RESOLUTIE(1)

over het belang van kleine en middelgrote ondernemingen voor de duurzame ontwikkeling van de ACS-landen

De Paritaire Vergadering ACS-EU,

- bijeen te Straatsburg (Frankrijk) van 29 maart t/m 1 april 1999,

- onder verwijzing naar haar eerdere resoluties over duurzame economische, maatschappelijke en industriële ontwikkeling, het belang van micro-kredieten, de rol van de vrouw in de nationale economie en het belang van de particuliere sector,

- gelet op de gewijzigde versie van de Vierde Overeenkomst van Lomé welke op 4 november 1997 op Mauritius ondertekend is,

- gezien de richtsnoeren voor de onderhandelingen over een nieuwe ACS-EU-overeenkomst als vastgesteld door de Raad van de Europese Unie op 30 juni 1998 en het op 30 september 1998 vastgestelde ACS-onderhandelingsmandaat,

- gezien de resultaten van de onderhandelingen over een nieuw partnerschapsakkoord, met name de conclusies van de ACS-EU-Ministerconferentie op 8 en 9 februari 1999 in Dakar,

- gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement [COM(1998)0667] over een "strategie van de Europese Gemeenschap voor ontwikkeling van de particuliere sector in de ACS-landen",

- gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement [COM(1998)0527] over "Micro-krediet en armoedebestrijding",

- gezien verordening (EG) nr. 1658/98 van de EU-Raad van 17 juli 1998 betreffende de medefinanciering van acties op gebieden die voor de ontwikkelingslanden van belang zijn, met Europese niet-gouvernementele organisaties (NGO's) voor ontwikkeling,

- gezien verordening (EG) nr. 2836/98 van de Raad van 22 december 1998 betreffende de integratie van de genderproblematiek in de ontwikkelingssamenwerking,

- gezien de "studie over kleine en middelgrote ondernemingen, technologie en ontwikkeling", een werkdocument dat in februari 1999 is opgesteld voor het STOA-panel van het Europees Parlement, PE 167795 (definitieve ontwerpstudie),

A. overwegende dat de harmonieuze integratie van de ACS-landen in de wereldeconomie en de integratie van de arme bevolkingsgroepen in het sociaal-economische leven van hun landen tot de belangrijkste uitdagingen behoren waarmee in het kader van de komende ACS-EU-overeenkomst rekening moet worden gehouden,

B. overwegende dat de particuliere sector in dit verband een beslissende rol kan spelen als drijvende kracht op het gebied van groei, sociaal-economische ontwikkeling en armoedebestrijding in de ACS-landen,

C. overwegende dat het scheppen van een stabiele politieke, institutionele, economische en juridische omgeving een noodzakelijke (doch niet-toereikende) voorwaarde is voor de ontwikkeling van het MKB en micro-ondernemingen welke met specifieke handicaps te kampen hebben,

D. overwegende dat het MKB met beperkte kapitaalinvesteringen krachtig bijdraagt aan de schepping van arbeidsplaatsen,

E. overwegende dat het MKB een belangrijke bron is van innovatie en technologische aanpassing aan de plaatselijke omstandigheden en een voorname rol speelt ten aanzien van de opleiding van gekwalificeerd personeel,

F. gelet op de ontwikkelingssamenwerkingsdoelstellingen welke in de Vierde Overeenkomst van Lomé, in het kader van talrijke nationale en regionale indicatieve programma's, ter bevordering van de particuliere sector zijn vastgesteld:

- schepping van arbeidsplaatsen via ondersteuning van het MKB,

- armoedebestrijding in de informele sector via ondersteuning van micro-ondernemingen, en

- exportbevordering via stimulering van het handelsverkeer,

G. overwegende dat de particuliere sector in de ACS-landen in de eerste plaats bestaat uit kleine en middelgrote ondernemingen en micro-ondernemingen (kooplieden, handelaars en ambachtslieden),

H. overwegende dat ambachtelijke ondernemingen en micro-ondernemingen, die vaak gezinsbedrijven zijn, werk bieden aan bijna 80 % van de arbeidskrachten in de ACS-landen en voor de armste bevolkingsgroepen en met name voor vrouwen een middel zijn om een inkomen en een maatschappelijke positie te verwerven,

I. overwegende dat het MKB in vergelijking met grote ondernemingen veel meer mogelijkheden biedt om de voorzieningssector geografisch ruimer te spreiden, hetgeen de weg vrijmaakt voor een evenwichtiger economische en industriële ontwikkeling,

J. overwegende dat kleine en micro-ondernemingen lagere initiële en derhalve administratieve kosten hebben, waardoor bij voorbeeld ook vrouwen en bezitlozen die anders buiten de economische ontwikkeling zouden blijven staan, juist ook de mogelijkheid hebben bedrijven op te zetten,

K. overwegende dat de toegang tot de kredietfaciliteiten van grote handelsbanken een van de grootste obstakels is voor de oprichting en verdere ontwikkeling van micro-ondernemingen in de informele sector, maar ook op bredere schaal voor het MKB,

L. overwegende dat in de "Studie over kleine en middelgrote ondernemingen, technologie en ontwikkeling" van het STOA-panel geconstateerd wordt dat het MKB nog steeds gebrekkig ondersteund wordt, met name als gevolg van te ingewikkelde administratieve procedures, problemen in de sfeer van de plaatselijke tussenpersonen, een gebrek aan informatie, onvoldoende doorzichtigheid en politisering bij de toewijzing van kredieten, slechte coördinatie tussen de EU-programma's en de programma's van nationale en internationale organen ter bevordering van het MKB, onvoldoende benutting van plaatselijke kennis en een gebrekkige coördinatie tussen de technische en economische ontwikkelingsprojecten,

1. onderstreept dat het MKB en de micro-ondernemingen in de economie van de ACS-landen de belangrijkste bron van arbeidsplaatsen vormen en op beslissende wijze bijdragen aan de strategieën ter bestrijding van de armoede in die landen;

2. acht het dan ook van fundamenteel belang om die voorwaarden te scheppen welke nodig zijn om het particuliere initiatief, inclusief op kleine schaal, aan te moedigen en het ontstaan te bevorderen van een dicht, dynamisch netwerk van kleine en middelgrote ondernemingen en micro-ondernemingen welke arbeidsplaatsen en inkomen kunnen genereren, inclusief voor de armsten en de vrouwen;

3. juicht het toe dat het nieuwe ACS-EU-partnerschapsakkoord laat zien dat de centrale rol van de particuliere sector en het belang van kleine en middelgrote ondernemingen in het ontwikkelingsproces thans ten volle worden erkend;

4. juicht het initiatief van de Europese Commissie toe om met het oog op de ontwikkeling van de particuliere sector in de ACS-landen een algemeen communautair steunmodel uit te werken dat niet alleen geldt voor specifieke programma's voor de particuliere sector maar ook voor alle door het EOF gefinancierde acties waar de particuliere sector bij betrokken is;

5. onderstreept dat de subjecten van de informele economie en de kleine en middelgrote ondernemingen via de ACS-EU-financiële samenwerking passende middelen moeten krijgen en dat daarbij het accent moet worden gelegd op het verstrekken van kleine en microkredieten aan de arme bevolkingsgroepen;

6. verzoekt met name de Unie om instrumenten te scheppen ter bevordering van de oprichting en ontwikkeling van microkredietinstellingen in de ACS-landen en de formele banksector daarbij te betrekken teneinde, bij groeiende financieringsbehoeften bij de ondernemingen, breuken te voorkomen;

7. verzoekt de regeringen van de ACS-landen om op politiek vlak die voorwaarden te scheppen welke nodig zijn voor eerbiediging van de democratie, behoorlijk bestuur, en eerbiediging van de mensenrechten en de rechtsstaat, teneinde de geloofwaardigheid van de overheidsinstellingen te versterken, de maatschappelijke stabiliteit te verzekeren en een gunstig klimaat voor investeringen te scheppen;

8. roept de ACS-landen op een regulerend macro-economisch kader te scheppen dat de weg vrijmaakt voor geïntegreerde, open, concurrentiële markten voor goederen, diensten, arbeidskrachten en kapitaal, en dat zodoende bevorderlijk is voor de bedrijvigheid van het MKB en het vertrouwen van buitenlandse investeerders in de stabiliteit van de omstandigheden ter plaatse versterkt;

9. is van oordeel dat de Europese Unie moet overgaan tot krachtiger ondersteuning van het streven van de ACS-landen naar een gunstig investeringsklimaat waar ruimte is voor milieuzorg en eerbiediging van sociale rechten, met name ten aanzien van kinderarbeid, gezondheid en veiligheid op de werkplek;

10. spreekt de wens uit dat met name via de EIB en het CIO alle beschikbare instrumenten worden ingezet om investeringen te bevorderen, alsook partnerschappen tussen het Europese MKB en het in de ACS-landen gevestigde MKB, inclusief in de vorm van joint ventures;

11. erkent dat het nodig is de oprichting en de versterking van de middelen van verbindingsorganen als de Kamers van Koophandel of handelsverenigingen in de ACS-landen te ondersteunen met het oog op de selectie van projecten en de voorlichting van ondernemingen;

12. juicht de oprichting toe van de Vereniging van nationale Kamers van Koophandel en andere economische subjecten van de ACS-landen en acht het van essentieel belang dit initiatief te ondersteunen teneinde een bijdrage van betekenis te leveren aan de ontwikkelingssamenwerking ACS-EU en de volwaardige deelneming van de particuliere sector in de ACS-landen aan de sociaal-economische ontwikkeling van die landen te versnellen;

13. roept de Commissie ertoe op om met spoed middelen beschikbaar te stellen voor het netwerkproject van die vereniging, waar het "Business Initiative for Women"-opleidingsproject deel van uitmaakt, en op de volgende bijeenkomst van de Paritaire Vergadering ACS-EU verslag uit te brengen over de vorderingen op dit terrein;

14. onderstreept dat ondernemingen zich pas goed kunnen ontwikkelen wanneer zij de beschikking hebben over betrouwbare, doelmatige infrastructuurvoorzieningen als wegen, telecommunicatie, stroom- en watervoorziening;

15. verzoekt de regeringen van de ACS-landen om via onderwijs en opleiding en via maatschappelijke dienstverlening op het gebied van volksgezondheid en veiligheid, het menselijke potentieel te scheppen dat onontbeerlijk is om gekwalificeerde arbeidskrachten te kunnen aanbieden daar deze tot de belangrijkste factoren behoren welke besluiten over de vestigingsplaats van bedrijven bepalen;

16. onderstreept andermaal in dit verband dat bijzondere aandacht moet worden besteed aan de rol van de overheid bij het waarborgen van gelijke rechten op toegang tot het basisonderwijs voor meisjes en jongens en derhalve bij het verbeteren van de positie en de kansen voor de vrouw;

17. verzoekt haar co-voorzitters deze resolutie te doen toekomen aan de ACS-EU-Raad, de Commissie, de EIB, het CIO, het Economisch en Sociaal Comité en de Vereniging van nationale Kamers van Koophandel van de ACS-landen.

(1) Door de Paritaire Vergadering ACS-EU in Straatsburg (Frankrijk) aangenomen op 1 april 1999.