SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA

9 ta’ Settembru 2003 ( )

“Regolament Nru 40/94 KE – Artikolu 115 – Sistema lingwistika fis-seħħ quddiem l-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni tas-Suq Intern (Trade marks u Disinni) (UASI) – Eċċezzjoni ta’ illegalità – Prinċipju ta’ non-diskriminazzjoni”

Fil-Kawża C-361/01 P,

Christina Kik, rappreżentata minn E.H. Pijnacker Hordijk u S.B. Noë, avukati, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

rikorrenti

li għandha bħala suġġett appell intiż għall-annullament tas-sentenza mogħtija mill-Qorti tal-Prim’Istanza tal-Komunitajiet Ewropej (Ir-Raba’ Awla Estiża) fil-11 ta’ Lulju 2001, Kik v UASI (Ġabra p. II-2235),

bil-partijiet l-oħra fil-proċedimenti li huma

L-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni tas-Suq Intern (Trade marks u Disinni) (UASI), irrappreżentat minn A. von Mühlendahl, O. Montalto u J. Miranda de Sousa, bħala aġenti,

konvenut fl-ewwel istanza

sostnut minn

Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn W. Wils u N. Rasmussen, bħala aġenti, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

intervenjent fl-appell,

Ir-Repubblika Ellenika, irrappreżentata minn A. Samoni-Rantou u S. Vodina, bħala aġenti, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

Ir-Renju ta’ Spanja, irrappreżentat minn S. Ortiz Vaamonde, bħala aġent, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

u

Il-Kunsill ta’ l-Unjoni Ewropea, irrappreżentat minn G. Houttuin u A. Lo Monaco, bħala aġenti,

intervenjenti fl-ewwel istanza

IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA,

komposta minn G.C. Rodríguez Iglesias, President, J. P. Puissochet, M. Wathelet, R. Schintgen u C.W.A. Timmermans, Presidenti ta’ Awla, C. Gulmann, D.A.O. Edward, A. La Pergola, P. Jann, V. Skouris, F. Macken, N. Colneric, S. von Bahr, J.N. Cunha Rodrigues u A. Rosas (Relatur), Imħallfin,

Avukat Ġenerali: F. G. Jacobs,

Reġistratur: H. A. Rühl, Amministratur Prinċipali,

wara li rat ir-rapport għas-seduta,

wara li semgħet is-sottomissjonijiet orali tal-partijiet waqt is-seduta tas-26 ta’ Novembru 2002, li fihom C. Kik kienet irrappreżentata minn E.H. Pijnacker Hordijk, l-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni tas-Suq Intern (Trade marks u Disinni) (UASI) minn A. von Mühlendahl, J. Miranda de Sousa u S. Bonne, bħala aġenti, il-Kunsill minn G. Houttuin kif ukoll minn A. Lo Monaco, u l-Kummissjoni minn W. Wils,

wara li semgħet il-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali, ippreżentati fl-20 ta’ Marzu 2003,

tagħti l-preżenti

Sentenza

1 Permezz ta’ rikors ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-21 ta’ Settembru 2001, C. Kik appellat mis-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza, tat-12 ta’ Lulju 2001, Kik vs UASI (T-120/99, Ġabra p. II-2235, iktar ’il quddiem is-“sentenza appellata”), li biha din il-Qorti ċaħdet ir-rikors tagħha għall-annullament tad-deċiżjoni tat-tielet Bord ta’ l-Appell ta’ l-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni tas-Suq Intern (Trade marks u Disinni) (iktar ’il quddiem l-“Uffiċċju”) tad-19 ta’ Marzu 1999, li biha ċaħad l-appell tagħha kontra r-rifjut ta’ l-eżaminatur li jirreġistra l-kelma KIK bħala trade mark Komunitarja (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”).

Il-Kuntest Ġuridiku

2 Skond l-Artikolu 217 tat-Trattat KE (li issa sar l-Artikolu 290 KE):

“Ir-regoli dwar il-lingwi ta’ l-istituzzjonijiet tal-Komunità għandhom jiġu deċiżi bil-vot unanimu tal-Kunsill, mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet stipulati fir-regoli ta’ proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja”.

3 Ir-Regolament tal-Kunsill Nru 1, tal-15 ta’ April 1958, li jistabbilixxi l-lingwi li għandhom jintużaw mill-Komunità Ekonomika Ewropea (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol, 1, p. 3-3), kif emendat mid-diversi Trattati ta’ Adeżjoni, u iktar reċentement mill-Att dwar il-Kundizzjonijiet ta’ Adeżjoni tar-Repubblika ta’ l-Awstrija, tar-Repubblika tal-Finlandja u tar-Renju ta’ l-Iżvezja u l-emendamenti tat-Trattati li fuqhom hija mwaqqfa l-Unjoni Ewropea (ĠU C 241, 1994, p. 21, u ĠU L 1, 1995, p. 1), jippreskrivi fl-Artikolu 1:

“Il-lingwi uffiċjali u l-lingwi tax-xogħol ta’ l-istituzzjonijiet ta’ l-Unjoni huma d-Daniż, il-Finlandiż, il-Franċiż, il-Ġermaniż, il-Grieg, l-Ingliż, l-Ispanjol, l-Olandiż, il-Portugiż, is-Svediż u t-Taljan”.

4 L-Artikolu 2 ta’ l-istess Regolament jipprovdi illi:

“Id-dokumenti li Stat Membru jew li persuna soġġetta għall-ġurisdizzjoni ta’ Stat Membru jibgħatu lill-istituzzjonijiet tal-Komunità ikunu abbozzati fi kwalunkwe waħda mil-lingwi uffiċjali skond l-għażla ta’ min jibgħat tali dokument. It-tweġiba trid tkun abbozzata fl-istess lingwa”.

5 L-Artikolu 4 tar-Regolament jipprovdi illi:

“Ir-regolamenti u dokumenti oħra ta’ skop ġenerali għandhom ikunu abbozzati fil-ħdax lingwi uffiċjali”.

6 Skond l-Artikolu 5 tar-Regolament Nru 1:

“Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej għandu jiġi ppubblikat fil-ħdax lingwi uffiċjali”.

Mid-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Nizza, skond l-Artikolu 2(38) ta’ dan l-istess Trattat, l-isem ta’ dan ta’ l-aħħar sar il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea.

7 L-Uffiċċju ġie stabbilit bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94, ta’ l-20 ta’ Diċembru 1993, dwar it-trade mark Komunitarja (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 17, Vol 1, p. 146-180). L-Artikolu 115 ta’ dan ir-Regolament jirregola l-użu tal-lingwi fil-każ ta’ proċedimenti quddiem dan l-Uffiċċju. Dan l-Artikolu jipprovdi s-segwenti:

“1. L-applikazzjoni għal trade mark Komunitarja għandha tiġi ppreżentata f’waħda mill-lingwi uffiċċjali tal-Komunità Ewropea.

2. Il-lingwi ta’ l-Uffiċċju huma l-Ingliż, il-Franċiż, il-Ġermaniż, it-Taljan u l-Ispanjol.

3. L-applikant għandu jindika lingwa oħra li għandha tkun lingwa ta’ l-Uffiċċju u li huwa jaċċetta bħala lingwa possibbli fi proċedimenti ta’ opposizzjoni, ta’ revoka jew fi proċedimenti ta’ invalidità.

Jekk l-applikazzjoni tkun ġiet ippreżentata f’lingwa li m’hijiex waħda mill-lingwi ta’ l-Uffiċċju, l-Uffiċċju għandu jagħmel mezz sabiex l-applikazzjoni, kif deskritta fl-Artikolu 26 (1), tiġi tradotta fil-lingwa indikata mill-applikant

4. Meta l-applikant għal trade mark Komunitarja ikun l-unika parti fi proċedimenti quddiem l-Uffiċċju, il-lingwa tal-proċedimenti għandha tkun il-lingwa li tkun intużat meta tkun ġiet ippreżentata l-applikazzjoni għal trade mark Komunitarja. Jekk l-applikazzjoni tkun saret f’lingwa li m’hijiex waħda mill-lingwi ta’ l-Uffiċċju, l-Uffiċċju jista’ jibgħat komunikazzjonijiet bil-miktub lill-applikant bit-tieni lingwa indikata mill-applikant fl-applikazzjoni tiegħu.

5. In-notifika ta’ opposizzjoni u ta’ applikazzjoni għal revoka jew invalidità għandhom jiġu preżentati f’waħda mill-lingwi ta’ l-Uffiċċju.

6. Jekk il-lingwa magħżula, skond il-Paragrafu 5, għan-notifika ta’ l-opposizzjoni jew l-applikazzjoni għal revoka jew invalidità tkun l-lingwa ta’ l-applikazzjoni għal trade mark jew it-tieni lingwa indikata meta tkun ġiet ippreżentata l-applikazzjoni, dik il-lingwa għandha tkun il-lingwa tal-proċedimenti.

Jekk il-lingwa magħżula, skond il-paragrafu 5, għan-notifika ta’ opposizzjoni jew għall-applikazzjoni għal revoka jew invalidità ma tkun la l-lingwa ta’ l-applikazzjoni għal trade mark u lanqas it-tieni lingwa indikata meta tkun ġiet preżentata l-applikazzjoni, il-parti li tkun qed topponi jew il-parti li tkun qed tipprova tikseb ir-revoka jew l-invalidità għandha tipproduċi, bi spejjeż tagħha, traduzzjoni ta’ l-applikazzjoni tagħha jew fil-lingwa ta’ l-applikazzjoni għat-trade mark, sakemm din tkun waħda mill-lingwi ta’ l-Uffiċċju, jew fit-tieni lingwa indikata meta tkun ġiet preżentata l-applikazzjoni. It-traduzzjoni għandha tiġi preżentata fiż-żmien preskritt mir-regolament ta’ implimentazzjoni. Il-lingwa li fiha tkun ġiet tradotta l-applikazzjoni għandha mbagħad issir il-lingwa tal-proċedimenti.

7. Il-partijiet fi proċedimenti ta’ opposizzjoni, ta’ revoka, ta’ invalidità jew ta’ appell jistgħu jiftiehmu li lingwa uffiċjali oħra tal-Komunitajiet Ewropej għandha tkun il-lingwa tal-proċedimenti”

8 It-Titolu I ta’ l-Artikolu 1 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2868/95 tat-13 ta’ Diċembru 1995 li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94 dwar it-trade mark tal-Komunità (ĠU L 303, p. 1), jistabbilixxi numru ta’ “regoli”. Ir-Regola 1, li tikkonċerna l-kontenut ta’ l-applikazzjoni, tirrepeti r-rekwiżit skond l-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94, jiġifieri li l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja għandha tinkludi indikazzjoni tat-“tieni lingwa”.

Il-Fatti

9 Fis-sentenza appellata, il-fatti tal-kawża huma deskritti kif ġej:

“3 Fil-15 ta’ Mejju 1996, ir-rikorrenti, li hija avukat u aġent tat-trade marks fil-Pajjiżi l-Baxxi, f’kumpannija speċjalizzata fi proprjetà intellettwali, issottomettiet, skond ir-Regolament Nru 40/94, applikazzjoni għal trade mark verbali Komunitarja lill-Uffiċċju.

4 It-trade mark li ntalbet ir-reġistrazzjoni tagħha hija l-kelma KIK.

5 Ir-reġistrazzjoni ntalbet għal servizzi li jaqgħu fil-klassi 42 skond il-Ftehim ta’ Nizza dwar il-Klassifikazzjoni Internazzjonali ta’ Prodotti u Servizzi għall-finijiet tar-Reġistrazzjoni ta’ Trade Marks, tal-15 ta’ Ġunju 1957, kif rivedut u emendat.

6 Fl-applikazzjoni tagħha, li saret bl-Olandiż, ir-rikorrenti indikat l-Olandiż bħala t-tieni lingwa.

7 B’deċiżjoni ta’ l-20 ta’ Marzu 1998, l-eżaminatur ċaħad l-applikazzjoni minħabba kundizzjoni formali, jiġifieri għaliex l-applikant għandu jindika l-Franċiż, il-Ġermaniż, l-Ingliż, l-Ispanjol, jew it-Taljan bħala t-tieni lingwa.

8 Fl-4 ta’ Mejju 1998, ir-rikorrenti ssottomettiet rikors kontra din id-deċiżjoni fejn sostniet, fost affarijiet oħra, li d-deċiżjoni li biha l-eżaminatur kien ċaħad l-applikazzjoni tagħha għar-reġistrazzjoni kienet illegali għaliex kienet ibbażata fuq leġiżlazzjoni li kienet illegali. Hija ssottomettiet l-appell kemm bl-Olandiż kif ukoll, bla ħsara, bl-Ingliż.

9 Fit-2 ta’ Ġunju 1998, ir-rikors intbagħat lill-Bord ta’ l-Appell ta’ l-Uffiċċju.

10 Ir-rikors ġie miċħud b’deċiżjoni tad-19 ta’ Marzu 1999 [...], għaliex ir-rikorrenti kienet indikat bħala t-“tieni lingwa” l-istess lingwa użata fis-sottomissjoni ta’ l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni, bir-riżultat li l-applikazzjoni kienet ivvizzjata minn difett formali, u dan indipendentement mid-difett l-ieħor, jiġifieri li r-rikorrenti ma indikatx, bħala t-tieni lingwa, waħda mill-ħames lingwi ta’ l-Uffiċċju. [...]”

Il-Proċedura quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza u s-sentenza appellata

10 Ir-rikors għal annullament ġie ppreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Prim’Istanza fid-19 ta’ Mejju 1999.

11 Ir-Repubblika Griega interveniet insostenn tat-talbiet tar-rikorrenti.

12 Ir-Renju ta’ Spanja u l-Kunsill ta’ l-Unjoni Ewropea intervenew insostenn tat-talbiet ta’ l-Uffiċċju, konvenut quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza.

13 Fis-sentenza appellata, il-Qorti tal-Prim’Istanza eżaminat, l-ewwel nett, l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà tar-rikors imqajma mill-Uffiċċju. Huwa sostna li r-rikors, li kellu l-għan li, permezz ta’ eċċezzjoni, iwassal għal dikjarazzjoni ta’ l-illegalità ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94, kien inammissibbli għaliex ma kien hemm ebda rabta ġuridika bejn id-deċiżjoni kkontestata u d-dispożizzjoni li kontriha tqajmet l-eċċezzjoni ta’ illegalità, jiġifieri l-Artikolu 115(3). Fil-fatt, l-Uffiċċju kien ċaħad l-applikazzjoni għal reġistrazzjoni tar-rikorrenti għaliex hija ma kienet għażlet ebda “tieni lingwa” kif titlob din l-aħħar dispożizzjoni u mhux għaliex ma kinitx indikat waħda mil-lingwi ta’ l-Uffiċċju bħala t-“tieni lingwa”.

14 Fil-punt 24 tas-sentenza appellata, il-Qorti tfakkar li r-rikorrenti kienet indikat l-Olandiż bħala t-“tieni lingwa”, u sostniet li l-kwistjoni dwar il-legalità tar-regola li teżiġi l-indikazzjoni, bħala t-“tieni lingwa”, ta’ lingwa differenti minn dik użata fl-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni, ma tistax tiġi distinta minn dik dwar jekk l-esklużjoni ta’ l-Olandiż u ta’ ċerti lingwi oħra uffiċjali tal-Komunità bħala t-“tieni lingwa” kinitx legali jew le. Għaldaqstant, fil-punt 25 tas-sentenza, il-Qorti sostniet li kienet il-legalità tar-regola fl-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94, li tgħid li l-applikant għandu jaċċetta li ma jkollux awtomatikament id-dritt li jipparteċipa fil-proċedimenti kollha quddiem l-Uffiċċju fil-lingwa li ntużat fl-applikazzjoni, li kienet il-bażi diretta tad-deċiżjoni kkontestata u li kienet tpoġġiet in diskussjoni mill-eċċezzjoni ta’ illegalità mressqa mir-rikorrenti.

15 Fit-tmiem l-eżami tagħha ta’ l-eċċezzjoni dwar ammissibbiltà magħmula mill-Uffiċċju, il-Qorti tal-Prim’Istanza, fil-punti 32 u 33 tas-sentenza appellata ddikjarat li:

“32 Minn dak kollu li ntqal qabel, jirriżulta li, sa fejn l-eċċezzjoni dwar illegalità, li saret mir-rikorrenti insostenn tar-rikors tagħha għall-annullament jew l-emenda tad-deċiżjoni kkontestata, tirrigwarda l-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94 u r-Regola 1(1)(j) ta’ l-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 2868/95, tali eċċezzjoni hija ammissibbli. F’dawn il-limiti, is-suġġett ta’ l-eċċezzjoni ta’ illegalità jkopri l-obbligu espress minn dawn id-dispożizzjonijiet, kif ikkjarifikat, f’dak li jirrigwarda l-portata u l-effetti legali tiegħu, minn uħud mill-paragrafi l-oħra ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94.

33 Madankollu, sa fejn l-eċċezzjoni ta’ illegalità mressqa mir-rikorrenti tirrigwarda l-bqija ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94, din hija inammissibbli. Fil-fatt, id-dispożizzjonijiet li jinsabu fil-bqija ta’ l-Artikolu 115 ma pprovdew, bl-ebda mod, il-bażi tad-deċiżjoni kkontestata, peress li din id-deċiżjoni tirrigwarda biss applikazzjoni għal reġistrazzjoni u l-obbligu għall-applikant li jindika t-tieni lingwa li huwa jaċċetta bħala lingwa alternattiva ta’ proċedura fil-każ ta’ proċedimenti ta’ oppożizzjoni, revoka jew nullità li jistgħu jitressqu kontrih”.

16 It-tieni nett, f’dak li jirrigwarda l-mertu, il-Qorti tal-Prim’Istanza, minn naħa, eżaminat jekk jeżistix prinċipju ta’ dritt Komunitarju ta’ nondiskriminazzjoni fost il-lingwi uffiċjali tal-Komunitarjiet Ewropej. Fil-punti 58 u 59 tas-sentenza appellata, hija ddikjarat li:

“58 F’dan ir-rigward, jeħtieġ li, l-ewwel nett, jiġi kkonstatat li r-Regolament Nru 1 huwa biss att ta’ dritt sekondarju, li għandu bħala bażi ġuridika l-Artikolu 217 tat-Trattat [KE, li sar l-Artikolu 290 KE]. Li ssostni, kif tagħmel ir-rikorrenti, li r-Regolament Nru 1 jipprovdi prinċipju speċifiku ta’ dritt Komunitarju ta’ ugwaljanza fost il-lingwi, li minnu ma tistax issir deroga anki permezz ta’ regolament sussegwenti tal-Kunsill, ikun ekwivalenti għall-ksur tan-natura tiegħu ta’ dritt sekondarju. It-tieni nett, għandu jiġi nnotat li, fit-Trattat, l-Istati membri ma stabbilixxewx sistema lingwistika għall-istituzzjonijiet u l-korpi kollha tal-Komunità, iżda li l-Artikolu 217 tat-Trattat iħalli l-possibbiltà lill-Kunsill li, b’kunsens unanimu, jiffissa u jemenda s-sistema lingwistika ta’ l-istituzzjonijiet u jistabbilixxi sistemi lingwistiċi differenzjati. Dan l-Artikolu ma jipprovdix illi, meta l-Kunsill ikun stabbilixxa sistema bħal din, din ma tkunx tista’ tiġi emendata. Konsegwentement, is-sistema lingwistika stabbilita mir-Regolament Nru 1 ma tistax titqies li tekwivali għal prinċipju ta’ dritt Komunitarju.

59 Għaldaqstant, ir-rikorrenti ma tistax tinvoka l-Artikolu 6 tat-Trattat [KE, li wara emendi, sar l-Artikolu 12 KE] flimkien mar-Regolament Nru 1 sabiex turi l-illegalità ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94.”

17 Min‑naħa l-oħra, il-Qorti tal-Prim’Istanza eżaminat jekk l-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94 huwiex inkompatibbli mal-prinċipju ta’ non-diskriminazzjoni. F’dan ir-rigward, hija ddikjarat li:

“60 F’dak li jirrigwarda l-obbligu impost fuq min japplika għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja mill-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94, kif ukoll mir-Regola 1(1)(j) ta’ l-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 2868/95, li jindika lingwa oħra li għandha tkun lingwa ta’ l-Uffiċċju u li huwa jaċċetta bħala lingwa possibbli fi proċedimenti ta’ opposizzjoni, ta’ revoka jew fi proċedimenti ta’ invalidità, jirriżulta li, bil-kontra ta’ dak li jafferma l-Gvern Grieg, dan l-obbligu ma jimplika ebda ksur tal-prinċipju ta’ non-diskriminazzjoni.

61 L-ewwel nett, kif jirriżulta mill-istess formulazzjoni ta’ l-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94, bl-indikazzjoni tat-tieni lingwa, l-applikant jaċċetta l-użu eventwali ta’ din il-lingwa bħala lingwa tal-proċedimenti fil-każ ta’ proċedimenti ta’ opposizzjoni, revoka jew ta’ invalidità biss. Konsegwentement, kif, madankollu, huwa kkonfermat mill-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, fejn l-applikant huwa l-unika parti fil-proċedimenti quddiem l-Uffiċċju, il-lingwa li fiha ġiet ippreżentata l-applikazzjoni hija l-lingwa tal-proċedimenti. Konsegwentement, f’dawn il-proċedimenti, ir-Regolament Nru 40/94, fih innifsu, ma jista’, bl-ebda mod, jimplika trattament differenzjat f’dak li jirrigwarda l-lingwa, għaliex huwa fil-fatt jiżgura l-użu tal-lingwa ta’ l-applikazzjoni bħala l-lingwa ta’ proċedimenti u, għaldaqstant, bħala l-lingwa li fiha għandhom ikunu abbozzati l-atti ta’ proċedimenti ta’ natura deċiżiva.

62 It-tieni nett, sa fejn l-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94 jimponi fuq l-applikant li jindika t-tieni lingwa għar-raġuni ta’ l-użu potenzjali ta’ din il-lingwa bħala l-lingwa tal-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, ta’ revoka jew ta’ invalidità, jeħtieġ li jiġi kkonstatat li dan il-prinċipju ġie adottat bl-għan leġittimu li tinstab soluzzjoni lingwistika għal dawk il-każijiet fejn proċedimenti ta’ oppożizzjoni, ta’ revoka jew ta’ invalidità jsiru bejn partijiet li ma jippreferux l-istess lingwa u li ma jaslux għal ftehim bejniethom dwar il-lingwa tal-proċedimenti. F’dan ir-rigward, jeħtieġ li jiġi osservat li, skond l-Artikolu 115(7) tar-Regolament 40/94, il-partijiet fi proċedimenti ta’ oppożizzjoni, ta’ revoka u ta’ invalidità jistgħu jindikaw, bi ftehim komuni, kwalunkwe lingwa uffiċjali tal-Komunità Ewropea bħala lingwa tal-proċedimenti, possibbiltà li tista’ tkun adattata għal dawk il-partijiet li għandhom l-istess lingwa ppreferuta.

63 Il-Kunsill għandu jitqies li għamel għażla approprijata u proporzjonata, fit-tentattiv li jintlaħaq l-għan li tiġi deċiża l-lingwa tal-proċedimenti, fejn il-partijiet ma jaqsmux l-istess preferenza fir-rigward tal-lingwa, anki jekk ittratta b’mod differenzjat il-lingwi uffiċjali tal-Komunità. Minn naħa, l-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94 jagħti l-opportunità lill-applikant għar-reġistrazzjoni li jistabbilixxi liema, fost il-lingwi li huma l-iktar magħrufa fil-Komunità Ewropea, għandha tkun il-lingwa tal-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, ta’ revoka jew ta’ invalidità fil-każ li l-ewwel lingwa magħżula minn dan l-applikant m’hijiex mitluba mill-parti l-oħra fil-proċedimenti. Min‑naħa l-oħra, permezz tal-limitazzjoni ta’ l-għażla għal-lingwi li huma l-iktar magħrufa fil-Komunità Ewropea u għaldaqstant billi evita l-possibbiltà li l-lingwa tal-proċedimenti tkun partikolarment imbiegħda mill-għarfien lingwistiku tal-parti l-oħra fil-proċedimenti, il-Kunsill baqa’ fil-limiti ta’ dak li huwa neċessarju sabiex jilħaq l-iskop mixtieq (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-15 ta’ Mejju 1986, Johnston, 222/84, Ġabra p. 1651, punt 38, u tal-11 ta’ Jannar 2000, Kreil, C-285/98, Ġabra p. I-69, punt 23).

64 Fl-aħħar nett, ir-rikorrenti u l-Gvern Grieg m’għandhomx dritt li jinvokaw il-paragrafu li kien miżjud mit-Trattat ta’ Amsterdam ma’ l-Artikolu 8d tat-Trattat [KE] (li issa, wara l-emendi, sar l-Artikolu 21 KE) li jgħid li “Kull ċittadin ta’ l-Unjoni jista’ jikteb lil kull waħda mill-istituzzjonijiet jew organizzazzjonijiet imsemmija f’dan l-Artikolu jew f’Artikolu 7 [KE] b’waħda mil-lingwi msemmija fl-Artikolu 314 [KE] u jkollu tweġiba bl-istess lingwa.’’ L-Artikolu 21 KE jirreferi għall-Parlament u għall-ombudsman filwaqt li l-Artikolu 7 KE jirreferi għall-Parlament, il-Kunsill, il-Kummissjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja u l-Qorti ta’ l-Awdituri kif ukoll għall-Kumitat Ekonomiku u Soċjali u l-Kumitat tar-Reġjuni. Minkejja li l-paragrafu kkwotat huwa applikabbli, ratione temporis, għall-kawża preżenti, fi kwalunkwe każ, l-Uffiċċju ma jinsabx fost l-istituzzjonijiet u l-korpi li hemm riferiment għalihom fl-Artikoli 7 u 21 KE.”

18 Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza ċaħdet ir-rikors.

Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet tal-partijiet

19 B’ittra tal-25 ta’ Jannar 2002, l-avukat ta’ C. Kik informa lill-Qorti tal-Ġustizzja li l-klijenta tiegħu kienet mietet u ta avviż formali li l-istanza kienet ser titkompla għan-nom tal-werrieta u l-legatarji tagħha. Huwa sostna li skond id-dritt ċivili Olandiż, l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark hija dritt patrimonjali li tagħmel parti mill-assi ereditarji ta’ C. Kik u li huwa kien ġie inkarigat mill-eżekutur testamentarju sabiex ikompli l-appell. F’dak li jsegwi f’din is-sentenza, l-espressjoni r-“rikorrenti” tirreferi għal dawn l-eredi u legatarji.

20 B’att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fit-18 ta’ Diċembru 2001, il-Kummissjoni talbet li tkun ammessa bħala intervenjent fil-każ in sostenn tat-talbiet ta’ l-Uffiċċju. Din it-talba ntlaqgħet b’digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-18 ta’ Marzu 2002.

21 Ir-rikorrenti titlob li s-sentenza appellata tiġi annullata, li t-talbiet li hija ppreżentat fl-ewwel istanza għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata jiġu milqugħa u li l-Uffiċċju jiġi kkundannat għall-ispejjeż kemm ta’ l-ewwel istanza kif ukoll ta’ l-appell.

22 Ir-Repubblika Griega titlob ukoll l-annullament tas-sentenza appellata u li t-talbiet kollha tar-rikorrenti jiġu milqugħa.

23 L-Uffiċċju, ir-Renju ta’ Spanja u l-Kummissjoni jitolbu li l-appell ma jintlaqax u li s-sentenza appellata tiġi kkonfermata.

24 Il-Kunsill jissottometti l-inammissibbiltà tar-rikors bħala talba prinċipali u, sussidjarjament, jitlob li r-rikors ma jintlaqax għaliex bla bażi u li, f’kull każ, l-appellant jiġi kkundannat għall-ispejjeż.

Dwar l-Appell

25 Ir-rikorrenti tissottometti żewġ aggravji li jsostnu l-appell tagħha. L-ewwel aggravju huwa bbażat fuq interpretazzjoni żbaljata ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94 mill-Qorti tal-Prim’Istanza. It-tieni aggravju huwa bbażat fuq ksur, minn din il-Qorti, tad-dritt Komunitarju u, iktar speċifikament, ta’ l-Artikolu 6 tat-Trattat sa fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza ma ddikjaratx l-illegalità ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94.

Fuq l-ewwel aggravju, dwar interpretazzjoni żbaljata ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94

Argumenti tal-partijiet

26 Ir-rikorrenti ssostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza kisret id-dispożizzjonijiet tad-dritt Komunitarju billi interpretat b’mod żbaljat l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94, li jistabbilixxi s-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju. L-interpretazzjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza ma ħaditx in kunsiderazzjoni t-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) li tgħid li: “Jekk l-applikazzjoni tkun saret f’lingwa li m’hijiex waħda mil-lingwi ta’ l-Uffiċċju, l-Uffiċċju jista’ jibgħat komunikazzjonijiet bil-miktub lill-applikant bit-tieni lingwa indikata mill-applikant fl-applikazzjoni tiegħu.” Peress li s-sentenza appellata hija bbażata fuq din l-interpretazzjoni żbaljata, hija għandha tiġi annullata għal din ir-raġuni.

27 Ir-rikorrenti tissottometti li, kif ammetta r-rappreżentant ta’ l-Uffiċċju waqt is-seduta quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza, għall-proċedimenti sħaħ, inkluż l-eżami awtomatiku tar-raġunijiet assoluti u relattivi għal rifjut tar-reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja, l-Uffiċċju dejjem jagħmel użu mill-possibbiltà li juża t-tieni lingwa indikata fil-mument tas-sottomissjoni ta’ l-applikazzjoni, meta din ta’ l-aħħar ma ssirx f’waħda mil-lingwi ta’ l-Uffiċċju. L-applikant jirċievi biss, fil-lingwa li fiha tkun saret l-applikazzjoni, l-evidenza tad-dħul tat-trade mark fir-reġistru tat-trade marks Komunitarji fi tmiem il-proċedimenti ta’ reġistrazzjoni.

28 Skond ir-rikorrenti, fid-dawl tal-interpretazzjoni eżatta li għandha tingħata lill-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94, il-konklużjoni li l-Qorti tal-Prim’Istanza waslet għaliha fil-punt 61 tas-sentenza appellata, li tgħid li dan ir-Regolament ma jista’, bl-ebda mod, minnu nnifsu jimplika trattament differenzjat tal-lingwa peress li, fil-proċedimenti li fihom l-applikant huwa l-unika parti quddiem l-Uffiċċju, il-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni għat-trade mark Komunitarja hija l-lingwa tal-proċedimenti, hija manifestament żbaljata.

29 L-Uffiċċju, ir-Renju ta’ Spanja u l-Kunsill jikkontestaw l-ammissibbiltà ta’ l-ewwel aggravju f’dak li dan jirrigwarda t-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, peress li, fil-punt 32 tas-sentenza appellata, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat bħala ammissibbli l-eċċezzjoni ta’ illegalità biss sa fejn hija tirreferi għall-Artikolu 115(3) jew għal dawk il-paragrafi l-oħra ta’ dan l-Artikolu li jiċċaraw l-obbligu taħt l-Artikolu 115(3). Minn naħa, skond l-Uffiċċju u r-Renju ta’ Spanja, ir-rikorrenti ma kkontestatx il-punt 32 tas-sentenza appellata. Min‑ naħa l-oħra, skond il-Kunsill, it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament nru 40/94 ma tistax titqies li hija dispożizzjoni li tiċċara l-iskop jew l-effetti legali ta’ l-obbligu li wieħed jindika fil-formola ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja lingwa għajr dik li kienet użata f’tali applikazzjoni.

30 F’dak li jirrigwarda l-mertu, l-Uffiċċju, il-Kunsill u l-Kummissjoni jissottomettu li, minn qari tal-punt 61 tas-sentenza appellata, jirriżulta ċar li l-Qorti tal-Prim’Istanza għamlet analiżi ġuridika ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 kollu, inkluża t-tieni sentenza ta’ dan il-paragrafu.

31 L-Uffiċċju jsostni li r-rikorrenti tissopravaluta l-iskop u l-konsegwenzi prattiċi ta’ l-applikazzjoni tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament 40/94 fuq l-applikanti għal trade mark Komunitarja. Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, il-possibbiltà għall-Uffiċċju li jibgħat komunikazzjonijiet bil-miktub lill-applikant fit-tieni lingwa li huwa jkun għażel, la timplika li l-bqija tal-proċedimenti ser jinżammu fit-tieni lingwa, u lanqas li l-applikant ser jirċievi fil-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni l-evidenza tad-dħul fir-reġistru tat-trade mark Komunitarji biss.

32 Skond l-Uffiċċju, affermazzjonijiet bħal dawn ma jiħdux in kunsiderazzjoni l-fatt li iktar minn 98 % tal-persuni fiżiċi jew ġuridiċi li japplikaw għal reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja jagħmlu dan permezz ta’ rappreżentant professjonali, li huma jistgħu jagħżlu liberament minn fost dawk li huma stabbiliti fit-territorju tal-Komunità. Barra minn dan, huwa jfakkar li l-persuni li jippreżentaw applikazzjoni għal reġistrazzjoni f’lingwa li mhijiex dik ta’ l-Uffiċċju, iżommu d-dritt li jużaw il-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni fil-komunikazzjonijiet tagħhom ma’ l-Uffiċċju, kemm orali kif ukoll bil-miktub, sakemm jibqgħu l-unika parti fil-proċedimenti.

33 L-Uffiċċju jenfasizza li l-fatt li għandu l-għażla li jibgħat il-komunikazzjonijiet bil-miktub fit-tieni lingwa magħżula mill-applikant għal trade mark Komunitarja, ma huwa xejn ħlief possibbiltà li għandu u li, jekk dan l-applikant jixtieq li l-komunikazzjonijiet kollha bil-miktub jintbagħtu lilu fil-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni, sakemm huwa l-unika parti fil-proċedimenti, l-Uffiċċju jista’ jiċħad tali talba biss għal raġunijiet serji u imperattivi.

34 F’dan ir-rigward, l-Uffiċċju jsostni li huwa ma jinterpretax l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 bl-istess mod bħall-Qorti tal-Prim’Istanza. Fil-fatt, mit-tielet sentenza tal-punt 61 tas-sentenza appellata, jirriżulta li l-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni għandha tintuża bħala l-lingwa tal-proċedimenti u, għaldaqstant, bħala l-lingwa li fiha l-atti ta’ proċedimenti ta’ natura deċiżiva għandhom ikunu abbozzati. Min‑naħa tiegħu, l-Uffiċċju jikkunsidra li l-espressjoni “komunikazzjonijiet bil-miktub” li tinsab fit-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Numru 40/94, tinkludi kull tip ta’ att li huwa jista’ jadotta bil-miktub, inklużi atti li huma ta’ natura deċiżiva.

35 L-Uffiċċju jinnota d-diffikultà li jiddefinixxi dak li għandu jiġi mifhum bħala “atti ta’ proċedimenti ta’ natura deċiżiva” u jsemmi, bħala eżempju, l-ittra li biha huwa jistieden lill-applikant għal trade mark Komunitarja sabiex jirranġa ċerti nuqqasijiet, skond ir-Regola 9(3) tar-Regolament Nru 2868/95. Ittra bħal din ma tistax tkun is-suġġett ta’ appell, iżda jekk l-applikant ma jirranġax in-nuqqasijiet li kienu ġew indikati lilu, l-Uffiċċju jadotta deċiżjoni ta’ rifjut ta’ l-applikazzjoni li tista’ tkun is-suġġett ta’ appell. L-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 115 mogħtija mill-Qorti tal-Prim’Istanza tista’ toħloq konfużjoni fost l-applikanti jekk jirċievu atti abbozzati kemm fil-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni kif ukoll fit-tieni lingwa.

36 L-Uffiċċju jenfasizza wkoll li huwa jaġixxi b’dan il-mod bil-kunsens taċitu ta’ dak li japplika għal trade mark Komunitarja u li, minkejja n-numru ta’ applikazzjonijiet li saru, din hija l-ewwel darba li s-sistema lingwistika qiegħda tiġi kkontestata. Huwa jsostni li, fil-futur, jekk ikun neċessarju, huwa jkun jista’ jitlob il-kunsens espliċitu ta’ l-applikant f’dak li jirrigwarda l-użu tat-tieni lingwa għall-komunikazzjonijiet bil-miktub, kif jifhimhom hu.

37 Il-Kunsill jikkunsidra li l-interpretazzjoni tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, mogħtija mill-Uffiċċju, li hija riflessa f’ċerta applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni, ma tista’, fl-ebda każ ikollha effetti fuq il-legalità ta’ dan l-artikolu.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja

38 Preliminarjament, għandu jiġi kkonstatat li, bil-kontra ta’ dak li tippresupponi l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà mqajma mill-Uffiċċju, mill-Kunsill u mir-Renju ta’ Spanja, bl-ewwel aggravju tar-rikors tagħha, ir-rikorrenti qiegħda tikkontesta l-interpretazzjoni li l-Qorti tal-Prim’Istanza tat ta’ l-Artikolu 114 tar-Regolament Nru 40/94 fil-punt 61 tas-sentenza appellata għaliex ma ħadetx in kunsiderazzjoni t-tieni sentenza ta’ l-Arikolu 115(4), iżda mhijiex qiegħda tikkontesta l-legalità ta’ din id-dispożizzjoni fiha nfisha.

39 F’kull każ, minn qari tal-punti 32 u 33 tas-sentenza appellata, joħroġ ċar li l-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li l-eċċezzjoni dwar l-illegalità kienet ammissibbli f’dak li jirrigwarda l-obbligu, impost mill-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94, li tiġi indikata t-tieni lingwa, iżda wkoll f’dak illi l-iskop u l-effetti legali ta’ dan l-obbligu huma ċċarati minn uħud mill-paragrafi oħra ta’ dan l-artikolu

40 Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza ma eskludietx li l-legalità tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, li tagħmel parti mid-dispożizzjonijiet li jiddefinixxu l-iskop u l-effetti legali ta’ l-għażla tat-tieni lingwa, terġa’ titpoġġa in diskussjoni f’dak li din id-dispożizzjoni tipprovdi illi “[j]ekk l-applikazzjoni tkun saret f’lingwa li m’hijiex waħda mil-lingwi ta’ l-Uffiċċju, l-Uffiċċju jista’ jibgħat komunikazzjonijiet bil-miktub lill-applikant bit-tieni lingwa indikata mill-applikant fl-applikazzjoni tiegħu”.

41 Minn dan isegwi li l-ewwel aggravju għall-appell huwa ammissibbli.

42 F’dak li jirrigwarda l-eżami tal-mertu ta’ dan l-aggravju, jeħtieġ li jiġi kkonstatat li huwa jirrigwarda essenzjalment il-mod kif it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 jiġi interpretat u applikat mill-Uffiċċju, fattur li l-Qorti tal-Prim’Istanza, allegatament, ma ħaditx in kunsiderazzjoni fir-raġunament tagħha fil-punt 61 tas-sentenza appellata.

43 F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti tissottometti li l-Uffiċċju jwettaq kważi l-proċedimenti kollha li jirrigwardaw applikazzjoni għal trade mark Komunitarja fit-tieni lingwa indikata mill-applikant. L-Uffiċċju ma jikkontestax din l-affermazzjoni iżda, min‑naħa l-oħra, juri n-nuqqas ta’ qbil tiegħu ma’ l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 115(4) mogħtija mill-Qorti tal-Prim’Istanza, peress li ħass li mhux id-dokumenti proċedurali kollha ta’ natura deċiżiva għandhom bżonn ikunu fil-lingwa tal-proċedimenti u li wħud minn dawn id-dokumenti jaqgħu fil-kategorija ta’ “komunikazzjonijiet bil-miktub” imsemmija f’din id-dispożizzjoni.

44 Preliminarjament, jeħtieġ li tiġi stabbilita l-interpretazzjoni li għandha tingħata lill-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94.

45 Skond din id-dispożizzjoni, il-lingwa tal-proċedimenti quddiem l-Uffiċċju hija dik li fiha saret l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni tat-trade mark Komunitarja, għalkemm it-tieni lingwa magħżula mill-applikant tista’ tintuża mill-Uffiċċju sabiex dan jibgħatlu komunikazzjonijiet bil-miktub. Minn din id-dispożizzjoni isegwi li l-għażla li tintuża t-tieni lingwa għall-komunikazzjonijiet bil-miktub hija eċċezzjoni għall-prinċipju ta’ l-użu tal-lingwa tal-proċedimenti u, għaldaqstant, il-kunċett ta’ komunikazzjonijiet bil-miktub għandu jiġi interpretat b’mod restrittiv.

46 Peress li l-proċedimenti jsiru mill-atti kollha li għandhom jitwettqu fl-ipproċessar ta’ applikazzjoni, isegwi li fil-kunċett ta’ “atti ta’ proċedura” jaqgħu l-atti kollha mitluba jew previsti mil-leġiżlazzjoni Komunitarja għall-ipproċessar ta’ applikazzjoni ta’ reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja, kif ukoll dawk li huma neċessarji għal dan l-ipproċessar, irrispettivament mill-fatt li huma notifiki, talbiet għal korrezzjoni, kjarifiki jew atti oħra. Bil-kontra ta’ dak li jsostni l-Uffiċċju, dawn l-atti kollha għandhom għaldaqstant jiġu abbozzati fil-lingwa użata fis-sottomissjoni ta’ l-applikazzjoni.

47 B’kuntrast ma’ l-atti ta’ proċedura, il-“komunikazzjonijet bil-miktub”, skond it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, huma l-komunikazzjonijiet kollha li l-kontenut tagħhom ma jistax jiġi kkunsidrat bħala att ta’ proċedura, bħal dokumenti li magħhom huma annessi dokumenti ta’ proċedura mibgħuta mill-Uffiċċju jew dokumenti li jikkomunikaw informazzjoni lil min jitlobha.

48 Fid-dawl ta’ l-interpretazzjoni li jeħtieġ li tingħata lill-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, jeħtieġ li jiġi kkunsidrat li l-Qorti tal-Prim’Istanza kienet korretta meta, fil-punt 61 tas-sentenza appellata, hija ddeċidiet illi “ir-Regolament Nru 40/94 ma jista’, bl-ebda mod, minnu nnifsu, jimplika trattament differenzjat f’dak li jirrigwarda l-lingwa, għaliex huwa jiżgura l-użu tal-lingwa użata fis-sottomissjoni ta’ l-applikazzjoni bħala l-lingwa tal-proċedimenti [...]”.

49 Minn dan isegwi li l-aggravju ta’ l-appell li jallega żball ta’ liġi fl-interpretazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni, mill-Qorti tal-Prim’Istanza, għandu jiġi miċħud.

Dwar it-tieni aggravju, li jirrigwarda ksur tad-dritt Komunitarju, b’mod partikolari l-Artikolu 6 tat-Trattat

Argumenti tal-partijiet

50 Skond ir-rikorrenti, il-Qorti tal-Prim’Istanza kisret id-dritt Komunitarju, b’mod partikolari l-Artikolu 6 tat-Trattat, meta ċaħdet ir-rikors sa fejn eċċepixxa l-illegalità tas-sistema lingwistika kollha prevista mill-Artikolu 115(2) sa (6) tar-Regolament Nru 40/94.

51 Hija targumenta li, l-ewwel nett, din is-sistema tikser il-prinċipju fundamentali ta’ ugwaljanza fost il-lingwi. Skond ir-rikorrenti, dan il-prinċipju jidher diversi drabi fid-dritt Komunitarju. L-Artikolu 248 tat-Trattat KE (li issa, wara l-emendi sar l-Artikolu 314 KE), li jipprovdi li l-lingwi kollha tat-Trattat huma awtentiċi, huwa eżempju ta’ dan. Eżempju ieħor huwa r-Regolament Nru 1, li jistabbilixxi l-lingwi uffiċjali tal-Komunità u jipprovdi li kull ċittadin ta’ Stat Membru jista’ jikteb lil istituzzjoni f’waħda mil-lingwi uffiċjali tal-Komunità u jirċievi t-tweġiba f’din il-lingwa u li l-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej għandu jiġi ppubblikat fil-ħdax-il lingwa uffiċjali. It-tielet paragrafu ta’ l-Artikolu 8d tat-Trattat, li ddaħħal f’din id-dispożizzjoni permezz tat-Trattat ta’ Amsterdam, jikkonferma d-dritt għaċ-ċittadini kollha ta’ l-Unjoni, li jiktbu lil kull istituzzjoni jew kull korp msemmi f’dan l-Artikolu jew fl-Artikolu 4 tat-Trattat KE (li issa sar l-Artikolu 7 KE), f’waħda mil-lingwi msemmija fl-Artikolu 248 tat-Trattat u li jingħataw tweġiba fl-istess lingwa. Ir-rikorrenti tagħmel ukoll riferiment għall-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dak li jirrigwarda l-prinċipju ta’ ugwaljanza, li tiegħu hija manifestazzjoni l-projbizzjoni tad-diskriminazzjoni fuq il-bażi ta’ ċittadinanza, imsemmija fl-Artikolu 6 tat-Trattat. Skond din il-ġurisprudenza, għandha tingħata importanza partikolari lill-ħarsien tad-drittijiet u tal-faċilitajiet li minnhom igawdu ċ-ċittadini f’dak li jirrigwarda l-lingwa.

52 Ir-rikorrenti wara ssostni li s-sistema lingwistika stabbilita mill-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94 tikser id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 6 tat-Trattat. Din is-sistema tikkostitwixxi diskriminazzjoni bbażata fuq il-lingwa u, għaldaqstant, indirettament, fuq iċ-ċittadinanza, ħaġa li hija inkompatibbli mal-projbizzjoni ta’ diskriminazzjoni msemmija f’din l-aħħar dispożizzjoni.

53 Skond ir-rikorrenti, din is-sistema lingwistika fil-fatt tpoġġi lil dawk iċ-ċittadini ta’ l-Istati membri, li l-lingwa tagħhom m’hijiex waħda mil-lingwi ta’ xogħol ta’ l-Uffiċċju, f’sitwazzjoni evidentement anqas favorevoli mis-sitwazzjoni ta’ ċittadini ta’ dawk l-Istati membri li l-lingwa tagħhom hija waħda minn dawn il-lingwi. Dan jirrigwarda l-iktar l-applikazzjonijiet għal trade mark Komunitarja għaliex, fil-prattika, l-Uffiċċju jittratta dawn l-applikazzjonijiet dejjem fit-tieni lingwa meta l-lingwa li fiha tiġi sottomessa l-applikazzjoni, m’hijiex waħda mil-lingwi ta’ l-Uffiċċju. Iżda dan jirrigwarda wkoll il-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, revoka jew nullità peress li, bl-eċċezzjoni ta’ każ fejn ikun hemm il-ftehim bejn il-partijiet skond l-Artikolu 115(7) tar-Regolament Nru 40/94, dawn il-proċedimenti dejjem jitwettqu fil-lingwi ta’ l-Uffiċċju.

54 Dan ikollu l-effett distorsiv fuq il-kompetizzjoni fis-suq intern sa fejn, peress li l-applikanti għal trade marks Komunitarji jippreferu jużaw is-servizzi ta’ aġent għat-trade marks li għandu bħala lingwa materna waħda mil-lingwi tax-xogħol ta’ l-Uffiċċju, aġenti li l-lingwa materna tagħhom ma tkunx waħda minn dawn il-lingwi jsofru żvantaġġ kompetittiv.

55 Fl-aħħar nett, ir-rikorrenti ssostni li minħabba n-natura fundamentali tal-prinċipju ta’ trattament ugwali fid-dritt Komunitarju, il-ksur ta’ dan il-prinċipju ma jistax jiġi ġġustifikat minn sempliċi raġunijiet ta’ konvenjenza. Sa fejn il-ġustifikazzjoni tista’ tkun possibbli, is-soluzzjoni magħżula fil-każ preżenti la tikkostitwixxi għażla approprijata u l-anqas waħda proporzjonata.

56 F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti tissottometti li l-istituzzjonijiet ma jistgħux jużaw fattur li huwa purament ekonomiku, bħall-ispiża għal tradutturi supplimentari, sabiex jiġġustifikaw restrizzjoni fil-każ tal-prinċipji fundamentali tad-dritt Komunitarju. F’kull każ, il-Kunsill ma weriex li sistema lingwistika li m’hijiex diskriminatorja jkollha effett sproporzjonat fuq ir-riżorsi finanzjarji tal-Komunità. Ir-rikorrenti ssostni wkoll li l-istituzzjonijiet u korpi oħra ta’ l-Unjoni ilhom is-snin igawdu mill-possibbiltà li jikkomunikaw maċ-ċittadini fil-lingwi uffiċjali kollha, kemm f’dak li jirrigwarda konċentrazzjonijiet kif ukoll f’dak li jirrigwarda n-notifiki ta’ miżuri ta’ għajnuna. Hija tikkwota, bħala ezempju, l-Uffiċċju Komunitarju dwar il-Varjetà ta’ Pjanti, li ġie stabbilit permezz tar-Regolament tal-Kunsill Nru 2100/94, tas-27 ta’ Lulju 1994, dwar is-sistema ta’ ħarsien Komunitarju għal derivattivi veġetali (ĠU L 227, p. 1), li jaħdem mingħajr problemi fil-lingwi uffiċjali kollha.

57 Anki jekk deroga mill-prinċipju ta’ trattament ugwali tista’ tkun ġustifikata minn kunsiderazzjonijiet prattiċi u finanzjarji, madankollu, is-sistema lingwistika stabbilita mir-Regolament Nru 40/94 ma tkunx proporzjonata, għaliex l-għażla tat-tieni lingwa unika, bħall-Ingliż, kienet tkun inqas diskriminatorja u kienet tgħawweġ inqas il-kompetizzjoni.

58 Għalkemm mhux verament neċessarju, ir-rikorrenti tissottometti li l-fatt li l-Kunsill adotta r-Regolament Nru 40/94 b’vot unanimu ma jikkostitwixxix fatt li jista’ jittieħed in kunsiderazzjoni għaliex anki l-leġiżlatur Komunitarju huwa marbut mir-regola tad-dritt.

59 Fil-każ li l-Qotti tiddeċiedi li s-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju, stabbilita mill-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94 m’hijiex għal kollox illegali, ir-rikorrenti titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja li, sussidjarjament, almenu tiddikjara li l-Qorti tal-Prim’Istanza interpretat b’mod żbaljat il-liġi meta hija ma kkonstatatx li t-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) hija illegali. Ir-rikorrenti ssostni li, minbarra l-inkompatibbiltà tagħha mal-projbizzjoni ta’ diskriminazzjoni, din is-sentenza hija inkompatibbli wkoll mal-prinċipju li jikkostitwixxi l-bażi ta’ l-Artikolu 115(1) u ta’ l-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 115(4), jiġifieri li l-lingwa li fiha ssir l-applikazzjoni għandha tkun il-lingwa tal-proċedimenti. It-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tneżża’ lil dan il-prinċipju minn kull sinjifikat, hekk kif turi l-prassi kostanti ta’ l-Uffiċċju. Id-dispożizzjonijiet differenti ta’ l-Artikolu 115 huma għaldaqstant inkompatibbli ma’ xulxin.

60 Ir-Repubblika Griega, li interveniet fl-ewwel istanza sabiex issostni l-argumenti tar-rikorrenti, tissottometti li hija taqbel mal-biċċa l-kbira ta’ l-opinjonijiet espressi minnha fl-appell tagħhu, b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-prinċipju ta’ ugwaljanza u non-diskriminazzjoni. Hija tenfasizza li l-multilingwiżmu huwa element indispensabbli għall-funzjonament effettiv tar-regola tad-dritt fis-sistema ġuridika Komunitarja għaliex numru ta’ regoli ta’ dritt primarju u dritt sekondarju huma ta’ applikazzjoni diretta fl-Istati membri.

61 Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet żbalata meta stqarret li r-Regolament Nru 1 huwa “emanazzjoni pura u iżolata ta’ dritt pożittiv”, u hekk tat l-impressjoni li tinjora l-eżistenza ta’ prinċipji fundamentali ta’ dritt primarju li jagħmlu parti essenzjali mir-regoli Komunitarji kollha.

62 Ir-Repubblika Griega tfakkar l-importanza, għaċ-ċittadin, li jkun jista’ jsir jaf id-dispożizzjonijiet li għandhom effett fuqu fil-lingwa materna tiegħu, b’applikazzjoni tal-prinċipju li “l-injoranza tal-liġi mhijiex skuża”. Hija tenfasizza wkoll l-importanza tar-rispett tal-lingwa taċ-ċittadini ta’ Komunità fejn hemm l-intenzjoni li d-deċiżjonijiet jittieħdu “l-iktar viċin possibbli taċ-ċittadin” u li l-istituzzjonijiet tagħha jaħdmu skond il-prinċipju ta’ trasparenza.

63 Ir-Repubblika Griega tikkonstata wkoll il-kontradizzjoni li teżisti bejn, minn naħa, it-tnaqqis programmat tan-numru tal-lingwi u, min‑naħa l-oħra, l-għanijiet tal-Komunità taħt l-Artikolu 126 tat-Trattat KE (li issa sar l-Artikolu 149 KE), li jipprovdi li l-Komunità għandha tirrispetta d-diversità lingwistika ta’ l-Istati Membri. Hija tfakkar li, fil-ġurisprudenza tagħha dwar l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju, il-Qorti tal-Ġustizzja dejjem iddeċidiet favur l-ugwaljanza tal-lingwi.

64 Ir-Repubblika Griega tissottometti wkoll li, peress li l-Uffiċċju huwa korp tal-Komunità, għandu jkun possibbli li jiġu applikati għalih, b’analoġija, l-Artikoli 4 u 8d tat-Trattat.

65 Il-partijiet l-oħra kollha ma jaqblux mar-rikorrenti u jsostnu, għal raġunijiet differenti, li t-tieni aggravju m’huwiex ammissibbli jew għal kollox, jew f’parti minnu. L-ewwel argument huwa bbażat fuq in-nuqqas ta’ interess tar-rikorrenti li titlob li t-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 tiġi ddikjarata illegali. L-Uffiċċju jissottometti illi anki jekk id-dispożizzjoni hija illegali, dan ma jistax ifisser illi anki d-deċiżjoni hija illegali għaliex hija m’hijiex ibbażata fuq din id-dispożizzjoni. Ir-Renju ta’ Spanja u l-Uffiċċju jsostnu wkoll li r-rikorrenti ma pprovatx li, fil-każ preżenti, l-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni kienet ikkawżatilha xi dannu. F’dan ir-rigward, l-Uffiċċju jgħid li meta r-rikorrenti kienet uriet ix-xewqa tagħha li tirċievi komunikazzjonijiet fil-lingwa li fiha kienet issottomettiet l-applikazzjoni tagħha għat-trade mark, u peress li l-Uffiċċju ma kellu ebda raġunijiet serji u imperattivi sabiex ma jirrispettax din ix-xewqa, huwa kien uża l-Olandiż, jiġifieri l-lingwa tal-preżentata ta’ l-applikazzjoni, għall-preparazzjoni ta’ l-atti kollha ta’ proċedimenti, inklużi atti ta’ natura deċiżjonali.

66 Barra minn dan, il-parti l-prinċipali ta’ l-aggravju hija inammissibbli għaliex, skond l-Uffiċċju u l-Kummissjoni, hija tirrigwarda biss sempliċi repetizzjoni ta’ argumenti ppreżentati fl-ewwel istanza. Madankollu, skond il-Kunsill, din il-parti ta’ l-aggravju hija inammissibbli għaliex ir-rikorrenti ma identifikatx il-punti tas-sentenza appellata fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet iddeċidiet bi ksur tar-regoli tal-liġi li kienet marbuta li tirrispetta.

67 F’dak li jirrigwarda l-parti sussidjarja ta’ l-aggravju, il-Kunsill isostni li din hija l-istess bħall-ewwel aggravju ta’ l-appell. Il-Kummissjoni, min‑naħa l-oħra, issostni li din hija inammissibbli peress li r-rikorrenti kienet astjeniet milli tikkontesta l-punt 33 tas-sentenza appellata, fejn il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat li l-eċċezzjoni ta’ illegalità mqajma kontra d-dispożizzjonijiet kollha ta’ l-Artikolu 115, minbarra dawk ta’ l-Artikolu 115(3), hija inammissibbli.

68 F’dak li jirrigwarda l-mertu, l-Uffiċċju jsostni li r-rikorrenti ma wrietx kif il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet żbaljat fid-dritt meta kkunsidrat li s-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju hija mezz neċessarju, approprijat u proporzjonat sabiex jintlaħaq għan leġittimu. Huwa jisħaq li l-argumenti magħmula in sostenn tal-appell imorru lura meta mqabbla mas-sottomissjonijiet magħmula fl-ewwel istanza, għaliex ir-rikorrenti issa qiegħda ssostni illi l-leġiżlatur seta’ jimponi biss lingwa waħda uffiċjali għall-proċedimenti kollha quddiem l-Uffiċċju.

69 Il-Kunsill jirreferi għar-raġunament żviluppat mill-Qorti tal-Prim’Istanza fil-punti 57 sa 64 tas-sentenza appellata. F’dak il jirrigwarda s-sistema lingwistika ta’ l- Uffiċċju Komunitarju dwar il-Varjetà ta’ Pjanti, huwa jissottometti li meta dan ġie stabbilit, ittieħed in kunsiderazzjoni l-fatt li l-proċedura inter partes hija eċċezzjoni fil-każ tal-protezzjoni Komunitarja ta’ derivattivi veġetali.

70 F’dak li jirrigwarda l-prinċipju ta’ ugwaljanza li jipprojbixxi, ħlief għal raġunijiet oġġettivament ġustifikati, li sitwazzjonijiet identiċi jiġu trattati b’mod differenti, ir-Renju ta’ Spanja jissottometti li m’hemmx kwistjoni li hemm differenzi bejn in-numru ta’ ċittadini komunitarji u extra-komunitarji li jitkellmu kull lingwa.

71 Ir-Renju ta’ Spanja jammetti li s-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju tittratta ċerti lingwi b’mod differenti, iżda huwa jikkunsidra li din id-differenza fit-trattament m’hijiex kif ir-rikorrenti ssostni li hi. L-Uffiċċju jista’ jindirizza lill-applikant fit-tieni lingwa magħżula fl-applikazzjoni għal trade mark komunitarja, iżda aġent tat-trade marks prattikament żgur li jkun jaf waħda mil-lingwi ta’ l-Uffiċċju. Huwa għalhekk rari li jkun hemm bżonn li wieħed jipprovdi għat-traduzzjonijiet tad-dokumenti ta’ l-Uffiċċju. Huwa biss fi proċedimenti li jinvolvu parti oħra li huma neċessarji traduzzjonijiet iżda, f’każ bħal dan, dawn huma neċessarji wkoll għall-parti l-oħra.

72 Hemm għalhekk sfumaturi fid-differenza fit-trattament, u r-rikorrenti ma ressqitx argumenti li jistgħu jerġgħu jpoġġu in kwistjoni l-konklużjonijiet li waslet għalihom il-Qorti tal-Prim’Istanza f’dak li jirrigwarda r-raġuni oġġettiva li tiġġustifika din id-differenza. Ir-Renju ta’ Spanja jenfasizza li l-Kunsill aġixxa fil-kuntest tal-kompetenzi tiegħu u li l-kriterju magħżul, jiġifieri l-ħames lingwi l-iktar mitkellma ġewwa u barra l-Komunità, huwa raġonevoli.

73 Ir-Renju ta’ Spanja jsostni li r-rikorrenti ma indikatx dik li, fl-opinjoni tiegħu, tkun sistema adegwata u proporzjonata li tippermetti l-funzjonament ta’ l-Uffiċċju. Barra minn dan, hija tikkontradixxi lilha nnifisha f’dak li jirrigwarda l-argumenti li żviluppat fl-ewwel istanza għaliex issa qiegħda tiffavorixxi l-għażla ta’ lingwa unika, jiġifieri l-Ingliż. Din l-affermazzjoni terġa’ tpoġġi in kwistjoni l-allegazzjonijiet kollha tar-rikorrenti dwar il-ksur tal-prinċipju ta’ l-ugwaljanza tal-lingwi.

74 Il-Kummissjoni ssostni wkoll li l-aggravju huwa bla bażi. Kif il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonstatat fil-punt 58 tas-sentenza appellata, ir-Regolament Nru 1 ma jistax ikun assimilat ma’ prinċipju tad-dritt Komunitarju. F’dak li jirrigwarda l-allegat ksur tal-prinċipju ta’ non-diskriminazzjoni, fil-punti 60 sa 63 tas-sentenza appellata, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddeċidiet, b’mod konvinċenti, li l-Kunsill kien għamel għażla approprijata u proporzjonata.

Il-kunsiderazzjonijet tal-Qorti tal-Ġustizzja

75 Preliminarjament, jeħtieġ li jiġu eżaminati l-argumenti intiżi li jistabbilixxu l-inammissibbiltà tat-tieni aggravju.

76 F’dak li jirrigwarda n-nuqqas ta’ interess tar-rikorrenti li titlob il-konstatazzjoni ta’ l-illegalità tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 għar-raġuni li m’hemm ebda rabta ġuridika bejn din id-dispożizzjoni u d-deċiżjoni kkontestata, jeħtieġ li jiġi osservat li din l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà ta’ l-azzjoni ġudizzjarja, sa fejn hija kienet intiża li tikkonstata l-illegalità ta’ l-Artikolu 115 tar-Regolament Nru 40/94, kienet diġà tqajmet mill-Uffiċċju quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza u li, fil-fatt, din ġiet miġbura fil-qosor mill-istess Qorti fil-punti 15 sa 17 tas-sentenza appellata. Il-Qorti tal-Prim’Istanza ċaħdet dan l-argument fil-punti 24 u 25 ta’ l-istess sentenza u ffissat il-limiti ta’ l-eċċezzjoni ta’ illegalità li ġiet milqugħa fil-punti 32 u 33 ta’ din is-sentenza. Hekk kif ġie sostnut fil-punti 39 u 40 tas-sentenza preżenti, it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 tagħmel parti minn dawk id-dispożizzjonijiet li jiddefinixxu l-iskop u l-effetti legali ta’ l-għażla tat-tieni lingwa u, fir-rigward tagħhom, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddikjarat l-eċċezzjoni ta’ illegalità bħala ammissibbli. Peress li l-Uffiċċju ma jikkontestax dawn l-elementi u ma jressaq ebda raġuni għaliex l-analiżi tal-Qorti tal-Prim’Istanza, li wasslet għall-konklużjoni li teżisti rabta ġuridika diretta bejn id-deċiżjoni kkontestata u l-obbligu li huwa s-suġġett tal-kontestazzjoni ta’ illegalità mir-rikorrenti, tmur kontra d-dritt Komunitarju, jeħtieġ li l-argument dwar in-nuqqas ta’ interess tar-rikorrenti li titlob li tiġi kkonstatata l-illegalità ta’ l-imsemmija dispożizzjoni tar-Regolament Nru 40/94, jiġi miċħud.

77 Jeħtieġ li jiġi wkoll miċħud l-argument dwar in-nuqqas ta’ prova ta’ dannu għar-rikorrenti minħabba l-mod kif, fil-każ preżenti, l-Uffiċċju applika t-tieni sentenza ta’ l-Arikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94. Fil-fatt, dan l-argument huwa intiż li jistabbilixxi mhux l-inammissibbiltà tar-rikors ta’ l-appell jew ta’ wieħed mill-aggravji mressqa sabiex isostnu tali rikors, iżda l-azzjoni ġudizzjarja magħmula mir-rikorrenti. Madankollu, huwa ma tqajjimx quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza iżda tressaq għall-ewwel darba quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja. Għaldaqstant, dan l-argument għandu jiġi ddikjarat inammissibbli għaliex, peress li tressaq għall-ewwel darba quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, huwa mhuwiex intiż li jistabbilixxi li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ liġi f’dak li jirrigwarda l-evalwazzjoni ta’ din l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà ta’ din l-azzjoni ġudizzjarja.

78 Bil-kontra ta’ dak li jsostnu l-Uffiċċju u l-Kummissjoni, il-kontestazzjoni ma tikkonsistix biss f’sempliċi repetizzjoni ta’ l-argumenti li r-rikorrenti kienet żviluppat fl-ewwel istanza. Fil-fatt, ir-rikorrenti ma titlobx li t-talba inizjali tagħha għal annulament tiġi eżaminata mill-ġdid, iżda tikkritika espressament is-sentenza appellata. Bil-kontra ta’ dak li jsostni l-Kunsill, f’dak li jirrigwarda l-elementi ta’ din is-sentenza li qed jiġu appellati, jirriżulta b’mod ċar mill-att promotur ta’ l-appell li dan l-appell jirreferi għall-punti 61 sa 64 tas-sentenza, li huma wkoll riprodotti fl-istess att promotur. Għaldaqstant, l-argument tal-Kunsill li l-appell m’huwiex ċar biżżejjed sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja tagħti deċiżjoni huwa infondat.

79 Bil-kontra ta’ dak li l-Kunsill isostni barra minn dan, it-talba sussidjarja fit-tieni aggravju ta’ l-appell, li biha r-rikorrenti tikkontesta l-legalità tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, m’hijiex l-istess bħall-ewwel aggravju ta’ l-appell, li kienet limitata għall-kontestazzjoni ta’ l-interpretazzjoni li l‑Qorti tal-Prim’Istanza tat lil din id-disposizzjoni.

80 Fl-aħħar nett, f’dak li jirrigwarda l-argument dwar l-inammissibbiltà tal-parti sussidjarja ta’ dak l-aggravju ta’ l-appell, ibbażat fuq in-nuqqas tar-rikorrenti li tikkontesta l-punt 33 tas-sentenza appellata, huwa biżżejjed li jsir riferiment għall-punti 39 u 40 tas-sentenza preżenti u li jiġi nnotat li t-talba hija ammissibbli sa fejn ir-rikorrenti tikkontesta l-effetti legali marbuta ma’ l-obbligu li wieħed jindika t-tieni lingwa mal-preżentata ta’ l-applikazzjoni għal trade mark Komunitarja, imposta mill-Artikolu 115(3) tar-Regolament Nru 40/94.

81 F’dak li jirrigwarda l-eżami fil-mertu ta’ l-aggravju, jeħtieġ li, preliminarjament, jiġi enfasizzat li, fid-dawl ta’ dak li ntqal f’din is-sentenza dwar l-ewwel aggravju, l-iskop tat-tieni aggravju huwa limitat għal evalwazzjoni tal-legalità tas-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju, sa fejn jimponi l-għażla tat-tieni lingwa bħala l-lingwa possibbli proċedurali għall-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, revoka u nullità kif ukoll għall-“komunikazzjonijiet bil-miktub”, skond it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94. Jeħtieġ li jiġi vverifikat jekk din is-sistema tiksirx il-prinċipju ta’ ugwaljanza tal-lingwi li allegatament jeżisti, kif deskritt mir-rikorrenti.

82 Kif ir-rikorrenti tenfasizza, it-Trattat fih numru ta’ riferimenti għall-użu tal-lingwi fl-Unjoni Ewropea. Madankollu, dawn ir-riferimenti ma jistgħux jitqiesu li huma evidenza ta’ prinċipju ġenerali tad-dritt Komunitarju li jiggarantixxi lil kull ċittadin id-dritt li, f’kull ċirkustanza, kull ma jista’ jeffettwa l-interessi tiegħu jiġi abbozzat fil-lingwa tiegħu.

83 F’dak li jirrigwarda r-relazzjonijiet bejn iċ-ċittadini u l-istituzzjonijiet u l-korpi Komunitarji, l-Artikolu 8d tat-Trattat, kif emendat bit-Trattat ta’ Amsterdam jeżiġi, b’mod partikolari mill-istituzzjonijiet u minn ċerti korpi, li jżommu korrispondenza maċ-ċittadini ta’ l-Unjoni f’waħda mil-lingwi msemmija fl-Artikolu 248 tat-Trattat. Madankollu, fi kwalunkwe każ, din id-dispożizzjoni, li ma kinitx għadha fis-seħħ meta ġiet adottata d-deċiżjoni kkontestata, m’hijiex applikabbli b’mod ġenerali għall-korpi kollha ta’ l-Unjoni. B’mod partikolari, kif innotat ġustament il-Qorti tal-Prim’Istanza fil-punt 64 tas-sentenza appellata, hija ma tapplikax għall-Uffiċċju.

84 Barra minn dan, l-Artikolu 217 tat-Trattat jawtorizza lill-Kunsill, b’deċiżjoni unanima, jistabbilixxi s-sistema lingwistika ta’ l-istituzzjonijiet tal-Komunità. Ir-Regolament Nru 1, li fl-Artikolu 1 tiegħu jistabbilixxi l-lingwi uffiċjali u l-lingwi tax-xogħol ta’ l-istituzzjonijiet tal-Komunità, ġie adottat abbażi ta’ din id-dispożizzjoni tat-Trattat. Għandu jiġi osservat li dawn il-lingwi uffiċjali ma jaqblux eżattament ma’ dawk il-lingwi msemmija fl-Artikolu 8d u 248 tat-Trattat.

85 Barra minn dan, ir-Regolament Nru 1, jistabbilixxi, b’mod partikolari fl-Artikolu 4, li r-regolamenti u dokumenti oħra ta’ skop ġenerali għandhom ikunu abbozzati fil-lingwi uffiċjali ta’ l-Unjoni. Minn din l-aħħar dispożizzjoni, kif ukoll mill-Artikolu 191 tat-Trattat KE (li issa sar l-Artikolu 254 KE), li jeżiġi l-pubblikazzjoni tar-regolamenti, direttivi u deċiżjonijiet adottati skond il-proċedura stabbilita mill-Artikolu 189b tat-Trattat KE, fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej, moqri flimkien ma’ l-Artikolu 5 tar-Regolament Nru 1, li jipprovdi għall-pubblikazzjoni ta’ dan il-Ġurnal fil-lingwi uffiċjali, jirriżulta illi deċiżjoni individwali m’għandhiex bil-fors tiġi adottata fil-lingwi uffiċjali kollha, anki jekk tali deċiżjoni taffettwa d-drittijiet ta’ ċittadin ta’ l-Unjoni, għajr dak li huwa d-destinatarju tagħha, per eżempju operatur ekonomiku li huwa kompetitur.

86 Għaldaqstant, il-fatt li istituzzjoni tindirizza ċittadin fil-lingwa tiegħu ma jsolvix id-diffikultajiet lingwistiċi kollha li ċ-ċittadini jiltaqgħu magħhom fil-kuntest ta’ l-attività ta’ l-istituzzjonijiet u l-korpi ta’ l-Unjoni. Fil-fatt, fil-kawża preżenti, qiegħda titressaq problema ta’ dan it-tip għaliex, bl-eċċezzjoni tal-“komunikazzjonijiet bil-miktub”, li jsir riferiment għalihom fit-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94 - li se tiġi ttrattata fil-punt 98 ta’ din is-sentenza - is-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju ma tistax tiġi kkontestata għall-mod li bih l-Uffiċċju jittratta direttament ma’ l-applikant, għaliex il-proċedimenti jridu jiżvolġu fil-lingwa magħżula għall-preżentata ta’ l-applikazzjoni għal trade mark Komunitarja. Min‑naħa l-oħra, din is-sistema hija kkritikata għal mod li fih tirregola r-relazzjonijiet bejn id-diversi partijiet li għandhom lingwa li tista’ tkun differenti fil-kuntest tal-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, revoka u nullità.

87 Lanqas it-tieni paragrafu ta’ l-Artikolu 248 tat-Trattat, kif emendat bit-Trattat ta’ Amsterdam, u l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dak li jirrigwarda l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju ma jistgħu jintużaw in sostenn ta’ l-allegat prinċipju ta’ ugwaljanza tal-lingwi. Fil-fatt, għalkemm il-verżjonijiet awtentiċi kollha ta’ test għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni bl-istess mod fl-interpretazzjoni ta’ tali test, dan huwa biss validu sa fejn tali verżjonijiet jeżistu u huma awtentiċi. Konsegwentement, anki jekk deċiżjoni individwali tiġi ppubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej u tiġi għalhekk tradotta fil-lingwi kollha għall-finijiet ta’ informazzjoni għaċ-ċittadini, hija biss il-lingwa użata fil-kuntest tal-proċedimenti kkonċernati li tkun awtentika u li ser tintuża fl-interpretazzjoni ta’ din id-deċiżjoni.

88 Jeħtieġ li jittieħed ukoll in kunsiderazzjoni l-fatt li t-trade mark Komunitarja nħolqot għall-benefiċċju ta’ l-operaturi ekonomiċi u mhux taċ-ċittadini kollha, u li dawn l-operaturi ekonomiċi m’humiex obbligati jużawh.

89 Fil-fatt, għalkemm id-dritt għall-monopolju fl-użu tat-trade mark huwa rrikonoxxut minn awtorità pubblika, id-dritt tat-trade mark huwa essenzjalment għodda utilizzata mill-operaturi ekonomiċi sabiex iwettqu profitti fil-kuntest ta’ l-attivitajiet professjonali tagħhom. Għaldaqstant, il-leġiżlatur huwa ħieles li jeżiġi li dawn isostnu l-ispiża, kemm jekk b’mod sħiħ kemm jekk b’mod parzjali, ta’ l-operazzjoni ta’ korp li nħoloq sabiex jiġu rreġistrati t-trade marks Komunitarji.

90 Skond il-ħames premessa tar-Regolament Nru 40/94, “il-liġi Komunitarja dwar trade marks ma tissostitwix il-liġi ta’ l-Istati Membri dwar trade marks; [...] trade marks nazzjonali jibqgħu meħtieġa għal dawk l-impriżi li ma għandhomx il-protezzjoni tat-trade marks tagħhom fuq livell Komunitarju”.

91 L-operaturi ekonomiċi għandhom madankollu interess fi strument bħat-trade mark Komunitarja, li tqiegħed għad-dispożizzjoni tagħhom mil-leġiżlatur Komunitarju, li jevitalhom li jagħmlu numru ta’ applikazzjonijiet għal trade marks nazzjonali, bl-ispejjeż ta’ traduzzjoni li dan jimplika (ara, f’dan ir-rigward, b’analoġija, l-argumenti mressqa minn BASF AG dwar l-ispejjeż ta’ traduzzjoni ta’ speċifikazzjonijiet ta’ privattivi Ewropej, riprodotti fil-punt 12 tas-sentenza tal-21 ta’ Settembru 1999, BASF, C-44/98, Ġabra p. I-6269). Sabiex wieħed jikkonvinċi ruħu dwar dan l-interess, huwa biżżejjed li jiġi nnotat in-numru mdaqqas ta’ applikazzjonijiet għal trade marks Komunitarji - li qabeż il-previżjonijiet inizjali - li ġew ippreżentati minn mindu ġie stabbilit l-Uffiċċju.

92 Minn dawn il-fatti kollha, jirriżulta illi s-sistema lingwistika ta’ korp bħall-Uffiċċju hija r-riżultat ta’ tfittxija diffiċli tal-bilanċ neċessarju bejn l-interessi ta’ l-operaturi ekonomiċi u dawk tal-pubbliku f’dak li jirrigwarda l-ispejjeż tal-proċedimenti, kif ukoll bejn l-interessi ta’ dawk li japplikaw għal trade mark Komunitarja u l-interessi ta’ operaturi ekonomiċi oħra f’dak li jirrigwarda l-aċċess għal traduzzjonijiet ta’ dokumenti li jagħtu drittijiet, jew għal proċedimenti li jikkonċernaw iktar minn operatur ekonomiku wieħed, bħall-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, revoka u nullità skond ir-Regolament Nru 40/94.

93 Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet korretta meta, fil-punt 62 tas-sentenza appellata, hija kkonstatat li, meta stabbilixxa l-lingwi uffiċjali tal-Komunità li jistgħu jintużaw bħala lingwi tal-proċedimenti fil-każ ta’ proċedimenti ta’ oppożizzjoni, revoka u nullità fin-nuqqas ta’ ftehim bejn il-partijiet dwar il-lingwa li għandha tintuża, il-Kunsill kien qiegħed isegwi l-għan leġittimu li jsib soluzzjoni lingwistika approprijata għad-diffikultajiet li jirriżultaw minn tali nuqqas ta’ ftehim.

94 Barra minn dan, il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet korretta wkoll meta, fil-punt 63 tas-sentenza appellata, hija ddeċidiet li, anki jekk il-Kunsill kien ittratta lingwi uffiċjali tal-Komunità b’mod differenti, l-għażla tiegħu li jillimita l-lingwi għal dawk li huma l-iktar magħrufa fil-Komunità Ewropea, hija waħda approprijata u proporzjonata.

95 F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-argument tar-rikorrenti, li l-għażla ta’ lingwa waħda hija inqas diskriminatorja mill-għażla ta’ ħames lingwi, mhuwiex rilevanti.

96 Fl-aħħar nett, f’dak li jirrigwarda l-komunikazzjonijiet bil-miktub skond it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 115(4) tar-Regolament Nru 40/94, jeħtieġ li jitfakkar li, kif ġie indikat fil-punti 45 u 47 ta’ din is-sentenza, dan il-kunċett għandu jiġi interpretat b’mod restrittiv u jista’ jirrigwarda biss il-komunikazzjonijiet, li mill-kontenut tagħhom, ma jistgħux jitqiesu li jammontaw għal atti ta’ proċedura. Peress li l-użu tat-tieni lingwa f’dan il-kuntest ma jistax jippreġudika l-interessi ġuridiċi ta’ min japplika għal trade mark Komunitarja, id-differenza fit-trattament li tista’ teżisti minħabba l-użu tat-tieni lingwa se tkun ta’ ftit importanza fl-iskop tagħha u, f’kull każ, ġustifikata mill-bżonnijiet operattivi ta’ l-Uffiċċju.

97 Minn dawn il-kunsiderazzjonijiet kollha, jirriżulta li t-tieni aggravju tar-rikors ta’ l-appell għandu wkoll jiġi miċħud għaliex huwa infondat.

Dwar l-aggravju sekondarju li jikkonċerna nuqqas ta’ motivazzjoni

Argument tar-Repubblika tal-Greċja

98 Ir-Repubblika tal-Greċja tqajjem aggravju ta’ annullament sekondarju, li fih issostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ liġi billi ma ħaditx in kunsiderazzjoni t-talba dwar nuqqas ta’ motivazzjoni tad-dispożizzjoni, li hija s-suġġett ta’ l-eċċezzjoni dwar l-illegalità, jiġifieri l-Artikolu 115 tar-Regolament nru 40/94, jew, f’kull każ, għaliex il-Qorti tal-Prim’Istanza naqset milli tqajjem dan is-suġġett ex officio.

99 Hija tfakkar li, fl-intervent tagħha quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza, hija kienet diġà nnotat li l-limitazzjoni magħmula lill-użu tal-lingwi fil-kuntest tar-Regolament Nru 40/94 ma tinkludix motivazzjoni adegwata u li m’huwiex possibbli la li jiġu ppreċiżati l-kriterji li kienu wasslu għal din il-limitazzjoni u lanqas li tiġi ċċarata l-prijorità ta’ ċerti lingwi fuq oħrajn. Il-Qorti tal-Prim’Istanza naqset milli tieħu in kunsiderazzjoni l-oġġezzjonijiet magħmula mir-Repubblika tal-Greċja u ma qajmitx ex officio l-kwistjoni tal-motivazzjoni tar-Regolament Nru 40/94, minkejja l-fatt li fil-kawża preżenti din hija kwistjoni ta’ ordni pubbliku li l-Qorti Komunitarja għandha l-possibbiltà, jekk mhux l-obbligu, li teżamina ex officio.

100 Bil-kontra, billi żviluppat, fil-punti 62 u 63 tas-sentenza appellata, argumentazzjoni bbażata fuq l-għanijiet tal-leġiżlatur, il-Qorti tal-Prim’Istanza mhux talli ma eżaminatx il-motivazzjoni tar-Regolament ikkontestat bħala illegali iżda żiedet motivazzjoni meta din kienet nieqsa għal kollox, proċedura li kienet diġà ġiet issanzjonata mill-Qorti tal-Ġustizzja (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-27 ta’ Jannar 2000, DIR International Film et vs Kummissjoni, C 164/98 P, Ġabra p. I 447).

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja

101 Huwa veru li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma weġbitx espliċitament għall-argument dwar in-nuqqas ta’ motivazzjoni tad-dispożizzjoni tar-Regolament, li hija s-suġġett ta’ l-eċċezzjoni dwar l-illegalità. Madankollu, jeħtieġ li jiġi nnotat li dan l-argument tressaq bħala parti minn talba li setgħet ġiet interpretata bħala allegazzjoni ta’ ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità. F’kull każ, peress li din hija talba li hija purament ta’ dritt, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tikkoreġi ommissjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza.

102 Jeħtieġ li jitfakkar, f’dan ir-rigward li, skond ġurisprudenza stabbilita, l-iskop ta’ l-obbligu ta’ motivazzjoni jiddependi fuq in-natura ta’ l-att ikkonċernat u li, fil-każ ta’ atti ta’ applikazzjoni ġenerali, il-motivazzjoni tista’ tkun limitata għall-indikazzjoni, minn naħa, tas-sitwazzjoni ġenerali li wasslet għall-adozzjoni ta’ tali att u, min‑naħa l-oħra, ta’ l-għanijiet ġenerali li huwa intiż li jilħaq. Jekk mis-sustanza ta’ l-att ikkontestat joħroġ l-għan imfittex mill-istituzzjoni, ikun eċċessiv li tintalab motivazzjoni speċifika għall-għażliet tekniċi differenti li jsiru (sentenzi tad-19 ta’ Novembru 1998, Renju Unit vs Il-Kunsill, C-150/94, Ġabra p. I-7235, punti 25 u 26, kif ukoll tas-7 ta’ Novembru 2000, Il-Lussemburgu vs Il-Parlament u Il-Kunsill, C-168/98, Ġabra p. I-9131, punt 62).

103 Jeħtieġ li jiġi nnotat li, fil-kawża preżenti, id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 40/94 dwar is-sistema lingwistika ta’ l-Uffiċċju jippermettu għarfien u kontroll suffiċjenti tal-ġustifikazzjonijiet li jikkostitwixxu l-bażi tagħha.

104 F’dak li jirrigwarda l-punti 62 u 63 tas-sentenza appellata, jeħtieġ li jiġi nnotat li dawn ma jikkostitwixxux tentattiv mill-Qorti tal-Prim’Istanza li tipprovdi għall-motivazzjoni allegatament nieqsa mid-dispożizzjoni kkontestata, iżda tentattiv ta’ eżami tal-proporzjonalità ta’ tali dispożizzjoni, eżami li neċessarjament jinvolvi l-eżami ta’ l-għan preżunt tal-leġiżlatur Komunitarju.

105 Minn dawn l-elementi jirriżulta li l-aggravju sekondarju mressaq mir-Repubblika tal-Greċja huwa infondat.

Dwar l-ispejjeż

106 Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, li saru applikabbli għall-proċedura tar-rikors ta’ l-appell minn sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza fl-ewwel istanza skond id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 118 ta’ l-istess Regoli, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż jekk dawn ikunu ntalbu. Peress li l-Uffiċċju talab il-kundanna tar-rikorrenti, li tilfet, din il-Qorti tal-Ġustizzja tikkundannaha għall-ispejjeż.

107 Skond l-ewwel paragrafu ta’ l-Artikolu 69(4) ta’ l-istess Regoli tal-Proċedura, ir-Repubblika tal-Greċja, ir-Renju ta’ Spanja, il-Kunsill u l-Kummissjoni għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom.

Għal dawn ir-raġunijiet,

IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA

Taqta’ u tiddeċiedi illi:

1) Ir-rikors huwa miċħud.

2) C. Kik hija kkundannata għall-ispejjeż.

3) Ir-Repubblika tal-Greċja, ir-Renju ta’ Spanja, il-Kunsill u l-Kummissjoni għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom.

Rodríguez Iglesias Puissochet Wathelet

Schintgen Timmermans Gulmann

Edward La Pergola Jann

Skouris Macken Colneric

von Bahr Cunha Rodrigues Rosas

Mogħtija f’Qorti bil-miftuħ, il-Lussemburgu, 9 ta’ Settembru 2003.

Reġistratur Il-President