SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0886/97 van Nikitas Kaklamanis (UPE) aan de Commissie (12 maart 1997)

Betreft: Kozloduj en subsidies aan Bulgarije

Op mijn herhaalde vragen over de verouderde kerncentrale van Kozloduj in Bulgarije heeft de Commissie mij verzekerd (6.1.1997, antwoord van de heer Van den Broek ((E-3001/96, PB C 96 van 24.3.1997, blz. 48. ))) dat het land in het kader van het PHARE-programma is gesubsidieerd om de veiligheid in de regio te waarborgen, dat de werkzaamheden die worden uitgevoerd zijn onderworpen aan toezicht en evaluatie, en dat de Rekenkamer systematische missies uitvoert om een juiste aanwending van de middelen te verzekeren.

De toekenning van middelen in het kader van het PHARE-programma wordt ook in een eerder antwoord ((P-2854/95, PB C 51 van 21.2.1996, blz. 54. )), eveneens van de heer Van den Broek (5.12.1995), bevestigd, die verklaart dat de Commissie steun heeft verleend voor drie opleidingscursussen over "noodmaatregelen voor de omgeving in geval van kernongevallen¨, waaraan ook Bulgaarse onderdanen hebben deelgenomen.

De nieuwe Bulgaarse minister van Energie, de heer Stolov, heeft in verklaringen in het openbaar de ernstige gevaren toegegeven van een ongeval door het functioneren van de centrale in Kozloduj, maar de Bulgaarse regering weigert reeds jaren de stopzetting, terwijl de Bulgaarse officieren herhaaldelijk de EU om economische steun hebben verzocht.

Kan de Commissie de volgende vragen beantwoorden:

1. Hoeveel geld heeft de EU precies toegekend aan Bulgarije in verband met de kerncentrale in Kozloduj, wanneer was dat en waarvoor is het gebruikt?

2. Welke precieze toezeggingen hebben de Bulgaarse autoriteiten gedaan in verband met het stilleggen van de centrale in Kozloduj, en welke daarvan zijn zij nagekomen?

3. Heeft de Commissie Bulgarije duidelijk gewaarschuwd dat het risico van een ongeval van het soort van Tsjernobyl bestaat en dat de huidige situatie niet kan worden getolereerd?

Antwoord van de heer Van den Broek namens de Commissie (14 mei 1997)

1. Op het gebied van de nucleaire veiligheid wordt sinds augustus 1991 met Phare-middelen steun verleend voor een omvattend programma. De totale Phare-bijstand op dit gebied beloopt 62,3 miljoen ecu. De belangrijkste doelstellingen van de bijstand waren:

- verbetering van de bedrijfsveiligheid, in hoofdzaak door een bijstandsteam op het terrein in Kozloduy, een jumelageprogramma en een beheersprogramma;

- technische verbeteringen op korte termijn (studie inzake constructieveiligheid en levering van uitrusting);

- verbetering van de voorschriften ter ondersteuning van de Bulgaarse nucleaire veiligheidsautoriteit;

- afval en splijtstofcyclus.

De totale bijstand was als volgt verdeeld:

- bedrijfsveiligheid 17,75 miljoen ecu

- constructieveiligheid 11,00 miljoen ecu

- steun voor de veiligheidsautoriteit 7,50 miljoen ecu

- uitrusting 10,30 miljoen ecu

- afval 8,40 miljoen ecu

- steun voor de eenheid programmauitvoering 3,80 miljoen ecu

- programma voor het testen van het reactordrukvat van eenheid 1 3,50 miljoen ecu.

2. In het kader van de rekening nucleaire veiligheid is in 1993 een overeenkomst met Bulgarije gesloten voor de toekenning van een schenking van 24 miljoen ecu voor verbeteringen van de veiligheid in de eenheden 3 en 4 in Kozloduy. In het kader van die overeenkomst heeft de Bulgaarse regering zich ertoe verbonden de eenheden 1 tot en met 4 van de kerninstallatie te sluiten zodra aan een aantal voorwaarden is voldaan. De Commissie staat volledig achter de doelstellingen van de overeenkomst in het kader van de rekening nucleaire veiligheid en heeft de Bulgaarse regering herhaaldelijk aangespoord zo spoedig mogelijk het nodige te doen voor de tenuitvoerlegging daarvan.

Deze voorwaarden omvatten dat de eenheden 1 en 2 zullen worden gesloten zodra er voldoende vervangingsenergie beschikbaar is door het aansluiten van het pompstation Chaira en hetzij de thermische centrale Varna hetzij een van de eenheden 5 en 6 in Kozloduy zijn gemoderniseerd. Voor de eenheden 3 en 4 bepaalt de overeenkomst dat ze zullen worden gesloten zodra de energiesituatie zulks mogelijk maakt maar in ieder geval zodra Kozloduy 5 en 6 zijn gemoderniseerd en de omschakeling van de installaties voor stadsverwarming van Sofia, Kostov en Republika op de gecombineerde gezamenlijke opwekking van warmte en stroom is voltooid. Nog geen enkele van deze voorwaarden is vervuld, zodat er geen sprake is van schending van de Overeenkomst van Bulgaarse zijde.

3. De kerncentrale van Kozloduy telt zes reactoren van het VVER-type (drukwaterreactoren), terwijl de reactoren van Tsjernobyl van het RBMK-type zijn (met grafiet gemodereerde watergekoelde reactoren). Het ongeluk in Tsjernobyl was typisch voor RBMK-reactoren en kan zich dus niet voordoen met VVER-reactoren.

De Commissie heeft evenwel een uitgebreide reeks studies gefinancierd om het risico op ongevallen in de (oudste) eenheden 1 tot en met 4 in Kozloduy te beoordelen en aanbevelingen op te stellen om de risico's zoveel mogelijk te beperken. Al die studies en aanbevelingen zijn bekend aan de Bulgaarse autoriteiten en exploitanten.