SENTENZA TAL-QORTI TAL-PRIM'ISTANZA (Il-Ħames Awla)

23 ta' Novembru 2004( )

"Trasparenza –Aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Kunsill – Rifjut parzjali ta' aċċess – Regolament (KE) Nru 1049/2001 – Eċċezzjonijiet"

Fil-kawża T-84/03,

Maurizio Turco, li jirrisjedi f'Pulsano (l-Italja), irrappreżentat minn O. W. Brouwer, T. Janssens u C. Schillemans, avocats,

rikorrent,

sostnut mir-

Repubblika tal-Finlandja, irrappreżentata minn T. Pynnä u A. Guimaraes-Purokoski, bħala aġenti, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

mir-

Renju tad-Danimarka, inizjalment irrappreżentat minn J. Liisberg imbagħad minn J. Molde, bħala aġenti, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

u mir-

Renju ta' l-Iżvezja, irrappreżentat minn A. Kruse u K. Wistrand, bħala aġenti, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

intervenjenti,

vs

Il-Kunsill ta' l-Unjoni Ewropea, irrappreżentat minn J.-C. Piris u M. Bauer, bħala aġenti,

konvenut,

sostnut mir-

Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq, irrappreżentat minn C. Jackson, bħala aġent, assistit minn P. Sales u minn J. Stratford, barristers, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

u mill-

Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn M. Petite, C. Docksey u P. Aalto, bħala aġenti, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,

intervenjenti,

li għandha bħala suġġett talba għall-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kunsill tad-19 ta' Diċembru 2002, li tirrifjuta parzjalment l-aċċess tar-rikorrent għal ċerti dokumenti li jidhru fl-aġenda tal-laqgħa tal-Kunsill "Ġustizzja u Affarijiet Interni" ta' l-14 u l-15 ta' Ottubru 2002,

IL-QORTI TAL-PRIM'ISTANZA

TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ (Il-Ħames Awla),

komposta minn P. Lindh, President, R. García-Valdecasas u J. D. Cooke, Imħallfin,

Reġistratur: I. Natsinas, Amministratur,

wara li rat il-procedura bil-miktub u wara s-seduta ta' l-24 ta' Ġunju 2004,

tagħti l-preżenti

Sentenza

Il-kuntest ġuridiku

1 Skond l-Artikolu 255 KE :

" 1. Kull ċittadin ta' l-Unjoni, u kull persuna fiżika jew ġuridika li toqgħod jew li jkollha l-uffiċċju reġistrat tagħha fi Stat Membru, għandu jkollha d-dritt għall-aċċess għal dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni, soġġett għall-prinċipji u l-kondizzjonijiet kif definiti skond il-paragrafi 2 u 3.

2. Il-prinċipji ġenerali u l-limiti għar-raġuni ta’ interess pubbliku jew privat li jirregolaw id-dritt ta' l-aċċess għal dokumenti jiġu stabbiliti mill-Kunsill, li jaġixxi skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 251 fi żmien sentejn mid-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Amsterdam.

[…]"

2 Il-premessi 1, 2, 3, 4, 6 u 11 tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 1049/2001, tat-30 ta' Mejju 2001, dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni (ĠU L 145, p. 43), adottat b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 255 KE, jindikaw is-segwenti:

"(1) It-tieni sottoparagrafu ta' l-Artikolu 1 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea jħaddan fih il-kunċett ta' trasparenza, billi jgħid li t-Trattat huwa stadju ġdid fil-proċess tal-ħluq ta' għaqda dejjem eqreb fost il-popli ta' l-Ewropa, fejn id-deċiżjonijiet jittieħdu bl-aktar mod miftuħ, u l-eqreb liċ-ċittadin, possibbli.

(2) It-trasparenza tgħin liċ-ċittadin jieħu sehem fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet b'mod aktar mill-qrib, u jiggarantixxi li l-amministrazzjoni tgawdi aktar leġittimità u tkun aktar effettiva u kontabbli liċ-ċittadin f'sistema demokratika. It-trasparenza ssaħħaħ il-prinċipji tad-demokrazija u r-rispett lejn id-drittijiet fundamentali, kif stabbilit fl-Artikolu 6 tat-Trattat ta' l-UE u fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ta' l-Unjoni Ewropea.

(3) Il-konklużjonijiet tal-laqgħat tal-Kunsill Ewropew li saru f'Birmingam, f'Edinburgu u f'Kopenħagen emfasizzaw il-bżonn li tiddaħħal aktar trasparenza fix-xogħol ta' l-istituzzjonijiet ta' l-Unjoni. Dan ir-Regolament jikkonsolida l-inizjattivi li diġà ttieħdu mill-istituzzjonijiet bi skop li jsaħħu t-trasparenza tal-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet.

(4) L-iskop ta' dan ir-Regolament huwa li jagħti l-akbar effett possibbli lid-dritt ta' l-aċċess pubbliku għad-dokumenti u li jistipula l-p[r]inċipji ġenerali u l-limiti fuq dan l-aċċess skond l-Artikolu 255(2) tat-Trattat tal-KE.

[...]

(6) Għandu jingħata aktar aċċess għad-dokumenti f'każijiet fejn l-istituzzjonijiet jaġixxu fil-kapaċitajiet leġislattivi tagħhom, inklużi dawk taħt setgħat delegati, filwaqt li fl-istess ħin tinżamm l-effettivita' tal-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet ta' l-istituzzjonijiet. Dawn id-dokumenti għandhom jsiru direttament aċċessibbli bl-aktar mod possibbli.

[...]

(11) Bħala prinċipju, [id-]dokumenti [kollha] ta' l-istituzzjonijiet għandhom jkunu aċċessibbli għall-pubbliku. Madankollu, bħala eċċezzjonijiet, xi interessi pubbliċi u privati għandhom jitħarsu. L-istituzzjonijiet għandhom ikollhom id-dritt li jħarsu l-konsultazzjonijiet u deliberazzjonijiet interni tagħhom fejn meħtieġ sabiex jissalvagwardjaw is-setgħa tagħhom li jwettqu l-kompiti tagħhom. Meta jagħmlu stima ta' l-eċċeżżjonijiet, l-istituzzjonijiet għandhom jikkunsidraw il-prinċipji tal-liġi Komunitarja dwar il-protezzjoni ta' data personali, f'kull qasam ta' l-attivitajiet ta' l-Unjoni.

[...]"

3 L-Artikolu 4 ta' l-imsemmi regolament jipprovdi li :

"Eċċezzjonijiet

1. L-istituzzjonijiet għandhom jirrifjutaw aċċess għal dokument meta l-iżvelar tiegħu jista' jdgħajjef il-ħarsien ta':

(a) l-interess pubbliku fir-rigward ta':

– is-sigurtà pubblika,

– kwistjonijiet militari u ta' difiża,

– relazzjonijiet internazzjonali,

– il-politika finanzjarja, monetarja jew ekonomika tal-Komunità jew ta' Stat Membru;

(b) il-privatezza u l-integrità ta' l-individwu, b'mod partikolari skond il-legislazzjoni Komunitarja dwar il-ħarsien ta' data personali.

2. L-istituzzjonijiet għandhom jirrifjutaw aċċess għal dokument meta l-iżvelar tiegħu jista' jdgħajjef il-ħarsien ta':

– interessi kummerċjali ta' persuna naturali jew legali, inkluża l-proprjetà intellettwali,

– proċedimenti fil-qrati u pariri legali,

– l-iskop ta' ispezzjonijiet, inves[ti]gazzjoni u verifiki,

jekk ma jkunx hemm interess pubbliku akbar fl-iżvelar tiegħu.

3. Aċċess għad-dokument, miktub minn istituzzjoni għall-użu intern jew irċevut minn istituzzjoni, dwar kwistjoni fejn id-deċiżjoni ma ttiħditx mill-istituzzjoni, għandu jiġi rifjutat jekk l-iżvelar tad-dokument serjament idgħajjef il-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet ta' l-istituzzjoni, jekk m'hemmx interess pubbliku akbar fl-iżvelar tiegħu.

Aċċess għad-dokument li fih opinjonijiet għall-użu intern bħala parti minn deliberazzjoni u konsultazzjonijiet preliminari fl-istituzzjoni kkonċernat[a] għandu jiġi rifjutat anke wara li tittieħed id-deċiżjoni jekk l-iżvelar tad-dokument serjament idgħajjef il-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet ta' l-istituzzjoni, jekk m'hemmx interess pubbliku akbar fl-iżvelar tiegħu.

[…] "

Fatti li taw lok għall-kawża

4 Permezz ta' posta elettronika tat-22 ta' Ottubru 2002, ir-rikorrent talab lill-Kunsill sabiex ikollu aċċess għad-dokumenti li jidhru fl-aġenda tal-laqgħa tal-Kunsill "Ġustizzja u Affarijiet Interni" li nżammet fil-Lussemburgu fl-14 u fil-15 ta' Ottubru 2002, li fosthom kien hemm l-opinjoni tas-servizz legali ta' l-istess Kunsill dwar proposta għal Direttiva tal-Kunsill li tistabbilixxi l-istandards minimi sabiex jintlaqgħu l-applikanti għal asil fl-Istati Membri.

5 Permezz ta' posta elettronika tal-5 ta' Novembru 2002, il-Kunsill laqa' t-talba tar-rikorrent fir-rigward ta' 15-il dokument mill-20 mitluba. Huwa rrifjuta li jagħti lir-rikorrent aċċess komplut għall-erba' dokumenti dwar il-proposti leġiżlattivi (Dokumenti Nri 12903/02, 12616/02, 12616/02 COR 1 u 12619/02), b'applikazzjoni ta' l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1049/2001. Barra minn hekk, il-Kunsill irrifjuta li jagħti lir-rikorrent aċċess għall-opinjoni tas-servizz legali tiegħu msemmija fil-punt 4 aktar 'il fuq (Dokument Nru 9077/02), b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 4(2) ta' l-imsemmi regolament. Fir-rigward ta' dan l-aħħar dokument, il-Kunsill indika s-segwenti:

"Id-Dokument [Nru] 9077/02 huwa opinjoni tas-servizz legali tal-Kunsill dwar proposta għal Direttiva tal-Kunsill li tistabbilixxi standards minimi sabiex jintlaqgħu l-applikanti għal asil fl-Istati Membri.

Fid-dawl tal-kontenut tiegħu, l-aċċess għal dan id-dokument jista' jippreġudika l-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali interni tal-Kunsill, prevista fl-Artikolu 4(2) tar-regolament. Fin-nuqqas ta' xi motiv speċifiku li jindika li hemm interess pubbliku superjuri partikolari fl-aċċess għal dan id-dokument, is-Segretarjat Ġenerali kkonkluda, wara li qies l-interessi taż-żewġ naħat, li l-interess tal-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali interni għandu prijorità fuq l-interess pubbliku u, għaldaqstant, iddeċieda li jirrifjuta l-aċċess għal dan id-dokument, skond l-Artikolu 4(2) tar-regolament. Din l-eċċezzjoni tkopri l-kontenut kollu kemm hu tad-dokument. Konsegwentement, mhuwiex possibli li jingħata aċċess parzjali għal dan id-dokument skond l-Artikolu 4(6) tar-regolament."

6 Permezz ta' ittra tat-22 ta' Novembru 2002, ir-rikorrent ippreżenta applikazzjoni konfermatorja skond l-Artikolu 7(2) tar-Regolament Nru 1049/2001. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent sostna li l-Kunsill kien applika bi żball l-eċċezzjonijiet għad-dritt ta' aċċess pubbliku għad-dokumenti ta' l-istituzzjonijiet previsti fl-Artikoli 4(2) u (3) tar-Regolament Nru 1049/2001 u indika li l-interess pubbliku superjuri li jiġġustifika l-aċċess għad-dokumenti in kwistjoni huwa l-prinċipju tad-demokrazija u tal-parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-proċess leġiżlattiv.

7 Permezz ta' ittra tad-19 ta' Diċembru 2002 (aktar 'il quddiem id-"deċiżjoni kkontestata"), il-Kunsill ċaħad l-applikazzjoni konfermatorja tar-rikorrent. Skond din l-ittra, fir-rigward ta' l-erba' dokumenti dwar il-proposti leġiżlattivi:

"Għalkemm sar progress mill-Kunsill dwar dawn il-kwistjonijiet, id-diskussjonijiet dwar l-atti leġiżlattivi in kwistjoni għadhom għaddejjin. Għaldaqstant, il-Kunsill iqis li l-aċċess komplut għad-dokumenti huwa prematur u jikkunsidra, wara li qies l-interessi in kwistjoni taż-żewġ naħat, li l-interess tal-protezzjoni tal-proċedura tat-teħid ta' deċiżjoni ta' l-istituzzjoni jegħleb l-interess pubbliku […] għal dak li jikkonċerna l-identifikazzjoni tad-delegazzjonijiet li l-pożizzjonijiet tagħhom huma rreġistrati fid-dokumenti, safejn din tista' tnaqqas il-flessibbiltà tad-delegazzjonijiet b'mod kunsiderevoli sabiex jikkunsidraw il-pożizzjonijiet tagħhom mill-ġdid jew twassal għall-ftuħ mill-ġdid tad-dibattitu u għalhekk tippreġudika serjament il-proċedura tat-teħid ta' deċiżjoni tal-Kunsill."

8 Fir-rigward ta' l-opinjoni tas-servizz legali tiegħu, il-Kunsill, permezz tad-deċiżjoni kkontestata, ikkunsidra li l-ewwel paragrafu tagħha biss seta' jintwera u li, fir-rigward tal-kumplament, kien xieraq li tiġi kkonfermata d-deċiżjoni tal-5 ta' Novembru 2002 li tirrifjuta l-aċċess tar-rikorrent għal din l-opinjoni. Għal dak li jikkonċerna l-eżistenza ta' interess pubbliku superjuri fis-sens ta' dan l-artikolu, il-Kunsill sostna s-segwenti:

"Il-Kunsill jikkunsidra li interess pubbliku superjuri bħal dan mhuwiex magħmul biss mill-fatt li l-aċċess għal dawn id-dokumenti li fihom l-opinjoni tas-servizz legali dwar kwistjonijiet legali li jqumu matul id-dibattitu dwar inizjattivi leġiżlattivi huwa fl-interess ġenerali li tiżdied it-trasparenza u l-għemil bil-miftuħ tal-proċedura tat-teħid ta' deċiżjoni. Fil-fatt, dan il-kriterju jista' jiġi applikat għall-opinjonijiet bil-miktub kollha jew għal dokumenti simili tas-servizz legali, fatt li jagħmel prattikament impossibbli għall-Kunsill li jirrifjuta l-aċċess għal kwalunkwe opinjoni tas-servizz legali bis-saħħa tar-Regolament Nru 1049/2001. Il-Kunsill jikkunsidra li riżultat bħal dan huwa manifestament kuntrarju għar-rieda tal-leġiżlatur, kif espressa fl-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, peress li jippriva lil din id-dispożizzjoni mill-effettività kollha tagħha."

9 Permezz ta' ittra tad-19 ta' Mejju 2003, il-Kunsill informa lir-rikorrent li parti mill-erba' dokumenti dwar il-proposti leġiżlattivi li kien ingħata biss aċċess parzjali għalihom kienu ġew integralment ippubblikati jew, fir-rigward tal-kumplament, kienu ntbagħtu lilu personalment.

Proċedura

10 Permezz ta' rikors ippreżentat fir-reġistru tal-Qorti tal-Prim'Istanza fit-28 ta' Frar 2003, ir-rikorrent ressaq din il-kawża.

11 Permezz ta' digriet ta' l-20 ta' Ottubru 2003, il-President tal-Ħames Awla tal-Qorti tal-Prim'Istanza awtorizza l-intervent, minn naħa, tar-Repubblika tal-Finlandja, tar-Renju tad-Danimarka u tar-Renju ta' l-Iżvezja in sostenn tat-talbiet tar-rikorrent u, min-naħa l-oħra, tal-Kummissjoni u tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq in sostenn tat-talbiet tal-Kunsill.

12 L-intervenjenti ppreżentaw in-noti tagħhom fit-termini stabbiliti.

13 Wara li semgħet ir-rapport ta' l-Imħallef Relatur, il-Qorti tal-Prim'Istanza (Il-Ħames Awla) iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali.

14 It-trattazzjoni tal-partijiet u r-risposti tagħhom għad-domandi magħmula mill-Qorti tal-Prim'Istanza nstemgħu fis-seduta ta' l-24 ta' Ġunju 2004.

Talbiet tal-partijiet

15 Ir-rikorrent jitlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza sabiex:

– tannulla d-deċiżjoni kkontestata;

– tordna lill-Kunsill ibati l-ispejjeż inklużi dawk ta' l-intervenjenti.

16 Il-Kunsill jitlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza sabiex:

– tiddikjara li m'hemmx lok li tingħata deċiżjoni dwar dan ir-rikors safejn id-deċiżjoni kkontestata tirrifjuta l-aċċess komplut għall-erba' dokumenti li jirrigwardaw proposti leġiżlattivi;

– tiddeċiedi dwar l-ispejjeż tal-kawża li ma tagħtix lok għal sentenza skond l-Artikolu 87(6) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Prim'Istanza;

– tiċħad ir-rikors, fir-rigward tal-kumplament, bħala infondat;

– tordna lir-rikorrent ibati l-ispejjeż.

17 Ir-Repubblika tal-Finlandja, in sostenn tar-rikorrent, titlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza sabiex tannulla d-deċiżjoni kkontestata.

18 Ir-Renju ta' l-Iżvezja, in sostenn tar-rikorrent, jitlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza sabiex tannulla d-deċiżjoni kkontestata safejn din tirrifjuta l-aċċess tar-rikorrent għall-opinjoni legali tal-Kunsill.

19 Il-Kummissjoni, in sostenn tal-Kunsill, titlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza sabiex:

– tiċħad ir-rikors;

– tikkundanna r-rikorrent ibati l-ispejjeż inklużi dawk marbuta ma' l-intervent tagħha.

20 Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq, in sostenn tal-Kunsill, jitlob lill-Qorti tal-Prim'Istanza tiċħad ir-rikors.

Fid-dritt

21 In sostenn tar-rikors tiegħu, ir-rikorrent isostni, fir-rigward ta' l-erba' dokumenti dwar il-proposti leġiżlattivi, li l-Kunsill kiser l-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1049/2001 kif ukoll l-obbligu tiegħu li jagħti motivazzjoni. Fir-rigward ta' l-opinjoni legali in kwistjoni, ir-rikorrent jallega li l-Kunsill kiser l-Artikolu 4(2) ta' l-imsemmi regolament.

Fuq ir-rifjut ta' aċċess għall-erba' dokumenti kompluti dwar il-proposti leġiżlattivi

L-argumenti tal-partijiet

22 Il-Kunsill isostni li, meta ġie mressaq dan ir-rikors, id-Dokumenti Nru 12616/02 u Nru 12616/02 COR 1 ma kinux saru kompletament pubbliċi, minkejja li r-regolament in kwistjoni f'dawn id-dokumenti kien diġà ġie adottat. Madankollu, dawn id-dokumenti kienu ġew kompletament imqiegħda fuq l-Internet fis-26 ta' Marzu 2003. F'dan il-kuntest il-Kunsill jippreċiża li, minkejja l-isforzi tiegħu sabiex dawn id-dokumenti jitqiegħdu fuq l-Internet, kif previst fl-Artikolu 11(6) ta' l-Anness II "Dispożizzjonijiet partikolari li jikkonċernaw l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Kunsill" tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2002/682/KE, Euratom, tat-22 ta' Lulju 2002, li tadotta r-Regoli tal-Proċedura tal-Kunsill (ĠU L 230 p. 7), u minħabba ammont ta' xogħol amministrattiv b'lura, ma kienx possibbli li dan isir qabel ma tressaq dan ir-rikors.

23 Fir-rigward tad-Dokumenti Nru 12619/02 u Nru 12903/02, fid-19 ta' Marzu 2003, kien ġie deċiż li dawn jinħarġu kompletament, minkejja li l-proċedura leġiżlattiva li tikkonċernahom kienet għadha ma wasslitx għal test finali.

24 Peress li t-talba tar-rikorrent fir-rigward ta' dawn id-dokumenti ġiet sodisfatta, il-Kunsill, sostnut mir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq, iqis li r-rikors sar mingħajr skop għal dak li jikkonċerna r-rifjut li jagħtih aċċess komplut għal dawn l-erba' dokumenti. Għaldaqstant, m'hemmx lok li tingħata deċiżjoni dwar din il-parti tar-rikors (digriet tal-Qorti tal-Prim'Istanza tas-17 ta' Settembru 1997, Antillean Rice Mills vs Il-Kummissjoni, T-26/97, Ġabra p. II‑1347, punt 15).

25 Għalhekk, mhuwiex neċessarju li tingħata risposta għall-argumenti tar-rikorrent dwar id-dritt ta' aċċess għal dawn id-dokumenti.

26 Ir-rikorrent jaċċetta li, minħabba d-deċiżjoni tal-Kunsill li jagħti l-aċċess għal dawn l-erba' dokumenti dwar proposti leġiżlattivi, dan ir-rikors sar mingħajr skop għal dak li jikkonċerna r-rifjut li jagħtih aċċess komplut għall-imsemmija dokumenti. Madankollu, huwa jenfasizza li l-Kunsill ma pprovda ebda spjegazzjoni li tikkonċerna l-bidla fil-pożizzjoni tiegħu fir-rigward ta' l-aċċess għalihom.

27 Madankollu, kieku l-Kunsill kellu jasserixxi li ma jeġax jeżamina l-motivazzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, dan ir-rikors ma jkunx sar mingħajr skop. Il-Kunsill, fil-fatt, ma jistax jevita l-istħarriġ ġudizzjarju billi jiddeċiedi li jagħti aċċess għad-dokumenti kkonċernati. Barra minn hekk, il-legalità ta' deċiżjoni għandha tiġi evalwata fid-data li fiha tkun ġiet adottata, li jikkostitwixxi espressjoni tal-prinċipji ta' legalità u ta' aċċess għall-ġustizzja. Għalhekk ir-rikorrent jitlob sabiex tiġi miċħuda t-talba tal-Kunsill għal dikjarazzjoni li m'hemmx lok għal deċiżjoni u jikkunsidra li, f'kull każ, li dan ta' l-aħħar għandu jiġi ordnat ibati l-ispejjeż skond it-tieni paragrafu ta' l-Artikolu 87(3) tar-Regoli tal-Proċedura.

Il-Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim'Istanza

28 Il-Qorti tal-Prim'Istanza tirrileva li, permezz ta' ittra tad-19 ta' Mejju 2003, il-Kunsill informa lir-rikorrent li d-Dokumenti Nru 12903/02, Nru 12616/02, Nru 12616/02 COR 1 u Nru 12619/02 kienu ippubblikati kollha fl-intier tagħhom.

29 Peress li r-rikorrent kellu aċċess għal dawn l-erba' dokumenti, l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, għal dak li jikkonċerna r-rifjut parzjali ta' aċċess tar-rikorrent għall-imsemmija dokumenti, ma jġib miegħu ebda konsegwenza addizzjonali meta mqabbel ma' l-aċċess komplut għal dawn id-dokumenti.

30 Peress li r-rikors sar mingħajr skop għal dak li jikkonċerna l-kategorija ta' dokumenti eżaminati, m'hemmx lok li tingħata deċiżjoni dwar dan il-punt.

Fuq ir-rifjut ta' aċċess għall-opinjoni tas-servizz legali tal-Kunsill

L-argumenti tal-partijiet

31 Ir-rikorrent isostni li r-rifjut tal-Kunsill li jagħtih aċċess għall-opinjoni tas-servizz legali tiegħu jikkostitwixxi ksur ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001. F'dan ir-rigward huwa jinvoka tliet argumenti.

32 Prinċipalment, ir-rikorrent jikkunsidra li l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 mhuwiex applikabbli għal opinjonijiet legali dwar abbozzi ta' liġijiet. Huwa jikkonstata li l-eċċezzjoni għall-prinċipju ta' aċċess pubbliku għad-dokumenti, prevista f'dan l-artikolu, tirreferi għal "proċedimenti fil-qrati u pariri legali". Għalhekk, din l-eċċezzjoni ma tkoprix l-opinjonijiet legali kollha interni jew esterni tal-Kunsill iżda hija intiża sabiex tassigura li, ħlief fil-każ li jeżisti interess pubbliku superjuri li jiġġustifika l-aċċess għalihom, ma jingħatax aċċess għall-pariri legali, ifformulati fil-kuntest tal-proċedimenti fil-qrati attwali jew potenzjali, li huma analogi għal komunikazzjonijiet bil-miktub bejn avukat u klijent. Barra minn hekk l-Ombudsman Ewropew wasal għall-istess konklużjoni f'wieħed mir-rapporti tiegħu lill-Parlament.

33 Għaldaqstant, l-opinjonijiet legali dwar proposti leġiżlattivi mhumiex koperti mit-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001. L-Artikolu 4(3) ta' l-imsemmi regolament huwa d-dispożizzjoni xierqa li tista' tiġġustifika li jiġi rrifjutat l-aċċess għal opinjonijiet legali stabbiliti fil-kuntest ta' eżami ta' proposti leġiżlattivi. Madankollu, il-Kunsill għamel żball fil-liġi meta ma invokax din id-dispożizzjoni fid-deċiżjoni kkontestata.

34 Barra minn hekk, skond ġurisprudenza stabbilita, l-eċċezzjonijiet kollha għall-prinċipju ta' l-aktar aċċess wiesa' possibbli għal dokumenti miżmuma minn istituzzjoni għandu jiġi interpretat u applikat b'mod strett u fuq bażi individwali. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent isostni li l-elementi mqajma mill-Kunsill pjuttost jikkorraboraw it-teżi li l-intenzjoni tal-leġiżlatur kienet preċiżament li jiġi limitat is-sens ta' l-espressjoni "pariri legali" għall-pariri legali fformulati fil-kuntest ta' proċedimenti fil-qrati, attwali jew potenzjali. Minn dan isegwi li l-eċċezzjoni tat-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 dwar il-"proċedimenti fil-qrati u pariri legali" ma tkoprix, fl-istess waqt, l-opinjonijiet legali fformulati fil-kuntest ta' proċeduri leġiżlattivi u l-pariri legali fformulati fil-kuntest ta' proċedimenti fil-qrati. Minkejja l-inċertezza tal-miżuri leġiżlattivi preċedenti li jikkonċernaw l-aċċess għad-dokumenti u l-interpretazzjoni mogħtija f'dan ir-rigward mill-Qorti tal-Prim'Istanza fis-sentenza tas-7 ta' Diċembru 1999, Interporc vs Il-Kummissjoni (T-92/98, Ġabra p. II‑3521), mir-Regolament Nru 1049/2001 issa jirriżulta b'mod ċar li l-"proċedimenti fil-qrati" ma jinkludux biss in-noti u d-dokumenti l-oħra ppreżentati f'dan il-kuntest, iżda wkoll il-"pariri legali" ifformulati fil-kuntest ta' l-imsemmija proċedimenti, attwali jew potenzjali.

35 Sussidjarjament, kieku t-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 kellu jkun applikabbli f'dan il-każ, ir-rikorrent, sostnut mir-Renju ta' l-Iżvezja, ir-Renju tad-Danimarka u r-Repubblika tal-Finlandja, ifakkar li din l-eċċezzjoni għandha tiġi interpretata u applikata b'mod strett.

36 Skond ir-rikorrent u r-Repubblika tal-Finlandja, l-interpretazzjoni mill-Kunsill ta' din l-eċċezzjoni hija wiesgħa wisq u twassal sabiex dan ta' l-aħħar jirrifjuta li jagħti aċċess għal kważi d-dokumenti kollha fformulati mis-servizz legali tiegħu. Ir-Repubblika tal-Finlandja tirrileva wkoll li l-pożizzjoni adottata mill-Kunsill ma tirrispettax il-prinċipju ta' proporzjonalità.

37 Għalkemm il-Kunsill jista' jirrifjuta l-aċċess għall-opinjonijiet tas-servizz legali tiegħu, huwa jista' jagħmel dan biss wara li tiġi eżaminata kull opinjoni legali u wara li jiġu ddeterminati r-raġunijiet konkreti li jiġġustifikaw ir-rifjut ta' aċċess (sentenzi tal-Qorti tal-Prim'Istanza tas-17 ta' Ġunju 1998, Svenska Journalistförbundet vs Il-Kunsill, T-174/95, Ġabra p. II‑2289, punt 112, u tas-7 ta' Frar 2002, Kuijer vs Il-Kunsill, T-211/00, Ġabra p. II‑485, punt 56). Madankollu, f'dan il-każ, il-Kunsill ma jistax juri li l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni ser jippreġudika l-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali.

38 F'dan ir-rigward, ir-Renju tad-Danimarka jippreċiża li l-Kunsill ma eżaminax jekk l-opinjoni legali in kwistjoni setgħetx tiġi ppubblikata, peress li huwa jikkunsidra li l-opinjonijiet kollha fformulati mis-servizz legali tiegħu fil-kuntest ta' proċedura leġiżlattiva jikkostitwixxu kategorija li mhijiex suġġetta għat-trasparenza. Fl-opinjoni tar-rikorrent u tar-Repubblika tal-Finlandja, il-Kunsill huwa meħtieġ li jibbilanċja, każ b'każ, l-interessi msemmija fl-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001. Ir-Repubblika tal-Finlandja żżid tgħid ukoll li l-evalwazzjoni ta' l-eċċezzjoni msemmija f'dan l-artikolu teħtieġ li jittieħed ukoll in kunsiderazzjoni l-ħin li jgħaddi minn meta tinkiteb l-opinjoni legali u t-talba għall-aċċess għaliha.

39 Ir-rikorrent jikkunsidra li, mill-ġurisprudenza, ma tistax tiġi dedotta projbizzjoni ġenerali ta' l-aċċess għall-opinjonijiet kollha tas-servizz legali. Fil-fatt, il-ġurisprudenza ma tipprekludix li ssir distinzjoni bejn l-opinjonijiet legali fformulati matul proċedura leġiżlattiva u l-pariri legali fformulati fil-kuntest tal-proċedimenti fil-qrati. Barra minn hekk, is-sentenzi invokati mill-Kunsill mhumiex rilevanti f'dan il-każ peress li l-kwistjonijiet imqajma fil-kawżi li wasslu għal dawn is-sentenzi kienu jikkonċernaw il-kwistjoni dwar jekk opinjonijiet tas-servizz legali tal-Kunsill kinux jistgħu jiġu prodotti, mingħajr awtorizzazzjoni speċifika, fil-kuntest ta' proċeduri quddiem il-Qorti tal-Prim'Istanza. Ir-rikorrent, ir-Renju tad-Danimarka u r-Repubblika tal-Finlandja jirrilevaw li, barra minn hekk, dawn il-kawżi ma jikkonċernawx l-applikazzjoni tar-Regolament Nru 1049/2001. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent jirreferi għas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-13 ta' Lulju 1995, Spanja vs Il-Kunsill (C-350/92, Rec. p. I‑1985, punt 35), għall-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali Jacobs f'din l-istess kawża (Ġabra p. I‑1988) kif ukoll is-sentenza tal-Qorti tal-Prim'Istanza tat-8 ta' Novembru 2000, Ghignone et vs Il-Kunsill (T-44/97, Ġabra SP p. I‑A‑223 u II‑1023, punt 48).

40 Fir-rigward tad-digriet tal-President tal-Qorti tal-Prim'Istana tat-3 ta' Marzu 1998, Carlsen et vs Il-Kunsill (T-610/97 R, Ġabra p. II‑485), invokat mill-Kunsill fid-deċiżjoni kkontestata, ir-rikorrent isostni li d-deċiżjoni li jiġi pprojbit l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni f'din il-kawża ttieħdet fil-kuntest ta' miżuri provviżorji, fatt li jinvolvi analiżi anqas fil-fond tal-fatti u tal-kwistjonijiet tad-dritt imqajma. Barra minn hekk, għall-Qorti tal-Prim'Istanza kien diffiċli li, f'din il-kawża, tasal għal konklużjoni oħra mingħajr ma tippreġudika r-riżultat tal-kawża prinċipali.

41 Fir-rigward ta' l-indipendenza neċessarja ta' l-opinjonijiet tas-servizz legali tiegħu invokata mill-Kunsill in sostenn tar-rifjut tiegħu li jiżvela l-opinjoni legali in kwistjoni, ir-rikorrent, sostnut mir-Renju tad-Danimarka, jikkunsidra li, skond l-Artikolu 22 tar-regoli interni tal-Kunsill, l-imsemmi servizz għandu jiddefendi l-interessi ta' l-istituzzjoni li jagħmel organikament parti minnha u li huwa suġġett ġerarkikament għaliha u huwa għandu rwol ċar fil-funzjoni leġiżlattiva ta' din l-istituzzjoni. Għalhekk l-aċċess għall-opinjonijiet tas-servizz legali jikkontribwixxi sabiex dan is-servizz jiġi protett minn influwenzi esterni illegali u, b'mod partikolari, mill-influwenzi ta' l-Istati Membri, kif ukoll sabiex jiggarantixxi l-imparzjalità tiegħu.

42 Barra minn hekk, kif isostnu r-rikorrent u r-Repubblika tal-Finlandja, l-aġenti tas-servizzi legali ta' l-istituzzjonijiet Komunitarji u s-servizzi legali stess għandhom kompitu differenti minn dawk ta' l-avukati esterni għall-istituzzjoni. B'hekk huma ma jgawdux mill-istess tip ta' indipendenza bħal dik li tikkaratterizza l-professjoni legali.

43 F'dan il-kuntest, ir-Renju ta' l-Iżvezja jsostni li, għalkemm ċerta informazzjoni li tidher fl-opinjonijiet legali tista' taqa' taħt l-eċċezzjoni prevista fit-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, hija l-istituzzjoni li għandha tevalwa l-possibbiltà li tiżvela dawn l-opinjonijiet fid-dawl ta' l-informazzjoni li jkun fihom u li tivverifika jekk dan l-aċċess jippreġudikax il-protezzjoni tagħhom. Għalhekk ma jistax jiġi meqjus, b'mod ġenerali, li l-opinjonijiet legali huma kunfidenzjali.

44 Ir-Renju ta' l-Iżvezja jżid jgħid li l-leġiżlatur ma xtaqx li l-aċċess għall-opinjonijiet legali jiġi eskluż mill-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament Nru 1049/2001. Huwa jqis ukoll li għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni fatturi oħra għall-finijiet ta' din l-analiżi. B'hekk, l-Artikolu 207(3) KE huwa intiż sabiex ikun hemm trasparenza akbar fil-kuntest tal-proċess leġiżlattiv. Bl-istess mod, l-istadju li fih tkun waslet il-proċedura leġiżlattiva u n-natura ta' l-att li għandu jiġi adottat jistgħu jinfluwenzaw din l-evalwazzjoni.

45 B'mod saħansitra aktar sussidjarju, ir-rikorrent jikkunsidra li, anke jekk il-Kunsill kien iġġustifikat li japplika t-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, huwa ma setax iqis li l-aċċess għall-opinjoni tas-servizz legali kienet tippreġudika l-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali.

46 L-ewwel nett, huwa jilmenta li l-Kunsill ma spjegax safejn l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni jippreġudika l-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali. Il-Kunsill fil-fatt limita lilu nnifsu sabiex jindika li l-eżistenza ta' opinjonijiet legali indipendenti kienet essenzjali għall-funzjonament tiegħu u li l-aċċess għalihom kien iwassal għal inċertezzi fir-rigward tal-legalità ta' l-atti leġiżlattivi.

47 Skond ir-rikorrent, l-argument tal-Kunsill li l-aċċess għall-opinjonijiet legali jista' jaffettwa l-indipendenza tagħhom ma jistax jiġi aċċettat. Fil-fatt, il-Kunsill ma weriex safejn l-aċċess għall-opinjonijiet legali kien ser jisforza lis-servizz legali sabiex jibdluhom. L-aċċess għalihom kien pjuttost iwassal lis-servizz legali sabiex jaġixxi b'diliġenza, indipendenza u oġġettività, peress li t-terzi persuni jkunu f'pożizzjoni li jeżaminaw dawn l-opinjonijiet. Ir-rikorrent iżid jgħid li bosta opinjonijiet legali huma limitati għal analiżi qasira tal-bażi legali tal-leġiżlazzjoni proposta, mingħajr ma jkun fihom argumenti dettaljati u kunfidenzjali tas-servizz legali. Fl-aħħar nett, ir-rikorrent jirrileva li f'bosta Stati Membri, bħall-Italja jew l-Olanda, l-opinjonijiet legali dwar proposti leġiżlattivi fformulati minn servizzi jew minn kumitati legali u li huma intiżi għall-Gvernijiet huma aċċessibbli għall-pubbliku. Fid-dawl ta' l-importanza mogħtija, fuq livell nazzjonali, lill-aċċess għal dawn l-opinjonijiet, ir-rikorrent jista' leġittimament ikollu aspettattiva leġittima li jikseb tali informazzjoni mill-Kunsill.

48 Fir-rigward ta' l-argument tal-Kunsill li l-aċċess għall-opinjonijiet legali dwar il-proċeduri leġiżlattivi jista' jikkontribwixxi għall-kontestazzjoni tal-legalità ta' l-atti leġiżlattivi finalment adottati, ir-rikorrent jindika li hija biss l-eċċezzjoni prevista fl-Artikolu 4(3) tar-Regolament Nru 1049/2001 li hija applikabbli. Madankollu, il-Kunsill ma invokax din id-dispożizzjoni u l-argumenti tiegħu f'dan ir-rigward għandhom għalhekk jiġu injorati.

49 F'kull każ, l-aċċess għal opinjoni legali ma jistax bħala tali jaffettwa l-legalità ta' l-att leġiżlattiv ikkonċernat peress li huwa preżunt li l-atti ta' l-istituzzjonijiet Komunitarji huma preżunti li huma legali sakemm ma jiġux eventwalment annullati mill-qrati Komunitarji.

50 It-tieni nett, hemm interess pubbliku superjuri li jiġġustifika l-aċċess pubbliku għall-opinjonijiet legali dwar inizjattivi leġiżlattivi. Barra minn hekk, il-Kunsill għamel żball meta qies li l-interess pubbliku superjuri li jiġġustifika l-aċċess ma jistax jikkonsisti fil-prinċipji ta' trasparenza u għemil bil-miftuħ. F'dan ir-rigward, ir-Renju tad-Danimarka isostni li l-interess marbut mat-trasparenza tal-proċess tat-teħid ta' deċiżjoni huwa superjuri għall-interessi invokati mill-Kunsill sabiex jirrifjuta l-aċċess għall-opinjonijiet legali.

51 Fl-aħħar nett, ir-rikorrent iqis li l-Kunsill kiser l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 u kiser id-drittijiet fundamentali ċivili u politiċi taċ-ċittadini, kif iggarantiti, b'mod partikolari, mill-Artikolu 6 UE.

52 Il-Kunsill kif ukoll ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u ta' l-Irlanda ta' Fuq u l-Kummissjoni jopponu l-argumenti tar-rikorrent.

Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim'Istanza

53 Ir-Regolament Nru 1049/2001, adottat b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 255 KE, jistabbilixxi l-prinċipji, il-kundizzjonijiet u l-limiti li jirregolaw l-eżerċizzju tad-dritt ta' aċċess tal-pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni bil-għan li jassigura parteċipazzjoni aħjar taċ-ċittadini fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet, li jiggarantixxi aktar leġittimità, effettività u responsabbiltà ta' l-amministrazzjoni fir-rigward taċ-ċittadini f'sistema demokratika kif ukoll li jikkontribwixxi għat-tisħiħ tal-prinċipji tad-demokrazija u r-rispett tad-drittijiet fundamentali.

54 Bis-saħħa tat-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, l-istituzzjonijiet għandhom jirrifjutaw l-aċċess għal dokument meta l-iżvelar tiegħu jaffettwa l-protezzjoni tal-proċedimenti fil-qrati u tal-pariri legali, sakemm interess pubbliku superjuri ma jiġġustifikax dan l-aċċess.

55 L-ewwel nett, ir-rikorrent isostni li l-opinjonijiet legali msemmija f'dan l-artikolu huma dawk biss li kienu fformulati mis-servizzi legali fil-kuntest ta' proċedimenti fil-qrati u mhux dawk ifformulati fil-kuntest ta' l-attività leġiżlattiva ta' l-istituzzjonijiet. Peress li l-opinjoni legali in kwistjoni tirrigwarda proposta għal direttiva tal-Kunsill li tistabbilixxi l-istandards minimi sabiex jintlaqgħu l-applikanti għal asil fl-Istati Membri, l-eċċezzjoni prevista fit-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 ma tistax tiġi applikata għaliha.

56 Madankollu, il-qari ta' din id-dispożizzjoni ma jippermettix li jiġi kkonstatat li huma biss id-dokumenti li jistgħu jippreġudikaw il-protezzjoni tal-pariri legali fformulati fil-kuntest ta' proċeduri fil-qrati li huma koperti minnha.

57 Barra minn hekk, għandu jiġi kkonstatat li la l-Kodiċi ta' Kondotta li jikkonċerna l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Kunsill u tal-Kummissjoni approvat minn dawn iż-żewġ istituzzjonijiet fis-6 ta' Diċembru 1993 [93/730/KE (ĠU L 340, p. 41)] u lanqas id-deċiżjonijiet ta' l-istituzzjonijiet dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tagħhom, adottati qabel ir-Regolament Nru 1049/2001 [Deċiżjoni tal-Kunsill 93/731/KE, ta' l-20 ta' Diċembru 1993 (ĠU L 340, p. 43), Deċiżjoni tal-Kummissjoni 94/90/KEFA, KE, Euratom, tat-8 ta' Frar 1994 (ĠU L 46, p. 58), u d-Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew 97/632/KE, KEFA, Euratom, ta' l-10 ta' Lulju 1997 (ĠU L 263, p. 27)], ma jirreferu speċifikatament, bħala eċċezzjonijiet għad-dritt ta' aċċess pubbliku għal dawn id-dokumenti, għall-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali ta' dawn l-istituzzjonijiet. Madankollu, dawn it-testi jirreferu għall-protezzjoni tal-proċedimenti fil-qrati.

58 Minn dan isegwi li l-leġiżlatur Komunitarju xtaq, fir-Regolament Nru 1049/2001, jistabbilixxi eċċezzjoni li tirrigwarda l-opinjonijiet legali distinta minn dik li tirrigwarda l-proċedimenti fil-qrati.

59 F'dan ir-rigward, l-interpretazzjoni proposta mir-rikorrent, li l-opinjonijiet legali msemmija fit-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 huma dawk ifformulati fil-kuntest ta' proċedimenti fil-qrati mressqa mis-servizz legali ta' l-istituzzjonijiet, kienet tkun teħtieġ li l-leġiżlatur jindika dan speċifikatament, billi jipprovdi, per eżempju, li l-protezzjoni msemmija tikkonċerna "il-proċedimenti legali u, b'mod partikolari, il-pariri legali". Madankollu dan mhuwiex il-każ.

60 Huwa minnu li, skond ġurisprudenza stabbilita, l-eċċezzjonijiet għall-aċċess għad-dokumenti għandhom jiġu interpretati u applikati b'mod restrittiv, b'mod illi ma jfixxklux l-applikazzjoni tal-prinċipju ġenerali li jikkonsisti fl-għoti lill-pubbliku ta' l-aktar aċċess wiesa' possibbli għad-dokumenti miżmuma mill-istituzzjonijiet (ara, b'analoġija, fir-rigward tad-Deċiżjoni 94/90, is-sentenzi tal-Qorti tal-Prim'Istanza ta' l-14 ta' Ottubru 1999, Bavarian Lager vs Il-Kummissjoni, T-309/97, Ġabra p. II-3217, punt 39, u tal-11 ta' Diċembru 2001, Petrie et vs Il-Kummissjoni, T-191/99, Ġabra p. II-3677, punt 66).

61 Madankollu, il-prinċipju espost mill-ġurisprudenza japplika biss għad-definizzjoni tal-portata ta' eċċezzjoni fil-każ li din tista' twassal għal numru ta' interpretazzjonijiet differenti. F'dan il-każ, l-espressjoni "pariri legali" fiha nfisha ma tippreżenta ebda diffikultà ta' interpretazzjoni, b'mod illi m'hemmx lok li jiġi kkunsidrat li huma biss il-pariri fformulati fil-kuntest ta' proċedimenti fil-qrati li huma koperti. Barra minn hekk, il-konsegwenza ta' l-intepretazzjoni kuntrarja proposta mir-rikorrent tkun li tippriva r-riferiment għall-pariri legali fost l-eċċezzjonijiet previsti fir-Regolament Nru 1049/2001 mill-effettività kollha tiegħu.

62 Għaldaqstant, il-kliem "pariri legali" għandhom jiġu mifhuma fis-sens li l-protezzjoni ta' l-interess pubbliku tista' tipprekludi l-aċċess għall-kontenut tad-dokumenti fformulati mis-servizz legali tal-Kunsill fil-kuntest ta' proċeduri fil-qrati iżda wkoll għal finijiet oħra.

63 Barra minn hekk, fir-rigward tal-"proċedimenti fil-qrati" fis-sens tad-Deċiżjoni 94/90, il-Qorti tal-Prim'Istanza kkunsidrat li dan il-kunċett ikopri mhux biss in-noti jew l-atti ppreżentati u d-dokumenti interni li jikkonċernaw l-investigazzjoni tal-kawża li tkun għaddejha, iżda wkoll il-komunikazzjonijiet dwar il-kawża bejn id-direzzjoni ġenerali kkonċernata u s-servizz legali jew uffiċċju ta' avukat (sentenza Interporc vs Il-Kummissjoni, iċċitata aktar 'il fuq, punt 41).

64 Peress li l-kunċett ta' "proċedimenti fil-qrati" diġà ġie interpretat fil-kuntest tad-dritt ta' aċċess pubbliku għad-dokumenti ta' l-istituzzjonijiet, għandu jiġi kkunsidrat li din id-definizzjoni, li saret fil-kuntest ta' l-interpretazzjoni tad-Deċiżjoni 94/90, hija rilevanti fil-kuntest tar-Regolament Nru 1049/2001.

65 B'hekk, peress li l-opinjonijiet legali fformulati fil-kuntest ta' proċeduri fil-qrati huma diġà inkużi fl-eċċezzjoni dwar il-protezzjoni tal-proċedimenti fil-qrati, fis-sens tat-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, ir-referenza espressa għall-pariri legali fost l-eċċezzjonijiet għandha neċessarjament portata distinta minn dik ta' l-eċċezzjoni dwar il-proċedimenti fil-qrati.

66 Minn dan isegwi li r-rikorrent ma kellux raġun li jsostni li opinjoni legali relatata ma' l-attività leġiżlattiva ta' istituzzjoni, bħal dik in kwistjoni f'din il-kawża, ma tistax taqa' taħt l-eċċezzjoni li tirrigwarda l-opinjonijiet legali fis-sens tat-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001.

67 Fid-dawl ta' dak li ngħad preċedentement, il-Kunsill ġustament ibbaża ruħu fuq l-eċċezzjoni prevista fit-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 sabiex jiddetermina jekk kellux jagħti aċċess lir-rikorrent għall-opinjoni tas-servizz legali tiegħu.

68 It-tieni nett, ir-rikorrent jallega li l-Kunsill ma eżaminax l-opinjoni legali in kwistjoni minħabba li l-opinjonijiet legali huma, min-natura tagħhom stess, kunfidenzjali. Huwa jikkontesta wkoll ir-rilevanza ta' l-argument tal-Kunsill ibbażat fuq il-bżonn li s-servizz legali tiegħu li jippreżerva l-indipendenza tiegħu.

69 Għandu jiġi rrilevat li, f'kull każ individwali, l-istituzzjoni għandha tevalwa jekk id-dokumenti li jkun intalab l-aċċess għalihom jaqgħux effettivament taħt l-eċċezzjonijiet elenkati fir-Regolament Nru 1049/2001 (ara, b'analoġija, fir-rigward tad-deċiżjoni 94/90, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-11 ta' Jannar 2000, L-Olanda u Van der Wal vs Il-Kummissjoni, C-174/98 P u C-189/98 P, Ġabra p. I‑1, punt 24).

70 F'dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat li d-dokument in kwistjoni huwa opinjoni tas-servizz legali tal-Kunsill li jirrigwarda proposta għal Direttiva tal-Kunsill li tistabbilixxi l-istandards minimi sabiex jintlaqgħu l-applikanti ta' asil fl-Istati Membri.

71 Madankollu, il-fatt li d-dokument in kwistjoni huwa opinjoni legali ma jistax fih innifsu jiġġustifika l-applikazzjoni ta' l-eċċezzjoni invokata. Fil-fatt, kif ġie mfakkar preċedentement, kull eċċezzjoni għad-dritt ta' aċċess għad-dokumenti ta' l-istituzzjonijiet li jaqgħu taħt ir-Regolament Nru 1049/2001 għandha tiġi interpretata u applikata b'mod strett (ara, f'dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Prim'Istanza tat-13 ta' Settembru 2000, Denkavit Nederland vs Il-Kummissjoni, T-20/99, Ġabra p. II‑3011, punt 45).

72 Għaldaqstant, hija l-Qorti tal-Prim'Istanza li għandha tivverifika jekk, f'dan il-każ, il-Kunsill m'għamilx żball ta' evalwazzjoni billi qies, b'applikazzjoni tat-tieni inċiż ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, li l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni jippreġudika l-protezzjoni li jista' jibbenefika minnha dan it-tip ta' dokument.

73 Sabiex jiġġustifika r-rifjut tiegħu li jiżvela l-opinjoni legali in kwistjoni kollha, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kunsill essenzjalment isostni li l-opinjonijiet tas-servizz legali tiegħu jikkostitwixxu strument importanti li jippermettilu jkun ċert mill-kompatibbiltà ta' l-atti tiegħu mad-dritt Komunitarju u li jkompli d-diskussjoni li tikkonċerna l-aspetti legali in kwistjoni. Huwa jgħid ukoll li, minn tali żvelar, tista' tirriżulta inċertezza fir-rigward tal-legalità ta' l-atti leġiżlattivi adottati wara li jingħataw dawn l-opinjonijiet. Il-Kunsill jirreferi wkoll għall-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali Jacobs fil-kawża li tat lok għas-sentenza Spanja vs Il-Kunsill, iċċitata aktar 'il fuq, kif ukoll għad-digriet Carlsen et vs Il-Kunsill, iċċitat aktar 'il fuq u s-sentenza Ghignone et vs Il-Kunsill, iċċitata aktar 'il fuq.

74 Huwa minnu li din il-motivazzjoni, dwar il-bżonn ta' protezzjoni invokat, tidher li tikkonċerna l-opinjonijiet legali kollha tal-Kunsill li jirrigwardaw atti leġiżlattivi u mhux speċifikatament l-opinjoni legali in kwistjoni. Madankollu, il-ġeneralità tal-motivazzjoni tal-Kunsill hija ġġustifikata mill-fatt li l-għoti ta' informazzjoni addizzjonali, li tirreferi b'mod partikolari għall-kontenut ta' l-opinjoni legali in kwistjoni, tippriva l-eċċezzjoni invokata mill-effett tagħha.

75 Barra minn hekk, għalkemm il-Kunsill irrifjuta għall-ewwel l-aċċess tar-rikorrent għall-opinjoni legali in kwistjoni, mid-deċiżjoni kkontestata, jirriżulta li finalment huwa aċċetta li jiżvela biss il-paragrafu introduttiv ta' l-imsemmija opinjoni. F'dan il-paragrafu introduttiv hemm indikat li l-opinjoni in kwistjoni fiha l-pariri tas-servizz legali tal-Kunsill dwar il-kwistjoni tal-kompetenza Komunitarja fir-rigward ta' l-aċċess taċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi għas-suq tax-xogħol.

76 Minn dan isegwi li l-ilment ibbażat li l-Kunsill ma eżaminax il-kontenut ta' l-opinjoni legali in kwistjoni sabiex jiddeċiedi dwar it-talba għall-aċċess in kontenzjuża mhuwiex fondat.

77 Fir-rigward tar-rilevanza tal-bżonn ta' protezzjoni ta' din l-opinjoni identifikat mill-Kunsill fid-deċiżjoni kkontestata, il-Qorti tal-Prim'Istanza tqis li l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni jkollu l-effett li jrendi pubbliċi d-diskussjonijiet interni tal-Kunsill dwar il-kwistjoni tal-kompetenza Komunitarja fir-rigward ta' l-aċċess għaċ-ċittadini ta' pajjiż terz u, b'mod aktar wiesa', dwar il-kwistjoni tal-legalità ta' l-att leġiżlattiv li dawn jirrigwardaw.

78 L-aċċess għal tali opinjoni legali jista', fid-dawl tan-natura partikolari ta' dawn id-dokumenti, jħalli dubju dwar il-legalità ta' l-att leġiżlattiv in kwistjoni.

79 Barra minn hekk, għandu jiġi kkonstatat li l-Kunsill huwa ġġustifikat li jikkunsidra li l-indipendenza ta' l-opinjonijiet tas-servizz legali tiegħu, ifformulati fuq it-talba ta' servizzi oħra ta' din l-istituzzjoni jew li ta' l-anqas huma intiżi għalihom, tista' tikkostitwixxi interess li għandu jiġi protett. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent ma spjegax safejn, fiċ-ċirkustanzi tal-każ, l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni jikkontribwixxi sabiex jiġi protett is-servizz legali tal-Kunsill mill-influwenzi esterni illegali.

80 Fid-dawl ta' dak li ngħad preċedentement, il-Kunsill m'għamel ebda żball ta' evalwazzjoni billi kkunsidra li kien hemm interess għall-protezzjoni ta' l-opinjoni legali in kwistjoni.

81 It-tielet nett, fir-rigward ta' l-eżistenza ta' interess pubbliku superjuri fis-sens ta' l-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001 li jiġġustifika l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni, ir-rikorrent jallega li l-Kunsill ma vverifikax l-eżistenza ta' tali interess. F'dan ir-rigward, ir-rikorrent jikkunsidra li l-prinċipji ta' trasparenza, ta' għemil bil-miftuħ u ta' demokrazija jew ta' parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjoni jikkostitwixxu interessi pubbliċi superjuri li jiġġustifikaw l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni.

82 Madankollu, għandu jiġi rrilevat li dawn il-prinċipji huma implementati mid-dispożizzjonijiet kollha tar-Regolament Nru 1049/2001, kif jingħad fil-premessi 1 u 2 ta' l-imsemmi regolament, li jirreferu b'mod espliċitu għall-prinċipji ta' għemil bil-miftuħ, ta' demokrazija u ta' parteċipazzjoni aħjar taċ-ċittadini fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjoni (ara l-punt 2 aktar 'il fuq).

83 L-interess pubbliku superjuri, imsemmi fl-Artikolu 4(2) tar-Regolament Nru 1049/2001, li jista' jiġġustifika l-aċċess għal dokument li jippreġudika l-protezzjoni ta' l-opinjonijiet legali għandu għalhekk, fil-prinċipju, jiġi distint mill-prinċipji msemmija aktar 'il fuq u li fuqhom huwa bbażat dan ir-regolament. Jekk dan ma jsirx, huwa ta' l-anqas l-applikant li, fid-dawl taċ-ċirkustanzi speċifiċi tal-każ, għandu juri li l-invokazzjoni ta' dawn l-istess prinċipji hija tant neċessarja li tmur lil hinn mill-bżonn li jiġi protett id-dokument in kwistjoni. Madankollu, dan mhuwiex il-każ hawnhekk.

84 Barra minn hekk, għalkemm huwa possibbli li l-istituzzjoni in kwistjoni tidentifika hija stess interess pubbliku superjuri li jista' jiġġustifika l-aċċess għal tali dokument, huwa l-applikant li għandu l-intenzjoni li jibbaża ruħu fuq interess bħal dan li għandu jinvokah fil-kuntest tat-talba tiegħu sabiex jistieden lill-istituzzjoni sabiex tiddeċiedi dwar dan il-punt.

85 F'dan il-każ, peress li l-Kunsill m'għamel ebda żball ta' evalwazzjoni billi qies li l-interessi pubbliċi superjuri invokati mir-rikorrent ma kinux ta' natura li jiġġustifikaw l-aċċess għall-opinjoni legali in kwistjoni, huwa ma jistax jiġi akkużat li ma identifikax interessi pubbliċi superjuri oħra.

86 Fid-dawl ta' dak kollu li ngħad preċedentement, dan ir-rikors għandu jiġi miċħud safejn jirrigwarda r-rifjut ta' aċċess għall-opinjoni legali tal-Kunsill.

Fuq it-talba għal miżuri ta' organizzazzjoni tal-proċedura

87 Il-Qorti tal-Prim'Istanza tqis li m'hemmx lok li tintlaqa' t-talba għal miżuri ta' organizzazzjoni tal-proċedura ppreżentata mir-rikorrent fin-noti tiegħu, u li biha huwa talab li l-Kunsill jiġi ordnat jagħti lill-Qorti tal-Prim'Istanza d-dokumenti kollha li għalihom intalab aċċess.

88 Safejn din it-talba tikkonċerna l-produzzjoni lill-Qorti tal-Prim'Istanza ta' l-erba' dokumenti li jirrigwardaw proposti leġiżlattivi, hija m'għandhiex aktar skop peress li r-rikorrent kellu aċċess għall-imsemmija dokumenti.

89 Safejn din it-talba tikkonċerna l-produzzjoni lill-Qorti tal-Prim'Istanza ta' l-opinjoni legali in kwistjoni, m'hemmx lok li din tintlaqa' peress li l-Qorti tal-Prim'Istanza tqis li hija għandha għarfien biżżejjed mill-informazzjoni li tinsab fil-proċess.

Fuq l-ispejjeż

90 Skond l-Artikolu 87(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. L-Artikolu 87(6) ta' l-imsemmija Regoli jipprovdi li, fil-każ li m'hemmx lok għal deċiżjoni dwar il-kawża, il-Qorti tal-Prim'Istanza tiddeċiedi dwar l-ispejjeż.

91 Kif ġie kkonstatat mill-Qorti tal-Prim'Istanza aktar 'il fuq, ir-rikors sar mingħajr skop safejn jirrigwarda r-rifjut ta' aċċess komplut għall-erba' dokumenti tal-Kunsill dwar proposti leġiżlattivi (Dokumenti Nru 12616/02, Nru 12616/02 COR 1, Nru 12903/02 u Nru 12619/02).

92 Fin-noti tiegħu, il-Kunsill ammetta li d-Dokumenti Nru 12616/02 u Nru 12616/02 COR 1 kellhom jiġu kkomunikati lir-rikorrent qabel ma tressaq dan ir-rikors. B'dan il-mod, l-imġiba tal-Kunsill wasslet sabiex tinbeda din il-kawża safejn tirrigwarda dawn iż-żewġ dokumenti u wasslet lir-rikorrent sabiex jagħmel spejjeż inutli.

93 Fir-rigward tad-Dokumenti Nru 12619/02 u Nru 12903/02, il-Kunsill finalment iddeċieda li jikkomunikahom lir-rikorrent wara li kien ressaq dan ir-rikors, għalkemm l-atti leġiżlattivi li kienu relatati magħhom ma kinux għadhom ġew adottati, mingħajr ma spjega r-raġunijiet li jiġġustifikaw din il-bidla fl-attitudni tiegħu.

94 Għalhekk, il-Kunsill għandu jbati nofs l-ispejjeż marbuta mar-rikors kif ukoll nofs dawk inkorsi mir-rikorrent.

95 Barra minn hekk, peress li r-rikorrent tilef il-kawża safejn ir-rikors jirrigwarda r-rifjut ta' aċċess għall-opinjoni legali tal-Kunsill, huwa għandu jiġi ordnat ibati nofs l-ispejjeż marbuta mar-rikors kif ukoll nofs dawk inkorsi mill-Kunsill.

96 Skond l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 87(4) tar-Regoli tal-Proċedura, l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet li intervenew fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom.

Għal dawn il-motivi,

IL-QORTI TAL-PRIM’ISTANZA (Il-Ħames Awla)

taqta’ u tiddeċiedi li:

1) Ir-rikors huwa miċħud safejn jirrigwarda r-rifjut ta' aċċess għall-opinjoni legali tal-Kunsill.

2) M'hemmx lok li tingħata deċiżjoni dwar il-kumplament.

3) Ir-rikorrent u l-Kunsill għandhom, kull wieħed minnhom, ibatu nofs l-ispejjeż marbuta mar-rikors.

4) L-intervenjenti għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom.

Lindh García-Valdecasas Cooke

Mogħtija fil-qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu fit-23 ta' Novembru 2004.

H. Jung P. Lindh