SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0291/02

van Charles Tannock (PPE-DE) aan de Commissie

(11 februari 2002)

Betreft: Dierproeven met chimpansees

Kan de Commissie bevestigen dat het Nederlandse Biomedical Primate Research Centre het enige wetenschappelijk onderzoekscentrum is binnen de Europese Unie dat momenteel experimenten uitvoert met chimpansees? Aan welke regels zijn laboratoria gebonden die gebruik willen maken van chimpansees of andere hogere primaten voor experimenten, en hebben de lidstaten op dit gebied verdragsrechtelijke verplichtingen? Is, meer in het bijzonder, het Biomedical Primate Research Centre verplicht om vóór het begin van elk onderzoeksproject een specifiek verzoek in te dienen bij de Nederlandse autoriteiten, met een verklaring waarom het niet mogelijk is om gebruik te maken van andere diermodellen? Welke beperkingen worden er gesteld aan het lijden dat chimpansees en andere primaten moeten ondergaan tijdens zulke experimenten?

Antwoord van de heer Busquin namens de Commissie

(15 maart 2002)

Het Biomedical Primate Research Centre (BPRC) in Nederland is, voorzover de Commissie bekend is, de enige instelling in de Gemeenschap die momenteel proeven met chimpansees uitvoert.

In 1998 is de Gemeenschap partij geworden bij de Europese Overeenkomst van de Raad van Europa voor de bescherming van gewervelde dieren die voor experimentele en andere wetenschappelijke doeleinden worden gebruikt (European Treaty Series (ETS) 123 van 31 maart 1986). Het instrument voor de uitvoering van de overeenkomst is Richtlijn 86/609/EEG van de Raad van 24 november 1986 inzake de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten betreffende de bescherming van dieren die voor experimentele en andere wetenschappelijke doeleinden worden gebruikt(1). Bijlage A van de overeenkomst bevat richtsnoeren voor de huisvesting en verzorging van laboratoriumdieren. Deze bijlage in omgezet in bijlage 2 van de richtlijn.

Onder auspiciën van de Raad van Europa is een werkgroep momenteel bezig met een herziening van bijlage A van de overeenkomst inzake richtsnoeren voor de huisvesting en verzorging van laboratoriumdieren. Het is de bedoeling dat deze herziening in 2002 zal worden afgerond en kan worden goedgekeurd.

Al het onderzoek in Europa waarbij dieren worden gebruikt, valt onder Richtlijn 86/609/EEG. De lidstaten zijn verantwoordelijk voor de handhaving hiervan. Het is echter duidelijk geworden dat Richtlijn 86/609/EEG niet strikt genoeg is om het welzijn van primaten te waarborgen. Daarom heeft de Commissie de huidige situatie geïnventariseerd. Er zijn al besprekingen met de lidstaten, de industrie en niet-gouvernementele organisaties (NGO's) op het gebied van dierenwelzijn begonnen over de aspecten waarvoor meer aandacht en striktere maatregelen nodig zijn.

In de bijlage van Besluit nr. 182/1999/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 december 1998 betreffende het vijfde kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (1998-2002)(2) wordt ten aanzien van het programma Kwaliteit van het bestaan gesteld dat onderzoek met dieren in het kader van dit programma wordt beperkt en dat dierproeven zo veel mogelijk moeten worden vervangen door in vitro proeven of andere alternatieve methoden. Alle indieners van projecten zijn verplicht de procedures te beschrijven die ze hebben ingevoerd om de beginselen van de drie V's (vervanging, vermindering en verfijning) in acht te nemen en het welzijn van dieren te beschermen.

Binnen het vijfde kaderprogramma is systematisch een ethische beoordeling uitgevoerd bij voorstellen waarbij aspecten als het gebruik van primaten aan de orde komen. Deze ethische beoordeling zorgt ervoor dat al het onderzoek met dieren wordt uitgevoerd overeenkomstig Richtlijn 86/609/EEG. Daarbij wordt rekening gehouden met de algehele baten van het voorgestelde onderzoek, gerelateerd aan de mogelijke kosten qua dierenleed. Bovendien moeten de deelnemers aan onderzoekprojecten vóór de start van het onderzoek toestemming vragen aan de nationale vergunningverlenende instanties.

In juli 2001 heeft het BPRC de Commissie meegedeeld dat alle onderzoekprotocollen door een wetenschappelijke commissie worden beoordeeld. Vóór een experiment moet elk protocol worden beoordeeld door een Dierexperimentencommissie (DEC). De DEC van het BPRC is officieel erkend door de Nederlandse instanties. De DEC controleert onder andere of er geen alternatieve methoden beschikbaar zijn.

(1) PB L 358 van 18.12.1986.

(2) PB L 26 van 1.2.1999.