SCHRIFTELIJKE VRAAG P-1270/96 van Heidi Hautala (V) aan de Commissie (15 mei 1996)

Betreft: Richtlijn verpakking en verpakkingsafval-preventie en recycling

De voornaamste doelstelling van de verpakkingsrichtlijn is de preventie van verpakkingsafval. De concrete doelstellingen worden echter aan de lid-staten overgelaten. Overeenkomstig de communautaire strategie voor het afvalbeheer moet recycling vanuit het oogpunt van energieverbruik prioriteit genieten. De recycling van verpakkingsafval moet echter binnen bepaalde grenzen liggen, die in de verst gevorderde landen voor bijna al het verpakkingsafval, behalve plastic, bijna of vrijwel geheel zijn overschreden. Een bijkomend probleem is dat hergebruik van verpakkingsmateriaal niet als een vorm van preventie van verpakkingsafval wordt beschouwd.

Op grond van de richtlijn kunnen de lid-staten om redenen van milieubescherming met betrekking tot recycling hogere streefwaarden vaststellen. Sommige lid-staten doen dit niet met als argument dat overeenkomstig de richtlijn geen handelsbelemmeringen mogen worden gevormd. Deze landen nemen genoegen met een zo laag niveau van recycling, dat hiervan in de praktijk weinig of niets terechtkomt. Misschien moet er naar worden gestreefd om met de verpakkingsindustrie tot vrijwillige afspraken te komen, wanneer blijkt dat het vraagstuk niet via nationale wetgeving kan worden geregeld.

Is de Commissie voornemens de voor recycling vastgestelde grenswaarden af te schaffen en de minimumeisen te verhogen, concrete doelstellingen vast te stellen voor de preventie van verpakkingsafval en hergebruik van verpakkingmateriaal te beschouwen als een vorm van preventie van verpakkingsafval?

Beschikt de Commissie over informatie omtrent de in de verschillende lid-staten vastgestelde doelstellingen op het gebied van recycling en preventie van verpakkingsafval, alsmede omtrent vigerende economische en andere instrumenten (b.v. verbodsbepalingen)?

Wat is de mening van de Commissie over de "handelsbelemmeringen¨ waarvan in de verpakkingsrichtlijn wordt gesproken?

Antwoord van Mevrouw Bjerregaard namens de Commissie (24 juni 1996)

Richtlijn 94/62/EG betreffende verpakking en verpakkingsafval ((PB L 365 van 31.12.1994. )) beoogt in een hoog niveau van milieubescherming te voorzien en het functioneren van de interne markt te verzekeren. De richtlijn stelt streefwaarden vast voor de terugwinning en recycling van verpakkingsafval, die binnen bepaalde grenzen liggen om rekening te houden met de verschillende situaties in de Lid-Staten en om het ontstaan van handelsbelemmeringen of concurrentievervalsingen te voorkomen. Er zij op gewezen dat Lid-Staten die programma's hebben vastgesteld of vaststellen die verder gaan dan deze streefwaarden, deze streefwaarden moeten kunnen nastreven in het belang van een hoog milieubeschermingsniveau; hierbij dienen zij aan een aantal voorwaarden te voldoen waarvan de Commissie de inachtneming bevestigt na een adequate verificatie. Deze voorwaarden gelden als redelijk in het licht van de twee doelstellingen van de richtlijn.

Dit mag er niet toe leiden dat in sommige Lid-Staten de huidige inspanningen op het gebied van recycling afnemen,maar wel indien nodig tot meer inzicht in en begrip voor de problemen waarmee andere Lid-Staten op dit gebied worden geconfronteerd.

Hergebruik valt niet onder de recyclingstreefwaarden omdat het logischerwijs uit andere processen bestaat; het betrekken van hergebruik op deze streefwaarden leidt er bij gelijke omstandigheden aantoonbaar toe dat meer verpakkingsafval op de stortplaatsen terechtkomt. Hergebruik is een fundamenteel principe van de richtlijn, die in artikel 5 het kader instelt voor het stimuleren van hergebruiksystemen.

De eerste prioriteit van de richtlijn is preventie (artikel 4), maar er werden geen preventiestreefwaarden vastgesteld aangezien dit niet passend werd geacht in dit stadium. Hergebruik kan dan ook niet in aanmerking komen met betrekking tot het bereiken van preventiestreefwaarden, en de twee concepten worden als los van elkaar staand gepresenteerd. Dit is het logische gevolg in het licht van de definities in artikel 3. Dit moet echter hoegenaamd niet worden geacht in het nadeel te werken van hergebruik.

De Commissie zal op basis van de praktijkervaring die in Lid-Staten wordt opgedaan en de bevindingen van wetenschappelijk onderzoek en evaluatietechnieken zoals milieubalansen op het gepaste moment met een voorstel komen, teneinde het mogelijk te maken dat uiterlijk tegen 31 december 1996 streefwaarden voor de tweede vijfjarenfase worden vastgesteld. Het is te vroeg om op de inhoud van dit voorstel vooruit te lopen, maar, zoals in de richtlijn werd aangegeven, is het de bedoeling dat de huidige streefwaarden aanzienlijk worden verhoogd.

Aangezien de termijn voor de omzetting in nationale wetgeving op 30 juni 1996 afloopt, kan een nauwkeurige en evenwichtige evaluatie pas gebeuren wanneer de Lid-Staten dit proces hebben voltooid. Tot nog toe heeft geen enkele Lid-Staat dit gedaan.

Tenslotte dient "handelsbelemmeringen¨ te worden geïnterpreteerd overeenkomstig de algemene interpretatie van dit concept in het EG-Verdrag zelf. Uiteraard moet in de praktijk elk geval apart worden bezien in het licht van de bestaande jurisprudentie op dit gebied.