SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1757/02

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(19 juni 2002)

Betreft: Mogelijke uitsluiting van verkiezingen of ongelijke behandeling van partijen op grond van programma en ideologie als gevolg van wetsontwerp in de Slowaakse Republiek

1. Is de Commissie het met mij eens dat in de huidige en toekomstige lidstaten van de EU een parlementaire democratie dient te bestaan, waarin politieke partijen niet op grond van hun door een meerderheid van het parlement afgewezen programma of ideologie kunnen worden uitgesloten van een legaal bestaan als organisatie of van deelname aan verkiezingen?

2. Is het de Commissie bekend dat drie afgevaardigden van de Conservatieve Burger Partij (Obcianska Konzervativna Strana) in het Slowaakse parlement (Národná Rada Slovenskej Republiky) op 25 april jl. het voorstel hebben ingediend om met ingang van 1 juli 2002 in het Wetboek van Strafrecht een paragraaf 261 op te nemen die zegt dat iedereen die in het openbaar sympathie uitspreekt voor fascisme, communisme of andere soortgelijke bewegingen, zoals genoemd in paragraaf 260, en misdaden van deze bewegingen ontkent, betwijfelt, goedkeurt of tracht te rechtvaardigen, zal worden gestraft met een gevangenisstraf van 6 maanden tot 3 jaar, en dat daarover op grond van een daarvoor verkregen krappe meerderheid in een parlementscommissie vóór eind juni in de plenaire vergadering zal moeten worden gestemd?

3. Deelt de Commissie de tegenover mij door indiener Frantisek Sebej uitgesproken opvatting dat deze tekst slechts bedoeld is om ontkenning van politieke misdaden uit het verleden strafbaar te stellen, naar het voorbeeld van de strafbaarheid van de ontkenning van de massavernietiging van mensenlevens in concentratiekampen zoals Auschwitz, of is naar haar oordeel de vrees gegrond dat deze tekst ook gebruikt of misbruikt kan worden om nu en in de toekomst politieke partijen op grond van hun opvattingen te verbieden en van verkiezingsdeelname uit te sluiten?

4. Is de Commissie bereid om parlement en regering van de Slowaakse Republiek er met nadruk op te wijzen dat het op grond van programma en ideologie opnieuw toekennen van bevoorrechte of benadeelde posities aan politieke partijen, zoals dat daar in het verleden gebeurde, absoluut onverenigbaar is met het gewenste lidmaatschap van de Europese Unie?

Antwoord van de heer Verheugen namens de Commissie

(25 juli 2002)

De Unie, met inbegrip van de Commissie, onderhoudt nauwe betrekkingen met Slowakije, als land, dat een volledig lidmaatschap heeft aangevraagd. Dit lidmaatschap is alleen maar mogelijk als Slowakije aan een reeks politieke en economische criteria voldoet, die door de Raad van Kopenhagen in 1993 zijn vastgesteld. Het fundamentele politieke criterium is institutionele stabiliteit, om democratie, rechtsorde en eerbied voor de mensenrechten te waarborgen. De Commissie kwam in haar periodieke verslagen van 1999, 2000 en 2001 tot de conclusie dat de Slowaakse Republiek aan dit criterium voldoet.

De Commissie is op de hoogte van de ontwerp-wijziging van het Wetboek van Strafrecht, die door leden van de Conservatieve Burger Partij is ingediend. Volgens haar informatie heeft de tweede lezing (van in totaal drie) voor de volgende parlementsverkiezingen in september 2002 plaats. De Commissie vindt inmenging in het democratische parlementaire proces in Slowakije op dit moment niet passend.

Indien het wetsvoorstel wordt aangenomen zal de Commissie het beoordelen in het licht van de hiervoor genoemde criteria. In geval van schending van een van een van de fundamentele beginselen zal de Commissie dit punt aan de orde stellen op het gepast niveau en op de daarvoor bestemde fora, alsook in het volgende periodiek verslag dat in oktober 2002 zal verschijnen.