SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1227/00

van Jaime Valdivielso de Cué (PPE-DE) aan de Commissie

(14 april 2000)

Betreft: Concurrentie

De diverse Europese telecommunicatiebedrijven voeren de laatste maanden een verwoede strijd om een plaats op de Europese telecommunicatiemarkt. Zij proberen daarbij in de diverse lidstaten zoveel mogelijk UMT-licenties in de wacht te slepen, om zich van een solide marktpositie te verzekeren.

De eerste generatie mobiele telefonie heeft geleid tot dominante posities, met de daaruit voortvloeiende misbruiken, waarvan de consument de dupe is. Welke maatregelen is de Commissie van plan te treffen om te voorkomen dat er opnieuw monopolie- of oligopoliesituaties ontstaan waardoor de rechten van de consument worden uitgehold?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(15 juni 2000)

De Commissie volgt de toekenning van licenties van de derde generatie (3G), met inbegrip van mobiele draadloze communicatiesystemen (UMTS), aan telecommunicatiebedrijven in de lidstaten op de voet. Deze licenties moeten in overeenstemming zijn met de verplichtingen die voortvloeien uit Richtlijn 97/13/EG van het Europees Parlement en de Raad van 10 april 1997 betreffende een gemeenschappelijk kader voor algemene machtigingen en individuele vergunningen op het gebied van telecommunicatiediensten(1), Richtlijn 96/2/EG van de Commissie van 16 januari 1996 tot wijziging van Richtlijn 90/388/EEG met betrekking tot mobiele en persoonlijke communicatie(2), Beschikking nr. 128/1999/EG van het Europees Parlement en de Raad van 14 december 1998 betreffende de gecoördineerde invoering van de derde generatie van mobiele draadloze communicatiesystemen (UMTS) in de Gemeenschap(3) en de beginselen van het communautaire mededingingsrecht. In het bijzonder moet de toekenning van licenties plaatsvinden op doorzichtige, eerlijke en niet-discriminerende wijze.

Het feit dat de toekenning van mobiele telefoondiensten (onder de GSM900-, GSM1800- of 3G/UMTS-normen) in ieder land wordt of zal worden beperkt tot een beperkt aantal bedrijven is een gevolg van de begrensde bandbreedte van radiofrequenties, die voor deze diensten beschikbaar is. In de meeste lidstaten worden mobiele telefoondiensten aangeboden door tenminste twee en meestal tussen drie en vijf bedrijven.

Zowel de Commissie als de nationale mededingings- en regulerende autoriteiten houden toezicht op de mededingingsvoorwaarden van de markten voor mobiele telefoondiensten. Op nationaal niveau hebben de mededingingsautoriteiten in een aantal landen procedures aanhangig gemaakt en operatoren boetes opgelegd vanwege bedrieglijk gedrag op hun respectievelijk grondgebied (bijv. in Italië, de zaak Telecom Italia mobile (TIM)-Omnitel, met betrekking tot afspraken over de tarieven van oproepaansluitingen op mobiele netwerken).

In februari 1998 is de Commissie een onderzoek naar mogelijke verstoringen van de marktvoorwaarden in verband met het verlenen van mobiele telefoondiensten begonnen, waarbij aanvankelijk 45 operatoren in de vijftien lidstaten waren betrokken. Dit onderzoek in de hele Gemeenschap werd in mei 1999 afgesloten na een beoordeling van de aanzienlijke prijsverminderingen in sommige gevallen tot meer dan 80 % die sinds het begin van het onderzoek zijn doorgevoerd. Tijdens dit onderzoek werkte de Commissie nauw samen met de nationale mededingings- en regulerende autoriteiten in de lidstaten.

In februari 2000 begon de Commissie uit hoofde van de communautaire mededingingsregels een sectoraal onderzoek naar de voorwaarden en de prijsstelling van nationale en internationale mobiele roaming. Bijna 200 formele verzoeken om informatie werden gelijktijdig verzonden naar nationale mededingingsautoriteiten, instellingen die de telecommunicatie regelen, operatoren van mobiele netwerken en dienstverleners. Mobiele roaming is het tweede van drie telecommunicatiegebieden waarover momenteel een onderzoek wordt ingesteld uit hoofde van de mededingingsregels. De Commissie verwacht dat zij vóór augustus 2000 voorlopige conclusies kan trekken uit dit onderzoek.

Bovendien zond de Commissie in januari 2000 de lidstaten een administratief schrijven om informatie te verkrijgen over de maatregelen die zij hebben genomen om de nationale wetgeving in overeenstemming te brengen met Beschikking nr. 128/1999/EG. Dit houdt mede in dat de desbetreffende wetgeving wordt nagekeken, in het bijzonder met betrekking tot de selectieprocedures voor licenties om 3G-diensten te verlenen, maatregelen tot bevordering van de mededinging in de markt en maatregelen met het oog op de dekking van regio's met een lage bevolkingsdichtheid.

Volgens de informatie waarover de Commissie beschikt, hebben lidstaten die procedures voor 3G-licenties hebben aangenomen, meervoudige licentie-aanvragen door afzonderlijke operatoren of groepen operatoren verboden. Anderzijds is er als zodanig geen bezwaar tegen dat afzonderlijke operatoren of groepen operatoren licenties trachten te verkrijgen in een groot aantal lidstaten, daar dit kan bijdragen tot de verdere integratie van de Europese markt voor mobiele telefonie en een betere dienstverlening voor de Europese consument. Misbruik van een machtspositie moet ook in de toekomst worden voorkomen overeenkomstig de mededingingsregels van de Gemeenschap en gelet op de belangen van de consument.

(1) PB L 117 van 7.5.1997.

(2) PB L 20 van 26.1.1996.

(3) PB L 17 van 22.1.1999.