SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2839/97 van Hiltrud Breyer (V) aan de Raad (1 september 1997)

Betreft: Kerncentrale te Temelin in de Republiek Tsjechië

Dichtbij de grens met Oostenrijk worden in Temelin (Tsjechië) twee reactoren van het type VVER-1000 gebouwd. De voltooiing ervan gaat gepaard met enorme technische, financiële, organisatorische en juridische problemen. De oorspronkelijke datum voor de inbedrijfstelling was 1992, maar deze is herhaaldelijk officieel uitgesteld en is nu 1999/2000. De totale bouwkosten van oorspronkelijk 26 miljard kronen worden nu geraamd op ten minste 85 miljard kronen (rond 5 miljard DM). Dat komt omdat naderhand is gepland een regelingssysteem voor brandstofelementen te laten inbouwen door de firma Westinghouse uit de VS; daar de Russische basisconstructieplannen ontbreken en de compatibiliteit en kwaliteit op vele punten aantoonbaar tekortschieten, moet worden gevreesd dat het veiligheidsniveau daardoor eerder omlaag dan omhoog zal gaan.

1. Hoe beoordeelt de Raad dat het project voor de kerncentrale Temelin achteraf ingrijpend is gewijzigd en straks direct aan de EU-grens een in de wereld nog niet getest prototype van een VVER-1000-mengtype zal ontstaan, maar toch geen milieu-effectrapportage, geen kostenbatenstudie en geen probabilistische veiligheidsanalyse zijn uitgevoerd en geen openbare inspraakprocedure is doorlopen?

2. Hoe zal de Raad hiermede rekening houden in de plannen voor de toetreding van de Republiek Tsjechië tot de EU?

3. Is de Raad op de hoogte van de unanieme besluiten van de Oostenrijkse Nationale Raad (parlement) van 9 juli 1997, om onder meer in het kader van het komende toetredingsoverleg met Midden- en Oost-Europese landen te trachten plannen uit te werken voor het opgeven van kernenergie en EU-instrumenten in te stellen om dit te financieren? Hoe beoordeelt hij dit, mede in het licht van de kerncentrale Temelin en Tsjechië?

Antwoord (4 december 1997)

De Raad is zich bewust van de problemen waaraan het geachte parlementslid refereert. In het kader van de bevoorrechte betrekkingen van de Europese Unie met de geassocieerde landen van Midden- en Oost-Europa, en derhalve met de Tsjechische Republiek, heeft de Raad herhaaldelijk de aandacht van de Tsjechische autoriteiten op deze kwesties gevestigd. In dat verband hebben de Tsjechische autoriteiten toegezegd de nucleaire veiligheid te verbeteren, en informatie verschaft over de kerninstallaties in hun land. De Raad heeft daar nota van genomen, en er tevens op gewezen dat hij, mede in het vooruitzicht van de toetreding, een hoog niveau van nucleaire veiligheid van de centrales en een nauwe samenwerking ter verwezenlijking daarvan van het grootste belang acht.

Wat betreft het vooruitzicht van de toetreding van de Tsjechische Republiek in verband met nucleaire vraagstukken, stelt de Raad dat het van het grootste belang is dat de kandidaat-lidstaten - en dus de Tsjechische Republiek - op dit gebied zo spoedig mogelijk het gehele acquis van de Unie overnemen en dat zij onverwijld hun toezeggingen inzake de modernisering en/of sluiting van kerncentrales en het alvalbeheerbeleid nakomen.

Bovendien is algemeen erkend dat één van de doelstellingen van de toetreding is, ervoor te zorgen dat de kandidaat-lidstaten de international erkende beginselen inzake nucleaire veiligheid, zoals die vervat zijn in het international Verdrag inzake nucleaire veiligheid, erkennen en dat zij toetreden tot dit verdrag en het bekrachtigen.