SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2560/00

van Elena Paciotti (PSE) aan de Raad

(26 juli 2000)

Betreft: Eerbiediging van de mensenrechten in Bahrein

De situatie van de mensenrechten en de democratie in Bahrein baart grote zorgen. Sinds de afkondiging in 1974 van de wet op staatsveiligheid en de ontbinding van het parlement in 1975 worden de mensenrechten en de rechten van de minderheden stelselmatig geschonden. Volgens rapporten van diverse internationale humanitaire organisaties zijn arrestaties, opsluitingen zonder enige vorm van proces en folteringen aan de orde van de dag.

De autoriteiten van Bahrein weigeren internationale waarnemers toegang te verlenen tot het land en informatie en uitleg te geven aan de VN-organen die erom vragen. Vergeten we niet dat het land het Verdrag tegen foltering heeft ondertekend.

Het EP heeft zich onlangs, naast de vele resoluties over dit thema, via zijn Commissie verzoekschriften gebogen over de zaak van Hassan Ali Mshaima, onderdaan van Bahrein en leraar Engels, die zonder precieze aanklacht en zonder enige vorm van proces gevangen wordt gehouden.

Ook op sociaal vlak worden de rechten van de burgers systematisch met voeten getreden.

Kan de Raad:

- ons meer bijzonderheden meedelen over de situatie van de mensenrechten en de rechten van de minderheden in Bahrein?

- Hoe staat het met de betrekkingen tussen dat land en de EU in het kader van de samenwerking met de Golfstaten?

- Welke intiatieven kan de Raad nemen, direct dan wel tezamen met de betrokken lidstaten, om er bij de autoriteiten in Bahrein op aan te dringen dat zij de mensenrechten eerbiedigen en onverwijld met de internationale humanitaire organisaties samenwerken en ze vrije toegang tot het land verlenen?

- Welke concrete maatregelen wil de Raad nemen om de basis te leggen voor samenwerking met dat land met het oog op de eerbiediging van de meest elementaire mensenrechten?

Antwoord

(9 november 2000)

De Raad deelt het standpunt dat de mensenrechtensituatie in Bahrein grote zorgen baart. Er zijn gevallen gemeld van foltering, langdurige opsluitingen zonder vorm van proces en andere schendingen van internationale normen voor een eerlijk proces, en democratische grondrechten worden met voeten getreden.

In de laatste jaren zijn er evenwel positieve ontwikkelingen geweest. Honderden maar niet alle politieke gevangenen zijn vrijgelaten en een aantal maar niet alle bezoeken van mensenrechtenorganisaties zijn toegelaten. Bovendien is besloten een raadgevende raad in te stellen, zij het met beperkte bevoegdheden, die in de toekomst hopelijk tot een volwaardige democratische Nationale Vergadering zal uitgroeien.

De EU heeft geen afzonderlijke overeenkomst met Bahrein gesloten. Bahrein is lid van de Raad voor Samenwerking van de Arabische Golfstaten (GCC) waarmee de Europese Unie een Samenwerkingsovereenkomst heeft gesloten(1). De EU en de GCC komen éénmaal per jaar op ministerieel niveau bijeen in de Gezamenlijke Raad; de laatste zitting van deze raad vond op 22 mei 2000 te Brussel plaats. Tijdens deze zitting kwamen de partijen overeen de volgende Gezamenlijke Raad in 2001 in Bahrein te houden.

In het kader van deze Gezamenlijke Raden, die voornamelijk toezien op de uitvoering van de Samenwerkingsovereenkomst, bespreken de ministers ook vraagstukken van politiek of wederzijds belang, met inbegrip van de mensenrechten. In deze context streeft de EU ernaar de GCC-staten met inbegrip van Bahrein ertoe aan te zetten de mensenrechten te eerbiedigen en met de VN- en internationale mensenrechtenorganisaties samen te werken. De EU heeft voorgesteld om met de GCC-staten in het kader van de Samenwerkingsovereenkomst een mensenrechtendialoog op alle niveaus aan te gaan. Terzake is nog geen beslissing genomen.

De EU en de GCC onderhandelen thans over een vrijhandelsovereenkomst. Deze overeenkomst, waarin een mensenrechtenclausule zal worden opgenomen, zal een nieuwe kans bieden om deze kwesties aan de orde te stellen. De Raad acht dit de meest praktische stap om van mensenrechten een belangrijk punt te maken voor een positieve ontwikkeling van de bilaterale relaties.

(1) PB L 54 van 25.2.1989, blz. 1.