SCHRIFTELIJKE VRAAG P-3643/02

van Olivier Dupuis (NI) aan de Commissie

(10 december 2002)

Betreft: Gedwongen repatriëring Tsjetsjeense vluchtelingen van het kamp Iman van Aki Iourt

De autoriteiten van de Russische Federatie en de Republiek Ingoesjetië zijn begonnen met de tenuitvoerlegging van het besluit om alle vluchtelingenkampen in Ingoesjetië te sluiten. Deze kampen bieden onderdak aan ruim 100 000 Tsjetsjenen die de oorlog, de razzia's, de folteringen, de verkrachtingen, de ontvoeringen, de willekeurige executies en andere vormen van stelselmatige onderdrukking van de burgerbevolking van Tsjetsjenië door de Russische autoriteiten zijn ontvlucht. De afgelopen dagen zijn de Russische autoriteiten overgegaan tot gedwongen repatriëring van de ongeveer 2 000 Tsjetsjeense vluchtelingen in het kamp Iman van Aki Iourt. Volgens de orders van Moskou moeten alle andere kampen van Ingoesjetië worden gesloten vóór het einde van de maand december, met andere woorden midden in de winter. De Commissie heeft afgelopen week bij monde van commissaris Nielson tegenover de Russische Federatie haar bezorgdheid geuit over deze kwestie en hierbij verklaard dat de Europese Commissie en de internationale gemeenschap in haar geheel er bij de autoriteiten op hebben aangedrongen geen enkel kamp in Ingoesjetië te sluiten zolang een veilige terugkeer voor deze mensen niet kan worden gewaarborgd.

Heeft de Commissie officieel gereageerd op deze zoveelste schending van de internationale verdragen door de autoriteiten van de Russische Federatie? Zo ja, hoe en in welke bewoordingen? Welke concrete maatregelen denkt de Commissie ten uitvoer te leggen om de Russische autoriteiten ertoe te brengen de gedwongen repatriëring van Tsjetsjeense vluchtelingen onmiddellijk te staken en de geest en de letter van de internationale vluchtelingenverdragen te eerbiedigen? Is de Commissie, gezien de extreem precaire sanitaire en voedselvoorzieningssituatie van de ruim 100 000 Tsjetsjeense vluchtelingen die zich nog in Ingoesjetië ophouden en van de 300 000 Tsjetsjeense vluchtelingen die zich op Tsjetsjeens grondgebied bevinden, niet van oordeel dat het haar plicht is om de Raad en het Parlement een noodplan voor te stellen gericht op tijdelijke opvang van de Tsjetsjeense vluchtelingen, of een aanzienlijk deel hiervan, op het grondgebied van de Europese Unie?

Antwoord van de heer Patten namens de Commissie

(15 januari 2003)

De Commissie heeft altijd bijzondere aandacht gehad voor het Tsjetsjeense conflict en de humanitaire tragedie die er het gevolg van is. De Commissie is zich bewust van de omvang van de schendingen van fundamentele rechten in Tsjetsjenië en van de schending van het internationale humanitaire recht, dat voorziet in de bescherming van de burgerbevolking. In deze context heeft de Commissie de Russische autoriteiten herhaaldelijk gewezen op haar ernstige bezorgdheid over de dreigende sluiting van de kampen met ontheemden in Ingoesjetië. Daarnaast neemt de Commissie deel aan verschillende diplomatieke initatieven die de Unie in dit verband neemt in het kader van de politieke dialoog met de Russische Federatie.

Zo heeft de Commissie op verschillende niveaus officieel gereageerd op de sluiting van het kamp Aki Iourt: het Commissielid voor ontwikkelingszaken en humanitaire hulp heeft deze gedwongen verplaatsing van burgerbevolkingen in het midden van de winter streng veroordeeld. De Unie heeft dezelfde boodschap overgebracht tijdens de ministeriële bijeenkomst van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) te Porto, en vervolgens op 9 november 2002 aan de vice-minister van Buitenlandse Zaken Chizov, met het verzoek aan de Russische autoriteiten om af te zien van de sluiting van andere kampen met ontheemden. Ten slotte heeft de trojka van EU-ambassadeurs op 16 december 2002 te Moskou een ontmoeting gehad met de heer Ilyasov, de Russische minister die belast is met de wederopbouw van Tsjetsjenië, en bij die gelegenheid de ernstige bezorgdheid van de Unie uitgesproken.

De Commissie meent dat de passende oplossing voor de verschrikkelijke situatie in Tsjetsjenië bestaat in onmiddellijke stopzetting van de schendingen van de mensenrechten en vervolging van alle verantwoordelijken voor deze schendingen. Daarnaast heeft de Unie de Russische autoriteiten herhaaldelijk op het hoogste niveau verzocht om zo spoedig mogelijk een politieke oplossing uit te werken die een kader biedt voor duurzame vrede, stabiliteit en wederopbouw van Tsjetsjenië. De Unie zal het vraagstuk van de mensenrechten in Tsjetsjenië blijven volgen en deze problematiek aan de orde stellen in elk mogelijk kader van de bilaterale politieke dialoog met de Russische Federatie. Daarnaast zal de Unie actief deelnemen aan de discussies en initiatieven in verband met Tsjetsjenië in het kader van de Raad van Europa en de OVSE.

Naast deze politieke initatieven blijft de Commissie de grootste donor van humanitaire hulp aan de Noord-Kaukasus, waarvoor zij sedert de aanvang van het tweede conflict meer dan 90 miljoen euro beschikbaar heeft gesteld om de bevolking te helpen die het slachtoffer van dit conflict is. De Commissie zal ook blijven hameren op de toegang van humanitaire organisaties die ter plaatse actief zijn en op het feit dat de Russische autoriteiten zeer vaak hun werk belemmeren, een kwestie die centraal staat in de discussies tussen de Unie en Rusland.