SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2673/96 van Marianne Thyssen (PPE) aan de Commissie (15 oktober 1996)

Betreft: Toepassing door de Europese Commissie van de controleprocedure vervat in artikel 3 van de richtlijn 86/665/EG betreffende de toekenning van overheidsopdrachten

In sommige kringen wordt beweerd dat gemeentebesturen de Europese regels inzake overheidsopdrachten vaak niet naleven.

Op grond van artikel 3 van de richtlijn 89/665/EG ((PB L 395 van 30.12.1989, blz. 33. )) van 21 december 1989 kan de Europese Commissie lid-staten of aanbestedende gemeentebesturen rechtstreeks aanspreken met het verzoek vastgestelde inbreuken op de Europese regels inzake overheidsopdrachten ongedaan te maken.

Heeft de Europese Commissie van deze controlemogelijkheid t.a.v. gemeenten en overheden al gebruik gemaakt? Zo ja, in hoeveel gevallen? Met betrekking tot welke gemeenten?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie (20 november 1996)

Om voor een correcte toepassing van de Gemeenschapswetgeving te zorgen, kan de Commissie de procedure van artikel 169 van het EG-Verdrag inleiden ten aanzien van inbreuken, met name van inbreuken bij het plaatsen van overheidsopdrachten. De Commissie zendt de betrokken Lid-Staat eerst een schriftelijke aanmaning, waarna eventueel een met redenen omkleed advies volgt. Indien er geen aanvaardbare oplossing komt die in overeenstemming is met het Gemeenschapsrecht, kan de Commissie de zaak aanhangig maken bij het Hof van Justitie, dat terzake een definitieve beschikking geeft.

In de twee richtlijnen die op het plaatsen van overheidsopdrachten van toepassing zijn, Richtlijn 89/665/EEG betreffende de traditionele sectoren en Richtlijn 92/13/EEG ((PB L 76 van 23.3.1992 )) betreffende de nutsbedrijven (water, energie, vervoer en telecommunicatie), wordt er bovendien in voorzien dat de Commissie de Lid-Staat en de aanbestedende dienst een kennisgeving kan toezenden. Deze kennisgeving aan de Lid-Staat geldt ook als schriftelijke aanmaning in de zin van artikel 169 van het EG-Verdrag. De Commissie kan deze procedure slechts hanteren wanneer zij, vóór de gunning van de opdracht, van oordeel is dat er een duidelijke en kennelijke inbreuk op de communautaire voorschriften inzake overheidsopdrachten heeft plaatsgevonden. Indien de Commissie van dit instrument gebruik maakt, moet zij een antwoord eisen binnen een termijn van 21 dagen voor de traditionele sectoren en 30 dagen voor de nutsbedrijven. Nadat de Lid-Staat (en niet de aanbestedende dienst) deze kennisgeving heeft ontvangen, moet hij de Commissie antwoorden. Dit instrument biedt de Commissie geen aanvullende mogelijkheden naast die welke haar krachtens artikel 169 van het EG-Verdrag ter beschikking staan.

Als antwoord op de vraag van het geachte Parlementslid moet worden verklaard dat de Commissie van dit instrument weliswaar gebruik heeft gemaakt, maar niet op geregelde basis en wel om diverse redenen. In de eerste plaats richten de klagers zich meestal tot de Commissie na de gunning van de opdracht, wanneer het volkomen duidelijk is dat zij geen kans hebben de opdracht in de wacht te slepen. In de tweede plaats is er niet altijd sprake van duidelijke en kennelijke inbreuken. In de derde plaats biedt dit instrument weliswaar het voordeel dat de aanbestedende autoriteit op hetzelfde tijdstip als de Lid-Staat in kennis gesteld wordt, maar dient de Commissie de in beide richtlijnen bepaalde termijnen in acht te nemen. In een aantal dringende gevallen heeft de Commissie er de voorkeur aan gegeven - in plaats van dit instrument - de procedure van artikel 169 te gebruiken om een kortere termijn voor antwoord op te leggen.

In ieder geval behoort de controle op de naleving van de regels door de diverse aanbestedende autoriteiten of diensten (met inbegrip van de lokale overheid) in de eerste plaats tot de verantwoordelijkheid van de Lid-Staten en moeten zij derhalve een afdoende controlesysteem instellen.