SCHRIFTELIJKE VRAAG P-0587/01

van Elisabeth Schroedter (Verts/ALE) aan de Commissie

(21 februari 2001)

Betreft: Weigering in Berlijn met buitenlandse medeburgers huurcontracten af te sluiten

De Berlijnse openbare woningbouwvereniging GSW (Gemeinnützige Siedlungs- und Wohnunbaugesellschaft Berlijn mbH) heeft een woningaanvraag van een echtpaar uit Iran afgewezen met het argument dat alleen permanente huurcontracten kunnen worden afgesloten en burgers met een beperkte verblijfsvergunning voor de Bondsrepubliek Duitsland niet in aanmerking kunnen worden genomen .

Is de Commissie van mening dat het verenigbaar is met het beginsel van vrij verkeer in de Europese Unie dat aan burgers uit andere landen die in het bezit zijn van een geldige verblijfsvergunning, het recht in de Bondsrepubliek te wonen kan worden ontzegd, omdat zij zich slechts voor een bepaalde tijd in het land bevinden?

Zo neen, welke voorstellen zal de Commissie dan voorleggen aan de Duitse regering opdat deze ervoor zorgt dat het beginsel van vrij verkeer in de Bondsrepubliek Duitsland ten volle wordt gehonoreerd?

Is de Commissie van mening dat de ontzegging van het recht op wonen aan mensen die een rechtmatige verblijfsvergunning in een EU-lidstaat hebben, verenigbaar is met artikel 13 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap?

Zo ja, met welke argumenten?

Is de Commissie van mening dat de ontzegging van het recht op wonen aan mensen die een rechtmatige verblijfsvergunning in een EU-lidstaat hebben, verenigbaar is met de artikelen 21 en 45 van het Handvest van grondrechten van de Unie?

Zo ja, met welke argumenten?

Antwoord van de heer Vitorino namens de Commissie

(10 april 2001)

Volgens de door het geachte parlementslid verschafte informatie werden in deze zaak onderdanen van een derde land van sociale huisvesting uitgesloten omdat de betrokken aanvragers niet over een permanente verblijfsvergunning beschikten.

Het huidige Gemeenschapsrecht kent geen communautair instrument dat de toelating van onderdanen van derde landen tot sociale huisvesting regelt(1). De Europese Raad te Tampere van oktober 1999 heeft benadrukt dat de Unie onderdanen van derde landen die legaal op het grondgebied van haar lidstaten verblijven van een eerlijke behandeling dient te verzekeren. Een krachtiger integratiebeleid moet er op gericht zijn hun rechten en verplichtingen te geven die vergelijkbaar zijn met die van burgers van de Unie. Een dergelijk beleid dient tevens bij te dragen aan non-discriminatie in het economische, sociale en culturele leven en maatregelen tegen racisme en vreemdelingenhaat te omvatten. De tenuitvoerlegging van deze doelstelling is onderwerp van een wetgevende agenda die nader wordt omschreven in het scorebord van Justitie en Binnenlandse zaken(2), dat de Commissie in maart 2000 aan het Parlement en de Raad heeft voorgelegd.

De voorstellen van de Commissie omvatten maatregelen betreffende de toelating en de rechten en verplichtingen van specifieke groepen onderdanen van derde landen (o.a. langdurig ingezetenen, werknemers, zelfstandigen, studenten). Deze instrumenten dienen om te waarborgen dat onderdanen van derde landen enerzijds en die van lidstaten anderzijds op veel gebieden waaronder sociale huisvesting gelijk worden behandeld. Welke rechten onderdanen van derde landen genieten zal afhankelijk zijn van de verblijfsduur; het meest samenhangende pakket rechten zal worden verleend aan langdurig ingezeten onderdanen van derde landen. Dit komt overeen met de doelstellingen die te Tampere zijn vastgesteld, alsmede met de gedachte die de Commissie in november 2000 heeft verwoord in haar Mededeling over een communautair immigratiebeleid(3), namelijk dat de rechten van onderdanen van derde landen kunnen worden geaccumuleerd, en wel in naar gelang van de duur van hun verblijf.

Wat artikel 13 van het EG-Verdrag betreft, deze bepaling staat de Gemeenschap weliswaar toe stappen te nemen om discriminatie te bestrijden, maar heeft geen rechtstreekse werking. Dit artikel kent derhalve aan personen geen rechten toe die bij de nationale rechtbanken of het Hof van Justitie kunnen worden afgedwongen.

Het op de Europese Raad te Nice afgekondigde Handvest van de grondrechten van de Europese Unie(4) is een instrument om te controleren of de instellingen en de lidstaten bij hun handelen in het kader van het Gemeenschapsrecht de grondrechten eerbiedigen. Bij gebrek aan communautaire rechtsvoorschriften die specifiek betrekking hebben op het openstellen van sociale huisvestingsvoorzieningen aan onderdanen van derde landen kan de gelaakte Duitse praktijk niet beschouwd worden als strijdig met de bepalingen van het handvest.

(1) Met uitzondering van de uit een derde land afkomstige gezinsleden van een burger van de Unie die gebruik heeft gemaakt van zijn recht op vrij verkeer.

(2) Mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement Scorebord van de vorderingen op het gebied van de totstandbrenging van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid in de Europese Unie (COM(2000) 167 def.); (gewijzigd door halfjaarlijkse bijwerking (tweede helft van 2000)) (COM(2000) 782 def.).

(3) Mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over een communautair immigratiebeleid (COM(2000) 757 def.).

(4) PB C 364 van 18.12.2000.