SENTENZA TAL-QORTI TAL-Ġustizzja (l-Ewwel Awla)

24 ta’ Novembru 2005( )

"Moviment liberu tal-merkanzija – Restrizzjonijiet kwantitattivi –Miżuri b'effett ekwivalenti – Dispożizzjoni nazzjonali li ma tipprojbixxix il-bejgħ ta' ħelu mhux ippakkjat minn magni li jbiegħu l-oġġetti – Iġjene tal-prodotti ta’ l-ikel"

Fil-kawża C-366/04,

li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 234 KE, imressqa mill-Unabhängiger Verwaltungssenat Salzburg (l-Awstrija), permezz ta’ deċiżjoni tas-16 ta’ Awwissu 2004, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fit-23 ta’ Awwissu 2004, fil-proċedura

Georg Schwarz

vs

Bürgermeister der Landeshauptstadt Salzburg,

IL-QORTI tal-GUSTIZZJA (l-Ewwel Awla),

komposta minn P. Jann, President ta’ l-Awla, J. N. Cunha Rodrigues, E. Juhász (Relatur), M. Ilešič u E. Levits, Imħallfin,

Avukat Ġenerali: L. A. Geelhoed,

Reġistratur: R. Grass,

wara li rat il-proċeduri bil-miktub,

wara li rat is-sottomissjonijiet ippreżentati:

– għas-Sur Schwarz, minn J. Dengg, M. Vavrousek u T. Hölber, Rechtsanwälte,

– għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn J.‑P. Keppenne u B. Schima, bħala aġenti,

wara li semgħet l-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali waqt is-seduta tat-28 ta’ Ġunju 2005,

tagħti l-preżenti

Sentenza

1 It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni ta’ l-Artikoli 28 KE sa 30 KE kif ukoll l-Artikolu 7 tad-Direttiva tal-Kunsill 93/43/KEE ta’ l-14 ta’ Ġunju 1993 dwar l-iġjene ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel (ĠU L 175, p. 1, iktar ‘il-quddiem id-"Direttiva").

2 Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta' kontroversja bejn is-sur Schwarz u l-Bürgermeister der Landeshauptstadt Salzburg, ressqet proċedura amministrattiva ta’ natura kriminali kontra din il-persuna minħabba li kkummerċjalizzat ħelu li ma kienx ippakjat minn magni li jbiegħu l-oġġetti.

Il-qafas ġuridiku

Il-leġiżlazzjoni komunitarja

3 L-Artikolu 28 KE ma jipprojbixxix restrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjoni kif ukoll kull miżura oħra li għandha effett ekwivalenti bejn l-Istati Membri.

4 Skond l-Artikolu 30 KE, l-Artikolu 28 KE m'għandhux jeskludi projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet fuq l-importazzjoni, meta dawn jkunu ġustifikati, b'mod partikolari abbażi ta raġunijiet ta' protezzjoni tas-saħħa u tal-ħajja tal-persuni u ta’ l-annimali, sakemm dawn l-projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet m'huma, la mezz ta’ diskriminazzjoni arbitrarja u lanqas restrizzjoni moħbija fil-kummerċ bejn l-Istati Membri.

5 L-ewwel premessa tad-Direttiva msemmija hi li ċ-ċirkolazzjoni libera tal-prodotti ta’ l-ikel hija kundizzjoni ta' minn qabel essenzjali għat-tkomplija tas-suq intern.

6 Skond it-tieni premessa tad-Direttiva, il-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem hija ta’ importanza kbira.

7 Skond ir-raba’ premessa tad-Direttiva, sabiex tiġi protetta s-saħħa tal-bniedem, għandhom jiġu armonizzati r-regoli ġenerali ta’ l-iġjene tal-prodotti alimentari.

8 L-Artikolu 1 tad-Direttiva jipprovdi li:

"1. Din id-Direttiva tistabbilixxi r-regoli ġenerali ta’ l-iġjene ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel u l-proċedura għall-verifika tal-konformità ma’ dawn ir-regoli.

2. Din Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet adottati fil-kuntest tar-regoli Komunitarji iktar speċifiċi dwar l-iġjene ta’ l-ikel. […]"

9 L-Artikolu 3 (1) tad-Direttiva jipprovdi li:

"Il-tħejjija, l-ipproċessar, il-fabbrikazzjoni, l-ippakkjar, il-ħażna, it-trasport, id-distribuzzjoni, it-tqandil u l-offerta għall-bejgħ jew għall-forniment ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel għandhom jitwettqu b’mod iġjeniku."

10 Skond l-Artikolu 3(2) tad-Direttiva, in-negozji kummerċjali ta’ l-ikel għandhom jidentifikaw kwalunkwe pass fl-attivitajiet tagħhom li huwa kritiku sabiex jiżguraw is-sigurtà ta’ l-ikel u jiżguraw illi jiġu identifikati, implementati, miżmuma u riveduti l-proċeduri adegwati tas-sigurtà fuq il-bażi tal-prinċipji li ġew, użati sabiex tiġi żvilluppata s-sistema HACCP (Analiżi tal-periklu u tal-punti kritiċi tal-kontroll), liema prinċipji huma msemmija f'dan l-istess paragrafu.

11 L-Artikolu 3(3) tad-Direttiva jipprevedi li:

"L-operaturi tan-negozji kummerċjali ta’ l-ikel għandhom jikkonformaw mar-regoli ta’ l-iġjene elenkati fl-Anness. […]"

12 L-Artikolu 7(1) tad-Direttiva jipprovdi li:

"Bla ħsara għat-Trattat, l-Istati Membri jistgħu jżommu, jemendaw jew idaħħlu dispożizzjonijiet nazzjonali dwar l-iġjene li huma iktar speċifiċi minn dawk stabbiliti f’din id-Direttiva, sakemm dawn id-dispożizzjonijiet:

– ma jkunux inqas strinġenti minn dawk stabbiliti fl-Anness,

– ma jikkostitwixxux restrizzjoni, xkiel jew ostakolu lis-suq ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel prodotti skond din id-Direttiva."

13 L-Anness III tad-Direttiva, jelenka, fil-parti III tiegħu, ir-rekwiżiti segwenti, li huma applikati b’mod partikolari għall-istabbilimenti mobbli u/jew provviżorji kif ukoll għall-magni li jbiegħu l-oġġetti:

"1. istabbilimenti u l-magni tal-bejgħ għandhom jkunu ddisinjati, mibnija u jinżammu nodfa u f’kondizzjoni tajba tat-tiswija u f’kondizzjonijiet hekk li jipprevjenu r-riskju tal-kontaminazzjoni ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel u li jżommu l-insetti, sakemm u safejn hu raġjonevolment prattikabbli.

2. B’mod partikolari u fejn meħtieġ:

[…]

b) l-uċuh li jmissu ma’ l-ikel għandhom jinżammu f’kondizzjoni tajba u li jistgħu jitnaddfu u, fejn hu meħtieġ, iddiżinfettati faċilment. Dan ikun jeħtieġ l-użu ta’ materjali lixxi, li jinħaslu u li mhumiex tossiċi għajr jekk l-operaturi tan-negozju kummerċjali ta’ l-ikel jistgħu jissodisfaw lill-awtorità kompetenti li l-materjali oħra li qed jintużaw huma xierqa;

[…]

d) għandu jkun hemm faċilitajiet għat-tindif ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel;

[…]

h) l-oġġetti ta’ l-ikel għandhom jitqiegħdu hekk li jevitaw, sakemm u safejn huwa raġjonevolment prattikabbli, ir-riskju ta’ kontaminazzjoni."

14 Il-parti IX ta’ l-istess Anness intitolata "Disposizzjonijiet li japplikaw għall-oġġetti ta’ l-ikel" u fil-punt 3 tagħha tipprovdi li:

"L-ikel kollu li jiġi mqandel, maħżun, ippakkjat, espost għall-wiri u ttrasportat għandu jiġi protett minn kull kontaminazzjoni li x’aktarx jirrendu l-ikel mhux tajjeb għall-konsum mill-bniedem, ta’ ħsara għas-saħħa jew hekk ikkontaminat illi ma jkunx raġjonevoli li jiġi mistenni li jiġi kkunsumat f’din il-kondizzjoni. B’mod partikolari, l-ikel għandu jitqiegħed u/jew jiġi protett hekk illi jiġi mminimizzat kull riskji ta’ kontaminazzjoni. Għandhom jiġu mdaħħla proċeduri adegwati sabiex jiżguraw il-kontroll ta’ l-insetti qerrieda."

Il-leġiżlazzjoni nazzjonali

15 Id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva ġew trasposti fid-dritt Awstrijaku permezz tar-regolament fuq l-iġjene tal-prodotti ta’ l-ikel (Lebensmittelhygieneverordnung) tat-3 ta’ Frar 1998 (BGBl. II, 31/1998, fil-verżjoni tagħha ippubblikata BGBl. II, 33/1999). Id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva kienu riprodotti f'termini pratikament identiċi.

16 L-Artikolu 1 (1) u (2) tar-Regolament fuq l-iġjene tal-ħelu fil-magni li jbiegħu l-oġġetti (Verordnung über die Hygiene bei Zuckerwaren aus Automaten) ta’ l-10 ta’ Frar 1988 (BGBl. 127/1988, iktar 'il quddiem "ir-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu"), jgħidu kif jipprovdi s-segwenti:

"1. Il-magni li jbiegħu l-ħelu fis-sens ta' dan ir-regolament huma l-magni awtomatiċi li meta wieħed idaħħal fihom ċerta somma ta’ flus jagħtu ħelu li fil-fabbrikazzjoni tagħhom intuża z-zokkor jew prodotti li jissostitwixxu z-zokkor. Dawn il-ħelu, li jkunu qiegħdin f’kontenitur magħluq, jitqassmu minn kanal ta’ distribuzzjoni li jkun fih fetħa minn fejn jinġabru (fetħa għall-ġabra) .

2. Il-magni li jbiegħu l-ħelu għandhom jitqiegħdu jew jitpoġġew b’mod li ma jkunux esposti direttament għar-raġġi tax-xemx. Sabiex jiġi evitat kull ħmieġ, il-fetħa minn fejn jinġabru l-ħelu (fetħa għall-ġabra) għandha tiġi mħarsa mit-temp ħażin"

17 Skond l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu:

" Mhuwiex permess li jiġu offerti għall-bejgħ minn magni li jbiegħu l-ħelu li fil-fabbrikazzjoni tagħhom jintuża z-zokkor jew prodotti li jisostitwixxu z-zokkor, mingħajr ma dawn ikunu ppakkjati."

Il-proċedura fil-kawża prinċipali u d-domanda preliminari

18 Is-sur Schwarz kien is-suġġett ta' azzjoni amministrativa ta’ natura kriminali li ttieħdet mis-Sindku tal-belt Salisburgu u li biha ġie akkużat li kkummerċjalizza, permezz ta’ magni li jbiegħu l-oġġetti, diversi tipi ta’ ħelu li jintmagħad, mingħajr ma dawn kienu ppakkjati, kontra dak li jeżiġi l-Artikolu 2 fuq l-iġjene tal-ħelu.

19 Is-sur Schwarz ressaq rikors kontra l-imsemmija deċiżjonijiet quddiem l-Unabhängiger Verwaltungssenat Salzburg, fejn sostna li r-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, b’mod partikolari l-Artikolu 2, huwa inkompatibbli mad-dritt komunitarju u, speċjalment, mad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva.

20 Billi kkunsidrat li l-kontroversja li kellha quddiemha kienet teħtieġ interpretazzjoni tad-dritt komunitarju, l-Unabhängiger Verwaltungssenat Salzburg iddeċiediet li tissospendi l-proċedura quddiemha u tagħmel id-domanda preliminari segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja:

"Id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 28 KE sa 30 KE, moqrija flimkien ma' dawk ta' l-Artikolu 7 tad-Direttiva 93/43 […], jipprekludu li dispożizzjoni nazzjonali li ġiet adottatat qabel id-Direttiva u li tipprojbixxi l-offerta għall-bejgħ, mingħajr ippakkjar mill-magni jbiegħu l-oġġetti tal-ħelu li, fil-fabbrikazzjoni tagħhom jintuża z-zokkor naturali jew prodotti li jisostitwixxu z-zokkor?"

Fuq id-domanda preliminari

Osservazzjonijiet ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja

21 Is-sur Schwarz isostni li l-eżiġenza ta' ippakkjar individuali għall-ħelu li jintmagħad, skond l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, għandha bħala effett li twaqqaf il-moviment ħieles tal-prodotti ta’ l-ikel u mhijiex konformi ma' l-Artikolu 7 tad-Direttiva. Din id-dispożizzjoni nazzjonali timplika li l-merkanzija in kwistjoni destinata għas-suq Awstrijak għandha tkun ppakkjati apposta u, minħabba f’hekk, ma tkunx tista' tkun ikkummerċalizzata fil-magni li jbiegħu l-oġġetti li jintużaw bħal issa fl-Awstrija. Minn dan jirriżulta fil-prattika, projbizzjoni tal-kummerċalizzazjoni ta’ prodotti mhux Awstrijaki, minħabba li l-produtturi barranin ma jkunux lesti li jiffabbrikaw prodotti ppakkjati biss għall-imsemmi suq.

22 Skond is-sur Schwarz, dan l-ostakolu għall-importazzjoni mhuwiex iġġustifikat mir-raġunijiet imsemmija fl-Artiklou 30 u, b’mod partikolari, mill-protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem. Huwa josserva li, kieku din il-protezzjoni kienet tiġġustifika t-teħid ta’ miżuri bħal dawk ta’ l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, il-ħelu li jintmagħad ma jkunx jista’ jinbiegħ mingħajr ma jkun ippakkjat mill-magni li jbiegħu l-oġġetti, fil-Ġermanja jew fl-Italja, fejn il-kudizzjonijiet ta’ barra, b’mod partikolari tat-temp, huma simili għal dak ta’ l-Awstrija. Barra minn hekk, ir-rikorrent fil-kawża prinċipali jsostni li, anke kieku l-merkanzija kienet ippakkjata, il-konsumatur ikollu wkoll ineħħi dan l-ippakkjar, ġeneralment b’idejh mhux mgħottija, bir-riskju ta’ kontaminazzjoni potenzjali mill-fetħa għall-ġabra.

23 Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej tikkonsidra li dispożizzjoni bħal dik ta’ l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu hija miżura b'effett ekwivalenti għal restrizzjoni kwantitativa fuq l-importazzjoni fis-sens ta l-Artikolu 28 KE. Dan l-Artikolu 2 għandu l-effett li jagħmel l-importazzjoni fl-Awstrija ta’ prodotti li huma legalment kommerċalizzati fl-Istati Membri aktar oneruża.

24 Billi ma tafx ir-ragunijietli wasslu lill-leġiżlatur Awstrijak sabiex jipprojbixxi l-bejgħ ta' ħelu li ma jkunx ippakkjat minn magni li jbiegħu l-oġġetti, il-Kummissjoni tqis li mhijiex f’pożizzjoni li tiddeċiedi b’mod definittiv fuq l-eżistenza ta’ riskju eventwali għas-saħħa tal-bniedem u, konsegwentement fuq il-ġustifikazzjoni ta' l-imsemmija dispożizzjoni nazzjonali fid-dawl ta' l-Artikolu 30 KE. Hija madankollu isostni li l-evalwazzjoni tar-riskju ma tistax tkun fondata fuq konsiderazzjonijiet purament ipotetiċi u li r-riskju reali allegat fir-rigward tas- saħħa pubblika għandu jidher bħala suffiċjentement stabbilit fuq il-bażi ta’ data xjentifika riċenti, disponibbli fid-data ta' l-adozzjoni tal-miżura restrittiva.

It-tweġiba tal-Qorti tal-Ġustizzja

25 Għandu jiġi ppreċiżat li l-Artikolu 29 KE, li għalih tirreferi l-qorti ta’ rinviju, mhuwiex rilevanti għall-finijiet tat-tweġiba għat-talba għal deċiżjoni preliminari. Il-Qorti ser tillimita ruħha, konsegwentement, għall-interpretazzjoni ta’ l-Artikoli 28 KE u 30 KE kif ukoll tad-Direttiva.

26 Id-Direttiva 93/43 ma tirregolax l-eżiġenza li l-prodotti ta’ l-ikel iddistribwiti mill-magni li jbiegħu l-oġġetti jkunu ppakkjati. Il-miżuri nazzjonali li jikkonċernaw din il-kwistjoni għaldaqstant mhumiex is-suġġett ta' armonizzazjoni f'livell komunitarju.

27 Miżuri nazzjonali bħal dawn, għandhom konsegwentement, jiġu evalwati fid-dawl tat-Trattati KE fuq il-moviment liberu tal-merkanzija.

28 Il-projbizzjoni ta’ miżuri b'effett ekwivalenti għal restrizzjonijiet kwantitattivi stabbilita mill-Artikolu 28 KE tirrigwarda kull miżuri li tista' tjostakola direttament jew indirettament, attwalment jew potenzjalment il-kummerċ intrakomunitarju (ara b’mod partikolari, is-sentenzi tal-11 ta’ Lulju 1974, Dassonville, 8/74, Ġabra p. 837, punt 5; tat-12 ta’ Marzu 1987, il-Kummissjoni vs il-Ġermanja, magħrufa bħala "liġi ta' purità għall-birra", 178/84, Ġabra p. 1227, punt 27; tat-23 ta’ Settembru 2003, il-Kummissjoni vs id-Danimarka C‑192/01, Ġabra p. I‑9693, punt 39, u tal-5 ta’ Frar 2004, il-Kummissjoni vs l-Italja, C-270/02, Ġabra p. I-1559, punt 18).

29 Huwa stabbilit li l-Artikolu 2 tar-Regolament fuq l-iġjene tal-ħelu jitlob li l-ħelu li jrid jintmagħad li jinbiegħ mill-magni li jbiegħu l-oġġetti fl-Awstrija jkunu ppakkjati, filwaqt li mill-proċess li nbagħat lill-Qorti tal-Ġustizzja mill-qorti tar-rinviju jirriżulta li l-istess merkanzija tista’ tiġi kkommerċjalizzata barra mill-pajjiż, b’mod partikolari, fil-Ġermanja, mingħajr ma tkun ippakkjata. Minn dan jirriżulta li l-importaturi li jixtiequ jbiegħu l-imsemmija merkanzija fl-Awstrija huma obbligati li jippakkjawha fatt li jagħmel l-importazzjoni tagħha aktar oneruża. Mill-proċess jirriżulta wkoll li l-magni li jbiegħu l-oġġetti intiżi għal għal merkanzija li mhijiex ippakkjata ma jistgħux jintużaw għall-merkanzija ppakkjata. Minn dan jirriżulta li d-dispożizzjoni nazzjonali fuq imsemmija tikkostiwixxi, fil-prinċipju, miżura b’effett ekwivalenti għal restrizzjoni kwantittativa skond l-Artikolu 28 KE.

30 Madankollu ġie deċiż b’mod kostanti li leġiżlazzjoni nazzjonali li tostakola l-moviment liberu tal-merkanzija ma tmurx neċessarjament kontra d-dritt Komunitarju jekk tkun tista’ tiġi ġġustifikata minn waħda mir-raġunijiet ta’ interess ġenerali elenkati fl-Artikolu 30 KE jew minn waħda mill-eżiġenzi imperativi stabbiliti mill-ġurisprudenza tal-Qortii tal-Ġustizzja fil-każ fejn il-leġiżlazzjoni nazzjonali hija indistintament applikabbli (ara, f’dan is-sens, sentenzi ta’ l-20 ta’ Frar 1979, Rewe‑Zentral, msejħa "Cassis de Dijon", 120/78, Ġabra p. 649, punt 8, u il-Kummissjoni vs l-Italja, ċitata iktar 'il fuq, punt 21).

31 Billi, skond il-qorti ta’ rinviju, l-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu huwa ġġustifikat prinċipalment minħabba l-eżiġenza tal-protezzjoni tas-saħħa pubblika, liema eżiġenza hija espressament prevista fl-Artikolu 30 KE, huwa fid-dawl ta’ din id-dispożizzjoni tad-dritt komunitarju li għandu jiġi eżaminat jekk din ta’ l-aħħar ma tipprekludix leġiżlazzjoni nazzjonali bħall-imsemmi Artikolu 2.

32 Għal dak li jirrigwarda t-tqegħid ta' prodotti ta’ l-ikel fis-suq l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċiediet li fin-nuqqas ta’ armonizzazzjoni huma l-Istati Membri, li għandhom jiddeċiedu sa liema livell huma jridu jiżguraw il-protezzjoni tas-saħħa u tal-ħajja tal-persuni, filwaqt li jqisu l-eżiġenzi tal-moviment liberu fil-Komunità (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ta’ l-14 ta’ Lulju 1983, Sandoz, 174/82, Ġabra. p. 2445, punt 16; tal-25 ta’ Lulju 1991, Aragonesa de Publicidad Exterior uPublivía, C‑1/90 u C‑176/90, Ġabra. p. I‑4151, punt 16; tal-25 ta’ Mejju 1993, LPO, C‑271/92, Ġabra. p. I‑2899, punt 10; il-Kummissjoni vs id-Danimarka, ċitata iktar ‘il-fuq, punt 42, u tat-2 ta’ Diċembru 2004, Kummissjoni vs il-Pajjiżi Baxxi, C‑41/02, Ġabra. p. I-11375, punt 42).

33 Madankollu , il-miżuri meħuda għandhom jkunu adatti sabiex jilħqu wieħed jew aktar mill-għanjiet imsemmija fl-Artikolu 30, f'dan il-każ l-protezzjoni tas-saħħa pubblika, u għandhom ikunu proporzjonati, jiġifieri m'għandhomx jaqbżu dak li hu neċessarju biex jintlaħaq l-għan segwit (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi LPO, ċitati iktar 'il fuq, punt 12, u tat-8 ta’ Ġunju 1993, il-Kummissjoni vs il-Belġju, C‑373/92, Ġabra. p. I‑3107, punt 8).

34 Mid-digriet ta’ rinviju jirriżulta li, skond l-Österreichische Agentur für Gesundheit und Ernährungssicherheit GmbH (aġenzija Awstrijaka tas-saħħa u s-sigurta ta’ l-ikel), il-projbizzjoni fl-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu hija ġġustifikata minn motivi ta’ protezzjoni tas-saħħa pubblika, peress, illi fil-passat, minħabba l-umidità jew l-insetti b’mod partikolari, in-nemel, xi prodotti mhux ippakkjati kienu iddegradaw fil-kontenituri tal-magni li jbiegħu l-oġġetti.

35 Il-qorti ta’ rinviju tosserva wkoll li l-imsemmija projbizzjoni żżid konsiderevolment is-sigurtà tal-prodotti ta’ l-ikel in kwistjoni. Hi tikkonstata, f’dan ir-rigward, li l-konsumaturi li jixtru ħelu mhux ippakkjat mill-magni li jbiegħu l-oġġetti jridu bil-fors imissu l-merkanzija kif ukoll il-fetħa għall-ġabra kif ukoll b’idhom mhux mgħottija mingħajr ma jkunu ħasluhom qabel. L-imsemmija Qorti tikkunsidra li kontaminazzjoni ta’ din minn ġermi patoġeniċi u t-trasferiment ta’ dawn ta’ l-aħħar għall-merkanzija miġbura mill-klijent m'hija, fl-ebda mod, teorika.

36 Għalhekk għandu jiġi kkonstatat li għar-raġunijiet rilevanti esposti minn Österreichische Agentur für Gesundheit und Ernährungssicherheit GmbH kif ukoll mill-qorti tar-rinviju, il-projbizzjoni msemmija fl-Artikolu 2 tar-regolament fuq l-iġjene tal-ħelu hija miżura adegwata u proporzjonata sabiex tipproteġi s-saħħa pubblika.

37 Barra minn hekk, hemm lok li jiġi osservat li l-ebda element fil-proċess ma jippermetti li jiġi konkluż li l-motivi ta’ saħħa pubblika invokati biex jiġġustifikaw l-Artikolu 2 tar-Regolament fuq l-iġjene tal-ħelu, ma ġew żvijati mill-għan tagħhom u użati b’mod li joħolqu diskriminazzjoni fir-rigward ta’ merkanzija li toriġina minn Stati Membri oħra jew li jipproteġu indirettament ċerta produzzjoni nazzjonali (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi ta’ l-14 ta’ Diċembru 1979, Henn u Darby, 34/79, Ġabra p. 3795, punt 21, kif ukoll Aragonesa de Publicidad Exterior u Publivía, ċitata iktar 'il-fuq, punt 20).

38 Fid-dawl ta' dak kollu li ntqal qabel, hemm lok li t-tweġiba għad-domanda imressqa, tkun li d-dispożizjonijiet ta’ l-Artikoli 28 KE, 30 KE u l-Artikolu 7 tad-Direttiva ma jipprekludux dispożizzjoni nazzjonali, li saret qabel din id-Direttiva, li tipprojbixxi l-bejgħ, minn magni li jbiegħu l-oġġetti, ta’ ħelu mhux ippakkjati li, fil-fabbrikazzjoni tiegħu, jintuża z-zokkor naturali jew prodotti li jissostitwixxuh.

Dwar l-ispejjeż

39 Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjonijiet ta’ osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk ta’ l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.

Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (l-Ewwel Awla) taqta u tiddeċiedi li:

Id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 28 KE, 30 KE u l-Artikolu 7 tad-Direttiva 93/43/KEE tal-Kunsill ta’ l-14 ta’ Ġunju 1993 dwar l-iġjene ta’ l-oġġetti ta’ l-ikel ma jipprekludux dispożizzjoni nazzjonali ta' qabel din id-Direttiva li tipprojbixxi l-bejgħ, minn magni li jbiegħu l-oġġetti, ta’ ħelu mhux ippakkjat li fil-fabbrikazzjoni tiegħu jintuża zokkor naturali jew prodotti li jisostitwixxu z-zokkor.

Firem