SAMENWERKINGSOVEREENKOMST tussen de Europese Economische Gemeenschap en de Republiek IJsland voor onderzoek en ontwikkeling op milieugebied: wetenschap en technologie ten dienste van de milieubescherming (STEP) en Europees programma voor klimatologie en natuurrampengevaar (EPOCH)

DE EUROPESE ECONOMISCHE GEMEENSCHAP,

hierna "de Gemeenschap" te noemen, enerzijds, en

DE REPUBLIEK IJSLAND,

hierna "IJsland" te noemen, anderzijds,

hierna de "overeenkomstsluitende partijen" te noemen,

Overwegende dat de Gemeenschap en IJsland een Kaderovereenkomst voor wetenschappelijke en technische samenwerking hebben gesloten die op 6 juni 1990 van kracht is geworden;

Overwegende dat de Raad van de Europese Gemeenschappen, hierna "Raad" te noemen, bij Beschikking 89/625/EEG twee meerjarenprogramma's voor onderzoek en technologische ontwikkeling op milieugebied (1989-1993) heeft vastgesteld: wetenschap en technologie ten dienste van de milieubescherming (STEP) en Europees programma voor klimatologie en natuurrampengevaar (EPOCH), hierna "communautaire programma's" te noemen;

Overwegende dat de deelneming van IJsland aan de communautaire programma's zowel kan bijdragen tot een grotere doeltreffendheid van het onderzoek dat door overeenkomstsluitende partijen wordt uitgevoerd op het gebied van de milieubescherming als tot het vermijden van nodeloze duplicatie;

Overwegende dat, aangezien de lopende besprekingen met betrekking tot een Europese economische ruimte tussen de Gemeenschap en de EVA-landen waarschijnlijk resultaat op O & O-gebied zullen opleveren, de overeenkomstsluitende partijen oplossingen moeten trachten te vinden voor een voortgezette samenwerking op het gebied van O & O in de milieusector waarbij rekening met deze ontwikkeling wordt gehouden;

Overwegende dat de Gemeenschap en IJsland verwachten dat de deelneming van IJsland aan de communautaire programma's beide partijen tot voordeel zal strekken,

ZIJN HET VOLGENDE OVEREENGEKOMEN:

Artikel 1

IJsland wordt bij deze per 20 november 1989 betrokken bij de tenuitvoerlegging van de in bijlage A neergelegde communautaire programma's. De tenuitvoerlegging van de programma's en het percentage van financiële deelneming van de Gemeenschap zijn neergelegd in bijlage B.

Artikel 2

De financiële bijdrage uit hoofde van de deelneming van IJsland aan de tenuitvoerlegging van de communautaire programma's wordt vastgesteld naar rato van het bedrag dat jaarlijks in de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen beschikbaar is voor kredieten ter dekking van de betalingsverplichtingen welke overeenkomen met de financiële verplichtingen van de Commissie van de Europese Gemeenschappen, hierna "Commissie" te noemen, voor werkzaamheden die moeten worden uitgevoerd in het kader van onderzoekcontracten voor gezamenlijke rekening, zoals noodzakelijk voor de tenuitvoerlegging van de communautaire programma's alsmede voor beheers- en huishoudelijke uitgaven voor genoemde programma's.

De evenredigheidsfactor die bepalend is voor de bijdrage van IJsland resulteert uit de verhouding tussen het bruto binnenlands produkt (BBP) van IJsland tegen marktprijzen en de som van de bruto binnenlandse produkten tegen marktprijzen van de Lid-Staten van de Gemeenschap en IJsland. Deze verhouding wordt berekend op grond van de meest recente statistische gegevens van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO).

De voor de uitvoering van de communautaire programma's noodzakelijk geachte middelen, het bedrag van de bijdrage van IJsland en het tijdschema van de geraamde betalingsverplichtingen zijn opgenomen in bijlage C.

De bepalingen inzake de financiële bijdrage van IJsland zijn neergelegd in bijlage D.

Artikel 3

1. Voor deze Overeenkomst wordt hierbij een Samenwerkingscomité opgericht dat de Commissie moet bijstaan bij de tenuitvoerlegging van de specifieke programma's voor onderzoek en technologische ontwikkeling op milieugebied (STEP en EPOCH), zoals vastgesteld bij Beschikking 89/625/EEG van de Raad, hierna "Comité" te noemen.

2. Het Comité bestaat uit vertegenwoordigers van de Gemeenschap en IJsland.

3. Het Comité wordt geraadpleegd over alle aangelegenheden in verband met de tenuitvoerlegging van deze Overeenkomst. Het doet hiertoe aanbevelingen.

4. De vertegenwoordiger van de Gemeenschap treft de ter zake dienende maatregelen om zorg te dragen voor cooerdinatie tussen de tenuitvoerlegging van deze Overeenkomst en de besluiten die door de Gemeenschap worden genomen in verband met de tenuitvoerlegging van de communautaire programma's.

5. Met het oog op een correcte tenuitvoerlegging van deze Overeenkomst wisselen overeenkomstsluitende partijen op verzoek van een van de partijen informatie uit en plegen zij overleg in het Comité.

6. Het Comité stelt zijn eigen reglement van orde vast en komt op verzoek van een van de overeenkomstsluitende partijen bijeen overeenkomstig de in het reglement van orde neergelegde voorwaarden.

Artikel 4

Voor IJslandse O & O-instellingen en -personen zijn de voorwaarden voor de indiening en evaluatie van onderzoekvoorstellen en voor het toekennen en afsluiten van contracten in het kader van de communautaire programma's uitsluitend die welke voortvloeien uit contracten in het kader van die programma's. Met name zijn, waar het gaat om belastingheffing en douanerechten alsmede het gebruik van onderzoeksresultaten, de algemene voorwaarden die gelden voor onderzoekcontracten binnen de Gemeenschap uit hoofde van dit artikel mutatis mutandis van toepassing op onderzoekcontracten met IJslandse O & O-instellingen en -personen.

Artikel 5

De Commissie doet IJsland een exemplaar toekomen van de overeenkomstig artikel 4 van Beschikking 89/625/EEG van de Raad opgestelde verslagen.

Artikel 6

Iedere overeenkomstsluitende partij verbindt zich, overeenkomstig haar eigen regels en voorschriften, de bewegingen en het verblijf van onderzoekers die in IJsland en in de Gemeenschap aan de onder deze Overeenkomst vallende activiteiten deelnemen, te vergemakkelijken.

Artikel 7

De Commissie en het IJslandse Ministerie van Cultuur en Onderwijs zorgen voor de tenuitvoerlegging van deze Overeenkomst.

Artikel 8

De bijlagen A, B, C en D vormen een integrerend deel van deze Overeenkomst.

Artikel 9

1. Deze Overeenkomst wordt gesloten voor de duur van de communautaire programma's.

Indien de Gemeenschap een van de communautaire programma's mocht herzien, kan de Overeenkomst op door beide partijen overeengekomen voorwaarden worden opgezegd. IJsland wordt binnen een week na goedkeuring door de Gemeenschap op de hoogte gesteld van de exacte inhoud van het herziene programma. De overeenkomstsluitende partijen stellen elkaar binnen drie maanden na de vaststelling van het besluit van de Gemeenschap ervan in kennis of beëindiging van de Overeenkomst wordt overwogen.

2. Wanneer de Gemeenschap een nieuw O & O-programma op milieugebied goedkeurt, kan de Overeenkomst, op door beide partijen overeengekomen voorwaarden, aanleiding geven tot nieuwe onderhandelingen, dan wel worden verlengd.

3. Behoudens lid 1 mag iedere overeenkomstsluitende partij deze Overeenkomst te allen tijde beëindigen met een opzegtermijn van zes maanden. De projecten en werkzaamheden die ten tijde van de beëindiging en/of het aflopen van deze Overeenkomst gaande zijn, worden voortgezet totdat ze zijn beëindigd volgens de in deze Overeenkomst neergelegde voorwaarden.

Artikel 10

Deze Overeenkomst wordt door de overeenkomstsluitende partijen goedgekeurd overeenkomstig hun eigen procedures.

De Overeenkomst treedt in werking op de datum waarop de overeenkomstsluitende partijen elkaar ervan in kennis hebben gesteld dat de daartoe benodigde procedures zijn afgerond.

Artikel 11

Deze Overeenkomst is van toepassing, enerzijds, op de gebieden waar het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap van toepassing is en onder de in dat Verdrag neergelegde voorwaarden, en, anderzijds, op het grondgebied van IJsland.

Artikel 12

Deze Overeenkomst wordt opgesteld in twee exemplaren in de Deense, de Duitse, de Engelse, de Franse, de Griekse, de Italiaanse, de Nederlandse, de Portugese, de Spaanse en de IJslandse taal, zijnde alle teksten gelijkelijk authentiek.

BIJLAGE A

COMMUNAUTAIR PROGRAMMA WETENSCHAP EN TECHNOLOGIE TEN DIENSTE VAN DE MILIEUBESCHERMING (STEP) (1989-1993)

Het communautaire programma beslaat de volgende negen onderzoekgebieden.

De deelgebieden zijn slechts ter oriëntering vermeld.

Indicatieve

verdeling

ONDERZOEKGEBIED 1

Milieu en menselijke gezondheid

5 %

1.1. Ontwikkeling van biologische blootstellingsmerkers en onderzoek naar preklinische effecten

1.2.

Ontwikkeling van de milieu-epidemiologie in de Europese Gemeenschap

1.3.

Kwaliteit van de lucht in overdekte ruimten en gevolgen voor de mens

ONDERZOEKGEBIED 2

Beoordeling van de risico's van chemicaliën

10 %

2.1.

Ontwikkeling en validatie van protocollen betreffende de beoordeling van gezondheidsrisico's

2.2.

Alternatieven voor het gebruik van gewervelde dieren bij het testen van chemicaliën

2.3.

Evaluatieprocedures voor de abiotische afbraak van chemicaliën

2.4.

Onderzoek naar de beoordeling van de ecologische effecten van chemicaliën

2.5.

Verfijning en toepassing van kwantitatieve structuur/activiteitsrelaties (KSAR's)

ONDERZOEKGEBIED 3

Atmosferische processen en luchtkwaliteit

20 %

3.1.

Chemische processen in de troposfeer, inclusief analyse, bronnen, transport en afzetting van verontreinigende en andere zwevende stoffen

3.2.

Chemische processen in de stratosfeer, afbraak van de ozonlaag en aanverwante vraagstukken

3.3.

Effecten van luchtverontreiniging op terrestrische en aquatische ecosystemen

ONDERZOEKGEBIED 4

Waterkwaliteit

5 %

4.1.

Analyse en omzetting van verontreinigende stoffen

4.2.

Effecten van verontreinigingen

Indicatieve

verdeling

ONDERZOEKGEBIED 5

Bescherming van bodem en grondwater

8 %

5.1.

Bescherming tegen anorganische verontreinigingen

5.2.

Bescherming tegen organische verontreinigingen

5.3.

Gevolgen van land- en bosbouwpraktijken

ONDERZOEKGEBIED 6

Onderzoek naar ecosystemen

12 %

6.1.

Terrestrische ecosystemen

6.2.

Aquatische ecosystemen langs de kust (met inbegrip van "wetlands")

ONDERZOEKGEBIED 7

Bescherming en behoud van het Europese culturele erfgoed

8 %

7.1.

Evaluatie van de mechanismen van het verval ervan

7.2.

Kritische milieufactoren

7.3.

Schaderaming

7.4.

Karakterisering van materialen

7.5.

Conserveringstechnieken

ONDERZOEKGEBIED 8

Milieubeschermingstechnologie

12 %

8.1.

Onderzoek naar afvalstoffen

8.2.

Emissiereductie

8.3.

Schone technologieën

ONDERZOEKGEBIED 9

Grote technologische risico's en brandveiligheid

20 %

9.1.

Fysische en chemische verschijnselen

9.2.

Ongevalenpreventietechnieken

9.3.

Risico-evaluatie en -beheer

Totaal

100 %

EUROPEES PROGRAMMA VOOR KLIMATOLOGIE EN NATUURRAMPENGEVAAR (EPOCH) (1989-1993)

Het communautaire programma beslaat de volgende onderzoekgebieden.

De deelgebieden zijn slechts ter oriëntering vermeld.

Indicatieve

verdeling

ONDERZOEKGEBIED 1

Het klimaat in het verleden en klimaatsveranderingen

15 %

1.1. Modellen van extreme klimaatvormen (zoals ijstijden)

1.2.

Overgangen in het Europese klimaat: gegevens en modellen (variaties op lange termijn in samenhang met de CO2-gehaltes van de atmosfeer)

ONDERZOEKGEBIED 2

Klimaatprocessen en -modellen

30 %

2.1.

Detectie, het maken van modellen en voorspelling van klimaatveranderingen, vooral met betrekking tot het broeikaseffect

2.2.

De koolstofcyclus op wereldschaal (studie van CO2-bronnen en -opname)

2.3.

Processen aan landoppervlakken (uitwisseling van energie, massa en impuls tussen bodem, vegetatie en atmosfeer)

2.4.

Klimaateffecten van veranderingen in de ozonconcentratie en interacties tussen troposfeer en stratosfeer

2.5.

Rol van wolken in het klimaatsysteem

2.6.

Circulatie in oceanen en studies inzake interacties tussen lucht en zee voor het opstellen van klimaatmodellen

2.7.

Processen in de cryosfeer (ontstaan en stabiliteit van land- en zee-ijslagen)

ONDERZOEKGEBIED 3

Klimaateffecten en met het klimaat samenhangende gevaren

40 %

3.1.

Veranderingen in de hoogte van de zeespiegel (factoren, snelheid en gevolgen)

3.2.

Effecten van het klimaat op terrestrische en aquatische rijkdommen (Europese gewassen, bossen en watervoorzieningen en -reserves in een veranderend klimaat)

3.3.

Bodemverslechtering en woestijnvorming in Europa in een veranderend klimaat

3.4.

Instabiliteit en erosie van natuurlijke hellingen (in het bijzonder factoren, mechanismen en gevolgen van aardverschuivingen)

3.5.

Stormen en overstromingen in het kader van klimaatveranderingen (inzicht in en voorkomen en beperken van deze verschijnselen; methode voor voorspelling en beheersing)

3.6.

Bosbranden (inzicht in omstandigheden die het ontstaan van bosbranden bevorderen of tegengaan; voorspellen van ernst en frequentie)

Indicatieve

verdeling

ONDERZOEKGEBIED 4

Aardbevingsgevaar

15 %

4.1.

Meting van hevige aardkorstbewegingen (versnelling en snelheid van de grond tijdens hevige aardbevingen)

4.2.

Europese gegevenscentra en informatiediensten (netwerk voor verzameling en verspreiding van seismologische gegevens)

4.3.

Multidisciplinair onderzoek naar de voorspelling van aardbevingen (identificatie en evaluatie van waarschuwingen voor aardbevingen)

4.4.

Risico-evaluatie met inbegrip van methoden voor het beoordelen van de kwetsbaarheid van het woningbestand, verbindingslijnen, historische gebouwen en monumenten voor aardbevingen

4.5.

Oprichting van een "task force" voor wetenschappelijk veldwerk na een verwoestende aardbeving

Totaal

100 %

BIJLAGE B

UITVOERING VAN DE PROGRAMMA'S EN HET PERCENTAGE VAN FINANCIËLE DEELNEMING DOOR DE GEMEENSCHAP

De uitvoering van de programma's geschiedt door middel van:

iii) onderzoekcontracten voor gezamenlijke rekening,

iii)

gecooerdineerde acties,

iii)

cooerdinatieactiviteiten,

iv)

opleidings- en scholingsactiviteiten, en

iv)

studies en analyses.

De programma's staan open voor deelneming door in de Gemeenschap en in IJsland gevestigde universiteiten, onderzoekinstellingen en industriële ondernemingen, waaronder kleine en middelgrote ondernemingen, particulieren en combinaties daarvan. Als regel moeten de projecten transnationaal zijn, waarbij ten minste één projectpartner in de Gemeenschap gevestigd moet zijn.

In het geval van contracten voor gezamenlijke rekening bedraagt de bijdrage van de Gemeenschap in het algemeen 50 % van de totale kosten, doch dit percentage kan worden gewijzigd naar gelang van de aard en het stadium van het onderzoek. Wanneer universiteiten en onderzoekinstellingen projecten in het kader van deze programma's uitvoeren, kan de Gemeenschap tot 100 % van de daaraan verbonden extra kosten voor haar rekening nemen.

BIJLAGE C

FINANCIËLE BEPALINGEN

1. Overeenkomstig de beschikking van de Raad tot vaststelling van de programma's STEP en EPOCH worden de voor de uitvoering van deze communautaire programma's noodzakelijke bedragen respectievelijk geraamd op 75 000 000 ecu voor STEP en 40 000 000 ecu voor EPOCH.

2.

De financiële bijdragen van IJsland voor deelneming aan de communautaire programma's worden geraamd op 74 182 ecu voor STEP en 38 165 ecu voor EPOCH en worden, te zamen met mogelijke andere bijdragen van derde landen toegevoegd aan bovengenoemde bedragen, zoals bepaald in artikel 2 van deze Overeenkomst.

3.

Het indicatieve tijdschema van de betalingsverplichtingen voor de programma's STEP en EPOCH en van de bijdragen van IJsland is als volgt:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE D

BEPALINGEN INZAKE FINANCIERING

1. In deze bijlage worden de bepalingen inzake de financiële bijdrage van IJsland, zoals bedoeld in artikel 2 van de Overeenkomst, tot in detail vastgelegd.

2. Aan het begin van elk jaar, of telkens wanneer een van de communautaire programma's wordt herzien zodat het voor de tenuitvoerlegging noodzakelijk geachte bedrag moet worden verhoogd, zendt de Commissie IJsland een verzoek tot overmaking van zijn bijdrage in de kosten van deze Overeenkomst.

Deze bijdrage wordt zowel in ecu als in IJslandse valuta uitgedrukt, waarbij de samenstelling van de ecu is gedefinieerd in Verordening (EEG) nr. 3180/78 (¹), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 1971/89 (²). De waarde van de bijdrage in IJslandse valuta wordt vastgesteld op de datum waarop de bijdrage wordt opgevraagd.

IJsland stort zijn jaarlijkse bijdrage in de kosten van deze Overeenkomst aan het begin van elk jaar en uiterlijk drie maanden na opvraging. Elke vertraging in de storting van de bijdrage geeft aanleiding tot het betalen door IJsland van rente ten bedrage van de hoogste discontovoet die in de Lid-Staten van de Gemeenschap op de vervaldatum wordt toegepast. Deze rente wordt verhoogd met 0,25 procentpunt per maand vertraging.

De aldus verhoogde rente geldt voor de gehele periode van de vertraging. De rente is evenwel alleen verschuldigd als de betaling meer dan drie maanden nadat de bijdrage door de Commissie is opgevraagd, geschiedt.

De reis- en verblijfkosten van de IJslandse vertegenwoordigers en deskundigen uit hoofde van hun deelneming aan de werkzaamheden van het in artikel 3 bedoelde Comité worden door de Commissie vergoed volgens de procedures die momenteel gelden voor de vertegenwoordigers en deskundigen van de Lid-Staten van de Gemeenschap en in het bijzonder volgens Besluit 84/338/Euratom, EGKS, EEG (³).

3. De door IJsland gestorte bedragen worden als krediet voor de communautaire programma's geboekt als begrotingsontvangsten op de betrokken post op de staat van ontvangsten van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen.

4. Voor het beheer van de kredieten geldt het vigerende Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen.

5. Aan het eind van elk jaar wordt een rapport opgesteld over de stand van de kredieten voor de communautaire programma's dat ter informatie aan IJsland wordt toegezonden.

(¹) PB nr. L 379 van 30. 12. 1978, blz. 1.

(²) PB nr. L 189 van 4. 7. 1989, blz. 1.

(³) PB nr. L 177 van 4. 7. 1984, blz. 25.