SCHRIFTELIJKE VRAAG P-1975/02

van Ilda Figueiredo (GUE/NGL) aan de Commissie

(28 juni 2002)

Betreft: Top van Sevilla

In de Europese Unie bestaat er vrij verkeer van personen, dat vastgelegd is in de Verdragen, en de burgers hebben het recht om vrij voor hun mening uit te komen, met inbegrip van het recht om vreedzaam te betogen, ook naar aanleiding van de Europese raadsvergaderingen. Ik zou de Europese Commissie daarom willen vragen:

- wat er onlangs gebeurd is naar aanleiding van de Top van Sevilla, waarbij de Spaanse politie vele honderden Portugese burgers, o.a. delegaties van de Portugese Communistische Partij PCP, de BE en NGO's, die in Sevilla wilden deelnemen aan de betoging van 22 juni, de toegang tot het land ontzegd heeft, betekent dat dat het ongehinderd vrij verkeer uiteindelijk alleen bestaat voor het kapitaal?

- wordt vanaf nu voor alle topvergaderingen de uitvoering van het Akkoord van Schengen opgeschort, zodat het recht om vrij te betogen op Europees niveau in het gedrang komt?

Gecombineerd Antwoordvan de heer Vitorino namens de Commissieop de schritftelijke vragen P-1975/02 en P-1987/02

(25 juli 2002)

In artikel 2, lid 2, van de Overeenkomst ter uitvoering van het Akkoord van Schengen is bepaald dat lidstaten gedurende een beperkte periode weer grenscontroles mogen invoeren wanneer de openbare orde of de nationale veiligheid daartoe noopt. Dit wordt gedaan in bijzondere omstandigheden, als een preventieve maatregel om het risico te vermijden dat mensen misbruik maken van het vrij verkeer van personen om de openbare orde of nationale veiligheid van een lidstaat in gevaar te brengen, vooral wanneer daar een demonstratie zal plaatsvinden.

Grenscontroles moeten worden uitgevoerd in overeenstemming met het bestaande Gemeenschapsrecht op het gebied van het vrije verkeer van burgers van de Unie. In dat verband dient te worden opgemerkt dat het in het Verdrag betreffende de Europese Unie aan elke burger toegekende recht op vrij verkeer kan worden beperkt op grond van openbare orde, nationale veiligheid of volksgezondheid.

Dergelijke maatregelen berusten uitsluitend op het persoonlijk gedrag van de betrokkene en moeten een werkelijke en voldoende ernstige bedreiging vormen voor de fundamentele belangen van de samenleving. Bovendien moeten deze maatregelen worden toegepast in overeenstemming met het evenredigheidsbeginsel.

Burgers hebben zonder enige twijfel recht op vrijheid van meningsuiting en vrijheid van vreedzame vergadering, rechten die weerspiegeld zijn in het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden. Zij moeten deze rechten dan ook kunnen uitoefenen zonder hun eigen veiligheid, die van anderen of van eigendommen in gevaar te brengen. Lidstaten worden soms geconfronteerd met het feit dat mensen misbruik maken van deze rechten door van legitieme demonstraties te profiteren om geweld te plegen.

De Commissie wijst erop dat de lidstaten in de eerste plaats verantwoordelijk zijn voor de wets- en ordehandhaving.

In overeenstemming met de hierboven vermelde bepaling kunnen lidstaten beslissen om gedurende een beperkte periode weer grenscontroles in te voeren wanneer de openbare orde of de nationale veiligheid daartoe noopt. De lidstaten bepalen dus zelf of ze in de toekomst tijdens topconferenties opnieuw grenscontroles invoeren.