SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2368/01

van Monica Frassoni (Verts/ALE) aan de Commissie

(2 augustus 2001)

Betreft: Hogesnelheidsspoorlijn in Toscane en gebieden van communautair belang

Het landschap rond de Badia di Moscheta (Alto Mugello), een waardevol heuvelgebied met een rijke geschiedenis niet ver van Florence, wordt ernstig bedreigd door de aanleg van een hogesnelheidsspoorlijn (TAV SpA), met name door het boren van een 73 kilometer lang stelsel van tunnels tussen Florence en Bologna. De werkzaamheden aan het tracé zullen leiden tot het verlies

van aanzienlijke hoogwaardige watervoorraden, aardverschuivingen(1) en de opdroging en vervuiling van bergbeken met een zeer hoge biotische kwaliteit. Nu wordt bovendien het kwetsbare karst-ecosysteem van de Monte Morello aangetast, een uiterst waardevol natuurgebied in de onmiddellijke nabijheid van Florence dat door de regio Toscane is aangewezen als gebied van communautair belang evenals de kom van Firenzuola (met de Badia di Moscheta en de Valle d'Inferno(2)) en andere ecosystemen (Sasso di Castro, Giogo-Colle di Casaglia) die in de zin van de Europese habitatrichtlijn 92/43/EEG zijn aangewezen als gebied van communautair belang en desondanks worden betroffen door de aanleg van de hogesnelheidsspoorlijn. Ook bestaat het voornemen om in augustus 2001 de bronnen van Moscheta en Felciaione af te tappen. Deze operatie zou enkele weken opgeschort kunnen worden door het recente stopzetten van de werkzaamheden ter ontwatering van de tunnel van Marzano en als gevolg van het besluit van het Openbaar Ministerie om het werk te onderbreken in verband met de schade aan het milieu.

Kan de Commissie ervoor zorgen dat de aanleg van de hogesnelheidsspoorlijn wordt opgeschort totdat zodanige graafmethoden of een alternatief tracé zijn gevonden dat de vervuiling en onomkeerbare verstoring van de waterhuishouding in het gebied van de Badia di Moscheta, door de regio Toscane aangewezen als gebied van communautair belang, wordt voorkomen?

Kan de Commissie de nodige maatregelen nemen om de andere gebieden van communautair belang die door de aanleg van deze lijn worden bedreigd te beschermen (Monte Morello, Sasso di Castro, Giogo-Colle di Casaglia)?

Kan de Commissie nagaan of richtlijn 97/11(3) inzake de milieueffectbeoordeling bij dit project wordt nageleefd, overwegende dat de hydrogeologische gevolgen onvoldoende in aanmerking zijn genomen?

(1) Zo zijn in de plaats Luco di Mugello niet alleen bronnen opgedroogd, maar is ook een akker weggezakt tot zeven meter onder het oorspronkelijke niveau.

(2) Gebied van communautair belang in de zin van de habitatrichtlijn (PB L 206 van 22.7.1992, blz. 7) vanwege het bijzonder waardevolle milieu ter plaatse. Het besluit van de Raad van de regio Toscane nr. 342 van 10.11.1998 beschrijft het aldus: Een van de belangrijkste zones van de regio voor de instandhouding van tal van bedreigde vogelsoorten die zijn aangewezen op een traditioneel landbouwmilieu (ortolaan, duinpieper, kwartel). Jachtgebied van vele roofvogels waarvan er enkele in de nabijheid nestelen. Aanwezigheid van grotendeels intacte waterlopen met lage oeverbegroeiing van hoofdzakelijk Hippophaerhamnoides ssp. fluviatilis die dankzij de hoge waterkwaliteit een habitat vormen voor autochtone vissoorten. Opvallend onder de zoogdieren is Canis lupus en onder de ongewervelden Lepidoptera Callimorpha quadripunctuaria.

(3) PB L 73 van 14.3.1997, blz. 5.

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(4 oktober 2001)

Het door het geachte parlementslid genoemde project behoort tot categorie 7 (spoorwegtrajecten voor spoorverkeer over lange afstand) van bijlage I van Richtlijn 85/337/EEG van de Raad van 27 juni 1985 betreffende de milieueffectbeoordeling van bepaalde openbare en particuliere projecten(1), als gewijzigd bij Richtlijn 97/11/EG van de Raad van 3 maart 1997.

Krachtens Richtlijn 85/337/EEG, als gewijzigd bij Richtlijn 97/11/EG, moeten projecten van de in bijlage I genoemde categorieën worden onderworpen aan een milieueffectbeoordeling waarbij op een passende manier, in het licht van elk afzonderlijk geval en in overeenstemming met de artikelen 4 tot en met 11 van de richtlijn, de directe en indirecte effecten van een project worden beschreven en beoordeeld op de volgende factoren: de bevolking, fauna en flora, bodem, water, lucht, de klimatologische factoren, materiële goederen, met inbegrip van het architectonisch en archeologisch erfgoed, het landschap en de interrelatie tussen genoemde factoren.

Op basis van de door het geachte parlementslid verstrekte informatie lijkt het er bovendien op dat het project waarschijnlijk belangrijke effecten zal hebben op bepaalde zones die vallen onder Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna(2).

Krachtens artikel 6, lid 3, van Richtlijn 92/43/EEG moet, met betrekking tot elk gebied dat overeenkomstig de procedures van deze richtlijn is opgenomen op de lijst van gebieden van communautair belang (GCB) en dat zal worden aangewezen als speciale beschermingszone (SBZ), voor elk plan of project dat niet direct verband houdt met of nodig is voor het beheer van het gebied, maar afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten significante gevolgen kan hebben voor zo'n gebied, een passende beoordeling worden gemaakt van de gevolgen voor dat gebied, rekening houdend met de instandhoudingsdoelstellingen voor het gebied.

Bovenstaande bepaling kan momenteel echter nog niet worden toegepast. Bovenbedoelde procedure, waarbij GCB's worden gekozen uit een lijst van voorgestelde gebieden van communautair belang (vGCB's) en vervolgens worden aangewezen als SBZ's, is nog niet afgerond. De momenteel onder de richtlijn vallende gebieden, inclusief die welke door het geachte parlementslid worden genoemd, bevinden zich nog steeds in de fase van voorgestelde gebieden (vGCB's). Met betrekking tot dergelijke vGCB's hebben de lidstaten de verplichting om erover te waken dat hun activiteiten de doelstellingen van de richtlijn niet in het gedrang brengen. Met name wordt hen aangeraden om af te zien van elke activiteit die een voorgesteld gebied kan aantasten.

In dit specifieke geval, waarbij de Commissie niet op de hoogte is van de door het geachte parlementslid beschreven situatie, zal de Commissie het nodige doen om gedetailleerde informatie over de zaak bijeen te brengen en de naleving van de communautaire wetgeving, binnen de grenzen van het EG-Verdrag, te waarborgen.

(1) PB L 175 van 5.7.1985.

(2) PB L 206 van 22.7.1992.