NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 78/364

(2004/C 78 E/0384)

SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1278/03

van Dana Scallon (PPE-DE) aan de Commissie

(4 april 2003)

Betreft: De Grieks-katholieke minderheid in Roemenië

Op 7 februari 2002 konden de leden van de Grieks-katholieke minderheid, die ook wel de „kerk van de oosterse ritus” of „de geünieerde Griekse kerk” (Uniate Church) wordt genoemd, hun kerk in Ocna Mures (Transsylvanië, Roemenië) weer in bezit nemen na door de rechtbank in het gelijk te zijn gesteld. Een paar weken later, nl. op 16 maart 2002, werden zij uit hun kerk verdreven door een menigte die werd aangevoerd door drie orthodoxe priesters en die werd geholpen en aangespoord door de plaatselijke politie.

Een ander voorval heeft zich enkele jaren geleden voorgedaan: in de stad Ardud werd de Grieks-katholieke priester door de politie gewaarschuwd dat hij zou worden gearresteerd; vervolgens werden de leden van de congregatie één voor één bij de politie geroepen en kregen hetzelfde te horen.

In 1995 liet de orthodoxe bisschop de Grieks-katholieke kerk in de stad Craiova verwoesten, met behulp van het leger en de politie.

Is de Commissie op de hoogte van discriminatie jegens de Grieks-katholieke minderheid in Roemenië?

Welke maatregelen heeft de Commissie genomen of denkt zij te nemen om vervolging om godsdienstige redenen in de kandidaatlanden tegen te gaan? Kan de Commissie de genomen of te nemen maatregelen beschrijven?

Antwoord van de heer Verheugen namens de Commissie

(16 mei 2003)

De Commissie is op de hoogte van de beschuldigingen van discriminatie tegenover de met Rome geünieerde Grieks-katholieke Kerk in Roemenië, waarvan het geachte parlementslid gewag maakte.

De eerbiediging van de mensenrechten, waaronder de vrijheid van godsdienst, is een van de elementaire criteria voor toetreding tot de Unie en wordt als zodanig aandachtig door de Commissie gevolgd. De resultaten van dit toezicht worden ieder jaar gepubliceerd en in haar verslag van 2002 over de vorderingen van Roemenië op de weg naar de toetreding (Periodiek Verslag) heeft de Commissie het volgende geconcludeerd:

Vrijheid van godsdienst wordt door de grondwet gegarandeerd en in de praktijk gerespecteerd. Aan het belijden van een godsdienstige overtuiging wordt door de regering geen beperkingen opgelegd, al hebben mensenrechtenorganisaties melding gemaakt van gevallen waarbij orthodoxe geestelijken, soms in samenwerking met lokale functionarissen, de religieuze activiteiten van andere kerken beperken.

Er zijn geen bewijzen van dat discriminerende praktijken systematisch tegen een religieuze groepering worden ondernomen of deel uitmaken van een door de Roemeense regering uitgestippeld beleid. De juiste handelwijze zou zijn om via het Roemeense rechtsstelsel onwettige maatregelen tegen bezittingen van de kerk aan te vechten.

Tegelijkertijd is de Commissie zich ervan bewust dat het juridische kader voor de teruggave van geconfisceerde kerken nog steeds niet volledig is en zij heeft derhalve de Roemeense autoriteiten aangespoord wetgeving in te voeren die expliciet betrekking heeft op de teruggave van kerken. Wat dit aangaat stond in het Periodiek Verslag van 2002 te lezen:

In juli 2002 heeft het Parlement een wet aangenomen die de procedure voor de teruggave van van kerken geconfisceerde bezittingen verduidelijkt. De wet breidt het toepassingsgebied van de vorige wet in verschillende belangrijke opzichten uit. Alleen kerkelijke bezittingen vallen echter onder de wetgeving en er is op dit moment geen juridisch kader voor de teruggave van werkelijke kerken. Dit is een bijzonder belangrijke zaak voor de Grieks-katholieke Kerk, daar vele bezittingen door het communistische regime zijn geconfisceerd, maar er nog steeds geen recht op schadeloosstelling is geregeld. De regering heeft zich ertoe verbonden specifieke wetgeving op dit punt uit te brengen, maar de vertragingen bij de voorbereiding van een dergelijke wet geven aan dat er geen wezenlijke vooruitgang is geboekt.

Concluderend kan men stellen dat deze zaak door de Commissie zeer ernstig wordt genomen. Het is echter van belang op te merken dat de Commissie niet kan beoordelen of er in specifieke gevallen sprake is van schendingen van de vrijheid van godsdienst. Roemenië heeft artikel 9 ondertekend van het Europese Verdrag voor de bescherming van de mensenrechten waarin de elementaire rechten zijn opgenomen betreffende „vrijheid van denken, geweten en godsdienst”. Dat betekent dat er, wanneer de nationale remedies zijn uitgeput, een beroep kan worden gedaan op het Europese Hof voor de bescherming van de mensenrechten in Straatsburg, dat zich over dergelijke vraagstukken kan uitspreken.