SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0241/01

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(7 februari 2001)

Betreft: Misbruik door diermeelexporteurs van tegenstrijdige statistieken inzake vervoer en handel

1. Kan de Commissie bevestigen dat als gevolg van de afschaffing van douanecontroles sinds 1993 niet langer betrouwbare statistische gegevens beschikbaar komen met betrekking tot de volumes van handel en transport over de binnengrenzen van de Europese Unie heen?

2. Kan de Commissie tevens de gegevens uit het dagblad Le Monde bevestigen volgens welke de cijfers met betrekking tot de handel in diermeel aan beide zijden van de Frans-Belgische en de Nederlands-Belgische grens tot en met 1992 met elkaar overeenstemmen, maar daarna volstrekt niet meer omdat Nederland in 1993 en 1994 veel meer naar België denkt te hebben geëxporteerd dan België ontving en Frankrijk veel meer Belgisch diermeel ontving dan België meent te hebben geëxporteerd?

3. Kan de Commissie bevestigen dat uit openbare gegevens blijkt dat na invoering van binnenlandse beperkingen op het gebruik van slachtafval de Britse slachtafvalindustrie kon overleven door de export sterk te vergroten, waardoor deze export in 1989 bijna het viervoudige was van die in 1988, terwijl er in dezelfde tijd in andere lidstaten van de EU een zeer sterke groei van importen van Iers diermeel werd geregistreerd?

4. Ligt de veronderstelling voor de hand dat in de jaren vanaf 1993 veel Brits diermeel als Iers diermeel naar Nederland en België is vervoerd, en vandaaruit weer voor een groot deel naar Frankrijk?

5. Wat denkt de Commissie te ondernemen om te bewerkstelligen dat de statistieken van im- en export niet langer vervalst kunnen worden en dat er niet langer twijfel kan ontstaan over de herkomst van gevaarlijke en omstreden producten die door consumenten en verwerkende bedrijven niet gewenst worden?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(26 april 2001)

1. en 2. De totstandbrenging van de interne markt in 1993 heeft geleid tot de oprichting van een systeem voor het verzamelen van statistische gegevens betreffende de handel tussen de lidstaten (Intrastat genaamd) dat losstaat van douaneformaliteiten en gebaseerd is op het rechtstreeks verzamelen van gegevens bij de bedrijven. De eerste paar jaar na de oprichting ervan functioneerde het systeem niet naar volle tevredenheid; de meeste lidstaten hadden te maken met een regelmatig terugkerend fenomeen van helemaal niet of te laat antwoordende bedrijven. Dit had een negatieve invloed op de kwaliteit en de beschikbaarheid van communautaire statistieken. De situatie is geleidelijk verbeterd en op dit moment voldoet het systeem aan de meeste behoeften van de gebruikers, in het bijzonder die van de Economische en Monetaire Unie.

Overigens zij erop gewezen dat een cijfermatige controle van de handelsstromen van de verschillende producten (in de nomenclatuur zijn meer dan 10 000 producten opgenomen en gecodificeerd) met Intrastat niet eenvoudig is en wel om twee redenen:

- Er wordt een drempel gehanteerd teneinde de administratieve lasten voor kleine en middelgrote bedrijven (het MKB) tot een minimum te beperken, met inachtneming van een aantal kwaliteitscriteria. Deze drempel stelt bedrijven met een bepaald jaarlijks handelsvolume vrij van de plicht tot aangifte van hun transacties voor statistische doeleinden. Dit verlies aan informatie wordt gecompenseerd door aanpassingen op het niveau van de geaggregeerde resultaten. Een voorbeeld: in 2001 bedroeg deze drempel 245 000 euro in België, 225 000 euro in Nederland en 100 000 euro in Frankrijk (waarbij zij aangetekend dat dit laatste land de aangifte voor zowel statistische als fiscale doeleinden gebruikt). Het systeem met de drempel is uiteraard rechtstreeks van invloed op de nauwkeurigheid van de resultaten betreffende een concreet product en op de mogelijkheden tot vergelijking van de transacties tussen de handelspartners binnen de Gemeenschap. Het feit dat bedrijven niet antwoorden, wordt in de meeste lidstaten evenwel gecompenseerd door aanpassingen die niet altijd overeenkomen met de meest gedetailleerde onderverdeling in de nomenclatuur.

- Terwijl er vóór 1993 statistieken werden bijgehouden betreffende alle grensoverschrijdende bewegingen, op basis van douaneaangiften, stoelt het Intrastat-systeem op statistische aangiften achteraf, op basis van facturen van leveranciers. Problemen met de identificatie van de andere bij de transactie betrokken lidstaat (van verzending of bestemming) zijn derhalve inherent aan het systeem en hebben logischerwijs invloed op de vergelijking van de handelsstromen aan beide zijden van de grenzen.

Diermeel valt onder onderverdeling 2301 10 00 van de Gecombineerde Nomenclatuur, die meel, poeder en pellets van vlees en van slachtafvallen, ongeschikt voor menselijke consumptie, alsook kanen bevat. Het diermeel is afkomstig van de behandeling van ofwel het hele karkas hetzij van bepaalde onderdelen van het dier (vlees, slachtafvallen), zonder dat de inhoud van deze onderverdeling verder kan worden gepreciseerd.

Bestudering van de cijfers toont aan dat de verschillen met betrekking tot de intracommunautaire handel vanaf 1993 sterk zijn toegenomen. De cijfers voor 1993 en 1994 betreffende de handelstromen van Nederland naar de Belgisch-Luxemburgse Economische Unie (BLEU) zijn inderdaad veel hoger dan de door de BLEU gemelde cijfers voor ontvangen hoeveelheden met betrekking tot dezelfde periode. Vanaf 1995 doet zich evenwel het tegenovergestelde verschijnsel voor. Tot slot blijkt uit het onderzoek ook dat de hoeveelheden die Frankrijk vanuit de BLEU zijn binnengekomen inderdaad veel groter zijn dan de door de BLEU gemelde uitgevoerde hoeveelheden met betrekking tot dezelfde periode.

3. en 4. De informatie en de gegevens die worden geleverd, stellen de Commissie niet in staat om deze beweringen te bevestigen.

5. Beschikking nr. 97/735/EG van de Commissie van 21 oktober 1997 tot vaststelling van beschermende maatregelen ten aanzien van het handelsverkeer van bepaalde soorten dierlijke afvallen van zoogdieren(1) en Beschikking nr. 2001/9/EG van de Commissie van 29 december 2000 betreffende controlemaatregelen voor de tenuitvoerlegging van Beschikking 2000/766/EG van de Raad betreffende bepaalde beschermingsmaatregelen ten aanzien van overdraagbare spongiforme encefalopathieën en het vervoederen van dierlijke eiwitten(2) stellen stringente controlemaatregelen vast om de traceerbaarheid van verwerkte dierlijke eiwitten binnen de Gemeenschap te garanderen. Deskundigen van het Voedsel- en Veterinair Bureau van de Commissie voeren regelmatig controles ter plaatse uit in alle lidstaten om de correcte tenuitvoerlegging van de communautaire regelgeving te verifiëren. Indien na vaststelling van de feiten blijkt dat een lidstaat zich niet aan zijn verplichtingen houdt, is de Commissie bereid alle binnen haar bevoegdheid vallende maatregelen te nemen teneinde de naleving van het Gemeenschapsrecht te waarborgen.

(1) PB L 294 van 28.10.1997. Beschikking laatstelijk gewijzigd bij Beschikking 1999/534/EG van de Raad van 19 juli 1999 (PB L 204 van 4.8.1999).

(2) PB L 2 van 5.1.2001. Beschikking laatstelijk gewijzigd bij Beschikking 2001/165/EG van de Commissie van 27 februari 2001 (PB L 58 van 28.2.2001).