SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1271/00

van Guido Sacconi (PSE) aan de Commissie

(19 april 2000)

Betreft: Actiemaatregelen voor berggebieden

Berggebieden vormen een voor Europa uniek erfgoed met uiterst belangrijke hulpbronnen zoals water en bossen die een habitat bieden aan zeldzame soorten, maar ook met diepe culturele wortels; verder dienen zij voor de geestelijke en lichamelijke ontspanning van Europese burgers. Het instandhouden van een sterke menselijke aanwezigheid in de berggebieden vormt een belangrijke waarborg voor de bescherming van het delicate hydro-geologische evenwicht in deze gebieden die, zoals bekend, voortdurende zorg behoeven.

Het is dus buitengewoon belangrijk om de plaatselijke bevolking behulpzaam te zijn bij het instandhouden van dit milieu door een specifieke strategie van de EU. Daarbij moet rekening worden gehouden met de vele problemen van deze gebieden en moet men bedenken dat veel van de kandidaat-lidstaten van de Europese Unie uitgestrekte berggebieden bezitten.

In deze context heeft het Europees Parlement op 23 oktober 1998 een resolutie aangenomen (A4-0368/98)(1) over het uitstippelen van een nieuwe strategie voor de berggebieden. In dit document verzocht het Europees Parlement de Commissie om snel te komen met een communautair actieprogramma ten behoeve van de berggebieden en om daarnaast meer rekening te houden met berggebieden in het kader van doelstelling 2 van de Structuurfondsen.

Inmiddels zijn wij twee jaar verder. Geconstateerd moet worden dat er geen enkel actieplan voor de bergen is afgekomen. Kan de Commissie verzekeren dat de bestaande criteria om onder doelstelling 2 te vallen wel voldoende zijn om tegemoet te komen aan de specifieke behoeften van de berggebieden?

Vindt zij ook niet dat met het indienen van een actieplan garanties kunnen worden geboden voor een grotere efficiency van de communautaire steun in deze sector?

Zo ja, kan zij dan meedelen op welke termijn er iets kan gebeuren en of zij rekening heeft gehouden met de specifieke problemen van berggebieden bij de onderhandelingen met de kandidaat-landen?

(1) PB C 341 van 9.11.1998, blz. 369.

Antwoord van de heer Barnier namens de Commissie

(31 mei 2000)

De Commissie heeft terdege rekening gehouden met de resolutie van het Europees Parlement over de opstelling van een communautair actieprogramma ten behoeve van de berggebieden.

Enerzijds valt een groot aantal berggebieden onder doelstelling 1 of doelstelling 2 van de (hervormde) Structuurfondsen voor de programmeringsperiode 2000-2006. Met betrekking tot doelstelling 2 maken de voor de plattelandsgebieden vastgestelde steunverleningscriteria in artikel 4 van Verordening

(EG) nr. 1260/1999 van de Raad van 21 juni 1999 houdende algemene bepalingen inzake de Structuurfondsen(1) het mogelijk de moeilijkheden aan te pakken waarmee bepaalde berggebieden te kampen hebben; met name een bevolkingsdichtheid van minder dan 100 inwoners per vierkante kilometer, een aandeel van de landbouw in de totale werkgelegenheid dat groter is dan het gemiddelde van de Gemeenschap, een daling van de bevolking sedert 1985 en een vergrijzing of afname van de landbouwberoepsbevolking.

Met de andere punten van de resolutie zal rekening worden gehouden naarmate de nieuwe programmeringsperiode 2000-2006 vordert.

Anderzijds richten de Gemeenschapsinitiatieven zich tot gebieden die niet in aanmerking komen voor de doelstellingen 1 en 2, hetgeen de Gemeenschap met name in het kader van het initiatief Leader+ nieuwe mogelijkheden biedt om steun te verlenen in de berggebieden. In de richtsnoeren betreffende het door de Commissie op 28 april 2000 goedgekeurde Gemeenschapsinitiatief Interreg III(2), worden de berggebieden overigens uitdrukkelijk vermeld.

Ook in het kader van het hervormde gemeenschappelijk landbouwbeleid zal voortaan meer rekening gehouden kunnen worden met de behoeften van die gebieden, zowel via marktondersteuningsmaatregelen (extensiveringspremie in de gemeenschappelijke marktordening voor rundvlees) als via de steun voor plattelandsontwikkeling, waarvan de nieuwe opzet interessante perspectieven voor deze gebieden opent (milieumaatregelen in de landbouw, compenserende vergoedingen voor probleemgebieden, maatregelen om de aanpassing en de ontwikkeling van de plattelandsgebieden te bevorderen).

Alle maatregelen van de Gemeenschap die de berggebieden betreffen, zijn beschreven in een brochure van de Commissie, die tijdens het in maart 2000 in Trente gehouden tweede Europees congres van de berggebieden voorgesteld is. Een exemplaar van deze brochure wordt rechtstreeks aan het geachte parlementslid aan het secretariaat-generaal van het Parlement gezonden.

Hiermee wordt de aanzet gegeven tot de allesomvattende aanpak die met het actieprogramma bepleit wordt. Door de verschillende diensten van de Commissie, de overige instellingen van de Gemeenschap en bepaalde organisaties die de belangen van de berggebieden behartigen met het oog op het internationale jaar van de berggebieden in 2002, hierbij te betrekken, zal geleidelijk vorm gegeven worden aan dit proces.

Bij de uitbreiding van de Unie geldt dit alles in principe ook voor elke nieuwe lidstaat. Dankzij de pretoetredingsinstrumenten, namelijk het pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (ISPA), het actieprogramma voor gecoördineerde bijstand voor Polen en Hongarije (Phare) en de nodige administratieve voorzieningen voor het beheer van de pretoetredingssteun (Sapard), kunnen nu al proefsgewijze acties worden opgezet die de berggebieden rechtstreeks of indirect ten goede komen. Meer in het bijzonder in de Sapard-programma's zijn reeds maatregelen opgenomen ten behoeve van de landbouw en de plattelandsontwikkeling in de kandidaatlanden.

(1) PB L 161 van 26.6.1999.

(2) COM(2000) 1101.