SCHRIFTELIJKE VRAAG P-1769/01

van Luciana Sbarbati (ELDR) aan de Commissie

(12 juni 2001)

Betreft: Elektronische handel en bescherming van oorsprongsbenamingen

De globalisering en de elektronische handel vormen een bedreiging voor de intellectuele eigendom en de oorsprongsbenamingen, zodat beschermingsmaatregelen geen uitstel meer verdragen. Italiaanse streekproducten lopen gevaar. Op internet worden immers op ongecontroleerde en ongelimiteerde wijze imitaties van regionale producten aangeboden.

Er zijn regels nodig om deze oneerlijke handelspraktijken aan banden te leggen, waarmee de internationale mededinging wordt vervalst, de consumenten worden bedrogen en schade aan de producten wordt berokkend. Het arrest van het Hof van Justitie, dat op 6 juni verwacht wordt, zou wel eens beslissend kunnen blijken voor de toekomst van producten zoals Parmezaanse kaas, ham, gorgonzola, wijn en olijfolie.

De aanvallen op de streekproducten, waarmee dergelijke producten van verdachte herkomst en van twijfelachtige kwaliteit worden bevoordeeld, komen op een moment waarop wordt gediscussieerd over de herziening van het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Wat denkt de Europese Commissie te doen met het oog op de toepassing van regels waarmee de eerlijke handel in levensmiddelen van een bijzondere kwaliteit kan worden gewaarborgd, alsmede ter bescherming van het MKB en de ambachtelijke bedrijven in deze sector?

De Europese Commissie heeft in haar antwoord op mijn vorige vraag (P-0724/01(1)) gewezen op verordening (EEG) nr. 2081/92(2) (juridisch kader ter bescherming van de consumenten tegen misbruik en tegen de plegers van deze fraude, alsmede ter bescherming van oorsprongsbenamingen en geografische aanduidingen van landbouwproducten en levensmiddelen in communautair verband). Waarom wordt deze verordening eigenlijk niet toegepast? Of volstaat zij niet?

(1) PB C 235 E van 21.8.2001, blz. 240.

(2) PB L 208 van 24.7.1992, blz. 1.

Antwoord van de heer Fischler namens de Commissie

(30 juli 2001)

In Verordening (EEG) nr. 2081/92 van de Raad van 14 juli 1992 zijn de regels vastgesteld voor de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van landbouwproducten en levensmiddelen.

In het antwoord op schriftelijke vraag E-794/01 van de heer Vinci en de heer Bertinotti(1) is er reeds op gewezen dat de registratie op grond van deze verordening de producenten een exclusief recht verleent om een geregistreerde naam voor hun producten te gebruiken. Het gaat om een industrieel-eigendomsrecht.

Het hoofdkenmerk van dit exclusieve recht is derhalve dat niemand, behalve de betrokken producenten, de geregistreerde benaming mag gebruiken. In artikel 13 van de verordening is nauwkeurig bepaald wat onder gebruik moet worden verstaan en welke bescherming de houders van dat recht geboden wordt. Deze bescherming is zeer ruim: zij geldt voor alle aanduidingen die hoe dan ook naar een beschermde geografische aanduiding verwijzen om op ongerechtvaardigde wijze van de reputatie ervan te kunnen profiteren. De verordening heeft de positie van de producenten die een geregistreerde benaming voor hun producten mogen gebruiken, derhalve blijvend versterkt.

Op grond van de verordening zijn meer in het bijzonder de volgende praktijken verboden:

- elk rechtstreeks of onrechtstreeks gebruik door de handel van een geregistreerde benaming voor producten die niet onder de registratie vallen, voor zover deze producten vergelijkbaar zijn met de onder deze benaming geregistreerde producten of voor zover het gebruik van de benaming betekent dat wordt geprofiteerd van de reputatie van deze beschermde benaming;

- elk misbruik, elke nabootsing of voorstelling, zelfs indien de werkelijke oorsprong van het product is aangegeven of indien de beschermde benaming is vertaald, of vergezeld gaat van uitdrukkingen zoals soort, type, methode, op de wijze van, imitatie, en dergelijke;

- elke andere valse of misleidende aanduiding met betrekking tot de herkomst, de oorsprong, de aard of de wezenlijke hoedanigheden van het product op de binnen- of buitenverpakking, in reclamemateriaal of documenten betreffende het betrokken product, alsmede het gebruik van een recipiënt die tot misverstanden over de oorsprong van het product aanleiding kan geven;

- elke andere praktijk die het publiek ten aanzien van de werkelijke oorsprong van het product kan misleiden.

Om de producenten echter in staat te stellen zich aan deze voorschriften aan te passen, is in de verordening voor een aantal uitdrukkelijk genoemde gevallen een overgangsregeling vastgesteld: lidstaten mogen nationale regelingen blijven toepassen op grond waarvan via de vereenvoudigde procedure geregistreerde benamingen maximaal vijf jaar na de datum van bekendmaking van de registratie verder gebruikt mogen worden. Ook kan onder bepaalde voorwaarden een overgangsperiode van vijf jaar worden toegestaan voor via de gewone procedure geregistreerde benamingen. Dat is de reden waarom in bepaalde gevallen het gebruik van benamingen tijdelijk werd toegestaan voor producten die niet in overeenstemming waren met het productdossier.

Verordening (EEG) nr. 2081/92 van de Raad omvat onmiskenbaar een goed gestructureerd en stevig wettelijk kader om de producenten te beschermen tegen misbruik en onterechte toeëigening van benamingen.

Uiteraard werkt deze bescherming niet zonder controleregeling. Volgens de verordening zijn de lidstaten bevoegd voor de controles en beschikken zij over enige speelruimte om een eigen controlestructuur op te zetten. Artikel 10 heeft echter uitsluitend betrekking op de controle van de geregistreerde benamingen en niet op het onwettige gebruik van deze benamingen. De lidstaten moeten toezien op de krachtens de verordening verleende eigendomsrechten en nationale rechtbanken kunnen zich uitspreken over mogelijke overtredingen van deze eigendomsrechten.

De door Verordening (EEG) nr. 2081/92 van de Raad verleende bescherming geldt, onverminderd bilaterale of multilaterale overeenkomsten, uitsluitend in de Gemeenschap.

Bovendien heeft de Commissie een werkzaam aandeel gehad in het op gang brengen van besprekingen over de vraag hoe het reeds bestaande beschermingsniveau voor geografische benamingen voor landbouwproducten en levensmiddelen nog verbeterd kan worden in het kader van de Overeenkomst inzake de handelsaspecten van de intellectuele eigendom (de zgn. TRIP's-overeenkomst).

(1) PB C 350 E van 11.12.2001, blz. 37.