SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2671/02

van Stavros Xarchakos (PPE-DE) aan de Commissie

(24 september 2002)

Betreft: Vernieling van het cultureel erfgoed en vervolgingen op Imbros en Tenedos

Volgens klachten van christenen die op de vandaag tot Turkije behorende eilanden Imbros en Tenedos zijn geboren en er tot vrij onlangs hebben gewoond, zijn de duizenden christelijke inwoners van deze twee eilanden verplicht geworden huis en haard te verlaten en zijn de christelijke kerken geplunderd en tot moskeeën omgevormd. Alleen al op Imbros woonden tot 1964 9 000 christenen, maar momenteel bedraagt hun aantal niet meer dan 200, wegens de velerlei vervolgingen waarvan zij het slachtoffer zijn geworden en het overplaatsen van duizenden kolonisten uit het Turkse moederland alsook als gevolg van het feit dat er op het eiland open gevangenissen (!) voor zware misdadigers zijn gekomen. Het Verdrag van Lausanne (dat officieel door Turkije is ondertekend en dat de Grieks-Turkse betrekkingen regelt sedert 1923) voorziet in meer rechten van zelfbestuur voor deze twee eilanden, hetgeen Turkije nooit heeft willen toepassen.

Kan de Commissie, met het verzoek niet nogmaals te antwoorden met gemeenplaatsen over de noodzaak om de vriendschappelijke betrekkingen tussen Griekenland en Turkije aan te moedigen, ons zeggen wat haar standpunt is over de toepassing van het Verdrag van Lausanne door Turkije? Is zij op de hoogte van de plundering en de vernietiging van de culturele rijkdom van Imbros en Tenedos? Hoe stelt zij zich op ten aanzien van de religieuze verdrukking en de vervolgingen van christenen op Imbros en Tenedos?

Antwoord van de heer Verheugen namens de Commissie

(4 november 2002)

Het toezien op de tenuitvoerlegging van het Verdrag van Lausanne van 1923 behoort niet tot de bevoegdheden van de Commissie. Toch volgt de Commissie, in het kader van haar beoordeling van de door de kandidaatlanden op weg naar de toetreding geboekte vooruitgang, de situatie van de etnische en religieuze minderheden en gemeenschappen in Turkije op de voet. Als kandidaatland dient Turkije zich te houden aan de politieke criteria van Kopenhagen waaronder de eerbiediging van de mensenrechten en de bescherming van de minderheden.

In haar periodiek verslag van 9 oktober 2002 merkte de Commissie op dat in Turkije wonende niet-mohammedaanse religieuze gemeenschappen, die erkend worden door het Verdrag van Lausanne (namelijk Grieken, Armeniërs en Joden), of niet, geconfronteerd worden met problemen met name omdat zij geen rechtspersoonlijkheid en eigendomsrechten bezitten. In enkele gevallen werd eigendom geconfisceerd en in andere gevallen lopen eigendommen gevaar.

Als oplossing voor enkele problemen in verband met eigendomsrechten kunnen bepaalde niet-mohammedaanse minderheidsgroepen, op grond van het door het Turkse Parlement in augustus 2002 vastgestelde pakket van hervormingen, op een aantal voorwaarden eigendom verwerven, verkopen en laten registreren.

De Commissie is zich er evenwel van bewust dat de bepalingen van het hervormingspakket geen oplossingen aandragen voor alle problemen van de religieuze minderheden in verband met hun eigendomsrechten. Sommige moeilijkheden bij het registreren van eigendom kunnen met name bij bepaalde instellingen van de minderheden voorkomen, omdat de administratie ervan niet door de Turkse autoriteiten wordt erkend. Dit is naar verluidt het geval met verschillende Grieks orthodoxe instellingen, met name met die op de door het geachte parlementslid genoemde eilanden in Imbros en Tenedos.

De Commissie zal in het licht van de politieke criteria van Kopenhagen nauwlettend blijven toezien op alle ontwikkelingen in verband met de situatie van de minderheden in Turkije.

De Commissie verwacht dat Turkije zich blijft inspannen om tegemoet te komen aan de prioriteiten van het partnerschap voor toetreding, zoals de voorwaarde op middellange termijn om de voorwaarden verder te ontwikkelen voor het genieten van vrijheid van () godsdienst.