SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1219/00

van Alonso Puerta (GUE/NGL) aan de Commissie

(14 april 2000)

Betreft: De veiligheid van arbeiders die in Spaanse tunnels werken

De Gemeenschap en de lidstaten streven ernaar het ongevallencijfer op het werk zo laag mogelijk te maken. De maatregelen die de Spaanse regering in 1997 heeft genomen ter omzetting van de Richtlijnen (EEG) van de Raad 92/57(1) van 24 juni 1992 en 92/104(2) van 3 december 1992 bevatten ernstige tegenstrijdigheden die ertoe hebben geleid dat de veiligheidsrisico's bij tunnelbouwwerkzaamheden juist groter zijn geworden. In de genoemde communautaire richtlijnen wordt ten aanzien van de veiligheid van de werknemers een duidelijke scheiding aangebracht tussen de mijnbouw enerzijds en bouwplaatsen anderzijds. In de artikelen 1 en 2 van Richtlijn 92/57 inzake de veiligheid op tijdelijke en mobiele bouwplaatsen wordt de mijnbouw expliciet uitgesloten. Onder de werkzaamheden die gevaar opleveren voor de werknemers wordt in bijlage II.6 van deze richtlijn ook vermeld het graven van putten, ondergrondse en tunnelwerken. Richtlijn 92/104 heeft uitsluitend betrekking op de veiligheid in de winningsindustrieën in dagbouw of ondergronds.

De Spaanse regering heeft Richtlijn 92/57 op initiatief van het Ministerio de la Presidencia omgezet door middel van het Koninklijk Besluit 1627/1997 van 24 oktober inzake minimumvoorschriften voor de veiligheid en de gezondheid van werknemers op bouwplaatsen, waarin inbegrepen graven van tunnels, putten en andere werken die het ondergronds verplaatsen van grond impliceren. In artikel 1.2 wordt de mijnbouw expliciet uitgesloten. Het wekt verbazing dat de Spaanse regering op initiatief van het Ministerie van Industrie, Energie en Mijnen Richtlijn 92/104 in een verwrongen vorm heeft omgezet in het Koninklijk Besluit 1389/1997 van 5 september, in artikel 2.4 waarvan ook als winningsindustrieën worden beschouwd alle industrieën die zich bezig houden met het boren of graven van tunnels of galerieën.

Met deze onsamenhangende voorschriften krijgen projectleiders en tunnelbouwers te maken met een verwarrende regelgeving en tegenstrijdige facultatieve instructies, met elkaar overlappende bevoegdheden van instanties die verantwoordelijk zijn voor verschillende veiligheidsvoorschriften en verschillende sanctieregelingen toepassen. Gezien de vele openbare werken die in Spanje voor de komende jaren op het programma staan kan er een groter aantal gevaarlijke situaties ontstaan.

Welke maatregelen zal de Commissie nemen om ervoor te zorgen dat Richtlijn 92/104 in Spanje correct wordt omgezet en de Spaanse autoriteiten met name artikel 2, lid 4 van het Koninklijk Besluit 1389/1997 van 5 september schrappen?

(1) PB L 245 van 26.8.1992, blz. 6.

(2) PB L 404 van 31.12.1992, blz. 10.

Antwoord van mevr. Diamantopoulou namens de Commissie

(26 mei 2000)

De Commissie heeft de Spaanse maatregelen tot uitvoering van Richtlijn 92/57/EEG van de Raad van 24 juni 1992 betreffende de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid voor tijdelijke en mobiele bouwplaatsen (achtste bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG) en van Richtlijn 92/104/EEG van de Raad van 3 december 1992 betreffende de minimumvoorschriften ter verbetering van de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van werknemers in de winningsindustrieën in dagbouw of ondergronds (twaalfde bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG) bestudeerd en is van oordeel dat deze richtlijnen correct in Spaans recht zijn omgezet.

Dat Koninklijk Besluit 1389/1997, waarbij Richtlijn 92/104/EEG betreffende de winningsindustrieën in dagbouw of ondergronds is omgezet, tunnelbouwwerkzaamheden ongeacht hun aard aan de minimumvoorschriften voor de mijnbouwsector onderwerpt, doet aan deze conclusie niets af. Koninklijk Besluit 1389/1997 bepaalt namelijk dat dit geschiedt onverminderd de regels die op de bouwsector van toepassing zijn, namelijk de bepalingen ter omzetting van Richtlijn 92/57/EEG voor tijdelijke en mobiele bouwplaatsen.

Aangezien Richtlijn 92/57/EEG is goedgekeurd op grond van artikel 137 van het EG-Verdrag (ex artikel 118 A), bevat zij minimumvoorschriften op het gebied van de bescherming van de veiligheid en de gezondheid voor tijdelijke en mobiele bouwplaatsen. Uit de term minimumvoorschriften volgt dat het de lidstaten is toegestaan stringentere maatregelen vast te stellen of te handhaven dan die welke op grond van de Gemeenschapswetgeving vereist zijn, overeenkomstig het bepaalde in artikel 137, lid 5, van het EG-Verdrag. Dat betekent dat een lidstaat het toepassingsgebied van de voor de mijnbouwsector vastgestelde minimumvoorschriften kan uitbreiden tot de bouwsector, mits de bij Richtlijn 92/57/EEG voor deze sector vastgestelde minimumvoorschriften niet worden verlaagd.

Uit de bestudering van de Spaanse regelgeving blijkt dat door de toepassing van de voor de mijnbouwsector vastgestelde minimumvoorschriften op bepaalde werkzaamheden in de bouw, zoals tunnelbouwwerkzaamheden, het bij Richtlijn 92/57/EEG vastgestelde beschermingsniveau van de werknemers wordt verhoogd.

Het is aan de lidstaten om een adequate controle op de nationale bepalingen ter omzetting van de richtlijnen te waarborgen. In dit verband valt de aanwijzing van bevoegde autoriteiten ter zake onder de exclusieve bevoegdheid van de lidstaten.