SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0334/03

van Cristiana Muscardini (UEN) aan de Raad

(10 februari 2003)

Betreft: Uitbreiding NAVO en defensiebeleid Europese Unie

In de NAVO-top van 19 staatshoofden en regeringsleiders in Praag, die op 21 en 22 november jl. heeft plaatsgevonden in aanwezigheid van de leiders van 27 met het Atlantisch Bondgenootschap geassocieerde landen, verenigd in de Raad voor Euro-Atlantisch partnerschap, zijn onder meer twee fundamentele kwesties behandeld: de modernisering van het militaire vermogen van de NAVO en de NAVO-uitbreiding, drie jaar na de toetreding van de eerste drie landen van het vroegere oostblok.

De herformulering van het politiek-militaire profiel van het Atlantisch Bondgenootschap is nodig geworden door de diversifiëring van de haarden van onrust en onveiligheid (ten opzichte van de destijds allesoverheersende sovjetdreiging) en door de uitbreiding van de taken die volgens het strategisch concept van 1991 en 1999 aan de NAVO zijn toebedeeld, zoals het tegengaan van de verspreiding van massavernietigingswapens en bestrijding van internationaal terrorisme en georganiseerde misdaad. Blijkens de in Praag bereikte resultaten schijnt het Atlantisch Bondgenootschap de politieke en militaire spil te blijven van de nieuwe Europese veiligheid, ook al heeft de top niet alle politieke en institutionele knopen binnen het bondgenootschap zelf kunnen doorhakken.

Kan de Raad de volgende vragen beantwoorden:

1. Beschouwt de Raad de NAVO als een bondgenootschap in klassieke zin, of als de kiem van een nieuw en doelmatiger systeem voor collectieve veiligheid?

2. In welke richting ontwikkelen zich de verhoudingen binnen dit bondgenootschap tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten?

3. Hoe verhoudt zich, op militair niveau, de snelle interventiemacht van de EU tot de interventiemacht van de NAVO, in aanmerking genomen dat 17 van de 19 NAVO-leden Europese landen zijn?

4. Welke rol speelt de WEU in dit verband?

5. Is het denkbaar dat de formule van versterkte samenwerking voor de landen die hiervoor kiezen voldoende werkzaam zal zijn om een zelfstandig defensiebeleid te waarborgen?

Antwoord

(21 juli 2003)

De Raad herinnert het geachte parlementslid eraan dat de Raad niet bevoegd is om te oordelen over de aard of de efficiëntie van andere internationale organisaties, zoals de NAVO, en dat de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten, onderhouden worden via een rechtstreekse, doorlopende bilaterale dialoog op alle niveaus, in het kader van de nieuwe Trans-Atlantische Agenda.

Evenzo memoreert de Raad dat de staten die zowel lid zijn van de NAVO als van de EU hun strijdkrachten ter beschikking kunnen stellen van een van beide of van beide organisaties. Wat de snellereactie-eenheden betreft, deze zullen aan beide organisaties ter beschikking gesteld kunnen worden, en in voorkomend geval volgens de eigen procedures daarvan kunnen worden ingezet.

Wat de snelle-reactiemacht van de EU betreft is de Raad overeengekomen zijn voorbereidende instanties daarmee te belasten en de werkzaamheden zo spoedig mogelijk af te ronden op basis van de volgende beginselen:

- reactie binnen 5 tot 30 dagen of eerder;

- stroomlijnen van de crisisbeheersingsprocedures volgens de operationele eisen van de snelle reactie;

- planning vooraf op basis van mogelijke scenario's;

- specifieke omschrijving van de snellereactie-eenheden in de catalogus van de strijdkrachten van het hoofddoel van Helsinki;

- nadere voorwaarden voor het gebruik van het overeengekomen concept kadernatie en van andere concepten die zouden kunnen worden vastgesteld.

Overeenkomstig de conclusies van de Europese Raad van Nice van 7, 8 en 9 december 2000 en van de vergadering van de Raad van ministers van de WEU in Marseille op 13 november 2000, heeft de Raad de beginselbesluiten inzake de integratie door de EU van passende taken op het gebied van de Petersbergtaken aangenomen.

Bij het Verdrag van Nice is in het Verdrag betreffende de Europese Unie een nieuw artikel 27 B ingevoegd dat bepaalt dat de nauwere samenwerking die door het Verdrag wordt ingesteld geen betrekking kan hebben op vraagstukken die gevolgen hebben op militair of defensiegebied. Besprekingen over een eventuele wijziging van die bepalingen zouden hoe dan ook in het kader van de Conventie over de toekomst van Europa moeten plaatsvinden.