SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3534/98

van Undine-Uta Bloch von Blottnitz (V) aan de Commissie

(25 november 1998)

Betreft: Uitstoot van radioactief gas door de Acerinox-fabriek in het Spaanse Cadiz

In haar antwoord op onze schriftelijke vraag over de uitstoot van radioactief gas door de Acerinox-fabriek in het Spaanse Cadiz (14 september 1998, P-2051/98)(1) deelt de Commissie mede dat het incident geen verband houdt met de verwerking van schroot uit een installatie van de splijtstofcyclus, noch met het met opzet vermengen van nucleair afval en gewoon schroot, en vervolgens dat het incident derhalve los staat van de uitzonderingsregels inzake de vrijgaveniveaus zoals vastgelegd in de fundamentele veiligheidsnormen.

In het door het Instituut CRII-RAD (Commission de recherche et de information indépendantes sur la radioactivité) opgestelde verslag Augmentation de le radioactivité de l'air: la piste espagnole confirmée par les analyses de la CRII-RAD van 2 juli 1998 over de radioactieve vervuiling die tegenwoordig wordt vastgesteld in de regio Cadiz en in een aantal Europese landen zoals Frankrijk, Italië en Duitsland, wordt bevestigd dat de Acerinox-fabriek, de omgeving en de stortplaats van Palos de la Frontera, Huelva, zijn verontreinigd met Cesium-137, doordat de radioactiviteit niet is opgevangen in de filters van de smeltovens van de fabriek. Met name in as die tijdens het incident is geproduceerd in oven nr. 1 zijn uiterst hoge verontreinigingsniveaus vastgesteld (650.000 tot 9.000.000 Bq/kg), zodat deze as volgens CRII-RAD moet worden beschouwd als radioactief afval dat dient te worden voorverpakt en vervolgens enkele eeuwen moet worden opgeslagen op een voldoende afgelegen locatie.

Op 30 juni 1998 deelde de heer Juan Manuel Kindelán, voorzitter van de Spaanse Raad voor nucleaire veiligheid (CNS) aan de Commissie Energie van het Spaanse parlement mede dat de radioactieve bronnen in het schroot uit het buitenland afkomstig, van uiteenlopende geografische oorsprong en van recente datum waren.

Hoe kan de Commissie haar verklaringen in bovengenoemd antwoord P-2051/98 verenigen met de duidelijke informatie over de aanwezigheid van radioactief materiaal in het schroot dat in de smeltoven wordt gebruikt?

Heeft het feit dat de richtlijn fundamentele veiligheidsnormen vooruitloopt op dit soort hergebruik van radioactief materiaal en dit zelfs toestaat, niet tot onvermijdelijk gevolg dat installaties en mensen, zoals in dit geval, worden verontreinigd, om nog maar niet te spreken over de opneming van onbekende radio-isotopen in de eindproducten van de fabriek die later worden geconsumeerd? Zou het niet de voorkeur verdienen de richtlijn zodanig aan te passen dat dit soort materialen worden uitgesloten en in plaats daarvan een systeem in te voeren voor de scheiding van radioactief afval met lage activiteit, zoals in Frankrijk van kracht is?

Antwoord van mevrouw Bjerregaard namens de Commissie

(18 januari 1999)

De Commissie bevestigt de verklaring die zij gegeven heeft in haar antwoord aan het geachte parlementslid op schriftelijke vraag P-2051/98(2), dat er geen verband is tussen de uitstoot van radioactief caesium door de staalfabriek van Acerinox en de verwerking van uit een installatie van de splijtstofcyclus afkomstig schroot.

Het ongeval heeft kunnen gebeuren, doordat een industriële of medische gesloten bron Cs-137 bij een lading schroot zat. In het door de Spaanse Raad voor nucleaire veiligheid uitgebrachte rapport (20 juli 1998) staat dat kon worden vastgesteld dat de bron moet zijn meegekomen met één van de uit Het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten en Ierland over zee aangevoerde ladingen schroot. Het is echter mogelijk dat die ladingen tenminste gedeeltelijk weer uit andere landen afkomstig waren. Hoewel het stralingsniveau van de bron niet precies kan worden vastgesteld, staat het wel vast dat deze orden van grootte hoger ligt dan de activiteit van uit nucleaire installaties afkomstig besmet metaal.

De besmetting van de stortplaats voor industrieel afval in Huelva is veroorzaakt door de verwijdering van radioactief besmet filterstof, niet door het in de lucht vrijkomen van niet door het filter opgevangen stof.

Hoewel de Commissie onderzoekt welke maatregelen er kunnen worden genomen om herhaling van dit soort ongevallen te voorkomen, is er geen reden om de richtlijn met basisveiligheidsnormen (Richtlijn 96/29/Euratom van de Raad van 13 mei 1996 tot vaststelling van de basisnormen voor de bescherming van de gezondheid der bevolking en der werkers tegen de aan ioniserende straling verbonden gevaren)(3) te wijzigen.

De Commissie heeft nog geen Frans wetsontwerp ter uitvoering van de richtlijn ontvangen, hetgeen voor mei 2000 dient te gebeuren. Het kan zijn dat sommige lidstaten ten aanzien van het beheer van laag radioactief afval wat stralingsbescherming betreft een ander beleid volgen, maar op dit ogenblik is nog niet duidelijk wat de beste weg is.

(1) PB C 96 van 8.4.1999, blz. 29.

(2) PB C 96 van 8.4.1999, blz. 29.

(3) PB L 159 van 29.6.1996.