SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0146/01

van Margrietus van den Berg (PSE) aan de Commissie

(31 januari 2001)

Betreft: Verkoop van tv-rechten voor sportevenementen

Het uitzenden van sportevenementen vormt een belangrijk middel van publieke en commerciële omroepen voor de binding van consumenten. Tegelijkertijd vormt de verkoop van tv-rechten een belangrijke inkomstenbron voor de sportsector in het algemeen en het professionele voetbal in het bijzonder. Gedurende het laatste decennium is de vraagprijs voor tv-rechten verveelvoudigd; een trend die zich naar verwachting het komend decennium zal voortzetten met als gevolg dat binnen enkele jaren alleen een zeer beperkt aantal internationale grote mediaconcerns in staat zal zijn de vraagprijs voor tv-rechten op te brengen. Dit kan ertoe leiden dat sportevenementen ondanks de intentie van het Parlement, de Commissie en de Raad achter de decoder verdwijnen.

In de conclusies van het voorzitterschap van Nice wordt in Bijlage IV terecht specifiek gewezen op het belang van de verkoop van tv-rechten voor de sport en wordt verder gesteld dat de Europese Commissie, alhoewel de sportorganisaties en de lidstaten de eerste verantwoordelijkheid houden, rekening moet houden met de sociale, educatieve en culturele functie van sport zodat haar maatschappelijke functie bewaard kan blijven.

In zijn resolutie van 7 september 2000 (A5-0208/2000) dringt het Europees Parlement er bij de Commissie op aan dat in het bijzonder de Europese burgers de mogelijkheid niet ontnomen wordt, belangrijke sportevenementen live en op een openbaar kanaal te ontvangen en wordt de Commissie verzocht overeenkomstig artikel 81, lid 3 van het EU-Verdrag de weg vrij te maken voor enkele ontheffingen van de mededingingsregels.

1. Hoe beoordeelt de Commissie de trend van de toenemende verwijdering tussen de grote en kleine voetbalclubs, welke mede wordt veroorzaakt door een ongelijke groei van de opbrengsten van tv-rechten?

2. Deelt de Commissie de mening dat de toenemende commercialisering van de sport en de voetbalsport in het bijzonder het solidariteitsprincipe zoals verwoord in de conclusies van het voorzitterschap in Nice aantasten?

3. Hoe beoordeelt de Commissie de te voorziene ontwikkeling dat in de nabije toekomst slechts een beperkt aantal internationale mediabedrijven in staat zal zijn de bedragen voor tv-rechten voor sportevenementen en voetbalcompetities in het bijzonder te betalen, mede in het licht van de in richtlijn 97/36/EG(1) (televisie zonder grenzen) geformuleerde principes dat een brede toegang van het publiek tot televisie-uitzendingen van nationale en niet-nationale sportevenementen van aanzienlijk belang voor de samenleving moet worden gegarandeerd?

4. Welke regulerende/sturende rol voorziet de Commissie voor zichzelf ten aanzien van de verkoop van tv-rechten voor sportevenementen in het licht van de in Nice geformuleerde conclusies en resolutie A5-0208/2000 van het Europees Parlement?

(1) PB L 202 van 30.7.1997, blz. 60.

Antwoord van mevrouw Reding namens de Commissie

(2 april 2001)

1. In het verslag van Helsinki over de sport(1) heeft de Commissie met nadruk gewezen op de ongekende ontwikkeling van het financiële element van de sport, die met name tot uiting komt in de spectaculaire stijging van de bedragen die voor televisierechten moeten worden betaald. Aan dit verschijnsel, dat positieve uitwerkingen kan hebben, zijn ook een aantal gevaren verbonden. Een van die gevaren is dat de kloof tussen kleine en grote clubs steeds breder wordt en de solidariteit op financieel gebied op losse schroeven komt te staan. Tegen deze achtergrond is het in de ogen van de Commissie belangrijk dat de autoriteiten van de lidstaten en de Gemeenschap én de sportbonden zelf opnieuw bevestigen dat de sport een belangrijke educatieve en sociale functie heeft.

2. De Commissie heeft er met nadruk op gewezen dat ze veel waarde hecht aan het solidariteitsbeginsel. Ze heeft naar voren gebracht dat bij eventuele vrijstellingsregelingen op het vlak van de collectieve verkoop van uitzendrechten rekening moet worden gehouden met de belangen van de consument en dat de beperking van de vrije mededinging in verhouding dient te staan tot het nagestreefde rechtmatige doel en de kenmerken van de sport. Tot de kenmerken van de sport behoort de solidariteit tussen financieel sterkere en zwakkere sporters of tussen de beroepssport en de amateursport en de jongerensport. Deze benadering van de Commissie is onderstreept in de te Nice uitgebrachte verklaring over de sport(2).

3. De Commissie schenkt zeer veel aandacht aan de vraagstukken in verband met de uitzendrechten van sportevenementen. De verkoop van deze rechten dient in overeenstemming te zijn met de mededingingsregels die in het EG-verdrag zijn neergelegd. Tegen deze achtergrond wordt het vraagstuk van de collectieve verkoop van televisierechten momenteel uitgebreid door de Commissie bestudeerd. Wat de toepassing aangaat van artikel 3 bis (1) van de Richtlijn 97/36/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 juni 1997 tot wijziging van Richtlijn 89/552/EEG van de Raad betreffende de coördinatie van bepaalde wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in de lidstaten inzake de uitoefening van televisie- omroepactiviteiten(3), is het zaak erop te wijzen dat de wetgever er de voorkeur aan heeft gegeven om een facultatieve bepaling voor de lidstaten op te nemen. Deze bepaling behelst de verplichting om brede toegang van het publiek te garanderen tot televisie-uitzendingen van nationale en niet-nationale evenementen van aanzienlijk belang voor de samenleving. Dit uitgangspunt is alleen van toepassing in lidstaten die een lijst hebben opgesteld van aangewezen nationale of niet-nationale evenementen die zij van aanzienlijk belang voor de samenleving achten. Overeenkomstig artikel 3 bis (1) van de genoemde richtlijn, kan de betrokken lidstaat de genomen maatregelen op dit gebied alléén opleggen aan omroepen die onder zijn bevoegdheden vallen. Uit hoofde van artikel 3 bis (3) dienen de overige lidstaten er evenzo op toe te zien dat deze maatregelen niet worden ontdoken door omroepen die onder hun bevoegdheden vallen. Bijgevolg kan dan ook niet gezegd worden dat er sprake is van een algemeen uitgangspunt op grond waarvan de lidstaten verplicht zouden zijn om het publiek op brede schaal toegang te garanderen tot evenementen die op het niveau van de Gemeenschap van aanzienlijk belang zijn. In dit kader dient erop gewezen te worden dat de Commissie tot op de dag van vandaag door slechts vier lidstaten op de hoogte is gebracht van maatregelen in verband met artikel 3 bis (1) en dat deze maatregelen in het Publicatieblad gepubliceerd zijn. Nog twee lidstaten hebben laten weten dat ze in de nabije toekomst mededeling van dergelijke maatregelen willen doen.

4. Zoals reeds bij de vorige vraag gezegd, maakt de Commissie uitgebreid studie van het vraagstuk van de collectieve verkoop van uitzendrechten van sportevenementen. In dit stadium acht ze het bestaande regelgevingsinstrumentarium op het niveau van de Gemeenschap, en met name de regelgeving op het gebied van de mededinging, afdoende om op de concentratieverschijnselen in deze sector te kunnen reageren.

(1) Verslag van de Commissie aan de Europese Raad teneinde de bestaande sportstructuren te vrijwaren en de sport haar sociale functie in het kader van de Gemeenschap te laten behouden Verslag van Helsinki over sport COM/99/0644 def.

(2) Conclusies van het Voorzitterschap Europese Raad van Nice 7, 8 en 9 december 2000 bijlage IV: Verklaring over de specifieke kenmerken van de sport en de maatschappelijke functie daarvan in Europa, waarmee bij de uitvoering van het gemeenschappelijk beleid rekening moet worden gehouden.

(3) PB L 202 van 30.7.1997.