SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1135/01

van Christopher Huhne (ELDR) aan de Commissie

(10 april 2001)

Betreft: Wapens die stroomstoten afgeven

Is de Commissie op de hoogte van informatie waaruit blijkt dat wapens die stroomstoten afgeven, bijv. in de vorm van stokken, schilden, geweren en lasers, in sommige landen als martelinstrumenten worden gebruikt?

Kan de Commissie meedelen welke lidstaten momenteel beperkingen kennen voor de verkoop, vervaardiging of overdracht van dergelijke wapens?

Bestaan er momenteel in de gehele EU geldende beperkingen voor wapens die stroomstoten afgeven en, zo nee, acht de Commissie dergelijke beperkingen wenselijk?

Antwoord van de heer Patten namens de Commissie

(18 juni 2001)

Op 9 april 2001 hechtte de Raad zijn goedkeuring aan richtsnoeren over het beleid van de Unie ten aanzien van derde landen inzake foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing(1). Hierin werd verwezen naar werkzaamheden die aan de gang waren om overal in de Gemeenschap controle op de export van paramilitaire uitrusting in te voeren, als voorbeeld van een maatregel binnen het gemeenschappelijk buitenlands- en veiligheidsbeleid (GBVB) om daadwerkelijk te streven naar de preventie van foltering en onterende behandeling.

Momenteel overweegt de Commissie daartoe een voorstel te doen. Zij is op de hoogte van aantijgingen dat wapens die zeer sterke stroomstoten afgeven, zoals gordels en stokken, in een aantal landen als folterwerktuigen kunnen worden gebruikt, zoals bijvoorbeeld vermeld staat in het recente verslag van Amnesty International: Stopping the Torture Trade.

Op de interne markt bestaat er geen specifieke regelgeving op communautair niveau voor de fabricage van en de handel in uitrusting die zeer sterke stroomstoten afgeeft en bedoeld is als bescherming tegen of controle op gewelddadige mensen. Toch biedt Richtlijn 91/477/EEG van de Raad van 18 juni 1991 inzake de controle op de verwerving en het voorhanden hebben van wapens(2) een algemeen kader voor overdrachten binnen de interne markt. Met betrekking tot andere wapens dan vuurwapens moeten de lidstaten in het bijzonder verbieden, dat deze wapens op hun grondgebied worden ingevoerd, mits de nationale bepalingen van de betrokken lidstaten zulks toelaten. Het feit dat Richtlijn 91/477/EEG niet van toepassing is op de verwerving of het voorhanden hebben van wapens door de strijdkrachten, de politie, de overheid, of door verzamelaars en instanties die zich met de culturele en historische aspecten van wapens bezig houden en als zodanig erkend zijn door de lidstaat op wier grondgebied zij zijn gevestigd, schijnt in de lidstaten geen aanleiding te hebben gegeven tot specifieke problemen.

Bovendien is misbruik van instrumenten die stroomstoten afgeven voor folteringsdoeleinden volgens de wetsstelsels van de lidstaten een misdrijf, aangezien het verbod op foltering in een aantal verdragen van de Verenigde Naties (VN) en van de Raad van Europa is opgenomen.

De Commissie is niet geheel en al op de hoogte van beperkingen die de lidstaten momenteel eventueel zouden doen gelden voor de verkoop of vervaardiging van apparatuur die stroomstoten afgeeft op hun grondgebied, en van de uitvoer naar of de invoer uit derde landen. Dergelijke beperkingen zouden echter in overeenstemming moeten zijn met de desbetreffende communautaire wetgeving. Zo zouden invoerbeperkingen in het bijzonder verenigbaar moeten zijn met hetzij Verordening (EG) nr. 3285/1994 van de Raad van 22 december 1994 betreffende de gemeenschappelijke invoerregeling(3), hetzij Verordening (EG) nr. 519/1994 van de Raad van 7 maart 1994 betreffende de gemeenschappelijke regeling voor de invoer uit bepaalde derde landen(4). Uitvoerbeperkingen dienen in het bijzonder verenigbaar te zijn met Verordening (EG) nr. 2603/1969 van de Raad van 20 december 1969 houdende de totstandbrenging van een gemeenschappelijke regeling voor de uitvoer(5).

(1) http://ue.eu.int/newsroom/main.cfm?LANG=1.

(2) PB L 256 van 13.9.1991.

(3) PB L 349 van 31.12.1994.

(4) PB L 67 van 10.3.1994.

(5) PB L 324 van 27.12.1969.