SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2789/02

van Mihail Papayannakis (GUE/NGL) aan de Commissie

(4 oktober 2002)

Betreft: Kindsoldaten

Volgens een recent Unicef-rapport nemen meer dan 300 000 minderjarige kinderen als soldaten in dienst van regeringstroepen, paramilitaire groeperingen en opstandelingenbewegingen deel aan in totaal 33 gewapende conflicten in alle delen van de wereld. Bovendien steeg het aantal kinderen dat bij gewapende conflicten betrokken is de afgelopen jaren met 30-45 %. In Afrika bijvoorbeeld nemen 120 000 kinderen aan oorlogen deel. Tussen 1985 en 1995 zijn naar schatting meer dan twee miljoen kinderen in oorlogen omgekomen, zijn vier miljoen kinderen lichamelijk gehandicapt geraakt en hebben meer dan tien miljoen minderjarigen met psychologische problemen te kampen gekregen.

Kan de Commissie mij, gezien de ernst van deze situatie, laten weten welke maatregelen de EU van plan is te gaan nemen om aan dit verschijnsel van deelname van minderjarigen aan gewapende conflicten en burgeroorlogen een einde te maken? Overweegt de Commissie een specifiek initiatief voor de ratificatie door alle lidstaten van de EU, maar ook door de lidstaten van de VN, van het aanvullend protocol bij het Verdrag inzake de rechten van het kind inzake de deelname van minderjarigen aan gewapende conflicten (ondertekend door 110 landen, maar nog niet geratificeerd)?

Antwoord van de heer Patten namens de Commissie

(15 november 2002)

De Commissie wijst erop dat het Facultatief Protocol bij het Verdrag inzake de rechten van het kind betreffende de inschakeling van kinderen in gewapende conflicten in feite in werking is getreden op 12 februari 2002 (volgens recente gegevens is het door 111 landen ondertekend en door 42 geratificeerd). Wat de ratificatie door de lidstaten betreft, hebben België, Denemarken, Spanje, Italië, Oostenrijk en Finland het Facultatief Protocol al geratificeerd. De Unie heeft herhaaldelijk laten weten het Facultatief Protocol te steunen, onlangs nog in het kader van de Derde Commissie van de 57e zitting van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, die thans in New York wordt gehouden. In haar verklaring over de rechten van het kind heeft de Unie alle staten die zulks nog niet hebben gedaan aangespoord het Facultatief Protocol te ratificeren en ten uitvoer te leggen en ook haar steun tot uitdrukking gebracht voor het werk van de speciale vertegenwoordiger op dit gebied, de heer Otunnu.

Voorts is het interessant te vermelden dat het actieplan dat in de speciale zitting van de Verenigde Naties over kinderen in mei 2002 is aangenomen verbintenissen omvat betreffende kinderen en gewapende conflicten.

Wat de communautaire aanpak van deze kwestie betreft verleent de Commissie via een aantal financieringsinitiatieven concrete steun aan door gewapende conflicten getroffen kinderen. Kinderen zijn een transversale prioriteit voor de humanitaire bijstand van de Gemeenschap die via het Bureau voor Humanitaire Hulp (ECHO) wordt verleend. Deze comittering wordt zichtbaar in de strategie van ECHO en in concrete projecten, oproepen tot steunverlening binnen de Gemeenschap en in onderzoek om de internationale humanitaire respons te verbeteren.

Op dit gebied wordt door ECHO speciale aandacht geschonken aan bescherming en hulp voor kinderen. Op basis van de normen, verplichtingen en principes die zijn neergelegd in het Verdrag betreffende de rechten van het kind werd steun gegeven aan specifieke projecten voor humanitaire bijstand aan kinderen in conflictsituaties (in 2001 en 2002 bijvoorbeeld: projecten inzake demobilisatie, rehabilitatie en herintegratie, gezondheid en voeding (Soedan, Colombia, Palestina, Afghanistan), psycho-sociale steun (Sierra Leone, Soedan, Westelijke Jordaanoever, Gazastrook en Libanon), financiering van scholen in noodkampen voor ontheemden (Democratische Republiek Kongo, Soedan, Sierra Leone), opsporing van vermiste familieleden en gezinshereniging (Colombia), enz.

Op beleidsniveau heeft ECHO onderzoeksactiviteiten gefinancierd. Wat de steunactiviteiten betreft heeft ECHO brochures uitgebracht, fototentoonstellingen gefinancierd en gezamenlijk met andere organisaties conferenties over de moeilijke situatie van kindersoldaten georganiseerd. Bovendien werkt ECHO thans aan een nieuw initiatief inzake gegevensverzameling, aangezien

het ontbreken van betrouwbare gegevens nadelig is voor de internationale sensibiliseringsinspanningen en ook een belangrijk obstakel is voor de verbetering van de humanitaire respons. Het project zal onder auspiciën staan van het Internationale Kindernoodfonds van de Verenigde Naties (Unicef).

Deze inspanningen maken een integrerend deel uit van de bevordering en bescherming van de mensenrechten in het kader van humanitaire acties, maar zijn ook van belang bij het met elkaar verbinden van noodhulp, rehabilitatie en ontwikkeling.

In het kader van het Europees initiatief voor democratie en mensenrechten (hoofdstuk B7-7) voor 2000 werd aanzienlijke steun verleend aan een project van Unicef in Sierra Leone voor de bescherming en reïntegratie van kinderen in gevechtseenheden, en andere kinderen die door een conflict van hun families gescheiden werden. Bovendien wordt er in het kader van de begroting 2001 voor het Europees initiatief voor democratie en mensenrechten (EIDHR), door AFMAL(1) en Caritas Makemi een project uitgevoerd voor de sociale reïntegratie van ex-kindsoldaten. Een project voor kinderen die slachtoffer zijn van de oorlog in Ethiopië en in Angola werd onlangs door Alisei(2) afgesloten.

Wat de sensibiliseringswerkzaamheden betreft financiert EIDHR momenteel het Earth Action-project: Het Verdrag inzake de rechten van het kind. De opbouw van een wereldwijde steunbeweging voor de implementatie ervan. Het algemene doel van het project is de bewustwording in de burgermaatschappij en de rechten van het kind te bevorderen, ook die van kindsoldaten en straatkinderen, door groepen burgers, parlementsleden, andere invloedrijke personen, journalisten en jongeren te informeren. De rechten van het kind zullen centraal staan in alle acties die in de periode 2002-2004 door de EIDHR worden uitgevoerd, met inbegrip van de actie gericht op conflictpreventie en omgaan met de gevolgen die voortvloeien uit conflicten.

(1) Associazione con i Fatebenefratelli per i Malati Lontani.

(2) Associazione per la cooperazione internazionale e l'aiuto umanitario.