SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1983/98

van Klaus-Heiner Lehne (PPE) aan de Commissie

(30 juni 1998)

Betreft: Door de directeur aangestelde leerkrachten van de Europese scholen, betiteld als leerkrachten met beperkte opdracht

In artikel 3, lid 2 van het Statuut van de leerkrachten met beperkte opdracht van de Europese scholen (97 - D-422) is uitdrukkelijk bepaald dat artikel 80, lid 1, van het Statuut van het Personeel Gedetacheerd bij de Europese scholen van toepassing is op leerkrachten met beperkte opdracht. Artikel 80, lid 1, luidt als volgt:

In eerste en laatste instantie is uitsluitend de Kamer van Beroep bevoegd tot het beslechten van geschillen tussen de leidinggevende organen van de Scholen en leden van het personeel, waar het de rechtsgeldigheid betreft van maatregelen, die in hun nadeel uitvallen. Is zo'n geschil van financiële aard, dan heeft de Kamer van Beroep volledige rechtsbevoegdheid.

Artikel 3, lid 4, (wetgeving van het land waarin de School gevestigd is) van het Statuut van de leerkrachten met beperkte opdracht van de Europese Scholen luidt even uitdrukkelijk:

De voorwaarden voor aanstelling en ontslag van de leerkrachten met beperkte opdracht, de Godsdienstleraren en het tijdelijk personeel worden geregeld door de wetgeving van het land waarin de school gevestigd is, voor zover het de werkverhoudingen, de sociale voorzieningen en de belastingen betreft, ongeacht de aan dit artikel voorafgaande bepalingen.

Eventuele conflicten kunnen aan de plaatselijke rechtbanken worden voorgelegd.

De meningen van de juristen lopen daarom uiteen over de vraag welke van deze bepalingen prevaleert. Een Duitse rechtbank heeft zich onbevoegd verklaard om uitspraak te doen in een ontslagzaak. Daarom mag worden aangenomen dat de strijdigheid van de artikelen 3.2 en 3.4 een bepaalde mate aan rechtsonzekerheid schept.

Kan de Commissie als lid van de Raad van Bestuur van de Europese scholen, die het Statuut van de naar de Europese scholen gedetacheerde leraren en leerkrachten met beperkte opdracht mede heeft goedgekeurd, de problematiek bestuderen en toelichten

- welke volgens het Statuut van de leerkrachten met beperkte opdracht de respectieve bevoegdheidsgebieden zijn van de Kamer van Beroep c.q. de rechtbanken ter plaatse, indien zich een conflict voordoet met de administratie van de Europese scholen, met name in geval van ontslag en van jaarlijks opeenvolgende herbenoeming en ontslag?

- of het nationale recht in geval van strijdigheid met een bepaling van het Statuut van de leerkrachten met beperkte opdracht, en een wettelijke bepaling in het land waar de school is gevestigd, al dan niet prevaleert boven het Statuut van het Personeel, en welke rechterlijke instantie eventueel bevoegd is dit vast te stellen?

Kan de Commissie tevens haar standpunt toelichten omtrent het vermoeden dat de administratie de rechtsonzekerheid uitbuit om op het vlak van werkomstandigheden en -verhoudingen het nationale recht toe te passen, indien dit voor de instelling gunstiger is, maar in het omgekeerde geval hiervan af te zien?

Antwoord van de heer Liikanen namens de Commissie

(29 juli 1998)

In het kader van het statuut van de leerkrachten, dat door de Raad van Bestuur werd goedgekeurd tijdens zijn vergadering van 26 en 27 april 1994 en dat van toepassing is op de leerkrachten die vanaf het schooljaar 1996/1997 werden aangeworven, werd een regeling vastgesteld die voor bepaalde materies zowel naar het voor de leraren geldende statuut verwijst, waarbij rekening wordt gehouden met de aard van de uitgeoefende functie, als naar de wetgeving van de lidstaat waarin de school gevestigd is gezien het privaatrechtelijk karakter van de arbeidsovereenkomsten. Deze regeling voorziet eveneens in een dubbele rechtspraak: die van de Kamer van Beroep en die van de bevoegde rechtbanken van het land waarin de school gevestigd is, naargelang van het geval.

In een dergelijk stelsel kan de vraag, welk recht van toepassing is en welke rechter bevoegd is, soms problemen meebrengen zoals blijkt uit de twee specifieke vragen die in dit verband door het geachte parlementslid werden gesteld. Aangezien de organen van de Europese scholen zelf bevoegd zijn om over dergelijke kwesties te beslissen, mag in het standpunt van de Commissie niet worden vooruitgelopen op de beslissingen van deze organen en wordt hierin slechts de eigen zienswijze van de Commissie, in haar hoedanigheid van lid van de Raad van Bestuur, gegeven.

Wat de eerste vraag betreft, meent de Commissie dat de Kamer van Beroep bevoegd is om alle geschillen te beslechten die betrekking hebben op de toepassing van het statuut door de scholen en dat de rechtbanken van het land waarin de school gevestigd is, bevoegd zijn om eventuele geschillen over de toepassing van de nationale bepalingen van de lidstaten, zoals de sociale zekerheid en de belastingen te beslechten. Aangezien het aanwerven en ontslaan van leerkrachten als zodanig een statutaire aangelegenheid is, lijkt het logisch dat een eventueel geschil wordt voorgelegd aan de Kamer van Beroep.

Wat de tweede vraag betreft, meent de Commissie dat elke beslissing die naar behoren is genomen door een uit hoofde van een internationale overeenkomst opgericht orgaan dat op administratief gebied over de nodige bevoegdheden beschikt, zoals de Raad van Bestuur, bindend is voor de overeenkomstsluitende partijen en dat deze beslissing in het algemeen de waarde heeft van een rechtshandeling die is afgeleid van een internationale overeenkomst die prevaleert boven de nationale wetgeving.

Wat tenslotte de door het geachte parlementslid geopperde veronderstelling betreft volgens welke de administratie de rechtsonzekerheid zou kunnen uitbuiten om de voor haar voordeligste wetgeving toe te passen, wenst de Commissie erop te wijzen dat zij geen enkel bewijs heeft dat dergelijke betreurenswaardige praktijken zich in de Europese scholen voordoen. Indien dit echter wel het geval zou zijn, kunnen de betrokkenen steeds gebruik maken van de hun door het Statuut ter beschikking gestelde verdedigingsmiddelen.