SCHRIFTELIJKE VRAAG P-0371/03

van Reino Paasilinna (PSE) aan de Commissie

(7 februari 2003)

Betreft: Aanwezigheid van de tanker Stemnitsa in de dichtgevroren Finse Golf

De Griekse tanker Stemnitsa transporteert ondanks de herhaalde verzoeken, alarmmeldingen en waarschuwingen van de Finse autoriteiten olie door de Finse Golf. Het schip is groot voor de smalle vaargeul, 274 meter lang en slechts aan de boeg licht verstevigd tegen het ijs. De navigatie-omstandigheden zijn in de Finse Golf op dit ogenblik bijzonder slecht als gevolg van het ijs. In het metersdikke pakijs kan een zo groot en licht schip worden samengedrukt, met catastrofale gevolgen. De Finse zeevaartautoriteiten beschouwen de aanwezigheid van de Stemnitsa als een ernstig milieurisico voor de uiterst kwetsbare Oostzee, te meer daar het schip vol olie zit. Rusland acht de Stemnitsa evenwel niet onbestand tegen het ijs en de onderhandelingen op het niveau van ambtenaren en ministers hebben geen oplossing voor dit probleem opgeleverd.

Op dit ogenblik zet de Stemnitsa koers naar de Russische oliehaven Primorsk (het voormalige Koivisto), waar het meer dan 100 000 ton ruwe olie aan boord zal laden. Het schip wordt begeleid door niet meer dan een ijsbreker, die niet volstaat om het ijs voor de Stemnitsa te ruimen. Het schip is dan ook al meermaals in het ijs vast komen te zitten. Tegelijk verslechteren door het ijs de navigatie-omstandigheden op de route door de Finse Golf, die ook nog eens vol ondiepten zit, voortdurend. Andere schepen die onderweg zijn naar Russische havens, zitten al met tientallen op verschillende plaatsen in de Finse Golf in het ijs vast.

Wat is de Commissie van plan tegen dit ernstige milieurisico op de binnenwateren van de Europese Unie en tegen het herhaaldelijke nalatige optreden van de Russische autoriteiten te ondernemen?

Antwoord van mevrouw de Palacio namens de Commissie

(13 maart 2003)

De Commissie is op de hoogte van de moeilijke omstandigheden voor de scheepvaart in de Finse Golf en deelt de bezorgheid van de Finse overheid ten aanzien van de risico's in verband met het vervoer van koolwaterstoffen onder deze omstandigheden. Zij heeft herhaaldelijk gewezen op de dringende noodzaak alle geharmoniseerde maatregelen te treffen om nieuwe rampen in de binnenwateren van de Unie te voorkomen.

Onmiddellijk na het vergaan van de olietanker Prestige heeft de Commissie, op 3 december 2002, een mededeling gepubliceerd over de vergroting van de veiligheid op zee(1), gevolgd door ambitieuze conclusies die door de Raad eenparig zijn goedgekeurd.

Wat de doorvaart in internationale wateren vlakbij de kusten van de lidstaten betreft van schepen die potentieel gevaarlijke ladingen vervoeren, acht de Commissie het noodzakelijk dat het internationale zeerecht wordt aangepast om een beter evenwicht te vinden tussen de vrijheid van verkeer en de belangen van de kuststaten die hun kusten tegen eventuele risico's moeten kunnen beschermen.

In dit verband heeft de Commissie alle buurlanden van de Unie, alsmede andere partners en internationale instellingen zoals de Verenigde Naties, om strengere maatregelen gevraagd teneinde de internationale rechtsregels ten aanzien van door de schepen veroorzaakte milieuverontreiniging te verbeteren. Ook heeft zij alle lidstaten om steun verzocht om binnen de Verenigde Naties, de Internationale Maritieme Organisatie (IMO) en andere bevoegde instanties actief te ijveren voor de aanpassing van de bepalingen van het zeerecht aan de nieuwe veiligheidseisen inzake zeevervoer in de 21e eeuw.

Parallel daarmee onderzoekt de Commissie momenteel, binnen het bestek van haar bevoegdheden, samen met de Russische autoriteiten de kwestie van de omstandigheden van het vervoer van koolwaterstoffen in de Oostzee.

(1) COM(2002) 681 def.