SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2029/00

van Reino Paasilinna (PSE) aan de Commissie

(21 juni 2000)

Betreft: Een automatisch opengaand slot op fietshelmen voor kinderen

De jongste tijd hebben meerdere ongevallen plaatsgehad die tot de dood van kinderen hebben geleid en waarbij de doodsoorzaak was dat het slot onder het gewicht van de kinderen als gevolg van het ongeval niet openging.

Kan de Commissie meedelen hoe de kwaliteit van de in de Europese Unie verkochte fietshelmen op het niveau van de Europese Gemeenschap is geregeld en of kan worden verkregen dat een automatisch onder het gewicht van het kind opengaand slot een verplichte vereiste wordt voor fietshelmen voor kinderen?

Antwoord van de heer Liikanen namens de Commissie

(27 juli 2000)

Volgens de bij het Finse ministerie van Sociale zaken en volksgezondheid verkregen informatie zijn de dodelijke ongelukken van kinderen met fietshelmen tijdens het dragen daarvan op speelplaatsen veroorzaakt door het klemmen van deze helmen in vaste installaties. De kinderen zijn gestikt door het slotsysteem van de helmen die niet overeenkomstig hun bestemming waren gebruikt. In dit geval wordt de bescherming die de kinriem biedt, ook al is deze passend voor het cyclisme, gevaarlijk wanneer het kind klem komt te zitten en stikt.

De fietshelmen zijn geregeld in de Richtlijn nieuwe aanpak 89/686/EEG van de Raad van 21 december 1989 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der lidstaten betreffende persoonlijke beschermingsmiddelen(1). Deze sinds 1 juli 1995 verplichte richtlijn stelt in haar bijlage 2 de fundamentele voorschriften betreffende de gezondheid en de veiligheid vast die verplicht door de fabrikant in acht moeten worden genomen, voor zover deze van toepassing zijn. Volgens deze voorschriften moeten de helmen en hun kinriemen zodanig worden ontworpen en gefabriceerd dat de gebruiker, onder de te verwachten gebruiksomstandigheden waarvoor zij bestemd zijn, een passende bescherming van zo hoog mogelijk niveau geniet.

De norm EN 1078 Helmen voor fietsers en voor gebruikers van skateboards en rolschaatsen verwijst in de inleiding naar het stikkingsgevaar voor kinderen wanneer deze met de helm ergens vast komen te zitten. Hierin wordt verwezen naar norm EN 1080 Veiligheidshelmen voor jonge kinderen die helmen voor kinderen, jonger dan zeven jaar betreft, die niet mogen worden gebruikt tijdens het spelen op speelplaatsen of het gebruik van speelplaatsapparatuur.

Zoals alle geharmoniseerde normen, waarvan de kenmerken worden gepubliceerd uit hoofde van de richtlijn nieuwe aanpak, zijn de normen EN 1078 en EN 1080, hoewel deze een referentie voor de fabrikanten zijn, niet verplicht van toepassing. De fietshelmen voor kinderen worden evenwel verondersteld conform te zijn aan Richtlijn 89/686/EEG wanneer zij deze normen in acht nemen.

De lidstaten zijn verantwoordelijk voor het toezicht op de markt en nemen de passende maatregelen ten aanzien van niet-conforme of gevaarlijke apparatuur. Dankzij de zogenaamde procedure veiligheidsclausule, die in artikel 7 van Richtlijn 89/686/EEG is opgenomen, kan de lidstaat, die vaststelt dat beschermingsmiddelen die van het EG-merkteken zijn voorzien en overeenkomstig hun bestemming worden gebruikt, voor de veiligheid van personen een gevaar kunnen opleveren, alle passende maatregelen treffen om deze beschermingsmiddelen uit de markt te nemen en het vrije verkeer daarvan te verbieden. De lidstaat moet de Commissie van deze maatregelen in kennis stellen onder vermelding van de redenen. Dankzij deze procedure kunnen ook de normen met leemtes worden aangevochten.

Contact is opgenomen met de Europese commissie voor normalisatie, teneinde na te gaan of de normen EN 1078 en EN 1080 leemtes vertonen en of deze moeten worden gewijzigd om ongelukken door wurging beter te voorkomen, onder behoud van de beschermende kenmerken van de helm bij passend gebruik daarvan.

(1) PB L 399 van 30.12.1989.