SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0371/01

van Reinhold Messner (Verts/ALE) aan de Commissie

(15 februari 2001)

Betreft: Concessie autoweg Brescia-Padua en aanleg Valdastico-autoweg

In mei 2000 is de overeenkomst tussen de concessiehouder van de autoweg Brescia-Padua en de ANAS (Azienda Nazionale Autonoma Strade), de Italiaanse overheidsinstantie die het wegennet beheert, met 9 jaar (tot 2011) verlengd, zonder dat er een openbare aanbesteding heeft plaatsgevonden.

Krachtens de zogenaamde Ciampi-Costa-richtlijn(1) kunnen concessies voor autowegen uitsluitend en bij wijze van uitzondering worden verlengd om hangende geschillen op te lossen (verzuim om tarieven aan te passen, erkenning van werken die zijn uitgevoerd met het oog op het wereldkampioenschap voetbal in 1990 en de Colombiane in 1992, andere eventuele geschillen waarover de Raad van State moet worden geraadpleegd). In dit geval werd de verlenging echter toegekend in ruil voor investeringen in nieuwe autowegverbindingen, waaronder de 60 kilometer lange A31 (de zgn. Valdastico) tussen Vicenza en Rovigo (verbindingsweg A4-A31). Deze weg zou worden aangelegd ondanks het feit dat het Financieel Plan van de concessiehouder Brescia-Padua ook al voorziet in de aanleg van de Valtrompia-autoweg, waarover ondergetekende de Commissie al eerder een vraag heeft gesteld (P-4047/00)(2).

Meent de Commissie niet dat de verlenging van de concessie in strijd is met de richtlijnen 92/50/EEG, 93/37/EEG en 89/440/EEG(3), omdat er geen Europese openbare aanbesteding heeft plaatsgevonden?

Is het volgens de Commissie aanvaardbaar dat de verlenging zonder aanbesteding wordt verleend in ruil voor investeringen in de aanleg van een nieuwe autoweg?

Afgezien van de vraag of het zinvol is een weg aan te leggen in de Valdastico, vindt de Commissie niet dat een dergelijk ruilbeleid tussen concessiehouders en overheid ten behoeve van de aanleg van nieuwe autoweginfrastructuur haaks staat op het prioritaire streven van de Europese Unie naar een beter evenwicht tussen weg- en spoorwegvervoer?

(1) Zie richtlijn van de minister van Openbare Werken van 20.10.1998, uitgevaardigd in overleg met de minister van Financiën, begroting en economische planning, Protocol nr. 011790/Min. Tesoro.

(2) De in het Financieel Plan van de concessiehouder toegestane investeringen bedragen in totaal 2466 miljard lire (1,273 miljoen).

(3) In PB L 209 van 24.7.1992, PB L 199 van 9.8.1993 en PB L 210 van 21.7.1989.

Antwoord van de heer Bolkestein namens de Commissie

(5 april 2001)

De vraag van het geachte parlementslid houdt verband met de kwestie van de voorwaarden voor toekenning van autosnelwegconcessies in de lidstaten. De Commissie heeft alle lidstaten gedetailleerde informatie over de stand van zaken in hun land gevraagd.

De Commissie bestudeert momenteel de informatie die haar door de Italiaanse overheid en de overheden van de andere lidstaten werd verstrekt, zodat zij een coherent standpunt over alle autosnelwegconcessies in de Gemeenschap kan innemen zonder de belangrijke economische en sociale gevolgen van dit dossier uit het oog te verliezen.

De Commissie is voornemens de Italiaanse overheid alle informatie te vragen die zij nodig heeft om na te gaan of de openbare aanbestedingen voor de aanleg van het autosnelwegtracé tussen Vicenza en Rovigo en voor de verlenging van de concessie voor de autosnelweg Brescia-Padua, waarnaar het geachte parlementslid verwijst, verenigbaar zijn met het Gemeenschapsrecht. Indien uit deze informatie blijkt dat dit niet het geval is, zal de Commissie hieruit zeker haar conclusies trekken.

Wat de gevolgen van de verlenging van de concessies voor het streven naar een beter evenwicht tussen weg- en spoorwegvervoer betreft, verdient het volgens de Commissie in het algemeen de voorkeur de gebruikskosten van de infrastructuur ten laste van de directe gebruikers te laten komen. In het kader van de opstelling van een witboek over het gemeenschappelijke vervoerbeleid, dat binnenkort moet worden goedgekeurd, onderzoekt de Commissie evenwel maatregelen die tot een beter evenwicht tussen weg- en spoorwegvervoer in de Gemeenschap moeten leiden; hiertoe worden met name de regels inzake de tariefstelling en de financiering van infrastructuur nog eens onder de loep genomen. Hieruit blijkt vooral dat niet valt uit te sluiten dat in bepaalde gevallen, waarin de verlenging van een concessie gepaard gaat met afspraken over de financiering van spoorweginfrastructuur, deze regeling kan bijdragen tot een beter evenwicht tussen weg- en spoorwegvervoer.

Anderzijds zij er op gewezen en de Commissie heeft dit al eens gedaan bij haar beantwoording van schriftelijke vraag no P-4047/00 van het geachte parlementslid dat als een staatsinstelling bij de verlenging van een autosnelwegconcessie de eventueel van toepassing zijnde communautaire regels inzake openbare aanbestedingen overtreedt en de begunstigde onderneming de risico's waarmee een particuliere investeerder in een markteconomie zou worden geconfronteerd, niet hoeft te dragen, ook moet worden nagegaan of de communautaire regels betreffende overheidssteun op het gebied van vervoer werden nageleefd.