SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2974/01

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(26 oktober 2001)

Betreft: Aantasting van het oeverlandschap van het estuarium Westerschelde door uitdieping zonder toereikende buitendijkse natuurcompensatie

1. Kan de Commissie het bericht in het Nederlandse dagblad de Volkskrant van 29 september 2001 bevestigen dat het ten behoeve van de tankervaart uitdiepen met 1,80 meter van de Westerschelde, de in Nederland gelegen unieke trechtermond (estuarium) met eb- en vloedwerking tussen de Belgische rivier de Schelde en de Noordzee, strijdig is met de Vogel- en Habitatrichtlijn, en dat voorafgaand aan dit project was overeengekomen dat Nederland en België samen 30 miljoen investeren in maatregelen ter compensatie van natuurschade in het gebied tussen de dijken en het water?

2. Kan de Commissie bevestigen dat de uitvoering van de huidige binnendijkse projecten in de polders naar haar oordeel geen compensatie betreft en dat zij daarom de lidstaat Nederland voor de keuze plaatst tussen het aan het estuariumlandschap teruggeven (ontpolderen) van binnendijks gebied of het ongedaan maken van de uitdieping onder water?

3. Betekent dit tevens dat een eventuele verdere uitdieping van de vaargeul in de Westerschelde met 1,40 meter meer dan reeds is uitgevoerd, die gewenst wordt ten behoeve van de Antwerpse haven, niet kan plaatsvinden? Indien aanvullende uitdieping eventueel wel mag plaatsvinden, wat is dan het aantal hectares of vierkante kilometers dat als aanvulling op het in vraag 2 bedoelde te ontpolderen gebied moet worden teruggegeven aan de buitendijkse natuur?

4. Acht de Commissie in deze gevallen en bij verdere opoffering van de Westerscheldeoevers aan scheepvaartbelangen art. 6 lid 4 van de Habitatrichtlijn van toepassing, die bij ontstentenis van alternatieve oplossingen om redenen van groot openbaar belang van de lidstaat verlangt dat alle nodige compenserende maatregelen worden genomen om te waarborgen dat de algehele samenhang van Natura 2000 bewaard blijft?

5. Leidt de in vraag 2 bedoelde keuze ertoe dat Nederland indien nodig voor het Europees Hof van Justitie gedaagd wordt?

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(28 november 2001)

De Commissie is momenteel bezig met een onderzoek naar de door het geachte parlementslid naar voren gebrachte feiten. Dit onderzoek is het resultaat van een klacht waarin de compatibiliteit tussen de classificatie van de Westerschelde als Natura 2000-gebied en de baggerwerkzaamheden in de vaargeulen om de toegang tot de haven van Antwerpen te verbeteren, zoals gespecificeerd in het verdiepingsverdrag uit 1995 tussen België en Nederland, in twijfel wordt getrokken.

De Commissie leidde een inbreukprocedure in die op 15 juni 1995 onder nr. A-95/4564 werd geregistreerd. Op basis van de antwoorden op een eerste aanmaningsbrief die op 19 december 1998 naar Nederland werd gezonden, concludeerde de Commissie dat Nederland artikel 6, lid 3, van Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna(1), hierna Habitatrichtlijn genoemd, niet had nageleefd en dat het voorgestelde Natuurcompensatieprogramma Westerschelde geen adequate compensatie zou vormen voor deze estuariene habitat die naar verwachting verloren zou gaan.

De Commissie stuurde Nederland op 7 mei 2001 een aanvullende aanmaningsbrief waarin zij inlichtingen vroeg over de rechtvaardiging van het baggerprogramma en de tijdigheid en de precieze achtergrond van de voorgestelde compenserende maatregelen.

Tot op heden is van de Nederlandse regering geen antwoord ontvangen.

In het kader van de behandeling van deze zaak heeft de Commissie de Nederlandse regering gevraagd zowel artikel 6, lid 3, als artikel 6, lid 4, van de Habitatrichtlijn toe te passen. Mocht de Nederlandse regering haar verplichtingen op grond van deze richtlijn niet nakomen, dan kan de zaak voor het Hof van Justitie worden gebracht.

De Commissie is van mening dat ieder nieuw baggerproject dat buiten het kader van het verdiepingsverdrag van 1995 valt, als een ander project moet worden beschouwd waarvoor de afzonderlijke toepassing van artikel 6, lid 3, en artikel 6, lid 4, van de Habitatrichtlijn noodzakelijk zal zijn. In hoeverre andere baggerprojecten gecompenseerd moeten worden, zal op basis van een gepaste beoordeling van de effecten ervan voor de samenhang van het Natura 2000-netwerk moeten worden bepaald.

(1) PB L 206 van 22.7.1992.