SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3105/01

van Yasmine Boudjenah (GUE/NGL) aan de Commissie

(13 november 2001)

Betreft: Praktijken van internatonale financiële instellingen

In verschillende landen van Afrika en Latijns Amerika is aan de leningen van het IMF waar met de plaatselijke regeringen over onderhandeld wordt in het kader van de plannen tot terugdringing van de armoede en voor de groei, o.a. de voorwaarde verbonden dat de watervoorziening geprivatiseerd wordt. Het gevolg van de privatisering van de overheidsbedrijven is dat de prijzen stijgen zodat een groot deel van de bevolking van de landen in kwestie nog minder gemakkelijk aan water geraakt.

Is de Europese Commissie zich bewust van de ernstige gevolgen en gevaren van die praktijken van de internationale financiële instellingen? Welke voorstellen denkt ze te doen om de praktijken recht te trekken en te zorgen dat de leningen daadwerkelijk de armoede helpen verlichten?

Antwoord van de heer Nielson namens de Commissie

(7 januari 2002)

De donorgemeenschap heeft haar hulpverlening en beleidsdialoog gewijzigd, ter ondersteuning van de strategiedocumenten voor armoedebestrijding (PRSP's) die met de inzet van de

begunstigde landen zelf tot stand zijn gekomen. De donorgemeenschap stapt geleidelijk af van de praktijk van een beleidsconditionaliteit die van buitenaf wordt opgelegd door de instellingen van Bretton Woods, die in sommige gevallen gepaard is gegaan met ondoordachte privatisering van overheidsbedrijven, zonder dat een geschikt regelgevend en institutioneel kader tot stand was gebracht.

De beleidsdialoog met de begunstigde landen is essentieel om tot overeenstemming te komen over macro-economische en sectorale beleidshervormingen in het kader van PRSP's. De Commissie en de lidstaten streven er samen met de instellingen van Bretton Woods naar dat de beleidsdialoog betrekking heeft op de te verwachten resultaten op het gebied van zowel armoedebestrijding als macro-economische stabiliteit. Wanneer de PRSP's zijn goedgekeurd door de instellingen van Bretton Woods, houdt dat in dat er een consensus is over de voorgenomen beleidshervormingen. De Commissie speelt een belangrijke rol in de beleidsdialoog ten aanzien van de terreinen waarop haar steun is geconcentreerd.

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) erkent in het kader van zijn faciliteit voor armoedebestrijding en groei de eigen inbreng van de betrokken landen, en stimuleert grotere uitgaven ten gunste van de armen en selectieve beleidsconditionaliteit. Het IMF richt zich steeds meer op gezond macro-economisch beheer, dat veeleer tot stand moet komen door middel van goed fiscaal, monetair, inkomens- en wisselkoersenbeleid dan door middel van conditionaliteit ten aanzien van structurele hervormingen (onder meer privatisering).

De Wereldbank is nog steeds de belangrijkste speler op het gebied van structurele en institutionele hervormingen. Indien een van de prioriteiten van de PRSP het verbeteren van de toegang tot veilig water tegen betaalbare kosten is, dan worden beleidsmaatregelen geformuleerd om dit op de beste manier te bewerkstelligen. De keuze van beleid wordt overeengekomen in het kader van een specifieke maatregel van de Wereldbank. Een goed doordachte privatisering moet gepaard gaan met totstandkoming of versterking van wet- en regelgeving en institutionele hervormingen, om te waarborgen dat een particulier bedrijf de toegang tot veilig water zal verbeteren door de voorschriften en normen ten aanzien van prijs en op technisch en hygiënisch gebied na te leven.

De Commissie is voortdurend in dialoog met de Wereldbank over beginselen en praktijk op het gebied van privatisering. Elk geval moet op zijn merites worden beoordeeld. De Commissie heeft wat dit betreft geen ideologische voorkeur.

Het beleid van de Commissie inzake de watervoorziening en de verstrekking van sanitaire voorzieningen is gebaseerd op de beginselen van rechtvaardigheid en duurzaamheid, met inachtneming van de belangen van de armen. De beleidskeuze geschiedt aan de hand van een analyse van de technische en economische mogelijkheden, teneinde de dienstverlening te verbeteren. Privatisering is een van de mogelijkheden. De ervaring lijkt echter uit te wijzen dat een partnerschap tussen overheid en bedrijfsleven, met een actieve deelname van de begunstigden en de civiele samenleving, het beste werkt. Het prijsaspect is van essentieel belang voor de levensvatbaarheid en het onderhoud van de systemen en een beter beheer van de watervoorraden. Betere dienstverlening brengt kosten met zich mee. In veel gevallen kan het zijn dat de armen al meer betalen dan de rijken voor een dienstverlening van mindere kwaliteit. Ook begeleidende maatregelen ter verbetering van bestuur en beheer, alsmede activiteiten op het gebied van opleiding en voorlichting, zijn van groot belang voor duurzame, efficiënte en rechtvaardige dienstverlening.