SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1380/01

van Eija-Riitta Korhola (PPE-DE) aan de Commissie

(7 mei 2001)

Betreft: De mensenrechtensituatie in Nigeria

In bepaalde deelstaten van Noord-Nigeria is de religieuze wet van de Islam, de sharia, in gebruik genomen. Dit heeft geleid tot veel onrust en geweld, waarbij vorig jaar onder meer duizenden burgers om het leven kwamen. De mogelijkheid dat een burgeroorlog ontstaat en de onrust zich uitbreidt tot het hele continent is groot. Het ziet er niet naar uit dat de politieke leiders van Nigeria de ernst van de politieke situatie van het land inzien, aangezien zij proberen voor het land internationale investeringen te vinden. Mogelijk is dit keer alleen de EU een voldoende sterke speler op internationaal niveau om de politieke leiders van Nigeria ertoe aan te zetten resoluut te zoeken naar een oplossing voor dit probleem.

Wat is de EU van plan te ondernemen om de ernstige situatie in Nigeria te verhelpen?

Heeft de EU plannen om in haar beleid inzake investeringen en handel met de toestand in Nigeria rekening te houden?

Antwoord van de heer Nielson namens de Commissie

(20 juli 2001)

De invoering van de religieuze wetgeving van de Islam, de sharia, heeft geleid tot ernstig etnisch en religieus geweld in Nigeria en kan leiden tot verdere onrust en politieke oproer. De sharia is hoofdzakelijk populair in sommige staten in het noorden en werd gebruikt als een politiek middel bij gebrek aan sociale en economische programma's ter verbetering van de levensstandaard van de bevolking. Zij maakt ongetwijfeld deel uit van een bredere politieke machtsstrijd tussen verschillende gebieden in het land (vooral wat controle en gebruik van hulpmiddelen betreft). President Obasanjo heeft straffen zoals amputatie veroordeeld als een inbreuk op de Nigeriaanse grondwet en op de wet inzake de mensenrechten maar gaat een juridische confrontatie met de sharia uit de weg, omdat dit zeker het risico op conflicten zou verhogen. Via een rustige aanpak zoekt hij op dit moment naar een politieke oplossing.

Er moet echter worden opgemerkt dat deze religieuze wetgeving in relatief weinig Nigeriaanse staten wordt toegepast en dat zij waarschijnlijk niet tot een burgeroorlog zal leiden, maar wel een beperkte onrust onder de bevolking kan veroorzaken. Deze kwestie is een van de verschillende factoren die de stabiliteit van Nigeria bedreigen, maar niets wijst erop dat zij op zichzelf neveneffecten zal hebben op de regio of op het hele continent.

Nigeria wil graag internationale investeerders aantrekken en deze inspanningen zouden aangemoedigd en ondersteund moeten worden. In relatief korte tijd heeft het land aanzienlijke vorderingen geboekt, maar de erfenis van het militaire regime maakt dat de economische stelsels en praktijken volledig

moeten worden herzien. De ondertekening van een stand-by-overeenkomst met het Internationaal Monetair Fonds (IMF) vorig jaar toont zijn inzet voor economische hervorming en de wil een effectief economisch beleid te voeren. Dit is echter een proces voor de lange termijn. Het vertrouwen van investeerders in Nigeria zal alleen toenemen met meer zichtbare resultaten. Daarom willen de Unie en andere internationale organisaties geen korte-termijnmaatregelen nemen, die waarschijnlijk toch niet effectief zijn, maar eerder een perspectief voor de lange termijn volgen. Nigeria heeft al te vaak een valse start gekend.

In het licht van de overeenkomst van Cotonou tracht de Gemeenschap kwesties inzake het bedrijfsleven, investeringen, handel en ontwikkeling in Nigeria te behandelen. Uiteraard speelt de sharia hierin een rol. De bezorgdheid van de Unie inzake de mensenrechten maakt deel uit van deze dialoog, maar deze moet voorzichtig worden voortgezet omdat deze kwestie politiek zeer gevoelig ligt.

In een verklaring van het voorzitterschap op 30 januari 2001 heeft de Unie de regering opgeroepen de internationale overeenkomsten inzake mensenrechten te eerbiedigen en opnieuw haar bereidheid benadrukt om de consolidatie van de democratie en de eerbiediging van de mensenrechten te ondersteunen. Deze steun moet deel uitmaken van de toekomstige hulp aan Nigeria, in het bijzonder door versterking van de civiele samenleving.