SCHRIFTELIJKE VRAAG P-2164/99

van Christopher Huhne (ELDR) aan de Commissie

(19 november 1999)

Betreft: Onderzoek naar stijgende wisselkosten

Kan de Europese Commissie bevestigen dat de wisselkosten tussen de euro en het pond sterling het laatste jaar bijzonder steil gestegen zijn, en zal ze onderzoeken of dat te wijten is aan de een of andere onwettige geheime afspraak tussen de belanghebbenden op de markt, of dat er misbruik gemaakt wordt van een dominerende positie?

Antwoord van de heer Monti namens de Commissie

(7 december 1999)

De Commissie heeft weet van gevallen waarin de wisselkosten tussen de euro en het Britse pond zijn gestegen na de invoering van de euro. Volgens de informatie van de Commissie zijn de redenen hiervoor de volgende.

Het verschil tussen aankoop- en verkoopprijzen wordt op wisselmarkten uitgedrukt in pips. Indien de aankoopprijs voor Britse pond/euro 0,6397 bedraagt en de verkoopprijs 0,6399, is er dus een verschil van twee pips. Volgens de informatie van de Commissie bedroeg het verschil tussen aankoop- en verkoopprijzen op de detailmarkt voor Britse pond/Duitse mark ongeveer vijf pips bij een omzet van 5 miljoen £. Sinds de invoering van de euro bedraagt het verschil op de detailmarkt voor Britse pond/euro ongeveer drie pips bij een omzet van 10 miljoen. Hoewel het verschil in absolute termen kleiner is geworden, zijn de kosten, wegens het verschil in waarde tussen de euro en de Duitse mark, in percenten uitgedrukt aanzienlijk gestegen. De Commissie heeft vernomen dat het verschil tussen aankoop- en verkoopprijzen voor Britse pond/euro momenteel ook op de interbankenmarkt ongeveer drie pips bedraagt. Dit maakt het voor banken uiteraard moeilijk minder dan drie pips te rekenen op de detailmarkt.

Deze feiten zouden er op kunnen wijzen dat de verstrekkers van wisseldiensten wellicht niet voldoende concurrentiedruk ondervinden om het verschil tussen hun aankoop- en verkoopprijzen te verkleinen. Dit kan het geval zijn op het niveau van de detailmarkt, op interbankenniveau of beide. Dit is op zichzelf echter geen bewijs dat er inbreuken op het communautaire mededingingsrecht hebben plaatsgevonden of thans plaatsvinden.

Wat de toepassing van artikel 82 (voorheen artikel 86) van het EG-Verdrag betreft, zijn er vele honderden banken die wisseltransacties in Britse pond/euro verrichten en die wisseldiensten verstrekken aan klanten uit de bedrijfswereld. Het moet dan ook onwaarschijnlijk geacht worden dat één enkele bank een machtspositie zou bekleden of dat een aantal banken een gezamenlijke machtspositie zouden bekleden. Wat de toepassing van artikel 81 (voorheen artikel 85) van het EG-Verdrag betreft, beschikt de Commissie niet over aanwijzingen dat er geheime afspraken zouden zijn gemaakt. In het algemeen zijn voor succesvolle geheime afspraken om winstmarges te behouden of te vergroten immers twee elementen vereist die op deze markt lijken te ontbreken. Het eerste is dat er een relatief klein aantal deelnemers aan de afspraken zou moeten zijn. Een kartel waarbij honderden deelnemers betrokken zijn, lijkt hoogst onwaarschijnlijk. In de tweede plaats veronderstellen geslaagde heimelijke afspraken een zekere doorzichtigheid van de prijzen, om de toepassing van gemeenschappelijke tarieven te kunnen afdwingen. Op de detailmarkt is het verschil tussen aankoop- en verkoopprijs in beginsel echter alleen aan de koper en de verkoper bekend. Daarom moet het onwaarschijnlijk worden geacht dat een kartel met betrekking tot de winstmarges op de detailmarkt voor wisselverrichtingen met succes zou kunnen worden gehandhaafd.

Hoewel de Commissie nog geen formele klacht heeft ontvangen over de aangelegenheid die de bezorgdheid van het geachte parlementslid heeft gewekt, zal zij niettemin de situatie van nabij blijven volgen.