SCHRIFTELIJKE VRAAG P-0193/98 van Paul Lannoye (V) aan de Commissie (28 januari 1998)

Betreft: Zoönoses

In richtlijn 97/22/EG ((PB L 113 van 30.4.1997, blz. 9. )) van de Raad van 22 april 1997 tot wijziging van richtlijn 92/117/EEG ((PB L 62 van 15.3.1993, blz. 38. )) inzake maatregelen voor de bescherming tegen bepaalde zoönoses wordt een nieuwe bepaling 15 bis ingevoerd waarin bepaald wordt dat de Commissie vóór 1 november 1997 een verslag indient bij de Raad over de met het oog op de bestrijding en de preventie van zoönoses ten uitvoer te leggen maatregelen.

Kan de Commissie mij de conclusies van dit verslag doen toekomen?

Welke lidstaten hadden op 1.1.1998 nog geen uitvoering gegeven aan de minimummaatregelen voor salmonella's als bepaald in bijlage III deel I (richtlijn 92/117/EEG art. 10, lid 1 en richtlijn 97/22/EG art. 1, lid 4)?

Hoe hoog is sinds 1992 het aantal jaarlijks geregistreerde gevallen van salmonellosis in de pluimveehouderij in de verschillende lidstaten; hoeveel gevallen zijn er in diezelfde periode geregistreerd bij de mens?

In richtlijn 92/117/EEG is een hele reeks verplichte maatregelen opgenomen voor de vier zoönoses die zijn gedefinieerd in bijlage I, punt I. Maar de concrete plannen (art. 8 en 10, bijlagen II en III van richtlijn 92/117/EEG) hebben alleen betrekking op salmonellosis. Vormen de drie overige zoönoses geen problemen? Als dat het geval is, waarom moeten ze dan vermeld blijven staan in bijlage I, punt I?

De WHO signaleert een toename van het aantal infecties met de campylobacter, die resistent is tegen tal van antibiotica. Zou campylobacteriose niet moeten worden opgenomen achter punt I van bijlage I van richtlijn 92/117/EEG?

Antwoord van de heer Fischler namens de Commissie (25 februari 1998)

In artikel 15 bis van de bij Richtlijn 97/22/EG van de Raad gewijzigde Richtlijn 92/117/EEG van de Raad inzake maatregelen voor de bescherming tegen bepaalde zoönoses en bepaalde zoönoseverwekkers bij dieren en in producten van dierlijke oorsprong teneinde door voedsel overgedragen infecties en vergiftigingen te voorkomen, is bepaald dat de Commissie bij de Raad een verslag moet indienen over de met het oog op de bestrijding en de preventie van zoönoses ten uitvoer te leggen maatregelen. Helaas heeft de Commissie de daarvoor gestelde termijn, namelijk vóór 1 november 1997, niet in acht kunnen nemen omdat voorrang moest worden gegeven aan de problemen in verband met boviene spongiforme encefalopathie (BSE) en er vervolgens een fundamentele herstructurering van de diensten van de Commissie heeft plaatsgevonden. De Commissie is nu echter bezig met de voorbereiding van het verslag. Conclusies kan zij vooralsnog niet meedelen.

Volgens artikel 10, lid 1, van Richtlijn 92/117/EEG moeten de lidstaten vanaf 1 januari 1998 de in bijlage III, onder I, vastgestelde minimummaatregelen ter bestrijding van salmonella's ten uitvoer leggen. Tot dusver heeft de Commissie een kennisgeving als bedoeld in artikel 2 van Richtlijn 97/22/EG van de Raad ontvangen van Duitsland, Luxemburg, Oostenrijk, Zweden en het Verenigd Koninkrijk. Er is een procedure wegens inbreuk ingeleid tegen die lidstaten die hun nationale bepalingen nog niet ter kennis van de Commissie hebben gebracht. Plannen voor het toezicht op salmonella's als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 92/117/EEG zijn goedgekeurd voor Denemarken, Ierland, Finland en Zweden (Beschikkingen van de Commissie 94/507/EG, 96/389/EG, 96/390/EG en 96/502/EG). Pas nadat een dergelijk plan is goedgekeurd, kan de Gemeenschap financiële steun voor het toezicht op salmonella's bij pluimvee verlenen. Tot nog toe is alleen aan Denemarken financiële steun toegekend.

Op grond van artikel 5 van Richtlijn 92/117/EEG moeten de lidstaten de Commissie elk jaar in kennis stellen van de mogelijke ontwikkeling en de bronnen van zoönotische infecties. De Commissie evalueert de door de lidstaten verstrekte gegevens en brengt er verslag over uit aan het Permanent Veterinair Comité. Deze procedure is voor het eerst toegepast voor het jaar 1994 en is daarna elk jaar herhaald. Momenteel is de Commissie bezig met de evaluatie van de gegevens betreffende 1996 en binnenkort zal zij daar verslag over uitbrengen aan het Permanent Veterinair Comité. Het verslag betreffende 1995 wordt rechtstreeks aan het geachte Parlementslid en ook aan het Secretariaat-generaal van het Parlement toegezonden.

Punt I van bijlage I bij Richtlijn 92/117/EEG heeft betrekking op tuberculose die door mycobacterium bovis is veroorzaakt, op brucellose, op salmonellosis en op trichinose. Al enkele tientallen jaren worden door de Commissie maatregelen ontwikkeld om tuberculose bij runderen, brucellose bij runderen en brucellose bij schapen en geiten te bestrijden en zelfs uit te roeien. Hierdoor zijn deze zoönoses in de Gemeenschap uitgeroeid of vallen zij onder vergevorderde uitroeiings- en toezichtprogramma's. De te nemen maatregelen zijn onder meer opgenomen in de desbetreffende handelsrichtlijnen (b.v. Richtlijn 64/432/EEG van de Raad inzake veterinairrechtelijke vraagstukken op het gebied van het intracommunautaire handelsverkeer in runderen en varkens). De lidstaten waar deze zoönoses nog steeds voorkomen, kunnen verzoeken om financiële steun van de Gemeenschap voor uitroeiings- en toezichtprogramma's. De controle- en toezichtmaatregelen met betrekking tot trichinose zijn vastgesteld bij de relevante richtlijnen op het gebied van gezondheidsvoorschriften voor vlees (b.v. Richtlijn 64/433/EEG van de Raad inzake gezondheidsvraagstukken op het gebied van de productie en het in de handel brengen van vers vlees). Aangezien trichinose nu in de meeste lidstaten is uitgeroeid, denkt de Commissie na over een aanpak per regio op basis van wetenschappelijke criteria om voor de gebieden die vrij zijn van trichinose een versoepeling mogelijk te maken van de eis dat alle varkensvlees wordt bemonsterd. De algemene gezondheidsvoorschriften en bepaalde specifieke maatregelen met betrekking tot salmonella's zijn vastgesteld bij diverse richtlijnen inzake gezondheidsaspecten van producten van dierlijke oorsprong (b.v. Richtlijn 71/118/EEG van de Raad inzake gezondheidsvraagstukken op het gebied van de productie en het in de handel brengen van vers vlees van pluimvee). Wegens het toegenomen aantal gevallen van door pluimveeproducten veroorzaakte salmonellosis bij de mens zijn in Richtlijn 92/117/EEG bepaalde specifieke maatregelen ter bestrijding van salmonella's bij pluimvee opgenomen.

De Commissie is zich volkomen bewust van de omvang die sommige via voedsel overgedragen ziekten (b.v. campylobacteriose en door E.coli veroorzaakte darmbloedingen) aannemen. Net als salmonella's komen ook deze zoönoseverwekkers overal in de natuur voor en bijgevolg kunnen zij op diverse punten worden geïsoleerd uit klinisch gezonde huisdieren en in het wild levende dieren. Ook moet rekening worden gehouden met de mogelijkheid van menselijke dragers en van infectie via andere bronnen (groenten, water, gezelschapsdieren, enz.). De kennis van de pathogeniciteit, virulentie en epidemiologie van deze zoönoseverwekkers is echter zeer fragmentarisch en bevredigende routinetests ontbreken vooralsnog. Er zijn nog meer toezicht en onderzoek nodig om epidemiologische informatie te verzamelen en passende testmethodes te ontwikkelen. Pas wanneer dergelijke hulpmiddelen beschikbaar zijn, zal het mogelijk zijn passende maatregelen te nemen voor de identificatie van de dieren die mogelijk een hoog risico opleveren, en met kennis van zaken maatregelen aan te bevelen om de prevalentie van deze zoönoseverwekkers in dierbestanden te verminderen. Ondertussen gaat de Commissie na hoe slachterijen en verwerkende bedrijven handelwijzen kunnen invoeren om de besmetting en kruisbesmetting van levensmiddelen te beperken en de herbesmetting van warmtebehandelde producten te voorkomen (HACCP-systeem - controlesysteem op basis van de via een risicoanalyse opgespoorde kritieke punten). De Commissie zou ook bepaalde concrete verbeteringen van de gezondheidsmaatregelen bij het slachten ingevoerd willen zien; daartoe zal zij passende voorstellen tot wijziging van de bestaande richtlijnen op het gebied van gezondheidsvoorschriften voor vlees uitwerken.