Keywords

Summary



Keywords

Pytania prejudycjalne – Właściwość Trybunału – Granice – Wniosek o wykładnię przepisów prawa Unii, które oczywiście nie mogą znaleźć zastosowania w postępowaniu głównym

(art. 267 TFUE; dyrektywy Rady: 2000/43, art. 15; 2000/78, art. 17)

Summary

Odrzucenie wniosku skierowanego przez sąd krajowy może mieć w szczególności miejsce wówczas, gdy oczywiste jest, że prawo Unii nie może znaleźć zastosowania, ani bezpośrednio ani pośrednio, do okoliczności sprawy.

Jest tak w wypadku wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożonego przez sąd krajowy, który dotyczy wykładni art. 15 dyrektywy 2000/43 wprowadzającej w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne i art. 17 dyrektywy 2000/78 ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy i które nie ma na celu sprawdzenia, czy sytuacji dyskryminacji ze względu na przynależność do danej kategorii społeczno-zawodowej lub miejsce pracy jest objęta zakresem stosowania owych przepisów, lecz są oparte na założeniu, w celu uzyskania wykładni Trybunału, że tak właśnie jest, podczas gdy wspomniane przepisy prawa Unii jednoznacznie nie znajdują zastosowania, ani bezpośrednio ani pośrednio, do okoliczności sprawy.

Artykuł 15 dyrektywy 2000/43 i art. 17 dyrektywy 2000/78 oczywiście nie mogą znaleźć zastosowania do sytuacji dyskryminacji ze względu na przynależność do danej kategorii społeczno-zawodowej lub miejsce pracy. Zasada równości traktowania w nich wyrażona znajduje zastosowanie poprzez odniesienie do względów, których wyczerpujące wyliczenie zawarte zostało w art. 1 tych dyrektyw.

Jeżeli ustawodawstwo krajowe dostosowuje się w zakresie rozwiązań sytuacji czysto wewnętrznych do rozwiązań przyjętych w prawie Unii, na przykład w celu uniknięcia dyskryminacji krajowych podmiotów lub zakłócenia konkurencji, czy też zapewnienia jednolitej procedury dla porównywalnych sytuacji, istotne znaczenie ma to, by celem uniknięcia przyszłych rozbieżności w wykładni, przepisy lub pojęcia przejęte z prawa Unii były interpretowane w sposób jednolity, bez względu na warunki, w jakich mają być stosowane.

Nie jest tak w wypadku przepisów krajowych przewidujących w wykonaniu art. 15 dyrektywy 2000/43 i art. 17 dyrektywy 2000/78 system odszkodowań za naruszenia zasady niedyskryminacji przewidziane w owych dyrektywach, gdy omawiany system znajduje zastosowanie do działań dyskryminacyjnych zakazanych wyłącznie na podstawie prawa krajowego.

Ponadto o ile konieczność zapewnienia jednolitej wykładni przepisów prawa Unii może uzasadniać rozciągnięcie właściwości Trybunału w zakresie wykładni na treść takich przepisów, również w przypadku, gdy mają one zastosowanie do danej sytuacji jedynie pośrednio, ze względu na zawarte w przepisie prawa krajowego odesłanie do nich, to wniosek ten nie może natomiast prowadzić – bez naruszenia podziału kompetencji między Unią a jej państwami członkowskimi – do przyznania takiemu przepisowi prawa Unii pierwszeństwa przed przepisami krajowymi wyższymi rangę, które nakazywałoby, w odniesieniu do takiej sytuacji, pominięcie takiego przepisu prawa krajowego lub nadanej mu wykładni.

(por. pkt 28, 32–34, 39–48; sentencja)