SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2672/00

van Hanja Maij-Weggen (PPE-DE) aan de Commissie

(2 augustus 2000)

Betreft: Een brief van Sir Leon Brittan over goedkope medicijnen voor Afrika

Kan de Europese Commissie de berichten d.d. 18.7.2000 in het Nederlandse ochtenblad Trouw bevestigen dat de voormalige Europees commissaris Sir Leon Brittan in 1998 per brief bij de Zuid-Afrikaanse regering heeft geprotesteerd tegen een wet die het mogelijk maakt goedkope medicijnen te produceren en te exporteren omdat de Europese farmaceutische industrie geschaad zou worden door deze wetgeving?

Is de Commissie het eens met de stelling dat de noodzaak voor burgers in Zuid-Afrika en andere Afrikaanse landen om betaalbare medicijnen ter beschikking te krijgen o.am egen aids, tbc en malaria oneindig veel belangrijker is dan de concurrentiepositie van de Europese farmaceutische industrie en dat het eerder de plicht is van de betreffende industrie om ook zelf betaalbare medicijnen te produceren voor ontwikkelingslanden?

Is de Commissie bereid om de brief van Sir Leon Brittan in te trekken?

Welke acties onderneemt de Commissie om de Afrikaanse landen te helpen bij het verkrijgen van betaalbare medicijnen tegen volksziektes in Afrika zoals o.a. aids, tbc en malaria, mede gelet op de recente conferentie over aids in Durban?

Gecombineerd Antwoord van de heer Lamy namens de Commissie op de schritftelijke vragen E-2316/00 en P-2672/00

(29 september 2000)

De Commissie bevestigt dat toenmalig commissaris Sir Leon Brittan in maart 1998 een brief heeft gezonden naar de toenmalige Zuid-Afrikaanse vice-president M'Beki. In dit schrijven heeft de commissaris, die destijds bevoegd was voor de handel, zijn bezorgdheid geuit over het feit dat een wet tot wijziging van de Zuid-Afrikaanse wet op geneesmiddelen en verwante substanties onverenigbaar zou kunnen zijn met de verplichtingen van Zuid-Afrika in het kader van de Overeenkomst inzake de handelsgerelateerde aspecten van intellectuele eigendom (TRIP's) van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) en dat de tenuitvoerlegging daarvan de belangen van de Europese farmaceutische industrie ongunstig zou kunnen beïnvloeden. Een kopie van dit schrijven wordt rechtstreeks aan de geachte Afgevaardigde en het secretariaat van het Parlement toegezonden.

De Commissie is van mening dat de internationale bescherming van de intellectuele eigendomsrechten van essentieel belang is om investeringen aan te moedigen in onderzoek- en ontwikkelingsactiviteiten ten behoeve van geneesmiddelen en vaccins voor de behandeling van levensbedreigende ziekten zoals HIV/AIDS, malaria en tuberculose. Het door de Gemeenschap gevolgde beleid is gericht op de volledige tenuitvoerlegging van de TRIP's-overeenkomst door alle WTO-leden. In dit verband zij erop gewezen dat de TRIP's-overeenkomst de nodige soepelheid biedt om de belangen op het gebied van de volkgezondheid te beschermen, onder meer door onder bepaalde voorwaarden verplichte vergunningen voor te schrijven. Hoewel de Commissie er veel belang aan hecht dat alle WTO-leden de wetgeving met betrekking tot intellectuele eigendom die volledig in overeenstemming is met hun internationale verplichtingen goedkeuren, dringt zij er bij deze landen niet op aan om wetten aan te nemen die stringenter zijn dan de TRIP's-overeenkomst.

De kwestie van de toegang tot gezondheidszorg in ontwikkelingslanden is echter veel ernstiger en ingewikkelder dan alleen de handelsgerelateerde aspecten laten vermoeden. Het probleem moet op verschillende fronten worden aangepakt. Deze Commissie, die de toegang tot gezondheidszorg tot een van haar hoofdprioriteiten heeft gemaakt, heeft op 20 september 2000 een mededeling aangenomen waarin een nieuw kader wordt uiteengezet voor een versnelde actie van de Gemeenschap ter bestrijding van de belangrijkste infectieziekten (HIV/AIDS, malaria, tuberculose) in het kader van de armoedebestrijding.

In de mededeling worden drie grote actiegebieden aangegeven:

- het vergroten van de toegang tot en een efficiënt gebruik van de bestaande voorzieningen door het versterken van de infrastructuur van de diensten voor gezondheidszorg;

- het vergroten van de toegang tot en de betaalbaarheid van essentiële geneesmiddelen door middel van een omvattende aanpak die onder meer zou kunnen bestaan in een gedifferentieerde prijsstelling, vrijwillige licentieovereenkomsten, parallelle handel, afbraak van tarieven en herziening van de nationale belastingregelingen;

- het vergroten van de investeringen in onderzoek en ontwikkeling van middelen tegen de drie ziekten, onder meer door middel van innovatieve particuliere en openbare partnerschappen.

De Commissie voert een brede dialoog met alle betrokkenen over dit actiekader. Een rondetafelconferentie op hoog niveau, onder meer met de WGO, UNAIDS en de WTO, leidinggevende vertegenwoordigers van de overheid uit de ontwikkelingslanden en de lidstaten, parlementsleden, vertegenwoordigers van de civiele maatschappij, Europese farmaceutische bedrijven en onderzoekinstellingen is voor 28 september 2000 gepland.