Sprawa C‑390/13 P(R)

Europejska Agencja Leków (EMA)

przeciwko

InterMune UK Ltd i in.

„Odwołanie — Postanowienie w przedmiocie środków tymczasowych — Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 — Dostęp do dokumentów instytucji — Dokumenty będące w posiadaniu Europejskiej Agencji Leków w ramach wniosku o pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego — Decyzja o udzieleniu osobie trzeciej dostępu do dokumentów — Informacje, które nie są dostępne publicznie — Poważna i nieodwracalna szkoda — Dowód”

Streszczenie – postanowienie Wiceprezesa Trybunału z dnia 28 listopada 2013 r.

Zobacz tekst orzeczenia. (por. pkt 36)

Postępowanie w sprawie wniosku o zastosowanie środków tymczasowych ma na celu zagwarantowanie pełnej skuteczności przyszłego orzeczenia, by uniknąć luk w ochronie prawnej zapewnianej przez Trybunał. Aby osiągnąć ten cel, pilny charakter wniosku o zastosowanie środków tymczasowych należy oceniać pod względem konieczności orzeczenia tymczasowego w celu uniknięcia wystąpienia poważnej i nieodwracalnej szkody dla wnioskodawcy. To do wnioskodawcy należy przedstawienie dowodu na to, iż nie może on czekać do zakończenia postępowania co do istoty bez poniesienia szkody mającej taki charakter. O ile oczywiste jest, że w celu ustalenia istnienia poważnej i nieodwracalnej szkody nie ma konieczności wymagania wykazania, że szkoda nastąpi z całą pewnością, lecz wystarczy, że jest ona w wystarczającym stopniu prawdopodobna, o tyle strona wnioskująca o ustanowienie środka tymczasowego pozostaje zobowiązana do udowodnienia okoliczności, na jakich opiera się niebezpieczeństwo zaistnienia poważnej i nieodwracalnej szkody. (por. pkt 37, 38)

Teza, zgodnie z którą szkoda jest z definicji nieodwracalna, ponieważ dotyka ona sfery praw podstawowych, nie może zostać przyjęta, ponieważ niewystarczające jest podniesienie w abstrakcyjny sposób naruszenia praw podstawowych w celu wykazania, że szkoda, która mogłaby stąd wyniknąć, jest nieodzownie nieodwracalna. Oczywiście naruszenie niektórych praw podstawowych, takich jak zakaz tortur i nieludzkiego, poniżającego traktowania albo karania, ustanowiony w art. 4 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, może ze względu na sam charakter naruszonego prawa prowadzić samo w sobie do nieodwracalnej i poważnej szkody. Niemniej to zawsze do strony, która wnioskuje o ustanowienie takiego środka tymczasowego, należy wykazanie i udowodnienie prawdopodobieństwa wystąpienia takiej szkody w danym przypadku. Zatem stwierdzenia takiej szkody nie można wywieść z założenia, że poufne informacje utajnione w wersji skróconej dokumentów, w stosunku do których zażądano dostępu rzeczywiście mają charakter poufny, zgodnie z twierdzeniami sformułowanymi przez spółki sprzeciwiające się owemu dostępowi. W istocie nie można przyznać, że zarzucane naruszenie prawa podstawowego tych spółek do ochrony ich tajemnic zawodowych, ustanowionego w art. 339 TFUE, art. 8 europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (EKPC) i art. 7 karty, jak również prawa tych spółek do skutecznego środka prawnego ustanowionego w art. 6 EKPC i art. 47 karty, wystarcza samo w sobie do wykazania ryzyka wystąpienia poważnej i nieodwracalnej szkody. Natomiast stopień, w jakim ujawnienie takich informacji wyrządza poważną i nieodwracalną szkodę, zależy od zestawienia okoliczności takich jak w szczególności znaczenie informacji na płaszczyźnie zawodowej i handlowej dla przedsiębiorstwa, które je dostarcza, oraz ich użyteczność dla innych przedsiębiorstw, które mogą się z nimi zapoznać, a następnie je wykorzystać. (por. pkt 40, 42–45)

Szkody o charakterze finansowym nie można poza wyjątkowymi okolicznościami uznać za nieodwracalną, ponieważ odszkodowanie pieniężne może co do zasady przywrócić osobie poszkodowanej sytuację sprzed wystąpienia szkody. Taka szkoda może zostać naprawiona w szczególności w ramach skargi o odszkodowanie. Jednakże szkoda o charakterze finansowym może w szczególności zostać uznana za nieodwracalną, jeżeli szkoda, nawet w razie jej wystąpienia, nie może zostać określona liczbowo. Oczywiście niepewność związana z naprawą szkody o charakterze finansowym w ramach ewentualnej skargi o odszkodowanie nie może zostać uznana sama w sobie za okoliczność, jaka może wykazać nieodwracalny charakter takiej szkody. Tymczasem postępowanie w przedmiocie środków tymczasowych nie ma na celu zastąpienia takiej skargi o odszkodowanie w celu usunięcia tej wątpliwości, ponieważ jego celem jest zagwarantowanie pełnej skuteczności przyszłego ostatecznego orzeczenia, jakie ma zapaść w postępowaniu co do istoty, z którym związany jest środek tymczasowy. Z kolei inaczej jest, jeżeli z oceny dokonanej przez sąd orzekający w sprawie środków tymczasowych wyraźnie wynika, że podnoszona szkoda, z uwagi na jej charakter oraz stopień prawdopodobieństwa jej wyrządzenia, nie będzie w stanie być wyrażona liczbowo w sposób adekwatny w razie jej wystąpienia, oraz że w praktyce skarga o odszkodowanie nie będzie w konsekwencji w stanie jej naprawić. (por. pkt 48–51)