SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3920/00

van Brigitte Langenhagen (PPE-DE) aan de Commissie

(13 december 2000)

Betreft: Actualisering als gevolg van de EU-vogelbeschermingsrichtlijn

In Nedersaksen worden thans als gevolg van de EU-vogelbeschermingsrichtlijn de beschermde gebieden geactualiseerd. Vaak bestaat de indruk dat dit gebeurt in strijd met gerechtvaardigde bezwaren van de bevolking en bovendien in strijd is met de geest van de richtlijn rekening houden met economische belangen.

Kan de Commissie meedelen:

1. op welke rechtsgrondslag de huidige actualisering gebaseerd is dan wel op grond van welke concrete aanleiding dit gebeurt;

2. in hoeverre de betrokken bevolking bij de procedure wordt betrokken;

3. of het in de zin van de richtlijn is dat waardevol en onmisbaar akkerland in grasland moet worden veranderd, aan grote beperkingen wordt blootgesteld of volledig als beschermd gebied wordt bestemd;

4. of het in de zin van de richtlijn is dat reeds lang bestaande bedrijven ernstig in hun bestaan worden bedreigd;

5. of zij zin en doel van door de lidstaten getroffen maatregelen controleert;

6. of zij zich bewust is van het feit dat met behulp van EU-richtlijnen politiek wordt bedreven tegen de bevolking onder verwijzing naar het feit dat Brussel ons geen andere keus laat? Hoe beoordeelt zij de schade voor de Europese gedachte in de bevolking en wat denkt zij daartegen te doen;

7. of het juist is dat de Commissie de lidstaten onder druk zet met het argument dat bij een gebrek aan of helemaal geen omzetting bepaalde subsidies voor de regio worden geschrapt? Is een dergelijke koppeling toelaatbaar?

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(7 maart 2001)

De Commissie werkt sinds 1992 aan de behandeling van een klacht en later een inbreuk inzake de onvolledige omzetting van artikel 4 van Richtlijn 79/409/EEG van de Raad van 2 april 1979 inzake het behoud van de vogelstand(1) (de vogelrichtlijn) in Duitsland, omdat er onvoldoende speciale beschermingszones zijn aangewezen voor de vogelsoorten die onder artikel 4, leden 1 en 2, vallen en omdat er niet voldoende informatie over de speciale beschermingszones, zoals vereist krachtens artikel 4, lid 3, van de richtlijn, is ingediend. In de zomer van 2000 is besloten de zaak aanhangig te maken bij het Hof en hier wordt momenteel aan gewerkt.

Op basis van de beperkte kennis omtrent de huidige situatie in Nedersaksen waarover de Commissie beschikt, kan zij slechts het volgende antwoord geven:

1. De deelstaat Nedersaksen is een van de Duitse deelstaten waarvan de Commissie vindt dat ze meer dan 20 jaar na de vaststelling van de vogelrichtlijn nog niet voldoende speciale beschermingszones hebben aangewezen en de informatie daarover niet hebben ingediend. De Commissie heeft noch van Nedersaksen noch van Duitsland informatie ontvangen over de omvang van en het tijdsschema voor de door het geachte parlementslid vermelde procedure. Daarom wordt het geachte parlementslid aangeraden deze vraag rechtstreeks aan Duitsland of Nedersaksen te stellen.

2. De vorige zin is ook van toepassing op de vraag naar inspraak van het publiek. De vogelrichtlijn bevat zelf geen bepalingen die de lidstaten verplichten tot raadpleging van het publiek over de keuze van de zones.

3. De vogelrichtlijn verbiedt in het algemeen geen landbouwactiviteiten in speciale beschermingszones, maar verplicht de lidstaten er wel toe de doelstellingen voor het behoud van deze gebieden in acht te nemen en te voorkomen dat de toestand daar verslechtert.

Ten aanzien van de verandering van grasland in bouwland heeft de Commissie alleen via klachten vernomen dat gebieden in Duitsland die in aanmerking komen voor aanwijzing krachtens de vogelrichtlijn, zijn vernietigd door ze bijvoorbeeld van grasland in bouwland te veranderen. Het Hof van Justitie heeft onlangs in zijn arrest in Zaak C-96/98 (Marais Poitevin) bepaald dat een dergelijke aantasting van een speciale beschermingszone illegaal is.

4. Bij de moeilijke onderhandelingen in het kader van de Uruguay-ronde van de GATT (Algemene Overeenkomst betreffende tarieven en handel) om tot overeenstemming te komen over subsidies voor de landbouw zijn alle maatregelen van de green box door de GATT-deelnemers geaccepteerd.

Verordening (EG) nr. 1257/1999 van de Raad van 17 mei 1999 inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Oriëntatie- en Garantiefonds voor de Landbouw (EOGFL) en tot wijziging en intrekking van een aantal verordeningen(2) biedt de lidstaten de mogelijkheid compensatie te geven voor beperkingen die voortvloeien uit de communautaire milieuwetgeving, zoals de vogelrichtlijn. Nedersaksen heeft in zijn plan voor plattelandsontwikkeling gebruik gemaakt van deze mogelijkheid en boeren kunnen dus compensatie krijgen voor deze beperkingen. Dit moet ervoor zorgen dat boerderijen niet in hun bestaan worden bedreigd.

5. De Commissie heeft inderdaad tot in de details gecontroleerd of de maatregelen van de lidstaten om aan artikel 4 van de vogelrichtlijn te voldoen aan hun doel beantwoorden en volstaan en heeft geconstateerd dat dit niet het geval is. De meeste deelstaten lijken echter inmiddels significante pogingen in het werk te hebben gesteld om de situatie te verbeteren.

6. De Commissie betreurt dergelijke verklaringen en zou het geachte parlementslid eraan willen herinneren dat de Commissie krachtens artikel 211 (voorheen artikel 155) van het EG-Verdrag verplicht is ervoor te zorgen dat de communautaire wetgeving (met inbegrip van de door de Raad vastgestelde richtlijnen voor natuurbescherming) volledig en correct wordt toegepast.

7. Het lid van de Commissie dat verantwoordelijk is voor de landbouw, heeft de lidstaten inderdaad schriftelijk meegedeeld dat zij zo spoedig mogelijk en binnen een bepaalde termijn lijsten met de in het kader van Natura 2000 aangewezen zones in moeten dienen. Daarnaast is de lidstaten verzocht de Commissie in hun plannen voor plattelandsontwikkeling op de hoogte te stellen van de stappen die ze hebben genomen om ervoor te zorgen dat de in het kader van deze plannen gefinancierde maatregelen niet zullen leiden tot een verslechtering van de situatie in gebieden die in het kader van Natura 2000 zijn of zullen worden aangewezen. Het geachte parlementslid zal begrijpen dat goedkeuring van de plannen voor plattelandsontwikkeling een belangrijk financieel instrument om de plattelandsgemeenschap en landbouwbedrijven te ondersteunen anders niet mogelijk geweest zou zijn. De Commissie zou dan namelijk maatregelen hebben moeten goedkeuren die zouden kunnen leiden tot een aantasting of vernietiging van krachtens de Europese milieuwetgeving beschermde gebieden. Ook in het geval van de Structuurfondsen hebben de lidstaten/regio's van doelstelling 1 dergelijke toezeggingen moeten doen op basis van een vergelijkbare brief van de leden van de Commissie die bevoegd zijn voor het milieubeleid en het regionaal beleid.

(1) PB L 103 van 25.4.1979.

(2) PB L 160 van 26.6.1999.