OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO

DÁMASA RUIZA‑JARABA COLOMERA

przedstawiona w dniu 12 kwietnia 2005 r.( )

Sprawa C‑295/03 P

Alessandrini Srl i inni

przeciwko

Komisji Wspólnot Europejskich

Odwołanie – Banany – Przywóz z państw trzecich – Rozporządzenie (WE) nr 2362/98 – Pozwolenia na przywóz bananów pochodzących z krajów AKP – Przepisy art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93 – Pozaumowna odpowiedzialność Wspólnoty

I – Wstęp

1. Niniejsze odwołanie wniesiono od wyroku Sądu Pierwszej Instancji z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawach połączonych T‑93/00 i T‑46/01 Alessandrini i in. przeciwko Komisji, Rec. str. II‑1635, oddalającego skargę o stwierdzenie nieważności pism Komisji, którymi oddalono wnioski kilku tradycyjnych importerów bananów pochodzących z Ameryki Łacińskiej o zezwolenie na wykorzystanie pozwoleń na przywóz bananów pochodzących z państw Afryki, Karaibów i Pacyfiku (AKP) do celów przywozu bananów z państw trzecich.

2. Spór ten dotyczy określonych aspektów wspólnej organizacji rynku bananów w postaci wynikającej ze zmian dokonanych przez Radę w 1998 r. Przyjęte przez Komisję w związku z tymi zmianami przepisy wykonawcze doprowadziły do zniesienia zróżnicowania ze względu na pochodzenie (AKP lub państwa trzecie), które do tego czasu było stosowane dla celów zarządzania pozwoleniami na przywóz.

3. Skarżące zasadniczo argumentowały przed Sądem Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich, że przyjęte przez Komisję szczegółowe zasady wykonania naruszają rozporządzenie podstawowe, a ponadto że skarżące poniosły szkodę wskutek braku ustanowienia przez Komisję przepisów przejściowych, wbrew ciążącemu na niej w tym zakresie obowiązkowi.

Przed Trybunałem wnoszące odwołanie ograniczają się żądania naprawienia podnoszonej przez nie szkody.

II – Ramy prawne

Rozporządzenie (EWG) nr 404/93

4. Przepisami zawartymi w tytule IV rozporządzenia Rady (EWG) nr 404/93 z dnia 13 lutego 1993 r. w sprawie wspólnej organizacji rynku bananów( ) zastąpiono z dniem 1 lipca 1993 r. różne systemy krajowe wspólnymi zasadami wymiany handlowej z państwami trzecimi. Wprowadzono klasyfikację na „banany wspólnotowe” produkowane we Wspólnocie, „banany pochodzące z państw AKP” oraz „banany z państw trzecich niebędących państwami AKP”. W ramach drugiej kategorii „banany tradycyjne AKP” oznaczały banany wywożone w ilości nieprzekraczającej wysokości przewidzianego kontyngentu, podczas gdy „banany nietradycyjne AKP” oznaczały ilości przekraczające zwykły limit określony w załączniku do rozporządzenia nr 404/93.

5. Zgodnie z art. 17 zdanie 1 rozporządzenia nr 404/93 do przywozu bananów do Wspólnoty wymagane jest przedłożenie pozwolenia na przywóz wydawanego przez państwa członkowskie każdej zainteresowanej stronie, niezależnie od miejsca jej siedziby we Wspólnocie, bez uszczerbku dla szczególnych przepisów przyjętych w celu wykonania art. 18 i 19 tego rozporządzenia.

6. W wersji pierwotnej art. 18 ust. 1 rozporządzenia nr 404/93 przewidziano otwarcie rocznego kontyngentu taryfowego w wysokości dwóch milionów ton (masy netto) na przywóz bananów z państw trzecich i nietradycyjnych bananów AKP. W ramach tego kontyngentu taryfowego przywóz bananów z państw trzecich podlegał stawce celnej w wysokości 100 EUR za tonę, a na przywóz nietradycyjnych bananów AKP wyznaczono zerową stawkę celną. W wersji pierwotnej art. 18 ust. 2 tego samego rozporządzenia przewidziano, że banany nietradycyjne AKP i banany z państw trzecich przywożone poza wspomnianym kontyngentem podlegają stawce celnej w wysokości odpowiednio 750 EUR i 850 EUR za tonę.

7. W art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 404/93 dokonano przydziału kontyngentu taryfowego, ustanawiając go w wysokości 66,5% dla kategorii podmiotów gospodarczych, które wprowadziły do obrotu banany z państw trzecich i/lub nietradycyjne banany AKP (kategoria A), 30% dla kategorii podmiotów gospodarczych, które wprowadziły do obrotu banany wspólnotowe i/lub tradycyjne banany AKP (kategoria B), 3,5% dla kategorii podmiotów gospodarczych posiadających siedzibę we Wspólnocie, które od 1992 r. rozpoczęły obrót bananami innymi niż banany wspólnotowe i/lub tradycyjne (kategoria C).

8. Artykuł 19 ust. 2 rozporządzenia nr 404/93 stanowi:

„Na podstawie odrębnych obliczeń dla każdej kategorii podmiotów gospodarczych [A i B] każdy podmiot gospodarczy otrzymuje pozwolenia na przywóz na podstawie średnich ilości bananów, które sprzedał w ciągu trzech ostatnich lat, dla których dostępne są dane liczbowe”.

Rozporządzenie (EWG) nr 1442/93

9. W dniu 10 czerwca 1993 r. Komisja przyjęła rozporządzenie (EWG) nr 1442/93 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania uzgodnień dotyczących przywozu bananów do Wspólnoty( ) [tłumaczenie nieoficjalne] (zwane dalej „uzgodnieniami z 1993 r.”). Uzgodnienia te pozostawały w mocy do 31 grudnia 1998 r.

10. Zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 1442/93 właściwe władze państw członkowskich powinny ustalać, na każdy rok i dla każdego z zarejestrowanych u siebie podmiotów gospodarczych kategorii A i B, średnie ilości bananów sprzedanych przez nie w okresie trzech lat poprzedzających rok, w którym otwarto kontyngent taryfowy, przydzielone według rodzaju działalności prowadzonej przez ten podmiot gospodarczy, zgodnie z art. 3 ust. 1 tego rozporządzenia. Średnia była nazywana „ilością referencyjną”.

11. W myśl art. 14 ust. 2 rozporządzenia nr 1442/93 w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 2444/94 z dnia 10 października 1994 r. (Dz.U. L 261, str. 3) „wnioski o udzielenie pozwolenia na przywóz składane są do właściwych organów państw członkowskich w ciągu pierwszych siedmiu dni ostatniego miesiąca kwartału poprzedzającego kwartał, na który pozwolenie ma być wydane” [tłumaczenie nieoficjalne].

Rozporządzenie (WE) nr 1637/98

12. Rozporządzeniem Rady (WE) nr 1637/98 z dnia 20 lipca 1998 r. zmieniającym rozporządzenie (EWG) nr 404/93 (Dz.U. L 210, str. 28) z dniem 1 stycznia 1999 r. wprowadzono ważne zmiany we wspólnej organizacji rynku bananów. W szczególności zmieniono art. 16–20 w tytule IV rozporządzenia nr 404/93.

13. Artykuł 18 ust. 1 rozporządzenia nr 404/93 w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem nr 1637/98 przewidywał otwarcie rocznego kontyngentu taryfowego w wysokości 2,2 milionów ton (waga netto) na przywóz bananów z państw trzecich i nietradycyjnych bananów z krajów AKP. W ramach tego kontyngentu taryfowego przywóz bananów z państw trzecich podlegał stawce celnej w wysokości 75 EUR za tonę, natomiast przywóz nietradycyjnych bananów z krajów AKP korzystał z zerowej stawki celnej.

14. W art. 18 ust. 2 tego rozporządzenia w wersji zmienionej rozporządzeniem nr 1637/98 ustanowiono dodatkowy kontyngent taryfowy w wysokości 353 000 ton (waga netto) na przywóz bananów z państw trzecich oraz nietradycyjnych bananów z krajów AKP. Przywóz bananów z państw trzecich w ramach tego kontyngentu taryfowego podlegał stawce celnej w wysokości 75 EUR za tonę, natomiast przywóz nietradycyjnych bananów z krajów AKP korzystał z zerowej stawki celnej.

15. Zgodnie z art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93 w brzmieniu ustalonym rozporządzeniem nr 1637/98 Komisja była uprawniona do przyjęcia środków w zakresie kontyngentów taryfowych przewidzianych w art. 18, zgodnie z procedurą komitetu zarządzającego określoną w art. 27, w tym przepisów „niezbędn[ych] do ułatwienia przejścia od ustaleń dotyczących przywozu, mających zastosowanie od dnia 1 lipca 1993 r., do obecnych ustaleń określonych w [...] tytule IV [rozporządzenia nr 404/93]”.

Rozporządzenie (WE) nr 2362/98

16. W dniu 28 października 1998 r. Komisja przyjęła rozporządzenie (WE) nr 2362/98 ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 404/93 w odniesieniu do przywozów bananów do Wspólnoty( ). Na podstawie art. 31 tego rozporządzenia z dniem 1 stycznia 1999 r. rozporządzenie nr 1442/93 zostało uchylone. Nowe przepisy dotyczące zarządzania pozwoleniami na przywóz w ramach kontyngentów taryfowych znajdują się w tytułach I, II i IV rozporządzenia nr 2362/98 (zwane dalej „uzgodnieniami z 1999 r.”).

17. Uzgodnienia z 1999 r. wprowadzają kilka zmian w stosunku do uzgodnień z 1993 r.:

a) likwidują jakiekolwiek rozróżnienia oparte na rodzaju działalności wykonywanej przez podmioty gospodarcze;

b) uwzględniają ilości przywożonych bananów;

c) przewidują zarządzanie pozwoleniami na przywóz bez względu na pochodzenie bananów (AKP lub państwa trzecie);

d) zwiększają kontyngenty taryfowe i ich część przyznaną nowym podmiotom gospodarczym.

18. W art. 2 rozporządzenia nr 2362/98 podzielono wyżej wymienione kontyngenty taryfowe oraz tradycyjne banany z krajów AKP, o których mowa odpowiednio w art. 18 ust. 1 i 2 oraz art. 16 rozporządzenia nr 404/93 w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem nr 1637/98, w następujący sposób:

– 92% dla tradycyjnych podmiotów gospodarczych określonych w art. 3;

– 8% dla nowych podmiotów gospodarczych określonych w art. 7.

19. Artykuł 4 ust. 1 rozporządzenia nr 2362/98 wskazuje, że każdemu tradycyjnemu podmiotowi gospodarczemu zarejestrowanemu w państwie członkowskim przyznana zostanie na każdy rok dla wszystkich kierunków pochodzenia wymienionych w załączniku I do tego rozporządzenia jednolita ilość referencyjna ustalona na podstawie ilości bananów przywiezionych w okresie referencyjnym. Zgodnie z art. 4 ust. 2 tego rozporządzenia, dla przywozów dokonywanych w 1999 r. okres referencyjny stanowiły lata 1994, 1995 i 1996.

20. Artykuł 6 ust. 1 stanowi, że „najpóźniej do dnia 30 września każdego roku, po przeprowadzeniu niezbędnych kontroli i weryfikacji, właściwe organy na podstawie art. 3, 4 i 5 ustalają dla każdego tradycyjnego podmiotu gospodarczego tymczasową ilość referencyjną na podstawie średniej ilości bananów rzeczywiście przywiezionych w okresie referencyjnym z krajów pochodzenia wymienionych w załączniku I” [tłumaczenie nieoficjalne, podobnie jak wszystkie cytaty z tego rozporządzenia]. Artykuł 6 ust. 2 tego rozporządzenia zobowiązuje właściwe organy do corocznego przedstawienia Komisji wykazu zarejestrowanych tradycyjnych podmiotów gospodarczych i tymczasowych ilości referencyjnych tych podmiotów gospodarczych.

21. Zasady wydawania pozwoleń na przywóz zostały uregulowane w art. 14–22 rozporządzenia nr 2362/98.

22. Artykuł 14 ust. 1 przewiduje, że „w pierwszych trzech kwartałach roku, w celu wydania pozwoleń na przywóz, mogą zostać ustalone ilości orientacyjne wyrażone jako stały procent dostępnych ilości dla każdego kraju pochodzenia wymienionego w załączniku I”.

23. Zgodnie z art. 15 ust. 1 „wnioski o pozwolenie na przywóz na każdy kwartał przedstawiane są właściwym organom państwa członkowskiego, w którym podmioty gospodarcze są zarejestrowane, w ciągu pierwszych siedmiu dni miesiąca poprzedzającego kwartał, na który wydawane są pozwolenia”.

24. Artykuł 17 stanowi, że jeżeli dla danego kwartału i dla jednego lub kilku krajów pochodzenia wymienionych w załączniku I ilości objęte wnioskami o pozwolenie znacznie przekraczają ilość ustaloną na podstawie art. 14 lub przekraczają ilości dostępne, ustalany jest mający zastosowanie do wniosków wskaźnik redukcji.

25. Artykuł 18 ma następujące brzmienie:

„1. Jeżeli dla jednego bądź kilku wskazanych krajów pochodzenia zostanie ustalony współczynnik redukcji na podstawie art. 17, podmiot gospodarczy, który przedstawił wniosek o pozwolenie na przywóz z tego kraju lub krajów pochodzenia, może:

a) zrezygnować z wykorzystania tego pozwolenia, informując o tym organy właściwe do wydawania pozwoleń, w terminie 10 dni roboczych liczonych od dnia publikacji rozporządzenia ustalającego współczynnik redukcji; w tym przypadku zabezpieczenie związane z pozwoleniem podlega natychmiastowemu zwolnieniu, lub

b) przedstawić jeden lub kilka nowych wniosków o pozwolenie dotyczące krajów pochodzenia, dla których dostępne ilości zostały opublikowane przez Komisję, do wysokości równej lub niższej od tej, która nie została przyznana na podstawie pierwotnego wniosku. Wniosek taki powinien zostać przedstawiony w terminie wskazanym w pkt a) i spełniać wszystkie przesłanki mające zastosowanie do przedstawienia wniosku o pozwolenie.

2. Komisja bezzwłocznie określa dla danego kraju lub krajów pochodzenia ilości, na jakie pozwolenia mogą zostać wydane”.

26. Artykuł 19 stanowi, iż „właściwe organy wydają pozwolenia na przywóz nie później niż do 23. dnia ostatniego miesiąca każdego kwartału na następny kwartał”.

27. Artykuł 20 ust. 1 stanowi, iż „niewykorzystane ilości objęte pozwoleniami są na wniosek ponownie przyznawane temu samemu podmiotowi gospodarczemu − wskazanemu w pozwoleniu lub przejmującemu uprawnienia z tytułu pozwolenia − do wykorzystania w następnym kwartale tego samego roku, w którym wydano pierwotne pozwolenie. Zabezpieczenie jest zatrzymywane w części odpowiadającej niewykorzystanym ilościom”.

28. W tytule V rozporządzenia nr 2362/98 zostały zawarte przepisy przejściowe na rok 1999. Zgodnie z art. 28 ust. 1 najpóźniej do dnia 13 listopada 1998 r. podmioty gospodarcze powinny wystąpić z wnioskami o rejestrację na rok 1999, załączając w przypadku tradycyjnych podmiotów gospodarczych wskazanie całkowitej ilości bananów rzeczywiście przywiezionych w każdym roku okresu referencyjnego 1994–1999 ze wskazaniem liczby wszystkich pozwoleń i odpisów pozwoleń wykorzystanych do dokonania tego przywozu, a także wyliczenie wszystkich dowodów uiszczenia cła.

29. Załącznik I do rozporządzenia nr 2362/98 ustala przydział kontyngentów taryfowych, o których mowa w art. 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 404/93, oraz ilość tradycyjną AKP (857 000 ton).

Ustalenia z 2001 r.

30. W dniu 29 stycznia 2001 r. Rada przyjęła rozporządzenie (WE) nr 216/2001. Na mocy art. 1 tego rozporządzenia dokonano zmiany art. 16–20 rozporządzenia nr 404/93( ).

31. Zmienione w ten sposób szczegółowe zasady stosowania tytułu IV rozporządzenia nr 404/93 zostały uszczegółowione rozporządzeniem Komisji (WE) nr 896/2001 z dnia 7 maja 2001 r., zawierającym przepisy wykonawcze do rozporządzenia nr 404/93 w odniesieniu do uzgodnień dotyczących przywozu bananów do Wspólnoty( ). Przepisy te obowiązują od dnia 1 lipca 2001 r. na podstawie art. 32 rozporządzenia nr 896/2001.

III – Stan faktyczny

32. Wnoszące odwołanie są spółkami dokonującymi przywozu bananów pochodzących z Ameryki Łacińskiej. Zarejestrowane przez właściwe organy krajowe (włoskie, zaś w przypadku London Fruit Ltd – Zjednoczonego Królestwa) jako tradycyjne podmioty gospodarcze, uzyskały tymczasowe indywidualne ilości referencyjne na rok 1999. W ten sposób uzyskały pozwolenia na przywóz bananów z państw trzecich na trzy pierwsze kwartały 1999 r.

33. Okoliczności leżące u podstaw sporu w sprawie T‑93/00 miały miejsce w czwartym kwartale 1999 r., gdy skarżące wystąpiły do właściwych władz krajowych o udzielenie pozwoleń na przywóz w zakresie pozostałej części przysługującej im tymczasowej indywidualnej ilości referencyjnej. Pozwolenia te zostały im udzielone w granicach dostępnych ilości dla przywozu bananów z państw trzecich( ).

34. W części, w jakiej wnioski nie zostały uwzględnione, skarżące miały jeszcze możliwość wystąpienia o pozwolenia na przywóz dla ilości 308 978,252 ton bananów tradycyjnych AKP( ). Wystąpiły one zatem na podstawie art. 18 ust. 1 rozporządzenia nr 2362/98 o wydanie pozwoleń na przywóz bananów AKP w granicach pozostałych ilości. Ilości referencyjne zostały rozdysponowane w następujący sposób:

Alessandrini Srl 2050 kg

Anello Gino di Anello Luigi & C. Snc 1859 kg

Arpigi SpA 757 kg

Bestfruit Srl 2637 kg

Co‑Frutta SpA 209 392 kg

Co‑Frutta Soc. coop. rl. 30 207 kg

Dal Bello Sife Srl 1533 kg

Frigofrutta Srl 2990 kg

Garletti Snc 4419 kg

London Fruit Ltd 286 004 kg

35. W dniu 13 października 1999 r. właściwe organy krajowe udzieliły wnoszącym odwołanie pozwoleń na przywóz bananów AKP na całą wnioskowaną ilość, jednakże wnoszące odwołanie pomimo usilnych starań nie zdołały zaopatrzyć się w banany.

36. W takiej sytuacji w dniu 18 listopada 1999 r., powołując się na art. 232 WE, zwróciły się do Komisji o:

1) przyjęcie niezbędnych środków, które umożliwiłyby im wykorzystanie pozwoleń wydanych na przywóz bananów z krajów AKP w czwartym kwartale do celów przywozu bananów z krajów Ameryki Łacińskiej lub innych państw trzecich;

2) w każdym razie zarządzenie zwolnienia zabezpieczeń ustanowionych w związku z tymi pozwoleniami, skoro pozwolenia nie zostały wykorzystane, a beneficjentom tych pozwoleń nie można przypisać winy w zakresie braku ich wykorzystania.

37. Nie otrzymawszy odpowiedzi na ten wniosek, wnoszące w niniejszej sprawie odwołanie w dniu 22 grudnia 1999 r. faksem zwróciły uwagę Komisji na to, że rzeczone pozwolenia wygasają w dniu 7 stycznia 2000 r., i wezwały ją do zajęcia stanowiska w tym względzie.

38. W piśmie nr 02418 z dnia 26 stycznia 2000 r. skierowanym do prawnika wnoszących odwołanie Komisja oświadczyła, co następuje:

„W swoim piśmie z dnia 22 grudnia 1999 r. powołaliście się Państwo na trudności, z którymi spotkali się niektórzy przedsiębiorcy przy wykorzystaniu pozwoleń na przywóz bananów wydanych na czwarty kwartał 1999 r., w szczególności pozwoleń na przywóz bananów pochodzących z krajów AKP.

Należy zaznaczyć po pierwsze, iż problemy te mają zasadniczo handlowy charakter, a w związku z tym są związane z działalnością podmiotów gospodarczych. W istocie podniesiony problem dotyczy poszukiwania partnerów handlowych do dokonania zakupu i transportu określonych towarów, którymi w niniejszej sprawie są w szczególności banany pochodzące z krajów AKP. Aczkolwiek przykro nam z tego powodu, to jednak okoliczność, że Państwa klientom nie udało się zawrzeć umów na dostawę bananów AKP, stanowi część ryzyka handlowego ponoszonego zwykle przez podmioty gospodarcze.

Wreszcie należy zaznaczyć, że owe trudności dotyczą tylko niektórych podmiotów gospodarczych, które nie zostały szczegółowo określone, oraz że interwencja Komisji groziłaby uprzywilejowaniem tych podmiotów ze szkodą dla innych podmiotów, które poniosły ryzyko związane z przyjętymi zobowiązaniami”.

39. Ponadto właściwe organy krajowe zatrzymały zabezpieczenia ustanowione przez wnoszące odwołanie, przyjmując, że powody powołane przez nie w celu uzyskania zwrotu tych zabezpieczeń nie stanowiły przypadku siły wyższej, będącego jedyną okolicznością pozwalającą na rozważenie takiego zwrotu.

40. Okoliczności, które leżą u podstaw sprawy T‑46/01, miały miejsce w czwartym kwartale 2000 r. Pozostała część indywidualnej ilości referencyjnej dostępnej dla każdej z wnoszących odwołanie za ten okres wynosiła:

Alessandrini Srl 5667 kg

Anello Gino di Anello Luigi & C. snc 5140 kg

Arpigi SpA 5792 kg

Bestfruit Srl 7290 kg

Co‑Frutta SpA 236 746 kg

Co‑Frutta Soc. coop. rl 80 301 kg

Dal Bello Sife Srl 4110 kg

Frigofrutta Srl 8266 kg

Garletti Snc 7329 kg

London Fruit Ltd 324 124 kg

41. Ponieważ wnioski o pozwolenia dotyczące przywozu bananów z państw trzecich przekraczały dostępne ilości, Komisja w rozporządzeniu (WE) nr 1971/2000( ) określiła ilości dostępne w czwartym kwartale 2000 r., które mogły jeszcze zostać przywiezione. Zgodnie z załącznikiem do tego rozporządzenia w dalszym ciągu mogły zostać wydane pozwolenia na tradycyjne banany AKP do wysokości 329 787,675 ton. Niemniej jednak wnoszące odwołanie nie wystąpiły o te pozwolenia.

42. W dniu 10 października 2000 r. wnoszące odwołanie, powołując się na art. 232 WE, zwróciły się do Komisji, by przyjęła na podstawie art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93 przepisy, które umożliwiłyby im uzyskanie na czwarty kwartał 2000 r. pozwoleń na przywóz bananów z państw trzecich w ramach pozostałych przyznanych im indywidualnych ilości referencyjnych. Subsydiarnie przedstawiły wniosek o odszkodowanie w zakresie zysku utraconego w związku z niemożliwością przywozu i sprzedaży tych bananów.

43. Pismem AGR 030905 z dnia 8 grudnia 2000 r., skierowanym do prawnika wnoszących odwołanie, Komisja odrzuciła te wnioski, stwierdzając, co następuje:

„W piśmie z 10 października 2000 r. poinformowali Państwo Komisję o trudnościach, z jakimi spotkały się pewne podmioty gospodarcze przy pozyskaniu bananów w sposób umożliwiający wykorzystanie w czwartym kwartale całości ilości referencyjnych, które zostały im przyznane w ramach ustaleń kontyngentu taryfowego na przywóz na rok 2000.

Trudności, na które się Państwo powołują, mają zasadniczo handlowy charakter. Niestety, musimy podkreślić, że prawo wspólnotowe nie przyznaje Komisji jakichkolwiek uprawnień w tej dziedzinie. Z resztą sami Państwo to przyznają, stwierdzając, że podmioty gospodarcze, które nie utrzymują stałych kontaktów [handlowych] z producentami bananów AKP, napotykają problemy w zaopatrzeniu się w omawiane towary.

Ponadto stwierdzają Państwo, że reprezentowane przez Państwa podmioty gospodarcze znalazły się w sytuacji, w której niemożliwe jest wykorzystanie całości przyznanych im ilości referencyjnych.

Należy zaznaczyć, iż z prawnego punktu widzenia ilości referencyjne otwierają przed podmiotami gospodarczymi jedynie możliwości, określone zgodnie z rozporządzeniami wspólnotowymi na podstawie ich wcześniejszej działalności, i przyznają one jedynie prawo do wniesienia wniosków o wydanie pozwoleń na przywóz w celu uzyskania możliwości przeprowadzenia transakcji handlowych uzgodnionych z dostawcami z krajów produkujących.

Wreszcie należy dodać, iż zgodnie z informacjami przekazanymi przez Państwa Komisji wydaje się, że trudności, na które się Państwo powołują, nie mają »charakteru przejściowego« w tym znaczeniu, że okoliczności ich powstania nie miały miejsca w okresie przejścia od ustaleń sprzed 1999 r. do ustaleń znajdujących zastosowanie po tej dacie. W związku z tym przepis art. 20 lit. d) rozporządzenia [...] nr 404/93 nie zezwala Komisji na przyjęcie wnioskowanych przez Państwa szczególnych środków”.

IV – Skarga o stwierdzenie nieważności wniesiona do Sądu Pierwszej Instancji

44. Zainteresowane spółki wniosły do Sądu Pierwszej Instancji odrębne skargi przeciwko powołanym powyżej pismom Komisji z dnia 26 stycznia 2000 r. (sprawa T‑93/00) oraz z dnia 8 grudnia 2000 r. (sprawa T‑46/01).

45. Powołując przewidziany w art. 241 WE zarzut bezprawności, podniosły w każdej ze skarg trzy szczegółowe zarzuty oparte na naruszeniu rozporządzenia nr 404/93, naruszeniu prawa własności i swobody przedsiębiorczości oraz na naruszeniu zasady równego traktowania.

V – Zaskarżony wyrok

46. W swym wyroku z dnia 10 kwietnia 2003 r. Sąd Pierwszej Instancji rozpatruje na wstępie podniesiony przez Komisję zarzutu niedopuszczalności oparty na braku czynnej legitymacji procesowej skarżących.

47. Choć każde z zaskarżonych pism odpowiadało na wnioski o różnym charakterze( ), Sąd uznał, że obydwa dotyczyły możliwości przyjęcia przez Komisję przepisów na podstawie art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93. Decyzja o nieskorzystaniu z tego uprawnienia w sposób bezpośredni i indywidualny dotyczyła jej adresatów, gdyż miała wpływ na ich interesy, w istotny sposób zmieniając ich sytuację prawną( ).

48. Po oddaleniu zarzutu niedopuszczalności Sąd rozpatruje następnie trzy zarzuty podniesione przez skarżące w celu wykazania bezprawności rozporządzenia nr 2362/98, dotyczące odpowiednio: naruszenia rozporządzenia podstawowego, to znaczy rozporządzenia nr 404/93, naruszenia prawa własności i zasady swobody przedsiębiorczości, a także zasady niedyskryminacji.

49. W zaskarżonym wyroku Sąd oddalił te zarzuty, stwierdzając, że skarżące nie udowodniły istnienia bezpośredniego związku prawnego pomiędzy pismami z dnia 26 stycznia 2000 r. i z dnia 8 grudnia 2000 r. a przepisami rozporządzenia nr 2362/98( ).

50. Zdaniem skarżących, zgodnie z art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93, Komisja powinna była uwzględnić praktyczną niemożliwość zaopatrzenia się w banany AKP i zezwolić im na przywóz bananów pochodzących z państw trzecich w wysokości niewykorzystanych indywidualnych ilości referencyjnych( ).

Zatem Sąd zbadał szerokie uprawnienia dyskrecjonalne Komisji w zakresie ustanawiania „szczególnych przepisów niezbędnych” do ułatwienia przejścia od ustaleń z 1993 r. do ustaleń z 1999 r. i ograniczył swą kontrolę zgodności z prawem do sytuacji, w których wystąpił oczywisty błąd. Jednakże w opinii Sądu powołane przez skarżące szkody nie były bezpośrednim rezultatem tego okresu przejściowego, lecz skutkiem niezdolności skarżących do zaopatrzenia się w banany AKP w czwartym kwartale 1999 r. (w przypadku sprawy T‑93/00) lub zaniechania złożenia przez nie wniosku o pozwolenia na przywóz bananów AKP w czwartym kwartale 2000 r. (w przypadku sprawy T‑46/01)( ).

W takich okolicznościach Sąd stwierdził w swoim wyroku, że odmawiając przyjęcia przepisów na podstawie art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93, Komisja nie przekroczyła granic swych uprawnień dyskrecjonalnych, i w konsekwencji oddalił w całości ten zarzut( ).

51. Sąd przyznał jednak w sprawie T‑93/00, że nawet gdyby przyjąć, że skarżące przypisują niemożliwość znalezienia kontrahentów handlowych wejściu w życie ustaleń z 1999 r., to jednak nie udowodniły one w wystarczający sposób, że Komisja dopuściła się oczywistego błędu w ocenie, odmawiając uwzględnienia ich wniosku o przyjęcie przepisów na podstawie art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93( ).

52. Wreszcie Sąd rozważył wnioski skarżących spółek o zasądzenie odszkodowania oparte na bezprawnym postępowaniu Komisji, mającym polegać na połączonym zarządzaniu kontyngentami taryfowymi dla państw trzecich i AKP, a w szczególności na połączeniu ilości referencyjnych i braku działań ze strony instytucji w celu usunięcia wynikających z tego szkodliwych skutków.

53. W zaskarżonym wyroku przychylono się do tezy Komisji co do braku związku przyczynowego pomiędzy zmianami spowodowanymi rozporządzeniem nr 2362/98 a trudnościami skarżących w zaopatrzeniu się w banany AKP.

54. Zdaniem Sądu „w sprawie T‑93/00 przyczyna podniesionej szkody wywodzi się z okoliczności, iż skarżące nie były w stanie znaleźć dostawców, którzy mogli zaopatrzyć je w banany AKP w czwartym kwartale 1999 r. Z kolei w sprawie T‑46/01 utracone korzyści, na które powołują się skarżące, wiążą się bezpośrednio z brakiem należytej staranności z ich strony. Nie próbowały one bowiem uzyskać pozwoleń na przywóz bananów AKP na czwarty kwartał 2000 r. na warunkach przewidzianych w rozporządzeniu nr 1971/2000, w chwili gdy wyczerpały się ilości bananów z państw trzecich. Ponadto, pomimo trudności napotkanych w czwartym kwartale roku 1999, nie poszukiwały one kontaktów z dostawcami bananów AKP w 2000 r. w celu zapewnienia sobie możliwości zaopatrzenia w trakcie czwartego kwartału tego roku”( ).

VI – Analiza wniesionego odwołania

55. Wniesione odwołanie zmierza do:

– uchylenia zaskarżonego wyroku w części dotyczącej żądania naprawienia szkody;

– zasądzenia od Komisji na rzecz wnoszących odwołanie odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z nieprzyznaniem im pozwoleń na przywóz bananów z państw trzecich;

– obciążenia Komisji kosztami całego postępowania.

56. Komisja ze swojej strony wnosi o stwierdzenie niedopuszczalności odwołania lub ewentualnie o jego oddalenie. W przypadku częściowego uchylenia zaskarżonego wyroku wnosi o przekazanie sprawy Sądowi Pierwszej Instancji do ponownego rozpoznania, by wypowiedział się co do istoty sprawy, zaś w każdym wypadku o obciążenie wnoszących odwołanie kosztami postępowania.

57. Zarzut niedopuszczalności oparty jest na mutatio litis, którego dopuściły się wnoszące odwołanie, odmiennie niż w pierwszej instancji, domagając się obecnie, by Trybunał rozstrzygnął bezpośrednio w kwestii odpowiedzialności pozaumownej Komisji.

58. Biorąc pod uwagę okoliczności, w których przedstawiono niniejsze odwołanie, wydaje się słuszne rozpatrzenie kwestii dopuszczalności powództwa z tytułu odpowiedzialności łącznie kwestiami dotyczącymi istoty sprawy.

59. Wnoszące odwołanie zarzucają Sądowi, że dopuścił się błędu, nie uwzględniając wszystkich argumentów przedstawionych na poparcie ich wniosku o zasądzenie odszkodowania, ponieważ przypisał poniesioną przez nie szkodę ich niezdolności do przywozu bananów AKP, nie biorąc pod uwagę niemożliwości uzyskania należnych im pozwoleń na przywóz w ramach ilości referencyjnej dotyczącej państw trzecich. Dodają one, że gdyby Komisja nie wprowadziła jednolitych kontyngentów taryfowych i połączonych ilości referencyjnych, mogłyby one uzyskać takie pozwolenia.

Twierdzą one, że ich odwołanie miało na celu wykazanie, że rozporządzenie nr 2362/98 było bezpośrednim źródłem poniesionych przez nie szkód.

60. Wreszcie krytykują one pkt 56 i 58 zaskarżonego wyroku – w których podsumowano żądania stron – w zakresie, w jakim błędnie wskazano w nich, że poniesione przez nie szkody należy przypisać pismom z dnia 26 stycznia 2000 r. i 8 grudnia 2000 r.

61. Komisja wnosi o stwierdzenie niedopuszczalności odwołania w całości, ponieważ ogranicza się ono do żądania odszkodowania, nie podważając rozstrzygnięcia Sądu w kwestii podniesionej bezprawności rozporządzenia nr 2362/98.

62. W odniesieniu do częściowego uchylenia zaskarżonego wyroku Komisja utrzymuje, że wnoszące odwołanie pomyliły pewne aspekty podnoszonej szkody – to znaczy okoliczność niewyczerpania przysługującej im ilości referencyjnej z wymaganym związkiem przyczynowym pomiędzy tą szkodą a zarzucanym bezprawnym postępowaniem, którym ją wyrządzono.

63. Co się tyczy tezy dotyczącej błędnej redakcji pkt 56 i 58 wyroku Sądu, Komisja uważa, że punkty te stanowią poprawną syntezę debaty pomiędzy stronami w świetle argumentów przestawionych zarówno na piśmie, jak i ustnie w trakcie rozprawy.

64. Komisja twierdzi ponadto, że jeżeli sędzia a quo przyjąłby, że roszczenie odszkodowawcze oparte było wyłącznie na dwóch wspomnianych pismach, których zgodność z prawem wcześniej ustalił, nie przystąpiłby do badania związku przyczynowego, ponieważ wobec braku możliwości przypisania bezprawnego postępowania nie byłoby też odpowiedzialności.

65. Strategia procesowa wnoszących odwołanie zmierza do wykazania, że Sąd, rozpatrując ich wniosek o zasądzenie odszkodowania, powinien był zbadać zgodność z prawem rozporządzenia nr 2362/98, które nie dość, że jest sprzeczne z postanowieniami rozporządzenia Rady nr 404/93, to ponadto narusza podstawowe prawo własności i swobodę wykonywania działalności gospodarczej, a także zakaz dyskryminacji.

66. Powołując się na naruszenie obowiązku zawartego w art. 20 lit. d) rozporządzenia nr 404/93, utrzymują, że zmiana ustaleń wprowadzona w 1999 r. zmniejszyła ich możliwości zaopatrzenia się w banany z państw trzecich w całkowitej przysługującej im ilości referencyjnej.

67. Przypisując zachowaniu skarżących poniesioną przez nie szkodę, Sąd nie dokonał w zaskarżonym wyroku weryfikacji podniesionych przez nie twierdzeń, iż niemożliwość znalezienia dostawców bananów AKP wynikała ze zmiany ustaleń z 1999 r. W rzeczywistości wyrok Sądu poprawnie wskazuje bezpośrednie przyczyny szkód poniesionych przez skarżące, to znaczy niemożliwość zaopatrzenia się i uzyskania pozwoleń na przywóz w ostatnich kwartałach odpowiednio 1999 i 2000 r. Niemniej jednak nie wypowiada się on w kwestii powodów powstania takich trudności: skutków w postaci wpływu, jaki rozporządzenie nr 2362/98 miało na działalność handlową podmiotów gospodarczych.

68. Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł w odniesieniu do pojęcia rzetelnego procesu sądowego, iż art. 6 ust. 1 konwencji rzymskiej z dnia 4 listopada 1950 r. nie nakłada na sądy wymogu przedstawienia szczegółowej odpowiedzi na każdy z argumentów podniesionych przez strony. Niemniej jednak jeżeli w świetle specyfiki danego sporu poszczególne podstawy lub zarzuty zostały sformułowane w sposób jasny i precyzyjny, opierają się na wiarygodnych dowodach oraz mają znaczenie dla wyniku postępowania, nie może zabraknąć uzasadnienia w ich zakresie, albowiem w przeciwnym razie prowadziłoby to do niejasności w kwestii tych argumentów, a zwłaszcza odnośnie do tego, czy zapomniano je rozpatrzyć, czy je odrzucono, a przede wszystkim w kwestii powodów, które doprowadziły do takiego lub innego rozstrzygnięcia( ).

69. W skargach nie dość, że wyraźnie podniesiono nieważność rozporządzenia nr 2362/98, to ponadto wyjaśniono wpływ zawartych w nim uregulowań na działalność gospodarczą sektora i możliwość zaopatrzenia się przez przedsiębiorstwa tradycyjnie przywożące banany z państw trzecich w owoce pochodzące z AKP.

70. Zdaniem wnoszących odwołanie wprowadzenie jednolitego sposobu zarządzania kontyngentami taryfowymi i połączenie ilości referencyjnych nie tylko doprowadziło do utrzymania uprzywilejowanej pozycji podmiotów gospodarczych dokonujących przywozu bananów AKP, lecz wręcz ją umocniło. Podczas gdy na podstawie ustaleń z 1993 r. podmioty gospodarcze wyspecjalizowane w handlu z państwami trzecimi miały swobodny dostęp do rynku bananów AKP, nowe ustalenia zmuszają je do wykorzystania przysługujących im ilości referencyjnych.

71. Zdaniem wnoszących odwołanie okoliczność, że nie została wykorzystana ponad jedna trzecia ilości bananów tradycyjnych AKP, dowodzi, że nowy mechanizm uprzywilejowuje podmioty gospodarcze AKP ze szkodą dla importerów z państw trzecich.

72. Wyjaśnienia wnoszących odwołanie nie wyróżniają się ani przejrzystością, ani siłą perswazji. Wydaje się, że nowy sposób polegający na połączeniu ilości referencyjnej i wspólnym zarządzaniu kontyngentami taryfowymi, spowodował przeniesienie zapotrzebowania na przywóz bananów AKP na rzecz przywozu bananów z państw trzecich, skutkując przedwczesnym wyczerpaniem kontyngentu na ostatnią z wymienionych kategorii.

Wnoszące odwołanie nie dostarczają dalszych informacji co do charakteru trudności, które napotkały przy próbie zaopatrzenia się w banany AKP w czwartym kwartale 1999 r. W pkt 33 zaskarżonego wyroku stwierdzono, że skarżące „pomimo usilnych starań” nie zdołały zaopatrzyć się w banany AKP.

Fakt ten – sugerujący brak niedbalstwa po stronie tych przedsiębiorstw – powinien skłonić Sąd do zbadania prawdziwości pozostałych wyjaśnień dotyczących przyczyn szkód i ewentualnie do zbadania kwestii nieważności rozporządzenia nr 2362/98.

73. Jeżeli przyjąć, choćby dla celów czysto dialektycznych, że wnoszące odwołanie pomimo dochowania należytej staranności nie znalazły dostawców bananów AKP na czwarty kwartał 1999 r., można zrozumieć, dlaczego zaniechały ponawiania bezużytecznego wysiłku w ostatnim kwartale następnego roku.

Należy pamiętać ponadto o trudnościach związanych z wykazaniem istnienia negatywnej okoliczności, jaką jest brak rozsądnych widoków na znalezienie partnera handlowego w określonym momencie.

74. W związku z tym twierdzę, że w sprawie T‑93/00 oraz, choć w mniejszym stopniu, także w sprawie T‑46/01 skarżące podniosły wystarczająco jasny i precyzyjny argument, który co najmniej zasługiwał na to, by Sąd odrzucił go w sposób wyraźny.

75. Ponieważ Sąd nie postąpił w ten sposób, zaskarżony wyrok narusza prawo, gdyż nie spełnia jednej z przesłanek rzetelnego procesu. W związku z tym uważam, że wyrok ten powinien zostać uchylony w zakresie, w jakim w pkt 108 Sąd ograniczył się do uznania zachowania wnoszących odwołanie za wyłączną przyczynę podniesionej przez nie szkody, bez rozważenia skutków stosowania nowych ustaleń wprowadzonych w następstwie wejścia w życie rozporządzenia nr 2362/98.

VII – Ocena co do istoty sprawy

76. Zgodnie z art. 54 Statutu (WE) Trybunału Sprawiedliwości „[j]eśli odwołanie jest zasadne, Trybunał Sprawiedliwości uchyla orzeczenie Sądu Pierwszej Instancji. Może on wydać orzeczenie ostateczne w sprawie, jeśli stan postępowania na to pozwala, lub skierować sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd Pierwszej Instancji”. Jednym z przypadków, w których Trybunał może skorzystać z możliwości przewidzianej tym przepisem, jest błąd in iudicando, o ile stan faktyczny został całkowicie wyjaśniony i pozwala na wydanie ostatecznego orzeczenia bez przeprowadzania jakiegokolwiek dowodu. W ten sposób wydaje się interpretować ten przepis w swym orzecznictwie Trybunał, choć nigdy nie wskazał powodów pozwalających mu na rozstrzygnięcie sprawy, ograniczając się do lakonicznych stwierdzeń, typu „tak jak w niniejszej sprawie”( ). Podsumowując, Trybunał powinien wydać orzeczenie co do istoty sprawy wówczas, gdy z akt sprawy wynika, że spór dojrzał do rozstrzygnięcia. W związku z tym należy zbadać, choćby tylko skrótowo, podstawowe elementy podniesionego przez wnoszące odwołanie wniosku o zasądzenie odszkodowania oraz rozpatrzyć w tym celu podniesione przeciwko rozporządzeniu nr 2362/98 szczegółowe zarzuty zmierzające do stwierdzenia nieważności. Ponadto w celu ochrony praw procesowych wnoszących odwołanie wezwano strony do skoncentrowania się w toku procedury ustnej na uwagach w zakresie ewentualnej nieważności powołanego powyżej rozporządzenia.

77. Otóż wnoszące odwołanie, odsyłając do argumentów podniesionych w pierwszej instancji, a dotyczących bezprawności, podnoszą trzy szczegółowe zarzuty zmierzające do stwierdzenia nieważności.

78. Ich zdaniem rozporządzenie nr 2362/98 jest niezgodne z prawem nie tylko na skutek jego sprzeczności z rozporządzeniem nr 404/93 zmienionym rozporządzeniem nr 1637/98 (zarzut pierwszy), ale także w wyniku naruszenia podstawowych praw własności i swobody przedsiębiorczości (zarzut drugi) oraz zasady równego traktowania (zarzut trzeci).

79. W ramach pierwszego ze wskazanych powyżej zarzutów wnoszące odwołanie kwestionują w pierwszej kolejności wyznaczenie trzyletniego okresu 1994–1996 jako okresu referencyjnego dla przydziału kwot.

80. Wybór spornego okresu ma wpływ na wyliczenie indywidualnych dostępnych ilości, ponieważ każdemu podmiotowi gospodarczemu przyznawana jest ilość ustalona według średniego przywozu, którego dokonywał w branych pod uwagę latach. Niemniej jednak, tak jak to zauważył w trakcie rozprawy adwokat wnoszących odwołanie, przedstawiony w niniejszym postępowaniu wniosek o odszkodowanie opiera się na niemożliwości uzyskania pozwoleń na przywóz w ramach ilości przyznanych stronom wnoszącym odwołanie. Niniejsza sprawa nie dotyczy jednak sporu w kwestii sposobu wcześniejszego rozdysponowania ilości referencyjnych. Należy zatem oddalić to twierdzenie jako w sposób oczywisty niemające związku ze sprawą.

81. Po drugie, wnoszące odwołanie kwestionują przyjęcie jednolitej metody zarządzania kontyngentami taryfowymi, która wraz z połączeniem ilości referencyjnych służyła wzmocnieniu uprzywilejowanej pozycji podmiotów gospodarczych dokonujących przywozu bananów AKP.

82. Zdaniem Komisji jednolity charakter kontyngentu sprzyja wymianie oraz zwiększa swobodę podmiotów gospodarczych. Nie czyniąc rozróżnienia pomiędzy importerami bananów AKP i bananów z państw trzecich, oferuje tak jednym, jak i drugim możliwość zaopatrzenia się w owoce jakiegokolwiek pochodzenia.

83. Wystarczy wskazać na to, że art. 19 rozporządzenia nr 404/93 w zmienionym brzmieniu przyznaje Komisji szerokie uprawnienia dyskrecjonalne w zakresie wykonania podstawowych uregulowań, pod warunkiem że wybrany sposób uwzględni tradycyjne przepływy handlowe. Ponadto art. 20 lit. e) tego samego aktu prawnego w zmienionym brzmieniu nakazuje jej przyjęcie środków niezbędnych do zachowania zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych zawartych przez Wspólnotę na mocy art. 228 traktatu (obecnie, po zmianie art. 300 WE).

84. Przypominam, że w dziedzinie rolnictwa Komisja jest uprawniona do przyjęcia wszystkich niezbędnych i użytecznych przepisów w celu wprowadzenia w życie podstawowych uregulowań, o ile spełniają one odpowiednie kryteria ważności( ).

85. Zatem żadne z twierdzeń wnoszących odwołanie nie pozwala na wniosek, iż dokonując wyboru metody zarządzania pozwalającej jej na połączenie wyznaczonych celów, ta instytucja wspólnotowa w sposób oczywisty przekroczyła wyznaczone jej przez Radę granice uprawnień dyskrecjonalnych.

86. W drugiej kolejności wnoszące odwołanie twierdzą, że niemożliwość uzyskania pozwoleń na przywóz bananów z państw trzecich stanowi naruszenie ich prawa własności oraz swobody przedsiębiorczości.

87. W ramach wspólnej organizacji rynku bananów ilości referencyjne są równoznaczne zezwoleniu na przywóz. Pomimo że zarówno prawo własności, jak i swoboda wykonywania działalności gospodarczej lub zawodu stanowią część podstawowych zasad prawa wspólnotowego, to jednak nie stanowią one bezwzględnych prerogatyw i należy je rozpatrywać w świetle ich funkcji społecznej. W związku z tym mogą zostać ograniczone, w szczególności w ramach wspólnej organizacji rynku, pod warunkiem że ograniczenia te są zgodne z celami interesu ogólnego realizowanymi przez Wspólnotę i nie stanowią, w świetle zamierzonego celu, nadmiernej i niemożliwej do zaakceptowaną ingerencji, która stanowiłaby naruszenie samej istoty zagwarantowanych w ten sposób praw( ).

88. Wprowadzenie kontyngentu wspólnotowego oraz zasad jego rozdysponowania nie dotyczy prawa własności podmiotów dokonujących przywozu bananów z państw trzecich, ponieważ żaden z nich nie może w ramach prawa własności dochodzić zwrotu procentowego udziału w rynku, który miał przed ustanowieniem wspólnej organizacji rynku, albowiem udział ten jest jedynie odzwierciedleniem chwilowej pozycji na rynku, z którą wiąże się ryzyko niespodziewanej zmiany okoliczności.

89. Podmiot gospodarczy nie może także powoływać się na prawa nabyte ani na uzasadnione oczekiwania w zakresie utrzymania istniejącej sytuacji, ponieważ instytucje wspólnotowe są uprawnione do jej zmiany w granicach przyznanych im uprawnień dyskrecjonalnych( ).

90. Żadna z tez podniesionych przez wnoszące odwołanie nie pozwala na stwierdzenie, że działanie Komisji naruszyło samą istotę powołanych praw podstawowych.

91. W trzeciej kolejności wnoszące odwołanie podnoszą, że ustanowiony przez rozporządzenie system prowadził do dyskryminacji importerów, którzy tradycyjnie zaopatrywali się w państwach trzecich, względem tych, którzy zaopatrywali się w krajach AKP.

92. Bez dokonywania wnikliwej oceny tego twierdzenia należy je odrzucić, albowiem wnoszące odwołanie nie wyjaśniły wpływu, jaki podnoszona przez nie nierówność w traktowaniu miała na powstanie wskazanego przez nie obowiązku naprawienia szkody.

93. Podsumowując, żadnym z zarzutów wnoszące odwołanie nie wykazały nieważności rozporządzenia nr 2362/98, co zwalnia Trybunał z konieczności badania, czy wystąpiły pozostałe przesłanki dochodzenia pozaumownej odpowiedzialności Wspólnoty.

VIII – Koszty

94. Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu, mającego zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 118 [regulaminu], kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Pomimo uchylenia zaskarżonego wyroku skarga wnoszących odwołanie powinna zostać oddalona. W związku z powyższym należy je obciążyć kosztami postępowania.

IX – Wnioski

95. Mając na uwadze powyższe, sugeruję, aby Trybunał orzekł, co następuje:

1) Wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 10 kwietnia 2003 r. (w sprawach połączonych T‑93/00 i T‑46/01) zostaje uchylony.

2) Skarga zostaje oddalona.

3) Wnoszące odwołanie zostają obciążone kosztami postępowania.