej w oparciu o dochody uzyskiwane przez podmioty i jednostki, których dotyczy zwolnienie, są to przesłanki ekonomiczne, które nie stanowią względów wskazanych w art. 46 WE, które mogłyby uzasadniać ograniczenie w swobodnym świadczeniu usług zagwarantowanym traktatem. To samo dotyczy ochrony porządku społecznego i ochrony konsumentów, które stanowią nadrzędne względy interesu ogólnego i nie mogą zatem uzasadniać ograniczeń mających charakter dyskryminacyjny.

Z powyższego wynika, że dyskryminacja ta nie jest uzasadniona w rozumieniu art. 46 ust. 1 WE.

Ponieważ postanowienia art. 36 porozumienia EOG mają to samo znaczenie prawne co, zasadniczo identyczny, art. 49 WE, powyższe rozważania mają zastosowanie mutatis mutandis do tego przepisu.

(por. pkt 33, 34, 38–41, 43, 45, 47–49; sentencja)