20

W tych okolicznościach Consiglio di Stato postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: „I. 1) Czy krajowe przepisy przewidujące system przeszkód procesowych takich jak terminy na wniesienie skargi, wymóg szczegółowego charakteru zarzutów, zakaz zmiany żądania w toku postępowania, zakaz zmiany żądania strony przez sąd, stoją na przeszkodzie stosowaniu art. 267 ust. 3 TFUE w odniesieniu do obowiązku wystąpienia do Trybunału przez sąd orzekający w ostatniej instancji z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym wykładni prawa wspólnotowego postawionym przez stronę postępowania? 2) Czy przysługujące sądowi uprawnienia do dokonania selekcji pod kątem istotności pytania i oceny stopnia jasności przepisu wspólnotowego stoją na przeszkodzie stosowaniu art. 267 ust. 3 TFUE w odniesieniu do obowiązku wystąpienia do Trybunału przez sąd orzekający w ostatniej instancji z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym wykładni prawa wspólnotowego postawionym przez stronę postępowania? 3) Czy art. 267 ust. 3 TFUE rozumiany w ten sposób, iż nakłada na sąd krajowy orzekający w ostatniej instancji bezwarunkowy obowiązek wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym wykładni prawa wspólnotowego postawionym przez stronę postępowania jest zgodny z zasadą rozsądnego czasu trwania postępowania, którą również przewiduje prawo wspólnotowe? 4) W jakich okolicznościach faktycznych i prawnych brak przestrzegania przez sąd krajowy art. 267 ust. 3 TFUE stanowi »oczywiste naruszenie prawa wspólnotowego« oraz czy pojęcie to może mieć inne znaczenie i zakres dla celów szczególnej skargi przeciwko państwu w rozumieniu ustawy nr 117 z dnia 13 kwietnia 1988 r. o odszkodowanie za szkody spowodowane w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości [...]? II. W wypadku gdyby Trybunał [...] przychylił się do tezy o »ograniczonej selekcji« [...], która stoi na przeszkodzie stosowaniu krajowych przepisów proceduralnych dotyczących szczegółowego charakteru zarzutów skargi, pytanie prejudycjalne należy przedłożyć Trybunałowi [...] w brzmieniu dokładnie takim jak sformułowane przez stronę skarżącą [w postępowaniu głównym] i przedstawionym [poniżej]: »1) [...] do [...] Trybunału [...] skierowany zostaje wniosek o wydanie orzeczenia prejudycjalnego w zakresie wykładni art. 101 TFUE [...] w odniesieniu do uregulowań ustawowych i deontologicznych normujących zawód geologa oraz instytucjonalne zadania i zasady działania [CNG], związany z przedstawionym poniżej przypadkiem w celu skontrolowania ważności uregulowań i ich zgodności z europejskim przepisem (wspomnianym art. 101 TFUE) dotyczącym prawa konkurencji [...]. [przytoczenie treści art. 9 ustawy nr 112/1963] [przytoczenie treści art. 14 ust. 1 i art. 17 ustawy nr 616 z dnia 25 lipca 1966 r. zawierającej przepisy wykonawcze do ustawy, z dnia 3 lutego 1963 r., nr 112 w sprawie ochrony tytułu i zawodu geologa] [przytoczenie treści art. 6 i 7 kodeksu deontologicznego] [przytoczenie treści art. 17 kodeksu deontologicznego]. W szczególności w tym względzie do [...] Trybunału [...] wnosi się, aby wypowiedział się, czy z art. 101 [TFUE] sprzeczne jest określenie rozporządzenia z mocą ustawy nr 223/2006 zawierającego numeryczno-chronologiczny system będący jedynym historycznym i zgodnym z prawem zarówno na szczeblu krajowym, jak też wspólnotowym systemem, jako obowiązującego w całości uregulowania, które z pewnością nie ma wpływu na możliwość poznania i zakres obowiązywania przepisu prawa. [przytoczenie treści art. 18 i 19 kodeksu deontologicznego] Zważywszy, że: — rozporządzenie [...] nr 2137/85 [...], które ma na celu ‘ułatwienie lub rozwój działalności gospodarczej jego członków’, stanowi w motywie szóstym, że ‘zawarte w nim przepisy pozostają bez uszczerbku dla stosowania na poziomie krajowym przepisów prawnych lub kodeksów etycznych dotyczących warunków wykonywania działalności gospodarczej i zawodowej’; — [przytoczenie treści motywu 43 dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz.U. L 255, s. 22)]; — [przytoczenie motywu 115 dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotyczącej usług na rynku wewnętrznym (Dz.U. L 376, s. 36)]. Wreszcie do [...] Trybunału [...] występuje się, aby wypowiedział się on w przedmiocie zgodności z art. 101 [TFUE] zarysowanego [powyżej] rozróżnienia pod względem prawnym i w zakresie organizacji izb zawodowych, pomiędzy przedsiębiorstwem zawodowym i przedsiębiorstwem handlowym, a także pomiędzy konkurencją zawodową i konkurencją handlową. 2) a) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii zakazuje lub uniemożliwia odwoływanie się do uczciwości lub godności zawodowej – w niniejszej sprawie geologa – przy ustalaniu wynagrodzenia zawodowego? b) Czy w rozumieniu art. 101 TFUE lub innego przepisu prawa Unii odwołanie się do kryteriów uczciwości i godności zawodowej powoduje ograniczenie konkurencji zawodowej? c) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii stanowi, że możliwe jest uznanie, iż wymogi uczciwości i godności jako kryteria ustalania wynagrodzenia zawodowego w związku ze stawkami, od których minimalnej wysokości można odstąpić – zważywszy na wyraźne i formalne odesłanie w art. 17 [kodeksu deontologicznego] do uregulowań ustawy zezwalającej na takie odstępstwo (rozporządzenia z mocą ustawy nr 223/2006 [...]) – prowadzą do zachowań ograniczających konkurencję? d) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii zabrania odwoływania się do stawki zawodowej – ustanowionej dla geologów w krajowym uregulowaniu, a mianowicie w dekrecie ministra sprawiedliwości uzgodnionym z ministrem działalności produkcyjnej, od której minimalnej wysokości można odstąpić ze względu, co należy powtórzyć, na wyraźne i formalne odesłanie [...] zawarte w art. 17 [...] kodeksu deontologicznego – jako do zwyczajnego, techniczno-zawodowego kryterium odniesienia w celu ustalania wynagrodzeń? e) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii zabrania wiązania wielkości świadczenia, wymogów uczciwości i godności zdefiniowanych w art. 6 i 7 [kodeksu deontologicznego] z wynagrodzeniem zawodowym w sposób przewidziany w art. 2233 akapit drugi kodeksu cywilnego, zgodnie z którym ‘wysokość wynagrodzenia [zawodowego] musi każdorazowo odpowiadać wartości wykonanej pracy oraz względom godności zawodowej’? f) Czy w konsekwencji w świetle art. 101 TFUE można uznać, że odniesienie do art. 2233 akapit drugi kodeksu cywilnego jest zgodne z prawem i nie prowadzi do ograniczenia konkurencji? g) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii zrównuje pod względem prawnym w dziedzinie konkurencji izbę zawodową – w niniejszej sprawie izbę geologów – mającą formę uregulowaną w szczególnych przepisach państwowych ustanowionych po to, aby realizowała ona cele instytucjonalne, z porozumieniami i związkami przedsiębiorstw handlowych stanowiącymi porozumienia antykonkurencyjne? h) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii pozwala na zrównanie obowiązkowej z mocy ustawy składki na rzecz izby – ustanowionej po to, aby realizowała ona funkcje i cele instytucjonalne – z działalnością polegającą na prowadzeniu sprzedaży towarów i świadczeniu usług oraz z zyskiem gospodarczym osiąganym poprzez antykonkurencyjne zachowania związków przedsiębiorstw handlowych? i) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii uzasadnia zastosowanie sankcji w niniejszej sprawie? j) Czy art. 101 TFUE lub inny przepis prawa Unii uzasadnia przymusowe pobieranie obowiązkowych na mocy ustawy składek na rzecz izby, zrównując takie składki z zyskami i dochodami będącymi owocem antykonkurencyjnego porozumienia gospodarczo-handlowego?«. III. 1) Ewentualnie, w wypadku gdyby Trybunał w odpowiedzi na pytania dotyczące wykładni art. 267 ust. 3 TFUE stwierdził, że krajowe przepisy proceduralne są nieistotne oraz że sąd krajowy ma obowiązek udzielenia pomocy, a pytanie prejudycjalne w brzmieniu zaproponowanym przez skarżącą ma charakter ogólny, pytanie prejudycjalne brzmi: czy wspólnotowe prawo konkurencji i działalności zawodowej, a w szczególności przepisy wspólnotowe, na jakie powołała się strona skarżąca we wniosku, stoją na przeszkodzie przyjęciu zawodowych kodeksów deontologicznych, zgodnie z którymi wynagrodzenie jest współmierne do godności i uczciwości zawodowej, wartości i jakości świadczenia, wskutek czego wynagrodzenia poniżej stawki minimalnej (a przez to bardziej konkurencyjne) mogłyby być objęte sankcjami dyscyplinarnymi z powodu naruszenia norm deontologicznych? 2) Ewentualnie, w wypadku gdyby Trybunał w odpowiedzi na pytania dotyczące wykładni art. 267 ust. 3 TFUE stwierdził, że krajowe przepisy proceduralne są nieistotne oraz że sąd krajowy ma obowiązek udzielenia pomocy, a pytanie prejudycjalne w brzmieniu zaproponowanym przez skarżącą ma charakter ogólny, pytanie prejudycjalne brzmi: czy wspólnotowe prawo konkurencji, a w szczególności przepis zabraniający porozumień ograniczających konkurencję można rozumieć w ten sposób, iż ustanowione przez izby zawodowe normy deontologiczne mogą stanowić porozumienie ograniczające konkurencję, jeżeli nawiązując do godności i uczciwości zawodowej oraz jakości i wartości świadczenia jako kryteriów obliczania wynagrodzenia osób prowadzących działalność zawodową powodują, że odejście od stawek minimalnych nie jest możliwe, co powoduje ograniczenie konkurencji? 3) Ewentualnie, w wypadku gdyby Trybunał w odpowiedzi na pytania dotyczące wykładni art. 267 ust. 3 TFUE stwierdził, że krajowe przepisy proceduralne są nieistotne oraz że sąd krajowy ma obowiązek udzielenia pomocy, a pytanie prejudycjalne w brzmieniu zaproponowanym przez skarżącą ma charakter ogólny, pytanie prejudycjalne brzmi: czy w sytuacji, gdy prawo krajowe wprowadza bardziej surowe przepisy ochrony konkurencji niż przepisy wspólnotowe, w szczególności przewidując, że możliwe jest odejście od minimalnych stawek zawodowych, podczas gdy wydaje się, że prawo wspólnotowe pozwala, aby pod pewnymi warunkami odejście od stawek minimalnych nie było możliwe i w konsekwencji, gdy zachowanie izby zawodowej, która wymaga nieodchodzenia od stawek minimalnych, stanowi w prawie krajowym porozumienie ograniczające konkurencję, podczas gdy mogłoby nie stanowić go w ramach prawa wspólnotowego, wspólnotowe prawo konkurencji, a w szczególności wspólnotowe przepisy dotyczące porozumień ograniczających konkurencję stoją na przeszkodzie rezultatowi polegającemu na uznaniu danego zachowania za podlegające sankcji jako porozumienie ograniczające konkurencję na podstawie przepisów krajowych, lecz nie na podstawie przepisów wspólnotowych każdorazowo, gdy krajowe przepisy z zakresu ochrony konkurencji są bardziej surowe od przepisów wspólnotowych?”.