SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0090/02

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(25 januari 2002)

Betreft: Verbetering van de terugkeer van aan drugs verslaafde gevangenen in de samenleving door middel van een zo veel mogelijk zelfstandige en humane huisvesting

1. Is de Commissie bekend met het rapport An overview study: Assistance to drug users in European Union prisons van het EWDD (Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving) over drugsgebruik in gevangenissen in lidstaten van de EU, waaruit blijkt dat 15 tot 50 % van de gevangenen in de Europese Unie problemen met ongeoorloofde drugs heeft of heeft gehad en dat bovendien drugsgebruik tijdens de detentie wordt bevorderd omdat het door de gebruikers wordt gezien als middel tegen verveling en eveneens als middel voor het leren berusten in de beperkingen van het gevangenisleven, voor het verwerken van slecht nieuws van buiten en voor het doorstaan van de voortdurend aanwezige agressie?

2. Heeft de Commissie kennis genomen van de ervaring met de reeds een jaar durende proef in de penitentiaire inrichting Amerswiel in de Nederlandse gemeente Heerhugowaard met elf groepswoningen voor elk acht vrouwelijke gevangenen in de vorm van gewone bouwblokken, waar alle gevangenen beschikken over een sleutel van de eigen slaapkamer en de bewakers iedere avond slechts de voordeur afsluiten, waardoor zij een rol als mentor gaan vervullen, zoals is beschreven in het dagblad Trouw van 28.12.2001?

3. Is het de Commissie bekend dat door deze vorm van opsluiting drugsgebruik, medicijngebruik en intern geweld afnemen en terugkeer in de maatschappij wordt versoepeld, terwijl de gedetineerde vrouwen nu veel meer bezig zijn met reflectie en niet willen riskeren dat zij weer naar een normale instelling worden teruggeplaatst, en dat daaruit wordt geconcludeerd dat deze methode alleen niet werkt voor vluchtgevaarlijke, agressieve of zeer onzelfstandige gevangenen, wat aanleiding geeft om nu ook de in de aangrenzende inrichting Zuider Bos gedetineerde mannen in een soortgelijke huisvesting te gaan plaatsen?

4. Is de Commissie tevens bekend met de ervaring onder meer in de wijk Spangen in de Rotterdamse deelgemeente Delfshaven dat het door gemeentelijke instellingen of organisaties van wijkbewoners vrijwillig onderbrengen van overlastgevende, maar niet strafbare dakloze verslaafden in een gezamenlijke woning er na verloop van tijd veelal toe leidt dat zij door de hernieuwde kennismaking met min of meer normale leefomstandigheden gemotiveerd raken voor vrijwillige deelname aan een afkick-project?

5. Is de Commissie bereid om al het mogelijke te doen om deze proef in het Nederlandse gevangeniswezen met aandacht te volgen en de daarmee opgedane ervaringen beschikbaar te stellen voor de resocialisatie van gestrafte drugsverslaafden in de andere lidstaten?

Antwoord van de heer Vitorino namens de Commissie

(28 februari 2002)

De Commissie is op de hoogte van het bestaan van het rapport An overview study, assistance to drug users in European Union Prisons van het Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving.

Overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel zijn de lidstaten volledig bevoegd voor het gevangeniswezen. De Commissie is echter geïnteresseerd in de ontwikkelingen binnen de gevangenisdiensten van de lidstaten, met name in kwesties met betrekking tot verslaving. Zij levert aanzienlijke inspanningen om hiervan op de hoogte te blijven. Het personeel van de Commissie woonde onlangs een lezing bij van een expert uit Nederland, die echter het Amerswiel-experiment niet heeft vermeld. De Nederlandse regering heeft de Commissie niet in kennis gesteld van het experiment in de penitentiaire inrichting Amerswiel, noch van het project in Spangen. Voorts ontving de Commissie geen evaluatie van deze of vergelijkbare projecten die het voor haar mogelijk zouden maken de resultaten van deze benadering te beoordelen.

Zich baserend op de bijdragen van de lidstaten is de Commissie de tussentijdse evaluatie van het EU-actieplan inzake drugsbestrijding (2000-2004) begonnen en zij zal nauwgezet rekening houden met aspecten van het gevangeniswezen. Als de Nederlandse regering besluit dat het Amerswiel-project bijdraagt tot de verwezenlijking van de doelstellingen van het actieplan, mag zij hierover verslag uitbrengen.