SCHRIFTELIJKE VRAAG P-0643/00

van Sergio Berlato (UEN) aan de Commissie

(28 februari 2000)

Betreft: Vogelpest (aviaire influenza)

Sedert ongeveer een jaar wordt de pluimveesector in Italië getroffen door de vogelpest, hetgeen een economische crisis en instorting van de productie van uitzonderlijke omvang heeft veroorzaakt.

Deze sector, die niet alleen de pluimveeteelt, maar ook een heel circuit eromheen omvat, waarin duizenden personen en hun gezinnen werkzaam zijn, ligt op de knieën wegens de instorting van productie, verwerking en afzet in de hele sector.

Het enige wat tot nog toe is gedaan, is de directe schade vergoeden voor de afgemaakte dieren en de vernietigde eieren.

De hele sector lijdt schade wegens de stopzetting van de productie, zonder enig perspectief op hulp, terwijl deze sector toch weinig overheidssteun heeft genoten.

Het H7-virus woedt nu al ongeveer een jaar in Italië en de verspreiding van het virus in de rest van Europa kan beslist niet worden voorkomen door de vernietiging van een hele sector die altijd heeft ingestaan voor veiligheid en kwaliteit bij de productie van gevogeltevlees en eieren.

De stopzetting van de productie betekent ook het verlies van afzetcontracten en een onzekere toekomst voor de productie in de hele sector.

Kan richtlijn 92/40/EEG van 19 mei 1992(1) worden gewijzigd teneinde de absoluut noodzakelijke, gerichte, gecontroleerde en doeltreffende vaccinatie van de dieren mogelijk te maken om opnieuw met het fokken te kunnen starten en herhaling van deze dramatische situatie te voorkomen?

Kan de Europese Unie adequate ook financiële maatregelen nemen om aan deze noodsituatie in de hele Italiaanse pluimveesector het hoofd te bieden door deze maatregelen niet te beperken tot het vergoeden van de direct geleden schade, maar ook middelen ter beschikking te stellen opdat deze sector opnieuw productief kan worden en zijn concurrentiepositie kan herwinnen?

(1) PB L 167 van 22.6.1992, blz. 1.

Antwoord van de heer Byrne Namens de Commissie

(10 april 2000)

De Commissie heeft de vogelpestepidemie in Italië met bijzondere aandacht gevolgd. Op iedere bijeenkomst van het Permanent Veterinair Comité sedert december 1999 is dit probleem besproken en onderzocht. Tot half maart werden 368 uitbraken geconstateerd en werden 15,2 miljoen vogels vernietigd. Begin januari en half februari hebben vertegenwoordigers van de Commissie de situatie ter plaatse onderzocht. De Italiaanse overheid heeft de communautaire maatregelen voor de bestrijding van aviaire influenza die zijn vastgelegd in Richtlijn 92/40/EEG van de Raad van 19 mei 1992 ten uitvoer gelegd en heeft verdergaande aanvullende maatregelen genomen, die voldoende zijn gebleken om de verspreiding van de ziekte in andere lidstaten tegen te gaan. De lidstaten hebben erkend dat de inspanningen van de Italiaanse overheid om de ziekte uit roeien adequaat zijn, aangezien het aantal nieuwe uitbraken per week aanzienlijk is afgenomen en de ziekte min of meer beperkt kon blijven tot de eerder getroffen gebieden. Ter versterking van de nationale maatregelen heeft de Commissie op 22 februari 2000 Beschikking 2000/149/EG(1) vastgesteld, waarbij aanvullende voorschriften worden opgelegd inzake reiniging en ontsmetting in het bedrijf, tijdens het transport en bij het verpakken van de eieren, en speciale regels zijn vastgelegd voor het personeel en de andere personen die rechtstreeks met pluimvee te maken hebben.

Bij Richtlijn 92/40/EEG zijn communautaire maatregelen voor de bestrijding van aviaire influenza vastgesteld. In deze richtlijn zijn de ziekteverwekkers duidelijk omschreven en zijn de maatregelen vastgesteld die moeten worden toegepast om de ziekte te bestrijden uit te roeien. In noodgevallen mogen deze maatregelen worden aangevuld met vaccinatie. De maatregelen bestaan voornamelijk in de vernietiging van pluimvee dat klinische symptomen vertoont of dat van besmetting wordt verdacht en van pluimvee van andere koppels die aan besmetting zijn blootgesteld; voorts worden beperkingen opgelegd inzake het vervoer van levend pluimvee en producten van pluimvee, ten einde de verspreiding van het virus tegen te gaan. De lidstaten zijn verantwoordelijk voor de tenuitvoerlegging van en de controle op deze maatregelen. Dit betekent dat de lidstaten de ontwikkeling van de ziekte en het effect van de bestrijdingsmaatregelen zorgvuldig moeten evalueren, alvorens tot vaccinatie mag worden overgegaan. Het besluit om rondom de haard tot noodvaccinatie over te gaan, mag evenwel door de betrokken lidstaat worden genomen, na kennisgeving aan de Commissie en mits de fundamentele belangen van de Gemeenschap niet in het gedrang komen. Een dergelijk besluit moet onverwijld aan een nieuw onderzoek worden onderworpen in het kader van het Permanent Veterinair Comité. In dit verband moet erop worden gewezen dat de klinische symptomen van de ziekte door vaccinatie kunnen worden voorkomen, maar dat de verspreiding van het veldvirus daardoor niet wordt verhinderd. Bovendien moeten met het oog op deze epidemiologische situatie en de status van de koppels beperkingen worden opgelegd inzake het verplaatsen van pluimvee dat wordt gehouden in gebieden waar vaccinatie wordt toegediend.

Op grond van Beschikking 90/424/EEG van de Raad betreffende bepaalde uitgaven op veterinair gebied(2), kan in geval van aviaire influenza een financiële bijdrage van de Gemeenschap worden toegekend. Deze bijdrage kan tot 50 % bedragen van de kosten die door de lidstaat zijn gemaakt om de eigenaars te vergoeden voor het vernietigen van de dieren en van besmet voer en materiaal en voor het reinigen en ontsmetten van het bedrijf

De financiële bijdrage van de Gemeenschap voor de uitroeiing van de ziekte kan alleen worden toegekend op voorwaarde dat alle bestrijdingsmaatregelen onmiddellijk en correct zijn toegepast. Het besluit om specifieke steun te verlenen wordt door de Commissie genomen, na advies van het Permanent Veterinair Comité.

Wat de toekomst van de pluimveesector in Italië betreft, ligt het voor de hand dat de voor- en de nadelen van het houden van pluimvee in gebieden met een hoge concentratie, opnieuw moeten worden bekeken. Al enige tijd wordt algemeen erkend dat in gebieden met een hoge dierbezetting talrijke potentiele risicofactoren een spoedige uitroeiing van virale ziekten in de weg staan. Niet-herkende virusreplicatie in koppels die direct of indirect contact hebben met besmette koppels kan leiden tot een verdere verspreiding van het virus en tot nieuwe uitbraken in en buiten de getroffen gebieden.

Om in de toekomst grote epidemieën te vermijden, is het van belang dat de rampenplannen goed worden voorbereid, dat een voortdurende waakzaamheid aan de dag wordt gelegd, dat registers van de verplaatsingen worden bijgehouden en dat iedereen die bij de pluimvee-industrie betrokken is zich honderd procent inzet om de infectieziekten te bestrijden en de verspreiding ervan de voorkomen.

Dit betekent aan de ene kant dat landbouwers, dierenartsen, kippenvangers, vervoerders van levende dieren, leveranciers van diervoer en alle anderen die rechtstreeks contact hebben met pluimvee, tijdens hun werk de grootste zelfdiscipline moeten opbrengen om ervoor te zorgen dat virussen zich niet van het ene bedrijf naar het andere kunnen verplaatsen. Aan de andere kant moeten de besluitvormers in de veehouderij en de agro-alimentaire industrie hun structuren en hun beleid in het licht van de heersende epidemie herdenken.

Sedert Richtlijn 92/40/EEG van de Raad is vastgesteld, hebben zich met uitzondering van de huidige epidemie in Noord-Italië slechts sporadische gevallen voorgedaan. De Commissie zal zich door het Wetenschappelijk Comité voor de gezondheid en het welzijn van dieren laten bijstaan om de bepalingen van Richtlijn 92/40/EEG van de Raad te evalueren, en zal indien nodig bij de Raad een voorstel indienen ten einde te verzekeren dat deze bepalingen op de meest recente beschikbare kennis op het gebied van de epidemiologie van aviaire influenza zijn gebaseerd en dat de bestrijdingsmaatregelen zo doeltreffend mogelijk zijn.

(1) PB L 50 van 23.2.2000.

(2) PB L 224 van 18.8.1990.