Kawża T-348/08

Aragonesas Industrias y Energía, SAU

vs

Il-Kummissjoni Ewropea

“Kompetizzjoni — Akkordji — Suq tal-klorat tas-sodju — Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE — Rikors għal annullament — Tqassim tas-suq — Iffissar tal-prezzijiet — Serje ta’ indizji — Data tal-provi — Dikjarazzjonijiet ta’ kompetituri — Ammissjoni — Tul tal-ksur — Multi — Gravità tal-ksur — Ċirkustanzi attenwanti”

Sommarju tas-sentenza

1. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata ksur — Stħarriġ ġudizzjarju — Limiti

(Artikoli 81(1) KE u 230 KE; Ftehim ŻEE, Artikolu 53(1))

2. Dritt Komunitarju — Prinċipji — Drittijiet fundamentali — Preżunzjoni ta’ innoċenza —Proċedura fil-qasam tal-kompetizzjoni — Applikabbiltà

(Artikolu 6(2) UE; Artikolu 81(1) KE; Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, Artikolu 47; Ftehim ŻEE, Artikolu 53(1))

3. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata ksur — Modalità ta’ prova — Użu ta’ serje ta’ indizji

(Artikolu 81(1) KE; Ftehim ŻEE, Artikolu 53(1))

4. Kompetizzjoni — Akkordji — Ftehim bejn impriżi — Prova tal-ksur — Assenza ta’ provi dokumentarji — Effett

(Artikolu 81(1) KE; Ftehim ŻEE, Artikolu 53(1))

5. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata ksur — Prova tal-ksur u tat-tul tiegħu li għandha tiġi prodotta mill-Kummissjoni

(Artikolu 81(1) KE; Ftehim ŻEE, Artikolu 53(1); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2002/C 45/03)

6. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata ksur — Stħarriġ ġudizzjarju — Identifikazzjoni tal-provi meqjusa mill-Kummissjoni

(Artikolu 81(1) KE; Ftehim ŻEE, Artikolu 53(1); Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003)

7. Kompetizzjoni — Akkordji — Ftehim bejn impriżi — Prova tal-ksur — Evalwazzjoni tal-valur probatorju tal-provi differenti — Ammissjoni ta’ impriża rigward il-parteċipazzjoni tagħha f’laqgħat illeċiti

(Artikolu 81(1) KE)

8. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Metodu ta’ kalkolu indikat mil-linji gwida adottati mill-Kummissjoni — Kalkolu tal-ammont bażiku tal-multa — Teħid inkunsiderazzjoni tal-karatteristiċi tal-ksur fl-intier tiegħu

(Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23(2); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2006/C 210/02, punt 22)

9. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur — Ċirkustanzi attenwanti — Rwol passiv jew emulattiv tal-impriża

(Artikolu 81 KE; Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23(2); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 2006/C 210/02)

10. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Marġni ta’ diskrezzjoni rriżervat għall-Kummissjoni — Żieda tal-livell ġenerali tal-multi — Ammissibbiltà

(Artikolu 81(1) KE; Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23)

11. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur — Ċirkustanzi attenwanti — Aġir diverġenti minn dak miftiehem fl-akkordju — Evalwazzjoni

(Artikoli 81 KE u 82 KE; Regolament tal-Kunsill Nru 1/2003, Artikolu 23(3))

12. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Setgħa diskrezzjonali tal-Kummissjoni — Stħarriġ ġudizzjarju — Konstatazzjoni ta’ illegalità — Neċessità għall-Qorti Ġenerali li tagħti deċiżjoni dwar ir-riforma tad-deċiżjoni skont il-ġurisdizzjoni sħiħa tagħha

(Artikolu 261 TFUE)

1. F’dak li jikkonċerna l-amministrazzjoni tal-prova ta’ ksur tal-Artikolu 81(1) KE, il-Kummissjoni għandha tipproduċi l-prova tal-ksur li hija tkun ikkonstatat u għandha tistabbilixxi l-provi li huma kapaċi juru, suffiċjentement għall-finijiet tal-liġi, l-eżistenza tal-fatti li jikkostitwixxu ksur.

Sussegwentement, fil-kuntest ta’ rikors għal annullament ippreżentat skont l-Artikolu 230 KE, ma hijiex il-qorti tal-Unjoni li għandha tistħarreġ il-legalità tal-att ikkontestat.

Għalhekk, ir-rwol tal-qorti li quddiemha jiġi ppreżentat rikors għal annullament kontra deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata l-eżistenza ta’ ksur għar-regoli tal-kompetizzjoni u li timponi multi fuq id-destinatarji jikkonsisti li jiġi evalwat jekk il-provi u elementi oħra invokati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni tagħha humiex suffiċjenti sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza tal-ksur ikkontestat.

(ara l-punti 90-92)

2. L-eżistenza ta’ dubju f’moħħ il-qorti għandha tkun favur l-impriża destinatarja ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni. Il-qorti ma tistax għalhekk tikkonkludi li l-Kummissjoni stabbilixxiet l-eżistenza ta’ tali ksur skont id-dritt jekk ikun għad hemm dubju fuq il-kwistjoni, b’mod partikolari fil-kuntest ta’ rikors intiż għall-annullament ta’ deċiżjoni li timponi multa.

Fil-fatt, f’din l-aħħar sitwazzjoni, huwa neċessarju li tiġi kkunsidrata l-preżunzjoni ta’ innoċenza, hekk kif tirriżulta b’mod partikolari mill-Artikolu 6(2) tal-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, li tagħmel parti mid-drittijiet fundamentali li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, barra minn hekk ikkonfermata mill-preambolu tal-Att Uniku Ewropew u mill-Artikolu 6(2) UE kif ukoll mill-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, huma protetti fl-ordinament ġuridiku tal-Unjoni. Fir-rigward tan-natura tal-ksur inkwistjoni kif ukoll tan-natura u tal-livell ta’ ħruxija tas-sanzjonijiet marbuta miegħu, il-preżunzjoni ta’ innoċenza tapplika b’mod partikolari għall-proċeduri dwar il-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni applikabbli għall-impriżi li jistgħu jwasslu sabiex jiġu imposti multi jew pagamenti ta’ penalità.

(ara l-punti 93, 94)

3. Fil-qasam tal-kompetizzjoni, huwa neċessarju li l-Kummissjoni tipproduċi provi preċiżi u konkordanti sabiex tistabbilixxi l-konvinzjoni soda tagħha li l-ksur twettaq.

Madankollu, kull prova prodotta mill-Kummissjoni ma għandhiex neċessarjament tissodisfa dawn il-kriterji fir-rigward ta’ kull element tal-ksur. Huwa suffiċjenti li s-serje ta’ indizji invokati mill-istituzzjoni, evalwati globalment, twieġeb għal dan ir-rekwiżit.

Minbarra dan, meta tittieħed inkunsiderazzjoni n-natura notorja tal-projbizzjoni tal-ftehim antikompetittivi, ma jistax jiġi meħtieġ li l-Kummissjoni tipproduċi dokumenti li juru b’mod espliċitu li sar kuntatt bejn l-operaturi kkonċernati. L-elementi frammentarji u mifruxa li tista’ tiddisponi minnhom il-Kummissjoni għandhom, f’kull każ, ikunu jistgħu jiġu kkompletati minn deduzzjonijiet li jippermettu r-rikostruzzjoni taċ-ċirkustanzi rilevanti. L-eżistenza ta’ prattika jew ta’ ftehim antikompetittiv tista’ għalhekk tiġi dedotta minn ċertu numru ta’ koinċidenzi u indizji li, meta kkunsidrati f’daqqa, jistgħu jikkostitwixxu, fl-assenza ta’ spjegazzjoni koerenti oħra, il-prova ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni.

(ara l-punti 95-97)

4. Fir-rigward tal-mezzi ta’ prova li jistgħu jiġu invokati sabiex jiġi stabbilit ksur tal-Artikolu 81(1) u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE), il-prinċipju li jipprevali fid-dritt tal-Unjoni huwa dak ta’ amministrazzjoni libera tal-provi.

Konsegwentement, l-eventwali assenza ta’ provi dokumentati hija rilevanti biss fil-kuntest tal-evalwazzjoni globali tal-valur probatorju tas-serje ta’ indizji ppreżentati mill-Kummissjoni. Min-naħa l-oħra, dan waħdu ma jkollux bħala konsegwenza li l-impriża kkonċernata tista’ validament tikkontesta l-allegazzjonijiet tal-Kummissjoni billi tippreżenta spjegazzjoni barra l-fatti tal-każ. Dan ikun il-każ biss meta l-provi ppreżentati mill-Kummissjoni ma jippermettux li tiġi stabbilita l-eżistenza tal-ksur mingħajr ekwivoku u mingħajr ma tkun neċessarja interpretazzjoni.

Barra minn hekk, ebda dispożizzjoni u ebda prinċipju ġenerali tad-dritt tal-Unjoni ma jipprojbixxi lill-Kummissjoni milli tibbaża ruħha, kontra impriża, fuq dikjarazzjonijiet ta’ impriżi oħra akkużati, anki jekk dawn kienu nġabru mill-Kummissjoni fil-kuntest ta’ talba intiża favur l-Avviż [Komunikazzjoni] dwar l-immunità minn multi u tnaqqis f’multi f’każijiet ta’ kartell [akkordji]. Jekk dan ma kienx ikun il-każ, l-oneru tal-prova ta’ aġir li jikser l-Artikolu 81 KE u l-Artikolu 53 KE tal-Ftehim ŻEE, li jaqa’ fuq il-Kummissjoni, ikun insostenibbli u inkompatibbli mal-missjoni tagħha ta’ sorveljanza tal-applikazzjoni tajba ta’ dawn id-dispożizzjonijiet.

Madankollu, id-dikjarazzjoni ta’ impriża akkużata li pparteċipat f’akkordju, li l-eżattezza tagħha tiġi kkontestata minn diversi impriżi akkużati oħra, ma tistax titqies li tikkostitwixxi prova suffiċjenti tal-eżistenza ta’ ksur imwettaq minn dawn tal-aħħar mingħajr ma tkun sostnuta minn provi oħra, peress li l-livell ta’ korroborazzjoni meħtieġ jista’ jkun inqas, minħabba l-affidabbiltà tad-dikjarazzjonijiet inkwistjoni. Tali kundizzjoni ta’ korroborazzjoni tad-dikjarazzjoni ta’ impriża għandha tiġi osservata wkoll fil-każ ta’ kontestazzjoni ta’ din id-dikjarazzjoni minn impriża oħra akkużata.

(ara l-punti 98-101, 206)

5. Fil-qasam tal-kompetizzjoni, jista’ jiġi rrikonoxxut valur probatorju partikolarment għoli għad-dikjarazzjonijiet li, l-ewwel nett, huma affidabbli, it-tieni nett, isiru f’isem impriża, it-tielet nett, joriġinaw minn persuna li għandha responsabbiltà professjonali li taġixxi f’isem din l-impriża, ir-raba’ nett, imorru kontra l-interessi tad-dikjarant, il-ħames nett, joriġinaw minn xhud dirett taċ-ċirkustanzi li huma jirrapurtaw u, is-sitt nett, ikunu ġew ipprovduti bil-miktub, b’mod intenzjonali u wara riflessjoni bir-reqqa.

Minkejja li hija ġeneralment applikata ċerta kawtela fir-rigward ta’ depożizzjonijiet volontarji tal-parteċipanti prinċipali f’akkordju illegali, minħabba l-possibbiltà li dawn il-parteċipanti jkollhom tendenza li jċekknu l-importanza tal-kontribuzzjoni tagħhom fil-ksur u li jkabbru dik tal-oħrajn, xorta jibqa’ l-fatt li t-talba għal benefiċċju taħt l-applikazzjoni tal-Avviż [Komunikazzjoni] dwar l-immunità minn multi u tnaqqis f’multi f’każijiet ta’ kartell [akkordji], sabiex tinkiseb immunità jew tnaqqis mill-multa ma toħloqx neċessarjament inċentivazzjoni sabiex jiġu prodotti provi distorti f’dak li jikkonċerna l-parteċipazzjoni tal-membri l-oħra fl-akkordju inkwistjoni. Fil-fatt, kull tentattiv magħmul biex il-Kummissjoni taqa’ fi żball jista’ jqajjem dubji dwar is-sinċerità kif ukoll il-kompletezza tal-kooperazzjoni tal-applikant u, għaldaqstant, jipperikola l-possibbiltà tiegħu li jibbenefika kompletament mill-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni. F’dan ir-rigward, il-konsegwenzi potenzjali tal-komunikazzjoni lill-Kummissjoni ta’ provi distorti huma għaldaqstant iktar gravi peress li d-dikjarazzjoni kkontestata ta’ impriża għandha tkun sostnuta minn provi oħra. Fil-fatt, din iċ-ċirkustanza żżid ir-riskju li dikjarazzjonijiet ineżatti jiġu identifikati, kemm mill-Kummissjoni kif ukoll mill-impriżi l-oħra akkużati li pparteċipaw fil-ksur.

(ara l-punti 104-106)

6. Il-proċedura amministrattiva prevista bir-Regolament Nru 1/2003, li tiżvolġi quddiem il-Kummissjoni, tinqasam f’żewġ fażijiet distinti u suċċessivi, li kull waħda minnhom għandha loġika interna tagħha, jiġifieri fażi ta’ investigazzjoni preliminari, minn naħa, u fażi kontenzjuża, min-naħa l-oħra. Il-fażi ta’ investigazzjoni preliminari, li matulha l-Kummissjoni tuża s-setgħat ta’ investigazzjoni previsti bir-Regolament Nru 1/2003, u li tasal sad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, hija intiża li tippermetti lill-Kummissjoni li tiġbor l-elementi rilevanti kollha li jikkonfermaw jew le l-eżistenza ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni u tieħu pożizzjoni inizjali fuq l-orjentament tal-proċedura kif ukoll fuq kif għandha tipproċedi. Min-naħa l-oħra, il-fażi kontenzjuża, li tibda mid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet sal-adozzjoni tad-deċiżjoni finali, għandha tippermetti lill-Kummissjoni tiddeċiedi b’mod definttiv fuq il-ksur ikkontestat.

Fil-kuntest tal-evalwazzjoni tal-provi u tal-elementi oħra invokati mill-Kummissjoni sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, ir-riċerka, għall-finijiet tal-identifikazzjoni mill-Qorti Ġenerali tal-provi, tista’ tirrigwarda biss il-parti tar-raġunijiet tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni li fihom hija tiddeskrivi l-fażi kontenzjuża tal-proċedura amministrattiva. Fil-fatt, huwa biss wara li tkun irċeviet, fil-kuntest ta’ din l-aħħar fażi, l-osservazzjonijiet tal-impriża kkonċernata fuq l-ewwel pożizzjoni mibdija mill-Kummissjoni fi tmiem fażi ta’ investigazzjoni preliminari, kif imniżżla fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li l-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi li żżomm jew le din l-ewwel pożizzjoni u għalhekk li tagħti deċiżjoni definittiva fuq il-ksur ikkontestat.

Meta, wara li rċeviet l-osservazzjonijiet ta’ impriża fuq id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, il-Kummissjoni, fl-evalwazzjoni tal-provi li hija kellha fi tmiem il-fażi ta’ investigazzjoni preliminari sabiex tagħti deċiżjoni dwar il-parteċipazzjoni ta’ din l-impriża fil-ksur, tqajjem dubju hija stess fuq il-valur probatorju ta’ dawn il-provi, il-Qorti Ġenerali jkollha tieħu inkunsiderazzjoni din l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni.

(ara l-punti 109, 110, 113)

7. F’dak li jikkonċerna l-ammissjoni tar-rikorrenti rigward il-parteċipazzjoni tagħha f’laqgħa illeċita fir-rigward tar-regoli tal-kompetizzjoni, ir-rikonoxximent espliċitu jew impliċitu tal-punti ta’ fatt jew ta’ liġi minnha matul il-proċedura amministrattiva quddiem il-Kummissjoni jista’ jikkostitwixxi prova addizzjonali matul l-evalwazzjoni tal-fondatezza ta’ azzjoni ġudizzjarja.

Għaldaqstant, sabiex tali ammissjoni tiġi aċċettata bħala prova affidabbli, fl-istadju tal-evalwazzjoni fondatezza ta’ azzjoni ġudizzjarja għandu jsir stħarriġ dwar jekk il-kontenut ta’ din l-ammissjoni jikkompletax provi oħra prodotti mill-Kummissjoni.

(ara l-punti 217, 218)

8. Jekk il-gravità tal-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni hija, fl-ewwel lok, evalwata skont elementi relatati mal-ksur, bħan-natura tiegħu, il-parti mis-suq akkumulata tal-partijiet ikkonċernati kollha, il-portata ġeografika tal-ksur u l-implementazzjoni jew le tiegħu, fit-tieni lok din l-evalwazzjoni hija rregolata skont ċirkustanzi aggravanti jew attenwanti li huma karatteristiċi ta’ kull impriża li pparteċipat fil-ksur.

Għalhekk, l-ewwel fażi tal-metodu ta’ ffissar tal-multa mill-Kummissjoni għandha bħala għan li tistabbilixxi l-ammont bażiku tal-multa imposta fuq kull impriża kkonċernata, u dan billi jiġi applikat fuq il-valur tal-bejgħ ta’ prodotti jew servizzi inkwistjoni fis-suq ġeografiku kkonċernat ta’ kull waħda minnhom l-ewwel koeffiċjent ta’ moltiplikazzjoni li jirrifletti l-gravità tal-ksur, kif ukoll it-tieni koeffiċjent ta’ moltiplikazzjoni intiż sabiex jiddisswadihom milli jibdew mill-ġdid tali aġir illegali. Hekk kif jirriżulta mil-linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003, kull wieħed minn dawn iż-żewġ koeffiċjenti ta’ moltiplikazzjoni huwa ddeterminat fid-dawl tal-fatturi li jirriflettu l-karatteristiċi tal-ksur meħud fl-intier tiegħu, jiġifieri li dan jiġbor l-aġir antikompetttiv kollu tal-parteċipanti kollha tiegħu.

Għalhekk, ma hemmx lok, waqt id-determinazzjoni tal-ammont ta’ dawn iż-żewġ koeffiċjenti ta’ moltiplikazzjoni, li jittieħdu inkunsiderazzjoni karatteristiċi speċifiċi marbuta mal-ksur imwettaq minn kull wieħed mill-parteċipanti meħuda individwalment. Din il-konstatazzjoni hija barra minn hekk sostnuta mill-għan stess tat-tieni fażi tal-metodu ta’ ffissar tal-multi, li hija intiża, preċiżament, sabiex tieħu inkunsiderazzjoni ċirkustanzi aggravanti jew attenwanti li jikkaratterizzaw, individwalment, l-aġir antikompetittiv ta’ kull wieħed mill-parteċipanti tal-ksur inkwistjoni.

Konsegwentement, il-fatturi elenkati fil-punt 22 tal-linji gwida, sabiex jiġu stabbiliti kemm il-koeffiċjent ta’ moltiplikazzjoni “gravità tal-ksur” (punt 21 tal-linji gwida) u l-koeffiċjent ta’ moltiplikazzjoni “dritt ta’ dħul” (punt 25 tal-linji gwida), għandhom dejjem bħala għan li jevalwaw il-ksur għar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, meħuda flimkien. B’mod partikolari, ma jirriżultax mil-linji gwida li l-Kummissjoni għandha l-obbligu li tieħu inkunsiderazzjoni elementi speċifiċi għal parteċipant fi ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, bħall-parteċipazzjoni inqas frekwenti ta’ impriża f’kuntatti antikompetittivi jew l-assenza ta’ implementazzjoni tal-ftehim konklużi, fl-istadju tal-ewwel fażi tal-metodu ta’ ffissar tal-multa. Tali elementi ma jittieħdux inkunsiderazzjoni mill-Kummissjoni ħlief fl-istadju tat-tieni fażi ta’ dan il-metodu, bħala ċirkustanzi aggravanti jew attenwanti proprji għal kull waħda mill-impriżi li pparteċipat fil-ksur.

(ara l-punti 264-267, 273)

9. Il-punti 28 u 29 tal-Linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003 jipprovdu aġġustament tal-ammont bażiku tal-multa skont ċerti ċirkustanzi aggravanti u attenwanti, li huma proprji għal kull impriża kkonċernata. B’mod partikolari, il-punt 29 tal-Linji gwida jistabbilixxi lista mhux eżawrjenti ta’ ċirkustanzi attenwanti li jistgħu jwasslu, taħt ċerti ċirkustanzi, għal tnaqqis tal-ammont bażiku tal-multa. Ċertament, din il-lista ma tagħmilx iktar riferiment, fid-dawl taċ-ċirkustanzi attenwanti li jistgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni, għar-rwol passiv ta’ impriża. Madankollu, peress li l-lista stabbilita fil-punt 29 tal-Linji gwida tal-2006 ma hijiex eżawrjenti, tali ipoteżi ma tistax, fil-prinċipju tagħha, tiġi eskluża miċ-ċirkustanzi li jistgħu jwasslu għal tnaqqis tal-ammont bażiku tal-multa.

Ir-rwol passiv ta’ impriża fit-twettiq tal-ksur jimplika l-adozzjoni ta’ “profil baxx” mill-impriża kkonċernata, jiġifieri assenza ta’ parteċipazzjoni attiva fit-tfassil tal-elaborazzjoni ta’ ftehim antikompetittivi.

Fost l-elementi li jistgħu jiżvelaw ir-rwol passiv ta’ impriża fi ħdan akkordju, jistgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni n-natura sostanzjalment iktar sporadika tal-parteċipazzjoni tagħha fil-laqgħat meta pparagunata mal-membri ordinarji tal-akkordju kif ukoll id-dħul tardiv tagħha fis-suq li kien is-suġġett tal-ksur, indipendentement mit-tul tal-parteċipazzjoni tagħha f’dan il-ksur jew ukoll l-eżistenza tad-dikjarazzjonijiet espressi f’dan is-sens magħmula minn rappreżentanti ta’ impriżi terzi li jkunu pparteċipaw fil-ksur.

(ara l-punti 279-281, 284, 285)

10. Il-Kummissjoni għandha marġni ta’ diskrezzjoni fl-iffissar tal-ammont tal-multi sabiex torjenta l-aġir tal-impriżi lejn l-osservanza tar-regoli tal-kompetizzjoni. Il-fatt li l-Kummissjoni applikat, fil-passat, multi ta’ ċertu livell għal ċertu tip ta’ ksur ma jistax għaldaqstant iċaħħadha mill-possibbiltà li tgħolli dan il-livell fil-limiti indikati fir-Regolament Nru 1/2003, jekk dan ikun neċessarju sabiex tiġi żgurata l-implementazzjoni tal-politika tal-kompetizzjoni. L-applikazzjoni effettiva tar-regoli tal-kompetizzjoni teżiġi għall-kuntrarju li l-Kummissjoni tkun tista’ fi kwalunkwe mument tadatta l-livell tal-multi għall-bżonnijiet ta’ din il-politika.

(ara l-punt 293)

11. Il-fatt li impriża, li l-parteċipazzjoni tagħha fi prattika miftiehma mal-kompetituri tagħha fir-rigward tal-prezzijiet hija stabbilita, ma tkunx ġabet ruħha fis-suq b’mod konformi ma’ dak li jkun ġie miftiehem mal-kompetituri tagħha ma jikkostitwixxix neċessarjament element li għandu jiġi kkunsidrat, bħala ċirkustanza attenwanti, meta jiġi stabbilit l-ammont tal-multa li għandha tiġi imposta. Fil-fatt, impriża li ssegwi, minkejja l-prattika miftiehma mal-kompetituri tagħha, politika ftit jew wisq indipendenti fis-suq tista’ sempliċement tipprova tuża l-akkordju għall-vantaġġ tagħha.

(ara l-punt 297)

12. Il-fatt li l-eżami tal-motivi mqajma minn impriża kontra l-legalità ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni li timponi multa għal ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni tiżvela illegalità ma jeżentax lill-Qorti Ġenerali milli teżamina jekk għandhiex, fid-dawl tal-konsegwenzi ta’ din l-illegalità u billi tapplika l-ġurisdizzjoni sħiħa tagħha, tirriforma d-deċiżjoni kkontestata.

(ara l-punt 306)

SENTENZA TAL-QORTI ĠENERALI (It-Tieni Awla)

25 ta’ Ottubru 2011( )

“Kompetizzjoni – Akkordji – Suq tal-klorat tas-sodju – Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE – Rikors għal annullament – Tqassim tas-suq – Iffissar tal-prezzijiet – Serje ta’ indizji – Data tal-provi – Dikjarazzjonijiet ta’ kompetituri – Ammissjoni – Tul tal-ksur – Multi – Gravità tal-ksur – Ċirkustanzi attenwanti”

Fil-Kawża T‑348/08,

Aragonesas Industrias y Energía, SAU, stabbilita f’Barcelona (Spanja), irrappreżentata minn I. S. Forrester, QC, u K. Struckmann, P. Lindfelt u J. Garcia-Nieto Esteva, avukati,

rikorrenti,

vs

Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn A. Biolan, J. Bourke u R. Sauer, bħala aġenti,

konvenuta,

li għandha bħala suġġett, prinċipalment, talba għall-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2008) 2626 finali, tal-11 ta’ Ġunju 2008, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 [KE] u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/38.695 – Klorat tas-sodju), sa fejn din id-deċiżjoni tikkonċerna lil Aragonesas Industrias y Energía u, sussidjarjament, talba għall-annullament jew għat-tnaqqis sostanzjali tal-multa li ġiet imposta fuqha b’din id-deċiżjoni.

IL-QORTI ĠENERALI (It-Tieni Awla),

komposta minn I. Pelikánová, President, K. Jürimäe (Relatur) u S. Soldevila Fragoso, Imħallfin,

Reġistratur: C. Kristensen, Amministratur,

wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tal-10 ta’ Settembru 2010,

tagħti l-preżenti

Sentenza

Il-fatti li wasslu għall-kawża

1 Ir-rikorrenti, Aragonesas Industrias y Energía, SAU, hija kumpannija rregolata mid-dritt pubbliku Spanjol. Ikkostitwita fl-1992, dak iż-żmien hija kienet tappartjeni għad-diviżjoni tal-prodotti kimiċi tal-grupp Uralita, li taħtu seħħew l-attivitajiet li jikkonċernaw il-klorat tas-sodju u li kienu tqiegħdu taħt it-tmexxija tal-kumpannija Uralita, SA (iktar ’il quddiem “Uralita”). Sal-1994, Uralita kellha 100 % tal-ishma tar-rikorrenti. F’Diċembru 1994, Uralita ħolqot kumpannija holding, li semmiet Energia e Industrias Aragonesas EIA, SA (iktar ’il quddiem “EIA”), li ttrasferewlha l-attivitajiet kimiċi kollha. Ir-rikorrenti għalhekk saret 100 % sussidjarja ta’ EIA. Inizjalment, Uralita kellha 98.84 % tal-ishma ta’ EIA, sussegwentement, mill-1 ta’ Jannar 1995 sal-31 ta’ Diċembru 2000, dan is-sehem ta’ Uralita fil-kapital ta’ EIA kien varja bejn 49.44 % u 50.71 %.

2 Il-klorat tas-sodju huwa aġent li jsaddad ħafna li jinkiseb bit-trattamenti elettrolitiċi ta’ soluzzjoni abbażi tal-ilma tal-klorur tas-sodju f’ċellula mingħajr dijaframma. Il-klorat tas-sodju jista’ jiġi prodott f’forma kkristallizzata jew f’soluzzjoni. Huwa prinċipalment użat fil-produzzjoni tad-diossidu tal-kloru, użat fl-industrija tal-polpa u tal-karti għall-ibbliċjar tal-polpa kimika. L-applikazzjonijiet l-oħra jikkonċernaw, għalkemm f’volum inqas, il-purifikazzjoni tal-ilma tax-xorb, ibbliċjar tat-tessuti, l-erbiċidi u r-raffinar tal-uranju [premessa 2 tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2008) 2626 finali, tal-11 ta’ Ġunju 2008, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 [KE] u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/38.695 – Klorat tas-sodju) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”).

3 Fit-28 ta’ Marzu 2003, rappreżentanti ta’ EKA Chemicals AB (iktar ’il quddiem “EKA”), kumpannija stabbilita fl-Isvezja, ippreżentaw talba għal immunità minn multi jew, fin-nuqqas ta’ dan, tnaqqis ta’ multi, skont l-Avviż tal-Kummissjoni dwar l-immunità minn multi u tnaqqis f’multi f’każijiet ta’ kartell [akkordji] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 155, iktar ’il quddiem il-“Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni”) dwar l-eżistenza ta’ akkordju fl-industrija tal-klorat tas-sodju. It-talba ta’ EKA ġiet sostnuta minn provi dokumentati pprovduti minnha u permezz tad-dikjarazzjonijiet orali tar-rappreżentanti tagħha, fil-31 ta’ Marzu 2003 (iktar ’il quddiem id-“dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003”).

4 Fit-30 ta’ Settembru 2003, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej adottat deċiżjoni li tagħti lil EKA immunità kundizzjonali minn multa skont l-Artikolu 15 tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni.

5 Fl-10 ta’ Settembru 2004, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej talbet informazzjoni skont l-Artikolu 18(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 ta’ Diċembru 2002, fuq l-implementazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli 81 [KE] u 82 [KE] tat-Trattat (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205), lil Finnish Chemicals Oy (iktar ’il quddiem “FC”), kumpannija stabbilita fil-Finlandja, lil Arkema France SA, kumpannija stabbilita fi Franza u indikata, fid-deċiżjoni kkontestata, bl-isem tal-impriża “Atochem” (iktar ’il quddiem “Arkema France”) u, fl-aħħar nett, lir-rikorrenti.

6 Fl-24 ta’ Settembru 2004, L, impjegat ta’ Arkema France [iktar ’il quddiem “L (Arkema France)”], instema’ mill-Kummissjoni (iktar ’il quddiem id-“dikjarazzjonijiet ta’ Arkema France”).

7 Fit-18 ta’ Ottubru 2004, Arkema France ppreżentat, fit-tweġiba tagħha għat-talba għal informazzjoni tal-Kummissjoni, talba għal immunità jew tnaqqis tal-multi skont il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni.

8 Fid-29 ta’ Ottubru 2004, FC ippreżentat quddiem il-Kummissjoni, waqt laqgħa fil-bini tagħha, talba għal tnaqqis ta’ multi skont il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni u pprovdiet oralment lill-Kummissjoni informazzjoni dwar l-investigazzjoni fuq il-klorat tas-sodju. B’ittra tat-2 ta’ Notembru 2004, FC ikkonfermat it-talba tagħha għal tnaqqis ta’ multi u fl-istess ħin ipprovdiet provi dokumentati dwar il-parteċipazzjoni tagħha fil-ksur allegat mill-Kummissjoni.

9 Fl-4 ta’ Novembru 2004, saret laqgħa bejn il-Kummissjoni u r-rappreżentanti ta’ EKA. Fil-11 ta’ Novembru 2004, EKA ttrażmettiet lill-Kummissjoni informazzjoni addizzjonali dwar l-iżvilupp reċenti tas-suq tal-klorat tas-sodju.

10 Fit-3 u d-9 ta’ Diċembru 2004, ir-rikorrenti wieġbet għat-talbiet għal informazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta’ Settembru 2004.

11 Fis-6 ta’ Lulju 2006. EKA għamlet dikjarazzjoni orali ġdida għall-attenzjoni tal-Kummissjoni, dikjarazzjoni li kienet segwita minn intervisti ma’ tnejn mill-impjegati tagħha, fid-19 u l-20 ta’ Lulju 2006. Fid-29 ta’ Awwissu 2006, EKA għamlet dikjarazzjonijiet orali ġodda waqt laqgħa fil-bini tal-Kummissjoni (iktar ’il quddiem id-“dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2006”).

12 Bejn it-13 ta’ Novembru 2006 u l-11 ta’ April 2008, il-Kummissjoni ndirizzat talbiet għal informazzjoni, skont l-Artikolu 18(2) tar-Regolament Nru 1/2003, lil diversi kumpanniji u, b’mod partikolari, fit-13 ta’ Novembru 2006, fit-8 ta’ Frar u t-12 ta’ Marzu 2007 u l-11 ta’ April 2008, lir-rikorrenti.

13 Fl-27 ta’ Lulju 2007, il-Kummissjoni adottat dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet li d-destinatarji tagħha kienu, b’mod partikolari, EKA, FC, Arkema France, ir-rikorrenti u Uralita.

14 Fit-terminu mogħti, ir-rikorrenti kkomunikat lill-Kummissjoni l-osservazzjonijiet tagħha dwar id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Ir-rikorrenti kellha aċċess, minn naħa, għall-fajl tal-Kummissjoni fil-forma ta’ DVD indirizzat minn din tal-aħħar li kien fih dokumenti pubbliċi u, min-naħa l-oħra, it-traskrizzjoni tad-dikjarazzjonijiet orali tal-applikanti, fid-dawl tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni, li l-Kummissjoni rċeviet waqt il-proċedura ta’ investigazzjoni.

15 Fl-20 ta’ Novembru 2007, diversi mill-kumpanniji kkonċernati, fosthom Uralita, iżda mhux ir-rikorrenti, eżerċitaw id-dritt tagħhom li jinstemgħu oralment mill-Kummissjoni.

16 Fil-11 ta’ Ġunju 2008, il-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni kkontestata u nnotifikataha lir-rikorrenti fis-16 ta’ Ġunju ta’ wara.

17 Fil-premessa 69 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni essenzjalment tirrileva, li EKA, FC, Arkema France u r-rikorrenti pparteċipaw f’laqgħat u kellhom kuntatti intiżi sabiex jaqsmu s-swieq billi jallokaw il-volumi ta’ bejgħ tagħhom u jiffissaw il-prezzijiet tal-klorat tas-sodju fis-suq taż-Zona Ekonomika Ewropea (iktar ’il quddiem iż-“ŻEE”). Fid-dawl ta’ dan, il-Kummissjoni stabbilixxiet lista ta’ 72 kuntatt antikompetittiv, li ħa l-forma kemm ta’ laqgħat, kemm ta’ sejħiet telefoniċi (iktar ’il quddiem it-“72 kuntatt antikompetittiv”). Din il-lista tehmżet mal-Anness I tad-deċiżjoni kkontestata. Minbarra dan, fl-Anness II tad-deċiżjoni kkontestata, hemm mehmuża lista tal-persuni ċċitati f’din id-deċiżjoni. Fost l-ismijiet iċċitati, hemm dawk ta’ S. u W., impjegati ta’ EKA [iktar ’il quddiem “S.(EKA)” u “W.(EKA)”], ta’ A. u S [iktar ’il quddiem “A. (Aragonesas)”]. Dejjem fil-premessa 69 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tindika li l-prattiki antikompetittivi msemmija seħħew mill-21 ta’ Settembru 1994, fir-rigward ta’ EKA u ta’ FC, mis-17 ta’ Mejju 1995, fir-rigward ta’ Arkema France, u mis-16 ta’ Diċembru 1996, fir-rigward tar-rikorrenti. Dawn kienu damu sad-9 ta’ Frar 2000, tal-inqas, fir-rigward ta’ EKA, ta’ FC, ta’ Arkema France u tar-rikorrenti.

18 Fil-premessi 70 u 71 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ppreċiżat li l-osservanza tad-deċiżjonijiet meħuda fil-kuntest tal-akkordju kienet ivverifikata prinċipalment waqt il-laqgħat bilaterali u konverżazzjonijiet telefoniċi, li matulhom il-partijiet skambjaw informazzjoni kummerċjalment sensittiva fuq in-negozjati mal-klijenti, u dan, b’mod partikolari, fuq il-volumi mibjugħa u l-prezzijiet ipprattikati. Hija żżid tgħid li l-parteċipanti fl-akkordju applikaw strateġija ta’ stabilizzazzjoni tas-suq tal-klorat tas-sodju, li l-għan aħħari tagħha kien li jallokaw il-volumi ta’ bejgħ tal-prodott, li tiġi kkoordinata l-politika tal-iffissar tal-prezzijiet fir-rigward tal-klijenti, u permezz ta’ dan, li jimmassimizzaw il-marġni tagħhom.

19 Minbarra dan, fil-premessi 73 sa 78 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ddeskriviet il-linji ġenerali tal-prinċipji fundamentali u tal-funzjonament tal-akkordju. Fid-dawl ta’ dan hija rriferiet għal diversi kuntatti bejn il-produtturi prinċipali tal-klorat tas-sodju li kellhom bħala għan prinċipali n-negozjar bejniethom sabiex jallokaw il-volumi ta’ bejgħ tagħhom fis-swieq ġeografiċi kkonċernati u li jiffissaw il-prezzijiet li għandhom jintlaħqu fil-kuntratti konklużi mal-klijenti. Skont il-Kummissjoni, l-iskambju ta’ informazzjoni kummerċjalment sensittiva kien jikkostitwixxi aspett importanti tal-aġir kollużorju, peress li l-parteċipanti kienu sussegwentement fil-pożizzjoni li jipprevedu l-aġir tal-kompetituri tagħhom fis-suq. Fir-rigward tal-funzjonament tal-akkordju, il-Kummissjoni tafferma li l-produtturi tal-klorat tas-sodju kellhom kuntatti frekwenti fil-forma ta’ laqgħat bilaterali jew multilaterali u ta’ konverżazzjonijiet telefoniċi mingħajr madankollu ma segwew skema stabbilita bil-quddiem. Madankollu, hija tippreċiża li, fil-livell tal-qafas superjuri, id-diskussjonijiet seħħew waqt laqgħat multilaterali, ta’ spiss flimkien ma’ laqgħat ta’ grupp ta’ xogħol fuq il-klorat tas-sodju tal-Kunsill Ewropew tal-Industrija tal-Kimika (iktar ’il quddiem is-“CEFIC”). Fl-aħħar nett, skont il-Kummissjoni, fir-rigward tal-kalendarju tan-negozjati, il-kuntatti bejn il-kompetituri żdiedu ġeneralment fit-tmiem ta’ kull sena (bejn ix-xhur ta’ Ottubru u ta’ Diċembru), perijodu li kien jikkorrispondi man-negozju annwali tal-kuntratti bejn il-produtturi tal-klorat tas-sodju u l-klijenti tagħhom fid-dawl tas-sena ta’ wara. Madankollu l-Kummissjoni ssostni li, matul il-perijodu tal-investigazzjoni, dawn in-negozjati ta’ spiss seħħew wara l-bidu tas-sena ta’ wara, u dan b’mod partikolari matul ix-xhur ta’ Jannar u ta’ Frar.

20 Fir-rigward tal-aġir li jikkostitwixxi ksur tar-rikorrenti, mill-premessi 350 u 356 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li, sabiex tevalwa l-parteċipazzjoni tagħha fil-laqgħat illeċiti, il-Kummissjoni bbażat ruħha, minn naħa, fuq id-dokumenti attwali li jistabbilixxu, skont il-Kummissjoni, li r-rikorrenti kienet iltaqgħet ma’ partijiet oħra fl-akkordju u, fl-aħħar nett, fuq l-ammissjoni tar-rikorrenti rigward il-parteċipazzjoni tagħha f’laqgħa illeċita, fil-marġni ta’ laqgħa uffiċjali tas-CEFIC, fit-28 ta’ Jannar 2008, fi Brussell (iktar ’il quddiem il-“laqgħa illeċita tat-28 ta’ Jannar 1998”).

21 Fir-rigward b’mod iktar partikolari tal-provi attwali tal-ksur, il-Kummissjoni ssostni, fil-premessi 349 sa 350 tad-deċiżjoni kkontestata, dan li ġej:

“ In-noti ta’ [M.S. (FC)] jagħmlu riferiment tliet darbiet għal konverżazzjoni telefonika mar-rikorrenti. L-ewwel, fis-16 ta’ Diċembru 1996, [S. (FC)] ikkonferma, f’konverżazzjoni ma’ [S. (EKA)], li [FC] kienet ser tikkonforma mal-prezzijiet miftiehma għal Spanja u għal Portugall, fejn f’din il-konverżazzjoni fakkar diskussjonijiet ma’ [ir-rikorrenti]:‘[KUNFIDENZJALI] ( )’ (enfasi miżjuda, ara l-premessa 130). L-annotazzjoni ‘[KUNFIDENZJALI]’ turi li [S.(FC)] kellu preċedentement [mar-rikorrenti] konverżazzjoni personali fuq il-prezzijiet, li kienu jagħmlu parti minn dispożittiv ta’ ftehim bejn il-partijiet fl-akkordju. Sussegwentement, in-noti ta’ [S.FC)] għamlu riferiment għal konverżazzjoni telefonika ma’ [S. (EKA)]: ‘[KUNFIDENZJALI]’ (enfasi miżjuda, ara l-premessa 219), Din l-annotazzjoni tikkonferma li Arkema Franze kienet iddiskutiet direttament prezzijiet ma’ [ir-rikorrenti], li għal darba oħra, kien jaqa’ taħt il-koordinazzjoni ġenerali tal-prezzijiet. Fl-aħħar nett, in-noti ta’ [M.S. (FC)] jippreċiżaw, rigward telefonata tad-9 ta’ Diċembru 1999: ‘[KUNFIDENZJALI]’ (enfasi miżjuda, ara l-premessa 258). Jirriżulta minn din l-annotazzjoni li [S. (FC)] innota li [L. (Arkema France)] kien qallu fuq it-telefon jew irraporta lil dan tal-aħħar il-konverżazzjoni tiegħu ma’ [ir-rikorrenti]. [Li r-rikorrenti] kienet tkellmet ma’ wieħed pjuttost milli mal-ieħor ftit jimporta, peress li minn dan il-kontenut tan-noti jidher li d-diskussjoni inkwistjoni kienet ta’ natura illeċita.

350 Dawn ir-riferimenti juru b’mod ċar kuntatti telefoniċi diretti ma’ [r-rikorrenti] u jindikaw manifestament li dan kien direttament ikkontribwixxa għall-ftehim ġenerali dwar il-prezzijiet. Minbarra dan, [ir-rikorrenti] kkonfermat li pparteċipat fi [l-laqgħa illeċita tat-28 ta’ Jannar 1998], li matula l-kompetituri għamlu diskussjonijiet illeċiti (ara l-premessi 182 u 184). Il-Kummissjoni tikkonkludi għalhekk, filwaqt li tibbaża ruħha fuq id-dikjarazzjonijiet orali li rċeviet f’din il-kawża u l-provi attwali tal-fatti li jindikaw b’mod ċar aġir antikompetittiv min-naħa tagħha, [li r-rikorrenti] pparteċipat fi ksur fl-intier tiegħu. F’tali ċirkustanzi, hija [ir-rikorrenti] li għandha tipproduċi provi li jispjegaw kif l-aġir tagħha huwa kompatibbli ma’ aġir kompetittiv”.

22 Fil-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni indikat dan li ġej:

“Fil-każijiet l-oħra fejn isir riferiment għal [ir-rikorrenti] fid-[...] deċiżjoni [kkontestata], il-Kummissjoni taċċetta l-argument tal-kumpannija li l-informazzjoni setgħet toħroġ minn terzi pjuttost mill-parti kkonċernata stess. Il-fajl tal-Kummissjoni ma fihx provi suffiċjenti li jippermettu li jiġi stabbilit b’mod ċert li l-informazzjoni inkwistjoni kienet ġejja direttament mir-rikorrenti. Dan ser jittieħed inkunsiderazzjoin fuq il-livell tat-tul tal-ksur li għalih [ir-rikorrenti] għandha twieġeb”.

23 Fir-rigward tat-tul tal-ksur, u b’mod partikolari tad-dati ta’ bidu u ta’ tmiem tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur, il-Kummissjoni esponiet u kkonkludiet, fil-premessi 487 sa 489 tad-deċiżjoni kkontestata, dan li ġej:

“487 EKA u [FC] ipparteċipa fi ftehim antikompetittivi mill-[...] u [ir-rikorrenti] mis-16 ta’ Diċembru 1996 għall-inqas (ara l-premessa 130). [...]

488 F’dak li jikkonċerna t-tmiem tal-ksur, fil-konoxxenza tal-Kummissjoni, l-aħħar laqgħa antikompetittiva – li għaliha EKA, Atochem u [ir-rikorrenti] ipparteċipaw – seħħet fid-9 ta’ Frar 2000. Waqt din il-laqgħa, EKA żammet id-distanzi apertament mill-akkordju fejn iddikjarat ir-rifjut tagħha li tipparteċipa f’kull diskussjoni oħra mal-kompetituri. Waħda mill-parteċipanti hemmhekk indikat b’mod ċar ir-rieda tagħha li ma tkunx iktar implikata fl-akkordju u, fil-konoxxenza tal-Kummissjoni, dan kien l-aħħar kuntatt rilevanti bejn produtturi tal-klorat tas-sodju (ara wkoll il-premessa 283). Filwaqt li EKA, Atochem u [ir-rikorrenti] ipparteċipaw direttament fil-laqgħa tad-9 ta’ Frar 2000, xejn ma jindika li l-fajl tal-Kummissjoni, li [FC] kienet ħadet id-distanzi tagħha fir-rigward tal-akkordju qabel din id-data (ebda waħda mill-partijiet barra minn hekk ma sostniet tali distanza). Konsegwentement, il-Kummissjoni tikkunsidra d-9 ta’ Frar 2000 bħala d-data ta’ tmiem l-akkordju għall-impriżi kkonċernati kollha, f’dan il-każ EKA, [FC], Atochem u [ir-rikorrenti].

489 Isegwi li t-tul totali tal-ksur hekk kif deskritt fid-[...] deċiżjoni [kkontestata] tela’ għal [...] 3 snin u xahar għal [ir-rikorrenti] u Uralita”.

24 Fil-premessi 444 u 455 sa 468 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tikkunsidra, minn naħa, li Uralita eżerċitat influwenza determinanti fuq il-linja strateġika u l-politika kummerċjali globali tar-rikorrenti u, min-naħa l-oħra, li, wara l-assorbiment ta’ EIA minn Uralita, ir-responsabbiltà tal-ksur li kien ta’ EIA, bħala l-unika azzjonista tar-rikorrenti, ġiet ittrasferita lil Uralita. Għaldaqstant, fil-premessi 469 u 487 sa 489 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tikkunsidra [ir-rikorrenti] u Uralita responsabbli in solidum tal-ksur imwettaq mill-ewwel bejn is-16 ta’ Diċembru 1996 u d-9 ta’ Frar 2000 (iktar ’il quddiem il-“ksur inkwistjoni”), kif ukoll għal tul totali ta’ tliet snin u xahar.

25 Fir-rigward tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multi li għandhom jiġu imposti, mill-premessa 498 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li l-Kummissjoni bbażat ruħha fuq il-linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003 (ĠU 2006, C 210, p. 2, iktar ’il quddiem il-“linji gwida tal-2006”). Minbarra dan, f’dan il-każ, mill-premessa 509 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li, sabiex jiġi stabbilit il-valur tal-bejgħ, il-Kummissjoni ħadet inkunsiderazzjoni l-bejgħ tal-klorat ta’ sodju li sar minn kull impriża fiż-ŻEE matul is-sena finanzjara li tikkorrispondi mal-aħħar sena kompleta tal-ksur u li ntemmet fil-31 ta’ Diċembru 1999.

26 Fir-rigward tad-determinazzjoni tal-ammont bażiku tal-multa, mill-premessi 509 sa 524 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li l-Kummissjoni kkonstatat, l-ewwel nett, f’dak li jikkonċerna l-gravità tal-ksur inkwistjoni, minn naħa, li dan tal-aħħar, peress li kien ibbażat fuq ftehim fil-qasam ta’ tqassim tas-swieq u tal-iffissar tal-prezzijiet, kien partikolarment gravi (premessa 152 tad-deċiżjoni kkontestata), min-naħa l-oħra, li l-parti mis-suq akkumulata tal-impriżi li pparteċipaw f’dan il-ksur kienet telgħet fl-1999 għal 90 % fi ħdan iż-ŻEE (premessa 513 tad-deċiżjoni kkontestata), barra minn hekk, li dan il-ksur ipproduċa l-effetti tiegħu fuq parti sostanzjali tat-territorju taż-ŻEE (premessa 514 tad-deċiżjoni kkontestata) u, fl-aħħar nett, li l-ftehim, anki jekk mhux dejjem taw ir-riżultati mistennija kollha, ġeneralment kienu ġew implementati (premessa 515 tad-deċiżjoni kkontestata). Konsegwentement, il-Kummissjoni ffissat il-proporzjon tal-valur tal-bejgħ ta’ kull impriża implikata, utilizzata sabiex tistabbilixxi l-ammont bażiku għal 19 %.

27 It-tieni nett, il-Kummissjoni ffissat il-koeffiċjent ta’ moltiplikazzjoni skont it-tul tal-ksur, abbażi tad-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 24 tal-linji gwida, għal 3.5.

28 It-tielet nett, fil-premessa 523 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni, abbażi tad-dispożizzjonijiet tal-punt 25 tal-linji gwida tal-2006, u sabiex tiddisswadi lill-impriżi inkwistjoni milli jipparteċipaw fi ftehim orizzontali ta’ ffissar ta’ prezzijiet li jixxiebhu mal-ftehim li huma s-suġġett tad-deċiżjoni kkontestata, iddeċidiet li żżid l-ammont bażiku tal-multa b’ammont addizzjonali fiss, fid-dawl tal-fatturi eżaminati fil-premessi 512 sa 515 tad-deċiżjoni kkontestata, għal 19 %.

29 Il-Kummissjoni kkonkludiet, fl-Artikolu 1(ġ) u (h) tad-deċiżjoni kkontestata, li r-rikorrenti u Uralita kisru l-Artikolu 81 KE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE billi ħadu sehem, mis-16 ta’ Diċembru 1996 sad-9 ta’ Frar 2000, f’numru ta’ ftehim u prattiki miftiehma bil-għan li jaqsmu bejniethom il-volumi ta’ bejgħ, jiffissaw il-prezzijiet, jiskambjaw informazzjoni kummerċjalment sensittiva dwar il-prezzijiet u l-volumi ta’ bejgħ u jissorveljaw l-eżekuzzjoni ta’ arranġamenti antikompetittivi dwar il-klorat tas-sodju fis-suq taż-ŻEE.

30 Fl-Artikolu 2(f) tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni imponiet multa għal ammont ta’ EUR 9 900 000 fuq ir-rikorrenti u fuq Uralita, in solidum.

31 Fl-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ordnat lill-impriżi msemmija fl-Artikolu 1 tal-imsemmija deċiżjoni kkontestata, minn naħa, li jtemmu, jekk mhux diġà kienu għamlu dan, il-ksur ikkonstatat u, min-naħa l-oħra, li jastjenu minn kull att jew aġir bħal dak deskritt fl-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kkontestata kif ukoll minn kwalunkwe att jew aġir li jkollhom għan jew effetti identiċi jew li jixxiebhu.

32 L-Artikolu 4 tad-deċiżjoni kkontestata jelenka d-destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata, fosthom ir-rikorrenti.

Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet

33 Permezz ta’ rikors ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-26 ta’ Awwissu 2008, ir-rikorrenti ressqet din il-kawża.

34 Fuq rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (It-Tieni Awla) ddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali. Il-Qorti Ġenerali għamlet ukoll ċerti mistoqsijiet lill-partijiet u talbet lill-Kummissjoni tipprovdilha ċerti dokumenti. Il-partijiet wieġbu dawn il-mistoqsjiet u talbiet fit-termini li ngħatawlhom.

35 B’ittra tat-3 ta’ Settembru 2010, il-Kummissjoni ppreżentat osservazzjonijiet fuq ir-rapport għas-seduta fil-Kawża T‑348/08.

36 Waqt is-seduta, il-Qorti Ġenerali għaddiet lill-partijiet kopja tal-paġni 1159 u 1160 tal-fajl tal-Kummissjoni. Dawn ikkonfermaw li, barra ż-żieda ta’ kitba bl-idejn mill-Qorti Ġenerali ta’ numerazzjoni tal-inċiżi li kienu fiż-żewġ paġni, din il-kopja kienet strettament identika għall-oriġinali li kienet tinsab fl-imsemmija paġni tal-fajl tal-Kummissjoni.

37 Il-proċedura orali ngħalqet fid-10 ta’ Settembru 2010.

38 Ir-rikorrenti titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– prinċipalment, tannulla d-deċiżjoni kkontestata fil-parti li tikkonċernaha;

– sussidjarjament, temenda l-Artikoli 1 u 2 tad-deċiżjoni kkontestata sabiex tannulla jew tnaqqas sostanzjalment l-ammont tal-multa li kienet imponiet fuqha;

– tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.

39 Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tiċħad ir-rikors;

– tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.

Id-dritt

A – Fuq it-talba għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata

40 Insostenn tar-rikors tagħha, ir-rikorrenti tqajjem żewġ motivi. L-ewwel motiv huwa bbażat fuq żbalji ta’ liġi u ta’ evalwazzjoni peress li l-Kummissjoni ma kinitx stabbilixxiet suffiċjentement fid-dritt li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fil-ksur inkwistjoni. It-tieni motiv huwa bbażat fuq żbalji ta’ liġi u ta’ evalwazzjoni mwettqa mill-Kummissjoni fl-istadju tal-kalkolu tal-ammont tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti.

1. Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq żbalji ta’ liġi u ta’ evalwazzjoni peress li l-Kummissjoni stabbilixxiet il-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur bejn is-16 ta’ Diċembru 1996 u d-9 ta’ Frar 2000

41 Insostenn tal-ewwel motiv, ir-rikorrenti ssostni li l-provi li bbażat fuqhom il-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata ma jistabbilixxux b’mod suffiċjenti fid-dritt li hija pparteċipat fil-ksur inkwistjoni. Dan l-ewwel motiv jinqasam f’żewġ partijiet. Il-Kummissjoni ma kinitx uriet, l-ewwel nett, li r-rikorrenti kienet ipparteċipat direttament fil-ksur inkwistjoni, bejn is-16 ta’ Diċembru 1996 u 9 ta’ Frar 2000, u t-tieni nett, li hija kienet ipparteċipat fi ksur uniku u kontinwu li jkopri ż-ŻEE kollha.

a) L-argumenti tal-partijiet

42 Skont ir-rikorrenti, is-serje ta’ indizji invokati mill-Kummissjoni sabiex takkużaha bil-ksur inkwistjoni huma bbażati fuq it-tliet tipi ta’ prova li ġejjin. L-ewwel wieħed jirriżulta mill-fatt li r-rikorrenti rrikonoxxiet li pparteċipat fil-laqgħa illeċita tad-28 ta’ Jannar 1998 ma’ EKA, FC u Arkema France. It-tieni wieħed huwa bbażat fuq noti miktubin bl-idejn ta’ S. (FC) [iktar ’il quddiem in-“noti ta’ S. (FC)”]. It-tielet element huwa bbażat fuq id-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003 u tal-2006. Issa, l-ebda wieħed minn dawn il-provi, meħuda individwalment jew kollettivament, ma jistabbilixxi, mingħajr ebda dubju raġonevoli, li hija kienet ħadet sehem f’akkordju illegali.

43 L-ewwel nett, fir-rigward tal-laqgħa illeċita tad-28 ta’ Jannar 2008, ir-rikorrenti ma tikkontestax li pparteċipat fiha. Din kienet, hija tgħid, laqgħa purament informali, fil-kuriduri ta’ lukanda. Hija tfakkar madankollu li, hekk kif jirriżulta min-noti ta’ S. (FC), hekk kif tniżżlu fil-paġna 1159 tal-fajl tal-Kummissjoni, il-kapijiet tal-akkordju talbu lill-impjegat tar-rikorrenti jitlaq ftit wara mal-grupp li kien ifforma. Għalhekk, ir-rikorrenti ssostni li l-fatt li pparteċipat parzjalment għal laqgħa waħda fuq it-72 kuntatt antikompetittiv identifikati mill-Kummissjoni bejn il-membri tal-akkordju ma jippermettix li hija tiġi akkużata bil-parteċipazzjoni għall-ftehim kumplessi ħafna bejn id-destinatarji l-oħra tad-deċiżjoni kkontestata, ftehim li l-frekwenza tagħhom kienet sostnuta.

44 It-tieni nett, fir-rigward tal-provi kontemporanji tal-ksur ibbażati fuq in-noti ta’ S. (FC), dawn huma kkostitwiti biss minn tliet riferimenti indiretti għar-rikorrenti msemmija fil-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontestata. Minn naħa, jirriżulta kemm minn din il-premessa kif ukoll mill-premessa 352 ta’ din id-deċiżjoni li dawn it-tliet riferimenti bbażati fuq in-noti ta’ S. (FC) kienu jikkostitwixxu l-uniċi provi kurrenti tal-fatti li jinkriminaw lir-rikorrenti. Min-naħa l-oħra, jirriżulta mill-formulazzjoni tal-premessa 352 ta’ din id-deċiżjoni li l-Kummissjoni stess kienet ikkunsidrat li ma kienx possibbli li jiġi stabbilit b’mod ċert li informazzjoni oħra bbażata fuq in-noti ta’ S. (FC) li kienu jikkonċernaw lir-rikorrenti kienu ġejjin direttament minnha.

45 Ir-rikorrenti żżid li dikjarazzjonijiet oħra li jinsabu fit-talbiet intiżi favur il-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni, li l-Kummissjoni tixtieq, fl-atti, tagħti preċedenza fuq it-tliet riferimenti ċċitati fil-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontestata, jistgħu jiġu interpretati b’mod differenti minn kif tissuġġerixxi l-Kummissjoni u ma jippermettux li jiġi konkluż li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fi ksur uniku u kontinwu. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tibbaża ruħha wkoll fuq provi oħra li, minn naħa, ma ġewx invokati fid-deċiżjoni kkontestata u, min-naħa l-oħra, ma juru ebda ħtija tar-rikorrenti, li jispjega li dawn ma ġewx inklużi f’din id-deċiżjoni. Iktar preċiżament, ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni tallega, fir-risposta tagħha, li d-deċiżjoni hija bbażata mhux biss fuq it-tliet riferimenti fil-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontesta, iżda wkoll fuq riferimenti oħra li jikkonċernawha, estratti min-noti ta’ S. (FC). Ir-rikorrenti tikkunsidra li dan iwassal sabiex jiġi kkunsidrat li kull riferiment magħmul għaliha għandu jiġi interpretat bħala allegazzjoni diretta kontriha. Issa, għalkemm il-Kummissjoni tibbaża ruħha fuq il-“kitba ċara tad-deċiżjoni [kkontestata]” fir-rigward ta’ dawn ir-riferimenti l-oħra bbażati fuq in-noti ta’ S. (FC), sabiex tinkrimina lir-rikorrenti, din tal-aħħar tikkunsidra, bil-kontra, li dawn jew jikkostitwixxu provi li jiskolpawha jew ma jipprovawx li hija kienet ipparteċipat fil-ksur inkwistjoni.

46 Fl-aħħar nett, ir-rikorrenti tqis li, kuntrarjament għal dak li jirriżulta mill-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata, peress li huwa indikat li, sa fejn l-informazzjoni l-oħra bbażata fuq noti ta’ S. (FC) setgħu ġew minn terzi pjuttost milli mir-rikorrenti, [ma ttieħidx inkunsiderazzjoni l-livell tat-tul tal-ksur li għalih [ir-rikorrenti] għandha twieġeb” [traduzzjoni mhux uffiċjali], il-Kummissjoni ma biddlitx il-kalkolu tagħha tat-tul tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni meta pparagunat ma dak li kien imniżżel fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Hija tiddeduċi minn dan li t-tul stabbilit fid-deċiżjoni kkontestata ma jirriflettix korrettament il-portata tal-allegata parteċipazzjoni tagħha fil-ksur inkwistjoni u li ma sarux adattamenti jew konċessjonijiet fir-rigward tagħha min-naħa tal-Kummissjoni, sabiex tiġi riflessa n-natura frivola tal-provi.

47 Fir-rigward tal-ewwel riferiment dwar ir-rikorrenti, ikkunsidrat fil-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontestata, dan huwa relatat ma’ konverżazzjoni telefonika, li saret fis-16 ta’ Diċembru 1996, bejn S. (FC) u S. (EKA), li matulha tal-ewwel kien għamel riferiment għal konverżazzjoni li huwa kellu mar-rikorrenti dwar il-prezzijiet fi Spanja. Ir-rikorrenti ssostni li dan l-ewwel riferiment ma jurix, mingħajr ma jeżisti dubju raġonevoli fuq dan il-punt, li hija kienet ħadet sehem f’akkordju. Fil-fatt, minn naħa, l-impjegat ikkonċernat kien ċaħad li kien f’kuntatt ma’ S. (FC) barra mill-kuntest tal-assemblej ġenerali uffiċjali tas-CEFIC. Min-naħa l-oħra, dan ir-riferiment jirrigwarda biss is-suġġett ta’ konverżazzjoni ma’ S.(EKA) dwar ir-rikorrenti. Fl-aħħar nett, il-provi l-oħra ma jissuġġerux li r-rikorrenti kienet ħadet sehem fi ftehim dwar il-prezzijiet matul il-perijodu ta’ negozjar li ppreċeda l-firma ta’ kuntratti fuq il-klorat tas-sodju għall-ewwel trimestru tas-sena 1997. Jekk ir-rikorrenti kienet ipparteċipat f’akkordju f’dan iż-żmien, in-noti ta’ S. (FC) semmew dan iktar ta’ spiss, u dan b’mod li ma kienx biss indirett.

48 It-tieni riferiment magħmul dwar ir-rikorrenti huwa relatat ma’ konverżazzjoni telefonika, li seħħet fl-4 ta’ Diċembru 1998, bejn S. (FC) u S. (EKA), li matulha t-tieni kien għamel riferiment għal konverżazzjoni li kellu ma’ Arkema France fuq il-prezzijiet fil-Portugall. Minn din l-aħħar konverżazzjoni jirriżulta li Arkema France kienet indikat lil S. (EKA) li hija kienet tkellmet ma’ impjegat tar-rikorrenti. Ir-rikorrenti tikkunsidra li dan l-estratt ma jindikax li hija kienet ipparteċipat fl-akkordju u, bil-kontra, jista’ jagħti x’jifhem li kien intalab lir-rikorrenti li ma traħħasx il-prezzijiet tagħha. Min-naħa l-oħra, ir-rikorrenti tosserva li t-talba magħmula fid-dawl tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni ta’ Arkema France [ifformulata waqt is-smigħ ta’ L. (Arkema France) fl-24 ta’ Settembru 2004] ma kien fiha ebda riferiment għall-isem tar-rikorrenti fil-kuntest tad-diskussjonijiet li seħħew bejn nofs is-sena 1998 u x-xahar ta’ Mejju 2000. Barra minn hekk, dan l-estratt jirrapporta dikjarazzjoni ta’ Arkema France, li kienet kompetitur dirett ta’ FC. Għalhekk, ir-rikorrenti tagħti l-idea li, meta Arkema France tkellmet ma’ S. (EKA), hija seta’ kellha interess, bħala kompetitur aggressiv ta’ FC, li tagħti x’tifhem li l-prezz ma kienx ser jonqos u li FC kellha tosserva l-livell tas-sena preċedenti. Fl-aħħar nett, ir-rikorrenti tafferma li, matul is-sena 1998, hija raħħset il-prezzijiet ta’ bejgħ tagħha tal-klorat tas-sodju fil-Portugall. Għaldaqstant, mhux biss it-tieni riferiment ma jurix li r-rikorrenti kienet ipparteċipa f’diskussjonijiet waqt il-perijodu kkonċernat, iżda, minbarra dan, dan jikkostitwixxi element li jiskolpaha, peress li jissuġġerixxi li r-rikorrenti ma kinitx ikkoordinat l-aġir tagħha ma’ dak tal-membri tal-akkordju.

49 It-tielet riferiment magħmul dwar ir-rikorrenti huwa relatat ma’ konverżazzjoni telefonika li seħħet fid-9 ta’ Diċembru 1999, bejn S. (FC) u L. (Arkema France), li matulha wieħed minnhom kien indika li kien tkellem mar-rikorrenti. Issa, ir-rikorrenti ssostni li l-fatt li wieħed minnhom kellimha ma jimplikax waħdu li hija wettqet aġir illegali. Fil-fatt, jekk wieħed iqisha bħala impriża li rrifjutat li tikkoopera, kien possibbli li l-membri l-oħra tal-akkordju kellhom bżonn ikellmuha sabiex jippruvaw iġiegħluha “tikkonforma”. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tosserva mill-ġdid li dan it-tielet riferiment huwa kontradett mid-dikjarazzjonijiet li nstemgħu waqt is-seduta ta’ L. (Arkema France) li fihom huwa ma ċċitax lir-rikorrenti bħala li pparteċipat fl-akkordju bejn nofs is-sena 1998 u x-xahar ta’ Mejju 2000.

50 It-tielet nett, fir-rigward tad-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003 u tal-2006, ir-rikorrenti tfakkar li, skont il-Kummissjoni, dawn jispjegaw “l-implikazzjoni tar-rikorrenti għall-klijenti Spanjoli, Franċiżi u Portugiżi”. Għaldaqstant, FC u Arkema France ma fformulat ebda akkuża ta’ dan it-tip.

51 L-ewwel nett, fir-rigward tad-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003, jirriżulta li l-parteċipanti prinċipali fl-akkordju kienu EKA, FC u Arkema France. Ir-rikorrenti kienet ipparteċipat fi ftehim f’livell inqas. Minbarra dan, il-Kummissjoni tirreferi għall-premessa 358 tad-deċiżjoni kkontestata u għan-nota ta’ qiegħ il-paġna 391 relatata magħha, speċifikament id-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003. Fid-dawl ta’ dan, ir-rikorrenti tipproduċi u tikkumenta tliet siltiet ta’ dawn id-dikjarazzjonijiet li kienu jirrigwardaw rispettivament lil Spanja, lil Franza u lill-Portugall. Dawn it-tliet siltiet jikkostitwixxu siltiet ta’ riferiment tad-dikjarazzjoni ta’ EKA li jispjegaw l-allegazzjoni tagħha li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fl-akkordju fil-funzjoni tal-pożizzjoni tagħha u tal-interessi tagħha fis-suq għall-klijenti Spanjoli, Franċiżi u Portugiżi.

52 Fir-rigward tal-ewwel silta, li tikkonċerna lil Spanja, jirriżulta li EKA kienet b’mod partikolari ddikjarat li “[KUNFIDENZJALI]”. F’dan ir-rigward, ir-rikorrenti ssotni li, jekk hija kellha titlef partijiet mis-suq fi Spanja, ikun naturali li hija tipprova ssib klijenti minn swieq ġirien, bħal Franza u l-Portugall. Dan ikun aġir normali f’suq suġġett għas-sistema tal-kompetizzjoni. Għalhekk teżisti interpretazzjoni oħra barra dik stabbilita mill-Kummissjoni, interpretazzjoni konformi mal-aġir normali fis-suq.

53 Fir-rigward tat-tieni silta, li tikkonċerna lil Franza, jirriżulta minn din li EKA kienet b’mod partikolari ddikjarat li “[KUNFIDENZJALI]”. Ir-rikorrenti ssostni li l-Kummissjoni bbażat ruħha fuq din id-dikjarazzjoni sabiex tissuġġerixxi l-eżistenza fi Franza ta’ ftehim bilaterali fuq il-volumi bejn Arkema France u produtturi oħra għajr EKA. Għalhekk, ir-rikorrenti ssostni li d-dikjarazzjoni ta’ EKA tibbaża unikament fuq xniegħa, peress li hija tallega li r-rikorrenti pparteċipat f’arranġamenti li EKA ma kinitx ipparteċipat fihom. L-informazzjoni li tinsab f’din id-dikjarazzjoni għalhekk ma setgħetx tinkiseb ħlief minn terzi bħal Arkema France. Issa, ir-rikorrenti tosserva li, fit-talba tagħha magħmula fid-dawl tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni, Arkema France ma ssemmi ebda arranġament distint mar-rikorrenti. Id-dikjarazzjoni ta’ terz li tallega l-eżistenza ta’ ftehim li “jidher” li kien ġie konkluż minn produtturi oħra ma tistax tkun ta’ bażi għall-konvinzjoni dwar l-eżistenza ta’ tali ftehim. Għaldaqstant, din is-silta tad-dikjarazzjoni ta’ EKA ma hijiex ċara suffiċjentement sabiex timplika lir-rikorrenti fit-twettiq tal-ksur inkwistjoni.

54 Fir-rigward tat-tielet passaġġ, li jikkonċerna lill-Portugall, jirriżulta li EKA kienet b’mod partikolari indikat li “[KUNFIDENZJALI]”. Ir-rikorrenti tafferma li ma tifhimx kif din id-dikjarazzjoni tista’ tikkostitwixxi prova kontriha, filwaqt li ma timplikax lil EKA, Arkema France u FC rigward ftehim fuq il-volumi.

55 It-tieni nett, fir-rigward tad-dikjarazzonijiet ta’ EKA tal-2006, dawn kienu ġew ifformulati wara talba tal-Kummissjoni. Issa, ir-rikorrenti tafferma u tinsisti, minkejja l-argumenti għad-difiża tal-Kummissjoni, li dawn id-dikjarazzjonijiet tal-2006 fihom ċerti żbalji, jew jikkontradixxu ċerti affermazzjonijiet, li jinsabu fid-dikjarazzjonijiet preċedenti ta’ EKA u, b’mod iktar partikolari, dawk tal-2003. Huwa għalhekk li, fid-dikjarazzjonijiet tagħha tal-2006, EKA kienet indikat li r-rikorrenti kienet assistiet għal laqgħa waħda u mhux għal ħamsa. Minbarra dan, EKA ma tindikax iktar li r-rikorrenti u Akema France kienu ħallew ismha mis-suq tagħhom fi Franza fil-kuntest ta’ ftehim differenti. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tosserva li, fir-rigward tas-suq Spanjol, id-dikjarazzjoni ġdida ta’ EKA kienet issostni l-opinjoni tagħha li l-aġir li fuqu tibbaża ruħha l-Kummissjoni huwa f’kull każ naturali. Bl-istess mod, id-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2006 wkoll ma fihomx riferiment speċifiku dwar ir-rikorrenti fir-rigward tas-suq Spanjol, Portugiż u Franċiż. Ir-rikorrenti ssostni li, minkejja li EKA kienet iddikarjat li r-rikorrenti kienet parti mill-ftehim, hija ma pprovdiet ebda indikazzjoni speċifika dwar dan is-suġġett. Fil-fatt, hija tosserva li, filwaqt li d-dikjarazzjonijiet ta’ EKA jinkriminaw b’mod żbaljat lir-rikorrenti bħala li pparteċipa f’ħames laqgħat, il-Kummissjoni b’kawtela kienet naqset milli tinkludihom fid-deċiżjoni kkontestata. L-uniku riferiment għal ishma huwa element li jiskolpa lir-rikorrenti, peress li hija tindika li EKA u FC kienu ddeċidew li ma jżidux il-prezzijiet tagħhom fil-każ li r-rikorrenti, Arkema France u [KUNFIDENZJALI] ma jsegwuhomx.

56 Ir-rikorrenti titlob li l-inkoerenzi bejn id-dikjarazzjonjiet ta’ EKA tal-2003 u tal-2006 jippermettu li jkun hemm iktar dubju dwar l-eżattezza u l-valur probatorju tagħhom. Għalhekk, huma ma jistgħux jikkonvinċu lill-Qorti Ġenerali mingħajr dubju ragonevoli dwar it-twettiq ta’ ksur mir-rikorrenti. Minbarra dan, dawn id-dikjarazzjonijiet ma jagħmlu ebda rifermenti għal laqgħat jew konverżazzjonijiet telefoniċi mar-rikorrenti. Għaldaqstant, dawn huma insuffiċjenti sabiex jimputaw lir-rikorrenti bir-responsabbiltà ta’ ksur tal-Artikolu 81 KE.

57 Barra minn hekk u fir-raba’ lok, ir-rikorrenti ssostni l-Kummissjoni żbaljat meta stabbilixxiet, bħala data tat-tmiem tal-allegata parteċipazzjoni tagħha fl-akkordju, id-9 ta’ Frar 2000. Fil-fatt, il-provi prodotti fid-deċiżjoni kkontestata juru unikament li r-rikorrenti assistiet għal-laqgħa uffiċjali tas-CEFIC tad-9 ta’ Frar 2000, ħaġa li hija ma tikkontestax. Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni ma pprovatx li r-rikorrenti kienet ipparteċipat f’laqgħa illeċita li seħħet fil-marġni tal-laqgħa tas-CEFIC tad-9 ta’ Frar 2000 (iktar ’il quddiem il-“laqgħa illeċita tad-9 ta’ Frar 2000”). Għalhekk, l-ewwel nett, ir-rikorrenti tqis li d-dikjarazzjoni ta’ S. (EKA) waqt il-laqgħa illeċita tad-9 ta’ Frar 2000, fir-rigward tar-rifjut ta’ EKA li tipparteċipa f’kull diskussjoni ġdida mal-kompetituri, ma tistabbilixxix suffiċjentement il-parteċipazzjoni proprja tagħha f’din il-laqgħa. It-tieni nett, hija ssostni, minn naħa, li la Arkema France u lanqas FC ma kienu rreferew għal tali dikjarazzjoni u, min-naħa l-oħra, li l-impjegat tagħha kien ikkonferma li ma kienx sema’ din id-dikjarazzjoni. It-tielet nett, id-diskussjonijiet tal-20, tal-21 u tal-24 ta’ Jannar 2000, li għalihom il-Kummissjoni tirreferi fil-premessa 283 tad-deċiżjoni kkontestata, ma jistgħux jitqiesu li huma prova tal-parteċipazzjoni tagħha għal-laqgħa illeċita tad-9 ta’ Frar 2000. Ir-raba’ nett, ir-rikorrenti tosserva li jirriżulta mill-Anness I tad-deċiżjoni kkontestata li hija ma kinitx ġiet identifikata bħala li pparteċipat fil-laqgħa illeċita tad-9 ta’ Frar 2000 u li dan in-nuqqas ta’ identifikazzjoni ma jistax jirriżulta minn sempliċi żball ta’ kitba.

58 Bħala konklużjoni tal-ewwel parti tal-ewwel motiv, ir-rikorrenti ssostni li l-provi prodotti kontriha fid-deċiżjoni kkontestata ma humiex suffiċjentement preċiżi u konkordanti sabiex jistabbilixxu lil hinn minn kull dubju raġonevoli li hija pparteċipat fil-ksur inkwistjoni.

59 F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-ewwel nett, fir-rigward tal-prinċipju li fil-każ ta’ dubju jibbenefika l-akkużat, peress li jeżisti dubju f’dan il-każ fir-rigward tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni, il-Kummissjoni għandha tastjeni milli takkużaha b’parteċipazzjoni f’dan il-ksur.

60 It-tieni nett, ir-rikorrenti tosserva li l-kompetenza li l-Kummissjoni għandha sabiex tikkonstata l-eżistenza ta’ ksur skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 81 KE hija llum imsaħħa. Huwa għalhekk li r-Regolament Nru 1/2003 jagħtiha setgħat ġodda u msaħħa. Minbarra dan, il-programmi ta’ klemenza ġodda jippermettulha tirċievi fil-preżent provi ddokumentati sostanzjali. Minbarra dan, il-progress teknoloġiku fil-qasam informatiku jippermetti lill-Kummissjoni twettaq riċerka elettronika sofistikata. Fl-aħħar nett, ir-rikorrenti tosserva li, f’dan il-każ, il-Kummissjoni ma qisietx neċessarju li tapprofondixxi l-investigazzjoni tagħha u, fid-dawl ta’ dan, li torganizza żjara fil-bini tagħha jew ta’ dawk ta’ kumpanniji oħra li huma destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata.

61 Ir-rikorrenti ssostni li, billi għamlet hekk, il-Kummissjoni kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament. Fir-rigward tal-kompetenzi msaħħa, il-Kummissjoni għandha l-obbligu li tosserva livell għoli ta’ kwalità tal-prova. F’dan il-każ, peress li ma ssodisfatx tali livell ta’ kwalità, il-Kummissjoni kellha, kif hija kellha tagħmel fir-rigward tal-produtturi ż-żgħar l-oħra li kienu fl-istess sitwazzjoni bħal dik tar-rikorrenti, tħalliha tibbenefika mid-dubju li kien jeżisti. Għaldaqstant, il-Kummissjoni ma kellha la takkużaha b’parteċipazzjoni fil-ksur inkwistjoni u lanqas timponi multa fuqha. F’kull każ, ir-rikorrenti tirrileva li, filwaqt li l-livell ta’ informazzjoni skambjata mit-tliet produtturi prinċipali rigward il-[KUNFIDENZJALI] kien jixbah dak tal-informazzjoni skambjata fir-rigward tar-rikorrenti, il-Kummissjoni ddeċidiet li tapplika multa unikament fir-rigward tagħha. Ir-rikorrenti tikkonkludi minn dan li l-Kummissjoni kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.

62 Il-Kummissjoni tikkontesta l-mertu tal-argumenti mressqa mir-rikorrenti.

63 Hija ssostni li l-provi li jidhru fid-deċiżjoni kkontestata juru li r-rikorrenti pparteċipat fil-ksur inkwistjoni. Hija tfakkar li dawn il-provi huma ta’ tliet tipi, jiġifieri, minn naħa, dikjarazzjonijiet ta’ membri tal-akkordju li jinkriminaw lir-rikorrenti, min-naħa l-oħra, diversi noti kurrenti tal-fatti meħuda minn S. (FC) u, fl-aħħar nett, l-ammissjoni tar-rikorrenti rigward il-parteċipazzjoni tagħha fil-laqgħa illeċita tat-28 ta’ Jannar 1998, ammissjoni li kienet sostnuta minn provi oħra relatati ma’ din il-laqgħa.

64 Fl-ewwel lok, fir-rigward tad-dikjarazzjonijiet ta’ membri tal-akkordju, il-Kummissjoni tosserva li huma saru ftit wara l-waqfien tal-akkordju u li huma kkaratterizzati minn livell għoli ta’ konkordanza bejniethom kif ukoll man-noti kontemporanji ta’ S. (FC). Hija żżid li, kuntrarjament għal dak li ssostni r-rikorrenti, il-kumpanniji li kienu talbu li jibbenefikaw mill-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni ma humiex neċessarjament inċentivati sabiex jipproduċu provi sabiex joħolqu distorsjoni fir-rigward tal-parteċipanti l-oħra għall-akkordju akkużat.

65 It-tieni nett, fir-rigward tan-noti kontemporanji ta’ S. (FC), il-Kummissjoni tikkontesta l-affermazzjoni tar-rikorrenti li, fir-rigward tal-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontestata, kienu ntużaw tliet siltiet biss min-noti ta’ S. (FC) sabiex jakkużaw lir-rikorrenti, b’mod li, barra t-tliet siltiet li fuqhom ir-rikorrenti tiffoka, hija tibbaża ruħha diversi drabi fuq riferimenti oħra magħmula lir-rikorrenti fin-noti ta’ S. (FC) u, fid-dawl ta’ dan, tiċċita bħala eżempju l-premessi 150, 220, 229, 256, 305, 319 u 347 tad-deċiżjoni kkontestata. Il-Kummissjoni tosserva li, fl-istadju tar-replika, ir-rikorrenti sempliċement limitat il-kritika tagħha, rigward dawn il-provi dwar il-mertu, għas-silta tan-noti ta’ S. (FC) imsemmija fil-premessa 150, u dan filwaqt li qassritu u li ħarġitu mill-kuntest tiegħu. F’dak li jikkonċerna s-sitt premessi l-oħra, ir-rikorrenti tirrikonoxxi minn dan in-natura direttament akkużatorja, iżda tafferma li d-deċiżjoni kkontestata ma ssemmihiex fil-konstatazzjonijiet ta’ fatt li huma relatati mas-sena 1997. Din l-aħħar affermazzjoni hija żbaljata u l-Kummissjoni setgħet leġittimament tikkonkludi, fir-risposta tagħha, li kienu seħħew kuntatti telefoniċi regolari bejn ir-rikorrenti u l-membri tal-akkordju fl-1997.

66 Il-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontestata tikkonfuta l-argumenti tar-rikorrenti intiżi li jsostnu l-assenza ta’ parteċipazzjoni tagħha fl-akkordju u ma għandhiex tiġi konfuża mal-premessi, bħall-premessi 305 u 319, li fihom il-Kummissjoni żviluppat kompletament l-argumenti sfavorevoli tagħha fuq ir-rikorrenti. Minbarra dan, il-Kummissjoni kienet insistiet fuq dawn it-tliet riferimenti msemmija fil-premessa 349 peress li, minn naħa, dawn huma provi partikolarment konklużivi, u għalhekk essenzjali wkoll sabiex juru li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fil-ksur inkwistjoni, jiġifieri ksur uniku u kontinwu u ta’ dimensjoni Ewropea, min-naħa l-oħra, ir-rikorrenti ma kinitx ikkontestat dawn id-dikjarazzjonijiet u fl-aħħar nett, dawn il-provi kontemporanji tal-fatti jinkriminaw b’mod partikolarment qawwi lir-rikorrenti, mingħajr madankollu ma huma l-uniċi provi prodotti mill-Kummissjoni.

67 Fit-tielet lok, fir-rigward tal-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tafferma li stabbilixxiet fiha distinzjoni bejn is-siltiet ta’ noti differenti ta’ S. (FC), skont il-valur probatorju tagħhom, b’mod partikolari sabiex jiġi ddeterminat it-tul tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni. Issa, fl-imsemmija premessa 352, hija kienet indikat li, jekk hija kienet sempliċement għamlet riferimenti oħra lir-rikorrenti, bħal dawk imsemmija fil-premessa 349, hija kellha diffikultajiet sabiex turi b’mod konklużiv l-aġir kollużorju. Huwa għal din ir-raġuni li hija kienet iddeċidiet li ma tikkunsidrahomx sabiex tistabbilixxi t-tul tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fl-akkordju. Għaldaqstant, jekk dawn ir-riferimenti l-oħra li għamlulha ma jirriżultawx konklużivi minnhom infushom, huma jkunu tal-inqas parti minn sensiela ta’ koinċidenzi u ta’ indizji li fuqhom il-Kummissjoni kellha d-dritt tibbaża l-analiżi tagħha dwar il-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fl-akkordju.

68 Fl-istadju tal-kontroreplika, dejjem fir-rigward tal-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssostni li r-rikorrenti tinjora l-premessi 305 u 319 tad-deċiżjoni kkontestata, li jsemmu espressament is-siltiet l-oħra tan-noti ta’ S. (FC) bħala provi kontriha. Hija tagħmel riferiment ukoll għall-premessi 357 u 358 tad-deċiżjoni kkontestata, li jistabbilixxu li l-Kummissjoni tibbaża l-ilmenti tagħha kontra r-rikorrenti fuq in-noti ta’ S. (FC), ikkunsidrati flimkien, u ma tillimitax ruħha għat-tliet riferimenti msemmija fil-premessa 349 ta’ din id-deċiżjoni. Skont il-Kummissjoni, ma jirriżultax mill-ġurisprudenza li l-fatt li l-informazzjoni hija indirettament relatata jew li għandha portata sekondarja ma għandu ebda effett rigward il-possibbiltà li tużaha bħala prova. Il-provi kontemporanji tal-ksur ikkostitwiti min-noti ta’ S. (FC) huma koerenti meta pparagunati mal-provi tal-fajl li jakkużaw lir-rikorrenti u kienu fil-parti l-kbira ammessi mill-partijiet, inkluża r-rikorrenti.

69 Fl-aħħar nett, il-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata ma fiha l-ebda wegħda ta’ bidla fit-tul tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni, meta pparagunata ma’ dik ikkunsidrata fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Barra minn hekk, kuntrarjament għall-allegazzjonijiet tar-rikorrenti, il-provi użati fid-deċiżjoni kkontestata huma l-istess bħal dawk li jinsabu fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.

70 Fir-raba’ lok, il-Kummissjoni ssostni, l-ewwel nett, li d-deċiżjoni kkontestata hija bbażata fuq provi ġenerali pprovduti minn EKA, Arkema France u FC, li juru b’mod kategoriku l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fl-akkordju u l-karatteristiċi ta’ dan l-akkordju.

71 Fit-tieni lok, il-Kummissjoni telenka ċertu numru ta’ provi speċifiċi li juru l-kuntatti bejn ir-rikorrenti u l-membri l-oħra tal-akkordju.

72 L-ewwel nett, jirriżulta min-noti ta’ S. (FC), rigward il-konverżazzjoni telefonika tagħha tas-16 ta’ Diċembru 1996 ma’ S. (EKA), li tal-ewwel kien, preċedentement, kellu konverżazzjoni mar-rikorrenti. Il-Kummissjoni tosserva li hija ma kinitx ikkontestat din il-prova fit-tweġiba tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Minbarra dan, hija tikkontesta l-argumenti preżentement imqajma mir-rikorrenti kontra din il-prova.

73 It-tieni nett, fir-rigward tal-provi relatati mas-sena 1997, il-Kummissjoni tqis li s-siltiet tan-noti kontemporanji ta’ S. (FC) tal-10 u tal-14 ta’ Jannar 1997, juru l-irritazzjoni tar-rikorrenti quddiem it-tentattivi ta’ FC li tiġbed lejha parti mis-suq l-iktar sinjifikattiv fi Spanja u fil-Portugall. Bl-istess mod, jirriżulta minn nota ta’ S. (FC) tal-14 ta’ Ottubru 1997, dwar il-laqgħa bilaterali tal-isess jum bejn EKA u FC, li seħħet f’Turku (il-Finlandja) (iktar ’il quddiem il-“laqgħa ta’ Turku tal-14 ta’ Ottubru 1997”), li FC u EKA ltaqgħu ma’ diffikultajiet sabiex ifehmu, b’mod partikolari lir-rikorrenti, li ħtieġet żieda fil-prezzijiet ta’ 1.5 % sabiex tiġi kkumpensata l-inflazzjoni. Dejjem fir-rigward ta’ din il-laqgħa ta’ Turku tal-14 ta’ Ottubru 1997, minn dikjarazzjoni ta’ EKA jirriżulta li, quddiem iż-żieda fil-bejgħ ta’ FC fi Spanja, kienu jeżistu riskji ta’ ritaljazzjonijiet mill-produtturi Spanjoli u li EKA u FC kienu ftehmu li ma jżidux il-prezzijiet tagħhom fil-każ fejn, b’mod partikolari, ir-rikorrenti ma ssegwihomx.

74 Fit-tielet lok, fir-rigward tal-laqgħa illeċita tat-28 ta’ Jannar 1998, il-Kummissjoni tfakkar li r-rikorrenti ammettiet li assistiet għal din il-laqgħa. In-noti ta’ S. (FC) juru li l-partijiet iddiskutew is-swieq tal-klorat tas-sodju f’diversi pajjiżi kif ukol l-ishma tas-suq u prezzijiet. Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni, fl-atti tagħha, sostniet li ebda element mill-fajl ma kien iħalli wieħed jaħseb li l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti għal din il-laqgħa kienet tikkostitwixxi element ġdid jew eċċezzjonali. Madankollu, fit-tieni lok, il-Kummissjoni, fl-osservazzjonijiet tagħha dwar ir-rapport tas-seduta, espressament irrikonoxxiet li din il-parteċipazzjoni tar-rikorrenti ma wrietx li hija kienet ipparteċipat f’din il-laqgħa b’perspettiva differenti minn dik tal-membri l-oħra tal-akkordju u li hija kienet pubblikament żammet ’il bogħod. L-allegazzjoni tar-rikorrenti rigward in-natura informali tal-laqgħa hija kkontradetta, minn parti, mill-fatt li din kienet ġiet ippjanata diversi ġimgħat bil-quddiem u, min-naħa l-oħra, min-noti ddettaljati ta’ S. (FC). Kuntrarjament għal dak li kienet fehmet b’mod żbaljat ir-rikorrenti, jirriżulta mill-premessa 183 tad-deċiżjoni kkontestata li l-partijiet iddiskutew b’mod eżawrjenti (u mhux b’mod esklużiv) lill-Belġju, lil Spanja, lil Franza u lill-Portugall. Min-noti ta’ S. (FC) ma jirriżultax li l-kapijiet tal-akkordju kienu talbu lir-rikorrenti titlaq. Bil-kontra, in-noti ta’ S. (FC) juru li l-eżami tas-suq Spanjol, Franċiż u Portugiż kien inkluda diskussjonijiet rigward swieq oħra matul il-parti l-kbira tal-laqgħa, minkejja li huwa probabbli li r-rikorrenti kienet preżenti matul il-laqgħa kollha. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tafferma li l-Anness I tad-deċiżjoni kkontestata huwa bilfors limitat għall-kuntatti li hija kienet taf id-data vera tagħhom, b’mod li kienu jeżistu kuntatti oħra, sostnuti minn provi, iżda mingħajr riferiment għal data preċiża, li jimplikaw lir-rikorrenti.

75 Fir-raba’ lok, f’Ottubru u Novembru 1998, L. (Arkema France) u S. (FC) kienu ltaqgħu u tkellmu diversi drabi bit-telefon dwar il-parti tas-suq tar-rikorrenti fil-Portugall.

76 Fil-ħames lok, fir-rigward tal-kuntatt telefoniku tal-4 ta’ Diċembru 1998 bejn S. (FC) u S, (EKA), il-Kummissjoni tikkunsidra li r-rikorrenti ma tispjegax kif tali kuntatti setgħu seħħew fil-kuntest normali tan-negozju u li, barra minn hekk, hija tammetti li kienet intalbet li ma tnaqqasx il-prezzijiet tagħha, ħaġa li tikkostitwixxi talba antikompetittiva, li r-rikorrenti kienet aċċettat. Kuntrarjament għal dak li tallega r-rikorrenti, ma jirriżultax mid-dikjarazzjoni ta’ L. (Arkema France) li r-rikorrenti kienet ħarġet mill-akkordju fi tmiem l-ewwel perijodu mix-xahar ta’ Ottubru 1994 sa nofs is-sena 1998, u dan fir-rigward ta’ allegat tieni perijodu minn nofs l-1998 sax-xahar ta’ Mejju 2000, iktar u iktar meta din l-interpretazzjoni hija invalidata minn provi abbundanti.

77 Fis-sitt lok, il-Kummissjoni tosserva li r-rikorrenti sempliċement issemmi t-tnaqqis fil-prezz fil-Portugall fl-1999 u fl-2000, filwaqt li naqset milli tippreċiża li dawn il-prezzijiet kienu żdiedu mill-1993 sal-1997 u nżammu fl-1998. Hija żżid li r-roħs fil-prezz fl-1999 jista’ jiġi spjegat minn gwerra fil-prezzijiet li seħħet fil-Portugall wara kunflitt fir-rigward ta’ klijent. Mill-ġdid, minkejja d-dgħufija tal-akkordju fl-1999, hija kienet baqgħet attiva u, hekk kif jirriżulta min-noti ta’ S. (FC) rigward il-konverżazzjonijiet telefoniċi tas-16 ta’ Ġunju u tas-6, 9 u 22 ta’ Diċembru 1999 ma’ L. (Arkema France), ir-rikorrenti kienet kompliet tipparteċipa fih. Dawn it-tliet noti jirrigwardaw l-eżistenza ta’ kuntatt dirett mar-rikorrenti u, kuntrarjament għal dak li tallega, xejn ma jindika li hija ma kkooperatx, b’mod li l-membri l-oħra kienu ppruvaw iġegħluha tikkonforma ruħha magħhom.

78 Fis-seba’ lok, il-Kummissjoni żżid li jirriżulta min-noti ta’ S. (FC), fir-rigward tad-diskussjoni telefonika tagħha tat-22 ta’ Diċembru 1999 ma’ L. (Arkema France), li r-rikorrenti pparteċipat ukoll f’kuntatti illeċiti mal-kompetituri tagħha fi tmiem ix-xahar ta’ Diċembru 1999. Bl-istess mod, dawn in-noti fir-rigward tal-konverżazzjonijiet telefoniċi li seħħew fix-xahar ta’ Jannar 2000, kif imqassra fid-deċiżjoni kkontestata, juru li l-membri tal-akkordju komplew jikkoordinaw il-pożizzjonijiet tagħhom.

79 Fl-aħħar nett, fit-tmien lok, il-Kummissjoni tippreċiża li l-fatt li r-rikorrenti ma hijiex iċċitata, fl-Anness I tad-deċiżjoni kkontestata, fost il-parteċipanti għal-laqgħa illeċita tad-9 ta’ Frar 2000 jirriżulta minn żball ta’ kitba, peress li, fil-premessi 283 u 488 tad-deċiżjoni kkontestata, hija kkonkludiet li kien hemm il-preżenza tar-rikorrenti f’din il-laqgħa. Ftit jimporta li r-rikorrenti ma semgħetx dikjarazzjoni ta’ EKA, fil-marġni tal-laqgħa uffiċjali tas-CEFIC, fir-rigward tar-rifjut tagħha li tipparteċipa f’kull diskussjoni ġdida mal-kompetituri tagħha, peress li l-akkordju kien intemm f’din id-data. Barra minn hekk, il-fatt li hija tindika li ma semgħetx din id-dikjarazzjoni jikkostitwixxi indizju serju tal-parteċipazzjoni tagħha għal-laqgħa illeċita tad-9 ta’ Frar 2000.

80 Sussegwentement, il-Kummissjoni tikkontesta l-mertu tal-argumenti żviluppati mir-rikorrenti fir-rigward tad-dikjarazzjonijiet orali ta’ EKA.

81 L-ewwel nett, fil-premessa 319 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kienet irriferiet, globalment, għad-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003 u mhux għat-tliet siltiet ikkwotati mir-rikorrenti fir-rikors tagħha, skont l-interessi tagħha.

82 Fir-rigward tal-ewwel silta kkunsidrata mir-rikorrenti, li tirrigwarda s-suq Spanjol, l-aġir deskritt bħala li jista’ jiġi adottat mir-rikorrenti fis-suq Franċiż, fil-każ ta’ telf ta’ ishma mis-suq fi Spanja, ma jikkorrispondix mal-aġir normali fis-suq, iżda jikkostitwixxi theddida fil-kuntest tal-ftehim kollużorji, li ma jippreżupponix manifestament ftehim ġenerali fuq l-ishma tas-suq. Minbarra dan, il-Kummissjoni tfakkar li, skont il-ġurisprudenza, minn naħa, il-fatt li impriża ma osservatx, puntwalment, dak li nftiehem fil-kuntest tal-akkordju ma huwiex ta’ natura li jeżoneraha mir-responsabbiltà tagħha fin-nuqqas ta’ distakkament pubbliku min-naħa tagħha rigward il-ftehim u, min-naħa l-oħra, li hija setgħet intenzjonalment tqarraq lill-membri l-oħra mill-akkordju ma jiskolpahiex madankollu mit-twettiq ta’ ksur.

83 Fir-rigward tat-tieni silta li tagħmel riferiment għaliha l-Kummissjoni, li tirrigwarda s-suq Franċiż, huwa żbaljat li hija ssostni li d-dikjarazzjoni ta’ EKA hija bbażata fuq xniegħa mxerrda minnha. Fil-fatt, is-silta kkunsidrata, meħuda fl-intier tagħha, turi li EKA kienet taf bl-eżistenza ta’ arranġament bilaterali separat fis-suq Franċiż.

84 Fir-rigward tat-tielet silta li tagħmel riferiment għaliha l-Kummissjoni, li tirrigwarda s-suq Portugiż, din ma hijiex imsemmija fid-deċiżjoni kkontestata u ma takkużax u lanqas ma tiskolpa lir-rikorrenti.

85 It-tieni nett, kuntrarjament għal dak li ssostni r-rikorrenti, id-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2006 ma jbiddlux dawk tal-2003. L-għan tal-ewwel dikjarazzjonijiet kien li jiġu kkonfermati fid-dettall ċerti dikjarazzjonijiet preċedenti. Huma jaqblu kollha ma’ dawk tal-2003, li pprovdew informazzjoni iktar wiesgħa. Il-Kummissjoni tikkonstata li mid-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2003 jirriżulta li din tal-aħħar kienet semmiet mill-ġdid lir-rikorrenti fost il-partijiet fl-akkordju, iddeskriviet fid-dettall kif dawn il-partijiet kienu ffissaw il-miri ta’ prezz u qasmu s-suq, u ħalliet x’jinftiehem li r-rikorrenti pparteċipat fih sew qabel id-data ta’ bidu tal-parteċipazzjoni tagħha stabbilita fid-deċiżjoni kkontestata u li hija kienet ikkonfermat li r-rikorrenti ħadet miżuri ta’ ritaljazzjoni fis-suq Franċiż bħala tweġiba għall-aġir ta’ FC. Id-dikjarazzjonijiet ta’ EKA tal-2006 ma kienx fihom element li seta’ jiskolpa lir-rikorrenti.

86 Fir-raba’ lok, il-Kummissjoni tikkontesta li, billi ssanzjonat lir-rikorrenti, hija kisret il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament. Fil-fatt, ir-rikorrenti ma kinitx tinsab f’sitwazzjoni paragunabbli ma’ dik ta’ produtturi żgħar oħra tal-klorat tas-sodju. B’mod partikolari, minn naħa, hija kienet irrikonoxxiet il-parteċipazzjoni tagħha f’laqgħa tal-akkordju u, min-naħa l-oħra, kuntrarjament għall-produtturi żgħar oħra, il-membri l-oħra tal-akkordju kienu identifikawha bħala membru tal-akkordju u, fl-aħħar nett, in-noti kontemporanji tal-ksur ta’ S. (FC) kienu ta’ prova kontriha, li ma huwiex il-każ tal-impriżi żgħar l-oħrajn. F’kull każ, mill-ġurisprudenza jirriżulta li ċ-ċirkustanza li operatur isib ruħu f’sitwazzjoni paragunabbli ma’ dik ta’ rikorrenti, iżda li ma ġie suġġett għal ebda konstatazzjoni ta’ ksur min-naħa tal-Kummissjoni, ma tippermettix li tiġi skartata l-konstatazzjoni tal-parteċipazzjoni ta’ din ir-rikorrenti bil-ksur li bih hija akkużatha, sakemm dan il-ksur ikun stabbilit korrettament.

87 Il-Kummissjoni tqis li s-serje ta’ indizji invokati għalhekk tippermetti li jintwera li r-rikorrenti pparteċipat fil-ksur inkwistjoni u li għalhekk hemm lok li l-ewwel parti tal-ewwel motiv tiġi miċħuda.

b) Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

88 Mill-atti tal-partijiet jirriżulta li huma jikkontestaw, minn naħa, l-identifikazzjoni tal-provi meqjusa mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata sabiex turi l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni u, min-naħa l-oħra, il-valur probatorju ta’ dawn il-provi sabiex tiġi konkluża din il-parteċipazzjoni.

89 L-ewwel nett, għandhom jiġu eżaminati ċerti kunsiderazzjonijiet ġenerali dwar il-prova, it-tieni nett, li jiġu identifikati l-provi meqjusa fid-deċiżjoni kkontestata fir-rigward tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni, it-tielet nett, li jiġi evalwat il-valur probatorju u, ir-raba’ nett, fuq il-bażi ta’ din l-aħħar evalwazzjoni, li tingħata deċiżjoni dwar in-natura preċiża u konkordanti tas-serje ta’ indizji invokati mill-Kummissjoni sabiex turi l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni.

Kunsiderazzjonijiet ġenerali relatati mal-prova

90 F’dak li jikkonċerna l-amministrazzjoni tal-prova ta’ ksur tal-Artikolu 81(1) KE, għandu jitfakkar li l-Kummissjoni għandha tipproduċi l-prova tal-ksur li hija tkun ikkonstatat u għandha tistabbilixxi l-provi li huma kapaċi juru, suffiċjentement għall-finijiet tal-liġi, l-eżistenza tal-fatti li jikkostitwixxu ksur (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-17 ta’ Diċembru 1998, Baustahlgewebe vs Il‑Kummissjoni, C‑185/95 P, Ġabra p. I‑8417, punt 58, u tat-8 ta’ Lulju 1999, Il‑Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, C‑49/92 P, Ġabra p. I‑4125, punt 86).

91 Sussegwentement, fil-kuntest ta’ rikors għal annullament ippreżentat skont l-Artikolu 230 KE, ma hijiex il-qorti tal-Unjoni li għandha tistħarreġ il-legalità tal-att ikkontestat (sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Lulju 2004, JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, T‑67/00, T‑68/00, T‑71/00 u T‑78/00, Ġabra p. II‑2501, punt 174).

92 Għalhekk, ir-rwol tal-qorti li quddiemha jiġi ppreżentat rikors għal annullament kontra deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata l-eżistenza ta’ ksur għar-regoli tal-kompetizzjoni u li timponi multi fuq id-destinatarji jikkonsisti li jiġi evalwat jekk il-provi u elementi oħra invokati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni tagħha humiex suffiċjenti sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza tal-ksur ikkontestat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ April 1999, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il‑Kummissjoni, imsejħa “PVC II”, T‑305/94 sa T307/94, T‑313/94 sa T‑316/94, T‑318/94, T‑325/94, T‑328/94, T‑329/94 u T‑335/94, Ġabra p. II‑931, punt 891).

93 Barra minn hekk, l-eżistenza ta’ dubju f’moħħ il-qorti għandha tkun favur l-impriża destinatarja tad-deċiżjoni li tikkonstata ksur (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-14 ta’ Frar 1978, United Brands u United Brands Continentaal vs Il-Kummissjoni, 27/76, Ġabra p. 207, punt 265). Għaldaqstant, il-qorti ma tistax tikkonkludi li l-Kummissjoni stabbilixxiet l-eżistenza tal-ksur inkwistjoni skont id-dritt jekk ikun għad hemm dubju fuq il-kwistjoni, b’mod partikolari fil-kuntest ta’ rikors intiż għall-annullament ta’ deċiżjoni li timponi multa (sentenza tal-Qorti Ġenerali JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, punt 91 iktar ’il fuq, punt 177).

94 Fil-fatt, f’din l-aħħar sitwazzjoni, huwa neċessarju li tiġi kkunsidrata l-preżunzjoni ta’ innoċenza, hekk kif tirriżulta b’mod partikolari mill-Artikolu 6(2) tal-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma fl-4 ta’ Novembru 1950, li tagħmel parti mid-drittijiet fundamentali li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, barra minn hekk ikkonfermata mill-preambolu tal-Att Uniku Ewropew u mill-Artikolu 6(2) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea kif ukoll mill-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, ipproklamata fis-7 ta’ Diċembru 2000 f’Nice (ĠU C 364, p. 1), huma protetti fl-ordinament ġuridiku tal-Unjoni. Fir-rigward tan-natura tal-ksur inkwistjoni kif ukoll tan-natura u tal-livell ta’ ħruxija tas-sanzjonijiet marbuta miegħu, il-preżunzjoni ta’ innoċenza tapplika b’mod partikolari għall-proċeduri dwar il-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni applikabbli għall-impriżi li jistgħu jwasslu sabiex jiġu imposti multi jew pagamenti ta’ penalità (ara, f’dan is-sens, il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, sentenzi Öztürk tal-21 ta’ Frar 1984, serje A Nru 73 u Lutz tal-25 ta’ Awwissu 1987, serje A Nru 123-A; sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-8 ta’ Lulju 1999, Hüls vs Il‑Kummissjoni, C‑1999/92 P, Ġabra I-4287 punti 149 u 150, u Montecatini vs Il‑Kummissjoni, C‑235/92 P, Ġabra p. I‑4539, punti 175 u 176).

95 Għalhekk, huwa neċessarju li l-Kummissjoni tipproduċi provi preċiżi u konkordanti sabiex tistabbilixxi l-konvinzjoni soda tagħha li twettaq ksur (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-28 ta’ Marzu 1984, Compagnie royale asturienne des mines u Rheinzink vs Il-Kummissjoni, 29/83 u 30/83, Ġabra p. 1679, punt 20, u tal-31 ta’ Marzu 1993, Ahlström Osakeyhtiö et vs Il‑Kummissjoni, C‑89/85, C‑104/85, C‑114/85, C‑116/85, C‑117/85 u C‑125/85 sa C‑129/85, Ġabra p. I‑1307, punt 127; sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal-10 ta’ Marzu 1992, SIV et vs Il‑Kummissjoni, T‑68/89, T‑77/89 u T‑78/89, Ġabra p. II‑1403, punti 193 sa 195, 198 sa 202, 205 sa 210, 220 sa 232, 249, 250 u 322 sa 328, u tas-6 ta’ Lulju 2000, Volkswagen vs Il‑Kummissjoni, T‑62/98, Ġabra p. II‑2707, punti 43 u 72).

96 Madankollu, għandu jiġi enfasizzat li kull prova prodotta mill-Kummissjoni ma għandhiex neċessarjament tissodisfa dawn il-kriterji fir-rigward ta’ kull element tal-ksur. Huwa suffiċjenti li s-serje ta’ indizji invokati mill-istituzzjoni, evalwati globalment, twieġeb għal dan ir-rekwiżit (ara, f’dan is-sens, is-sentenza PVC II, punt 92 iktar ’il fuq, punti 768 sa 778, b’mod partikolari l-punt 777, ikkonfermata fuq din il-kwistjoni preċiża mill-Qorti tal-Ġustizzja, fl-appell, fis-sentenza tagħha tal-15 ta’ Ottubru 2002, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il‑Kummissjoni, C‑238/99 P, C‑244/99 P, C‑245/99 P, C‑247/99 P, C‑250/99 P sa C‑252/99 P u C‑254/99 P, Ġabra p. I‑8375, punti 513 sa 523).

97 Minbarra dan, meta tittieħed inkunsiderazzjoni n-natura notorja tal-projbizzjoni tal-ftehim antikompetittivi, ma jistax jiġi meħtieġ li l-Kummissjoni tipproduċi dokumenti li juru b’mod espliċitu li sar kuntatt bejn l-operaturi kkonċernati. L-elementi frammentarji u mifruxa li tista’ tiddisponi minnhom il-Kummissjoni għandhom, f’kull każ, ikunu jistgħu jiġu kkompletati minn deduzzjonijiet li jippermettu r-rikostruzzjoni taċ-ċirkustanzi rilevanti. L-eżistenza ta’ prattika jew ta’ ftehim antikompetittiv tista’ għalhekk tiġi dedotta minn ċertu numru ta’ koinċidenzi u indizji li, meta kkunsidrati f’daqqa, jistgħu jikkostitwixxu, fl-assenza ta’ spjegazzjoni koerenti oħra, il-prova ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Jannar 2004, Aalborg Portland et vs Il‑Kummissjoni, C‑204/00 P, C‑205/00 P, C‑211/00 P, C‑213/00 P, C‑217/00 P u C‑219/00 P, Ġabra p. I‑123, punti 55 sa 57, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas-27 ta’ Settembru 2006, Dresdner Bank et vs Il‑Kummissjoni, T‑44/02 OP, T‑54/02 OP, T‑56/02 OP, T‑60/02 OP u T‑61/02 OP, Ġabra p. II‑3567, punti 64 u 65).

98 Fir-rigward tal-mezzi ta’ prova li jistgħu jiġu invokati sabiex jiġi stabbilit ksur tal-Artikolu 81(1) u tal-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE, il-prinċipju li jipprevali fid-dritt tal-Unjoni huwa dak ta’ amministrazzjoni libera tal-provi (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Lulju 2004, Dalmine vs Il‑Kummissjoni, T‑50/00, Ġabra p. II‑2395, punt 72).

99 Konsegwentement, l-eventwali assenza ta’ provi dokumentati hija rilevanti biss fil-kuntest tal-evalwazzjoni globali tal-valur probatorju tas-serje ta’ indizji ppreżentati mill-Kummissjoni. Min-naħa l-oħra, dan waħdu ma jkollux bħala konsegwenza li l-impriża kkonċernata tista’ validament tikkontesta l-allegazzjonijiet tal-Kummissjoni billi tippreżenta spjegazzjoni barra l-fatti tal-każ. Dan ikun il-każ biss meta l-provi prodotti mill-Kummissjoni ma jippermettux li tiġi stabbilita l-eżistenza tal-ksur mingħajr ekwivoku u mingħajr ma tkun neċessarja interpretazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-12 ta’ Settembru 2007, Coat Holdings u Coats vs Il‑Kummissjoni, T‑36/05, mhux ippubblikata fil-Ġabra, punt 74).

100 Barra minn hekk, ebda dispożizzjoni u ebda prinċipju ġenerali tad-dritt tal-Unjoni ma jipprojbixxi lill-Kummissjoni milli tibbaża ruħha, kontra impriża, fuq dikjarazzjonijiet ta’ impriżi oħra akkużati. Jekk dan ma kienx ikun il-każ, l-oneru tal-prova ta’ aġir li jikser l-Artikolu 81 KE u l-Artikolu 53 KE tal-Ftehim ŻEE, li jaqa’ fuq il-Kummissjoni, ikun insostenibbli u inkompatibbli mal-missjoni tagħha ta’ sorveljanza tal-applikazzjoni tajba ta’ dawn id-dispożizzjonijiet (ara, b’analoġija, is-sentenza JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, punt 91 iktar ’il fuq, punt 192).

101 Madankollu, id-dikjarazzjoni ta’ impriża akkużata li pparteċipat f’akkordju, li l-eżattezza tagħha tiġi kkontestata minn diversi impriżi akkużati oħra, ma tistax titqies li tikkostitwixxi prova suffiċjenti tal-eżistenza ta’ ksur imwettaq minn dawn tal-aħħar mingħajr ma tkun sostnuta minn provi oħra, peress li l-livell ta’ korroborazzjoni meħtieġ jista’ jkun inqas, minħabba l-affidabbiltà tad-dikjarazzjonijiet inkwistjoni (sentenza JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, punt 91 iktar ’il fuq, punti 219 u 220).

102 Fir-rigward tal-valur probatorju tal-provi differenti, l-uniku kriterju rilevanti sabiex jiġu evalwati l-provi prodotti jinsab fil-kredibbiltà tagħhom (sentenza Dalmine vs Il‑Kummissjoni, punt 98 iktar ’il fuq, punt 72).

103 Skont ir-regoli ġenerali fil-qasam tal-prova, il-kredibbiltà u, għaldaqstant, il-valur probatorju ta’ dokument jiddependi mill-oiġini tiegħu, iċ-ċirkustanzi tat-tfassil tiegħu, id-destinatarju tiegħu u n-natura raġonevoli u affidabbli tal-kontenut tiegħu (sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-15 ta’ Marzu 2000, Cimenteries CBR et vs Il‑Kummissjoni, T‑25/95, T‑26/95, T‑30/95 sa T‑32/95, T‑34/95 sa T‑39/95, T‑42/95 sa T‑46/95, T‑48/95, T‑50/95 sa T‑65/95, T‑68/95 sa T‑71/95, T‑87/95, T‑88/95, T‑103/95 u T‑104/95, Ġabra p. II‑491, punti 1053 u 1838).

104 Fir-rigward tad-dikjarazzjonijiet, jista’ jiġi rrikonoxxut valur probatorju partikolarment għoli, barra minn hekk, lil dawk li, l-ewwel nett, huma affidabbli, it-tieni nett, isiru f’isem impriża, it-tielet nett, joriġinaw minn persuna li għandha responsabbiltà professjonali li taġixxi f’isem din l-impriża, ir-raba’ nett, imorru kontra l-interessi tad-dikjarant, il-ħames nett, joriġinaw minn xhud dirett taċ-ċirkustanzi li huma jirrapurtaw u, is-sitt nett, ikunu ġew ipprovduti bil-miktub, b’mod intenzjonali u wara riflessjoni bir-reqqa (ara, f’dan is-sens, is-sentenza JFE Engineering et vs Il‑Kummissjoni, punt 91 iktar ’il fuq, punti 205 sa 210).

105 Minbarra dan, minkejja li hija ġeneralment applikata ċerta kawtela fir-rigward ta’ depożizzjonijiet volontarji tal-parteċipanti prinċipali f’akkordju illegali, minħabba l-possibbiltà, f’dan il-każ, li dawn il-parteċipanti jkollhom tendenza li jċekknu l-importanza tal-kontribuzzjoni tagħhom fil-ksur u li jkabbru dik tal-oħrajn, xorta jibqa’ l-fatt li t-talba għal benefiċċju taħt l-applikazzjoni tal-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni sabiex tinkiseb immunità jew tnaqqis mill-multa ma toħloqx neċessarjament inċentivazzjoni sabiex jiġu prodotti provi distorti f’dak li jikkonċerna l-parteċipazzjoni tal-membri l-oħra fl-akkordju inkwistjoni. Fil-fatt, kull tentattiv magħmul biex il-Kummissjoni taqa’ fi żball jista’ jqajjem dubji dwar is-sinċerità kif ukoll il-kompletezza tal-kooperazzjoni tal-applikant u, għaldaqstant, jipperikola l-possibbiltà tiegħu li jibbenefika kompletament mill-Komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tas-16 ta’ Novembru 2006, Peróxidos Orgánicos vs Il‑Kummissjoni, T‑120/04, Ġabra p. II‑4441, punt 70).

106 Għandu wkoll jiġi osservat, f’dan ir-rigward, li l-konsegwenzi potenzjali tal-komunikazzjoni lill-Kummissjoni ta’ provi distorti huma għaldaqstant iktar gravi peress li d-dikjarazzjoni kkontestata ta’ impriża għandha tkun sostnuta minn provi oħra, hekk kif jirriżulta mill-punt 101 iktar ’il fuq. Fil-fatt, din iċ-ċirkustanza żżid ir-riskju li dikjarazzjonijiet ineżatti jiġu identifikati, kemm mill-Kummissjoni kif ukoll mill-impriżi l-oħra akkużati li pparteċipaw fil-ksur.

107 Il-ġurisprudenza ċċitata iktar ’il fuq hija applikabbli, b’analoġija, għall-Artikolu 53(1) tal-Ftehim ŻEE.

Provi meqjusa fid-deċiżjoni kkontestata fir-rigward tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni

– Osservazzjonijiet preliminari

108 Fid-dawl tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 92 iktar ’il fuq, hemm lok li jiġi kkunsidrat li, sa fejn hija l-Qorti Ġenerali li għandha tevalwa jekk il-provi jew l-elementi oħra invokati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata humiex sodisfaċenti sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ ksur ikkontestat lir-rikorrenti, hija għandha, wara eżami ddettaljat tal-motivi tad-deċiżjoni kkontestata, tidentifika l-provi meqjusa mill-Kummissjoni sabiex turi l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni.

109 Fid-dawl ta’ dan, għandu jitfakkar li l-proċedura amministrattiva prevista bir-Regolament Nru 1/2003, li tiżvolġi quddiem il-Kummissjoni, tinqasam f’żewġ fażijiet distinti u suċċessivi, li kull waħda minnhom għandha loġika interna tagħha, jiġifieri fażi ta’ investigazzjoni preliminari, minn naħa, u fażi kontenzjuża, min-naħa l-oħra. Il-fażi ta’ investigazzjoni preliminari, li matulha l-Kummissjoni tuża s-setgħat ta’ investigazzjoni previsti bir-Regolament Nru 1/2003, u li tasal sad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, hija intiża li tippermetti lill-Kummissjoni li tiġbor l-elementi rilevanti kollha li jikkonfermaw jew le l-eżistenza ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni u tieħu pożizzjoni inizjali fuq l-orjentament tal-proċedura kif ukoll fuq kif għandha tipproċedi. Min-naħa l-oħra, il-fażi kontenzjuża, li tibda mid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet sal-adozzjoni tad-deċiżjoni finali, għandha tippermetti lill-Kummissjoni tiddeċiedi b’mod definttiv fuq il-ksur ikkontestat (ara, b’analoġija, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il‑Kummissjoni, punt 96 iktar ’il fuq, punt 183, u tal-21 ta’ Settembru 2006, Nederlandse Federatieve Vereniging voor de Groothandel op Elektrotechnisch Gebied vs Il‑Kummissjoni, C‑105/04 P, Ġabra p. I‑8725, punt 38).

110 Jirriżulta mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 109 iktar ’il fuq li r-riċerka, għall-finijiet tal-identifikazzjoni mill-Qorti Ġenerali tal-provi, tista’ tirrigwarda biss il-parti tar-raġunijiet tad-deċiżjoni kkontestata li fiha l-Kummissjoni tiddeskrivi l-fażi kontenzjuża tal-proċedura amministrattiva. Fil-fatt, huwa biss wara li tkun irċeviet, fil-kuntest ta’ din l-aħħar fażi, l-osservazzjonijiet tar-rikorrenti fuq l-ewwel pożizzjoni mibdija mill-Kummissjoni fi tmiem fażi ta’ investigazzjoni preliminari, kif imniżżla fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li l-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi li żżomm jew le din l-ewwel pożizzjoni u għalhekk li tagħti deċiżjoni definittiva fuq il-ksur ikkontestat.

111 Fid-dawl ta’ dan, f’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat li l-punt 5.4.1.1 tad-deċiżjoni kkontestata, intitolat “Evalwazzjoni u konklużjoni tal-Kummissjoni” (premessi 347 sa 360 tad-deċiżjoni kkontestata), fejn is-suddiviżjoni 5.3.2 tiegħu jirrigwarda n-natura tal-ksur, huwa segwit mill-parti 5.4, dwar l-“[a]rgumenti ppreżentati mill-partijiet bħala tweġiba għall-fatti u għall-evalwazzjoni tal-Kummissjoni esposti fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet”. Il-parti 5.4 fiha suddiviżjoni 5.4.1 li tesponi sommarjament l-“[a]rgumenti mressqa minn [ir-rikorrenti]”. Din l-aħħar suddiviżjoni fiha hija stess punt wieħed, jiġifieri l-punt 5.4.1.1, intitolat “Evalwazzjoni u konklużjoni tal-Kummissjoni”. Dan il-punt ma huwiex segwit minn punt 5.4.1.2, iżda direttament mis-suddiviżjoni 5.4.2, bit-titolu “Argumenti mressqa minn Uralita”.

112 Konsegwentement, l-evalwazzjonijiet tal-Kummissjoni li jinsabu fil-punt 5.4.1.1 jirrigwardaw esklużivament l-osservazzjonijiet tar-rikorrenti bħala tweġiba għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Minbarra dan, hemm lok li jiġi kkunsidrat li l-konklużjonijiet ibbażati fuq il-punt 5.4.1.1 jikkostitwixxu, fi tmiem il-fażi kontenzjuża tal-proċedura amministrattiva, il-konklużjonijiet finali tal-Kummissjoni fir-rigward tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni.

113 Minn dawn il-kunsiderazzjonijiet preċedenti kif ukoll mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 109 iktar ’il fuq jirriżulta li kull riferiment, anki indirett, fil-punt 5.4.1.1, għal kunsiderazzjonijiet tad-deċiżjoni li jippreċedu dawk li jinsabu f’dan il-punt, jiġifieri l-premessi 347 sa 360, jista’ jippermetti lill-Kummissjoni tieħu, f’dan l-istadju tal-espożizzjoni tar-raġunijiet fid-deċiżjoni kkontestata, jiġifieri dik tal-fażi kontenzjuża, provi prodotti preċedentement f’din id-deċiżjoni. Min-naħa l-oħra, fin-nuqqas ta’ kull riferiment dirett jew indirett, fil-punt 5.4.1.1, għal provi msemmija fi premessi oħra barra dawk li jinsabu fih, għandu jiġi kkunsidrat li l-Kummissjoni, fi tmiem il-fażi kontenzjuża li hija applikat dwar il-fatti li jistgħu jiġu attribwiti lir-rikorrenti, fl-aħħar iddeċidiet li ma tqishomx fil-kuntest tad-dimostrazzjoni tal-parteċipazzjoni fil-ksur inkwistjoni. Fl-aħħar nett, meta, wara li tkun irċeviet l-osservazzjonijiet ta’ impriża fuq id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, il-Kummissjoni, fl-evalwazzjoni tal-provi li hija kellha fi tmiem il-fażi ta’ investigazzjoni preliminari sabiex tagħti deċiżjoni dwar il-parteċipazzjoni ta’ din l-impriża fil-ksur, tqajjem dubju hija stess fuq il-valur probatorju ta’ dawn il-provi, il-Qorti Ġenerali jkollha tieħu inkunsiderazzjoni din l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni.

114 Huwa fid-dawl ta’ dawn l-osservazzjonijiet preliminari li hemm lok li jiġu identifikati l-elementi li, f’dan il-każ, il-Kummissjoni ddeċidiet, fi tmiem il-proċedura kontenzjuża, li tqis sabiex turi li r-rikorrenti kienet ipparteċipat fil-ksur inkwistjoni u li, għaldaqstant, jinsabu fis-serje ta’ indizji invokati mill-Kummissjoni.

115 F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li l-partijiet jaqblu fuq il-fatt li, fid-deċiżjoni kkontestata, is-serje ta’ indizji invokati mill-Kummissjoni sabiex turi l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni huma bbażati fuq tliet tipi ta’ prova, jiġifieri

– l-ammissjoni tar-rikorrenti fir-rigward tal-parteċipazzjoni tagħha fil-laqgħa illeċita tat-28 ta’ Jannar 1998;

– in-noti ta’ S. (FC); u

– id-dikjarazzjonijiet ta’ membri oħra tal-akkordju.

116 Min-naħa l-oħra, il-partijiet jikkontestaw, fid-dawl b’mod partikolari tal-kliem tal-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata, il-valur probatorju ta’ dawn il-provi sabiex jiġi evalwat jekk ir-rikorrenti pparteċipatx fil-ksur inkwistjoni.

– Provi inizjalment meqjusa mill-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, fl-istadju tal-fażi preliminari tal-proċedura amministrattiva

117 Minn eżami ddettaljat tar-raġunijiet tad-deċiżjoni kkontestata li jinsabu fil-parti 4.3, iddedikata għall-istorja tal-akkordju, sa fejn hija tirrigwarda l-perijodu tal-parteċipazzjoni allegata tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni, jiġifieri s-16 ta’ Diċembru 1996 sad-9 ta’ Frar 2000, jirriżulta li l-isem tar-rikorrenti, jew dak ta’ membru tal-persunal tagħha, huwa identifikat b’mod dirett jew indirett fir-rigward ta’ wieħed u għoxrin avveniment irrapurtat mill-Kummissjoni (iktar ’il quddiem il-“21 avveniment”).

118 Fid-dawl tal-avvenimenti fformulati fil-punt 110 iktar ’il fuq, għandu jiġi eżaminat liema minn dawn il-21 avveniment il-Kummissjoni, fil-punt 5.4.1.1, iddeċidiet li tikkunsidra, fi tmiem il-fażi kontenzjuża tal-proċedura amministrattiva, sabiex turi, permezz ta’ serje ta’ indizji, il-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni.

119 Għal dan il-għan, wara li identifikat il-provi espressament meqjusa fil-punt 5.4.1.1, għandhom, sabiex jiġi identifikat jekk il-Kummissjoni impliċitament irreferietx għal provi oħra insostenn tat-talbiet tagħha fir-rigward tal-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni, jiġu interpretati l-kliem tal-premessa 352 tad-deċiżjoni kkontestata.

– Provi espressament meqjusa mill-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, fi tmiem il-fażi kontenzjuża tal-proċedura amministrattiva

120 Mir-raġunijiet esposti fil-punt 5.4.1.1 tad-deċiżjoni kkontestata, li fiha l-Kummissjoni għamlet l-evalwazzjonijiet u l-konklużjonijiet li hija bbażat ruħha fuqhom fit-tmien il-fażi kontenzjuża tal-proċedura amministrattiva, jiġifieri l-premessi 347 sa 360 ta’ din id-deċiżjoni, jirriżulta li l-Kummissjoni espressament semmiet, b’mod dirett jew indirett, ħames avvenimenti, fost il-21 avveniment inizjalment meqjusa fil-kuntest tal-proċedura preliminari tal-proċedura amministrattiva, sabiex turi l-parteċipazzjoni tar-rikorrenti fil-ksur inkwistjoni, jiġifieri:

– b’mod partikolari fil-premessa 349 tad-deċiżjoni kkontestata, billi tiċċita n-noti ta’ S. (FC), il-konverżazzjoni telefonika tas-16 ta’ Diċembru 1996 bejn S. (FC) u S. (EKA), inizjalment imsemmija fil-premessa 130 tad-deċiżjoni kkontestata;

– fil-premessi 350 u 356 tad-deċiżjoni kkontestata, billi tirreferi għad-dikjarazzjonijiet orali li rċeviet, il-laqgħa ta’ Turku tal-14 ta’ Ottubru 1997, inizjalment imsemmija fil-premessi 162 sa 164 tad-deċiżjoni kkontestata;

– fil-premessi 350 u 356 tad-deċiżjoni kkontestata, li ssemmi, minn naħa, l-ammissjoni tar-rikorrenti u, min-naħa l-oħra, permezz ta’ riferiment għall-premessi 182 u 184 tad-deċiżjoni kkontestata, in-