SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0171/98 van Freddy Blak (PSE) aan de Commissie (2 februari 1998)

Betreft: Handel in Oekraïense vrouwen

1. Volgens een artikel in de International Herald Tribune van 12 januari 1998 worden vrouwen uit Oekraïne en tal van andere Oost-Europese landen in groten getale geëxporteerd om seksueel te worden uitgebuit. Deze vrouwen verblijven voor een groot deel illegaal in de lidstaten van de EU, waar zij veelal in omstandigheden die aan slavernij doen denken worden vastgehouden en gedwongen tot prostitutie. Is de Commissie van dit verschijnsel op de hoogte?

2. Heeft de Commissie iets gedaan, of overweegt zij maatregelen om deze moderne vorm van slavenhandel aan te pakken? Wat wordt er gedaan om de georganiseerde misdaad aan te pakken die de slavenhandel regelt, en is het bij voorbeeld mogelijk een deel van de kredieten die de landen in het Oosten van de EU ontvangen zodanig te gebruiken dat de vrouwen betere mogelijkheden krijgen in hun eigen land een zinvol bestaan op te bouwen?

3. Is de Commissie bereid iets te doen ter verbetering van de situatie van de groep vrouwen die zich reeds illegaal in de EU bevindt?

Antwoord van mevrouw Gradin namens de Commissie (12 maart 1998)

De Commissie is zich ten volle bewust van het probleem van de vrouwenhandel en schenkt hieraan bijzondere aandacht. De bestrijding van mensenhandel in het algemeen en voor seksuele uitbuiting moet worden aangepakt door het bevorderen van een multidisciplinaire benadering die migratiebeleid, justitiële en politiële samenwerking en vooral preventieve maatregelen en bijstand voor de slachtoffers omvat. De Commissie heeft verscheidene initiatieven genomen, zoals de internationale conferentie te Wenen (11-12 juni 1996), die werd gevolgd door de Mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over vrouwenhandel voor seksuele exploitatie ((COM(96) 567 def. )). In de tweede helft van 1998 zal de follow-up van deze mededeling worden voorgesteld. Tijdens de 42e zitting van de Verenigde Naties over de situatie van de vrouw zal worden gesproken over vrouwenhandel; de Commissie zal een bijdrage leveren aan deze vergadering. De Commissie leidt tevens het STOP-programma, een uitwisselingsprogramma voor personen die verantwoordelijk zijn voor acties tegen mensenhandel en seksuele uitbuiting van kinderen. De Raad Justitie en Binnenlandse zaken heeft drie gemeenschappelijke optredens goedgekeurd, respectievelijk met betrekking tot de strafbaarstelling met daadwerkelijke strafrechtelijke sancties van misdrijven in verband met de handel in mensen voor seksuele exploitatie, de uitbreiding van het mandaat van de Europol drugseenheid, en de invoering van het hierboven vermelde meerjarenprogramma STOP.

Wat betreft de samenwerking op het gebied van de vrouwenhandel met derde landen zoals de landen van Midden- en Oost-Europa (LMOE) en de nieuwe onafhankelijke staten (NOS), heeft de Commissie een aantal projecten ondersteund. Zo is Oekraïne, dat beschouwd wordt als een land waaruit slachtoffers afkomstig zijn, een van de landen die worden bestreken door het IOM-project dat wordt medegefinancierd in het kader van het STOP-programma van 1996 (studie van de beschikbare statistische gegevens). Het STOP-comité keurde in 1997 tevens drie andere projecten goed waarbij Oekraïne is betrokken. In de eerste plaats hebben de Gemeenschap en de Verenigde Staten een initiatief genomen met het oog op de ontwikkeling van een informatiecampagne voor vrouwen in Oekraïne en Polen. Via de TACIS- en PHARE-programma's voor democratie ondersteunt de Gemeenschap bovendien NGO's die op dit gebied actief zijn, zoals het in drie Oost-Europese landen, waaronder de Oekraïne, lopende project "La Strada¨ van de Nederlandse NGO STV.

De bestrijding van de georganiseerde misdaad, met inbegrip van de bestrijding van de vrouwenhandel, wordt in het kader van de pretoetredingsstrategie als een prioriteit beschouwd.

Wat meer in het bijzonder de illegale immigratie betreft, ondersteunt de Commissie de inspanningen van de kandidaat-lidstaten om hun grenzen met andere landen, waaronder derde landen, doeltreffender te controleren.