SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3560/02

van Olivier Dupuis (NI) aan de Commissie

(12 december 2002)

Betreft: Voorstel om Artikel 23 in de Hongkong-wetgeving op te nemen

In september 2002 diende de regering van Hongkong een omstreden wetsvoorstel in, Artikel 23 genaamd. Het lijkt erop dat dit wetsvoorstel er kwam onder directe druk van de Volksrepubliek China en veel beperkender en strikter is dan de Basic Law (grondwet) voorschrijft. Mocht dit wetsvoorstel goedgekeurd worden, dan moet Hongkong elke organisatie die volgens China een gevaar vormt voor de nationale veiligheid, verbieden. Dit zou ernstige gevolgen hebben voor alle andersdenkenden, waaronder mensenrechtenactivisten, verdedigers van de democratie, katholieken, Falun Gong-volgelingen, en zelfs afzonderlijke individuen. Dit is in strijd met de autonomie van Hongkong en met het één land, twee systemen-concept. Bovendien brengt dit wetsvoorstel de vrijheid van de media als het gaat om het verstrekken van informatie omtrent de Chinese centrale regering in Peking erg in het gedrang.

Beschikt de Commissie over nadere gegevens omtrent deze kwestie? Welke stappen heeft de Commissie ondernomen of is zij van plan te ondernemen om de invoering van Artikel 23 te voorkomen? Of meer algemeen, welke stappen heeft de Commissie ondernomen of is zij van plan te ondernemen om de regering van Hongkong tot het behoud van het beleidsbeginsel één land, twee systemen te bewegen? Toen Hongkong in 1997 aan China werd overgedragen, beloofde de Chinese regering immers om in Hongkong 50 jaar lang aan dit beginsel te zullen vasthouden en de fundamentele mensenrechten, met name de vrijheid van meningsuiting, godsdienst of overtuiging, vergadering en vreedzame betoging, te eerbiedigen.

Antwoord van de heer Patten namens de Commissie

(9 januari 2003)

De Commissie volgt van nabij het raadplegingsproces dat de regering van Hong Kong op 24 september 2002 heeft gelanceerd met het oog op de tenuitvoerlegging van artikel 23 van de Basic Law (grondwet).

De Commissie evalueert het belang en de politieke gevoeligheid van deze kwestie in de algemene Chinese context. Omdat het raadplegingsdocument in algemene termen was opgesteld, zal het vermoedelijke effect ervan voor de mensenrechten en de fundamentele vrijheden waaronder de vrijheid van godsdienst, echter pas kunnen geëvalueerd wanneer het wetsontwerp aan de Wetgevende Raad wordt voorgelegd. Dit zou in februari 2003 moeten gebeuren. Ondertussen zal de Commissie deze kwestie blijven volgen en zal zij de regering van Hong Kong aanmoedigen om rekening te houden met de mening van de bevolking van Hong Kong.

Zoals zij in haar vijfde jaarverslag over Hong Kong, dat op 5 augustus 2002 is aangenomen, heeft medegedeeld is de Commissie tot dusver van mening dat het beginsel Een land, twee systemen nog steeds redelijk goed functioneert en dat Hong Kong algemeen genomen de rechtsstaat, de mensenrechten, de burgerlijke vrijheden en een vrije en open maatschappij heeft weten te handhaven.

In het verslag wordt echter ook erkend dat de feitelijke toepassing van deze beginselen aanleiding heeft gegeven tot discussie en onzekerheid, met name wat artikel 23 betreft. Daarom zal de Commissie de verdere ontwikkelingen op dit gebied van zeer nabij blijven volgen.