SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2261/00

van Brice Hortefeux (PPE-DE) aan de Raad

(7 juli 2000)

Betreft: Schengen-gebied: samenwerking tussen de controlediensten aan de grenzen van de lidstaten

De ontdekking, op 19 juni 2000, van de lijken van 58 clandestiene immigranten die waren overleden tijdens hun afschuwelijke reis naar Groot-Brittannië, heeft grote beroering teweeggebracht in de Europese Unie. Deze tragische gebeurtenis heeft opnieuw in het licht gesteld dat de afschaffing van de systematische controles aan de interne grenzen van het Schengen-gebied een grote uitdaging vormt voor de douanediensten van de EU-lidstaten. De slachtoffers werden ontdekt bij een douanecontrole in Dover, buiten het Schengen-gebied. De vrachtwagen die ze vervoerde was voordien twee havens in het Schengen-gebied gepasseerd, namelijk Rotterdam en Zeebrugge.

In de conclusies van de Europese Raad van Tampere van 15 en 16 oktober 1999 wordt aangedrongen op nauwere samenwerking en wederzijdse technische hulpverlening tussen controlediensten aan de grenzen van de lidstaten, met name de zeegrenzen.

1. Welke initiatieven heeft de Raad voorgesteld om de samenwerking tussen de controlediensten aan de grenzen van de lidstaten te verbeteren, conform de conclusies van de Europese Raad van Tampere?

2. De vrachtwagen in kwestie is op 19 juni 2000, voordat het drama zich heeft afgespeeld, zonder enige controle twee keer de grens gepasseerd in havens van lidstaten van het Schengen-gebied. Is de Raad van plan specifieke maatregelen voor te stellen die erop gericht zijn in de havens van het Schengen-gebied douanecontroles te verrichten?

3. De Europese Raad van Tampere heeft besloten een met de bestrijding van de ernstigste vormen van georganiseerde criminaliteit belaste eenheid (Eurojust) op te richten. Zal de bestrijding van de handel in clandestiene immigranten een van de prioriteiten van Eurojust zijn? Is er voorzien in mechanismen om tussen Eurojust en de controlediensten aan de grenzen van de lidstaten de nodige samenwerking tot stand te brengen?

Antwoord

(7 november 2000)

De grenscontrolediensten van de lidstaten werken dagelijks samen.

Dit geschiedt onder anderen via:

- telefonisch of ander contact over concrete gevallen. Hiertoe beschikken de lidstaten over een lijst met contactpunten,

- uitwisseling van ambtenaren van de verschillende grenscontrolediensten van de lidstaten,

- studiebijeenkomsten over concrete onderwerpen, zoals de bijeenkomst over zeegrenzen, die onder het Portugese voorzitterschap in juni in Lissabon heeft plaatsgevonden.

Verder moet erop gewezen worden dat de lidstaten in het kader van de relevante Raadsgroepen, en met name binnen het CIBGGI (Centrum voor informatie, beraad en gegevensuitwisseling over grenzen en immigratie), informatie uitwisselen over illegale immigratie, routes, smokkelaars en andere kwesties in verband met grenzen en immigratie.

Wat de initiatieven van de lidstaten betreft, lopen er momenteel studies dan wel initiatieven op de volgende gebieden:

- de verantwoordelijkheid voor clandestiene passagiers/verstekelingen. Deze vraag is onder het Portugese voorzitterschap bestudeerd aan de hand van een vragenlijst, waarvan de resultaten momenteel worden onderzocht,

- een initiatief van de Franse Republiek met het oog op de aanneming van een richtlijn inzake de aansprakelijkheid van vervoerders. Dit initiatief houdt in dat de lidstaten sancties gaan opleggen aan vervoersondernemingen die op het grondgebied van de lidstaten vreemdelingen binnenbrengen die niet in het bezit zijn van de voor binnenkomst vereiste documenten. In dit initiatief wordt eveneens rekening gehouden met de bescherming die aan asielzoekers moet worden geboden,

- een initiatief van de Franse Republiek in verband met een ontwerp-richtlijn en een ontwerp-kaderbesluit inzake de bestrijding van de hulp bij illegale binnenkomst en illegaal verblijf. Beide ontwerpen beogen een kader te creëren om mensensmokkelaars strafrechtelijk te bestrijden.

De Raad wacht ook nog op voorstellen van de Commissie op dit gebied.

1. Wat de verscherping van de douanecontrole betreft, wijst de Raad op de Overeenkomst van 26.7.1995 inzake het gebruik van informatica op douanegebied en op de Overeenkomst van 18.12.1997 inzake wederzijdse bijstand en samenwerking tussen de douaneadministraties. Deze overeenkomsten(1) zijn nog niet door alle lidstaten aangenomen volgens hun onderscheiden grondwettelijke voorschriften.

2. Daarnaast vestigt de Raad de aandacht op de mogelijkheden om de politiecontrole te verscherpen door middel van routegerichte projecten, zoals bedoeld in de Resolutie van 27.5.1999 inzake de bestrijding van de internationale criminaliteit die zich via routes verspreidt(2).

3. In de conclusies van de Europese Raad van Tampere wordt gesteld dat Eurojust moet bijdragen tot een adequate coördinatie van de nationale met strafvervolging belaste autoriteiten en strafrechtelijke onderzoeken in gevallen van internationale criminaliteit moet ondersteunen. De Duitse delegatie van haar kant en de Portugese, de Franse, de Zweedse en de Belgische delegatie van hun kant hebben bij de Raad ontwerp-besluiten tot oprichting van Eurojust ingediend.

Beide ontwerpen hebben betrekking op de bestrijding van de mensenhandel. Het eerste op een indirecte manier, door Eurojust te belasten met de ondersteuning van strafrechtelijke onderzoeken naar als zeer ernstig aangemerkte strafbare feiten waarvoor met het oog op vervolging rechtshulp vereist kan zijn(3); het tweede expliciet door de opneming van mensenhandel, zoals omschreven in het besluit van de Raad van 3 december 1998 inzake de aanvulling van de definitie van mensenhandel in de bijlage van de Europol-overeenkomst(4).

(1) PB C 316 van 27.11.1995, blz. 33 en PB C 24 van 23.1.1998, blz. 1.

(2) PB C 162 van 9.6.1999, blz. 1.

(3) PB C 206 van 19.7.2000, blz. 1.

(4) PB C 26 van 30.1.1999, blz. 21.