SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1995/99

van Paul Rübig (PPE-DE) aan de Commissie

(9 november 1999)

Betreft: Richtsnoeren inzake verticale beperkingen

In het kader van de hoorzitting in de Economische en Monetaire Commissie van het EP heeft de nieuwe Commissaris voor mededingingsvraagstukken de nadruk gelegd op de betekenis van openbaarheid en duidelijkheid voor de mate waarin EU-voorschriften worden aanvaard.

Het voorstel voor de richtsnoeren inzake verticale beperkingen omvat 225 punten en de nadruk valt op voorbeelden die niet steeds algemeen kunnen worden toegepast. Aan de andere kant ontbreekt aan het omvangrijke onderzoek van de desbetreffende markt nog steeds een rectificatie die voorkomt dat aan producenten in kleinere landen nadeel wordt toegebracht.

Hoe wil de Commissie op dit gebied zorgen voor optimale openbaarheid en evenwichtige oplossingen vinden ter voorkoming van de gevreesde achterstelling?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(29 november 1999)

Het geachte parlementslid verwijst naar de ontwerprichtsnoeren inzake verticale overeenkomsten die de Commissie op 24 september 1999 heeft gepubliceerd samen met een ontwerp van een groepsvrijstellingsverordening(1).

De Commissie vindt dat het thans voorgestelde beleid de regels voor verticale overeenkomsten aanzienlijk zal vereenvoudigen en de last van regelgeving zal verlichten, aangezien voor ondernemingen die het aan marktmacht ontbreekt (en dat geldt voor de meeste ondernemingen) een veilige zone wordt gecreëerd, waarbinnen zij niet langer de geldigheid van hun overeenkomsten hoeven te toetsen aan de communautaire mededingingsregels. Overeenkomstig deze nieuwe aanpak is de voorgestelde groepsvrijstellingsverordening met een marktaandeeldrempel van 30 % van toepassing op alle verticale afspraken die zowel halffabrikaten, eindproducten als diensten betreffen, met uitzondering van een beperkt aantal hard-core-restricties en voorwaarden. Dit maakt een einde aan enkele belangrijke tekortkomingen van de drie bestaande groepsvrijstellingsverordeningen betreffende alleenverkoop-, exclusieve afname- en franchisingovereenkomsten, waarop de afgelopen jaar veel kritiek is geleverd omdat de werkingssfeer ervan te beperkt en de aanpak ervan te formalistisch zou zijn en omdat het bedrijfsleven in een keurslijf wordt gedwongen, hetgeen niet verenigbaar is met de ontwikkeling van de productie- en distributiemethoden. De vereenvoudiging die het nieuwe voorgestelde beleid met zich mee zal brengen, zal vooral ten goede komen aan kleine en middelgrote ondernemingen (MKB), die grotendeels onder de nieuwe verordening zullen vallen.

Hoewel ondernemingen met een marktaandeel van meer dan 30 % buiten de veilige zone vallen, zij erop gewezen dat op grond van het nieuwe beleid geen vermoeden van onwettigheid rust op hun verticale overeenkomsten, die echter op grond van artikel 81 (ex artikel 85) van het EG-Verdrag wellicht individueel onderzoek behoeven. De begeleidende richtsnoeren zijn bedoeld om ondernemingen te helpen dergelijke onderzoeken uit te voeren en aldus de doeltreffendheid van de mededingingsregels te verhogen.

Bij de opstelling van deze richtsnoeren heeft de Commissie getracht een gedetailleerd en volledig overzicht te geven van een technisch complexe materie. Deze tekst bevat met name een hoofdstuk over de bepaling van de markt, dat gebaseerd is op de algemene criteria van de Bekendmaking van de Commissie inzake de bepaling van de markt van 1997 en dat bedoeld is om ondernemingen meer specifieke richtsnoeren te geven inzake de eventuele problemen met verticale afspraken.

De richtsnoeren zijn in de vorm van een ontwerp bekendgemaakt in het Publicatieblad teneinde alle belanghebbenden in de gelegenheid te stellen hun opmerkingen kenbaar te maken, zodat de Commissie waar nodig verbeteringen en verduidelijkingen kan aanbrengen.

Met betrekking tot de kwestie van de bepaling van de markt zij eraan herinnerd dat de relevante anti-trustmarkt niet noodzakelijkerwijs samenvalt met het grondgebied van een lidstaat en alleen per geval kan worden beoordeeld. De mogelijke negatieve en positieve gevolgen van verticale overeenkomsten moeten worden beoordeeld voor de onderhavige relevante markt. Het communautaire mededingingsbeleid houdt geenszins een nadeel in voor producenten op kleinere markten, want het is juist erop gericht de concurrentie te waarborgen en de belangen van de consument te beschermen ongeacht hoe groot of hoe kleine de relevante markt geografisch gezien is.

(1) PB C 270 van 24.9.1999.