Kawża T-186/06

Solvay SA

vs

Il-Kummissjoni Ewropea

“Kompetizzjoni — Akkordji — Perossidu tal-idroġenu u perborat tas-sodju — Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE — Tul tal-ksur — Kunċetti ta’ ‛ftehim’ u ta’ ‛prattika miftiehma’ — Aċċess għall-fajl — Multi — Komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni — Ugwaljanza fit-trattament — Aspettattivi leġittimi — Obbligu ta’ motivazzjoni”

Sommarju tas-sentenza

1. Kompetizzjoni — Akkordji — Ftehim bejn impriżi — Kunċett — Qbil tal-intenzjonijiet fir-rigward tal-aġir li għandu jiġi adottat fis-suq — Inklużjoni

(Artikolu 81(1) KE)

2. Kompetizzjoni — Akkordji — Prattika miftiehma — Kunċett — Skambju ta’ informazzjoni fil-kuntest ta’ akkordju jew għall-finijiet tal-preparazzjoni tiegħu

(Artikolu 81(1) KE)

3. Kompetizzjoni — Akkordji — Ksur kumpless li jinkludi elementi ta’ ftehim u elementi ta’ prattika miftiehma — Klassifikazzjoni unika bħala “ftehim u/jew prattika miftiehma” — Ammissibbiltà

(Artikolu 81(1) KE)

4. Kompetizzjoni — Akkordji — Effett ħażin fuq il-kompetizzjoni — Kriterji ta’ evalwazzjoni — Għan antikompetittiv — Konstatazzjoni suffiċjenti

(Artikolu 81(1) KE)

5. Kompetizzjoni — Akkordji — Ftehim u prattiki miftiehma li jikkostitwixxu ksur uniku

(Artikolu 81(1) KE)

6. Kompetizzjoni — Akkordji — Projbizzjoni — Akkordji li jkomplu jipproduċu effetti wara t-tmiem formali tagħhom

(Artikolu 81(1) KE)

7. Kompetizzjoni — Akkordji — Prova — Indizji prodotti mill-Kummissjoni — Parteċipazzjoni f’laqgħat li għandhom għan antikompetittiv

(Artikolu 81(1) KE)

8. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Rispett tad-drittijiet tad-difiża — Aċċess għall-fajl — Portata — Assenza ta’ komunikazzjoni ta’ dokument — Konsegwenzi

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 27(2))

9. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Rispett tad-drittijiet tad-difiża — Komunikazzjoni tar-risposti għal dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet — Kundizzjonijiet — Limiti

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 27(2))

10. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23(3))

11. Kompetizzjoni — Multi — Deċiżjoni li timponi multi — Obbligu ta’ motivazzjoni — Portata

(Artikolu 253 KE; Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23(3))

12. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur — Obbligu li jittieħed inkunsiderazzjoni l-impatt konkret fuq is-suq — Portata

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23(2); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 1(A))

13. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Natura dissważiva — Teħid inkunsiderazzjoni tad-daqs tal-impriża ssanzjonata — Rilevanza

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 1(A))

14. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Teħid inkunsiderazzjoni tal-kooperazzjoni mal-Kummissjoni tal-impriża inkriminata barra mill-kuntest stabbilit mill-Komunikazzjoni fuq il-Kooperazzjoni — Kundizzjonijiet — Limiti

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23; Komunikazzjonijiet tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 3, u 2002/C 45/03, it-tielet paragrafu tal-punt 23(b))

15. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Nuqqas ta’ impożizzjoni jew tnaqqis tal-multa inkambju għall-kooperazzjoni tal-impriża inkriminata — Determinazzjoni tad-data tat-talba għal klemenza — Kriterji

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2002/C 45/03, punti 21 u 23(b))

16. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Evalwazzjoni tal-livell ta’ kooperazzjoni pprovduta minn kull waħda mill-impriżi matul il-proċedura amministrattiva — Osservanza tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2002/C 45/03)

17. Proċedura — Spejjeż — Spejjeż li jistgħu jinġabru — Kunċett

(Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, Artikolu 91(b))

1. Sabiex ikun hemm ftehim fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE, huwa suffiċjenti li l-impriżi inkwistjoni jkunu esprimew l-intenzjoni komuni tagħhom li jaġixxu fis-suq b’mod partikolari.

Ftehim fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE jista’ jiġi kkunsidrat bħala konkluż meta jkun hemm qbil tal-intenzjonijiet fuq il-prinċipju nnifsu ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni, anki jekk l-elementi speċifiċi tar-restrizzjoni ppjanata għadhom is-suġġett ta’ negozjati.

F’dan ir-rigward, meta jiġi stabbilit li d-diskussjonijiet kienu evidentement immotivati minn intenzjoni komuni tal-parteċipanti li jiftiehmu fuq il-prinċipju nnifsu ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni, din il-konstatazzjoni ma tistax tiġi kkonfutata bil-fatt li l-elementi speċifiċi tar-restrizzjoni ppjanata kienu s-suġġett ta’ negozjati bejn il-parteċipanti u li sussegwentement il-ftehim kien ġie konkluż permezz ta’ modalitajiet differenti minn dawk diskussi matul il-laqgħat preċedenti. Għalhekk, il-Kummissjoni tista’ ġustament tikkonstata li l-aġiri tal-parteċipanti jiffurmaw parti minn fażi inizjali tal-akkordju li kienet tifforma parti mill-istess proġett antikompetittiv u, konsegwentement, kienu koperti mill-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) KE.

(ara l-punti 85, 86, 139, 142, 143)

2. Il-kunċett ta’ prattika miftiehma jikkontempla forma ta’ koordinazzjoni bejn impriżi li, mingħajr ma wasslet għall-konklużjoni ta’ ftehim uffiċjali, tissostitwixxi intenzjonalment kooperazzjoni prattika bejniethom għar-riskji tal-kompetizzjoni.

F’dan ir-rigward, l-Artikolu 81(1) KE jipprekludi kull kuntatt dirett jew indirett bejn operaturi ekonomiċi li jista’ jew jinfluwenza l-aġir fis-suq ta’ kompetitur attwali jew potenzjali, jew inkella jiżvela lit-tali kompetitur l-aġir li l-operatur ekonomiku nnifsu ddeċieda li japplika jew li għandu l-intenzjoni li jadotta fis-suq, meta dawn il-kuntatti jkollhom bħala għan jew bħala effett ir-restrizzjoni tal-kompetizzjoni.

Il-fatt li wieħed jikkomunika informazzjoni lill-kompetituri tiegħu bil-għan li jiġi ppreparat ftehim antikompetittiv huwa biżżejjed sabiex tiġi pprovata l-eżistenza ta’ prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81 KE.

F’dan ir-rigward, anki jekk il-Kummissjoni ma jirnexxiliex tipprova li l-impriżi kkonkludew ftehim fis-sens strett tal-kelma, huwa biżżejjed, sabiex jiġi kkonstatat ksur tal-Artikolu 81(1) KE, li l-kompetituri jkunu stabbilixxew kuntatti diretti sabiex jistabbilizzaw is-suq.

F’kull każ, għandu jiġi preżunt, bla ħsara għall-prova kuntrarja li għandhom jipproduċu l-operaturi kkonċernati, li l-impriżi li jipparteċipaw fil-prattika miftiehma u li jibqgħu attivi fis-suq jieħdu inkunsiderazzjoni l-informazzjoni skambjata mal-kompetituri tagħhom sabiex jiddeterminaw l-aġir tagħhom fis-suq.

(ara l-punti 87-89, 147, 148, 160)

3. Il-kunċetti ta’ ftehim u ta’ prattika miftiehma, fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE, jiġbru taħthom forom ta’ kollużjoni li jikkondividu l-istess karatteristiċi u li jiddistingwu ruħhom minn xulxin biss permezz tal-intensità tagħhom u tal-forom li fihom huma jimmanifestaw ruħhom.

Fil-kuntest ta’ ksur kumpless, li involva l-parteċipazzjoni għal diversi snin ta’ diversi manifatturi bil-għan li jirregolaw is-suq bejniethom, il-Kummissjoni ma hijiex mistennija li tikkwalifika l-ksur b’mod preċiż bħala ftehim jew prattika miftiehma, peress li fi kwalunkwe każ, iż-żewġ tipi ta’ ksur huma koperti mill-Artikolu 81 KE.

Il-kwalifikazzjoni doppja tal-ksur bħala ftehim “u/jew” bħala prattika miftiehma għandha tinftiehem bħala li tirreferi għal ħaġa waħda kumplessa li tinkludi fatti li wħud minnhom ġew ikkwalifikati bħala ftehim u oħra bħala prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE, li ma jipprevedix kwalifikazzjonijiet speċifiċi għal dan it-tip ta’ ksur kumpless.

(ara l-punti 90-92, 130)

4. Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) KE, it-teħid inkunsiderazzjoni tal-effetti konkreti ta’ ftehim jew ta’ prattika miftiehma huwa superfluwu, meta jkun jidher li l-għan tal-ksur kien li jostakola, jirrestrinġi, jew li jikkawża distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan is-suq komuni.

B’mod partikolari, il-fatt li prattika miftiehma ma għandhiex effett dirett fuq il-prezzijiet ma jipprekludix li jiġi kkonstatat li din illimitat il-kompetizzjoni bejn l-impriżi kkonċernati, b’mod partikolari, billi eliminat il-pressjonijiet kompetittivi.

(ara l-punti 158, 162)

5. Sa fejn il-Kummissjoni tikklassifika akkordju bħala ksur uniku, hija ma hijiex obbligata li tieħu inkunsiderazzjoni, fil-kuntest ta’ din il-klassifikazzjoni, it-tul differenti tal-atti li kienu jirrigwardaw wieħed mis-swieq ikkonċernati. Sa fejn dawn ma jkunux ċirkustanzi ta’ ksur distinti, hija lanqas ma hija obbligata li tieħu inkunsiderazzjoni din id-differenza sabiex tiddetermina t-tul tal-ksur ikkunsidrat globalment.

Fil-fatt, ikun artifiċjali li aġir kontinwu, ikkaratterizzat minn skop wieħed, jiġi diviż f’diversi ċirkustanzi ta’ ksur distinti minħabba li l-prattiki miftiehma varjaw, fl-intensità tagħhom, skont is-suq ikkonċernat. Dawn l-elementi għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni biss waqt l-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur u, jekk ikun il-każ, waqt id-determinazzjoni tal-ammont tal-multa.

(ara l-punti 165, 166)

6. L-Artikolu 81 KE huwa applikabbli wkoll għall-ftehim li jkomplu jipproduċu effetti wara t-tmiem formali tagħhom. B’mod partikolari l-Kummissjoni tista’ legalment tikkonstata li l-effetti tal-akkordju komplew wara t-tmiem formali tal-laqgħat kollużorji, sakemm iż-żidiet fil-prezzijiet previsti matul dawn il-laqgħat japplikaw għal perijodu posterjuri.

(ara l-punti 174, 175)

7. Fid-dawl ta’ serje ta’ indizji konkordanti li juru l-eżistenza ta’ akkordju, hemm bżonn ta’ spjegazzjoni verament b’saħħitha sabiex jintwera li, matul laqgħa speċifika, ġraw affarijiet totalment differenti minn dawk li ġraw matul laqgħat preċedenti, ladarba dawn il-laqgħat kollha kienu jlaqqgħu flimkien l-istess ċirklu ta’ parteċipanti, kienu jseħħu fil-kuntest ta’ ċirkustanzi esterni omoġeni u kellhom, mingħajr ebda dubju, l-istess għan.

(ara l-punt 181)

8. Id-dritt ta’ aċċess għal fajl, li huwa korollarju għall-prinċipju ta’ rispett tad-drittijiet tad-difiża, jimplika li, fil-kuntest ta’ proċedura amministrattiva fil-qasam tal-implementazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni, il-Kummissjoni għandha tagħti lill-impriża kkonċernata l-possibbiltà li teżamina d-dokumenti kollha li jinsabu fil-fajl tal-investigazzjoni u li jistgħu jkunu rilevanti għad-difiża tagħha.

Dawn jinkludu kemm id-dokumenti kontra kif ukoll id-dokumenti favur, bla ħsara għas-sigrieti kummerċjali ta’ impriżi oħra, għad-dokumenti interni tal-Kummissjoni u għal informazzjoni kunfidenzjali oħra.

Fir-rigward tad-dokumenti kontra, in-nuqqas ta’ komunikazzjoni ta’ dokument jikkostitwixxi ksur tad-drittijiet tad-difiża biss jekk l-impriża kkonċernata turi, minn naħa, li l-Kummissjoni bbażat ruħha fuq dan id-dokument sabiex issostni l-ilment tagħha dwar l-eżistenza ta’ ksur u, min-naħa l-oħra, li dan l-ilment jista’ jiġi pprovat biss b’riferiment għall-imsemmi dokument. Għalhekk, hija l-impriża kkonċernata li għandha tipprova li r-riżultat li għalih waslet il-Kummissjoni fid-deċiżjoni tagħha kien ikun differenti li kieku d-dokument mhux ikkomunikat kellu jitwarrab bħala prova.

Min-naħa l-oħra, fir-rigward tan-nuqqas ta’ komunikazzjoni ta’ dokument favur, l-impriża kkonċernata għandha tistabbilixxi biss li n-nuqqas ta’ żvelar tiegħu seta’ jinfluwenza, bi ħsara għaliha, l-iżvolġiment tal-proċedura u l-kontenut tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni. Huwa biżżejjed li l-impriża tistabbilixxi li hija setgħet tuża l-imsemmija dokumenti favur għad-difiża tagħha, billi turi, b’mod partikolari, li hija setgħet tinvoka elementi li ma kinux konformi mal-evalwazzjonijiet magħmula mill-Kummissjoni fl-istadju tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u li għalhekk setgħu jinfluwenzaw, b’xi mod, l-evalwazzjonijiet magħmula fid-deċiżjoni.

(ara l-punti 205-208)

9. Fil-kuntest ta’ proċedura amministrattiva fil-qasam tal-kompetizzjoni, ir-risposti għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ma jiffurmawx parti mill-fajl tal-investigazzjoni veru u proprju. Fir-rigward tad-dokumenti li ma jiffurmawx parti mill-fajl miftuħ meta ġiet innotifikata d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, il-Kummissjoni hija obbligata li tiżvela l-imsemmija risposti lill-partijiet oħra ikkonċernati biss jekk jirriżulta li dawn ikunu jinkludu elementi ġodda favur jew kontra.

Barra minn hekk, ma għandhiex tkun biss il-Kummissjoni li tiddetermina d-dokumenti utli għad-difiża tal-impriża kkonċernata, l-imsemmija kunsiderazzjoni, li tirrigwarda d-dokumenti li jinsabu fil-fajl tal-Kummissjoni, ma tistax tapplika għal risposti li impriżi kkonċernati oħra taw għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tal-Kummissjoni.

Għaldaqstant, il-kunsiderazzjonijiet ibbażati fuq l-osservanza tal-prinċipju ta’ opportunitajiet ugwali għall-partijiet u fuq ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża ma għandhomx, bħala prinċipju, jwasslu sabiex il-Kummissjoni tiġi obbligata tiżvela r-risposti għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet lill-partijiet oħra, sabiex dawn ikunu jistgħu jivverifikaw in-nuqqas ta’ eventwali elementi favur.

Sa fejn l-impriża inkwistjoni, li hija rikorrenti, tinvoka, quddiem il-Qorti Ġenerali, l-eżistenza tal-allegati elementi favur f’risposti mhux żvelati, hija l-impriża stess li għandha tipprovdi l-ewwel indizju tal-utilità, għad-difiża tagħha, ta’ dawn id-dokumenti. Hija għandha b’mod partikolari tindika l-elementi potenzjali favur inkwistjoni jew tipprovdi indizju li jipprova l-eżistenza tagħhom u, għaldaqstant, l-utilità tagħhom għall-bżonnijiet tal-istanza. F’dan ir-rigward, is-sempliċi fatt li l-impriżi kkonċernati l-oħra essenzjalment ressqu l-istess argumenti bħal dawk tal-impriża kkonċernata ma huwiex biżżejjed sabiex dawn l-argumenti jiġu kkunsidrati bħala elementi favur. Bl-istess mod, iċ-ċirkustanza li ċerti impriżi rnexxielhom juru, fir-risposta tagħhom għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li l-parteċipazzjoni tagħhom fl-allegat ksur ma hijiex suffiċjentement stabbilita, bl-ebda mod ma timplika li dawn ir-risposti jinkludu elementi li jistgħu jiċċaraw minn perspettiva differenti l-provi dokumentarji diretti li fuqhom ibbażat ruħha l-Kummissjoni fir-rigward tal-impriżi l-oħra.

(ara l-punti 224, 225, 228-231, 233, 234)

10. Il-gravità ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tiġi stabbilita billi jittieħdu inkunsiderazzjoni diversi elementi, bħaċ-ċirkustanzi partikolari tal-kawża, il-kuntest tagħha u l-portata dissważiva tal-multi, u li fir-rigward tagħhom il-Kummissjoni għandha marġni ta’ diskrezzjoni.

Għalkemm l-ammont inizjali huwa ddeterminat skont il-gravità tal-ksur globali, fil-każ ta’ ksur uniku u kontinwu, jista’ jkun xieraq li tiġi riflessa, f’dan l-istadju tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multa, l-intensità varjabbli tal-aġiri li jikkostitwixxu ksur.

(ara l-punti 255, 260)

11. Fir-rigward tal-motivazzjoni ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni fir-rigward tad-determinazzjoni tal-ammont inizjali ta’ multa imposta għal ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, ir-rekwiżiti ta’ din il-forma proċedurali sostanzjali huma sodisfatti meta l-Kummissjoni tindika, fid-deċiżjoni tagħha, l-elementi ta’ evalwazzjoni li ppermettewlha tiddetermina l-gravità u t-tul tal-ksur. Il-Kummissjoni tissodisfa dawn ir-rekwiżiti meta tindika, fid-deċiżjoni tagħha, l-elementi marbutin man-natura tal-ksur, mal-firxa u mad-daqs tas-swieq ikkonċernati, u meta tispjega l-applikazzjoni tagħhom għal kawża ineżami.

Barra minn hekk, fir-rigward tal-motivazzjoni tal-ammont inizjali f’termini assoluti, il-multi jikkostitwixxu strument tal-politika tal-kompetizzjoni tal-Kummissjoni li għandha jkollha marġni ta’ diskrezzjoni fl-iffissar tal-ammonti tagħhom sabiex torjenta l-aġir tal-impriżi fid-direzzjoni tal-osservanza tar-regoli ta’ kompetizzjoni. Għaldaqstant, il-Kummissjoni tista’ tintalab tagħti biss, f’dan ir-rigward, dawk l-elementi ta’ motivazzjoni relatati mal-gravità u mat-tul tal-ksur.

(ara l-punti 271-273)

12. Fil-kuntest tal-iffissar tal-ammont ta’ multa imposta minħabba ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, għalkemm l-eżistenza ta’ impatt konkret tal-ksur fuq is-suq huwa element li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni sabiex tiġi evalwata l-gravità tal-ksur, dan huwa kriterju fost oħrajn, bħalma huwa n-natura proprja tal-ksur u d-daqs tas-suq ġeografiku. Bl-istess mod, mill-ewwel subparagrafu tal-punt 1(A) tal-linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA jirriżulta li dan l-impatt għandu jittieħed inkunsiderazzjoni biss meta dan jista’ jitkejjel.

L-akkordji orizzontali fuq il-prezz jew fuq it-tqassim tas-swieq jistgħu għalhekk jiġu klassifikati bħala ksur gravi ħafna sempliċement abbażi tan-natura proprja tagħhom, mingħajr ma l-Kummissjoni tkun mistennija li turi impatt reali tal-ksur fuq is-suq. L-impatt konkret tal-ksur huwa biss element fost oħrajn, li, jekk jista’ jitkejjel, jista’ jippermetti lill-Kummissjoni żżid l-ammont inizjali tal-multa lil hinn mill-ammont minimu previst.

Barra minn hekk, peress li dan huwa element mhux obbligatorju fil-kuntest tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multa, il-Kummissjoni ma tistax tiġi validament ikkritikata talli ma spjegatx b’mod espliċitu l-motivi tal-konstatazzjoni tagħha dwar il-fatt li l-impatt konkret tal-ksur ma jistax jitkejjel.

Fil-fatt, meta tistabbilixxi l-ammont inizjali tal-multa imposta l-Kummissjoni tista’, ġustament u mingħajr ma hija obbligata li tiġġustifika l-għażla tagħha, tinjora l-fattur inkwistjoni u tibbaża ruħha fuq elementi oħra, bħan-natura tal-ksur, il-firxa ġeografika u d-daqs tas-suq.

(ara l-punti 277, 278, 288, 289)

13. Sabiex tiddetermina l-ammont tal-multa imposta għal ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, il-Kummissjoni għandha tieħu inkunsiderazzjoni n-natura dissważiva tagħha. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tista’ b’mod partikolari tieħu inkunsiderazzjoni d-daqs u s-saħħa ekonomika tal-impriża inkwistjoni.

Meta l-ksur issanzjonat jikkorrispondi għal aġiri li fir-rigward tagħhom il-Kummissjoni, sa mill-ewwel interventi tagħha f’dan ir-rigward, ripetutament iddikjarat li huma illegali, il-Kummissjoni tista’ tiffissa l-ammont tal-multa għal livell suffiċjentement dissważiv, mingħajr ma tkun obbligata li tevalwa l-probabbiltà ta’ reċidiva min-naħa tar-rikorrenti.

(ara l-punti 297, 298, 300)

14. Fir-rigward tal-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni li jaqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-komunikazzjoni dwar l-immunità minn multi u tnaqqis tagħhom f’każijiet ta’ kartell, bħala prinċipju, impriża ma tistax validament tikkritika lill-Kummissjoni talli ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-grad tal-kooperazzjoni tagħha inkwantu ċirkustanza attenwanti, lil hinn mill-kuntest legali tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni. Għalhekk, meta l-Kummissjoni ħadet inkunsiderazzjoni l-kooperazzjoni ta’ impriża billi naqqset l-ammont tal-multa skont il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni, il-Kummissjoni ma tistax tiġi validament ikkritikata talli ma applikatx tnaqqis addizzjonali tal-ammont tal-multa imposta fuq din l-impriża, lil hinn mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmija komunikazzjoni.

(ara l-punti 314, 315)

15. Għal finijiet tal-applikazzjoni tal-faxxex ta’ tnaqqis ta’ multa imposta għal ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni previsti fil-punt 23(b) tal-komunikazzjoni dwar l-immunità minn multi u tnaqqis tagħhom f’każijiet ta’ kartell, il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi l-mument meta l-impriża effettivament ipproduċiet quddiemha l-provi li għandhom valur miżjud sinjifikattiv meta mqabbla ma dawk li diġà kienu fil-pussess tagħha. Il-Kummissjoni hija obbligata li tiddetermina l-mument preċiż ta’ meta r-rekwiżiti għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa jiġu sodisfatti mill-impriża kkonċernata, billi tqabbel il-provi prodotti u dawk li diġà kienu fil-pussess tagħha fid-data ta’ meta saret it-talba, u għalhekk għandu jkollha l-elementi inkwistjoni fil-pussess effettiv tagħha.

F’dan ir-rigward, l-impriżi li jagħmlu talba għal klemenza skont il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni għandhom jiġu kkunsidrati bħala li jinsabu f’sitwazzjonijiet paragunabbli, indipendentement mill-mod ta’ kif jiġu prodotti l-provi, li jiddependi fuq l-għażla tal-awtur tat-talba. Għaldaqstant, dawn is-sitwazzjonijiet għandhom jiġu trattati bl-istess mod.

Għalhekk, meta impriża tikkuntattja lill-Kummissjoni sabiex tagħmel dikjarazzjoni orali iżda tipproduċi l-provi dwar il-ksur ikkonċernat biss l-għada, il-Kummissjoni tista’ ġustament tikkonstata li kien f’din id-data li l-impriża ssodisfat il-kundizzjoniji prevista fil-punt 21 tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni.

Huwa preċiżament għaliex l-għoti orali ta’ informazzjoni huwa mezz ta’ kooperazzjoni li bħala prinċipju huwa inqas veloċi mill-għoti ta’ informazzjoni bil-miktub li impriża għandha, meta tiddeċiedi li tagħti informazzjoni b’mod orali, iżżomm f’moħħa r-riskju li impriża oħra tista’ tagħti lill-Kummissjoni, bil-miktub u qabilha, elementi determinanti sabiex tiġi pprovata l-eżistenza tal-akkordju.

(ara l-punti 365, 366, 370-372, 374)

16. Għalkemm il-Kummissjoni ma tistax, fil-kuntest tal-evalwazzjoni tagħha tal-kooperazzjoni mogħtija mill-membri ta’ akkordju, tikser il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, madankollu hija tibbenefika minn marġni ta’ diskrezzjoni wiesgħa sabiex tevalwa l-kwalità u l-utilità tal-kooperazzjoni pprovduta minn impriża speċifika. Għaldaqstant, huwa biss żball manifest ta’ evalwazzjoni min-naħa tal-Kummissjoni li jista’ jiġi ċċensurat. Fid-dawl ta’ dan, impriża ma tistax tillimita ruħha li tipproponi, f’anness mar-rikors tagħha, l-evalwazzjoni tagħha stess tal-kontribuzzjonijiet tal-impriżi l-oħra, iżda għandha turi, permezz ta’ argument konkret, b’liema mod l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni hija vvizzjata bi żball manifest.

(ara l-punti 394, 395)

17. L-ispejjeż li jirriżultaw mill-kostituzzjoni u miż-żamma tal-garanzija bankarja sabiex tiġi evitata l-eżekuzzjoni forzata ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni ma jikkostitwixxux spejjeż tal-istanza.

(ara l-punt 444)

SENTENZA TAL-QORTI ĠENERALI (Is-Sitt Awla Estiża)

16 ta’ Ġunju 2011 ( )

“Kompetizzjoni – Akkordji – Perossidu tal-idroġenu u perborat tas-sodju – Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE – Tul tal-ksur – Kunċetti ta’ ‛ftehim’ u ta’ ‛prattika miftiehma’ – Aċċess għall-fajl – Multi – Komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni – Ugwaljanza fit-trattament – Aspettattivi leġittimi – Obbligu ta’ motivazzjoni”

Fil-Kawża T‑186/06,

Solvay SA, stabbilita fi Brussell (il-Belġju), inizjalment irrappreżentata minn O. W. Brouwer, D. Mes, avukati, M. O’Regan u A. Villette, solicitors, u sussegwentement minn W. Brouwer, A. Stoffer, avukat, M. O’Regan u A. Villette,

rikorrenti,

vs

Il-Kummissjoni Ewropea, inizjalment irrappreżentata minn F. Arbault, u sussegwentement minn V. Di Bucci u V. Bottka, bħala aġenti, assistiti minn M. Gray, barrister,

konvenuta,

li għandha bħala suġġett, minn naħa, talba għall-annullament parzjali tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2006) 1766 finali, tat-3 ta’ Mejju 2006, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 [KE] u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/F/38.620 – Perossidu tal-idroġenu u perborat), u, min-naħa l-oħra, talba għall-annullament jew għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti,

IL-QORTI ĠENERALI (Is-Sitt Awla Estiża),

komposta minn V. Vadapalas (Relatur), li qed jaġixxi bħala President tal-Awla, A. Dittrich u L. Truchot, Imħallfin,

Reġistratur: J. Palacio González, Amministratur Prinċipali,

wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tat-3 ta’ Marzu 2010,

tagħti l-preżenti

Sentenza

Il-fatti li wasslu għall-kawża

1 Ir-rikorrenti, Solvay SA, hija kumpannija rregolata mid-dritt Belġjan li fiż-żmien ta’ meta seħħew il-fatti kienet timmanifattura, b’mod partikolari, il-perossidu tal-idroġenu (iktar ’il quddiem il-“PH”) u l-perborat tas-sodju (iktar ’il quddiem il-“PBS”).

2 Fis-7 ta’ Mejju 2002, ir-rikorrenti kisbet il-kontroll 100 % tal-Kumpannija Ausimont SpA (li saret Solvay Solexis SpA), li fiż-żmien ta’ meta seħħew il-fatti kienet ikkontrollata 100 % minn Montedison SpA (li saret Edison SpA).

3 F’Novembru 2002, Degussa AG infurmat lill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej bl-eżistenza ta’ akkordju fis-swieq tal-PH u tal-PBS u talbet l-applikazzjoni tal-Avviż tal-Kummissjoni dwar l-immunità minn multi u tnaqqis f’multi f’każijiet ta’ kartell [akkordji] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 155, iktar ’il-quddiem il-“komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni”).

4 Degussa pproduċiet provi materjali lill-Kummissjoni li ppermettewlha twettaq, fil-25 u fis-26 ta’ Marzu 2003, spezzjonijiet fil-bini ta’ tliet impriżi, fosthom dawk tar-rikorrenti.

5 Wara dawn l-ispezzjonijiet, diversi impriżi, fosthom EKA Chemicals AB, Arkema SA (li kienet Atofina SA) u r-rikorrenti, talbu l-applikazzjoni tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni u bagħtu lill-Kummissjoni provi dwar l-akkordju inkwistjoni.

6 Fis-26 ta’ Jannar 2005, il-Kummissjoni bagħtet dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet lir-rikorrenti u lill-impriżi l-oħra kkonċernati.

7 Permezz ta’ ittri tad-29 ta’ April u tas-27 ta’ Ġunju 2005, ir-rikorrenti talbet li tingħata aċċess, minn naħa, għall-verżjonijiet mhux kunfidenzjali tar-risposti li l-impriżi l-oħra taw għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u, min-naħa l-oħra, għal ċerti dokumenti kunfidenzjali tal-fajl ipprovduti minn Degussa.

8 B’ittri tal-4 ta’ Mejju u tal-20 ta’ Lulju 2005, il-Kummissjoni, minn naħa, rrifjutat l-aċċess għar-risposti għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u, min-naħa l-oħra, żvelat parzjalment id-dokumenti pprovduti minn Degussa.

9 Wara s-smigħ tal-impriżi kkonċernati, li seħħ fit-28 u fid-29 ta’ Ġunju 2005, il-Kummissjoni adottat id-Deċiżjoni C (2006) 1766 finali, tat-30 ta’ Mejju 2006, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 [KE] u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE fil-konfront ta’ Akzo Nobel NV, Akzo Nobel Chemicals Holding AB, EKA Chemicals, Degussa, Edison, FMC Corp., FMC Foret SA, Kemira Oyj, Air liquide SA, Chemoxal SA, SNIA SpA, Caffaro Srl, ir-rikorrenti, Solvay Solexis, Total SA, Elf Aquitaine SA u Arkema (Każ COMP/F/38.620 – Perossidu tal-idroġenu u perborat) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”), li sunt tagħha ġie ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea, tat-13 ta’ Diċembru 2006 (ĠU L 353, p. 54). Din ġiet innotifikata lir-rikorrenti permezz ta’ ittra tat-8 ta’ Mejju 2006.

Id-deċiżjoni kkontestata

10 Fid-deċiżjoni kkontestata l-Kummissjoni indikat li d-destinatarji ta’ din id-deċiżjoni kienu pparteċipaw fi ksur uniku u kontinwu tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE), fir-rigward tal-PH u tal-prodott sekondarju [downstream], il-PBS (premessa 2 tad-deċiżjoni kkontestata).

11 Il-ksur ikkonstatat kien jikkonsisti prinċipalment fl-iskambju, bejn kompetituri, ta’ informazzjoni importanti mill-perspettiva kummerċjali u ta’ informazzjoni kunfidenzjali dwar is-swieq u l-impriżi, f’limitazzjoni u f’kontroll tal-produzzjoni u tal-kapaċitajiet potenzjali u reali tal-produzzjoni, fi tqassim tal-ishma tas-suq u tal-klijenti kif ukoll fl-iffissar u s-sorveljanza tal-osservanza tal-prezzijiet mixtieqa.

12 Għall-finijiet tal-kalkolu tal-ammont tal-multa, il-Kummissjoni applikat il-metodoloġija stabbilita fil-linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti abbażi tal-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u tal-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, P. 171), iktar ’il quddiem il-“linji gwida”).

13 Il-Kummissjoni ddeterminat l-ammonti bażiċi tal-multi skont il-gravità u t-tul tal-ksur (premessa 452 tad-deċiżjoni kkontestata), li ġie kklassifikat bħala gravi ħafna (premessa 457 tad-deċiżjoni kkontestata).

14 Abbażi ta’ trattament differenzjat, ir-rikorrenti, inkwantu l-ikbar operatur fis-swieq ikkonċernati fiż-ŻEE, ġiet ikklassifikata fl-ewwel kategorija, li tikkorrispondi għal ammont inizjali ta’ EUR 50 miljun (premessa 460 tad-deċiżjoni kkontestata).

15 Sabiex jiġi żgurat effett dissważiv suffiċjenti, ġie applikat koeffiċjent multiplikatur ta’ 1.5 fuq dan l-ammont inizjali, fid-dawl tad-dħul mill-bejgħ kunsiderevoli tar-rikorrenti (premessa 463 tad-deċiżjoni kkontestata).

16 Peress li r-rikorrenti pparteċipat fil-ksur, skont il-Kummissjoni, mill-31 ta’ Jannar 1994 sal-31 ta’ Diċembru 2000, jiġifieri għal perijodu ta’ sitt snin u ħdax-il xahar, l-ammont inizjali tal-multa tagħha ġie miżjud b’65 % (premessa 467 tad-deċiżjoni kkontestata).

17 Fir-rigward taċ-ċirkustanzi aggravanti, l-ammont bażiku tal-multa ġie miżjud b’50 % minħabba r-reċidiva (premessa 469 tad-deċiżjoni kkontestata).

18 Il-Kummissjoni kkunsidrat li r-rikorrenti kienet it-tielet impriża li ssodisfat il-kundizzjoni prevista fil-punt 21 tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni u għal din ir-raġuni tatha tnaqqis ta’ 10 % fuq l-ammont tal-multa (premessi 501 sa 524 tad-deċiżjoni kkontestata).

19 L-Artikolu 1(m) tad-deċiżjoni kkontestata jipprovdi li r-rikorrenti kisret l-Artikolu 81(1) KE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE, billi pparteċipat fil-ksur mill-31 ta’ Jannar 1994 sal-31 ta’ Diċembru 2000.

20 L-ammont finali tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti skont l-Artikolu 2(h) tad-deċiżjoni kkontestata huwa ta’ EUR 162.062 miljun.

Proċedura u t-talbiet tal-partijiet

21 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-17 ta’ Lulju 2006, ir-rikorrenti ressqet dan ir-rikors.

22 Peress li l-kompożizzjoni tal-awli tal-Qorti Ġenerali nbidlet, l-Imħallef Relatur ġie assenjat lis-Sitt Awla u, wara li nstemgħu l-partijiet, din il-kawża ġiet rinvijata quddiem is-Sitt Awla Estiża.

23 Permezz ta’ ittri tat-22 ta’ Lulju 2009 u tas-6 ta’ Jannar 2010, il‑Qorti Ġenerali għamlet, fil-kuntest tal-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura, mistoqsijiet bil-miktub lill-partijiet, li għalihom dawn wieġbu fil-15 ta’ Settembru 2009 u fid-29 ta’ Jannar 2010.

24 Fuq rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali. It-trattazzjonijiet tal-partijiet u r-risposti tagħhom għall-mistoqsijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali nstemgħu matul is-seduta tat-3 ta’ Marzu 2010.

25 Skont l-Artikolu 32 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, peress li żewġ Membri tal-Awla ma setgħux jipparteċipaw fid-deliberazzjoni, id-deliberazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali tkomplew mit-tliet Imħallfin li ffirmaw din is-sentenza.

26 Ir-rikorrenti titlob lill-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tannulla totalment jew parzjalment id-deċiżjoni kkontestata, b’mod partikolari sa fejn il-Kummissjoni tikkonstata l-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur matul il-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Awwissu 1997, kif ukoll matul il-perijodu ta’ bejn it-18 ta’ Mejju u l-31 ta’ Diċembru 2000.

– tannulla jew tnaqqas b’mod sostanzjali l-multa li ġiet imposta fuqha kif ukoll dik imposta fuq Solvay Solexis;

– tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż, inklużi dawk li jirrigwardaw l-istabbiliment ta’ garanzija bankarja fir-rigward tal-ħlas tal-multa.

27 Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tiċħad ir-rikors;

– tikkundanna lir-rikorrent għall-ispejjeż.

28 Permezz ta’ att tal-15 ta’ Settembru 2009, ir-rikorrenti rrinunzjat parzjalment għat-tieni kap tat-talbiet tagħha, sa fejn dan kien jirrigwarda l-annullament jew it-tnaqqis tal-multa imposta fuq Solvay Solexis. Din ir-rinunzja ġiet ikkonfermata matul is-seduta u dan tniżżel fil-proċess verbali tas-seduta.

Id-dritt

29 Insostenn tar-rikors tagħha r-rikorrenti tinvoka ħames motivi, ibbażati fuq żbalji ta’ liġi u ta’ evalwazzjoni tal-fatti f’dak li jikkonċerna, l-ewwel nett, il-konstatazzjoni tal-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur għall-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Awwissu 1997, it-tieni nett, il-konstatazzjoni tal-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur għall-perijodu ta’ bejn it-18 ta’ Mejju u l-31 ta’ Diċembru 2000, it-tielet nett, l-applikazzjoni tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni, ir-raba’ nett, id-determinazzjoni tal-ammont tal-multa u, il-ħames nett, ir-rifjut ta’ aċċess għall-elementi tal-fajl.

30 Mill-argumentazzjoni tar-rikorrenti jirriżulta li l-motivi relatati mat-tul tal-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur (l-ewwel u t-tieni motiv) u mal-aċċess għal-fajl (il-ħames motiv) huma ppreżentati insostenn tat-talba tagħha għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, filwaqt li l-motivi li jirrigwardaw id-determinazzjoni tal-ammont tal-multa (ir-raba’ motiv) u t-tnaqqis tiegħu skont il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni (it-tielet motiv) huma invokati insostenn tat-talba għall-annullament tal-multa jew għat-tnaqqis tal-ammont tagħha.

31 Għalhekk dawn għandhom jiġu eżaminati f’din is-sekwenza.

Fuq it-tul tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur.

L-argumenti tal-partijiet

32 Permezz tal-ewwel u t-tieni motiv ir-rikorrenti tikkontesta l-konstatazzjoni tal-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur għall-perijodi inizjali u finali tal-akkordju li huma, rispettivament, bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Awwissu 1997 u bejn it-18 ta’ Mejju u l-31 ta’ Diċembru 2000.

– Fuq il-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Awwissu 1997

33 Ir-rikorrenti tikkontesta l-konklużjoni tal-Kummissjoni fir-rigward tal-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Awwissu 1997. Hija tagħmel distinzjoni bejn il-perijodu ta’ qabel Mejju 1995 u l-perijodu ta’ bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997.

34 Fir-rigward tal-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Mejju 1995, hija targumenta li l-Kummissjoni ma werietx li hija pparteċipat f’xi diskussjonijiet jew skambji ta’ informazzjoni ma kompetituri tagħha.

35 L-ewwel nett, fir-rigward tal-laqgħa ta’ Stokkolma bejn EKA Chemicals u Kemira fil-31 ta’ Jannar 1994, li ngħażlet bħala d-data tal-bidu tal-ksur, ma ġiex stabbilit b’mod ċar li din kienet effettivament seħħet, peress li din ma ġietx ikkonfermata minn Kemira.

36 Barra minn hekk, in-noti li EKA Chemicals ħadet matul din il-laqgħa, li jagħmlu riferiment għal diskussjonijiet ta’ Kemira ma impriżi oħra, fosthom ir-rikorrenti, ma jurux li dawn id-diskussjonijiet kienu ta’ natura illegali. Dan l-element ma huwa kkorroborat minn ebda prova oħra li tippermetti li tiġi stabbilita rabta bejn l-akkordju bilaterali bejn EKA Chemicals u Kemira fis-suq skandinavu u l-allegat akkordju implementat fuq livell Ewropew.

37 In-Noti ta’ EKA Chemicals jindikaw li r-riżultati tad-diskussjonijiet ma’ Air Liquide “ma kinux tajbin wisq” u li d-diskussjonijiet mar-rikorrenti “kienu qed jipproċedu b’mod iktar sodisfaċenti”, dawn juru li Kemira la kienet waslet għal qbil ma Air Liquide u lanqas mar-rikorrenti. Peress li l-Kummissjoni kkonstatat li Air Liquide ma kinitx ipparteċipat fil-ksur dak iż-żmien, hija kellha tagħmel l-istess fir-rigward tar-rikorrenti.

38 It-tieni nett, fir-rigward tal-laqgħa ta’ Göteborg fit-2 ta’ Novembru 1994, din ma kellhiex għan antikompetittiv. L-argument tal-Kummissjoni dwar l-iskambju ta’ data kummerċjali matul din il-laqgħa ma huwiex ikkonfermat mill-provi prodotti minn EKA Chemicals u huwa mgiddeb mill-informazzjoni prodotta mir-rikorrenti.

39 It-tielet nett, f’dak li jirrigwarda l-kuntatti li seħħew b’mod marġinali għal-laqgħat tal-European Chemical Industry Council (CEFIC) fid-29 ta’ April 1994 f’Ruma u fil-25 ta’ Novembru 1994 f’Zaventem, id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa fuq l-iskambju ta’ “informazzjoni sensittiva fuq il-kompetizzjoni” ma humiex, waħedhom, suffiċjenti sabiex juru n-natura illegali ta’ dawn il-kuntatti.

40 Fir-rigward tal-perijodu ta’ bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997, ir-rikorrenti tammetti li skambjat informazzjoni ma kompetituri, iżda ssostni li dawn l-iskambji ma jistgħux jiġu kklassifikati bħala ftehim jew prattiki miftiehma.

41 Is-sempliċi xewqa li l-kompetizzjoni tiġi ristretta ma tikkostitwixxix ksur tal-Artikolu 81 KE. Il-Kummissjoni messha pprovat l-eżistenza ta’ ftehim, li jirriżulta minn intenzjoni komuni li jkun hemm aġir speċifiku fis-suq. Issa, kull laqgħa msemmija fid-deċiżjoni kkontestata, li nżammet sa Awwissu 1997, ntemmet mingħajr ma l-impriżi ma qablu li għandu jiġi adottat kwalsiasi aġir li jikkostitwixxi ksur.

42 Għalhekk, bil-kontra tar-rekwiżiti li jirriżultaw mill-ġurisprudenza invokata fil-premessa 305 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ma wrietx li l-impriżi kkonċernati kienu ftehmu fuq xi linja ta’ kondotta speċifika li tista’ tirrestrinġi l-kompetizzjoni.

43 Il-Kummissjoni lanqas ma stabbiliet li l-iskambji ta’ informazzjoni matul il-perijodu inkwistjoni kienu jikkostitwixxu prattika miftiehma.

44 Skont ir-rikorrenti, prattika miftiehma teħtieġ li kompetituri jiftiehmu li jadottaw aġir speċifiku, li kuntatti bejn l-impriżi jippermettulhom li jwarrbu kull inċertezza fir-rigward tal-aġir reċiproku u li dan ikollu effetti fuq l-aġir fis-suq.

45 Skont ir-rikorrenti, il-ġurisprudenza invokata fil-premessa 298 tad-deċiżjoni kkontestata, li tgħid li l-iskambju ta’ informazzjoni bil-għan li jiġi ppreparat kartell jista’ jiġi kkunsidrat bħala prattika miftiehma, tapplika biss fil-każ fejn ikun diġà ġie konkluż ftehim u fejn l-iskambju jseħħ sabiex jippermetti l-implementazzjoni ta’ dan il-ftehim. Issa, f’din il-kawża, ma kienx hemm ftehim jew prattika miftiehma preċedenti għall-iskambju ta’ informazzjoni inkwistjoni.

46 Fil-fatt, in-nuqqas ta’ qbil fi ħdan il-parteċipanti għall-laqgħat inkwistjoni tant kien kbir li ma setax ikun hemm kooperazzjoni prattika bejniethom u, għaldaqstant, lanqas ma seta’ jkun hemm prattika miftiehma.

47 Barra minn hekk, l-informazzjoni skambjata la kienet ta’ natura li taffettwa l-aġir tal-kompetituri u lanqas li tnaqqas b’mod sostanzjali l-inċertezza fir-rigward tal-aġir tal-impriżi l-oħra fis-suq.

48 Matul il-perijodu kkonċernat, id-diskussjonijiet kienu ffokati fuq il-kapaċitajiet u l-volumi tad-diversi fornituri, il-mod ta’ kif għandha tiġi solvuta l-problema tal-kapaċitajiet ġodda u ta’ kif għandha titqassam id-domanda addizzjonali. L-iskambju ta’ informazzjoni kien jirrigwarda l-volumi ta’ produzzjoni u kien intiż għall-elaborazzjoni tal-mudelli ta’ kif għandhom jitqassmu l-imsemmija volumi sabiex jiġi żgurat livell raġonevoli ta’ użu tal-kapaċitajiet, u mhux it-tqassim tas-suq. Din l-informazzjoni ma kinitx ta’ natura li tippermetti lill-impriżi jadattaw l-aġir kummerċjali tagħhom.

49 Peress li l-Kummissjoni naqset milli teżamina jekk l-informazzjoni skambjata setgħetx tintuża għal finijiet antikompetittivi, hija ma setgħetx tistabbilixxi r-rabta kawżali bejn l-allegati prattiki miftiehma u l-aġir fis-suq.

50 Id-dikjarazzjoni ta’ Degussa fuq l-iskambju ta’ “informazzjoni sensittiva fuq il-kompetizzjoni” ma hijiex suffiċjenti sabiex turi n-natura illegali ta’ dan l-iskambju.

51 Fit-talba għal klemenza tagħha u fir-risposta tagħha tal-5 ta’ Settembru 2003 għat-talba għall-informazzjoni mibgħuta mill-Kummissjoni, Degussa semmiet kuntatti ma kompetituri li allegatament seħħew matul diversi snin, mingħajr ma pproduċiet l-iċken speċifikazzjoni fir-rigward tal-kontenut tal-informazzjoni skambjata. Dawn l-indikazzjojnijiet, magħmula fil-kuntest ta’ talba għal klemenza, għandhom jiġu kkunsidrati bi prudenza. Id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa huma ambigwi u ta’ valur probatorju dubjuż, sa fejn id-data tagħhom ma hijiex dik taż-żmien ta’ meta ġraw il-fatti u sa fejn ma jippermettux li jiġu identifikati xhieda individwali. Peress li ma humiex ikkonfermati minn elementi oħra tal-fajl, dawn ma humiex suffiċjenti sabiex jiġi stabbiliti l-ksur.

52 Degussa nnifisha ma ammettietx li kienet wettqet ksur qabel “nofs l-1997”. Degussa speċifikat li “l-espressjoni ‘skambju ta’ informazzjoni sensittiva fuq is-suq’ [kienet tikkaratterizza] l-kontenut tipiku ta’ diskussjoni bejn il-gruppi inkarigati mill-bejgħ ta’ impriżi kompetituri” u li dan “ma [jimplikax] prattika miftiehma attiva bejn l-impriżi fir-rigward tal-linja ta’ kondotta tagħhom”. Degussa żiedet tgħid li tali skambji “kienu intiżi biss li jwessgħu l-firxa ta’ informazzjoni neċessarja għad-deċiżjonijiet futuri tal-impriżi”. Għalhekk dawn kellhom għan ieħor għajr dak li joħolqu “klima” li tippermetti li fil-ġejjieni jiġu adottati deċiżjonijiet.

53 Id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa ma ġewx ikkonfermati mill-impriżi l-oħra. Id-dokumenti pprovduti minn EKA Chemicals jikkonfermaw biss l-iskambju ta’ informazzjoni bejnha u bejn Kemira. Arkema semmiet biss diskussjonijiet dwar mudell li jista’ jintuża sabiex jitqassmu l-“kapaċitajiet” ta’ produzzjoni, diskussjonijiet li ntemmu mingħajr ma ntlaħaq ftehim. Minn dan jirriżulta li, anki fil-bidu tal-1997, il-manifatturi la qablu u lanqas ma ftiehmu fuq “organizzazzjoni tas-suq fuq il-livell Ewropew”, u dan minkejja tentattivi f’dan is-sens.

54 In-nuqqas ta’ ftehim jew prattika miftiehma huwa kkonfermat, minn naħa, mill-aġir li Degussa adottat dak iż-żmien, b’mod partikolari permezz tal-pjan “WAR” tagħha intiż sabiex il-bejgħ tagħha jitkattar mingħajr kunsiderazzjonijiet ta’ prezz u, min-naħa l-oħra, mill-falliment tad-diskussjonijiet waqt il-laqgħa ta’ Séville, f’Mejju 1997, deskritti minn Degussa u Arkema bħala li kienu waslu “f’punt fejn ma setgħux jiżviluppaw iktar” minħabba n-nuqqas ta’ fiduċja bejn il-manifatturi. Il-Kummissjoni nnifisha ammettiet, fil-premessa 164 tad-deċiżjoni kkontestata, li ebda ftehim kien għadu ma ntlaħaq matul din il-laqgħa, fejn ir-rappreżentant tar-rikorrenti kien “ħareġ b’rabja mill-kamra”.

55 Mingħajr ma tistabbilixxi l-eżistenza ta’ prattika miftiehma, il-Kummissjoni ma setgħetx tippreżumi li l-impriżi kienu ħadu inkunsiderazzjoni l-informazzjoni li impriżi oħra kienu kkomunikawlhom. Bil-kontra tal-kawża li tat lok għas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-8 ta’ Lulju 1999, Hüls vs Il-Kummissjoni (C‑199/92 P, Ġabra p. I‑4287, punti 161 u 162), fil-kawża preżenti, l-impriżi kkonċernati ma kinux f’pożizzjoni li jaslu għal ftehim fuq aspett kwalsiasi tal-politika kummerċjali tagħhom u, f’kull każ, l-informazzjoni skambjata ma setgħetx tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex tiġi implementata xi prattika miftiehma.

56 In-nuqqas ta’ prattika miftiehma huwa kkonfermat ukoll mill-fatt li s-suq tal-PH kien kompetittiv ħafna sa Awwissu 1997. B’mod partikolari, il-prezzijiet tal-PH naqsu b’mod kunsiderevoli lejn l-aħħar tas-sena 1996 u l-bidu tas-sena 1997, sa ma niżlu taħt il-livell tal-ispejjeż varjabbli.

57 Il-provi prodotti minn diversi impriżi matul il-proċedura amministrattiva juru li s-suq kien kompetittiv ħafna matul il-perijodu inkwistjoni. Fid-dawl ta’ din il-prova, il-Kummissjoni kellha tistabbilixxi li l-iskambju ta’ informazzjoni kellu effettivament influwenza fuq l-aġir tal-impriżi fis-suq.

58 Fl-aħħar nett, fir-rigward tal-PBS, l-ebda prova ma tindika li r-rikorrenti pparteċipat fi ksur qabel il-laqgħa ta’ Evian-les-Bains tal-14 ta’ Mejju 1998. Qabel din id-data, ma kien ġie konkluż ebda ftehim u ma kien hemm ebda skambju ta’ informazzjoni kummerċjali sensittiva bejn il-manifatturi.

59 Il-Kummissjoni ssostni li stabbilixxiet suffiċjentement skont il-liġi li, mill-31 ta’ Jannar 1994, l-aġir tar-rikorrenti kien jaqa taħt il-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) KE.

60 Hija stabbiliet li, matul il-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Awwissu 1997, l-impriżi kkonċernati kienu skambjaw informazzjoni sensittiva bl-għan speċifiku li jipprevedu l-aġir reċiproku tagħhom fis-suq, f’dak li jirrigwarda l-volumi ta’ produzzjoni, it-tnaqqis possibbli tagħhom u l-possibbiltà li jiġi ostakolat id-dħul fis-suq ta’ kapaċitajiet ġodda (premessi 104 sa 170 u 304 tad-deċiżjoni kkontestata).

61 Id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa juru li, matul is-snin 90, l-impriżi skambjaw “informazzjoni sensittiva fuq il-kompetizzjoni”. Mid-deskrizzjoni pprovduta minn Degussa jirriżulta li l-informazzjoni żvelata kienet tikkonċerna l-aġir ippjanat fis-suq, jiġifieri l-“iżvilupp tal-volumi u tal-prezzijiet” u l-“wasla jew [it-]tluq ta’ kompetituri” (premessa 104 tad-deċiżjoni kkontestata).

62 Dawn l-elementi huma kkonfermati mill-provi dokumentarji prodotti minn EKA Chemicals, li qalet li “il-fornituri kienu ftehmu sabiex ma jippenetrawx fis-swieq reċiproċi tagħhom”. EKA Chemicals stabbiliet il-lista tal-laqgħat ikkaratterizzati, fl-opinjoni tagħha, minn aġir kollużorju. Min-noti meħuda minn EKA Chemicals waqt laqgħa bilaterali ma’ Kemira fi Stokkolma, fil-31 ta’ Jannar 1994, jirriżulta li kien hemm diskussjonijiet, b’mod partikolari, mar-rikorrenti. Mill-kontenut ta’ din l-informazzjoni jirriżulta b’mod ċar li l-manifatturi kienu jikkontrollaw reċiprokament l-aġir tal-kompetituri tagħhom u li f’dan il-kuntest, Air Liquide ma kinitx dixxiplinata wisq filwaqt li r-rikorrenti kienet qed tissodisfa l-aspettativi tal-oħra. EKA Chemicals għamlet ukoll riferiment għal laqgħa bilaterali bejna u bejn ir-rikorrenti f’Göteborg, fit-2 ta’ Novembru 1994 (premessi 106 sa 108 u 111 tad-deċiżjoni kkontestata).

63 Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, mhux talli Kemira ma kkontestatx li pparteċipat għal-laqgħa ma EKA Chemicals tal-31 ta’ Jannar 1994, iżda talli ammettiet li pparteċipat fil-ksur b’effett minn din id-data. Peress li din il-laqgħa bilaterali kellha għan illegali, kien evidenti li anki n-negozjati ma kompetituri oħra, fosthom ir-rikorrenti, msemmijin fin-noti meħuda minn EKA Chemicals, kienu illegali.

64 Ir-rikorrenti żbaljatament issostni li ma teżisti ebda prova tal-karattru illegali tal-laqgħa tagħha ma EKA Chemicals, tat-2 ta’ Novembru 1994 f’Göteborg. Fil-fatt, mill-informazzjoni pprovduta minn EKA Chemicals jirriżulta li matul din il-laqgħa kienet ġiet skambjata data kummerċjali (premessa 113 tad-deċiżjoni kkontestata).

65 Degussa indikat li l-iskambju ta’ “informazzjoni sensittiva fuq il-kompetizzjoni” kien seħħ ukoll b’mod marġinali għas-CEFIC tad-29 ta’ April 1994 f’Ruma u fil-25 ta’ Novembru 1994 f’Zaventem (premessa 114 tad-deċiżjoni kkontestata).

66 Dawn il-fatti huma kkonfermati mid-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema, li jgħidu li, f’April jew f’Ġunju 1995, ir-rikorrenti pparteċipat għal diskussjonijiet fuq it-“tendenzi tas-suq u l-kompetituri l-ġodda”, u li fil-kuntest ta’ dawn id-diskussjonijiet “Degussa u [ir-rikorrenti] kienu jixtiequ li s-suq u l-pożizzjonijiet rispettivi eżistenti tagħhom jibqgħu kemm jista’ jkun stabbli”, u li “mingħajr ebda dubbju, sa mill-1994-1995 [kien hemm] diskussjonijiet dwar mudell ta’ tqassim bejn manifatturi” (premessi 115 u 116 tad-deċiżjoni kkontestata).

67 Barra minn hekk, fir-risposta tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, ir-rikorrenti ammettiet li hija kellha kuntatti ma’ kompetituri u li kienet skambjat informazzjoni fuq is-suq sa minn Mejju 1995.

68 Dawn il-kuntatti, li seħħew matul il-perijodu inizjali tal-ksur, li kellhom l-għan li jirrestrinġu l-kompetizzjoni u li wasslu għall-konklużjoni ta’ ftehim fuq il-prezzijiet u fuq it-tqassim tas-swieq, jaqgħu taħt il-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) KE (premessa 305 tad-deċiżjoni kkontestata). Dawn jistgħu jiġu kkunsidrati bħala li jiffurmaw parti mill-istess proġett kollużjorju.

69 Il-Kummissjoni tammetti li ebda ftehim “ferm” ma kien ġie konkluż fuq il-mudell tat-tqassim tas-suq, diskuss f’Milan, fil-31 ta’ Ottubru 1995, u f’Séville, f’Mejju 1997, iżda ssostni li l-fatt li tali mudell kien ġie propost u diskuss huwa biżżejjed sabiex jiġġustifika l-konklużjoni tal-eżistenza ta’ ksur tal-Artikolu 81(1) KE.

70 Is-sempliċi fatt li kien hemm, matul il-perijodu inkwistjoni, diskussjonijiet dwar il-volumi, il-prezzijiet u l-mudelli ta’ tqassim tal-klijenti juri intenzjoni komuni li l-kompetizzjoni tiġi ristretta. Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, ma kienx hemm biss “sempliċi intenzjoni”, iżda proġett komuni li l-għan tiegħu kien li jintlaħaq ftehim li kellu jinfluwenza l-aġir tagħhom fis-suq.

71 Sussidjarjament, il-Kummissjoni ssostni li l-aġir tal-kompetituri matul il-perijodu inkwistjoni jikkostitwixxi prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE. Għalhekk, jista’ jiġi kklassifikat bħala li jaqa’ taħt il-projbizzjoni tal-Artikolu 81(1) KE anki jekk ma laħaqx il-fażi fejn “jista’ jingħad li ftehim veru u proprju ġie konkluż” (premessa 309 tad-deċiżjoni kkontestata).

72 Fil-fatt, matul dan il-perijodu, il-kompetituri skambjaw informazzjoni dwar il-volumi tal-bejgħ, il-prezzijiet u l-klijenti, li kienet ta’ natura li tippermettilhom jadattaw l-aġir tagħhom fis-suq (premessi 120, 127, 144 u 308 tad-deċiżjoni kkontestata).

73 L-informazzjoni skambjata kienet suffiċjenti sabiex titnaqqas l-inċertezza fir-rigward tal-aġir tal-kompetituri fis-suq. Ir-rikorrenti nnifisha ammettiet li skambjat informazzjoni kunfidenzjali mal-kompetituri tagħha, minn Mejju 1995, u ddikjarat li “[i]l-parteċipanti eżaminaw l-għażliet potenzjali sabiex tittejjeb is-sitwazzjoni tas-suq u tiġi ppreveduta ż-żieda tal-kapaċitajiet fis-suq”, peress li l-kwistjoni kienet li “jsir magħruf jekk kienx possibbli li jintlaħaq ftehim” (punti 130 u 133 tar-risposta tar-rikorrenti għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, u l-premessi 317 sa 319 tad-deċiżjoni kkontestata). Din id-dikjarazzjoni tikkonferma li l-iskambji inkwistjoni kellhom l-effett li jpoġġu lill-kompetituri f’pożizzjoni li jadattaw l-aġir tagħhom fis-suq. Barra minn hekk, dawn l-iskambji servew sabiex “jippreparaw it-triq” għaż-żidiet fil-prezzijiet u l-prattiki ta’ tqassim tas-suq.

74 Għalhekk, ikkunsidrata globalment, is-serje ta’ indizji invokata fid-deċiżjoni kkontestata kienet tissodisfa r-rekwiżiti ta’ preċiżjoni u ta’ konformità meħtieġa sabiex tiġi stabbilita l-konvinzjoni sħiħa li r-rikorrenti kienet wettqet ksur mill-31 ta’ Jannar 1994.

– Fuq il-perijodu ta’ bejn it-18 ta’ Mejju u l-31 ta’ Diċembru 2000

75 Ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni wettqet żbalji ta’ liġi u ta’ evalwazzjoni tal-fatti meta kkonkludiet li l-akkordju tkompla wara t-18 ta’ Mejju 2000.

76 Minn naħa, il-Kummissjoni ma pprovatx li, matul il-laqgħa ta’ Turku tat-18 ta’ Mejju 2000, il-parteċipanti kienu ddeċidew li jkomplu l-implementazzjoni ta’ ftehim jew ta’ prattika miftiehma.

77 Il-Kummissjoni bbażat ruħha biss fuq prova ta’ Arkema, li ma hijiex determinanti u li ma hijiex ikkonfermata minn provi oħra. L-indikazzjonijiet ta’ Arkema huma kuntradittorji għaliex dawn iddikjaraw ukoll li l-laqgħa inkwistjoni kienet “l-okkażjoni sabiex ċerti manifatturi juru li ż-żminijiet kienu nbidlu” u “sabiex jindikaw il-waqfien tal-kooperazzjoni”. L-indikazzjoni tagħha dwar il-“kunsens” li allegatament kien hemm matul il-laqgħa inkwistjoni hija kontradetta minn impriżi oħra.

78 Qabel il-laqgħa tat-18 ta’ Mejju 2000, matul laqgħa bilaterali f’Krefeld, ir-rikorrenti infurmat lill-Degussa li hija ma kinitx iktar interessata fl-akkordju. Il-Kummissjoni kienet żbaljata meta indikat li l-laqgħa ta’ Krefeld ġiet wara dik ta’ Turku.

79 Fir-rigward tal-kuntatt bilaterali bejn ir-rikorrenti u FMC Foret lejn l-aħħar tas-sena 2000, dan il-kuntatt iżolat, dwar il-PBS, ma jistax jistabbilixxi t-tkomplija tal-akkordju dwar il-PH. L-akkordju kien diġà ntemm f’dak li jirrigwarda l-PBS u FMC Foret kienet temmet il-parteċipazzjoni tagħha fl-akkordju lejn l-aħħar tas-sena 1999 f’dak li jirrigwarda l-PH.

80 Min-naħa l-oħra l-Kummissjoni żbaljatament ibbażat ruħha fuq preżunzjoni ta’ tkomplija tal-effetti tal-akkordju wara Mejju 2000. Sabiex tistabbilixxi li l-ftehim li ma kienx għadu fis-seħħ kien kompla jipproduċi effetti, il-Kummissjoni kellha turi l-effetti tiegħu fuq il-prezzijiet.

81 Il-Kummissjoni b’mod partikolari injorat il-provi li jindikaw li wara Mejju 2000 is-suq kien kompetittiv. Fir-rigward tal-iżvilupp tal-prezzijiet, il-Kummissjoni bbażat ruħha unikament fuq dokument ta’ Arkema, li minnu jirriżulta li l-prezzijiet medji tagħha kienu baqgħu relattivament stabbli matul is-sena 2000. Issa, dokumenti oħra ta’ Arkema jindikaw li fis-sena 2000 il-prezzijiet tagħha kienu naqsu fl-Unjoni Ewropea u li l-prezz medju ma kienx ikkalkolat unikament abbażi tal-bejgħ fiż-ŻEE. Barra minn hekk, anki jekk jitqies li l-prezzijiet baqgħu stabbli, dan jista’ jiġi spjegat biż-żieda qawwijja fid-domanda u bit-tkattir tal-ispejjeż.

82 Sa fejn indikat li r-rikorrenti ma ddisassoċjatx ruħha mill-kartell wara t-18 ta’ Mejju 2000, il-Kummissjoni injorat il-fatt li l-akkordju kien “iġġarraf” f’din id-data u għalhekk invertiet l-oneru tal-prova bi ksur tal-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza.

83 Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumenti tar-rikorrenti, b’mod partikolari, billi tagħmel riferiment għall-motivi esposti fil-premessi 355 sa 360 tad-deċiżjoni kkontestata.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

84 Skont l-Artikolu 81(1) KE, l-akkordji kollha bejn impriżi, id-deċiżjonijiet kollha ta’ assoċjazzjonijiet bejn impriżi u l-prattiċi kollha miftiehma li jistgħu jaffetwaw il-kummerċ bejn l-Istati Membri u li jkollhom bħala għan jew effett ir-restrizzjoni jew id-distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan is-suq komuni huma inkompatibbli mas-suq komuni u pprojbiti.

85 Sabiex ikun hemm ftehim fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE huwa biżżejjed li l-impriżi inkwistjoni jkunu esprimew l-intenzjoni komuni tagħhom li jaġixxu b’mod speċifiku fis-suq (sentenzi tal-Qorti Ġenerali tas-17 ta’ Diċembru 1991, Hercules Chemicals vs Il-Kummissjoni, T‑7/89, Ġabra p. II‑1711, punt 256, u tal-20 ta’ Marzu 2002, HFB Holding et vs Il‑Kummissjoni, T-9/99, Ġabra p. II‑1487, punt 199).

86 Ftehim fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE jista’ jiġi kkunsidrat bħala konkluż meta jkun hemm qbil tal-intenzjonijiet fuq il-prinċipju nnifsu ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni, anki jekk l-elementi speċifiċi tar-restrizzjoni ppjanata għadhom is-suġġett ta’ negozjati (ara, f’dan is-sens, is-sentenza HFB Holding et vs Il‑Kummissjoni, punt 85 iktar ’il fuq, punti 151 sa 157 u 206).

87 Il-kunċett ta’ prattika miftiehma jikkontempla forma ta’ koordinazzjoni bejn impriżi li, mingħajr ma wasslet għall-konklużjoni ta’ ftehim uffiċjali, tissostitwixxi intenzjonalment kooperazzjoni prattika bejniethom għar-riskji tal-kompetizzjoni (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja, tat-8 ta’ Lulju 1999, Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, C‑49/92 P, Ġabra p. I‑4125, punt 115, u Hüls vs Il‑Kummissjoni, punt 55 iktar ’il fuq, punt 158).

88 F’dan ir-rigward, l-Artikolu 81(1) KE jipprekludi kull kuntatt dirett jew indirett bejn operaturi ekonomiċi li jista’ jew jinfluwenza l-aġir fis-suq ta’ kompetitur attwali jew potenzjali, jew inkella jiżvela lit-tali kompetitur l-aġir li l-operatur ekonomiku nnifsu ddeċieda li japplika jew li għandu l-intenzjoni li jaddotta fis-suq, meta dawn il-kuntatti jkollhom bħala għan jew bħala effett ir-restrizzjoni tal-kompetizzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, punt 87 iktar ’il fuq, punti 116 u 117).

89 Il-fatt li wieħed jikkomunika informazzjoni lill-kompetituri tiegħu bil-għan li jiġi ppreparat ftehim antikompetittiv huwa biżżejjed sabiex tiġi pprovata l-eżistenza ta’ prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81 KE (sentenza tal-Qorti Ġenerali tas-6 ta’ April 1995, Tréfilunion vs Il‑Kummissjoni, T‑148/89, Ġabra p. II‑1063, punt 82 u tat-8 ta’ Lulju 2008, BPB vs Il‑Kummissjoni, T‑53/03, Ġabra p. II‑1333, punt 178).

90 Skont ġurisprudenza stabbilita l-kunċetti ta’ ftehim u ta’ prattika miftiehma, fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE, jiġbru taħthom forom ta’ kollużjoni li jikkondividu l-istess karatteristiċi u li jiddistingwu ruħhom minn xulxin biss permezz tal-intensità tagħhom u tal-forom li fihom huma jimmanifestaw ruħhom (sentenzi Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, punt 87 iktar ’il fuq, punti 131 u 132, u HFB Holding et vs Il‑Kummissjoni, punt 85 iktar ’il fuq, punt 190).

91 Fil-kuntest ta’ ksur kumpless, li jinvolvi l-parteċipazzjoni għal diversi snin ta’ diversi manifatturi bil-għan li jirregolaw is-suq bejniethom, il-Kummissjoni ma hijiex mistennija li tikkwalifika l-ksur b’mod preċiż bħala ftehim jew prattika miftiehma, peress li fi kwalunkwe każ, iż-żewġ tipi ta’ ksur huma koperti mill-Artikolu 81 KE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, punt 87 iktar ’il fuq, punti 111 sa 114, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ April 1999, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il‑Kummissjoni, T‑305/94 sa T‑307/94, T‑313/94 sa T‑316/94, T‑318/94, T‑325/94, T‑328/94, T‑329/94 u T‑335/94, Ġabra p. II‑931, punt 696).

92 Il-kwalifikazzjoni doppja tal-ksur bħala ftehim “u/jew” bħala prattika miftiehma għandha tinftihem bħala li tirreferi għal ħaġa waħda kumplessa li tinkludi fatti li wħud minnhom ġew ikkwalifikati bħala ftehim u oħrajn bħala prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE, li ma jipprevedix kwalifikazzjonijiet speċifiċi għal dan it-tip ta’ ksur kumpless (sentenzi Hercules Chemicals vs Il‑Kummissjoni, punt 85 iktar ’il fuq, punt 264, u HFB Holdings et vs Il‑Kummissjoni, punt 85 iktar ’il fuq, punt 187).

93 Fir-rigward tal-produzzjoni tal-prova tal-ksur, għandu jitfakkar li l-Kummissjoni għandha tistabbilixxi l-provi li jistgħu juru, suffiċjentement skont il-liġi, l-eżistenza ta’ fatti li jikkostitwixxu ksur tal-Artikolu 81(1) KE (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas-17 ta’ Diċembru 1998, Baustahlgewebe vs Il‑Kummissjoni, C‑185/95 P, Ġabra p. I‑8417, punt 58).

94 F’dan ir-rigward hija għandha tipproduċi provi preċiżi u konkordanti (ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tas-6 ta’ Lulju 2000, Volkswagen vs Il‑Kummissjoni, T‑62/98, Ġabra p. II‑2707, punt 43, u l-ġurisprudenza ċċitata).

95 Madankollu, ma huwiex obbligatorju li l-provi kollha prodotti mill-Kummissjoni jkunu jissodisfaw dawn ir-rekwiżiti f’dak li jirrigwarda kull element tal-ksur. Huwa biżżejjed li s-serje ta’ indizji invokata mill-istituzzjoni, ikkunsidrata globalment, tissodisfa dawn ir-rekwiżiti (ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Lulju 2004, JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, T‑67/00, T‑68/00, T‑71/00 u T‑78/00, Ġabra p. II‑2501, punt 180, u l-ġurisprudenza ċċitata).

96 L-indizji li l-Kummissjoni tinvoka fid-deċiżjoni sabiex tipprova l-eżistenza ta’ ksur tal-Artikolu 81(1) KE min-naħa ta’ impriża ma għandhomx jiġu evalwati b’mod iżolat iżda globalment (ara s-sentenza BPB vs Il‑Kummissjoni, punt 89 iktar ’il fuq, punt 185, u l-ġurisprudenza ċċitata).

97 Għandu wkoll jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li l-attivitajiet antikompetittivi jseħħu bil-moħbi u, għaldaqstant, fil-parti l-kbira tal-każijiet, l-eżistenza ta’ prattika jew ta’ ftehim antikompetittiv għandha tiġi dedotta minn ċertu numru ta’ koinċidenzi u ta’ indizji li, ikkunsidrati globalment, jistgħu jikkostitwixxu, fin-nuqqas ta’ spjegazzjoni kooerenti oħra, il-prova ta’ ksur tar-ragoli tal-kompetizzjoni (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas-7 ta’ Jannar 2004, Aalborg Portland et vs Il‑Kummissjoni, C‑204/00 P, C‑205/00 P, C‑211/00 P, C‑213/00 P, C‑217/00 P u C‑219/00 P, Ġabra p. I‑123, punti 55 sa 57).

98 Fir-rigward tal-portata tal-istħarriġ ġudizzjarju, skont ġurisprudenza stabbilita, meta tkun adita b’rikors għall-annullament ta’ deċiżjoni skont l-Artikolu 81(1) KE, il-Qorti Ġenerali għandha teżerċita, b’mod ġenerali, stħarriġ sħiħ fuq il-kwistjoni ta’ jekk il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) KE humiex sodisfatti jew le (ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas-26 ta’ Ottubru 2000, Bayer vs Il‑Kummissjoni, T‑41/96, Ġabra p. II‑3383, punt 62, u l-ġurisprudenza ċċitata).

99 L-eżistenza ta’ dubju fi ħdan il-qort għandha tkun ta’ benefiċċju għall-impriża destinatarja tad-deċiżjoni li tikkonstata ksur, b’mod konformi mal-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza, li, inkwantu prinċipju ġenerali tad-dritt tal-Unjoni, japplika b’mod partikolari għall-proċeduri li jirrigwardaw ksur, tar-regoli tal-kompetizzjoni applikabbli għall-impriżi, li jista’ jwassal għal kundanna, għal multi jew għal pagamenti ta’ penalità (sentenza Hüls vs Il‑Kummissjoni, punt 55 iktar ’il fuq, punti 149 u 150, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tas-27 ta’ Settembru 2006, Dresdner Bank et vs Il‑Kummissjoni, T‑44/02 OP, T‑54/02 OP u T‑56/02 OP, T‑60/02 OP u T‑61/02 OP, Ġabra p. II‑3567, punti 60 u 61).

100 Huwa fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet li għandu jiġi eżaminat jekk fil-kawża preżenti l-Kummissjoni stabbilixxietx, suffiċjentement skont il-liġi, li l-aġir tar-rikorrenti matul il-perijodi inkwistjoni kien jikkostitwixxi ksur tal-Artikolu 81(1) KE.

– Fuq il-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Mejju 1995

101 Ir-rikorrenti essenzjalment issostni li l-Kummissjoni wettqet żball ta’ evalwazzjoni tal-fatti meta indikat il-31 ta’ Jannar 1994 bħala d-data ta’ meta beda l-ksur. Hija targumenta li ma ġiex stabbilit li, qabel Mejju 1995, hija kienet ipparteċipat f’xi kuntatt ma’ kompetituri li seta’ jikser l-Artikolu 81(1) KE.

102 Mill-premessi 104 sa 114 u 351 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li l-Kummissjoni għażlet il-31 ta’ Jannar 1994 bħala d-data tal-bidu tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur abbażi tad-dikjarazzjonijiet li Degussa għamlet fil-kuntest tat-talba tagħha għall-immunità, ikkonfermati kemm mill-prova dokumentarja prodotta minn EKA Chemicals, kif ukoll mid-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema.

103 Qabel kollox il-Kummissjoni osservat li, skont id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa, matul is-snin 90, il-kompetituri kienu progressivament żiedu l-iskambju ta’ “informazzjoni sensittiva fuq il-kompetizzjoni” jew saħansitra ta’ “informazzjoni fuq is-suq”. Skont dawn id-dikjarazzjonijiet “[l-espressjoni] ‘skambju ta’ informazzjoni fuq is-suq’ [kienet] tikkaratterizza l-kontenut tipiku ta’ diskussjoni bejn membri tal-persunal inkarigati mill-bejgħ f’impriżi kompetituri”. Il-Kummissjoni kompliet tgħid li skont l-istess dikjarazzjonijiet, “[l]-informazzjoni kkomunikata oralment kienet tirrigwarda l-iżvilupp tal-volumi u tal-prezzijiet, l-aġir tal-kompetituri u tal-klijenti fis-suq, il-wasla jew it-tluq ta’ kompetituri, l-iżvilupp tal-kapaċitajiet ta’ produzzjoni, l-innovazzjoni f’termini ta’ prodotti min-naħa tal-offerta u tad-domanda kif ukoll kwistjonijiet oħra tal-istess natura” (premessa 104 tad-deċiżjoni kkontestata). Skont Degussa, il-kompetituri bdew tali diskussjonijiet b’mod partikolari sabiex jiddeterminaw u jivverifikaw l-ishma tas-suq tal-kompetituri u jipprovdu informazzjoni fuq l-aġir tal-klijenti (premessa 105 tad-deċiżjoni kkontestata).

104 Wara dan, fir-rigward tad-data preċiża tal-bidu tal-ksur, il-Kummissjoni indikat li l-ewwel prova li tikkonferma d-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa, u li kienet b’mod partikolari timplika lir-rikorrenti, kienet tikkonċerna l-laqgħa bejn EKA Chemicals u Kemira tal-31 ta’ Jannar 1994 fi Stokkolma, kif ukoll il-laqgħa tal-istess jum bejn Degussa u EKA Chemicals. Skont il-Kummissjoni, din il-prova turi li “EKA [Chemicals], Kemira, Degussa u r-[rikorrneti kienu] pparteċipaw f’aġiri kollużorji minn tal-inqas sa mill-bidu tas-sena 1994” (premessi 106 sa 108 u 351 tad-deċiżjoni kkontestata).

105 Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni indikat l-eżistenza ta’ kuntatti illegali oħra fl-1994 u fl-1995, irrapportati minn EKA Chemicals (premessi 110 u 111 tad-deċiżjoni kkontestata), minn Degussa (premessa 114 tad-deċiżjoni kkontestata) u minn Arkema (premessa 115 tad-deċiżjoni kkontestata).

106 F’dan ir-rigward, għandu l-ewwel nett jiġi osservat li d-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa, li l-kontenut tagħhom huwa kkontestat mir-rikorrenti, ma jistgħux, waħedhom, jikkostitwixxu prova suffiċjenti tal-parteċipazzjoni ta’ din tal-aħħar fil-ksur.

107 Fil-fatt, skont ġurisprudenza stabbilita, id-dikjarazzjoni ta’ impriża akkużata b’parteċipazzjoni f’akkordju, li l-eżattezza tagħha hija kkontestata minn numru ta’ impriżi akkużati oħra, ma tistax tiġi kkunsidrata bħala li tikkostitwixxi prova suffiċjenti tal-eżistenza ta’ ksur imwettaq minn dawn tal-aħħar mingħajr ma tkun sostnuta minn provi oħra (sentenza tal-Qorti Ġenerali JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, punt 95 iktar ’il fuq, punt 219 u tal-25 ta’ Ottubru 2005, Groupe Danone vs Il‑Kummissjoni, T‑38/02, Ġabra p. II‑4407, punt 285).

108 Din il-kunsiderazzjoni tapplika iktar u iktar fil-każ preżenti, fid-dawl tan-natura ġenerika tat-termini użati minn Degussa, li jirreferu għal-laqgħat kollha li seħħew fil-perijodu inizjali tal-akkordju, bejn l-1994 u l-1996. Għalhekk dawn id-dikjarazzjonijiet ma humiex suffiċjenti, waħedhom, sabiex tiġi stabbilita d-data tal-bidu tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur lejn il-bidu tas-sena 1994.

109 Sa fejn il-Kummissjoni tirreferi għad-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa, li jgħidu li “informazzjoni sensittiva fuq il-kompetizzjoni” ġiet skambjata matul kuntatti multilaterali b’mod marġinali għal-laqgħat tas-CEFIC tad-29 ta’ April u tal-25 ta’ Novembru 1994 (premessa 114 tad-deċiżjoni kkontestata), għandu jiġi osservat li din l-indikazzjoni, li ma ssemmix b’mod espliċitu lir-rikorrenti, tifforma parti mill-imsemmija dikjarazzjonijiet ta’ Degussa u għalhekk ma tistax tiġi kkunsidrata bħala element li jista’ jikkonfermhom.

110 Wara dan, fir-rigward tal-prova li l-Kummissjoni pproduċiet sabiex issostni d-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa dwar il-perijodu kkonċernat, huwa paċifiku li r-rikorrenti ma pparteċipatx għal-laqgħat invokati fil-premessa 351 tad-deċiżjoni kkontestata, jiġifieri dik bejn EKA Chemicals u Kemira tal-31 ta’ Jannar 1994 fi Stokkolma u dik tal-istess jum bejn EKA Chemicals u Degussa.

111 Fil-kuntest ta’ dawn il-laqgħat il-Kummissjoni għamlet biss riferiment għal dokument ta’ EKA Chemicals, kontemporanju tal-fatti, li jgħid li, fil-kuntest tal-laqgħa tal-31 ta’ Jannar 1994 EKA Chemicals u Kemira kienu skambjaw informazzjoni dwar is-suq skandinavu u din tal-aħħar “[kienet] iddikjarat li [kellha] taħdidiet ma [Air Liquide], iżda r-riżultati ta’ dawn id-diskussjonijiet ma kinux tajbin wisq”. Skont il-Kummissjoni, minn dan id-dokument jirriżulta wkoll li “[i]d-diskussjonijiet ma [Degussa] u mar-[rikorrenti kienu qed] jipproċedu b’mod iktar sodisfaċenti” (premessa 106 tad-deċiżjoni kkontestata).

112 Issa, għalkemm dan id-dokument jirrigwarda, min-naħa, skambji ta’ informazzjoni bejn il-manifatturi Skandinavi Kemira u EKA Chemicals, u, min-naħa l-oħra, diskussjonijiet bejn dawn tal-aħħar u ċerti manifatturi fis-“suq kontinentali”, ir-riferiment għar-rikorrenti f’dan il-kuntest ma jikkostitwixxix prova suffiċjenti tal-parteċipazzjoni tagħha għall-kuntatti illegali li seħħew madwar il-laqgħa kkonċernata.

113 Din hija, fil-fatt, prova indiretta provenjenti mill-impriża li ma pparteċipatx għall-allegati diskussjonijiet mar-rikorrenti u li ma ġietx ikkonfermata minn Kemira. Barra minn hekk, l-indikazzjonijiet li jinsabu fid-dokument inkwistjoni ma jippermettux li jiġi identifikat is-suġġett tad-diskussjonijiet inkwistjoni.

114 F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni żbaljat meta kkunsidrat li ma kellha “ebda raġuni sabiex tiddubita li l-informazzjoni li tinsab f’dan id-dokument hija riproduzzjoni fidila tad-diskussjonijiet li kienu saru dak iż-żmien” u li huma elementi kostituttivi tal-akkordju li għalih ipparteċipat ir-rikorrenti (premessa 317 tad-deċiżjoni kkontestata).

115 Fir-rigward ta’ kuntatti bilaterali oħra li seħħew fl-1994, irrappurtati minn EKA Chemicals, il-Kummissjoni tagħmel riferiment għal-laqgħa li seħħet bejn EKA Chemicals u r-rikorrenti fit-2 ta’ Novembru 1994 f’Göteborg, fejn il-parteċipanti kienu, skont EKA Chemicals, “iddiskutew dwar is-suq tal-PH fl-Ewropa” (premessa 111 tad-deċiżjoni kkontestata).

116 Issa, għandu jiġi osservat li din l-indikazzjoni, ifformulata b’mod ġenerali, ma hijiex biżżejjed, waħedha, sabiex jiġi stabbilit il-karattru illegali tal-laqgħa inkwistjoni, li huwa kkontestat mir-rikorrenti. Lanqas l-għan illegali ta’ din il-laqgħa ma jista’ jiġi pprovat permezz tar-riferiment li l-Kummissjoni għamlet għal dikjarazzjonijiet oħra ta’ EKA Chemicals, peress li dawn tal-aħħar ma jirrigwardawx espliċitament din il-laqgħa iżda jesponu biss il-fatt li “b’effett mis-snin 90, il-laqgħat bejn EKA [Chemicals] u [r-rikorrenti] kienu essenzjalment jirrigwardaw kwistjonijiet ġenerali dwar is-suq, bħall-informazzjoni fuq il-prezzijiet, il-previżjonijiet dwar is-suq, etc.”(premessa 113 u nota ta’ qiegħ il-paġna 84 tad-deċiżjoni kkontestata).

117 Fl-aħħar nett, għalkemm il-Kummissjoni kkunsidrat li d-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa kienu sostnuti mid-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema dwar il-laqgħat li seħħew matul is-sena 1995 u li jgħidu li, b’mod partikolari, “mingħajr ebda dubbju, sa mill-1994-1995 [kien hemm] diskussjonijiet dwar mudell ta’ tqassim bejn manifatturi” (premessi 104 u 115 tad-deċiżjoni kkontestata), madankollu għandu jiġi osservat li d-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema jirrigwardaw il-laqgħa multilaterali ta’ “April jew [ta’] Mejju 1995” (premessa 115 tad-deċiżjoni kkontestata), kif ukoll il-kuntatti sussegwenti, u għaldaqstant, fir-rigward tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur matul il-perijodi preċedenti, dawn ma jistgħux iservu bħala provi li jikkonfermaw id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa.

118 Minn dak kollu li ntqal iktar ’il fuq jirriżulta li l-elementi esposti fil-premessi 104 sa 115 u 351 tad-deċiżjoni kkontestata, ikkunsidrati globalment, ma jikkostitwixxux serje ta’ indizji suffiċjenti li ssostni l-konstatazzjoni tal-Kummissjoni li tgħid li r-rikorrenti pparteċipat fil-ksur matul il-perijodu ta’ bejn il-31 ta’ Jannar 1994 u Mejju 1995.

119 Fil-fatt, minn naħa, id-dikjarazzjonijiet ta’ Degussa msemmijin fil-premessi 104 u 105 tad-deċiżjoni kkontestata ma humiex biżżejjed, waħedhom, sabiex jiġi stabbilit li rrikorrenti pparteċipat għall-aġiri kollużorji tas-sena 1994 u, min-naħa l-oħra, l-elementi invokati fil-premessi 106 sa 115 u 351 tad-deċiżjoni kkontestata ma jikkostitwixxux prova suffiċjenti li ssostni dawn id-dikjarazzjonijiet, f’dak li jirrigwarda l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti għal kuntatti illegali ta’ qabel Mejju 1995.

120 Konsegwentement, l-ilment tar-rikorrenti bbażat fuq żball ta’ evalwazzjoni tal-fatti, fir-rigward tal-parteċipazzjoni fil-ksur mill-31 ta’ Jannar 1994 sa Mejju 1995, għandu jiġi milqugħ.

– Fuq il-perijodu ta’ bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997

121 Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkonstatat li l-impriżi destinatarji, fosthom ir-rikorrenti, kienu pparteċipaw għal akkordju kumpless li kien jikkonsisti fi grupp ta’ ftehim u ta’ prattiki miftiehma li kellhom l-għan li jirrestrinġu l-kompetizzjoni fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE. L-aspetti prinċipali tiegħu kienu jinkludu l-iskambju ta’ informazzjoni fuq is-swieq, il-limitazzjoni tal-produzzjoni u tal-kapaċitajiet tagħha, it-tqassim tas-swieq u l-iffissar tal-prezzijiet (premessa 337 tad-deċiżjoni kkontestata).

122 B’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-perijodu inizjali tal-akkordju l-Kummissjoni indikat, fost l-oħrajn, li l-parteċipanti għall-akkordju kienu ltaqgħu regolarment, minn tal-inqas mill-31 ta’ Jannar 1994, sabiex jiskambjaw informazzjoni sensittiva fuq is-suq u sabiex jiddiskutu fuq il-volumi ta’ produzzjoni, it-tnaqqis possibbli tagħhom u l-possibbiltà li jiġi ostakolat id-dħul fis-suq ta’ kapaċitajiet ġodda (premessa 304 tad-deċiżjoni kkontestata), u li dawn il-kuntatti kollużorji, li wasslu għall-konklużjoni ta’ ftehim fuq il-prezzijiet u fuq it-tqassim tas-suq, setgħu jiġu kkunsidrati bħala li jiffurmaw parti mill-istess proġett kollużorju (premessa 305 tad-deċiżjoni kkontestata).

123 Barra minn hekk, il-Kummissjoni kkunsidrat li l-iskambju ta’ informazzjoni dwar il-volumi tal-bejgħ, il-prezzijiet u l-klijenti, matul il-perijodu inizjali tal-ksur, kien tali li jippermetti lill-impriżi inkwistjoni jieħdu inkunsiderazzjoni din l-informazzjoni sabiex jiddeterminaw l-aġir tagħhom fis-suq u li, konsegwentement, seta’ jiġi preżunt li l-imsemmija impriżi kienu ħadu inkunsiderazzjoni l-informazzjoni skambjata mal-kompetituri tagħhom sabiex jiddeterminaw l-aġir tagħhom fis-suq (premessa 308 tad-deċiżjoni kkontestata).

124 Għalhekk, il-Kummissjoni kkonstatat li “[l-aġir inkwistjoni], għalkemm mill-bidu tal-ksur ma kienx laħaq il-fażi fejn jista’ jingħad li ftehim [veru u proprju] ġie konkluż, [seta’] minn tal-inqas jiġi kklassifikat […] bħala li jaqa’ taħt il-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) [KE …], peress li l-aġiri kollużorji kollha, fil-forom differenti tagħhom, [kellhom] il-karatteristiċi kollha ta’ ftehim u/jew ta’ prattika miftiehma” (premessa 309 tad-deċiżjoni kkontestata).

125 Insostenn ta’ dawn il-konstatazzjonijiet, dwar il-perijodu ta’ bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997, il-Kummissjoni b’mod partikolari semmiet il-fatti segwenti:

– il-laqgħa multilaterali ta’ April jew ta’ Mejju 1995 f’Pariġi ġiet organizzata bl-għan li jiġu stabbiliti kuntatti permanenti bejn il-kompetituri, peress li Degussa u r-rikorrenti kienu esprimew ix-xewqa li jiġu stabbilizzati, kemm jista’ jkun possibbli, il-pożizzjonijiet eżistenti fis-suq (premessi 115 sa 117 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-kuntatti bilaterali marġinali għal-laqgħa tas-CEFIC tal-11 jew tat-12 ta’ Mejju 1995 fi Dresde kienu jirrigwardaw il-kwistjoni tat-tnaqqis mistenni tal-prezzijiet minħabba t-tlestija ta’ installazzjonijiet ta’ produzzjoni ġodda (premessi 118 u 119 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-laqgħat bilaterali ta’ Ġunju 1995, bejn Atofina u Air Liquide (premessa 120 tad-deċiżjoni kkontestata), bejn Atofina u Degussa (premessa 121 tad-deċiżjoni kkontestata) kif ukoll bejn Degussa u EKA Chemicals (premessa 122 tad-deċiżjoni kkontestata) kienu ddedikati għal diskussjonijiet dwar il-kapaċitajiet żejda fis-suq tal-PH u għall-possibbiltajiet ta’ kooperazzjoni bejn il-manifatturi, abbażi ta’ tabella li kienet tippreżenta data ddettaljata għal kull klijent u għal kull manifattur, li kienet tinkludi d-data tar-rikorrenti;

– b’mod ġenerali, madwar is-sena 1995, għal perijodu ta’ iktar minn sena kienu “ċċirkolaw” diversi proposti dwar il-kwoti ta’ bejgħ u l-kontroll tal-kapaċitajiet żejda, proposti li kienu s-suġġett ta’ diskussjonijiet bejn Atofina, Degussa u r-rikorrenti (premessi 123 u 124 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-laqgħa tat-23 ta’ Ottubru 1995 bejn Atofina, Degussa u Chemoxal f’Pariġi kienet tirrigwarda b’mod partikolari kemm il-proposta biċ-ċifri tal-limitazzjoni tal-kapaċitajiet ġodda, fosthom dawk provenjenti minn fabbrika ġdida tar-rikorrenti, kif ukoll il-proposta ta’ ftehim fuq il-prezzijiet (premessi 126 u 127 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-manifatturi tqassmu f’żewġ gruppi, “A” u “B”, ikkoordinati rispettivament mir-rikorrenti u minn Degussa, fejn il-manifatturi tal-grupp “B” kellhom suppost iqassmu bejniethom l-ishma tas-suq iddefiniti mill-grupp “A”, li kien jiġbor fi ħdanu kemm il-“leaders tas-suq”, jiġifieri Degussa u r-rikorrenti, kif ukoll l-impriżi Skandinavi, EKA Chemicals u Kemira (premessi 130 u 131 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-laqgħa tal-grupp “B” tal-31 ta’ Ottubru 1995 f’Milan kienet tirrigwarda l-“pedamenti ta’ mudell li kellu jippermetti t-tqassim tat-tkabbir” u n-noti meħuda matul din il-laqgħa jagħmlu riferiment, b’mod partikolari, għal informazzjoni dwar ir-rikorrenti (premessi 132 u 133 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-kuntatti bilaterali, li kienu jinkludu wkoll lir-rikorrenti, li seħħew b’mod marġinali għal-laqgħa tas-CEFIC tal-21 u tat-22 ta’ Novembru 1995 fi Brussell, kif ukoll il-laqgħa fl-Italja, involvew l-iskambju ta’ informazzjoni fuq is-suq u d-definizzjoni tal-livell tal-prezzijiet tal-PH għas-sena ta’ wara, li madankollu ma ġewx osservati (premessi 134 sa 136 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-laqgħa bilaterali bejn Atofina u r-rikorrenti, fil-bidu tas-sena 1996 f’Pariġi, kellha l-għan li tipparaguna l-pożizzjonijiet tal-gruppi “A” u “B” (premessa 139 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-laqgħat marġinali għal-laqgħat tas-CEFIC, bil-parteċipazzjoni tar-rikorrenti, tal-24 ta’ Mejju 1996 f’ Göteborg u tas-27 ta’ Novembru 1996 fi Brussell, kienu jirrigwardaw proposti biċ-ċifri ta’ tqassim tas-suq u fuq il-prezzijiet, madankollu mingħajr ma ntlaħaq ftehim speċifiku (premessi 141 sa 145 tad-deċiżjoni kkontestata);

– id-diversi kuntatti bilaterali fl-1996 u fl-1997, fosthom il-laqgħa bejn EKA Chemicals u r-rikorrenti, f’April jew f’Mejju 1997 f’Kopenħagen, li fil-kuntest tagħha r-rikorrenti saqsiet jekk EKA Chemicals kinitx lesta tingħaqad mal-manifatturi l-oħra fl-isforz ikkoordinat li jitnaqqsu l-kapaċitajiet, jindikaw il-proġetti ta’ tnaqqis tal-kapaċitajiet (premessi 154 u 155 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-laqgħat tat-28 u tad-29 ta’ Mejju 1997, li seħħew marġinalment għal-laqgħa tas-CEFIC f’Séville, laqqgħu flimkien il-gruppi “A” u “B” u kienu jirrigwardaw mudell dettaljat ta’ tqassim tas-suq tal-PH, madankollu ma ntlaħaq ebda ftehim finali u d-diskussjonijiet ġew posposti għal Awwissu 1997 (premessi 156 sa 167 tad-deċiżjoni kkontestata);

– il-kuntatti bilaterali bejn ir-rikorrenti, EKA Chemicals u Degussa li seħħew wara l-imsemmija laqgħat matul is-sajf tas-sena 1997 (premessi 168 sa 170 tad-deċiżjoni kkontestata).

126 Ir-rikorrenti la tikkontesta l-materjalità tal-imsemmija kuntatti u lanqas il-kontenut tad-diskussjonijiet esposti fil-premessi ċċitati iktar ’il fuq tad-deċiżjoni kkontestata.

127 Madankollu hija ssostni li dawn il-fatti ma jippermettux li jiġi konkluż li kien hemm ftehim jew prattika miftiehma qabel id-data tal-laqgħa multilaterali ta’ Awwissu 1997 fi Brussell, li wasslet għal ftehim ferm dwar żieda fil-prezz tal-PH (premessi 171 sa 174 tad-deċiżjoni kkontestata) u li hija tirrikonoxxi bħala d-data tal-bidu tal-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur.

128 L-ewwel nett, ir-rikorrenti ssostni, billi tagħmel riferiment għall-elementi esposti fil-premessi 115 sa 170 tad-deċiżjoni kkontestata, li sal-imsemmija laqgħa ta’ Awwissu 1997, il-parteċipanti għad-diskussjonijiet inkwistjoni ma setgħux jikkonkludu ftehim fuq it-tqassim tas-swieq jew fuq il-prezzijiet u ma impenjawx ruħom fi prattiki miftiehma.

129 F’dan ir-rigward, hija targumenta li l-Kummissjoni bbażat ruħha fuq interpretazzjoni żbaljata tal-kunċetti ta’ ftehim u ta’ prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE u wettqet żball ta’ evalwazzjoni tal-fatti.

130 Fir-rigward tal-allegat żball ta’ liġi, għandu jitfakkar li fil-kuntest ta’ ksur kumpless il-Kummissjoni ma hijiex obbligata li tikklassifika kull wieħed mill-aġiri kkonstatati bħala ftehim jew prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE, fir-rigward ta’ forom ta’ kollużjoni li jikkondividu l-istess natura. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ma tistax tkun mistennija li tikklassifika b’mod preċiż il-ksur bħala ftehim jew prattika miftiehma, peress li, fi kwalunkwe każ, iż-żewġ forom ta’ ksur huma koperti mid-dispożizzjonijiet iċċitati iktar ’il fuq ara l-punti 90 u 91 iktar ’il fuq).

131 Fil-kawża preżenti, il-Kummissjoni ma tistax tiġi kkritikata, b’mod ġust, talli ddefiniet l-aġiri kollha inkwistjoni bħala li jippreżentaw l-elementi kostituttivi kollha “ta’ ftehim u/jew ta’ prattika miftiehma”, inkwantu dawn setgħu jiġu kkunsidrati bħala li jaqgħu taħt waħda jew oħra mill-forom ta’ kollużjoni previsti fl-Artikolu 81(1) KE.

132 Fir-rigward tal-allegat żball ta’ evalwazzjoni tal-fatti, ir-rikorrenti essenzjalment issostni li, qabel Awwissu 1997, il-kompetituri, minn naħa, ma laħqux ftehim fuq l-aġir speċifiku fis-suq u, min-naħa l-oħra, ma adottawx forma ta’ koordinazzjoni li tista’ tiġi kklassifikata bħala prattika miftiehma.

133 Hija tagħmel riferiment, b’mod partikolari, għall-informazzjoni esposta fid-deċiżjoni kkontestata, li tgħid li, fl-1996, id-diskussjonijiet “kien ilhom bla progless għal sena” u donnhom kienu “f’punt fejn ma setgħux jiżviluppaw iktar”. Hija tenfasizza li, ukoll f’Mejju 1997, “in-nuqqas ta’ fiduċja kienet raġuni konkomitanti għan-nuqqas ta’ ftehim fuq iż-żamma tal-istatus quo f’termini ta’ ishma tas-suq”, “[peress li] l-manifatturi ż-żagħar [kienu] vvotaw kontra d-determinazzjoni tal-ishma tas-suq” (premessi 140, 142 u 164 tad-deċiżjoni kkontestata).

134 Issa, għalkemm l-elementi invokati mir-rikorrenti jindikaw li l-manifatturi li pparteċipaw għal-laqgħat bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997 ma rnexxilhomx jikkonkludu ftehim “veru u proprju” dwar it-tqassim tas-suq, fatt li l-Kummissjoni nnifisha kkonstatat fil-premessa 309 tad-deċiżjoni kkontestata, xorta jibqa l-fatt li huma kellhom, matul perijodu twil, diskussjonijiet regolari fuq l-abbozz ta’ ftehim bħal dan.

135 Fil-fatt, mill-fatti mhux ikkontestati mir-rikorrenti jirriżulta li, wara inviti rikorrenti min-naħa ta’ Degussa u tar-rikorrenti, indirizzati lill-kompetituri tagħhom fis-suq tal-PH, inżammew laqgħat, matul Mejju 1995, bil-għan li jiġu stabbiliti kuntatti permanenti bejn il-kompetituri. Il-parteċipanti ddiskutew dwar it-tendenzi tas-suq u l-kompetituri l-ġodda fis-suq Ewropew tal-PH, fejn Degussa u r-rikorrenti wrew ix-xewqa li l-pożizzjonijiet eżistenti fis-suq jibqgħu kemm jista’ jkun stabbli (premessi 115 sa 117 tad-deċiżjoni kkontestata).

136 Bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997, kien hemm diskussjonijiet regolari, li kellhom bħala suġġett proposti dwar il-kwoti ta’ bejgħ u l-kontroll tal-kapaċitajiet żejda (premessi 123 u 124 tad-deċiżjoni kkontestata), proposta biċ-ċifri għal-limitazzjoni tal-kapaċitajiet il-ġodda, fosthom dawk tar-rikorrenti, kif ukoll proposta ta’ ftehim fuq il-prezz (premessi 126 u 127 tad-deċiżjoni kkontestata), “il-pedamenti ta’ mudell li kellu jippermetti t-tqassim tat-tkabbir” (premessi 132 u 133 tad-deċiżjoni kkontestata), proposti biċ-ċifri għat-tqassim tas-suq u ftehim fuq il-prezzijiet (premessi 143 à 145 tad-deċiżjoni kkontestata), sforz koordinat għat-tnaqqis tal-kapaċitajiet (premessi 154 u 155 tad-deċiżjoni kkontestata) jew saħansitra mudell ddettaljat ta’ tqassim tas-suq tal-PH (premessi 159 sa 167 tad-deċiżjoni kkontestata).

137 Il-kontenut tad-diskussjonijiet, li ma huwiex ikkontestat mir-rikorrenti, juri l-eżistenza ta’ intenzjoni komuni li tiġi ristretta l-kompetizzjoni.

138 Fil-fatt, din is-serje ta’ laqgħat regolari, li matulhom l-impriżi ltaqgħu sabiex jiddiskutu proġetti ta’ limitazzjoni ta’ kapaċitajiet ġodda, it-tqassim tal-ishma tas-suq u ftehim fuq il-prezzijiet, ma kinitx tkun possibbli li kieku ma kienx hemm, dak iż-żmien, intenzjoni komuni, fost il-parteċipanti għal dawn il-laqgħat, li s-suq jiġi stabbilizzat permezz ta’ miżuri li jirrestrinġu l-kompetizzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-20 ta’ Marzu 2002, Dansk Rørindustri vs Il‑Kummissjoni, T‑21/99, Ġabra p. II‑1681, punt 46).

139 Peress li d-diskussjonijiet inkwistjoni kienu evidentement immotivati mill-intenzjoni komuni tal-parteċipanti li jiftiehmu fuq il-prinċipju nnifsu ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni, din il-kunsiderazzjoni ma tistax tiġi kkonfutata bil-fatt li l-elementi speċifiċi tar-restrizzjoni ppjanata kienu s-suġġett ta’ negozjati bejn il-parteċipanti sa Awwissu 1997 u li l-ftehim ferm ta’ Awwissu 1997, dwar iż-żieda kkoordinata tal-prezzijiet tal-PH, kien ġie konkluż permezz ta’ modalitajiet differenti minn dawk diskussi matul il-laqgħat preċedenti.

140 Barra minn hekk, l-involviment tar-rikorrenti f’dawn il-kuntatti kollużorji jirriżulta b’mod ċar mill-parteċipazzjoni attiva tagħha għad-diskussjonijiet. Hija pparteċipat għall-parti l-kbira tal-laqgħat li seħħew matul il-perijodu kkonċernat, billi “ġabret fil-qosor” il-proposti (premessi 123 u 124 tad-deċiżjoni kkontestata) u billi kkoordinat il-grupp kompost mil-“leaders tas-suq” (premessi 130 u 131 tad-deċiżjoni kkontestata).

141 F’dan ir-rigward, ir-riferiment li r-rikorrenti tagħmel għall-fatt li, matul il-laqgħa li seħħet f’Mejju 1997 (premessa 162 tad-deċiżjoni kkontestata), ir-rappreżentatn tagħha kien “ħareġ b’rabja mill-kamra […] irritat mit-talbiet tal-manifatturi ż-żagħar”, ma jikkostitwixxix indizju li jista’ jistabbilixxi li l-parteċipazzjoni tagħha għal-laqgħa inkwistjoni, u lanqas a fortiori għall-kuntatti kollha inkwistjoni, ma kellha ebda għan antikompetittiv.

142 Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet il-Kummissjoni setgħet ġustament tikkonstata li l-aġiri inkwistjoni jiffurmaw parti minn fażi inizjali tal-akkordju, li għaliha pparteċipat ir-rikorrenti, li kienet, min-naħa tagħha, tifforma parti mill-istess proġett antikompetittiv u, konsegwentement, kienu koperti mill-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) KE.

143 Fil-fatt, minn naħa, għandu jitfakkar li ftehim fis-sens tal-Artikolu 81(1) KE jista’ jiġi kkunsidrat bħala konkluż meta jkun hemm qbil tal-intenzjonijiet fuq il-prinċipju nnifsu ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni, anki jekk l-elementi speċifiċi tar-restrizzjoni ppjanata għadhom is-suġġett ta’ negozjati (ara l-punt 86 iktar ’il fuq).

144 Għalhekk, fil-kawża preżenti, ir-rikorrenti ma tistax issostni validament li, peress li l-impriżi ma ftehmux li jadottaw linji ta’ kondotta speċifiċi fis-suq, l-aġiri inkwistjoni jikkostitwixxu, l-iktar l-iktar, sempliċi intenzjoni li tiġi ristretta l-kompetizzjoni, intenzjoni li ma hijiex fost il-forom ta’ kollużjoni previsti fl-Artikolu 81(1) KE.

145 Sa fejn l-elementi esposti iktar ’il fuq juru li l-kompetituri diġà kellhom proġett komuni li l-għan tiegħu kien li jintlaħaq ftehim antikompetittiv, dawn id-diskussjonijiet għandhom jiġu kkunsidrati bħala li jmorru lil hinn mis-sempliċi intenzjoni jew minn tentattiv ta’ ftehim.

146 Min-naħa l-oħra, għandu jiġi osservat li l-kuntatti li seħħew matul il-perijodu inkwistjoni setgħu, f’kull każ, jiġu kklassifikati bħala koperti mill-Artikolu 81(1) KE inkwantu prattiki miftiehma.

147 Għandu jitfakkar li skont ġurisprudenza stabbilita, il-fatt li wieħed jikkomunika informazzjoni lill-kompetituri tiegħu bil-għan li jiġi ppreparat ftehim antikompetittiv huwa biżżejjed sabiex tiġi pprovata l-eżistenza ta’ prattika miftiehma fis-sens tal-Artikolu 81 KE (ara l-punt 98 iktar ’il fuq).

148 F’dan ir-rigward, anki jekk il-Kummissjoni ma jirnexxiliex tipprova li l-impriżi kkonkludew ftehim fis-sens strett tal-kelma, huwa biżżejjed, sabiex jiġi kkonstatat ksur tal-Artikolu 81(1) KE, li l-kompetituri jkunu stabbilew kuntatti diretti sabiex “jistabbillizzaw is-suq” (ara, f’dan is-sens, is-sentenza BPB vs Il‑Kummissjoni, punt 89 iktar ’il fuq, punt 170).

149 Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet, it-teżi tar-rikorrenti li tgħid li l-komunikazzjoni ta’ informazzjoni lill-kompetituri tista’ tiġi kkunsidrata bħala prattika miftiehma biss meta diġà jkun ġie konkluż ftehim antikompetittiv u meta n-negozjati jkun qegħdin jinżammu biss sabiex jippermettu l-implementazzjoni tiegħu, għandha tiġi miċħuda.

150 Fil-kawża preżenti, il-Kummissjoni stabbiliet li r-rikorrenti kienet ipparteċipat f’ċertu numru ta’ laqgħat mal-kompetituri tagħha u li, matul dawn il-laqgħat, kienet ġiet skambjata informazzjoni fuq il-kundizzjonijiet tas-suq, kien ġie diskuss il-livell tal-prezzijiet u l-parteċipanti kienu esponew l-istrateġija kummerċjali li kienu beħsiebhom jadottaw fis-suq. Barra minn hekk, peress li huwa paċifiku li l-iskambju ta’ informazzjoni inkwistjoni seħħ bil-għan li jiġi ppreparat ftehim fuq it-tqassim tas-suq jew fuq il-prezzijiet, l-għan tiegħu huwa għalhekk manifestament antikompetittiv.

151 Konsegwentement, il-Kummissjoni setgħet ġustament tikkonstata li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fi prattika miftiehma li kellha l-għan li tirrestrinġi l-kompetizzjoni.

152 Din il-kunsiderazzjoni ma hijiex ikkonfutata mill-argument tar-rikorrenti li jgħid li, fid-dawl tan-nuqqas ta’ fiduċja reċiproka bejn il-kompetituri, ma huwiex konċepibbli li dawn setgħu jimpenjaw ruħhom fi prattiki miftiehma.

153 Fil-fatt, id-differenzi ta’ pożizzjoni tal-parteċipanti, saħansitra n-nuqqas ta’ fiduċja bejniethom, ma humiex, bħala tali, suffiċjenti sabiex tiġi eskluża l-eżistenza ta’ ftehim li jista’ jiġi kkwalifikat bħala prattika miftiehma. Issa, l-argumenti tar-rikorrenti ma jikkonfutawx il-fatti stabbiliti mill-Kummissjoni, li minnhom jirriżulta li, minkejja ċertu nuqqas ta’ fiduċja bejniethom, il-kompetituri ltaqgħu regolarment fil-perijodu kkonċernat u skambjaw informazzjoni fuq il-kundizzjonijiet tas-suq u fuq l-istrateġija kummerċjali tagħhom, bil-għan li jippreparaw ftehim antikompetittiv.

154 Bil-kontra ta’ dak li ssostni r-rikorrenti, il-Kummissjoni ma tistax tiġi kkritikata talli ma stabbilietx li l-informazzjoni skambjata, fir-rigward tal-kontenut tagħha, setgħet tintuża għal għanijiet antikompetittivi.

155 Fil-fatt, l-għan antikompetittiv tal-aġir inkwistjoni jirriżulta b’mod ċar kemm min-natura tal-informazzjoni skambjata matul il-laqgħat li seħħew matul il-perijodu kkonċernat, peress li din kienet tinkludi ċifri fuq il-bejgħ magħmul fis-snin preċedenti u previżjonijiet għall-ġejjieni (premessa 120 tad-deċiżjoni kkontestata), kif ukoll mill-kontenut tal-proposti diskussi, li kienu jirrigwardaw iż-żamma tal-istatus quo fis-suq, it-tqassim tal-kapaċitajiet ta’ produzzjoni l-ġodda u d-definizzjoni tal-livell tal-prezzijiet tal-PH (ara, pereżempju, il-premessi 115, 127, 133, 136 u 144 tad-deċiżjoni kkontestata).

156 Konsegwentment il-Kummissjoni stabbiliet, suffiċjentement skont il-liġi, li l-iskambju ta’ informazzjoni inkwistjoni, peress li serva sabiex “jipprepara t-triq” għaż-żidiet fil-prezzijiet u l-prattiki ta’ tqassim tas-swieq li rriżultaw minn dan, jikkostitwixxi forma ta’ kollużżjoni ikkontemplata fl-Artikolu 81(1) KE.

157 Minn dawn il-kunsiderazzjonijiet jirriżulta li l-Kummissjoni kienet iġġustifikata meta kkunsidrat li l-aġiri inkwistjoni setgħu jiġu kkunsidrati bħala li huma koperti mill-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) KE sa fejn dawn kienu jiffurmaw parti minn kumpless li kien jippreżenta l-elementi kostituttivi ta’ ftehim “u/jew” ta’ prattika miftiehma (premessi 308 u 309 tad-deċiżjoni kkontestata).

158 Fir-rigward tal-argument tar-rikorrenti bbażat fuq il-fatt li s-suq tal-PH baqgħa kompetittiv sa Awwissu jew sa Settembru 1997, fejn il-prezz tal-PH naqas b’mod kunsiderevoli lejn il-bidu tas-sena 1997, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) KE, it-teħid inkunsiderazzjoni tal-effetti konkreti ta’ ftehim jew ta’ prattika miftiehma huwa superfluwu meta jidher li l-għan tiegħu kien li jostakola, jirrestrinġi, jew li jikkawża distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan is-suq komuni (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja, tad-19 ta’ Marzu 2009, Archer Daniels Midland vs Il‑Kummissjoni, C‑510/06 P, Ġabra p. I‑1843, punt 140, u tal-4 ta’ Ġunju 2009, T‑Mobile Netherlands et, C‑8/08, Ġabra p. I‑4529, punt 29).

159 Fil-kawża preżenti, sa fejn il-Kummissjoni kkonstatat li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fi ftehim antikompetittiv u/jew fi prattika miftiehma, li kellhom l-għan li jirrestrinġu l-kompetizzjoni fis-suq tal-PH, hija ma kinitx obbligata li tieħu inkunsiderazzjoni l-effetti konkreti tal-aġiri inkwistjoni.

160 F’kull każ, speċifikament f’dak li jirrigwarda prattika miftiehma, skont ġurisprudenza stabbilita, għandu jiġi preżunt, bla ħsara għal prova kuntrarja li għandha tiġi prodotta mill-operaturi ekonomiċi kkonċernati, li l-impriżi li jipparteċipaw fil-prattika miftiehma u li jibqgħu attivi fis-suq jieħdu inkunsiderazzjoni l-informazzjoni skambjata mal-kompetituri tagħhom biex jiddeterminaw l-aġir tagħhom f’dan is-suq (sentenzi Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, punt 87 iktar ’il fuq, punti 118 u 121, u Hüls vs Il‑Kummissjoni, punt 55 iktar ’il fuq, punti 161 u 162).

161 F’dan ir-rigward, anki jekk jitqies li huwa paċifiku li l-aġiri ma effettwawx il-prezzijiet matul il-perijodu kkonċernat, xorta jibqa l-fatt li dan ma jwassalx sabiex tiġi mminata l-legalità tal-evalwazzjonijiet tal-Kummissjoni.

162 B’mod partikolari, il-fatt li prattika miftiehma ma għandiex effett dirett fuq il-prezzijiet ma jipprekludix li jiġi kkonstatat li din illimitat il-kompetizzjoni bejn l-impriżi kkonċernati, b’mod partikolari, billi eliminat il-pressjonijiet kompetittivi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Dansk Rørindustri vs Il‑Kummissjoni, punt 138 iktar ’il fuq, punti 139 sa 140).

163 Għalhekk, l-argument tar-rikorrenti li jgħid li l-Kummissjoni interpretat ħażin il-prova tal-fatt li s-suq kien baqgħa kompetittiv matul il-perijodu kkonċernat ma jistax jiġi aċċettat.

164 Fir-rigward tal-argument tar-rikorrenti li jgħid li l-fatti invokati fid-deċiżjoni kkontestata fir-rigward tal-perijodu inkwistjoni jikkonċernaw prinċipalment is-suq tal-PH, u mhux dak tal-PBS, għandu jitfakkar li d-deċiżjoni kkontestata hija bbażata fuq il-konstatazzjoni ta’ ksur uniku li jirrigwarda ż-żewġt iswieq ikkonċernati (premessi 328 et seq tad-deċiżjoni kkontestata), klassifikazzjoni li ma hijiex ikkontestata mir-rikorrenti fil-kawża preżenti.

165 Issa, sa fejn il-Kummissjoni kklassifikat l-akkordju inkwistjoni bħala ksur uniku, hija ma kinitx obbligata li tieħu inkunsiderazzjoni, fil-kuntest ta’ din il-klassifikazzjoni, it-tul differenti tal-atti li kienu jirrigwardaw is-suq tal-PBS biss. Peress li dawn ma kinux ċirkustanzi ta’ ksur distinti, hija lanqas ma kienet obbligata li tieħu inkunsiderazzjoni din id-differenza sabiex tiddetermina t-tul tal-ksur ikkunsidrat globalment.

166 Fil-fatt, ikun artifiċjali li aġir kontinwu, ikkaratterizzat minn skop wieħed, jiġi diviż f’diversi ċirkustanzi ta’ ksur distinti minħabba li l-prattiki miftiehma varjaw, fl-intensità tagħhom, skont is-suq ikkonċernat. Dawn l-elementi għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni biss waqt l-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur u, jekk ikun il-każ, waqt id-determinazzjoni tal-ammont tal-multa (ara, b’analoġija, is-sentenza Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, punt 87 iktar ’il fuq, punt 90).

167 Fil-kawża preżenti, b’mod konformi ma’ dawn il-kunsiderazzjonijiet, il-Kummissjoni indikat li, fir-rigward tal-iffissar tal-ammont tal-multa, hija kienet ħadet inkunsiderazzjoni l-fatt li l-akkordju fir-rigward tal-PBS kien beda wara dak fir-rigward tal-PH u li dan tal-ewwel kien intemm qabel (premessa 331 tad-deċiżjoni kkontestata).

168 Għalhekk, l-argument tar-rikorrenti bbażat fuq l-insuffiċjenza tal-provi tal-atti antikompetittivi fis-suq tal-PBS fir-rigward tal-perijodu inkwistjoni, ma jistax jiġi aċċettat.

169 Fl-aħħar nett, peress li r-rikorrenti ma wrietx li d-deċiżjoni kkontestata kienet ivvizzjata bi żball ta’ liġi fl-applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) KE, għandu jiġi miċħud ukoll l-argument tagħha, essenzjalment ibbażat fuq l-istess premessa, li jgħid li l-Kummissjoni interpretat din id-dispożizzjoni b’mod estensiv wisq, bi ksur tal-prinċipju ta’ legalità tal-pieni.

170 Fid-dawl ta’ dak kollu li ntqal iktar ’il fuq, l-ilment dwar il-konstatazzjoni tal-ksur għall-perijodu ta’ bejn Mejju 1995 u Awwissu 1997 ma jistax jiġi milqugħ.

– Fuq il-perijodu ta’ bejn it-18 ta’ Mejju u l-31 ta’ Diċembru 2000

171 Fir-rigward tal-perijodu finali tal-ksur, il-Kummissjoni osservat, fil-premessa 356 tad-deċiżjoni kkontestata, li l-Artikolu 81(1) KE kien japplika għal akkordju li l-effetti tiegħu jkomplu wara t-tmiem formali tiegħu u li dan kien normalment il-każ meta impriżi ma jirrinunċjawx milli japplikaw il-prezzijiet ta’ referenza miftiehma matul il-laqgħat tal-kartell.

172 Meta applikat dawn il-kunsiderazzjonijiet għall-każ preżenti, il-Kummissjoni indikat li, skont id-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema, li kienu kkonfermati minn provi oħra, matul il-laqgħa multilaterali li nżammet f’Turku fit-18 ta’ Mejju 2000, kien intlaħaq kunsens ġenerali favur iż-żamma tal-livelli tal-prezzijiet għas-sena 2000 kollha u li, għalhekk, seta’ jitqies li l-effett fuq il-prezzijiet kien ippersista minn tal-inqas matul it-tieni semestru tas-sena 2000 (premessa 357 tad-deċiżjoni kkontestata). Għaldaqstant, id-data tal-31 ta’ Diċembru 2000 intgħażlet bħala d-data tat-tmiem tal-ksur, b’mod partikolari, fir-rigward tar-rikorrenti (premessa 360 tad-deċiżjoni kkontestata).

173 Ir-rikorrenti essenzjalment issostni li l-Kummissjoni wettqet żball ta’ liġi u żball ta’ evalwazzjoni tal-fatti meta kkonstatat li l-akkordju kien tkompla wara l-laqgħa tat-18 ta’ Mejju 2000.

174 F’dan ir-rigward għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, l-Artikolu 81 KE huwa applikabbli wkoll għall-ftehim li jkomplu jipproduċu effetti wara t-tmiem formali tagħhom, (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tat-3 ta’ Lulju 1985, Binon, 243/83, Ġabra p. 2015, punt 17, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-10 ta’ Marzu 1992, Montedipe vs Il‑Kummissjoni, T‑14/89, Ġabra p. II‑1155, punt 231).

175 B’mod partikolari l-Kummissjoni tista’ legalment tikkonstata li l-effetti tal-akkordju komplew wara t-tmiem formali tal-laqgħat kollużorji, sakemm iż-żidiet fil-prezzijiet previsti matul dawn il-laqgħat japplikaw għal perijodu posterjuri (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tas-26 ta’ April 2007, Bolloré et vs Il‑Kummissjoni, T‑109/02, T‑118/02, T‑122/02, T‑125/02, T‑126/02, T‑128/02, T‑129/02, T‑132/02 u T‑136/02, Ġabra p. II‑947, punt 186).

176 Fil-kawża preżenti, sa fejn il-Kummissjoni stabbiliet li matul il-laqgħa tat-18 ta’ Mejju 2000 kien intlaħaq kunsens ġenerali dwar iż-żamma tal-livelli tal-prezzijiet għat-tieni semestru tas-sena 2000, hija setgħet ġustament tikkonkludi li l-effetti tal-akkordju kienu komplew sal-31 ta’ Diċembru 2000.

177 Din il-konklużjoni ma hijiex ikkonfutata mill-argumenti tar-rikorrenti ibbażati, prinċipalment, fuq l-insuffiċjenza ta’ provi prodotti mill-Kummissjoni.

178 Għandu jiġi osservat li r-rikorrenti la tikkontesta ż-żamma tal-laqgħa informali inkwistjoni u lanqas il-parteċipazzjoni tagħha għal din il-laqgħa. F’dan ir-rigward, hija ma hijiex iġġustifikata meta ssostni li d-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema, li jsemmu “kunsens”, ma jimplikawx l-eżistenza ta’ intenzjoni komuni fi ħdan il-parteċipanti dwar it-tkomplija tal-effetti tal-akkordju. Tali argument huwa effettivament kontradett mill-kliem ta’ dawn id-dikjarazzjonijiet, li jsemmu l-eżistenza ta’ “diskussjonijiet aħħarija” fuq il-prezzijiet għall-1 ta’ Jannar 2001 u ta’ “kunsens ġenerali” fir-rigward taż-żamma tal-livell tagħhom (premessa 282 tad-deċiżjoni kkontestata).

179 Ir-rikorrenti lanqas ma hija ġġustifikata meta tinvoka allegata kuntradizzjoni bejn l-indikazzjonijiet ta’ Arkema fir-rigward tal-kunsens fuq il-prezzijiet u ddikjarazzjonijiet l-oħra tagħha, li jgħidu li l-laqgħa ta’ Turku kienet “l-okkażjoni sabiex ċerti manifatturi juru li ż-żminijiet kienu nbidlu” u “sabiex jindikaw il-waqfien tal-kooperazzjoni u għalhekk itemmu l-organizzazzjoni kkontrollata tas-suq”. Dawn l-aħħar dikjarazzjonijiet, li jesponu l-intenzjoni li l-aġir antikompetittiv jintemm u li għalhekk jindikaw it-tmiem formali tal-akkordju, ma jikkontradixxux l-eżistenza ta’ kunsens dwar iż-żamma tal-effetti tiegħu sa tmiem is-sena.

180 Barra minn hekk, bil-kontra ta’ dak li tallega r-rikorrenti, id-dikjarazzjonijiet ta’ Arkema huma kkonfermati minn elementi oħra tal-proċess, b’mod partikolari, mill-informazzjoni, ikkonfermata minn diversi impriżi u mhux ikkontestata mir-rikorrenti, li tgħid li, fil-kuntest tal-laqgħat marġinali għal-laqgħat biennali tas-CEFIC, il-prezzijiet kienu normalment jiġu stabbiliti għas-sitt xhur ta’ wara (premessa 357 tad-deċiżjoni kkontestata).

181 F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li, fid-dawl ta’ serje ta’ indizji konkordanti li juru l-eżistenza tal-akkordju, hemm bżonn ta’ spjegazzjoni verament b’saħħitha sabiex jintwera li, matul laqgħa speċifika, ġraw affarijiet totalment differenti minn dawk li ġraw matul laqgħat preċedenti, ladarba dawn il-laqgħat kollha kienu jlaqqgħu flimkien l-istess ċirklu ta’ parteċipanti, kienu jseħħu fil-kuntest ta’ ċirkustanzi esterni omoġenei u kellhom, mingħajr ebda dubju, l-istess għan (konklużjonijiet tal-Imħallef M. Vesterdorf li aġixxa bħala Avukat Ġenerali fil-kuntest tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-24 ta’ Ottubru 1991, Rhône-Poulenc vs Il‑Kummissjoni, T‑1/89, Ġabra p. II‑867, II‑954).

182 F’kull każ, l-indikazzjoni li tgħid li diversi kompetituri komplew il-kollużjoni minn tal-inqas sal-aħħar tas-sena 2000, minkejja t-tmiem formali tagħha, hija kkonfermata mill-eżistenza ta’ ċerti kuntatti bilaterali wara l-laqgħa tat-18 ta’ Mejju 2000 (premessa 357 tad-deċiżjoni kkontestata).

183 L-argument tar-rikorrenti intiż sabiex jistabbilixxi n-natura legali ta’ wieħed minn dawn il-kuntatti, jiġifieri l-laqgħa tagħha ma FMC Foret, ma jistax, f’dan ir-rigward, jikkonfuta l-konstatazzjoni tal-Kummissjoni dwar it-tkomplija tal-effetti tal-akkordju, peress li din il-konstatazzjoni ma hijiex ibbażata fuq dan il-fatt iżolat, li jikkostitwixxi biss element sekondarju fis-serje ta’ indizji invokati mill-Ku