Mededeling overeenkomstig artikel 19, lid 3, van hoofdstuk II bij Protocol 4 bij de Overeenkomst tussen de EVA-Staten betreffende de instelling van een Toezichthoudende Autoriteit en een Hof van Justitie betreffende zaak nr. COM 0114 - Fesil + Finnfjord (96/C 13/08)

A. Verzoek en aanmelding

1. Op 30 november 1994 ontving de Toezichthoudende Autoriteit een verzoek overeenkomstig artikel 2 en een aanmelding overeenkomstig artikel 4 van hoofdstuk II van Protocol 4 bij de Overeenkomst tussen de EVA-Staten inzake de instelling van een Toezichthoudende Autoriteit en een Hof van Justitie van een niet-exclusieve distributieovereenkomst tussen Fesil KS (Fesil), Noorwegen en Finnfjord Smelteverk AS (Finnfjord), Noorwegen. De Overeenkomst trad op 1 juli 1994 in werking.

B. De partijen

2. De Fesil-groep beweegt zich in hoofdzaak op het gebied van de verkoop en produktie van ferrosilicium en metallisch silicium. De groep bestaat, afgezien van Fesil, Fesil AS (voordien IlA og Lilleby Smelteverker AS; ILS), de moederonderneming, uit vijf produktie-eenheden (Lilleby Metal, Holla Metall, Hafslund Metall, Rana Metall en Fesil Brikettfabrikken) en vier verkoopondernemingen in de EER. De omzet van de groep in 1994 beliep 2,009 miljoen Nkr.

3. Fesil is een commanditaire vennootschap naar Noors recht. Zij houdt zich bezig met het op de markt brengen en de verkoop van ferrosilicium van de producenten van de Fesil-groep en Finnfjord alsmede de verkoop van gelegeerde ferrobriketten van Fesil-Brikettfabrikken. De omzet van Fesil in 1994 was 1,190 miljoen Nkr.

4. Finnfjord is een Noorse producent van ferrosilicium. Zijn omzet in 1994 bedroeg 237 miljoen Nkr.

C. De overeenkomst

5. De aangemelde distributieovereenkomst wordt beschouwd als een voortzetting, hoewel van beperktere aard, van de eerdere gemeenschappelijke distributie van Finnfjords en ILS op basis van hun gemeenschappelijk eigenaarschap van Fesil. De huidige overeenkomst werd opgesteld in verband met de verkoop door Finnfjord van zijn aandelen in Fesil aan ILS op 31 mei 1994, waardoor ILS de alleeneigenaar van Fesil werd.

6. De overeenkomst geeft Fesil het niet-exclusieve recht door Finnfjord geproduceerde ferrosilicium te verkopen. Bovendien moet Finnfjord Fesil op kwartaalbasis informeren over het produktvolume dat het via Fesil wenst te distribueren of op andere wijze wil verkopen. Harerzijds moet Fesil Finnfjord regelmatig informeren over de verwachte verkopen van de produkten. Finnfjord kan de overeenkomst met een opzeggingstermijn van zes maanden beëindigen, terwijl de dienovereenkomstige opzeggingsperiode van Fesil twee jaar bedraagt.

D. De markt

7. Ferrosilicium is een essentiële grondstof bij de produktie van staal en ijzer. Het wordt in hoofdzaak gebruikt voor desoxidatie bij de staalproduktie en als legeringscomponent voor stalen legeringen of bij de produktie van gietijzer. Het behoort tot de internationaal verhandelde goederen, die meestal in bulk worden verscheept. De transportkosten per eenheid worden dientengevolge bescheiden gehouden. Er bestaan echter thans douanerechten en anti-dumpingmaatregelen voor invoer naar de EER, die tot 74 % kunnen oplopen. De invoer is afkomstig van o.a. Midden- en Oosteuropese landen (waarvoor geen anti-dumpingrechten gelden), de GOS, Brazilië en China.

8. Ferrosilicium wordt gebruikt in ijzer- en staalfabrieken en gieterijen. Tot de grootste afnemers in de EER behoren Usinor Sacilor, ILVA, British Steel, Thyssen-Krupp en de grote gieterijen in de auto-industrie. Het totale verbruik van ferrosilicium in de EER wordt op circa 550 miljoen ton geraamd. Normaliter wordt in de ferrosiliciumbehoeften voorzien op basis van kwartaalcontracten. De transacties op de sportmarkt waren echter aanzienlijk. Zij maakten in 1993 circa 55 % van het in de EER verkochte ferrosilicium uit, doch over het algemeen ligt hun aandeel tussen 15 en 30 %.

9. De produktie van ferrosilicium is een uiterst energie-intensief proces. De nabijheid van goedkope elektriciteit was derhalve van oudsher belangrijker dan de lokalisatie van de feitelijke grondstoffen of markten. Wegens de goedkope elektriciteitsvoorziening hebben de Noorse producenten een sterke positie ingenomen als leveranciers van de Europese markten, en nemen zij thans circa 50 % van het totale ferrosiliciumverbruik in de EER voor hun rekening.

10. Het marktaandeel van Fesil in de EER in 1994 beliep ongeveer 25 %, hetgeen Fesil tot de grootste individuele ferrosiliciumleverancier maakt. Ongeveer een kwart van de verkoop van Fesil was afkomstig van Finnfjord. Andere grotere producenten in de EER zijn Elkem AS (Noorwegen), Pechiney Electrometallurgie (Frankrijk), Ferro Atlantica (Spanje) en Vargön AB (Zweden). Daarenboven is een aanzienlijke hoeveelheid invoer afkomstig van producenten buiten de EER.

E. De voornemens van de toezichthoudende autoriteit van de EVA

11. De aanwezigheid van een aantal betrekkelijk grote en financieel sterke concurrenten binnen de EER, en ook de aanzienlijke invoer uit o.a. Midden- en Oosteuropese landen, de GOS, Brazilië en China duiden erop, dat de ferrosiliciummarkt in de EER inderdaad concurrerend is. Gezien de situatie van een concurrerende markt en het niet-exclusieve karakter van de distributieovereenkomst is de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA voornemens een gunstig standpunt in te nemen met betrekking tot de hierboven samengevatte overeenkomst en te zijner tijd het dossier te sluiten met de toezending van een administratieve brief (comfort letter). Alvorens zulks te doen verzoekt zij belanghebbende partijen hun opmerkingen binnen een maand na de datum van bekendmaking van deze mededeling onder vermeding van dossier nr. COM 020.0114 toe te zenden aan het hiernavolgende adres:

Toezichthoudende Autoriteit van de EVA,

Directoraat Mededinging en Staatssteun,

Trierstraat 74,

B-1040 Brussel.