Antwoorden van de Commissie op schriftelijke vragen

(2018/C 415/06)

Vragen 1-11

VRAAG 2/COM 1

door Michela Giuffreda

Betreft: De betrekkingen tussen de ACS en de EU

Ons solide partnerschap is van fundamenteel belang voor de groei van zowel de ACS- als de EU-landen. Toch zou ik nogmaals willen benadrukken dat onze betrekkingen voornamelijk in het teken staan van economische vraagstukken. Gevoelige punten zoals eerbiediging van de mensenrechten, rechtsstaat, democratie, beheer van migratiestromen, duurzame groei en armoedebestrijding worden vaak minder belangrijk geacht dan economische vraagstukken.

Zal de Commissie daarom overwegen of het noodzakelijk is een breder opgezette overeenkomst te sluiten waarin niet alleen aandacht wordt geschonken aan economische groei, maar ook, op basis van het conditionaliteitsbeginsel, meer belang wordt gehecht aan bovenstaande vraagstukken?

ANTWOORD OP VRAAG 2/COM 1

Het is de bedoeling een nieuwe overeenkomst te sluiten die alomvattend is en ingaat op meerdere dimensies van de betrekkingen tussen de EU en de 79 ACS-landen. De economische dimensie vormt hier een van.

Vraagstukken met betrekking tot mensenrechten, fundamentele vrijheden, democratie, rechtsstaat en behoorlijk bestuur zullen naast migratie en mobiliteit een centrale plaats blijven innemen in ons partnerschap. Dit blijkt ook uit het onderhandelingsmandaat van de EU, waarin deze vraagstukken strategische prioriteiten zijn.

Ons inziens dient de toekomstige overeenkomst bepalingen te bevatten waarin de partijen hun gehechtheid herhalen aan het propageren, beschermen en verwezenlijken van de mensenrechten en fundamentele vrijheden, die universeel en ondeelbaar zijn, alsmede aan het uitdragen van de waarden democratie, behoorlijk bestuur, de rechtsstaat, en de beginselen non-discriminatie, gelijkheid en solidariteit. Bovendien zullen de partijen zich ertoe verbinden migratie en mobiliteit om te zetten in kansen en de uitdagingen op dit gebied gemeenschappelijk aan te pakken.

VRAAG 3/COM 2

door Sabine Lösing

Betreft: De toekomstige opzet en de tenuitvoerlegging van de economische partnerschapsovereenkomsten

Economische partnerschapsovereenkomsten (EPO's) vormen een centraal aspect van de Overeenkomst van Cotonou tussen de EU en de ACS-landen. De in de EPO's opgenomen bepalingen beogen echter het bevorderen van de belangen van de EU en hebben vaak nadelige effecten voor de economieën van de partnerlanden. Om duurzame ontwikkeling te stimuleren moet echter worden gezorgd voor eerlijke handelsvoorwaarden om de opkomst van lokale voorzieningsketens te bevorderen, die meerwaarde kunnen creëren binnen de ACS-landen. Geen enkel land heeft zich historisch gezien kunnen ontwikkelen aan de hand van de door de EU vereiste vorm van handelsliberalisatie.

Zal de Commissie ernaar streven het kader voor het ontwerp en de tenuitvoerlegging van EPO's te herzien en eerlijke handelsvoorwaarden voor ACS-landen te waarborgen?

ANTWOORD OP VRAAG 3/COM 2

In de Overeenkomst van Cotonou worden de overkoepelende doelstellingen van armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling alsmede de essentiële onderdelen van democratie, mensenrechten en rechtsstaat vastgesteld. Het Cotonou-kader voorziet eveneens in ontwikkelingssamenwerking, waaronder „Hulp voor handel”. De Commissie heeft voorgesteld deze onderdelen eveneens op te nemen in het kader voor economische partnerschapsovereenkomsten.

De Commissie staat achter de doelstellingen in verband met het bevorderen van de voorzieningscapaciteit en het scheppen van meerwaarde in de ACS-landen en -regio's. De economische partnerschapsovereenkomsten leveren hier een bijdrage aan doordat zij zorgen voor handels- en investeringskansen, soepele oorsprongsregels en gerichte ontwikkelingssteun. Ook als handelsovereenkomsten de juiste stimulansen bevatten, wordt er echter niet vanzelf economische activiteit mee gecreëerd. Daarom wordt overeenkomstig de Europese consensus inzake ontwikkeling en de EU-strategie „Hulp voor handel” gewerkt aan alomvattende benaderingen inzake duurzame investeringen en werkgelegenheid op zowel landelijk als regionaal niveau.

Om vast te kunnen stellen of deze doelstellingen ook daadwerkelijk worden bereikt, oefent de Commissie toezicht uit op de tenuitvoerlegging van de economische partnerschapsovereenkomsten. Tevens wordt gezorgd voor de regelmatige evaluatie van de economische partnerschapsovereenkomsten en wordt de tenuitvoerlegging ervan onderzocht. Deze evaluaties geschieden in samenwerking met de partnerlanden en met betrokkenheid van de belanghebbenden.

VRAAG 7/COM 3

door Jo Leinen

Betreft: Het Nieuwe Zijderoute-initiatief van China en de betrekkingen tussen de EU en de ACS-landen

Nu duidelijker is geworden wat de vorm en de doelstellingen van het Nieuwe Zijderoute-initiatief van China zullen zijn, heeft de Europese Commissie besloten een connectiviteitsstrategie ten aanzien van Azië te ontwikkelen.

Aangezien het Nieuwe Zijderoute-initiatief zich ook duidelijk richt op Afrikaanse landen en derhalve een weerslag zal hebben op de betrekkingen tussen de EU en de ACS-landen, is de Commissie van plan een soortgelijke strategie te ontwikkelen ten aanzien van Afrika? Indien ja, wat zijn de doelstellingen ervan?

Indien neen, welke stappen worden ondernomen om de gevolgen van het Nieuwe Zijderoute-initiatief voor de betrokken landen te verzachten, of om deze aan te grijpen als een kans?

ANTWOORD OP VRAAG 7/COM 3

In de mondiale strategie van de EU (1) wordt erkend dat het economisch gewicht van Azië toeneemt en wordt daarom aangedrongen op een samenhangende aanpak van het westwaartse connectiviteitstreven van China.

De EU werkt aan een Europese strategie voor verbindingen tussen Europa en Azië. Daartoe is eerst een gezamenlijke mededeling opgesteld, die moet worden gevolgd door conclusies van de Raad.

In de strategie wordt een Europese visie op connectiviteit en partnerschap met de regio geschetst, waarin onderwerpen van regulering tot beleidsdialoog en van technische tot financiële bijstand op het gebied van vervoer, elektriciteitsnetten, digitale verbindingen en uitwisseling tussen mensen aan bod komen. Hiermee wordt gestreefd naar duurzame connectiviteit en worden de landen geholpen bij het behalen van de doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling en de streefdoelen van de klimaatovereenkomst van Parijs.

Er zullen financiële instrumenten in het leven worden geroepen om deze doelstellingen te bereiken, waarin beleidsdialoog wordt gecombineerd met financiële prikkels van overheidsgeld en het aantrekken van particulier kapitaal.

Geografisch gezien zal de gezamenlijke mededeling gericht zijn op Europa en Azië maar ze zal ook gevolgen hebben voor de wereld in het algemeen; beter economisch bestuur en meer duurzame investeringen op lokaal vlak zullen wereldwijd positieve gevolgen hebben.

Het Nieuwe Zijderoute-initiatief van China heeft hoge verwachtingen gewekt in Afrika. Het wordt gezien als een platform voor het lanceren van diverse grote infrastructuurprojecten overeenkomstig de Agenda 2063 van de Afrikaanse Unie ter bevordering van de ontwikkeling van het continent.

Aangezien er geen transparant kader is en ook geen informatie beschikbaar is over de inzet van China in Afrika, blijft het moeilijk om de gevolgen van het Nieuwe Zijderoute-initiatief voor Afrika te beoordelen en China te betrekken bij gevestigde coördinatiemechanismen. De EU versterkt haar partnerschap met diverse betrokkenen om op samenwerking gebaseerde benaderingen van connectiviteit te verbeteren en in nieuwe instrumenten te voorzien voor de aanpak van bijvoorbeeld schuldenrisico's en effectbeoordelingen van investeringsprojecten.

Tegelijkertijd streeft de EU naar constructieve bilaterale betrekkingen met China. Daartoe is de totstandbrenging van een dialoog over ontwikkelingsvraagstukken gepland en heeft de EU opnieuw een begin gemaakt met de dialoog inzake Afrika. Dit maakt het mogelijk gedetailleerder te discussiëren over de respectievelijke benaderingen met betrekking tot ontwikkeling en Afrika.

VRAAG 1/COM 4

door Thierry Cornillet

Betreft: De noodzaak om de communicatie over de EU-financiering te verbeteren en lokale belanghebbenden te leren hoe zij aanvragen kunnen indienen voor hun projecten

Uit werkdocumenten die de Commissie heeft opgesteld als onderdeel van de tussentijdse herziening van de externe financiële instrumenten, blijkt dat een groot deel van de toegewezen middelen nog niet is uitbetaald. Er is weliswaar het een en ander gestroomlijnd maar de procedures blijven omslachtig. Deze situatie zou ertoe kunnen leiden dat de EU haar geloofwaardigheid verliest. Onze partners denken soms dat wij eigenlijk niet van plan zijn om toegewezen middelen uit te betalen.

Kan de Commissie in het volgend meerjarig financieel kader een voorstel doen voor een op lokale belanghebbenden gerichte communicatie- en opleidingsstrategie waarin de nadruk ligt op de vraag hoe zij aanvragen moeten indienen? In dat geval zou het voor hen gemakkelijker worden om te voldoen aan de relevante criteria en zouden ze meer kans maken op goedkeuring van hun projecten.

ANTWOORD OP VRAAG 1/COM 4

Volgens het verslag van de Commissie over de tussentijdse herziening van de externe financieringsinstrumenten wordt de begroting op efficiënte wijze ten uitvoer gelegd. Meer in het bijzonder staat in het werkdocument over het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) dat de uitvoering ervan efficiënt wordt geacht indien 50 % van de begroting is vastgelegd, 30 % is gegund en 13 % is betaald (per juni 2017), waarbij overwogen dient te worden dat het elfde EOF pas tegen eind 2016 op kruissnelheid is gekomen.

In het kader van het thematisch programma voor organisaties van het maatschappelijk middenveld van het financieringsinstrument voor ontwikkelingssamenwerking organiseren EU-delegaties vaak bijeenkomsten om lokale betrokkenen te informeren over relevante uitnodigingen tot het indienen van voorstellen, over de doelstellingen ervan en de indieningsvereisten.

Dergelijke bijeenkomsten worden aangevuld met specifieke, op maat gesneden opleidingssessies. De EU is voornemens deze inspanningen in de periode 2018-2020 voort te zetten.

Bovendien biedt de DEVCO-academie (2) sinds 16 april 2018 gratis toegang tot onlinecursussen over internationale samenwerking en ontwikkeling, met inbegrip van cursussen over financieel en contractbeheer.

Met betrekking tot het volgende meerjarig financieel kader (MFK) neemt de Commissie terdege kennis van de gedane aanbevelingen. Zij zal nadenken over de beste manier om de lokale betrokkenen in de partnerlanden te bereiken, te informeren en opleidingsactiviteiten aan te bieden.

VRAAG 4/COM 5

door Nathalie Griesbeck

Betreft: Zorgen voor stabiliteit en ontwikkeling in de Sahel-regio

Op de conferentie op hoog niveau over de Sahel die op 23 februari 2018 in Brussel plaatsvond, werd 414 miljoen EUR uitgetrokken voor bijstand aan de gezamenlijke taskforce van de G5-Sahel. De G5-troepenmacht probeert stabiliteit te brengen in de regio door terrorisme en georganiseerde misdaad te bestrijden.

Hoe kunnen wij ervoor zorgen dat deze financiële steun niet alleen bijdraagt aan de veiligheid in de regio maar ook de duurzame ontwikkeling van de Sahel bevordert, die een kweekvijver is voor gewelddadige extremistische ideologieën?

ANTWOORD OP VRAAG 4/COM 5

De EU is reeds zeer geëngageerd in de Sahel-regio. Daarbij ligt de nadruk voornamelijk op kwetsbare en grensgebieden. De totale ontwikkelingssteun van de EU voor de landen van de G5-Sahel bedraagt 3,8 miljard EUR (2014-2020) waarvan 1,7 miljard EUR in de vorm van begrotingssteun. De ontwikkelingssteun van de EU aan de regio bedraagt, inclusief die van de lidstaten, 8 miljard EUR.

De veiligheidssituatie in de Sahel-regio wordt steeds slechter, zoals ook is gebleken uit de grootschalige terreuraanslag van 2 maart jongstleden in het hart van Ouagadougou en uit de voortdurende aanvallen op defensie- en veiligheidstroepen in het grensgebied tussen Burkina Faso, Mali en Niger, op de operatie-Barkhane en op MINUSMA (Multidimensionale Geïntegreerde Stabilisatiemissie van de Verenigde Naties in Mali). In grote delen van Centraal en Noord-Mali alsmede in het noorden van Burkina Faso is nog steeds geen sprake van staatsgezag. De lokale bevolking heeft geen toegang tot sociale basisdiensten. Deze trend wordt verder aangewakkerd door de onderliggende oorzaken van instabiliteit, met name het zwakke bestuur op politiek, financieel veiligheidsgebied.

Om te helpen bij de aanpak van deze uitdagingen heeft de EU in de afgelopen jaren een alomvattende benadering en vervolgens een geïntegreerde benadering ontwikkeld waarin veiligheids- en ontwikkelingsaspecten met elkaar worden gecombineerd. In het kader van de Sahel-strategie van de EU en haar regionaal actieplan was de Sahel een proefterrein voor de ontwikkeling van geïntegreerde EU-beleidsvormen en -strategieën met behulp van instrumenten en acties die het hele gebied van diplomatie, ontwikkeling, stabilisatie, humanitaire hulp en veiligheidsbeleid bestrijken.

De EU is zeer ingenomen met de uitkomst van de Sahel-conferentie die op 23 februari 2018 in Brussel plaatsvond. Met de 414 miljoen EUR die in totaal zijn toegezegd voor de gezamenlijke troepenmacht van de G5-Sahel, vormde de conferentie een mijlpaal voor de geïntegreerde inspanningen om steun voor de Sahel te mobiliseren. De EU heeft 100 miljoen EUR beschikbaar gesteld uit de Vredesfaciliteit voor Afrika ter ondersteuning van de gezamenlijke troepenmacht van de G5-Sahel.

Om op lange termijn stabilisatie en duurzame ontwikkeling in de regio te verzekeren, beoogt de EU eveneens het veiligheidsoptreden aan te vullen met ontwikkelingsinspanningen om te zorgen voor een terugkeer van de rechtsstaat en sociale basisdiensten, met name in kwetsbare gebieden.

VRAAG 9/COM 6

door Alpha Ousmane (Burkina Faso)

Betreft: De toekomst van het EOF

Momenteel worden er drie specifieke memoranda van overeenstemming met ACS-landen voorbereid. Welk lot zal echter het Europees Ontwikkelingsfonds beschoren zijn?

De benadering van de Europese Unie doet bezorgdheid rijzen over drie punten:

1. Waarop zullen de regionale indicatieve programma's (RIP's) zijn gebaseerd, en hoe zullen deze worden beheerd?

2. Is er een RIP dat wordt beheerd door de Afrikaanse Unie ten behoeve van alle landen, of houdt elke regio haar eigen RIP?

3. Hoe zal de situatie in de Maghreb worden beheerd? De Maghreb heeft weliswaar een specifieke overeenkomst met de Europese Unie maar geen RIP.

ANTWOORD OP VRAAG 9/COM 6

De Commissie heeft onlangs haar voorstel voor het meerjarig financieel kader (MFK) na 2020 aangenomen en doet op 14 juni haar sectorale voorstellen voor extern optreden.

De Europese Commissie wil belangrijke vereenvoudiging tot stand brengen op het gebied van extern optreden, waar ook ontwikkelingssamenwerking onder valt. Zo wil zij zorgen voor meer samenhang en effectiviteit zonder te tornen aan hetgeen de samenwerking tussen de EU en haar partners zo speciaal maakt: de voorspelbaarheid, de beleidsoriëntatie en het financieringsniveau.

In het kader van deze op meer samenhang gerichte inspanningen wordt voorgesteld het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) te integreren in een breed, met de EU-begroting gefinancierd instrument voor nabuurschap, ontwikkeling en samenwerking, waarvan de essentiële kenmerken dienen te worden bevorderd aan de hand van een brede aanpak.

Het voorgestelde brede instrument zal een dominerende geografische component hebben, dat wordt opgesplitst naar de diverse gebieden in de wereld.

De financiering van regionale acties — hetgeen momenteel bekendstaat als de regionale indicatieve programma's (RIP's) — zal worden behandeld in de programmeringsfase.

Zonder vooruit te lopen op de komende discussies en besluiten, zal het waarschijnlijk mogelijk zijn regionale integratie en samenwerking tussen partnerlanden op verschillende niveaus te blijven financieren. Het zal waarschijnlijk mogelijk zijn om binnen de verschillende onderdelen van de toekomstige regelgeving regionale programma's op te stellen en waar relevant te zorgen voor continentale samenhang in Afrika.

In het kader van het brede instrument zou de Maghreb onder het onderdeel „nabuurschap” komen te vallen. Ook hier is het vraagstuk van de regionale planning voornamelijk een kwestie van programmering waar in een later stadium aan wordt gewerkt.

VRAAG 10/COM 7

door Marlene Mizzi

Betreft: De duurzameontwikkelingsdoelstellingen

De duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG's) zijn doelstellingen waarover 193 landen overeenstemming hebben bereikt. Alle landen hebben zich ertoe verbonden 17 doelstellingen met 169 subdoelstellingen te bereiken.

Kan de Commissie met het oog hierop een toelichting geven op haar plannen voor investering in de tenuitvoerlegging van de SDG's, zowel op EU-niveau als in onze partnerlanden?

Deze zaak wint nog aan belang als voor ogen wordt gehouden dat deze doelstellingen over veel meer gaan dan alleen economisch beleid. Zij hebben immers ook een raakvlak met vraagstukken als sociale ongelijkheid, vergroening van de economie en een veiligere omgeving voor alle generaties.

ANTWOORD OP VRAAG 10/COM 7

De Europese Commissie heeft gekozen voor een uit twee stappen bestaande benadering wat betreft de tenuitvoerlegging: i) integratie van de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG) in het Europees beleidskader en de prioriteiten van de Commissie, en ii) reflectie over onze visie op de lange termijn, alsmede de nadruk op sectoraal beleid na 2020. Het reflectiedocument „Naar een duurzaam Europa in 2030” over de follow-up van de SDG's van de VN, waarin ook de klimaatovereenkomst van Parijs is opgenomen, wordt verwacht in de tweede helft van 2018. Dit zal deel uitmaken van de discussie over de toekomst van Europa en worden ondersteund door een analyse van de afstand die ons scheidt van de SDG's en een inventaris van de door de EU bij de tenuitvoerlegging van SDG's bereikte resultaten. Er is een multistakeholderplatform opgericht voor het uitwisselen en opvolgen van goede praktijken bij de tenuitvoerlegging van de SDG's. Een overzicht van de inzet en bijdragen van deze belanghebbenden zal als bijlage worden bijgevoegd.

Wat meer specifiek de tenuitvoerlegging van SDG via ontwikkelingssamenwerking betreft, hebben de EU en haar lidstaten in juni 2017 overeenstemming bereikt over een nieuwe Europese consensus inzake ontwikkeling. Hiermee wordt voorzien in een nieuw gemeenschappelijk kader voor ontwikkelingsbeleid ten behoeve van de EU-instellingen en de lidstaten. Daarin blijft de nadruk liggen op armoedebestrijding maar wordt tegelijkertijd de band erkend tussen ontwikkelingsbeleid en humanitaire steun, milieu, klimaatverandering, migratie en veiligheidsbeleid. Er zullen inspanningen worden ondernomen voor de aanpak van ongelijkheden om ervoor te zorgen dat niemand achterblijft. De Europese consensus is reeds van invloed geweest op de voorstellen voor onderhandelingsrichtsnoeren van de Raad voor een hernieuwd partnerschap met de ACS-landen.

Beleidsverbintenissen moeten worden gevolgd door investeringen. Wat dit betreft, vormen de SDG's de leidraad voor de reflectie van de EU over het volgend meerjarig financieel kader en de toekomstige instrumenten. De Commissie investeert reeds met een reeks initiatieven in de verwezenlijking van SDG's in partnerlanden. Vorig jaar werd met een EU-bijdrage van 500 miljoen EUR het Spotlight-initiatief van de EU en de VN gelanceerd, dat tot doel heeft elke vorm van geweld tegen vrouwen en meisjes uit te roeien. Het extern investeringsplan van de EU zal naar verwachting leiden tot meer dan 44 miljard EUR investeringen in partnerlanden in Afrika en het nabuurschap van de EU. De Commissie zal daaraan 4,1 miljard EUR bijdragen. Bovendien zal de Commissie een bijdrage van 30 miljoen EUR leveren aan het nieuwe, gezamenlijke fonds van de VN voor Agenda 2030.

Wat de toekomst betreft, verbindt de Commissie zich ertoe haar beleidsdialoog met partnerlanden op basis van de SDG's te zullen versterken en haar partnerlanden te zullen ondersteunen bij de verwezenlijking van Agenda 2030 op nationaal niveau alsmede bij de aanpassing van hun nationale ontwikkelingsplannen aan de SDG's.

VRAAG 6/COM 8

door Catherine Bearder

Betreft: Illegale handel in wilde dieren en de betrekkingen tussen de ACS en de EU

De Commissie heeft twee jaar geleden haar actieplan ter bestrijding van illegale handel in wilde dieren goedgekeurd. Doelstelling 3.2 daarvan roept op tot sterkere mondiale partnerschappen waarbij herkomst-, doorreis- en afzetlanden zijn betrokken.

Welke ACS-landen heeft de Commissie aangewezen als prioritaire landen voor de totstandbrenging van een versterkte dialoog en technische samenwerking bij de strijd tegen de illegale handel in wilde dieren?

Welke stappen zijn ondernomen om dit vraagstuk op de agenda te plaatsen van bijeenkomsten op hoog niveau met regionale organisaties zoals de AU, de SADC en de EAC?

Welke vooruitgang is geboekt bij de mogelijke inzet van handelsinstrumenten als drukmiddel voor acties tegen de illegale handel in wilde dieren? Zijn deze onderwerpen opgenomen in de huidige en toekomstige onderhandelingen tussen de ACS en de EU over vrijhandelsovereenkomsten?

ANTWOORD OP VRAAG 6/COM 8

Bij de tenuitvoerlegging van het actieplan van 2016 ter bestrijding van de illegale handel in wilde dieren zetten de EU en haar lidstaten aanzienlijke middelen in voor acties ter versterking van partnerschappen waaraan ook de herkomst-, doorvoer- en de afzetlanden deelnemen. Zo werd in 2016 en 2017 ongeveer 340 miljoen EUR voor externe ontwikkelingssamenwerking toegezegd. Daarmee wordt rechtstreeks bijgedragen aan de verwezenlijking van de doelstellingen van het actieplan.

Aangezien in alle ACS-landen sprake is van illegale handel in producten van wilde dieren (ivoor, palissander, schubdieren, schildpadden, vogels enz.), hebben alle landen specifieke steun ontvangen voor de bestrijding van deze criminaliteit, maar de voorrang wordt gegeven aan de belangrijkste bevoorradingsregio's: Madagaskar, Centraal-Afrika, Oost-Afrika, West-Afrika en Zuid-Afrika.

De programma's inzake bestrijding van illegale handel in wilde dieren voorzien ook in steun aan internationale organisaties die gespecialiseerd zijn in de strijd tegen criminaliteit in verband met wilde dieren, zoals het Internationaal Consortium ter bestrijding van criminaliteit in verband met wilde dieren (ICCWC). Het bevorderen van de rol van lokale gemeenschappen bij de bescherming van wilde dieren is eveneens een prioriteit voor de EU en haar lidstaten. Daarom is bij de programma's een veelvoud aan partners op mondiaal, regionaal, nationaal en lokaal vlak betrokken en is hierin het hele scala aan activiteiten opgenomen: duurzaam beheer van beschermde gebieden, verbetering van de middelen van bestaan van lokale gemeenschappen door middel van economische activiteiten, de verlening van ecosysteemdiensten (water, energie, groene banen, vlees van in het wild levende dieren) en de ontmanteling van criminele netwerken.

De EU heeft actief met ACS-landen samengewerkt tijdens bijeenkomsten met regionale betrokkenen zoals de Afrikaanse Unie, de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten, de Ontwikkelingsgemeenschap van Zuidelijk Afrika en de Economische Gemeenschap van Centraal-Afrikaanse Staten, maar ook in fora zoals het Congo Basin Forest Partnership. Bovendien voorziet de regionale programmering met betrekking tot milieu en wilde dieren in partnerschappen met en betrokkenheid van de relevante regionale autoriteiten.

Milieubescherming en -duurzaamheid zijn een vast bestanddeel van de besprekingen over handels- en economische partnerschapsovereenkomsten waarbij de EU partij is. De EU zorgt er bijvoorbeeld voor dat de naleving van de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten steeds sterker op de voorgrond komt te staan.

VRAAG 5/COM 9

door György Hölvenyi

Betreft: De rol van religieuze gemeenschappen bij conflictbeheersing in ACS-landen

Religieuze gemeenschappen kunnen een onmisbare rol spelen bij conflictbeheersing tijdens crises in ACS-landen. Religieuze gemeenschappen en instellingen zijn niet alleen in spiritueel opzicht belanghebbenden, maar leveren ook een grote bijdrage aan de sociale stabiliteit dankzij hun leiderschap en legitimiteit, zoals ook onlangs nog is aangetoond met de rol die de katholieke bisschoppenconferentie van Congo heeft gespeeld als cruciale bemiddelaar in de onderhandelingen over de politieke overgang in de DRC.

Hoe kan de Commissie ervoor zorgen dat religieuze gemeenschappen betrokken worden bij de inspanningen van de EU voor conflictbeheersing? Houdt zij bij de tenuitvoerlegging van haar extern optreden rekening met hun aanbevelingen en, zo ja, hoe? Zullen religieuze organisaties betrokken worden bij de samenwerkingsstructuren en de politieke dialoog tussen de ACS en de EU op lange termijn?

ANTWOORD OP VRAAG 5/COM 9

Religieuze gemeenschappen en meer algemeen religie kunnen een belangrijke rol spelen bij preventie, beheersing en oplossing van conflicten. Zij beschikken vaak over unieke spirituele, morele, sociale en soms politieke middelen om vredesprocessen op gang te brengen.

De EDEO en de diensten van de Europese Commissie doen dan ook vaak een beroep op hen als een bijdrage moet worden geleverd aan de inspanningen voor preventie, beheersing en oplossing van conflicten.

In de ACS-landen onderhoudt de Commissie contact met een groot aantal verschillende bemiddelingsondersteunende organisaties, betrokkenen en belanghebbenden, ook met een religieuze dimensie, zoals het netwerk voor religieuze en traditionele vredestichters, het Koning Abdullah Abdulaziz Internationaal Centrum voor interreligieuze en interculturele dialoog (KAICIID) en de Organisatie van Islamitische samenwerking. Wij werken bijvoorbeeld ook samen met de Sant'Egidio-gemeenschap in de Centraal Afrikaanse Republiek.

In sommige gevallen — zoals in dat van de Democratische Republiek Congo — heeft de katholieke bisschoppenconferentie inderdaad een belangrijke rol gespeeld bij het sluiten van een akkoord, maar in andere gevallen wordt de rol van de religieuze leiders soms sterk aangedikt of wordt hier zelfs munt uit geslagen.

Al naar gelang de situatie en de lokale context kan de Europese Commissie de deelname van religieuze gemeenschappen aan dialogen en raadplegingen ondersteunen. Zij kan eveneens technische bijstand verstrekken aan religieuze instanties die betrokken zijn bij vredesprocessen.

Er dient evenwel een beoordeling te worden gemaakt van de religieuze dimensie door middel van een zorgvuldige analyse van de relevante vraagstukken en de betrokken instanties. De EU moet ervoor zorgen dat haar beoordeling van de rol van religie voldoende genuanceerd is. Ook moet zij de complexiteit erkennen van de relatie tussen de diverse partijen in het conflict en hun evoluerende onderlinge verhoudingen. Zoals werd onderstreept in het verslag 2015 van de speciale VN-rapporteur over vrijheid van godsdienst of overtuiging, is het bijzonder belangrijk te begrijpen welke rol menselijk gedrag speelt bij het uitbuiten van religie voor politieke doeleinden.

Meer concreet gesproken wordt met het programma voor interculturele dialoog en cultuur (financieringsinstrument voor ontwikkelingssamenwerking) gestreefd naar een versterking van het cultureel pluralisme en het intercultureel begrip in een aantal geselecteerde ACS-landen. Daaronder vallen ook aspecten in verband met religie of overtuiging. Er zijn vijf projecten geselecteerd waarvan de tenuitvoerlegging begin 2018 van start is gegaan. Hiermee is een totaalbedrag van 10 miljoen EUR gemoeid.

Daarbij werd prioriteit gegeven aan acties in landen met kwetsbare situaties of landen die te maken hebben met een grote toestroom van ontheemden of illegale migranten. De geselecteerde projecten betreffen Benin, Burkina Faso, Burundi, Kameroen, Ivoorkust, Democratische Republiek Congo, Egypte, Kenia, Mali, Niger, Nigeria, Rwanda, Senegal, Zuid-Soedan, Tanzania, Togo, Oeganda en Zimbabwe, alsmede Syrië, Irak en Libanon.

De projecten spelen in op de invloed die religieuze leiders kunnen uitoefenen bij het bevorderen van culturele diversiteit en respect voor de waardigheid van alle mensen door middel van interreligieuze en interculturele dialoog en samenwerking. Religieuze leiders en gemeenschappen vormen dan ook een van de doelgroepen voor capaciteitsopbouwende maatregelen.

Bovendien is de permanente uitnodiging tot het indienen van voorstellen uit hoofde van het Europees instrument voor democratie en mensenrechten (EIDHR) gericht op de verbetering van het wederzijds begrip en respect voor mensen van verschillende geloofsovertuiging of mensen zonder geloofsovertuiging, om te kunnen bijdragen aan inclusieve gemeenschappen en samenlevingen waarin diversiteit wordt geaccepteerd en mogelijke conflicten op vreedzame wijze kunnen worden aangepakt. Maatschappelijke initiatieven die gericht zijn op ACS-landen, komen in aanmerking voor steun. De projectselectie vindt in de loop van 2018 plaats (indicatief bedrag 5 miljoen EUR).

VRAAG 8/COM 10

door Laura Agea

Betreft: De toekomst van de hervorming van het GLB en de gevolgen ervan voor de ACS-landen

Talrijke studies bevestigen dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid van de EU rechtstreekse gevolgen heeft voor de ACS-landen. Helaas zijn dit niet altijd positieve gevolgen. De EU speelt een hoofdrol op de internationale markt voor landbouwproducten en bij de voedselzekerheid in de wereld, en is de grootste importeur van landbouwproducten uit ACS-landen. De grootste uitdaging die moet worden aangepakt, is de aanpassing van de toekomstige hervorming van het GLB aan de verbintenissen die de EU is aangegaan op grond van de mondiale agenda voor duurzame ontwikkeling (SDG's, Overeenkomst van Parijs enz.).

Welke instrumenten zullen opgenomen worden in de structuur van het toekomstige GLB om de positieve gevolgen voor de ontwikkelingslanden te versterken en onze verbintenissen inzake duurzame ontwikkeling en in het bijzonder voedselzekerheid na te komen?

ANTWOORD OP VRAAG 8/COM 10

De nieuwe Europese consensus inzake ontwikkeling van juni 2017 bevestigt hoe belangrijk beleidscoherentie voor ontwikkeling (PCD) is voor de verwezenlijking van de SDG's.

Landbouw is onlosmakelijk verbonden met vraagstukken zoals werkgelegenheid, voedsel, lucht, klimaatverandering, water, bodem en biodiversiteit en speelt daarom een substantiële rol in de Agenda 2030. Op de lange weg naar de verwezenlijking van de duurzameontwikkelingsdoelstellingen (SDG's) zijn pas de eerste stappen gezet en de landbouwsector heeft een kans om aan te tonen dat hij deel kan zijn van de oplossing.

De opeenvolgende hervormingen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) gedurende de afgelopen 25 jaar hebben geleid tot een geleidelijke versterking van de marktgerichtheid (3) van het GLB alsmede tot een verbetering van zijn milieu- en klimaatprestaties (4). Deze hervormingen hebben de hoofddoelstellingen van het GLB benadrukt, te weten: rendabele voedselproductie, duurzaam beheer van de natuurlijke hulpbronnen en klimaatmaatregelen, alsmede een evenwichtige territoriale ontwikkeling binnen de Europese Unie.

De huidige herziening van het GLB heeft ook tot doel een grotere bijdrage te leveren aan de internationale verbintenissen van de EU. In de mededeling „De toekomst van voeding en landbouw” van november 2017 zijn de brede beleidsoriëntaties (5) uiteengezet, waarbij ook wordt ingegaan op de internationale dimensie van het GLB. Deze oriëntaties worden verder uitgewerkt in het wetgevingsvoorstel inzake het gemeenschappelijk landbouwbeleid na 2020, dat onlangs door de Commissie is goedgekeurd.

Het is duidelijk dat de EU zich ertoe heeft verbonden de ontwikkelingslanden te helpen bij de integratie van hun landbouwsectoren in het wereldhandelssysteem opdat zij kunnen profiteren van de voordelen van de wereldeconomie (6). De EU is zich ervan bewust dat dit alleen mogelijk is indien de partnerlanden zelf de beslissingen nemen. De EU werkt momenteel met meer dan zestig partnerlanden samen op het gebied van duurzame landbouw en voedselzekerheid (7). In Afrika ligt de klemtoon op beleidsondersteuning, het aanmoedigen van verantwoorde investeringen in plattelandsgebieden en het ondersteunen van de agrovoedingssector, met als uiteindelijke doel de Afrikaanse landen te helpen het potentieel van hun landbouwsector te benutten en tegemoet te komen aan de behoeften van hun burgers.

In april heeft de Commissie eveneens een taskforce opgezet bestaande uit Europese en Afrikaanse deskundigen die advies moet geven en aanbevelingen moet doen voor de versterking van het partnerschap tussen de EU en de Afrikaanse Unie op het gebied van voeding en landbouw, alsmede voor de verbetering van de rol van de EU in een werkgelegenheidsscheppende economische ontwikkeling van Afrika op het gebied van landbouw, landbouwindustrie en voedingsindustrie.

VRAAG 11/COM 11

door Neena Gill

Betreft: Humanitaire hulp aan de DRC

Humanitaire hulp aan de DRC stond in 2017 op het laagste niveau van de afgelopen tien jaar.

De humanitaire hulpverlening van de EU aan dit land bedroeg vorig jaar 4 miljoen EUR minder dan in 2016.

In oktober 2017 kondigde de VN in de DRC officieel een noodtoestand van niveau 3 af. De geografische focus lag daarbij op de regio's Kasaï, Tanganyika en Zuid-Kivu.

1. Hoe groot is momenteel het totale financieringstekort om de humanitaire situatie in de DRC het hoofd te kunnen bieden?

2. Heeft de Commissie na oktober 2017 maatregelen genomen om de humanitaire steun aan de DRC te verhogen?

ANTWOORD OP VRAAG 11/COM 11

Gelet op de verslechterende humanitaire situatie in de Democratische Republiek Congo (DRC) werd op 13 april 2018 in Genève voor het eerst een internationale humanitaire conferentie over de DRC gehouden. De conferentie werd georganiseerd door de VN, de EU en Nederland. 101 delegaties hebben hieraan deelgenomen, waaronder 22 lidstaten van de EU. Het resultaat hiervan was dat 528,1 miljoen USD in de vorm van toezeggingen en aankondigingen beschikbaar werd gesteld voor humanitaire actie in de DRC in 2018. De Europese Commissie heeft aangekondigd de DRC te zullen steunen met een bedrag van 77,1 miljoen EUR in 2018 en de lidstaten van de EU hebben aangekondigd daar nog eens 246 miljoen USD bovenop te zullen doen waardoor de toezeggingen van de EU twee derde van het totale bedrag uitmaken.

Voor het plan voor humanitaire respons in de DRC is in 2018 1,68 miljard USD nodig. Volgens de VN hebben 13,1 miljoen mensen hulp nodig.

Op 20 oktober 2017 kondigde de VN een noodtoestand van niveau 3 af — het hoogst mogelijke responsniveau — voor de duur van zes maanden en met een geografische focus op de provincies Zuid-Kivu, Tanganyika en Kasaïs. Op 20 april 2018 werd de niveau 3-status ingetrokken, aangezien volgens de VN in grote mate was voldaan aan de benchmarks die waren vastgesteld voor de effectieve ontwikkeling van een internationale capaciteit ter verhoging van de humanitaire steun.

De Europese Commissie geeft sinds 1994 steun aan humanitaire maatregelen in de DRC en zal hiermee doorgaan. Zij ondersteunt de respons op basale humanitaire behoeften, zoals voedselhulp, voeding, gezondheidsdiensten, bescherming, onderdak, water, waterzuivering en hygiëne, onderwijs in noodsituaties, maar ook logistiek en coördinatie van de humanitaire hulpverlening. In 2018 zal dit worden aangevuld met maatregelen op het gebied van bemiddeling, verzoening en het opbouwen van veerkracht. Deze worden gefinancierd met andere instrumenten waarover de Europese Commissie, naast de reeds omvangrijke ontwikkelingsfinanciering in de DRC, beschikt.

(1) https://europa.eu/globalstrategy/sites/globalstrategy/files/pages/files/eugs_review_web_13.pdf

(2) https://webgate.ec.europa.eu/devco-academy/

(3) Dit wordt bereikt door productie- en handelsverstorende maatregelen tot een minimum te beperken. Momenteel is meer dan 90 % van de EU-steun aan landbouwers losgekoppeld van de hoeveelheid of de verkregen producten en is er dus geen sprake meer van een verstorend effect op de handel. Marktmaatregelen beperken zich alleen tot vangnet-niveaus indien sprake is van een crisis, en exportsubsidies zijn reeds sinds december 2015 afgeschaft.

(4) De specifieke GLB-instrumenten voor duurzame voedselproductie omvatten zowel verplichte (randvoorwaarden, vergroening) als vrijwillige maatregelen (op grond van het beleid voor plattelandsontwikkeling). De aan EU-landbouwers verstrekte steun is derhalve een weerspiegeling van hun inspanningen en de tenuitvoerlegging van maatregelen ter waarborging van een duurzame landbouw.

(5) Daarin wordt ook duidelijk aangegeven dat het toekomstig GLB een grotere rol moet spelen bij de tenuitvoerlegging van de uitkomst van de top van Valletta en bij de aanpak van de grondoorzaken van migratie. Zo moet meer gebruik worden gemaakt van kennis en innovatie en sterker worden samengewerkt op het gebied van onderzoek en innovatie in de landbouw. Ook moet de mogelijkheid worden onderzocht van opleidings- en uitwisselingsprojecten en moeten de strategische beleidssamenwerking en de dialoog met de Afrikaanse Unie over vraagstukken in verband met landbouw en plattelandsontwikkeling worden versterkt.

(6) De EU biedt alle minst ontwikkelde landen (MOL's) rechten- en quotavrije toegang. Ook stellen de economische partnerschapsovereenkomsten (EPO's) partnerlanden in staat hun gevoelige landbouwproducten te beschermen tegen liberalisering door ze ofwel geheel uit te sluiten of robuuste vrijwaringsmaatregelen te treffen waarmee zij zich kunnen beschermen tegen plotselinge invoertoenames.

(7) In de periode 2014-2020 is hiervoor 8,5 miljard EUR aan ontwikkelingssteun van de EU toegewezen.