SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3663/02

van Marie Isler Béguin (Verts/ALE) aan de Commissie

(18 december 2002)

Betreft: Wijziging van het akkoord WHA 12-40 tussen de Wereldgezondheidsorganisatie WHO en de Internationale Organisatie voor Atoomenergie IAEA

Op 28 mei 1959 heeft de twaalfde Assemblee van de wereldgezondheidsorganisatie zich in haar resolutie WHA 12-40 door een akkoord met de Internationale Organisatie voor

Atoomenergie verbonden. Hierdoor worden de werkzaamheden of de programma's van de WHO, die samenvallen met die van de IAEA, onderworpen aan de controle en beoordeling van laatstgenoemde organisatie en moet er krachtens artikel 1, lid 3 van de resolutie een consensus bereikt worden over de procedures en de follow-up van de werkzaamheden en programma's.

In hetzelfde artikel wordt de expliciete en eenzijdige taakstelling van de IAEA vermeld, die als belangrijkste doel heeft onderzoek wereldwijd aan te moedigen, te steunen en te coördineren, en de ontwikkeling en de efficiënte aanwending van atoomenergie voor vreedzame doeleinden te stimuleren (). In het in juli 1946 geratificeerde en op 7 april 1948 in werking getreden oprichtingsverdrag van de WHO hebben de verdragsluitende staten, in overeenstemming met het Handvest van de Verenigde Naties, bij wijze van veiligheidsbeginsel bepaald dat een goede informatieverstrekking aan en een actieve medewerking van de bevolking van wezenlijk belang zijn voor de verbetering van de volksgezondheid en dat de regeringen verantwoordelijk zijn voor de gezondheid van hun burgers, terwijl de studiegroep inzake gevolgen van atoomenergie voor de geestelijke gezondheid in het in 1958 aan de WHO voorgelegde verslag tot de conclusie kwam dat de meest bevredigende oplossing voor het vreedzaam gebruik van atoomenergie in de toekomst de opkomst van een nieuwe generatie mensen zou zijn, die geleerd zou hebben te leven met onwetendheid en onzekerheid ().

Stelt de Commissie zich geen vragen over het feit dat deze twee internationale organisaties zo duidelijk onder één hoedje spelen, door de WHO-verslagen te onderwerpen aan de censuur van de pro-nucleaire IAEA?

Is de Commissie niet verontrust over de negatieve gevolgen die deze onmiskenbare compromissen van de WHO hebben voor de integriteit en de kwaliteit van de EU-studies ter voorbereiding van communautaire programma's en initiatieven betreffende de nucleaire sector en met kernenergie samenhangende ziekten (veroorzaakt door het gebruik van verarmd uranium in Irak en in de Federale Republiek Joegoslavië of door de gevolgen van Tsjernobyl in Oost-Europa)?

Moet de Commissie, gezien het niet-transparante en afhankelijke karakter van de WHO, hetgeen bevestigd wordt door het feit dat de WHO zelf slechts 10 jaar na datum een conferentie organiseerde over het drama van Tsjernobyl en door het niet openbaar maken van de verslagen hierover, niet een einde maken aan dit samenspel tussen beide organisaties, dat voortvloeit uit enkele clausules van genoemd akkoord?

Verbindt de Commissie zich ertoe om, in het kader van haar bilaterale dialoog met deze twee internationale organisaties, wijziging te eisen van akkoord WHA 12-40 (artikel 1, lid 3: zij houden elkaar op de hoogte), zoals voorzien wordt in artikel 13?

Antwoord van mevrouw de Palacio namens de Commissie

(4 februari 2003)

De overeenkomst tussen de Internationale Organisatie voor Atoomenergie (IAEA) en de Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) volgt het model van de overeenkomsten die gesloten zijn tussen de WGO en de Verenigde Naties of andere internationale organisaties. Zij omschrijven een algemeen kader waarbinnen de overeenkomstsluitende partijen hun samenwerking vorm kunnen geven en kunnen ontwikkelen volgens hun programma's en hun prioriteiten, zonder echter te voorzien in gedetailleerde verplichtingen. Zo is het bijvoorbeeld gebruikelijk dat de organisaties overeenkomen elkaar te raadplegen over onderwerpen die van gemeenschappelijk of voor een van beide partijen van groot belang zijn. Wel impliceert deze verbintenis, zoals in artikel 1 van de overeenkomst wordt toegelicht, op geen enkele wijze een onderwerping van de ene organisatie aan het gezag van de andere, waardoor hun onafhankelijkheid en hun bevoegdheden in het kader van hun respectieve constitutionele mandaten in gevaar zouden worden gebracht.

Volgens verklaring OMS/06 van 23 februari 2001 over de interpretatie van de overeenkomst tussen het Internationaal Agentschap voor Atoomenergie en de Wereldgezondheidsorganisatie zou de overeenkomst van 1959 tussen de IAEA en de WGO niet van invloed zijn op de onpartijdige en onafhankelijke uitoefening door de WGO van haar constitutionele bevoegdheden, en zou de WGO evenmin aan de IAEA ondergeschikt worden gemaakt.