SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3782/00

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(4 december 2000)

Betreft: Prijsverhoging voor groene stroom als gevolg van concurrentieregels EU

1. Heeft de Commissie kennis genomen van het bericht in het Nederlandse dagblad de Volkskrant van 18 november 2000 dat melding maakt van een ernstig interpretatieverschil met betrekking tot uw beleid, waarbij de Nederlandse energiebedrijven beweren dat de consumentenprijs voor elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen (groene stroom) in uw opdracht verhoogd moet worden terwijl Greenpeace die bewering tot onzin bestempelt?

2. Is het waar dat in december door u zal worden besloten dat groene stroom in Nederland, die is vrijgesteld van de ecotax, in 2001 verplicht moet worden verhoogd omdat de ecotax op vuile stroom dan stijgt van 8,5 cent naar 12,5 cent per kilowattuur, waardoor de groene stroom in een voordelige concurrentiepositie komt te verkeren en een concurrerend product uit de markt wordt geprijsd?

3. Kunt u bevestigen dat de kostprijs van elektriciteit opgewekt door windmolens lager kan zijn dan elektriciteit afkomstig van fossiele brandstoffen welke zijn belast met ecotax? Heeft u eerder ingegrepen tegen de mogelijkheid dat dergelijke elektriciteit tegen dezelfde of een lagere prijs verkrijgbaar is voor de consument?

4. Is de Commissie het met mij eens dat het niet voldoende is dat alleen milieubewuste mensen met een hoog inkomen de mogelijkheid krijgen om vrijwillig bij te dragen aan schonere vormen van energie, terwijl groene stroom voor de meerderheid van de gebruikers onbetaalbaar blijft en er aan de elektriciteitsproductie voor die meerderheid niets verandert?

5. Is de Commissie bereid te stimuleren dat de kring van gebruikers van groene stroom blijft groeien door onnodige belemmeringen zoals de naar verhouding hoge prijs zo veel mogelijk weg te nemen?

Antwoord van mevrouw de Palacio namens de Commissie

(1 maart 2001)

1. De Commissie kan niet bevestigen dat ze opdracht heeft gegeven de consumentenprijs voor elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen te verhogen. Integendeel, de Commissie heeft in mei 2000 een voorstel voor een Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de bevordering van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen(1), aangenomen. De basisdoelstelling die aan de grondslag van dit voorstel voor richtlijn ligt is het instellen van een kaderwerk dat op middellange termijn een belangrijk stijging van de duurzaam opgewekte elektriciteit in de Gemeenschap teweeg moet brengen. Om dit te verwezenlijken wordt in overweging 18 van het voorstel van de Commissie erkend dat deze steun noodzakelijk zal zijn om de doelstellingen van de Gemeenschap betreffende de groei van deze sector te verwezenlijken, vooral zolang de kosten en baten van de gebruikte energiebronnen voor de samenleving en het milieu niet volledig in de elektriciteitsprijzen op de interne markt worden doorberekend.

2. De regulerende ecotax in Nederland bevat een nultarief voor elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen. Deze maatregel werd door de Commissie goedgekeurd voor de periode tot 1 januari 2003(2). Nederland verhoogde de algemene belastingtarieven in verband met de ecotax vanaf 1 januari 2000. Door deze verhoging moest de maatregel in het kader van de regels voor overheidssteun opnieuw door de Commissie worden beoordeeld. Op dit ogenblik wordt de zaak door de Commissie geëvalueerd en er moet dus nog een beslissing over worden genomen.

3. De kostprijs van elektriciteit die wordt opgewekt door windmolens is afhankelijk van verschillende factoren, met inbegrip van vraag en aanbod op de elektriciteitsmarkt, de doeltreffendheid van de gebruikte technologie alsook de toepassing van steunregelingen voor windenergie. De regels inzake overheidssteun uit het Verdrag verbieden in principe niet dat er fiscale instrumenten worden gebruikt om de productie van elektriciteit uit hernieuwbare bronnen te steunen. Op 29 november 2000 heeft de Commissie een Groenboek goedgekeurd dat de Europese strategie inzake de continuïteit van de energievoorziening op lange termijn weergeeft(3). In dit Groenboek wordt gesteld dat de Unie het aanbodbeleid weer in evenwicht moet brengen door duidelijke maatregelen ten behoeve van een op de vraag gericht beleid. Wat de vraag betreft, roept het Groenboek op tot een daadwerkelijke mentaliteitsverandering bij de verbruikers. Het wijst dus zo op het belang van fiscale instrumenten om de vraag zodanig te sturen dat een meer beheerst en milieuvriendelijker verbruik wordt bevorderd.

4. en 5. Zoals hierboven vermeld, volgt de Commissie een beleid dat erop is gericht het marktaandeel van elektriciteit uit hernieuwbare energie te vergroten. De Commissie is van mening dat een dergelijk beleid zal leiden tot een prijsdaling voor dit type elektriciteit waardoor die dus voor een groot aantal verbruikers betaalbaar zal worden. In dit kader heeft de Commissie op 21 december 2000 nieuwe richtsnoeren betreffende overheidssteun ten behoeve van het milieu(4) aangenomen. Deze richtsnoeren maken het voor de lidstaten mogelijk om onder flexibele voorwaarden steun voor investeringen en productie met betrekking tot duurzame energie toe te kennen.

(1) PB C 311 E van 31.10.2000.

(2) PB C 244 van 4.8.1998.

(3) COM(2000) 769 def.

(4) PB C 37 van 3.2.2001.