SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0940/98

van Antonios Trakatellis (PPE) aan de Commissie

(30 maart 1998)

Betreft: Werking van de kerncentrale van Kozloduj: geringere afhankelijkheid van Bulgarije van kernenergie en veiligheidsmaatregelen

De in Bulgarije uit kernenergie gewonnen elektriciteit bedroeg in 1997 46 % van de totale elektriciteitsproductie. De overeenkomst tussen de Europese Unie en Bulgarije inzake subsidie van 24 miljoen ecu ter verbetering van de veiligheid van de units 3 en 4 van de kerncentrale van Kozloduj houdt een verplichting van de Bulgaarse regering in om de units 1 t/m 4 van deze centrale stil te leggen wanneer voldaan wordt aan bepaalde voorwaarden in de overeenkomst die betrekking hebben op het verzekeren van een voldoende energieproductie uit andere bronnen.

Kan de Commissie in verband met het bovenstaande meedelen:

1. wanneer de stillegging kan worden tegemoet gezien van de units 1 t/m 4 van Kozloduj, die de oudste units vormen en een gevaar opleveren voor de veiligheid van de Europese burgers en met name de burgers in Griekenland die zich op niet meer dan 225 km van een eventueel kernongeval bevinden;

2. in welk stadium de moderniseringswerkzaamheden aan de units 5 en 6 en de programma's voor een verzekerde energieproductie uit andere bronnen zich bevinden en welke bedragen door de EU voor deze doeleinden beschikbaar zijn gesteld;

3. welke levensduur de units 5 en 6 na hun modernisering zullen hebben, overwegende dat de reactoren van dit type tot oude Sovjettechnologie behoren;

4. op welke wijze het veilige vervoer van het radioactieve afval van deze centrale plaatsvindt, welke concrete maatregelen zijn genomen of moeten worden genomen voor een veilige opslag van de afvalvloeistoffen in het milieu, aangezien de reactoren van deze centrale watergekoeld zijn en het gevaar van vervuiling van zowel het oppervlakte- als het grondwater reëel is, en hoe het staat met de aanpassing van de Bulgaarse wetgeving aan het acquis communautair ten aanzien van de milieubeschermingskwesties;

5. welk beleid zij heeft vastgesteld of zal vaststellen en welke maatregelen zij heeft getroffen of zal treffen, een en ander in samenwerking met de Bulgaarse autoriteiten, opdat Bulgarije bij de vraag naar energie minder afhankelijk zal zijn van kernenergie, welke vraag overigens voortdurend toeneemt door de economische ontwikkeling van dit land?

Antwoord van de heer Van den Broek namens de Commissie

(14 mei 1998)

Het akkoord inzake een subsidie van 24 miljoen ecu voor verbetering van de veiligheid van de units 3 en 4 van de kerncentrale van Kozloduj is ondertekend door de Bulgaarse regering en de Nuclear Security Account (NSA - Rekening Nucleaire Veiligheid) van de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBRD), waarin de Gemeenschap als donor bijdraagt.

1. Het akkoord bepaalt dat de units 1 en 2 buiten bedrijf worden gesteld zodra de waterkrachtcentrale van Eaira operationeel is en een van de twee units 5 en 6 van Kozloduj is gemoderniseerd. De units 3 en 4 worden buiten bedrijf gesteld zodra de energiesituatie dat toelaat, of in ieder geval zodra de units 5 en 6 van Kozloduj zijn gemoderniseerd en de stadsverwarmingscentrales van Sofia, Kostov en Republika zijn omgebouwd tot warmtekrachtkoppelingscentrales.

2. De Bulgaarse regering heeft een contract getekend voor de voorbereidingsfase van het project voor de modernisering van de units 5 en 6. De voorbereidingen zijn in gang en volgens de planning zullen de werkzaamheden starten na de buitenbedrijfstelling van unit 5, in de zomer van 1998. De Bulgaarse regering heeft verzocht om een Euratomlening van 100 miljoen ecu. De Commissie werkt thans aan de documentatie die voor de behandeling van het verzoek nodig is.

3. De reactoren 5 en 6 van Kozloduj zijn van het type VVER-1000, dat beschouwd wordt als het meest geavanceerde reactortype van Sovjetontwerp. Volgens alle deskundigen is het mogelijk om deze reactoren op westers veiligheidsniveau te brengen. De oorspronkelijke levensduur van dit type reactor bedraagt 30 jaar.

4. Bij de behandeling van het verzoek van Bulgarije om een Euratomlening worden de stralingsaspecten uitdrukkelijk in aanmerking genomen, naast een groot aantal andere te overwegen factoren.

5. Overeenkomstig het energiebeleid van de Gemeenschap meent de Commissie dat over het aandeel van kernenergie in de totale energievoorziening van Bulgarije door het land zelf moet worden beslist, mits de internationale milieu- en veiligheidsnormen en -verplichtingen in acht worden genomen. Dit beleid en deze prioriteiten worden weerspiegeld in het toetredingspartnerschap voor Bulgarije, dat de Commissie op 25 maart heeft goedgekeurd en waarin op de korte termijn voorrang wordt gegeven aan de totstandbrenging van een totaalstrategie op energiegebied voor de lange termijn, de naleving van nucleaireveiligheidsnormen en realistische toezeggingen voor de buitenbedrijfstelling van bepaalde reactoren, zoals die in het kader van het nucleaireveiligheidsakkoord zijn gedaan. De specifieke doelstellingen in dit verband zijn onder meer: reorganisatie van de overheidstaken en -structuren om beleids- en regelgevingstaken strikter te scheiden van commerciële activiteiten op het gebied van de doorgifte, opwekking en levering van energie; totstandbrenging van effectieve concurrentie; vaststelling van prijzen voor verwarming en energie die volledig kostendekkend zijn; afschaffing van kruissubsidiëring tussen sectoren en niet-betaling van rekeningen; stimulering van efficiënt energiegebruik; naleving van de milieunormen en veiligheidseisen van de Gemeenschap; verbetering van de verbindingen van Bulgarije met de regionale energievervoersnetwerken voor elektriciteit, gas en olie.

De Gemeenschap heeft van 1991 tot 1996 voor meer dan 70 miljoen ecu bijstand verleend met het oog op verwezenlijking van deze doelstellingen en voor spoedmaatregelen op het gebied van conventionele energie. Bovendien is meer dan 50 miljoen ecu verstrekt voor verbetering van de nucleaire veiligheid. In samenwerking met andere belangrijke donoren kan in de toekomst aanzienlijke verdere technische en financiële steun van de Gemeenschap worden overeengekomen, mits Bulgarije een totaalbeleid op energiegebied dat betrekking heeft op de eerder genoemde aspecten formuleert en doeltreffend ten uitvoer legt, en de doelstellingen van de NSA-overeenkomst blijft nastreven.