SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2176/99

van Monica Frassoni (Verts/ALE) aan de Commissie

(29 november 1999)

Betreft: Aanleg van een metro in Brescia, Italië

De gemeente Brescia is van plan een metro aan te laten leggen. Op 26 juli 1999 heeft zij bij gemeentebesluit nr. 137 een bouwplan goedgekeurd voor de aanleg van de metro, hoewel nog niet duidelijk is welke middelen er beschikbaar zijn voor dit werk. De kosten van de metro, die geraamd kunnen worden aan de hand van analoge werken in Europa, bedragen nl. ongeveer 1215 miljard lire, terwijl slechts een eerste tranche van 165 miljard lire beschikbaar is(1). De keuze van de metro druist in tegen het algemene stadsontwikkelingsplan en het stadvervoersplan, die onlangs door de gemeente zijn goedgekeurd en waarin een tramstelsel is voorzien, dat veel geschikter is voor een stad van middelgrote afmetingen (200.000 inwoners) zoals Brescia. De invoering van een stelsel van bovengronds openbaar vervoer op eigen baan verdient overigens de voorkeur, zoals gebleken is uit een onderzoek dat in opdracht van de gemeente door een Brits bedrijf is uitgevoerd na de goedkeuring van het algemene stadsontwikkelingsplan. Dit onderzoek heeft geleid tot de aanbeveling van twee autobuslijnen op eigen baan (hoge mobiliteitslijnen), waarvan het ontwerp onlangs is uitbesteed. Dit stelsel, dat over twee jaar operatief zou moeten zijn, is bestemd voor dezelfde klanten als waarvoor de metro bestemd zou zijn. De Groenen van Brescia hebben op 15 oktober 1999 bij de Rekenkamer beroep aangetekend tegen het gemeentebesluit tot goedkeuring van het metroproject, en een soortgelijk beroep is op 27 september 1999 aangetekend bij het CIPE (Interministerieel Comité voor de economische programmering).

In de richtlijnen inzake milieueffectrapportage 85/337/EEG(2) en 97/11/EG(3) is de aanleg van een metro opgenomen onder de werken van Bijlage II, oftewel onder de werken die aan een beoordeling moeten worden onderworpen indien de lidstaten van oordeel zijn dat hun kenmerken zulks noodzakelijk maken. Het Hof van Justitie heeft onlangs de uitspraak gedaan dat, wanneer het gaat om in Bijlage II van bovengenoemde richtlijnen genoemde werken, een lidstaat niet het recht heeft een project te onttrekken aan of vrij te stellen van de milieueffectbeoordeling, indien dit project aanzienlijke gevolgen voor het milieu kan hebben, met name gezien de aard, omvang of ligging ervan(4). Gezien de omvang en de ligging van het desbetreffende metroproject, zal het ongetwijfeld aanzienlijke milieugevolgen hebben. De beoordeling moet er o.a. ook op gericht zijn alternatieve oplossingen te bestuderen en aan te geven welke de voornaamste motieven zijn voor een bepaalde keuze(5).

Is de Commissie niet van mening, mede gezien bovengenoemde uitspraak van het Hof van Justitie, dat een metroproject zoals dat van de gemeente Brescia aan een milieueffectbeoordeling moet worden onderworpen en dat daarbij moet worden gemotiveerd waarom niet de voorkeur aan andere projecten is gegeven?

(1) Zoals blijkt uit de beraadslaging van het CIPE (Interministerieel Comité voor de economische programmering) van 20.11.1995.

(2) PB L 175 van 5.7.1985, blz. 40.

(3) PB L 73 van 14.3.1997, blz. 5.

(4) Uitspraak C-435/97 van 16.9.1999.

(5) Zie art. 5 van richtlijn 97/11/EG.

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(20 januari 2000)

Op basis van de door het geachte parlementslid verstrekte informatie is de Commissie van oordeel dat het in de vraag genoemde werk, namelijk een metroproject in Brescia, onder de werkingssfeer van Richtlijn 97/11/EG van de Raad van 3 maart 1997 tot wijziging van Richtlijn 85/337/EEG betreffende de milieueffectbeoordeling van bepaalde openbare en particuliere projecten valt. Het ziet er met name naar uit dat het project tot de in bijlage II van de twee richtlijnen (categorie 10 g) van Richtlijn 85/337/EEG en categorie 10 h) van Richtlijn 97/11/EG) vermelde categorieën behoort. Overeenkomstig Richtlijn 85/337/EEG dienen dergelijke projecten aan een milieueffectbeoordeling te worden onderworpen indien de lidstaten van oordeel zijn dat hun kenmerken zulks noodzakelijk maken (artikel 4, lid 2). De lidstaten worden evenwel geacht tenminste een vooronderzoek uit te voeren om te bepalen of voor deze projecten een milieueffectbeoordeling dient te worden uitgevoerd. Overeenkomstig Richtlijn 97/11/EG dienen de lidstaten voor de in bijlage II genoemde projecten, door middel van een onderzoek per geval of aan de hand van door de lidstaten vastgestelde drempelwaarden of criteria, te bepalen of het project al dan niet moet worden onderworpen aan een beoordeling overeenkomstig de artikelen 5 tot en met 10 en kunnen de lidstaten besluiten om beide procedures toe te passen (artikel 4, lid 2).

Afhankelijk van de richtlijn die van toepassing is op het metroproject in Brescia is Italië dan ook verplicht de respectieve voornoemde verplichtingen na te komen.

In het licht van het voorgaande is aan de Italiaanse autoriteiten een brief gestuurd waarin om informatie wordt verzocht. De Commissie zal de nodige maatregelen nemen om ervoor te zorgen dat het Gemeenschapsrecht wordt nageleefd.