SCHRIFTELIJKE VRAAG P-1025/99

van Rinaldo Bontempi (PSE) aan de Commissie

(7 april 1999)

Betreft: Vreedzame demonstranten tegengehouden aan de grens

In de nacht van 27 op 28 maart 1999 werd een groot aantal jongeren (circa 2000) die op weg waren naar Parijs om de sans papier te steunen in hun strijd, aan de Frans-Italiaanse grens (Ponte San Luigi) tegengehouden door Franse politietroepen in oorlogsuitrusting. Afgezien nog van het feit dat deze troepeninzet in geen enkele verhouding stond tot de aard en doelstellingen van het initiatief van de groep jongeren, die hun democratische recht op het houden van demonstraties in de nieuwe ruimte zonder grenzen wilden uitoefenen, is hier ook sprak van schending van artikel 8 A van het Verdrag.

In de tweede plaats is het buiten alle proporties om preventief gebruik te maken van de in het Schengenakkoord (dat overigens ook in versterkte samenwerking tussen Frankrijk en Italië voorziet) genoemde uitzonderingen om redenen van openbare orde, voor een demonstratie waarbij alles wees op een vreedzaam verloop.

1. Meent de Commissie niet dat hier sprake is van een aperte schending van de beginselen van vrij verkeer en vrije meningsuiting?

2. Wat denkt de Commissie te doen om herhaling van dergelijke voorvallen, die de verwezenlijking van de vrijheid van verkeer en van demonstratie binnen de gemeenschappelijke Europese ruimte belemmeren, te voorkomen?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(5 mei 1999)

De burgers van de Unie hebben het recht zich vrij te verplaatsen binnen het grondgebied van de lidstaten. Dit is echter geen absoluut recht: het wordt verleend krachtens artikel 18 van het EG-Verdrag (ex artikel 8 A) "onder voorbehoud van de beperkingen en voorwaarden die bij dit Verdrag en de bepalingen ter uitvoering daarvan zijn vastgesteld". Dergelijke beperkingen kunnen worden gerechtvaardigd op grond van de openbare orde of openbare veiligheid(1). Deze redenen van openbare orde of openbare veiligheid mogen door de autoriteiten van de lidstaten worden aangevoerd bij de toelating op hun grondgebied(2). Met inachtneming van de bepalingen van Richtlijn 64/221/EEG(3) mag een lidstaat dus een burger van een andere lidstaat de toegang weigeren als deze burger als een ernstige, actuele en reële bedreiging voor zijn openbare orde of openbare veiligheid wordt beschouwd.

Het bovenstaande geldt ook voor de personen naar wie in de vraag van het geachte parlementslid wordt verwezen, voor zover het communautaire recht inzake het vrije verkeer van personen op hen van toepassing was. Totnogtoe verleent het communautaire recht het recht op vrij verkeer niet aan burgers van derde landen, ook al bevinden deze zich rechtmatig op het grondgebied van een lidstaat, behalve als het gaat om een familielid dat een burger van de Unie vergezelt. Het Verdrag van Schengen verleent aan burgers van derde landen, die zich rechtmatig op het grondgebied van een Schengen-lidstaat bevinden, wel het recht om zich naar andere Schengen-landen te begeven voor een verblijf van maximum drie maanden. Het Verdrag van Schengen legt echter ook beperkingen op aan dit recht om redenen van openbare orde en nationale veiligheid. Deze beperkingen verdwijnen niet door de integratie van het Schengen-acquis in de Europese Unie.

(1) Zie artikel 39, lid 3, van het EG-Verdrag (ex artikel 48, lid 3).

(2) Zie artikel 2, lid 1, van Richtlijn 64/221/EEG van de Raad van 25 februari 1964 voor de coördinatie van de voor vreemdelingen geldende bijzondere maatregelen ten aanzien van verplaatsing en verblijf, die gerechtvaardigd zijn uit hoofde van de openbare orde, de openbare veiligheid en de volksgezondheid, PB L 56 van 4.4.1964.

(3) Zie artikel 2, lid 1, van Richtlijn 64/221/EEG van de Raad van 25 februari 1964 voor de coördinatie van de voor vreemdelingen geldende bijzondere maatregelen ten aanzien van verplaatsing en verblijf, die gerechtvaardigd zijn uit hoofde van de openbare orde, de openbare veiligheid en de volksgezondheid, PB L 56 van 4.4.1964.