SCHRIFTELIJKE VRAAG E-3387/02

van Ioannis Marinos (PPE-DE) aan de Commissie

(28 november 2002)

Betreft: Antennes voor mobiele telefonie

In Griekenland maken veel mensen zich ongerust in verband met het steeds grotere aantal antennes voor mobiele telefonie op hoge gebouwen in steden. De geuite bezwaren betreffen voornamelijk het feit dat deze antennes geplaatst worden op flats met tientallen en soms zelfs honderden

bewoners, in de buurt van kleuterscholen en basis- en middelbare scholen en sporthallen. In een groot aantal gevallen worden de antennes in een omhulsel geplaatst zodat niet direct zichtbaar is dat het gaat om antennes voor mobiele telefonie.

Hebben de diensten van de Commissie ooit een studie gehouden naar de gevaren voor de volksgezondheid door de plaatsing van antennes voor mobiele telefonie in dichtbevolkte stedelijke gebieden. Bevat de Gemeenschapswetgeving überhaupt voorwaarden en voorschriften voor het plaatsen van dergelijke antennes en het voorkomen voor mogelijke gevaren voor de volksgezondheid?

Antwoord van de heer Liikanen namens de Commissie

(27 januari 2003)

De Commissie heeft al diverse vragen over dit onderwerp beantwoord (bv. E-2821/02(1) van de heer Maaten en E-2900/02(2) en E-2901/02(3) van mevrouw Breyer).

Aanbeveling 1999/519/EG van de Raad betreffende de beperking van blootstelling van de bevolking aan elektromagnetische velden van 0 Hz-300 GHz(4) is op 12 juli 1999 goedgekeurd. Als de lidstaten zich volledig aan de fundamentele beperkingen en referentieniveaus in de aanbeveling houden, is een hoog beschermingsniveau van de gebruikers tegen de acute en langetermijneffecten van niet-ioniserende straling over het hele spectrum gewaarborgd. Voor de aanbevolen grenzen is een veiligheidsfactor van 50 gehanteerd als bescherming tegen eventuele langetermijneffecten in het hele frequentiegebied en nog niet gedocumenteerde niet-thermische effecten.

Uit metingen in diverse lidstaten blijkt dat de blootstelling van de bevolking (meestal een factor 100 à 100 000) onder de door de Raad aanbevolen waarden ligt. Doorgaans is de veiligheidszone rond masten horizontaal zo'n vier (de meeste basisstations met een laag vermogen in bebouwde gebieden) à tien (basisstations met een hoog vermogen op het platteland) meter en verticaal minder dan een meter. In normale omstandigheden bevindt de bevolking zich er echter veel verder vanaf. Omdat de blootstelling afneemt met het kwadraat van de afstand, is de in de praktijk gemeten blootstelling gering.

De Commissie heeft de Europese normalisatieorganisaties opdracht gegeven geharmoniseerde Europese normen op te stellen zodat de door de Raad aanbevolen grenzen voor de blootstelling van de bevolking niet worden overschreden. De eerste van deze normen (EN 50385) is al in de wetgeving opgenomen binnen het kader van Richtlijn 1999/5/EG, die de fabrikanten verplicht ervoor te zorgen dat hun producten geen gevaar voor de gezondheid opleveren wanneer ze voor het beoogde doel worden gebruikt. Er wordt ook gewerkt aan normalisatie van de methoden om te bepalen binnen welke zone rond basisstations de aanbevolen grenzen worden overschreden en aan normalisatie van de methoden voor in-situmetingen.

De Commissie volgt de ontwikkeling van de wetenschap op dit gebied van nabij om indien nodig op nieuwe resultaten te kunnen inspelen. Tot dusver is niet aangetoond dat blootstelling aan elektromagnetische velden van draadloze of mobiele telefoons binnen de aanbevolen grenzen schadelijk kan zijn voor het zenuw- of het hormoonstelsel. Wat mobiele telefoons betreft, ondersteunt de Gemeenschap in het kader van het vijfde kaderprogramma voor onderzoek het Interphone-project. Dit grootschalige epidemiologische onderzoek in 13 landen dient om na te gaan of mobiel bellen de kans op kanker verhoogt en met name of de door mobiele telefoons uitgezonden radiostraling carcinogeen is. Wanneer de resultaten in 2004-2005 beschikbaar komen, kunnen geconsolideerde conclusies worden getrokken.

De Commissie ondersteunt ook het vierjarige in-vivo-onderzoek Perform-A naar de gezondheidseffecten van mobiele telefoons en basisstations (carcinogeniteitsonderzoeken bij knaagdieren). Dit project moet resultaten opleveren over de carcinogene en cocarcinogene effecten van radiostraling in diermodellen. De Wereldgezondheidsorganisatie zal deze resultaten in 2004 samen met die van lopend en eerder onderzoek naar de effecten van radiostraling verwerken in een databank voor de beoordeling van de gezondheidsrisico's van langdurig gebruik van mobiele telefoons en blootstelling aan basisstations.

De Gemeenschap verleent in het kader van het vijfde kaderprogramma financiële steun aan in totaal acht onderzoeksprojecten in verband met de gezondheidseffecten van elektromagnetische velden.

Binnen het zesde kaderprogramma voor onderzoek is voorgesteld de mogelijke beleidsimplicaties van de onderzoeksresultaten gecoördineerd door de belanghebbenden (onderzoekers, industrie, beleidsmakers, niet-gouvernementele organisaties en het maatschappelijke middenveld) te laten beoordelen. (Voor deze actie is op 17 december 2002 een oproep tot het indienen van voorstellen gepubliceerd).

In het kader van de Europese onderzoekruimte steunt de Commissie ook COST-actie 281 ter coördinatie van nationaal gefinancierde onderzoeksteams op het gebied van elektromagnetische velden en gezondheid uit momenteel 19 Europese landen.

Het advies van het Wetenschappelijk Comité voor de toxiciteit, de ecotoxiciteit en het milieu van 30 oktober 2001 over de gezondheidseffecten van blootstelling aan elektromagnetische velden valideert de door de Raad aanbevolen grenzen voor radio- en microgolven. Dit advies strookt met andere nationale en internationale evaluaties van de wetenschappelijke literatuur terzake.

Afgaande op de beste beschikbare wetenschappelijke gegevens kan dus worden geconcludeerd dat GSM-antennes die de veiligheidsniveaus in de aanbeveling van de Raad aanhouden, geen gevaar voor de gezondheid betekenen.

(1) Zie blz. 77.

(2) PB C 110 E van 8.5.2003, blz. 121.

(3) PB C 161 E van 10.7.2003, blz. 52.

(4) PB L 199 van 30.7.1999.