SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2997/96 van Yannos Kranidiotis (PSE) aan de Commissie (8 november 1996)

Betreft: Financiële steun voor Turkije in het kader van het MEDA-programma

Zoals bekend heeft het Europees Parlement in de vergaderperiode van september 1996 een resolutie aangenomen waarin het Turkije veroordeelt en onder meer vraagt dat de kredieten van het financieel protocol met Turkije geblokkeerd worden en dat de deelprogramma's van het Euromediterraan programma MEDA die op dit land betrekking hebben, voorlopig worden stopgezet.

Op 9 oktober 1996 heeft de Europese Commissie overeenkomstig de bepalingen van de overeenkomst betreffende de douane-unie EU-Turkije een rapport aangenomen over de toestand van de mensenrechten in Turkije, met het doel het Europees Parlement te informeren over de situatie in dit land. Uit dit rapport wordt duidelijk dat de Europese Commissie weliswaar instemt met de politieke evaluatie van het Europees Parlement inzake de voortdurende verslechtering van de toestand van de mensenrechten in Turkije en vaststelt dat het gedrag van dit land ten aanzien van een lid-staat van de EU er niet op gericht is de spanningen te doen afnemen, maar dat zij toch gekant is tegen het blokkeren van de communautaire financiële steun aan Turkije in het kader van het MEDA-programma, een standpunt dat indruist tegen dat van het Europees Parlement.

Kan de Commissie zeggen waarom zij er niet mee instemt de communautaire financiële hulp aan Turkije stop te zetten, wanneer zij anderzijds toch erkent dat dit land de verplichtingen niet naleeft die het ten aanzien van de EU heeft aangegaan? Kan de Commissie ook meer gedetailleerde informatie geven over de programma's die zij wil financieren?

Antwoord van de heer Van den Broek namens de Commissie (7 januari 1997)

Het Commissielid dat verantwoordelijk is voor de betrekkingen met Turkije heeft op 11 november 1996 de conclusies van het rapport over de ontwikkeling van de betrekkingen met Turkije sinds de inwerkingtreding van de Douane-unie voorgesteld aan de parlementaire commissie buitenlandse zaken, veiligheids- en defensiebeleid alsook aan de commissie externe economische betrekkingen.

Het rapport geeft Turkije een duidelijk signaal om positieve maatregelen te nemen om de mensenrechtensituatie te verbeteren en het democratiseringsproces te verstevigen. Tegelijkertijd wordt er in het rapport de nadruk op gelegd dat het belangrijk is wegen tot dialoog en samenwerking open te houden, aangezien het strategische, politieke en economische belang van Turkije volkomen duidelijk is, en er wordt ook uitdrukkelijk ingegaan op zijn situatie in een uiterst kwetsbare regio.

Op het vlak van financiële samenwerking is de Commissie tot de conclusie gekomen dat het bevriezen van de Meda-middelen voor Turkije in de huidige situatie met het Meda-programma als enig bruikbaar samenwerkingsinstrument negatieve gevolgen zou kunnen hebben voor de betrekkingen met dat land, zowel in verband met spanningen in de regio als in verband met de belangen van de Gemeenschap, en vooral de economische belangen.

Gezien de mensenrechtensituatie in Turkije is het echter verantwoord toch dat er bijzondere nadruk gelegd wordt op projecten die gericht zijn op de versteviging van de democratie, op de eerbiediging van de mensenrechten en de burgermaatschappij en op de verbetering van de situatie in het zuidoosten.

Overeenkomstig de resolutie van het Parlement van 19 september zal de Commissie in 1997 in het kader van Meda programma's en projecten ondersteunen die als doel hebben de democratie te verstevigen en de mensenrechten en burgermaatschappij te versterken, alsook steun verlenen voor acties die tegemoetkomen aan de basisbehoeften van die bevolkingsgroepen die het meest getroffen worden door de politieke situatie in het zuidoosten.