Postanowienie Trybunału (dziesiąta izba) z dnia 21 marca 2013 r. – Pendão Lapa Costa Ferreira i Pendão Lapa Ferreira

(sprawa C-229/10)

„Artykuł 99 regulaminu postępowania — Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych — Dyrektywy 72/166/EWG, 84/5/EWG i 90/232/EWG — Prawo do odszkodowania z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych — Odpowiedzialność cywilna ubezpieczonego — Przyczynienie się ofiary do powstania szkody — Wyłączenie lub ograniczenie prawa do odszkodowania”

Zbliżanie ustawodawstw — Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych — Dyrektywy 72/166, 84/5, 90/232 — Określenie systemu odpowiedzialności cywilnej mającego zastosowanie do szkód wynikających z ruchu pojazdów — Przepisy krajowe wyłączające lub ograniczające prawa ofiary wypadku do dochodzenia odszkodowania na podstawie indywidualnej oceny wyłącznego lub częściowego przyczynienia się tej ofiary do powstania poniesionej przez nią szkody — Dopuszczalność (dyrektywy Rady: 72/166, 84/5, 90/232) (por. pkt 30–34, 36–39; sentencja)

Przedmiot

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym – Tribunal Cível da Comarca do Porto – Wykładnia dyrektyw: Rady 72/166/EWG z dnia 24 kwietnia 1972 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (Dz.U. L 103, s. 1), Rady 84/5/EWG z dnia 30 grudnia 1983 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów silnikowych (Dz.U. 1984, L 8, s. 17), Rady 90/232/EWG z dnia 14 maja 1990 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych (Dz.U. L 129, s. 33), a w szczególności jej art. 1a, Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/26/WE z dnia 14 maja 1990 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i zmieniającej dyrektywy Rady 73/239/EWG i 88/357/EWG (czwartej dyrektywy w sprawie ubezpieczenia pojazdów mechanicznych) (Dz.U. L 181, s. 65) i Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/14/WE z dnia 11 maja 2005 r. zmieniającej dyrektywy Rady 72/166/EWG, 84/5/EWG, 88/357/EWG i 90/232/EWG oraz dyrektywę 2000/26/WE Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych (Dz.U. L 149, s. 14) – Przepisy krajowe wyłączające odpowiedzialność na zasadzie ryzyka wynikającą z ruchu pojazdów mechanicznych w razie wypadku ze względu na wyłączną odpowiedzialność pieszego będącego ofiarą rzeczonego wypadku i pozwalające na wyłączenie lub zmniejszenie prawa do odszkodowania ofiar wypadku w przypadku zbiegu winy, ze względu na przyczynienie się ofiary do powstania szkody

Sentencja

Dyrektywa Rady 72/166/EWG z dnia 24 kwietnia 1972 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności, druga dyrektywa Rady 84/5/EWG z dnia 30 grudnia 1983 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów silnikowych i trzecia dyrektywa Rady 90/232/EWG z dnia 14 maja 1990 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych powinny być interpretowane w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one przepisom krajowym należącym do prawa odpowiedzialności cywilnej, które pozwalają na wyłączenie lub ograniczenie prawa ofiary wypadku do dochodzenia odszkodowania z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za ruch pojazdu mechanicznego biorącego udział w wypadku na podstawie indywidualnej oceny wyłącznego lub częściowego przyczynienia się tej ofiary do jej szkody.

Postanowienie Trybunału (dziesiąta izba) z dnia 21 marca 2013 r. – Pendão Lapa Costa Ferreira i Pendão Lapa Ferreira

(sprawa C-229/10)

„Artykuł 99 regulaminu postępowania — Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych — Dyrektywy 72/166/EWG, 84/5/EWG i 90/232/EWG — Prawo do odszkodowania z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych — Odpowiedzialność cywilna ubezpieczonego — Przyczynienie się ofiary do powstania szkody — Wyłączenie lub ograniczenie prawa do odszkodowania”

Zbliżanie ustawodawstw — Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych — Dyrektywy 72/166, 84/5, 90/232 — Określenie systemu odpowiedzialności cywilnej mającego zastosowanie do szkód wynikających z ruchu pojazdów — Przepisy krajowe wyłączające lub ograniczające prawa ofiary wypadku do dochodzenia odszkodowania na podstawie indywidualnej oceny wyłącznego lub częściowego przyczynienia się tej ofiary do powstania poniesionej przez nią szkody — Dopuszczalność (dyrektywy Rady: 72/166, 84/5, 90/232) (por. pkt 30–34, 36–39; sentencja)

Przedmiot

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym – Tribunal Cível da Comarca do Porto – Wykładnia dyrektyw: Rady 72/166/EWG z dnia 24 kwietnia 1972 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (Dz.U. L 103, s. 1), Rady 84/5/EWG z dnia 30 grudnia 1983 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów silnikowych (Dz.U. 1984, L 8, s. 17), Rady 90/232/EWG z dnia 14 maja 1990 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych (Dz.U. L 129, s. 33), a w szczególności jej art. 1a, Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/26/WE z dnia 14 maja 1990 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i zmieniającej dyrektywy Rady 73/239/EWG i 88/357/EWG (czwartej dyrektywy w sprawie ubezpieczenia pojazdów mechanicznych) (Dz.U. L 181, s. 65) i Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/14/WE z dnia 11 maja 2005 r. zmieniającej dyrektywy Rady 72/166/EWG, 84/5/EWG, 88/357/EWG i 90/232/EWG oraz dyrektywę 2000/26/WE Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych (Dz.U. L 149, s. 14) – Przepisy krajowe wyłączające odpowiedzialność na zasadzie ryzyka wynikającą z ruchu pojazdów mechanicznych w razie wypadku ze względu na wyłączną odpowiedzialność pieszego będącego ofiarą rzeczonego wypadku i pozwalające na wyłączenie lub zmniejszenie prawa do odszkodowania ofiar wypadku w przypadku zbiegu winy, ze względu na przyczynienie się ofiary do powstania szkody

Sentencja

Dyrektywa Rady 72/166/EWG z dnia 24 kwietnia 1972 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności, druga dyrektywa Rady 84/5/EWG z dnia 30 grudnia 1983 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów silnikowych i trzecia dyrektywa Rady 90/232/EWG z dnia 14 maja 1990 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych powinny być interpretowane w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one przepisom krajowym należącym do prawa odpowiedzialności cywilnej, które pozwalają na wyłączenie lub ograniczenie prawa ofiary wypadku do dochodzenia odszkodowania z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za ruch pojazdu mechanicznego biorącego udział w wypadku na podstawie indywidualnej oceny wyłącznego lub częściowego przyczynienia się tej ofiary do jej szkody.