SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2463/98

van Ernesto Caccavale (UPE) aan de Commissie

(23 juli 1998)

Betreft: Belastingverlaging in de Mezzogiorno

Uit talrijke berichten in de Italiaanse media blijkt dat de Commissieleden Mario Monti en Karel Van Miert een negatief preadvies hebben uitgebracht inzake eventuele belastingverlaging voor bedrijven die zich in de Mezzogiorno willen vestigen, aangezien zij menen dat belastingstimulansen die niet zijn verbonden met nieuwe investeringen of de schepping van nieuwe arbeidsplaatsen zouden neerkomen op slechts steun voor de werking van de bedrijven, in strijd met het communautaire beginsel van de vrije concurrentie.

Bovendien zouden de Commissieleden hebben verklaard dat het niet mogelijk is de belasting alleen in de Mezzogiorno te verlagen en aldus een soort belastingparadijs met sterke discriminatie tussen de bedrijven te scheppen, maar dat zou moeten worden gedacht aan een eventuele belastingverlaging op het gehele Italiaanse nationale grondgebied, waar momenteel de belastingen op de arbeidskosten heel wat hoger zijn dan in de andere EU-lidstaten. Kan de Commissie derhalve:

1. mededelen of zij niet vindt dat een verklaring volgens welke een belastingverlagingsbeleid alleen op nationaal niveau kan worden gevoerd, het gevaar inhoudt aanleiding te geven tot bewegingen van nationale afscheiding, met aanzienlijke geopolitieke risico's voor de samenleving en de stabiliteit in Italië en in geheel Europa;

2. aangeven welke de redenen en methoden zijn volgens welke in sommige regio's van de Europese Unie, zoals Wales dat toch deel uitmaakt van het Verenigd Koninkrijk, daarentegen voorzieningen zijn getroffen voor belastingverlaging en aldus vermindering van de arbeidskosten;

3. de reden aangeven waarom sommige regionale en territoriale overeenkomsten die op soortgelijke principes zijn gebaseerd en eilanden van belastingverlichting scheppen, daarentegen zijn toegestaan en niet worden beschouwd als schending van het principe van vrije concurrentie;

4. tenslotte duidelijk aangeven hoe ver men kan gaan bij de belastingverlaging om de investeringen in minder ontwikkelde en duidelijk benadeelde gebieden, zoals thans het geval is voor de Italiaanse Mezzogiorno met een zo hoog werkloosheidscijfer, aantrekkelijker te maken?

Antwoord van de heer Van Miert namens de Commissie

(11 september 1998)

1. Wat de kwestie betreft van eventuele neigingen tot afscheiding die zouden kunnen ontstaan omdat per regio geen afzonderlijk belastingbeleid kan worden gevoerd, wijst de Commissie erop dat alle maatregelen in verband met door ondernemingen te betalen belastingen, zowel de maatregelen die alleen in bepaalde regio's als de maatregelen die op het gehele nationale grondgebied van toepassing zullen zijn, onafhankelijk van een eventuele evaluatie aan de hand van de EG-wetgeving inzake staatssteun,krachtens de gedragscode die in december 1997 werd goedgekeurd, moeten worden voorgelegd aan een werkgroep van de Raad die nagaat of deze maatregelen al dan niet "schadelijk" zijn voor de goede werking van de interne markt. Daarom kan niet worden gezegd dat bepaalde fiscale maatregelen verenigbaar zijn met de afspraken die de lidstaten in het kader van die gedragscode hebben gemaakt, uitsluitend omdat zij op nationaal niveau zijn ingevoerd.

2. De Commissie herinnert eraan dat beperkingen van het regionale en fiscale beleid slechts zijn ingesteld om tot een goede werking van de eengemaakte markt te komen en uiteindelijk dus om de doelstellingen van het Verdrag te kunnen bereiken, en met name de harmonieuze en evenwichtige ontwikkeling van de economie en de economische en sociale cohese. Om ervoor te zorgen dat de economieën naar elkaar toegroeien, dienen regionale problemen met behulp van de - overigens talrijke - instrumenten te worden opgelost die daarvoor speciaal in het leven zijn geroepen, zoals de structuurfondsen en de nationale interventies die de Commissie, in het kader van haar mededingingsbeleid, toestaat om de ontwikkeling van bepaalde regio's te ondersteunen.

Wat in Wales geldende steunregelingen betreft, deelt de Commissie het geachte parlementslid mede dat het hier om investeringssteun gaat in de vorm van subsidies en deelnemingen aan het aandelenkapitaal van ondernemingen. Daarnaast bestaan verschillende steunregelingen voor het midden- en kleinbedrijf, in het kader waarvan opleidings- en bijscholingscursussen en adviesdiensten kunnen worden gefinancierd. Dit soort steun, die voornamelijk in Liverpool en Cardiff wordt toegekend, bedraagt 20 tot 30 % netto.

3. De fiscale steunmaatregelen op grond van bepaalde regionale en territoriale overeenkomsten zijn, volgens de gegevens waarover de Commissie beschikt, investeringsprikkels die worden toegekend in het kader van een regeling die de Commissie in juni 1997 heeft goedgekeurd. Deze voorziet in belastingkredieten die uitsluitend aan bedrijven worden toegekend die investeringen doen en staan in verhouding tot deze investeringen. Deze steunmaatregelen zijn niet strijdig met de regels inzake staatssteun omdat zij aan investeringen zijn gekoppeld. De verenigbaarheid van deze maatregelen met de regels die bij de gedragscode zijn vastgesteld is niet door de werkgroep onderzocht, omdat deze maatregelen voor de totstandkoming van die code in werking zijn getreden.

4. Wat de fiscale instrumenten ter bevordering van de ontwikkeling van achtergebleven gebieden betreft, kan de Commissie een verlaging van de directe belastingen in verband met nieuwe investeringen of de schepping van banen verenigbaar achten met haar beleid inzake staatssteun.

De werkgroep die in het kader van de gedragscode is ingesteld moet evenwel van dergelijke maatregelen in kennis worden gesteld, omdat deze met de code strijdig kunnen zijn. Verminderingen van de BTW zijn echter niet mogelijk, tenzij de Raad hiervoor toestemming verleent.