SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0685/03

van Marie Isler Béguin (Verts/ALE), José Mendiluce Pereiro (PSE)en Alexander de Roo (Verts/ALE) aan de Commissie

(7 maart 2003)

Betreft: Spaanse nationaal waterbouwkundig plan, structuurfondsen en kosten-batenbalans

De Commissie is het verzoek van de Spaanse regering aan het onderzoeken om EU-kredieten toe te kennen voor de medefinanciering van de tenuitvoerlegging van het Spaanse nationaal waterbouwkundig plan, met name de werkzaamheden met betrekking tot de overheveling van water van de Ebro naar de stadszone van Barcelona en de oostkust van Spanje.

Volgens een groep wetenschappers(1) zou de kosten-batenbalans van de overheveling in beide gevallen negatief uitvallen. De balans zou 2 204,02 miljoen euro zijn indien geen rekening wordt gehouden met de kosten die voortvloeien uit het geschikt maken van het overgehevelde water voor stedelijk gebruik en uit de klimaatverandering, en 3 556,34miljoen euro indien deze kosten wél in aanmerking worden genomen. Dezelfde wetenschappers stellen dan ook alternatieve systemen van waterbenutting en -beheer voor(2). Deze systemen steunen op het beginsel van beheer van de vraag in plaats van verhoging van het aanbod aan water, en passen in een beleid van duurzame ontwikkeling, waarbij rekening wordt gehouden met de draagkracht van de kusten en de noodzaak van een geïntegreerde planning van de kustzones (Integrated Coastal Zone Management), zoals ook door de Commissie wordt aanbevolen.

Een recente studie van de universiteit van Berkeley bevestigt de twijfels over de sociaal-economische levensvatbaarheid van deze overheveling, en onderschrijft de kritiek van voornoemde wetenschappers van een Spaanse universiteit. In deze studie wordt bovendien kritiek geuit op het ontbreken van een financiële studie, teneinde vast te stellen wie de kosten zal dragen en op welke wijze de overheveling zal worden gefinancierd, en worden vergelijkbare projecten vermeld die in de Verenigde Staten zijn uitgelopen op een financieel fiasco(3).

Volgens verordening (EG) nr. 1260/1999(4) dient kredietverlening uit de structuurfondsen voor grote projecten zoals de infrastructuurwerken voor de overheveling van water van de Ebro te steunen op een analyse van de sociaal-economische kosten en baten, inclusief een opgave van de beoogde benuttingsgraad en de verwachte effecten op de ontwikkeling of omschakeling van de betreffende regio.

1. Is de Commissie niet van oordeel dat het overhevelingsbeleid van het Spaanse nationaal waterbouwkundig plan niet op solide grondvesten steunt, zoals blijkt uit een kosten-batenanalyse, en dat derhalve ook alternatieve voorstellen in aanmerking dienen te worden genomen voordat toestemming wordt verleend voor medefinanciering van het project door de structuurfondsen, met name het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling?

2. Is de Commissie bereid de door de Spaanse autoriteiten voor de medefinanciering van de overheveling van water van de Ebro gevraagde financiële middelen te bestemmen voor alternatieve maatregelen, zoals de hierboven vermelde opties?

(1) Arrojo Agudo P. e.a, Análisis y valoración socioeconómica de los trasvases del Ebro, WWF European Office, september 2002.

(2) Voor de stadszone van Barcelona: vergroting van de doeltreffendheid van de stadsnetwerken, beperking van de vraag door de tenuitvoerlegging van voorlichtingsprogramma's inzake zuinig huishoudelijk en industrieel gebruik, en, als laatste mogelijkheid, ontzilting van zeewater. Voor de Spaanse oostkust: controle op illegale irrigatie, tenuitvoerlegging van een sociaal en milieuprogramma voor de omschakeling van de bevloeide grond, ontwikkeling van een waterbank voor de overdracht, uit het oogpunt van een door de overheid gestuurde markt, van concessie- of eigendomsrechten tussen particulieren, vergroting van de doeltreffendheid van de stadsnetwerken en, als laatste mogelijkheid, ontzilting van zeewater.

(3) A. Horne & others, A technical review of the Spanish National Hydrological Plan (Ebro river out-of-basin diversion), Fundación Universidad Politécnica de Cartagena, 7 januari 2003.

(4) PB L 161 van 26.6.1999, blz. 1.

Antwoord van de heer Barnier namens de Commissie

(30 april 2003)

Conform het subsidiariteitsbeginsel is het de bevoegdheid van de lidstaten om te bepalen welke projecten door de Structuurfondsenprogramma's worden medegefinancierd.

Niettemin zijn de lidstaten verplicht de projecten waarvoor communautaire medefinanciering wordt gevraagd en waarvan de kosten de drempel van 50 miljoen euro, vastgelegd in artikel 25 van Verordening (EG) Nr. 1260/1999(1) van de Raad, overschrijden, te melden. Deze projecten moeten voldoen aan alle vereisten voor grote projecten, en in het bijzonder aan artikel 26 van Verordening (EG) Nr. 1260/1999 van de Raad, en ook aan alle andere relevante bepalingen van de communautaire wetgeving.

(1) Verordening (EG) Nr. 1260/1999 van de Raad van 21 juni 1999 houdende algemene bepalingen inzake de Structuurfondsen PB L 161 van 26.6.1999.