SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3041/97 van Amedeo Amadeo (NI) aan de Commissie (1 oktober 1997)

Betreft: PHARE-programma

In verband met de uitvoering van het PHARE-programma heeft de Rekenkamer, nadat zij de lijsten met dienstverlenende bedrijven over de jaren 1993 en 1994 heeft beoordeeld, geconstateerd dat bedrijven uit sommige lidstaten veel vaker aan de bak zijn gekomen dan die uit andere landen. In sommige PHARE-landen is, zo constateert de Rekenkamer, de regel heel duidelijk dat er gestreefd moet worden naar een redelijke geografische spreiding van de dienstverleners. Bijvoorbeeld in Polen en Hongarije zijn bedrijven met kantoren in deze landen verreweg het meest geraadpleegd. De frequentie waarmee bedrijven zijn gekozen van een beperkte lijst, wijst erop dat een evenwicht ver te zoeken is: een kleine groep van 24 bedrijven (ongeveer 3% van alle bedrijven die hebben ingeschreven) is 10 tot 31 keer zo vaak geraadpleegd als alle andere.

De vraag aan de Commissie luidt waarom er zo'n gebrek aan transparantie bestaat en welke maatregelen zij denkt te nemen.

Gecombineerd Antwoord op de schritftelijke vragen E-3039/97, E-3040/97 en E-3041/97 van de heer Van den Broek namens de Commissie (11 november 1997)

Het Geachte parlementslid heeft in zijn vragen enkele constateringen en kritieken overgenomen die door de Rekenkamer naar voren waren gebracht in haar speciale verslag met betrekking tot het stelsel voor gedecentraliseerde tenuitvoerlegging van het programma PHARE, en met name over de werking van de eenheden voor het beheer van de programma's, de procedure van de gunning van de dienstverleningscontracten en het evenwicht bij de keuze van de inschrijvers.

De Commissie herinnert eraan dat zij naar aanleiding van genoemd verslag uitgebreid heeft geantwoord op de opmerkingen van de Rekenkamer, en wel op een diepgaander wijze dan deze vragen hier toestaan. De Commissie herhaalt dat zij de geldende procedures en regels heeft eerbiedigd en wel in een verband waarin het er tegelijkertijd om ging zo goed mogelijk de soms moeilijk verenigbare doelstellingen van doeltreffendheid, responsabilisering van het partnerland, mededinging en openheid bij de gunning van contracten na te streven. Hierbij dient niet vergeten te worden dat de door de Rekenkamer onderzochte dienstverleningscontracten (volgens de steekproef van 1993-1994) hoofdzakelijk vielen onder de technische bijstand voor een uniek proces van overgang naar een model van democratie en markteconomie.

Na de eerste noodingrepen is het programma op gang gekomen en hebben de diensten van de partnerlanden en de Commissie steeds meer ervaring opgedaan, waarbij de gebieden die in het verslag van de Rekenkamer als onbevredigend waren gekenschetst, door de Commissie binnenkort worden of reeds zijn aangepakt. De voornaamste besluiten en verbeteringen betreffen:

- de maatregelen voor toepassing van het herziene artikel 118 van het Financieel Reglement van 21 december 1977, van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen ((PB L 356 van 31.12.1977. )); afgezien van de voorgeschreven bekendmaking in het Publikatieblad, worden dienstverleningscontracten voor PHARE bovendien op internet aangekondigd en geldt voor alle blijken van belangstelling voortaan een voorselectie (procedure ingevoerd half 1996);

- de goedkeuring van een wijziging van de besloten aanbestedingen voor de gunning van dienstverleningscontracten voor PHARE (en TACIS): de regelgeving voor de aanbestedingen wordt verbeterd, waarbij met name een betere informatie aan de inschrijvers, met nauwkeurige opgave van de samenstelling van de beoordelingscomités en bevordering van een grotere spreiding over de contractanten;

- de nieuwe door de Commissie in maart 1997 uitgewerkte Phare-richtsnoeren, waarin een betere integratie van de structuren voor de tenuitvoerlegging van het programma in de "normale¨ structuren van de partnerlanden wordt nagestreefd, alsmede een versterkte decentralisering en deconcentratie naar de landen en de delegaties van de Commissie, waarvan ook het personeelsbestand zou worden verhoogd, en de mobilisering van nieuwe deskundigheid naast de adviesbureaus zoals banden tussen instellingen en administraties;

- de bijwerking van het handboek van het stelsel voor gedecentraliseerde tenuitvoerlegging en de invoering daarvan, beoogd voor eind 1997, met in één enkel document de nieuwe bepalingen met betrekking tot de doorzichtigheid van de contracten, en met eveneens nauwkeurige opgave van de modaliteiten voor (afnemende) steun aan de werkingskosten van de programmabeheerseenheden waarbij wordt voorzien in een model van overdracht van kennis op het gebied van programmabeheer, bedoeld om de afhankelijkheid van technische bijstand ter zake daadwerkelijk te verlagen.

De Commissie verwacht dat dit pakket maatregelen tot verbetering leidt van de voornaamste vastgestelde zwakke punten in de gedeelten van het verslag van de Rekenkamer waarnaar het Geachte parlementslid verwijst.