SCHRIFTELIJKE VRAAG P-1344/00

van Jean-Louis Bernié (EDD) aan de Commissie

(18 april 2000)

Betreft: Vermoeden van loondienst (atikel L 762-1 van de Franse arbeidswetgeving) voor artiesten uit de showbusiness door de Europese Commissie in het geding gebracht

Frankrijk loopt het risico te worden aangeklaagd voor het Europese Hof van Justitie omdat het weigert het vermoeden van loondienst, dat is verankerd in het Franse wetboek over het arbeidsrecht (art. 762-1), voor buitenlandse artiesten op te heffen.

Is dit niet een buitensporige maatregel aangezien de uitsluitende toepassing van dit artikel op Franse artiesten erop neerkomt dat zij in hun eigen land worden benadeeld?

Werkgevers die buitenlandse artiesten in dienst nemen, zouden immers geen sociale lasten behoeven te betalen terwijl zij dit wel doen voor de Franse artiesten die zij tewerkstellen.

Een zodanige harmonisatie op een lager niveau benadeelt Franse artiesten: betekent het niet dat de doodsklok wordt geluid voor dit specifieke Franse statuut dat artiesten een van de beste regelingen voor sociale bescherming in Europa biedt?

Antwoord van de heer Bolkestein namens de Commissie

(26 mei 2000)

De Commissie wil er allereerst op wijzen dat zij nog niet heeft besloten om Frankrijk bij het Hof van Justitie aan te klagen met betrekking tot de kwestie van het vermoeden van loondienst voor buitenlandse artiesten. Zij heeft wel een met redenen omkleed advies uitgebracht. Tot op heden heeft zij hierop nog geen antwoord van Frankrijk ontvangen.

In haar met redenen omkleed advies heeft de Commissie Frankrijk gevraagd maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat het vermoeden van loondienst zoals bedoeld in artikel 762-1 van de Franse arbeidswetgeving verenigbaar wordt met het vrij verlenen van diensten in de zin van de artikelen 49 en 50 (ex artikelen 59 en 60) van het EG-Verdrag.

Het vrij verlenen van diensten is één van de fundamentele vrijheden van het EG-Verdrag. Het begrip van een dienstverlener in de zin van de artikelen 49 en 50 van het EG-Verdrag heeft communautaire draagwijdte en kan niet worden gedefinieerd door simpelweg te verwijzen naar een nationale wetgeving. Indien dit wel mogelijk was zou het vrij verlenen van diensten kunnen worden uitgehold en zou de definitie ervan eenzijdig kunnen worden vastgelegd en gewijzigd door de nationale wetgeving die bepaalde categorieën naar eigen goeddunken van het Verdrag zou kunnen uitsluiten.

De Commissie wil er derhalve op wijzen dat het geenszins haar bedoeling is de toegangsvoorwaarden of de uitoefening van activiteiten van artiesten op communautair vlak te harmoniseren en dat zij evenmin Franse artiesten wil discrimineren ten opzichte van buitenlandse artiesten of werkgevers van buitenlandse artiesten in loondienst geen sociale lasten meer wil laten betalen.

Zij wil echter wel dat het statuut van zelfstandige dienstenverleners die als zodanig in een andere lidstaat zijn gevestigd waar zij legaal en gewoonlijk dezelfde soort diensten verlenen als die welke zij af en toe in Frankrijk wensen aan te bieden. Het vermoeden van loondienst in Frankrijk lijkt geen

rekening te houden met de erkenning van een dergelijk statuut van een andere lidstaat. Dit lijkt verre van rechtvaardig omdat een buitenlands artiest zijn activiteiten in Frankrijk alleen kan uitoefenen wanneer hij zijn sociale bijdragen heeft voldaan in Frankrijk (bijv. voor de regeling van het aanvullend pensioen) terwijl hij niet daadwerkelijk van deze sociale voordelen in Frankrijk kan profiteren gezien de tijdelijke aard van zijn activiteiten in deze lidstaat.

De Commissie wenst het geachte parlementslid er verder nog op te wijzen dat de communautaire regelgeving die de verschillende nationale stelsels voor sociale zekerheid coördineert (Verordening (EEG) nr. 1408/71 van de Raad van 14 juni 1971 betreffende de toepassing van de sociale zekerheidsregelingen op loontrekkenden en hun gezinnen, die zich binnen de Gemeenschap verplaatsen(1) en de toepassingsverordening (EEG) nr. 574/72 van de Raad van 21 maart 1972(2)) migrerende werknemers de zekerheid verschaft dat zij in principe alleen bij het sociale zekerheidsstelsel in het land van tewerkstelling aangesloten moeten zijn. Een afwijking van de lex loci laboris is mogelijk in het geval van detachering waarbij werknemers die bij een stelsel voor sociale zekerheid in een lidstaat zijn aangesloten in verband met de activiteiten die zij daar normaal gesproken verrichten, bij dat stelsel aangesloten kunnen blijven wanneer zij tijdelijk werkzaam zijn op het grondgebied van een andere lidstaat, ongeacht de aard van de activiteiten die zij in die lidstaat uitoefenen. Het Hof van Justitie heeft de toepassingsbepalingen voor detachering van niet-loontrekkenden nader omschreven in een arrest van 30 maart 2000 in de zaak BANKS, C-178/97. Deze zaak had betrekking op een bij het Britse stelsel voor sociale zekerheid aangesloten zelfstandige kunstenaars die tijdelijk werkzaam waren bij een opera in België.

(1) PB L 149 van 5.7.1971, laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 118/97 (PB L 28 van 30.10.1997).

(2) PB L 74 van 27.3.1972.