SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0708/03

van Gianfranco Dell'Alba (NI) aan de Commissie

(10 maart 2003)

Betreft: Asielrecht voor met genitale verminking bedreigde vrouwen

Weet de Commissie dat in de voorbije dagen in Kenia een honderdtal meisjes en jonge vrouwen hun toevlucht in een kerk hebben gezocht om te ontsnappen aan het risico van genitale verminking, een eeuwenoud gebruik dat in ten minste 28 Afrikaanse landen nog altijd wordt toegepast en waarvan elk jaar meer dan twee miljoen meisjes het slachtoffer zijn?

In het licht van de resolutie van het EP van 20 september 2001(1) en van de internationale actie STOP FGM, ondertekend door duizenden prominenten en burgers in de gehele wereld, die onder meer vragen dat aan met genitale verminking bedreigde vrouwen asielrecht wordt verleend omdat die verminking als een uiterst zware schending van de meest fundamentele mensenrechten dient te worden beschouwd,

- meent de Commissie niet dat de EU, naar aanleiding van de concrete situatie van de 100 Keniaanse vrouwen, de situatie van die vrouwen dringend in aanmerking moet nemen als reden om op het grondgebied van de lidstaten gemakkelijker asiel te krijgen?

- Welke maatregelen heeft de Commissie in dat verband genomen of is ze voornemens te nemen?

(1) PB C 77 E van 28.3.2002, blz. 126.

Antwoord van de heer Vitorino namens de Commissie

(28 april 2003)

Op het gebied van immigratie zijn momenteel geen op artikel 63 van het EG-Verdrag gebaseerde communautaire bepalingen in voege die betrekking hebben op de in de vraag beschreven situatie. Met name het voorstel voor een Richtlijn van de Raad betreffende minimumnormen voor de erkenning en de status van onderdanen van derde landen en staatlozen als vluchtelingen of als personen die anderszins internationale bescherming behoeven(1) wordt nog behandeld in de Raad. Momenteel is er dan ook geen communautaire wetgeving op grond waarvan de Commissie informatie zou kunnen inwinnen over individuele asielaanvragen of gevallen van asiel en heeft zij evenmin de bevoegdheid om in de lidstaten tussen te komen.

Volgens artikel 7, onder d), van het voorstel van de Commissie dient er in geval van vrouwelijke asielaanvragers rekening mee te worden gehouden dat vervolging in de zin van het Verdrag van Genève door seksueel geweld of met andere geslachtsspecifieke middelen kan geschieden. Men dient in acht te nemen dat geslachtsspecifiek geweld in vele gevallen slechts een vorm van vervolging is en dat elke vervolgingsgrond die in het Vluchtelingenverdrag van 1951 is vermeld, in aanmerking komt. Seksueel geweld ten aanzien van vrouwelijke vluchtelingen, zoals genitale verminking, kan evenwel louter vanwege het geslacht worden gepleegd. In dergelijke gevallen kan de vervolgingsgrond behoren tot een bepaalde sociale groep van toepassing zijn.

Betreffende deze vervolgingsgrond legt artikel 12, onder d), van het voorstel interpretatievoorschriften vast. De toepasbaarheid zal afhangen van de bijzondere omstandigheden en de context in het land van herkomst en de kenmerken van de pleger van de vervolging en het slachtoffer. Volgens deze voorschriften moeten daaronder ook groepen van personen vallen die volgens de wet als minderwaardig of als mensen van tweede categorie worden beschouwd, zodat vervolging door particulieren of andere niet-overheidsactoren stilzwijgend wordt geduld, evenals groepen ten opzichte waarvan de staat het recht op discriminerende wijze hanteert en ten aanzien waarvan hij weigert de wet met het oog op hun bescherming toe te passen. Dit kan het geval zijn wanneer vrouwen in staten waarin zij op grond van hun geslacht of hun sociale positie als gehuwde vrouwen, dochters, weduwen of zusters geen daadwerkelijke bescherming kunnen verkrijgen tegen misbruik in de vorm van huiselijk geweld, inclusief seksueel geweld en verminkingen.

Het zij evenwel opgemerkt dat de Raad deze richtlijn nog niet heeft goedgekeurd. In Kenia is genitale verminking sinds de goedkeuring van de kinderwet door het Parlement

(2001) formeel verboden voor meisjes onder 17. De Commissie is echter van mening dat voor de confrontatie met de complexe en diepgewortelde overtuigingen die de basis vormen van genitale verminking niet enkel een repressief overheidsoptreden vereist is, maar dat ook onderwijs en publieke bewustwording nodig zijn.

De Commissie heeft de kwestie van vrouwenrechten, onder meer de genitale verminking, in deze context reeds ter sprake gebracht bij de regering van Kenia. De Commissie verleent ook steun aan initiatieven van de civiele maatschappij betreffende vrouwenrechten en de betrokkenheid van vrouwen bij de politieke besluitvorming, alsmede aan een specifiek project inzake het voorkomen van genitale verminking in het Kisii-district.

De Commissie zal maatregelen ter bevordering van de vrouwenrechten en voor de uitroeiing van de praktijk van genitale verminking in de toekomst blijven steunen. De Unie stelt met name voor om de politieke dialoog met de recent verkozen Keniaanse regering te versterken, en daarbij vooral de nadruk te leggen op mensenrechten en geslachtsspecifieke kwesties. De Commissie zal vraagstukken inzake mensenrechten, onder meer geslachtsspecifieke kwesties, verder aan de orde blijven stellen in de relevante forums, onder meer in de context van de dialoog van de Gemeenschap met niet-overheidsactoren die toezicht houden op en zorgen voor de naleving van vrouwenrechten.

Voor verdere gegevens wordt verwezen naar: het antwoord van de Commissie op schriftelijke vraag E-0519/03 van mevrouw Smet(2) betreffende vrouwenrechten in Kenia.

(1) PB C 51 E van 26.2.2002.

(2) PB C 33 E van 6.2.2004, blz. 47.