Keywords

Summary



Keywords

1. Postępowanie – Skarga wszczynająca postępowanie – Wymogi formalne – Określenie przedmiotu sporu – Zwięzłe przedstawienie powołanych zarzutów – Skarga o naprawienie szkód wyrządzonych przez instytucję wspólnotową – Wymogi minimalne

(regulamin Sądu, art. 44 § 1 lit. c))

2. Odpowiedzialność pozaumowna – Przesłanki – Bezprawność – Szkoda – Związek przyczynowy – Niemożność powołania się na porozumienia WTO w celu podważenia zgodności z prawem aktu wspólnotowego – Wyjątki – Akt wspólnotowy mający na celu ich wykonanie lub powołujący się na nie w sposób wyraźny i konkretny – Brak takiego aktu – Odpowiedzialność Wspólnoty – Wyłączenie

(art. 288 akapit drugi WE; rozporządzenia Rady nr 404/93 i 1637/98; rozporządzenie Komisji nr 2362/98)

3. Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Banany – Uregulowania dotyczące przywozu – Kontyngent taryfowy – Ustanowienie i rozdział – Delegacja uprawnień wykonawczych na rzecz Komisji zakładająca szeroki zakres jej uprawnień dyskrecjonalnych

(art. 211 WE; rozporządzenia Rady nr 404/93, art. 19 ust. 1 i nr 1637/98)

4. Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Banany – Uregulowania dotyczące przywozu – Kontyngent taryfowy – Ustanowienie i rozdział – Zasada niedyskryminacji – Naruszenie – Brak

(rozporządzenia Rady nr 404/93 i 1637/98; rozporządzenia Komisji nr 1442/93 i 2362/98)

5. Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Banany – Uregulowania dotyczące przywozu – Kontyngent taryfowy – Ustanowienie i rozdział – Wolność wykonywania zawodu – Naruszenie – Brak

(rozporządzenia Rady nr 404/93 i 1637/98; rozporządzenie Komisji nr 2362/98)

6. Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Banany – Uregulowania dotyczące przywozu – Kontyngent taryfowy – Ustanowienie i rozdział – Zasada proporcjonalności – Naruszenie – Brak

(rozporządzenia Rady nr 404/93 i 1637/98; rozporządzenie Komisji nr 2362/98)

7. Rolnictwo – Wspólna organizacja rynków – Banany – Uregulowania dotyczące przywozu – Kontyngent taryfowy – Ustanowienie i rozdział – Zasada ochrony uzasadnionych oczekiwań – Naruszenie – Brak

(rozporządzenia Rady nr 404/93 i 1637/98; rozporządzenia Komisji nr 1442/93 i 2362/98)

Summary

1. W świetle art. 44 § 1 lit. c) regulaminu Sądu każda skarga powinna zawierać wskazanie przedmiotu sporu oraz zwięzłe przedstawienie powołanych zarzutów prawnych. Wskazanie to powinno być wystarczająco jasne i dokładne, by umożliwić stronie pozwanej przygotowanie jej obrony, a Sądowi wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie skargi, w razie potrzeby, bez dodatkowych informacji na jej poparcie. W celu zapewnienia bezpieczeństwa prawnego i dobrej administracji wymiarem sprawiedliwości do tego, by skarga była dopuszczalna, konieczne jest, by istotne okoliczności faktyczne i prawne, na których została oparta, wynikały, choćby w sposób zwięzły, lecz spójny i zrozumiały, z samej treści skargi.

W celu spełnienia tych wymogów, skarga zawierająca wniosek o naprawienie szkody wyrządzonej rzekomo przez instytucję wspólnotową musi zawierać elementy pozwalające na identyfikację postępowania, które skarżący zarzuca instytucji, powodów dla których uznał on, że istnieje związek przyczynowy między tym postępowaniem a szkodą, którą, jak twierdzi, poniósł, jak również charakteru i zakresu szkody.

(por. pkt 64, 65, 191)

2. Powstanie odpowiedzialności pozaumownej Wspólnoty na podstawie art. 288 akapit drugi WE jest uzależnione od łącznego spełnienia następujących przesłanek: bezprawności zarzucanego instytucjom postępowania, rzeczywistego charakteru szkody i istnienia związku przyczynowego między zarzucanym postępowaniem a podnoszoną szkodą. Z uwagi na ich charakter i strukturę porozumienie WTO i załączniki do niego nie znajdują się co do zasady pośród przepisów, w świetle których Trybunał Sprawiedliwości i Sąd Pierwszej Instancji dokonują kontroli legalności aktów instytucji wspólnotowych.

Wyłącznie w sytuacji, gdy Wspólnota wyraziła zamiar wykonania szczególnego zobowiązania przyjętego w ramach WTO lub w razie, gdy akt wspólnotowy wyraźnie odsyła do konkretnych przepisów porozumień załączonych do porozumienia WTO, Trybunał i Sąd mają za zadanie dokonywać kontroli legalności tych aktów wspólnotowych w świetle przepisów WTO.

Przyjmując uzgodnienia z 1999 r., a w szczególności rozporządzenie nr 2362/98 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia nr 404/93 w odniesieniu do przywozu bananów do Wspólnoty, ta ostatnia nie zamierzała wykonać szczególnego zobowiązania przyjętego w ramach porozumień WTO w rozumieniu orzecznictwa, a w konsekwencji skarżąca nie może powołać się na naruszenie przez Wspólnotę swych zobowiązań wynikających ze wspomnianych porozumień.

(por. pkt 76, 114, 115, 170)

3. Zgodnie z art. 211 tiret czwarte WE w celu zapewnienia właściwego funkcjonowania i rozwoju wspólnego rynku Komisja wykonuje uprawnienia, które Rada przyznaje jej w celu wykonania norm przez nią ustanowionych. Ze struktury traktatu, w ramach której przepis ten musi być widziany, jak również z wymogów praktycznych wynika, że pojęcie wykonania należy rozumieć szeroko. Ponieważ Komisja jako jedyna jest w stanie w sposób stały i uważny śledzić rozwój rynku rolnego i reagować z wymaganą przez okoliczności szybkością, Rada może być skłonna do przyznania jej w tej dziedzinie szerokich uprawnień. W związku z tym granice tych uprawnień muszą być oceniane w szczególności w świetle istotnych celów ogólnych organizacji rynku, gdyż Komisja jest upoważniona do przyjmowania wszystkich środków wykonawczych koniecznych i przydatnych dla wykonania podstawowych regulacji, w zakresie w jakim nie jest to sprzeczne z tymi regulacjami lub przepisami wykonawczymi Rady.

Ponieważ w niniejszym przypadku Rada zobowiązała Komisję do przyjęcia środków w zakresie zarządzania kontyngentami taryfowymi zgodnie z metodą opartą na uwzględnianiu tradycyjnych przepływów handlowych na mocy art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 404/93 w sprawie wspólnej organizacji rynku bananów, zmienionego rozporządzeniem nr 1637/98, oraz do przyjęcia środków niezbędnych dla zapewnienia poszanowania zobowiązań wynikających z umów zawartych przez Wspólnotę na mocy art. 300 WE, skarżąca nie wykazała, że próbując pogodzić te cele poprzez przyjęcie środków w zakresie rozdysponowania pozwoleń na przywóz i rozdziału kontyngentów krajowych przewidzianych przez rozporządzenie nr 2362/98 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia nr 404/93 w odniesieniu do przywozu bananów do Wspólnoty, Komisja w sposób oczywisty przekroczyła granice swobodnego uznania, wyznaczone jej przez Radę.

(por. pkt 183–185)

4. Choć uzgodnienia z 1993 r. miały odmienny wpływ na podmioty gospodarcze wyspecjalizowane w obrocie bananami pochodzącymi z Ameryki Łacińskiej i podmioty gospodarcze wyspecjalizowane w obrocie bananami pochodzenia wspólnotowego lub z krajów AKP, taka różnica w traktowaniu wydaje się być jednak nieodłącznym elementem realizacji celu integracji podzielonych dotychczas rynków oraz zbytu bananów pochodzących ze Wspólnoty i krajów AKP.

O ile prawdą jest, że w wyniku utworzenia wspólnej organizacji rynku bananów i w ciągu pięciu lat, w trakcie których obowiązywały uzgodnienia z 1993 r., wspólnotowy rynek bananów przeszedł istotne zmiany, o tyle postanowienia rozporządzenia nr 1637/98 zmieniającego rozporządzenie nr 404/93 w sprawie wspólnej organizacji rynku bananów w rzeczywistości nie zmieniły tych celów integracji rynków krajowych i zbytu bananów pochodzących ze Wspólnoty i krajów AKP, lecz ograniczyły się do zmiany zasad funkcjonowania systemu wymiany z krajami trzecimi. W związku z tym pod rządami uzgodnień z 1999 r. odmienne traktowanie tych podmiotów gospodarczych pozostaje nieodłącznym elementem realizacji celów wspólnej organizacji rynku bananów i w tych okolicznościach nie stanowi naruszenia zasady niedyskryminacji mogącej prowadzić do powstania odpowiedzialności odszkodowawczej Wspólnoty.

(por. pkt 207, 209, 211, 212)

5. Ograniczenia w swobodzie wykonywania działalności gospodarczej, w szczególności w ramach wspólnej organizacji rynków, są możliwe pod warunkiem, że ograniczenia te rzeczywiście odpowiadają celom interesu ogólnego, do których dąży Wspólnota, i nie stanowią w świetle realizowanego celu nadmiernej i niedopuszczalnej ingerencji naruszającej istotę chronionych w ten sposób uprawnień.

Ponieważ uzgodnienia z 1999 r. dążą do realizacji niezmienionych celów interesu ogólnego przewidzianych we wspomnianym rozporządzeniu nr 404/93, to jest integracji rynków krajowych i zbytu bananów pochodzących ze Wspólnoty i krajów AKP, spowodowana wejściem w życie wspólnej organizacji rynku bananów zmiana warunków gospodarczych, na którą powołuje się skarżąca, nie pozwala na stwierdzenie wystąpienia niedopuszczalnego naruszenia uprawnień skarżącej, które nie odpowiadałoby wskazanym celom interesu ogólnego.

(por. pkt 220, 221)

6. Jako że ustawodawca wspólnotowy dysponuje w ramach wspólnej polityki rolnej znacznymi uprawnieniami dyskrecjonalnymi, wyłącznie oczywiście nieodpowiedni charakter przyjętego w tej dziedzinie środka w stosunku do celu, który właściwa instytucja zamierza realizować, może mieć wpływ na legalność tego środka. To ograniczenie kontroli sądowej jest szczególnie wymagane, jeżeli w ramach realizacji wspólnej organizacji rynków, Rada i Komisja muszą godzić rozbieżne interesy i podejmować wybory w ramach decyzji politycznych z zakresu ich kompetencji własnych.

Ponieważ w niniejszym przypadku Komisja starała się podczas przyjmowania rozporządzenia nr 2362/98 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia nr 404/93 w odniesieniu do przywozu bananów do Wspólnoty pogodzić cele właściwe dla wspólnej organizacji rynku bananów z poszanowaniem zobowiązań międzynarodowych Wspólnoty wynikających z porozumień WTO oraz Konwencji z Lomé, podporządkowując się przy tym woli Rady, by zarządzanie kontyngentami taryfowymi dokonywane było przy zastosowaniu metody opartej na uwzględnianiu tradycyjnych przepływów handlowych, skarżąca winna była wykazać, czego jednak nie uczyniła, że przepisy rozporządzenia nr 2362/98 dotyczące rozdysponowania pozwoleń na przywóz i rozdziału subkontynentów taryfowych są oczywiście nieodpowiednie dla realizacji przewidzianego celu i że wykraczają poza to, co niezbędne dla jego osiągnięcia.

(por. pkt 228–230)

7. Prawo do powołania się na zasadę poszanowania uzasadnionych oczekiwań przysługuje każdemu przedsiębiorcy, w przypadku gdy instytucja spowodowała powstanie w jego świadomości uzasadnionych nadziei.

W tym zakresie, po pierwsze, ponieważ skarżąca nie była stroną sporu pomiędzy Wspólnotą a jej partnerami handlowymi dotyczącego uzgodnień z 1993 i 1999 r., wymiana zachodząca między tymi stronami nie mogła wywołać takich oczekiwań.

Po drugie, w świetle złożoności przepisów zawartych w porozumieniach WTO i braku precyzji pewnych pojęć, do których one się odnoszą, skodyfikowana w art. 26 Konwencji wiedeńskiej zasada wykonywania w dobrej wierze traktatów międzynarodowych zakłada rozsądną dozę wysiłku ze strony Wspólnoty w celu przyjęcia środków zgodnych z tymi porozumieniami, pozostawiając jej wybór sposobu osiągnięcia tego celu i zastosowanych środków. Z uwagi na zakres uprawnień dyskrecjonalnych, którym dysponują instytucje wspólnotowe przy dokonywaniu wyboru środków niezbędnych dla realizacji ich polityki i wykonywania ich zobowiązań międzynarodowych, skarżąca nie miała podstaw do powzięcia uzasadnionych oczekiwań, że zmiana uzgodnień z 1993 r. będzie zgodna z jej interesami.

(por. pkt 255, 256)