SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3422/02

van Ioannis Marínos (PPE-DE) aan de Commissie

(2 december 2002)

Betreft: Financiële hulp van de EU aan landen die de mensenrechten schenden

Herhaaldelijk heb ik de Commissie aangesproken over de illegale inbeslagname van de bezittingen van communautaire onderdanen (met name Italianen, Nederlanders en Grieken) die in Ethiopië hebben gewoond en die zijn getroffen door deze regeling van het ge vallen communistische regime van Mengistu. Het is geweten dat de huidige Ethiopische regering weigert de gevolgen van deze illegale daad teniet te doen, en dat ook geen enkel initiatief in die richting is ondernomen door de EU, die daarenboven zonder voorwaarden financiële hulp verleent aan dit land.

De VS hebben zonder aarzelen een vooroorlogse wet opnieuw in werking gesteld, de zogenaamde Hull Rule, die de president van de VS in staat stelt onmiddellijk een eind te maken aan de financiële hulp aan staten die de belangen van Amerikaanse burgers schaden. De Ethiopische regering heeft toegegeven en heeft schadevergoeding betaald aan de Amerikaanse burgers wier bezit illegaal in beslag was genomen door het Mengistu-regime, iets wat ik herhaal het- de EU niet heeft gedaan voor de communautaire onderdanen.

Onlangs is in de internationale pers het bericht verschenen dat het door Robert Mugabe geleide totalitair regime van Zimbabwe heeft aangekondigd dat het de toegang ontzegt aan de Britse premier Tony Blair en de leden van zijn regering, omdat Groot-Brittannië gevraagd heeft een visum te verlenen aan alle burgers van Zimbabwe die Groot-Brittannië willen bezoeken. Het is overigens geweten dat Groot-Brittannië herhaaldelijk kritiek heeft geuit op het communistisch regime van dit land, dat een beleid volgt van vervolgingen en inbeslagname van bezittingen van communautaire onderdanen. Er moet

worden opgemerkt dat de EU zelf het regime van Zimbabwe heeft bekritiseerd omdat dit land de humanitaire hulp die het krijgt alleen overmaakt aan de politieke vrienden van de heer Mugabe en niet aan de miljoenen hongerlijdende Zimbabwanen.

Waarom heeft de EU Zimbabwe veroordeeld terwijl het de soortgelijke politiek van Ethiopië toejuicht, of toch tenminste gedoogt? Wat denkt de Commissie over het optreden van de Britse premier? Wat is haar standpunt ten aanzien van het optreden van de VS-regering, die bewezen heeft dat zij de belangen van de Amerikaanse burgers kan beschermen? Waarom besluit de EU niet tot een onmiddellijke stopzetting van de hulp aan die landen die hun toevlucht nemen tot illegale praktijken en een onrechtvaardige behandeling van de communautaire burgers?

Antwoord van de heer Nielson namens de Commissie

(17 januari 2003)

In verband met de teruggave van door het Mengistu-regime in Ethiopië verbeurdverklaarde eigendommen van Europese burgers stelt de Commissie zich nog steeds op het standpunt verwoord in haar antwoord op de schriftelijke vraag die het geachte parlementslid over hetzelfde onderwerp in 2001 heeft gesteld (E-879/01(1)). In wettelijk opzicht heeft de Commissie geen mandaat om burgers van de Europese Gemeenschap te vertegenwoordigen ten aanzien van de Ethiopische autoriteiten, en schadevorderingen kunnen enkel voor de nationale rechtbanken worden ingesteld.

Desalniettemin liggen de eerbiediging van de mensenrechten, de democratische beginselen en de rechtsstaat ten grondslag aan de Overeenkomst van Cotonou en zijn zij essentiële elementen van die Overeenkomst. Zowel de Commissie als de lidstaten proberen via dialoog met de Ethiopische regering en ontwikkelingshulp ter ondersteuning van goed bestuur te waarborgen dat deze belangrijke punten worden nageleefd en dat een democratische cultuur ontstaat.

Hulp wordt enkel opgeschort in die gevallen waarin een land ondanks politieke dialoog zijn verbintenissen inzake mensenrechten, democratie of de rechtsstaat duidelijk niet nakomt en het zich niet bereid toont om deze situatie te verhelpen. Dit was het geval voor Zimbabwe, dit is niet het geval voor Ethiopië. De Unie volgt echter nauwlettend de situatie in Ethiopië en blijft in het kader van haar voortdurende politieke dialoog bij de regering uiting geven aan haar bezorgdheid over vraagstukken in verband met mensenrechten en democratie.

(1) PB C 318 E van 13.11.2001.