Aanbeveling van de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA

nr. 174/01/COL

van 8 juni 2001

inzake een in 2001 uit te voeren gecoördineerd bewakingsprogramma om de inachtneming van de maximumgehalten aan bestrijdingsmiddelenresiduen in en op granen en bepaalde producten van plantaardige oorsprong, met inbegrip van groenten en fruit, te garanderen

DE TOEZICHTHOUDENDE AUTORITEIT VAN DE EVA,

Gelet op de EER-overeenkomst, en met name op artikel 109 en Protocol nr. 1,

Gelet op de Toezichthoudende Autoriteit en Hof-overeenkomst, en met name op artikel 5, lid 2, onder b), en Protocol nr. 1,

Gelet op het in punt 38 van hoofdstuk XII van bijlage II bij de EER-overeenkomst bedoelde besluit (Richtlijn 86/362/EEG van de Raad van 24 juli 1986 tot vaststelling van maximumgehalten aan residuen van bestrijdingsmiddelen in en op granen(1)), zoals gewijzigd, en met name op artikel 7, lid 2, onder b),

Gelet op het in punt 54 van hoofdstuk XII van bijlage II bij de EER-overeenkomst bedoelde besluit (Richtlijn 90/642/EEG van de Raad van 27 november 1990 tot vaststelling van maximumgehalten aan residuen van bestrijdingsmiddelen in en op bepaalde producten van plantaardige oorsprong, met inbegrip van groenten en fruit(2), zoals gewijzigd, en met name op artikel 4, lid 2, onder b),

Na raadpleging van het Comité levensmiddelen dat de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA bijstaat,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) In artikel 7, lid 2, onder b), van Richtlijn 86/362/EEG en artikel 4, lid 2, onder b), van Richtlijn 90/642/EEG is bepaald dat de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA uiterlijk op 31 december van elk jaar aan het Comité levensmiddelen van de EVA dat de Toezichthoudende Autoriteit bijstaat, een aanbeveling voorlegt met een gecoördineerd bewakingsprogramma om de inachtneming van de in bijlage II bij bovengenoemde richtlijnen vastgestelde maximumgehalten aan bestrijdingsmiddelenresiduen te garanderen.

(2) De ervaring met het opstellen en uitvoeren van en de rapportering over de drie voorgaande jaarlijkse gecoördineerde bewakingsprogramma's wijst erop dat meerjarenprogramma's zeer doeltreffend en praktisch zijn. Het is dienstig in deze aanbeveling het kader voor de toekomstige programma's aan te geven. Artikel 1, lid 1, van Verordening (EG) nr. 645/2000 van de Commissie(3) voorziet in aanbevelingen van de Commissie voor perioden variërend van één tot vijf jaar.

(3) Zoals bepaald in artikel 7, lid 3, tweede alinea, van Richtlijn 86/362/EEG en artikel 4, lid 3, tweede alinea, van Richtlijn 90/642/EEG dient de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA geleidelijk te komen tot een systeem waarmee de reële inname van bestrijdingsmiddelen via de voeding kan worden geraamd. Om gemakkelijker te kunnen nagaan of dergelijke ramingen uitvoerbaar zijn, moeten gegevens beschikbaar zijn over de bewaking met betrekking tot bestrijdingsmiddelenresiduen in een aantal levensmiddelen die belangrijke bestanddelen van het Europese voedselpakket vormen (zie bijlage II). Gezien de middelen die op nationaal niveau beschikbaar zijn voor bewakingsmaatregelen inzake bestrijdingsmiddelenresiduen, kunnen de EVA-staten per jaar slechts van tien producten monsters analyseren in het kader van een gecoördineerd bewakingsprogramma. In de loop van een vijfjarig rouleringsprogramma doen zich wijzigingen voor in het gebruik van bestrijdingsmiddelen. In het algemeen zou een bestrijdingsmiddel in 20-30 levensmiddelen moeten worden gevolgd over cycli van drie jaar.

(4) Voor de residuen waarvoor volgens de aanbeveling in 2001 de bewaking uitgevoerd moet worden, kan worden nagegaan of het uitvoerbaar is de reële inname via de voeding te ramen aan de hand van de gegevens over de bestrijdingsmiddelen acefaat, de benomyl-groep, chloorpyrifos, ipridion en methamidofos, aangezien voor deze verbindingen (groep A in bijlage I) reeds in de periode 1996-2000 bewakingsmaatregelen zijn toegepast. Een voortdurende bewaking maakt het gemakkelijker om veranderingen in de aanwezigheid van bestrijdingsmiddelen op te sporen.

(5) Voor de residuen waarvoor volgens de aanbeveling in de periode 2001-2004 de bewaking uitgevoerd moet worden, kan worden nagegaan of het uitvoerbaar is de reële inname via de voeding te ramen aan de hand van de gegevens over de bestrijdingsmiddelen diazinon, metalaxyl, methidathion, thiabendazool en triazofos, aangezien voor deze verbindingen (groep B in bijlage I) reeds in de periode 1997-2000 bewakingsmaatregelen zijn toegepast.

(6) Voor de residuen waarvoor volgens de aanbeveling in de periode 2001-2004 de bewaking uitgevoerd moet worden, kan worden nagegaan of het uitvoerbaar is de reële inname via de voeding te ramen aan de hand van de gegevens over de bestrijdingsmiddelen chloorpyrifosmethyl, deltamethrin, endosulfan, imazalil, lambda-cyhalothrin, de maneb-groep, mecarbam, permethrin, pirimifos-methyl en vinchlozolin, aangezien voor deze verbindingen (groep C in bijlage I) reeds in de periode 1998-2000 bewakingsmaatregelen zijn toegepast.

(7) Voor de residuen waarvoor volgens de aanbeveling in de periode 2000-2004 de bewaking uitgevoerd moet worden, kan worden nagegaan of het uitvoerbaar is de reële inname via de voeding te ramen aan de hand van de gegevens over de bestrijdingsmiddelen azinfos-methyl, captan, chloorthalonil, dichlofluanide, dicofol, dimethoaat, folpet, malathion, omethoaat, procymidon, propyzamide en azoxystrobine, aangezien voor deze verbindingen, met uitzondering van azoxystrobine (groep D in bijlage I) ook reeds in de periode 1998-2000 bewakingsmaatregelen zijn toegepast.

(8) Bewaking van disulfoton, foraat, thiometon en oxydemeton-methyl is niet uitvoerbaar aan de hand van de gebruikelijke analysemethoden voor multiresidubewaking. Het is dienstig gegevens te verzamelen over de aanwezigheid van deze residuen in gevallen waarin dit wordt verwacht, in die EVA-staten waar de kans het grootst is dat de bestrijdingsmiddelenresiduen worden ontdekt.

(9) De aantallen in het kader van elke specifieke gecoördineerde actie te nemen monsters moeten op een systematische, statistisch verantwoorde wijze worden vastgesteld. De commissie van de Codex Alimentarius heeft een dergelijke aanpak ontwikkeld(4). Op basis van een binomiale waarschijnlijkheidsverdeling kan worden bepaald dat bij onderzoek van in totaal 459 monsters, met een zekerheid van 99 % kan worden gesteld dat er één monster met een hoeveelheid bestrijdingsmiddelen boven de detectiegrens zal worden gevonden wanneer ervan wordt uitgegaan dat 1 % van de producten van plantaardige oorsprong een hoeveelheid residuen boven de detectiegrens bevat. Daarom moeten in de hele Europese Economische Ruimte minstens 459 monsters worden genomen en verdient het aanbeveling voor de EVA-staten, op basis van het aantal inwoners en het aantal consumenten, minimum twaalf monsters per product en per jaar te nemen.

(10) De in bijlage II bij de aanbeveling inzake het bewakingsprogramma voor 1999 bekendgemaakte ontwerprichtsnoeren betreffende procedures voor de kwaliteitsbeheersing bij de analyse van bestrijdingsmiddelenresiduen zijn op 15 en 16 september 1997 door de deskundigen van de lidstaten besproken te Oeiras, Portugal, en de subgroep Bestrijdingsmiddelenresiduen van de werkgroep Plantenziektekunde heeft er op 20 en 21 november 1997 kennis van genomen en er eveneens een bespreking aan gewijd. Overeengekomen is dat deze ontwerprichtsnoeren zoveel mogelijk door de analyselaboratoria in de EU-lidstaten moeten worden toegepast en dat ze moeten worden herzien in het licht van de opgedane ervaring. De richtsnoeren werden op 15-17 november 1999 door de deskundigen van de EU-lidstaten besproken en aangepast te Athene, Griekenland. De herziene richtsnoeren zullen worden voorgelegd aan het Permanent Plantenziektekundig Comité en door de Commissie worden bekendgemaakt(5).

(11) Overeenkomstig artikel 7, lid 2, onder a), van Richtlijn 86/362/EEG en artikel 4, lid 2, onder a), van Richtlijn 90/642/EEG moeten de EVA-staten, wanneer zij de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA informatie over de uitvoering van hun nationale controleprogramma's in het volgende jaar toesturen, nadere bijzonderheden verschaffen over de criteria die aan de opstelling van die programma's ten grondslag liggen. In dat verband moet ook informatie worden verschaft over de criteria die zijn toegepast voor de bepaling van het aantal te nemen monsters, de uit te voeren analyses, de meldingsniveaus en de criteria aan de hand waarvan de meldingsniveaus zijn bepaald. Voorts moeten nadere gegevens worden verstrekt over de erkenning van de laboratoria die de analyses uitvoeren (erkenningsbepalingen in het besluit waarnaar in punt 54n van hoofdstuk XII van bijlage II bij de EER-overeenkomst wordt verwezen; Richtlijn 93/99/EEG van de Raad van 29 oktober 1993 betreffende aanvullende maatregelen inzake de officiële controle op levensmiddelen(6)).

(12) Informatie over de resultaten van bewakingsprogramma's is bijzonder geschikt om via computers of andere elektronische middelen te worden verwerkt, opgeslagen en doorgegeven. Er zijn formaten vastgesteld waarin de lidstaten de Commissie hun gegevens op diskette dienen toe te sturen. De EVA-staten kunnen hetzelfde formaat gebruiken en moeten derhalve in staat zijn hun verslagen in een standaardformaat aan de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA te zenden. De verdere ontwikkeling van een dergelijk standaardformaat kan het doeltreffendst worden aangepakt door het opstellen van richtsnoeren,

BEVEELT DE EVA-STATEN AAN:

1. Voor de in bijlage I genoemde combinaties bestrijdingsmiddelenresidu/product monsters te nemen en te analyseren, waarbij minimum twaalf monsters per product worden genomen, daarbij rekening houdend met het aandeel van de EVA-staten zelf, van de rest van de EER en van derde landen in de markt van de EVA-staten; voor ten minste één bestrijdingsmiddel dat mogelijk een acuut risico vormt, worden de samenstellende delen van het verzamelmonster van één van de producten individueel geanalyseerd: er worden twee verzamelmonsters met een adequaat aantal samenstellende delen genomen, zo mogelijk uit de productie van één producent; als in het eerste verzamelmonster een detecteerbare hoeveelheid bestrijdingsmiddel wordt gevonden, wordt voor elk van de samenstellende delen van het tweede monster een afzonderlijke analyse uitgevoerd; in 2001 geldt dit onder meer voor de combinatie foraat/aardappelen en/of methidathion/appelen.

2. Monsters te nemen voor de analyse op disulfoton, foraat, thiometon en oxydemeton-methyl in die landen waar het gebruik van deze bestrijdingsmiddelen op de betrokken producten toegestaan is, waarbij voor elk product het onder punt 1 genoemde aantal monsters wordt genomen.

3. Uiterlijk op 31 augustus 2002 in een rapport de resultaten mee te delen voor het gedeelte van de specifieke actie dat in bijlage I voor 2001 staat gepland, met vermelding van de toegepaste analysemethoden en de behaalde rapportageniveaus, in overeenstemming met de kwaliteitscontrolemethoden als vastgesteld in de procedures voor kwaliteitsbeheersing bij de analyse van bestrijdingsmiddelenresiduen, in een formaat - ook het elektronische formaat - als vastgesteld in de bijlagen II en III bij de aanbeveling van de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA voor het jaar 1999(7).

4. Uiterlijk op 31 augustus 2001 de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA en de EER/EVA-Staten alle gegevens toe te zenden als vereist volgens artikel 7, lid 3, van Richtlijn 86/362/EEG en artikel 4, lid 3, van Richtlijn 90/642/EEG met betrekking tot de controles die in 2000 zijn uitgevoerd om er, op zijn minst door middel van steekproefbemonstering, voor te zorgen dat de maximumgehalten aan bestrijdingsmiddelenresiduen in acht worden genomen, d.w.z. onder meer:

1. de uitkomsten van hun nationale programma's met betrekking tot de in bijlage II bij Richtlijn 86/362/EEG en Richtlijn 90/642/EEG vermelde bestrijdingsmiddelen, gerelateerd aan de geharmoniseerde niveaus en, als op communautair niveau dergelijke niveaus nog niet zijn vastgesteld, aan de geldende nationale niveaus;

2. nadere gegevens over de door hun laboratoria gehanteerde kwaliteitscontrolemethodes, en met name nadere gegevens over de in de richtsnoeren betreffende de procedures voor de kwaliteitsbeheersing bij de analyse van bestrijdingsmiddelenresiduen voorkomende punten die zij niet hebben kunnen toepassen of met de toepassing waarvan zij moeite hebben gehad;

3. nadere gegevens betreffende de erkenning, overeenkomstig het bepaalde in artikel 3 van Richtlijn 93/99/EEG, van de laboratoria die de analyses uitvoeren (aard van de erkenning, erkenningsinstantie en een kopie van het erkenningsdocument);

4. nadere gegevens over deskundigheidstests en ringtests waaraan het laboratorium heeft deelgenomen.

5. Uiterlijk op 30 september 2001 bij de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA het ontwerp van het nationaal programma voor 2002 in te dienen voor de bewaking van de maximumgehalten aan residuen van bestrijdingsmiddelen als vastgesteld bij de Richtlijnen 90/642/EEG en 86/362/EEG.

6. Deze aanbeveling is gericht tot IJsland, Liechtenstein en Noorwegen.

Gedaan te Brussel, 8 juni 2001.

Voor de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA

Hannes Hafstein

Lid van het College

(1) PB L 221 van 7.8.1986, blz. 37.

(2) PB L 350 van 14.12.1990, blz. 71.

(3) PB L 78 van 29.3.2000, blz. 7.

(4) Codex Alimentarius, Pesticide Residues in Foodstuffs, Rome 1994, ISBN 92-5-203271-1: deel 2, blz. 372.

(5) Gepubliceerd in PB C 128 van 21.5.1999, blz. 30. Een herziene versie zal beschikbaar zijn in document SANCO/3103/2000 (http://europa.eu.int/comm/food/fs/ph_ps/pest/index_en.htm).

(6) PB L 290 van 24.11.1993, blz. 14.

(7) PB L 74 van 23.2.2000, bijlage II (procedures voor kwaliteitsbeheersing), blz. 25, en bijlage III (Werkdocument/Model voor rapportage), blz. 38.

BIJLAGE I

Combinaties bestrijdingsmiddel/product die bij de specifieke actie als bedoeld in punt 1 van de aanbeveling moeten worden bewaakt

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(a) Appelen, tomaten, sla, aardbeien, druiven.

(b) Peren, bananen, bonen (vers of bevroren), aardappelen, wortelen, sinaasappelen, mandarijnen, perziken/nectarines, spinazie.

(c) Bloemkool, pepers, tarwe, meloen, rijst, komkommer, sluitkool, erwten (bevroren of vers, analyse zonder dop).

(d) Appelen, haver, tomaten, sla, druiven, aardbeien, prei, uien, sinaasappelsap, appelsap, rogge, aubergines.

BIJLAGE II

Gecoördineerd bewakingsprogramma voor de jaren 1996 tot en met 2004 met periodes voor de schatting van de opname en vaststelling van de bestrijdingsmiddelen waarvoor de opname wordt geschat

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

z Appelen, aardbeien, druiven, tomaten, sla.

y Mandarijnen, peren, bananen, bonen, aardappelen.

x Sinaasappelen, perziken, wortelen, spinazie.

w Bloemkool, pepers, tarwe, meloen.

v Rijst, komkommer, sluitkool, erwten.

u Ui, prei, sinaasappelsap, appelsap, rogge.