SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2492/97 van Francesco Baldarelli (PSE) aan de Commissie (9 juli 1997)

Betreft: Recht van de vakbonden om op de hoogte gehouden en geraadpleegd te worden

De Europese Commissie stelt een onderzoek in naar de wetgeving ter hervorming van het Italiaanse havenstelsel (wet nr. 84 van 28.1.1994 tot wijziging van wet nr. 647 van 23.12.1996) in verband met veronderstelde schendingen van het Gemeenschapsrecht. Het onderzoek (92/2221) is een procedure van de EG-Commissie tegen de Italiaanse staat.

Uit een door Humbert DRABBE ondertekende en op 26.5.1997 verzonden mededeling van DG IV 'Mededinging' van de Commissie (D/13203) valt op te maken dat de Commissie voormalige bonden van havenarbeiders beschouwt als 'belanghebbenden'.

De Commissie miskent echter de wettige vertegenwoordigers van de werknemers (de vakbonden FILT/CGIL, FIT/CISL en UILTRASPORTI) het recht om tijdens het onderzoek op de hoogte gehouden en geraadpleegd te worden en voert in dezelfde mededeling het argument aan dat de voormalige bonden vertegenwoordigd zijn door de ANCIP en de CULMV uit Genua en niet door FILT/CGIL, FIT/CISL en UILTRASPORTI.

Dit besluit lijkt duidelijk in strijd met verordening 17/62 ((PB 13 van 21.2.1962, blz. 204. )), waarvan artikel 3, lid 2 luidt: "Tot het indienen van een verzoek, als in het eerste lid bedoeld, zijn gerechtigd: a) de lidstaten, b) natuurlijke of rechtspersonen die aantonen hierbij een redelijk belang te hebben¨. De vakbonden zijn in het hele land werkzaam en vertegenwoordigen de havenarbeiders, dus hun wettige belang lijkt duidelijk.

Is de Commissie misschien van mening dat de belangen van de werknemers door de werkgeversverenigingen vertegenwoordigd moeten worden of vindt zij dat de vakbonden de 'wettige belangen' vertegenwoordigen in onderhandelingen die de werknemers betreffen?

Is de Commissie niet van mening dat ook de FILT/CGIL, FIT/CISL en UILTRASPORTI het recht moeten krijgen om op de hoogte gehouden en geraadpleegd te worden in de zaak betreffende de Italiaanse havenwetgeving?

Antwoord van de heer Van Miert namens de Commissie (1 augustus 1997)

Het geachte Parlementslid refereert aan de inbreukprocedure tegen Italië die de Commissie heeft ingeleid op grond van artikel 90 in samenhang met de artikelen 86, 59, 30 en 48 van het EG-Verdrag. Deze inbreukprocedure volgt op het arrest van het Hof van Justitie van 10 december 1991 in de zaak Merci tegen Siderurgica Gabrielli ((Arrest van 10.12.1991, zaak C-179/90, Merci/Siderurgica Gabrielli, Jurispr. blz. I-5929. )) (beter bekend als het arrest Haven van Genua), waarin het Hof heeft uitgemaakt dat sommige bepalingen van de Italiaanse havenwetgeving in strijd zijn met het Verdrag.

In verband met de vraag van het geachte Parlementslid moeten twee punten duidelijk worden gesteld.

In de eerste plaats gaat het in deze zaak niet om een onderzoek op grond van Verordening (EG) nr. 17/62 die de toepassing van de artikelen 85 en 86 op de ondernemingen regelt, maar wel om een procedure op grond van artikel 90 van het EG-Verdrag, dat de toepassing van de Verdragsregels op de lidstaten betreft. In een dergelijke procedure volgens artikel 90 richt de Commissie zich enkel tot de lidstaat, in casu Italië. Alvorens een beslissing te nemen op grond van artikel 90, lid 3, stelt de Commissie de betrokken lidstaat in de gelegenheid zijn standpunt te verdedigen. En hoewel er geen toepassingsverordening voor artikel 90 voorhanden is, geeft de Commissie bovendien, overeenkomstig de vaste rechtspraak van het Hof van Justitie, de door de staatssteun begunstigde ondernemingen de gelegenheid te worden gehoord. Dit is ook hier het geval geweest: de Commissie heeft meer bepaald ANCIP en CULMV voorgelicht en gehoord, d.w.z. de vertegenwoordigers van de havenmaatschappijen - de gewezen havenarbeidersmaatschappijen - omgevormd bij artikel 21 van wet 84/94.

In de tweede plaats is het onjuist dat de Commissie geweigerd heeft de vakbonden FILT/CIGIL, FIT/CISL en Ultrasporti in te lichten of te raadplegen tijdens de onderzoeksfase. Want hoewel de Commissie niet formeel verplicht is om tijdens procedures volgens artikel 90 derden te horen, heeft zij in de praktijk steeds van haar handelingsvrijheid gebruik gemaakt om een doorzichtig voorlichtingsbeleid te voeren en partijen die een specifiek belang konden aantonen inspraak te geven. Dit is ook het geval geweest met de vakbonden.

De brief van de Commissie van 26 mei 1997 waarop het geachte Parlementslid doelt is dan ook geen afwijzing van FILT/CIGIL, FIT/CISL en Ultrasporti maar een uitnodiging om hun eventueel specifiek belang te preciseren.