NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 84/535

(2004/C 84 E/0612)

SCHRIFTELIJKE VRAAG E-0105/04

van Stavros Xarchakos (PPE-DE) aan de Commissie

(22 januari 2004)

Betreft: Vreemde praktijken van de Griekse regering ten aanzien van de beurs

Op 12.1.2004 heeft professor Prokopis Pavlopoulos, parlementslid van de Nea Dimokratia, de regering in het openbaar aangeklaagd omdat zij voornemens is twee beursdelicten uit het strafrecht te halen, met name „manipulatie van aandelenkoersen” en „misbruik van voorkennis”. Deze regeling wordt voorgesteld in het kader van de opstelling van de „nieuwe code voor de kapitaalmarkt”, die in het Grieks parlement is voorgelegd en die de twee hoger genoemde strafbare handelingen uit het strafrecht haalt. Tot nu toe waren de manipulatie van aandelenkoersen (artikel 72 van de Griekse wet 1969/91) en misbruik van voorkennis (artikel 30 van wet 1806/88 en presidentieel decreet 53/92, artikelen 2 en 3) strafrechtelijke delicten. Griekenland is het land dat het grootste kapitaalverlies van de laatste jaren in Europa heeft geleden met de krach van de Atheense beurs, waardoor 1,5 miljoen Grieken in het totaal een bedrag van naar schatting ongeveer 100 miljard euro zijn verloren.

Is het uit het strafrecht halen van de manipulatie van aandelenkoersen en misbruik van voorkennis in overeenstemming met het gemeenschapsrecht? Welk ander land van de Unie heeft zo'n groot kapitaalverlies op de beurs geleden? Welke sancties zijn in soortgelijke omstandigheden in de overige 14 lidstaten van de Unie opgelegd, en tegen wie?

Antwoord van de heer Bolkestein namens de Commissie

(17 maart 2004)

Volgens de informatie van het geachte parlementslid is de Griekse regering voornemens zowel marktmanipulatie als handel met voorkennis uit het strafrecht te halen. Deze twee inbreuken zouden niet langer als een strafbaar feit worden beschouwd indien de nieuwe Griekse „code voor de kapitaalmarkt” wordt aangenomen door het Griekse parlement.

Wat het uit het strafrecht halen van marktmanipulatie en handel met voorkennis betreft, zij opgemerkt dat de lidstaten thans Richtlijn 2003/6/EG (1) (hierna de richtlijn marktmisbruik) in nationale wetgeving moeten omzetten om de tenuitvoerlegging ervan tegen 12 oktober 2004 te verzekeren. Aangezien de termijn voor de omzetting van de richtlijn nog niet is verstreken en aangezien het de Commissie niet bekend is dat Griekenland deze richtlijn al definitief in nationaal recht heeft omgezet, kan zij in dit stadium de wetgevende activiteiten van de Griekse autoriteiten niet beoordelen.

Op grond van artikel 14, lid 1, van de richtlijn marktmisbruik dienen de lidstaten ervoor te zorgen dat er administratieve maatregelen of administratieve sancties voor dergelijke inbreuken kunnen worden opgelegd. Bovendien wordt in de laatste zin van artikel 14, lid 1, bepaald dat de lidstaten erop toezien dat deze maatregelen doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn.

In lid 1 wordt tevens bepaald dat de voornoemde administratieve maatregelen of administratieve sancties het recht van de lidstaten tot het opleggen van strafrechtelijke sancties onverlet laten. Dit betekent dat de lidstaten naast administratieve maatregelen of sancties ook strafrechtelijke sancties kunnen opleggen. Mochten de lidstaten evenwel besluiten af te zien van een stelsel van strafrechtelijke sancties, zijn zij niettemin gehouden in een stelsel van administratieve maatregelen of sancties te voorzien.

Ten aanzien van de strafrechtelijke vervolging van marktmisbruik, blijkt uit de cijfers dat de resultaten pover zijn. Uit een studie die door de voorganger van het Comité van Europese effectenregelgevers — het Forum of European Securities Commissions (FESCO) — werd uitgevoerd naar marktmanipulatie in de periode 1995-2000, bleek dat tijdens deze zes jaar slechts dertien strafrechtelijke sancties werden uitgesproken in de hele Europese Economische Ruimte (EER). Wat de handel met voorwetenschap betreft, waren er in diezelfde periode in Duitsland, Frankrijk, Italië, het Verenigd Koninkrijk (en Zwitserland) slechts negentien strafrechtelijke veroordelingen.

Wanneer een vergelijking wordt gemaakt van de kapitaalverliezen op de effectenbeurzen aan de hand van de dalingen van de beursindex en de analyse van het verschil tussen de maximum- en minimumwaarde van de index voor die periode, geeft de Athens Stock Exchange general index tussen 1999 en 2003 een daling met 76 % te zien. Met diezelfde methode worden er over diezelfde periode dalingen genoteerd van bij voorbeeld 52 % voor de London FTSE 100, 72 % voor de Frankfurt Dax, 65 % voor de Paris CAC 40 en 5 6 % voor de Milano Mibtel.

En tenslotte, wat betreft de soorten sancties en de hoogte van de boetes die voor marktmisbruik in de lidstaten worden opgelegd, zijn de cijfers voor Griekenland als volgt: tussen 1997 en 2004 stelde de Hellenic Capital Market Commission (HCMC) 136 gevallen vast van handel met voorwetenschap en marktmanipulatie, waarvoor zij administratieve boetes oplegde voor een totaal bedrag van 52 miljoen euro. Wat de strafrechtelijke sancties betreft, zij opgemerkt dat 31 van de door de HCMC onderzochte gevallen van marktmisbruik geacht werden van strafrechtelijke aard te zijn met en dat deze na indiening van een aanklacht aan de openbare aanklager overgedragen werden. Bij deze zaken zijn meer dan 100 natuurlijke personen betrokken.

(1) Richtlijn 2003/6/EG van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2003 betreffende handel met voorwetenschap en marktmanipulatie, PB L 96 van 12.4.2003.