KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

M. CAMPOS SÁNCHEZ-BORDONA

ippreżentati fil-5 ta’ Diċembru 2017 ( 1 )

Kawża C‑478/16 P

Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO)

vs

Group OOD

“Appell — Trade mark tal-Unjoni Ewropea — Definizzjoni u kisba ta’ trade mark tal-Unjoni Ewropea — Raġunijiet relattivi għal rifjut — Oppożizzjoni mill-proprjetarju tat-trade mark mhux irreġistrata jew ta’ sinjal ieħor użat fil-kors tal-kummerċ — Eżami mill-Bord tal-Appell — Provi ġodda jew addizzjonali — Ksur tal-Artikoli 8(4) u 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009”

1. Dan l-appell jippermetti lill-Qorti tal-Ġustizzja tirfina l-ġurisprudenza tagħha dwar it-trattament tad-dritt nazzjonali fi proċedimenti quddiem l-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO). Sabiex tieħdu deċiżjoni dwar dan, hija għandha tanalizza, l-ewwel, jekk il-Qorti Ġenerali wettqitx żball ta’ liġi meta eżiġiet li Bord tal-Appell tal-EUIPO jeżamina ex officio ċerti provi relatati mad-dritt nazzjonali.

2. It-tilwima li issa waslet fil-fażi ta’ appell bdiet meta impriża (Group OOD) opponiet l-applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta’ trade mark tal-Unjoni billi invokat, skont l-Artikolu 8(4) tar-Regolament (KE) Nru 207/2009 ( 2 ), li hija kienet il-proprjetarja ta’ trade mark oħra analoga, ta’ portata nazzjonali biss u mhux irreġistrata, li kellha prijorità.

3. Il-korpi tal-EUIPO (jiġifieri, id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni u l-Bord tal-Appell) ċaħdu t-talba ta’ Group OOD, minħabba li, fil-fehma tagħhom, dik l-impriża ma kinitx ippreżentat biżżejjed provi tad-dritt nazzjonali applikabbli għat-trade mark tagħha li ma kinitx irreġistrata jew inkella għamlet dan tard.

4. Madankollu, il-Qorti Ġenerali annullat ( 3 ) id-deċiżjoni finali tal-Bord tal-Appell, għar-raġuni li dan ma użax is-setgħa diskrezzjonali disponibbli lilu sabiex jinvestiga, ex officio, il-kontenut u l-portata tad-dritt nazzjonali invokat. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali eskludiet li l-informazzjoni pprovduta minn Group OOD quddiem il-Bord tal-Appell kienet kompletament ġdida, li seta’ jiġġustifika l-azzjoni tiegħu.

I. Il-kuntest ġuridiku

A. Ir-Regolament Nru 207/2009 ( 4 )

5. Skont l-Artikolu 8(4): “4. Mal-oppożizzjoni mill-proprjetarju tat-trademark mhux reġistrata jew ta’ xi sinjal ieħor użat fil-kors tal-kummerċ ta’ aktar minn sempliċement sinifikanza lokali, it-trademark li tkun saret applikazzjoni dwarha m’għandiex tkun reġistrata meta u sal-limitu li, bis-saħħa tal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni jew tal-liġi tal-Istat Membru li jirregola dak is-sinjal: a) id-drittijiet għal dak is-sinjal kienu nkisbu qabel id-data tal-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni tat-trademark [tal-Unjoni], jew id-data tal-prijorità mitluba għall-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni tat- trademark [tal-Unjoni]; b) dak is-sinjal jagħti lill-proprjetarju d-dritt li jiprojbixxi l-użu ta’ trademark suċċessiv.”

6. L-Artikolu 76, dwar “l-eżaminazzjoni tal-fatti mill-Uffiċċju fuq inizzjattiva tiegħu stess”, jipprovdi kif ġej: “1. Fi proċedimenti quddiemu l-Uffiċċju għandu jeżamina l-fatti fuq l-inizzjattiva tiegħu stess; madanakollu, fi proċedimenti li jirrigwardaw raġunijiet relattivi għal ċaħda ta’ reġistrazzjoni, l-Uffiċċju għandu jkun ristrett għal eżaminazzjoni ta’ fatti, ta’ provi ( 5 ) u ta’ argumenti ppreżentati mill-partijiet u tar-rimedji mitluba. 2. L-Uffiċċju jista’ ma jikkunsidrax fatti jew provi li ma jiġux preżentati fil-ħin preskritt mill-partijiet konċernati.”

B. Ir-Regolament Nru 2868/95 ( 6 )

7. Ir-Regola 19, dwar il-prova tal-verità tal-oppożizzjoni tistabbilixxi: “1. L-Uffiċċju għandu jagħti lill-parti li qed topponi l-opportunità biex tippreżenta l-fatti, evidenza u argumenti b’appoġġ għall-oppożizzjoni tagħha jew biex ittemm il-fatt, evidenza jew argumenti li kienu ġa sottomessi skond Regola 15(3), fi żmien perjodu speċifikat minnha u li għandu jkun ta’ għall-anqas xahrejn li jibdew mid-data li fiha l-proċedimenti ta’ l-oppożizzjoni kellhom jibdew skond Regola 18(1). 2. Fi żmien il-perjodu msemmi f’paragrafu 1, il-parti li qed topponi għandha wkoll tiffajlja prova ta’ eżistenza, validità u skop tal-protezzjoni tal-marka preċedenti jew dritt preċedenti, kif ukoll evidenza li turi d-dritt li għandha biex tiffajlja oppożizzjoni. B’mod partikolari, il-parti li qed topponi għandha tipprovdi l-evidenza li ġejja: […] d) jekk l-oppożizzjoni hi bbażata fuq dritt preċedenti fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 8(4) tar-Regolament [Nru 207/2009], evidenza ta’ l-akkwist, eżistenza kontinwa u skop [portata] tal-protezzjoni ta’ dan id-dritt; […] 3. L-informazzjoni u evidenza msemmija f’paragrafi 1 u 2 għandhom ikunu bil-lingwa tal-proċedimenti jew akkompanjati bi traduzzjoni. It-traduzzjoni għandha tkun sottomessa fil-perjodu ta’ żmien speċifikat għas-sottomissjoni tad-dokumenti oriġinali. 4. L-Uffiċċju ma jiħux in konsiderazzjoni sottomissjonijiet miktuba jew dokumenti, jew partijiet minnhom, li ma ġewx sottomessi, jew li ma ġewx tradotti bil-lingwa tal-proċedimenti, fil-perjodu taż-żmien stipulat mill-Uffiċċju.”

8. Ir-Regola 20(1), dwar l-eżami ta’ l-oppożizzjoni, tindika: “1. Jekk sa l-iskadenza tal-perjodu msemmi f’Regola 19 (1) il-parti li qed topponi ma tkunx approvat l-eżistenza, il-validità u l-iskop tal-protezzjoni tal-marka preċedenti tagħha jew tad-dritt preċedenti, kif ukoll id-dritt li tiffajlja oppożizzjoni, l-oppożizzjoni tiġi rrifjutata bħala bla bażi.”

9. It-tielet paragrafu tar-Regola 50(1), jipprovdi kif ġej: “Fejn l-appell isir kontra deċiżjoni ta’ Divizjoni ta’ Oppożizzjoni, il-Bord għandu jillimita l-eżami ta’ l-appell għall-fatti u evidenza ppreżentata fi ħdan il-limiti ta’ żmien stipulati jew speċifikati mid-Divizjoni ta’ Oppożizzjoni skond ir-Regolament u dawn ir-Regoli, sakemm il-Bord ma jikkunsidrax li fatti u evidenza supplimentari jew addizzjonali għandu jittieħed kont tagħhom skond l-Artikolu [76](2) tar-Regolament.”

II. Il-fatti li wasslu għall-kawża

10. Fit-13 ta’ Frar 2012 ( 7 ), Kosta Iliev ippreżenta applikazzjoni quddiem l-EUIPO għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark tal-Unjoni għal ċerti servizzi li jappartjenu għall-klassijiet 35, 39 u 43 tal-Ftehim ta’ Nizza ( 8 ). Is-sinjal figurattiv li xtaq jirreġistra kien dan li ġej:

11. Fil-11 ta’ Lulju 2012, Group OOD opponiet ir-reġistrazzjoni tas-sinjal il-ġdid, skont l-Artikolu 41 tar-Regolament Nru 207/2009, billi allegat li hija kienet il-proprjetarja ta’ trade mark figurattiva mhux irreġistrata, li użat fil-Bulgarija, ir-Repubblika Ċeka, l-Ungerija, il-Polonja u s-Slovakkja għal servizzi inklużi fil-klassi 39, muri hawn taħt:

12. Group OOD sostniet, fuq il-bażi ta’ bosta dokumenti, li ilha tuża t-trade mark mhux irreġistrata mill-2003 għal servizzi interstatali ta’ trasport bix-xarabank, li joperaw linja regolari ta’ xarabank bejn Sofija (il-Bulgarija) u Praga (ir-Repubblika Ċeka).

13. F’deċiżjoni tal-14 ta’ Ġunju 2013, id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni ċaħdet l-oppożizzjoni ta’ Group OOD, minħabba li ma speċifikatx id-dritt nazzjonali skont liema seta’ jiġi pprojbit l-użu tat-trade mark mitluba fl-Istati Membri kkonċernati u lanqas ma pprovda provi f’dan ir-rigward.

14. L-appell ta’ Group OOD kontra d-deċiżjoni tad-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni ġie miċħud mir-Raba’ Bord tal-Appell ( 9 ), minħabba li kkunsidra, essenzjalment, li:

III. Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali u s-sentenza appellata

15. Fl-1 ta’ Awwissu 2014, Group OOD ippreżentat rikors għal annullament kontra d-deċiżjoni tal-Bord tal-Appell quddiem il-Qorti Ġenerali. Hija invokat tliet motivi, ibbażati, rispettivament fuq il-ksur tal-Artikolu 76(1), tal-Artikolu 76(2) u tal-Artikolu 8(4), tar-Regolament Nru 207/2009.

16. Fis-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali aċċettat il-pożizzjoni ta’ Group OOD, wara li eżaminat dawn it-tliet motivi flimkien. Peress li r-rikors kien dwar l-obbligu tar-rikorrenti li tagħti prova tal-kontenut tal-leġiżlazzjoni Bulgara, skont ir-Regola 19(2)(d) tar-Regolament Nru 2868/95, minn qabel, kellu jiġi ċċarat jekk il-Bord tal-Appell setax jieħu inkunsiderazzjoni dik l-informazzjoni li kienet ġiet ipprovduta għall-ewwel darba quddiemu.

17. Skont is-sentenza appellata, l-ewwel nett, ir-Regola 19(2)(d) tar-Regolament Nru 2868/95 ma tirreferix b’mod preċiż u eżawrjenti għad-dokumenti li għandhom isostnu oppożizzjoni magħmula skont l-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009. Din ir-regola sempliċement tfakkar l-obbligu li tingħata prova tal-akkwist, l-eżistenza kontinwa u l-portata ta’ protezzjoni tad-dritt preċedenti, fis-sens ta’ dan l-artikolu, mingħajr ma tagħti iktar dettalji ( 11 ). Il-Qorti Ġenerali eskludiet li s-setgħa diskrezzjonali tal-Bord tal-Appell fir-rigward tal-fatti u l-provi ppreżentati tardivament, imsemmija fl-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009, għandha tiġi eżerċitata restrittivament ( 12 ).

18. It-tieni nett, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-argument imressaq mill-EUIPO, li r-riferimenti għat-tliet dispożizzjonijiet tad-dritt Bulgaru ma kinux informazzjoni addizzjonali (li huma l-uniċi li l-produzzjoni tardiva tagħhom tista’ tiġi aċċettata), iżda totalment ġdida. Il-Qorti Ġenerali kkunsidrat dawn il-provi bħala evidenza tal-akkwist, l-eżistenza kontinwa u l-portata tal-protezzjoni tat-trade mark Bulgara mhux irreġistrata, skont it-tifsira tal-Artikolu 8(4).

19. Fi kwalunkwe każ, skont il-Qorti Ġenerali, ir-riferiment għad-dispożizzjonijiet tal-ordinament ġuridiku Bulgaru kien jaqa’ taħt l-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009, invokat minn Group OOD quddiem il-Bord tal-Appell. Barra minn hekk, anki jekk wieħed jassumi li dikjarazzjoni bħal din ma kinitx biżżejjed sabiex jiġi ssodisfatt l-obbligu li tingħata prova tad-dritt nazzjonali, il-Bord tal-Appell kellu jeżerċita s-setgħa diskrezzjonali tiegħu, li ma għamilx ( 13 ).

20. Fir-rigward tal-konformità mal-obbligu li tingħata prova tad-dritt nazzjonali skont ir-Regola 19(2)(d) tar-Regolament Nru 2868/95, is-sentenza appellata tipprovdi li la r-Regolamenti Nru 207/2009 u Nru 2868/95 u lanqas il-ġurisprudenza ma jispeċifikaw il-mod li bih għandha tingħata prova tal-kontenut tiegħu. Għalhekk minn dan ġie dedott li l-Bord tal-Appell ma setax jeħtieġ li l-opponent jipprovdi estratt mid-Darzhaven vestnik (Ġurnal Uffiċjali Bulgaru) jew mit-test Bulgaru uffiċjali, speċjalment minħabba l-fatt li l-lingwa tal-proċedura quddiem l-EUIPO hija l-Ingliż. F’dan ir-rigward, hija qieset li, sabiex tiġi identifikata b’mod korrett il-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli u l-applikant tat-trade mark jiġi permess jeżerċita d-dritt ta’ difiża tiegħu, ma kienx essenzjali li t-test ta’ dik il-leġiżlazzjoni jkun ġej minn sors uffiċjali ( 14 ).

21. Permezz tal-applikazzjoni b’mod analogu tas-sentenza UASI vs National Lottery Commission ( 15 ), il-Qorti Ġenerali indikat li kienu l-korpi kompetenti tal-EUIPO li kellhom jevalwaw l-awtorità u l-firxa tal-informazzjoni pprovduta dwar id-dritt nazzjonali. Għal dan il-għan, huma kellhom jinfurmaw ruħhom ex officio dwar dak id-dritt nazzjonali, jekk dan kien meħtieġ sabiex jiġu evalwati r-rekwiżiti għall-applikazzjoni tar-raġuni għar-rifjut u, b’mod partikolari, ir-realtà tal-fatti allegati jew il-valur probatorju tad-dokumenti ppreżentati.

22. F’każ ta’ dubji dwar ir-riproduzzjoni fidila, l-applikabbiltà jew l-interpretazzjoni tad-dritt nazzjonali, il-Bord tal-Appell kellu l-obbligu li jeżerċita s-setgħa tiegħu ta’ verifika, filwaqt li jwettaq investigazzjonijiet iktar dettaljati dwar il-kontenut u l-portata tad-dispożizzjonijiet nazzjonali invokati, jew ex officio, jew billi jordna lill-opponent jikkorrobora l-informazzjoni li kien ipprovda dwar id-dritt Bulgaru ( 16 ).

23. Il-Qorti Ġenerali kkonkludiet li l-Bord tal-Appell ma setax jinjora r-riferiment għall-Artikolu 12(6) tal-Liġi Bulgara dwar it-Trade marks, li l-parti li ressqet l-oppożizzjoni kienet inkludiet fl-ilment, mingħajr ma jeżerċita s-setgħa tiegħu ta’ verifika. Konsegwentement, hija annullat id-deċiżjoni kkontestata, u kkundannat lill-EUIPO u li Kosta Iliev ibatu l-ispejjeż tagħhom stess kif ukoll dawk ta’ Group OOD.

IV. Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet tal-partijiet

24. L-appell ġie ppreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fid-19 ta’ Settembru 2016. Ir-risposta ġiet iddepożitata minn Group OOD, fit-23 ta’ Jannar 2017.

25. EUIPO jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla s-sentenza appellata u tikkundanna lil Group OOD għall-ispejjeż. Din tal-aħħar, min-naħa l-oħra, titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad l-appell u tordna lill-EUIPO jbati l-ispejjeż.

26. Fuq talba taż-żewġ partijiet, skont l-Artikolu 76(1) tar-Regoli ta’ Proċedura, inżammet seduta fit-28 ta’ Settembru 2017, li fiha dehru ż-żewġ partijiet.

V. Evalwazzjoni tal-appell

A. L-ewwel aggravju, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009, moqri flimkien mar-Regola 50(1) tar-Regolament Nru 2868/95

1. Sunt tal-argumenti tal-partijiet

27. L-EUIPO jissottometti, l-ewwel nett, li l-Qorti tal-Ġustizzja stabbiliet b’mod ċar l-oneru ta’ dawk li jopponu r-reġistrazzjoni ta’ trade mark: dawn ma għandhomx biss jissodisfaw iż-żewġ rekwiżiti relatati mad-dritt nazzjonali msemmija fl-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009, iżda għandhom ukoll jagħtu prova tal-kontenut ta’ din il-leġiżlazzjoni ( 17 ). In-nuqqas ta’ konformità ma’ dan l-obbligu ma jistax jiġi rrimedjat quddiem il-Bord tal-Appell meta l-opponent ma pprovda ebda informazzjoni, fit-terminu stabbilit, dwar il-leġiżlazzjoni nazzjonali quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni.

28. It-tieni nett, skont l-EUIPO, l-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009, moqri flimkien mar-Regola 50(1) tar-Regolament Nru 2868/95, japplika biss għall-fatti u l-provi ppreżentati għall-ewwel darba quddiem il-Bord tal-Appell u li jkunu addizzjonali jew supplimentari għal dawk li kellhom jiġu sodisfatti sabiex jintlaħaq l-istess rekwiżit tal-Artikolu 8(4).

29. It-tielet nett, huwa jqis li l-Qorti Ġenerali żbaljat meta pprovdiet li kull kontribuzzjoni ta’ informazzjoni dwar il-leġiżlazzjoni nazzjonali kellha tiġi interpretata bħala supplimentari għall-provi li preċedentement ġew prodotti fil-kuntest tar-rekwiżiti ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 8(4).

30. Ir-raba’ nett, is-sentenza appellata ma vverifikatx jekk kienx hemm rabta suffiċjentement stretta bejn l-informazzjoni dwar il-leġiżlazzjoni nazzjonali pprovduta quddiem il-Bord tal-Appell u dik ipprovduta, fit-terminu stabbilit, quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni. Fin-nuqqas ta’ din ir-rabta, il-prova għandha titqies bħala “kompletament ġdida” u mhux “addizzjonali” jew “supplimentari”.

31. Group OOD tikkontesta l-argumenti tal-EUIPO u, b’mod partikolari, tiċħad li r-riferiment għall-Artikolu 12(6) tal-Liġi Bulgara dwar it-trade marks tikkostitwixxi allegazzjoni jew prova kompletament ġdida jew u li t-tilwima tikkonċerna biss din il-kwistjoni.

32. Hija tqis, bi qbil mal-Qorti Ġenerali, li s-setgħa diskrezzjonali tal-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009 tista’ tiġi eżerċitata meta l-elementi pprovduti jkunu importanti għall-eżitu tal-kawża u l-fażi tal-proċedura li jiġu ppreżentati fiha u ċ-ċirkustanzi madwarhom ma jipprekludux it-teħid inkunsiderazzjoni tagħhom.

33. Skont Group OOD, l-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009 ma jeħtieġx prova tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, iżda dik tal-kontenut tad-dritt preċedenti. Ir-regoli nazzjonali huma biss wieħed mill-elementi li jagħti prova tal-eżistenza ta’ dritt suġġettiv validu fuq trade mark mhux irreġistrata, li fuqha hija bbażata l-oppożizzjoni tal-proprjetarju tagħha. Barra minn hekk, ir-Regolament Nru 2868/95 ma jispeċifikax il-mezzi speċifiċi ta’ prova li jippermettu li jintwera l-kontenut tar-regoli nazzjonali li jirregolaw id-drittijiet tat-trade marks mhux irreġistrati.

34. Fl-aħħar nett, Group OOD targumenta, kuntrarjament għal dak li jsostni l-EUIPO, li l-eżerċizzju mill-Bord tal-Appell tas-setgħa diskrezzjonali tiegħu ma kienx se jkun ta’ detriment għad-drittijiet tad-difiża ta’ K. Iliev. Għall-kuntrarju, dawk li ġew miksura kienu d-drittijiet tal-Group OOD innifisha, meta t-talbiet tagħha ma ġewx ikkunsidrati, meta kienu ġew issodisfatti r-rekwiżiti tal-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009.

2. Analiżi tal-aggravju

35. Fil-fehma tal-EUIPO, peress li l-provi tad-dritt nazzjonali tressqu għall-ewwel darba fil-proċedura quddiem il-Bord tal-Appell, il-Qorti Ġenerali kellha tikkonferma l-validità tar-rifjut tagħha, peress li s-setgħa diskrezzjonali tal-Bord ma tkoprix provi ġodda ( 18 ).

36. L-analiżi tal-appell tista’, fil-prinċipju, tkun limitata għas-sempliċi klassifika legali tal-provi (dwar id-dritt Bulgaru) ipprovduti minn Group OOD. Minn din il-perspettiva, dan jinvolvi d-deċiżjoni biss dwar jekk kinux provi “ġodda” jew “addizzjonali”. Ladarba dawn il-provi jiġu kklassifikati, ikun meħtieġ li jiġu ttrattati l-konsegwenzi legali li n-natura tagħhom ġiet implikata għall-eżerċizzju tas-setgħa diskrezzjonali tal-Bord tal-Appell.

37. Madankollu, nemmen, li l-problema mqajma għandha dimensjoni ikbar, li tiġġustifika evalwazzjoni iktar bir-reqqa. Meta jiġu eżaminati l-funzjonijiet tal-Bordijiet tal-Appell, għandha tingħata attenzjoni partikolari lil dawn li ġejjin: (i) il-pożizzjoni tad-dritt nazzjonali f’dawn it-tipi ta’ proċedimenti; ii) il-limiti għas-setgħa diskrezzjonali fuq provi mressqa tardivament; u iii) meta prova għandha titqies ġdida jew addizzjonali. Huwa biss wara li jiġu solvuti dawn il-kwistjonijiet li tkun tista’ tingħata risposta għat-talba tal-EUIPO.

a) It-trattament tad-dritt nazzjonali fil-proċedimenti tal-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009

38. Meta r-Regolament Nru 207/2009 jirreferi għad-dritt nazzjonali, dan tal-aħħar jista’ jsir element ewlieni sabiex jiġi deċiż, pereżempju, jekk hemmx raġuni għal rifjut fir-rigward tat-trade mark li għaliha saret l-applikazzjoni. Dan huwa l-każ fl-Artikolu 8(4) ta’ dan ir-regolament, li jippermetti li sabiex tiġi deċiża t-tilwima tiġi kkunsidrata, kemm il-“leġiżlazzjoni tal-Komunità” kif ukoll il-“liġi tal-Istat Membru li jirregola dak is-sinjal [trade mark mhux irreġistrata jew sinjal ieħor użat fil-kummerċ b’portata mhux lokali biss]”.

39. F’dawn is-sitwazzjonijiet, il-korpi tal-EUIPO għandhom interess primarju fil-fatt li ma jiġux irreġistrati sinjali li jistgħu jiġu kkontestati b’suċċess iktar tard fi proċedura għal annullament. Dan l-interess pubbliku jiġġustifika t-teħid inkunsiderazzjoni ta’ provi prodotti wara l-iskadenza tat-terminu ( 19 ).

40. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li, fil-proċedimenti ta’ invalidità mwettqa skont l-Artikolu 53(2) tar-Regolament Nru 207/2009, jitqiegħed “fuq min jagħmel it-talba l-oneru li jippreżenta lill-UASI mhux biss l-elementi li juru li huwa jissodisfa r-rekwiżiti meħtieġa, skont il-leġiżlazzjoni nazzjonali li tagħha huwa jitlob l-applikazzjoni, sabiex jipprova jipprojbixxi l-użu ta’ trade mark Komunitarja abbażi ta’ dritt preċedenti, iżda wkoll l-elementi li jistabbilixxu l-kontenut ta’ din il-leġiżlazzjoni” ( 20 ).

41. It-traspożizzjoni awtomatika ta’ din il-ġurisprudenza għall-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, bħal din, issib ċerti diffikultajiet. Fil-fatt, ir-rekwiżiti ta’ din il-ġurisprudenza jirriżultaw mill-interpretazzjoni tar-Regola 37(b)(iii) tar-Regolament ta’ implementazzjoni ( 21 ), li ssemmi expressis verbis id-dritt nazzjonali, mifhum bħala leġiżlazzjoni nazzjonali. Għall-kuntrarju, ir-Regola 19(2)(d) tal-istess regolament teħtieġ bħala provi għall-opponent skont l-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009 dawk relatati mal-“akkwist, l-eżistenza kontinwa u skop [portata] tal-protezzjoni” tad-dritt preċedenti invokat mill-opponent. Ir-riferiment għad-dritt nazzjonali mifhum bħala “leġiżlazzjoni nazzjonali” huwa, bħala l-aħjar każ, riferiment għal kunċetti sovrapposti.

42. Għaldaqstant, għandha tiġi osservata r-Regola 19(2)(d) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni, bħala dispożizzjoni proċedurali li tirregola b’mod speċifiku l-oneru impost fuq l-opponent li jinvoka trade mark preċedenti mhux irreġistrata (kif huwa l-każ hawnhekk).

43. Madankollu, ir-riferiment fl-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009 għal “liġi tal-Istat Membru li jirregola dak is-sinjal” tagħmel neċessarja li jiġi ċċarat min għandu jagħti prova tal-eżistenza u l-kontenut ta’ tali leġiżlazzjoni (nazzjonali). Huwa veru li r-Regola 19 imsemmija iktar ’il fuq ma tobbligax lill-parti li tressaq l-oppożizzjoni li tagħti prova tal-liġi nazzjonali, jekk issib mezzi oħra sabiex turi l-akkwist, l-eżistenza u l-portata ta’ protezzjoni tat-trade mark prijoritarja tagħha mhux irreġistrata. Iżda, jekk id-drittijiet tagħha fuq is-sinjal mhux irreġistrat (fosthom, dawk li tipprojbixxi l-użu tat-trade mark mitluba mill-avversarju tagħha) huma bbażati fuq il-leġiżlazzjoni nazzjonali invokata ( 22 ), hija għandha tgħin sabiex tispeċifika, mill-inqas, il-kontenut ta’ din tal-aħħar.

44. F’dan ix-xenarju, huma applikabbli d-dispożizzjonijiet tas-soltu dwar il-provi (min jagħmel l-allegazzjoni, għandu juri l-provi) tat-tieni sentenza tal-Artikolu 76(1) tar-Regolament Nru 207/2009. Madankollu, fil-każ ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali, dan il-prinċipju jeħtieġ xi sfumaturi.

45. Kif diġà semmejt, l-EUIPO għandu interess fil-fatt li ma jiġux irreġistrati sinjali li jistgħu jiġu kkontestati b’suċċess fi proċedimenti għal dikjarazzjoni ta’ invalidità, anki jekk biss minħabba l-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba. Minħabba l-importanza tad-deċiżjoni li għandha tiġi adottata, il-korpi tal-EUIPO ma għandhomx jevitaw evalwazzjoni sħiħa li, jekk applikabbli, tkun tinkludi l-obbligu li tingħata prova ex officio tad-dritt nazzjonali. Ma jistgħux isiru sempliċi “uffiċċji ta’ reġistrazzjoni tad-dritt nazzjonali prodott mill-persuna li tressaq it-talba” ( 23 ), jiġifieri, ma għandhomx għalfejn ikunu limitati “għal rwol fejn sempliċement [jivvalidaw] [i]d-dritt nazzjonali kif dan ikun ġie ppreżentat mill-persuna li tressaq it-talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità” ( 24 ).

46. Il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dan il-qasam tista’ tiġi deskritta bħala ambivalenti. Minn naħa waħda, taffettwa l-obbligu tar-rikorrent sabiex juri provi tal-użu jew l-eżistenza, il-validità u l-portata tal-protezzjoni tat-trade mark ( 25 ). Min-naħa l-oħra, tenfasizza l-obbligu tal-EUIPO li jinvestiga, ex officio, ir-rekwiżiti tal-applikazzjoni u l-portata tar-regoli tad-dritt nazzjonali invokati ( 26 ).

47. Jiena nemmen li, sabiex tingħata prova tal-kontenut tad-dritt nazzjonali li tipproteġi sinjal mhux irreġistrat, it-tieni opzjoni hija l-iktar waħda xierqa. Hekk seħħ fis-sentenza UASI vs National Lottery Commission ( 27 ), fejn il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat, mingħajr eżitazzjoni, li “il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta ddeċidiet, fil-punt 20 tas-sentenza appellata, li ‘fiċ-ċirkustanzi fejn l-UASI jista’ jintalab jieħu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, id-dritt nazzjonali tal-Istat Membru li fih igawdi minn protezzjoni dritt preċedenti li fuqu tkun ibbażata t-talba għal dikjarazzjoni ta’ invalidità, l-UASI għandu jinforma ruħu ex officio [ ( 28 )], permezz tal-mezzi li jidhrulu utli għal dan il-għan, dwar id-dritt nazzjonali tal-Istat Membru kkonċernat fil-każ li tali informazzjoni tkun neċessarja għall-evalwazzjoni tal-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tar-raġuni ta’ invalidità inkwistjoni u, b’mod partikolari, tar-realtà tal-fatti mressqa jew tas-saħħa probatorja tad-dokumenti ppreżentati’”.

48. Il-korpi tal-EUIPO ( 29 ) għalhekk, għandhom tendenza li jikkompletaw it-test tad-dritt nazzjonali, sabiex il-fajl tad-deċiżjoni tal-proċedimenti ta’ oppożizzjoni ikun l-iktar dettaljat possibbli, fil-perspettiva ta’ eventwali kontestatazzjoni tiegħu. B’dan il-mod, barra minn hekk, dan l-approċċ jiffaċilita l-eżerċizzjoni mill-Qorti Ġenerali tas-setgħa tagħha (ġurisdizzjoni sħiħa) sabiex tinterpreta d-dritt nazzjonali, skont l-Artikolu 65(2) tar-Regolament Nru 207/2009 ( 30 ).

49. Dan l-obbligu ma jibdilx l-oneru tal-prova li hemm fuq l-opponent. L-investigazzjoni ex officio mill-EUIPO għandha ssir meta dan ikollu indikazzjonijiet relatati mad-dritt nazzjonali, kemm fil-forma ta’ allegazzjonijiet dwar il-kontenut tiegħu, jew fil-forma ta’ elementi pprovduti fil-fajl li l-forza probatorja tiegħu tkun invokata ( 31 ), kif ukoll, fuq sempliċi prova prima facie ( 32 ).

50. Sabiex jiġi deċiż jekk dawn l-indikazzjonijiet humiex biżżejjed sabiex jagħtu bidu għall-obbligu li tiġi eżaminata l-leġiżlazzjoni nazzjonali ex officio wieħed irid jara ċ-ċirkustanzi ta’ kull każ. Waħda minn dawk iċ-ċirkustanzi hija, ġustament, li l-indikazzjonijiet relatati mad-dritt nazzjonali jkunu saru fi stadju proċedurali tardiv, fis-sens tal-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009. Ċirkustanza oħra tista’ tkun li ż-żewġ partijiet ikunu jafu, jew għandhom ikunu jafu, kemm il-lingwa kif ukoll id-dritt nazzjonali diskussi, minħabba li t-tnejn għandhom l-istess nazzjonalità u, fuq kollox, minħabba li l-kawża hija limitata fl-oriġini tagħha għal dak l-Istat Membru.

b) Il-prova tardiva quddiem il-Bordijiet tal-Appell

51. L-Artikolu 76 tar-Regolament Nru 207/2009, li l-ksur tiegħu ġie invokat mill-EUIPO, fl-ewwel sentenza tal-paragrafu 1 tiegħu, jistabbilixxi l-prinċipju (ġenerali) tal-eżami ex officio tal-fatti, li jista’ jiġi estiż għall-korpi kollha tal-Uffiċċju. It-tieni sentenza tal-istess paragrafu tintroduċi, madankollu, modulazzjoni għall-“proċedimenti li jirrigwardaw raġunijiet għal ċaħda ta’ reġistrazzjoni”: l-eżami huwa limitat, għaldaqstant, għall-motivi invokati u għat-talbiet tal-partijiet. Din tal-aħħar tfisser li l-prinċipju ta’ projbizzjoni ta’ deċiżjoni ultra petita, li huwa mistenni fil-każ ta’ proċeduri inter partes, jiġi traspost f’każ fejn dawn jiddeterminaw il-limiti tagħhom ( 33 ).

52. F’dan l-isfond, l-Artikolu 76(2) jintroduċi eċċezzjoni għall-inammissibbiltà tal-fatti invokati u l-provi pprovduti, fiż-żewġ każijiet tardivament. Skont dan, l-EUIPO jista’ ma jikkunsidrax fatti jew provi li ma jiġux ippreżentati fil-ħin preskritt mill-partijiet ikkonċernati ( 34 ).

53. Fil-ġurisprudenza tagħha ( 35 ), il-Qorti tal-Ġustizzja dejjem interpretat dik ir-regola fis-sens li, “bħala regola ġenerali u sakemm ma jkunx hemm dispożizzjoni kuntrarja, il-produzzjoni ta’ fatti u ta’ provi mill-partijiet tibqa’ possibbli wara l-iskadenza tat-termini li għalihom hija suġġetta tali produzzjoni, skont id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 207/2009, u li l-UASI bl-ebda mod ma huwa ipprojbit milli jieħu inkunsiderazzjoni fatti u provi invokati jew prodotti tardivament” ( 36 ).

54. Il-ġurisprudenza kienet ukoll konsistenti meta speċifikat li, minħabba l-użu tal-verb “jista’”, ir-regola inkwistjoni tagħti lill-EUIPO setgħa diskrezzjonali wiesgħa, li għandu dejjem jagħti raġunijiet għaliha, sabiex jiddeċiedi jekk jikkunsidrax jew le, f’kull każ speċifiku, il-provi tardivi ( 37 ).

55. Fir-rigward tal-eżerċizzju ta’ dik is-setgħa diskrezzjonali fil-kuntest ta’ proċedimenti ta’ oppożizzjoni, l-istess ġurisprudenza tiġġustifika l-użu tagħha mill-Uffiċċju meta dan iqis, minn naħa waħda, li l-elementi ppreżentati tardivament jistgħu, mal-ewwel daqqa t’għajn, ikunu verament rilevanti għar-riżultat tal-oppożizzjoni u, min-naħa l-oħra, li l-fażi tal-proċedura li fiha sseħħ il-preżentazzjoni tard u ċ-ċirkustanzi tagħha ma jmorrux kontra dan ( 38 ).

56. Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja sussegwenti għal dik appellata imponiet limitu ( 39 ) fuq din is-setgħa. Fil-każ EUIPO vs Grau Ferrer, it-tielet paragrafu tar-Regola 50(1) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni ġie interpretat fis-sens li, fi proċedimenti ta’ oppożizzjoni, is-setgħa diskrezzjonali ma għandhiex tiġi estiża għal provi ġodda, peress li l-imsemmija dispożizzjoni tirreferi biss għal provi addizzjonali ( 40 ).

57. L-EUIPO jibbaża parti kbira mill-appell tiegħu ( 41 ) fuq din il-preċiżjoni ġurisprudenzjali. Madankollu, jiena nemmen li kwistjonijiet differenti ma għandhomx jingħataw l-istess risposta: a) l-appell EUIPO vs Grau Ferrer kien dwar prova tal-eżistenza u l-validità ta’ trade mark nazzjonali ( 42 ); b) f’dan il-każ, għall-kuntrarju, għandna prova ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali, bid-differenzi involuti.

58. Fil-fatt, id-dritt nazzjonali applikabbli b’implementazzjoni tar-Regolament Nru 207/2009 ma jistax jiġi kkunsidrat, f’dan il-kuntest, bħala sempliċi fatt, peress li, skont l-Artikolu 65(2) tal-istess regolament, l-interpretazzjoni tiegħu skont l-awtoritajiet tal-EUIPO hija suġġetta stħarriġ sħiħ tal-legalità mill-Qorti Ġenerali, li tista’ tivverifika ex officio l-kontenut u r-rekwiżiti għall-applikazzjoni ta’ dan id-dritt ( 43 ). Iktar ’il quddiem ser nirreferi għal din in-natura doppja.

c) Prova ġdida, addizzjonali jew supplimentari

59. Fl-appell tiegħu, l-EUIPO jallega li, sabiex ikunu ammessi provi supplimentari dwar il-leġiżlazzjoni nazzjonali, għandhom ikunu ġew ipprovduti, preċedentement u fit-terminu stabbilit, provi oħra dwar l-istess leġiżlazzjoni. Dan ma seħħx f’dan il-każ, peress li Group OOD ressqet biss quddiem il-Bord tal-Appell (u mhux quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni, li hija l-korp preċedenti) l-indikazzjonijiet relatati mad-dritt Bulgaru.

60. Dak li jikkaratterizza prova ġdida ( 44 ), fis-sens li jikkonċerna lilna hawnhekk, huwa n-nuqqas ta’ rabta ma’ dokument ieħor ippreżentat preċedentement, kif ukoll il-preżentazzjoni tardiva tagħha. Il-prova supplimentari jew addizzjonali, għall-kuntrarju, hija dik li tiżdied ma’ oħrajn diġà prodotti qabel, fit-terminu ta’ żmien stabbilit.

61. Din id-distinzjoni, kif ukoll l-effetti ta’ kull kategorija ta’ provi, hija l-bażi tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja: “meta ma tiġi prodotta l-ebda prova ta’ użu mit-trade mark ikkonċernata fit-terminu stabbilit mill-Uffiċċju, dan għandu jiddikkjara ċ-ċaħda tal-oppożizzjoni ex officio. Għall-kuntrarju, meta l-provi jkunu ġew prodotti fit-terminu stabbilit mill-Uffiċċju, tibqa’ dejjem possibbli l-produzzjoni ta’ provi addizzjonali (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-18 ta’ Lulju 2013, New Yorker SHK Jeans vs UASI, C‑621/11 P, EU:C:2013:484, punti 28 u 30)” ( 45 ).

62. Il-kontenut tad-dritt nazzjonali jgħaqqad, f’dan il-kuntest, punti ta’ fatt (l-allegazzjoni tiegħu hija meħtieġa u, mill-inqas, provi prima facie mill-parti li tinvokah) u punti strettament ta’ liġi (hija l-Qorti Ġenerali u, skont il-każ, il-Qorti tal-Ġustizzja li għandha tiddeċiedi jekk dak il-kontenut ġiex interpretat sew jew le mill-awtoritajiet tal-EUIPO).

63. Din is-simbjożi teħtieġ speċifikament li l-korpi tal-EUIPO jadottaw atitudni attiva sabiex jevalwaw it-tifsira u l-portata tar-regoli nazzjonali, jekk ikunu invokawhom f’termini li jistgħu jiġu meqjusa bħala prova prima facie. Fuq il-bażi ta’ din l-allegazzjoni, b’appoġġ minimu minn dokumenti, il-preżentazzjoni sussegwenti ta’ provi lill-Bordijiet tal-Appell tista’ tiġi kklassifikata bħala provi supplimentari, jew addizzjonali, iżda mhux ġodda.

64. Madankollu, huwa meħtieġ li wieħed jistaqsi jekk xi waħda minn dawn il-kwalifiki hijiex adattata għall-prova tad-dritt nazzjonali f’sitwazzjoni bħal dik f’dan il-każ, fejn żewġ partijiet tal-istess nazzjonalità jikkonfrontaw lil xulxin, li huma suġġetti għall-istess ordinament ġuridiku nazzjonali u li ppreżentaw tilwima quddiem l-EUIPO li kienet inbdiet diġà fil-pajjiż tagħhom, il-Bulgarija.

d) Applikazzjoni tal-linji gwida ta’ interpretazzjoni preċedenti għall-każ inkwistjoni

65. Fil-punt 57 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat li t-tliet dispożizzjonijiet tad-dritt Bulgaru invokati minn Group OOD quddiem il-Bord tal-Appell ma kinux provi ġodda, peress li kienu fformulati fi ħdan dawk ippreżentati sabiex juru l-akkwist, l-eżistenza kontinwa u l-portata tal-protezzjoni tat-trade mark mhux irreġistrata invokata fl-oppożizzjoni ( 46 ).

66. Bħala kwalifika legali, din l-evalwazzjoni tan-natura tal-provi hija suġġetta, bħala prinċipju, għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja fl-appell ( 47 ). F’dan ir-rigward, jeħtieġ li jsiru xi preċiżazzjonijiet.

67. L-ewwel nett, huwa xieraq li l-punt 27 tas-sentenza Grau Ferrer jinqara flimkien mal-punt 26, minn fejn jirriżulta li dak il-każ kien jikkonċerna provi tal-użu, li l-assenza assoluta tiegħu obbligat lill-EUIPO jiċħad l-oppożizzjoni ex officio ( 48 ). U, allura, l-opponent ma kienx ipprovda lid-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni prova tal-eżistenza tat-trade mark li fuqha kienet parzjalment ibbażat l-oppożizzjoni tagħha. F’dan il-każ, għall-kuntrarju, ma hemmx diskussjoni dwar jekk hemmx provi tal-użu, b’mod partikolari fil-Bulgarija, tat-trade mark tal-opponent mhux irreġistrata, irrispettivament mill-kapaċità konvinċenti ikbar jew iżgħar tagħhom.

68. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-prova tad-dritt Bulgaru li tressqet quddiem il-Bord tal-Appell ikkompletat, fl-aspett legali tagħha, l-akkwist, l-eżistenza u (fuq kollox) il-portata tal-protezzjoni tat-trade mark mhux irreġistrata, skont ir-Regola 19(2)(d) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni. Minn din il-perspettiva, allura, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball meta kklassifikat il-provi bħala addizzjonali.

69. It-tieni nett, mill-punt 35 tas-sentenza appellata jirriżulta li Group OOD ma kienet ippreżentat ebda prova quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni rigward il-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli. Waqt is-seduta deher ċar li r-riferimenti espliċiti għall-Artikolu 12(6) tal-Liġi Bulgara dwar it-Trade Marks saru għall-ewwel darba quddiem il-Bord tal-Appell ( 49 ).

70. Madankollu, it-tielet nett, ma jistax jiġi injorat il-fatt li kemm l-applikant għat-trade mark il-ġdida kif ukoll Group OOD kienu Bulgari u kienu rrappreżentati minn professjonisti li wieħed seta’ jassumi li kienu jafu d-dritt nazzjonali tagħhom, speċjalment, fir-rigward tal-protezzjoni ta’ trade marks mhux irreġistrati. Għall-kuntrarju ta’ dak li jallega l-EUIPO, f’din is-sitwazzjoni ma jkun hemm l-ebda restrizzjoni tad-drittijiet tad-difiża jew l-inċertezza legali li jirreferi għalihom ( 50 ).

71. Barra minn hekk, ma jidhirx li quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni iż-żewġ partijiet kellhom dubji dwar il-kontenut tad-dritt nazzjonali li kien applikabbli għalihom. L-applikant għas-sinjal il-ġdid (K. Iliev), ċittadin Bulgaru, kien difiż minn avukati Bulgari quddiem qrati Bulgari, bl-invokazzjoni tad-dritt Bulgaru, qabel ma estenda t-tilwima tiegħu quddiem l-EUIPO, għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark tal-Unjoni. Taħt dawn il-kundizzjonijiet, Group OOD setgħet ħasbet li l-oneru tal-prova li fuqha kellha tibbaża l-oppożizzjoni tagħha kienet tikkonċerna biss il-fatti rilevanti (jiġifieri, l-użu fil-kummerċ ta’ portata mhux lokali biss tas-sinjal preċedenti mhux irreġistrat) u mhux id-dritt nazzjonali, li l-kontenut tiegħu ma deherx li ġie diskuss. Imma xi ngħidu dwar il-kwistjoni tal-EUIPO?

72. F’termini tad-dritt nazzjonali, l-Uffiċċju għandu pożizzjoni partikolari meta jaffaċċja proċedimenti ta’ oppożizzjoni bbażati fuq l-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009. Ir-regola nazzjonali Bulgara mressqa kienet dik stabbilita fit-tabella espressiva tad-drittijiet nazzjonali li l-EUIPO jippubblika fil-Linji Gwida tiegħu dwar l-eżami tat-trade marks tal-Unjoni Ewropea (b’mod partikolari, fil-kapitolu dwar it-tressiq ta’ oppożizzjoni fuq il-bażi ta’ dak l-artikolu) ( 51 ). Huwa komprensibbli li, fid-dawl ta’ dan il-fatt u tat-tendenzi preċedenti tar-relazzjoni bejn l-applikant u l-opponent, dan tal-aħħar ma kienx iħossu obbligat li jagħmel, quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni, riferimenti iktar espliċiti għar-regoli nazzjonali li diġà kienu jinsabu f’dawk il-Linji Gwida.

73. F’dawn iċ-ċirkustanzi partikolari, id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni setgħet, mingħajr diffikultà, titlob lill-opponent kjarifika dwar id-dritt nazzjonali, mingħajr ma timmina l-prinċipju ta’ opportunitajiet ugwali, peress li l-parti l-oħra setgħet, sussegwentement, tallega kwalunkwe ħaġa f’dan ir-rigward. Ma kien hemm xejn li jipprevjeni lil dan il-korp tal-EUIPO milli jadotta, pereżempju, miżura investigattiva, skont l-Artikolu 78(1) tar-Regolament Nru 207/2009 ( 52 ), kieku kellu dubji dwar l-applikabbiltà u l-interpretazzjoni tad-dritt nazzjonali invokat, waqt li jeżerċita s-setgħa tiegħu ta’ verifika, kif irrilevat il-Qorti Ġenerali ( 53 ).

74. Fl-aħħar nett, ir-rekwiżit, kif jidher li stenna l-EUIPO, li, mill-bidu, jiġu ppreżentati provi ta’ kull wieħed mill-erba’ rekwiżiti tal-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009 fil-proċedura tal-oppożizzjoni, hija formalità stretta wisq, kuntrarjament għall-intenzjoni li jiġu evitati reġistrazzjonijiet ta’ trade marks li jistgħu jkunu suġġetti għal annullament iktar tard. Barra minn hekk, rekwiżit bħal dan inaqqas is-setgħa diskrezzjonali għall-espressjoni minima tagħha sabiex jiġu aċċettati provi tardivi li, infakkru, tikkostitwixxi “regola ġenerali” skont il-Qorti tal-Ġustizzja stess ( 54 ).

75. Bħala konklużjoni, jiena nemmen li kien hemm raġunijiet suffiċjenti sabiex il-prova tat-tliet dispożizzjonijiet tad-dritt Bulgaru li tressqet quddiem il-Bord tal-Appell titqies bħala supplimentari, meta mqabbla mal-bqija tal-provi prodotti quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni. Bħala riżultat, ma hemm l-ebda żball ta’ liġi fis-sentenza appellata, fir-rigward tar-Regola 50 tar-Regolament ta’ Implementazzjoni. Il-Qorti Ġenerali setgħet tqis, għall-kuntrarju, li r-riferimenti għad-dritt Bulgaru quddiem il-Bord tal-Appell kienu addizzjonali u mhux ġodda ( 55 ).

76. Fuq il-bażi ta’ dan, il-Qorti Ġenerali lanqas ma wettqet żball ta’ liġi meta ddikjarat: a) li, f’dan il-każ, ma kellux isir użu ristrett tas-“setgħa diskrezzjonali tal-Bord tal-Appell dwar il-possibbiltà li jittieħdu inkunsiderazzjoni fatti u provi ppreżentati tardivament”, liema affermazzjoni ġiet ikkontestata mill-EUIPO fl-appell ( 56 ); u b) [h]uwa għaldaqstant b’mod żbaljat li l-Bord tal-Appell ma eżerċitax is-setgħa diskrezzjonali li huwa madankollu kien investit biha u ġġustifika r-rifjut tiegħu li jieħu inkunsiderazzjoni għal dan il-għan ir-riferimenti għad-dritt Bulgaru, prodotti quddiemu. Meta għamel hekk, il-Bord tal-Appell kiser l-Artikolu 76(2) tar-Regolament Nru 207/2009 kif ukoll it-tielet subparagrafu tar-Regola 50(1) tar-Regolament Nru 2868/95” ( 57 ).

77. Għaldaqstant, l-ewwel aggravju għandu jiġi miċħud.

B. Fuq it-tieni aggravju, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009, moqri flimkien mar-Regola 19(2) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni

1. Sunt tal-pożizzjoni tal-partijiet

78. Fit-tieni aggravju tiegħu, l-EUIPO jsostni li s-sentenza appellata kienet kisret ir-Regola 19(2)(d) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni meta tiddikjara li ma hemm l-ebda rekwiżiti formali dwar il-prova tal-leġiżlazzjoni nazzjonali. Huwa jżid li r-rispett għad-drittijiet tad-difiża fil-proċedura inter partes, jeħtieġ li jiġu osservati ċerti formalitajiet.

79. Għalhekk, fid-dawl tal-prinċipju ta’ “parallelliżmu tal-forom”, ir-rekwiżiti tal-prova ta’ reġistrazzjoni tat-trade marks, stabbiliti fir-Regola 19(2)(a)(ii) tar-Regolament 2868/95, għandhom jiġu applikati b’mod analogu għall-prova tar-regoli nazzjonali li jagħtu effett legali lit-trade marks mhux irreġistrati.

80. Group OOD tikkontesta din l-allegata applikabbiltà b’analoġija billi targumenta li s-suppożizzjonijiet kemm tal-ittra a) tar-Regola 19(2) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni, kif ukoll tal-ittri l-oħra ta’ dan il-paragrafu huma differenti fir-rigward tal-mezzi ta’ prova eżiġibbli, skont it-tip ta’ dritt suġġettiv preċedenti li huwa allegat fl-oppożizzjoni. Din ir-regola ma tistabbilixxix mod uniku ta’ prova għal każijiet differenti (trade mark nazzjonali rreġistrata, li saret applikazzjoni għaliha, notorjament magħrufa, mhux irreġistrata u anki rreġistrata b’mod frawdolenti).

81. Madankollu, l-ittra d) tar-Regola 19(2) ma tobbligax lill-opponent jipprovdi kopja tat-test uffiċjali fil-lingwa oriġinali tal-leġiżlazzjoni nazzjonali invokata lill-korpi tal-EUIPO. L-Uffiċċju għandu setgħa ta’ stħarriġ u verifika tad-dritt nazzjonali sabiex jivverifika l-kontenut eżatt ta’ din il-leġiżlazzjoni.

2. Analiżi tal-aggravju

82. Ifformulat fit-termini tal-EUIPO, ma naħsibx li t-tieni aggravju tiegħu huwa konvinċenti.

83. L-ewwel, jidher loġiku li impona l-preżentazzjoni ta’ ċertifikati, ta’ reġistrazzjoni u oħrajn, li ġeneralment jingħataw meta dawn jiġu rreġistrati, dokumenti li ma hemm l-ebda dubju dwar il-valur probatorju tagħhom. Wieħed jista’ jistenna li l-proprjetarju ta’ trade mark irreġistrata, jekk ikun normalment diliġenti, ikun fil-pussess ta’ dawn iċ-ċertifikati jew jista’ jakkwista dawn mingħajr diffikultà kbira.

84. Bl-istess raġunament, meta l-opponent jinvoka trade mark irreġistrata ta’ prestiġju [Regola 19(2)(c)], jiġu mitluba dawk l-istess ċertifikati, kif ukoll “prova li t-trade mark għandha reputazzjoni”. Ma hemmx restrizzjoni sabiex tintwera, bil-mezzi li kull proprjetarju tat-trade mark jidhirlu xierqa, l-allegata reputazzjoni, li ġeneralment ma huwiex muri f’dokumenti uffiċjali.

85. Fuq l-istess tip ta’ raġunament insibu l-provi meħtieġa fil-każijiet ta’ trade marks mhux irreġistrati. Peress li, skont in-natura tagħhom, dawn is-sinjali ma għandhomx rekords ta’ riferimenti uffiċjali, huwa komprensibbli li d-deskrizzjoni tal-mezzi sabiex tingħata prova tal-użu tagħhom u d-drittijiet li jakkumpanjawha tkun vaga, preċiżament sabiex jiġu evitati formalitajiet stretti f’qasam fejn ma għandhomx ikunu.

86. Barra minn hekk, il-provi li għandu jipprovdi l-proprjetarju ta’ sinjal mhux irreġistrat meta jopponi r-reġistrazzjoni ta’ trade mark ġdida, huma marbutin prinċipalment mad-dritt suġġettiv invokat minnu. L-akkwist, l-eżistenza kontinwa u l-portata ta’ protezzjoni ta’ dawn it-trade marks mhux irreġistrati jistgħu jiġu murija jekk, skont ir-regoli nazzjonali (jew, jekk applikabbli, li ma huwiex dan il-każ, skont ir-regoli tal-Unjoni), ikun ġie rrikonoxxut id-dritt prijoritarju lill-proprjetarju tagħhom li juża s-sinjal u ġie pprojbit l-użu ta’ dawk sussegwenti.

87. Konsegwentement, l-impożizzjoni ta’ formalitajiet ta’ provi fejn it-test regolatorju għażel deliberatament (fil-fehma tiegħi, ġustament) li jagħti ċerta libertà, hija ekwivalenti għal abbozzar mill-ġdid tat-test tar-Regolament ta’ Implementazzjoni b’mod mhux konformi mal-intenzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni.

88. It-tieni nett, huwa ammissibbli, ipotetikament, ir-rekwiżit li tiġi inkorporata traduzzjoni tar-regoli nazzjonali invokati fl-oppożizzjoni meta l-parti l-oħra (jiġifieri, l-applikant għat-trade mark) ma jkunx kapaċi jifhimhom. Biżżejjed, madankollu, li wieħed jiftakar li f’dan il-każ, l-applikant, K. Iliev, kien Bulgaru wkoll u ma jirriżulta fl-ebda ħin li ma jifhimx il-lingwa ta’ dak l-Istat Membru.

89. It-tielet nett, huwa sfurzat ħafna li jiġi użat il-paralleliżmu tal-formalitajiet fuq il-bażi tal-Artikolu 94(b) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, li jitlob lill-qrati nazzjonali jinkludu, flimkien mat-test tad-domandi magħmula, it-test tad-dispożizzjonijiet nazzjonali applikabbli għall-każ u, fejn xieraq, il-ġurisprudenza nazzjonali rilevanti. Dawn id-dokumenti jgħinu lill-Qorti tal-Ġustizzja tifhem aħjar id-domanda li ssir mill-qorti nazzjonali, li huwa indispensabbli sabiex tagħti b’mod erga omnes sentenza li tinterpreta test legali.

90. Huwa ovvju li ma hemm l-ebda xebh mal-proċedimenti ta’ oppożizzjoni ta’ reġistrazzjoni ta’ trade mark. F’dawn tal-aħħar, il-provi jew argumenti bbażati fuq id-dritt nazzjonali jiġu pprovduti sabiex jintwera dritt suġġettiv rigward dak ta’ opponent, fil-kuntest ta’ każ amministrattiv inter partes, li s-soluzzjoni tiegħu taffettwa lilhom biss. Kważi lanqas hemm għalfejn li wieħed jinnota li r-rwol ġudizzjarju tal-Qorti tal-Ġustizzja meta tirrispondi d-domandi preliminari ma huwiex paragunabbli ma’ dak tal-korpi tal-EUIPO nfushom.

91. Konsegwentement, fis-sentenza appellata ma nara l-ebda ksur tal-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009, moqri flimkien mar-Regola 19(2) tar-Regolament ta’ Implementazzjoni, fejn huwa ddikjarat, speċjalment fil-punti 69, 70 u 81 tagħha, li ma hemm l-ebda rekwiżiti formali relatati mal-prova tal-leġiżlazzjoni nazzjonali.

92. It-tieni aggravju, għalhekk, għandu jiġi miċħud, u flimkien mar-rifjut tal-ewwel wieħed iwassal għaċ-ċaħda tal-appell fit-totalità tiegħu.

93. Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-EUIPO għandu jiġi kkundannat għall-ispejjeż, wara li t-talbiet tiegħu ġew miċħuda u kif mitlub minn Group OOD.

VI. Konklużjoni

94. Fid-dawl tar-raġunamenti preċedenti, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja: 1) Tiċħad l-appell. 2) Tikkundanna lill-EUIPO għall-ispejjeż ta’ din il-proċedura.

( 1 ) Lingwa oriġinali: l-Ispanjol.

( 2 ) Ir-Regolament tal-Kunsill, tas-26 ta’ Frar 2009, dwar it-trade mark Komunitarja (ĠU 2009, L 78, p. 1).

( 3 ) Sentenza tad-29 ta’ Ġunju 2016, Group OOD vs EUIPO — Iliev (Group Company TOURISM & TRAVEL) (T‑567/14, EU T:2016:371); iktar ’il quddiem, is-“sentenza appellata”.

( 4 ) L-aħħar verżjoni ta’ dan it-test regolatorju, ir-Regolament (UE) 2017/1001 [tal-14 ta’ April 2017; ĠU 2017 L 154, p. 1], li ma japplikax għall-każ tagħna ratione temporis, tirriżulta mill-bidliet introdotti mir-Regolament (UE) 2015/2424 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Diċembru 2015, li jemenda r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009 dwar it-trade mark Komunitarja u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2868/95 li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94 dwar it-trade mark tal-Komunità, u li jħassar ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2869/95 dwar id-drittijiet pagabbli lill-Uffiċċju tal-Armonizzazzjoni fis-Suq Intern (Trademarks u Disinji) (ĠU 2015, L 341, p. 21).

( 5 ) Nota mhux relevanti għall-verżjoni Maltija.

( 6 ) Regolament tal-Kummissjoni (KE), tat-13 ta’ Diċembru 1995, li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94 dwar it-trade mark tal-Komunità (ĠU 1995, L 303, p. 1; iktar ’il quddiem, ukoll, “Regolament ta’ Implementazzjoni”), kif emendat l-aħħar mir-Regolament 2015/2424, iċċitat fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 4.

( 7 ) Bulettin tat-Trade Marks Komunitarji Nru 72/2012, tas-16 ta’ April 2012.

( 8 ) Dwar il-Klassifikazzjoni Internazzjonali ta’ Merkanzija u Servizzi għall-fini tar-Reġistrazzjoni ta’ Marki, tal-15 ta’ Ġunju 1957, kif irrivedut u emendat.

( 9 ) Deċiżjoni tat-2 ta’ Ġunju 2014 (Kawża R 1587/2013-4); iktar ’il quddiem, “id-deċiżjoni kkontestata”.

( 10 ) Liġi Bulgara dwar it-trade marks u indikazzjonijiet ġeografiċi (iktar ’il quddiem, “Liġi Bulgara dwar it-trade marks”).

( 11 ) Ara l-punti 52 sa 56 tas-sentenza appellata.

( 12 ) Hija tiċċita s-sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013, Rintisch vs UASI (C‑120/12 P, EU:C:2013:638), filwaqt li tenfasizza li, fiha, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Bord tal-Appell għandu jeżerċita s-setgħa diskrezzjonali tiegħu b’mod restrittiv meta d-dokumenti li kellhom jiġu prodotti insostenn għall-oppożizzjoni jkunu elenkati, b’mod strett u eżawrjenti fir-Regola 19(2)(9)(a)(ii) tar-Regolament Nru 2868/95. Dan ma seħħx f’dan il-każ, fid-dawl tar-Regola 19(2)(d) ta’ dak ir-Regolament.

( 13 ) Punti 57 sa 61 tas-sentenza appellata.

( 14 ) Punti 69 u 70 tas-sentenza appellata.

( 15 ) Sentenza tas-27 ta’ Marzu 2014 (C‑530/12 P, EU:C:2014:186).

( 16 ) Punti 77 sa 82 tas-sentenza appellata.

( 17 ) F’dan ir-rigward, hija ċċitata s-sentenza tal-5 ta’ Lulju 2011, Edwin vs EUIPO (C‑263/09 P, EU:C:2011:452), punt 50.

( 18 ) F’dan il-kuntest, huwa jiċċita, is-sentenza tal-21 ta’ Lulju 2016, EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P, EU:C:2016:579), punt 27, sussegwenti għal dik ipproċessata f’dan l-appell.

( 19 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Marzu 2007, UASI vs Kaul (C‑29/05 P, EU:C:2007:162), punt 48.

( 20 ) Sentenza tal-5 ta’ Lulju 2011, Edwin vs UASI (C‑263/09 P; EU:C:2011:452), punt 50.

( 21 ) Ibidem, punt 49. Il-kliem ta’ din ir-regola jaqra kif ġej: “Applikazzjoni lill-[EUIPO] għal revoka jew għal dikjarazzjoni ta’ invalidità […] għandu jkun fiha: […] (b) f’dak li għandu x’jaqsam mar-raġunijiet li fuqhom hija bbażata l-applikazzjoni, […] (iii) fil-każ ta’ applikazzjoni skont Artikolu 52(2) tar-Regolament, dettalji tal-jedd li fuqu hija bbażata l-applikazzjoni għal dikjarazzjoni ta’ invalidità u dettalji li juru li l-applikant huwa l-proprjetarju ta’ jedd preċedenti kif imsemmi f’Artikolu 52(2) tar-Regolament jew li huwa intitolat taħt il-liġi nazzjonali applikabbli li jagħmel pretensjoni għal dak il-jedd” (Enfasi miżjuda).

( 22 ) Rekwiżiti ta’ applikazzjoni tal-ittri (a) u (b), rispettivament, tal-Artikolu 8(4) tar-Regolament Nru 207/2009.

( 23 ) Nieħu din il-kwotazzjoni, u nadattaha għall-proċedimenti ta’ oppożizzjoni, mill-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Bot fil-kawża UASI vs National Lottery Commission (C‑530/12 P, EU:C:2014:782), punt 94.

( 24 ) Sentenza tas-27 ta’ Marzu 2014, UASI vs National Lottery Commission (C‑530/12 P, EU:C:2014:186), punt 43.

( 25 ) Ara s-sentenzi tal-21 ta’ Lulju 2016, EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P, EU:C:2016:579), punti 26 u 27; u tat-18 ta’ Lulju 2013, New Yorker SHK Jeans vs UASI (C‑621/11 P, EU:C:2013:484), punti 28 u 29.

( 26 ) Għalhekk, is-sentenza tas-27 ta’ Marzu 2014, UASI vs National Lottery Commission (C‑530/12 P, EU:C:2014:186), punti 41 sa 44.

( 27 ) Ibidem, punt 45.

( 28 ) Enfasi miżjuda.

( 29 ) B’mod partikolari, il-Bordijiet tal-Appell, għall-funzjonijiet li jwettqu.

( 30 ) Sentenza tal-5 ta’ April 2017, EUIPO vs Szajner (C‑598/14 P, EU:C:2017:265), punt 38 u ġurisprudenza ċċitata.

( 31 ) Dan huwa mifhum, fil-fehma tiegħi ġustament, minn diversi sentenzi tal-Qorti Ġenerali. Ara, għal kollha, dik tat-2 ta’ Marzu 2013, El Corte Inglés vs OHMI — Chez Gerard (CLUB GOURMET) (T‑571/11, EU:T:2013:145), punti 38 sa 41.

( 32 ) Fil-punt 62 tal-appell, l-EUIPO jidher li jaċċetta l-idea li l-prinċipju tal-prova jkun biżżejjed.

( 33 ) Min-naħa l-oħra, sabiex jiddefendi l-interess ġenerali, l-EUIPO ser ikollu jinvestiga ex officio, skont il-paragrafu 1, il-fatti li jistgħu juru li s-sinjal li qed tintalab ir-reġistrazzjoni tiegħu jaqa’ taħt waħda jew iktar minn waħda mir-raġunijiet assoluti ta’ rifjut imsemmija fl-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 207/2009. Ara, f’dan ir-rigward, Bender, A. “XI. Verfahren vor dem HABM”, f’Fezer, K.-H., Handbuch der Markenpraxis — Band 1, Markenverfahrensrecht, editorial C.H. Beck, Munich, 2007, p. 497.

( 34 ) Din il-possibbiltà tapplika għall-proċeduri kollha, inklużi dawk relatati ma’ raġunijiet għal rifjut relatati, peress li, b’differenza mill-paragrafu 1, ma ssir l-ebda eċċezzjoni f’dan ir-rigward.

( 35 ) Ara s-sommarju tal-ġurisprudenza fil-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Szpunar fil-kawża EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P, EU:C:2016:2), punti 40 sa 53.

( 36 ) Sentenza tal-4 ta’ Mejju 2017, Comercializadora Eloro vs EUIPO (C‑71/16 P, EU:C:2017:345), punt 55 u ġurisprudenza ċċitata.

( 37 ) Ibidem, punt 56 u ġurisprudenza ċċitata.

( 38 ) Ibidem, punt 59 u ġurisprudenza ċċitata.

( 39 ) Hemm limitu ieħor li, minħabba li jaffettwa r-Regola 19(2)(a)(ii), tar-Regolament ta’ Implementazzjoni, ma għandu l-ebda rilevanza f’dan l-appell: skont il-Qorti tal-Ġustizzja, jista’ jiġi preżunt li l-opponent, qabel jifformula l-oppożizzjoni, ikollu d-dokumenti speċifiċi li għandhom jiġu ddepożitati sabiex isostni l-oppożizzjoni tiegħu, peress li dik ir-regola tistabbilixxi dan b’mod preċiż u eżawrjenti. F’din is-sitwazzjoni, is-setgħa diskrezzjonali għandha tkun eżerċitata b’mod restrittiv, u jiġu aċċettati provi tardivi biss jekk iċ-ċirkustanzi jiġġustifikaw id-dewmien tal-appellant sabiex jipprovdilhom [Sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013, Rintisch vs UASI (C‑120/12 P, EU:C:2013:638), punt 39].

( 40 ) Sentenza tal-21 ta’ Lulju 2016, EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P; EU:C:2016:579), punt 27.

( 41 ) Fil-punti 48 sa 53 tar-rikors.

( 42 ) Hekk jirriżulta mill-punt 10 tas-sentenza tal-21 ta’ Lulju 2016, EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P, EU:C:2016:579).

( 43 ) Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott fil-kawża EUIPO vs Szajner (C‑598/14 P, EU:C:2016:915), punt 54 u ġurisprudenza ċċitata.

( 44 ) Is-sentenza tal-21 ta’ Lulju 2016, EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P; EU:C:2016:579), punt 27, tirrifjuta l-preżentazzjoni ta’ provi “ġodda” wara li fil-punt 23 tagħha tqabbel il-verżjonijiet bil-lingwa Ġermaniża, Spanjola u Ingliża tar-Regola 50 (li tirreferi għal fatti u provi “addizzjonali”), mal-verżjoni bil-Franċiż (li tirreferi għal provi u fatti “ġodda jew supplimentari”).

( 45 ) Sentenza tal-21 ta’ Lulju 2016, EUIPO vs Grau Ferrer (C‑597/14 P; EU:C:2016:579), punt 26.

( 46 ) F’dak il-punt tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tirreferi wkoll għal passaġġ ieħor (il-punt 35) tagħha, fejn jissemmew il-bosta provi tal-użu tas-sinjal li ma huwiex irreġistrat.

( 47 ) Digriet tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-3 ta’ Ġunju 2015, The Sunrider Corporation vs UASI (C‑142/14 P, EU:C:2015:371), punt 56.

( 48 ) Is-sentenza tiegħu tiċċita oħra tat-18 ta’ Lulju 2013, New Yorker SHK Jeans vs UASI (C‑621/11 P, EU:C:2013:484), punti 28 u 30.

( 49 ) Mis-seduta jirriżulta li, quddiem id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni, Group OOD sempliċement għamlet salib fil-kaxxa relatata mad-dritt Bulgaru tal-formola korrispondenti, mingħajr ma pprovdiet iktar dettalji dwar id-dispożizzjonijiet speċifiċi invokati. Dan jispjega kemm il-punt 4 tad-deċiżjoni tal-Bord tal-Appell, li jinqara: “the table ‘national law’ annexed to the Guidelines could be helpful but would not relieve the opponent from filing proof of the respective national law”, kif ukoll id-deċiżjoni tad-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni, li fit-tielet paragrafu tal-intestatura, intitolata “The law governing the sign”, tgħid espressament: “It is not sufficient to make a general reference to the national law, which is listed merely for information purposes in the ‘Table with National Legislation’ of the Office’s Manual Concerning Opposition on Article 8(4) CTMR.”

( 50 ) Fil-punt 71 tal-appell, l-EUIPO jressaq dawn iż-żewġ argumenti sabiex jipprovdi li l-opponent, diġà fil-fażi ta’ oppożizzjoni, għandha tipprovdi l-aħjar prova possibbli tad-dritt nazzjonali li huwa bbaża fuqha.

( 51 ) Ara, attwalment, EUIPO, Linji Gwida dwar l-eżami tat-trade marks tal-Unjoni Ewropea — Parti C — Oppożizzjoni — Sezzjoni 4 — Drittijiet imsemmija fl-Artikolu 8(4) u (4)(a) tas-CTMR [verżjoni tal-1.08.2016], p. 40. [traduzzjoni mhux uffiċjali]

( 52 ) Illum l-Artikolu 97 tar-Regolament (UE) 2017/1001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-14 ta’ Ġunju 2017 (ĠU 2017, L 154, p. 1).

( 53 ) Punt 81 tas-sentenza appellata.

( 54 ) Ara l-punt 53 ta’ dawn il-konklużjonijiet u l-ġurisprudenza ċċitata.

( 55 ) Punt 57 tas-sentenza appellata.

( 56 ) Ibidem, punt 56.

( 57 ) Ibidem, punt 61.