SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1801/01

van Cristiana Muscardini (UEN) aan de Commissie

(19 juni 2001)

Betreft: Toename van depressies onder bejaarden

Uit onderzoek van het Instituut voor psychiatrie en psychologie van de Katholieke Universiteit van Rome is gebleken dat zeven op de tien bejaarden in bejaardentehuizen onder depressies lijden.

Thans is aangetoond dat het om een waarachtige ziekte gaat. Bovendien neemt de gemiddelde levensverwachting in Europa toe:

1. Is de Commissie op de hoogte van het resultaat van dit onderzoek?

2. Heeft de Commissie onderzoek naar dit ziektebeeld laten verrichten en, zo ja, kan zij hiervan de gegevens bekendmaken?

3. Heeft zij contacten met de bevoegde ministeries van de lidstaten om de krachten te bundelen en aan deze nieuwe noodsituatie het hoofd te bieden?

4. Wordt deze ziekte in de instellingen voor bejaarden door alle lidstaten van de EU op dezelfde wijze behandeld?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(3 september 2001)

1. De Commissie is niet op de hoogte van een onderzoek van het Instituut voor psychiatrie en psychologie in Rome over dit onderwerp. Zij maakt zich echter grote zorgen over de omvang van de geestelijke gezondheidsproblemen en depressies in het bijzonder. Helaas zijn er op dit gebied maar weinig gegevens, en met name vergelijkbare gegevens, voorhanden. Daarom werkt een Europese deskundigengroep op het ogenblik in het kader van het gezondheidsmonitoringprogramma aan de vaststelling van een reeks geestelijke-gezondheidsindicatoren teneinde de geestelijke gezondheid en de factoren die daarvoor bepalend zijn, in de toekomst beter te kunnen beoordelen. Bovendien zal in een van de komende verslagen over de gezondheidstoestand in de Gemeenschap speciale aandacht worden besteed aan de geestelijke gezondheid. De voorbereidende werkzaamheden hiervoor zijn al gaande.

Tot dusverre duiden de gegevens erop dat tussen de 15 en 20 % van de volwassenen aan een of andere vorm van geestelijk gezondheidsprobleem lijdt, waarbij depressie een van de meest voorkomende is. De ouderen vormen duidelijk een risicogroep en door de vergrijzing van de Europese bevolking zal dit probleem in de komende jaren alleen maar toenemen. Er is beslist meer onderzoek nodig naar de risicofactoren, preventie, onderkenning, behandeling en verzorging van mensen met geestelijke gezondheidsproblemen.

2. Het vijfde kaderprogramma van de Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (1998-2002) omvat een speciale kernactiviteit met betrekking tot de vergrijzende bevolking. Deze kernactiviteit beoogt () de kwaliteit van het bestaan en de onafhankelijkheid van ouderen te vergroten en de behoefte aan langetermijnzorg terug te dringen .

Prioritaire gebieden in de uitnodiging tot het indienen van voorstellen voor 2001 zijn onder meer zenuwstelsel: met name beroertes, de ziekte van Alzheimer en andere vormen van cognitieve stoornissen, depressie, de ziekte van Parkinson en perifere neuropathieën.

De Commissie heeft tot dusverre een groot aantal projecten gefinancierd die direct of indirect betrekking hadden op depressies bij ouderen: opsporing, behandeling en geografische verschillen; preventie in de stad en op het platteland; functionele en moleculaire mechanismen; voeding en levensstijl; nieuwe analysemethoden; thuissituatie als factor die bepalend is voor gezond ouder worden; geïntegreerde zorg

In overeenstemming met haar belangstelling voor onderzoek inzake depressies is de Commissie ook voornemens onderzoek inzake depressies bij ouderen op te nemen als prioriteit in het werkprogramma voor 2002, dat later dit jaar zal worden gepubliceerd.

3. In het kader van het gezondheidsbevorderingsprogramma heeft de Commissie een begin gemaakt met de oprichting van verschillende Europese netwerken waaraan de hoofdrolspelers op dit gebied deelnemen. Naar aanleiding van de laatste uitnodiging tot het indienen van voorstellen is een project van een consortium van vier verschillende netwerken geselecteerd om een pan-Europees project uit te voeren inzake de ontwikkeling van strategieën ter voorkoming van depressies. Een belangrijke doelgroep vormen de ouderen. Ofschoon dit project nog niet van start is gegaan, kan de Commissie nu al bevestigen dat er een infrastructuur aanwezig is die alle lidstaten en de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) omvat, om dit probleem aan te pakken.

4. Het EG-Verdrag onderstreept dat de organisatie en verstrekking van gezondheidsdiensten en geneeskundige verzorging uitsluitend onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten vallen. In de praktijk betekent dit dat het aan de afzonderlijke lidstaten is om de passende maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat geschikte diagnoseprocedures en behandelingswijzen ter beschikking staan van de patiënten, en te bepalen onder welke voorwaarden deze diensten toegankelijk zijn. Daarom verkeert de Commissie niet in een positie om commentaar te leveren op de behandeling van depressies bij ouderen in bejaardenhuizen in de lidstaten.