SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0619/98 van Gijs de Vries (ELDR) aan de Commissie (9 maart 1998)

Betreft: Bestrijding van corruptie bij internationale openbare aanbestedingen

Corruptie speelt vaak een rol bij de gunning van contracten voor openbare infrastructuur in de ontwikkelingslanden. Firma's bieden smeergelden aan uit vrees dat het contract anders naar een concurrent zal gaan.

De corruptie zou een flinke klap kunnen worden toegebracht, als de lidstaten van de EU overeen zouden komen dat bepaalde categorieën van transacties alleen tot stand kunnen komen via een open aanbestedingsprocedure waarop toezicht wordt uitgeoefend. Men zou bijvoorbeeld de Wereldbank kunnen vragen toezicht te houden op de aanbestedingsprocedures voor alle transacties in bepaalde categorieën van projecten waarvoor steun wordt verleend door exportkrediet en garantieagentschappen van de EU. De Wereldbank heeft de expertise daarvoor reeds in huis, daar zij dergelijke procedures heeft voor de projecten die door haar zelf worden gefinancierd. Zij zou tegen vergoeding deze dienst ook kunnen verlenen voor exportkredietagentschappen. Soortgelijke screenings zijn denkbaar voor firma's die rechtstreeks goederen leveren en diensten verlenen voor projecten in de overheidssector.

Is de Commissie bereid, omwille van een goed bestuur, van eerlijke mededinging en bestrijding van de internationale misdaad, dit idee - dat wordt gesteund door de intergouvernementele groep van 24 voor internationale monetaire zaken - met de lidstaten van de EU te bespreken?

Antwoord van mevrouw Gradin namens de Commissie (19 mei 1998)

De Commissie heeft zich in haar mededeling van 21 mei 1997 over het beleid van de Unie ter bestrijding van corruptie ((COM(97) 192 def. )) uitgesproken voor een globaal anticorruptiebeleid, dat gebieden zou moeten omvatten zoals overheidsopdrachten, belastingaftrek voor smeergelden, financiële transacties, het aanleggen van zwarte lijsten en hulp aan derde landen en samenwerking.

De Commissie bespreekt met de Wereldbank op welke wijze kan worden samengewerkt om corruptie in de context van bijstand aan derde landen kan worden bestreden. De Commissie en de Wereldbank zijn het erover eens dat corruptie een structureel probleem is, dat op diverse niveaus moet worden aangepakt, onder andere in verband met de praktijken bij openbare aanbestedingen. De Commissie is op het ogenblik doende landen in Afrika en Midden- en Oost-Europa te identificeren waarmee zij actiever zou kunnen samenwerken bij de bestrijding van corruptie.

De Commissie heeft er zich in haar mededeling van 11 maart 1998 betreffende overheidsopdrachten ((COM(98) 143 def. )) toe verbonden ervoor te zorgen dat bij de gunning van opdrachten uit hoofde van met Gemeenschapsgelden gefinancierde aanbestedingen in het kader van de hulp aan derde landen, evenals aanbestedingen die tot stand komen in het kader van door de Unie gesloten bilaterale of regionale overeenkomsten door de ontvangende landen zoveel mogelijk rekening wordt gehouden met de regels van de Gemeenschap inzake overheidsopdrachten.

Diverse internationale overeenkomsten en protocollen en daarop berustende instrumenten en bepalingen bevatten een aantal normen inzake bescherming tegen fraude en corruptie voor zover de belangen van de Gemeenschap in het geding zijn. Deze normen vormen een belangrijk referentiepunt wanneer deze vraagstukken met derde landen worden besproken, met name in de context van "goed bestuur¨.

Een multilaterale werkgroep van de Wereldhandelsorganisatie bespreekt op het ogenblik een aantal aspecten van het onderwerp overheidsopdrachten teneinde tot een bindende multilaterale overeenkomst te komen inzake een doorzichtig aanbestedingsbeleid en aanbestedingspraktijken, die een belangrijke steun zou betekenen in de strijd tegen corruptie bij de toewijzing van opdrachten in het kader van openbare aanbestedingen.

De werkgroep Exportkrediet van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO), waaraan alle lidstaten en de Commissie deelnemen, houdt discussies betreffende de wijze waarop het verdrag van de OESO inzake de bestrijding van omkoperij van buitenlandse overheidsfunctionarissen in internationale handelstransacties toe te passen is op de verstrekking van exportkredieten.