NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 84/465

(2004/C 84 E/0540)

SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0947/03

van Roberta Angelilli (UEN) aan de Commissie

(26 maart 2003)

Betreft: Normen van de Italiaanse regering inzake verontreiniging door elektromagnetische velden

In september 2002 is in Italië het wetgevingsdecreet nr. 198/2002 in werking getreden dat bepalingen bevat die gericht zijn op een versnelde verwezenlijking van de telecommunicatie-infrastructuren, die van fundamenteel belang zijn voor de modernisering en de ontwikkeling van het land. In dit decreet zijn de grondbeginselen vastgelegd voor de installatie van de telecommunicatie-infrastructuren, met het doel het concurrentievermogen van de telecommunicatiemarkt te verbeteren, de vergunningsprocedures te rationaliseren op basis van de beginselen doeltreffendheid, bekendmaking, concentratie en snelheid, de bescherming van het milieu en de gezondheid te waarborgen, en kwaliteitsdoelstellingen na te streven.

Het decreet, dat voortvloeit uit de kaderwet inzake de bescherming tegen blootstelling aan elektrische, magnetische en elektromagnetische velden (wet nr. 36/2001), heeft ten doel de veelbesproken kwestie van de geografische verdeling van de telecommunicatie-antennes te regelen. Deze antennes zijn in hoofdzaak verantwoordelijk voor de elektromagnetische verontreiniging en in Italië bestond tot op heden nog geen uitvoerige en specifieke wetgeving ter zake. Dit decreet beoogt derhalve de technologische ontwikkeling te bevorderen en daarbij de bureaucratische procedures voor de installatievergunningen te vereenvoudigen, en heeft tevens ten doel het milieu, de volksgezondheid en het kunsthistorisch erfgoed te beschermen door aan elke ter zake bevoegde plaatselijke instantie het vetorecht toe te kennen wanneer de telecommunicatieexploitanten deze beschermingsbepalingen niet naleven. In dit decreet wordt bovendien een nationaal kadaster van de elektromagnetische bronnen van industriële herkomst ingesteld met het oog op een systematische controle op de geïnstalleerde antennes, teneinde duidelijke regels vast te stellen voor het tegengaan van het verschijnsel van de zgn. „wilde antennes”, d.w.z. het op willekeurige wijze plaatsen van antennes door de exploitanten.

Overwegende dat de beperkingen die door deze regelgeving aan de blootstelling aan elektromagnetische velden worden opgelegd, de laagste in Europa en in de wereld zijn (6 V/m voor alle frequentiebanden), overwegende dat het evenwel noodzakelijk is de voorwaarden te scheppen die de exploitanten in staat stellen om volgens de regels van de vrije markt innovatieve diensten aan te bieden aan de burgers en de gebruikers, overwegende dat de controle op de elektrosmog die het Ministerie van Communicatie onlangs in Italië heeft ingesteld, de eerste positieve resultaten heeft opgeleverd, gelet op aanbeveling nr. 1999/519/EG (1) van de Raad betreffende de beperking van blootstelling van de bevolking aan elektromagnetische velden, en op het antwoord van commissaris Byrne op mijn voorgaande vraag (E-2648/99 (2)) over verontreiniging door elektromagnetische golven,

Kan de Commissie mededelen,

1. wat haar standpunt is ten aanzien van het wetgevingsdecreet nr. 198/2002?

2. of zij met name van oordeel is dat deze regeling geschikt is om de bescherming van de gezondheid, het milieu en het kunsthistorisch erfgoed te waarborgen overeenkomstig de vereisten van de vrije markt?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(2 mei 2003)

Op 12 juli 1999 heeft de Raad Aanbeveling 1999/519/EG tot beperking van de blootstelling van het groot publiek aan niet-ioniserende straling goedgekeurd met het oog op de bescherming van de menselijke gezondheid in het frequentiebereik van 0 Herz (Hz) tot 300 Gigaherz (Ghz) dat de door het geachte parlementslid genoemde apparaten bestrijkt. Deze grenswaarden zorgen ook voor een passende bescherming van patiënten met medische implantaten.

Het Wetenschappelijk comité inzake toxiciteit, ecotoxiciteit en het milieu heeft op 30 november 2001 bevestigd dat: „de extra informatie die de laatste jaren beschikbaar is gekomen over de carcinogene en andere niet-thermale effecten van radiofrequentie en microgolffrequenties geen herziening rechtvaardigt van de blootstellingsgrenswaarden die door de Commissie zijn vastgesteld”.

Ingevolge dit advies is de Commissie niet van plan om deze grenswaarden te wijzigen. In de context van de herziening van de aanbeveling van de Raad zal de Commissie voor 2004 een verslag opstellen dat rekening houdt met de verslagen van de lidstaten en de meest recente wetenschappelijke gegevens en adviezen. De Commissie zal reageren op wetenschappelijke risico's waarmee tot nu toe geen rekening is gehouden in het huidige stel aanbevolen grenswaarden.

Aanbevelingen verschillen van richtlijnen: zij zijn niet bindend. De richtlijnen van de Unie voor de interne markt van producten zijn echter gebaseerd op de door de Raad aanbevolen grenswaarden. In het kader van deze richtlijnen, met name de laag spanningsrichtlij n (3) en de richtlijn inzake radioapparatuur en telecommunicatie-eindapparatuur (4) heeft de Commissie de Europese normalisatieorganisaties de opdracht gegeven veiligheidsnormen op te stellen voor producten, inclusief normen voor installatie en metingen ter plekke. Het doel van deze normen is ervoor te zorgen dat, wanneer de apparatuur voor het beoogde doel is geïnstalleerd, de blootstelling van het publiek onder de door de Raad aanbevolen grenswaarden blijft. Dat betekent dat de lidstaten ervoor moeten zorgen dat passende gezondheidsbeschermingsmaatregelen worden genomen die de ontmanteling van installaties kunnen omvaten, indien deze door de nationale of lokale autoriteiten noodzakelijk wordt geacht, alsook de instelling van uitsluitingszones in de nabijheid van ziekenhuizen of scholen. Dergelijke maatregelen mogen echter geen handelsbarrière vormen en in strijd zijn met deze richtlijnen.

De Commissie stelt vast dat er in reactie op de door het publiek geuite zorg druk wordt uitgeoefend om GSM-basisstations te ontmantelen of te verplaatsen, zelfs bij ontstentenis van wetenschappelijke redenen om dat te doen. Metingen in de lidstaten, inclusief Italië, hebben bevestigd dat de blootstellingsniveaus over het algemeen onder de aanbevolen waarden liggen, inclusief het niveau in de Italiaanse wetgeving. Dit niveau is een factor van 7 tot 10 lager dan het door de Raad aanbevolen niveau en heeft in de praktijk tot gevolg dat rond een basisstation een marginaal grotere uitsluitingszone wordt gecreëerd. Deze veiligheidszones zijn normaliter tussen 5-10 meter groot in een verticaal vlak voor een antenne en een meter horizontaal. Aangezien de blootstelling met het kwadraat van de afstand vermindert, zal de verlaging van het veiligheidsniveau deze zone met een factor van rond 2,5 tot 3,5 vergroten.

(1) PB L 199 van 30.7.1999, blz. 59.

(2) PB C 280 E van 3.10.2000, blz. 93.

(3) Richtlijn 73/23/EEG van de Raad van 19 februari 1973 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke voorschriften der lidstaten inzake elektrisch materiaal bestemd voor gebruik binnen bepaalde spanningsgrenzen, PB L 77 van 26.3.1973.

(4) Richtlijn 1999/5/EG van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 1999 betreffende radioapparatuur en telecommunicatie-eindapparatuur en de wederzijdse erkenning van hun conformiteit, PB L 91 van 7.4.1999.