SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1529/02

van Jorge Hernández Mollar (PPE-DE) aan de Commissie

(3 juni 2002)

Betreft: Maatregelen om de ontvolking van het platteland tegen te gaan

Als eerste en fundamentele vereiste om de ontvolking van het platteland tegen te gaan moet de landbouwer voldoende inkomen worden gewaarborgd, zodat hij zich volledig aan de landbouw kan wijden en niet met economische beperkingen en problemen wordt geconfronteerd die hem dwingen het landbouwbedrijf op te geven en naar een gezondere en aangenamere levenswijze om te zien.

Een van de belangrijkste oorzaken voor het geringe rendement van de landbouwinkomens is de versnippering van de landbouwbedrijven als gevolg van vererving, zodat de bedrijven steeds kleiner, onrendabeler en daardoor minder aantrekkelijk worden.

Is de Commissie voornemens gezien haar belangrijke rol in het kader van het GLB het noodzakelijke onderzoek te stimuleren om in communautair verband via passende instrumenten op het gebied van belastingheffing en successie de versnippering van landbouwbedrijven tegen te gaan, hetgeen een van de voornaamste redenen is dat landbouwers het platteland verlaten, omdat de bedrijven nauwelijks meer rendabel zijn?

Antwoord van de heer Fischler namens de Commissie

(10 juli 2002)

De Commissie is zich ervan bewust dat de opdeling van bedrijven door vererving kan resulteren in kleinere en onrendabeler bedrijven, waardoor het boerenbedrijf voor toekomstige generaties minder aantrekkelijk wordt. Zij erkent dat passende maatregelen moeten worden getroffen om versnippering van de landbouwstructuur tegen te gaan.

Het geachte parlementslid verwijst onder meer naar passende instrumenten op het gebied van belastingheffing en successie (los oportunos instrumentos fiscales, y sucesorios) op communautair niveau.

Op fiscaal gebied, en met name ten aanzien van de heffing van successie- en schenkingsrechten bij een bedrijfsoverdracht, ongeacht in welke sector, van de ene generatie op de andere, bestaan geen geharmoniseerde regels op communautair niveau, zoals het geachte parlementslid al veronderstelt. De belastingheffing bij de overdracht van bedrijven is een zaak die grotendeels onder de bevoegdheid van de lidstaten valt. Bij de uitoefening van die bevoegdheid moeten de lidstaten zich echter houden aan de bepalingen van het EG-Verdrag. Aangezien voor elk besluit over fiscale aangelegenheden op communautair niveau unanimiteit onder de lidstaten vereist is, blijkt de onderlinge afstemming van belastingregels binnen de Gemeenschap in de praktijk een moeizaam proces te zijn, met name op het gebied van de directe belastingen.

Desalniettemin is de kwestie van de bedrijfsoverdracht in het midden- en kleinbedrijf (MKB) een specifiek aandachtspunt van de Commissie.

Zo heeft zij in 1994 een formele aanbeveling (94/1069/EG) tot de lidstaten gericht over de overdracht van kleine en middelgrote ondernemingen(1).

Na de uitvaardiging van de aanbeveling van de Commissie hebben verscheidene lidstaten het juridische en fiscale klimaat aangepast om de bedrijfsoverdracht in het MKB te vergemakkelijken. In een mededeling uit 1998 over de overdracht van kleine en middelgrote ondernemingen(2) heeft de Commissie een overzicht gegeven van de maatregelen die de lidstaten tot dan toe hadden genomen. Deze kwestie krijgt een verder vervolg in een project in het kader van het meerjarenprogramma voor ondernemingen en ondernemerschap, en met name in het midden- en kleinbedrijf (2001-2005)(3). De resultaten van dit project zullen binnenkort worden gepubliceerd op het Internetadres: http://europa.eu.int/comm/enterprise/entrepreneurship/support_measures/transfer_business/index.htm

Tenslotte wil de Commissie erop wijzen dat er binnen de tweede pijler van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, namelijk de plattelandsontwikkeling, een serie communautaire instrumenten voorhanden is om het concurrentievermogen en de rentabiliteit van de landbouw te helpen verhogen. Een belangrijke doelstelling hierbij is de diversificatie van het gezinsinkomen op landbouwbedrijven. De Commissie is van mening dat een aanzienlijke versterking van de tweede pijler een belangrijke bijdrage zou kunnen leveren aan de ontwikkeling van de plattelandsgebieden en de territoriale cohesie.

(1) PB L 385 van 31.12.1994.

(2) PB C 93 van 28.3.1998.

(3) Beschikking 2000/819/EG van de Raad van 20 december 2000, PB L 333 van 29.12.2000.