NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 33/205

(2004/C 33 E/209)

SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2053/03

van Anders Wïjkman (PPE-DE), Jules Maaten (ELDR), Robert Evans (PSE), Kathleen Van Brempt (PSE) en Marialiese Flemming (PPE-DE) aan de Commissie

(20 juni 2003)

Betreft: Bedreigde monniksrob

De monniksrob (Monachus monachus) is waarschijnlijk het meest bedreigde zoogdier, niet alleen in Europa, maar in de gehele wereld. Momenteel leven er minder dan 200 stuks van deze bijzondere zeehondensoort in de kustwateren van Griekenland en Turkije. Aangezien de monniksrob een migratoire soort is, kan deze soort even goed in de Griekse als in de Turkse wateren worden aangetroffen.

De landen die partij zijn bij de Verdragen van Bern en Bonn en bij het CITES-verdrag zijn gehouden niet alleen de in deze verdragen genoemde planten- en diersoorten, maar ook hun biotopen te beschermen. Verder, mede op grond van de habitatrichtlijn, dient de monniksrob de hoogste mate van bescherming te genieten. Griekenland is een ondertekenaar van alle boven genoemde verdragen, evenals Turkije, met uitzondering van het Verdrag van Bonn.

Griekenland is, ten minste ten dele, zijn verplichtingen nagekomen met betrekking tot de bescherming van de monniksrob door in het noordelijk deel van de Sporaden een nationaal maritiem park en rond een aantal eilanden in de Egeïsche Zee beschermde gebieden te creëren.

Het Turkse Ministerie van Milieu heeft voorgesteld om in de kustwateren vijf nationale parken te creëren voor de bescherming van de monniksrob, maar als gevolg van tegenwerking van het Turkse Ministerie van Toerisme en Openbare Werken is de feitelijke aanleg van deze volledig beschermde gebieden door de jaren heen keer op keer uitgesteld.

De Commissie was in de afgelopen decennia in de voorhoede van bewegingen om de monniksrob te beschermen.

1. Is de Commissie bereid, aangezien Turkije geen ondertekenaar van het Verdrag van Bonn is, een situatie die de bescherming van de monniksrob in de Egeïsche Zee belemmert, om de Turkse autoriteiten te benaderen en hen te vragen het Verdrag van Bonn te ondertekenen?

2. Is de Commissie bereid de Turkse regering te benaderen met het verzoek om de vijf nationale parken in de kustwateren officieel te creëren en de nodige maatregelen te nemen voor de bescherming van de monniksrob binnen de territoriale wateren van dat land?

3. Is de Commissie bereid de politieke druk op te voeren welke nodig is om te waarborgen dat de Turkse autoriteiten een positief antwoord geven op de vorige twee vragen?

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(7 augustus 2003)

De monniksrob „Monachus monachus” heeft het statuut van „diersoort van communautair belang” gekregen en moet dus strikt worden beschermd, wat de aanwijzing inhoudt van speciale beschermingszones, als bedoeld in de bijlagen II en IV van de habitatrichtlijn (1).

Krachtens de habitatrichtlijn zijn de lidstaten verplicht verscheidene maatregelen te nemen om een gunstige staat van instandhouding van de monniksrob te waarborgen. De meeste habitats die in de Unie voor de bescherming van de soort zijn voorgesteld, bevinden zich in de Middellandse zee, meer bepaald in Griekenland.

Turkije wordt, als kandidaat-lidstaat van de Unie, ertoe aangespoord zijn nationale wetgeving inzake natuurbescherming aan te passen aan de communautaire wetgeving en nu reeds de habitatrichtlijn ten uitvoer te leggen. De omzetting en tenuitvoerlegging van het milieuacquis van de Unie maken deel uit van het herziene Partnerschap voor de toetreding met Turkije (2) en deze kwestie zal op passende wijze worden besproken in de context van de toetredingsonderhandelingen over het milieuacquis. Aangezien de onderhandelingen met Turkije echter nog niet zijn opgestart, kan de Commissie momenteel geen termijn opleggen waarbinnen dergelijke verbintenissen moeten worden nagekomen. In de loop van 2003 zal de Commissie werkvergaderingen organiseren met de Turkse autoriteiten. De bescherming van de natuur is een van de voorgestelde gespreksonderwerpen en het zal dus mogelijk zijn uitgebreider op dit thema en op andere natuurbeschermingstopics in te gaan.

Wat meer in het bijzonder de bescherming van de soort „Monachus monachus” overeenkomstig de internationale wetgeving betreft, moet worden opgemerkt dat Turkije nu reeds, net als de Unie, partij is bij het Verdrag van Barcelona inzake de bescherming van de Middellandse Zee tegen verontreiniging. Turkije heeft ook het aan dit verdrag gehechte Protocol betreffende de speciale beschermingszones en de biodiversiteit ondertekend en is dus toegetreden tot het actieplan voor het beheer van de monniksrob in de Middellandse Zee dat onder de auspiciën van dit verdrag is aangenomen. In deze context berust op Turkije de verplichting om bij de verdragsinstanties verslag uit te brengen over de door het land ondernomen maatregelen om dit actieplan ten uitvoer te leggen.

Er moet aan worden herinnerd dat de Unie reeds parij is bij een aantal internationale verdragen en overeenkomsten inzake de bescherming van de biodiversiteit. Bijgevolg past de Gemeenschap de besluiten die op deze fora worden genomen reeds toe waar dit passend is. De lidstaten moeten zich dan ook in overeenstemming stellen met de communautaire wetgeving waarin deze internationaal aangenomen voorschriften zijn opgenomen.

De Commissie neemt akte van de bezorgdheid van het geachte parlementslid en zal het genoemde probleem te berde brengen bij de voorbereiding van het standpunt van de Gemeenschap op de vergaderingen van de multilaterale overeenkomsten waarbij zowel de Gemeenschap als Turkije partij zijn.

De Commissie merkt tevens op dat de Gemeenschap er in het kader van het huidige uitbreidingsproces van nabij op toeziet dat de tien nieuwe lidstaten partij worden bij de verschillende milieu-overeenkomsten waarbij de Gemeenschap zelf partij is, dit in overeenstemming met het beginsel van „eenheid van optreden en in de internationale vertegenwoordiging” als bedoeld door het Europese Hof van Justitie.

(1) Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna, PB L 206 van 22.7.1992.

(2) PB L 145 van 12.6.2003.