SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2909/00

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(14 september 2000)

Betreft: Verstoring van de nationale systemen voor inzameling van glasafval door de werking van de Europese Markt

1. De afzet van ingezameld glasafval krijgt in Nederland momenteel concurrentie van bedrijven uit Duitsland, waar gewerkt wordt met het zogenaamde Grüne Punktsysteem waardoor de industrie voor de inzameling meebetaalt. Een gevolg van deze concurrentie is dat de Duitse glasrecyclingsbedrijven in toenemende mate hun glasafval aanbieden op de Nederlandse markt. Een voorbeeld hiervan is het bedrijf Heije uit Moerdijk dat glas aanvoert uit Berlijn, terwijl in de directe nabijheid in Fijnaart, op tien kilometer afstand, het glasrecyclingsbedrijf Maltha is gevestigd. Het Nederlands glasafval dreigt nu op de stortplaats terecht te komen. Tevens dreigt men de inzameling stop te zetten. Bent u op de hoogte van deze problematiek?(1)

2. Bent u het met mij eens dat het absoluut onaanvaardbaar is dat deze recyclingsmaterialen over deze afstanden worden vervoerd en dat er uitgegaan moet worden van het principe dat het recyclingsmateriaal gebruikt wordt op een zo kort mogelijke afstand van de plaats waar het ingezameld wordt?

3. Kunt u cijfers geven over de hoeveelheid grensoverschrijdend gerecycled glasafval tussen Nederland en Duitsland en tussen andere lidstaten?

4. Bent u met me eens dat het Duitse inzamelingssysteem van afvalglas concurrentievervalsend werkt ten opzichte van het Nederlandse systeem, waardoor grote problemen ontstaan? Bovendien laat Duitsland enerzijds op haar markt geen Nederlands afvalglas toe en anderzijds dumpt Duitsland wel haar goedkope overschotten op de Nederlandse markt. Bent u bereid maatregelen te nemen om de dumping van Duits afvalglas te voorkomen, b.v. door het scheiden van de markten per inzamelingssysteem of door een meer uniforme regeling van de inzameling van glas op Europees niveau? Zo ja, aan welke van deze maatregelen denkt de Commissie, mede om te voorkomen dat de Nederlandse inzamelingsbedrijven hun dreigement dat zij per 1 januari van volgend jaar stoppen met inzamelen in praktijk brengen en om de Nederlandse inzamelingsstructuur in stand te houden?

5. Doet een soortgelijke problematiek zich ook voor tussen andere lidstaten of ten aanzien van andere soorten recyclingsmaterialen? Zo ja, welke is dat en aan welke maatregelen denkt u om in het belang van hergebruik van grondstoffen en het milieu de problemen op te lossen?

(1) Grensoorlog om de Nederlandse glasbak, De Volkskrant van 28.08.2000.

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(6 november 2000)

De Commissie is zich bewust van dit vraagstuk, dat ook andere lidstaten bezighoudt, ofschoon er op het ogenblik geen officiële gegevens zijn omtrent de hoeveelheden glasafval die in één lidstaat ontstaan en in een andere worden verwerkt.

Op grond van het communautair recht geldt voor recycleerbaar afval het beginsel van het vrij verkeer van goederen binnen de Gemeenschap. Ook al is het juist dat men door recycleerbaar afval over grote afstanden te vervoeren het milieueffect ervan vergroot, is het, gezien dit beginsel, niet mogelijk deze handel aan banden te leggen (behalve in een klein aantal uitzonderingsgevallen, welke worden genoemd in artikel 7 van Verordening (EEG) nr. 259/93 van de Raad van 1 februari 1993 betreffende toezicht en controle op de overbrenging van afvalstoffen binnen, naar en uit de Europese Gemeenschap(1)). Het vervoer door Duitsland van recycleerbaar afval naar Nederland verschilt niet per se van de uitvoer van goederen. Eén en ander kan hier afhangen van de vraag of de ingezamelde materialen van betere kwaliteit zijn, alsmede van andere met de markt samenhangende redenen.

Niettemin mag deze praktijk geen vèrgaande gevolgen hebben voor de huidige nationale afvalbeheersopties, die variëren van recyclage tot het storten van glasafval. Richtlijn 94/62/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 december 1994 betreffende verpakking en verpakkingsafval(2) bevat specifieke minimumstreefcijfers voor de terugwinning en recyclage van het verpakkingsafval van een lidstaat. Van het verpakkingsafval moet minimaal 50 % en maximaal 65 % worden teruggewonnen. Hiervan moet dan weer tussen 25 en 45 % worden gerecycleerd, met een minimum van 15 % voor elk verpakkingsmateriaal, met inbegrip van glas. Ter illustratie zij vermeld dat Nederland, overeenkomstig Beschikking 97/138/EG van de Commissie van 3 februari 1997 tot vaststelling van de vorm van de tabellen voor het database-systeem overeenkomstig Richtlijn 94/62/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende verpakking en verpakkingsafval(3), een recyclagepercentage meldt van 78 % voor glasafval in 1997, één van de hoogste percentages van de Gemeenschap.

De Commissie heeft geen gegevens ontvangen waarmee de veronderstelling kan worden gestaafd dat de systemen voor de inzameling van glasafval als bedoeld in artikel 7 van Richtlijn 94/62/EG tot concurrentiedistorties tussen de lidstaten zouden leiden. Wel erkent de Commissie dat de bestaande structuur van inzamelings- en recyclagesystemen in het licht van de huidige ervaringen zou kunnen worden geoptimaliseerd. Dit is een punt dat in overweging zou kunnen worden genomen in het kader van een breed opgezette herziening van de richtlijn in de toekomst.

De suggestie de nationale markten per glasinzamelingssysteem te scheiden zou ingaan tegen de algemene doelstelling van de huidige richtlijn inzake verpakking en verpakkingsafval, namelijk het harmoniseren van de nationale systemen voor het beheer van afvalstoffen.

(1) PB L 30 van 6.2.1993.

(2) PB L 365 van 31.12.1994.

(3) PB L 52 van 22.2.1997.