SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3180/02

van Charles Tannock (PPE-DE) aan de Commissie

(7 november 2002)

Betreft: Uitbreiding van de groepsvrijstelling van het mededingingsrecht

Kan de Commissie meedelen waarom zij het noodzakelijk vond de groepsvrijstelling van het mededingingsrecht voor de automobielhandel met een periode van drie jaar te verlengen, hoewel de industrie genoeg tijd zou hebben gehad om zich op het aflopen van de vrijstelling in september van dit jaar voor te bereiden?

De Commissie bezit nog altijd vergaande bevoegdheden op het gebied van het mededingingsrecht. Is zij voornemens deze bevoegdheden te gebruiken tegen de autofabrikanten, die ervan worden verdacht het mededingingsrecht van de EU te hebben overtreden? Zo ja, zal zij slechts op klachten reageren of zal zij zelf onderzoek doen?

Een burger uit mijn kieskring in Londen zag zich geconfronteerd met een probleem waarmee diegenen die proberen voertuigen met een rechts stuurwiel op het continent te kopen, al te vaak worden geconfronteerd.

Met het oog op de zeer grote prijsverschillen (meer dan 30 %) probeerde hij een Chrysler Grand Voyager in Nederland te kopen; hij moest daarop het volgende vaststellen:

a) Chrysler-dealers in Nederland eisen de volledige aanbetaling voor het voertuig, terwijl in geval van een voertuig met links stuur slechts een gering percentage als aanbetaling wordt geëist.

b) Zij kunnen pas na twaalf maanden leveren (hoewel de levertijd voor een voertuig met links stuur in Nederland drie maanden en voor een voertuig met het stuur rechts in het Verenigd Koninkrijk eveneens drie maanden bedraagt).

c) In Nederland wordt voor een voertuig met rechts stuur een extra bedrag van 2 000 EUR geheven (wat zeker niet strookt met de werkelijke kosten).

Zijn dit soort praktijken legaal? Zo nee, heeft de Commissie eraan gedacht onafhankelijke onderzoekers te laten nagaan hoe vaak dergelijke praktijken voorkomen, zolang de groepsvrijstelling wordt gehandhaafd?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(20 december 2002)

In haar antwoord op de schriftelijke vraag E-0292/02(1) heeft de Commissie reeds gedetailleerd geantwoord op het door het geachte parlementslid opgeworpen eerste punt met betrekking tot de redenen voor de vaststelling van Verordening (EG) nr. 1400/2002(2).

Het tweede punt van het geachte parlementslid heeft betrekking op de wil van de Commissie om het communautaire mededingingsrecht toe te passen op autofabrikanten. Op dit gebied beschikt de Commissie niet over residuele bevoegdheden, doch wel over bevoegdheden die haar zijn toegekend door de Raad overeenkomstig artikel 83 EG-Verdrag. Het geachte parlementslid wordt in het bijzonder gewezen op artikel 83, lid 2, onder d), EG-Verdrag.

Bij Verordening (EEG) nr. 17/62(3) van de Raad worden aan de Commissie ruime bevoegdheden verleend om gestelde inbreuken op de mededingingsregels te onderzoeken, hetzij op eigen initiatief hetzij naar aanleiding van klachten. De Commissie aarzelt niet om in voorkomend geval deze bevoegdheden te gebruiken. In de laatste jaren heeft de Commissie grondige onderzoeken verricht in het kader van de bevoegdheden die haar door de Raad zijn toegekend. Tot op heden hebben deze onderzoeken ertoe geleid dat de Commissie in vier afzonderlijke gevallen in totaal ongeveer 250 miljoen EUR boetes heeft opgelegd aan drie grote autofabrikanten.

Ingeval van individuele klachten van consumenten over moeilijkheden bij de aankoop van voertuigen in het buitenland, is de Commissie van oordeel dat het voor consumenten passend en efficiënter is om het probleem voor te leggen aan de betrokken autofabrikant.

Er zij ook op gewezen dat de bevoegdheden van de nationale mededingingsautoriteiten om de communautaire mededingingsregels te handhaven gevoelig zullen worden versterkt door de op stapel staande modernisering van de procedureregels.

Het derde door het geachte parlementslid opgeworpen punt heeft betrekking op de hoogte van de aanbetaling die dealers in Nederland eisen voor de bestelling van een wagen met rechts stuur. Zoals het geachte parlementslid ongetwijfeld weet, worden aanbetalingen vaak gebruikt bij commerciële transacties om de verliezen van een partij te dekken ingeval een andere partij zich terugtrekt uit de transactie. Wanneer een consument het bestelde voertuig niet langer wenst te kopen, kan de dealer achterblijven met een voertuig dat hij niet onmiddellijk kan wederverkopen. Dit risico is groter voor voertuigen met andere kenmerken dan de gewoonlijk door de dealer verkochte voertuigen. Het is derhalve een normale commerciële praktijk voor dealers van het continent om hogere aanbetalingen te vragen voor de bestelling van een wagen met rechts stuur. Hoewel de Commissie toeziet op de markt, is zij niet op de hoogte van de door het geachte parlementslid vermelde praktijk waarbij een volledige aanbetaling wordt gevraagd. Indien deze praktijk is ingevoerd door een overeenkomst en daaruit voortvloeit, dan zou deze nader moeten worden onderzocht in het licht van de mededingingsregels.

Het vierde punt van het geachte parlementslid heeft betrekking op de levertijden. De termijn voor levering van voertuigen met rechts stuur aan dealers op het continent moet normaal vergelijkbaar zijn met die van voertuigen met links stuur aan dezelfde dealer. De Commissie behandelt regelmatig klachten van consumenten over deze kwestie. Op dit punt leiden contacten met de betrokken autofabrikanten in veel gevallen tot een bevredigende oplossing voor de consument.

Het vijfde door het geachte parlementslid opgeworpen punt heeft betrekking op de extra bedragen voor voertuigen met rechts stuur. Geen enkele mededingingsregel verplicht een autofabrikant om voertuigen met rechts stuur op het continent te leveren tegen dezelfde prijs als voertuigen met plaatselijke specificaties. De kosten van ontwikkeling, productie en levering van een bepaald type hangen onder meer af van het aantal verkochte eenheden. Aangezien er bijvoorbeeld algemeen meer voertuigen met links stuur dan met rechts stuur worden geproduceerd, zijn de productiekosten voor voertuigen met links stuur gewoonlijk lager. Derhalve passen de meeste fabrikanten een extra bedrag toe op voertuigen met rechts stuur die worden geleverd aan dealers op het continent. De hoogte van dit bedrag moet evenwel objectief zijn gerechtvaardigd.

De Commissie heeft nooit overwogen om de door het geachte parlementslid opgeworpen problemen te laten onderzoeken door onafhankelijke onderzoekers. Volgens de Commissie zijn de thans gebruikte methodes om inbreuken op de mededingingsregels op te sporen en te bestraffen adequaat.

Het nieuwe kader in Verordening (EG) nr. 1400/2002 zal ertoe leiden dat de mogelijkheid tot misbruik vermindert en dat consumenten gemakkelijker voertuigen kunnen kopen in andere lidstaten.

(1) PB C 277 E van 14.11.2002, blz. 30.

(2) Verordening (EG) nr. 1400/2002 van de Commissie van 31 juli 2002 betreffende de toepassing van artikel 81, lid 3, van het Verdrag op groepen verticale overeenkomsten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen in de motorvoertuigensector, PB L 203 van 1.8.2002.

(3) Verordening (EEG) nr. 17 van de Raad, eerste verordening over de toepassing van de artikelen 85 en 86 van het Verdrag, PB 13 van 21.2.1962.