Keywords

Summary



Keywords

1. Konwencja o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych – Zawisłość sporu – Wnioski mające ten sam przedmiot i tę samą podstawę – Pojęcie – Wniosek w sprawie ustanowienia funduszu ograniczenia odpowiedzialności wniesiony przez właściciela statku i powództwo o odszkodowanie wszczęte przez potencjalnego poszkodowanego przeciwko właścicielowi statku – Wyłączenie

(konwencja brukselska z dnia 27 września 1968 r., art. 21)

2. Konwencja o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych – Uznanie i wykonanie – Pojęcie „orzeczenie” – Orzeczenie o ustanowieniu funduszu ograniczenia odpowiedzialności z tytułu używania statku morskiego – Zaliczenie

(konwencja brukselska z dnia 27 września 1968 r., art. 25)

3. Konwencja o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych – Uznanie i wykonanie – Podstawy odmowy – Brak zawiadomienia lub doręczenia w należyty sposób i w odpowiednim czasie niestawiającemu się pozwanemu pisma wszczynającego postępowanie – Orzeczenie o ustanowieniu funduszu ograniczenia odpowiedzialności z tytułu używania statku morskiego – Konieczność doręczenia pisma wszczynającego postępowanie nawet w przypadku wniesienia odwołania kwestionującego właściwość sądu, który wydał orzeczenie – Orzeczenie równorzędne pismu wszczynającemu postępowanie – Uznanie – Przesłanka – Kontrola przez właściwy sąd

(konwencja brukselska z dnia 27 września 1968 r., art. 27 pkt 2)

Summary

1. Wniosek wniesiony, z jednej strony, do sądu umawiającego się państwa przez właściciela statku w sprawie ustanowienia funduszu ograniczenia odpowiedzialności, o którym mowa w Międzynarodowej konwencji z dnia 10 października 1957 r. dotyczącej ograniczenia odpowiedzialności właścicieli statków morskich, który wskazuje potencjalnego poszkodowanego, a z drugiej strony, powództwo o odszkodowanie wszczęte przed sądem innego umawiającego się państwa przez tego poszkodowanego przeciwko właścicielowi statku nie mają ani tego samego przedmiotu, ani tej samej podstawy i nie stanowią zatem sporów w stanie zawisłości w rozumieniu art. 21 Konwencji z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych, w wersji zmienionej Konwencją z dnia 9 października 1978 r. o przystąpieniu Królestwa Danii, Irlandii oraz Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.

(por. pkt 35, 37, 42 oraz pkt 1 sentencji)

2. Orzeczenie wydane przez sąd umawiającego się państwa nakazujące ustanowienie funduszu ograniczenia odpowiedzialności, o którym mowa w Międzynarodowej konwencji z dnia 10 października 1957 r. dotyczącej ograniczenia odpowiedzialności właścicieli statków morskich, jest orzeczeniem w rozumieniu art. 25 Konwencji z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych, w wersji zmienionej Konwencją z dnia 9 października 1978 r. o przystąpieniu Królestwa Danii, Irlandii oraz Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.

W istocie, z jednej strony, zgodnie z brzmieniem tego przepisu pojęcie „orzeczenie” obejmuje każde orzeczenie wydane przez sąd umawiającego się państwa, niezależnie od tego, jak zostanie określone. Z drugiej strony, przepis ten nie ogranicza się do orzeczeń, które kończą postępowanie lub jego część, ale również dotyczy postanowień poprzedzających wydanie wyroku lub postanowień zarządzających środki tymczasowe lub zabezpieczające. Okoliczność, iż orzeczenie to zostało wydane w wyniku niespornej fazy postępowania, jest w tym względzie bez znaczenia, ponieważ, mimo iż zostało ono wydane w wyniku pierwszej niespornej fazy postępowania, to mogło być ono przedmiotem postępowania kontradyktoryjnego, zanim został złożony wniosek o jego uznanie lub wykonanie na podstawie konwencji z dnia 27 września 1968 r.

(por. pkt 44, 46, 50, 52 oraz pkt 2 sentencji)

3. Aby orzeczenie wydane przez sąd umawiającego się państwa o ustanowieniu funduszu ograniczenia odpowiedzialności, o którym mowa w Międzynarodowej konwencji z dnia 10 października 1957 r. dotyczącej ograniczenia odpowiedzialności właścicieli statków morskich, zostało uznane zgodnie z konwencją z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych, w wersji zmienionej Konwencją z dnia 9 października 1978 r. o przystąpieniu Królestwa Danii, Irlandii oraz Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, pismo wszczynające postępowanie w sprawie ustanowienia takiego funduszu winno zostać doręczone wierzycielowi w należyty sposób i w odpowiednim czasie, nawet wtedy kiedy wierzyciel ten wniósł odwołanie od tego orzeczenia w celu zakwestionowania właściwości sądu, który je wydał.

Jednakże zakładając, że z uwagi na szczególne cechy właściwego przepisu prawa krajowego powyższe orzeczenie winno być uznane za pismo wszczynające postępowanie, nie można, mimo braku uprzedniego zawiadomienia wierzyciela, odmówić jego uznania w innym umawiającym się państwie na podstawie art. 27 pkt 2 Konwencji z dnia 27 września 1968 r., pod warunkiem że zostało ono doręczone pozwanemu w należyty sposób i w odpowiednim czasie.

Do właściwego sądu w zainteresowanym państwie należy ocena, czy dokonane listem poleconym, w ramach postępowania w sprawie ustanowienia tego funduszu, doręczenie pisma wszczynającego postępowanie, uznane za zgodne z prawem sądu, który wydał orzeczenie, jak i Konwencją z dnia 15 listopada 1965 r. o doręczaniu za granicę dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych lub handlowych, zostało dokonane w należyty sposób i w czasie umożliwiającym pozwanemu skuteczne przygotowanie obrony.

(por. pkt 58–62 oraz pkt 3 sentencji)