NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 78/85

(2004/C 78 E/0084)

SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2186/03

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(30 juni 2003)

Betreft: Noodzaak verbetering bescherming consument bij grensoverschrijdende e-commerce tegen kwaadwillende of onzorgvuldige praktijken

1. Is de Commissie op de hoogte van de onderzoeksgegevens van het Europees Centrum voor de consument, waaruit blijkt dat grensoverschrijdend winkelen op het Internet te vaak leidt tot het niet leveren van de bestelde goederen (34 %), tot het afboeken van betalingen voor niet-geleverde goederen (8 %), tot het niet-terugbetalen van door de ontvanger teruggezonden goederen (33 %) en tot het niet-terugbetalen van leveringskosten voor teruggezonden goederen (37 %)?

2. Deelt de Commissie, gezien deze gegevens, de conclusie van het Centrum voor de consument dat de positie van de consument op dit punt als zeer onbevredigend moet worden beschouwd?

3. Bent u het met mij eens dat aanvullende bescherming noodzakelijk is? Zo ja, op welke wijze denkt de Commissie regels tot stand te kunnen brengen die de consument wel afdoende bescherming bieden tegen misbruik door kwaadwillende en welbewust misbruik makende grensoverschrijdende e-commerce-bedrijven die voor de consument slecht opspoorbaar zijn en waarvan de hoofdactiviteit lijkt te zijn het ontvangen van geld voor niet-geleverde goederen? Welke initiatieven neemt u daartoe?

4. Hoe vindt de controle op e-commerce ondernemingen plaats, en met name controle die misbruik door kwaadwillende ondernemingen moet verhinderen?

5. Acht u het mogelijk bedrijven te verbieden om betalingen te ontvangen voordat de goederen geleverd en/of eventueel teruggezonden zijn? Op welke wijze kan naleving van een dergelijk verbod op toereikende wijze worden gecontroleerd?

6. Is het eventueel nodig te erkennen dat — zolang een sluitende bescherming tegen misbruik niet mogelijk is — het door consumenten kopen via Internet ernstig dient te worden ontraden, of zelfs dient te worden stopgezet indien niet is voldaan aan aanvullende veiligheidseisen die misbruik uitsluiten?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(13 augustus 2003)

De Commissie is inderdaad op de hoogte van de onderzoeksgegevens van het rapport. Zij heeft het desbetreffende initiatief van de Europese bureaus voor consumentenvoorlichting gesteund en steunt ook hun initiatief om de werkzaamheden op dit gebied voort te zetten.

De Commissie heeft ook nota genomen van de conclusies van het rapport. Hoewel de resultaten van het rapport op een nogal gering aantal proefbestellingen zijn gebaseerd, lijkt het aan te tonen dat de EU-markt voor elektronische handel niet naar behoren werkt.

In dit verband is de Commissie evenwel van mening dat kwaadwillige praktijken en misbruik weliswaar een deel van het probleem vormen, maar dat het beeld hiermee niet compleet is. Kwesties in verband met de kennis van consument en bedrijfsleven, met name het midden- en kleinbedrijf, over de regels ter bescherming van de belangen van de consument zullen hierbij een belangrijke rol spelen. Bovendien moet onderzoek worden verricht naar het aantal onjuist verlopen transacties in de lidstaten zelf, afgezet tegen die in de grensoverschrijdende handel, in verhouding tot de omvang van nationale en internationale aankopen. De Commissie en de Europese bureaus voor consumentenvoorlichting zijn voornemens aan hun werkzaamheden een vervolg te geven.

De Commissie is zich ervan bewust dat er op EU-niveau meer moet worden gedaan om de consument te beschermen. Dit probleem reikt verder dan de elektronische handel en omvat alle aspecten van de grensoverschrijdende B2C-handel.

De bestaande regelgeving, met name de richtlijn inzake verkoop op afstand (1) (hoewel de omzetting ervan in de lidstaten traag verloopt) en de richtlijn inzake elektronische handel (2), biedt al een solide bescherming.

Bovendien heeft de Commissie onlangs een voorstel voor een kaderrichtlijn inzake oneerlijke handelspraktijken gepresenteerd (3). De richtlijn zou de consument na invoering ervan met name door harmonisatie van de voorschriften een betere bescherming tegen oneerlijke praktijken in de gehele EU moeten bieden en zal tevens een aanvulling op de bestaande wetgeving terzake vormen.

Controle van en toezicht op de activiteiten van bedrijven en handhaving van de consumentenbeschermingswetgeving vallen onder de bevoegdheid van de lidstaten. De Commissie werkt echter aan versterking van de samenwerking tussen de lidstaten op dit gebied. Met name heeft zij daartoe op 18 juli 2003 een voorstel voor een verordening betreffende samenwerking tussen de nationale instanties die verantwoordelijk zijn voor handhaving van de wetgeving inzake consumentenbescherming (4) aangenomen.

Zoals het geachte parlementslid weet, vormen betalingen bij de elektronische handel een complex vraagstuk, waarbij het onder meer gaat om de „chargeback” (waarbij de creditcardmaatschappij van de consument bij een geschil een betaling van de verkoper naar de koper terugboekt) of de mogelijkheid om bedrijven te verplichten vóór levering geen geld te innen. De Commissie onderzoekt momenteel al deze opties.

De Commissie deelt niet de mening van de geachte afgevaardigde dat het de consument moet worden afgeraden om te kopen via internet. Hoewel uit het rapport van de Europese bureaus voor consumentenvoorlichting over de elektronische handel blijkt dat er in bepaalde opzichten sprake is van tekortkomingen, trekt de Commissie daaruit niet de conclusie dat kopen via internet op zich onveilig is.

Volgens de Commissie is het van belang dat de consument wordt geïnformeerd over hetgeen mag worden verwacht en geëist van verkopers via internet. Evenzo zouden deze verkopers moeten worden geïnformeerd over de wettelijke voorschriften die van toepassing zijn, en zouden zij moeten worden aangemoedigd om de klant duidelijk te wijzen op diens rechten.

De Commissie wil ook de aandacht van de geachte afgevaardigde vestigen op „eConfidence”, een initiatief van het Commissielid voor gezondheid en consumentenbescherming, dat resulteerde in een gezamenlijk document van Europese consumenten en werkgevers. Dit initiatief, dat is gericht op de opstelling van een reeks Europese normen voor keurmerken voor de elektronische handel, maakt deel uit van een algemeen pakket initiatieven van de Commissie ter bescherming van de consument.

(1) Richtlijn 97/7/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 1997 betreffende de bescherming van de consument bij op afstand gesloten overeenkomsten, PB L 144 van 4.6.1997.

(2) Richtlijn 2000/31/EG van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2000 betreffende bepaalde juridische aspecten van de diensten van de informatiemaatschappij, met name de elektronische handel, in de interne markt, PB L 178 van 17.7.2000.

(3) COM(2003)356 def.

(4) COM(2003)443 def.