SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2714/98

van Leonie van Bladel (UPE) aan de Raad

(1 september 1998)

Betreft: Dreigende militaire escalatie vredesproces Angola

Is de Raad bereid duidelijk politiek stelling te nemen tegen de dreigende militaire escalatie van het vredesproces in Angola, nu de regering in Luanda via het grondgebied van de Democratische Republiek Congo en Namibië, gebruik maakt van militaire middelen en de modernste wapens, betaald uit de Angolese oliewinsten, en dat terwijl 60 % van de Angolese bevolking onder het bestaansminimum leeft en de Angolese troepen zich nog steeds in het aangrenzende Congo-Brazzaville ophouden om de niet-gekozen president in het zadel te houden, en de officiële oppositie letterlijk dreigen te liquideren, omdat dit door de EU binnen de bestaande politieke relaties in het kader van het akkoord van Lomé niet kan worden getolereerd en tot sancties zal moeten leiden?

Antwoord

(20/21 december 1998)

1. De Raad deelt de diepe bezorgdheid van de Geachte Afgevaardigde over de verslechtering van de politieke en de militaire situatie in Angola en het groter wordende risico van een terugkeer naar oorlog en van verder wijdverbreid lijden van de Angolese bevolking.

De EU heeft er telkens weer bij de partijen op aangedrongen het Protocol van Lusaka na te leven, met name wat betreft de demobilisering van alle UNITA-troepen die nog niet in het Angolese leger zijn opgenomen.

De Raad is van mening dat de voornaamste oorzaak van de crisis in Angola en van de huidige impasse in het vredesproces, zoals de VN-Veiligheidsraad in resolutie 1195 (1998) van 15 september 1998 heeft verklaard, hierin gelegen is dat de leiding van UNITA haar verplichtingen krachtens de "Acordos de Paz", het Protocol van Lusaka en de relevante resoluties van de Veiligheidsraad niet is nagekomen.

De Europese Unie zal de UNITA-leiding dan ook blijven oproepen om onmiddellijk en onvoorwaardelijk te voldoen aan haar verplichtingen, inzonderheid de volledige demilitarisering van haar troepen en de verlening van volledige medewerking bij de onmiddellijke en onvoorwaardelijke uitbreiding van het staatsbestuur tot het gehele nationale grondgebied.

Intussen zal de Unie, erkentelijk voor het geduld dat de Angolese regering aan de dag legt, deze laatste aanmoedigen om militair optreden te verwerpen, de dialoog voort te zetten om de crisis op te lossen, zich te onthouden van alles wat de huidige situatie nog kan verergeren en het werk van de Speciale Vertegenwoordiger van de Secretaris-Generaal van de VN te vergemakkelijken.

Vanzelfsprekend blijft de Unie, in het kader van haar betrekkingen met Angola, vastbesloten om de nationale verzoening, de economische wederopbouw en de democratisering aan te moedigen en te ondersteunen, zulks op basis van eerbiediging van de rechtsstaat en van behoorlijk bestuur (inclusief het doorzichtig en verantwoord beheer van alle middelen van het land met het oog op een rechtvaardige en duurzame ontwikkeling).

2. Wat de crisis in het gebied van de Grote Meren betreft, blijft de Unie erbij dat er zonder een politieke regeling geen duurzame vrede kan worden bereikt en staat zij onverminderd achter de bijeenroeping van een internationale conferentie onder de gezamenlijke auspiciën van de VN en de OAE, waaraan alle staten in de regio hun steun zouden verlenen, teneinde binnen een zeer ruim kader de dieperliggende oorzaken van de conflicten in dit gebied aan te pakken.

In verband met de recente crisis in de Democratische Republiek Congo (DRC) heeft de Unie nogmaals verklaard dat zij het beginsel van de territoriale onaantastbaarheid en soevereiniteit van de DRC en haar buurlanden steunt en heeft zij opgeroepen tot stopzetting van de externe inmenging in dat land. Hierbij zij erop geattenteerd dat, toen de DRC Angolese, Zimbabwaanse en Namibische troepen uitnodigde, dit door de VN-Veiligheidsraad niet als strijdig met de beginselen in het VN-Handvest werd beschouwd, alhoewel de Unie natuurlijk alleen die diplomatieke initiatieven steunt waarmee een vreedzame oplossing wordt nagestreefd.

3. Net als de Geachte Afgevaardigde blijft de Europese Unie bezorgd over de situatie in de Republiek Congo; zij heeft iedere inmenging van buitenaf, en met name de interventie van buitenlandse troepen, veroordeeld en verzocht om deze onmiddellijk volledig terug te trekken.