SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3464/96 van Herbert Bösch (PSE) aan de Commissie (9 december 1996)

Betreft: Trage uitvoering van de programma's voor reactorveiligheid uit PHARE- en TACIS-middelen

Volgens het verslag van de Rekenkamer over 1995 ligt het uitvoeringspercentage van de programma's voor reactorveiligheid bij 56% van de vastleggingskredieten en bij slechts 26% van de betalingskredieten, hoewel de veiligheid van de kernreactoren als urgentie is aangemerkt en de Commissie een "aanzienlijke¨ stijging van het aantal af te sluiten overeenkomsten heeft aangekondigd.

1. Waar ligt de oorzaak van de slechte uitvoering? Indien dit aan de landen van Midden- en Oost-Europa en aan de Nieuwe Onafhankelijke Staten (NOS) te wijten is, hoe denkt de Commissie een betere besteding van de gelden te garanderen?

2. Welke kernreactoren in de landen van Midden- en Oost-Europa en de NOS zijn oorspronkelijk in dit programma opgenomen?

3. Voor welke kernreactoren zijn al projecten, respectievelijk maatregelen ter verhoging van de veiligheidsnormen

a) afgesloten,

b) ter hand genomen?

4. Welke geraamde werkzaamheden en projecten zijn nog niet afgesloten, respectievelijk vertonen nog niet ter hand genomen?

5. Wanneer kan de afronding daarvan tegemoet worden gezien?

Antwoord van de heer Van den Broek namens de Commissie (17 januari 1997)

1. De uitvoering van projecten in de sector nucleaire veiligheid heeft om een aantal redenen vertraging opgelopen. Het bleek voor de Commissie moeilijker dan verwacht om met de begunstigden de grote lijnen van het programma en de details van de afzonderlijke projecten overeen te komen. De betrokken landen beschikten niet over een internationaal erkende regeling voor aansprakelijkheid bij nucleaire ongevallen, wat in sommige landen nog steeds het geval is. Er was sprake van procedurele problemen, onder meer met betrekking tot de afgifte van vergunningen voor apparatuur uit de Gemeenschap in de Oost-Europese landen.

2. De Phare- en Tacis-programma's omvatten zowel generieke activiteiten die voor alle kerncentrales van eenzelfde ontwerp van nut zijn, als specifiek op één installatie gerichte ondersteuning door middel van een programma voor bijstand ter plaatse. In het laatstgenoemde kader is steun verleend aan installaties in Rusland (Kola, Balakovo, Tver', St.-Petersburg, Smolensk, Belojarsk), Kazachstan (Aktau), Oekraïne (Rovno, Zuid-Oekraïne, Zaporozje) en Midden-Europa (Kozloduj).

3. - 5. In het kader van deze rechtstreekse bijstand ter plaatse worden aangelegenheden met betrekking tot de operationele veiligheid aangepakt met hulp van exploitanten van nucleaire installaties uit de Gemeenschap. Ook wordt apparatuur ter beschikking gesteld. Enkele voorbeelden: levering van een systeem voor reiniging van condensoren aan Balakovo, levering van brandwerende verf en een systeem voor inspectie van stoomgeneratoren aan Rovno, levering van non-destructieve testapparatuur aan Tver' en Zuid-Oekraïne, levering van een geautomatiseerd onderhoudssysteem aan Smolensk en levering van een gecentraliseerd informatiesysteem aan Sosnovyj Bor. Verder zijn aan diverse centrales grote hoeveelheden onderdelen geleverd. Ook andere reeds goedgekeurde projecten zijn of worden binnenkort opgestart. De meeste projecten zijn technisch complex, zodat de tenuitvoerlegging ervan, inclusief ontwerp, vervaardiging, aflevering en installatie, veel tijd vergt.

Zowel bij Phare als bij Tacis is de veiligheid van nucleaire installaties een prioritair onderdeel van de huidige planning voor de middellange termijn. Projecten voor rechtstreekse steun aan kerncentrales blijven daarom ook de komende jaren van de programma's deel uitmaken.