SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3153/01

van Helena Torres Marques (PSE) aan de Commissie

(14 november 2001)

Betreft: Kosten van de via het Multibanco-netwerk in Portugal verrichte operaties

1. In Portugal bestaat een onderneming met de naam SIBS (Sociedade Interbancária de Serviços). Deze onderneming, die de Multibanco-diensten verricht, wordt door alle Portugese banken in gezamenlijk eigendom gehouden. Het gaat hier eigenlijk om een monopolie. Voor bankklanten waren de via het Multibanco-netwerk verrichte operaties tot nu toe gratis.

2. De banken hebben dit netwerk geleidelijk aan uitgebreid en hun klanten ertoe aangezet dit systeem meer en meer te gebruiken. Op die wijze hebben ze aanzienlijk kunnen besparen op de personeelskosten de klanten verrichten nu immers zelf de door hen gewenste operaties.

3. Na de aankondiging van de Commissie dat zij een ontwerpverordening aan het opstellen was met betrekking tot grensoverschrijdende betalingen in euro's, hebben de banken herhaaldelijk aangegeven dat ze voor de via het Multibanco-netwerk verrichte nationale operaties kosten in rekening willen gaan brengen.

4. Alle banken werken met de SIBS, en ik zou daarom graag willen weten of de Europese Commissie niet van mening is dat de Portugezen nu afhankelijk worden van een bankkartel, en ook of de Commissie voornemens is maatregelen te treffen om zulks te verhinderen.

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(7 januari 2002)

Het probleem heeft betrekking op twee onderwerpen, het zogenaamde bestaan van een bankkartel in Portugal, en de gevolgen voor interne bankkosten van de ontwerp-verordening inzake grensoverschrijdende betalingen in euro(1).

Wat betreft de wetgevingsaspecten op concurrentiegebied van bedoelde kwestie zou de Commissie in de eerste plaats erop willen wijzen dat zij slechts bevoegd is om concurrentiebeperkingen te onderzoeken die van aanzienlijke invloed zijn op de handel tussen de lidstaten. Indien dit laatste niet het geval is, zijn de nationale mededingingsautoriteiten bevoegd om bedoelde mededingingsbeperkingen te onderzoeken in het kader van de nationale mededingingswetgeving.

De Commissie beschikt over geen bewijzen inzake overleg of geheime afspraken tussen banken in Portugal met betrekking tot kosten die ten laste komen van klanten voor bankdiensten. De Commissie is het er evenwel mee eens dat overeenkomsten tussen banken op prijsgebied die gelden voor eindconsumenten, een zeer ernstige beperking van de mededinging inhoudt.

Gezien de binnenlandse aard van de activiteiten in kwestie in Portugal lijkt het erop dat mogelijke mededingingsbeperkingen die zouden kunnen bestaan, normaliter de handel tussen de lidstaten niet in aanzienlijke mate aantasten, en derhalve dat de Portugese mededingingsautoriteiten, en niet zozeer de Commissie, bevoegd zouden zijn om over te gaan tot onderzoek dat noodzakelijk kan zijn. De Commissie zal evenwel met de nationale mededingingsautoriteiten overleg plegen om na te gaan of deze over enige informatie beschikken die onderzoek op EU-vlak in plaats van op nationaal vlak zou rechtvaardigen.

Wat betreft de mogelijke effecten op binnenlandse bankkosten van de ontwerp-verordening inzake grensoverschrijdende betalingen in euro, is de Commissie van oordeel dat het risico dat de binnenlandse kosten door de banken worden opgetrokken met het oog op de compensatie voor een daling van de kosten voor grensoverschrijdende overmakingen, zeer klein is gezien het geringe aantal grensoverschrijdende transacties in vergelijking met binnenlandse. Bovendien moeten de banken snel de infrastructuren invoeren waardoor zij ertoe in staat worden gesteld grensoverschrijdende betalingen even doeltreffend, goedkoop en betrouwbaar te maken als binnenlandse. Indien sommige banken geneigd zouden zijn hun kosten voor binnenlandse transacties als reactie op de verordening op te trekken, zouden de verhoogde transparantie en de voorafgaande mededeling van wijzigingen inzake de kosten waarin in het kader van de verordening wordt voorzien, gebruikers ertoe in staat stellen te reageren.

(1) PB C 270 E van 25.9.2001.