SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2331/02

van Dorette Corbey (PSE) aan de Commissie

(26 juli 2002)

Betreft: BSE-risico van geïnjecteerde kipfilet

Op 8 juli 2002 berichtte het Britse dagblad de Guardian dat grote hoeveelheden uit Nederland in het Verenigd Koninkrijk ingevoerde diepvrieskip ingespoten waren met rund- en varkenseiwitten en dat dit mogelijk een BSE-risico met zich meebracht. Deze eiwitten waren niet vermeld op het etiket van de diepvrieskip. Commissaris Byrne heeft de Nederlandse regering daarop op de vingers getikt vanwege mislabelling (misleiding van consumenten door verkeerde etikettering) en gaf aan eventueel nieuwe maatregelen te nemen als hij nieuwe informatie van fraude zou ontvangen. Het bericht in de Guardian over mogelijk BSE-risico heeft tot de nodige opschudding geleid.

1. Kan de Commissie bevestigen dat het injecteren van kipfilet met rund- en varkenseiwitten is toegestaan volgens de Europese regelgeving?

2. Is de Commissie van mening dat het injecteren van kipfilet met rundeiwitten een potentieel BSE-risico inhoudt en derhalve een gevaar vormt voor de volksgezondheid?

3. Is de Commissie van mening dat het injecteren van kipfilet met rundeiwitten toegestaan moet blijven?

4. (Aansluitend op vraag 2) Op welke wijze heeft de Commisie deze mening aan het publiek gecommuniceerd?

5. Welk accent legt de Commissie in de communicatie naar buiten? Legt de Commissie de nadruk op de overtreding van gemeenschapswetgeving of op het mogelijk bestaan van een voedselveiligheidsrisico?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(15 oktober 2002)

De Commissie werd op 21 mei 2002 door de Ierse overheidsinstantie voor voedselveiligheid en via het systeem voor snelle waarschuwingen voor levensmiddelen en diervoer ervan in kennis gesteld dat in Nederland bereide en in Ierland in de handel gebrachte kipfilet niet voldeed aan de in Richtlijn 2000/13/EG(1) vastgelegde communautaire bepalingen.

Toen dit nieuws in de pers verscheen, kwam de vraag aan de orde of er een BSE (boviene spongiforme encefalopathie)-risico bestond als gevolg van de herkomst van de rundereiwitten. In feite dienen er twee kwesties afzonderlijk te worden bekeken: de etikettering van de producten in verband met de voorlichting van de consument en het gevaar voor de volksgezondheid.

1. De Commissie is van oordeel dat de etikettering van deze producten duidelijk in strijd is met de Gemeenschapswetgeving inzake de etikettering van levensmiddelen.

Bij de verwerking van de producten zijn aan kipfilet eiwitten, water en andere ingrediënten toegevoegd. Daarom kunnen zij niet langer als kipfilet aangeduid worden, aangezien deze benaming alleen gebruikt mag worden voor vers pluimveevlees. Voorts dienen toegevoegde eiwitten, toegevoegd water, andere toegevoegde ingrediënten en het vleesgehalte op de etikettering te worden vermeld.

De Gemeenschapswetgeving verbiedt de toevoeging van eiwitten (met inbegrip van runder- en varkenseiwitten) aan vers pluimveevlees om een vleesbereiding te vervaardigen niet, mits:

- er geen wettelijke verplichtingen bestaan, op grond waarvan het gebruik ervan voor deze categorie producten specifiek wordt verboden;

- de toegevoegde eiwitten geschikt zijn voor menselijke consumptie; en

- de eiwitten op de etikettering vermeld worden overeenkomstig de bepalingen inzake de etikettering van ingrediënten.

De Commissie is de mening toegedaan dat deze kipfiletaffaire in eerste instantie een fraude is die voortvloeit uit de overtreding van de wetgeving inzake de etikettering van levensmiddelen. Daarom is niet de herziening van de huidige communautaire wetgeving aan de orde, maar de uitvoering ervan en het toezicht op de naleving ervan. De Nederlandse autoriteiten hebben toegezegd de noodzakelijke maatregelen te nemen om aan de bovengenoemde voorwaarden te voldoen en regelmatig verlag uit brengen van de resultaten van deze maatregelen aan de Commissie en de andere lidstaten.

2. De Commissie heeft in verband met het BSE-risico ook om informatie verzocht over de herkomst van de rundereiwitten.

In overeenstemming met de bestaande wetgeving worden mogelijk met BSE besmette weefsels als gespecificeerd risicomateriaal van runderen verwijderd en vernietigd. Eiwit van andere gedeelten van runderen, die geschikt zijn bevonden voor menselijke consumptie, worden als veilig beschouwd. Volgens de gegevens van de Nederlandse autoriteiten was het rundereiwit vervaardigd door erkende bedrijven in Duitsland en Spanje. De Spaanse en Duitse autoriteiten is gevraagd de herkomst van het in deze bedrijven gebruikte, van runderen afkomstig materiaal na te trekken. Uitgaande van de tot dusverre ontvangen informatie lijken er geen redenen te bestaan voor een vermoeden dat mogelijk met BSE besmet materiaal in de kipfilet is geïnjecteerd. De Commissie zal het lopende onderzoek naar de herkomst en veiligheid van de toegevoegde rundereiwitten blijven volgen.

3. Voorlichting van het publiek door de Commissie.

De woordvoerster van de Commissie beantwoordde de vragen van verslaggevers over deze affaire. Zij verklaarde dat het weliswaar wettelijk geoorloofd is om rundeiwitten die zoals hierboven is uiteengezet van veilige herkomst zijn te gebruiken, maar dat de aanwezigheid ervan op de etikettering vermeld dient te worden. Hoewel het gevaar voor de volksgezondheid maar zeer gering leek, moest de herkomst van deze eiwitten toch door middel van nader onderzoek in samenwerking met de Nederlandse autoriteiten nagegaan worden. Er is verder geen persbericht verschenen.

In de regel stelt de Commissie het publiek rechtstreeks op de hoogte van een ernstige bedreiging van de volksgezondheid en voorlichting op Europees niveau is doorgaans doeltreffender dan op nationaal niveau. In het geval van de kwestie van de kipfilets heeft de Commissie de nationale autoriteiten hiervan op de hoogte gesteld en deze verzocht de noodzakelijke maatregelen te treffen om de consumentenbescherming te waarborgen.

(1) Richtlijn 2000/13/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 maart 2000 betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgeving der lidstaten inzake de etikettering en presentatie van levensmiddelen alsmede inzake de daarvoor gemaakte reclame, PB L 109 van 6.5.2000.