Linji gwida dwar l-għajnuna reġjonali mill-Istat (*)

Werrej

1. Introduzzjoni 83

2. Kamp ta’ applikazzjoni u definizzjonijiet 85

2.1. Il-kamp ta’ applikazzjoni tal-għajnuna reġjonali 85

2.2. Definizzjonijiet 86

3. Għajnuna reġjonali notifikabbli 89

4. Kostijiet eliġibbli 89

4.1. L-għajnuna għall-investiment 89

4.1.1. Il-kostijiet eliġibbli kkalkolati abbażi tal-kostijiet ta’ investiment 90

4.1.2. Il-kostijiet eliġibbli kkalkulati fuq il-bażi tal-kostijiet lavorattivi 91

4.2. Għajnuna operatorja 91

5. Valutazzjoni tal-kompatibilità tal-għajnuna reġjonali 91

5.1. Kontribut għall-iżvilupp u għall-koeżjoni reġjonali 92

5.1.1. Skemi ta’ għajnuna għall-investiment 92

5.1.2. Għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli 93

5.1.3. Skemi ta’ għajnuna operatorja 94

5.2. L-effett ta’ inċentiv 94

5.2.1. L-għajnuna għall-investiment 94

5.2.2. Skemi ta’ għajnuna operatorja 96

5.3. Il-bżonn għal intervent mill-Istat 96

5.4. L-adegwatezza tal-għajnuna reġjonali 96

5.4.1. L-adegwatezza fost strumenti ta’ politika alternattivi 97

5.4.2. Adegwatezza fost strumenti differenti ta’ għajnuna 97

5.5. Proporzjonalità tal-ammont tal-għajnuna (il-limitazzjoni tal-għajnuna għall-minimu meħtieġ) 97

5.5.1. L-għajnuna għall-investiment 97

5.5.2. Skemi ta’ għajnuna operatorja 99

5.6. Evitar ta’ effetti negattivi bla bżonn fuq il-kompetizzjoni u fuq il-kummerċ 99

5.6.1. Kunsiderazzjonijiet ġenerali 99

5.6.2. Effetti negattivi b’mod evidenti fuq il-kompetizzjoni u fuq il-kummerċ 100

5.6.3. Skemi ta’ għajnuna għall-investiment 101

5.6.4. Għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli 102

5.6.5. Skemi ta’ għajnuna operatorja 103

5.7. Trasparenza 103

6. Evalwazzjoni 104

7. Mapep tal-għajnuna reġjonali 105

7.1. Il-kopertura tal-popolazzjoni eliġibbli għall-għajnuna reġjonali 106

7.2. Id-deroga fl-Artikolu 61(3)(a) 106

7.3. Id-deroga fl-Artikolu 61(3)(c) 107

7.3.1. Żoni “c” predefiniti 107

7.3.2. Żoni “c” mhux predefiniti 108

7.4. L-intensitajiet massimi tal-għajnuna applikabbli għall-għajnuna għall-investiment reġjonali 109

7.4.1. L-intensitajiet massimi tal-għajnuna fiż-żoni “a” 109

7.4.2. L-intensitajiet massimi tal-għajnuna fiż-żoni “c” 110

7.4.3. Intensitajiet akbar tal-għajnuna għall-SMEs 110

7.4.4. Intensitajiet akbar tal-għajnuna għat-territorji identifikati għall-appoġġ mill-JTF () 110

7.4.5. Intensitajiet akbar tal-għajnuna għar-reġjuni li jesperjenzaw telf fil-popolazzjoni 110

7.5. Notifika tal-mapep tal-għajnuna reġjonali u l-valutazzjoni tagħhom 110

7.6. Emendi 111

7.6.1. Ir-riżerva tal-popolazzjoni 111

7.6.2. Reviżjoni ta’ nofs it-terminu 111

8. Emenda tal-Linji Gwida dwar l-għajnuna reġjonali mill-Istat għall-2014-2020 111

9. Applikabbiltà tar-regoli dwar l-għajnuna reġjonali 112

10. Rapportar u monitoraġġ 112

11. Reviżjoni 112

1. INTRODUZZJONI

1. L-Awtorità ta’ Sorveljanza tal-EFTA (“ESA”) tista’ tikkunsidra t-tipi ta’ għajnuna mill-Istat li ġejjin bħala kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE, abbażi tal-Artikolu 61(3)(a) u (c) tal-Ftehimtaż-ŻEE: (a) Għajnuna mill-Istat biex jiġi promoss l-iżvilupp ekonomiku ta’ żoni fejn l-istandard tal-għajxien huwa baxx b’mod mhux normali jew fejn ikun hemm stat serju ta’ nuqqas ta’ impjieg; u (b) Għajnuna mill-Istat biex jiġi ffaċilitat l-iżvilupp ta’ ċerti żoni ekonomiċi fiż-Żona Ekonomika Ewropea (“ŻEE”) (1). Dawn it-tipi ta’ għajnuna mill-Istat huma magħrufa bħala għajnuna reġjonali.

2. Dawn il-Linji Gwida jistabbilixxu l-kundizzjonijiet skont liema, l-għajnuna reġjonali, tista’ titqies kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE. Dawn jistabbilixxu wkoll il-kriterji għall-identifikazzjoni taż-żoni li jissodisfaw il-kundizzjonijiet tal-kompatibbiltà skont l-Artikolu 61(3)(a) u l-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim ŻEE.

3. L-objettiv primarju tal-kontroll tal-għajnuna mill-Istat fil-qasam tal-għajnuna reġjonali huwa li jiġi żgurat li l-għajnuna għall-iżvilupp reġjonali u għall-koeżjoni territorjali ( 2 ) ma taffettwax b’mod negattiv wisq il-kundizzjonijiet kummerċjali bejn l-Istati taż-ŻEE ( 3 ) . B’mod partikolari, dan jimmira li jipprevjeni t-tlielaq għas-sussidji li jistgħu jseħħu meta l-Istati taż-ŻEE jfittxu li jattiraw jew li jżommu negozji f’żoni megħjuna taż-ŻEE, u li jillimita l-effetti tal-għajnuna reġjonali fuq il-kummerċ u l-kompetizzjoni għall-minimu meħtieġ.

4. L-objettiv tal-iżvilupp reġjonali u tal-koeżjoni territorjali jagħmel distinzjoni bejn l-għajnuna reġjonali u forom oħrajn ta’ għajnuna, bħall-għajnuna għar-riċerka, għall-iżvilupp u għall-innovazzjoni, għax-xogħol, għat-taħriġ, għall-enerġija jew għall-protezzjoni ambjentali, li jsegwu objettivi oħrajn ta’ żvilupp ekonomiku skont l-Artikolu 61(3) tal-Ftehim ŻEE. F’ċerti ċirkostanzi jistgħu jiġu permessi intensitajiet ogħla ta’ għajnuna għal dawk it-tipi l-oħrajn ta’ għajnuna meta jingħataw lil impriżi stabbiliti f’żoni megħjuna, bħala rikonoxximent tad-diffikultajiet speċifiċi li jiffaċċjaw f’dawn iż-żoni ( 4 )

5. L-għajnuna reġjonali jista’ jkollha rwol effettiv biss jekk tintuża b’mod ristrett u proporzjonat u jekk tkun ikkonċentrata fuq żoni megħjuna fiż-ŻEE ( 5 ) . B’mod partikolari, il-limiti massimi permessi tal-għajnuna għandhom jirriflettu l-livell tal-problemi li qed jaffettwaw l-iżvilupp taż-żoni kkonċernati. Il-vantaġġi tal-għajnuna f’termini tal-iżvilupp ta’ żona megħjuna jridu jisbqu t-tfixkil tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ li dan jista’ jirriżulta fih ( 6 ) . Il-piż mogħti lill-effetti pożittivi tal-għajnuna x’aktarx ivarja skont id-deroga tal-Artikolu 61(3) tal-Ftehim ŻEE, li jfisser li tfixkil akbar tal-kompetizzjoni jista’ jkun aċċettat fiż-żoni l-aktar żvantaġġati koperti mill-Artikolu 61(3)(a) milli f’żoni koperti mill-Artikolu 61(3)(c) ( 7 )

6. Barra minn hekk, l-għajnuna reġjonali tista’ tkun effettiva fil-promozzjoni jew fil-faċilitazzjoni tal-iżvilupp ekonomiku ta’ żoni megħjuna dment li din tingħata biex tistimola investiment jew attività ekonomika addizzjonali f’dawk iż-żoni. F’ċerti każijiet limitati ħafna u identifikati sew, l-ostakli li dawn iż-żoni jiffaċċjaw biex jattiraw jew biex iżommu attività ekonomika jistgħu tant ikunu gravi jew permanenti li l-għajnuna għall-investiment tista’ ma tkunx biżżejjed biex tippermetti liż-żona tiżviluppa. F’din is-sitwazzjoni, l-għajnuna għall-investiment reġjonali tista’ tiġi ssupplimentata b’għajnuna operatorja reġjonali.

7. Fl-2019, il-Kummissjoni Ewropea (“il-Kummissjoni”) nediet evalwazzjoni tal-qafas ta’ għajnuna reġjonali biex tivvaluta jekk il-linji gwida tagħha dwar l-għajnuna reġjonali kinux għadhom adattati għall-iskop tagħhom. Ir-riżultati ( 8 ) urew li, fil-prinċipju, ir-regoli jaħdmu tajjeb, iżda jeħtieġu xi titjib biex jirriflettu l-iżviluppi ekonomiċi. Barra minn hekk, il-“Patt Ekoloġiku Ewropew” ( 9 ) , “Strateġija industrijali ġdida għall-Ewropa” ( 10 ) u “Insawru l-futur diġitali tal-Ewropa” ( 11 ) , jistgħu jitqiesu mill-Kummissjoni meta jiġi vvalutat l-impatt tal-għajnuna reġjonali, u dawn jeħtieġu li jsiru xi emendi għar-regoli. F’dan il-kuntest, regoli oħrajn dwar l-għajnuna mill-Istat għaddejjin ukoll minn proċess ta’ reviżjoni u l-Kummissjoni qed tagħti attenzjoni partikolari għall-ambitu ta’ kull linja gwida tematika kif ukoll għall-possibbiltajiet li potenzjalment jiġu kkombinati tipi differenti ta’ għajnuna għall-istess investiment. Bħala tali, l-appoġġ għall-investimenti inizjali għal teknoloġiji ġodda ekoloġiċi li jikkontribwixxu għad-dekarbonizzazzjoni tal-proċessi tal-produzzjoni fl-industrija, inklużi l-industriji intensivi fl-enerġija bħall-azzar, jista’ jiġi vvalutat, skont il-karatteristiċi eżatti tagħhom, b’mod partikolari skont ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat għar-riċerka, l-iżvilupp u l-innovazzjoni jew għall-protezzjoni ambjentali u l-enerġija. L-għajnuna reġjonali tista’ tiġi kkombinata wkoll ma’ tipi oħra ta’ għajnuna. Huwa possibbli, pereżempju, għall-istess proġett ta’ investiment, li l-għajnuna reġjonali tiġi kkombinata ma’ appoġġ skont ir-regoli tal-għajnuna mill-Istat għall-protezzjoni ambjentali u l-enerġija jekk dak il-proġett ta’ investiment jiffaċilita l-iżvilupp ta’ żona megħjuna u fl-istess ħin iżid il-livell ta’ protezzjoni ambjentali sal-punt li l-investiment jew parti minnu jikkwalifika għal appoġġ taħt iż-żewġ regoli tematiċi u d-dispożizzjonijiet taż-żewġ settijiet ta’ regoli jiġu rispettati. B’dan il-mod, l-Istati taż-ŻEE jistgħu jinċentivaw l-ilħuq taż-żewġ objettivi bl-aħjar mod, filwaqt li jevitaw kumpens żejjed. […] ( 12 )

7a. L-ESA tinnota li ċerti strumenti ta’ politika u dispożizzjonijiet leġiżlattivi msemmija mill-Kummissjoni ma jistgħux jiġu inkorporati fil-Ftehim ŻEE. Filwaqt li tqis is-sitwazzjoni leġiżlattiva partikolari tal-Istati taż-ŻEE-EFTA, l-ESA madankollu, bil-għan li tiżgura applikazzjoni uniformi tad-dispożizzjonijiet dwar l-għajnuna mill-Istat, u kundizzjonijiet ugwali ta’ kompetizzjoni fiż-ŻEE kollha, ġeneralment se tapplika l-istess punti ta’ referenza bħal-Linji Gwida tal-Kummissjoni meta tivvaluta l-kompatibbiltà tal-għajnuna reġjonali mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE ( * ) . Konsegwentement, dawn il-Linji Gwida jinkludu referenzi għal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni Ewropea u għad-dokumenti ta’ politika li jinsabu fil-Linji Gwida tal-Kummissjoni ( ** ) . Dan ma jimplikax li l-Istati taż-ŻEE-EFTA huma obbligati jikkonformaw mal-leġiżlazzjoni li ma ġietx implimentata fil-Ftehim ŻEE.

8. Bi tweġiba għad-disturb ekonomiku maħluq mill-pandemija tal-COVID-19, il-Kummissjoni stabbiliet strumenti mmirati, bħall-Qafas Temporanju għall-miżuri ta’ għajnuna mill-Istat ( 13 ) . Il-pandemija jista’ jkollha effetti aktar fit-tul f’ċerti żoni milli f’oħrajn. F’dan il-mument, għadu kmieni wisq biex wieħed ibassar l-impatt tal-pandemija fuq perjodu ta’ żmien medju u fit-tul biex jiġu identifikati liema żoni se jkunu partikolarment affettwati. Għalhekk, l-ESA qiegħda tippjana rieżami ta’ nofs it-terminu tal-mapep tal-għajnuna reġjonali fl-2023, li se jqis l-aktar statistika reċenti disponibbli.

2. KAMP TA’ APPLIKAZZJONI U DEFINIZZJONIJIET

2.1. Il-kamp ta’ applikazzjoni tal-għajnuna reġjonali

9. Il-kundizzjonijiet ta’ kompatibbiltà stabbiliti f’dawn l-Linji Gwida huma applikabbli kemm għall-iskemi ta’ għajnuna reġjonali notifikabbli kif ukoll għall-għajnuna individwali notifikabbli.

12. L-ESA se tapplika l-prinċipji stabbiliti f’dawn il-Linji Gwida għall-ipproċessar u għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ prodotti agrikoli fi prodotti mhux agrikoli ( 22 )

13. Hemm it-tendenza li l-kumpaniji l-kbar jintlaqtu anqas mill-impriżi żgħar u medji (SMEs) mir-restrizzjonijiet reġjonali għall-investiment jew għaż-żamma ta’ attività ekonomika f’żona megħjuna. L-ewwel, l-impriżi l-kbar jistgħu jiksbu kapital u kreditu fis-swieq globali aktar faċilment u huma anqas ristretti mill-offerta aktar limitata tas-servizzi finanzjarji f’żoni megħjuna. It-tieni, l-investimenti mill-impriżi l-kbar jistgħu jipproduċu ekonomiji ta’ skala li jnaqqsu l-kostijiet inizjali speċifiċi għal-lokalità u, f’ħafna aspetti, ma jkunux marbutin maż-żona li fiha jseħħ l-investiment. It-tielet, impriżi kbar li jippjanaw investimenti normalment ikollhom setgħa ta’ negozjar konsiderevoli meta mqabbla mal-awtoritajiet, u dan jista’ jwassal biex l-għajnuna tkun tista’ tingħata mingħajr ma jkun hemm il-ħtieġa jew mingħajr ġustifikazzjoni xierqa. Fl-aħħar, l-impriżi l-kbar għandhom tendenza akbar li jkunu atturi importanti fis-suq ikkonċernat u, konsegwentement, l-investiment li għalih tingħata l-għajnuna jista’ joħloq tfixkil fil-kompetizzjoni u fil-kummerċ fis-suq intern.

14. ( 24 ). Peress li għajnuna reġjonali mogħtija lil impriżi kbar għall-investimenti tagħhom aktarx li mhux se jkollha effett ta’ inċentiv, bħala regola ma tistax titqies kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE skont l-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim ŻEE, sakemm ma tingħatax għal investimenti inizjali li joħolqu attivitajiet ekonomiċi ġodda f’dawn iż-żoni “c” f’konformità mal-kriterji stipulati f’dawn il-Linji Gwida. […] ( 23 )

15. L-għajnuna reġjonali li l-għan tagħha huwa li tnaqqas l-ispejjeż kurrenti ta’ impriża tikkostitwixxi għajnuna operatorja. L-għajnuna operatorja tista’ titqies kompatibbli biss jekk ikun jista’ jintwera li hija meħtieġa għall-iżvilupp taż-żona, pereżempju jekk timmira li tnaqqas ċerti diffikultajiet speċifiċi li jiffaċċjaw l-SMEs fl-aktar żoni żvantaġġati (skont l-Artikolu 61(3)(a) tal-Ftehim ŻEE), jekk tikkumpensa għal kostijiet addizzjonali mġarrba fit-twettiq ta’ attività ekonomika fir-reġjuni ultraperiferiċi, jew jekk tipprevjeni jew tnaqqas id-depopolazzjoni f’żoni skarsament popolati u f’żoni b’popolazzjoni baxxa ħafna.

16. Dawn il-Linji Gwida ma jkoprux għajnuna operatorja mogħtija lil impriżi li l-attività ewlenija tagħhom taqa’ taħt it-Taqsima K “Attivitajiet finanzjarji u marbuta ma’ assigurazzjoni” tal-klassifikazzjoni statistika tal-attivitajiet ekonomiċi ( 25 ) tan-NACE Rev. 2 jew lil impriżi li jwettqu attivitajiet intragrupp u li l-attività ewlenija tagħhom taqa’ taħt il-klassijiet 70.10 “Attivitajiet ta’ uffiċċji ċentrali” jew 70.22 “Negozju u attivitajiet oħra ta’ konsulenza dwar ġestjoni” tan-NACE Rev. 2.

17. L-għajnuna reġjonali ma tistax tingħata lil impriżi f’diffikultà, kif definit għall-finijiet ta’ dawn il-Linji Gwida mil-Linji Gwida dwar l-għajnuna mill-Istat għas-salvataġġ u r-ristrutturar ta’ impriżi mhux finanzjarji f’diffikultà ( 26 )

18. Meta tivvaluta l-għajnuna reġjonali mogħtija lil impriża li hija soġġetta għal ordni ta’ rkupru pendenti b’segwitu għal deċiżjoni preċedenti tal-ESA li tiddikjara għajnuna bħala illegali u inkompatibbli mat-tħaddim tal-Ftehim ŻEE, l-ESA se tqis kwalunkwe għajnuna li tkun għad trid tiġi rkuprata ( 27 )

2.2. Definizzjonijiet

19. Għall-finijiet ta’ dawn il-Linji Gwida, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin: (1) “żoni “a”” tfisser żoni deżinjati f’mappa tal-għajnuna reġjonali f’konformità mal-Artikolu 61(3)(a) tal-Ftehim ŻEE u “żoni “c”” tfisser żoni deżinjati f’mappa tal-għajnuna reġjonali f’konformità mal-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim ŻEE; (2) “għajnuna ad hoc” tfisser għajnuna li ma tingħatax fuq il-bażi ta’ skema; (3) “ammont aġġustat tal-għajnuna” tfisser l-ammont massimu permissibbli tal-għajnuna għal proġett ta’ investiment kbir li huwa kkalkulat skont il-formula li ġejja: 3.1. ammont aġġustat tal-għajnuna = R × (A + 0,50 × B + 0,34 × C) 3.2. fejn: R jirrappreżenta l-intensità massima tal-għajnuna applikabbli fiż-żona kkonċernata, minbarra l-intensità miżjuda tal-għajnuna għall-SMEs. A hija l-parti tal-kostijiet eliġibbli ugwali għal EUR 50 miljun, B hija l-parti tal-kostijiet eliġibbli bejn EUR 50 miljun u EUR 100 miljun, u C hija l-parti tal-kostijiet eliġibbli ta’ aktar minn EUR 100 miljun; (4) “intensità tal-għajnuna” tfisser l-ekwivalenti ta’ għotja gross espressa bħala perċentwal tal-kostijiet eliġibbli; (5) “żona megħjuna” tfisser żona “a” jew żona “c”; (6) “tlestija tal-investiment” tfisser il-mument meta l-investiment jitqies mill-awtoritajiet nazzjonali bħala lest jew tliet snin wara l-bidu tax-xogħlijiet, skont liema jiġi l-ewwel; (7) “data tal-għoti tal-għajnuna” tfisser id-data li fiha l-benefiċjarju tal-għajnuna ngħata d-dritt ġuridiku li jirċievi l-għajnuna skont ir-reġim ġuridiku nazzjonali applikabbli; (8) “EU27” tfisser is-27 Stat Membru kollha (minbarra l-Irlanda ta’ Fuq) (*); (8a) “Stati taż-ŻEE” tfisser l-EU27 u l-Istati taż-ŻEE-EFTA; (8b) “Stati taż-ŻEE-EFTA” tfisser l-Iżlanda, il-Liechtenstein u n-Norveġja; (9) “pjan ta’ evalwazzjoni” tfisser dokument li jkopri skema ta’ għajnuna waħda jew aktar u li jkun fih mill-anqas l-elementi minimi li ġejjin: l-objettivi li għandhom jiġu vvalutati, il-mistoqsijiet tal-evalwazzjoni, l-indikaturi tar-riżultat, il-metodoloġija prevista biex titwettaq l-evalwazzjoni, ir-rekwiżiti għall-ġbir tad-data, iż-żmien propost tal-evalwazzjoni inkluża d-data tas-sottomissjoni tar-rapporti ta’ evalwazzjoni interim u finali, id-deskrizzjoni tal-korp indipendenti li jwettaq l-evalwazzjoni jew il-kriterji li se jintużaw għall-għażla tiegħu u l-modalitajiet biex l-evalwazzjoni ssir disponibbli għall-pubbliku; (10) “ekwivalenti ta’ għotja gross” tfisser l-ammont skontat tal-għajnuna ekwivalenti għall-ammont li jirriżulta kieku kellha tingħata fil-forma ta’ għotja lill-benefiċjarju tal-għajnuna, qabel it-taxxi jew imposti oħrajn, kif ikkalkulat fil-ħin tal-għoti tal-għajnuna jew fil-ħin tan-notifika tal-għajnuna lill-ESA, skont liema jiġi l-ewwel, abbażi tar-rata ta’ referenza applikabbli f’dik id-data; (11) “skema ta’ għajnuna operatorja reġjonali orizzontali” tfisser att li fuq il-bażi tiegħu, mingħajr miżuri ta’ implimentazzjoni ulterjuri, tista’ tingħata għajnuna operatorja individwali lill-impriżi definiti fl-att b’mod ġenerali u astratt. Għall-finijiet ta’ din id-definizzjoni, skema ta’ għajnuna settorjali ma tistax titqies bħala skema ta’ għajnuna operatorja reġjonali orizzontali; (12) “għajnuna individwali” tfisser għajnuna ad hoc jew għotjiet notifikabbli ta’ għajnuna lil benefiċjarji individwali abbażi ta’ skema ta’ għajnuna; (13) “investiment inizjali” tfisser: (a) investiment f’assi tanġibbli u intanġibbli relatat ma’ punt wieħed jew aktar minn dawn li ġejjin: — it-twaqqif ta’ stabbiliment ġdid; — l-estensjoni tal-kapaċità ta’ stabbiliment eżistenti; — id-diversifikazzjoni tar-rendiment ta’ stabbiliment fi prodotti (28) li qatt ma ġew prodotti fl-istabbiliment; jew — bidla fundamentali fil-proċess ta’ produzzjoni ġenerali tal-prodott(i) kkonċernat(i) mill-investiment fl-istabbiliment; jew (b) akkwiżizzjoni ta’ assi li jappartjenu għal stabbiliment li jkun għalaq jew li kieku kien jagħlaq kieku ma nxtarax. L-akkwiżizzjoni unika tal-ishma ta’ impriża ma tikkwalifikax bħala investiment inizjali. Għalhekk, l-investiment ta’ sostituzzjoni ma jikkostitwixxix investiment inizjali. (14) “investiment inizjali li joħloq attività ekonomika ġdida” tfisser: (a) investiment f’assi tanġibbli u intanġibbli relatat ma’ punt wieħed jew aktar minn dawn li ġejjin: — mat-twaqqif ta’ stabbiliment ġdid; jew — mad-diversifikazzjoni tal-attività ta’ stabbiliment, bil-kundizzjoni li l-attività l-ġdida ma tkunx l-istess attività jew waħda simili għal attività li diġà kienet titwettaq fl-istabbiliment; jew (b) l-akkwiżizzjoni ta’ assi li jappartjenu għal stabbiliment li għalaq jew li kieku kien jagħlaq kieku ma nxtarax, bil-kundizzjoni li l-attività l-ġdida li se ssir bl-użu tal-assi akkwiżiti ma tkunx l-istess attività jew waħda simili għall-attività mwettqa fl-istabbiliment qabel l-akkwiżizzjoni. L-akkwiżizzjoni unika tal-ishma ta’ impriża ma tikkwalifikax bħala investiment inizjali li joħloq attività ekonomika ġdida. (15) “assi intanġibbli” tfisser assi li ma għandhomx forma fiżika jew finanzjarja bħalma huma privattivi, liċenzji, kompetenzi jew proprjetà intellettwali oħra; (16) “ħolqien ta’ impjiegi” tfisser żieda netta fl-għadd ta’ impjegati fl-istabbiliment ikkonċernat meta mqabbel mal-medja matul it-12-il xahar preċedenti, wara t-tnaqqis mill-għadd ta’ impjiegi maħluqa, ta’ kull impjieg li jkun intilef matul dak il-perjodu, espress bħala unitajiet lavorattivi annwali; (17) “impriżi kbar” tfisser impriżi li ma jissodisfawx il-kundizzjonijiet biex jikkwalifikaw bħala SMEs f’konformità mal-punt (28); (18) “proġett ta’ investiment kbir” tfisser investiment inizjali b’kostijiet eliġibbli li jaqbżu l-EUR 50 miljun; (19) “intensità massima tal-għajnuna” tfisser l-intensità tal-għajnuna riflessa fil-mapep tal-għajnuna reġjonali stabbiliti fis-sottotaqsima 7.4, inkluża ż-żieda fl-intensità tal-għajnuna għall-SMEs; (20) “għadd ta’ impjegati” tfisser l-għadd ta’ unitajiet lavorattivi annwali, jiġifieri l-għadd ta’ persuni impjegati bħala full-time f’sena waħda; persuni li jaħdmu part-time jew li jiġu impjegati f’xogħol staġunali jingħaddu fi frazzjonijiet tal-unitajiet lavorattivi annwali; (21) […] (29); (22) “għajnuna operatorja” tfisser għajnuna maħsuba sabiex tnaqqas l-infiq attwali ta’ impriża, inklużi kategoriji bħal kostijiet tal-persunal, materjali, servizzi kuntrattati, komunikazzjonijiet, enerġija, manutenzjoni, kera u amministrazzjoni, iżda bl-esklużjoni tal-ispejjeż relatati mad-deprezzament u mal-kostijiet tal-finanzjament jekk ikunu ġew inklużi fil-kostijiet eliġibbli meta ngħatat l-għajnuna għall-investiment reġjonali; (23) “mappa tal-għajnuna reġjonali” tfisser il-lista taż-żoni magħżula minn Stat taż-ŻEE-EFTA f’konformità mal-kundizzjonijiet stipulati f’dawn il-Linji gwida u approvati mill-ESA; (24) “rilokazzjoni” tfisser it-trasferiment tal-istess attività jew ta’ attività simili jew parti minnha minn stabbiliment f’parti kontraenti għall-Ftehim ŻEE (l-istabbiliment inizjali) għall-istabbiliment fejn l-investiment megħjun iseħħ f’parti kontraenti oħra għall-Ftehim ŻEE (l-istabbiliment megħjun). Trasferiment iseħħ jekk il-prodott fl-istabbilimenti inizjali u megħjuna jservi tal-anqas parzjalment l-istess għanijiet u jissodisfa d-domandi jew il-ħtiġijiet tal-istess tip ta’ klijenti u jintilfu impjiegi fl-istess attività jew f’attività simili f’wieħed mill-istabbilimenti inizjali tal-benefiċjarju tal-għajnuna fiż-ŻEE; (25) “l-istess attività jew attività simili” tfisser attività fl-istess klassi (kodiċi numeriku b’erba’ ċifri) tal-klassifikazzjoni statistika tal-attivitajiet ekonomiċi NACE Rev. 2; (26) “skema ta’ għajnuna settorjali” tfisser skema li tkopri attivitajiet li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ anqas minn ħames klassijiet (kodiċi numeriku b’erba’ ċifri) tal-klassifikazzjoni statistika NACE Rev. 2; (27) “proġett uniku ta’ investiment” tfisser kull investiment inizjali relatat mal-istess attività jew ma’ attività simili mibdi mill-benefiċjarju tal-għajnuna fil-livell ta’ grupp f’perjodu ta’ tliet snin mid-data tal-bidu tax-xogħlijiet fuq investiment ieħor megħjun fl-istess reġjun ta’ statistika fil-livell 3 (30); (28) “SMEs” tfisser impriżi li jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti fil-linji gwida tal-ESA tad-19 ta’ April 2006 dwar għajnuna lil intrapriżi mikro, żgħar u ta’ daqs medju (31); (29) “bidu tax-xogħlijiet” tfisser jew il-bidu tax-xogħlijiet ta’ kostruzzjoni relatati mal-investiment, jew l-ewwel impenn legalment vinkolanti għall-ordni ta’ tagħmir, jew kull impenn ieħor li jagħmel lill-investiment irriversibbli, skont liema jiġi l-ewwel. Ix-xiri ta’ art u xogħlijiet preparatorji, bħall-kisba ta’ permessi u t-twettiq ta’ studji preliminari dwar il-fattibbiltà, ma humiex meqjusa bħala bidu tax-xogħlijiet. Fil-każ ta’ akkwiżizzjonijiet, il-“bidu tax-xogħlijiet” tfisser id-data tal-akkwiżizzjoni tal-assi direttament marbuta mal-istabbiliment akkwiżit; (30) “żoni skarsament popolati” tfisser dawk iż-żoni deżinjati mill-Istat Membru kkonċernat skont il-paragrafu 169; (31) “assi tanġibbli” tfisser assi bħall-artijiet, binjiet u impjanti, makkinarju u tagħmir; (32) “żoni b’popolazzjoni baxxa ħafna” tfisser reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 b’inqas minn tmien abitanti għal kull km2 jew partijiet minn tali reġjuni ta’ statistika deżinjati mill-Istat taż-ŻEE-EFTA kkonċernat f’konformità mal-paragrafu 169; (33) “kostijiet lavorattivi” tfisser l-ammont totali effettivament pagabbli mill-benefiċjarju tal-għajnuna fir-rigward tal-impjieg ikkonċernat, li jinkludi l-pagi gross qabel it-taxxa u kontribuzzjonijiet obbligatorji bħall-ħlasijiet tas-sigurtà soċjali, kostijiet għall-kura tat-tfal u tal-ġenituri fuq perjodu ta’ żmien definit.

3. GĦAJNUNA REĠJONALI NOTIFIKABBLI

20. Fil-prinċipju, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jinnotifikaw l-għajnuna reġjonali skont l-Artikolu 1(3) tal-Parti I tal-Protokoll 3 tal-Ftehim bejn l-Istati tal-EFTA dwar l-Istabbiliment ta’ Awtorità ta’ Sorveljanza u Qorti tal-Ġustizzja (“Protokoll 3”), bl-eċċezzjoni ta’ miżuri li jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti f’Regolament ta’ Eżenzjoni ta’ Kategorija inkorporat fil-Ftehim ŻEE permezz tal-Anness XV ( 32 )

21. Il-Kummissjoni se tapplika dawn il-Linji Gwida għall-iskemi ta’ għajnuna reġjonali notifikabbli u għall-għajnuna reġjonali individwali notifikabbli.

22. IL-għajnuna individwali mogħtija skont skema notifikata tibqa’ soġġetta għall-obbligu ta’ notifika skont l-Artikolu 1(3) tal-Parti I tal-Protokoll 3 jekk l-għajnuna mis-sorsi kollha taqbeż il-limitu ta’ notifika individwali stabbilit fir-Regolament għall-Eżenzjoni Ġenerali Sħiħa ( 33 ) (“GBER”) għall-għajnuna għall-investiment reġjonali.

23. L-għajnuna individwali mogħtija skont skema notifikata tibqa’ soġġetta wkoll għall-obbligu ta’ notifika skont l-Artikolu 1(3) tal-Parti I tal-Protokoll 3 sakemm il-benefiċjarju ma jkunx: (a) ikkonferma li fis-sentejn ta’ qabel l-applikazzjoni għall-għajnuna, ma wettaqx rilokazzjoni għall-istabbiliment li fih għandu jsir l-investiment inizjali megħjun, u (b) impenja ruħu li ma jwettaqx tali rilokazzjoni sa perjodu ta’ sentejn wara t-tlestija tal-investiment inizjali.

4. KOSTIJIET ELIĠIBBLI

4.1. L-għajnuna għall-investiment

24. Il-kostijiet eliġibbli huma kif ġej: 1. il-kostijiet tal-investiment f’assi tanġibbli u intanġibbli; jew 2. il-kostijiet lavorattivi stmati li jirriżultaw mill-ħolqien tax-xogħol bħala riżultat ta’ investiment inizjali, ikkalkulati fuq perjodu ta’ sentejn; jew 3. taħlita ta’ parti tal-kostijiet imsemmija fil-punti 1) u 2) iżda li ma taqbiżx l-ammont ta’ 1) jew 2), skont liema jkun l-ogħla.

25. Meta l-kostijiet eliġibbli jiġu stabbiliti abbażi ta’ kostijiet tal-investiment f’assi tanġibbli u intanġibbli, huma eliġibbli biss il-kostijiet tal-assi li jagħmlu parti mill-investiment inizjali fl-istabbiliment tal-benefiċjarju tal-għajnuna li jinsab fiż-żona megħjuna fil-mira.

26. B’deroga mill-kundizzjoni fil-paragrafu 25, l-assi tal-għodod ( 34 ) destinati għall-fornituri jistgħu jiġu inklużi fil-kostijiet eliġibbli tal-impriża li tkun akkwistathom (jew ipproduċiethom) jekk jintużaw matul il-perjodu minimu sħiħ ta’ manutenzjoni ta’ ħames snin għal intrapriżi kbar, u tliet snin għall-SMEs, għal operazzjoni ta’ pproċessar jew assemblaġġ tal-benefiċjarju tal-għajnuna marbuta direttament ma’ proċess ta’ produzzjoni bbażat fuq l-investiment inizjali megħjun tal-benefiċjarju tal-għajnuna. Din id-deroga hija applikabbli diment li l-istabbiliment tal-fornitur ikun jinsab f’żona megħjuna, il-fornitur innifsu ma jirċevix għajnuna għall-investiment reġjonali jew għajnuna għall-investiment għall-SMEs skont l-Artikolu 17 tal-GBER għall-assi kkonċernati, u l-intensità tal-għajnuna ma taqbiżx l-intensità massima rilevanti tal-għajnuna applikabbli għal-lokalità tal-istabbiliment tal-fornitur. Kull aġġustament tal-intensità tal-għajnuna għal proġetti kbar ta’ investiment japplika wkoll għall-għajnuna kkalkulata għall-kostijiet tal-assi tal-għodod destinati għall-fornituri, li jkunu kkunsidrati li jiffurmaw parti mill-kostijiet tal-investiment ġenerali tal-investiment inizjali.

4.1.1. Il-kostijiet eliġibbli kkalkolati abbażi tal-kostijiet ta’ investiment

27. L-assi akkwiżiti jridu ikunu ġodda, minbarra għall-SMEs jew fil-każ ta’ akkwiżizzjoni ta’ stabbiliment ( 35 )

28. Għall-SMEs, sa 50 % tal-kostijiet tal-istudji preparatorji u tal-kostijiet ta’ servizzi ta’ konsulenza marbuta mal-investiment jistgħu jitqiesu wkoll bħala kostijiet eliġibbli.

29. Għal għajnuna mogħtija lil intrapriżi kbar għal bidla fundamentali fil-proċess tal-produzzjoni, il-kostijiet eliġibbli jridu jaqbżu d-deprezzament tal-assi marbuta mal-attività li tkun trid tiġi mmodernizzata matul it-tliet snin fiskali preċedenti.

30. Fil-każ ta’ għajnuna mogħtija għal diversifikazzjoni ta’ stabbiliment eżistenti, il-kostijiet eliġibbli jridu jaqbżu l-valur kontabilistiku tal-assi li jkunu qed jerġgħu jintużaw b’mill-anqas 200 %, kif irreġistrat fis-sena fiskali ta’ qabel bdew ix-xogħlijiet.

31. Il-kostijiet marbuta mal-lokazzjoni tal-assi tanġibbli jistgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni skont il-kundizzonijiet li ġejjin: 1. fil-każ ta’ art u bini, il-lokazzjoni trid tkompli għal mill-inqas ħames snin wara d-data li fiha huwa mistenni li jitlesta l-investiment fil-każ ta’ intrapriżi kbar, u għal tliet snin fil-każ ta’ SMEs; 2. fil-każ ta’ impjanti jew makkinarju, il-lokazzjoni trid tieħu l-forma ta’ lokazzjoni finanzjarja u trid tinkludi obbligu għall-benefiċjarju tal-għajnuna biex jixtri l-assi malli jiskadi t-terminu tal-lokazzjoni.

32. Fil-każ ta’ investiment inizjali kif imsemmi fil-paragrafu 19(13)(b) jew 19(14)(b), fil-prinċipju għandhom jitqiesu biss il-kostijiet tax-xiri tal-assi minn partijiet terzi mhux relatati max-xerrej. Madankollu, jekk membru tal-familja tas-sid oriġinali, jew impjegat, jieħu f’idejh intrapriża żgħira, il-kundizzjoni li l-assi jridu jinxtraw minn partijiet terzi mhux relatati max-xerrej ma tapplikax. It-tranżazzjoni trid isseħħ skont il-kundizzjonijiet tas-suq. Jekk l-akkwiżizzjoni tal-assi ta’ stabbiliment tkun akkumpanjata minn investiment addizzjonali eliġibbli għall-għajnuna reġjonali, il-kostijiet eliġibbli ta’ dak l-investiment addizzjonali għandhom jiġu miżjuda mal-kostijiet tal-akkwiżizzjoni tal-assi tal-istabbiliment.

33. Fil-każ ta’ intrapriżi kbar, il-kostijiet ta’ assi intanġibbli huma eliġibbli biss sa limitu ta’ 50 % tal-kostijiet ta’ investiment eliġibbli totali għall-investiment inizjali. Għall-SMEs, 100 % tal-kostijiet tal-assi intanġibbli huma eliġibbli.

34. L-assi intanġibbli li jistgħu jitqiesu għall-kalkolu tal-kostijiet tal-investiment iridu jibqgħu assoċjati maż-żona kkonċernata u ma għandhomx jiġu ttrasferiti għal żoni oħrajn. Għal dak il-għan, l-assi intanġibbli jridu jissodisfaw il-kundizzjonijiet li ġejjin: 1. iridu jintużaw esklużivament fl-istabbiliment li jkun qed jirċievi l-għajnuna; 2. iridu jkunu jistgħu jiġu amortizzati; 3. iridu jinxtraw skont kundizzjonijiet tas-suq minn partijiet terzi mhux relatati mal-akkwirent; 4. iridu jiġu inklużi fl-assi tal-impriża li tkun qed tirċievi l-għajnuna u jridu jibqgħu assoċjati mal-proġett li għalih tkun ingħatat l-għajnuna għal mill-anqas ħames snin (tliet snin għall-SMEs).

4.1.2. Il-kostijiet eliġibbli kkalkulati fuq il-bażi tal-kostijiet lavorattivi

35. L-għajnuna reġjonali tista’ tiġi kkalkulata wkoll b’referenza għall-kostijiet lavorattivi previsti marbuta mal-impjiegi maħluqa bħala riżultat ta’ investiment inizjali. L-għajnuna tista’ tikkumpensa biss il-kostijiet tal-pagi relatati mal-ħolqien tal-impjiegi, ikkalkulati fuq sentejn, u l-intensità tal-għajnuna li tirriżulta ma tridx taqbeż l-intensità massima applikabbli tal-għajnuna fiż-żona kkonċernata.

36. Meta l-kostijiet eliġibbli jiġu kkalkulati b’referenza għall-kostijiet lavorattivi stmati kif imsemmi fil-paragrafu 35, iridu jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet li ġejjin: 1. il-proġett ta’ investiment irid iwassal għall-ħolqien tal-impjiegi; 2. kull pożizzjoni trid timtela fi żmien tliet snin mit-tlestija tal-investiment; 3. kull impjieg li jinħoloq permezz tal-investiment irid jinżamm fiż-żona kkonċernata għal perjodu ta’ mill-anqas ħames snin mid-data li fiha tkun imtliet il-pożizzjoni għall-ewwel darba, jew għal tliet snin fil-każ ta’ SMEs.

4.2. Għajnuna operatorja

37. Il-kostijiet eliġibbli fil-każ ta’ skemi ta’ għajnuna operatorja jridu jkunu predefiniti u attribwibbli għal kollox għall-problemi li l-għajnuna tkun maħsuba li tindirizza, kif muri mill-Istat taż-ŻEE-EFTA.

38. […].

5. VALUTAZZJONI TAL-KOMPATIBILITÀ TAL-GĦAJNUNA REĠJONALI

39. L-ESA se tikkunsidra miżura ta’ għajnuna reġjonali kompatibbli mal-Artikolu 61(3) tal-Ftehim ŻEE biss jekk l-għajnuna tikkontribwixxi għall-iżvilupp u l-koeżjoni reġjonali. L-għan irid ikun jew li jiġi promoss l-iżvilupp ekonomiku ta’ żoni “a” jew li jiġi ffaċilitat l-iżvilupp ta’ żoni “c” (Taqsima 5.1) u barra minn hekk trid tissodisfa kull wieħed mill-kriterji li ġejjin: 1. l-effett tal-inċentiv: l-għajnuna trid tbiddel l-imġiba tal-impriżi kkonċernati b’tali mod li dawn iwettqu attività addizzjonali li mingħajr l-għajnuna ma kinux jagħmlu jew kienu jagħmlu b’mod ristrett jew b’mod differenti jew f’lokalità differenti; (Taqsima 5.2) 2. il-ħtieġa ta’ intervent mill-Istat: miżura ta’ għajnuna mill-Istat trid tkun immirata lejn sitwazzjoni fejn l-għajnuna tkun tista’ ġġib titjib materjali li s-suq innifsu ma jkunx jista’ jikseb, pereżempju billi jiġi rrimedjat nuqqas tas-suq jew jiġi indirizzat tħassib dwar ekwità jew koeżjoni; (Taqsima 5.3) 3. adegwatezza tal-miżura ta’ għajnuna: il-miżura ta’ għajnuna proposta trid tkun strument ta’ politika adegwat biex tilħaq l-objettiv tagħha; (Taqsima 5.4) 4. il-proporzjonalità tal-għajnuna (limitazzjoni tal-għajnuna għall-minimu meħtieġ): l-għajnuna trid tkun limitata għall-minimu meħtieġ biex tistimola l-investiment jew l-attività addizzjonali fiż-żona kkonċernata; (Taqsima 5.5) 5. l-evitar ta’ effetti negattivi mhux dovuti fuq kompetizzjoni u kummerċ bejn Stati taż-ŻEE: l-effetti negattivi tal-għajnuna fuq il-kompetizzjoni u l-kummerċ iridu jkunu misbuqa mill-effetti pożittivi; (Taqsima 5.6) 6. it-trasparenza tal-għajnuna: L-Istati taż-ŻEE, l-ESA, l-operaturi ekonomiċi u l-pubbliku jrid ikollhom aċċess faċli għall-atti u għall-informazzjoni kollha rilevanti dwar l-għajnuna li tingħata (Taqsima 5.7).

40. Il-bilanċ ġenerali ta’ ċerti kategoriji ta’ skemi jista’ jkun soġġett ukoll għal rekwiżit li titwettaq evalwazzjoni ex post , kif deskritt fit-Taqsima 6. F’każijiet bħal dawn, l-ESA tista’ tillimita t-tul tal-iskemi (normalment għal erba’ snin jew anqas) bil-possibbiltà li terġa’ tinnotifika l-estensjoni tad-data ta’ skadenza tagħhom wara dan.

41. Jekk miżura ta’ għajnuna mill-Istat, il-kundizzjonijiet mehmużin magħha (inkluż il-metodu ta’ finanzjament tagħha meta dan jifforma parti integrali mill-miżura ta’ għajnuna mill-Istat), jew l-attività li tiffinanzja tkun tinvolvi ksur ta’ dispożizzjoni rilevanti tad-dritt taż-ŻEE, l-għajnuna ma tistax tiġi ddikjarata kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE ( 36 )

5.1. Kontribut għall-iżvilupp u għall-koeżjoni reġjonali

42. L-objettiv primarju tal-għajnuna reġjonali huwa l-iżvilupp ekonomiku taż-żoni żvantaġġati fiż-ŻEE. Billi tippromwovi u tiffaċilita l-iżvilupp sostenibbli ta’ żoni megħjuna, l-għajnuna ttejjeb il-koeżjoni ekonomika u soċjali billi tnaqqas id-disparitajiet fil-livell ta’ żvilupp bejn iż-żoni.

5.1.1. Skemi ta’ għajnuna għall-investiment

43. L-iskemi ta’ għajnuna reġjonali għandhom jiffurmaw parti integrali minn strateġija ta’ żvilupp reġjonali b’objettivi definiti b’mod ċar.

44. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru li l-iskema hija konsistenti mal-istrateġija ta’ żvilupp taż-żona kkonċernata u tikkontribwixxi għaliha. Għal dan l-għan, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jirreferu għal evalwazzjonijiet ta’ skemi ta’ għajnuna mill-Istat, valutazzjonijiet tal-impatt preċedenti li twettqu mill-awtoritajiet awtorizzanti, jew opinjonijiet esperti. Sabiex jiġi żgurat li l-iskema ta’ għajnuna tikkontribwixxi għall-istrateġija ta’ żvilupp, trid tinkludi metodu li jippermetti lill-awtoritajiet awtorizzanti jipprijoritizzaw u jagħżlu l-proġetti tal-investiment li jissodisfaw l-objettivi tal-iskema (pereżempju, abbażi ta’ metodu formali tal-għoti ta’ punteġġi).

45. L-iskemi ta’ għajnuna reġjonali jistgħu jiġu stabbiliti f’żoni “a” biex jappoġġaw investimenti inizjali ta’ SMEs jew ta’ intrapriżi kbar. F’żoni “c”, l-iskemi jistgħu jiġu stabbiliti biex jappoġġaw investimenti inizjali ta’ SMEs u investimenti inizjali li joħolqu attivitajiet ekonomiċi ġodda ta’ intrapriżi kbar.

46. Meta tagħti l-għajnuna għal proġetti individwali ta’ investiment abbażi ta’ skema, l-awtorità awtorizzanti trid tivverifika li l-proġett magħżul se jikkontribwixxi għall-objettiv tal-iskema u b’hekk għall-istrateġija ta’ żvilupp fiż-żona kkonċernata. Għal dan il-għan, l-Istati taż-ŻEE-EFTA għandhom jirreferu għall-informazzjoni pprovduta mill-applikant għall-għajnuna fil-formola tal-applikazzjoni għall-għajnuna li fiha jiddeskrivu l-effetti pożittivi tal-investiment fuq l-iżvilupp taż-żona kkonċernata ( 37 )

47. Biex jiġi żgurat li l-investiment jagħti kontribut veru u sostnut għall-iżvilupp taż-żona kkonċernata, l-investiment irid jinżamm f’dik iż-żona għal mill-anqas ħames snin, jew għal tliet snin fil-każ ta’ SMEs, wara li jitlesta l-investiment ( 38 )

48. Biex jiġi żgurat li l-investiment ikun vijabbli, l-Istat taż-ŻEE-EFTA jrid jiżgura li l-benefiċjarju tal-għajnuna jipprovdi kontribuzzjoni finanzjarja ta’ mill-anqas 25 % ( 39 ) tal-kostijiet eliġibbli, mir-riżorsi proprji jew permezz ta’ finanzjament estern, f’għamla ħielsa minn kull appoġġ pubbliku ( 40 )

49. Sabiex jiġi evitat li l-miżuri tal-għajnuna mill-Istat iwasslu għal ħsara ambjentali, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jiżguraw ukoll li jkun hemm konformità mal-leġiżlazzjoni ambjentali tal-UE, inkluż b’mod partikolari l-ħtieġa li titwettaq valutazzjoni tal-impatt ambjentali meta l-liġi titlob li jsir dan u li jinkisbu l-permessi rilevanti kollha.

5.1.2. Għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli

50. Sabiex juru l-kontribut tal-għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli għall-iżvilupp reġjonali, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jużaw indikaturi varji, bħal dawk imsemmija hawn taħt, li jistgħu jkunu kemm diretti (pereżempju, il-ħolqien ta’ impjiegi diretti) kif ukoll indiretti (pereżempju, innovazzjoni lokali): 1. L-għadd ta’ impjiegi diretti maħluqa permezz tal-investiment huwa indikatur importanti tal-kontribut għall-iżvilupp u l-koeżjoni reġjonali. Il-kwalità u d-durabbiltà tal-impjiegi maħluqa u l-livell ta’ ħila meħtieġ għandhom jiġu kkunsidrati wkoll. 2. Għadd saħansitra ogħla ta’ impjiegi ġodda jistgħu jinħolqu fin-network lokali ta’ (sotto)fornituri, li jgħinu sabiex l-investiment jiġi integrat aħjar fiż-żona kkonċernata u jiġu żgurati effetti konsegwenzjali aktar mifruxa. Għaldaqstant l-għadd ta’ impjiegi indiretti maħluqa huwa indikatur li jrid jiġi kkunsidrat ukoll. 3. Impenn min-naħa tal-benefiċjarju tal-għajnuna li jipparteċipa f’attivitajiet mifruxa ta’ taħriġ sabiex itejjeb il-ħiliet (ġenerali u speċifiċi) tal-forza tax-xogħol tiegħu, se jitqies bħala fattur li jikkontribwixxi għall-iżvilupp u l-koeżjoni reġjonali. Se ssir enfasi wkoll fuq li jiġu pprovduti traineeships jew apprendistati, speċjalment għaż-żgħażagħ u fuq it-taħriġ li jtejjeb l-għarfien u l-impjegabbiltà tal-ħaddiema barra mill-impriża. 4. Ekonomiji ta’ skala esterni jew benefiċċji oħra mill-perspettiva ta’ żvilupp reġjonali jistgħu jinħolqu bħala riżultat tal-prossimità (effett ta’ raggruppament). Ir-ragruppament ta’ impriżi fl-istess industrija jippermetti li impjanti individwali jispeċjalizzaw iktar, u dan iwassal għal effiċjenza ikbar. Madankollu, l-importanza ta’ dan l-indikatur fid-determinazzjoni tal-kontribut għall-iżvilupp u l-koeżjoni reġjonali tiddependi mill-istat ta’ żvilupp tar-raggruppament. 5. L-investimenti jinkorporaw għarfien tekniku u jistgħu jkunu s-sors ta’ trasferiment sinifikanti ta’ teknoloġija (tixrid tal-għarfien). Investimenti li jsiru f’industriji teknoloġikament intensivi huma aktar probabbli li jinvolvu t-trasferiment tat-teknoloġija lejn iż-żona kkonċernata. Il-livell u l-ispeċifiċità tat-tixrid tal-għarfien huma importanti wkoll f’dan ir-rigward. 6. Jista’ jitqies ukoll il-kontribut tal-proġetti għall-kapaċità taż-żona li toħloq teknoloġija ġdida bis-saħħa tal-innovazzjoni lokali. Il-kooperazzjoni ma’ organizzazzjonijiet lokali tar-riċerka u tat-tixrid tal-għarfien, bħal universitajiet jew istituti tar-riċerka tista’ titqies b’mod pożittiv f’dan ir-rigward. 7. It-tul ta’ żmien tal-investiment u investimenti possibbli ta’ segwitu fil-ġejjieni huma indikazzjoni ta’ impenn dejjiemi min-naħa ta’ impriża fiż-żona kkonċernata.

51. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jirreferu għall-pjan ta’ direzzjoni tan-negozju tal-benefiċjarju tal-għajnuna li jista’ jipprovdi informazzjoni dwar l-għadd ta’ impjiegi li sejrin jinħolqu, is-salarji li jridu jitħallsu (żieda fil-ġid domestiku bħala effett konsegwenzjali), il-volum tal-akkwiżizzjonijiet mingħand produtturi lokali, il-fatturat iġġenerat mill-investiment u li minnu possibbilment tibbenefika ż-żona permezz ta’ dħul addizzjonali mit-taxxa.

52. Għall-għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli, japplikaw ir-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafi 47 sa 49.

53. ad hoc Fil-każ ta’ għajnuna ( 41 ) , minbarra r-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafi 50 sa 52, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru li l-proġett huwa koerenti mal-istrateġija tal-iżvilupp taż-żona kkonċernata u li jikkontribwixxi għaliha.

5.1.3. Skemi ta’ għajnuna operatorja

54. Skemi ta’ għajnuna operatorja jippromwovu l-iżvilupp ta’ żoni megħjuna biss jekk l-isfidi ffaċċjati minn dawn iż-żoni jiġu identifikati b’mod ċar minn qabel. L-ostakli biex jattiraw jew biex iżommu l-attività ekonomika jistgħu jkunu tant gravi jew permanenti li l-għajnuna għall-investiment waħedha ma tkunx biżżejjed biex dawn iż-żoni jiżviluppaw.

55. Fir-rigward tal-għajnuna maħsuba biex tnaqqas ċerti diffikultajiet speċifiċi ffaċċjati minn SMEs f’żoni “a”, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru l-eżistenza u l-livell ta’ dawn id-diffikultajiet speċifiċi u jridu juru l-ħtieġa ta’ skema ta’ għajnuna operatorja minħabba li dawn id-diffikultajiet speċifiċi ma jistgħux jingħelbu bl-għajnuna għall-investiment.

56. […].

57. Fir-rigward tal-għajnuna operatorja maħsuba biex tipprevjeni jew tnaqqas id-depopolazzjoni f’żoni skarsament popolati u f’żoni b’popolazzjoni baxxa ħafna, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru r-riskju tad-depopolazzjoni fil-każ li ma tingħatax l-għajnuna operatorja.

5.2. L-effett ta’ inċentiv

5.2.1. L-għajnuna għall-investiment

58. L-għajnuna reġjonali tista’ tinstab kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ZEE biss jekk ikollha effett ta’ inċentiv. Għajnuna mill-Istat titqies li għandha effett ta’ inċentiv meta din tibdel l-imġiba ta’ impriża b’tali mod li din twettaq attività addizzjonali li tikkontribwixxi għall-iżvilupp ta’ żona, li mingħajr l-għajnuna, ma kinitx twettaq jew kienet tagħmel dan biss b’mod limitat jew differenti jew f’lokalità oħra. L-għajnuna ma tridx tissussidja l-kostijiet ta’ attività li impriża xorta waħda kienet twettaq u ma tridx tikkumpensa għar-riskju kummerċjali normali ta’ attività ekonomika.

59. L-effett ta’ inċentiv jista’ jiġi ppruvat b’żewġ modi: 1. l-għajnuna tagħti inċentiv biex tittieħed deċiżjoni pożittiva biex isir investiment fiż-żona kkonċernata billi b’mod ieħor l-investiment ma jkunx profittabbli biżżejjed għall-benefiċjarju tal-għajnuna f’ebda lokalità fiż-ŻEE (42) (xenarju 1, deċiżjoni ta’ investiment), 2. l-għajnuna tagħti inċentiv sabiex investiment ippjanat isir fiż-żona kkonċernata minflok xi mkien ieħor billi jikkumpensa għall-iżvantaġġi u għall-kostijiet netti tal-investiment f’lokalità fiż-żona kkonċernata (xenarju 2, deċiżjoni dwar l-għażla tal-lokalità).

60. Jekk l-għajnuna ma tbiddilx l-imġiba tal-benefiċjarju tal-għajnuna billi tistimola investiment inizjali (addizzjonali) fiż-żona kkonċernata, jista’ jitqies li l-istess investiment kien isir fiż-żona anke mingħajr l-għajnuna. Għalhekk, l-għajnuna ma għandhiex effett ta’ inċentiv biex jintlaħaq l-objettiv ta’ żvilupp u koeżjoni reġjonali u ma tistax tiġi approvata bħala kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE skont dawn il-Linji Gwida.

61. Madankollu, fil-każ ta’ għajnuna reġjonali li tingħata minn fondi tal-politika ta’ koeżjoni f’żoni “a” għal investimenti meħtieġa biex jinkisbu l-istandards stabbiliti mid-dritt taż-ŻEE, l-għajnuna tista’ titqies li għandha effett ta’ inċentiv, jekk fin-nuqqas tal-għajnuna, ma kienx ikun profitabbli biżżejjed għall-benefiċjarju tal-għajnuna li jagħmel l-investiment fiż-żona kkonċernata, u b’hekk dan kien iwassal għall-għeluq ta’ stabbiliment eżistenti f’dik iż-żona.

5.2.1.1. Skemi ta’ għajnuna għall-investiment

62. Ix-xogħlijiet fuq investiment individwali jistgħu jibdew biss wara li tiġi sottomessa l-formola ta’ applikazzjoni għall-għajnuna.

63. Jekk ix-xogħlijiet jibdew qabel ma tiġi sottomessa l-formola ta’ applikazzjoni għall-għajnuna, kwalunkwe għajnuna li tingħata fir-rigward ta’ dak l-investiment individwali ma titqiesx kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

64. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jissottomettu formola standard ta’ applikazzjoni għall-għajnuna li tinkludi, bħala minimu, l-informazzjoni kollha elenkata fl-Anness VII. Fil-formola tal-applikazzjoni, l-SMEs u l-intrapriżi l-kbar iridu jispjegaw, b’xenarju kontrofattwali, x’kien jiġri kieku ma ngħatawx l-għajnuna, filwaqt li jindikaw ix-xenarju applikabbli deskritt fil-paragrafu 59.

65. Barra minn hekk, intrapriżi kbar iridu jissottomettu evidenza dokumentata li ssostni x-xenarju kontrofattwali deskritt fil-formola tal-applikazzjoni. L-SMEs ma humiex soġġetti għal obbligu bħal dan fir-rigward ta’ għajnuna mhux notifikabbli mogħtija skont skema.

66. L-awtorità awtorizzanti trid twettaq kontroll tal-kredibilità tax-xenarju kontrofattwali u trid tivverifika li l-għajnuna reġjonali għandha l-effett ta’ inċentiv meħtieġ li jikkorrispondi għal wieħed mix-xenarji deskritti fil-paragrafu 59. Xenarju kontrofattwali jitqies kredibbli jekk ikun ġenwin u jekk ikun jirrigwarda l-fatturi prevalenti għat-teħid tad-deċiżjonijiet fiż-żmien li fih il-benefiċjarju tal-għajnuna jieħu d-deċiżjoni dwar l-investiment.

5.2.1.2. Għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli

67. Minbarra r-rekwiżiti msemmija fil-paragrafi 62 sa 66, fil-każ ta’ għajnuna individwali notifikabbli, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jipprovdu evidenza ċara li turi li l-għajnuna għandha impatt fuq id-deċiżjoni tal-investiment jew fuq l-għażla tal-lokalità ( 43 ) . Dawn iridu jispeċifikaw liema xenarju deskritt fil-paragrafu 59 japplika. Sabiex tkun tista’ ssir valutazzjoni komprensiva, l-Istati taż-ŻEE-EFTA ma jridux jipprovdu biss l-informazzjoni dwar il-proġett iżda anke deskrizzjoni komprensiva tax-xenarju kontrofattwali, li fih l-applikant ma jingħata ebda għajnuna minn ebda awtorità pubblika fiż-ŻEE.

68. Fix- xenarju 1 , l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jagħtu prova li l-għajnuna għandha effett ta’ inċentiv billi jipprovdu d-dokumenti tal-impriża li juru li l-investiment ma jkunx profitabbli biżżejjed mingħajr l-għajnuna.

69. Fix- xenarju 2 , l-Istati Membri jistgħu jagħtu prova li l-għajnuna għandha effett ta’ inċentiv billi jipprovdu d-dokumenti tal-impriża li juru li sar tqabbil bejn il-kostijiet u l-benefiċċji ta’ lokalizzazzjoni fiż-żona kkonċernata u dawk f’żona/i alternattiva/i. L-ESA tivverifika jekk dawn il-paraguni jkunux realistiċi.

70. L-Istati taż-ŻEE-EFTA huma mistiedna jibbażaw fuq dokumenti ġenwini u uffiċjali tal-bord, valutazzjonijiet tar-riskji (inkluż il-valutazzjoni ta’ riskji speċifiċi għal-lokalità), rapporti finanzjarji, pjanijiet ta’ direzzjoni tan-negozju interni, opinjonijiet esperti u studji oħrajn relatati mal-proġett ta’ investiment li jkun qed jiġi vvalutat. Dawk id-dokumenti jridu jkunu kontemporanji għall-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet dwar l-investiment jew dwar il-lokalità tiegħu. Dokumenti li jkun fihom informazzjoni dwar it-tbassir tad-domanda, it-tbassir tal-kostijiet, it-tbassir finanzjarju, dokumenti li jiġu ppreżentati lil kumitat tal-investimenti u li jelaboraw fuq xenarji ta’ investiment, jew dokumenti pprovduti lill-istituzzjonijiet finanzjarji, jistgħu jgħinu lill-Istati taż-ŻEE-EFTA juru l-effett ta’ inċentiv.

71. xenarju 1 , il-livell ta’ profitabbiltà jista’ jiġi evalwat bl-użu ta’ metodoloġiji li huma prattika standard fl-industrija partikolari, li jistgħu jinkludu metodi għall-evalwazzjoni tal-valur preżenti nett (VPN) F’dan il-kuntest, u b’mod partikolari fix-, il-livell ta’ profitabbiltà jista’ jiġi evalwat bl-użu ta’ metodoloġiji li huma prattika standard fl-industrija partikolari, li jistgħu jinkludu metodi għall-evalwazzjoni tal-valur preżenti nett (VPN) ( 44 ) tal-proġett, tar-rata ta’ redditu interna (IRR) ( 45 ) jew tar-redditu medju fuq il-kapital użat (ROCE). Il-profitabbiltà tal-proġett għandha tiġi mqabbla mar-rati normali ta’ redditu applikati mill-benefiċjarju fi proġetti oħrajn ta’ investiment ta’ natura simili. Fejn dawn ir-rati ma jkunux disponibbli, il-profitabbiltà tal-proġett trid titqabbel mal-kost tal-kapital tal-benefiċjarju b’mod ġenerali jew mar-rati ta’ redditu osservati b’mod komuni fl-industrija kkonċernata.

72. Jekk l-għajnuna ma tbiddilx l-imġiba tal-benefiċjarju tal-għajnuna billi tistimula investiment (addizzjonali) fiż-żona, ma hemm l-ebda effett pożittiv għaż-żona. Għalhekk, l-għajnuna ma titqiesx kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE jekk ikun jidher li l-istess investiment kien isir fiż-żona anke mingħajr l-għoti tal-għajnuna.

5.2.2. Skemi ta’ għajnuna operatorja

73. Fil-każ ta’ skemi ta’ għajnuna operatorja, l-għajnuna titqies li għandha effett ta’ inċentiv jekk ikun probabbli li, fin-nuqqas tal-għajnuna, il-livell ta’ attività ekonomika fiż-żona kkonċernata jonqos b’mod sinifikanti minħabba l-problemi li l-għajnuna hija mmirata li tindirizza.

74. Għalhekk, l-ESA se tqis li l-għajnuna operatorja tipprovdi inċentiv għal attività ekonomika addizzjonali fiż-żona, jekk l-Istat taż-ŻEE-EFTA jkun wera l-eżistenza u n-natura sostanzjali ta’ dawk il-problemi f’dik iż-żona (ara l-paragrafi 54 sa 57).

5.3. Il-bżonn għal intervent mill-Istat

75. Sabiex jiġi vvalutat jekk l-għajnuna mill-Istat hijiex neċessarja biex jintlaħaq l-objettiv ta’ żvilupp u koeżjoni reġjonali, jeħtieġ li l-ewwel issir dijanjożi tal-problema. L-għajnuna mill-Istat għandha tkun immirata lejn sitwazzjonijiet li fihom l-għajnuna tista’ twassal għal titjib materjali li s-suq ma jkunx kapaċi jipprovdi. Dan huwa partikolarment importanti f’kuntest ta’ riżorsi pubbliċi skarsi.

76. Miżuri ta’ għajnuna mill-Istat jistgħu, taħt ċerti kundizzjonijiet, jikkoreġu fallimenti tas-suq u b’hekk jikkontribwixxu għall-funzjonament effiċjenti tas-swieq u jsaħħu l-kompetittività. Meta s-swieq jipprovdu eżiti effiċjenti iżda tali eżiti jitqiesu bħala mhux sodisfaċenti f’termini ta’ ekwità jew ta’ koeżjoni, l-għajnuna mill-Istat tista’ tintuża biex jinkiseb eżitu tas-suq aktar mixtieq u ekwu.

77. Fir-rigward tal-għajnuna mogħtija għall-iżvilupp ta’ żoni inklużi fil-mappa tal-għajnuna reġjonali f’konformità mar-regoli fit-Taqsima 7 ta’ dawn il-Linji Gwida, l-ESA tqis li f’dawn iż-żoni, is-suq mhux iwassal l-eżiti li jirriżultaw f’livell sodisfaċenti ta’ żvilupp ekonomiku u ta’ koeżjoni mingħajr l-intervent mill-Istat. Għalhekk, l-għajnuna mogħtija f’dawk iż-żoni hija meqjusa neċessarja.

5.4. L-adegwatezza tal-għajnuna reġjonali

78. Il-miżura ta’ għajnuna trid tkun strument ta’ politika adegwat għall-indirizzar tal-objettiv ta’ politika kkonċernat. Miżura ta’ għajnuna ma titqiesx kompatibbli jekk strumenti ta’ politika anqas distortivi jew tipi oħrajn ta’ strumenti ta’ għajnuna anqas distortivi jippermettu li jinkiseb l-istess kontribut pożittiv għall-iżvilupp u għall-koeżjoni reġjonali.

5.4.1. L-adegwatezza fost strumenti ta’ politika alternattivi

5.4.1.1. L-għajnuna għall-investiment

79. L-għajnuna għall-investiment reġjonali ma hijiex l-uniku strument ta’ politika disponibbli għall-Istati taż-ŻEE-EFTA biex isaħħu l-investiment u l-ħolqien tax-xogħol f’żoni megħjuna. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jużaw miżuri oħrajn bħall-iżvilupp tal-infrastruttura, it-titjib tal-kwalità tal-edukazzjoni u t-taħriġ, jew it-titjib fl-ambjent tan-negozju.

80. Meta jinnotifikaw skema ta’ għajnuna għall-investiment, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jindikaw għaliex l-għajnuna reġjonali hija strument xieraq biex tgħin fl-iżvilupp taż-żona.

81. Jekk Stat taż-ŻEE-EFTA jiddeċiedi li jistabbilixxi skema ta’ għajnuna settorjali, irid juri l-vantaġġi ta’ li jagħmel dan minflok juża skema multisettorjali jew għażliet ta’ politika oħrajn.

82. B’mod partikolari, l-ESA se tqis kull valutazzjoni tal-impatt tal-iskema ta’ għajnuna proposta li l-Istati taż-ŻEE-EFTA jagħmlu disponibbli. Bl-istess mod, tista’ tqis ir-riżultati tal-evalwazzjonijiet ex post deskritti fit-Taqsima 6 biex tivvaluta l-adegwatezza tal-iskema proposta.

83. Fil-każ ta’ għajnuna għall-investiment ad hoc , l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru kif l-għajnuna tista’ tikkontribwixxi aħjar għall-iżvilupp taż-żona mill-għajnuna taħt skema jew tipi oħrajn ta’ miżuri.

5.4.1.2. Skemi ta’ għajnuna operatorja

84. ex ante bħala somma fissa li tkopri l-kostijiet addizzjonali mistennija matul perjodu partikolari, biex iħeġġu lill-impriżi jikkontrollaw il-kostijiet u jiżviluppaw in-negozju tagħhom b’mod iktar effiċjenti matul iż-żmien L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru li l-għajnuna hija adegwata biex jintlaħaq l-objettiv tal-iskema għall-problemi li l-għajnuna għandha l-għan li tindirizza. Sabiex juru li l-għajnuna hija adegwata, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jikkalkulaw l-ammont tal-għajnunabħala somma fissa li tkopri l-kostijiet addizzjonali mistennija matul perjodu partikolari, biex iħeġġu lill-impriżi jikkontrollaw il-kostijiet u jiżviluppaw in-negozju tagħhom b’mod iktar effiċjenti matul iż-żmien ( 46 )

5.4.2. Adegwatezza fost strumenti differenti ta’ għajnuna

85. L-għajnuna reġjonali tista’ tingħata f’diversi forom. Madankollu l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jiżguraw li l-għajnuna tingħata fil-forma li aktarx se jkollha l-anqas impatt fid-distorsjonijiet tal-kummerċ u tal-kompetizzjoni. Jekk l-għajnuna tingħata f’għamliet li jipprovdu vantaġġ pekunarju dirett (pereżempju, għotjiet diretti, eżenzjonijiet jew tnaqqis fit-taxxi, fis-sigurtà soċjali jew f’imposti obbligatorji oħrajn, jew il-provvediment ta’ art, prodotti jew servizzi bi prezzijiet favorevoli), l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru għaliex għamliet ta’ għajnuna oħrajn li potenzjalment joħolqu anqas distorsjoni, bħal self bil-quddiem ripagabbli jew għajnuna bbażata fuq strumenti ta’ dejn jew ta’ ekwità (pereżempju, self b’imgħax baxx jew tnaqqis tal-imgħax, garanziji tal-Istat, ix-xiri ta’ parteċipazzjoni azzjonarja jew injezzjoni alternattiva ta’ kapital b’termini favorevoli), ma jkunux adegwati.

86. Ir-riżultati tal-evalwazzjonijiet ex post , kif deskritt fit-Taqsima 6, jistgħu jiġu kkunsidrati għall-valutazzjoni tal-adegwatezza tal-istrument għall-għajnuna propost.

5.5. Proporzjonalità tal-ammont tal-għajnuna (il-limitazzjoni tal-għajnuna għall-minimu meħtieġ)

5.5.1. L-għajnuna għall-investiment

87. L-ammont tal-għajnuna reġjonali jrid ikun limitat għall-minimu meħtieġ biex jistimula investimenti jew attività addizzjonali fiż-żona kkonċernata.

88. Biex tiżgura l-prevedibbiltà u kundizzjonijiet ekwi, l-ESA tapplika intensitajiet massimi tal-għajnuna ( 47 ) għal għajnuna għall-investiment.

89. Fil-każ ta’ proġett ta’ investiment inizjali, l-intensità massima tal-għajnuna u l-ammont massimu tal-għajnuna ( 48 ) (l-ammont aġġustat tal-għajnuna u l-intensità tal-għajnuna mnaqqsa relatata fil-każ ta’ proġett kbir ta’ investiment) ( 49 ) iridu jiġu kkalkolati mill-awtorità awtorizzanti meta tagħti l-għajnuna jew meta tinnotifika l-għajnuna lill-ESA, skont liema jiġi l-ewwel.

90. Minħabba li proġetti kbar ta’ investiment huma probabbli li jwasslu għal distorsjonijiet akbar tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ, l-ammont tal-għajnuna għal dawn il-proġetti ma jridx jaqbeż l-ammont aġġustat tal-għajnuna.

91. Meta l-investiment inizjali jkun parti minn proġett uniku ta’ investiment u dak il-proġett uniku ta’ investiment jkun proġett kbir ta’ investiment, l-ammont tal-għajnuna għall-proġett uniku ta’ investiment ma jridx jaqbeż l-ammont aġġustat tal-għajnuna. Ir-rata tal-kambju u r-rata ta’ skont li għandhom jiġu applikati għall-finijiet ta’ din ir-regola huma dawk applikabbli fid-data tal-għoti tal-għajnuna għall-ewwel proġett fil-proġett uniku ta’ investiment.

92. L-intensitajiet massimi tal-għajnuna jaqdu skop doppju.

93. L-ewwel, fil-każ ta’ skemi notifikabbli, dawn l-intensitajiet massimi ta’ għajnuna jservu bħala protezzjoni xierqa għall-SMEs: sakemm l-intensità tal-għajnuna tibqa’ anqas mill-massimu permess, l-għajnuna titqies li hija proporzjonata.

94. It-tieni, għall-każijiet l-oħrajn kollha, l-intensitajiet massimi tal-għajnuna jintużaw bħala limitu massimu għall-approċċ tal-kostijiet addizzjonali netti deskritt fil-paragrafi 95 sa 97.

95. Bħala regola ġenerali, l-ESA se tqis li l-għajnuna individwali notifikabbli tkun limitata għall-minimu, jekk l-ammont tal-għajnuna jikkorrispondi għall-kostijiet addizzjonali netti tal-investiment fiż-żona kkonċernata, meta mqabbel max-xenarju kontrofattwali fin-nuqqas tal-għajnuna ( 50 ) , bl-intensitajiet massimi tal-għajnuna bħala limitu massimu. Bl-istess mod, fil-każ ta’ għajnuna għall-investiment mogħtija lil intrapriżi kbar skont skemi notifikabbli, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jiżguraw li l-ammont tal-għajnuna jkun limitat għall-minimu abbażi ta’ “approċċ tal-kostijiet addizzjonali netti”, bl-intensitajiet massimi tal-għajnuna bħala limitu massimu.

96. Għal sitwazzjonijiet tax- xenarju 1 (deċiżjonijiet dwar investiment), għalhekk, l-ammont tal-għajnuna ma għandux jaqbeż il-minimu meħtieġ sabiex il-proġett ikun profitabbli biżżejjed, pereżempju biex l-IRR tiegħu tiżdied aktar mir-rata normali applikata mill-impriża fi proġetti oħrajn ta’ investiment ta’ tip simili jew, meta disponibbli, biex l-IRR tiegħu tiżdied aktar mill-kost tal-kapital tal-benefiċjarju b’mod ġenerali jew aktar mir-rati ta’ redditu komunement miksubin f’dik l-industrija.

97. Għal sitwazzjonijiet tax- xenarju 2 (inċentivi tal-lokalità), l-ammont tal-għajnuna ma għandux jaqbeż id-differenza bejn il-VPN tal-investiment fiż-żona fil-mira u l-VPN fil-post alternattiv. Il-kostijiet u l-benefiċċji rilevanti kollha jridu jiġu kkunsidrati, inkluż pereżempju, il-kostijiet amministrattivi, il-kostijiet għat-trasport, il-kostijiet għat-taħriġ li ma jkunux koperti minn għajnuna għat-taħriġ kif ukoll id-differenzi fil-pagi. Madankollu, f’każ li l-lokalità alternattiva tkun tinsab fiż-ŻEE, is-sussidji f’dik il-lokalità ma jkunux jistgħu jiġu kkunsidrati.

98. Il-kalkoli użati għall-analiżi tal-effett ta’ inċentiv jistgħu jintużaw ukoll biex jiġi vvalutat jekk l-għajnuna tkunx proporzjonata. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru l-proporzjonalità abbażi ta’ dokumentazzjoni bħal dik imsemmija fil-paragrafu 70.

99. ad hoc , bil-kundizzjoni li t-total tal-għajnuna mis-sorsi kollha ma jaqbiżx l-intensità massima tal-għajnuna għal kull proġett li trid tiġi kkalkulata minn qabel mill-ewwel awtorità awtorizzanti. Kull għajnuna oħra mill-Istat fir-rigward tal-istess kostijiet eliġibbli, li jikkoinċidu parzjalment jew kompletament, tista’ tiġi akkumulata biss jekk ma tirriżultax fil-qbiż tal-ogħla intensità ta’ għajnuna jew ammont ta’ għajnuna applikabbli għal din l-għajnuna skont ir-regoli tematiċi applikabbli. Il-kontrolli tal-akkumulazzjoni jridu jitwettqu kemm meta l-għajnuna tingħata kif ukoll meta l-għajnuna titħallas. L-għajnuna għall-investiment tista’ tingħata fl-istess ħin fil-qafas ta’ diversi skemi ta’ għajnuna reġjonali jew b’mod kumulattiv ma’ għajnuna reġjonali, bil-kundizzjoni li t-total tal-għajnuna mis-sorsi kollha ma jaqbiżx l-intensità massima tal-għajnuna għal kull proġett li trid tiġi kkalkulata minn qabel mill-ewwel awtorità awtorizzanti. Kull għajnuna oħra mill-Istat fir-rigward tal-istess kostijiet eliġibbli, li jikkoinċidu parzjalment jew kompletament, tista’ tiġi akkumulata biss jekk ma tirriżultax fil-qbiż tal-ogħla intensità ta’ għajnuna jew ammont ta’ għajnuna applikabbli għal din l-għajnuna skont ir-regoli tematiċi applikabbli. Il-kontrolli tal-akkumulazzjoni jridu jitwettqu kemm meta l-għajnuna tingħata kif ukoll meta l-għajnuna titħallas. ( 51 ) . Jekk l-Istat taż-ŻEE-EFTA jippermetti li l-għajnuna mill-Istat taħt skema waħda tiġi akkumulata ma’ għajnuna mill-Istat taħt skemi oħra, irid jispeċifika, għal kull skema, il-metodu biex tiġi żgurata l-konformità mal-kundizzjonijiet f’dan il-paragrafu.

100. Għal investiment inizjali relatat ma’ proġetti tal-Kooperazzjoni Territorjali Ewropea (KTE) li jissodisfaw il-kriterji tar-Regolament li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet speċifiċi għall-għan ta’ Kooperazzjoni Territorjali Ewropea (Interreg) ( 52 ) , l-intensità tal-għajnuna applikabbli għaż-żona li fiha jkun jinsab l-investiment inizjali tapplika għall-benefiċjarji kollha parteċipanti fil-proġett. Jekk l-investiment inizjali jkun jinsab f’żewġ żoni megħjuna jew aktar, l-intensità massima tal-għajnuna għall-investiment inizjali tkun dik applikabbli fiż-żona megħjuna fejn jiġġarrab l-akbar ammont tal-kostijiet eliġibbli. Investimenti inizjali li jsiru minn intrapriżi kbar f’żoni “c” jistgħu jirċievu biss għajnuna reġjonali fil-kuntest ta’ proġetti tal-KTE jekk dawn ikunu investimenti inizjali li joħolqu attività ekonomika ġdida.

5.5.2. Skemi ta’ għajnuna operatorja

101. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru li l-livell tal-għajnuna huwa proporzjonat mal-problemi li l-għajnuna għandha l-għan li tindirizza.

102. B’mod partikolari, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jissodisfaw il-kundizzjonijiet li ġejjin: 1. l-għajnuna trid tiġi kkalkulata b’rabta ma’ sett predefinit ta’ kostijiet eliġibbli li huma attribwibbli bis-sħiħ għall-problemi li l-għajnuna għandha l-għan li tindirizza, kif muri mill-Istat taż-ŻEE-EFTA; 2. l-għajnuna trid tkun limitata għal ċertu proporzjon ta’ dak is-sett predefinit ta’ kostijiet eliġibbli u ma tistax taqbeż dawk il-kostijiet; 3. l-ammont tal-għajnuna għal kull benefiċjarju tal-għajnuna jrid ikun proporzjonat mal-livell tal-problemi li fil-fatt huma esperjenzati minn kull benefiċjarju tal-għajnuna.

103. Fir-rigward tal-għajnuna maħsuba biex tnaqqas ċerti diffikultajiet speċifiċi li jħabbtu wiċċhom magħhom l-SMEs fiż-żoni “a”, il-livell tal-għajnuna jrid jitnaqqas progressivament tul id-durata tal-iskema ( 53 ) . Dan ma japplikax għal skemi li jipprevjenu d-depopolazzjoni f’żoni skarsament popolati u f’żoni b’popolazzjoni baxxa ħafna.

5.6. Evitar ta’ effetti negattivi bla bżonn fuq il-kompetizzjoni u fuq il-kummerċ

104. Sabiex l-għajnuna tkun kompatibbli, l-effetti negattivi tal-miżura ta’ għajnuna f’termini ta’ distorsjonijiet tal-kompetizzjoni u l-impatt fuq il-kummerċ bejn l-Istati taż-ŻEE jridu jkunu limitati u ma jridux ikunu akbar mill-effetti pożittivi tal-għajnuna sa livell li jmur kontra l-interess komuni.

5.6.1. Kunsiderazzjonijiet ġenerali

105. Fl-ibbilanċjar ġenerali tal-effetti pożittivi tal-għajnuna (Taqsima 5.1) kontra l-effetti negattivi tagħha fuq il-kompetizzjoni u l-kummerċ, l-ESA tista’ tqis, fejn rilevanti, iċ-ċirkostanza li minbarra l-kontribut tagħha għall-iżvilupp u l-koeżjoni reġjonali, l-għajnuna tipproduċi effetti pożittivi oħrajn. Dan jista’ jkun il-każ, pereżempju, meta jiġi stabbilit li l-investiment inizjali, minbarra li joħloq impjiegi lokali, jintroduċi attivitajiet ġodda u/jew jiġġenera dħul lokali, jikkontribwixxi sostanzjalment b’mod partikolari għat-tranżizzjoni diġitali jew għat-tranżizzjoni lejn attivitajiet ekoloġiċi sostennibbli, inklużi attivitajiet b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju, newtrali għall-klima jew reżiljenti għall-klima. L-ESA se tagħti attenzjoni partikolari għall-Artikolu 3 tar-Regolament tat-Tassonomija tal-UE (UE) 2020/852 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ( 54 ) , inkluż għall-prinċipju “La tagħmilx ħsara sinifikanti”, jew metodoloġiji komparabbli oħrajn. Barra minn hekk, bħala parti mill-valutazzjoni tal-effetti negattivi fuq il-kompetizzjoni u l-kummerċ, l-ESA tista’ tqis, fejn rilevanti, esternalitajiet negattivi tal-attività megħjuna meta dawn l-esternalitajiet jaffettwaw b’mod negattiv il-kompetizzjoni u l-kummerċ bejn l-Stati taż-ŻEE sa punt li jmur kontra l-interess komuni billi joħolqu jew jaggravaw l-ineffiċjenzi tas-suq ( 55 )

106. F’termini ta’ effetti negattivi, l-għajnuna reġjonali tista’ twassal għal żewġ tipi ewlenin ta’ distorsjoni potenzjali tal-kompetizzjoni u l-kummerċ. Dawn huma distorsjonijiet tas-suq tal-prodotti u l-effetti marbutin mal-lokalità. Iż-żewġ tipi ta’ distorsjoni jistgħu jwasslu għal ineffiċjenzi allokattivi (li jimminaw il-prestazzjoni ekonomika tas-suq intern) u għal tħassib fid-distribuzzjoni (distribuzzjoni tal-attività ekonomika bejn iż-żoni).

107. Effett potenzjalment dannuż tal-għajnuna mill-Istat huwa li din timpedixxi lis-suq milli jagħti eżiti effiċjenti billi tippremja lill-aktar produtturi effiċjenti u billi tpoġġi pressjoni fuq dawk l-anqas effiċjenti biex jitjiebu, jirristrutturaw ruħhom jew biex joħorġu mis-suq. L-għajnuna mill-Istat li twassal għal espansjoni sostanzjali tal-kapaċità f’suq bi prestazzjoni baxxa tista’ toħloq distorsjoni bla bżonn tal-kompetizzjoni, peress li l-ħolqien jew iż-żamma tal-kapaċità żejda jistgħu jagħmlu pressjoni fuq il-marġini tal-profitt, inaqqsu l-investimenti tal-kompetituri jew saħansitra jwasslu biex il-kompetituri joħorġu mis-suq. Dan jista’ jwassal għal sitwazzjoni fejn il-kompetituri li kieku kienu jkunu kapaċi jikkompetu fis-suq, jiġu mġiegħla joħorġu minnu. Tista’ timpedixxi wkoll lil impriżi milli jidħlu jew milli jespandu fis-suq u tista’ ddgħajjef l-inċentivi għall-kompetituri biex ikunu innovattivi. Dan jista’ jwassal għal strutturi ineffiċjenti tas-suq li, fit-tul, huma wkoll ta’ detriment għall-konsumaturi. Id-disponibbiltà tal-għajnuna tista’ tinkoraġġixxi imġiba kompjaċenti jew riskjuża mingħajr bżonn min-naħa ta’ benefiċjarji potenzjali. Huwa probabbli li jkollha effett negattiv fit-tul fuq il-prestazzjoni ġenerali tas-settur.

108. L-għajnuna jista’ jkollha wkoll effetti distortivi f’termini ta’ żieda jew ta’ żamma ta’ saħħa sostanzjali fis-suq għall-benefiċjarju tal-għajnuna. Anke meta l-għajnuna ma ssaħħaħx b’mod dirett is-saħħa sostanzjali fis-suq, tista’ tagħmel dan b’mod indirett, billi tiskoraġġixxi lill-kompetituri eżistenti milli jespandu, li jirriżulta fil-ħruġ tagħhom mis-suq jew billi kompetituri ġodda jiġu skoraġġuti milli jidħlu.

109. Minbarra li toħloq distorsjonijiet fis-swieq tal-prodotti, min-natura proprja tagħha l-għajnuna reġjonali taffettwa wkoll il-lokalità tal-attività ekonomika. Jekk żona waħda tattira investiment permezz tal-għajnuna, żona oħra tkun qed titlef dik l-opportunità. Dawn l-effetti negattivi fiż-żoni milquta b’mod negattiv mill-għajnuna jistgħu jinħassu permezz ta’ telf ta’ attività ekonomika u telf ta’ impjiegi inklużi impjiegi għal sottokuntratturi. Effetti negattivi jistgħu jinħassu wkoll permezz ta’ telf ta’ esternalitajiet pożittivi (pereżempju, effett ta’ raggruppament, tixrid tal-għarfien, edukazzjoni u taħriġ).

110. L-ispeċifiċità ġeografika tal-għajnuna reġjonali tiddistingwiha minn għamliet oħrajn ta’ għajnuna orizzontali. Karatteristika speċifika tal-għajnuna reġjonali hija li għandha l-għan li tinfluwenza l-għażla magħmula mill-investituri dwar fejn jippożizzjonaw il-proġetti tal-investiment. Meta l-għajnuna reġjonali tagħmel tajjeb għall-kostijiet addizzjonali li joriġinaw minn restrizzjonijiet reġjonali u ssostni l-investiment addizzjonali f’żoni megħjuna mingħajr ma tbiegħed l-investiment minn żoni megħjuna oħrajn b’livell simili ta’ żvilupp jew agħar, ma tkunx qed tikkontribwixxi biss għall-iżvilupp taż-żona iżda anke għall-koeżjoni, u finalment tkun qed isservi ta’ ġid għaż-ŻEE kollha. L-effetti tal-lokalizzazzjoni negattivi potenzjali tal-għajnuna reġjonali diġà huma limitati sa ċertu punt mill-mapep tal-għajnuna reġjonali, li jiddefinixxu ż-żoni li fihom tista’ tingħata l-għajnuna reġjonali, f’konformità mal-objettivi tal-iżvilupp ekonomiku reġjonali u tal-politika ta’ koeżjoni, kif ukoll l-intensitajiet tal-għajnuna massimi permissibbli. Madankollu, jibqa’ importanti li wieħed jifhem x’jiġri fin-nuqqas tal-għajnuna biex jiġi vvalutat l-impatt tal-għajnuna fuq l-iżvilupp taż-żona u fuq il-koeżjoni.

5.6.2. Effetti negattivi b’mod evidenti fuq il-kompetizzjoni u fuq il-kummerċ

111. L-ESA tidentifika għadd ta’ sitwazzjonijiet li fihom l-effetti negattivi tal-għajnuna għall-investiment reġjonali fuq il-kompetizzjoni u fuq il-kummerċ bejn l-Istati taż-ŻEE jegħlbu b’mod ċar kull effett pożittiv, li jfisser li x’aktarx l-għajnuna ma tiġix iddikjarata kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

5.6.2.1. Ħolqien ta’ kapaċità żejda f’suq li sejjer lura b’mod assolut

112. Kif indikat fil-paragrafu 107, sabiex jiġu vvalutati l-effetti negattivi tal-għajnuna, l-ESA tqis il-kapaċità addizzjonali tal-produzzjoni maħluqa mill-proġett meta s-suq ma jkunx qed jagħti r-riżultati mistennija.

113. Meta l-investimenti li jżidu l-kapaċità tal-produzzjoni f’suq ikunu saru possibbli minħabba l-għajnuna mill-Istat, hemm riskju li l-produzzjoni jew l-investiment f’żoni oħrajn taż-ŻEE jistgħu jiġu affettwati b’mod negattiv. Dan huwa partikolarment minnu jekk iż-żieda fil-kapaċità taqbeż it-tkabbir tas-suq jew isseħħ f’suq li jkun qed jiffaċċja kapaċità żejda.

114. Għalhekk, meta l-investiment iwassal għall-ħolqien jew għat-tisħiħ ta’ kapaċità żejda f’suq li strutturalment ikun sejjer lura b’mod assolut (jiġifieri s-suq qed jiċkien) ( 56 ) , l-ESA tqis li l-għajnuna jkollha effett negattiv, li ma jkunx probabbli li jiġi kkumpensat minn xi effett pożittiv. Dan japplika b’mod partikolari għas-sitwazzjonijiet tax-xenarju 1 (deċiżjonijiet dwar l-investiment).

115. Għal sitwazzjonijiet tax-xenarju 2 (deċiżjonijiet dwar il-lokalità), meta l-investiment isir fi kwalunkwe każ fl-istess suq ġeografiku jew, b’mod eċċezzjonali, f’suq ġeografiku differenti, iżda fejn il-bejgħ ikun immirat lejn l-istess suq ġeografiku, l-għajnuna — sakemm tkun limitata għall-minimu meħtieġ biex tikkumpensa għall-iżvantaġġ lokazzjonali u ma tagħtix likwidità addizzjonali lill-benefiċjarju tal-għajnuna — tinfluwenza biss id-deċiżjoni dwar il-lokalità. F’din is-sitwazzjoni, l-investiment iżid kapaċità addizzjonali fis-suq ġeografiku partikolari indipendentement mill-għajnuna. Għalhekk, fil-prinċipju, l-eżiti possibbli f’termini ta’ kapaċità żejda jkunu l-istess irrispettivament mill-għajnuna. Madankollu, jekk il-lokalità alternattiva tal-investiment tkun f’suq ġeografiku differenti, u l-għajnuna twassal għall-ħolqien ta’ kapaċità żejda f’suq li strutturalment ikun sejjer lura b’mod assolut, japplikaw il-konklużjonijiet tal-paragrafu 114.

5.6.2.2. Effetti kontra l-koeżjoni

116. Kif indikat fil-paragrafu 109 u 110, fil-valutazzjoni tal-effetti negattivi tal-għajnuna, l-ESA trid tqis l-effetti fuq il-lokalità tal-attività ekonomika.

117. F’sitwazzjonijiet tax-xenarju 2 (deċiżjonijiet dwar il-lokalità), meta mingħajr l-għajnuna l-investiment kien isir f’żona b’intensità ta’ għajnuna reġjonali ( 57 ) li tkun ogħla jew l-istess bħal dik taż-żona fil-mira, dan jikkostitwixxi effett negattiv li ma jkunx probabbli li jiġi kkumpensat minn xi effett pożittiv għaliex imur kontra l-loġika nnifisha tal-għajnuna reġjonali.

5.6.2.3. Rilokazzjoni

118. Meta tevalwa l-miżuri notifikabbli, l-ESA se titlob l-informazzjoni kollha meħtieġa biex tqis jekk l-għajnuna mill-Istat tkunx probabbli li tirriżulta f’telf sostanzjali ta’ impjiegi f’lokalitajiet eżistenti fiż-ŻEE. F’sitwazzjoni bħal din, u jekk l-investiment ikun jippermetti lill-benefiċjarju tal-għajnuna jirriloka attività lejn iż-żona fil-mira, jekk ikun hemm rabta kawżali bejn l-għajnuna u r-rilokazzjoni, dan jikkostitwixxi effett negattiv li ma jkunx probabbli li jiġi ikkumpensat b’xi effetti pożittivi.

5.6.3. Skemi ta’ għajnuna għall-investiment

119. L-iskemi ta’ għajnuna għall-investiment ma għandhomx iwasslu għal distorsjoni sinifikanti tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ. B’mod partikolari, anke jekk id-distorsjonijiet jistgħu jitqiesu limitati fuq livell individwali (sakemm ikunu ġew issodisfati l-kundizzjonijiet kollha tal-għajnuna għall-investiment), fuq bażi kumulattiva l-iskemi xorta waħda jistgħu jwasslu għal livelli għoljin ta’ distorsjoni. Tali distorsjonijiet jistgħu jaffettwaw is-swieq tal-produzzjoni billi joħolqu jew jaggravaw sitwazzjoni ta’ kapaċità żejda, jew billi joħolqu, iżidu jew iżommu s-saħħa sostanzjali fis-suq ta’ wħud mill-benefiċjarji b’tali mod li jaffettwa b’mod negattiv l-inċentivi dinamiċi. L-għajnuna disponibbli taħt skemi tista’ twassal ukoll għal telf sinifikanti ta’ attività ekonomika f’żoni oħrajn taż-ŻEE. Jekk skema tiffoka fuq ċerti setturi, ir-riskju ta’ tali distorsjonijiet huwa saħansitra akbar.

120. Għalhekk, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu juru li dawn l-effetti negattivi se jkunu limitati għall-minimu, filwaqt li jqisu, pereżempju, id-daqs tal-proġetti, l-ammonti tal-għajnuna individwali u kumulattiva, il-benefiċjarji mistennija kif ukoll il-karatteristiċi tas-setturi fil-mira. Sabiex l-ESA tivvaluta l-effetti negattivi probabbli, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jissottomettu l-valutazzjoni tal-impatt u l-evalwazzjonijiet ex post kollha disponibbli mwettqa għal skemi simili ta’ qabel.

121. Meta talloka għajnuna taħt skema għal proġetti individwali, l-awtorità awtorizzanti trid tivverifika u tikkonferma li l-għajnuna mhux se tirriżulta f’effetti negattivi b’mod evidenti, kif deskritt fil-paragrafi 111 sa 118. Din il-verifika tista’ tkun ibbażata fuq l-informazzjoni li tasal mingħand il-benefiċjarju tal-għajnuna meta japplika għall-għajnuna u fuq id-dikjarazzjoni magħmula fil-formola tal-applikazzjoni standard għall-għajnuna, li għandha tindika l-lokalità alternattiva fil-każ li ma tingħatax l-għajnuna.

5.6.4. Għajnuna għall-investiment individwali notifikabbli

122. Meta tivvaluta l-effetti negattivi ta’ għajnuna individwali, l-ESA tagħmel distinzjoni bejn iż-żewġ xenarji kontrofattwali deskritti fil-paragrafi 96 u 97.

5.6.4.1. Sitwazzjonijiet tax-xenarju 1 (deċiżjoni dwar l-investiment)

123. F’sitwazzjonijiet tax-xenarju 1, l-ESA tagħmel enfasi partikolari fuq l-effetti negattivi marbuta mal-bini ta’ kapaċità żejda fi swieq li sejrin lura, il-prevenzjoni tal-ħruġ, u l-kunċett ta’ saħħa sinifikanti fis-suq. Dawn l-effetti negattivi huma deskritti fil-paragrafi 124 sa 133 u jridu jkunu kontrobilanċjati bl-effetti pożittivi tal-għajnuna. Madankollu, jekk jiġi stabbilit li l-għajnuna tirriżulta fl-effetti negattivi evidenti deskritti fil-paragrafu 114, huwa improbabbli li l-għajnuna tiġi kkumpensata minn xi effett pożittiv u li għalhekk tinstab li tkun kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

124. Sabiex jidentifikaw u jivvalutaw id-distorsjonijiet potenzjali tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ, l-Istati taż-ŻEE-EFTA għandhom jipprovdu evidenza li tippermetti lill-ESA tidentifika s-swieq tal-prodotti kkonċernati (il-prodotti affettwati mill-bidla fl-imġiba tal-benefiċjarju tal-għajnuna) u tidentifika l-kompetituri u l-klijenti/konsumaturi affettwati. Il-prodott ikkonċernat huwa normalment il-prodott kopert mill-proġett ta’ investiment ( 58 ) . Meta l-proġett jittratta prodott intermedju u parti sinifikanti tal-produzzjoni ma tinbiegħx fis-suq, il-prodott ikkonċernat jista’ jkun il-prodott downstream. Is-suq tal-prodotti rilevanti jinkludi l-prodott ikkonċernat u s-sostituti tiegħu jkunu meqjusin bħala tali, jew mill-konsumatur (minħabba l-karatteristiċi, il-prezzijiet, jew l-użu maħsub tal-prodott) jew mill-produttur (minħabba l-flessibbiltà tal-installazzjonijiet tal-produzzjoni).

125. L-ESA se tuża diversi kriterji biex tivvaluta dawn id-distorsjonijiet potenzjali, bħall-istruttura tas-suq tal-prodott ikkonċernat, il-prestazzjoni tas-suq (suq li qed jiċkien jew li qed jikber), il-proċess għall-għażla tal-benefiċjarju tal-għajnuna, l-ostakli għad-dħul fis-suq u għall-ħruġ minnu u d-differenzazzjoni bejn il-prodotti.

126. Meta impriża tiddependi b’mod sistematiku fuq l-għajnuna mill-Istat, dan jista’ jindika li l-impriża ma tiflaħx għall-kompetizzjoni waħedha jew li qiegħda tgawdi minn vantaġġi mhux mistħoqqa meta mqabbla mal-kompetituri tagħha.

127. L-ESA tagħmel distinzjoni bejn żewġ sorsi ewlenin ta’ effetti negattivi potenzjali fuq is-swieq tal-prodotti: 1. każijiet ta’ espansjoni fil-kapaċità li jew twassal għal sitwazzjoni ta’ kapaċità żejda jew inkella tkompli tgħarraq sitwazzjoni diġà eżistenti ta’ kapaċità żejda, speċjalment f’suq li jkun sejjer lura; 2. każijiet fejn il-benefiċjarju tal-għajnuna jkollu setgħa sostanzjali fis-suq.

128. Biex tevalwa jekk l-għajnuna sservix biex jinħolqu jew biex jinżammu strutturi ineffiċjenti fis-suq, l-ESA se tqis il-kapaċità addizzjonali fil-produzzjoni maħluqa mill-proġett u jekk is-suq ikunx qiegħed jagħti riżultati tajbin.

129. Jekk is-suq inkwistjoni jkun qiegħed jikber, normalment ikun hemm anqas raġuni għal tħassib li l-għajnuna se taffettwa b’mod negattiv inċentivi dinamiċi jew li se xxekkel bla bżonn il-ħruġ jew id-dħul fis-suq.

130. Min-naħa l-oħra, huwa ġġustifikat li wieħed jitħasseb iktar meta s-swieq ikunu sejrin lura. L-ESA tagħmel distinzjoni bejn każijiet li fihom, minn perspettiva fit-tul, is-suq ikun strutturalment sejjer lura (jiġifieri jkun qiegħed jiċkien), u każijiet li fihom is-suq ikun sejjer lura b’mod relattiv (jiġifieri jkun għadu qiegħed jikber, iżda ma jkunx qabeż ir-rata ta’ referenza għat-tkabbir).

131. Prestazzjoni baxxa tas-suq tipikament titkejjel abbażi tal-prodott domestiku gross (PDG) taż-ŻEE matul it-tliet snin qabel il-bidu tal-proġett (rata ta’ referenza). Din tista’ titkejjel ukoll fuq il-bażi tar-rati tat-tkabbir imbassra għat-tliet snin sa ħames snin li jkun imiss. L-indikaturi jistgħu jinkludu t-tkabbir futur mistenni tas-suq ikkonċernat u r-rati tal-użu tal-kapaċità mistennija riżultanti, kif ukoll l-impatt possibbli taż-żieda fil-kapaċità fuq il-kompetituri f’termini ta’ prezzijiet u marġnijiet tal-profitt.

132. F’ċerti każijiet, il-valutazzjoni tat-tkabbir tas-suq tal-prodotti fiż-ŻEE tista’ ma tkunx adegwata biex jiġu vvalutati l-effetti kollha tal-għajnuna, b’mod partikolari jekk is-suq ġeografiku jkun globali. F’dawn il-każijiet, l-ESA tieħu inkunsiderazzjoni l-effett tal-għajnuna fuq l-istrutturi tas-suq ikkonċernati, b’mod partikolari, il-potenzjal tagħha li tisforza produtturi fiż-ŻEE sabiex joħorġu mis-suq.

133. Sabiex tiġi evalwata l-eżistenza tas-saħħa sinifikanti fis-suq, l-ESA se tqis il-pożizzjoni tal-benefiċjarju tal-għajnuna fuq perjodu ta’ żmien qabel ma jkun irċieva l-għajnuna u l-pożizzjoni mistennija tiegħu fis-suq wara li l-investiment jiġi finalizzat. L-ESA se tqis l-ishma mis-suq tal-benefiċjarju tal-għajnuna, kif ukoll l-ishma mis-suq tal-kompetituri tiegħu u fatturi rilevanti oħrajn. Pereżempju, se tivvaluta l-istruttura tas-suq billi tħares lejn il-konċentrazzjoni tas-suq, l-ostakli potenzjali għad-dħul ( 59 ) , is-saħħa tax-xerrej ( 60 ) u l-ostakli għall-espansjoni jew għall-ħruġ.

5.6.4.2. Sitwazzjonijiet tax-xenarju 2 (deċiżjonijiet dwar il-lokalità)

134. Jekk l-analiżi kontrofattwali tkun tissuġġerixxi li mingħajr l-għajnuna l-investiment kien iseħħ f’lokalità oħra (xenarju 2) li jagħmel parti mill-istess suq ġeografiku għall-prodott ikkonċernat, u jekk l-għajnuna tkun proporzjonali, l-eżitu f’termini ta’ kapaċità żejda jew ta’ saħħa sinifikanti fis-suq fil-prinċipju aktarx se jkun l-istess, irrispettivament mill-għajnuna. F’dawn il-każijiet, l-effetti pożittivi tal-għajnuna aktarx li jegħlbu l-effetti negattivi limitati fuq il-kompetizzjoni. Madankollu, jekk il-lokalità alternattiva tkun fiż-ŻEE, l-ESA tkun partikolarment imħassba dwar l-effetti negattivi relatati mal-lokalità alternattiva. Għalhekk, jekk l-għajnuna tirriżulta f’effett negattiv b’mod evidenti kif deskritt fil-paragrafi 117 u 118, aktarx li ma tiġix ikkumpensata minn xi effett pożittiv u għalhekk ma jkunx probabbli li tinstab kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE.

5.6.5. Skemi ta’ għajnuna operatorja

135. Jekk l-għajnuna tkun meħtieġa u proporzjonali biex tinkiseb il-kontribuzzjoni għall-iżvilupp u għall-koeżjoni reġjonali deskritta fis-sottotaqsima 5.1.3, l-effetti negattivi tal-għajnuna fuq il-kompetizzjoni u fuq il-kummerċ bejn l-Istati taż-ŻEE aktarx li jiġu kkumpensati minn effetti pożittivi. Madankollu, f’xi każijiet, l-għajnuna tista’ tirriżulta f’bidliet fl-istruttura tas-suq jew fil-karatteristiċi ta’ settur jew ta’ industrija, li jistgħu joħolqu distorsjoni sinifikanti fil-kompetizzjoni permezz ta’ ostakli għad-dħul fis-suq jew għall-ħruġ minnu, għall-effetti ta’ sostituzzjoni, jew għall-ispostament tal-flussi kummerċjali. F’dawk il-każijiet, l-effetti negattivi aktarx li ma jiġux ikkumpensati b’xi effetti pożittivi.

5.7. Trasparenza

136. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jippubblikaw l-informazzjoni li ġejja fil-modulu tal-għoti tat-trasparenza tal-Kummissjoni Ewropea ( 61 ) jew fuq sit web komprensiv dwar l-għajnuna mill-Istat, fuq livell nazzjonali jew reġjonali: 1. it-test sħiħ tad-deċiżjoni dwar l-għoti tal-għajnuna individwali jew tal-iskema ta’ għajnuna approvata u d-dispożizzjonijiet ta’ implimentazzjoni tagħha, jew link għalih; 2. informazzjoni dwar kull għotja ta’ għajnuna individwali li taqbeż l-EUR 100 000, bl-użu tal-istruttura fl-Anness VIII.

137. Fir-rigward tal-għajnuna mogħtija lill-proġetti tal-KTE, l-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 136 trid titqiegħed fuq is-sit web tal-Istat taż-ŻEE li fih tinsab l-Awtorità Maniġerjali ( 62 ) kkonċernata. Inkella, l-Istati taż-ŻEE parteċipanti jistgħu jiddeċiedu li kull wieħed minnhom għandu jipprovdi l-informazzjoni dwar il-miżuri tal-għajnuna fit-territorju tiegħu fuq is-siti web rispettivi.

138. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jorganizzaw is-siti web komprensivi tagħhom dwar l-għajnuna mill-Istat, kif imsemmi fil-paragrafu 136, b’tali mod li l-informazzjoni tkun tista’ tiġi aċċessata faċilment. L-informazzjoni trid tiġi ppubblikata f’format ta’ data ta’ spreadsheet nonproprjetarju, li jippermetti li d- data tiġi mfittxija, estratta u mniżżla b’mod effettiv u ppubblikata faċilment fuq l-Internet, pereżempju f’format CSV jew XML. Il-pubbliku ġenerali jrid jitħalla jaċċessa s-sit web mingħajr ebda restrizzjoni, inkluża reġistrazzjoni tal-utent minn qabel.

139. Għall-iskemi fil-forma ta’ benefiċċji fuq it-taxxa, il-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 136.2 se jitqiesu ssodisfati jekk l-Istati taż-ŻEE-EFTA jippubblikaw l-informazzjoni meħtieġa dwar l-ammonti tal-għajnuna individwali fil-meded li ġejjin (f’miljuni ta’ EUR): 0,1-0,5; 0,5-1; 1-2; 2-5; 5-10; 10-30; 30-60; 60-100; 100-250; u 250 u aktar.

140. L-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 136.2 trid tiġi ppubblikata fi żmien sitt xhur mid-data li fiha tkun ingħatat l-għajnuna, jew fil-każ ta’ għajnuna fil-forma ta’ benefiċċju fuq it-taxxa, fi żmien sena mid-data meta trid tintbagħat id-dikjarazzjoni tat-taxxa ( 63 ) . Għal għajnuna li hija illegali iżda li sussegwentement tinstab kompatibbli, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jippubblikaw din l-informazzjoni fi żmien sitt xhur mid-data tad-deċiżjoni tal-ESA li tiddikjara l-għajnuna bħala kompatibbli. Sabiex tippermetti l-infurzar tar-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat skont il-Ftehim ŻEE, l-informazzjoni trid tibqa’ disponibbli għal mill-inqas 10 snin mid-data li fiha tkun ingħatat l-għajnuna.

141. L-ESA se tippubblika fuq is-sit web tagħha l-link għas-sit web dwar l-għajnuna mill-Istat li hemm referenza għaliha fil-paragrafu 136.

6. EVALWAZZJONI

142. Sabiex ikompli jiġi żgurat li d-distorsjoni tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ tkun limitata, l-ESA tista’ titlob li l-iskemi ta’ għajnuna kif imsemmi fil-paragrafu 143 ikunu soġġetti għal evalwazzjoni ex post . L-evalwazzjonijiet se jitwettqu għall-iskemi fejn id-distorsjoni potenzjali tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ tkun partikolarment għolja, jiġifieri, li hemm riskju ta’ restrizzjoni jew ta’ distorsjoni sinifikanti tal-kompetizzjoni jekk l-implimentazzjoni tagħhom ma tiġix rieżaminata fi żmien xieraq.

143. Tista’ tkun meħtieġa evalwazzjoni ex post għal skemi b’baġits kbar għall-għajnuna, jew li jkun fihom karatteristiċi ġodda, jew meta jkunu previsti bidliet sinifikanti fis-suq, fit-teknoloġija jew dawk regolatorji. Fi kwalunkwe każ, l-evalwazzjoni se tkun meħtieġa għal skemi b’baġit tal-għajnuna mill-Istat jew nefqa kontabbilizzata ta’ aktar minn EUR 150 miljun fi kwalunkwe sena partikolari jew ta’ aktar minn EUR 750 miljun matul it-tul ta’ żmien totali tagħhom, jiġifieri t-tul ta’ żmien ikkombinat tal-iskema u ta’ kwalunkwe skema ta’ qabel li tkopri objettiv u żona ġeografika simili, sa mill-1 ta’ Jannar 2022. Minħabba l-objettiv tal-evalwazzjoni, u biex jiġi evitat li jitqiegħed piż sproporzjonat fuq l-Istati taż-ŻEE-EFTA, evalwazzjonijiet ex post huma meħtieġa biss għal skemi ta’ għajnuna li t-tul ta’ żmien totali tagħhom jaqbeż it-tliet snin, li jibdew mill-1 ta’ Jannar 2022.

144. Ir-rekwiżit tal-evalwazzjoni ex post jista’ jiġi eżentat fil-każ ta’ skemi ta’ għajnuna li jkunu suċċessur immedjat ta’ skema li tkopri objettiv u żona ġeografika simili li kienet soġġetta għal evalwazzjoni, li r-rapport ta’ evalwazzjoni finali tagħha kien f’konformità mal-pjan ta’ evalwazzjoni approvat mill-ESA u ma ġġenerat l-ebda sejba negattiva. Fejn ir-rapport ta’ evalwazzjoni finali ta’ skema ma jkunx konformi mal-pjan ta’ evalwazzjoni approvat, dik l-iskema trid tiġi sospiża b’effett immedjat.

145. L-għan tal-evalwazzjoni għandu jkun li jiġi verifikat jekk is-suppożizzjonijiet u l-kundizzjonijiet sottostanti għall-kompatibbiltà tal-iskema ntlaħqux, b’mod partikolari l-ħtieġa u l-effettività tal-miżura ta’ għajnuna fid-dawl tal-objettivi ġenerali u speċifiċi tagħha. Din għandha tivvaluta wkoll l-impatt tal-iskema fuq il-kompetizzjoni u l-kummerċ.

146. Għal skemi ta’ għajnuna soġġetti għar-rekwiżit ta’ evalwazzjoni skont il-paragrafu 143, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jinnotifikaw abbozz ta’ pjan ta’ evalwazzjoni, li jifforma parti integrali mill-valutazzjoni tal-ESA” tal-iskema, kif ġej: 1. flimkien mal-iskema ta’ għajnuna, jekk il-baġit għall-għajnuna mill-Istat tal-iskema jaqbeż il-EUR 150 miljun f’xi sena partikolari jew is-EUR 750 miljun tul id-durata kollha tagħha; 2. fi żmien 30 jum ta’ xogħol wara bidla sinifikanti li permezz tagħha l-baġit tal-iskema jiżdied għal aktar minn EUR 150 miljun f’xi sena partikolari jew EUR 750 miljun tul id-durata kollha tal-iskema; 3. fi żmien 30 jum ta’ xogħol wara r-reġistrazzjoni tan-nefqa fil-kontijiet uffiċjali taħt l-iskema li taqbeż il-EUR 150 miljun f’xi sena partikolari.

147. L-abbozz tal-pjan ta’ evalwazzjoni jrid ikun f’konformità mal-prinċipji metodoloġiċi komuni pprovduti mill-ESA ( 64 ) . L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jippubblikaw il-pjan ta’ evalwazzjoni approvat mill-ESA.

148. L-evalwazzjoni ex post trid issir minn espert li jkun indipendenti mill-awtorità awtorizzanti tal-għajnuna fuq il-bażi tal-pjan ta’ evalwazzjoni. Kull evalwazzjoni trid tinkludi mill-inqas rapport ta’ evalwazzjoni interim wieħed u wieħed finali. L-Istati taż-ŻEE-EFTA jridu jippubblikaw iż-żewġ rapporti.

149. Ir-rapport ta’ evalwazzjoni finali jrid jiġi ppreżentat lill-ESA fi żmien xieraq, biex tkun tista’ tiġi vvalutata kull estensjoni tal-iskema ta’ għajnuna u mhux aktar tard minn disa’ xhur qabel tiskadi. Dak il-perjodu jista’ jitnaqqas għal skemi li jiskattaw ir-rekwiżit ta’ evalwazzjoni fl-aħħar sentejn ta’ implimentazzjoni tagħhom. L-ambitu u l-arranġamenti preċiżi ta’ kull evalwazzjoni jiġu stabbiliti fid-deċiżjoni ta’ approvazzjoni tal-iskema ta’ għajnuna. In-notifika ta’ kull miżura ta’ għajnuna sussegwenti b’objettiv simili trid tiddeskrivi b’liema mod ġew meqjusin ir-riżultati tal-evalwazzjoni.

7. MAPEP TAL-GĦAJNUNA REĠJONALI

150. F’din it-taqsima, l-ESA tistabbilixxi l-kriterji għall-identifikazzjoni taż-żoni li jissodisfaw il-kundizzjonijiet tal-Artikolu 61(3)(a) u (c) tal-Ftehim ŻEE. Iż-żoni li jissodisfaw dawn il-kundizzjonijiet u li l-Istati taż-ŻEE-EFTA jixtiequ jiddeżinjaw bħala żoni “a” jew “c” ( 65 ) iridu jkunu identifikati fuq mappa tal-għajnuna reġjonali, li trid tiġi notifikata lill-ESA u li trid tiġi approvataminnha qabel ma tkun tista’ tingħata l-għajnuna reġjonali lill-impriżi li jkunu jinsabu fiż-żoni deżinjati.

151. Il-mapep iridu jispeċifikaw ukoll l-intensitajiet massimi tal-għajnuna li japplikaw f’dawk iż-żoni matul il-perjodu ta’ validità tal-mappa approvata.

152. Biex jinżamm l-effett ta’ inċentiv tal-għajnuna, meta l-applikazzjonijiet għall-għajnuna għal miżuri ta’ għajnuna diskrezzjonali jkunu diġà ġew introdotti qabel il-bidu tal-perjodu ta’ validità tal-mappa, l-“ammont ta’ għajnuna meqjus neċessarju” identifikat fl-applikazzjoni oriġinali għall-għajnuna ma jridx jiġi emendat b’mod retroattiv wara l-bidu tax-xogħlijiet fuq il-proġett biex jiġġustifika intensità ogħla ta’ għajnuna li tista’ tkun disponibbli skont dawn il-Linji Gwida.

153. Għal skemi ta’ għajnuna awtomatika fil-forma ta’ benefiċċju fuq it-taxxa, l-intensitajiet massimi tal-għajnuna disponibbli skont dawn il-Linji Gwida jistgħu jiġu applikati biss għal proġetti li jkunu bdew fid-data li fiha ż-żieda fl-intensità massima rilevanti tal-għajnuna tkun saret applikabbli skont ir-regoli nazzjonali rilevanti jew warajha. Għall-proġetti li bdew qabel dik id-data, l-intensità massima tal-għajnuna approvata skont il-mappa tal-għajnuna reġjonali preċedenti se tkompli tapplika.

7.1. Il-kopertura tal-popolazzjoni eliġibbli għall-għajnuna reġjonali

154. Peress li l-għoti ta’ għajnuna reġjonali mill-Istat jidderoga mill-projbizzjoni ġenerali tal-għajnuna mill-Istat stabbilita fl-Artikolu 107(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, il-Kummissjoni tqis li l-popolazzjoni kkombinata taż-żoni “a” u “c” fl-EU27 trid tkun anqas minn dik taż-żoni mhux deżinjati. Għaldaqstant, il-kopertura totali taż-żoni deżinjati fl-EU27 għandha tkun anqas minn 50 % tal-popolazzjoni tal-EU27.

155. Fil-Linji Gwida tagħha dwar l-għajnuna reġjonali mill-Istat għall-2014-2020 ( 66 ) , il-Kummissjoni stabbiliet il-kopertura totali taż-żoni “a” u “c” għal 47 % tal-popolazzjoni tal-EU28. Minħabba l-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-UE, il-Kummissjoni tqis li żieda għal 48 % tal-kopertura ġenerali tal-popolazzjoni tal-EU27 hija xierqa.

156. Għaldaqstant, għall-Istati Membri, il-kopertura massima ġenerali taż-żoni “a” u “c” hija stabbilita għal 48 % tal-popolazzjoni tal-EU27 fil-Linji Gwida attwali tal-Kummissjoni dwar l-għajnuna reġjonali mill-Istat ( 67 )

156a. L-ESA taqbel mal-fehma tal-Kummissjoni. Konsegwentement, għandu jiġi stabbilit limitu massimu ta’ kopertura ġenerali korrispondenti għaż-ŻEE kollha, li jinkludi l-Istati taż-ŻEE-EFTA, f’dawn il-Linji Gwida. Dan il-limitu massimu għaż-ŻEE jinstab billi tiżdied il-popolazzjoni tal-Istati taż-ŻEE-EFTA mal-kalkolu tal-limitu massimu tal-kopertura stabbilit fil-Linji Gwida tal-Kummissjoni. Għaldaqstant, għall-finijiet ta’ dawn il-Linji Gwida, il-kopertura massima ġenerali taż-żoni “a” u “c” hija stabbilita għal 48 % tal-popolazzjoni totali taż-ŻEE, bl-użu tad- data tal-Eurostat għall-2018.

7.2. Id-deroga fl-Artikolu 61(3)(a)

157. L-Artikolu 61(3)(a) tal-Ftehim ŻEE jistipula li “għajnuna maħsuba sabiex tippromwovi l-iżvilupp ekonomiku ta’ żoni fejn il-livell tal-għajxien huwa baxx b’mod anormali jew fejn ikun hemm stat serju ta’ nuqqas ta’ impjieg”, tista’ titqies kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE. Skont il-Qorti tal-Ġustizzja, l-użu tal-kliem “b’mod anormali” u “serju” fl-Artikolu (107)(3)(a) [tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea] juri li l-eżenzjoni tolqot biss żoni fejn is-sitwazzjoni ekonomika tkun ferm żvantaġġata meta mqabbla mal-[Unjoni] inġenerali” ( 68 )

158. per capita taħt jew ugwali għal 75 % tal-medja taż-ŻEE L-ESA tqis li l-kundizzjonijiet tal-Artikolu 61(3)(a) tal-Ftehim ŻEE huma ssodisfati fir-reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 li għandhom prodott domestiku gross (PDG)taħt jew ugwali għal 75 % tal-medja taż-ŻEE ( 69 )

159. Għaldaqstant, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jiddeżinjaw iż-żoni li ġejjin bħala żoni “a”: 1. ir-reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 li l-PDG per capita tagħhom skont l-istandard tal-kapaċità tal-akkwist (70) huwa taħt jew ugwali għal 75 % tal-medja taż-ŻEE (abbażi tal-medja tal-aħħar tliet snin li għalihom hemm data tal-Eurostat disponibbli (71)); 2. […].

160. L-Anness I jistabbilixxi ż-żoni “a” eliġibbli skont l-Istat taż-ŻEE-EFTA. Fiż-żmien tal-adozzjoni ta’ dawn il-Linji Gwida, l-ebda reġjun fl-Istati taż-ŻEE-EFTA ma kkwalifika għad-deroga skont l-Artikolu 61(3)(a) tal-Ftehim ŻEE.

7.3. Id-deroga fl-Artikolu 61(3)(c)

161. L-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim ŻEE jistipula li “għajnuna maħsuba sabiex tiffaċilita l-iżvilupp ta’ ċerti attivitajiet jew ta’ ċerti reġjuni ekonomiċi, basta dik l-għajnuna ma tfixkilx il-kondizzjonijiet tal-kummerċ sa grad li jkun kuntrarju għall-interess komuni” tista’ titqies kompatibbli mal-funzjonament tal-Ftehim ŻEE. Skont il-Qorti tal-Ġustizzja, “[l]-eżenzjoni fl-Artikolu (107)(3)(c) [tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea] […] tippermetti l-iżvilupp ta’ ċerti żoni mingħajr ma tkun limitata mill-kundizzjonijiet ekonomiċi stabbiliti fl-Artikolu [107](3)(a), sakemm tali għajnuna “ma tfixkilx il-kondizzjonijiet tal-kummerċ sa grad li jkun kuntrarju għall-interess komuni”. Dik id-dispożizzjoni tagħti lill-Kummissjoni s-setgħa li tawtorizza għajnuna maħsuba biex jitkompla l-iżvilupp ekonomiku ta’ żoni ta’ Stat Membru li huma żvantaġġati meta mqabbla mal-medja nazzjonali” ( 72 ) . Fil-fehma tal-ESA, l-istess japplika skont l-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim ŻEE.

162. Il-kopertura massima għaż-żoni “c” fiż-ŻEE (‘il-kopertura “c”) tinkiseb billi titnaqqas il-popolazzjoni taż-żoni “a” eliġibbli fiż-ŻEE mill-kopertura massima ġenerali madwar iż-ŻEE stabbilita fil-paragrafu 156a.

163. Hemm żewġ kategoriji ta’ żoni “c”: 1. żoni li jissodisfaw ċerti kundizzjonijiet prestabbiliti u li għaldaqstant Stat taż-ŻEE-EFTA jista’ jiddeżinja bħala żoni “c” mingħajr ebda ġustifikazzjoni ulterjuri (‘żoni “c” predefiniti’); 2. żoni li Stat Membru taż-ŻEE-EFTA jista’, bid-diskrezzjoni tiegħu stess, jiddeżinja bħala żoni “c” diment li l-Istat taż-ŻEE-EFTA juri li t-tali żoni jissodisfaw ċerti kriterji soċjoekonomiċi (żoni “c” mhux predefiniti).

7.3.1. Żoni “c” predefiniti

7.3.1.1. Allokazzjoni speċifika ta’ kopertura “c” għaż-żoni “c” predefiniti

165. L-ESA tqis ukoll li l-Istati taż-ŻEE-EFTA jrid ikollhom biżżejjed kopertura “c” biex ikunu jistgħu jiddeżinjaw bħala żoni “c” dawk iż-żoni li għandhom densità ta’ popolazzjoni baxxa.

166. Iż-żoni li ġejjin huma meqjusin bħala żoni “c” predefiniti: 1. […]; 2. żoni skarsament popolati: reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 b’inqas minn 8 abitanti għal kull km2 jew reġjuni ta’ statistika fil-livell 3 b’inqas minn 12,5 abitanti għal kull km2 (abbażi tad-data tal-Eurostat dwar id-densità tal-popolazzjoni għall-2018).

167. L-Anness I jistabbilixxi l-allokazzjoni speċifika ta’ kopertura “c” predefinita skont l-Istat taż-ŻEE-EFTA. Din l-allokazzjoni tal-popolazzjoni tista’ tintuża biss biex jiġu deżinjati żoni “c” predefiniti.

7.3.1.2. Id-deżinazzjoni taż-żoni “c” predefiniti

168. L-L-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jiddeżinjaw bħala żoni “c” dawk iż-żoni “c” predefiniti msemmija fil-paragrafu 166.

169. Għal żoni skarsament popolati, l-Istati taż-ŻEE-EFTA għandhom fil-prinċipju jiddeżinjaw reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 b’inqas minn 8 abitanti għal kull km 2 jew reġjuni ta’ statistika fil-livell 3 b’inqas minn 12,5 abitanti għal kull km 2 . Madankollu, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jiddeżinjaw partijiet ta’ reġjuni ta’ statistika fil-livell 3 b’inqas minn 12,5 abitanti għal kull km 2 jew żoni kontigwi oħra maġenb dawk ir-reġjuni ta’ statistika fil-livell 3, sakemm dawn iż-żoni jkollhom inqas minn 12,5 abitanti għal kull km 2 . Għal żoni skarsament popolati, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jiddeżinjaw reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 b’anqas minn 8 abitanti għal kull km 2 jew żoni kontigwi iżgħar oħrajn maġenb dawk ir-reġjuni ta’ statistika fil-livell 2, diment li dawn iż-żoni jkollhom anqas minn 8 abitanti għal kull km 2 u li l-popolazzjoni taż-żoni b’popolazzjoni baxxa ħafna meħuda flimkien maż-żoni skarsament popolati ma taqbiżx l-allokazzjoni speċifika tal-kopertura “c” msemmija fil-paragrafu 167.

7.3.2. Żoni “c” mhux predefiniti

7.3.2.1. Metodu għall-allokazzjoni ta’ kopertura “c” mhux predefinita fost l-Istati taż-ŻEE-EFTA

170. Il-kopertura massima għal żoni “c” mhux predefiniti fiż-ŻEE jinkiseb billi titnaqqas il-popolazzjoni taż-żoni “a” eliġibbli u taż-żoni “c” predefiniti għall-EU27 u l-Istati taż-ŻEE-EFTA mill-kopertura massima ġenerali madwar iż-ŻEE stabbilita fil-paragrafu 156a. Il-kopertura “c” mhux predefinita tiġi allokata fost l-Istati taż-ŻEE-EFTA billi jiġi applikat il-metodu stabbilit fl-Anness III.

7.3.2.2. Xibka ta’ sikurezza u kopertura minima tal-popolazzjoni

171. Sabiex tiżgura kontinwità fil-mapep tal-għajnuna reġjonali u kamp ta’ applikazzjoni minimu ta’ azzjoni għall-Istati Membri kollha, il-Kummissjoni tqis li ebda Stat Membru ma għandu jitlef aktar minn 30 % tal-kopertura totali tiegħu meta mqabbel mal-perjodu 2017-2020 u li kull Stat Membru għandu jkollu kopertura minima tal-popolazzjoni.

172. Għalhekk, b’deroga mill-kopertura massima ġenerali stabbilita fil-paragrafu 156 tal-Linji Gwida tal-Kummissjoni, il-Kummissjoni żiedet il-kopertura “c” għal kull Stat Membru sabiex: 1. il-kopertura totali “a” u “c” ta’ kull Stat Membru kkonċernat ma tkunx imnaqqsa b’iktar minn 30 % meta mqabbla mal-perjodu 2017-2020; (74); 2. l-Istati Membri kollha jkollhom kopertura tal-popolazzjoni ta’ mill-anqas 7,5 % tal-popolazzjoni nazzjonali (75).

172a. L-ESA taqsam il-fehmiet tal-Kummissjoni. Konsegwentement, il-kopertura “c” tiżdied sabiex il-Liechtenstein jirċievi l-kopertura minima tal-popolazzjoni ta’ 7,5 % tal-popolazzjoni nazzjonali.

173. L-Anness I jistipula l-kopertura “c” mhux predefinita, inkluż ix-xibka ta’ sikurezza u l-kopertura minima tal-popolazzjoni, skont l-Istat taż-ŻEE-EFTA.

7.3.2.3. Id-deżinjazzjoni taż-żoni “c” mhux predefiniti

174. L-ESA tqis li l-kriterji użati mill-Istati taż-ŻEE-EFTA biex jiddeżinjaw żoni “c” għandhom jirriflettu l-firxa ta’ sitwazzjonijiet li fihom l-għoti ta’ għajnuna reġjonali jista’ jkun ġustifikat. Għaldaqstant, il-kriterji għandhom jindirizzaw il-problemi soċjoekonomiċi, ġeografiċi jew strutturali li probabbilment wieħed jiltaqa’ magħhom fiż-żoni “c” u għandhom jipprovdu biżżejjed salvagwardji sabiex l-għoti tal-għajnuna reġjonali mill-Istat ma jaffettwax il-kundizzjonijiet kummerċjali b’mod li jmur kontra l-interess komuni.

175. Għalhekk, l-Istati taż-ŻEE-EFTA jistgħu jiddeżinjaw bħala żoni “c” dawk iż-żoni “c” mhux predefiniti definiti fuq il-bażi tal-kriterji li ġejjin: 1. Kriterju 1: żoni kontigwi ta’ mill-anqas 100 000 abitant (76). Dawn għandhom ikunu jinsabu f’reġjuni ta’ statistika fil-livell 2 jew fil-livell 3 li għandhom: (i) PDG per capita taħt jew daqs il-medja taż-ŻEE, jew; (ii) rata ta’ qgħad ogħla jew daqs 115 % tal-medja nazzjonali (77). 2. Kriterju 2: reġjuni ta’ statistika fil-livell 3 ta’ inqas minn 100 000 abitant li jkollhom: (i) PDG per capita taħt jew daqs il-medja taż-ŻEE, jew; (ii) rata ta’ qgħad ogħla jew daqs 115 % tal-medja nazzjonali. 3. Kriterju 3: gżejjer jew żoni kontigwi kkaratterizzati minn iżolament ġeografiku simili (pereżempju, peniżoli jew żoni muntanjużi) li għandhom: (i) PDG per capita taħt jew daqs il-medja taż-ŻEE (78), jew; (ii) rata ta’ qgħad aktar minn jew daqs 115 % tal-medja nazzjonali (79), jew; (iii) anqas minn 5 000 abitant. 4. Kriterju 4: reġjuni ta’ statistika fil-livell 3, jew partijiet minn reġjuni ta’ statistika tal-livell 3 li jikkostitwixxu żoni kontigwi, li jinsabu maġenb żoni “a” jew li jaqsmu fruntiera tal-art ma’ pajjiż li ma jagħmilx parti miż-ŻEE jew mill-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Kummerċ Ħieles (EFTA). 5. Kriterju 5: żoni biswit b’tal-inqas 50 000 abitant (80) li għaddejjin minn bidla strutturali qawwija jew li jinsabu sejrin lura b’mod relattiv u serju, diment li t-tali żoni ma jkunux jinstabu f’reġjuni ta’ statistika fil-livell 3 jew żoni biswit li jissodisfaw il-kundizzjonijiet biex jiġu ddeżinjati bħala żoni predefiniti jew skont il-Kriterji Nri 1 sa 4 (81).

177. Il-konformità mal-kopertura tal-popolazzjoni permessa għal kull Stat taż-ŻEE-EFTA se tiġi vvalutata fuq il-bażi tal-aktar data riċenti dwar il-popolazzjoni residenti totali taż-żoni kkonċernati, kif ippubblikati mill-uffiċċju nazzjonali tal-istatistika.

7.4. L-intensitajiet massimi tal-għajnuna applikabbli għall-għajnuna għall-investiment reġjonali

178. L-ESA tqis li l-intensitajiet massimi tal-għajnuna applikabbli għall-għajnuna għall-investiment reġjonali jridu jqisu n-natura u l-kamp ta’ applikazzjoni tad-disparitajiet bejn il-livelli ta’ żvilupp taż-żoni differenti fiż-ŻEE. Għaldaqstant, l-inten