SCHRIFTELIJKE VRAAG E-2389/02

van Kathleen Van Brempt (PSE) aan de Commissie

(2 augustus 2002)

Betreft: CT-scans bij kinderen

Belgische ziekenhuizen maken veel gebruik van nucleair geneeskundig onderzoek. Ioniserende straling wordt in de medische sector gebruikt voor diagnose en therapie. De radiologie, die gebruik maakt van röntgenstraling, en de nucleaire geneeskunde, waarbij een radioactief preparaat aan de patiënt wordt toegediend, zijn nog steeds de krachtigste diagnostische middelen. In een recent rapport voorspellen de Verenigde Naties dat het gebruik van ioniserende straling in de diagnostiek en de therapie in de komende jaren nog zal toenemen

Probleem echter is dat kinderen die onder een CT-scan gaan (CT staat voor computergestuurde tomografie) vaak een hogere stralingsdosis krijgen dan nodig, onder meer omdat de meeste scanners ingesteld zijn op volwassen en niet worden aangepast. Artsen zijn zich daar niet altijd van bewust. En dat is problematisch, want kinderen zijn gevoeliger voor ioniserende straling dan volwassenen. Zij lopen twee tot tien keer meer risico op kanker en kunnen ontwikkelingsstoornissen krijgen.

Moet Europa dit soort van geneeskundig onderzoek niet drastisch afbouwen?

Welke maatregelen denkt de Commissie hiervoor te nemen?

Welke zijn de maatregelen om kinderen beter te beschermen tegen te hoge doses?

Antwoord van mevrouw Wallström namens de Commissie

(24 september 2002)

De invoering van computergestuurde tomografie (CT) biedt ontegensprekelijke voordelen voor het diagnosticeren en de gezondheidszorg in het algmeen. Hierdoor kunnen evenwel hoge stralingsdoses worden toegediend; deze moeten consequent tot een minimum worden beperkt zonder dat afbreuk wordt gedaan aan de diagnostische informatie. De eerste en belangrijkste bescherming tegen deze straling is dat dergelijke handelingen (zoals een CT-scan) gerechtvaardigd moeten zijn (d.w.z. dat de voordelen groter moeten zijn dan de nadelen) en in optimale omstandigheden worden uitgevoerd (d.w.z. dat de stralingsdoses zo laag mogelijk moeten zijn.) De onlangs herziene Richtlijn 97/43/Euratom van de Raad van 30 juni 1997 betreffende de bescherming van personen tegen de gevaren van ioniserende straling in verband met medische blootstelling en tot intrekking van Richtlijn 84/466/Euratom(1), bevat specifieke eisen in verband met kwaliteitsborging en evaluatie van patiëntdoses bij CT-scans en bijzondere handelingen bij kinderen. Deze eisen moeten verzekeren dat CT-scans bij deze kwetsbare groep enkel worden genomen als ze echt nodig zijn en worden geoptimaliseerd.

Dat CT-scans enkel mogen worden uitgevoerd als het echt nodig is, impliceert dat onnodige blootstelling moet worden vermeden en dat andere beeldvormende diagnostiek zoals echografie of magnetische-resonantie-beeldvorming moet worden overwogen. De mening van de arts is hier doorslaggevend: hij beslist of een CT-scan of een andere beeldvormende diagnostiek wordt gebruikt.

De lidstaten moeten ervoor zorgen dat CT-scans bij kinderen gebeuren met aangepaste apparatuur en speciale beeldvormende technieken, dat de apparatuur op de juiste manier wordt gebruikt en dat hiervoor opgeleide radiologen de CT-scans controleren en interpreteren, opdat jonge patiënten slechts aan de noodzakelijke straling worden blootgesteld.

De Commissie zal er steeds op toezien dat de nieuwe richtlijn juist wordt geïmplementeerd in de lidstaten.

De Commissie zal een aantal Europese initiatieven actief steunen opdat informatie over waarnemingen die mogelijke gevolgen hebben voor het huidige gebruik van CT-scans bij kinderen beschikbaar is voor de betrokken artsen en ouders.

Met haar 4e en 5e kaderprogramma financiert de Commissie onderzoeken over kwaliteitscriteria en dosisbeperking van CT-scans en radiologie bij kinderen. Ook in het 6e kaderprogramma, dat op dit ogenblik gestart wordt, zal dit onderwerp prioritair blijven.

Verder heeft de Commissie Richtsnoeren voor verwijzing naar beeldvormend onderzoek(2) gepubliceerd; dit bevat een hoofdstuk over beeldvorming in de pediatrie met de bedoeling om röntgenstraling bij kinderen tot een minimum te beperken, vooral bij kinderen met slepende problemen.

(1) PB L 180 van 9.7.1997.

(2) ISBN: 92-828-9454-1- http://europa.eu.int/comm/environment/radprot/118/118.htm.