SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3554/02

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(12 december 2002)

Betreft: Inkorting van de overgangstermijn voor het uitsterven van enkelwandige tankers naar aanleiding van de verwoestende ramp voor de kust van Galicië

1. Heeft de Commissie inzicht in de kosten die in de periode tot 2015, dus tot het algehele verbod op toelating van enkelwandige tankers tot vaarroutes en havens in de EU, nog zullen worden veroorzaakt als gevolg van de voorspelbare kans dat in de zeeën rondom de lidstaten van de EU enkelwandige tankers vastlopen op de kust, bij een aanvaring betrokken raken, breken of zinken?

2. Hoe hoog schat de Commissie de kosten in de periode 2005-2015 voor de betrokken overheden ten behoeve van werkzaamheden voor het opruimen van de verloren lading, zoals die voor het schoonmaken van kusten, de overlevende vogels en het zeewater?

3. Hoe hoog schat de Commissie de kosten in de periode 2005-2015 voor het bedrijfsleven als gevolg van het door verontreiniging niet kunnen werken van sectoren zoals kustvisserij en toerisme?

4. Hoe hoog schat zij de kosten in de periode 2005-2015 voor de betrokken scheepvaartbedrijven van vervroegde afschrijving van de thans nog in lidstaten van de EU geregistreerde enkelwandige olietankers indien deze tankers reeds vanaf 2005 niet meer zouden worden toegelaten?

5. Hoe hoog schat zij de kosten in de periode 2005-2015 voor de betrokken scheepvaartbedrijven van vervroegde afschrijving van enkelwandige tankers die buiten de EU zijn geregistreerd, maar eigendom zijn van bedrijven binnen de EU of frequent havens binnen de EU aandoen, bij een verbod vanaf 2005?

6. Kan de Commissie bevestigen dat het bij haar eerdere keuze voor een langdurige periode waarin het aantal enkelwandige tankers zou dalen en uitsterven niet in de eerste plaats ging om de verwachting van grote rampen in Europa, maar dat zij daarmee veeleer wilde voorkomen dat oude tankers die nu uit de Amerikaanse wateren worden verbannen nog langdurig zouden kunnen worden ingezet in Europa?

7. Ziet de Commissie in de verwoestende gevolgen en de bijbehorende kosten van het vergaan van de tanker Prestige voor de kust van Galicië en de verspreiding van olie langs Spaanse, Portugese en mogelijk Franse kusten een nieuwe situatie, die aanleiding is om het initiatief te nemen om het tot nu toe vastgestelde beleid met betrekking tot enkelwandige tankers aan te scherpen, waardoor de periode waarin enkelwandige tankers nog zullen worden toegelaten tot havens en zeewegen binnen de EU aanzienlijk wordt bekort?

Antwoord van mevrouw de Palacio namens de Commissie

(10 februari 2003)

1. t/m 5. In dit stadium kan de Commissie het geachte parlementslid geen vergelijkingen per lidstaat voorleggen van de kosten i.v.m. rampen die door enkelwandige olietankers, tot op het tijdstip waarop het totale vaarverbod ingaat, hadden kunnen worden veroorzaakt en de kosten die bedrijven als gevolg van een vervroegde afschrijving te dragen zouden krijgen. Zij kan namelijk niet weten hoeveel ongelukken zich in de toekomst zullen voordoen.

6. De Commissie wil het geachte parlementslid voorts wel verzekeren dat zij in haar optreden wel degelijk wordt gedreven door de vrees dat Europa nieuwe olierampen te wachten staan.

In tegenstelling tot hetgeen het geachte parlementslid stelt, heeft de Commissie in dit verband niet gekozen voor een lange overgangsperiode voor de geleidelijke uitbanning van enkelwandige tankers. Het in haar oorspronkelijke voorstel opgevoerde tijdschema was juist strakker dan in de uiteindelijk door het Parlement en de Raad goedgekeurde verordening het geval is.

Zo voorzag het door de Commissie voorgestelde tijdschema in het uit de vaart nemen van enkelwandige tankers van categorie 1, zoals de Erika of de Prestige, wanneer zij 23 jaar oud zijn. Was dit tijdschema aangehouden, dan had men de Prestige al op 1 september 2002 in plaats van op 15 maart 2005 uit de vaart genomen.

Wel moet erop worden gewezen dat, krachtens de communautaire verordening, alleen de toegang van dit type vaartuigen tot de havens van de lidstaten wordt verboden, maar niet de Europese kustvaart, zulks rekening houdend met de uit het vigerende internationaal recht voortvloeiende verplichtingen.

De voorzitter van de Commissie heeft voorts in een aan de voorzitter van de Raad, de heer Simitis, gericht schrijven (17 januari), medegedeeld dat de Commissie voornemens is de Raad om een onderhandelingmandaat te vragen om een wijziging te kunnen kunnen voorstellen op het VN-Verdrag inzake het zeerecht, opdat de lidstaten zich beter kunnen beschermen, ook in de exclusieve economische zone van 200 mijl, tegen gevaren in verband met voorbijvarende risicoschepen.

7. Ten slotte ziet de Commissie met de rampzalige gevolgen en de kosten van de schipbreuk van de Prestige inderdaad een nieuwe situatie ontstaan. Naar aanleiding van de bewustwording van de risico's die verbonden zijn aan het transport van zware stookolie heeft zij de lidstaten overigens gevraagd om een vervroegde toepassing van de wetsteksten Erika I en Erika II, en heeft zij reeds nieuwe maatregelen voorgesteld.

Dit initiatief heeft unaniem steun gevonden. Zo heeft het Europees Parlement, na opmerkingen van de Commissie tijdens de voltallige zittingen van november en december 2002, op 21 november en 19 december 2002 resoluties aangenomen waarin de Unie ertoe wordt opgeroepen onmiddellijk de nodige maatregelen te treffen om de verontreiniging te bestrijden en de veiligheid op zee te vergroten. Evenzo heeft de Raad Vervoer tijdens zijn vergadering van 6 december 2002 zijn steun betuigd aan de voorstellen die de Commissie in haar mededeling van 3 december 2002 heeft gedaan. Ten slotte heeft de Europese Raad van Kopenhagen van 12 en 13 december 2002 de voortvarendheid van de Commissie erkend en zijn voldoening uitgesproken over de door deze instelling ondernomen stappen om de gevolgen van de schipbreuk het hoofd te kunnen bieden.

In dit verband heeft de Commissie op 20 december 2002 het Europees Parlement en de Raad een voorstel doen toekomen voor een verordening tot verbod van het vervoer van zware aardolieproducten met enkelwandige tankers naar en vanuit de havens van de Unie, tot inkorting van het in het kader van Erika I goedgekeurde tijdschema voor het uit de vaart nemen van enkelwandige tankers en waarbij enkelwandige tankers aan intensieve keuringen worden onderworpen zodra zij 15 jaar oud zijn (keuringsregeling voor schepen (CAS)).