SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2491/02

van Pere Esteve (ELDR) aan de Commissie

(2 september 2002)

Betreft: Bestemmingsplan Real Madrid Club de Fútbol en de vrije marktconcurrentie

Op 7 mei 2001 werd door de president van het autonome gewest Madrid, de burgemeester van Madrid en de voorzitter van de voetbalclub Real Madrid een overeenkomst getekend betreffende stedenbouwkundige ontwikkeling van een grondstuk dat wordt begrenst door de Paseo de la Castellana, Avenida de Monforte de Lemos en de straten Pedro Rico en Arzobispo Morcillo, in het district Fuencarral-El Pardo. In de overeenkomst wordt bepaald dat de betrokken overheden zich verplichten de nodige procedures te starten om het bestemmingsplan van ongeveer 120 ha. grond, waarin momenteel de sportstad van Real Madrid is gevestigd, zodanig te wijzigen dat 30 000 m2 grond, die voorheen bestemd was voor particuliere sportinrichtingen, een generieke bestemming krijgt voor de tertiaire sector, d.w.z. kantoren, bedrijven, hotels enz. In het nieuwe bestemmingsplan voor dit grondstuk is voorzien in de bouw van vier kantoortorens van 54 verdiepingen, waarvan de verkoop en/of exploitatie Real Madrid

een aanzienlijke atypische inkomstenbron zou bieden, waarmee niet alleen de enorme schuldenlast van de club zou kunnen worden betaald, doch die tevens een financieel voordeel zou bieden ten opzichte van de concurrenten van deze club. Aangezien het Europese voetbal overeenkomstig de communautaire regelgeving een interne markt vormt, mag niet uit het oog worden verloren dat de bevoordeling van een Spaanse club niet alleen gevolgen heeft voor andere Spaanse teams, doch tevens voor clubs elders in de EU, aangezien al deze clubs actief zijn op dezelfde markt voor goederen en diensten, niet alleen voor de aanschaf van materiaal doch tevens voor het vastleggen van beroepsspelers en/of trainers. Het gaat hier niet om een discussie over het feit dat er rijke en minder rijke clubs zijn met meer of minder bezittingen, maar om de vraag of de voorwaarde voor de overdracht of verkoop van onroerend goed niet neerkomt op een politieke en administratieve voorkeursbehandeling, hetgeen in strijd zou zijn met de mededingingsbepalingen.

In bovengenoemd geval zou de gehele operatie kunnen worden gekwalificeerd als overheidssteun aan Real Madrid, hetgeen strijdig is met het gemeenschapsrecht, in het bijzonder artikel 87, lid 1, van het EG-verdrag, dat als volgt luidt: Behoudens de afwijkingen waarin dit verdrag voorziet, zijn steunmaatregelen van de staten of in welke vorm ook met staatsmiddelen bekostigt, die de mededinging door begunstiging van bepaalde ondernemingen of bepaalde producties vervalsen of dreigen te vervalsen, onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt, voor zover deze steun het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig beïnvloedt. Achter de juridische constructie van wijziging van een bestemmingsplan gaat in dit geval overheidssteun schuil. De ongepastheid van deze handelwijze is niet zozeer gelegen in het feit dat een sportclub onderhandelt over wijziging van het bestemmingsplan voor aan haar behorende grond, doch in het feit dat deze wijziging, zoals vastgelegd in een overeenkomst, buitensporige voordelen oplevert door de belangrijkste eigenaar, in dit geval Real Madrid, voordelen die in de sportwereld én in de bouwsector zonder precedent zijn.

Is de Europese Commissie voornemens een onderzoek in te stellen naar deze operatie, die de vrije mededinging in een zo sterk gemondialiseerde sector als de sport in het algemeen, en het voetbal in het bijzonder, ernstig zou kunnen verstoren? Zo ja, is de Commissie van plan de nodige maatregelen te treffen om deze verstoring te herstellen, overeenkomstig het bepaalde in artikel 88 van het EG-Verdrag?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(26 september 2002)

Wat een eventuele inbreuk op de regels inzake overheidssteun in de onderhavige zaak betreft, herinnert de Commissie eraan dat, zoals is bevestigd door de rechtspraak van het Hof van Justitie, alleen voordelen die direct of indirect met staatsmiddelen zijn bekostigd, als steun in de zin van artikel 87 van het EG-verdrag worden beschouwd(1).

De Commissie wijst erop dat de nieuwe bestemming van het betrokken terrein geen betrekking blijkt te hebben op enige directe of indirecte overdracht van middelen door de stad Madrid of door de autonome gemeenschap van Madrid. De omstandigheid dat Real Madrid een voordeel ontleent aan de nieuwe bestemming, volstaat op zich niet om deze bestemming als overheidssteun in de zin van artikel 87 van het EG-verdrag aan te merken.

Op basis van de beschikbare informatie is de Commissie derhalve van mening dat er geen voldoende redenen zijn om de zaak te onderzoeken op grond van de staatssteunbepalingen van het EG-verdrag.

(1) Zaak C-379/98, Preussen Elektra AG/Schleswag AG, 13 maart 2001, Jurispr, blz. I-2099.