SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3334/01

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(30 november 2001)

Betreft: Productie van met bestrijdingsmiddelen verontreinigde groenten en fruit en de mogelijkheden om distributie in andere lidstaten tegen te houden

1. Is het de Commissie bekend dat een onderzoek van de Nederlandse Keuringdienst van Waren met betrekking tot de toestand in het jaar 2000 heeft opgeleverd dat van de 2600 onderzochte monsters van groenten en fruit in Nederlandse winkels 9,2 % meer bestrijdingsmiddelen bleek te bevatten dan wettelijk is toegestaan?

2. Is het de Commissie tevens bekend dat deze verontreiniging bij het binnenlands product ruim de helft minder was (4 %), maar dat daarentegen de zwaarste overschrijdingen (tot 50 %) werden aangetroffen bij druiven uit Italië, sla uit Frankrijk, alsmede paprika en sinaasappels uit Spanje, ondanks het feit dat reeds een deel van deze producten was opgespoord en vernietigd, voordat zij de winkels bereikten?

3. Hoe beoordeelt zij de eis van de Nederlandse stichting Natuur en Milieu en de vereniging Milieudefensie dat overheid en distributeurs dergelijk verontreinigd voedsel vroegtijdig moeten opsporen en verwijderen voordat het bij de consumenten terecht kan komen en het advies van Consumentenbond en milieuorganisaties aan de consumenten om voortaan alleen groenten en fruit van biologische teelt te eten?

4. Op welke wijze kan zij ertoe bijdragen dat wordt verhinderd dat dergelijk voedsel nog langer binnen de EU kan worden geproduceerd?

5. Op welke wijze kunnen lidstaten van de EU binnen de gemeenschappelijke markt verhinderen dat verontreinigde groenten en fruit uit minder strenge lidstaten hun grondgebied binnenkomen en daar gaan leiden tot ziektes of tot hoge kosten voor tijdige opsporing en opruiming?

6. Hoe en vanaf welk tijdstip kunnen de consumenten er zeker van zijn dat binnen de EU geproduceerde en gedistribueerde groenten en fruit niet langer ontoelaatbare hoeveelheden gif kunnen bevatten?

Bron: Het Nederlandse dagblad De Volkskrant van 2 november 2001.

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(4 februari 2002)

1. De Commissie heeft het controleverslag van Nederland voor 2000 onderzocht en heeft geconstateerd dat niet alle monsters in het Nederlandse verslag willekeurig zijn genomen en dat veel daarvan specifiek zijn gericht op produkt-bestrijdingsmiddel-combinaties waarvoor mogelijke overschrijdingen werden verwacht vanwege b.v. vroegere overschrijdingen. De bemonstering en de analyse zijn duur, en het is gerechtvaardigd dat voor een efficiënte bemonsteringsstrategie wordt gekozen voor de detectie van zoveel mogelijk overschrijdingen ten koste van de representativiteit van het monster. Om een representatief zicht te krijgen organiseert de Commissie jaarlijkse, gecoördineerde controleoperaties. Uit de resultaten daarvan kan worden geconcludeerd dat elk jaar 3 à 4 % van de monsters de wettelijke grenswaarden voor residuen van bestrijdingsmiddelen (MRL's) in levensmiddelen op de Europese markt overschrijdt.

2. In de meeste nationale verslagen van de lidstaten zijn de niveaus van residuen van bestrijdingsmiddelen in binnenlandse producten lager dan in ingevoerde producten. De lidstaten hebben de Commissie daarvoor nog geen verklaring gegeven.

3. De Commissie is van mening, dat de MRL's in acht moeten worden genomen, maar vindt niet dat producten waarbij de MRL's worden overschreden automatisch moeten worden vernietigd, omdat niet alle dergelijke producten gevaarlijk zijn en er andere methoden kunnen bestaan voor de verwerking, behandeling of verwijdering van deze producten, die van geval tot geval in beschouwing kunnen worden genomen, met name wanneer er geen risico voor de consument bestaat. Als er bezorgdheid over de gezondheid van de consument bestaat, is het echter duidelijk dat dergelijke producten niet kunnen worden geconsumeerd. Het verstrekken van het advies aan de consumenten om alleen biologisch gekweekte producten te eten kan de verkeerde indruk wekken dat levensmiddelen die legaal worden geproduceerd onder gebruikmaking van andere methoden op de een of andere manier onveilig zijn, en kan ook leiden tot marktproblemen als gevolg van de beperkte levering van biologische producten. Aangezien de voordelen voor de gezondheid van het eten van verse groenten en fruit welbekend zijn, moet het nemen van maatregelen die tot een beperking van de consumptie daarvan kunnen leiden vooraf zorgvuldig worden bekeken. Daarom is de Commissie het niet eens met het standpunt van de consumentenorganisaties ter zake en zij is van mening dat legaal geproduceerde, op conventionele en biologische wijze geteelde producten veilig voor de consument zijn en dat de bestaande controlemaatregelen bedoeld zijn om de blijvende veiligheid van beide soorten productie te verzekeren.

4. De Commissie onderzoekt thans de veiligheid van alle werkzame stoffen van bestrijdingsmiddelen en heeft hierover een verslag bij het Parlement en de Raad ingediend(1). Dit verslag omvat ideeën voor de versterking van de bestaande controlemaatregelen en de Commissie is op grond van de reacties van de Raad en het Parlement op het verslag van plan een wijziging van de richtlijn in die zin voor te stellen.

5. De lidstaten kunnen het op de markt brengen van producten, die ontoelaatbare hoeveelheden residuen bevatten, voorkomen door meer middelen uit te trekken voor de controle en de monsterneming en door een meer gerichte en effectieve bemonstering in alle stadia van de productieketen.

6. Er bestaat reeds een significant wetgevend corpus om ervoor te zorgen dat de consumenten worden beschermd. Het misbruik van bestrijdingsmiddelen door kwekers kan echter nooit worden uitgesloten en dit is één van de redenen waarom controle- en bewakingsmaatregelen noodzakelijk zijn. Het is de verantwoordelijkheid van de lidstaten om controles uit te voeren en boetes op te leggen.

(1) COM(2001) 444 def.