SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1715/03

van Pasqualina Napoletano (PSE) aan de Commissie

(23 mei 2003)

Betreft: Omzetting en toepassing van de richtlijn

Richtlijn van de Raad 93/104/EG(1) over sommige aspecten van de organisatie van de werktijden alsmede de wijziging hierop 2000/34/EG(2) zijn onlangs door Italië omgezet in decreetwet 66 van 14 april 2003, gepubliceerd in de Italiaanse staatscourant nr. 87 van 14 april 2003. De categorie bewakers en portiers schijnt in Italië te worden uitgesloten van toepassing van de EU-werktijdenrichtlijnen. De reden hiervoor is gelegen in een Regio Decreto (koninklijk besluit) nr. 692 van 15 maart 1923 dat nog steeds van kracht is en verklaart dat banen die niet continu zijn of waarin je enkel en alleen zit te wachten, niet worden beschouwd als een voortdurende arbeidsbetrekking.

Een dergelijke bewering lijkt tachtig jaar na dato zinloos aangezien de taken van portiers of bewakers een continue aandacht vereisen. In recente jurisprudentie van het Hof van Justitie over Spaanse artsen wordt het begrip werktijd gelijkgesteld aan het begrip beschikbaarheid, wanneer verondersteld wordt dat een arts lichamelijk en geestelijk aanwezig is op de werkplek. Deze uitspraak bevestigt slechts het bovenstaande.

Sommige categorieën portiers en bewakers in loondienst zijn in Italië maar liefst 59 uur per week in touw (een maximum van 11 uur aaneen per werkdag is toegestaan). Vaak wordt in de nationale CAO's niet gesproken van de arbeidsduur hetgeen opnieuw in strijd is met de richtlijn die vastlegt dat elke werknemer er recht op heeft zijn werktijden te kennen.

NB: De Europese richtlijnen over werktijden hebben ten doel het Sociaal Handvest van de fundamentele rechten van de werknemer toe te passen en kennen als rechtsgrondslag de artikelen van het Verdrag over verbetering van gezondheid en veiligheid van alle werknemers.

Het Europees Parlement heeft in zijn verslag A5-0010/2002 (goedgekeurd in februari 2002)(3) al geconstateerd dat de moeilijkheden in verband met een definiëring van de werktijden van richtlijn 93/104/EG nogeens onderstrepen dat aan verwijzing naar de nationale wetgeving ernstige risico's verbonden kunnen zijn, namelijk concurrentievervalsing en ongelijkheid tussen lidstaten.

Is de Commissie van mening dat portiers en bewakers door Italië terecht worden uitgesloten?

Hoe denkt de Commissie de problemen te verhelpen rond de definiëring van de werktijden? Is daarvoor niet op korte termijn herziening nodig van richtlijn 93/104/EG?

(1) PB L 307 van 13.12.1993, blz. 18.

(2) PB L 195 van 1.8.2000, blz. 41.

(3) PB C 284 E van 21.11.2002, blz. 362.

Antwoord van mevrouw Diamantopoulou namens de Commissie

(23 juni 2003)

In richtlijn 93/104/EG(1) zijn de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid op het gebied van de organisatie van de arbeidstijd vastgelegd. De richtlijn is overeenkomstig artikel 1, lid 3 en onverminderd artikel 17 van toepassing op alle particuliere of openbare sectoren in de zin van artikel 2 van Richtlijn 89/391/EEG, met uitzondering van het weg-, lucht-, zee- en spoorwegvervoer, de binnenvaart, de zeevisserij, andere activiteiten op zee, alsmede de activiteiten van artsen in opleiding. De sectoren en werkzaamheden die niet onder richtlijn 93/104/EG vallen, worden nu bestreken door richtlijn 2000/34/EG(2), die de lidstaten vóór 1 augustus 2003 (1 augustus 2004 wat de artsen in opleiding betreft) in nationale wetgeving moeten hebben omgezet.

Het is niet in overeenstemming met de richtlijn, wanneer andere werknemers dan de werknemers in het hierboven genoemde artikel van de werkingssfeer van de richtlijn uitgesloten worden.

Op het ogenblik wordt geanalyseerd in hoeverre de nieuwe Italiaanse wetgeving(3) in overeenstemming met de richtlijn is.

Wat de tweede vraag betreft zij erop gewezen dat de Commissie voornemens is om het vraagstuk van de definitie van de arbeidstijd vooral tegen de achtergrond van de jurisprudentie van het Hof aan de orde te stellen in een mededeling over de arbeidstijd, die in de loop van het jaar aangenomen zal worden.

(1) Richtlijn 93/104/EG van de Raad van 23 november 1993 betreffende een aantal aspecten van de organisatie van de arbeidstijd, PB L 307 van 13.12.1993.

(2) Richtlijn 2000/34/EG van het Parlement en de Raad van 22 juni 2000 tot wijziging van richtlijn 93/104/EG van de Raad betreffende een aantal aspecten van de organisatie van de arbeidstijd om de van deze richtlijn uitgesloten sectoren en activiteiten te bestrijken, PB L 195 van 1.8.2000.

(3) De Commissie is hiervan schriftelijk op 14 april 2003 in kennis gesteld.