SCHRIFTELIJKE VRAAG P-4011/00

van Georg Jarzembowski (PPE-DE) aan de Commissie

(13 december 2000)

Betreft: Toepassing van Titel VI van het EG-Verdrag in de spoorwegsector

In de zich snel veranderende spoorwegsector begint de concurrentie tussen de verschillende exploitanten, op internationaal, nationaal, regionaal en stedelijk niveau, eindelijk tot ontwikkeling te komen. Deze situatie leidt in sommige lidstaten tot structurele veranderingen bij de bestaande nationale spoorwegmaatschappijen, onder meer door verzelfstandiging, bijvoorbeeld in het regionale vervoer. Hierbij bestaat echter het vermoeden dat bij verzelfstandigingen de waarde van met name (roerende) zaken, deel uitmakend van de activa, zodanig wordt vastgesteld, dat bewust en op oneerlijke wijze voor dochterondernemingen van bestaande staatsondernemingen concurrentievoordelen worden geschapen ten opzichte van nieuwe concurrenten op de markt.

1. Is de Commissie op de hoogte van deze ontwikkelingen, en welke maatregelen wil zij nemen om nieuwe concurrentieverstoringen en ontoelaatbare directe of indirecte overheidssteun te verhinderen?

2. Bestudeert de Commissie in dit verband de jaarrekeningen van nationale spoorwegondernemingen, teneinde dergelijke risico's uit te sluiten?

a) Zo ja: welke voorlopige of definitieve resultaten heeft dit tot nu toe opgeleverd?

b) Zo nee: waarom niet en hoe wil de Commissie waarborgen dat concurrentieverstoringen en misbruik van dominante posities op de interne markt of een belangrijk deel daarvan verhinderd worden?

Antwoord van mevrouw de Palacio namens de Commissie

(19 februari 2001)

De Commissie is op de hoogte van de talrijke veranderingen in de sector spoorvervoer ten gevolge van de nationale en Europese wetgeving. Vooral de structurele veranderingen bij bestaande maatschappijen en de oprichting van nieuwe ondernemingen kunnen aanleiding geven tot handelingen die vragen opwerpen over de toepassing van de concurrentiewetgeving, met inbegrip van staatssteun, hoofdzakelijk daar waar de markt zich in toenemende mate heeft geopend voor concurrentie op Europees niveau.

De Commissie heeft reeds bepaalde steunmaatregelen in de spoorweggoederensector onderzocht nadat de lidstaten haar hiervan in kennis hadden gesteld. Momenteel onderzoekt zij bijvoorbeeld bepaalde nationale financieringsregelingen voor gecombineerd vervoer.

De Commissie onderzoekt niet systematisch de jaarrekeningen van nationale spoorwegondernemingen, maar zij kan in elk geval steunen op rapporten van de Rekenkamer, die toezicht houdt op deze rekeningen en op het gebruik van het geld van de belastingbetalers. Het onlangs goedgekeurde spoorwegpakket(1) zal waarschijnlijk een stap zijn tot verdere structurele veranderingen, die de Commissie nauwkeurig in de gaten zal houden, voornamelijk om een eerlijke en niet-discriminerende toegang tot het spoorwegennetwerk te waarborgen. Het controlemechanisme van de Europese spoorwegmarkt, vastgelegd bij de nieuwe richtlijnen(3), moet de Commissie in staat stellen geregeld informatie te verkrijgen en anomalieën te ontdekken. Het openen van de spoorwegmarkt zou bovendien ook kunnen resulteren in meer klachten van de betrokkenen.

De Commissie wil ook nog wijzen op haar voorstellen(2), die momenteel in de Raad en in het Europees Parlement worden besproken, inzake staatssteun voor binnenlands vervoer en inzake overheidsopdrachten voor dienstverlening. De bedoeling van deze voorstellen is zorgen voor een grotere transparantie in de interventies van de lidstaten in de spoorwegsector.

(1) Voorstellen COM(98) 480; PB C 321 van 20.10.1998.

(2) PB C 365 E van 19.12.2000.

(3) Voorstellen COM(98) 480; PB C 321 van 20.10.1998.