SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0683/97 van Friedhelm Frischenschlager (ELDR) aan de Commissie (6 maart 1997)

Betreft: Hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid

Het eindverslag van de tijdelijke enquêtecommissie BSE over veronderstelde inbreuken op het Gemeenschapsrecht en gevallen van wanbeheer bij de toepassing van het Gemeenschapsrecht met betrekking tot BSE, dat door het Europees Parlement in Straatsburg tijdens de vergaderperiode van februari 1997 op woensdag 19 februari met overweldigende meerderheid is aangenomen, bepaalt in deel A, hoofdstuk Aanbevelingen onder andere dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid zodanig moet worden gewijzigd dat de kadervoorwaarden worden geschapen die de verantwoordelijkheid van de landbouwbedrijven voor de productie van gezonde levensmiddelen door middel van duurzame landbouwmethoden mogelijk maken en vergroten.

In het kader van een kritisch toezicht op de uitvoering van de door het Europees Parlement aanbevolen maatregelen door de Commissie richt ik aan de heer Franz Fischler (DG VI) als voor het GLB verantwoordelijk lid van de Commissie de volgende vragen:

Denkt de Commissie bovengenoemde aanbeveling van het Europees Parlement voor een grondige hervorming van het GLB te volgen?

Zo ja, hoe ver zijn de voorbereidende werkzaamheden hiervoor gevorderd?

Wat zijn vanuit het gezichtspunt van de Commissie de tien belangrijkste vragen die zich in dit verband voordoen?

Wat zijn de constituerende elementen van dit nieuwe landbouwbeleid?

Sluiten deze naar de mening van de Commissie aan op letter en geest van de door het Europees Parlement gedane aanbevelingen?

Hoeveel tijd denkt de Commissie nodig te hebben voor de verwezenlijking van deze hervorming?

In welke vorm zal de Commissie het Europees Parlement bij het proces van de hervorming van het landbouwbeleid betrekken?

Heeft de Commissie reeds een eerste tijdschema voor concrete (uitvoerings)maatregelen? Zo ja, hoe ziet dat er uit?

Antwoord van de heer Fischler namens de Commissie (9 april 1997)

De Commissie heeft uitdrukkelijk gezegd de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid te willen voortzetten. De richting waarin zij de hervorming wil sturen, is volledig in overeenstemming met de aanbeveling van het Parlement dat de voorwaarden moeten worden geschapen om bij de landbouwbedrijven meer verantwoordelijkheid te kunnen leggen voor de productie van gezonde levensmiddelen door middel van duurzame landbouwmethoden. Er zijn reeds belangrijke stappen in die richting gedaan bij de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) in 1992 en de daaropvolgende aanpassingen van afzonderlijke marktordeningen. Momenteel worden de belangrijkste marktordeningen (zuivel, rundvlees, granen, oliehoudende zaden en eiwithoudende gewassen) nader bekeken met het oog op de uitwerking van hervormingsvoorstellen voor de betrokken sectoren. Bovendien worden ook de activiteiten voor plattelandsontwikkeling en op aanverwante beleidsterreinen voortgezet.

Bij de voorbereiding van de verdere hervorming van het GLB dienen enkele fundamentele vragen aan de orde te worden gesteld, waarbij het erom gaat:

- een doeltreffender beleid op het gebied van kwaliteitscontrole en etikettering te voeren;

- milieuvriendelijke landbouwmethoden te bevorderen;

- het aanbod van landbouwproducten beter op de huidige vraag af te stemmen;

- innovaties die op duurzame wijze het concurrentievermogen verbeteren, te stimuleren;

- landbouwers die tot het milieu- en landschapsbehoud bijdragen, op passende wijze te belonen;

- de bronnen van inkomsten van de landbouwers te diversifiëren en de werkgelegenheid op het platteland te vergroten;

- de begrotingsuitgaven in de hand te houden om binnen de financiële vooruitzichten te blijven;

- de landbouwers te compenseren in die gevallen waarin een beleidswijziging te hard voor hen uitvalt;

- de directe betalingen aan de landbouwers op passende wijze te differentiëren;

- het beleid te vereenvoudigen en begrijpelijker voor de burgers te maken;

- gemeenschappelijke regels ter voorkoming van concurrentievervalsing te doen naleven;

- de landbouwers te integreren in de algehele context van een duurzame plattelandsontwikkeling.

Zoals is aangegeven in het document van de Commissie over de strategie ten aanzien van de uitbreiding naar het oosten, zal het uitgangspunt bij een grondiger hervorming van het GLB een verdere verschuiving van prijsondersteuning naar directe betalingen moeten zijn. Voor een volledig beeld van de uitdagingen en hinderpalen zullen de resultaten van het lopende onderzoek moeten worden afgewacht, maar toch kunnen nu reeds enkele leidende beginselen worden aangegeven. Zo is het onder meer noodzakelijk ervoor te zorgen dat de landbouwproductie aan de hoogste kwaliteitsnormen voldoet, te bevorderen dat de communautaire landbouw een belangrijk aandeel houdt in en goed kan concurreren op de internationale markten, de landbouwproductie milieuvriendelijker te maken en de landbouwers voor hun bijdrage aan het milieubehoud te belonen, het platteland te helpen zich op een economisch haalbare en duurzame wijze te ontwikkelen, en te voldoen aan de voorwaarden voor een betere cohesie binnen de Gemeenschap. Het is duidelijk dat de noodzakelijke aanpassingen moeten worden gerealiseerd op een wijze die voor de landbouwgemeenschap en de samenleving als geheel aanvaardbaar is.

De beleidsaanpassingen en herschikkingen van bevoegdheden binnen de diensten van de Commissie naar aanleiding van de door boviene spongiforme encefalopathie (BSE) veroorzaakte crisis worden momenteel ten uitvoer gelegd met het doel een doeltreffend systeem voor kwaliteitscontrole op te zetten en de wetenschappelijke mogelijkheden voor een passende aanpak van dit moeilijke onderwerp te verbeteren. Met betrekking tot de verdere aanpassingen van het GLB waarop in de aanbevelingen van het Parlement wordt aangedrongen, is de Commissie bereid elk concreet idee in overweging te nemen.

De feitelijke analyse zal grotendeels vóór de zomer van 1997 zijn voltooid, maar de beschouwingen en voorstellen met betrekking tot een verdere hervorming van het GLB en het plattelandsbeleid zullen worden opgenomen in een alomvattend pakket van beleidsvoorstellen dat de Commissie na de intergouvernementele conferentie (IGC) zal presenteren. De hervorming van de activiteiten van de Structuurfondsen moet uiterlijk in 1999 zijn afgerond. De verdere hervorming van het GLB zal, net als die van 1992, onvermijdelijk een steeds voortgaand proces zijn, wat duidelijk wordt als wordt gekeken naar de vooruitzichten op middellange termijn. Zo moet rekening worden gehouden met de noodzaak op toekomstige marktontwikkelingen te reageren, met de gevolgen van de uitbreiding naar het oosten en met de te verwachten verdere onderhandelingen in het kader van de Wereldhandelsorganisatie (WTO).

Het Parlement zal bij de verdere hervorming van het GLB worden betrokken overeenkomstig de geldende procedures. Zoals reeds herhaaldelijk is verklaard, is de Commissie voorstander van een oplossing waarbij het Parlement bij het landbouwbeleid wordt betrokken op basis van een medebeslissingsprocedure. De Commissie brengt dit standpunt naar voren in het kader van de IGC. Zoals de voorzitter van de Commissie onlangs heeft aangekondigd, zal de Commissie in de toekomst gebruik maken van artikel 100A van het Verdrag als het gaat om voorstellen die in hoofdzaak betrekking hebben op veterinaire of fytosanitaire aangelegenheden welke van belang zijn voor de volksgezondheid. In het kader van artikel 100A moet de in artikel 189B van het Verdrag omschreven medebeslissingsprocedure worden gebruikt en wordt het Parlement dus in ruimere mate bij het wetgevingsproces betrokken.