SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3338/01

van Olivier Dupuis (NI) aan de Raad

(3 december 2001)

Betreft: Nigeria

Op 9 oktober 2001 veroordeelde een islamitische rechtbank in de deelstaat Sokoto in het noorden van Nigeria een zwangere vrouw tot de dood door steniging omdat zij een voorechtelijke verhouding had gehad. De 30-jarige Safiya Hussaini Tungar Dudu is de eerste persoon die ter dood is veroordeeld na de invoering van een strikt islamitische wetgeving. Rechter Mohammed Bello Sanyinnawal van het islamitische gerechtshof van Gwadadawa veroordeelde de vrouw ter dood nadat zij had toegegeven een verhouding te hebben gehad voor het huwelijk. De man die volgens Safiya Hussaini Tungar Dudu haar minnaar was werd door het hof vrijgesproken, omdat er onvoldoende bewijs zou zijn om hem te veroordelen. De vrouw kreeg 30 dagen de tijd om in hoger beroep te gaan. De verdediger van Safiya Hussaini Tungar Dudu tekende op 25 oktober beroep aan tegen het vonnis en verzocht daarbij tevens om opschorting van de uitvoering van de straf in afwachting van het vonnis van het Hof van Appel van de sharia. Op 1 november veroordeelde de voorzitter van de Nigeriaanse senaat, Anyim Pius Anyim, het vonnis van de islamitische rechtbank, doch alleen omdat sprake was van discriminatie daar de vrouw werd veroordeeld en de man vrijgesproken. De federale regering heeft zich ondertussen achter het beroep tegen het vonnis geschaard.

In Nigeria is de sharia al vele malen toegepast op voorechtelijke verhoudingen, nadat een twaalftal deelstaten twee jaar geleden besloten tot een strikte toepassing van de islamitische wet. In januari van dit jaar kreeg in de deelstaat Zamfara een 17-jarig meisje, Bariya Mugazu, 100 zweepslagen toegediend omdat zij een voorechtelijke verhouding had gehad, nadat het hof geen genoegen had genomen met de dramatische getuigenis van het meisje dat zij door drie mannen was verkracht, tegen wie zij een aanklacht had ingediend, maar die waren vrijgelaten wegens gebrek aan bewijs.

Welke spoedmaatregelen heeft de Raad op het bilaterale en multilaterale vlak genomen of zal hij nemen om te voorkomen dat het vonnis aan Safiya Hussaini Tungar Dudu wordt voltrokken en om de Nigeriaanse autoriteiten ertoe te bewegen de sharia af te schaffen en de rechtsstaat in het land te versterken? Welke internationale initiatieven zal de Raad ontplooien tegen de praktijk van tal van islamitische landen om doodstraffen en andere straffen zoals geseling in het openbaar te voltrekken, straffen die vaak vooral aan vrouwen worden opgelegd voor delicten zonder geweldpleging, in strijd met de regels van de internationale mensenrechtenverdragen?

Antwoord

(13 mei 2002)

De Raad memoreert dat artikel 5 van de Universele verklaring van de rechten van de mens en artikel 7 van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten bepalen dat niemand onderworpen mag worden aan folteringen, of aan wrede, onmenselijke of vernederende behandeling of bestraffing. Op basis hiervan ijvert de Europese Unie zowel in de internationale fora als in haar bilaterale betrekkingen voor de stopzetting van dergelijke praktijken en voor het niet meer toepassen van de doodstraf.

In het geval van Nigeria dient eraan te worden herinnerd dat de Europese Unie op basis van haar gemeenschappelijk standpunt over dat land(1) haar dialoog met de Nigeriaanse autoriteiten voortzet met het oog op de versterking van het lopende proces van consolidatie van de democratie en eerbiediging van de mensenrechten in dat land. De Raad is dan ook ingenomen met de inspanningen van de federale regering om het Nigeriaanse recht in overeenstemming te brengen met de internationale mensenrechteninstrumenten. De Raad vindt het in dit verband bemoedigend dat islamitische en christelijke mensenrechtenbewegingen op dit punt vreedzame actie hebben ondernomen. De Unie volgt de zaak Safiya Hussaini van nabij, en wijst erop dat deze momenteel in beroep in behandeling is bij de hogere shariarechtbank van Sokoto.

Naar aanleiding daarvan hebben de lidstaten van de Europese Unie en de Europese Commissie krachtig en gecoördineerd hun steun uitgesproken voor de internationale inspanningen ter ondersteuning van mevrouw Safiya Hussaini. Er is een formele demarche van de Europese Unie in behandeling, voor het geval dat het islamitische hof van beroep van Sokoto het vonnis zou bevestigen.

(1) Gemeenschappelijk standpunt 2001/373/GBVB, PB L 132 van 15.5.2001.