Keywords

Summary



Keywords

1. Pomoc przyznawana przez państwa – Plany pomocy – Badanie przez Komisję – Etap wstępny i etap kontradyktoryjny postępowania – Zgodność pomocy ze wspólnym rynkiem – Trudności z oceną – Obowiązek wszczęcia postępowania kontradyktoryjnego przez Komisję – Pojęcie – Poważne trudności – Charakter obiektywny

(art. 88 ust. 2, 3 WE)

2. Postępowanie – Skarga wszczynająca postępowanie – Wymogi formalne

(statut Trybunału Sprawiedliwości, art. 21; regulamin postępowania przed Sądem, art. 44 § 1 lit. c))

3. Postępowanie – Podnoszenie nowych zarzutów w toku postępowania – Przesłanki

(regulamin postępowania przed Sądem, art. 48 § 2 akapit pierwszy)

4. Pomoc przyznawana przez państwa – Badanie przez Komisję – Zgodność pomocy ze wspólnym rynkiem – Uprawnienia dyskrecjonalne – Poszanowanie spójności art. 87 WE i 88 WE oraz innych postanowień traktatu mających na celu zapewnienie niezakłóconej konkurencji na wspólnym rynku

(art. 87 WE, 88 WE)

5. Pomoc przyznawana przez państwa – Plany pomocy – Badanie przez Komisję – Etap wstępny i etap kontradyktoryjny postępowania – Zgodność pomocy ze wspólnym rynkiem – Trudności z oceną – Obowiązek wszczęcia postępowania kontradyktoryjnego przez Komisję – System wyłączeń powodujący ewentualną dyskryminację podatkową między produktami krajowymi i produktami przywożonymi – Niewystarczający i niekompletny charakter badania – Wskazówka co do istnienia poważnych trudności

(art. 23 WE, 25 WE, 88 ust. 2, 3 WE, art. 90 WE)

Summary

1. Przewidziane w art. 88 ust. 2 WE formalne postępowanie wyjaśniające jest nieodzowne w przypadku, gdy Komisja napotka poważne trudności w ocenie zgodności pomocy ze wspólnym rynkiem. Komisja nie może bowiem poprzestać na wstępnym badaniu, o którym mowa w art. 88 ust. 3 WE, w celu wydania korzystnej decyzji w sprawie pomocy, chyba że po pierwszym badaniu dojdzie do przekonania, iż pomoc ta jest zgodna ze wspólnym rynkiem. Jeśli natomiast to pierwsze badanie nie pozwala na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości powstałych w czasie badania zgodności tej pomocy ze wspólnym rynkiem, Komisja ma obowiązek zebrania wszelkich niezbędnych opinii i wszczęcia w tym celu postępowania, o którym mowa w art. 88 ust. 2 WE.

Pojęcie poważnych trudności ma obiektywny charakter. Istnienie takich trudności powinno być oceniane zarówno w świetle okoliczności wydania zaskarżonego aktu, jak i jego treści w sposób obiektywny, przy czym należy zestawić motywy decyzji z danymi, jakimi Komisja dysponowała w momencie, gdy wypowiadała się na temat zgodności spornej pomocy ze wspólnym rynkiem. Z tego wynika, że kontrola legalności dokonywana przez Sąd w kwestii istnienia poważnych trudności z racji swej natury wykracza poza badanie oczywistego błędu w ocenie.

Ponadto jeżeli istnieją tego typu trudności można stwierdzić nieważność decyzji Komisji o niewnoszeniu zastrzeżeń na tej już tylko podstawie, że nie zostało przeprowadzone kontradyktoryjne i pogłębione badanie przewidziane przez traktat, nawet jeśli nie wykazano, że ocena merytoryczna dokonana przez Komisję zawierała błędne ustalenia co do prawa i co do okoliczności faktycznych.

(por. pkt 55, 56, 58)

2. Zgodnie z art. 21 statutu Trybunału Sprawiedliwości oraz art. 44 § 1 lit. c) regulaminu postępowania przed Sądem każda skarga powinna wskazywać przedmiot sporu oraz zawierać zwięzłe przedstawienie powołanych zarzutów prawnych. Wskazanie to powinno być wystarczająco jasne i dokładne, by umożliwić stronie pozwanej przygotowanie jej obrony, a Sądowi wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie skargi, w razie potrzeby, bez dodatkowych informacji na jej poparcie. W celu zapewnienia bezpieczeństwa prawnego i dobrej administracji wymiarem sprawiedliwości do tego, by skarga była dopuszczalna, konieczne jest, by istotne okoliczności faktyczne i prawne, na których została oparta, wynikały, choćby w sposób zwięzły, lecz spójny i zrozumiały, z samej treści skargi.

(por. pkt 81)

3. Nie można podnosić nowych zarzutów w toku postępowania, chyba że ich podstawą są okoliczności prawne i faktyczne ujawnione dopiero w tym toku postępowania, zgodnie z art. 48 § 2 regulaminu postępowania przed Sądem. Natomiast należy uznać za dopuszczalny zarzut, który stanowi rozwinięcie zarzutu podniesionego wcześniej, bezpośrednio lub pośrednio, w skardze wszczynającej postępowanie i który pozostaje z nim w ścisłym związku.

(por. pkt 87)

4. Choć postępowanie przewidziane w art. 87 WE i 88 WE pozostawia Komisji znaczną swobodę w zakresie wydania decyzji o zgodności systemu pomocy państwa z wymogami wspólnego rynku, to z ogólnej systematyki traktatu wynika, iż postępowanie takie nie powinno nigdy prowadzić do takiego rezultatu, który byłby sprzeczny ze szczególnymi przepisami traktatu. Ten spoczywający na Komisji obowiązek respektowania spójności art. 87 WE i 88 WE oraz innych postanowień traktatowych ciąży na niej w szczególności w sytuacji, gdy celem tych innych postanowień jest również zapewnienie niezakłóconej konkurencji na wspólnym rynku. Wydając decyzję w przedmiocie zgodności danej pomocy ze wspólnym rynkiem, Komisja nie może bowiem nie uwzględnić ryzyka zakłócania konkurencji na wspólnym rynku przez poszczególne podmioty gospodarcze.

Zatem pomoc państwa, której niektóre szczegółowe warunki realizacji naruszają inne postanowienia traktatowe, nie może zostać uznana przez Komisję za zgodną ze wspólnym rynkiem. Ponadto, określając, czy pomoc jest zgodna ze wspólnym rynkiem, Komisja musi uwzględnić warunki rynkowe, włącznie z poziomem opodatkowania. Wynika z tego, że zgodnie z systemem traktatu nie może zostać ustanowiona czy zatwierdzona pomoc mająca postać podatkowej dyskryminacji przez jedno państwo członkowskie produktów pochodzących z innych państw członkowskich.

(por. pkt 91, 92)

5. W sytuacji, gdy pierwsze badanie pomocy w trakcie wstępnego badania, o którym mowa w art. 88 ust. 3 WE nie pozwala na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości powstałych w czasie badania zgodności tej pomocy ze wspólnym rynkiem, Komisja ma obowiązek zebrania wszelkich niezbędnych opinii i wszczęcia w tym celu postępowania, o którym mowa w art. 88 ust. 2 WE. Niewystarczający lub niekompletny charakter badania przeprowadzonego przez Komisję w toku wstępnego postępowania wyjaśniającego stanowi wskazówkę co do istnienia poważnych trudności.

To właśnie w przypadku systemu wyłączeń z opłaty środowiskowej stanowiącego sam w sobie pomoc państwa, dyskryminacja podatkowa między produktami krajowymi i produktami przywożonymi z innego państwa członkowskiego, niezgodna bądź z art. 23 WE i 25 WE, czy też z art. 90 WE, którą taki system jest w stanie spowodować, podnosi kwestię spójności między omawianymi artykułami a art. 87 WE i 88 WE. Wskazówką co do istnienia poważnych trudności jest fakt, iż Komisja nie bada omawianej kwestii w jej decyzji o niewnoszeniu zastrzeżeń po przeprowadzeniu wstępnego postępowania wyjaśniającego.

(por. pkt 55, 57, 90, 94-98, 102)