Kawża T-38/05

Agroexpansión, SA

vs

Il-Kummissjoni Ewropea

“Kompetizzjoni — Akkordji — Suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum — Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE — Iffissar tal-prezzijiet u tqassim tas-suq — Multi — Imputabbiltà tal-aġir li jikkostitwixxi ksur — Limitu massimu ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ — Effett dissważiv — Ugwaljanza fit-trattament — Ċirkustanzi attenwanti — Kooperazzjoni”

Sommarju tas-sentenza

1. Kompetizzjoni — Regoli Komunitarji — Ksur — Imputazzjoni — Kumpannija parent u sussidjarji — Unità ekonomika — Kriterji ta’ evalwazzjoni — Preżunzjoni ta’ influwenza determinanti eżerċitata mill-kumpannija parent fuq is-sussidjarji miżmuma 100 % minnha

(Artikolu 81 KE)

2. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Ammont massimu — Kalkolu — Dħul mill-bejgħ li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(2))

3. Kompetizzjoni — Regoli Komunitarji — Ksur — Imputazzjoni — Kumpannija parent u sussidjarji — Unità ekonomika — Kriterji ta’ evalwazzjoni — Osservanza mill-Kummissjoni tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament

(Artikolu 81 KE)

4. Kompetizzjoni — Regoli Komunitarji — Ksur — Imputazzjoni — Kumpannija parent u sussidjarji — Unità ekonomika — Kriterji ta’ evalwazzjoni — Awtonomija tas-sussidjarja

(Artikolu 81 KE)

5. Rikors għal annullament — Motivi — Nuqqas jew insuffiċjenza ta’ motivazzjoni

(Artikoli 230 KE u 253 KE)

6. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Natura dissważiva tal-multa

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(2); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03)

7. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Ċirkustanzi attenwanti — Waqfien tal-ksur wara l-intervent tal-Kummissjoni

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(2); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, it-tielet inċiż tal-punt 3)

8. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Tnaqqis tal-ammont tal-multa inkambju għall-kooperazzjoni tal-impriża implikata

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17 u Nru 1/2003; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 96/C 207/04)

1. Fil-qasam tal-kompetizzjoni, l-aġir ta’ kumpannija sussidjarja jista’ jiġi imputat lill-kumpannija parent, b’mod partikolari meta, għalkemm ikollha personalità ġuridika separata, din is-sussidjarja ma tiddeterminax awtonomament l-aġir tagħha fis-suq iżda essenzjalment tapplika l-istruzzjonijiet li tingħata mill-kumpannija parent, b’mod partikolari fid-dawl tar-rabtiet ekonomiċi, organizzattivi u ġuridiċi li jgħaqqdu lil dawn iż-żewġ entitajiet ġuridiċi.

Fil-fatt, f’tali sitwazzjoni, il-kumpannija parent u l-kumpannija sussidjarja tagħha jiffurmaw parti mill-istess unità ekonomika u, għaldaqstant, impriża waħda. Għaldaqstant, ma hijiex rabta ta’ instigazzjoni fir-rigward tal-ksur bejn il-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha u lanqas ma huwa, iktar u iktar, involviment tal-kumpannija parent fl-imsemmi ksur, iżda l-fatt li dawn jikkostitwixxu impriża waħda fis-sens tal-Artikolu 81 KE li jagħti lill-Kummissjoni s-setgħa li tindirizza d-deċiżjoni li timponi l-multi lill-kumpannija parent.

Il-Kummissjoni ma tistax tillimita ruħha li tikkonstata li l-kumpannija parent qiegħda f’pożizzjoni li teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tas-sussidjarja tagħha, iżda għandha wkoll tivverifika jekk din l-influwenza ġietx effettivament eżerċitata.

Fil-każ speċifiku fejn kumpannija parent iżżomm 100 % tal-kapital tal-kumpannija sussidjarja tagħha li wettqet ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, minn naħa, din il-kumpannija parent tista’ teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din il-kumpannija sussidjarja u, min-naħa l-oħra, teżisti preżunzjoni sempliċi li tgħid li l-imsemmija kumpannija parent effettivament teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tal-kumpannija sussidjarja tagħha.

F’dawn iċ-ċirkustanzi, huwa biżżejjed li l-Kummissjoni tipprova li l-kapital kollu tas-sussidjarja huwa miżmum mill-kumpannija parent tagħha sabiex wieħed jippreżumi li din tal-aħħar teżerċita influwenza determinanti fuq il-politika kummerċjali ta’ din is-sussidjarja. Il-Kummissjoni tkun f’pożizzjoni, sussegwentement, li tikkunsidra lill-kumpannija parent bħala responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta fuq is-sussidjarja tagħha, sakemm l-imsemmija kumpannija parent, li għandha l-oneru li tirribatti din il-preżunzjoni, ma tipproduċix provi suffiċjenti li jistgħu juru li s-sussidjarja tagħha taġixxi b’mod awtonomu fis-suq.

Il-preżunzjoni bbażata fuq iż-żamma tat-totalità tal-kapital tista’ tapplika mhux biss f’każ fejn teżisti relazzjoni diretta bejn il-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha, iżda wkoll fil-każ fejn din ir-relazzjoni hija indiretta, permezz ta’ sussidjarja intermedjarja.

(ara l-punti 102-106, 108)

2. Skont l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, il-Kummissjoni tista’, permezz ta’ deċiżjoni, timponi kontra l-impriżi li jkunu kisru l-Artikolu 81(1) KE, multi li ma jistgħux jaqbżu l-10 % tad-dħul mill-bejgħ miksub matul is-sena finanzjarja preċedenti minn kull waħda mill-impriżi li jkunu pparteċipaw fil-ksur. L-istess indikazzjoni tinsab fl-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17.

Id-dħul mill-bejgħ imsemmi f’dawk id-dispożizzjonijiet huwa relatat mad-dħul mill-bejgħ globali tal-impriża kkonċernata, jiġifieri l-impriża akkużata bil-ksur u li, għal dak il-fatt, tkun ġiet iddikjarata responsabbli

Rigward il-kunċett ta’ “sena finanzjarja preċedenti” imsemmi fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, dan għandu jinftiehem fis-sens li jirreferi għas-sena finanzjarja ta’ qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni, ħlief f’sitwazzjonijiet partikolari fejn id-dħul mill-bejgħ ta’ din l-aħħar sena finanzjarja ma jkun jagħti ebda indikazzjoni utli dwar is-sitwazzjoni ekonomika reali tal-impriża kkonċernata u l-livell xieraq tal-multa li għandha tiġi imposta fuqha.

B’hekk, meta l-Kummissjoni tikkonkludi li teżisti entità ekonomika waħda bejn kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha u, għalhekk, iżżomm lil din il-kumpannija parent bħala responsabbli in solidum għall-ksur kif ukoll għall-ħlas tal-multa u tinkludiha fost id-destinatarji tad-deċiżjoni tagħha, il-Kummissjoni tista’ tibbaża ruħha fuq id-dħul mill-bejgħ ikkonsolidat imwettaq mill-kumpannija parent matul is-sena preċedenti għal dik tal-adozzjoni tad-deċiżjoni tagħha, sabiex tikkalkola l-limitu massimu ta’ 10 % previst mill-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003. F’dan ir-rigward, huwa għal kollox irrilevanti li l-kumpannija parent ma tistax tinżamm responsabbli in solidum għall-ksur fir-rigward tal-perijodu preċedenti għall-akkwist, min-naħa tagħha, tas-sussidjarja.

(ara l-punti 109-111, 174, 175, 195)

3. Meta, f’kawża li fiha jitpoġġa inkwistjoni ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni li jimplika diversi impriżi differenti, il-Kummissjoni tadotta, f’kuntest stabbilit mill-ġurisprudenza, metodu partikolari sabiex tiddetermina jekk hemmx lok li jinżammu responsabbli kemm is-sussidjarji li wettqu materjalment dan il-ksur, kif ukoll il-kumpanniji parent tagħhom, hija għandha, ħlief f’ċirkustanzi speċifiċi, tibbaża ruħha għal dan il-għan fuq l-istess kriterji fil-każ ta’ dawn l-impriżi kollha. Fil-fatt, il-Kummissjoni hija marbuta li tosserva l-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, li jeżiġi li sitwazzjonijiet paragunabbli ma jiġux ittrattati b’mod differenti u li sitwazzjonijiet differenti ma jiġux ittrattati b’mod ugwali, sakemm tali trattament ma jkunx oġġettivament iġġustifikat.

(ara l-punt 133)

4. Fil-qasam tal-kompetizzjoni, l-awtonomija ta’ kumpannija sussidjarja fil-konfront tal-kumpannija parent tagħha ma għandhiex tiġi evalwata esklużivament fir-rigward tal-attività tagħha fil-qasam tal-prodotti kkonċernati mill-ksur. Sabiex jiġi stabbilit jekk sussidjarja tiddeterminax awtonomament l-aġir tagħha fis-suq, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni l-elementi kollha rilevanti li jirrigwardaw ir-rabtiet ekonomiċi, organizzazzjonali u ġuridiċi li jgħaqqdu lil din is-sussidjarja mal-kumpannija parent, liema elementi jistgħu jvarjaw skont il-każ u għaldaqstant ma jistgħux jiġu elenkati b’mod eżawrjenti.

B’hekk, il-fatt li ebda kumpannija tal-grupp ma teżerċita kontroll fuq l-attivitajiet tas-sussidjarja kkonċernati mill-ksur ma huwiex biżżejjed biex jistabbilixxi li din is-sussidjarja kienet taġixxi b’mod awtonomu fis-suq. L-istess jgħodd fir-rigward tan-nuqqas ta’ konsultazzjoni mis-sussidjarja mal-kumpannija parent jew ma’ kumpannija oħra tal-grupp fir-rigward tal-politika tax-xiri tagħha ta’ prodotti kkonċernati mill-ksur.

(ara l-punti 164, 168)

5. Fil-kuntest ta’ rikors għal annullament, il-motiv ibbażat fuq xi nuqqas jew fuq insuffiċjenza ta’ motivazzjoni ta’ att jikkostitwixxi motiv ta’ ordni pubbliku li jista’, saħansitra għandu, jitqajjem ex officio mill-qorti tal-Unjoni u li, konsegwentement, jista’ jiġi invokat mill-partijiet f’kull stadju tal-proċeduri.

(ara l-punt 182)

6. Fil-kuntest ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, id-daqs u s-saħħa ekonomika tal-impriża kkonċernata jikkostitwixxu fatturi li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-kalkolu tal-multa u, għaldaqstant, għall-iffissar ta’ koeffiċjent multiplikatur li jiżgura li din għandha effett dissważiv. It-teħid inkunsiderazzjoni tad-daqs u tar-riżorsi globali tal-impriża kkonċernata sabiex jiġi żgurat li l-multa jkollha effett dissważiv huwa spjegat mill-impatt imfittex fuq l-imsemmija impriża, peress li s-sanzjoni ma għandhiex tkun żgħira fid-dawl, b’mod partikolari, tal-kapaċità finanzjarja tagħħa.

F’dan ir-rigward, meta l-Kummissjoni tuża d-daqs u r-riżorsi globali tal-impriża kkonċernata bħala elementi għall-analiżi sabiex tiddeċiedi dwar l-applikazzjoni ta’ koeffiċjent multiplikatur għall-finijiet ta’ dissważjoni, l-impriża msemmija ma tistax tinkludi lill-kumpannija parent tal-kumpannija li wettqet il-ksur tar-regoli dwar il-kompetizzjoni ħlief fil-każ fejn din teżerċita b’mod effettiv influwenza determinanti fuq l-aġir tal-kumpannija msemmija.

L-impriża li d-daqs u r-riżorsi globali tagħha jittieħdu inkunsiderazzjoni neċessarjament tikkoinċidi mal-impriża fit-tifsira tal-Artikolu 81 KE, hekk kif definita mill-ġurisprudenza. It-teħid inkunsiderazzjoni ta’ dawn l-elementi sabiex jiġi żgurat effett dissważiv biżżejjed għall-multa huwa spjegat mill-impatt imfittex fuq l-impriża li hija imposta kontriha din il-multa. L-għan imfittex huwa li tiġi żgurata l-effettività tal-multa filwaqt li jiġi adattat l-ammont tagħha billi jiġu kkunsidrati r-riżorsi globali tal-impriża msemmija u l-kapaċità tagħha li talloka l-fondi meħtieġa għall-ħlas tagħha. Iżda, fil-każ fejn il-kumpannija li tkun wettqet il-ksur taġixxi b’mod awtonomu fis-suq u għalhekk, waħedha, tikkostitwixxi impriża, dan l-għan jista’ b’mod loġiku, fir-rigward ta’ din l-awtonomija, ikollu fil-mira biss il-kumpannija msemmija, u mhux, barra minn hekk, lil kumpanniji oħrajn tal-grupp li tappartjeni għalih. Jekk, f’ipoteżi bħal din, il-Kummissjoni kellha tieħu inkunsiderazzjoni d-daqs u s-saħħa ekonomika tal-grupp imsemmi sabiex tiddeċiedi dwar l-applikazzjoni ta’ koeffiċjent multiplikatur għall-finijiet ta’ dissważjoni, mhux biss l-effett dissważiv imfittex jiġi eżerċitat fuq entità li ma hijiex l-entità responsabbli mill-ksur, iżda barra minn hekk il-multa tista’ ssir eċċessiva, b’mod partikolari fir-rigward tal-kapaċità finanzjarja ta’ din l-impriża, u dan bi ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità.

(ara l-punti 207, 208, 214, 215)

7. Fil-kuntest ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, il-waqfien tal-ksur mal-ewwel interventi tal-Kummissjoni jista’ loġikament ikun ċirkustanza attenwanti biss jekk jeżistu raġunijiet għalfejn jitqies li l-impriżi inkwistjoni ġew imħajra li jwaqqfu l-aġir antikompetittiv tagħhom minħabba l-interventi inkwistjoni, peress li l-ksur li jkun diġà waqaf qabel id-data tal-ewwel interventi tal-Kummissjoni ma huwiex kopert mit-tielet inċiż tal-punt 3 tal-linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) KEFA.

Anki jekk il-Kummissjoni tikkunsidra li l-ksur intemm fl-istess jum meta hija wettqet l-ewwel verifiki tagħha, hija għal kollox fondata li ma tikkunsidrax tali tmiem bħala ċirkustanza attenwanti. Effettivament, tnaqqis tal-multa minħabba t-tmiem ta’ ksur hekk kif tintervjeni l-Kummissjoni ma jistax ikun awtomatiku, iżda jiddependi fuq evalwazzjoni taċ-ċirkustanzi tal-każ minn din tal-aħħar, fil-kuntest tas-setgħa diskrezzjonali tagħha. F’dan ir-rigward, l-applikazzjoni tat-tielet inċiż tal-punt 3 tal-linji gwida favur impriża tkun partikolarment xierqa f’sitwazzjoni fejn in-natura antikompetittiva tal-aġir inkwistjoni ma tkunx manifesta. Bil-kontra, l-applikazzjoni tagħha tkun inqas adattata, bħala prinċipju, f’sitwazzjoni fejn l-aġir ikun manifestament anti-kompetittiv, dejjem jekk dan jiġi stabbilit.

(ara l-punti 229, 231)

8. Fil-kuntest ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tal-Unjoni, il-Kummissjoni tgawdi minn diskrezzjoni wiesgħa f’dak li jirrigwarda l-metodu ta’ kalkolu tal-multi u tista’, f’dan ir-rigward, tieħu inkunsiderazzjoni diversi elementi, li fosthom hemm il-kooperazzjoni tal-impriżi kkonċernati matul l-investigazzjoni mwettqa mid-dipartimenti ta’ din l-istituzzjoni. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tgawdi minn marġni ta’ diskrezzjoni wiesgħa fl-evalwazzjoni tal-kwalità u tal-utilità tal-kooperazzjoni mogħtija minn impriża, b’mod partikolari, meta mqabbla mal-kontribuzzjonijiet ta’ impriżi oħra.

Sabiex jiġġustifika t-tnaqqis tal-ammont tal-multa abbażi tal-kooperazzjoni, l-aġir ta’ impriża għandu jiffaċilita l-inkarigu tal-Kummissjoni li jikkonsisti fil-konstatazzjoni u fir-repressjoni tal-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni u jagħti xhieda ta’ spirtu ġenwin ta’ kooperazzjoni.

F’dan ir-rigward, id-dokumenti pprovduti lill-Kummissjoni b’risposta għal talba għal informazzjoni abbażi tal-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 17 huma pprovduti abbażi ta’ obbligu legali u ma jistgħux jittieħdu inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-komunikazzjoni dwar in-nuqqas ta’ impożizzjoni jew it-tnaqqis ta’ multi f’każijiet ta’ kartell, anki jekk dawn jistgħu jservu sabiex tiġi stabbilita, kontra l-impriża li pprovdiethom jew kontra impriża oħra, l-eżistenza ta’ aġir antikompetittiv.

(ara l-punti 252, 253, 268)

SENTENZA TAL-QORTI ĠENERALI (Ir-Raba’ Awla)

12 ta’ Ottubru 2011 ( )

“Kompetizzjoni – Akkordji – Suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum – Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE – Iffissar tal-prezzijiet u tqassim tas-suq – Multi – Imputabbiltà tal-aġir li jikkostitwixxi ksur – Limitu massimu ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ – Effett dissważiv – Ugwaljanza fit-trattament – Ċirkustanzi attenwanti – Kooperazzjoni”

Fil-Kawża T-38/05,

Agroexpansión, SA, stabbilita f’Madrid (Spanja), irrappreżentata minn J. Folguera Crespo u P. Vidal Martínez, avukati,

rikorrenti,

vs

Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn F. Castillo de la Torre, É. Gippini Fournier u J. Bourke, bħala aġenti,

konvenuta,

li għandha bħala suġġett talba għall-annullament parzjali tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2004) 4030 finali, tal-20 ta’ Ottubru 2004, dwar proċedura skont l-Artikolu 81(1) [KE] (Każ COMP/C.38.238/B.2 − Tabakk mhux maħdum – Spanja) kif ukoll talba għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti f’dik id-deċiżjoni,

IL-QORTI ĠENERALI (Ir-Raba’ Awla),

komposta minn O. Czúcz, President, I. Labucka u K. O’Higgins (Relatur), Imħallfin,

Reġistratur: J. Palacio González, Amministratur Prinċipali,

wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tad-9 ta’ Settembru 2009,

tagħti l-preżenti

Sentenza

Il-fatti li wasslu għall-kawża

A – Ir-rikorrenti u l-proċedura amministrattiva

1 Ir-rikorrenti, Agroexpansión SA, hija waħda mill-erba’ impriżi tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum fi Spanja (iktar ’il quddiem il-“proċessuri”).

2 It-tliet proċessuri l-oħrajn huma dawn li ġejjin: Compañia española de tabaco en rama, SA (iktar ’il quddiem “Cetarsa”), Tabacos Españoles, SL (iktar ’il quddiem “Taes”) u World Wide Tobacco España, SA (iktar ’il quddiem “WWTE”).

3 Oriġinarjament, ir-rikorrenti kienet impriża tal-familja. Din inħolqot fl-1988 minn B., li kien id-direttur ġenerali tagħha sa tmiem is-sena 2004. Bejn l-1994 u l-1997, il-kapital tagħha kien miżmum f’ishma ugwali minn mart B. u minn kumpannija Spanjola, WW Marpetrol, SA.

4 Fit-18 ta’ Novembru 1997, Intabex Netherlands BV (iktar ’il quddiem “Intabex”) akkwistat l-ishma kollha tar-rikorrenti. Dak iż-żmien, Intabex kienet tifforma parti mill-grupp ta’ kumpanniji Intabex, li kien inxtara minn Dimon Inc. f’April 1997.

5 Dimon hija kumpannija Amerikana stabbilita f’Virginia (l-Istati Uniti). Hija l-kumpannija parent ta’ grupp li jħaddan madwar mitt kumpannija attivi fis-settur tat-tabakk (iktar ’il quddiem il-“grupp Dimon”). L-attività prinċipali tagħha hija l-provvista ta’ tabakk ipproċessat lil manifatturi tas-sigaretti. Għal dan il-għan, hija takkwista t-tabakk ipproċessat mingħand, b’mod partikolari, ir-rikorrenti.

6 Peress li l-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej waslitilha informazzjoni li l-proċessuri u l-produtturi Spanjoli tat-tabakk mhux maħdum kienu wettqu ksur tal-Artikolu 81 KE, din wettqet xi verifiki, fit-3 u fl-4 ta’ Ottubru 2001, skont l-Artikolu 14 tar-Regolament tal-Kunsill Nru 17, tas-6 ta’ Frar 1962, l-ewwel regolament li jimplementa l-Artikoli [81 KE] u [82 KE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 3), fil-bini ta’ tlieta mill-proċessuri, jiġifieri r-rikorrenti, Cetarsa u WWTE, kif ukoll tal-Asociación Nacional de Empresas Transformadoras de Tabaco (iktar ’il quddiem l-“Anetab”).

7 Il-Kummissjoni pproċediet ukoll sabiex twettaq xi verifiki fl-uffiċċji tal-Maison des métiers du tabac u tal-Fédération européenne des transformateurs de tabac fit-3 ta’ Ottubru 2001, kif ukoll f’dawk tal-Federación nacional de cultivadores de tabaco (iktar ’il quddiem l-“FNCT”), fil-5 ta’ Ottubru 2001.

8 B’ittra tas-16 ta’ Jannar 2002, il-proċessuri u l-Anetab, filwaqt li invokaw l-Avviż tal-Kummissjoni dwar in-nuqqas ta’ impożizzjoni jew it-tnaqqis ta’ multi f’każijiet ta’ kartell (ĠU 1996, C 207, p. 4, iktar ’il quddiem il-“komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni”), għarrfu lill-Kummissjoni bir-rieda tagħhom li jikkooperaw.

9 B’ittra tal-21 ta’ Jannar 2002, dawn ipprovdew xi informazzjoni lill-Kummissjoni.

10 Ir-rikorrenti, Cetarsa u WWTE, b’korrispondenza tal-15 ta’ Frar 2002, u Taes, b’ittra tat-18 ta’ Frar 2002, ipprovdew ċerta informazzjoni addizzjonali lill-Kummissjoni.

11 Sussegwentement, il-Kummissjoni bagħtet diversi talbiet għal informazzjoni lill-proċessuri, lill-Anetab u lill-FNCT abbażi tal-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 17. Il-Kummissjoni talbet ukoll xi informazzjoni mingħand il-Ministeru tal-Agrikoltura, tas-Sajd u tal-Ikel Spanjol fir-rigward tal-leġiżlazzjoni Spanjola dwar prodotti agrikoli.

12 Fil-11 ta’ Diċembru 2003, il-Kummissjoni bdiet il-proċedura li wasslet għal din il-kawża u adottat dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet li bagħtet lil 20 impriża jew assoċjazzjoni, fosthom il-proċessuri, Dimon, Intabex, Anetab, FNCT u Deltafina SpA. Deltafina hija kumpannija Taljana li bħala attività prinċipali twettaq l-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum fl-Italja u tikkummerċjalizza t-tabakk ipproċessat. Hija tifforma parti mill-istess grupp ta’ kumpanniji bħal Taes, jiġifieri dak ikkontrollat minn kumpannija Amerikana, Universal Corp.

13 L-impriżi u l-assoċjazzjonijiet inkwistjoni kellhom aċċess għall-fajl tal-investigazzjoni tal-Kummissjoni fil-forma ta’ kopja fuq CD-ROM li ntbagħtitilhom, u bagħtu osservazzjonijiet bil-miktub b’risposta għall-oġġezzjonijiet imqajma minn din tal-aħħar.

14 Fid-29 ta’ Marzu 2004 saret seduta.

15 Wara li kkonsultat mal-kumitat konsultattiv dwar akkordji u pożizzjonijiet dominanti, u fid-dawl tar-rapport finali tal-kunsillier-awditur, il-Kummissjoni adottat, fl-20 ta’ Ottubru 2004, id-Deċiżjoni C (2004) 4030 finali, dwar proċedura ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) [KE] (Każ COMP/C.38.238/B.2 − Tabakk mhux maħdum – Spanja) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”), li sunt tagħha ġie ppubblikat f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea tad-19 ta’ April 2007 (ĠU L 102, p. 14).

B – Id-deċiżjoni kkontestata

16 Id-deċiżjoni kkontestata tirrigwarda żewġ akkordji orizzontali konklużi u implementati fis-suq Spanjol tat-tabakk mhux maħdum.

17 L-ewwel akkordju, li kien jinvolvi lill-proċessuri u lil Deltafina, kellu l-għan li jiffissa, kull sena, matul il-perijodu 1996/2001, il-prezz medju tal-provvista (massimu) ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum, il-kwalitajiet kollha mħallta, kif ukoll li jqassam il-kwantitajiet ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li kull wieħed mill-proċessuri seta’ jixtri mingħand il-produtturi (ara, b’mod partikolari, il-premessi 74 sa 76 u 276 tad-deċiżjoni kkontestata). Mill-1999 sal-2001, il-proċessuri u Deltafina kienu ftehmu wkoll dwar livelli ta’ prezz skont il-grad ta’ kwalità ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li tidher fit-tabelli annessi mal-“kuntratti ta’ kultivazzjoni” kif ukoll dwar “kundizzjonijiet kumplimentari”, jiġifieri l-prezz minimu medju għal kull produttur u l-prezz minimu medju għal kull grupp ta’ produtturi (ara, b’mod partikolari, il-premessi 77 sa 83 u 276 tad-deċiżjoni kkontestata).

18 Iktar ’il quddiem ser issir referenza għall-akkordju deskritt fil-punt 17 iktar ’il fuq bit-terminu “akkordju tal-proċessuri”.

19 It-tieni akkordju identifikat fid-deċiżjoni kkontestata kien jimplika lit-tliet unions agrikoli Spanjoli, jiġifieri lill-Asociación agraria de jóvenes agricultores (iktar ’il quddiem l-“ASAJA”), lill-Unión de pequeños agricultores (iktar ’il quddiem l-“UPA”) u lill-Coordinadora de organizaciones de agricultores y ganaderos (iktar ’il quddiem il-“COAG”), kif ukoll lill-Confederación de cooperativas agrarias de España (iktar ’il quddiem il-“CCAE”). Dan l-akkordju kellu l-għan li jiffissa kull sena, matul il-perijodu 1996/2001, il-livelli ta’ prezz skont il-grad ta’ kwalità ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li tidher fit-tabelli annessi mal-“kuntratti ta’ kultivazzjoni” kif ukoll il-“kundizzjonijiet kumplimentari” (ara, b’mod partikolari, il-premessi 77 sa 83 u 277 tad-deċiżjoni kkontestata).

20 Iktar ’il quddiem ser issir referenza għall-akkordju deskritt fil-punt 19 iktar ’il fuq bit-terminu “akkordju tar-rappreżentanti tal-produtturi”.

21 Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkunsidrat li kull wieħed minn dawn l-akkordji kien jikkostitwixxi ksur uniku u kontinwat tal-Artikolu 81(1) KE (ara, b’mod partikolari, il-premessi 275 sa 277 tad-deċiżjoni kkontestata).

22 Fl-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kkontestata, hija imputat ir-responsabbiltà għall-akkordju tal-proċessuri lil dawn tal-aħħar, lil Deltafina, lil Dimon u lill-kumpanniji parent ta’ WWTE, jiġifieri Standard Commercial Corp. (iktar ’il quddiem “SCC”), Standard Commercial Tobacco Co., Inc. (iktar ’il quddiem “SCTC”) u Trans-Continental Leaf Tobacco Corp. Ltd (iktar ’il quddiem “TCLT”), u dik għall-akkordju tar-rappreżentanti tal-produtturi lil ASAJA, UPA, COAG u CCAE (iktar ’il quddiem, ikkunsidrati flimkien, ir-“rappreżentanti tal-produtturi”).

23 Fl-Artikolu 2 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ordnat lil dawn l-impriżi u lir-rappreżentanti tal-produtturi li jwaqqfu immedjatament, jekk ma waqfux diġà, il-ksur imsemmi fl-Artikolu 1 u li jieqfu minn kull prattika restrittiva li għandha għan jew effett identiku jew ekwivalenti.

24 Fl-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni imponiet multi kontra dawk l-impriżi kif ukoll kontra r-rappreżentanti tal-produtturi, billi żammet lil Dimon responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta kontra r-rikorrenti, u lil SCC, SCTC u TCLT għall-ħlas tal-multa imposta fuq WWTE (ara l-punti 67 u 68 iktar ’il quddiem).

C – Id-destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata

25 Il-punt 2.4 tad-deċiżjoni kkontestata jitratta l-kwistjoni tad-destinatarji (premessi 357 sa 400 tad-deċiżjoni kkontestata).

26 Qabel kollox, il-Kummissjoni esponiet li huwa stabbilit li l-proċessuri u Deltafina kienu pparteċipaw direttament fl-akkordju tal-proċessuri u r-rappreżentanti tal-produtturi fl-akkordju tar-rappreżentanti tal-proċessuri, b’tali mod li kull waħda minn dawn l-impriżi u assoċjazzjonijiet “[kienet] mitluba tassumi r-responsabbiltà tal-ksur u [kienet] konsegwentement destinatarja tad-[deċiżjoni kkontestata]” (premessi 357 u 358 tad-deċiżjoni kkontestata). Fil-premessi 359 sa 369 ta’ din id-deċiżjoni, hija evalwat, b’mod iktar partikolari, ir-rwol ta’ Deltafina fl-akkordju tal-proċessuri.

27 Wara, il-Kummissjoni eżaminat il-kwistjoni tal-imputabbiltà tal-aġir li jikkostitwixxi ksur ta’ kumpannija sussidjarja fuq il-kumpannija parent tagħha, u nnotat li, fil-kawża preżenti, dan kien jinsab fi tliet każijiet, f’dan il-każ f’dak tar-rikorrenti, ta’ WWTE u ta’ Taes (premessi 370 sa 400 tad-deċiżjoni kkontestata).

28 L-ewwel nett, f’dan ir-rigward, il-Kummissjoni fakkret il-prinċipji applikabbli, fl-opinjoni tagħha, f’dan ir-rigward (premessi 371 sa 374 tad-deċiżjoni kkontestata.

29 B’mod iktar partikolari, hija nnotat dan li ġej :

– sabiex jiġi ddeterminat jekk kumpannija parent għandhiex tiġi kkunsidrata bħala responsabbli għall-aġir illeċitu tas-sussidjarja tagħha, huwa neċessarju li jiġi stabbilit li din tal-aħħar “ma tiddeterminax b’mod awtonomu l-linja ta’ aġir tagħha fis-suq, iżda essenzjalment tapplika l-istruzzjonijiet li jkunu ngħataw mill-kumpannija parent” (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-14 ta’ Lulju 1972, Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni, 48/69, Ġabra p. 619, punti 132 u 133);

– skont ġurisprudenza stabbilita, meta l-kumpannija parent iżżomm il-kapital kollu tal-kumpannija sussidjarja tagħha, jista’ jitqies b’mod leġittimu li hija effettivament teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tal-kumpannija sussidjarja tagħha (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-25 ta’ Ottubru 1983, AEG-Telefunken vs Il-Kummissjoni, 107/82, Ġabra p. 3151, punt 50, u tas-16 ta’ Novembru 2000, Stora Kopparbergs Bergslags vs Il-Kummissjoni, C-286/98 P, Ġabra p. I-9925, punt 29; sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ April 1999, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il-Kummissjoni, imsejħa “PVC II”, T-305/94 sa T-307/94, T-313/94 sa T-316/94, T-318/94, T-325/94, T-328/94, T-329/94 u T-335/94, Ġabra p. II-931, punti 961 u 984);

– din is-suppożizzjoni tista’ tiġi kkonfermata minn “fatturi partikolari proprji għal ċerti kawżi”;

– fil-każ fejn is-sussidjarji ma humiex ikkontrollati 100 %, kumpannija parent tista’, skont il-Qorti tal-Ġustizzja, tinfluwenza l-politika tas-sussidjarja tagħha meta din ikollha, fil-mument li fih twettaq il-ksur, il-maġġoranza tal-kapital tagħha (sentenza Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 136) jew meta hija tkun informata “b’mod kostanti” bil-prattiki tal-imsemmija sussidjarja u tiddetermina direttament l-aġir tagħha (sentenza AEG-Telefunken vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 52);

– skont ġurisprudenza stabbilita, il-kunċett ta’ impriża, meta jitqiegħed fil-kuntest tal-liġi tal-kompetizzjoni, għandu jinftiehem bħala li jkopri unità ekonomika mill-perspettiva tas-suġġett tal-ftehim inkwistjoni, anki jekk, mill-perspettiva ġuridika, din l-unità ekonomika hija magħmula minn diversi persuni fiżiċi jew ġuridiċi (sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ Marzu 2002, HFB et vs Il-Kummissjoni, T-9/99, Ġabra p. II-1487, punt 66, b’riferiment għas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-12 ta’ Lulju 1984, Hydrotherm Gerätebau, 170/83, Ġabra p. 2999, punt 11).

30 It-tieni nett, qabel ma eżaminat f’iktar dettall il-każ tar-rikorrenti kif ukoll dak ta’ WWTE, il-Kummissjoni indikat, fil-premessa 375 tad-deċiżjoni kkontestata, dan li ġej:

“F’din il-kawża, tlieta mill-erba’ proċessuri Spanjoli tat-tabakk mhux maħdum huma kkontrollati (b’100 % jew 90 % tal-ishma) minn kumpanniji multinazzjonali Amerikani. Barra minn hekk, jeżistu elementi fattwali oħrajn li jikkonfermaw il-preżunzjoni li l-aġir [tar-rikorrenti] u ta’ WWTE għandu jiġi imputat lill-kumpannija[i] parent rispettiva[i] tagħhom. F’dan il-każ, iż-żewġ kumpanniji – il-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha – għandhom jitqiesu bħala responsabbli in solidum għall-ksur ikkonstatat fid-[…] deċiżjoni [kkontestata].”

31 Fil-premessa 376 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni żżid dan li ġej:

“[Min-naħa l-oħra], wara li ntbagħtet id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u wara li nstemgħu l-partijiet, deher li l-provi fil-fajl ma setgħux jiġġustifikaw konklużjoni simili dwar l-ishma ta’ Universal […] u ta’ Universal Leaf [Tobacco Co. Inc.] f’Taes u f’Deltafina. Fil-fatt, [minbarra] ir-rabta fil-kapital bejn il-kumpanniji parent u s-sussidjarji tagħhom, il-fajl ma jagħti ebda indikazzjoni ta’ sehem materjali ta’ Universal […] u ta’ Universal Leaf fil-fatti eżaminati fid-[deċiżjoni kkontestata]. Għaldaqstant dawn ma għandhomx ikunu d-destinatarji ta’ deċiżjoni f’din il-kawża. L-istess konklużjoni tapplika a fortiori għal Intabex peress li l-parteċipazzjoni tagħha ta’ 100 % [fir-rikorrenti] kienet purament finanzjarja.”

32 Fil-premessi 377 sa 386 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni eżaminat il-każ tar-rikorrenti.

33 Il-Kummissjoni b’mod partikolari rrilevat li, mit-tieni semestru tas-sena 1997, ir-rikorrenti kienet ikkontrollata għalkollox minn Dimon, u dan permezz tal-kumpannija sussidjarja tagħha Intabex li tagħha kellha 100 % tal-ishma (premessa 377 tad-deċiżjoni kkontestata). Hija ddeduċiet minn dan li kien leġittimu li wieħed jippreżumi li, mill-inqas wara dak il-mument, Dimon kienet teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tar-rikorrenti (l-ewwel sentenza tal-premessa 378 tad-deċiżjoni kkontestata). Il-Kummissjoni ddikjarat ukoll li elementi oħrajn tal-fajl tagħha – deskritti fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata – kienu jikkonfermaw il-“preżunzjoni [li tgħid li Dimon] kienet f’pożizzjoni li teżerċita influwenza determinanti” (it-tieni sentenza tal-premessa 378 tad-deċiżjoni kkontestata). Fil-premessa 380 tad-deċiżjoni kkontestata, hija indikat li minn dak li ntqal qabel kien jirriżulta li “Dimon kienet infurmata dwar il-prattiki tal-kumpannija sussidjarja tagħha li huma s-suġġett ta’ din id-deċiżjoni kif ukoll tal-kuntest li kienu jsiru fih u li inkwantu, mill-1997, Dimon [kellha] l-ishma kollha tal-kumpannija sussidjarja tagħha, hija kienet f’pożizzjoni li effettivament teżerċita influwenza fuq l-aġir tal-kumpannija sussidjarja tagħha”. Fil-premessa 382 ta’ dik id-deċiżjoni, hija ppreċiżat li “[l]-elementi fattwali li [r-rikorrenti] wasslet għall-attenzjoni ta’ Dimon fil-korrispondenza tagħha, kellhom jipprovokaw reazzjoni immedjata min-naħa tagħha, jew billi titbiegħed, kif kellha tagħmel, minn kull ksur possibbli tar-regoli tal-kompetizzjoni, jew billi teżiġi li t-tmexxija [tar-rikorrenti] ittemm kull aġir potenzjalment antikompetittiv”, qabel ma kkonstatat li “Dimon finalment ma [kienet] għamlet xejn ta’ dan it-tip”.

34 Barra minn hekk, fil-premessa 381 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkunsidrat bħala infondati l-argumenti mqajma minn Dimon fir-risposta tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet sabiex turi li r-rikorrenti kienet taġixxi b’mod awtonomu fis-suq.

35 Finalment, il-Kummissjoni ċaħdet l-allegazzjoni ta’ Dimon li tgħid li hija kienet kisret il-prinċipju ta’ nondiskriminazzjoni billi żammet lil din responsabbli għall-aġir li jikkostitwixxi ksur tal-kumpannija sussidjarja tagħha, filwaqt li ma għamlitx l-istess fir-rigward tal-kumpannija parent ta’ Cetarsa, jiġifieri Sociedad estatal de participaciones industriales (iktar ’il quddiem “Sepi”). Il-Kummissjoni ġġustifikat din id-differenza fit-trattament permezz tal-fatt li, bil-kontra ta’ dak li kienet affermat Dimon, “il-fajl [tagħha] […] ma [kienx fih] kommunikazzjoni diretta bejn Cetarsa u Sepi dwar din il-kawża”, li “is-sehem ta’ Sepi f’Cetarsa [kien jidher] essenzjalment finanzjarju, simili għar-rabta bejn Intabex u [r-rikorrenti]”, li “Cetarsa (bil-kontra [tar-rikorrenti]) [kienet tgħaqqad] flimkien kull attività ta’ pproċessar ta’ tabakk fil-grupp Sepi u, minħabba din l-istess raġuni, [kienet] manifestament ġestita b’mod separat” u, fl-aħħar, li “Cetarsa ma [kinitx kumpannija] sussidjarja b’100 % ta’ Sepi” (premessa 384 tad-deċiżjoni kkontestata).

36 Il-Kummissjoni kkonkludiet minn dawn id-diversi elementi li Dimon “[kellha] tinżamm responsabbli in solidum, [mar-rikorrenti], għall-aġir ta’ din tal-aħħar stabbilit mid-[deċiżjoni kkontestata] għall-perijodu mit-tieni semestru tal-1997 sal-10 ta’ Awwissu 2001” (premessa 386 tad-deċiżjoni kkontestata).

37 Fil-premessi 387 sa 400 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni eżaminat il-każ ta’ WWTE. Hija kkonstatat li, matul il-perijodu mill-1995 sa Mejju 1998, din tal-aħħar kienet ikkontrollata konġuntament minn SCC (permezz ta’ SCTC u TCLT) u mill-president ta’ WWTE u l-familja tiegħu, u semmiet sensiela ta’ elementi li jistabbilixxu li, matul dak l-istess perijodu, SCC “u/jew is-sussidjarji tagħha” kienu eżerċitaw influwenza effettiva fuq l-aġir ta’ WWTE fi Spanja (premessa 391 tad-deċiżjoni kkontestata). Fir-rigward tal-perijodu, minn Mejju 1998 sad-data tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni invokat sensiela ta’ elementi li juru li SCC, kemm direttament kif ukoll permezz ta’ SCTC u TCLT, kellha l-kontroll esklużiv ta’ WWTE u kienet teżerċita influwenza determinanti fuq il-politika kummerċjali ta’ din tal-aħħar. Hija ddikjarat ukoll li “[l]-argumenti mressqa minn SCC fir-risposta tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ma [kinux jiġġustifikaw] konklużjoni differenti f’dan ir-rigward” (premessa 399 tad-deċiżjoni kkontestata). Fid-dawl ta’ dawn l-elementi differenti, il-Kummissjoni kkonkludiet li, mill-inqas mill-1996, “SCC u/jew il-kumpanniji sussidjarji tagħha SCTC u TCLT” kellhom influwenza determinanti fuq il-politika kummerċjali ta’ WWTE u li kellhom għaldaqstant jinżammu responsabbli in solidum għall-prattiċi li hija akkużata bihom din tal-aħħar u jidhru fost id-destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata (premessa 400 tad-deċiżjoni kkontestata).

D – Iffissar tal-ammont tal-multi

38 Fil-premessi 404 sa 458 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni eżaminat il-kwistjoni tal-multi li kellhom jiġu imposti fuq id-destinatarji tagħha.

39 L-ammonti tal-multi ġew iddeterminati mill-Kummissjoni skont il-gravità u t-tul ta’ żmien tal-ksur inkwistjoni, jiġifieri ż-żewġ kriterji msemmija b’mod espliċitu fl-Artikolu 23(3) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 Diċembru 2002, fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli 81 [KE] u 82 [KE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205), u fl-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17, li kien, skont id-deċiżjoni kkontestata, applikabbli fil-mument meta twettaq il-ksur (premessi 404 u 405 tad-deċiżjoni kkontestata).

40 Sabiex tiffissa l-ammont tal-multa imposta kontra kull waħda mid-destinatarji, il-Kummissjoni applikat il-metodu stabbilit fil-linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) [KEFA] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 171, iktar ’il quddiem il-“linji gwida”), anki jekk ma tkunx saret referenza espliċita għalihom. Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkunsidrat ukoll jekk, u sa fejn, id-destinatarji kinux jissodisfaw ir-rekwiżiti stabbiliti bil-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni.

1. Ammont inizjali tal-multi

41 Qabel kollox, fil-premessa 414 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkwalifikat il-ksur bħala “serju ħafna”, wara li eżaminat, fil-premessi 408 sa 413 ta’ dik id-deċiżjoni, in-natura proprja tagħhom, l-impatt konkret tagħhom fuq is-suq, il-firxa tas-suq ġeografiku inkwistjoni u d-daqs tas-suq tal-prodott inkwistjoni.

42 Sussegwentement, il-Kummissjoni stmat, fil-premessa 415 tad-deċiżjoni kkontestata, li kellha “tieħu inkunsiderazzjoni l-kobor speċifiku ta’ kull impriża u b’hekk tal-effett reali tal-aġir illeċitu tagħha fuq il-kompetizzjoni sabiex l-effett dissważiv tal-multa imposta fuq kull impriża jkun proporzjonat għall-kontribuzzjoni tagħha fl-aġir illegali li għandu jiġi ssanzjonat”.

43 Il-Kummissjoni għamlet distinzjoni bejn l-akkordju tal-proċessuri (premessi 416 sa 424 tad-deċiżjoni kkontestata) u dak tar-rappreżentanti tal-produtturi (premessi 425 sa 431 tad-deċiżjoni kkontestata).

44 Fir-rigward tal-akkordju tal-proċessuri, fl-ewwel lok, il-Kummissjoni qieset li “il-multi [kellhom] jinqasmu f’diversi livelli fid-dawl tal-kontribuzzjoni fl-aġir illeċitu u fid-dawl tal-pożizzjoni fis-suq okkupata minn kull parti inkwistjoni” (premessa 416 tad-deċiżjoni kkontestata).

45 F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni ddikjarat li “kienet Deltafina li [kellha] tirċievi l-ammont inizjali tal-multa l-iktar għoli minħabba l-pożizzjoni tagħha fl-ogħla livell fis-suq bħala x-xerrejja prinċipali tat-tabakk ipproċessat Spanjol” (premessa 417 tad-deċiżjoni kkontestata).

46 F’dak li jirrigwarda l-proċessuri, il-Kummissjoni ddeċidiet li l-“kontribuzzjoni” tagħhom għall-prattiki illegali “[setgħet] bejn wieħed u ieħor titqies bħala simili” (premessa 418 tad-deċiżjoni kkontestata). Madankollu, hija kienet tal-fehma li kellhom jittieħdu inkunsiderazzjoni d-daqsijiet differenti tagħhom u l-ishma mis-suq rispettivi tagħhom, u fuq dik il-bażi, qassmithom fi tliet kategoriji.

47 B’hekk, il-Kummissjoni poġġiet lil Cetarsa fl-ewwel kategorija, ikkwalifikata bħala “partikolari”, peress li din kienet “bil-kbir il-proċessur Spanjol prinċipali” u kellha, minħabba dan il-fatt, tingħata l-ogħla ammont inizjali (premessa 419 tad-deċiżjoni kkontestata). Fit-tieni kategorija poġġiet lir-rikorrenti u lil WWTE, billi indikat li kull waħda minnhom kellha sehem mis-suq ta’ madwar 15 % u kellu jiġi impost fuqhom l-istess ammont inizjali (premessa 420 tad-deċiżjoni kkontestata). Finalment, fit-tielet kategorija, hija poġġiet lil Taes għar-raġuni li din kellha biss sehem mis-suq ta’ 1.6 % u kellha, għalhekk, tingħata l-ammont inizjali l-iktar baxx (premessa 421 tad-deċiżjoni kkontestata).

48 Fit-tieni lok, sabiex tiżgura li l-multa jkollha effett dissważiv biżżejjed, il-Kummissjoni kkunsidrat li kien meħtieġ li jiġi applikat koeffiċjent multiplikatur ta’ 1.5 – jiġifieri żieda ta’ 50 % – fuq l-ammont inizjali stabbilit għal WWTE, u koeffiċjent multiplikatur ta’ 2 – jiġifieri żieda ta’ 100 % – fuq l-ammont inizjali stabbilit għar-rikorrenti (premessa 423 tad-deċiżjoni kkontestata). Hija stmat, effettivament, li kien hemm lok li jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li, minkejja s-sehem mis-suq relattivament limitat tagħhom fis-suq tax-xiri tat-tabakk mhux maħdum Spanjol, dawk iż-żewġ proċessuri kienu jappartjenu għal kumpanniji multinazzjonali b’saħħa ekonomika u finanzjarja kunsiderevoli u li, “barra minn hekk”, huma kienu aġixxew “taħt l-influwenza deċiżiva tal-kwartjieri ġenerali tal-kumpanniji parent rispettivi tagħhom” (premessa 422 tad-deċiżjoni kkontestata).

49 Fid-dawl ta’ dawn id-diversi elementi, il-Kummissjoni ffissat l-ammont inizjali tal-multi għall-proċessuri u għal Deltafina fil-premessa 424 tad-deċiżjoni kkontestata :

– Deltafina: EUR 8 000 000;

– Cetarsa: EUR 8 000 000;

– Ir-rikorrenti: EUR 1 800 000 x 2 = EUR 3 600 000;

– WWTE: EUR 1 800 000 x 1.5 = EUR 2 700 000;

– Taes: EUR 200 000.

50 Fir-rigward tal-akkordju tar-rappreżentanti tal-produtturi, il-Kummissjoni kkunsidrat li kellha tiġi imposta fuq kull wieħed minnhom biss multa simbolika ta’ EUR 1 000 (premessi 425 u 430 tad-deċiżjoni kkontestata). Hija ġġustifikat il-pożizzjoni tagħha mill-fatt li “l-kuntest leġiżlattiv li jirregola n-negozjati kollettivi tal-kuntratti standard seta’ joħloq livell kunsiderevoli ta’ inċertezza fir-rigward tal-legalità tal-aġir tar-rappreżentanti tal-produtturi u tal-proċessuri fil-kuntest ferm preċiż tan-negozjati kollettivi tal-ftehim standard” (premessa 428 tad-deċiżjoni kkontestata), u dan billi bbażat ruħha fuq ċerti elementi msemmija fil-premessa 427 tad-deċiżjoni kkontestata. Hija rrilevat ukoll li “l-eżistenza u r-riżultati tan-negozjati fuq il-kuntratti standard kienu ġeneralment pubbliċi u […] l-ebda awtorità qatt ma [kienet] poġġiet indiskussjoni l-kompatibbiltà tagħhom kemm mad-dritt Komunitarju, kif ukoll mad-dritt Spanjol qabel il-bidu ta’ din il-proċedura” (premessa 429 tad-deċiżjoni kkontestata).

2. Ammont bażiku tal-multi

51 Fil-premessi 432 u 433 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni eżaminat il-kwistjoni tat-tul tal-ksur ilmentat kontra l-proċessuri u Deltafina. Hija ffissat dak it-tul ta’ żmien għal ħames snin u erba’ xhur, li jikkorrispondi għal ksur ta’ żmien twil. Konsegwentement, hija żiedet b’50 % l-ammont inizjali tal-multa imposta fuq kull wieħed mill-proċessuri u Deltafina.

52 Għaldaqstant, l-ammonti bażiċi tal-multi imposti fuq id-destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata ġew stabbiliti kif ġej:

– Deltafina: EUR 12 000 000;

– Cetarsa: EUR 12 000 000;

– Ir-rikorrenti : EUR 5 400 000;

– WWTE: EUR 4 050 000;

– Taes: EUR 300 000;

– ASAJA: EUR 1 000;

– UPA: EUR 1 000;

– COAG: EUR 1 000;

– CCAE: EUR 1 000 (premessa 434 tad-deċiżjoni kkontestata).

3. Ċirkustanzi aggravanti u attenwanti

53 L-ammont bażiku tal-multa imposta fuq Deltafina ġie miżjud b’50 % abbażi taċ-ċirkustanzi aggravanti għar-raġuni li dik l-impriża kellha rwol ta’ mexxejja fil-kuntest tal-akkordju tal-proċessuri (premessi 435 u 436 tad-deċiżjoni kkontestata).

54 Abbażi taċ-ċirkustanzi attenwanti, il-Kummissjoni rrilevat, fil-premessa 437 tad-deċiżjoni kkontestata, li “l-istess fatturi msemmija fil-premessi 427 sa 429 [tad-deċiżjoni kkontestata setgħu] japplikaw għall-aġir tal-proċessuri unikament fir-rigward tan-negozjati pubbliċi tagħhom u l-konklużjoni ta’ kuntratti standard (b’mod partikolari n-negozjati dwar il-meded tal-prezzijiet u l-kundizzjonijiet kumplimentari) mar-rappreżentanti tal-produtturi”.

55 Fil-premessa 438 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ddikjarat ukoll li, fir-rigward tal-akkordji “sigrieti”, dwar il-prezzijiet medji ta’ provvista (massimi) u t-tqassim tal-kwantitajiet ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum konklużi mill-proċessuri, il-prattiki ta’ dawn tal-aħħar kienu “marru nettament lil hinn minn dak li kien jipprevedi l-qafas ġuridiku applikabbli, in-negozjati pubbliċi u l-akkordji mar-rappreżentanti tal-produtturi”. Hija madankollu rrikonoxxiet li “in-negozjati pubbliċi bejn ir-rappreżentanti tal-produtturi u l-proċessuri [kienu] ddeterminaw, għall-inqas sa ċertu punt, il-kuntest materjali (b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-okkażjonijiet biex jilħqu ftehim u biex jadottaw pożizzjoni komuni) li fih il-proċessuri setgħu jiżviluppaw, minbarra l-pożizzjoni komuni li kellhom jadottaw fil-kuntest tan-negozjati pubbliċi, l-istrateġija sigrieta tagħhom dwar il-prezzijiet ta’ provvista medji (massimi) u l-kwantitajiet”.

56 Fid-dawl tal-elementi msemmija fil-punti 54 u 55 iktar ’il fuq, il-Kummissjoni ddeċidiet li tnaqqas b’40 % l-ammonti bażiċi tal-multi imposti kontra l-proċessuri u Deltafina (premessa 438 tad-deċiżjoni kkontestata). L-ammont bażiku tal-multa imposta kontra r-rikorrenti b’hekk ġie ffissat għal EUR 3 240 000 (premessa 439 tad-deċiżjoni kkontestata).

4. Limitu massimu tal-multa prevista fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003

57 Fil-premessi 440 sa 447 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni eżaminat jekk kienx hemm lok li jiġu adattati l-ammonti bażiċi kkalkolati b’dan il-mod għad-diversi destinatarji sabiex dawk l-ammonti ma jaqbżux il-limitu ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ stabbilit mill-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003.

58 Fil-premessa 441 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ddikjarat li, meta l-kumpanniji inkwistjoni jkunu jappartjenu għal grupp, u meta jkun stabbilit li l-kumpanniji parent ta’ dawk il-kumpanniji jkunu eżerċitaw influwenza determinanti fuq dawn tal-aħħar u li, konsegwentement, dawk il-kumpanniji parent huma responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multi imposti fuq il-kumpannija sussidjarja tagħhom, huwa d-dħul mill-bejgħ fuq livell dinji tal-grupp li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat il-limitu massimu msemmi iktar ’il fuq.

59 Wara li fakkret, fil-premessa 442 tad-deċiżjoni kkontestata, li Dimon kienet responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti, il-Kummissjoni stmat, fil-premessa 446 ta’ dik id-deċiżjoni, li l-ammont tal-imsemmija multa ma kellux jiġi adattat, peress li d-dħul mill-bejgħ ikkonsolidat ta’ Dimon kien jammonta għal 1 271 700 000 dollaru Amerikan (USD) fl-2003. B’hekk, l-ammont tal-multa tar-rikorrenti, qabel l-applikazzjoni tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni, baqa’ ffissat għal EUR 3 240 000 (premessa 447 tad-deċiżjoni kkontestata).

5. Applikazzjoni tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni

60 Fil-premessi 448 sa 456 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni esprimiet ruħha fuq l-applikazzjoni tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni fil-każ tal-proċessuri u ta’ Deltafina.

61 Fl-ewwel lok, hija b’mod partikolari indikat li dawn tal-aħħar kienu talbu sabiex jibbenefikaw mill-applikazzjoni ta’ din il-komunikazzjoni qabel ma tiġi nnotifikata lilhom id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (premessa 449 tad-deċiżjoni kkontestata).

62 Fit-tieni lok, hija kkonstatat li l-punt D tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni kien applikabbli għall-proċessuri. Hija rrilevat li, għalkemm kellha diġà fil-pussess tagħha l-maġġorparti tal-provi essenzjali li jipprovaw l-eżistenza tal-ksur, l-informazzjoni li kienu tawha dawn tal-aħħar għenuha sabiex tikkjarifika u tistabbilixxi l-ksur (premessi 450 u 451 tad-deċiżjoni kkontestata).

63 Fit-tielet lok, il-Kummissjoni kkunsidrat li Taes, fid-dawl tal-kooperazzjoni “partikolarment utli” tagħha matul il-proċedura, b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-parteċipazzjoni ta’ Deltafina fil-ksur, u fid-dawl tal-fatt li hija qatt ma kienet ikkontestat il-fatti kif stabbiliti fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, kellha tibbenefika minn tnaqqis ta’ 40 % tal-multa b’applikazzjoni tal-ewwel u tat-tieni inċiżi tal-punt D(2) tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni (premessa 452 tad-deċiżjoni kkontestata).

64 Fir-raba’ lok, il-Kummissjoni qieset li l-informazzjoni mogħtija minn Cetarsa u minn WWTE, għalkemm kienet sinjifikanti, ma rriżultatx daqstant utli għall-investigazzjoni tagħha daqs dik mogħtija minn Taes (premessa 453 tad-deċiżjoni kkontestata). Hija ddikjarat ukoll li, fir-risposta tagħhom għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, Cetarsa u WWTE kienu affermaw li “l-akkordju tal-proċessuri dwar il-prezzijiet ta’ kunsinna medji (massimi), minn naħa waħda, u d-diversi akkordji li saru mill-produtturi u mill-proċessuri dwar prezz medju minn grupp ta’ produtturi, min-naħa l-oħra, kienu identiċi u li, għaldaqstant, l-effetti antikompetittivi potenzjali tal-aġir tal-proċessuri u tal-produtturi [kienu jinnewtralizzaw lil xulxin]”, qabel ma rrilevat li dik l-affermazzjoni ma kinitx tikkorrispondi mar-realtà tal-fatti. Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, il-Kummissjoni ddeċidiet li tagħti lil dawn iż-żewġ proċessuri tnaqqis fil-multa ta’ 25 % b’mod konformi mal-ewwel inċiż tal-punt D(2) tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni.

65 Fil-ħames lok, fir-rigward tar-rikorrenti, il-Kummissjoni kkonstatat li din ukoll kienet ipprovdietilha informazzjoni utli, iżda li, fir-risposta tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, hija kienet ikkontestat il-fatti “fl-istess termini bħal Cetarsa u WWTE” (premessa 454 tad-deċiżjoni kkontestata). Hija indikat ukoll li r-rikorrenti kienet ċaħdet in-natura sigrieta tal-akkordji tal-proċessuri fuq il-prezzijiet ta’ provvista medji (massimi). Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, il-Kummissjoni tatha tnaqqis tal-multa ta’ 20 %.

66 Fis-sitt lok, il-Kummissjoni naqqset b’10 % il-multa imposta fuq Deltafina (premessa 456 tad-deċiżjoni kkontestata).

6. Ammont finali tal-multi

67 B’mod konformi mal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, il-Kummissjoni ffissat l-ammonti tal-multi li għandhom jiġu imposti fuq l-impriżi u fuq l-assoċjazzjonijiet tal-impriżi destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata kif ġej:

– Deltafina: EUR 11 880 000;

– Cetarsa: EUR 3 631 500;

– Ir-rikorrenti: EUR 2 592 000;

– WWTE: EUR 1 822 500;

– Taes: EUR 108 000;

– ASAJA: EUR 1 000;

– UPA: EUR 1 000;

– COAG: EUR 1 000;

– CCAE: EUR 1 000 (premessa 458 tad-deċiżjoni kkontestata).

68 Dimon ġiet iddikjarata responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta kontra r-rikorrenti, u SCC, SCTC u TCLT għall-ħlas ta’ dik imposta fuq WWTE (premessa 458 u l-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kkontestata.

Proċedura u talbiet tal-partijiet

69 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali, fit-22 ta’ Jannar 2005, ir-rikorrenti ppreżentat dan ir-rikors.

70 Il-ġurnata ta’ qabel, SCC, SCTC u TCLT kienu ppreżentaw rikors intiż għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata (Kawża T-24/05) u WWTE ppreżentat rikors intiż għat-tnaqqis tal-multa imposta fuqha minn dik id-deċiżjoni (Kawża T-37/05).

71 Fit-28 ta’ Jannar 2005, Dimon ippreżentat rikors intiż għall-annullament parzjali tad-deċiżjoni kkontestata jew, sussidjarjament, għat-tnaqqis tal-multa imposta fuqha minn din id-deċiżjoni (Kawża T-41/05).

72 B’ittra ppreżentata fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-7 ta’ Awwissu 2005, ir-rikorrenti talbet li l-kawża preżenti tingħaqad mal-Kawżi T-24/05, T-37/05 u T-41/05.

73 Il-Kummissjoni indikat lill-Qorti Ġenerali, b’ittra ppreżentata fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-7 ta’ Settembru 2005, li hija kienet tikkunsidra li t-tagħqid tal-erba’ kawżi ma jippermettix li titjieb kunsiderevolament l-effettività tal-proċedura u li kienet ser tħalli lilha tiddeċiedi jekk kienx konvenjenti jew le li tilqa’ din it-talba għal tagħqid.

74 Il-Qorti Ġenerali ma laqatx din it-talba għal tagħqid.

75 Abbażi tar-rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (Ir-Raba’ Awla) iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali u, fil-kuntest tal-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura previsti fl-Artikolu 64 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, stiednet lill-partijiet sabiex iwieġbu għal ċerti domandi. Il-partijiet issodisfaw dawn it-talbiet fit-terminu mogħti.

76 It-trattazzjoni tal-partijiet u r-risposti tagħhom għad-domandi li saru mill-Qorti Ġenerali nstemgħu fis-seduta tad-9 ta’ Settembru 2009.

77 Ir-rikorrenti titlob lill-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tannulla parzjalment l-Artikolu 3 tad-Deċiżjoni kkontestata;

– tnaqqas l-ammont tal-multa li l-Kummissjoni imponiet fuqha;

– tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.

78 Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tiċħad ir-rikors;

– tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.

Id-dritt

79 Insostenn tar-rikors tagħha, ir-rikorrenti tinvoka erba’ motivi, ibbażati:

– l-ewwel wieħed, fuq il-ksur tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, tal-prinċipji ta’ proporzjonalità u ta’ ugwaljanza fit-trattament kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni;

– it-tieni wieħed, fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament;

– it-tielet wieħed, fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi;

– ir-raba’ wieħed, fuq il-ksur tal-komunikazzjoni dwar il-kooperazzjoni kif ukoll tal-prinċipji ta’ proporzjonalità, ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u ta’ ugwaljanza fit-trattament.

80 L-ewwel motiv huwa invokat, essenzjalment, insostenn tat-talbiet intiżi għall-annullament parzjali tad-deċiżjoni kkontestata. It-tliet motivi l-oħrajn huma invokati insostenn tat-talbiet intiżi għar-riforma ta’ dik id-deċiżjoni.

A – Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, tal-prinċipji ta’ proporzjonalità u ta’ ugwaljanza fit-trattament kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni

81 L-ewwel motiv jinqasam fi tliet partijiet. L-ewwel tnejn huma bbażati fuq il-ksur tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 u tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, iżda t-tieni parti hija ssollevata fuq bażi sussidjarja fil-konfront tal-ewwel parti. It-tielet parti, invokata fl-istadju tar-replika, hija bbażata fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament u fuq nuqqas ta’ motivazzjoni. It-tielet parti ser tiġi eżaminata qabel it-tieni waħda.

1. Fuq l-ewwel parti, ibbażata fuq il-ksur tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 u tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, fir-rigward tal-eżistenza ta’ responsabbiltà in solidum għall-ħlas tal-multa

a) L-argumenti tal-partijiet

82 Ir-rikorrenti tallega li l-Kummissjoni b’mod żbaljat żammet lil Dimon responsabbli in solidum għall-ksur u li, konsegwentement, ma kellhiex id-dritt li tibbaża ruħha fuq id-dħul mill-bejgħ ikkonsolidat ta’ din tal-aħħar għall-applikazzjoni tal-limitu massimu ta’ 10% tad-dħul mill-bejgħ previst mill-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003. Hija tindika li d-dħul mill-bejgħ li rċeviet matul is-sena fiskali qabel id-data tal-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata kien jammonta għal EUR 8 163 815 u tqis li għaldaqstant, il-multa imposta fuqha taqbeż sew il-limitu massimu msemmi.

83 Fl-ewwel lok, insostenn tal-allegazzjonijiet tagħha, ir-rikorrenti ssostni li l-fatti ppreżentati mill-Kummissjoni sabiex tipprova r-responsabbiltà ta’ Dimon huma rrilevanti u li ma huwiex ipprovat biżżejjed li din tal-aħħar kellha influwenza determinanti fuqha f’dak li jikkonċerna l-parteċipazzjoni tagħha fil-prattiki restrittivi inkwistjoni.

84 F’dan ir-rigward, qabel kollox, wara li fakkret li kellha “tmexxija lokali”, ir-rikorrenti tinvoka l-elementi li ġejjin li għandhom jistabbilixxu li hija kellha awtonomija sħiħa f’dak li jikkonċerna l-attivitajiet tagħha ta’ xiri ta’ tabakk mhux maħdum:

– l-ebda kumpannija tal-grupp Dimon ma kellha kontroll, dirett jew indirett, fuq l-attivitajiet imsemmija;

– meta nxtrat minn Intabex, ikkonkludiet ma’ B., id-direttur ġenerali tagħha, “kuntratt ta’ tmexxija” (iktar ’il quddiem il-“kuntratt ta’ tmexxija”) li permezz tiegħu ġew iddelegati “b’mod integrali u esklussiv” lil dan tal-aħħar dawk is-setgħat relatati mat-tmexxija tal-kumpannija u, b’mod iktar speċifiku, dawk relatati mal-ippjanar u l-ġestjoni tax-xiri (inkluża l-elaborazzjoni tal-baġit annwali kif ukoll l-iffirmar ta’ ftehimiet mal-gruppi ta’ produtturi);

– il-bord tad-diretturi tagħha qatt ma implementa proċeduri interni jew sistemi li B. kien marbut li jikkonforma magħhom u ma hemm xejn fil-kuntratt ta’ tmexxija li jippermetti li jiġi affermat li l-attività ta’ dan tal-aħħar kienet suġġetta għal approvazzjoni minn qabel jew għal ratifika sussegwenti minn dan il-bord tad-diretturi;

– l-ebda membru tal-bord tad-diretturi tagħha jew tal-persunal tagħha, minbarra B., ma kellu s-setgħa li jieħu sehem fil-ġestjoni, fin-negozjar jew fl-iffirmar ta’ kuntratti ta’ xiri ta’ tabakk mhux maħdum jew li jintervjeni fir-relazzjonijiet kuntrattwali mal-produtturi;

– meta nxtrat minn Intabex, din tal-aħħar ħalliet lil B. fil-pożizzjoni tiegħu bħala President tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti u ħatret tliet membri oħrajn fi ħdan dan il-bord, li tnejn minnhom kienu ġejjin mill-grupp ta’ kumpanniji Intabex (jiġifieri, T. u G.) u t-tielet wieħed kien “professjonist indipendenti”;

– it-tim preċedenti ta’ B. responsabbli mit-tmexxija u mill-ġestjoni tax-xiri baqa’ fejn kien wara l-akkwiżizzjoni tagħha minn Intabex;

– l-ebda membru mill-bord tad-diretturi tagħha ma kien membru tal-bord tad-diretturi jew tal-korpi tat-tmexxija ta’ Intabex jew ta’ Dimon fl-istess ħin u lanqas ma kien impjegat minn dawn il-kumpanniji msemmija;

– hija la kkonsultat lil Dimon u lanqas lil xi kumpannija oħra tal-grupp Dimon rigward il-politika ta’ xiri tagħha jew il-prattiki restrittivi inkwistjoni;

– hija ma rċivietx struzzjonijiet la mingħand Dimon u lanqas mingħand xi kumpannija oħra tal-grupp Dimon f’dak li jirrigwarda l-parteċipazzjoni fil-prattiki msemmija;

– il-fajl tal-Kummissjoni ma fih l-ebda prova tal-parteċipazzjoni diretta ta’ Dimon jew ta’ xi kumpannija oħra tal-grupp Dimon fil-ksur.

85 Fit-tieni lok, ir-rikorrenti tikkontesta li bagħtet lil Dimon dawk ir-“rapporti tal-attivitajiet” u l-“field reports” imsemmija fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata. Hija ssostni li l-Kummissjoni ma għandha l-ebda prova li turi li dawn ir-rapporti ntbagħtu lil persuni esterni mill-bord tad-diretturi tagħha jew lill-korpi ta’ tmexxija tagħha. Din tispeċifika li r-rapporti msemmija ġew sistematikament tradotti bl-Ingliż bil-għan li jiġi ffaċilitat it-twettiq tal-funzjonijiet ta’ T., li ma kienx jaf bl-Ispanjol u li, fl-1998, kien jaħdem ma’ Dimon International Services Ltd., kumpannija tal-grupp Dimon stabbilita fir-Renju Unit u li tforni servizzi operazzjonali. Hija tkompli billi tgħid li jekk ir-rapporti inkwistjoni ntbagħtu lil T. fl-uffiċċju prinċipali ta’ din il-kumpannija, dan ma sarx fil-kapaċità tiegħu bħala membru tal-bord tad-diretturi ta’ din, iżda biss għaliex dan kien jaħdem hemm u kien jirċievi hemm kull korrispondenza mibgħuta mir-rikorrenti.

86 Fit-tielet lok, ir-rikorrenti tosserva li l-ebda waħda mill-korrispondenza msemmija fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata ma ntbagħtet lil Dimon. Minn naħa waħda, hija kkorrispondiet ma’ T. fil-kapaċità tiegħu bħala membru tal-bord tad-diretturi tagħha, u, min-naħa l-oħra, ma’ S., li mis-sena 2000 kellu pożizzjoni ta’ koordinazzjoni tal-operazzjonijiet fl-Ewropa fi ħdan Dimon International Services. Din tkompli tgħid li ħafna mill-korrispondenzi msemmija ma kellhom l-ebda rabta mal-politika ta’ xiri tagħha ta’ tabakk mhux maħdum jew mal-prattiki inkriminati. Hija tippreċiża li fil-korrispondenza elettronika li bagħat lil S. fit-30 ta’ Ottubru 2000 u fid-9 ta’ Mejju 2001, B. jillimita ruħu sabiex jgħarraf lil dan tal-aħħar b’mod vag u ġenerali dwar ċerti fatti pubbliċi u magħrufa, jiġifieri dwar l-eżistenza tan-negozjati kollettivi tal-prezzijiet bejn il-proċessuri, minn naħa waħda, u l-gruppi ta’ produtturi u l-assoċjazzjonijiet agrikoli, min-naħa l-oħra. Fir-rigward tal-faks tal-14 ta’ Diċembru 1998 ta’ B., din intbagħtet lil Dimon International Inc., u mhux lil Dimon, u tirrigwarda biss kwistjonijiet relatati mal-kuntratt ta’ bejgħ ta’ tabakk ipproċessat li r-rikorrenti kienet ikkonkludiet ma’ Deltafina qabel ma ġiet integrata fil-grupp Dimon.

87 Fir-replika, ir-rikorrenti tikkontesta r-rwol u l-funzjonijiet li l-Kummissjoni attribwixxiet lil T. u lil S., fuq il-bażi tal-elementi li ġejjin:

– l-ebda element mill-fajl ma jindika li T. kien jittrażmetti lil Dimon l-informazzjoni li dan kien jikseb fil-kapaċità tiegħu bħala membru tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti jew li dan kien jissorvelja l-politika ta’ xiri ta’ din tal-aħħar sabiex jgħarraf din lil Dimon;

– T. ma kienx jeżerċita funzjonijiet importanti fi ħdan il-grupp Dimon u ma kienx inkarigat mill-integrazzjoni tal-attivitajiet tar-rikorrenti fih;

– f’Awwissu 1998, wara kwistjoni bejn Dimon u l-familja ta’ T., dan tal-aħħar spiċċa minn membru tal-bord tad-diretturi ta’ Dimon International Services;

– T. kien membru tal-bord tad-diretturi ta’ kumpanniji oħrajn – “ta’ importanza żgħira” – fil-grupp Dimon fuq bażi temporanja biss;

– fiż-żmien meta rċieva l-uniċi żewġ dokumenti ta’ korrispondenza relatati mal-prattiki restrittivi inkwistjoni, S., kien impjegat ta’ Dimon International Services u ma kienx jifforma parti mill-bord tad-diretturi ta’ xi kumpannija tal-grupp Dimon;

– S. qatt ma wettaq attivitajiet relatati mal-politika ta’ xiri ta’ tabakk mhux maħdum tar-rikorrenti u qatt ma kien impjegat minn Dimon u lanqas ma kien membru tal-bord tad-diretturi tagħha.

88 Fit-tieni lok, ir-rikorrenti ssostni li mill-ġurisprudenza invokata mill-Kummissjoni fil-premessi 371 sa 374 tad-deċiżjoni kkontestata, u b’mod partikolari mill-punti 28 u 29 tas-sentenza Stora Kopparbergs Bergslags vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, jirriżulta b’mod ċar li l-fatt waħdu li kumpannija parent ikollha t-totalità tal-kapital tal-kumpannija sussidjarja tagħha ma huwiex biżżejjed sabiex jiġi preżunt li din teżerċita influwenza determinanti fuq din tal-aħħar. Sabiex kumpannija parent tkun tista’ tinżamm responsabbli għall-ksur tal-kumpannija sussidjarja tagħha, jibqgħu meħtieġa elementi supplimentari fir-rigward tar-rata tas-sehem, b’mod partikolari meta, bħal f’dan il-każ, il-kumpanniji kkonċernati jkunu opponew ruħhom, matul il-proċedura amministrattiva, għall-applikazzjoni ta’ din il-preżunzjoni.

89 Ir-rikorrenti tisħaq li dawn l-elementi huma nieqsa f’dan il-każ. B’mod iktar speċifiku, tinsisti fuq il-fatt li Dimon ma kienet teżerċita l-ebda kontroll fuq il-politika tagħha ta’ xiri ta’ tabakk mhux maħdum u li ma huwiex ipprovat li din tal-aħħar ħadet sehem b’mod dirett fil-ksur jew li tatha struzzjonijiet sabiex twettqu. Hija ssostni li l-fatt li kumpannija parent irċeviet tagħrif limitat u mhux preċiż dwar uħud mill-prattiki restrittivi mwettqa mill-kumpannija sussidjarja tagħha qatt ma tqies li kien “minnu nnifsu u b’mod iżolat” biżżejjed sabiex ir-rikorrenti tinżamm responsabbli għall-aġir li jikkostitwixxi ksur ta’ Dimon. Skont il-ġurisprudenza, huwa indispensabbli li l-kumpannija parent tkun inżammet informata b’mod kostanti bl-aġiri tal-akkordju u b’hekk li hija setgħet tkun taf b’mod ferm dettaljat bil-prattiki restrittivi mwettqa mill-kumpannija sussidjarja tagħha. Iżda r-rikorrenti qatt ma kkomunikat lil Dimon tagħrif dwar il-politika ta’ xiri tagħha, u wisq inqas dwar il-prattiki inkwistjoni.

90 Il-Kummissjoni tqis li l-ewwel parti tal-ewwel motiv għandha tiġi miċħuda bħala infondata.

91 Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni tippreżenta sensiela ta’ kunsiderazzjonijiet dwar il-kunċett ta’ impriża fid-dritt tal-kompetizzjoni u l-kundizzjonijiet li fihom kumpannija parent tista’ tinżamm responsabbli għall-aġir li jikkostitwixxi ksur tal-kumpannija sussidjarja tagħha. Fir-rigward ta’ dan l-aħħar punt, hija ssostni, b’referenza għas-sentenza AEG-Telefunken vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, li jeħtieġ li mhux biss il-kumpannija parent tkun f’pożizzjoni li teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tal-kumpannija sussidjarja tagħha, iżda wkoll li hija tkun effettivament użat dik l-influwenza.

92 B’mod iktar partikolari, fir-rigward tat-tieni waħda mill-kundizzjonijiet imsemmija fil-punt 91 iktar ’il fuq, il-Kummissjoni tikkontesta li din teżiġi li l-kumpannija parent tkun tat struzzjonijiet lill-kumpannija sussidjarja tagħha biex tikser l-Artikolu 81 KE. Hija tafferma li, meta tiddefinixxi din il-kundizzjoni, il-ġurisprudenza tirreferi b’mod kostanti għan-nuqqas ta’ awtonomija tal-kumpannija sussidjarja fid-determinazzjoni tal-aġir ġenerali tagħha fis-suq, u dan mingħajr ma tistabbilixxi rabta speċifika mal-ksur inkwistjoni.

93 Il-Kummissjoni ssostni li, fost il-provi ta’ natura li jistabbilixxu t-twettiq effettiv ta’ kontroll fuq il-politika tal-kumpannija sussidjarja, hemm il-fatt li l-kumpannija parent hija rrapreżentata fi ħdan il-bord tad-diretturi tagħha. Hija tiddikjara wkoll li kumpannija sussidjarja inqas jista’ jkollha awtonomija meta tkun attiva fl-istess suq bħall-kumpannija parent jew fi swieq marbuta b’mod strett. Barra dawn l-elementi ġenerali, ċerti elementi speċifiċi jistgħu jikkontribwixxu sabiex jintwera li l-kumpannija parent ipparteċipat fil-politika kummerċjali tal-kumpannija sussidjarja tagħha jew li implementat mekkaniżmi li jippermettulha tissorvelja l-attivitajiet tagħha.

94 Il-Kummissjoni tiddikjara wkoll li l-ġurisprudenza ammettiet li, meta sussidjarja tkun miżmuma 100 % mill-kumpannija parent tagħha, din tal-aħħar tkun preżunta li teżerċita s-setgħa ta’ influwenza tagħha fl-aġir tas-sussidjarja. Il-kumpannija parent tkun tista’ tirribatti din il-preżunzjoni billi tressaq provi ta’ natura li juru li l-imsemmija kumpannija sussidjarja fir-realtà taġixxi b’mod awtonomu fis-suq.

95 Fit-tieni lok, il-Kummissjoni tfakkar ir-raġunijiet għalfejn hija kkunsidrat, fid-deċiżjoni kkontestata, li Dimon kellha tinżamm responsabbli għall-ksur imwettaq mir-rikorrenti.

96 Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni tindika li, wara t-tieni semestru tas-sena 1997, Dimon kellha, permezz ta’ Intabex, il-kapital kollu tar-rikorrenti, b’mod li seta’ jiġi preżunt li hija effettivament kienet teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din tal-aħħar.

97 Fit-tieni lok, il-Kummissjoni tallega li dik il-preżunzjoni hija kkonfermata minn elementi oħrajn li jinsabu fil-fajl tagħha. F’dan ir-rigward, qabelkollox, il-Kummissjoni tirrileva li x-xiri u l-bejgħ tat-tabakk jikkostitwixxu l-attivitajiet essenzjali tal-grupp Dimon, li sa mill-1999, Dimon tixtri parti kbira tat-tabakk ipproċessat mingħand ir-rikorrenti u li Dimon ikkonkludiet ma’ Cetarsa u ma’ Deltafina diversi kuntratti li jirrigwardaw, rispettivament, is-subappaltar u l-bejgħ tat-tabakk tar-rikorrenti. Sussegwentement, il-Kummissjoni ssemmi li r-rikorrenti kienet tħejji “rapporti ta’ attività” u “field reports” li jiddeskrivu fid-dettall l-attivitajiet tagħha u, b’mod partikolari, l-akkordji konklużi bejn il-proċessuri kif ukoll in-negozjati kollettivi mal-produtturi. Hija tenfażizza li T., fil-kwalità tiegħu bħala membru tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti u kumpanniji oħrajn tal-grupp Dimon u, għaldaqstant, bħala intermedjarju li jaġixxi f’isem Dimon, kien jirċievi kopji ta’ dawk ir-rapporti. Finalment, il-Kummissjoni tirreferi għall-korrispondenza msemmija fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata, waqt li tindika b’mod partikolari li wħud fosthom kienu relatati mal-prattiki restrittivi inkwistjoni u kienu indirizzati lil T. jew S., li kienu jaġixxu f’isem Dimon, waqt li oħrajn kienu jikkonċernaw il-kuntratti ta’ proċessar jew ta’ bejgħ tat-tabakk konklużi minn Dimon ma’ Cetarsa u ma’ Deltafina.

98 Fit-tielet lok, il-Kummissjoni targumenta li, fir-risposta tagħhom għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, la r-rikorrenti u lanqas Dimon ma waslu biex jirribattu l-preżunzjoni msemmija fil-punt 94 iktar ’il fuq. Hija tqis li l-fatt li r-rikorrenti għandha tmexxija lokali tagħha stess ma huwiex suffiċjenti, fih innifsu, biex jiġi stabbilit li hija kienet qiegħda taġixxi b’mod awtonomu u tirrileva li l-kuntratt ta’ tmexxija jipprevedi li B. huwa suġġett għas-“sistemi” u għall-“proċeduri” imposti mill-bord tad-diretturi tar-rikorrenti.

b) Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

99 Għandu jiġi mfakkar li d-dritt tal-kompetizzjoni jikkonċerna l-attivitajiet tal-impriżi (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Jannar 2004, Aalborg Portland et vs Il-Kummissjoni, C-204/00 P, C-205/00 P, C-211/00 P, C-213/00 P, C-217/00 P u C-219/00 P, Ġabra p. I-123, punt 59), u li l-kunċett ta’ impriża jinkludi kull entità li teżerċita attività ekonomika, indipendentement mill-istatus ġuridiku ta’ din l-entità u mill-mod li bih tiġi ffinanzjata (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-28 ta’ Ġunju 2005, Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, C-189/02 P, C-202/02 P, C-205/02 P sa C-208/02 P u C-213/02 P, Ġabra p. I-5425, punt 112).

100 Il-ġurisprudenza ppreċiżat ukoll li l-kunċett ta’ impriża, meta jitqiegħed f’dan il-kuntest, għandu jinftiehem bħala li jkopri unità ekonomika anki jekk, mill-perspettiva ġuridika, din l-unità ekonomika hija komposta minn diversi persuni fiżiċi jew ġuridiċi (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-14 ta’ Diċembru 2006, Confederación Española de Empresarios de Estaciones de Servicio, C-217/05, Ġabra p. I-11987, punt 40 u tal-Qorti Ġenerali tal-15 ta’ Settembru 2005, DaimlerChrysler vs Il-Kummissjoni, T-325/01, Ġabra p. II-3319, punt 85).

101 Meta entità ekonomika bħal din tikser ir-regoli tal-kompetizzjoni, hija jkollha, skont il-prinċipju tar-responsabbiltà personali, twieġeb għal dan il-ksur (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-8 ta’ Lulju 1999, Il-Kummissjoni vs Anic Partecipazioni, C-49/92 P, Ġabra p. I-4125, punt 145; tas-16 ta’ Novembru 2000, Cascades vs Il-Kummissjoni, C-279/98 P, Ġabra p. I-9693, punt 78, u tal-11 ta’ Diċembru 2007, ETI et, C-280/06, Ġabra p. I-10893, punt 39).

102 Fir-rigward tal-kwistjoni dwar f’liema ċirkustanzi persuna ġuridika li ma tkunx l-awtriċi tal-ksur tista’ madankollu tiġi ssanzjonata, jirriżulta minn ġurisprudenza stabbilita li l-aġir ta’ kumpannija sussidjarja jista’ jiġi imputat lill-kumpannija parent b’mod partikolari meta, għalkemm ikollha personalità ġuridika distinta, dik il-kumpannija sussidjarja ma tkunx tiddetermina b’mod awtonomu l-aġir tagħha fis-suq, iżda essenzjalment tapplika l-istruzzjonijiet mogħtija lilha mill-kumpannija parent (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, punti 132 u 133; tal-14 ta’ Lulju 1972, Geigy vs Il-Kummissjoni, 52/69, Ġabra p. 787, punt 44, u tal-21 ta’ Frar 1973, Europemballage u Continental Can vs Il-Kummissjoni, 6/72, Ġabra p. 215, punt 15), b’mod partikolari fir-rigward tar-rabtiet ekonomiċi, organizzattivi u ġuridiċi li jgħaqqdu lil dawk iż-żewġ entitajiet ġuridiċi (ara, b’analoġija, is-sentenzi Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, punt 99 iktar ’il fuq, punt 117, u ETI et, punt 101 iktar ’il fuq, punt 49).

103 Fil-fatt, f’tali sitwazzjoni, il-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha jiffurmaw parti mill-istess unità ekonomika u, għaldaqstant, jiffurmaw impriża waħda fis-sens tal-ġurisprudenza msemmija fil-punti 99 u 100 iktar ’il fuq. B’hekk, ma hijiex rabta ta’ instigazzjoni fir-rigward tal-ksur bejn il-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha u lanqas ma huwa, iktar u iktar, involviment tal-kumpannija parent fl-imsemmi ksur, iżda l-fatt li dawn jikkostitwixxu impriża waħda fis-sens tal-Artikolu 81 KE li jagħti lill-Kummissjoni s-setgħa li tindirizza d-deċiżjoni li timponi l-multi lill-kumpannija parent (sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-12 ta’ Diċembru 2007, Akzo Nobel et vs Il-Kummissjoni, T-112/05, Ġabra p. II-5049, punt 58).

104 Mill-ġurisprudenza jirriżulta wkoll li l-Kummissjoni ma tistax tillimita ruħha li tikkonstata li l-kumpannija parent tinsab f’pożizzjoni li teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tas-sussidjarja tagħha, iżda għandha wkoll tivverifika jekk din l-influwenza ġietx effettivament eżerċitata (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, punt 137, u AEG-Telefunken vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, punt 50).

105 Fil-każ partikolari fejn kumpannija parent iżżomm 100 % tal-kapital tal-kumpannija sussidjarja tagħha li wettqet ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, minn naħa, din il-kumpannija parent tista’ teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din il-kumpannija sussidjarja (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Imperial Chemical Industries vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, punti 136 u 137), u, min-naħa l-oħra, teżisti preżunzjoni sempliċi li tgħid li l-imsemmija kumpannija parent effettivament teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tal-kumpannija sussidjarja tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza AEG-Telefunken vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, punt 50, u s-sentenza PVC II, punt 29 iktar ’il fuq, punti 961 u 984).

106 F’dawn iċ-ċirkustanzi, huwa biżżejjed li l-Kummissjoni tipprova li l-kapital kollu ta’ sussidjarja huwa miżmum mill-kumpannija parent tagħha sabiex jiġi preżunt li din tal-aħħar teżerċita influwenza determinanti fuq il-politika kummerċjali ta’ din is-sussidjarja. Il-Kummissjoni tkun f’pożizzjoni, sussegwentement, li tikkunsidra lill-kumpannija parent responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta fuq il-kumpannija sussidjarja tagħha, sakemm l-imsemmija kumpannija parent, li għandha l-oneru li tirribatti din il-preżunzjoni, ma tipproduċix provi suffiċjenti li jistgħu juru li l-kumpannija sussidjarja tagħha taġixxi b’mod awtonomu fis-suq (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Stora Kopparbergs Bergslags vs Il-Kummissjoni, punt 29 iktar ’il fuq, punt 29).

107 Għalkemm huwa minnu li fil-punti 28 u 29 tas-sentenza Stora Kopparbergs Bergslags vs Il-Kummissjoni, iċċitata fil-punt 29 iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja semmiet, minbarra ż-żamma ta’ 100 % tal-kapital tal-kumpannija sussidjarja, ċirkustanzi oħra, bħan-nuqqas ta’ kontestazzjoni tal-influwenza li l-kumpannija parent teżerċita fuq il-politika kummerċjali tal-kumpannija sussidjarja tagħha u r-rappreżentazzjoni komuni taż-żewġ kumpanniji matul il-proċedura amministrattiva, xorta jibqa’ l-fatt li l-Qorti tal-Ġustizzja indikat dawn iċ-ċirkustanzi biss bil-għan li tesponi l-elementi kollha li fuqhom il-Qorti Ġenerali kienet ibbażat ir-raġunament tagħha u mhux sabiex tissuġġetta l-implementazzjoni tal-preżunzjoni msemmija fil-punt 105 iktar ’il fuq għall-produzzjoni ta’ ħjiel supplimentari fir-rigward tal-fatt li l-kumpannija parent effettivament eżerċitat influwenza (sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Ottubru 2008, Schunk u Schunk Kohlenstoff-Technik vs Il-Kummissjoni, T-69/04, Ġabra p. II-2567, punt 57).

108 Fl-aħħar, għandu jiġi ppreċiżat li l-preżunzjoni bbażata fuq iż-żamma tat-totalità ta’ kapital tista’ tapplika mhux biss fil-każ fejn teżisti relazzjoni diretta bejn il-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha, iżda wkoll fil-każ, bħal dak fil-kawża preżenti, fejn din ir-relazzjoni hija indiretta, permezz ta’ sussidjarja intermedjarja.

109 Barra minn hekk, għandu jiġi mfakkar li, skont l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, il-Kummissjoni tista’, permezz ta’ deċiżjoni, timponi kontra l-impriżi li jkunu kisru l-Artikolu 81(1) KE, multi li ma jistgħux jaqbżu l-10 % tad-dħul mill-bejgħ miksub matul is-sena finanzjarja preċedenti minn kull waħda mill-impriżi li jkunu pparteċipaw fil-ksur. L-istess indikazzjoni tinsab fl-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17.

110 Id-dħul mill-bejgħ imsemmi f’dawk id-dispożizzjonijiet huwa relatat, skont ġurisprudenza stabbilita dwar l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17, mad-dħul mill-bejgħ globali tal-impriża kkonċernata (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française et vs Il-Kummissjoni, 100/80 sa 103/80, Ġabra p. 1825, punt 119; sentenzi tal-Qorti Ġenerali tad-29 ta’ April 2004, Tokai Carbon et vs Il-Kummissjoni, T-236/01, T-239/01, T-244/01 sa T-246/01, T-251/01 u T-252/01, Ġabra p. II-1181, punt 367, u tat-8 ta’ Lulju 2004, JFE Engineering et vs Il-Kummissjoni, T-67/00, T-68/00, T-71/00 u T-78/00, Ġabra p. II-2501, punt 533), jiġifieri l-impriża akkużata bil-ksur u li, għal dak il-fatt, tkun ġiet iddikjarata responsabbli (sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ Marzu 2002, ABB Asea Brown Boveri vs Il-Kummissjoni, T-31/99, Ġabra p. II-1881, punt 181, u tal-4 ta’ Lulju 2006, Hoek Loos vs Il-Kummissjoni, T‑304/02, Ġabra p. II-1887, punt 116).

111 Rigward il-kunċett ta’ “sena finanzjarja preċedenti” imsemmi fl-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, dan għandu jinftiehem fis-sens li jirreferi għas-sena finanzjarja ta’ qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni, ħlief f’sitwazzjonijiet partikolari fejn id-dħul mill-bejgħ ta’ din l-aħħar sena finanzjarja ma jkun jagħti ebda indikazzjoni utli dwar is-sitwazzjoni ekonomika reali tal-impriża kkonċernata u l-livell xieraq tal-multa li għandha tiġi imposta fuqha (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Ġunju 2007, Britannia Alloys & Chemicals vs Il-Kummissjoni, C-76/06 P, Ġabra p. I-4405, punti 25, 29 u 30), li ma huwiex il-każ f’din il-kawża.

112 Minn dan isegwi li l-kwistjoni li tqum fil-kuntest ta’ din il-parti hija jekk il-Kummissjoni kellhiex bażi biex tikkunsidra li, f’dan il-każ, l-impriża kkonċernata kienet ikkostitwita mir-rikorrenti u mill-kumpannija li tinsab f’ras il-grupp li tappartjeni għalih, jiġifieri Dimon. Fil-każ ta’ risposta fl-affermattiv għal dik id-domanda, ikollu jiġi konkluż, fid-dawl tal-prinċipji mfakkra fil-punti 109 sa 111 iktar ’il fuq, li l-Kummissjoni ġustament ikkunsidrat, fil-premessi 442 u 446 tad-deċiżjoni kkontestata, id-dħul mill-bejgħ ikkonsolidat miksub minn Dimon fl-2003 għall-applikazzjoni tal-limitu msemmi iktar ’il fuq ta’ 10 % tad-dħul mill-bejgħ.

113 Għall-finijiet tal-eżami ta’ dik id-domanda, qabel kollox, għandu jiġi ddeterminat liema huma l-kriterji li użat il-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, sabiex iżżomm lill-kumpannija parent responsabbli għall-ksur imwettaq mill-kumpannija sussidjarja tagħha, kif ukoll il-konformità tagħhom mal-prinċipji stabbiliti mill-ġurisprudenza dwar dan is-suġġett, u sussegwentement, għandu jiġi vverifikat jekk il-Kummissjoni applikatx dawk il-kriterji b’mod korrett sabiex tikkonkludi li r-rikorrenti u Dimon kienu jikkostitwixxu entità ekonomika waħda.

Fuq il-kriterji użati mill-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, biex iżżomm lil kumpannija parent responsabbli għall-ksur imwettaq mill-kumpannija sussidjarja tagħha

114 Mid-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li, sabiex kumpannija parent tinżamm responsabbli għal ksur imwettaq mis-sussidjarja tagħha u, konsegwentement, sabiex tidher fost id-destinatarji ta’ din id-deċiżjoni u tiġi ddikjarata responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta fuq l-imsemmija sussidjarja, il-Kummissjoni segwiet ir-raġunament li ġej.

115 Il-Kummissjoni bdiet mill-premessa li tgħid li tali imputabbiltà hija possibbli meta l-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha jkunu jifformaw parti mill-istess unità ekonomika u, konsegwentement, jikkostitwixxu impriża unika fis-sens tal-Artikolu 81 KE (ara l-premessa 374 tad-deċiżjoni kkontestata).

116 L-element ċentrali li fuqu bbażat ruħha l-Kummissjoni sabiex tistabbilixxi li l-kumpannija parent u s-sussidjarja tagħha jinsabu fil-każ bħal dan huwa n-nuqqas ta’ awtonomija ta’ din tal-aħħar fir-rigward tal-aġir tagħha fis-suq (ara l-premessa 371 tad-deċiżjoni kkontestata), peress li dan in-nuqqas ta’ awtonomija huwa l-korollarju tal-eżerċizzju ta’ “influwenza determinanti” tal-kumpannija parent fuq l-aġir tas-sussidjarja tagħha (ara l-premessi 18, 372, 373, 378, 380, 381, 383, 391, 392, 397, 399, 400, 422 u 441 tad-deċiżjoni kkontestata).

117 F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni qieset li hija ma setgħatx tillimita ruħha li tikkonstata li l-kumpannija parent kellha l-possibbiltà teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tas-sussidjarja taghha, iżda kellha turi li din l-influwenza ġiet effettivament eżerċitata (ara, b’mod partikolari, il-premessi 18, 376, 384, 391, 392, 397, 399 u 400 tad-deċiżjoni kkontestata).

118 B’hekk, b’mod partikolari, mill-premessa 384 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li, għalkemm il-Kummissjoni qieset li ma kienx hemm lok li Sepi tinżamm responsabbli għall-ksur imwettaq minn Cetarsa, li din kienet iżżomm madwar 80 % tal-kapital tagħha, dan kien minħabba l-fatt li hija ma kellha l-ebda element fil-fajl tagħha li kien jippermettilha li tistabbilixxi li din tal-aħħar ma kinitx tiddetermina b’mod awtonomu l-aġir tagħha fis-suq.

119 Bl-istess mod, mill-premessa 18 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li r-raġuni għalfejn il-Kummissjoni ma żammitx lil Universal u lanqas lis-sussidjarja tagħha b’100 % Universal Leaf, responsabbli għall-aġir li jikkostitwixxi ksur tas-sussidjarja b’90 % tagħha, Taes, hija li ma kellhiex provi suffiċjenti li juru li dawn eżerċitaw effettivament influwenza determinanti fuq din tal-aħħar.

120 Dawn huma l-istess prinċipji li l-Kummissjoni kellha l-intenzjoni li tapplika fil-każ tal-kumpanniji parent ta’ WWTE, fir-rigward tal-perijodu preċedenti għal Mejju 1998. B’hekk, inizjalment, hija ntrabtet sabiex turi li dawk il-kumpanniji parent kienu jeżerċitaw kontroll konġunt fuq WWTE mal-president tagħha u ma’ żewġ membri tal-familja tiegħu, u b’hekk seta’ jinftiehem li dawn kienu f’pożizzjoni li jeżerċitaw influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din il-kumpannija (ara l-premessi 388 sa 391 tad-deċiżjoni kkontestata). Fit-tieni lok, il-Kummissjoni, abbażi ta’ sensiela ta’ elementi stabbiliti fil-premessa 391 tad-deċiżjoni kkontestata, ipprovat tistabbilixxi li l-imsemmija kumpanniji parent effettivament kienu jeżerċitaw tali influwenza fuq l-aġir ta’ WWTE (ara l-premessi 391, 392 u 400 tad-deċiżjoni kkontestata).

121 Barra minn hekk, il-Kummissjoni rrilevat li, fil-każ partikolari fejn kumpannija parent iżżomm it-totalità tal-kapital tas-sussidjarja tagħha, jista’, skont il-ġurisprudenza, jiġi preżunt li l-ewwel waħda teżerċita effettivament influwenza determinanti fuq l-aġir tat-tieni waħda (ara l-premessa 372 tad-deċiżjoni kkontestata).

122 Madankollu, fil-kawża preżenti, sabiex jinżammu responsabbli kumpanniji parent li jinsabu f’tali sitwazzjoni, għall-ksur imwettaq mis-sussidjarja tagħhom, il-Kummissjoni għażlet li ma tillimitax ruħha sabiex tuża din il-preżunzjoni, iżda sabiex tibbaża ruħha wkoll fuq elementi ta’ fatt intiżi sabiex jistabbilixxu li dawn il-kumpanniji parent effettivament eżerċitaw influwenza determinanti fuq is-sussidjarja tagħhom, u għaldaqstant, sabiex issostni din il-preżunzjoni (ara, b’mod partikolari, il-premessi 372, 375, 376 u 378 tad-deċiżjoni kkontestata).

123 B’hekk, mill-premessa 18 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta espressament li, għalkemm il-Kummissjoni ma żammitx lill-kumpanniji parent ewlenin u intermedjarji ta’ Deltafina, jiġifieri Universal u Universal Leaf, responsabbli għall-aġir li jikkostitwixxi ksur tas-sussidjarja tagħhom, minkejja l-fatt li dawn ikkontrollawha 100 %, huwa minħabba l-fatt li din ma kellhiex provi suffiċjenti li dawn eżerċitaw effettivament influwenza determinanti fuq l-imsemmija sussidjarja. Huwa wkoll f’dan is-sens li għandha tinftiehem il-premessa 376 tad-deċiżjoni kkontestata, anki jekk din hija fformulata f’termini kemxejn ambigwi. B’mod iktar partikolari, għalkemm huwa minnu li l-Kummissjoni tiddikjara, f’dik il-premessa, li fil-fajl tagħha ma hemm “ebda indikazzjoni tal-parteċipazzjoni materjali ta’ Universal […] u ta’ Universal Leaf fil-fatti eżaminati fid-[deċiżjoni kkontestata]”, madankollu, meta tinqara b’mod parallel mal-premessa 18 ta’ dik id-deċiżjoni u titpoġġa fil-kuntest tagħha, dik id-dikjarazzjoni ma tistax tiġi interpretata fis-sens li r-raġuni għalfejn hija ma żammitx lil dawn iż-żewġ kumpanniji parent responsabbli – jew xi kumpannija parent oħra – kienet minħabba li huma ma kinux involuti fil-ksur.

124 Bl-istess mod, jirriżulta wkoll espressament mill-premessa 18 tad-deċiżjoni kkontestata li r-raġuni għalfejn il-Kummissjoni ma żammitx lil Intabex responsabbli għall-aġir illeċitu tar-rikorrenti, minkejja li din kienet tikkontrollaha 100 %, hija n-nuqqas ta’ provi suffiċjenti fir-rigward tal-eżerċizzju effettiv, minn din tal-ewwel, ta’ influwenza determinanti fuq din tal-aħħar, peress li l-parteċipazzjoni tagħha hija ta’ natura purament finanzjarja (ara wkoll il-premessa 376 tad-deċiżjoni kkontestata).

125 Min-naħa l-oħra, il-fatt huwa preċiżament li, fir-rigward tal-perijodu wara Mejju 1998, kienu allegatament jeżistu tali provi fir-rigward tal-kumpanniji parent ta’ WWTE, minbarra l-fatt li dawn tal-ewwel kellhom l-ishma kollha – jew, għal xi ftit xhur biss, kważi kollha – ta’ din tal-aħħar, liema ħaġa wasslet lill-Kummissjoni biex iżżomm lil dawk il-kumpanniji parent responsabbli għall-ksur (ara, b’mod partikolari, il-premessi 375, 393, 396 u 398 tad-deċiżjoni kkontestata).

126 Dan huwa l-istess metodu li l-Kummissjoni riedet tapplika fil-każ ta’ Dimon. B’hekk, sabiex tiddikjara lil din tal-aħħar responsabbli għall-aġir li jikkostitwixxi ksur tar-rikorrenti mit-tieni semestru tas-sena 1997, hija ma llimitatx ruħha li tibbaża ruħha fuq il-preżunzjoni li tirriżulta mill-fatt li, minn dak iż-żmien, hija kellha l-ishma kollha tar-rikorrenti (ara l-premessi 375, 377 u 378 tad-deċiżjoni kkontestata), iżda ħadet inkunsiderazzjoni wkoll ċerti elementi supplimentari li juru li hija effettivament eżerċitat influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din l-istess kumpannija (ara l-premessi 375 u 378 sa 380 tad-deċiżjoni kkontestata).

127 Dan jista’ jiġi dedott, b’mod partikolari, mit-tieni sentenza tal-premessa 378 tad-deċiżjoni kkontestata, għalkemm huwa indikat li dawk l-elementi supplimentari jikkonfermaw li Dimon kienet “f’pożizzjoni” li teżerċita tali influwenza (ara l-punt 33 iktar ’il fuq). Huwa minnu li, kif tirrikonoxxi l-Kummissjoni stess fir-risposta tagħha għal domanda bil-miktub tal-Qorti Ġenerali, dik is-sentenza setgħet tiġi “ifformulata b’mod iktar ċar”. Madankollu, meta tinqara flimkien mal-premessi 372 u 377 tad-deċiżjoni kkontestata kif ukoll mal-ewwel sentenza tal-premessa 378 ta’ dik id-deċiżjoni, din tista’ tinftiehem biss fis-sens deskritt fil-punt 126 iktar ’il fuq.

128 Finalment, il-Kummissjoni eżaminat jekk jistgħux jiġu aċċettati l-argumenti ppreżentati mill-kumpanniji sussidjarji kkonċernati (u/jew mill-kumpanniji parent tagħhom) fir-risposta tagħhom għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, bil-għan li jiġi stabbilit li huma kienu qegħdin jaġixxu b’mod awtonomu fis-suq (ara, b’mod partikolari, il-premessi 381 u 399 tad-deċiżjoni kkontestata). B’hekk, fir-rigward tal-argumenti invokati minn Dimon, hija ċaħdithom fuq il-bażi li ma kinux konklużivi, billi rrilevat, b’mod partikolari, li “l-eżistenza ta’ tmexxija lokali tal-kumpannija sussidjarja tagħha Spanjola ma [kinitx teskludi] il-possibbiltà li Dimon teżerċita influwenza determinanti fuq l-istess kumpannija sussidjarja” (premessa 381 tad-deċiżjoni kkontestata).

129 Għandu jiġi ppreċiżat li l-Kummissjoni adottat il-metodu msemmi fil-punti 115 sa 117, 121 u 122 iktar ’il fuq mhux biss għall-kumpanniji parent ewlenin, iżda wkoll għall-kumpanniji parent intermedjarji, hekk kif juri – fir-rigward ta’ dawn tal-aħħar – il-każ ta’ Universal Leaf, ta’ Intabex, ta’ SCTC u ta’ TCLT.

130 Għandu jingħad ukoll li dak il-metodu – bla ħsara għall-kwistjoni jekk hija applikatux b’mod korrett fil-każ tar-rikorrenti, kwistjoni li ser tiġi eżaminata iktar ’il quddiem – jikkonforma kompletament mal-prinċipji stabbiliti f’dan ir-rigward mill-ġurisprudenza, kif imfakkra fil-punti 99 sa 108 iktar ’il fuq.

131 Huwa minnu li, fir-rigward tal-każ partikolari fejn kumpannija parent iżżomm it-totalità tal-kapital tal-kumpannija sussidjarja tagħha li wettqet ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni, il-Kummissjoni ma bbażatx ruħha esklużivament fuq il-preżunzjoni stabbilita mill-ġurisprudenza (ara l-punti 105 u 106 iktar ’il fuq) sabiex turi li l-ewwel waħda kienet effettivament teżerċita influwenza determinanti fuq il-politika kummerċjali tat-tieni waħda, iżda ħadet inkunsiderazzjoni wkoll elementi oħra ta’ fatt intiżi sabiex jikkonfermaw dan l-eżerċizzju. Waqt is-seduta, il-Kummissjoni indikat, f’dan il-kuntest, li, fid-dawl tal-istat tal-ġurisprudenza rilevanti fiż-żmien meta ġiet adottata d-deċiżjoni kkontestata, hija kienet għażlet li taġixxi b’mod prudenti.

132 Madankollu, meta pproċediet b’dan il-mod, il-Kummissjoni għolliet il-livell ta’ prova meħtieġ sabiex hija tikkunsidra bħala stabbilit il-fatt li l-kundizzjoni dwar l-eżerċizzju effettiv ta’ influwenza determinanti ġiet sodisfatta, b’rispett komplet tal-kunċett fundamentali tal-unità ekonomika li tirreferi għalih il-ġurisprudenza kollha dwar l-imputabbiltà tar-responsabbiltà għall-ksur fuq persuni ġuridiċi li jikkostitwixxu l-istess impriża.

133 Għandu jiġi ppreċiżat li, meta, f’kawża li fiha jiddaħħal inkwistjoni ksur li jimplika lil diversi impriżi differenti, il-Kummissjoni tadotta, f’kuntest stabbilit mill-ġurisprudenza, metodu partikolari sabiex tiddetermina jekk hemmx lok li jinżammu responsabbli kemm il-kumpanniji sussidjarji li wettqu materjalment dan il-ksur, kif ukoll il-kumpanniji parent tagħhom, hija għandha, ħlief f’ċirkustanzi speċifiċi, tibbaża ruħha għal dan il-għan fuq l-istess kriterji fil-każ ta’ dawn l-impriżi kollha. Fil-fatt, il-Kummissjoni hija marbuta li tirrispetta l-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, li, skont ġurisprudenza stabbilita, jeżiġi li sitwazzjonijiet paragunabbli ma jiġux trattati b’mod differenti u li sitwazzjonijiet differenti ma jiġux trattati b’mod ugwali, ħlief jekk tali trattament ikun oġġettivament iġġustifikat (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-13 ta’ Diċembru 1984, Sermide, 106/83, Ġabra p. 4209, punt 28, u tal-Qorti Ġenerali tal-14 ta’ Mejju 1998, BPB de Eendracht vs Il-Kummissjoni, T-311/94, Ġabra p. II‑1129, punt 309). Għandu jiġi kkonstatat li barra minn hekk, il-Kummissjoni għandha l-istess opinjoni peress li, fil-premessa 384 tad-deċiżjoni kkontestata, hija tindika li “għalkemm iċ-ċirkustanzi preċiżi li jistgħu jwasslu[ha] […] sabiex tikkunsidra kumpannija parent responsabbli għall-aġir tal-kumpannija sussidjarja tagħha jistgħu jvarjaw minn każ għal ieħor, ma jistax minħabba dan ikun hemm ksur tal-prinċipju ta’ nondiskriminazzjoni sa kemm il-prinċipji ta’ responsabbiltà jiġu applikati b’mod koerenti”.

Fuq l-eżistenza ta’ entità ekonomika unika bejn ir-rikorrenti u Dimon

134 Għandu jiġi eżaminat jekk il-Kummissjoni applikatx korrettament, il-kriterji msemmija fil-punti 115 sa 117, 121 u 122 iktar ’il fuq sabiex tikkonstata l-eżistenza ta’ entità ekonomika unika bejn ir-rikorrenti u Dimon sa mit-tieni semestru tas-sena 1997 u, għaldaqstant, li żżomm lil din tal-aħħar responsabbli in solidum għall-ksur kif ukoll għall-ħlas tal-multa u li tinkludiha fost id-destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata.

135 Huwa stabbilit li, matul il-perijodu mit-18 ta’ Novembru 1997 sad-data meta ġiet adottata d-deċiżjoni kkontestata, Dimon kellha, permezz ta’ Intabex, it-totalità tal-kapital tar-rikorrenti. B’hekk, ma jistax jiġi kkontestat li, matul dak il-perijodu kollu, Dimon kienet f’pożizzjoni li teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din tal-aħħar (ara l-punt 105 iktar ’il fuq).

136 Għaldaqstant, għandu jiġi vverifikat jekk, f’dak li jirrigwarda l-istess perijodu, il-kundizzjoni dwar l-eżerċizzju effettiv ta’ influwenza determinanti minn Dimon kinitx sodisfatta wkoll, hekk kif issostni l-Kummissjoni.

137 F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, fid-deċiżjoni kkontestata, fir-rigward tal-kumpanniji sussidjarji kkontrollati 100 % mill-kumpanniji parent tagħhom, il-Kummissjoni għażlet li ma tibbażax ruħha sempliċement fuq il-preżunzjoni msemmija fil-punti 105, 106 u 121 iktar ’il fuq sabiex iżżomm lil dawn tal-aħħar responsabbli għall-ksur imwettaq mill-imsemmija kumpanniji sussidjarji, iżda li tikkunsidra wkoll elementi supplimentari li juru l-eżerċizzju effettiv ta’ influwenza determinanti (ara l-punti 122 sa 127 iktar ’il fuq).

138 Għaldaqstant, għandu jiġi eżaminat jekk l-elementi kkunsidrati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata, flimkien mal-fatt li Dimon kellha t-totalità tal-kapital tar-rikorrenti, jistabbilixxux b’mod suffiċjenti għall-finijiet tal-liġi li, matul il-perijodu kkunsidrat, din tal-ewwel kienet effettivament teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir ta’ din tal-aħħar. Dawn l-elementi huma elenkati fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata kif ukoll fin-noti ta’ qiegħ il-paġna 303 sa 305 ta’ dik id-deċiżjoni. Essenzjalment, dawn jikkonsistu f’diversi rapporti u korrispondenza mir-rikorrenti u li kienu indirizzati, skont il-Kummissjoni, lil Dimon.

139 Fl-affermattiv, ikollu jiġi vverifikat jekk l-allegazzjonijiet tar-rikorrenti, kif riprodotti fil-punt 84 iktar ’il fuq, jistgħux jinvalidaw dik il-konklużjoni.

– Fuq ir-“rapporti tal-attività” u l-“field reports”

140 Il-Kummissjoni tinvoka sensiela ta’ “rapporti tal-attivitajiet” u “field reports” ifformulati mir-rikorrenti, waqt li tirrileva b’mod partikolari li dawn spiss kienu jistabbilixxu l-prattiki illegali inkwistjoni. Dawk ir-rapporti, li jammontaw għal erbatax u li jkopru perijodu minn Diċembru 1998 sa Mejju 2001, huma elenkati fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 303 tad-deċiżjoni kkontestata.

141 Qabel kollox, għandu jiġi rrilevat li l-imsemmija rapporti fihom informazzjoni dettaljata mhux biss dwar diversi aspetti tal-attivitajiet kummerċjali tar-rikorrenti, bħall-iżvolġiment ta’ kampanji ta’ xiri ta’ tabakk mhux maħdum (kwantitajiet mixtrija, prezzijiet tax-xiri, eċċ.), il-kwantitajiet ta’ tabakk mhux maħdum ipproċessati u l-kuntratti konklużi ma’ Cetarsa għat-tfarrik ta’ parti mit-tabakk tagħha, dwar l-iżvilupp fir-regolamenti fis-settur tat-tabakk u dwar il-laqgħat li saru fi ħdan l-Anetab kif ukoll mal-assoċjazzjonijiet agrikoli u l-gruppi ta’ produtturi, iżda wkoll – kif ġie enfażizzat fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata – dwar il-prattiki illegali inkwistjoni.

142 Sussegwentement, għandu jiġi kkonstatat li jirriżulta mill-proċess li r-rapporti inkwistjoni kienu mħejjija minn B. u li, skont l-indikazzjonijiet tar-rikorrenti stess, dawn kienu indirizzati lill-membri tal-bord tad-diretturi tiegħu.

143 Fir-rigward ta’ dan l-aħħar punt, għandu jiġi rrilevat li, fl-istess jum meta akkwistat l-ishma kollha tar-rikorrenti, Dimon – permezz tal-kumpannija sussidjarja tagħha 100 % Intabex, li kellha biss sehem ta’ natura purament finanzjarja fir-rikorrenti – issostitwixxiet tlieta mill-erba’ membri ta’ dak il-bord tad-diretturi, billi nnominat b’mod partikolari lil żewġ persuni (G u T) li diġà kienu jeżerċitaw funzjonijiet fi ħdan kumpanniji oħrajn tal-grupp Dimon. B’hekk, dak iż-żmien, G kien ukoll direttur eżekuttiv ta’ Compañia de Filipinas, SA, kumpannija sussidjarja ta’ Intabex li għandha l-uffiċċju rreġistrat tagħha fi Spanja u li hija attiva fil-produzzjoni ta’ tabakk iswed, u T. li kien ukoll impjegat minn Dimon International Services u membru tal-bord tad-diretturi ta’ dik il-kumpannija (sa Awwissu 1998).

144 F’dan il-kuntest, għandha tiġi enfażizzata, b’mod partikolari, l-importanza tal-funzjonijiet li assuma T. fi ħdan il-grupp Dimon. Effettivament, minbarra li kien membru tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti matul il-perijodu kollu tal-ksur u membru tal-bord tad-diretturi ta’ Dimon International Services sa Awwissu 1998, T. kien jippresjedi l-bord tad-diretturi ta’ żewġ kumpanniji oħrajn tal-grupp Dimon, jiġifieri Intabex Holding Worldwide, SA (mill-1998 sal-1999) u LRH Travel Ltd (sa Novembru 2000). Barra minn hekk, hekk kif indikat ir-rikorrenti fir-risposta tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, huwa kien inkarigat sabiex “jiggarantixxi l-integrazzjoni effettiva tal-grupp Intabex fil-grupp Dimon”. Ma’ dan jiżdied il-fatt li, kif ser jiġi spjegat f’iktar dettall fil-punt 160 iktar ’il quddiem, minn korrispondenza diversa li tinsab fil-fajl jirriżulta li r-rikorrenti kkonsultat ma’ T. dwar kwistjonijiet relatati mal-attivitajiet kummerċjali tagħha jew talbet l-approvazzjoni tiegħu qabel l-adozzjoni ta’ ċerti deċiżjonijiet importanti. Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, il-Kummissjoni kienet fondata meta kkunsidrat li T. kien jaġixxi f’isem il-kumpannija li tinsab f’ras il-grupp Dimon, jiġifieri r-rikorrenti, u li kellu rwol ta’ intermedjarju bejnha u r-rikorrenti. Il-fatt li T. kellu kwistjoni ma’ Dimon, li wasslet lil din tal-aħħar biex ittemm, f’Awwissu 1998, il-funzjonijiet tiegħu bħala membru tal-bord tad-diretturi ta’ Dimon International Services, ma jpoġġix indiskussjoni dik il-konklużjoni. Effettivament, wara dik id-data, T. mhux biss baqa’ impjegat ta’ dik il-kumpannija, iżda baqa’ wkoll membru tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti, ta’ Intabex Holding Worldwide u ta’ LRH Travel.

145 L-elementi msemmija fil-punti 142 sa 144 iktar ’il fuq juru li Dimon, permezz tal-membri li hija ħatret fi ħdan il-bord tad-diretturi tar-rikorrenti u, b’mod partikolari, T, kellha l-iskop li tissorvelja l-attivitajiet ta’ din tal-aħħar u tagħmel ċert li dawn jiżviluppaw b’mod konformi mal-politika kummerċjali tal-grupp Dimon. B’hekk, għalkemm formalment ir-“rapporti tal-attivitajiet” u l-“field reports” inkwistjoni kienu ntbagħtu lil dawk il-membri u mhux direttament lil Dimon innifisha, il-Kummissjoni kienet fondata meta stmat, fil-premessa 380 tad-deċiżjoni kkontestata, li dik il-kumpannija kienet informata bil-kontenut ta’ dawk ir-rapporti u, singolarment, dwar il-prattiki illegali inkwistjoni. Dik il-konstatazzjoni hija kkorroborata mill-fatt, irrilevat fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata, li l-imsemmija rapporti kienu tradotti sistematikament mill-Ispanjol għall-Ingliż, li hija l-lingwa ta’ ħidma ta’ Dimon.

146 Finalment, għandu jiġi rrilevat li huwa stabbilit li Dimon, li kienet mingħajr kontestazzjoni f’pożizzjoni li teżerċita influwenza determinanti fuq l-aġir tar-rikorrenti (ara l-punti 105 u 135 iktar ’il fuq), qatt ma esprimiet l-oppożizzjoni ċara tagħha għall-prattiki illegali li kienet taf bihom u lanqas ma ħadet xi miżura kontra l-kumpannija sussidjarja tagħha sabiex iżżommha milli tkompli tipparteċipa fil-ksur, u dan minkejja r-riskju ta’ prosekuzzjonijiet jew azzjonijiet għad-danni minn terzi li hija esponiet ruħha għalihom billi aġixxiet b’dan il-mod (ara wkoll il-premessa 382 tad-deċiżjoni kkontestata). Minn dan, il-Kummissjoni setgħet leġittimament tiddeduċi li Dimon kienet tapprova b’mod taċitu l-imsemmija parteċipazzjoni u tikkunsidra li tali aġir jikkostitwixxi indikazzjoni supplimentari tal-eżerċizzju ta’ influwenza determinanti fuq l-aġir tas-sussidjarja tagħha.

– Fuq il-korrispondenza skambjata bejn ir-rikorrenti u Dimon

147 Il-Kummissjoni tibbaża ruħha wkoll fuq għadd ta’ korrispondenza bejn ir-rikorrenti u Dimon, filwaqt li rrilevat li wħud minnhom kienu jsemmu l-prattiki illegali inkwistjoni, li oħrajn kienu jirrigwardaw il-kuntratti ta’ pproċessar ta’ tabakk jew ta’ bejgħ ta’ tabakk ipproċessat li Dimon kienet ikkonkludiet ma’ Cetarsa u Deltafina u li oħrajn kienu jirrigwardaw, b’mod iktar ġenerali, il-kundizzjonijiet ta’ xiri tat-tabakk mhux maħdum u l-qafas regolamentarju applikabbli fi Spanja.

148 Fir-rigward tal-korrispondenza li tifforma parti mill-ewwel kategorija msemmija fil-punt 147 iktar ’il fuq, il-Kummissjoni, fil-premessa 379 tad-deċiżjoni kkontestata, tirreferi, bħala eżempju, għall-premessi 168 u 179 u għan-noti ta’ qiegħ il-paġna 217 u 229 ta’ dik id-deċiżjoni.

149 Qabel kollox, f’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat li dik il-korrispondenza effettivament tirreferi għall-prattiki illegali inkwistjoni.

150 B’hekk, kuntrarjament għal dak li tallega r-rikorrenti, il-faks tal-14 ta’ Diċembru 1998 mibgħuta minn B. lil D. (fi ħdan Dimon International, kumpannija sussidjarja tal-grupp Dimon stabbilita fl-Istati Uniti), imsemmija fil-premessa 168 tad-deċiżjoni kkontestata, ma kellhiex bħala skop esklużiv kuntratt ta’ bejgħ ta’ tabakk ipproċessat li hija kienet ikkonkludiet ma’ Deltafina, iżda kienet tirrigwarda wkoll dawk il-prattiki. Dan jirriżulta b’mod ċar mit-tielet paragrafu ta’ dik il-faks, fejn B. indika dan li ġej :

“Meta nkun irċevejt il-prezzijiet tal-erba’ kumpannija, ninfurmak. Madankollu, nista’ ngħidlek minn issa li l-problemi li kienu jidhru daqstant serji meta żortna fi Spanja sparixxew, peress li l-kumpanniji kollha marru għall-prezz miftiehem ta’ 87 [pesetas Spanjoli (ESP)] (bejn 2 jew 3 ESP ’il fuq jew l-isfel) [għal kull kg], u dawn il-prezzijiet huma l-prezzijiet uffiċjali, għalkemm nissuponu li Cetarsa għamlet ħlasijiet oħrajn lil produtturi bħalna.”

151 Il-premessa 179 tad-deċiżjoni kkontestata tirreferi għal rapport ta’ B. tal-5 ta’ Mejju 1998, li kien indirizzat lil T. u li kopja tiegħu ntbagħtet il-ġurnata ta’ qabel b’faks minn B. liż-żewġ membri l-oħra tal-bord tad-diretturi tar-rikorrenti. Għandu jiġi kkonstatat li, f’dan ir-rapport, li jiddeskrivi l-iżvolġiment tal-kampanja ta’ xiri tat-tabakk tas-sena 1998, huwa partikolarment indikat li “[r-rikorrenti] tat kontribut importanti sabiex l-impriżi jaslu għal ċerti akkordji bil-għan li tiġi evitata l-gwerra tal-prezzijiet tas-sena [preċedenti]”, li “il-prezzijiet ġew innegozjati mal-assoċjazzjonijiet u l-[gruppi ta’ produtturi tat-tabakk]”, li, “għall-ewwel darba, […] il-gwerra bejn l-impriżi [ġiet evitata] u li kull impriża setgħet tixtri l-kwantitajiet li riedet” u li “in-negozjati ma’ [dawk il-gruppi] kienu diffiċli iżda l-impriżi kollha sostnew il-pożizzjoni tagħhom b’serjetà u fi spirtu ta’ kollaborazzjoni”. Fl-imsemmi rapport jingħad ukoll li r-rikorrenti u WWTE ntrabtu li jixtru l-istess kwantitajiet ta’ tabakk bħas-sena preċedenti u li l-proċessuri ftehmu li jagħti lill-gruppi ta’ produtturi ħlasijiet bil-quddiem ta’ 35 ESP/kg għall-varjetà Virginia u ta’ 45 ESP/kg għall-varjetajiet Burley. Finalment, issemmiet l-“opportunità t