SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2746/00

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(1 september 2000)

Betreft: De informatie over de herziening van richtlijn 90/220 inzake genetisch gemodificeerde organismen

Op donderdag 13 juli heeft de Commissie persbericht IP/00/778 verspreid met de aankondigingen van een ruimere toelating van genetisch gemodificeerde organismen (voeding, zaden en farmaceutische producten) tot de Europese markt.

1. Kan de Commissie aangeven welke bevoegdheid zij heeft om, gegeven het feit dat de herziening van richtlijn 90/220(1) op dit moment onderwerp is van bemiddeling tussen de Raad en het Europese Parlement, vooruit te lopen op de definitieve vaststelling van de herziene richtlijn, zoals gesteld in het voornoemde persbericht?

2. Kan de Commissie uitleggen waarom als tijdstip voor het persbericht gekozen is voor het moment direct na de laatste vergadering van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming voor het zomerreces?

3. Is de Commissie het met mij eens dat dit de verdenking van een overval oproept omdat het haar doel lijkt te zijn te proberen de mogelijkheid van een directe negatieve reactie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming te vermijden?

4. Kan de Commissie het ermee eens zijn dat het democratisch proces beter gewaarborgd zou zijn als zij dergelijke aankondigingen eerst zou doen toekomen aan gekozen afgevaardigden uit de lidstaten, in plaats van aan journalisten?

5. Wat is de mening van de Commissie, gezien de publieke opinie in de lidstaten, die in toenemende mate vreest dat niet-gemanipuleerde gewassen verdrongen en/of vervormd worden en niet te overziene gevolgen kunnen hebben voor de volksgezondheid, over de ruimte die de regeringen van de lidstaten van de Europese Unie hebben na het uitvoeren van het voornemen van de Commissie om gehoor te geven aan deze opninie?

6. In hoeverre is het voornemen van de Commissie beïnvloed door druk van de zijde van de Verenigde Staten van Amerika (vergelijkbaar met de gang van zaken inzake hormoonvlees en lawaaiige vliegtuigen (hushkits)) en de vrees voor een handelsboycot?

(1) PB L 117 van 8.5.1990, blz. 15.

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(20 december 2000)

De doelbewuste introductie en het op de markt brengen van genetisch gemodificeerde organismen (GGO's) is geregeld bij Richtlijn 90/220/EEG van de Raad van 23 april 1990, die momenteel wordt herzien. Om verschillende redenen zijn er al een tijdlang geen vergunningen meer verleend voor het op de markt brengen van GGO's. Tijdens een bijeenkomst bij de Commissie op 12 juli 2000 werden de verschillende opties besproken om deze situatie te beëindigen. Na deze bijeenkomst heeft de Commissie een strategie voor een tussentijdse aanpak voorgesteld om het vertrouwen in de GGO-goedkeuringsprocedure te herstellen. Deze aanpak omvat een voorstel om de voornaamste bepalingen van de herziene richtlijn inzake de introductie van GGO's in het milieu toe te passen op alle nieuwe voor GGO's verleende vergunningen, nadat overeenstemming over de inhoud hiervan is bereikt.

1. De aanpak van de Commissie houdt in dat de herziene Richtlijn 90/220/EEG nog vóór de omzetting ervan in nationale wetgeving wordt toegepast. Dit vereist in de eerste plaats dat het Parlement en de Raad het na bemiddeling eens worden over een definitieve tekst en een herziene richtlijn vaststellen. Wanneer dit het geval is, beschikken de lidstaten over 18 maanden om de herziene richtlijn om te zetten in nationale wetgeving. De richtlijn zal pas na deze aanloopperiode volledig van kracht worden. De aanpak van de Commissie richt zich op deze aanloopperiode. Deze aanpak is gebaseerd op het initiatief van een aantal bedrijven die de Commissie al hadden meegedeeld bereid te zijn om, als onderdeel van hun aanvraag, vrijwillig verplichtingen aan te gaan die verder reiken dan de bestaande vereisten uit hoofde van Richtlijn 90/220/EEG.

2. t/m 4. De hoofdlijnen waarover de Commissie op haar vergadering van 12 juli 2000 overeenstemming heeft bereikt, zijn via de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming zoals gebruikelijk onmiddellijk na de Commissievergadering aan het Parlement meegedeeld. Deze hoofdlijnen werden aan de pers bekendgemaakt in persbericht IP/00/78. Over de manier waarop het Parlement verder zou worden geïnformeerd, hebben talrijke telefonische gesprekken en regelmatige contacten met de Commissie milieubeheer en het Secretariaat plaatsgevonden. Dit had tot resultaat dat de leden van de Commissie die bevoegd zijn voor milieu en voor consumentenbescherming op 24 oktober 2000 een bijzondere bijeenkomst van de Commissie milieubeheer hebben bijgewoond om de GGO-strategie voor te stellen.

5. Het doel van het initiatief van de Commissie van 12 juli 2000 is de goedkeuringsprocedure voor GGO's opnieuw op gang te brengen op grond van de door de kennisgevers vrijwillig aangegane verplichting om de nieuwe eisen van de gewijzigde richtlijn toe te passen. Deze bepalingen garanderen een hoog niveau van bescherming voor de menselijke gezondheid en het milieu. De goedkeuringsprocedure is hoe dan ook gebaseerd op een uitgebreide beoordeling van de risico's voor de menselijke gezondheid en het milieu; waar nodig zal het advies van wetenschappelijke comités worden ingewonnen om de wetenschappelijke basis te valideren. Dit initiatief van de Commissie moet het de lidstaten mogelijk maken om in het Regelgevingscomité alsmede in de Raad op een nieuwe en doortastende manier op te treden, en moet tegelijkertijd het vertrouwen van de consumenten en handelspartners herstellen.

6. Het vertrouwen in het goedkeuringssysteem moet worden hersteld en de consumenten moeten zelf kunnen kiezen of ze producten met GGO's willen of niet. Tegen deze achtergrond verschaft de herziene Richtlijn 90/220/EEG een kader voor vergunningen voor en toezicht op het gebruik van GGO's dat voor de consumenten en het milieu betrouwbaar en veilig is. De Commissie is klaar om de politieke leiding terzake te nemen en heeft nu voorgesteld om samen met de lidstaten de regelingen van dit nieuwe kader toe te passen voordat zij definitief in nationale wetgeving worden omgezet. Zo kan de discussie over GGO's in de Gemeenschap weer worden aangezwengeld.

Het door de Commissie voorgestelde initiatief is niet door welke belangengroep of partij dan ook beïnvloed, maar is de eerste stap in de richting van een meer constructieve en verantwoordelijke strategie inzake GGO's een strategie die berust op een dialoog tussen alle betrokken partijen: consumenten, landbouw, industrie, niet-gouvernementele organisaties, wetenschappelijke kringen, overheid, Europese instellingen en handelspartners. De bedoeling van dit initiatief is de goedkeuringsprocedure voor GGO's te hervatten en tegelijk de ongerustheid van het publiek ten aanzien van GGO's alsmede de problemen van rechtsonzekerheid voor de betrokkenen aan te pakken. De Commissie wil zo in alle duidelijkheid reageren op de politieke en juridische onrust die rond het gebruik van GGO's is ontstaan en de keuzevrijheid van de consumenten en de rechtszekerheid bevorderen.