SCHRIFTELIJKE VRAAG P-3511/01

van Esko Seppänen (GUE/NGL) aan de Commissie

(12 december 2001)

Betreft: Zaadbank voor alle plantensoorten ter wereld

Verscheidene jaren worden al onderhandelingen gevoerd over een handvest voor een dergelijk nieuw orgaan, waarmee zou worden geprobeerd het tot nu toe verzamelde uitgangsmateriaal van teeltgewassen en de verscheiden genetische erfenis die dit materiaal vertegenwoordigt, te bewaren voor gezamenlijk gebruik door de hele mensheid (Undertaking on Plant Genetic Resources for Food and Agriculture). De Commissie van de Europese Unie is belast met het hele landbouwbeleid van de EU, met inbegrip van doelgericht gebruik en ontwikkeling van gewastypes. Neemt de Commissie deel aan de onderhandelingen over het in stand houden van de bestaande zaadbanken met het oog op vrij gemeenschappelijk gebruik en wat is de huidige stand van de onderhandelingen, met name wat de vraag betreft of die genenbanken te koop zullen zijn voor particuliere bedrijven?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(29 januari 2002)

De Commissie heeft namens de Gemeenschap deelgenomen aan de onderhandelingen over een herziening van de International Undertaking on Plant Genetic Resources for Food and Agriculture. De onderhandelingen zijn uitgemond in een nieuw International Treaty on Plant Genetic Resources for Food and Agriculture, dat op 3 november 2001 door de FAO-conferentie is goedgekeurd. Het verdrag kan nog tot 4 november 2002 worden ondertekend. De Gemeenschap en de lidstaten hebben procedures gestart met het oog op de ondertekening van en de toetreding tot het verdrag.

Via een multilateraal systeem dat momenteel 29 voedergewassen en 35 van de belangrijkste voedselgewassen ter wereld dekt, krijgen de overeenkomstsluitende partijen gemakkelijker toegang tot genetische hulpbronnen (genetic resources). De overeenkomstsluitende partijen zijn het er ook over eens dat natuurlijke en rechtspersonen die onder hun jurisdictie vallen en in het bezit van genetische hulpbronnen zijn, gestimuleerd moeten worden om deze hulpbronnen in het multilaterale systeem op te nemen. Ook ex-situcollecties van de International Agricultural Research Centers van de Consultative Group of International Agricultural Research (CGIAR) en andere internationale instellingen worden in het systeem opgenomen.

De toegang tot genetische hulpbronnen is gratis. In elk geval mag een eventuele vergoeding niet meer dan de minimumkostprijs bedragen. De overeenkomstsluitende partijen en de natuurlijke en rechtspersonen onder hun jurisdictie (met inbegrip van particuliere ondernemingen) hebben alleen met het oog op onderzoek, teelt en opleidingen op het gebied van voedingswaren en landbouw toegang tot de genetische hulpbronnen. Ze kunnen geen beroep doen op de intellectuele eigendom of andere rechten om de toegang tot hulpbronnen te beperken. Als het gebruik van hulpbronnen in het kader van het multilaterale systeem voordelen oplevert, moeten deze voordelen worden gedeeld door uitwisseling van informatie, toegang tot en overdracht van technologie en capaciteitsopbouw. Wie een product commercialiseert dat een genetische hulpbron voor voedsel en landbouw is en materiaal uit het multilaterale systeem bevat, moet een billijk aandeel van de resulterende voordelen aan een financieel mechanisme betalen, behalve wanneer het product vrij beschikbaar is voor onderzoek en teelt. In het laatste geval wordt de betrokkene gestimuleerd een bepaald bedrag te betalen.