SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3147/00

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(6 oktober 2000)

Betreft: Financiering uit Europese fondsen van voorbereiding en aanleg van een autosnelweg door het natuurgebied in de Bulgaarse Kresna-kloof

1. Is de Commissie bekend met het voornemen van de Bulgaarse regering om door het dal van de rivier de Struma, die in het westen van dat land van het noorden naar het zuiden stroomt, een autosnelweg aan te leggen die een onderdeel vormt van de Transeuropese Corridor nr. 4 en die van de Bulgaarse hoofdstad Sofia naar de Griekse havenstad Thessaloniki loopt? Weet de Commissie dat het Phare Grensoverschrijdend Samenwerkingsprogramma en de Europese Investeringsbank nu reeds bijdragen aan het maken van een ontwerp voor deze weg door de Italiaanse onderneming SPEA Ingeneria Europea?

2. Is het de Commissie tevens bekend dat de ontwerpen voor deze snelweg uitgaan van een route door de kloof ten noorden van de stad Kresna, en tot nu toe nog niet van de door natuur- en milieuorganisaties bepleite duurdere variant via een tunnel buiten de Kresna-kloof om?

3. Kan de Commissie bevestigen dat de Kresna-kloof het belangrijkste Bulgaarse gebied is voor de bescherming van unieke voor de Balkan kenmerkende boomsoorten, slangen en landschildpadden en dat dit gebied vanwege de grote rijkdom aan biodiversiteit en landschapswaarden past in de criteria voor opname in het Europese Ecologische Netwerk Natura 2000, terwijl de stad Kresna zich door het behoud van deze ongerepte omgeving verder kan ontwikkelen als centrum voor op natuur, landschap en gezondheid gericht toerisme?

4. Is de Commissie het met mij eens dat een ingrijpende aantasting en opdeling van de Kresna-kloof en van de buitenwijken van de stad Kresna door wegenbouw en luchtverontreiniging niet alleen strijdig zou zijn met de economische potenties van de stad Kresna maar ook met de Conventie van Bern (in het bijzonder artikel 4) en na toetreding van Bulgarije tot de Europese Unie ook met de richtlijnen 92/43 en 79/409? Is de Commissie derhalve bereid om te helpen voorkomen dat eerst met EU-geld natuurgebieden worden vernietigd en ecologische corridors worden doorsneden die later moeten worden beschermd vanaf het moment dat zij tot het EU-grondgebied behoren?

5. Bent u vooruitlopend op een mogelijke toetreding van Bulgarije tot de Europese Unie bereid om te bevorderen dat:

a) niet slechts een deel van het Kresna-gebied maar het gehele gebied met grote natuurwaarden wordt aangewezen als een te beschermen landschap,

b) reeds in de ontwerpfase wordt uitgegaan van een gewijzigde route en/of ondertunneling van de snelweg, zodat er geen verdere kosten worden gemaakt voor een variant die strijdig is met de belangen van natuur en milieu,

c) het verstrekken van Europese financiële bijdragen voor de aanleg van de snelweg, zoals door de Bulgaarse regering wordt beoogd in het kader van ISPA, wordt gebonden aan de voorwaarde dat de natuur- en landschapswaarden van de Kresna-kloof behouden blijven en er binnen dit gebied geen ecologische corridors worden vernietigd?

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(22 december 2000)

1. De Commissie weet dat de Bulgaarse regering van plan is een autoweg aan te leggen door het dal van de Struma als onderdeel van de Trans-Europese corridor nr. 4. De Commissie heeft het grensoverschrijdend samenwerkingsproject (PGS) in het kader van Phare voor een studie betreffende autoweg E-79 (BG9803 en BG99404) goedgekeurd, die onder andere de voorbereiding van een voorontwerp, een haalbaarheidsonderzoek en een gedetailleerd ontwerp van het traject Daskalovo-Kulata omvat. Er werd de Europese Investeringsbank niet gevraagd de Struma-autoweg te financieren. Tot op heden is er geen aanvraag gedaan voor bijkomende communautaire steun. De Commissie verricht een grondige beoordeling van alle projecten waarvoor de betrokken landen financiële bijstand in het kader van het ISPA hebben aangevraagd, om ervoor te zorgen dat de vereisten van de toepasselijke verordeningen worden nageleefd. Een van deze vereisten is de beoordeling van de milieu-effecten van het project, die vergelijkbaar is met de beoordeling krachtens Richtlijn 85/337/EEG van de Raad van 27 juni 1985(1), als gewijzigd bij Richtlijn 97/11/EG van de Raad van 3 maart 1997(2). De milieugevoeligheid van gebieden die door bouwwerken worden aangetast, met inbegrip van de Kresna-kloof, moet in het kader van een dergelijke MER-procedure worden beoordeeld.

2. De Commissie zal de planning van de Struma-autoweg van nabij volgen, met name via haar delegatie in Sofia, om ervoor te zorgen dat het voor het milieu minst schadelijke tracé wordt gebruikt en dat zo nodig een alternatieve oplossing wordt gekozen. De Commissie zal de bijeenkomsten en de dialoog tussen de Bulgaarse autoriteiten en de Bulgaarse niet-gouvernementele milieu-organisaties (NGO's) bevorderen. In het kader hiervan heeft de delegatie van de Commissie in Sofia op 1 en 13 november 2000 bijeenkomsten georganiseerd met de betrokken partijen (de burgemeester van Kresna, vertegenwoordigers van de Bulgaarse milieu-NGO's, de aannemer, het agentschap voor de tenuitvoerlegging van het PGS en de instantie die verantwoordelijk is voor de aanleg van wegen), waar mogelijke alternatieve oplossingen voor de ligging van de autoweg werden besproken.

3. De Commissie weet dat de Kresna-kloof van groot belang is vanuit milieuoogpunt. Verschillende typen habitats in de zin van Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde fauna en flora(3), zijn in de Kresna-kloof vertegenwoordigd en diverse in de bijlagen van de richtlijn genoemde soorten planten, vissen, amfibieën en reptielen komen in de Kresna-kloof voor. Daarom onderneemt de Commissie de acties die zijn beschreven in punt 1 en 2 en die tot doel hebben de kwalitatieve toestand van deze belangrijke biodiversiteitszone te bewaren.

4. en 5. Indien Bulgarije vraagt het gebied rond de Kresna-kloof in het Natura 2000 netwerk op te nemen, is de Commissie bereid een dergelijke keuze te steunen.

(1) PB L 175 van 5.7.1985.

(2) PB L 73 van 14.3.1997.

(3) PB L 206 van 22.7.1992.