SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1214/02

van Theresa Villiers (PPE-DE) aan de Commissie

(29 april 2002)

Betreft: Richtlijn investeringsdiensten en dienstverlening die uitsluitend de uitvoering behelst

1. Heeft de Commissie met het Comité van Europese effectenregelgevers de invoering besproken van een feitelijke verkenning in het kader waarvan investeerders, alvorens investeringen worden gekocht en verkocht, gegevens moeten verstrekken over de risico's waartoe zij bereid zijn en de financiële strategie die zij wensen te volgen?

2. Is het de Commissie bekend dat de kosten en de bureaucratie in verband met dienstverlening die uitsluitend de uitvoering behelst door de invoering van een dergelijke feitelijke verkenning aanzienlijk zouden toenemen?

3. Is de Commissie het met het Comité van Europese effectenregelgevers eens dat de invoering van een feitelijke verkenning wenselijk is?

4. Heeft de Commissie alternatieve formulering van de voorschriften overwogen waardoor het mogelijk zou zijn de dienstverlening die uitsluitend de uitvoering behelst voort te zetten? Heeft zij met name overwogen bedrijven toe te staan dienstverlening die uitsluitend de uitvoering behelst voort te zetten zonder een feitelijke verkenning, mits de klanten er duidelijk van op de hoogte worden gesteld dat geen investeringsadvies wordt verstrekt en dat zij op hun eigen oordeel af moeten gaan als zij al dan niet besluiten zaken te doen?

Antwoord van de heer Bolkestein namens de Commissie

(3 juni 2002)

1. Na alle belanghebbende partijen uitvoerig te hebben geraadpleegd, heeft het Comité van Europese effectenregelgevers (CEER) onlangs zijn eindvoorstellen bekendgemaakt voor de harmonisatie van de gedragsregels in het kader van het huidige artikel 11 van de Richtlijn Beleggingsdiensten (RBD).

De Commissie is ingenomen met de resultaten van de werkzaamheden van het CEER.

De CEER-normen hebben onder meer betrekking op het ken-uw-cliëntbeginsel en de zorgplicht van beleggingsondernemingen jegens hun cliënten. Het betreft gedetailleerde uitvoeringsvoorschriften voor de bestaande RBD. In artikel 11 van de RBD is bepaald dat een beleggingsonderneming onder meer informatie (moet) inwinnen over de financiële positie van haar cliënten, hun ervaring met beleggingen en hun doelstellingen in verband met de gevraagde diensten. Hetzelfde artikel schrijft tevens voor dat beleggingsondernemingen zich met de nodige bekwaamheid, zorgvuldigheid en toewijding moeten inzetten voor de belangen van hun cliënten. Deze beginselen gelden voor alle situaties waarin diensten voor cliënten worden verricht, ongeacht de aard ervan.

2. De kosten van de regelgeving moeten worden afgewogen tegen de voordelen ervan. Voorzover de Commissie weet, is er geen overtuigend bewijs geleverd dat de CEER-normen de nalevingskosten aanmerkelijk zullen doen toenemen. Aangezien bovendien tal van beleggingsondernemingen reeds de gewoonte hebben om informatie in te winnen bij hun cliënten over hun financiële kennis, ervaring en beleggingsdoelstellingen, mag worden aangenomen dat de normen het verrichten van beleggingsdiensten niet zal verhinderen of commercieel onaantrekkelijk zal maken.

Daarbij komt nog dat beleggers dankzij de CEER-normen een betere bescherming zullen genieten, met alle positieve gevolgen van dien voor het consumentenvertrouwen en met name voor het verrichten van on-linediensten.

3. Krachtens artikel 11 van de RBD zijn beleggingsondernemingen verplicht hun cliënten te kennen. Zij moeten met name op de hoogte zijn van hun kennis en ervaring op beleggingsgebied, hun beleggingsdoelstellingen en hun financiële positie. Dit beginsel geldt voor elke beleggingsdienst. Het is immers een basisbeginsel van de effectenregelgeving dat intermediairs bij het verrichten van diensten de belangen van hun cliënten optimaal moeten behartigen.

Naast de algemene ken-uw-cliëntnorm heeft het CEER ook zijn goedkeuring gehecht aan een specifieke regeling inzake de zorgplicht die beleggingsondernemingen in acht moeten nemen wanneer zij louter uitvoerende diensten verrichten. De voorgestelde regeling is minder belastend en berust op het bepalen van de diensten die geschikt zijn voor een gegeven cliënt. Daartoe worden beleggingsparameters vastgesteld op grond van de bij de betrokken cliënt ingewonnen informatie. Zodra een relatie met een cliënt wordt aangeknoopt, moet informatie worden ingewonnen over onder meer zijn kennis en ervaring op beleggingsgebied, zijn financiële positie, zijn beleggingsdoelstellingen en zijn risicoprofiel. Deze informatie is nodig voor de vaststelling van de beleggingsparameters waarbinnen beleggers kunnen handelen. Wanneer transacties voor cliënten binnen deze parameters vallen, behoeven zij niet specifiek in het kader van de zorgplicht van de beleggingsonderneming te worden gecontroleerd. De geschiktheid van een dienst voor een cliënt wordt in het algemeen bij het begin van de relatie bepaald en niet voor elke transactie afzonderlijk.

De CEER-normen met betrekking tot het ken-uw-cliëntbeginsel en de zorgplicht zijn zorgvuldig uitgewerkt, zodat makelaars die louter uitvoerende diensten verrichten en deze normen in acht nemen, voldoen aan de krachtens de bestaande RBD op hen rustende verplichtingen zonder dat hun bedrijfsmodel op losse schroeven komt te staan. Deze normen zijn grotendeels aanvaard door een overgrote meerderheid van makelaars uit de hele Unie en sluiten aan bij de handelspraktijken die thans reeds door velen onder hen worden toegepast.

4. De Commissie heeft onlangs de herziene richtsnoeren voor de actualisering van de RBD gepubliceerd en de aanzet gegeven tot een tweede open overlegronde. De Commissie maakt bij de herziening van de RBD gebruik van de Lamfalussy-procedure met de bedoeling algemene regelgevingsbeginselen in de herziene richtlijn (niveau 1) op te nemen en gedetailleerde voorschriften van niveau 2 in het kader van een comitéprocedure vast te stellen.

Tot dusver heeft de Commissie nog geen regelgeving voorgesteld voor louter uitvoerende activiteiten. Dit zou in het kader van de herziening van de RBD kunnen geschieden, met name door middel van de vaststelling van gedetailleerde uitvoeringsmaatregelen van niveau 2. De Commissie wacht met het innemen van een definitief standpunt totdat de resultaten bekend zijn van de openbare raadpleging, die op 31 mei 2002 moet zijn afgerond.