SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3729/02

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Raad

(19 december 2002)

Betreft: Legale status binnen EU voor Iraanse oppositie in ballingschap die opkomt voor pluralistische democratie en zich verzet tegen theocratische dictatuur

1. Heeft de Raad er kennis van genomen dat een jonge generatie in Iran zich in toenemende mate afzet tegen het feit dat het gekozen parlement en de gekozen president niet de werkelijke staatsmacht uitoefenen, maar dat de macht over leger, politie, rechtspraak, censuur en burgerlijke vrijheden in handen is van een niet door de kiezersuitspraak van samenstelling te veranderen conservatieve theocratische elite die tegenstanders gevangen zet of ter dood brengt?

2. Acht u het onder deze omstandigheden, waarin Iran geen democratie en geen rechtsstaat genoemd kan worden, terecht dat organisaties die het meest nadrukkelijk verandering willen brengen in deze toestand en daarom in Iran verboden zijn, buiten Iran worden behandeld als terroristische organisaties?

3. Wordt op u druk uitgeoefend door Iraanse autoriteiten om over te gaan tot het als terroristische organisatie aanmerken van de in 1981 opgerichte en thans in Parijs gevestigde National Council of Resistance of Iran (NCRI), de overkoepelende organisatie die als een 560 leden tellend parlement in ballingschap mensen van verschillende godsdiensten, etnische groepen en politieke opvattingen verenigt en campagne voert voor een democratisch, seculier en pluralistisch Iran, de gelijkstelling van vrouwen aan mannen, zelfbestuur voor de etnische minderheidsregio's en vrije verkiezingen onder toezicht van de Verenigde Naties?

4. Heeft u kennis genomen van de bijval die acties oproepen ter ondersteuning van de Iraanse democratische oppositie in ballingschap en voor een legale positie van zulke organisaties binnen de EU, zoals de oproep op 18 juli 2002 door 453 leden van beide huizen van het Britse parlement, de uitspraak van het Deense parlement op 14 november 2002 voor een dialoog met relevante opposities in Iran om het proces van hervorming aan te moedigen, en de steun die inmiddels is uitgesproken door de parlementen van Italië, België en Luxemburg en door parlementsleden in Frankrijk, Duitsland en Zweden voor een legale positie van de in 1965 opgerichte Mujahedin Khalq (P.M.O.I), tegenwoordig de grootste en actiefste oppositiebeweging binnen de NCRI?

5. Bent u bereid om de in vraag 4 bedoelde Mujahedin Khalq op zo kort mogelijke termijn de zekerheid te bieden dat zij kan functioneren als volledig legale organisatie, die er niet van wordt verdacht dat zij terroristische daden op het grondgebied van lidstaten van de EU zou kunnen begaan, en die derhalve geen belemmeringen ondervindt in haar vreedzame activiteiten en fondsenwerving?

Antwoord

(13 mei 2003)

De Raad heeft op 17 juni 2002 besloten de betrekkingen tussen de EU en Iran te verdiepen. De Raad heeft benadrukt dat hij de hervormingsgezinde krachten in Iran wenst te steunen. Bij het nemen van zijn besluit heeft de Raad onderstreept dat intensivering van het handelsverkeer en de samenwerking met Iran zal worden gekoppeld aan duidelijke positieve ontwikkelingen op diverse gebieden die de EU zorgen baren, zoals mensenrechten, terrorismebestrijding, verspreiding van massavernietigingswapens en het vredesproces in het Midden-Oosten. De Raad heeft tevens aangekondigd de vooruitgang op deze gebieden te zullen evalueren. Het EU-beleid ten aanzien van Iran heeft derhalve een politieke context waarin de EU bepaalde verwachtingen heeft ten aanzien van de totstandbrenging van hervormingen in Iran.

Op 12 december 2002 werden er parallelle onderhandelingen geopend over enerzijds handel en samenwerking, en anderzijds politieke aangelegenheden. Daarbij verstrekte de EU uitleg over de koppeling tussen de handelsaspecten en de politieke aspecten van de betrekkingen EU-Iran, en Iran lijkt ermee te hebben ingestemd dat de toekomstige contractuele betrekkingen tussen de EU en Iran als een pakket moeten worden beschouwd.

Daarnaast hebben de EU en Iran in december 2002 een mensenrechtendialoog ingesteld, waaraan wordt deelgenomen door deskundigen, NGO's en regeringsfunctionarissen.

Wat de concrete vraag van het geachte parlementslid betreft, wijst de Raad erop dat de Mujahedeen-e Khalq Organisatie (MEK of MKO) is opgenomen in de EU-lijst van personen en groepen die betrokken zijn bij terroristische daden als bedoeld in gemeenschappelijk standpunt 931/2001(1), als gewijzigd. De Gemeenschap en de lidstaten zijn hieraan gebonden.

Met betrekking tot de NCRI neemt de Raad nota van het standpunt van het geachte parlementslid. De Raad heeft thans geen concrete plannen ten aanzien van de NCRI.

(1) PB L 344 van 28.12.2001.