SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0903/03

van María Sornosa Martínez (PSE) aan de Commissie

(24 maart 2003)

Betreft: Toepassing van het voorzorgsprincipe bij elektromagnetische vervuiling

De vervuiling door elektromagnetische velden en hun invloed op de menselijke gezondheid is een onderwerp dat de geesten in Europa sterk blijft bezighouden, en vooral omvangrijke segmenten van de Spaanse bevolking, die klachten en verzoekschriften opstellen en insturen bij de Europese instellingen om uiting te geven aan hun grote ongerustheid. Zo ook de inwoners van Bacarot (gemeente Alicante), die sterk verontrust zijn door de grote vermenigvuldiging van voorzieningen die elektromagnetische velden verwekken in de streek waar ze wonen (een illegale vermenigvuldiging trouwens, ook volgens de plaatselijke stedenbouwkundige regels die in de gemeente gelden).

De Commissie heeft zich ingezet voor een aanbeveling voor de bovenste grenswaarden die aanvaardbaar zijn bij blootstelling aan elektromagnetische velden (door de Europese Unie aangenomen in 1999). Volgens het antwoord van commissaris Byrne op vraag E-1355/01(1) en P-3391/01(2) moeten de veiligheidsniveaus en -afstanden van de aanbeveling gehandhaafd worden, gezien de resultaten van het studiewerk van het comité van deskundigen dat in oktober 2001 geraadpleegd is. Maar de Commissie geeft zich ook rekenschap van de enorme ontwikkeling van de mobiele telefonie, die o.a. ook een sterke vermenigvuldiging van elektromagnetische antennes en installaties met zich meebrengt, op zo grote schaal dat de schadelijke uitwerkingen op de gezondheid niet met wetenschappelijke zekerheid uit te sluiten zijn, en ze heeft dan ook een nieuwe reeks maatregelen tegen september 2002 aangekondigd om de wettelijke regelingen van de lidstaten nog verder te harmoniseren als de voorschriften van richtlijn 1999/5/EG(3) op radioapparatuur.

Vindt de Commissie niet dat het voorzorgsprincipe gebiedt om verder te gaan als aanbeveling 1999/519/EG(4), die al achterhaald is, en een Europese regelgeving voor elektromagnetische velden in het leven te roepen om de Europese burgers afdoende in bescherming te nemen tegen de allesbehalve denkbeeldige onmiddellijke gevolgen en gevolgen op lange termijn van de straling die uitgezonden wordt door installaties als degene die in de gemeente Bacarot op stapel staan?

Welke gevolgtrekkingen maakt ze en welke nieuwe maatregelen treft ze tegen elektromagnetische vervuiling, zoals aangekondigd door commissaris Byrne tegen september 2002?

Wat denkt ze van de naleving van de normen die het Europees Elektrotechnisch normalisatiecomité (Cenelec) volgens haar mandaat M/305 opgesteld heeft door het Koninkrijk Spanje, vooral wat betreft de geharmoniseerde werkwijzen voor metingen te velde en de informatie van het publiek en de belanghebbende groepen?

(1) PB C 350 E van 11.12.2001, blz. 131.

(2) PB C 147 E van 20.6.2002, blz. 165.

(3) PB L 91 van 7.4.1999, blz. 10.

(4) PB L 199 van 30.7.1999, blz. 59.

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(8 mei 2003)

Het Wetenschappelijk comité inzake toxiciteit, ecotoxiciteit en het milieu heeft op 30 november 2001 bevestigd dat: de extra informatie die de laatste jaren beschikbaar is gekomen over de carcinogene en andere niet-thermale effecten van radiofrequentie en microgolffrequenties geen herziening rechtvaardigt van de blootstellingsgrenswaarden die door de Commissie zijn vastgesteld.

Ingevolge dit advies is de Commissie niet van plan om deze grenswaarden te wijzigen. In de context van de herziening van de aanbeveling van de Raad zal de Commissie voor 2004 een verslag opstellen dat rekening houdt met de verslagen van de lidstaten en de meest recente wetenschappelijke gegevens en adviezen. De Commissie zal reageren op wetenschappelijke risico's waarmee tot nu toe geen rekening is gehouden in het huidige stel aanbevolen grenswaarden.

De Commissie stelt vast dat er in reactie op de door het publiek geuite zorg druk wordt uitgeoefend om GSM-basisstations te ontmantelen of te verplaatsen. Objectief gezien zijn er geen redenen om dat te doen. Metingen in de lidstaten hebben bevestigd dat de blootstellingsniveaus over het algemeen ordes van grootte onder de waarden liggen die door de aanbeveling van de Raad als veilig worden beschouwd. Er zijn geen redenen om aan te nemen dat deze niveaus in Spanje verschillend zouden zijn. Het blijkbaar illegaal karakter van de basisstations berust, voor zover de Commissie bekend, niet op het feit dat de GSM-operators de blootstellingsgrenswaarden overschrijden maar op de terughoudendheid van veel lagere overheden om tijdig bouwvergunningen af te geven, wat de bedrijfsbelangen van de operators aanzienlijk schaadt. De Commissie stelt vast dat in Spanje een groot aantal plaatselijke installatievoorschriften bestaat, die alle de bescherming van de burger tegen de effecten van elektromagnetische velden beogen. Veel van de vastgestelde regels (b.v. het voorschrijven van veiligheidsafstanden van 500 meter en meer) ontberen een wetenschappelijke basis en leiden heel waarschijnlijk niet tot een daadwerkelijke vermindering van de blootstelling.

In de context van Richtlijn 1999/5/EG van het Parlement en de Raad van 9 maart 1999 betreffende radioapparatuur en telecommunicatie-eindapparatuur en de wederzijdse erkenning van hun conformiteit heeft de Commissie de Europese normalisatieorganisatie de opdracht gegeven veiligheidsnormen voor mobiele communicatie op te stellen. Deze normen zullen ervoor zorgen dat de veiligheid van masten en telefoonapparaten voor mobiele telefonie op geharmoniseerde wijze wordt verzekerd en dat een geharmoniseerde testmethode wordt ontwikkeld om de daadwerkelijke blootstelling ter plekke te meten.

Wat de mededeling(1) inzake de volledige uitrol van het mobiel communicatiesysteem van de derde generatie betreft, zijn de volgende acties voorgesteld: (i) een dialoog met de lidstaten over de harmonisatie van de toepassing van het voorzorgsbeginsel inzake grenswaarden (ii) technische specificaties voor veilige apparatuur, (iii) onderzoek en (iv) bewustmakingscampagne. Aangezien de mededeling geen specifieke deadlines vaststelt, houdt de Commissie zich voortdurend met deze punten bezig.

(1) COM(2002) 301 def.