NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 88/41

(2004/C 88 E/0044)

SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1694/03

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(21 mei 2003)

Betreft: Voortgaande en duurzame overname van de Iraakse economie en de voorraden aardolie door Amerikaanse bedrijven

1. Leidt de Amerikaanse wijze van vastlegging van contracten in Irak ertoe dat Amerikaanse bedrijven, zoals Halliburton, Stevedoring Services, Bechtel, Parsons, Fluor, Louis Berger Group en Washington Group International na een voorlopig contract van een jaar een verlenging voor onbepaalde tijd kunnen krijgen, dat recht geeft op permanent beheer van de Iraakse infrastructuur?

2. Worden pogingen gedaan om voor Irak het Amerikaanse CDMA-gsm-systeem voor mobiele telefonie in te voeren, waardoor dit duurzaam zal afwijken van wat in Europa gebruikelijk is en afhankelijk blijft van Amerikaanse producenten?

3. Acht de Commissie het reëel dat de totale kosten van de wederopbouw van Irak, die worden geschat tussen 25 miljard en ruim 100 miljard dollar, en de bestaande Irakese schuldenlast van 383 miljard dollar kunnen worden gedekt uit een hervatting van de olie-export? Wordt de te geringe omvang van deze inkomsten en de voorlopig beperkte capaciteit van productie en export gebruikt als rechtvaardiging voor snelle verkoop van de in de bodem aanwezige voorraden ruwe olie aan Amerikaanse oliebedrijven, zoals Chevron, waardoor inkomsten uit de oliewinning in de toekomst niet meer beschikbaar kunnen komen voor de financiering van taken van de Iraakse overheid?

4. Leidt deze gang van zaken ertoe dat in een snel tempo voldongen feiten worden geschapen met betrekking van het toekomstig beheer van de aardoliebronnen en de olie-industrie, die later niet meer opengebroken kunnen worden?

5. Vindt de Commissie dat deze aanpak om de economie van Irak sterk te verbinden met delen van de Amerikaanse economie past in de tegenwoordig heersende visie op vrije concurrentie en transparante internationale handelsrelaties of beschouwt zij deze als daarmee strijdig?

6. Keert de Europese Unie zich tegen deze gang van zaken, die strijdig is met het zelfbeschikkingsrecht van de Iraakse bevolking, kan leiden tot verarming en instabiliteit in Irak en de VS blijvende voordelen oplevert ten opzichte van andere delen van de wereld?

Gecombineerd Antwoord

van de heer Patten namens de Commissie

op de schritftelijke vragen E-1693/03 en E-1694/03

(7 juli 2003)

De Commissie heeft de aanbestedingspraktijken van de Verenigde Staten in Irak gevolgd en deze onderzocht in het licht van de internationale verplichtingen van de VS. De Commissie merkt op dat de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties in Resolutie 1483 benadrukt dat het Ontwikkelingsfonds voor Irak op transparante wijze aangewend moet worden om tegemoet te komen aan de humanitaire behoeften en de behoeften op het gebied van wederopbouw van het Iraakse volk. De resolutie benadrukt eveneens het recht van het Iraakse volk zijn eigen natuurlijke hulpbronnen te controleren. De Commissie verwacht dat de Autoriteit die de verplichtingen en de bevoegdheden van de bezettende macht overeenkomstig Resolutie 1483 van de Veiligheidsraad uitoefent, het land zal besturen in het belang en in het voordeel van de Iraakse bevolking. De Commissie zal de gebeurtenissen op dit terrein blijven volgen teneinde de toepassing van de principes van transparantie en vrije internationale handel, waaraan de EU zoveel waarde hecht, te kunnen verdedigen.

De Commissie heeft de regering van de Verenigde Staten gemeld dat de EU verwacht dat de Verenigde Staten zich houden aan de relevante internationale regels, zoals de overeenkomst inzake overheidsopdrachten (Government Procurement Agreement, GPA) van de Wereldhandelsorganisatie, waarin opgenomen de principes van transparantie, niet-discriminatie, nationale behandeling en procedurele garanties.

De Commissie heeft enkele van de belangrijkste toegekende contracten op individuele basis onderzocht, met name de eerste acht contracten die het Agentschap voor internationale ontwikkeling van de Verenigde Staten (United States Agency for International Development, USAID) heeft toegekend via de „less than full and open competition”-procedure, en heeft tot dusver geen schending van de GPA-overeenkomst vastgesteld. Nota werd genomen van het onderzoek van de inspecteur-generaal van USAID en diens correspondentie met het Amerikaanse congres, waarbij het gebruik van de beperkte aanbestedingsprocedures werd goedgekeurd, vanwege de beperkte tijd en de dringende noodzaak om deze contracten uit te voeren.

Vanwege het grote aantal aanbestedingen is het voor de Commissie uiterst moeilijk voor alle aanbestedingsprocedures die door de autoriteiten van de Verenigde Staten voor de wederopbouw van Irak worden gelanceerd te onderzoeken of zij overeenstemmen met de GPA-regels. Het groot aantal dagelijkse aanbestedingen en de onvoldoende informatie die beschikbaar is voor niet-deelnemers aan de aanbestedingen, maken het voor de Commissie onmogelijk een dergelijke alomvattende analyse uit te voeren. De aanvankelijke informatie die beschikbaar is via een aankondiging van een aanbesteding is zeer beperkt, en meer gedetailleerde informatie (het aanbestedingsdossier) is alleen beschikbaar op verzoek door een gegadigde. De Commissie moet grotendeels gebruikmaken van de door lidstaten of door individuele bedrijven verstrekte informatie om een volledig onderzoek van de individuele gevallen uit te voeren. Ondanks enkele vage verwijzingen in de pers over door leveranciers in de Gemeenschap ingediende klachten, is er geen formele klacht ingediend bij de Commissie. Zodra een klacht wordt ontvangen zal de Commissie deze de nodige prioriteit geven om tijdig en accuraat te kunnen reageren. De Commissie zal deze zaak hoe dan ook nauwlettend blijven volgen.

Ook wordt opgemerkt dat de Commissie van de overheid van de Verenigde Staten geen verzoek heeft ontvangen voor medefinanciering in ruil voor de betrokkenheid van Europese bedrijven.