SCHRIFTELIJKE VRAAG E-1658/03

van Erik Meijer (GUE/NGL) aan de Commissie

(19 mei 2003)

Betreft: Ontstaan van nieuwe ziektes, voorbereiding op SARS-epidemie, krimpende mogelijkheden tot onderzoek en grote risico's voor oudere generaties

1. Dient naar het oordeel van uw Commissie bij de afwegingen met betrekking tot de nieuwe ziekte SARS en de bestrijding daarvan een belangrijke rol te spelen dat deze ziekte ondanks de nog geringe verspreiding ervan in Europa een onevenredig groot gevaar kan opleveren zolang er nog geen middelen bestaan om de vatbaarheid voor deze ziekte te voorkómen en besmette patiënten snel te genezen?

2. Kunt u bevestigen dat, hoewel in Europa tot begin mei 2003 niemand door SARS is overleden, inmiddels uit gegevens buiten Europa blijkt dat de sterfte door SARS daar verschilt per leeftijdsgroep, waarbij naar verwachting van de besmette personen onder 60 jaar 13 % sterft en van de leeftijdsgroepen boven 60 jaar gemiddeld 50 %?

3. In welke mate is als gevolg van bezuinigingen de mogelijkheid tot onderwijs en onderzoek met betrekking tot het optreden van nieuwe moeilijk te bestrijden ziektes in de EU-lidstaten afgenomen? Worden we afhankelijk van geïnteresseerde deskundigen die zich buiten hun eigen taak op grond van de actualiteit met dit onderwerp bezighouden?

4. Bestaat de kans dat een met SARS vergelijkbare ziekte ontstaat door een samengaan van vogelpest, die in Nederland reeds heeft geleid tot het overlijden van een mens en tot oogontstekingen, en influenza? Hoe groot is de mogelijkheid dat SARS zich zal verbinden met een der varianten van het influenza-virus en daarna ruimer verspreid wordt?

5. Worden maatregelen voor het indammen van SARS thans toegespitst op de opvang van patiënten door het inrichten van quarantaine-afdelingen in ziekenhuizen en het gereedmaken van beademingsapparatuur?

6. Is het na uw overleg op 6 mei 2003 met de directeur-generaal en de directeur Europa van de Wereld Gezondheids Organisatie (WHO) ontstane beeld dat een verdere import van SARS in Europa en verspreiding van deze ziekte binnen Europa niet kan worden tegengehouden, terecht?

Gecombineerd Antwoordvan de heer Byrne namens de Commissieop de schritftelijke vragen E-1658/03 en E-1659/03

(24 juni 2003)

De Commissie is niet van oordeel dat sars (Severe Acute Respiratory Syndrome) een onevenredig groot risico vormt. De infectie kan bij mensen worden voorkomen door quarantainemaatregelen te nemen, het reizigersverkeer te controleren, een beschermende uitrusting te gebruiken, te desinfecteren en nauwe contacten te vermijden.

De Commissie schenkt zeer veel aandacht aan sars. Er zijn maatregelen genomen om de introductie en de verspreiding van de ziekte te voorkomen (onder meer door het internationaal reizigersverkeer te controleren). Educatie maakt deel uit van deze activiteiten. De Gemeenschap en de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) doen een beroep op deskundigen. Hun onderzoek naar het verloop van de ziekte en de wijze van overdracht heeft reeds uiterst bemoedigende resultaten opgeleverd. De Commissie is ervan overtuigd dat het lopende onderzoek nog meer belangrijke resultaten zal opleveren.

De aanbevelingen en richtsnoeren met betrekking tot het internationale reizigersverkeer (en met name het luchtverkeer) blijven beperkt tot wat absoluut noodzakelijk is om de ziekte te beheersen. Ze zijn op neutraal wetenschappelijk advies gebaseerd en verenigbaar met het vrije verkeer van personen. Naast controles in het land van aankomst zijn ook doortastende maatregelen in het land van vertrek nodig (en vooral in de meest door sars getroffen landen) om de verspreiding van de ziekte tot een minimum te beperken.

De kans dat een met sars vergelijkbare ziekte zich uit vogelpest ontwikkelt, is klein maar kan niet volledig worden uitgesloten. De dood van een dierenarts moet als een alleenstaand feit worden beschouwd. Er worden in het algemeen voldoende preventieve maatregelen genomen om het besmettingsgevaar te beperken. Griepepidemieën bij mensen zijn seizoensgevoelig en hoewel mensen gelijktijdig met sars en griep kunnen worden besmet, is het risico ongetwijfeld beperkt.

Uit recente epidemiologische studies over sars blijkt inderdaad dat het sterftecijfer verschilt per leeftijdsgroep. De Commissie neemt momenteel maatregelen naar aanleiding van deze studies en in nauwe samenwerking met de lidstaten en de WHO. Bovendien helpt de Commissie de lidstaten een beleid te ontwikkelen in overeenstemming met de resultaten van deze studies.

De ziekenhuizen in de Gemeenschap zijn goed uitgerust om sars-patiënten te behandelen. Er zijn in het algemeen voldoende voorzieningen voorhanden (inclusief quarantaine-afdelingen en afdelingen met mechanische ventilatiesystemen).

In Europa is de situatie tamelijk goed onder controle. Uit de beschikbare epidemiologische gegevens blijkt dat de genomen maatregelen (en vooral de voorzorgsmaatregelen op de plaatsen van vertrek) volstaan om de infectie tot de gebieden van oorsprong te beperken. De Commissie beseft evenwel dat waakzaamheid is geboden. Ze zal de ontwikkelingen daarom op de voet blijven volgen.

De Commissie beseft dat de beheersing van sars in grote mate afhangt van nieuwe kennis en diepgaande internationale samenwerkingspartnerschappen tussen onderzoekers en hun instellingen. De diensten van de Commissie bereiden momenteel een speciale oproep tot het indienen van onderzoeksvoorstellen voor waarin cruciale aspecten aan bod komen die rechtstreeks

met sars verband houden. De Commissie beseft ook dat het zaak is beter voorbereid te zijn om op uitbraken van besmettelijke ziekten te kunnen reageren. De Commissie verleent in dit verband steun aan onderzoek via beleidsgerichte onderzoeksactiviteiten van het zesde kaderprogramma. Dit programma voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie bestrijkt de periode 2002-2006 en draagt bij tot innovatie en de vorming van de Europese onderzoeksruimte(1).

Het vijfde kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (1998-2002)(2) heeft in het kader van de kernactiviteit beheersing van infectieziekten tal van projecten gefinancierd waarbij expertisecentra op het gebied van coronavirologie betrokken waren. De totale bijdrage van de Gemeenschap aan deze projecten bedraagt ongeveer 3,5 miljoen euro.

(1) Besluit nr. 1513/2002/EG van het Europees Parlement en de Raad van 27 juni 2002 betreffende het zesde kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie, ter bevordering van de totstandbrenging van de Europese onderzoeksruimte en van innovatie (2002-2006), PB L 232 van 29.8.2002.

(2) Besluit nr. 182/1999/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 december 1998 betreffende het vijfde kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (1998-2002), PB L 26 van 1.2.1999.