SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1948/99

van Gérard Deprez (PPE-DE) aan de Commissie

(4 november 1999)

Betreft: Controlemethode van genetische eigenschappen

Is de Commisie op de hoogte van het feit dat het Amerikaanse biotechnologisch concern MONSANTO een methode heeft uitgewerkt voor de controle van genetische eigenschappen? Het betreft een techniek die landbouwers in staat stelt bepaalde genen in een plant te activeren of te desactiveren zodat deze bestand is tegen insecten of onkruidverdelgers. Deze activering/desactivering kan echter alleen worden gecontroleerd door toediening aan de betreffende plant van chemische producten die momenteel uitsluitend in dezelfde firma worden gefabriceerd, d.w.z. door de firma die de genetische gemodificeerde zaden heeft geleverd.

Kan de Commissie meedelen:

1. of zij kennis heeft genomen van het bestaan van deze techniek?

2. of zij beschikt over resultaten van onderzoeken naar de eventuele risico's van dit soort genetische manipulatie voor de consument van levensmiddelen die daarvan zijn gemaakt en of deze GGO (genetisch gemodificeerde organismen) te traceren zijn in de eindproducten?

3. of zij voornemens is in voorkomend geval het op de markt brengen in Europa van levensmiddelen die zijn geproduceerd met volgens deze methode genetisch gemanipuleerde zaden, toe te staan? Zo niet, kan zij dan meedelen hoe zij voornemens is te controleren dat dergelijke producten niet op Europees grondgebied worden verspreid?

4. of zij, meer in het algemeen, nu over vier weken de ministerconferentie van de WHO in Seattle van start gaat en de Millenium Round naderbij komt, voornemens is met haar partners de mogelijkheid voor Europa te bespreken een beroep te mogen doen op het beginsel van voorzichtigheid in geval van wetenschappelijke onzekerheid, om aldus het op de markt brengen van levensmiddelen die GGO bevatten of zijn geproduceerd op basis van GGO, te verbieden zonder daarbij het risico te lopen wegens overtreding voor een instantie van de WHO te worden gedaagd?

Antwoord van de heer Byrne namens de Commissie

(28 januari 2000)

1. De Commissie is op de hoogte van zogenaamde genetic use restriction technologies (GURTs). Genetisch gemodificeerde zaden waarop deze technologieën worden toegepast, produceren planten met onvruchtbare zaden of maken een activering of desactivering door externe middelen (chemicaliën, temperatuur, licht) mogelijk van de specifieke genen die verantwoordelijk zijn voor de toegevoegde eigenschappen als gevolg van de respectieve genetische modificaties.

Een bedrijf heeft onlangs verklaard dat het momenteel geen middelen investeert in de ontwikkeling van deze technologieën, maar mldr de toekomstige ontwikkeling en het gebruik daarvan niet uitsluit voor genbescherming of de mogelijke agronomische voordelen daarvan. Het is bekend dat alle grote biotech-bedrijven en verscheidene onderzoekinstellingen in de Verenigde Staten en Europa actief zijn bij de ontwikkeling van deze technologieën.

2. Het is nog te vroeg om het mogelijke effect van deze technologieën op de volksgezondheid en de omgeving vast te stellen. Deze technologieën bevinden zich nog in de ontwerp- of de ontwikkelingsfase en het zal nog enkele jaren duren voordat zij in de handel worden gebracht. Toekomstige producten van deze technologieën moeten overeenkomstig de communautaire wetgeving op hun veiligheid voor de volksgezondheid en het milieu worden getoetst voordat zij op de communautaire markt kunnen worden gebracht.

Afhankelijk van de aard van de eigenschap en/of het eindproduct zal het mogelijk zijn de specifieke DNA-sequentie te traceren voor de eigenschap en/of het expressieproduct daarvan, d.w.z. een biologische verbinding.

3. Richtlijn 98/95/EG van 14 december 1998 houdende wijziging, in het kader van de consolidatie van de interne markt en ten aanzien van genetisch gemodificeerde plantenrassen en plantgenetische hulpbronnen, van de Richtlijnen 66/400/EEG, 66/402/EEG, 66/403/EEG, 69/208/EEG, 70/457/EEG en 70/458/EEG betreffende het in de handel brengen van bietenzaad, zaaizaad van groenvoedergewassen, zaaigranen, pootaardappelen, zaaizaad van oliehoudende planten en vezelgewassen en groentezaad, en betreffende de gemeenschappelijke rassenlijst voor landbouwgewassen(1), het gehele stel zaadwetgeving, dat vóór 1 februari 2000 ten uitvoer moet worden gelegd, bepaalt dat voor genetisch gewijzigde plantenrassen (landbouwgewassen en groenten) alleen toestemming voor het in de handel brengen kan worden verleend als alle passende maatregelen zijn genomen ter voorkoming van negatieve aspecten voor de volksgezondheid en het milieu. De risico-evaluatieprocedure moet gelijkwaardig zijn met die welke is vastgelegd in Richtlijn 90/220/EEG van de Raad van 23 april 1990 inzake de doelbewuste introductie van genetisch gemodificeerde organismen in het milieu(2), rekening houdend met de wijzigingen die in het kader van het lopende herzieningsproces in laatstgenoemde richtlijn zullen worden aangebracht.

Verder wordt verwezen naar de criteria en de evaluatiebeginselen, als vastgesteld in Verordening (EG) nr. 258/97 van 27 januari 1997 betreffende nieuwe voedingsmiddelen en nieuwe voedselingrediënten(3).

Richtlijn 98/95/EG van de Raad bepaalt ook dat de officiële nationale en gemeenschappelijke lijsten van plantenrassen alsook verkooplijsten duidelijk de rassen moeten aangeven die genetisch gemodificeerd zijn. Alle etiketten of documenten ter begeleiding van genetisch gemodificeerde plantenrassen moeten duidelijk aangeven dat het product genetisch gemodificeerd is. De Commissie zal weldra maatregelen voorstellen ter vaststelling van dergelijke etiketteringsvoorschriften ook voor ingevoerd zaad.

4. De Commissie heeft steun verleend aan een breed mandaat voor de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) om gevolg te geven aan het verzoek van de groep van de acht meest geïndustrialiseerde landen (G8) om verslag uit te brengen over biotechnologie en andere aspecten van de voedselveiligheid. Het communautair beleid bij de vaststelling van maatregelen voor de totstandbrenging van het passende niveau van bescherming in verband met milieu-, voedsel- en voederveiligheid is gebaseerd op de huidige wetenschappelijke kennis tezamen met het voorzorgsbeginsel. Voorzitter Prodi en president Clinton hebben reeds een initiatief gelanceerd voor een nieuwe dialoog over biotechnologische kwesties, uitgaande van de besprekingen die in het transatlantische economische partnerschap zijn gestart.

(1) PB L 25 van 1.2.1999.

(2) PB L 117 van 8.5.1990.

(3) PB L 43 van 14.2.1997.