KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

BOBEK

ippreżentati fil-11 ta’ Mejju 2016 ( 1 )

Kawża C‑108/16 PPU

Openbaar Ministerie

vs

Pawel Dworzecki

[Talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mir-Rechtbank Amsterdam (qorti ta’ Amsterdam, il-Pajjiżi l-Baxxi)]

“Rinviju għal deċiżjoni preliminari — Proċedura għal deċiżjoni preliminari b’urġenza — Kooperazzjoni mill-pulizija u ġudizzjarja f’materji kriminali — Deċiżjoni Kwadru 2002/584/ĠAI — Mandat ta’ arrest Ewropew — Proċeduri ta’ konsenja bejn Stati Membri — Raġunijiet ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni fakultattiva — Piena mogħtija f’kontumaċja — Taħrika ġudizzjarja personali — Notifika uffiċjali b’mezzi oħrajn — Dritt tal-Unjoni — Kunċetti awtonomi”

1. Din it-talba għal deċiżjoni preliminari tressqet fil-kuntest tal-eżekuzzjoni fil-Pajjiżi l-Baxxi ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ minn qorti Pollakka kontra P. Dworzecki. Dan il-mandat ta’ arrest Ewropew huwa għall-eżekuzzjoni ta’ tliet pieni ta’ tneħħija tal-libertà, meta waħda minnhom kienet ġiet imposta b’sentenza mogħtija fil-kuntest ta’ proċess fejn P. Dworzecki ma kienx deher personalment.

2. Din il-kawża tirrigwarda prinċipalment il-kwistjoni jekk in-notifika ta’ taħrika lil persuna maġġorenni (f’dan il-każ, in-nannu ta’ P. Dworzecki), membru tal-familja fl-indirizz indikat mill-persuna mfittxija, tistax titqies bħala li tissodisfa l-kundizzjoni tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-Deċiżjoni kwadru 2002/584/ĠAI, tat-13 ta’ Ġunju 2002, fuq il-mandat ta’ arrest Ewropew u l-proċeduri ta’ ċediment bejn l-Istati Membri ( 2 ), kif emendata bid-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2009/299/JAI , tas-26 ta’ Frar 2009 ( 3 ) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni qafas”).

3. Dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari qed jistieden lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tistrieħ fuq l-interpretazzjoni ta’ ċerti kunċetti li hemm fl-Artikolu 4a tad-deċiżjoni qafas. Ir-risposta għad-domandi magħmula ser tippermetti li tiġi ppreċiżata s-setgħa tal-qorti ta’ eżekuzzjoni fir-rigward tal-verifika taċ-ċirkustanzi li jagħtu lok għall-applikazzjoni tal-possibbiltajiet alternattivi previsti mill-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas.

I – Il-kuntest ġuridiku

A – Id-dritt tal-Unjoni

4. Skont l-Artikolu 1(2) tad-deċiżjoni qafas, l-“Istati Membri għandhom jesegwixxu kwalunkwe mandat ta’ arrest Ewropew fuq il-bażi tal-priċipju ta’ rikonoxximent reċiproku u skond id-disposizzjonijiet ta’ din id-Deċiżjoni Kwadru”. Skont il-paragrafu 3 ta’ din l-istess dispożizzjoni, id-deċiżjoni qafas “m’għandhiex ikollha l-effett li timmodifika l-obbligazzjoni għar-rispett ta’ drittijiet fondamentali u prinċipji legali fondamentali kif miġbur fl-Artikolu 6 [UE]”.

5. Id-Deċiżjoni kwadru 2009/299 emendat id-Deċiżjoni kwadru 2002/548. Din ħassret l-Artikolu 5(1) u daħħlet l-Artikolu 4a l-ġdid, sabiex ikopri d-deċiżjonijiet mogħtija wara proċess fejn il-persuna kkonċernata ma dehritx personalment.

6. Il-premessa 4 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 tistipula kif ġej: “Huwa għalhekk meħtieġ li jingħataw raġunijiet ċari u komuni għan-nuqqas ta’ rikonoxximent ta’ deċiżjonijiet mogħtija wara kawża li fiha l-persuna konċernata ma dehritx personalment. Din id-Deċiżjoni Qafas għandha l-għan li tirraffina d-definizzjoni ta’ tali raġunijiet komuni li jippermettu lill-awtorità tal-eżekuzzjoni tesegwixxi d-deċiżjoni minkejja l-assenza tal-persuna fil-kawża, filwaqt li jiġi rrispettat id-dritt ta’ difiża tal-persuna. Din id-Deċiżjoni Qafas m’hijiex imfassla biex tirregola l-forom u l-metodi, inklużi l-ħtiġiet proċedurali, li huma użati biex jinkisbu riżultati speċifikati fid-Deċiżjoni Qafas, li huma kwistjoni li tirrigwarda l-liġi nazzjonali tal-Istati Membri.”

7. Il-premessa 7 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 tippreċiża: “Ir-rikonoxximent u l-eżekuzzjoni ta’ deċiżjoni mogħtija wara kawża li fiha l-persuna konċernata ma dehritx personalment, m’għandhomx jinċaħdu jekk hu jew hi kienu ikkonvokati personalment u għaldaqstant kien b’hekk infurmati bid-data u l-post skedati tal-kawża li rriżultat fid-deċiżjoni, jew jekk hu jew hi fil-fatt irċeviet, b’mezzi oħrajn, informazzjoni uffiċjali tad-data u l-post skedati ta’ dik il-kawża b’tali mod li ġie stabbilit inekwivokabbilment li hu jew hi kienet konxja mill-kawża skedata. F’dan il-kuntest, hu mifhum li l-persuna kellha tirċievi tali informazzjoni ‘fi żmien debitu’, li jfisser fi żmien biżżejjed li jippermettilha tipparteċipa fil-kawża u teżerċita b’mod effettiv id-dritt ta’ difiża tiegħu jew tagħha.”

8. Skont il-premessa 8 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299: “Id-dritt għal smigħ xieraq ta’ persuna akkużata huwa ggarantit mill-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, kif interpretata mill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem. Dan id-dritt jinkludi d-dritt tal-persuna konċernata li tidher personalment waqt il-kawża. Sabiex teżerċita dan id-dritt, il-persuna konċernata teħtieġ li tkun konxja mill-kawża skedata. Skond din id-Deċiżjoni Qafas l-għarfien tal-persuna dwar il-kawża għandu jiġi żgurat minn kull Stat Membru f’konformità mal-liġi nazzjonali tiegħu, waqt li jkun mifhum li dan għandu jkun konformi mal-ħtiġiet ta’ dik il-Konvenzjoni. F’konformità mal-każistika tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, meta jkun qed jiġi kkunsidrat jekk il-mod kif l-informazzjoni tingħata hux biżżejjed biex jiżgura l-għarfien tal-persuna dwar il-proċess, tista’ tingħata wkoll, jekk ikun opportun, attenzjoni partikolari lid-diliġenza eżerċitata mill-persuna konċernata sabiex tirċievi informazzjoni indirizzata lilu jew lilha”.

9. L-Artikolu 4a tad-deċiżjoni qafas, huwa fformulat kif ġej: “1. L-awtorità ġudizzjarja tal-eżekuzzjoni tista’ wkoll tiċħad l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-finijiet li tiġi eżegwita sentenza ta’ kustodja jew ordni ta’ detenzjoni jekk il-persuna ma dehritx personalment fil-proċess li rriżulta fid-deċiżjoni, sakemm il-mandat ta’ arrest Ewropew ma jiddikjarax li l-persuna, skond ħtiġiet proċedurali ulterjuri definiti fil-liġi nazzjonali tal-Istat Membru emittenti:” a) fi żmien debitu, i) jew kienet ikkonvokata personalment u għaldaqstant infurmata bid-data u l-post skedati li rriżultaw fid-deċiżjoni, jew b’mezzi oħra fil-fatt irċeviet informazzjoni uffiċjali tad-data u l-post skedati ta’ dik il-kawża b’tali mod li ġie stabbilit inekwivokabbilment li hija kienet konxja mill-kawża skedata; u ii) kienet infurmata li tista’ tingħata deċiżjoni jekk hija ma tidhirx għall-kawża; jew b) konxja mill-kawża skedata, kienet tat mandat lil konsulent legali, li kien jew appuntat mill-persuna konċernata jew mill-Istat, biex jiddefendiha fil-kawża, u kienet fil-fatt ġiet difiża minn dak il-konsulent fil-kawża; jew c) wara li kienet innotifikata bid-deċiżjoni u kienet infurmata espressament dwar id-dritt għal kawża mill-ġdid, jew appell, li fihom il-persuna għandha d-dritt li tipparteċipa u li jippermetti li jiġu eżaminati mill-ġdid il-merti tal-każ, inkluż evidenza ġdida, u li jistgħu jwasslu biex tinbidel id-deċiżjoni oriġinali: i) iddikjarat espressament li huwa jew hija ma tikkontestax id-deċiżjoni; jew ii) ma talbitx kawża [proċess] mill-ġdid jew appell fil-perijodu ta’ żmien applikabbli; jew d) ma kinitx notifikata personalment bid-deċiżjoni iżda: i) ser tkun innotifikata personalment biha mingħajr dewmien wara ċ-ċediment u ser tkun infurmata espressament dwar id-dritt tiegħu jew tagħha għal kawża [proċess ]mill-ġdid, jew appell, li fihom il-persuna għandha d-dritt li tipparteċipa u li jippermettu li jiġu eżaminati mill-ġdid il-merti tal-każ, inkluż evidenza ġdida, u li jistgħu jwasslu biex tinbidel id-deċiżjoni oriġinali; u ii) ser tkun infurmata bil-perijodu taż-żmien li fih hija għandha titlob din il-kawża [proċess] mill-ġdid jew l-appell, kif imsemmi fil-mandat ta’ arrest Ewropew rilevanti. […]”

B – Id-dritt Olandiż

10. Il-liġi dwar il-konsenja (Overleveringswet, iktar ’il quddiem l-“OLW”) ittrasponiet fid-dritt Olandiż id-deċiżjoni qafas. L-Artikolu 12 tal-OLW jimplementa l-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas u jgħid hekk: “Il-konsenja ma hijiex awtorizzata meta l-mandat ta’ arrest Ewropew huwa intiż sabiex jeżegwixxi sentenza, meta l-akkużat ma jkunx deher personalment fil-proċess li wassal għal dik is-sentenza, ħlief jekk il-mandat ta’ arrest Ewropew jindika li, skont ir-rekwiżiti proċedurali tal-Istat Membru emittenti: a) l-akkużat tħarrek fi żmien debitu u personalment u b’hekk ġie infurmat bid-data u l-post stabbiliti għall-proċess li wassal għad-deċiżjoni, jew kien ġie infurmat uffiċjalment u effettivament b’mezzi oħrajn bid-data u l-post stabbiliti għal dak il-proċess, b’tali mod li kien ġie stabbilit b’manjiera mhux ekwivoka li kien jaf bil-proċess previst, u kien ġie infurmat li deċiżjoni setgħet tingħata f’każ ta’ nuqqas ta’ dehra; […]”.

II – It-tilwima fil-kawża prinċipali

11. Fit-30 ta’ Novembru 2015, ir-Rechtbank Amsterdam (il-qorti ta’ Amsterdam, il-Pajjiżi l-Baxxi) ġiet adita mill-officer van justitie bij de rechtbank (il-prokuratur tar-Re f’dik il-qorti) b’talba dwar l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ fl-4 ta’ Frar 2015 mis-Sąd Okręgowy w Zielonej Górze (qorti reġjunali ta’ Zielona Góra, il-Polonja) dwar l-arrest u l-konsenja ta’ P. Dworzecki.

12. Il-mandat ta’ arrest inħareġ fid-dawl tal-eżekuzzjoni fil-Polonja ta’ tliet pieni ta’ tneħħija ta’ libertà imposti fi tliet sentenzi mogħtija fit-12 ta’ Marzu 2007 (sentenza I), fit-22 ta’ Ġunju 2010 (sentenza II) u fit-2 ta’ Ġunju 2011 (sentenza III). Il-pieni huma, rispettivament, ta’ tul ta’ sentejn (fejn jonqos eżekuzzjoni ta’ seba’ xhur u tnax-il ġurnata), ta’ tmien xhur u ta’ sitt xhur ( 4 ).

13. Mill-punt (d) tal-mandat ta’ arrest Ewropew jirriżulta li P. Dworzecki ma deherx personalment fil-proċess li ta lok għas-sentenza II. Barra minn hekk, l-awtorità ġudizzjarja emittenti mmarkat il-punt 1(b) tal-formula tal-mandat ta’ arrest (li jikkorrespondi mal-punt 3.1.b tal-formula annessa mad-deċiżjoni qafas) applikabbli fil-każ fejn “il-persuna ma kenitx ikkonvokata [imħarrka] personalment iżda b’mezzi oħrajn realment irċeviet l-informazzjoni uffiċjali tad-data u l-post skedati tal-kawża li rriżultat fid-deċiżjoni, b’tali mod li ġie stabbilit inekwivokabbilment li hi kienet konxja mill-kawża skedata, u kienet infurmata li tista’ tingħata deċiżjoni jekk hija ma tidhirx għall-kawża”.

14. Fir-rigward ta’ “informazzjoni dwar kif ġiet issodisfatta l-kondizzjoni” prevista fil-punt 4 tat-taqsima D tal-formula annessa mad-deċiżjoni qafas, l-awtorità ġudizzjarja emittenti ppreċiżat: “It-taħrika ntbagħtet fl-indirizz indikat minn Pawel Dworzecki għan-notifika u din ġiet aċċettata minn persuna maġġorenni li toqgħod f’dak l-indirizz, in-nannu ta’ Pawell . Dworzecki, skont l-Artikolu 132 tal-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali li jistabbilixxi li ‘fil-każ ta’ assenza tad-destinatarju, l-att ta’ proċedura għandu jiġi nnotifikat lill-persuna maġġorenni membru tal-familja tad-destinatarju, u fil-każ tal-assenza ta’ persuna maġġorenni membru tad-familja, l-att ta’ proċedura jista’ jiġi nnotifikat ukoll lill-proprjetarju jew lill-purtinar jew lill-kap tar-raħal, bil-kundizzjoni li dawn il-persuni jintrabtu li jgħaddu n-notifika lid-destinatarju tagħha”. Kopja tas-sentenza kienet intbagħtet ukoll fl-istess indirizz u ġiet aċċettata minn persuna maġġorenni li toqgħod f’dan l-indirizz. Barra minn hekk, Pawel Dworzecki kien qal li huwa ħati u aċċetta bil-quddiem il-piena proposta mill-prosekuzzjoni.”

15. P. Dworzecki huwa detenut fil-Pajjiżi l-Baxxi fl-istennija, minn naħa, tal-konsenja effettiva – diġà awtorizzata – għas-sentenzi I u III u, min-naħa l-oħra, tad-deċiżjoni tal-qorti tar-rinviju fuq is-sentenza II.

III – Id-deċiżjoni tar-rinviju u d-domandi preliminari

16. Il-qorti tar-rinviju tirrileva li, kuntrarjament għad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas, l-Artikolu 12 OLW jipprevedi raġuni imperattiva ta’ rifjut tal-eżekuzzjoni fil-każ fejn il-persuna mħarrka ma tkunx dehret personalment fil-proċess li ta lok għad-deċiżjoni li oriġinat il-mandat ta’ arrest.

17. Mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li, fil-passat, ir-Rechtbank Amsterdam (qorti ta’ Amsterdam) interpretat il-frażi “skont ir-rekwiżiti proċedurali tal-Istat Membru emittenti” li tippreċedi l-punti a) sa d) tal-Artikolu 12 OLW ( 5 ), fis-sens li huwa d-dritt tal-Istat Membru emittenti li għandu jiddetermina jekk is-sitwazzjonijiet fattwali inkwistjoni jirrigwardawx wieħed mill-każijiet elenkati minn din id-dispożizzjoni. Madankollu, il-qorti tar-rinviju issa tixtieq tkun taf, kif juru d-domandi preliminari tagħha, dwar il-kompatibbiltà ta’ tali interpretazzjoni mad-deċiżjoni qafas.

18. F’dawn iċ-ċirkustanzi, ir-Rechtbank Amsterdam iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin: “1) Il-kunċetti ta’ — ‘fi żmien debitu, […] kienet ikkonvokata [imħarrka] personalment u għaldaqstant infurmata bid-data u l-post skedati li rriżultaw fid-deċiżjoni’ kif ukoll: — ‘fi żmien debitu, […] b’mezzi oħra fil-fatt irċeviet informazzjoni uffiċjali tad-data u l-post skedati ta’ dik il-kawża b’tali mod li ġie stabbilit inekwivokabbilment li hija kienet konxja mill-kawża skedata’, użati fl-Artikolu 4a(1)(a) tad-[deċiżjoni qafas] huma kunċetti awtonomi tad-dritt tal-Unjoni? 2) Jekk iva, a) a) dawn il-kunċetti awtonomi kif għandhom ġeneralment jiġu interpretati u b) b) każ bħal dak ta’ din il-kawża, li huwa kkaratterizzat mill-fatt li: — skont il-[mandat ta’ arrest Ewropew], it-taħrika ġiet innotifikata, fl-indirizz tal-persuna mħarrka, lil persuna adulta residenti fid-dar tagħha li impenjat ruħha tgħaddi t-taħrika lill-persuna mħarrka; — mill-[mandat ta’ arrest Ewropew] ma jistax jiġi ddeterminat jekk u meta dik il-persuna residenti fid-dar effettivament għaddiet it-taħrika lill-persuna mħarrka; — id-dikjarazzjonijiet magħmula waqt is-seduta quddiem il-qorti tar-rinviju mill-persuna mħarrka ma jippermettux li jiġi ddeterminat jekk din tal-aħħar kinitx informata, fi żmien xieraq, dwar id-data u l-post tal-kawża skedata, jaqa’ taħt wieħed miż-żewġ kunċetti awtonomi msemmija fl-ewwel domanda?”

IV – Fuq il-proċedura b’urġenza quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

19. Il-qorti tar-rinviju talbet li dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jkun suġġett għall-proċedura b’urġenza msemmija fl-Artikolu 107 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja. Hija mmotivat din it-talba billi saħqet li P. Dworzecki huwa fil-preżent imċaħħad mil-libertà fl-istennija, min-naħa, tal-konsenja effettiva tiegħu – awtorizzata diġà mill-qorti tar-rinviju fi tnejn minn tliet sentenzi – u, min-naħa l-oħra, tad-deċiżjoni ta’ din tal-aħħar dwar is-sentenza li baqa’. Il-qorti tar-rinviju tenfasizza li dewmien fir-risposta mill-Qorti tal-Ġustizzja għandu effett dirett u determinanti fuq kemm iddum id-detenzjoni ta’ P. Dworzecki.

20. Ir-Raba’ Awla tal-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet fl-10 ta’ Marzu 2016 favur it-talba tal-qorti tar-rinviju sabiex dan ir-rinviju għal deċiżjoni preliminari jkun suġġett għall-proċedura b’urġenza.

21. P. Dworzecki, il-Gvern Olandiż u l-Kummissjoni ppreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub. Matul is-seduta li saret fl-14 ta’ April 2016, minbarra dawk imsemmija iktar ’il fuq, il-Gvern Pollakk u l-Gvern tar-Renju Unit għamlu wkoll osservazzjonijiet orali.

V – Analiżi

22. Permezz tal-ewwel domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju trid tkun taf, essenzjalment, jekk l-interpretazzjoni ta’ ċerti kunċetti li hemm fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas għandhiex tiġi ddeterminata biss b’riferiment għad-dritt nazzjonali tal-Istat Membru emittenti jew jekk humiex kunċetti awtonomi tad-dritt tal-Unjoni. F’din it-tieni ipoteżi, il-qorti tar-rinviju tagħmel id-domanda lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar l-interpretazzjoni li għandha tingħata lill-kunċetti li hemm fid-dispożizzjoni ċċitata iktar ’il fuq fir-rigward taċ-ċirkustanzi tal-każ preżenti.

23. Preliminarjament, għandu jiġi enfasizzat li l-kwistjoni tat-trasformazzjoni mil-leġiżlazzjoni nazzjonali ta’ raġuni fakultattiva tan-nuqqas ta’ eżekuzzjoni f’raġuni obbligatorja hija sottointiża f’din il-kawża. Din il-kwistjoni ta’ portata importanti għadha ma ġietx eżaminata mill-Qorti tal-Ġustizzja, billi hija kellha biss l-okkażjoni li tiddeċiedi fuq il-possibbiltà għall-Istati Membri li jillimitaw is-sitwazzjonijiet li fihom l-awtoritajiet ġudizzjarji ta’ eżekuzzjoni jistgħu jirrifjutaw li jikkonsenjaw persuna mfittxija ( 6 ). Madankollu, sa fejn minn naħa, din il-kwistjoni ma tatx lok għal argumenti mseddqa mill-Istati Membri u, min-naħa l-oħra, ma tikkostitwixxix element neċessarju sabiex tingħata risposta utli lill-qorti tar-rinviju fil-każ partikolari, jiena ma jiniex se nittratta din il-kwistjoni f’dawn il-konklużjonijiet.

A – L-ewwel domanda preliminari

24. L-ewwel domanda li għamlet il-qorti tar-rinviju tiddistingwi bejn żewġ possibbiltajiet li apparentement jeskludu lil xulxin: kemm jekk huma kunċetti “awtonomi tad-dritt tal-Unjoni” – għaldaqstant, il-kontenut u l-interpretazzjoni tagħhom huma ddeterminati b’mod uniformi mid-dritt tal-Unjoni li jarmonizza impliċitament id-drittijiet nazzjonali – kif ukoll jekk dawn il-kunċetti kienu ġew ikkonċepiti b’riferiment għad-dritt nazzjonali ( 7 ).

25. L-osservazzjonijiet kollha bil-miktub u orali ppreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja jsostnu li l-kunċetti li jinsabu f’dan l-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-Deċiżjoni Qafas jikkostitwixxu kunċetti awtonomi tad-dritt tal-Unjoni.

26. Fil-fehma tiegħi, distinzjoni daqstant netta bejn, minn naħa, il-kunċetti awtonomi tad-dritt tal-Unjoni u, min-naħa l-oħra, dawk li jirriferu għad-dritt nazzjonali ma tippermettix li wieħed jifhem b’mod korrett il-problema sottointiża f’din id-domanda preliminari. Fil-fatt, id-dispożizzjoni kontenzjuża ma jidhirx li tista’ b’mod evidenti tiġi suġġetta għal dikotomija bħal din. Id-domanda li għamlet il-qorti tar-rinviju tolqot il-kunċetti kollha inklużi fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas li jikkostitwixxu l-ewwel waħda mill-eċċezzjonijiet għar-raġuni fakultattiva ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni li ssemmi din id-dispożizzjoni. Jidher li jkun artifiċjali li f’din id-dispożizzjoni wieħed jara kumpless ta’ kunċetti awtonomi mqiegħda ħdejn xulxin. Pjuttost, hawn għandna rekwiżiti minimi jew garanziji indipendenti jew awtonomi tad-dritt tal-Unjoni li jartikolaw, fil-forma ta’ sitwazzjonijiet fattwali ddettaljati, eċċezzjonijiet għall-possibbiltà tan-nuqqas ta’ rikonoxximent prevista fl-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas. Kif targumenta l-Kummissjoni, il-premessi tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 jixhdu r-rieda tal-leġiżlatur li jistabbilixxi “raġunijiet ċari u komuni għan-nuqqas ta’ rikonoxximent” u ta’ “[s]oluzzjonijiet komuni” ( 8 ) dwar id-deċiżjonijiet mogħtija fil-kontumaċja.

27. Fil-fatt, l-Artikolu 4(a)(1) tad-deċiżjoni qafas jistabbilixxi raġuni fakultattiva ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni meta l-persuna kkonċernata ma tkunx dehret fil-proċess tagħha. Madankollu, jeżistu erba’ eċċezzjonijiet li jċaħħdu lill-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni mill-possibbiltà li tirrifjuta l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew ( 9 ). Dawn il-każijiet huma previsti fl-Artikolu 4(a)(1) tad-deċiżjoni qafas li jispeċifika l-kundizzjonijiet li taħthom l-awtorità ta’ eżekuzzjoni għandha teżegwixxi d-deċiżjoni minkejja l-assenza tal-persuna fil-proċess ( 10 ).

28. Din is-sistema tirrikjedi kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet ġudizzjarji emittenti u ta’ eżekuzzjoni stabbilita fuq il-fiduċja reċiproka. Fil-prattika, hija l-awtorità ġudizzjarja emittenti li għandha tindika fil-mandat ta’ arrest – konformement mal-formula annessa mad-deċiżjoni qafas, kif emendata mid-Deċiżjoni Qafas 2009/299 – iċ-ċirkustanzi li fihom il-garanziji previsti fl-Artikolu 4a huma osservati. Meta l-awtorità emittenti timmarka l-kaxxa li tindika li l-persuna kkonċernata ma dehritx personalment fil-proċess li wassal għad-deċiżjoni, hija għandha tippreċiża espliċitament jekk il-persuna kkonċernata tħarrkitx personalment (punt 3.1a tal-formula annessa mad-deċiżjoni qafas) jew, fin-nuqqas, jekk kinitx ġiet infurmata uffiċjalment u effettivament b’mezzi oħrajn (punt 3.1 b ta’ din il-formula). F’din it-tieni ipoteżi, l-awtorità emittenti għandha tindika (konformement mal-punt 4 tal-formula) il-mod li bih ġiet issodisfatta din il-kundizzjoni. Dan jippreżupponi neċessarjament deskrizzjoni tal-fatti kif ukoll il-klassifikazzjoni ġuridika ta’ ċerti elementi, konformement mal-evalwazzjoni tal-awtorità emittenti.

29. Il-fatt li l-awtorità emittenti hija obbligata li tagħti din l-informazzjoni fattwali fil-punt 4 tal-formula jikkonferma r-rwol ta’ kontroll jew ta’ verifika li huwa rrikonoxxut lill-awtorità ta’ eżekuzzjoni. Għalhekk, it-tagħrif li jinsab fil-mandat ta’ arrest Ewropew dwar il-mod kif il-persuna kkonċernata kienet ġiet infurmata jippermetti lill-awtorità ta’ eżekuzzjoni li teżerċita l-prerogattivi tagħha b’mod li tiġi rrifjutata l-eżekuzzjoni permezz ta’ eżami indipendenti tal-kundizzjonijiet u tal-garanziji previsti fl-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas. Dan il-kontroll indipendenti magħmul mill-awtorità ta’ eżekuzzjoni għandu jiġi żgurat fid-dawl tal-kontenut awtonomu ta’ garanziji preċiżi u komuni ddikjarati permezz tal-eċċezzjonijiet inerenti fir-raġuni fakultattiva ta’ nuqqas ta’ rikonoxximent ta’ dan l-Artikolu 4a.

30. Għandu jiġi enfasizzat li r-rwol ta’ kontroll indipendenti li tiżvolġi l-awtorità ta’ eżekuzzjoni huwa limitat għal verifika tal-klassifikazzjoni ġuridika (punti 3.1 b), 3.2 jew 3.3 tal-formula) tal-fatti kif ippreżentati mill-awtorità emittenti (punt 4 tal-formula). Kuntrarjament għall-argumenti mressqin matul is-seduta mill-Gvern tal-Pajjiżi l-Baxxi u l-Gvern tar-Renju Unit, dan ma jfissirx li l-awtorità ta’ eżekuzzjoni tista’ tikkontesta l-fatti stabbiliti mill-awtorità emittenti. Mill-prinċipju tal-fiduċja reċiproka jirriżulta iżda wkoll mill-ekonomija tal-eċċezzjonijiet f’materja ġudizzjarja – li l-awtorità tal-eżekuzzjoni hija marbuta mill-fatti ppreżentati mill-awtorità emittenti.

31. Fir-rigward ta’ konsegwenzi prattiċi li jirriżultaw mill-garanziji previsti fit-tieni fergħa tal-alternattiva li tinsab fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas, jista’ jiġi konkluż li, indipendentement mill-fatt li l-awtorità emittenti kienet indikat, fil-punt 3 tal-formula tal-mandat ta’ arrest Ewropew li billi l-persuna kkonċernata ma kinitx ġiet imħarrka personalment kienet ġiet informata uffiċjalment u effettivament b’mezzi oħrajn, l-awtorità tal-eżekuzzjoni jibqgħalha l-fakultà li tivverifika jekk il-kundizzjonijiet partikolari komuni li tipprevedi din id-dispożizzjoni humiex issodisfatti, wara li titqies l-informazzjoni mogħtija fil-punt 4 tal-formula mill-awtorità emittenti.

32. Għalhekk mis-sistema kkonċepita mid-deċiżjoni qafas fl-iżvolġiment prattiku tagħha jirriżulta li l-eċċezzjonijiet elenkati fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas jikkostitwixxu garanziji awtonomi li jistabbilixxu b’mod indipendenti l-kundizzjonijiet minimi imposti mid-dritt tal-Unjoni, li l-osservanza tagħhom hija kkontrollata mill-awtoritajiet tal-eżekuzzjoni. F’dan is-sens, dawn ir-rekwiżiti kienu ġew iddefinit b’mod awtonomu u komuni lill-Istati Membri fid-deċiżjoni qafas.

33. Għalhekk, l-eżistenza ta’ garanziji awtonomi komuni li jagħmel l-Artikolu 4a(1)(a) sa (d) tad-deċiżjoni qafas tikkostitwixxi preċiżament l-element li jagħmel possibbli t-twaqqif permezz tal-Artikolu 4a ta’ sistema li tiffavorixxi r-rikonoxximent reċiproku, filwaqt li jiġu rrispettati d-drittijiet tad-difiża. Huwa fid-dawl ta’ dawn iż-żewġ għanijiet li d-deċiżjoni qafas tiddefinixxi l-konsegwenzi ġuridiċi tal-atti proċedurali tal-Istati Membri mingħajr ma jiġu previsti, madankollu, il-modalitajiet proċedurali konkreti.

34. Fil-fatt, mill-kontenut tad-deċiżjoni qafas kif ukoll mill-premessi tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 jirriżulta b’mod ċar li s-sistema stabbilita mid-dritt tal-Unjoni dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku tad-deċiżjonijiet mogħtija f’kontumaċja ma għandhiex bħala għan l-armonizzazzjoni tar-regoli proċedurali tal-Istati Membri. Fl-ewwel lok, ir-riferiment għal “ħtiġiet proċedurali ulterjuri” tal-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas juri li din id-dispożizzjoni tipprevedi biss kontenut proċedurali minimu li jrid jiġi kkompletat mid-dritt proċedurali nazzjonali ( 11 ). Fit-tieni lok, il-premessa 4 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 b’mod ċar issostni l-fatt li din id-deċiżjoni qafas “m’hijiex imfassla biex tirregola l-forom u l-metodi, inklużi l-ħtiġiet proċedurali, li huma użati biex jinkisbu riżultati speċifikati fid-Deċiżjoni Qafas, li huma kwistjoni li tirrigwarda l-liġi nazzjonali tal-Istati Membri” ( 12 ).

35. Minn dan isegwi li l-modalitajiet proċedurali, b’mod partikolari dawk dwar is-sinjifikat jew in-notifika tal-atti ta’ proċedura, jibqgħu jiġu rregolati mid-dritt nazzjonali, konformement ukoll mal-prinċipju tal-awtonomija proċedurali tal-Istati Membri u skont in-natura ġuridika tad-deċiżjonijiet qafas. Barra minn dan, l-Artikolu 4a(1) jistabbilixxi biss rekwiżiti minimi espressi fil-forma ta’ kundizzjonijiet fattwali li għandhom jiġu ssodisfatti u jħalli lid-dritt nazzjonali l-għażla tal-modalitajiet proċedurali.

36. Għaldaqstant, għandha tingħata risposta għall-ewwel domanda preliminari li l-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas għandu jiġi interpretat fis-sens li fih garanziji minimi awtonomi li l-osservanza tagħhom għandha tiġi vverifikata b’mod indipendenti mill-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni sabiex jiġi eżegwit mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ sabiex tiġi eżegwita deċiżjoni mogħtija mingħajr ma l-persuna kkonċernata tkun dehret personalment fil-proċess tagħha.

B – It-tieni domanda preliminari

37. Bit-tieni domanda preliminari, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja fl-ewwel lok fuq l-interpretazzjoni li għandha tingħata inġenerali lill-kunċetti li jinsabu fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas. Fit-tieni lok, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk sitwazzjoni bħal dik fil-kawża preżenti taqax f’wieħed miż-żewġ każijiet li ssemmi din id-dispożizzjoni. Wara ċerti kunsiderazzjonijiet ta’ natura ġenerali, ser neżamina d-dettalji tal-każijiet partikolari li ssemmi d-dispożizzjoni kontenzjuża fil-konfront taċ-ċirkustanzi ta’ dan il-każ.

1. Kunsiderazzjonijiet ġenerali

38. Fid-dritt tal-Unjoni inġenerali u fl-istruttura tal-deċiżjoni qafas b’mod partikolari, ma hemmx dubju fuq l-importanza fundamentali tal-prinċipju ta’ fiduċja reċiproka u tal-prinċipju – li għandu rabta mill-qrib miegħu – ta’ rikonoxximent reċiproku ( 13 ). Diversi drabi, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret li l-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku, li jikkostitwixxi l-“bażi” tal-kooperazzjoni ġudizzjarja, jimplika, b’mod partikolari, li l-Istati Membri huma bħala prinċipju marbuta li jeżegwixxu mandat ta’ arrest Ewropew ( 14 ). Għaldaqstant, dawn tal-aħħar ma jistgħux jirrifjutaw li jeżegwixxu tali mandat ħlief fil-każijiet tan-nuqqas ta’ eżekuzzjoni obbligatorja jew fakultattiva enumerati b’mod eżawrjenti fl-Artikoli 3 sa 4a tad-deċiżjoni qafas. Barra minn hekk l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew ma tistax tkun subordinata ħlief għal waħda mill-kundizzjonijiet previsti b’mod limitat fl-Artikolu 5 ( 15 ). Għalhekk, għalkemm l-Istati Membri jgawdu minn ċertu marġni ta’ diskrezzjoni meta jittrasponu dawn id-dispożizzjonijiet fid-dritt intern tagħhom, huma ma jistgħux jestendu l-portata tagħhom lil hinn minn dak li jirriżulta minn interpretazzjoni uniformi ( 16 ).

39. Fir-rigward tal-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas, mill-premessa 3 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 jirriżulta li l-leġiżlatur tal-Unjoni ried itemm is-sitwazzjoni prevista mill-Artikolu 5 tal-verżjoni inizjali tad-Deċiżjoni Kwadru 2002/584 li tgħid li hija l-awtorità ta’ eżekuzzjoni li għandha tevalwa jekk kinux suffiċjenti l-assigurazzjonijiet mogħtija dwar il-possibbiltà li jintalab il-ftuħ mill-ġdid tal-proċedura ġudizzjarja ( 17 ).

40. Madankollu, l-eżistenza ta’ motivi ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni tixhed il-fatt li l-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku ma jimplikax obbligu assolut ta’ eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest ( 18 ). B’mod partikolari, l-Artikolu 4a tad-deċiżjoni qafas jikkostitwixxi raġuni ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni marbut espliċitament mad-drittijiet tad-difiża matul proċess li wassal għal kundanna fil-kontumaċja ( 19 ). F’dan il-kuntest, l-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas jimplementa rekwiżiti awtonomi ta’ protezzjoni tad-drittijiet tad-difiża li jippermettu li tiġi żgurata l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest anki fl-assenza ta’ dehra tal-persuna kkonċernata fil-proċess tagħha. Għalhekk, għalkemm id-Deċiżjoni Qafas 2009/299 kienet ippermettiet evoluzzjoni ċerta fis-sens tar-rikonoxximent reċiproku, din l-evoluzzjoni saret possibbli bl-introduzzjoni ta’ garanziji essenzjali minimi u awtonomi stabbiliti bid-dritt tal-Unjoni.

41. Għaldaqstant, il-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku waħdu ma jiggwidax l-interpretazzjoni tal-Artikolu 4(1)(a) peress li din id-dispożizzjoni tikkostitwixxi eċċezzjoni għall-possibbiltà li tingħata raġuni għal nuqqas ta’ eżekuzzjoni li l-eżistenza tagħha hija espliċitament marbuta mar-rispett tad-drittijiet fundamentali. Barra minn hekk, l-ispeċifiċitajiet ta’ din id-dispożizzjoni partikolari għandhom jiddeterminaw l-interpretazzjoni tagħha.

42. Fl-ewwel lok, huwa stabbilit li din hija dispożizzjoni li tiddeskrivi b’mod iddettaljat ħafna ċerti kundizzjonijiet ta’ fatt li għandhom jiġu ssodisfatti.

43. Fit-tieni lok, ma jistax jiġi miċħud li din id-dispożizzjoni taħdem fil-qasam speċifiku tad-dritt kriminali, u għalhekk jeżistu garanziji ikbar ( 20 ).

44. Fit-tielet lok, din id-dispożizzjoni hija marbuta intrinsikament mad-drittijiet fundamentali li huma d-drittijiet tad-difiża u d-dritt għal rimedju effettiv li hemm imniżżel fl-Artikoli 47 u 48 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”).

45. F’dan ir-rigward, kif tenfasizza l-Kummissjoni, l-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas għandu jiġi interpretat qabelxejn fir-rigward tal-għan tar-rispett tad-drittijiet tal-akkużat, filwaqt li jittejjeb ir-rikonoxximent reċiproku tad-deċiżjonijiet ġudizzjarji ( 21 ). L-għan tal-protezzjoni tad-drittjiet tal-akkużat jirriżulta wkoll mill-premessi 1 u 8 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 li jwettqu r-rieda ta’ implementazzjoni ta’ sistema li tikkonforma mal-ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem.

46. Skont din il-ġurisprudenza, id-dritt għal dehra – li tirriżulta mill-għan u mill-iskop tal-Artikolu 6 kollu tal-Konvenzjoni Ewropea għad-Drittijiet tal-Bniedem, iffirmata Ruma fl-4 ta’ Novembru 1950 (iktar ’il quddiem il-“KEDB”) ( 22 ) – ma huwiex assolut u, f’ċerti kundizzjonijiet, l-akkużat jista’ jirrinunzja għalih, b’rieda sħiħa tiegħu, b’mod espress jew taċitu, iżda mhux ekwivoku. Għalhekk, ġie deċiż li proċedura li tiżvolġi fl-assenza tal-akkużat ma hijiex fiha nnifisha inkompatibbli mal-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni. Dan huwa l-każ b’mod partikolari meta l-akkużat ikun jista’ jikseb ulterjorment deċiżjoni ġudizzjarja ġdida wara li jkun instema’ u meta jkun ġie stabbilit li jkun rrinunzja għad-dritt tiegħu li jidher u li jiddefendi ruħu jew li kellu l-intenzjoni li jaħrab mill-ġustizzja ( 23 ).

47. Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kellha l-opportunità li tiddeċiedi dwar il-kompatibbiltà tas-sistema ddefinita mill-Artikolu 4a tad-deċiżjoni qafas mal-Artikolu 47 u 48 tal-Karta. Fis-sentenza Melloni, il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat il-fatt li l-leġiżlatur tal-Unjoni adotta soluzzjoni li tikkonsisti f’li jiġu stabbiliti b’mod eżawrjenti l-każijiet li fihom l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ għall-eżekuzzjoni ta’ deċiżjoni mogħtija fil-kontumaċja għandha tiġi titqies li ma tipppreġudikax id-drittijiet tad-difiża ( 24 ).

48. L-għan ġenerali tad-deċiżjoni qafas – jiġifieri, il-faċilitazzjoni u l-aċċellerazzjoni tal-kooperazzjoni ġudizzjarja ( 25 ) – għandu b’hekk jiġi bbilanċjat mal-għan speċifiku tar-rispett tad-drittijiet tal-akkużat li jidher personalment fil-proċess, li huwa sottinitż fl-Artikolu 4a introdott fid-Deċiżjoni Qafas 2009/299.

49. Fil-qosor, għat-tliet raġunijiet msemmija iktar ’il fuq, ma huwiex possibbli li jitressaq l-argument, kif fil-fatt għamel il-Gvern Olandiż, ibbażat fuq l-effett utli tad-deċiżjoni qafas biss fid-dawl ta’ titjib tar-rikonoxximent reċiproku. Argument bħal dan ma jistax jitressaq b’detriment għad-drittijiet tad-difiża fil-qafas ta’ proċeduri kriminali, anki jekk wieħed jasal għal sitwazzjoni fejn l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest ikollu jiġi rrifjutat.

50. B’risposta għall-parti tat-tieni domanda, inqis li, għall-finijiet tal-interpretazzjoni tal-garanziji komuni li jinsabu fl-Artikolu 4a tad-deċiżjoni qafas, għandha tingħata interpretazzjoni litterali għal din id-dispożizzjoni li tirrikonoxxi b’mod sħiħ id-drittijiet fundamentali.

2. “Ikkonvokata personalment” u “b’mezzi oħra fil-fatt irċeviet informazzjoni …”

51. It-tieni parti tat-tieni domanda preliminari trid tkun taf jekk sitwazzjoni bħal dik fil-kawża prinċipali tissodisfax ir-rekwiżiti tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas.

52. Skont il-Gvernijiet tal-Pajjiżi l-Baxxi, tal-Polonja u tar-Renju Unit, ir-rekwiżiti tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas huma ssodisfatti f’dan il-każ. Għall-kuntrarju, il-Kummissjoni tqis li t-tieni għażla prevista minn din id-dispożizzjoni tirrikjedi li l-persuna kkonċernata verament kienet taf bid-data u bil-post tal-proċess, li ma tistax ikun ibbażata fuq finzjoni ġuridika. Konsegwentement, il-Kummissjoni tqis li ma jirriżultax mill-indikazzjonijiet pprovduti mill-awtorità ġudizzjarja emittenti li kien ġie stabbilit b’mod mhux ekwivoku li l-persuna kkonċernata kienet taf bil-post u bid-data stabbilita għall-proċess. P. Dworzecki min-naħa tiegħu jsostni li ma jirriżultax mill-motivazzjoni li għamlet l-awtorità emittenti li l-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 132 tal-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali Pollakk kienu ġew issodisfatti wkoll.

53. Preliminarjament għandu jiġi rrilevat li hija l-qorti nazzjonali biss li għandha tevalwa l-elementi fattwali li huma disponibbli għaliha. Madankollu, għandu jitfakkar, kif qalu l-Gvern Olandiż u dak Pollakk, li, f’sitwazzjoni bħal din fil-kawża prinċipali, meta qorti ta’ eżekuzzjoni tqis li l-informazzjoni trażmessa mill-Istat Membru emittenti ma tkunx biżżejjed, hija għandha titlob lill-awtorità ġudizzjarja emittenti li tittrażmettilha fl-iqsar żmien possibbli l-informazzjoni supplimentari ( 26 ), konformement mal-Artikolu 15(2) tad-deċiżjoni qafas ( 27 ).

54. F’dan il-kuntest, l-eżami tiegħi ser jippreċiża l-kriterji li jistgħu jinsiltu mill-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas sabiex il-qorti tar-rinviju tkun tista’ tevalwa ċ-ċirkustanzi tal-każ.

55. L-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas jagħmel riferiment ċar għal żewġ każijiet: il-persuna kkonċernata riedet tiġi jew “ikkonvokata [mħarrka] personalment” jew inkella “b’mezzi oħra fil-fatt irċeviet informazzjoni uffiċjali [...]”. Il-premessa 7 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 kif ukoll l-istruttura stess tal-formula annessa jikkonfermaw din id-distinzjoni.

56. Skont l-ewwel parti tal-alternattiva, il-persuna kkonċernata kellha titħarrek personalment u għalhekk kellha tiġi infurmata ukoll bid-data u bil-post stabbiliti għall-proċess. Kif jirriżulta mill-kliem tal-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas, ma hemmx dubju li s-suġġett tat-taħrika personali hija l-persuna kkonċernata.

57. Għalhekk, il-fatt li d-determinazzjoni tal-modalitajiet proċedurali tat-taħrika tappartjeni lill-Istati Membri ma jippermettix li tingħata interpretazzjoni tal-kunċett ta’ “taħrika personali” li toqgħod fuq finzjoni fejn notifika lil persuna li ma tkunx il-persuna kkonċernata tista’ titqies bħala taħrika personali.

58. Għalhekk, kif sostnew il-Kummissjoni, il-Gvern Olandiż u l-Gvern Pollakk, taħrika indiretta ma tistax titqies bħala taħrika personali. Dan ma jmurx biss kontra l-użu u s-sens abitwali tal-espressjoni fil-lingwaġġ komuni kif ukoll dak ġuridiku (li jimplika li t-taħrika personali kienet saret b’mod “dirett”) iżda dak ikun ukoll, kif isostni l-Gvern Pollakk, inkoerenti mal-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-Deċiżjoni Qafas li jipprevedi t-tieni sitwazzjoni dwar l-informazzjoni li fiha l-informazzjoni tista’ tingħata “b’mezzi oħra”.

59. Fl-aħħar nett, huwa ċar li l-oneru tal-prova fir-rigward tat-taħrika personali qiegħed fuq l-awtoritajiet tal-Istat Membru emittenti. Konsegwentement, kif issostni l-Kummissjoni, huwa ġustament li l-awtorità ġudizzjarja emittenti Pollakka mmarkat il-punt korrispondenti għall-punt 3.1. b tal-formula, sa fejn din ma qisitx, fil-kawża prinċipali, li l-persuna kkonċernata kienet tħarrket personalment.

60. It-tieni parti tal-alternattiva msemmija fl-Artikolu 4a(1)(a) tirreferi għas-sitwazzjoni fejn il-persuna kkonċernata tkun ġiet “ikkonvokata [imħarrka] personalment u għaldaqstant infurmata bid-data u l-post skedati għall-kawża li rriżultat fl-ordni ta’ konfiska, jew b’mezzi oħra fil-fatt irċeviet informazzjoni uffiċjali tad-data u l-post skedati ta’ dik il-kawża b’tali mod li ġie stabbilit inekwivokabbilment li hija kienet konxja mill-kawża skedata”.

61. Il-formulazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni tesprimi b’ċarezza li huwa rikjest riżultat fattwali mingħajr ambigwità.

62. Il-garanziji speċifiċi previsti minn din id-dispożizzjoni għalhekk jirrigwardaw il-modalitajiet tal-informazzjoni – din għandha tkun uffiċjali, u mhux biss ċirkustanzjali jew informali – il-kontenut tagħha – għandha tinkludi d-data u l-post tal-proċess – u r-riżultat tagħha – il-persuna kkonċernata għandha tkun informata effettivament, b’mod li l-fatt li kienet taf bil-proċess previst ikun ġie stabbilit b’mod mhux ekwivoku.

63. Għaldaqstant, dawn il-kundizzjonijiet kollha għandhom ikunu ssodisfatti b’mod kumulattiv. B’hekk, il-fatt li wieħed kien “konxju” tal-proċess ma jtemmx il-ħtieġa ta’ informazzjoni uffiċjali u effettiva dwar id-data u l-post tiegħu.

64. Barra minn hekk, ma hemm l-ebda dubju, kif ammetta l-Gvern Olandiż waqt is-seduta, li l-oneru tal-prova li ngħatat informazzjoni uffiċjali u effettiva qiegħed fuq l-awtoritajiet tal-Istat Membru emittenti. Fl-aħħar nett, kif jirriżulta mill-osservazzjonijiet tal-Kummissjoni matul is-seduta, din it-tieni parti tal-alternattiva hija suġġetta għal rekwiżiti anki ogħla dwar ir-riżultat li għandu jintlaħaq minħabba li hija toffri diversi possibbiltajiet dwar il-mezzi sabiex jintlaħaq dan ir-riżultat.

65. L-Istati Membri li ppreżentaw osservazzjonijiet f’din il-kawża qiesu li r-rekwiżiti tat-tieni parti tal-Artikolu 4a(1)(a)(ii) ġew issodisfatti fiċ-ċirkustanzi tal-każ minħabba, minn naħa, l-assenza ta’ diliġenza ta’ P. Dworzecki u, min-naħa l-oħra, l-informazzjoni li kien hemm fil-mandat ta’ arrest li tindika li P. Dworzecki “qal li huwa ħati u aċċetta antiċipatament il-piena proposta mill-prosekuzzjoni”.

66. Sabiex waslu għal din il-konklużjoni, dawn l-Istati Membri straħu esklużivament fuq il-premessa 8 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 li, filwaqt li tagħmel riferiment għall-ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, tgħid li “[…] meta jkun qed jiġi kkunsidrat jekk il-mod kif l-informazzjoni tingħata hux biżżejjed biex jiżgura l-għarfien tal-persuna dwar il-proċess, tista’ tingħata wkoll, jekk ikun opportun, attenzjoni partikolari lid-diliġenza eżerċitata mill-persuna konċernata sabiex tirċievi informazzjoni indirizzata lilu jew lilha”. Skont il-Gvern tar-Renju Unit, din il-premessa tixhed ir-rieda tal-leġiżlatur li ma jmurx lil hinn mill-istandard ta’ protezzjoni ggarantit mill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem. Iżda għall-Kummissjoni, il-premessa 8 hija espressjoni ta’ kompromess bejn l-Istati Membri, li permezz tiegħu r-raġuni ta’ rifjut inkwistjoni kienet ġiet ċertament ikkonċepita bħala raġuni fakultattiva iżda mingħajr ma hemm implikat tnaqqis tal-garanziji previsti fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas.

67. Ma naqbilx mal-fehma tal-Gvern tar-Renju Unit. Il-formulazzjoni tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-Deċiżjoni Qafas ma tistabbilixxi l-ebda deroga għar-rekwiżit ta’ informazzjoni uffiċjali u effettiva fuq id-data u l-post tal-proċess fil-każ fejn il-persuna kkonċernata kellha ċerta għarfien ta’ dan b’mezzi li ma jissodisfawx ir-rekwiżiti ta’ din id-dispożizzjoni. B’hekk, il-valur interpretattiv tal-premessa 8 ma huwiex ikkontestat. Fil-fatt, peress li l-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas jistipula raġuni ta’ rifjut fakultattiva, l-awtoritajiet ta’ eżekuzzjoni jistgħu eventwalment jgħaddu għall-konsenja jekk is-sitwazzjoni kontenzjuża ma kienet koperta bl-ebda każ msemmi fis-subparagrafi (a) sa (d) ta; dan l-artikolu. Issa, kif tenfasizza ġustament il-Kummissjoni, l-Istati Membri għalhekk ikunu obbligati li jirrispettaw ir-rekwiżiti ddikjarati fil-KEDB, konformement ma’ dak li jirriżulta mill-premessi 8 sa 15 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299.

68. Kif issostni l-Kummissjoni, l-informazzjoni li P. Dworzecki kien “qal li huwa ħati u aċċetta antiċipatament il-piena proposta mill-prosekuzzjoni” ma tagħti l-ebda indikazzjoni dwar id-data jew il-post tal-proċess u ma timplika l-ebda rinunzja li wieħed jidher.

69. F’dan ir-rigward għandu jiġi rrilevat li l-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem iddeċidiet “li wieħed jiġi mgħarraf bi proċeduri kriminali magħmulin kontrih jikkostitwixxi att ġuridiku ta’ tali importanza li għandu jkun suġġett għal kundizzjonijiet ta’ forma u ta’ sustanza li jiggarantixxu l-eżerċizzju effettiv tad-drittijiet tal-akkużat, u li għarfien vag u mhux uffiċjali ma huwiex biżżejjed” ( 28 ). B’hekk, il-ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, neċessarjament mibnija fuq il-każijiet, tipprovdi eżempji fejn spekulazzjonijiet dwar komunikazzjonijiet privati jew informazzjoni mhux uffiċjali ma tqisux li jissodisfaw il-garanziji ta’ għarfien suffiċjenti ( 29 ). Bl-istess mod, notifika lil persuna oħra (pereżempju lil avukat) konformement mal-liġi nazzjonali teħtieġ diliġenza partikolari sabiex jiġi żgurat li l-persuna kkonċernata tkun irrinunzjat għad-dritt tagħha li tidher ( 30 )

70. Mingħajr dubju, il-ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem ma teskludix li ċerti fatti li seħħew juru mingħajr ekwivoku li l-akkużat kien jaf li kienu għaddejjin proċeduri kriminali u li ma kellux l-intenzjoni li jidher jew kien fiħsiebu li jevita l-prosekuzzjoni ( 31 ). Madankollu, kif issostni l-Kummissjoni, fl-assenza ta’ notifika personali, ir-rinunzja għad-dehra ma tistax tiġi dedotta mill-assenza tagħha fil-proċess ( 32 ). Bl-istess mod, in-nuqqas ta’ diliġenza min-naħa tal-persuna kkonċernata mhux neċessarjament timplika rinunzja għad-dritt tagħha li tidher ( 33 ). Għall-kuntrarju, livell ogħla ta’ diliġenza huwa impost fuq il-qrati nazzjonali meta l-akkużat ma jkunx tħarrek personalment ( 34 ).

71. Fi kwalunkwe każ, ir-rekwiżiti li jinsabu fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas jiggarantixxu r-rispett tad-drittijiet imsemmijin fl-Artikoli 47 u 48 tal-Karta. Għalkemm, konformement mal-ispjegazzjonijiet dwar il-Karta, dawn id-dispożizzjonijiet għandhom l-istess sens u l-istess portata bħall-Artikolu 6 tal-KEDB, dan ma jservix ta’ ostakolu sabiex id-dritt tal-Unjoni jagħti protezzjoni iktar estiża bis-saħħa tal-Artikolu 52(3) tal-Karta.

72. Il-Qorti tal-Ġustizzja qieset , f’kuntesti differenti, li d-dritt tal-akkużat li jidher personalment fil-proċess ma huwiex assolut ( 35 ).

73. Fir-rigward tad-dritt għal rimedju effettiv u għal smigħ xieraq previst mill-Artikolu 47 tal-Karta kif ukoll tad-drittijiet tad-difiża ggarantiti mill-Artikolu 48(2) tagħha, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat fis-sentenza tagħha Melloni li l-każ previst fl-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-deċiżjoni qafas jgħid li l-“kundizzjonijiet li taħthom il-persuna kkonċernata għandha titqies li rrinunzjat volontarjament u b’mod mhux ekwivoku għall-preżenza tagħha fil-kawża, b’mod li l-eżekuzzjoni tal-mandat ta’ arrest Ewropew għall-finijiet ta’ eżekuzzjoni tal-piena għall-persuna kkundannata in absentia ma tkunx tista’ tiġi suġġetta għall-kundizzjoni li hija tkun tista’ tibbenefika minn kawża [proċess] mill-ġdid fil-preżenza tagħha fl-Istat Membru emittenti” ( 36 ). Minn dan jirriżulta li, fil-kuntest speċifiku tad-deċiżjoni qafas, ma hemmx ksur tad-dritt għal smigħ ġustmeta, b’mod partikolari l-akkużat ikun ġie informat bid-data u bil-post tal-proċess anki għalkemm ma jkunx deher personalment ( 37 ).

74. Għalhekk mill-formulazzjoni tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) jirriżulta li, fuq dan il-punt partikolari, id-dritt tal-Unjoni jiżgura protezzjoni ogħla mill-KEDB sa fejn jistabbilixxi garanzija espressa dwar ir-riżultat tan-notifika li għalhekk għandu jkollha informazzjoni fuq id-data u l-post tal-proċess. Għarfien ġenerali ta’ proċeduri kriminali ma jissodisfax il-kundizzjonijiet ta’ din id-dispożizzjoni.

75. Għaldaqstant, l-eċċezzjonijiet għall-fakultà li tiġi rrifjutata l-eżekuzzjoni ta’ mandat ta’ arrest Ewropew, previsti fl- Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas huma bbażati fuq rekwiżiti ċari u preċiżi, li jiggarantixxu livell għoli ta’ protezzjoni preċiżament għaliex iwasslu għall-eżekuzzjoni obbligatorja tal-mandat ta’ arrest Ewropew fil-każ fejn deċiżjoni ngħatat fil-kontumaċja.

76. Fl-aħħar nett għandu jitfakkar, minn perspettiva sistematika, li l-applikazzjoni tal-Artikolu 4a(1)(a) tad-deċiżjoni qafas twassal għal preżunzjoni ta’ rinunzja għad-dritt tal-akkużat li jidher u ma tiggarantilux, b’differenza mas-subparagrafu (d) ta’ din id-dispożizzjoni, dritt għal proċess ġdid jew għal appell.

77. Kif ġie enfasizzat diġà, hija l-qorti tar-rinviju li għandha tevalwa, abbażi tal-elementi fattwali disponibbli għaliha u konformement mal-kriterji msemmija iktar ’il fuq, jekk ġiex stabbilit b’mod mhux ekwivoku li P. Dworzecki kien jaf bil-proċess fi żmien utli permezz ta’ informazzjoni uffiċjali u effettiva dwar id-data u l-post stabbiliti għall-proċess. Madankollu, sabiex tingħata risposta utli lill-qorti tar-rinviju u bla ħsara għal informazzjon supplementari li tiġi rċevuta konformement mal-Artikolu 15(2) tad-deċiżjoni qafas, jidhirli li taħrika magħmula bil-mod deskritt fit-tieni domanda preliminari ma tistax titqies bħala li tissodisfa l-kundizzjoni li l-persuna kkonċernata għandha “jew b’mezzi oħra fil-fatt irċeviet informazzjoni uffiċjali” fis-sens tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) sa fejn ma jistax jiġi stabbilit b’mod li ma huwiex ekwivoku li t-taħrika kienet effettivament twasslet lill-persuna mfittxija.

78. Minkejja dan, għandu jiġi rrilevat li s-sitwazzjonijiet differenti previsti fil-punti a) sa d) tad-deċiżjoni qafas jistabbilixxu kumpless regolatorju li jaħdem b’mod sistematiku. Għaldaqstant, jekk il-konsenja ma tistax tingħata fuq il-bażi tas-subparagrafu (a), jibqa’ possibbli li wieħed jibbaża fuq każ ieħor li jippermetti r-rispett tad-drittijiet tad-difiża filwaqt li jiggarantixxi d-dritt ta’ rimedju jew tal-ftuħ mill-ġdid tal-proċess.

79. B’hekk, il-Gvern Pollakk spjega li l-ordinament ġuridiku intern tiegħu jipprevedi l-possibbiltà li tintalab proċedura mill-ġdid. Kif issostni l-Kummissjoni, dan l-element jista’ eventwalment iwassal sabiex il-qorti emittenti tqis li l-kundizzjonijiet tal-Artikolu 4a(1)(d) huma ssodisfatti f’dan il-każ.

80. Fl-aħħar nett, għandu jingħad ukoll, għal kull bonfini, li l-Artikolu 4a (1), kif ukoll il-premessa 6 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299 jiddikaraw li dawn huma kundizzjonijiet fakultattivi. Xejn ma jipprekludi lill-awtorità emittenti li tindika li diversi kundizzjonijiet huma simultanjament issodisfatti billi dawn il-kundizzjonijiet ma jistgħux jitqiesu bħala reċiprokament esklużivi. Informazzjoni addizzjonali bħal din, iktar eżawstiva, b’hekk tiffaċilita r-rikonoxximent reċiproku u r-rapidità tal-kooperazzjoni.

81. Bħala konklużjoni, mill-formulazzjoni tad-dispożizzjoni kontenzjuża kif ukoll mill-istruttura ġenerali u l-għan tad-deċiżjoni qafas jirriżulta li l-applikazzjoni tal-Artikolu 4a(1)(a)(i) tal-deċiżjoni qafas tirrikjedi li l-persuna kkonċernata tkun ġiet imħarrka b’mod dirett personalment jew, fin-nuqqas, jirriżulta b’mod mhux ekwivoku li l-persuna kkonċernata kienet taf bil-proċess previst permezz ta’ informazzjoni uffiċjali u effettiva dwar id-data u l-post stabbiliti għall-proċess.

VI – Konklużjoni

82. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet imsemmija iktar ’il fuq, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi bil-mod li ġej għad-domandi preliminari magħmula mir-Rechtbank Amsterdam (qorti ta’ Amsterdam, il-Pajjiżi l-Baxxi): (1) L-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-Deċiżjoni kwadru tal-Kunsill 2002/584/ĠAI, tat-13 tta’ Ġunju 2002, fuq il-mandat ta’ arrest Ewropew u l-proċeduri ta’ ċediment bejn l-Istati Membri, kif emendata bid-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2009/299/JAI, tas-26 ta’ Frar 2009, għandu jiġi interpretat fis-sens li għandu garanziji minimi awtonomi li l-osservanza tagħhom għandha tiġi vverifikata b’mod indipendenti mill-awtorità ġudizzjarja ta’ eżekuzzjoni sabiex jiġi eżegwit mandat ta’ arrest Ewropew maħruġ sabiex tiġi eżegwita deċiżjoni mogħtija mingħajr ma l-persuna kkonċernata tkun dehret personalment fil-proċess tagħha. (2) L-Artikolu 4a(1)(a)(i) tad-Deċiżjoni Kwadru 2002/584, kif emendat mid-Deċiżjoni Qafas 2009/299, għandu jiġi interpretat fis-sens li l-persuna kkonċernata għandha tkun imħarrka, skont il-modalitajiet proċedurali nazzjonali applikabbli, b’mod dirett personali jew, fin-nuqqas, għandu jirriżulta mill-mod mhux ekwivoku tal-informazzjoni mogħtija mill-awtorità emittenti li l-persuna kkonċernata kienet taf bil-proċess previst permezz ta’ informazzjoni uffiċjali u effettiva dwar id-data u l-post stabbiliti għall-proċess.

( 1 ) Lingwa oriġinali: il-Franċiż.

( 2 ) (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 19, Vol. 6, p. 34).

( 3 ) (ĠU L 81, p. 24).

( 4 ) Billi l-awtorità ġudizzjarja emittenti ma kkwalifikatx il-fatti bħala fatti li għalihom ma japplikax ir-rekwiżit tal-verifika ta’ kriminalità doppja, il-qorti tar-rinviju tirrileva li l-fatti ġew ikkwalifikati fid-dritt Olandiż bħala “(I) serq ippreċedut bi vjolenza kontra persuni mwettaq bil-għan ta’ preparazzjoni għas-serq (II) bħala koawtur: danni kkawżati bl-intenzjoni u illegalment fuq beni proprjetà għalkollox jew f’parti ta’ terz; (III) theddida ta’ attentat kriminali fuq il-ħajja”.

( 5 ) Li tikkorrespondi mal-frażi li hemm fl-Artikolu 4a(1) tad-deċiżjoni qafas li fiha l-frażi li ġejja: “skond ħtiġiet proċedurali ulterjuri definiti fil-liġi nazzjonali tal-Istat Membru emittenti”

( 6 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-6 ta’ Ottubru 2009, Wolzenburg (C‑123/08, EU:C:2009:616, punti 58 et se) kif ukoll tal-5 ta’ Settembru 2012, Lopes Da Silva Jorge (C‑42/11, EU:C:2012:517, punti 32 sa 35 u 52).

( 7 ) Ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tad-9 ta’ Marzu 2006, Van Esbroeck (C‑436/04, EU:C:2006:165, punt 35); tas-16 ta’ Novembru 2010; Mantello (C‑261/09, EU:C:2010:683, punt 38), tal-14 ta’ Novembru 2013, Baláž (C‑60/12, EU:C:2013:733, punt 26), u tas-27 ta’ Mejju 2014, Spasic (C‑129/14 PPU, EU:C:2014:586, punt 79).

( 8 ) Ara l-premessi 4 u 11 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299.

( 9 ) Ara s-sentenza tas-26 ta’ Frar 2013(Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 40).

( 10 ) Ara l-premessa 4 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299.

( 11 ) Din il-konklużjoni hija kkonfortata mix-xogħol preparatorju, fejn it-tneħħija tal-kelma “ulterjuri” kienet ġiet diskussa. Ara d-dokument tal-Kunsill 6501/08, tas-26 ta’ Frar 2008, nota ta’ qiegħ il-paġna 24 u d-dokument tal-Kunsill 8074/08 tat-8 ta’ April 2008, p. 5. Billi din il-proposta ma kinitx ġiet aċċettata, il-kelma “ulterjuri” qiegħda fil-verżjonijiet lingwistiċi kollha.

( 12 ) Bl-istess mod, il-premessa 14 tinsisti fuq l-assenza ta’ armonizzazzjoni tal-leġiżlazzjonijiet nazzjonali għal dak li jirrigwarda l-ftuħ ta’ proċedura ġudizzjarja ġdida.

( 13 ) Ara, f’dan is-sens, l-Opinjoni 2/13, tat-18 ta’ Diċembru 2014, (EU:C:2014:2454, punt 191).

( 14 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tas-16 ta’ Lulju 2015, Lanigan (C‑237/15 PPU, EU:C:2015:474, punt 36, u l-ġurisprudenza ċċitata).

( 15 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tal-5 ta’ April 2016, Aranyosi u Căldăraru (C‑404/15 u C‑659/15 PPU, C‑404/15, EU:C:2016:198, punt 80).

( 16 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-17 ta’ Lulju 2008, Kozłowski (C‑66/08, EU:C:2008:437, punt 43) u tal-5 ta’ Settembru 2012, Lopes Da Silva Jorge (C‑42/11, EU:C:2012:517 punt 37). Minn dan il-Qorti tal-Ġustizzja ddeduċiet, b’analoġija, fil-kuntest tad-Deċiżjoni kwadru tal-Kunsill 2005/214/ĠAI, tal-24 ta’ Frar 2005, dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku ta’ penali finanzjarji (ĠU L 76, p. 15), kif emendata bid-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2009/299/JAI, tas-26 ta’ Frar 2009 (ĠU L 81, p. 24), li “r-raġunijiet għar-rifjut tar-rikonoxximent jew tal-eżekuzzjoni ta’ tali deċiżjoni għandhom jiġu interpretati b’mod restrittiv”. Ara s-sentenza tal-14 ta’ Novembru 2014, Baláž (C‑60/12, EU:C:2013:733, punt 29).

( 17 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Melloni (C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 41).

( 18 ) Sentenza tat-28 ta’ Ġunju 2012, West (C‑192/12 PPU, EU:C:2012:404, punt 64 u l-ġurisprudenza ċċitata). Ara, ukoll, f’dan is-sens, is-sentenza tal-5 ta’ April 2016, Aranyosi u Căldăraru (C‑404/15 u C‑659/15 PPU, EU:C:2016:198).

( 19 ) Ara, f’dan is-sens is-sentenza tad-29 ta’ Jannar 2013, Radu (C‑396/11, EU:C:2013:39, punt 37).

( 20 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-8 ta’ Mejju 2008, Weiss und Partner (C‑14/07, EU:C:2008:264, punt 72).

( 21 ) Ara l-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni Qafas 2009/299. Ara, ukoll, is-sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Melloni (C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 51).

( 22 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tal-Qorti Ewropew tad-Drittijiet tal-Bniedem, 12 ta’ Frar 1985, Colozza vs L-Italja, CE:ECHR:1985:0212JUD000902480, § 27.

( 23 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tal-Qorti Ewropew tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-1 ta’ Marzu 2006, Sejdovic vs L-Italja [GC], CE:ECHR:2006:0301JUD005658100, §§ 82, 86 sa 88 u 99.

( 24 ) Sentenza tas-26 ta’ Ġunju 2012, Melloni (C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 44).

( 25 ) Ara s-sentenza tat-28 ta’ Ġunju 2012 (West, C‑192/12 PPU, EU:C:2012:404, punt 53 u l-ġurisprudenza ċċitata).

( 26 ) Ara, b’analoġija, is-sentenza tal-14 ta’ Novembru 2013, Baláž (C‑60/12, EU:C:2013:733, punt 31).

( 27 ) Fuq l-interpretazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni, ara s-sentenza tal-5 ta’ April 2016, Aranyosi u Căldăraru (C‑404/15 u C‑659/15 PPU, EU:C:2016:198, punt 97).

( 28 ) Ara, pereżempju, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, 12 ta’Ottubru 1992, T. vs L-Italja, CE:ECHR:1992:1012JUD001410488, § 28; 18 ta’ Mejju 2004, Somogyi vs L-Italja, CE:ECHR:2004:0518JUD006797201, § 75 u Sejdovic vs L-Italja [GC], iċċitata iktar ’il fuq.

( 29 ) Ara, pereżempju, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, T. vs L-Italja, iċċitata iktar ’il fuq, § 75, tat-12 ta’ Ġunju 2007, Pititto vs L-Italja, CE:ECHR:2007:0612JUD001932103, §§ 68 u 70; tas-6 ta’ Ottubru 2015, Coniac vs Ir-Rumanija, CE:ECHR:2015:1006JUD000494107, § 53.. Ara wkoll Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bnniedem, 23 ta’ Mejju 2006, Kounov vs Il-Bulgarija, CE:ECHR:2006:0523JUD002437902.

( 30 ) Ara, pereżempju, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, 8 ta’ Ġunju 2006, Kaya vs L-Awstrija, CE:ECHR:2006:0608JUD005469800, § 30 u 27 ta’ Mejju 2004, Yavuz vs L-Awstrija, CE:ECHR:2004:0527JUD004654999, § 49.

( 31 ) Ara, b’mod partikolari, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-1 ta’ Marzu 2006, Sejdovic vs Italy [GC], iċċitata iktar ’il fuq § 99. Ara, ukoll, is-sentenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tat-28 ta’ Frar 2008, Demebukov vs Il-Bulgarija (CE:ECHR:2008:0228JUD006802001), fejn il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem iddikjarat li ma kienx hemm ksur tal-Artikolu 6 fil-każ fejn l-akkużat, assistit minn avukat, kien jaf bil-proċess iżda kien biddel ir-residenza tiegħu bi ksur ta’ ordni espressa li ma jagħmilx dan. Madankollu, fis-sentenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-24 ta’ April 2012, Haralampiev vs Il-Bulgarija (CE:ECHR:2012:0424JUD002964803), l-għarfien tal-proċedura ma tqiesx biżżejjed sabiex jitqies li kien ġie stabbilit li l-akkużat kien irrinunzja b’mod mhux ekwivoku għad-dritt tiegħu li jidher.

( 32 ) Ara, f’dan is-sens, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, Sejdovic vs L-Italja [GC] iċċitata iktar ’il fuq, § 87. Barra minn hekk: “l-akkużat ma huwiex obbligat li jipprova li ried jaħrab mill-ġustizzja, u lanqas l-assenza tiegħu hija kienet spjegabbli bħala każ ta’ forza maġġuri” (ara, pereżempju, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, Colozza vs L-Italja, iċċitata iktar ’il fuq § 30).

( 33 ) Ara Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, 8 ta’ Ottubru 2015, Aždajić vs Is-Slovenja, CE:ECHR:2015:1008JUD007187212, § 57 u 58.

( 34 ) Ara, b’mod partikolari, Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-BniedemSomogyi vs L-Italja, iċċitata iktar ’il fuq, § 70 u Kaya vs L-Awstrija, iċċitata iktar ’il fuq, § 30.

( 35 ) Sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Melloni, C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 49. Ara wkoll, f’kuntest oħrajn, is-sentenzi tas-17 ta’ Novembru 2001, Hypoteční banka (C‑327/10, EU:C:2011:745, punti 50 sa 53); tal-15 ta’ Marzu 2012, G (C‑292/10, EU:C:2012:142, punti 48 et seq), kif ukoll tas-6 ta’ Settembru 2012, Trade Agency (C‑619/10, EU:C:2012:531, punti 54 u 55).

( 36 ) Sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Melloni (C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 52).

( 37 ) Sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Melloni (C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 49). Kif tosserva l-Qorti tal-Ġustizzja, din l-interpretazzjoni ssegwi l-approċċ tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem fis-sentenzi tagħha tal-14 ta’ Ġunju 2001, Medenica vs L-Isvizzera (CE:ECHR:2001:0614JUD002049192, § 56 sa 59); Sejdovic vs L-Italja, iċċitata iktar ’il fuq (§ 84, 86 u 98), kif ukoll Haralampiev vs Il-Bulgarija, iċċitata iktar ’il fuq(§ 32 u 33).