Kawża T-29/05

Deltafina SpA

vs

Il-Kummissjoni Ewropea

“Kompetizzjoni — Akkordji — Suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum — Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE — Iffissar tal-prezzijiet u tqassim tas-suq — Qbil bejn id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u d-deċiżjoni kkontestata — Drittijiet tad-difiża — Definizzjoni tas-suq inkwistjoni — Multi — Gravità tal-ksur — Ċirkustanzi aggravanti — Rwol ta’ mexxej — Kooperazzjoni”

Sommarju tas-sentenza

1. Kompetizzjoni — Akkordji — Imputazzjoni lil impriża — Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonstata r-responsabbiltà ta’ impriża attiva f’suq li jinsab immedjatament wara s-suq ikkonċernat u li kkontribwixxiet b’mod attiv u deliberat għall-akkordju

(Artikoli 3(1)(ġ) KE u 81(1) KE)

2. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet — Kontenut neċessarju — Rispett tad-drittijiet tad-difiża — Portata

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17 u Nru 1/2003)

3. Kompetizzjoni — Akkordji — Ftehim bejn impriżi — Effett fuq il-kummerċ bejn Stati Membri — Kriterji ta’ evalwazzjoni

(Artikolu 81(1) KE)

4. Atti tal-istituzzjonijiet — Linji gwida għall-kalkolu tal-multi imposti f’każ ta’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni

(Regolament tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03)

5. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur — Evalwazzjoni — Evalwazzjoni każ b’każ

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(3); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03)

6. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur — Evalwazzjoni — Interdipendenza tat-tliet kriterji msemmija espressament mil-linji gwida stabbiliti mill-Kummissjoni — Kwalifika ta’ ksur bħala serju ħafna — Rwol ewlieni tal-kriterju bbażat fuq in-natura tal-ksur

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(3); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03)

7. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Impatt konkret fuq is-suq

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(3); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 1 A(1))

8. Kompetizzjoni — Multi — Kuntest ġuridiku — Determinazzjoni — Rilevanza tal-prassi deċiżjonali preċedenti tal-Kummissjoni — Assenza

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17 u Nru 1/2003)

9. Atti tal-istituzzjonijiet — Motivazzjoni — Obbligu — Portata

(Artikolu 253 KE)

10. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet — Kontenut neċessarju — Rispett tad-drittijiet tad-difiża

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17 u Nru 1/2003; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 2)

11. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Gravità tal-ksur — Ċirkustanzi aggravanti — Rwol ta’ mexxej tal-ksur — Kunċett

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(3); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 2)

12. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Ċirkustanzi attenwanti — Evalwazzjoni — Neċessità ta’ teħid inkunsiderazzjoni b’mod separat ta’ kull waħda miċ-ċirkustanzi — Assenza — Evalwazzjoni globali

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(3); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, punt 3)

13. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Ċirkustanzi attenwanti — Aġir diverġenti minn dak miftiehem fl-akkordju — Evalwazzjoni

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15, u Nru 1/2003, Artikolu 23; Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, it-tieni inċiż tal-punt 3)

14. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Ċirkustanzi attenwanti — Waqfien tal-ksur qabel l-intervent tal-Kummissjoni — Esklużjoni

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2), u Nru 1/2003, Artikolu 23(3); Komunikazzjoni tal-Kummissjoni 98/C 9/03, it-tielet inċiż tal-punt 3)

15. Kompetizzjoni — Multi — Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Tnaqqis tal-ammont tal-multa inkambju għall-kooperazzjoni tal-impriża inkriminata — Kundizzjonijiet

(Regolamenti tal-Kunsill Nru 17 u Nru 1/2003; Avviż tal-Kummissjoni 96/C 207/04)

16. Kompetizzjoni — Regoli Komunitarji — Ksur — Multi — Determinazzjoni — Kriterji — Żieda tal-livell ġenerali tal-multi — Ammissibbiltà — Kundizzjonijiet

(Artikoli 81(1) KE u 82 KE; Regolamenti tal-Kunsill Nru 17 u Nru 1/2003)

1. Il-Kummissjoni ma teċċedix il-limiti tal-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 81(1) KE meta tistabbilixxi r-responsabbiltà ta’ impriża għal ksur ta’ din id-dispożizzjoni, meta din, għalkemm kienet attiva fis-suq immedjatament wara dak li fih ġew implementati l-prattiċi li jirrestrinġu l-kompetizzjoni, tipparteċipa b’mod attiv u deliberat f’akkordju bejn produtturi attivi f’suq differenti minn dak li topera fih hija stess.

Fil-fatt, impriża tista’ tikser il-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 81(1) KE meta l-aġir tagħha, kif ikkoordinat ma’ dak ta’ impriżi oħra, ikollu bħala għan ir-restrizzjoni tal-kompetizzjoni f’suq rilevanti partikolari fi ħdan is-suq komuni, mingħajr ma’ dan jippresupponi neċessarjament li hi stess tkun attiva fl-imsemmi suq rilevanti.

Għalhekk, ma huwiex eskluż li impriża tista’ tipparteċipa fl-implementazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni anki jekk hija ma tkunx qed tirristrinġi l-libertà ta’ azzjoni tagħha stess fis-suq li fih hija prinċipalment attiva. Fil-fatt, kull interpretazzjoni oħra tista’ tirriduċi l-portata tal-projbizzjoni stipulata fl-Artikolu 81(1) KE f’miżura li tmur kontra l-effett utli tagħha u kontra l-għan prinċipali tagħha li, fid-dawl tal-Artikolu 3(1)(ġ) KE, huwa dak li jiġi żgurat li tinżamm kompetizzjoni fi ħdan is-suq komuni li ma tkunx distorta, peress li din ma tippermettix li tittieħed azzjoni fir-rigward ta’ kontribuzzjoni attiva ta’ impriża għal restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba s-sempliċi fatt li din il-kontribuzzjoni ma toħroġx minn attività ekonomika li taqa’ taħt is-suq rilevanti li fih din ir-restrizzjoni għandha effett jew għandha l-għan li jkollha effett.

Minn-qari tat-terminu “akkordji [ftehim] […] bejn impriżi” fid-dawl tal-għanijiet segwiti mill-Artikolu 81(1) KE u mill-Artikolu 3(1)(ġ) KE tirriżulta konferma tal-eżistenza ta’ tifsira tal-akkordju u tal-impriża awtriċi ta’ ksur, li ma tagħmilx distinzjoni skont is-settur jew is-suq li fih l-impriżi kkonċernati huma attivi.

L-attribuzzjoni tal-ksur sħiħ lil impriża li pparteċipat f’akkordju hija konformi mar-rekwiżiti tal-prinċipju ta’ responsabbiltà personali meta jiġu sodisfatti żewġ kundizzjonijiet, l-ewwel waħda ta’ natura oġġettiva u t-tieni ta’ natura soġġettiva.

Fir-rigward tal-ewwel kundizzjoni, din kienet sodisfatta, fir-rigward tar-relazzjoni bejn kompetituri li joperaw fl-istess suq rilevanti kif ukoll bejn tali kompetituri u l-klijenti tagħhom, minn meta l-impriża parteċipanti tkun ikkontribwixxiet għall-implementazzjoni tal-akkordju, anki b’mod subordinat, aċċessorju jew passiv, pereżempju permezz ta’ approvazzjoni taċita u permezz ta’ nuqqas ta’ notifika ta’ dan l-akkordju lill-awtoritajiet.

Fir-rigward tat-tieni kundizzjoni, l-imputazzjoni tat-totalità tal-ksur lill-impriża parteċipanti tiddependi barra minn hekk mill-manifestazzjoni tal-volontà tagħha, li turi li hija tissottoskrivi, anki jekk b’mod taċitu, għall-għanijiet tal-akkordju.

(ara l-punti 48, 49, 51, 57, 58, 62)

2. Ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża f’kull proċedura li tista’ twassal għal penali, b’mod partikolari għal multi jew għal penali perijodiċi jeħtieġ, b’mod partikolari, li d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet indirizzata mill-Kummissjoni lil impriża li fil-konfront tagħha hija għandha l-intenzjoni timponi sanzjoni għall-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tinkludi l-elementi essenzjali meqjusa kontriha, bħall-fatti allegati, il-kwalifika li tingħatalhom u l-provi li fuqhom il-Kummissjoni tibbaża ruħha, sabiex din l-impriża tkun f’pożizzjoni li ssostni l-argumenti tagħha b’mod effikaċi fil-kuntest tal-proċedura amministrattiva mressqa kontriha.

Ksur tad-drittijiet tad-difiża matul il-proċeduri amministrattivi għandu jiġi evalwat fid-dawl tal-oġġezzjonijiet stabbiliti mill-Kummissjoni fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u fid-deċiżjoni li ttemm il-proċedura msemmija. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-konstatazzjoni ta’ ksur tad-drittijiet tad-difiża tippresupponi li l-oġġezzjoni li l-impriża ssostni li ma ġietx akkużata biha fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġiet inkluża mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni finali tagħha. Sempliċi differenza fil-preżentazzjoni tal-fatti, li hija intiża biss sabiex tagħti rendikont tal-fatti b’mod iktar preċiż fid-deċiżjoni finali, ma tistax tikkostitwixxi emenda materjali tal-ilmenti.

(ara l-punti 113-115, 120)

3. Sabiex jista’ jkun hemm effett fuq il-kummerċ bejn Stati Membri, deċiżjoni, ftehim jew prattika miftiehma għandhom, abbażi ta’ numru ta’ elementi oġġettivi ta’ dritt jew ta’ fatt, jippermettu li wieħed jipprevedi bi grad ta’ probabbiltà suffiċjenti li huma jeżerċitaw influwenza diretta jew indiretta, attwali jew potenzjali, fuq it-tendenzi tal-kummerċ bejn l-Istati Membri, u dan b’mod li jagħtu x’jifhmu li jistgħu jostakolaw it-twettiq ta’ suq uniku bejn l-Istati Membri. Barra minn dan, din l-influwenza ma għandhiex tkun insinjifikattiva. Għalhekk, ġeneralment l-effett fuq il-kummerċ intra-Komunitarju jirriżulta mill-għaqda ta’ diversi elementi li, meħuda waħedhom, ma humiex neċessarjament determinanti.

Fil-fatt, l-Artikolu 81(1) KE ma jitlobx li l-akkordji intiżi f’din id-dispożizzjoni jkunu affettwaw b’mod sinjifikattiv il-kummerċ intra-Komunitarju, iżda jitlob li jiġi stabbilit li dawn l-akkordji jkunu ta’ natura li jkollhom dan l-effett.

(ara l-punti 167-169)

4. Għalkemm il-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala dispożizzjonijiet legali li l-amministrazzjoni hija marbuta tosserva f’kull każ, huma madankollu jistabbilixxu regola ta’ kondotta li hija indikattiva tal-prassi li għandha tiġi segwita u li l-amministrazzjoni ma tistax tinjora, f’każ partikolari, mingħajr ma tagħti raġunijiet li jkunu kompatibbli mal-prinċipju ta’ trattament ugwali.

(ara l-punt 230)

5. Il-fatt li l-Kummissjoni speċifikat, permezz tal-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA tagħha, il-metodu tagħha fir-rigward tal-evalwazzjoni tal-gravità ta’ ksur ma jipprekludix li hija tevalwa dan il-kriterju b’mod globali skont iċ-ċirkustanzi rilevanti kollha tal-każ inkwistjoni, inklużi elementi li ma humiex espressament imsemmija fil-linji gwida.

(ara l-punt 230)

6. It-tliet kriterji li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni tal-gravità ta’ ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni skont il-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA huma n-natura proprja tal-ksur, l-impatt konkret tiegħu fuq is-suq meta jkun jista’ jitkejjel, u l-firxa tas-suq ġeografiku inkwistjoni. Dawn it-tliet aspetti tal-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur ma għandhomx l-istess sinjifikat fil-kuntest tal-eżami globali. In-natura tal-ksur għandha rwol ewlieni, b’mod partikolari, sabiex il-ksur jiġi kkwalifikat bħala “serju ħafna”.

F’dan ir-rigward, mid-deskrizzjoni tal-ksur serju ħafna fil-linji gwida jirriżulta li ftehim jew prattiċi miftehma li jkunu b’mod partikolari intiżi sabiex ikun hemm iffissar ta’ prezzijiet jew tqassim tas-swieq jistgħu jiġu kkwalifikati, abbażi tan-natura tagħhom stess, bħala “serju ħafna”, mingħajr ma jkun neċessarju li tali mġiba tkun ikkaratterizzata minn impatt jew firxa ġeografika partikolari. Din il-konklużjoni hija kkorroborata mill-fatt li, filwaqt li d-deskrizzjoni tal-ksur serju tirreferi espliċitament għall-impatt fuq is-suq u għall-effetti fuq żoni wiesgħa tas-suq komuni, dik ta’ ksur serju ħafna, min-naħa tagħha, ma ssemmi l-ebda rekwiżit la ta’ impatt konkret fuq is-suq u lanqas tal-effetti fuq żona ġeografika partikolari.

Teżisti interdipendenza bejn it-tliet aspetti tal-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur fis-sens li grad għoli ta’ gravità fir-rigward ta’ waħda jew oħra mill-kriterji tista’ tikkumpensa għal grad baxx ta’ gravità tal-ksur taħt aspetti oħra.

Fir-rigward tal-firxa tas-suq ġeografiku, dan jirrappreżenta biss wieħed mit-tliet kriterji rilevanti għall-finijiet tal-evalwazzjoni globali tal-gravità tal-ksur u ma hijiex kriterju awtonomu fis-sens li huwa biss il-ksur li jikkonċerna l-biċċa l-kbira tal-Istati Membri li jista’ jiġi kklassifikat bħala “serju ħafna”. La t-Trattat KE, la r-Regolament Nru 17 jew ir-Regolament Nru 1/2003, la l-linji gwida u lanqas il-ġurisprudenza ma jippermettu li jiġi meqjus li biss ir-restrizzjonijiet ġeografikament estiżi ħafna jistgħu jiġu kklassifikati hekk. Għalhekk, id-daqs limitat tas-suq ġeografiku inkwistjoni ma jostakolax il-kwalifika tal-ksur ikkonstatat bħala wieħed “serju ħafna”. Din is-soluzzjoni hija neċessarja a fortiori fir-rigward tad-daqs limitat tas-suq tal-prodott inkwistjoni, peress li d-daqs tas-suq tal-prodott ma huwiex element li għandu neċessarjament jittieħed inkunsiderazzjoni, iżda huwa biss element rilevanti fost elementi oħra sabiex tiġi evalwata l-gravità tal-ksur u jiġi ffissat l-ammont tal-multa.

Issa, huwa ċar li l-ksur ilmentat kontra proċessuri tat-tabakk u kontra impriża inkwistjoni li fost l-attivitajiet tagħha hemm il-kummerċjalizzazzjoni tat-tabakk ipproċessat, li jikkonsisti fl-iffissar tal-prezzijiet tad-diversi varjetajiet ta’ tabakk mhux maħdum fi Stat Membru u fit-tqassim tal-kwantitajiet ta’ tabakk mhux maħdum li għandu jinxtara mingħand il-produtturi, jikkostitwixxi ksur serju ħafna min-natura tiegħu stess. Il-ksur ta’ dan it-tip huma kkwalifikati mill-ġurisprudenza bħala partikolarment serji peress li jinvolvu intervent dirett fil-parametri essenzjali tal-kompetizzjoni fis-suq ikkonċernat, jew bħala ksur ċar tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni.

(ara l-punti 231, 233, 234, 238, 240-242)

7. Fil-kuntest tal-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multa, il-fatt li l-Kummissjoni ma pprovatx b’mod suffiċjenti fid-dritt, li l-akkordju tal-proċessuri kellu impatt konkret fuq is-suq, ma għandu l-ebda effett fuq il-kwalifika tal-ksur bħala “serju ħafna”.

In-nuqqas ta’ dimostrazzjoni suffiċjenti ta’ impatt konkret fuq is-suq ma jistax iqiegħed indiskussjoni l-ammont inizjali tal-multa, li huwa ffissat mill-Kummissjoni skont il-gravità tal-ksur.

(ara l-punti 250, 251)

8. Il-prassi deċiżjonali preċedenti tal-Kummissjoni minnha nnifisha ma sservix bħala kuntest ġuridiku għall-multi fil-qasam tal-kompetizzjoni.

(ara l-punti 292, 426)

9. Il-motivazzjoni ta’ deċiżjoni individwali għandha turi, b’mod ċar u inekwivoku, ir-raġunament tal-istituzzjoni awtriċi tal-att, b’mod li jippermetti li l-persuni kkonċernati jkunu jafu l-ġustifikazzjonijiet tal-miżura meħuda u li l-qorti kompetenti teżerċita l-istħarriġ tagħha. Ir-rekwiżit ta’ motivazzjoni għandu jkun evalwat fid-dawl taċ-ċirkustanzi inkwistjoni. Ma huwiex meħtieġ li l-motivazzjoni tispeċifika l-elementi ta’ fatt u ta’ dritt rilevanti kollha, inkwantu l-kwistjoni li jkun magħruf jekk din tissodisfax ir-rekwiżiti tal-Artikolu 253 KE għandha tkun evalwata fid-dawl mhux biss tal-kliem tal-att inkwistjoni, iżda wkoll tal-kuntest li fih dan l-att ġie adottat kif ukoll tar-regoli ġuridiċi kollha li jirregolaw il-kwistjoni kkonċernata.

(ara l-punt 319)

10. Meta l-Kummissjoni tindika espressament, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tagħha, li hija ser teżamina jekk għandhomx jiġu imposti multi fuq l-impriżi kkonċernati u meta hija tiddikjara l-elementi prinċipali ta’ fatt u ta’ dritt li jistgħu jagħtu lok għal multa, bħall-gravità u t-tul tal-ksur allegat u l-fatt li l-ksur twettaq “intenzjonalment jew b’negliġenza”, hija tissodisfa l-obbligu tagħha li tirrispetta d-dritt għal smigħ xieraq tal-impriżi. Meta tagħmel hekk, hija tagħtihom l-elementi meħtieġa sabiex jiddefendu ruħhom mhux biss kontra konstatazzjoni ta’ ksur, iżda wkoll kontra l-impożizzjoni ta’ multa. Madankollu, jekk il-Kummissjoni tiġi obbligata tgħarraf lill-impriżi kkonċernati, fl-istadju tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, bl-indikazzjonijiet konkreti li jirrigwardaw il-livell tal-multi kkunsidrati, ikun qed jiġi impost fuqha li tantiċipa b’mod mhux xieraq id-deċiżjoni finali tagħha.

F’dan ir-rigward, il-kwalifika ta’ mexxej attribbwita lil impriża ġġib magħha konsegwenzi kbar fir-rigward tal-ammont tal-multa li għandha tiġi imposta fuq din l-impriża. B’hekk, b’mod konformi mal-punt 2 tal-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17, u tal-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA, din hija ċirkustanza aggravanti li ġġib magħha żieda mhux negliġibbli tal-ammont bażiku tal-multa. Bl-istess mod, skont il-punt B(e) tal-Avviż dwar il-kooperazzjoni, tali kwalifika teskludi b’mod awtomatiku l-benefiċċju ta’ tnaqqis kbir ħafna tal-multa, anki jekk l-impriża kkwalifikata bħala mexxej tissodisfa l-kundizzjonijiet kollha stabbiliti sabiex tkun tista’ tikseb tali tnaqqis. Għalhekk, hija l-Kummissjoni li għandha ssemmi, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, l-elementi li hija tqis li huma rilevanti sabiex tippermetti lill-impriża li tista’ tiġi kkwalifikata bħala mexxej tal-akkordju sabiex tirrispondi għal tali lment. Madankollu, fid-dawl tal-fatt li tali dikjarazzjoni hija biss stadju fl-adozzjoni tad-deċiżjoni finali u li għalhekk ma tikkostitwixxix il-pożizzjoni definittiva tal-Kummissjoni, ma jistax ikun meħtieġ li din tal-aħħar tipproċedi diġà f’dan l-istadju għal kwalifika ġuridika tal-elementi li fuqhom hija tkun ser tibbaża ruħha fuqhom fid-deċiżjoni finali tagħha sabiex tikkwalifika lil impriża bħala mexxej tal-akkordju.

(ara l-punti 324, 325, 327)

11. Fil-kuntest tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multa għal ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni, sabiex tiġi kkwalifikata bħala mexxej, l-impriża inkwistjoni għandha tkun forza li tagħti spinta lill-akkordju, u tkun refgħet responsabbiltà partikolari u konkreta fil-funzjonament tiegħu.

Għalkemm il-provi invokati mill-Kummissjoni juru li din l-impriża kellha rwol attiv u dirett f’akkordju, madankollu ma humiex biżżejjed sabiex jiġi stabbilit li din il-kumpannija kienet forza li tat spinta sinjifikattiva lil dan l-akkordju, b’mod partikolari jekk l-ebda prova mill-fajl ma tindika li l-impriża kkonċernata ħadet xi inizjattiva bil-għan li toħloq l-akkordju msemmi jew li twassal lil waħda mill-impriżi l-oħra sabiex taderixxi għalih, u jekk l-ebda prova ma tippermetti lanqas li jiġi stabbilit li l-impriża kkonċernata assumiet l-inkarigu ta’ attivitajiet abitwalment marbuta mal-eżerċizzju tar-rwol ta’ mexxej ta’ akkordju, bħall-presidenza ta’ laqgħat jew iċ-ċentralizzazzjoni u d-distribuzzjoni ta’ xi data.

(ara l-punti 332-335)

12. Il-Kummissjoni għandha, bħala prinċipju, tikkonforma ruħha mat-termini tal-linji gwida tagħha stess meta tiffissa l-ammont tal-multi għal ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni. Madankollu, il-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA ma jipprovdux li l-Kummissjoni għandha dejjem tieħu inkunsiderazzjoni b’mod separat kull waħda miċ-ċirkustanzi attenwanti elenkati fil-punt 3 ta’ dawn il-linji gwida, u hija ma hijiex obbligata tagħti tnaqqis addizzjonali f’dan ir-rigward b’mod awtomatiku, peress li n-natura adegwata ta’ eventwali tnaqqis tal-multa abbażi ta’ ċirkustanzi attenwanti għandha tiġi evalwata mill-perspettiva globali billi jittieħdu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi rilevanti kollha.

Fil-fatt, l-adozzjoni tal-linji gwida ma rrendietx irrilevanti l-ġurisprudenza preċedenti li abbażi tagħha l-Kummissjoni għandha setgħa diskrezzjonali li tippermettilha tieħu jew ma tiħux inkunsiderazzjoni ċerti elementi meta tiffissa l-ammont tal-multi li hija jkollha l-intenzjoni timponi, abbażi, b’mod partikolari, taċ-ċirkustanzi tal-każ.

B’hekk, fin-nuqqas ta’ indikazzjoni ta’ natura obbligatorja fil-linji gwida rigward iċ-ċirkustanzi attenwanti li jistgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni, għandu jiġi kkunsidrat li l-Kummissjoni żammet ċertu marġni ta’ diskrezzjoni sabiex tevalwa b’mod globali l-importanza ta’ tnaqqis eventwali tal-ammont tal-multi minħabba ċirkustanzi attenwanti.

(ara l-punti 347, 348)

13. Fil-kuntest tal-iffissar tal-ammont tal-multa għal ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni, il-Kummissjoni hija biss obbligata tirrikonoxxi l-eżistenza ta’ ċirkustanza attenwanti minħabba li l-akkordju ma jkunx ġie implementat jekk l-impriża li tinvoka din iċ-ċirkustanza tkun tista’ turi li hija wriet b’mod ċar u b’qawwa l-oppożizzjoni tagħha għall-implementazzjoni ta’ dan l-akkordju, sal-punt li tkun fixklet it-tħaddim tiegħu stess, u li hija b’mod ċar ma tkunx aderixxiet mal-ftehim u b’hekk inċitat lill-impriżi l-oħra sabiex jimplementaw l-akkordju inkwistjoni. Fil-fatt, ikun wisq faċli għall-impriżi li jimminimizzaw ir-riskju li jkollhom iħallsu multi ħorox jekk huma jkunu jistgħu jibbenefikaw minn akkordju illegali u jibbenefikaw sussegwentement minn tnaqqis tal-multa minħabba li huma kellhom biss rwol limitat fl-implementazzjoni tal-ksur, meta l-aġir tagħhom ikun inċita lill-impriżi l-oħra sabiex jaġixxu b’mod iktar dannuż għall-kompetizzjoni.

(ara l-punt 350)

14. Fil-kuntest tal-iffissar tal-ammont tal-multa għal ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni, it-“tmiem tal-ksur hekk kif tintervjeni l-Kummissjoni (b’mod partikolari meta jsiru l-kontrolli)” imsemmi fit-tielet inċiż tal-punt 3 tal-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA, b’mod loġiku jinsab fost iċ-ċirkustanzi attenwanti biss jekk jeżistu raġunijiet għalfejn jitqies li l-impriżi inkwistjoni kienu inċitati sabiex iwaqqfu l-aġir antikompetittiv tagħhom mill-interventi inkwistjoni, peress li l-każ fejn il-ksur ikun diġà waqaf qabel id-data tal-ewwel interventi tal-Kummissjoni ma huwiex kopert minn din id-dispożizzjoni tal-linji gwida.

(ara l-punti 354, 355)

15. Il-Kummissjoni tgawdi minn setgħa diskrezzjonali wiesgħa f’dak li jirrigwarda l-metodu ta’ kalkolu tal-multi għal ksur tar-regoli Komunitarji tal-kompetizzjoni u hija tista’, f’dan ir-rigward, tieħu inkunsiderazzjoni diversi elementi, fosthom il-kooperazzjoni tal-impriżi kkonċernati matul l-investigazzjoni mwettqa mis-servizzi ta’ din l-istituzzjoni. Il-Kummissjoni, fil-fatt, għandha marġni ta’ diskrezzjoni wiesgħa sabiex tevalwa l-kwalità u l-utilità tal-kooperazzjoni mogħtija minn impriża, b’mod partikolari meta mqabbla mal-kontribuzzjonijiet ta’ impriżi oħrajn. Sabiex tiġġustifika t-tnaqqis tal-ammont tal-multa minħabba l-kooperazzjoni, l-imġieba tal-impriża għandha tiffaċilita x-xogħol tal-Kummissjoni li jikkonsisti fil-konstatazzjoni u t-trażżin tal-ksur imsemmi. Fil-kuntest tal-evalwazzjoni tagħha tal-kooperazzjoni pprovduta mill-impriżi, il-Kummissjoni ma tistax tikser il-prinċipju tat-trattament ugwali, li jinkiser meta sitwazzjonijiet paragunabbli jiġu trattati b’mod differenti jew meta sitwazzjonijiet differenti jiġu trattati bl-istess mod, sakemm tali trattament ma jkunx iġġustifikat oġġettivament.

(ara l-punti 389, 390, 399)

16. Il-fatt li l-Kummissjoni applikat, fil-passat, multi ta’ ċertu livell għal ċertu tip ta’ ksur ma jistax iċaħħadha mill-possibbiltà li tgħolli dan il-livell sakemm tibqa’ fil-limiti indikati mir-Regolament Nru 1/2003, jekk dan ikun meħtieġ biex jiġi żgurat it-twettiq tal-politika Komunitarja fuq il-kompetizzjoni.

L-operaturi ekonomiċi ma humiex iġġustifikati li jkollhom aspettattivi leġittimi fiż-żamma ta’ sitwazzjoni eżistenti li tista’ tinbidel mill-Kummissjoni fil-kuntest tas-setgħa diskrezzjonali tagħha.

Għaldaqstant, l-impriżi involuti fi proċedura amministrattiva li tista’ twassal għal multa ma jistgħux jiksbu aspettattiva leġittima li l-Kummissjoni ma hijiex ser taqbeż il-livell tal-multi imposti preċedentement.

Fil-fatt, kull impriża involuta fi proċedura amministrattiva li tista’ twassal għal multa għandha tieħu inkunsiderazzjoni l-possibbiltà li, f’kull mument, il-Kummissjoni tiddeċiedi li tgħolli l-livell tal-ammont tal-multi meta mqabbel ma’ dak applikat fil-passat.

(ara l-punti 426, 435)

SENTENZA TAL-QORTI ĠENERALI (Ir‑Raba’ Awla)

8 ta’ Settembru 2010 ( )

“Kompetizzjoni – Akkordji – Suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum – Deċiżjoni li tikkonstata ksur tal-Artikolu 81 KE – Iffissar tal-prezzijiet u tqassim tas-suq – Qbil bejn id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u d‑deċiżjoni kkontestata – Drittijiet tad-difiża – Definizzjoni tas-suq inkwistjoni – Multi – Gravità tal-ksur – Ċirkustanzi aggravanti – Rwol ta’ mexxej – Kooperazzjoni”

Fil-Kawża T‑29/05,

Deltafina SpA, stabbilita f’Orvieto (l-Italja), irrappreżentata minn R. Jacchia, A. Terranova, I. Picciano, F. Ferraro, J.‑F. Bellis u F. Di Gianni, avukati,

rikorrenti,

vs

Il‑Kummissjoni Ewropea, inizjalment irrappreżentata minn É. Gippini Fournier u F. Amato, sussegwentement minn É. Gippini Fournier u V. Di Bucci, bħala aġenti,

konvenuta,

li għandha bħala suġġett talba għall-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2004) 4030 finali tal-20 ta’ Ottubru 2004 dwar proċedura skont l-Artikolu 81(1) [KE] (Każ COMP/C.38.238/B.2 − Tabakk mhux maħdum – Spanja), u, sussidjarjament, it-tnaqqis tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti f’din id-deċiżjoni,

IL-QORTI ĠENERALI (Ir‑Raba’ Awla),

komposta minn O. Czúcz, President, I. Labucka u K. O’Higgins (Relatur), Imħallfin,

Reġistratur: J. Palacio González, Amministratur Prinċipali,

wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tad-9 ta’ Ġunju 2009,

tagħti l-preżenti

Sentenza

Il-fatti li wasslu għall-kawża

1 Ir-rikorrenti, Deltafina SpA, hija kumpannija Taljana li bħala attività prinċipali twettaq l-ewwel ipproċessar tat-tabakk mhux maħdum u tikkummerċjalizza t-tabakk ipproċessat. Din hija miżmuma 100 % mill-kumpannija Amerikana Universal Corp., u dan permezz ta’ kumpannija sussidjarja 100 % ta’ din tal-aħħar, il-kumpannija Amerikana Universal Leaf Tobacco Company Inc. (iktar ’il quddiem “Universal Leaf”).

2 Universal Leaf iżżomm ukoll il-kapital kollu ta’ Tabacos Españoles, SL (iktar ’il quddiem “Taes”), waħda mill-erba’ impriżi tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum fi Spanja (iktar ’il quddiem il-“proċessuri” jew il-“proċessuri Spanjoli”).

3 Iktar ’il quddiem ser isir riferiment għall-grupp li lilu jappartjenu d-diversi kumpanniji msemmija fil-punti 1 u 2 iktar ’il fuq permezz tat-terminu “grupp Universal”.

4 Fit-3 u fl-4 ta’ Ottubru 2001, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, li kellha informazzjoni li l-proċessuri u l-produtturi Spanjoli ta’ tabakk mhux maħdum wettqu ksur tal-Artikolu 81 KE, wettqet verifiki abbażi tal-Artikolu 14 tar-Regolament tal-Kunsill Nru 17, tas-6 ta’ Frar 1962, l-ewwel Regolament li jimplementa l-Artikoli [81 KE] u [82 KE] (ĠU 1962, 13, p. 204), fil-bini ta’ tlieta minn dawn il-proċessuri, jiġifieri Compañia española de tabaco en rama, SA (iktar ’il quddiem “Cetarsa”), Agroexpansión, SA u World Wide Tobacco España, SA (iktar ’il quddiem “WWTE”), kif ukoll tal-Asociación Nacional de Empresas Transformadoras de Tabaco (iktar ’il quddiem l-“Anetab”).

5 Il‑Kummissjoni wettqet ukoll verifiki fil-bini tal-Maison des métiers du tabac u tal-Fédération européenne des transformateurs de tabac, fit-3 ta’ Ottubru 2001, kif ukoll tal-Federación nacional de cultivadores de tabaco (iktar ’il quddiem il-“FNCT”), fil-5 ta’ Ottubru 2001.

6 B’ittra tas-16 ta’ Jannar 2002, il-proċessuri u l-Anetab, filwaqt li invokaw l-Avviż tal-Kummissjoni dwar in-nuqqas ta’ impożizzjoni jew it-tnaqqis ta’ multi f’każijiet ta’ kartell (ĠU 1996, C 207, p. 4, iktar ’il quddiem l-“Avviż dwar il-kooperazzjoni”), għarfu lill-Kummissjoni bir-rieda tagħhom li jikkooperaw.

7 B’ittra tal-21 ta’ Jannar 2002, dawn ipprovdew xi informazzjoni lill-Kummissjoni.

8 B’ittra tal-15 ta’ Frar 2002, Universal Leaf informat lill-Kummissjoni li hija kienet qiegħda ssostni b’mod sħiħ l-inizjattiva ta’ Taes li tikkoopera fil-kuntest tal-Avviż dwar il-kooperazzjoni. Din indikatilha wkoll li Deltafina kienet qiegħda tipparteċipa flimkien ma’ Taes fit-tfassil ta’ rapport li jiddeskrivi r-rwol u l-attivitajiet ta’ din tal-aħħar fis-suq Spanjol tat-tabakk, u li hija kienet tispera li Deltafina setgħet b’hekk tibbenefika wkoll mill-vantaġġi li jirriżultaw mill-Avviż dwar il-kooperazzjoni.

9 Fit-18 ta’ Frar 2002, Taes bagħtet lill-Kummissjoni r-rapport imsemmi fil-punt 8 iktar ’il fuq.

10 Sussegwentement, il-Kummissjoni bagħtet diversi talbiet għal informazzjoni lill-proċessuri Spanjoli, lill-Anetab u lill-FNCT abbażi tal-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 17. Hija talbet informazzjoni wkoll mingħand il-Ministeru tal-Agrikoltura, tas-Sajd u tal-Ikel Spanjol (iktar ’il quddiem il-“Ministeru tal-Agrikoltura”) fir-rigward tal-leġiżlazzjoni Spanjola dwar prodotti agrikoli.

11 Fil-11 ta’ Diċembru 2003, il-Kummissjoni bdiet il-proċedura li wasslet għal din il-kawża u adottat dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet li bagħtet lil 20 impriża jew assoċjazzjoni, fosthom lill-proċessuri Spanjoli, Deltafina, Universal, Universal Leaf, lill-Anetab u lill-FNCT.

12 L-impriżi u l-assoċjazzjonijiet inkwistjoni kellhom aċċess għall-fajl tal-investigazzjoni tal-Kummissjoni taħt forma ta’ kopja fuq CD-ROM li nbagħtitilhom, u bagħtu osservazzjonijiet bil-miktub b’risposta għall-oġġezzjonijiet imqajma minn din tal-aħħar. L-osservazzjonijiet bil-miktub ta’ Deltafina ġew ippreżentati fl-1 ta’ Marzu 2004.

13 Saret seduta – li għaliha kien hemm preżenti Deltafina – fid-29 ta’ Marzu 2004.

14 Wara li kkonsultat mal-kumitat konsultattiv dwar akkordji u pożizzjonijiet dominanti, u fid-dawl tar-rapport finali tal-uffiċjal tas-smigħ, il-Kummissjoni adottat, fl-20 ta’ Ottubru 2004, id-Deċiżjoni C (2004) 4030 finali, dwar proċedura ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) [KE] (Każ COMP/C.38.238/B.2 − Tabakk mhux maħdum – Spanja) (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”), li taqsira tiegħu ġiet ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea tad-19 ta’ April 2007 (ĠU L 102, p. 14).

15 Id-deċiżjoni kkontestata tirrigwarda żewġ akkordji orizzontali konklużi u implementati fis-suq Spanjol tat-tabakk mhux maħdum.

16 L-ewwel akkordju, li kien jinvolvi lill-proċessuri u lil Deltafina, kellu l-għan li jiffissa, kull sena, matul il-perijodu 1996/2001, il-prezz medju tal-provvista (massimu) ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum, il-kwalitajiet kollha mħallta, kif ukoll li jqassam il-kwantitajiet ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li kull wieħed mill-proċessuri seta’ jixtri mingħand il-produtturi (ara b’mod partikolari l-Premessi 74 sa 76 u 276 tad-deċiżjoni kkontestata). Mill-1999 sal-2001, il-proċessuri u Deltafina kienu ftiehmu wkoll dwar livelli ta’ prezz skont il-grad ta’ kwalità ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li tidher fit-tabelli annessa mal-“kuntratti ta’ kultivazzjoni” kif ukoll dwar “kundizzjonijiet kumplimentari”, jiġifieri l-prezz minimu medju għal kull produttur u l-prezz minimu medju għal kull grupp ta’ produtturi (ara b’mod partikolari l-Premessi 77 sa 83 u 276 tad-deċiżjoni kkontestata).

17 Iktar ’il quddiem ser isir riferiment għall-akkordju deskritt fil-punt 16 iktar ’il fuq bit-terminu “akkordju tal-proċessuri”.

18 It-tieni akkordju identifikat fid-deċiżjoni kkontestata kien jimplika lit-tliet unions agrikoli Spanjoli, jiġifieri lill-Asociación agraria de jóvenes agricultores (iktar ’il quddiem l-“ASAJA”), lill-Unión de pequeños agricultores (iktar ’il quddiem l-“UPA”) u lill-Coordinadora de organizaciones de agricultores y ganaderos (iktar ’il quddiem il-“COAG”), kif ukoll lill-Confederación de cooperativas agrarias de España (iktar ’il quddiem il-“CCAE”). Dan l-akkordju kellu l-għan li jiffissa kull sena, matul il-perijodu 1996/2001, il-livelli ta’ prezz skont il-grad ta’ kwalità ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li tidher fit-tabelli annessi mal-“kuntratti ta’ kultivazzjoni” kif ukoll il-“kundizzjonijiet kumplimentari” (ara b’mod partikolari l-Premessi 77 sa 83 u 277 tad-deċiżjoni kkontestata).

19 Iktar ’il quddiem ser isir riferiment għall-akkordju deskritt fil-punt 18 iktar ’il fuq bit-terminu “akkordju tar-rappreżentanti tal-produtturi”.

20 Fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tikkunsidra li kull wieħed minn dawn l-akkordji jikkostitwixxi ksur uniku u kontinwat tal-Artikolu 81(1) KE (ara b’mod partikolari l-Premessi 275 sa 277 tad-deċiżjoni kkontestata).

21 Fl-Artikolu 1 ta’ din id-deċiżjoni, hija tattribwixxi r-responsabbiltà tal-akkordju tal-proċessuri lil disa’ impriżi, fosthom il-proċessuri Spanjoli u Deltafina, u dik tal-akkordju tar-rappreżentanti tal-produtturi lil ASAJA, lil UPA, lil COAG u lil CCAE (iktar ’il quddiem, flimkien, ir-“rappreżentanti tal-produtturi”).

22 Fl-Artikolu 2 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tordna lil dawn l-impriżi u lir-rappreżentanti tal-produtturi li jwaqqfu immedjatament, jekk ma waqfux diġà, il-ksur imsemmi fl-Artikolu 1 u li jieqfu minn kull prattika restrittiva li għandha għan jew effett identiku jew ekwivalenti.

23 Fl-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kkontestata ġew imposti l-multi segwenti:

– Deltafina: EUR 11 880 000;

– Cetarsa: EUR 3 631 500;

– Agroexpansión: EUR 2 592 000;

– WWTE: EUR 1 822 500;

– Taes: EUR 108 000;

– lil ASAJA: EUR 1 000;

– lil UPA: EUR 1 000;

– lil COAG: EUR 1 000;

– lil CCAE: EUR 1 000.

24 L-ammont tal-multa imposta fuq Deltafina jieħu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, ir-rwol ta’ mexxej li hija kellha fl-akkordju tal-proċessuri (Premessi 435 u 436 tad-deċiżjoni kkontestata). Fid-dawl ta’ dan ir-rwol, il-Kummissjoni żżid l-ammont bażiku tal-multa b’50 % abbażi taċ-ċirkustanzi aggravanti. Madankollu, Deltafina tibbenefika minn tnaqqis ta’ 40 % tal-ammont bażiku tal-multa abbażi taċ-ċirkustanzi attenwanti (Premessi 437 u 438 tad-deċiżjoni kkontestata) u ta’ 10 % tal-ammont tal-multa abbażi tal-kooperazzjoni tagħha fil-kuntest tal-proċedura amministrattiva (Premessi 448 sa 456 tad-deċiżjoni kkontestata).

25 Mill-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta wkoll li l-kumpanniji parent ta’ WWTE huma responsabbli in solidum għall-ħlas tal-multa imposta fuq WWTE u l-kumpannija parent ta’ Agroexpansión għall-ħlas ta’ dik imposta fuq Agroexpansión.

Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet

26 Permezz ta’ rikors ippreżentat fir-reġistru tal-Qorti tal-Prim’Istanza (li saret il-Qorti Ġenerali mill-1 ta’ Diċembru 2009) fl-20 ta’ Jannar 2005, Deltafina ppreżentat din il-kawża.

27 Fuq rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (Ir-Raba’ Awla) iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali u, fil-kuntest tal-miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura previsti fl-Artikolu 64 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, stiednet lill-partijiet sabiex jipproduċu ċerti dokumenti, u għamlitilhom xi mistoqsijiet. Il-partijiet irrispondew għal dawn il-mistoqsijiet fit-terminu mogħti.

28 It-trattazzjoni tal-partijiet u r-risposti tagħhom għad-domandi magħmula mill-Qorti Ġenerali nstemgħu fis-seduta tad-9 ta’ Ġunju 2009.

29 Deltafina titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tannulla d-deċiżjoni kkontestata;

– sussidjarjament, tnaqqas l-ammont tal-multa;

– tikkundanna lill-Kummissjoni tbati l-ispejjeż.

30 Il‑Kummissjoni titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tiċħad ir-rikors bħala parzjalment inammissibbli u, f’kull każ, bħala infondat;

– tikkundanna lir-rikorrenti tbati l-ispejjeż:

– fin-nuqqas, tikkundanna lil kull parti tbati ispejjeż tagħha jekk ir-rikorrenti titlef il-motivi tagħha bl-istess mod bħall-Kummissjoni jew tikkundanna lir-rikorrenti tbati l-ispejjeż tagħha kif ukoll parti mill-ispejjeż tal-Kummissjoni jekk ir-rikorrenti titlef il-parti l-kbira mill-motivi tagħha.

Id-dritt

31 Insostenn tar-rikors tagħha, Deltafina tinvoka ħdax-il motiv, ibbażati:

– l-ewwel, fuq ksur tal-Artikolu 81(1) KE, tal-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003, tas-16 ta’ Diċembru 2002, fuq l-implementazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli 81 [KE] u 82 [KE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205), u tal-prinċipji ta’ legalità u ta’ responsabbiltà personali, kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni u fuq użu ħażin ta’ poter;

– it-tieni, fuq ksur tal-Artikolu 27(1) u (2) tar-Regolament Nru 1/2003, tad-drittijiet tad-difiża u tad-dritt għal smigħ xieraq, tal-forom proċedurali sostanzjali u tal-prinċipji ta’ legalità, ta’ ċertezza legali u ta’ proporzjonalità, kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni u fuq użu ħażin ta’ poter;

– it-tielet, fuq ksur tal-Artikolu 81(1) KE, tal-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1/2003 u tal-punt 43 tal-linji gwida dwar il-kunċett ta’ effett fuq il-kummerċ li jinsab fl-Artikoli 81 [KE] u 82 [KE] (ĠU 2004, C 101, p. 81), kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni;

– ir-raba’, fuq ksur tal-Artikolu 2 u tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003, tal-punt 1 A u tal-punt 5(d) tal-linji gwida dwar il-metodi tal-kalkolu tal-multi imposti skont l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17, u tal-Artikolu 65(5) [KEFA] (ĠU 1998, C 9, p. 3, iktar ’il quddiem il-“linji gwida”) u tal-prinċipji ta’ proporzjonalità, ta’ “trattament ugwali u ta’ sanzjoni”, kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni u fuq użu ħażin ta’ poter;

– il-ħames, fuq ksur tal-Artikolu 23(3) tar-Regolament Nru 1/2003, tal-punt 1 B tal-linji gwida u tal-prinċipju tat-trattament ugwali, kif ukoll fuq użu ħażin ta’ poter;

– is-sitt, fuq ksur tal-Artikolu 23(3) tar-Regolament Nru 1/2003 u tal-punt 2 tal-linji gwida, kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni u fuq użu ħażin ta’ poter;

– is-seba’, fuq ksur tal-Artikolu 23(3) tar-Regolament Nru 1/2003 u tal-punt 3 tal-linji gwida, kif ukoll fuq użu ħażin ta’ poter;

– it-tmienja, fuq ksur tal-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 u tal-punt 5(a) tal-linji gwida;

– id-disa’, fuq ksur tal-Artikolu 23(3) tar-Regolament Nru 1/2003, tal-preambolu u tal-punt 4 tal-linji gwida, tal-punt B(e) u tal-punt D tal-Avviż dwar il-kooperazzjoni u tal-prinċipju tat-trattament ugwali, kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni u fuq użu ħażin ta’ poter;

– l-għaxra, fuq ksur tal-Artikolu 23(3) tar-Regolament Nru 1/2003, tal-punt 5(b) tal-linji gwida u tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, kif ukoll fuq użu ħażin ta’ poter;

– u l-ħdax, fuq ksur tal-prinċipji ta’ trattament ugwali, ta’ nuqqas ta’ retroattività tal-multi u ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi, kif ukoll fuq użu ħażin ta’ poter.

32 L-ewwel tliet aggravji huma invokati b’mod prinċipali u huma relatati mat-talbiet intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Is-seba’ motivi sussegwenti huma mqajma b’mod sussidjarju u huma relatati mat-talbiet intiżi għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa. L-aħħar motiv huwa invokat b’mod iktar sussidjarju, fil-każ fejn is-seba’ motivi preċedenti jiġu miċħuda, u huwa intiż ukoll għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa.

1. Fuq l-ammissibbiltà tal-ilmenti bbażati fuq użu ħażin ta’ poter

33 Fil-kuntest tad-diversi motivi invokati minnha insostenn tar-rikors tagħha, bl-eċċezzjoni tat-tielet u t-tmien motivi, Deltafina tilmenta b’mod partikolari li l-Kummissjoni wettqet użu ħażin ta’ poter.

34 F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, il-kunċett ta’ użu ħażin ta’ poter jirreferi għall-fatt li awtorità amministrattiva tkun użat il-poteri tagħha għal għan differenti minn dak li għalih hija ġiet mogħtija dawn il-poteri. Deċiżjoni hija vvizzjata minn użu ħażin ta’ poter biss jekk jidher, abbażi ta’ indizji oġġettivi, rilevanti u konkordanti, li din ittieħdet bil-għan esklużiv, jew għallinqas determinanti, li jintlaħqu għanijiet differenti minn dawk intiżi jew sabiex tiġi evitata proċedura prevista speċifikament mit-Trattat KE għaċ-ċirkustanzi inkwistjoni (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-13 ta’ Novembru 1990, Fedesa et, C‑331/88, Ġabra p. I‑4023, punt 24, u tal-25 ta’ Jannar 2007, Dalmine vs Il‑Kummissjoni, C‑407/04 P, Ġabra p. I‑829, punt 99).

35 F’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat li Deltafina tillimita ruħha sabiex tinvoka b’mod astratt numru ta’ lmenti bbażati fuq użu ħażin ta’ poter, mingħajr ma tressaq l-inqas ħjiel jew żvilupp insostenn tagħhom u mingħajr lanqas ma tippreċiża liema huwa l-għan realment segwit mill-Kummissjoni bl-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata. Dawn l-ilmenti, hekk kif inhuma ppreżentati, ma jissodisfawx ir-rekwiżiti tal-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura, peress li dawn ma humiex ċari u preċiżi biżżejjed sabiex jippermettu li l-konvenuta tipprepara d-difiża tagħha u li l-Qorti Ġenerali tiddeċiedi fuq ir-rikors, jekk ikun il-każ mingħajr iktar informazzjoni insostenn. Għaldaqstant, dawn għandhom jiġu ddikjarati inammissibbli (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-14 ta’ Mejju 1998, Mo och Domsjö vs Il‑Kummissjoni, T‑352/94, Ġabra p. II‑1989, punti 333 u 334).

2. Fuq it-talbiet intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata

Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 81(1) KE, tal-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003, u tal-prinċipji ta’ legalità u ta’ responsabbiltà personali kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni

36 L-ewwel motiv invokat minn Deltafina jinqasam f’erba’ partijiet. Fil-kuntest tal-ewwel parti, hija tikkritika l-fatt li l-Kummissjoni żżommha responsabbli minn ksur imwettaq f’suq li hija ma hijiex preżenti fih. Fil-kuntest tat-tieni parti, hija tippretendi li l-aġir li, skont hi, huwa attribwit lilha ma huwiex previst mill-Artikolu 81(1) KE u lanqas mill-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003. Fil-kuntest tat-tielet parti, hija tqis li l-Kummissjoni kkunsidratha b’mod żbaljat bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri. Finalment, fil-kuntest tar-raba’ parti, hija tippretendi li l-Kummissjoni naqset milli tiddefinixxi s-suq inkwistjoni fid-deċiżjoni kkontestata.

37 Il-Qorti Ġenerali ser teżamina, flimkien, l-ewwel żewġ partijiet, u wara, b’mod separat, it-tielet u r-raba’ parti.

38 F’dak li jirrigwarda l-ilment ibbażat fuq il-ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni, li Deltafina tinvoka fil-kuntest ta’ dan il-motiv, mingħajr ma torbtu ma xi wieħed mill-erba’ partijiet tiegħu, għandu jiġi kkonstatat li dan ma jipprovdi l-ebda żvilupp ta’ natura li jagħmlu espliċitu. Għalhekk, dan għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli fir-rigward tal-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura (ara l-punt 35 iktar ’il fuq).

Fuq l-ewwel u t-tieni parti, ibbażati, rispettivament, fuq il-fatt li l-Kummissjoni żżomm lil Deltafina responsabbli għal ksur imwettaq f’suq li hija ma hijiex preżenti fih, u fuq il-fatt li l-aġir li huwa attribwit lil Deltafina ma huwiex previst mill-Artikolu 81(1) KE u lanqas mill-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003

– L-argumenti tal-partijiet

39 Fl-ewwel lok, Deltafina tosserva li hija ma hijiex attiva fis-suq tax-xiri u tal-ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum fi Spanja, b’tali mod li, jekk dan is-suq jitqies li jikkostitwixxi s-suq inkwistjoni, hija ma tistax tinżamm responsabbli għall-aġir adottat fih.

40 Fit-tieni lok, Deltafina tippretendi li ma pparteċipatx fl-elaborazzjoni tal-ftehim konklużi bejn il-proċessuri u li ma implementathomx, peress li ma hijiex awtorizzata li topera bħala proċessur fi Spanja u peress li b’hekk ma għandhiex il-kwalità li tinnegozja u tikkonkludi kuntratti mal-produtturi Spanjoli ta’ tabakk mhux maħdum u lanqas li tipparteċipa fit-tqassim tal-kwantitajiet ta’ tabakk mhux maħdum għax-xiri. Hija ssostni li ma jistax jiġi attribwit lilha rwol ta’ “awtur jew [ta’] koawtur tal-aġir”, u iktar u iktar ta’ mexxej tal-akkordju tal-proċessuri, iżda l-iktar l-iktar dak ta’ “persuna oġġettivament u suġġettivament esterna għall-kartell, iżda li tiffaċilita b’mod indirett l-aġir tal-awturi, bil-preżenza tagħha f’laqgħat, bl-iskambju ta’ informazzjoni u ta’ Avviżi, bil-medjazzjoni bejn il-parteċipanti, bil-konservazzjoni ta’ dokumenti u ta’ informazzjoni”. Issa, dan l-aġir ma huwiex imsemmi mill-Artikolu 81(1) KE u lanqas mill-Artikolu 23(2)(a) tar-Regolament Nru 1/2003, u għaldaqstant, ma jistax ikun suġġett għal sanzjonijiet.

41 Insostenn tal-allegazzjonijiet tagħha, Deltafina tinvoka d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2005/349/KE, tal-10 ta’ Diċembru 2003, dwar proċedura skont l-Artikolu 81 [KE] u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/E-2/37.857 – Perossidi organiċi) (ĠU 2005, L 110, p. 44, iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni Perossidi organiċi”). Hija ssostni li, f’din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni sabet ksur tal-Artikolu 81(1) KE fir-rigward ta’ kumpannija esterna għall-akkordju kkonċernat, jiġifieri l-impriża ta’ konsultazzjoni AC‑Treuhand AG, minħabba ċertu aġir adottat minn din tal-aħħar li kellu xebh mal-aġir li huwa attribwit lilha. Hija tosserva li din l-impriża ta’ konsultazzjoni, minkejja l-fatt li kellha rwol kruċjali fl-organizzazzjoni u fl-implementazzjoni tal-akkordju u li kienet ġiet ikkunsidrata bħala l-“gwardjan” tiegħu, ngħatat biss multa simbolika f’ammont ta’ EUR 1 000 minħabba n-“natura relattivament ġdida tas-sitwazzjoni”.

42 Fl-ewwel lok, il-Kummissjoni ssostni li t-teżi ta’ Deltafina li tgħid li l-Artikolu 81(1) KE ma japplikax għall-impriżi li ma humiex attivi fis-suq rilevanti ma hijiex sostnuta mill-kliem ta’ din id-dispożizzjoni. Dak li huwa rilevanti għall-finijiet tal-applikazzjoni tiegħu huwa li l-impriża inkwistjoni tkun ipparteċipat fi prattika restrittiva tal-kompetizzjoni li kellha, għallinqas potenzjalment, effett sinjifikattiv fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri.

43 Fit-tieni lok, il-Kummissjoni tippretendi li l-allegazzjoni ta’ Deltafina li tgħid li l-aġir li huwa attribwit lilha ma jiffurmax parti mill-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 81(1) KE mhux biss hija infondata, iżda hija wkoll kontradetta minn diversi indikazzjonijiet imsemmija fir-rikors.

44 Barra minn hekk, il-Kummissjoni tosserva li Deltafina stess tikkunsidra li r-rwol tagħha jista’ jiġi pparagunat ma’ dak li kien ġie adottat minn AC‑Treuhand fil-kawża li wasslet għad-deċiżjoni Perossidi organiċi u li tali rwol jista’ jiġi ssanzjonat abbażi tal-Artikolu 81(1) KE.

– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

45 Fir-rigward tal-ewwel parti ta’ dan il-motiv, għandu jiġi rrilevat li huwa paċifiku bejn il-partijiet li fi Spanja, li tikkostitwixxi s-suq ġeografiku inkwistjoni f’dan il-każ, Deltafina ma tixtrix tabakk mhux maħdum mingħand il-produtturi, u lanqas ma teżerċita attivitajiet tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum. F’dan l-Istat Membru, Deltafina hija biss attiva fl-istadju suċċessiv tal-operazzjoni, f’dan il-każ f’dak tax-xiri ta’ tabakk ipproċessat bil-għan li terġa tbiegħu lill-manifatturi tat-tabakk.

46 Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li Deltafina ma hijiex preżenti fis-suq inkwistjoni, jiġifieri, kif ser jiġi espost fil-punt 82 iktar ’il quddiem, fis-suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum.

47 Madankollu, minn din il-konstatazzjoni ma jistax jiġi dedott li l-Kummissjoni ma kellhiex id-dritt li tissanzjona lil Deltafina minħabba ksur tal-Artikolu 81(1) KE.

48 Fil-fatt, hekk kif il-Qorti Ġenerali diġà ddeċidiet fil-punt 122 tas-sentenza tagħha tat-8 ta’ Lulju 2008, AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni (T‑99/04, Ġabra p. II‑1501), impriża tista’ tikser il-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 81(1) KE meta l-aġir tagħha, kif ikkoordinat ma’ dak ta’ impriżi oħra, ikollu l-għan li jirrestrinġi l-kompetizzjoni f’suq rilevanti partikolari ġewwa s-suq komuni, mingħajr ma dan ma jippresupponi neċessarjament li din tkun hija stess attiva fl-imsemmi suq rilevanti.

49 Fl-istess sens, il-Qorti Ġenerali ppreċiżat, fil-punt 127 tas-sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, li ma huwiex eskluż li impriża tista’ tipparteċipa fl-implementazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni anki jekk hija ma tkunx qed tirristrinġi l-libertà ta’ azzjoni tagħha stess fis-suq li fih hija prinċipalment attiva. Fil-fatt, kull interpretazzjoni oħra tista’ tirriduċi l-portata tal-projbizzjoni stipulata fl-Artikolu 81(1) KE f’miżura li tmur kontra l-effett utli tagħha u kontra l-għan prinċipali tagħha li, fid-dawl tal-Artikolu 3(1)(ġ) KE, huwa dak li jiġi żgurat li tinżamm kompetizzjoni fi ħdan is-suq komuni li ma tkunx distorta, peress li din ma tippermettix li tittieħed azzjoni fir-rigward ta’ kontribuzzjoni attiva ta’ impriża għal restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba s-sempliċi fatt li din il-kontribuzzjoni ma toħroġx minn attività ekonomika li taqa’ taħt is-suq rilevanti li fih din ir-restrizzjoni għandha effett jew għandha l-għan li jkollha effett. Fil-punt 128 tal-istess sentenza, il-Qorti Ġenerali kkonkludiet li qari tat-terminu “akkordji [ftehim] […] bejn impriżi” fid-dawl tal-għanijiet segwiti mill-Artikolu 81(1) KE u mill-Artikolu 3(1)(ġ) KE juri konferma tal-eżistenza ta’ tifsira tal-akkordju u tal-impriża awtriċi ta’ ksur, li ma tagħmilx distinzjoni skont is-settur jew is-suq li fih l-impriżi kkonċernati huma attivi.

50 Issa, f’dan il-każ, hekk kif ser jiġi spjegat iktar fid-dettall fil-punti 122 sa 133 iktar ’il quddiem, huwa stabbilit li Deltafina pparteċipat b’mod attiv u dirett, mal-proċessuri, f’akkordju li hija kienet taf, jew li ma setgħetx tinjora, li kellu l-għan li jelimina jew li jirrestrinġi l-kompetizzjoni fis-settur tat-tabakk mhux maħdum fi Spanja.

51 L-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali esposta fil-punt 48 iktar ’il fuq hija iktar u iktar rilevanti f’dan il-każ peress li, filwaqt li AC‑Treuhand, fil-kwalità tagħha bħala impriża konsultattiva, ma kienet bl-ebda mod attiva fis-suq tal-prodott ikkonċernat, jiġifieri dak tal-Perossidi organiċi, bħala kompetitur jew min-naħa tal-offerta jew tad-domanda, min-naħa l-oħra, Deltafina, bħala klijent prinċipali tal-proċessuri Spanjoli, kienet attiva fi Spanja f’suq li kien jinsab immedjatament wara dak li fih ġew implementati l-prattiċi inkwistjoni li jirrestrinġu l-kompetizzjoni. Barra minn hekk, fl-Italja, Deltafina kienet preżenti fl-istess suq tal-prodott inkwistjoni bħal dak f’dan il-każ.

52 Isegwi li l-ewwel parti tal-ewwel motiv għandha tiġi miċħuda bħala infondata.

53 Fir-rigward tat-tieni parti ta’ dan il-motiv, din hija bbażata fuq il-Premessa li tgħid li Deltafina ma pparteċipatx b’mod attiv u dirett fl-akkordju tal-proċessuri, bl-istess mod bħal dawn tal-aħħar, iżda limitat ruħha sabiex tiffaċilita “b’mod indirett” l-implementazzjoni tiegħu.

54 Issa, hekk kif diġà ntqal fil-punt 50 iktar ’il fuq u kif ser jiġi stabbilit fil-punti 122 sa 133 iktar ’il quddiem, din il-premessa hija żbaljata.

55 F’kull każ, it-teżi ta’ Deltafina li tgħid li l-impriżi li jikkontribwixxu għal akkordju biss b’mod subordinat, aċċessorju jew passiv ma jiksrux l-Artikolu 81(1) KE u għalhekk ma humiex suġġetti għal multa skont l-Artikolu 23(2) tar-Regolament Nru 1/2003 hija, din ukoll, żbaljata.

56 Għalhekk, fis-sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, il-Qorti Ġenerali ċaħdet teżi simili, u dan wara li fakkret il-ġurisprudenza li tikkonċerna l-kundizzjonijiet li l-parteċipazzjoni ta’ impriża f’akkordju għandha tissodisfa sabiex din tkun tista’ tiġi kkunsidrata responsabbli bħala koawtriċi tal-ksur sħiħ (punti 129 sa 136).

57 B’mod iktar partikolari, f’din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali fakkret li l-attribuzzjoni tal-ksur sħiħ lil impriża li pparteċipat f’akkordju hija konformi mar-rekwiżiti tal-prinċipju ta’ responsabbiltà personali meta jiġu sodisfatti żewġ kundizzjonijiet, l-ewwel waħda ta’ natura oġġettiva u t-tieni ta’ natura soġġettiva.

58 Fir-rigward tal-ewwel kundizzjoni, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li, skont il-ġurisprudenza, din kienet sodisfatta, fir-rigward tar-relazzjoni bejn kompetituri li joperaw fl-istess suq rilevanti kif ukoll bejn tali kompetituri u l-klijenti tagħhom, minn meta l-impriża parteċipanti tkun ikkontribwixxiet għall-implementazzjoni tal-akkordju, anki b’mod subordinat, aċċessorju jew passiv, pereżempju permezz ta’ approvazzjoni taċita u permezz ta’ nuqqas ta’ notifika ta’ dan l-akkordju lill-awtoritajiet (sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, punt 133).

59 Sabiex tasal għal din il-konklużjoni, il-Qorti Ġenerali, qabel kollox, irrilevat li huwa suffiċjenti li l-Kummissjoni turi li l-impriża kkonċernata pparteċipat f’laqgħat li fihom ġew konklużi ftehim ta’ natura antikompetittiva, mingħajr ma opponiethom manifestament, sabiex tipprova suffiċjentement il-parteċipazzjoni tal-imsemmija impriża fl-akkordju (sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, punt 130). Il-Qorti Ġenerali qalet ukoll li sabiex tiġi stabbilita l-parteċipazzjoni ta’ impriża fi ftehim wieħed, ikkostitwit minn numru ta’ okkażjonijiet ta’ aġir ta’ ksur mifruxa matul iż-żmien, il-Kummissjoni għandha tipprova li din l-impriża kellha l-ħsieb tikkontribwixxi, permezz tal-aġir tagħha, għall-għanijiet komuni li l-parteċipanti kollha riedu jilħqu u li hija kienet taf bl-aġir materjali ppjanat jew implementat minn impriżi oħra sabiex jintlaħqu l-istess għanijiet, jew li hija setgħet, b’mod raġonevoli, tipprevedih u li hija kienet lesta taċċetta r-riskju ta’ dan. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali fakkret li l-approvazzjoni b’mod taċitu ta’ inizjattiva illeċita, mingħajr ma titbiegħed pubblikament mill-kontenut tagħha jew mingħajr ma tiddenunzjaha lill-entitajiet amministrattivi, għandha l-effett li tinkoraġġixxi l-kontinwazzjoni tal-ksur u tikkomprometti l-iskoperta tiegħu. Il-Qorti Ġenerali enfasizzat li din il-kompliċità tikkostitwixxi mod passiv ta’ parteċipazzjoni għall-ksur li b’hekk huwa ta’ natura li jinvolvi r-responsabbiltà tal-impriża fil-kuntest ta’ ftehim wieħed. Il-Qorti Ġenerali ppreċiżat li dawn il-prinċipji japplikaw mutatis mutandis fir-rigward tal-laqgħat li fihom jipparteċipaw mhux biss il-kompetituri produtturi, iżda wkoll il-klijenti tagħhom.

60 Sussegwentement, il-Qorti Ġenerali indikat, fil-punt 131 tas-sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, li, fir-rigward tad-determinazzjoni tar-responsabbiltà personali ta’ impriża li l-parteċipazzjoni tagħha fl-akkordju m’għandhiex l-istess firxa u intensità bħal dawk ta’ impriża oħra, jirriżulta mill-ġurisprudenza li, għalkemm il-ftehim u l-prattiċi miftiehma previsti fl-Artikolu 81(1) KE jirriżultaw neċessarjament mill-għajnuna ta’ diversi impriżi, li huma lkoll koawturi tal-ksur, iżda li l-parteċipazzjoni tagħhom tista’ tassumi modi differenti, partikolarment skont il-karatteristiċi tas-suq ikkonċernat u l-pożizzjoni ta’ kull impriża f’dan is-suq, l-għanijiet segwiti u l-modalitajiet ta’ eżekuzzjoni magħżula jew previsti, is-sempliċi fatt li kull impriża tipparteċipa fil-ksur b’modi partikolari għaliha ma huwiex suffiċjenti sabiex jeskludi r-responsabbiltà tagħha għat-totalità tal-ksur, inkluż għall-aġir li huwa materjalment implementat minn impriżi parteċipanti oħra, iżda li għandu l-istess għan jew l-istess effett antikompetittiv.

61 Finalment, il-Qorti Ġenerali kkonkludiet, fil-punt 132 tas-sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, li l-fatt li impriża ma pparteċipatx fl-elementi kollha li jikkostitwixxu akkordju jew li hija kellha rwol minuri fl-aspetti li fihom hija pparteċipat ma huwiex rilevanti sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ ksur min-naħa tagħha. Madankollu, il-Qorti Ġenerali qalet ukoll li għalkemm l-importanza, skont il-każ partikolari, limitata tal-parteċipazzjoni tal-impriża kkonċernata ma tistax għaldaqstant tqiegħed inkwistjoni r-responsabbiltà personali tagħha għat-totalità tal-ksur, din hija xorta waħda ta’ natura li jkollha influwenza fuq l-evalwazzjoni tal-firxa u l-gravità tiegħu u, għalhekk, fuq id-determinazzjoni tal-livell tas-sanzjoni.

62 Fir-rigward tat-tieni kundizzjoni, il-Qorti Ġenerali fakkret, fil-punt 134 tas-sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, li l-imputazzjoni tat-totalità tal-ksur lill-impriża parteċipanti tiddependi barra minn hekk mill-manifestazzjoni tal-volontà tagħha, li turi li hija tissottoskrivi, anki jekk b’mod taċitu, għall-għanijiet tal-akkordju. Il-Qorti Ġenerali ppreċiżat li din il-kundizzjoni soġġettiva, minn naħa, hija inerenti għall-kriterju tal-approvazzjoni taċita tal-akkordju u għal dak tan-nuqqas ta’ tbegħid pubblikament mill-kontenut tiegħu, inkwantu dawn il-kriterji jimplikaw il-preżunzjoni li l-impriża kkonċernata tkompli tissottoskrivi għall-għanijiet u għall-implementazzjoni tal-akkordju, u, min-naħa l-oħra, tikkostitwixxi ġustifikazzjoni li tippermetti li l-impriża kkonċernata tinżamm koresponsabbli, peress li din kellha l-ħsieb li tikkontribwixxi, permezz tal-aġir tagħha, għall-għanijiet komuni li riedu jiġu milħuqa mill-parteċipanti kollha u kienet taf bl-aġir ta’ ksur tal-parteċipanti l-oħra jew setgħet, b’mod raġonevoli, tipprevedih u kienet lesta taċċetta r-riskju ta’ dan.

63 Fil-punt 136 tas-sentenza AC‑Treuhand vs Il‑Kummissjoni, punt 48 iktar ’il fuq, il-Qorti Ġenerali irrilevat li l-prinċipji msemmija fil-punti 57 sa 62 iktar ’il fuq japplikaw mutatis mutandis għall-parteċipazzjoni ta’ impriża li l-attività ekonomika u l-kompetenza professjonali tagħha jagħtuha l-fakultà li ma tkunx tista’ tinjora n-natura antikompetittiva tal-aġir inkwistjoni u li tagħti għaldaqstant sostenn mhux irrilevanti għat-twettiq tal-ksur.

64 Minn dak li ntqal jirriżulta li t-tieni parti tal-ewwel motiv għandha wkoll tiġi miċħuda bħala infondata.

Fuq it-tielet parti, ibbażata fuq il-fatt li l-Kummissjoni kkwalifikat b’mod żbaljat lil Deltafina bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri

– L-argumenti tal-partijiet

65 Deltafina ssostni li l-Kummissjoni kkwalifikatha b’mod żbaljat bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri.

66 Insostenn tal-affermazzjoni tagħha, hija tinvoka s-segwenti elementi, li jiddistingwu s-sitwazzjoni tagħha minn dik ta’ impriżi oħra li ġew ikkunsidrati bħala mexxeja ta’ akkordju f’kawżi oħra:

– hija ma kellhiex rwol ta’ promotur tal-aġir ilmentat kontra l-proċessuri;

– hija ma ħeġġitx – u wisq inqas ġiegħlet – lil xi impriża sabiex tingħaqad mal-akkordju tal-proċessuri;

– hija ma eżerċitat pressjoni fuq ħadd u, f’kull każ, ma kellhiex il-poter li tgħamel dan;

– hija ma kellha l-ebda rwol fit-tmexxija jew fil-kontroll tal-akkordju tal-proċessuri, li barra minn hekk ma kellu l-ebda “organu istituzzjonali ta’ tmexxija”;

– il-president tagħha, is-Sur M., assista biss għal erba’ laqgħat tal-akkordju tal-proċessuri u ma setax “jidderiġi l-istrateġiji” tiegħu;

– hija ma setgħetx tadotta aġir ta’ “mexxej tat-tariffi” (price leader) min-naħa tad-domanda, peress li, billi hija ma toperax fl-istess stadju tal-operazzjoni bħall-proċessuri Spanjoli, hija ma kinitx tixtri tabakk mhux maħdum mingħand il-produtturi;

– hija qatt ma kellha s-setgħa ta’ dritt jew ta’ fatt li tadotta sanzjonijiet jew kontro-miżuri fir-rigward tal-membri tal-akkordju tal-proċessuri li ma kkonformawx ruħhom mal-azzjonijiet komuni.

67 Barra minn hekk, Deltafina tikkontesta l-allegazzjoni tal-Kummissjoni li tgħid li r-rwol ta’ mexxej li huwa attribwit lilha ttieħed inkunsiderazzjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, biss bħala ċirkustanza aggravanti. Hija tippretendi li dan ir-rwol huwa, effettivament, l-uniku lment li ġie dirett lejha.

68 Qabel kollox, il-Kummissjoni ssostni li, anki jekk jitqies li hija wettqet żball meta kkwalifikat lil Deltafina bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri, dan ma jistax jeżenta lil din tal-aħħar minn kull responsabbiltà f’dak li jirrigwarda l-ksur li huwa lmentat kontriha, iżda jista’, l-iktar l-iktar, iwassal għal tnaqqis fl-ammont tal-multa. Effettivament, il-fatt li Deltafina kienet il-mexxej tal-akkordju tal-proċessuri ttieħed inkunsiderazzjoni biss, fid-deċiżjoni kkontestata, bħala ċirkustanza aggravanti waqt il-kalkolu tal-multa.

69 Sussegwentement, il-Kummissjoni tqis li, f’kull każ, din il-parti għandha tiġi miċħuda bħala infondata. F’dan ir-rigward, minn naħa, hija tfakkar li, skont il-ġurisprudenza, il-prassi deċiżjonali preċedenti tagħha minnha nnifisha ma sservix bħala qafas ġuridiku għall-multi fil-qasam tal-kompetizzjoni. Min-naħa l-oħra, hija tirreferi għall-Premessa 435 tad-deċiżjoni kkontestata, li skont hi, tindika b’mod ċar u preċiż biżżejjed il-motivi għalfejn Deltafina ġiet ikkunsidrata bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri.

– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

70 Għandu jiġi rrilevat li din il-parti hija invokata minn Deltafina insostenn tat-talbiet tagħha għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata u li, l-istess bħall-ewwel żewġ partijiet, hija intiża sabiex turi li l-Kummissjoni ma setgħetx iżżommha responsabbli għall-akkordju tal-proċessuri.

71 Issa, hekk kif tajjeb tosserva l-Kummissjoni, il-kwalità ta’ mexxej tal-akkordju tal-proċessuri attribwita lil Deltafina ttieħdet inkunsiderazzjoni biss, fid-deċiżjoni kkontestata, fil-kuntest tal-kalkolu tal-ammont tal-multa, u dan bħala ċirkustanza aggravanti (ara l-Premessi 435 u 436 tad-deċiżjoni kkontestata). Kuntrarjament għal dak li tagħti x’tifhem Deltafina, ma kinitx il-konstatazzjoni li hija kellha rwol ta’ mexxej fil-kuntest tal-akkordju tal-proċessuri li wasslet lill-Kummissjoni sabiex tiddikjaraha responsabbli għall-ksur, iżda l-konstatazzjoni, ibbażata b’mod partikolari fuq id-diversi elementi miġbura fil-Premessi 359 sa 369 tad-deċiżjoni kkontestata, li hija pparteċipat b’mod dirett u attiv fl-akkordju msemmi. Fi kliem ieħor, il-kwalità ta’ mexxej tal-akkordju tal-proċessuri attribwita lil Deltafina ma kellhiex impatt fuq l-attribuzzjoni tar-responsabbiltà ta’ din tal-aħħar għat-twettiq tal-ksur.

72 Ċertament, l-aġir ta’ Deltafina li l-Kummissjoni bbażat ruħha fuqu sabiex tikkwalifikaha bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri huma essenzjalment l-istess bħal dawk li abbażi tagħhom hija kkonkludiet li din ipparteċipat fl-imsemmi akkordju. Xorta jibqa’ l-fatt li, hekk kif sewwa rrilevat il-Kummissjoni fl-osservazzjonijiet tagħha, il-kwistjoni jekk impriża pparteċipatx f’akkordju u dik, jekk ikun il-każ, tal-firxa u tal-intensità ta’ din il-parteċipazzjoni jiffurmaw parti minn żewġ apprezzamenti distinti, l-ewwel wieħed dwar l-istabbiliment tal-eżistenza ta’ ksur tal-Artikolu 81(1) KE u t-tieni dwar id-determinazzjoni tal-livell tas-sanzjoni.

73 Mill-kunsiderazzjonijiet imsemmija iktar ’il fuq jirriżulta li t-tielet parti tal-ewwel motiv, għalkemm hija fondata, ma tistax twassal għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Għalhekk, din għandha tiġi miċħuda bħala inoperanti fil-kuntest ta’ dan il-motiv. Madankollu, din it-tielet parti ser tittieħed inkunsiderazzjoni fl-eżami tas-sitt motiv, li huwa parzjalment ibbażat fuq l-istess argumenti.

Fuq ir-raba’ parti, ibbażata fuq il-fatt li l-Kummissjoni naqset milli tiddefinixxi s-suq inkwistjoni fid-deċiżjoni kkontestata

– L-argumenti tal-partijiet

74 Deltafina tilmenta li l-Kummissjoni naqset milli tiddefinixxi s-swieq tal-prodott u dak ġeografiku inkwistjoni fid-deċiżjoni kkontestata.

75 Qabel kollox, f’dan ir-rigward, Deltafina tirreferi għall-punti 27 u s-segwenti tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-11 ta’ Diċembru 2003, Adriatica di Navigazione vs Il‑Kummissjoni (T‑61/99, Ġabra p. II‑5349). Hija ssostni li, skont il-punt 30 ta’ din is-sentenza, ilmenti kontra d-definizzjoni tas-suq inkwistjoni adottata mill-Kummissjoni jistgħu jirrigwardaw elementi li jappartjenu għall-applikazzjoni tal-Artikolu 81(1) KE minbarra l-eżistenza ta’ “ftehim” bejn impriżi, “l-influwenza fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri” u “l-effett ħażin fuq il-kompetizzjoni”, jiġifieri b’mod partikolari l-portata tal-akkordju inkwistjoni, il-karattru uniku jew globali tiegħu, kif ukoll il-portata tal-parteċipazzjoni individwali ta’ kull waħda mill-impriżi kkonċernati. Dawn l-aħħar elementi huma marbuta mill-qrib mal-prinċipju ta’ responsabbiltà personali għat-twettiq ta’ ksur kollettiv kif ukoll ma’ prinċipji ġenerali tad-dritt bħall-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ proporzjonalità. Deltafina tirrileva wkoll li, skont il-punt 32 tal-istess sentenza “huwa għalhekk mixtieq li l-Kummissjoni, meta tadotta deċiżjoni li tikkonstata l-parteċipazzjoni ta’ impriża fi ksur kumpless, kollettiv u mhux interrott, kif inhuma ta’ spiss il-kartelli, lil hinn mill-verifika tal-osservanza tal-kundizzjonijiet speċifiċi għall-applikazzjoni tal-Artikolu [81(1) KE], tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li, jekk tali deċiżjoni għandha twassal għar-responsabbiltà personali ta’ kull wieħed mid-destinatarji tagħha, dan għandu jkun biss għall-parteċipazzjoni stabbilita tagħhom għall-aġir kollettiv issanzjonat u ddelimitat b’mod korrett”. Hija żżid li, skont l-istess punt, “peress li tali deċiżjoni tista’ toħloq konsegwenzi kbar fuq ir-relazzjonijiet tal-impriżi kkonċernati mhux biss fil-konfront tal-amministrazzjoni iżda anki fil-konfront ta’ terzi persuni, hemm bżonn li l-Kummissjoni teżamina s-suq jew is-swieq inkwistjoni u tidentifikahom fil-motivi tad-deċiżjoni li tissanzjona ksur tal-Artikolu [81(1) KE] b’mod suffiċjentement preċiż sabiex tifhem il-kundizzjonijiet ta’ funzjonament tas-suq li fih il-kompetizzjoni hija distorta, filwaqt li twieġeb għall-bżonnijiet essenzjali taċ-ċertezza legali”.

76 Sussegwentement, Deltafina tippretendi li, peress li hija ma hijiex attiva fis-suq li fih seħħ l-aġir li jirrestrinġi l-kompetizzjoni, il-Kummissjoni ma tistax, mingħajr ma tikser il-prinċipju ta’ responsabbiltà personali, tiddikjaraha responsabbli għal dan l-aġir u timponilha sanzjoni.

77 Finalment, filwaqt li tinvoka l-istess motiv, Deltafina tosserva wkoll li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ma tistabbilixxix ir-“rabta bejn l-[imsemmi] aġir u l-effetti fuq is-suq li, anki fil-preżenza ta’ ksur minħabba l-iskop tiegħu, għandu jkollu konsegwenzi dannużi fuq il-kompetizzjoni”. Hija tqis li r-riferiment magħmul mill-Kummissjoni, fil-Premessa 368 tad-deċiżjoni kkontestata, għall-punt 136 tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-15 ta’ Settembru 1998, European Night Services et vs Il‑Kummissjoni (T‑374/94, T‑375/94, T‑384/94 u T‑388/94, Ġabra p. II‑3141), hija irrilevanti.

78 Qabel kollox, b’risposta għall-argumenti ta’ Deltafina, il-Kummissjoni tosserva li fid-deċiżjoni kkontestata, hija tiddefinixxi b’mod suffiċjentement ċar u dettaljat il-kuntest ekonomiku u ġuridiku tas-suq li fih ġew implementati l-prattiċi ristrettivi inkwistjoni.

79 Sussegwentement, il-Kummissjoni tiċħad l-allegazzjoni ta’ Deltafina li tgħid li hija kisret il-prinċipju ta’ responsabbiltà personali meta żammitha responsabbli għall-aġir inkwistjoni li jirrestrinġu l-kompetizzjoni, meta din il-kumpannija ma kinitx attiva fis-suq li fih ġie identifikat dan l-aġir.

80 Finalment, il-Kummissjoni tikkunsidra bħala “totalment mingħajr sens” l-argument ta’ Deltafina li jgħid li, peress li din tal-aħħar ma kinitx preżenti fis-suq inkwistjoni, ma hemm l-ebda rabta bejn l-aġir illegali kkonċernat u l-effetti tiegħu f’dan is-suq. Hija tosserva li l-fatt li Deltafina ma hijiex direttament attiva fis-suq li fih ġew ikkonstatati l-prattiċi li jirrestrinġu l-kompetizzjoni ma jeżentahiex mir-responsabbiltà tagħha fl-implementazzjoni ta’ dawn il-prattiċi u lanqas ma għandu jwassal sabiex jiġi konkluż li dawn tal-aħħar ma kellhomx effetti fuq is-suq imsemmi. F’dan ir-rigward, b’mod partikolari b’riferiment għall-punt 136 tas-sentenza European Night Services et vs Il‑Kummissjoni, punt 77 iktar ’il fuq, hija ssostni li, skont ġurisprudenza stabbilita, ma huwiex neċessarju li jiġu evalwati l-effetti konkreti fuq is-suq ta’ ftehim li, bħal f’dan il-każ, kjarament jirrestrinġu l-kompetizzjoni.

– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

81 Għandu jiġi kkonstatat li, kuntrarjament għal dak li ssostni Deltafina, il-Kummissjoni ma naqsitx milli tidentifika s-swieq tal-prodott u dak ġeografiku inkwistjoni fid-deċiżjoni kkontestata.

82 Fil-fatt, minn din id-deċiżjoni jirriżulta b’mod ċar u preċiż biżżejjed li s-suq inkwistjoni huwa s-suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum. B’mod partikolari, fil-Premessi 19 sa 65 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tiddeskrivi fid-dettall l-impriżi tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum fi Spanja – b’mod partikolari billi tagħti preċiżazzjonijiet fuq l-attivitajiet tagħhom ta’ xiri u ta’ pproċessar ta’ tabakk mhux maħdum kif ukoll fuq ir-relazzjonijiet kummerċjali li huma għandhom bejniethom –, il-produtturi ta’ tabakk mhux maħdum, ir-rappreżentanti tal-produtturi, diversi aspetti mis-settur tat-tabakk mhux maħdum fi Spanja, fosthom ir-reġjuni ta’ produzzjoni, il-volum u l-valur tal-produzzjoni, il-valur tal-bejgħ, id-diversi varjetajiet ta’ tabakk mhux maħdum u l-prezzijiet medji ta’ provvista (massimi) ta’ kull waħda mill-imsemmija varjetajiet, kif ukoll il-kuntesti leġiżlattivi tal-Komunità u ta’ Spanja applikabbli għat-tabakk mhux maħdum.

83 Barra minn hekk, l-evalwazzjoni li għamlet il-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata tippermetti li jinftiehmu b’mod sħiħ il-kundizzjonijiet tal-funzjonament tas-suq li fih tinsab distorta l-kompetizzjoni, kuntrarjament għal dak li tagħti x’tifhem Deltafina meta ssemmi l-aħħar frażi tal-punt 32 tas-sentenza Adriatica di Navigazione vs Il‑Kummissjoni, punt 75 iktar ’il fuq.

84 Deltafina hija inqas fondata meta tippretendi li l-Kummissjoni naqset milli tidentifika s-suq inkwistjoni fid-deċiżjoni kkontestata, li jirriżulta minn diversi partijiet mill-kitbiet tagħha li hija fehmet perfettament li dan kien is-suq Spanjol tax-xiri u tal-ewwel ipproċessar ta’ tabakk mhux maħdum. Għalhekk, sabiex jissemma’ eżempju wieħed biss, kull argumentazzjoni li hija tiżviluppa insostenn tal-ewwel parti ta’ dan il-motiv hija bbażata preċiżament fuq din id-definizzjoni.

85 Ir-raba’ parti tal-ewwel motiv hija għalhekk kompletament infondata fil-fatt.

86 Fir-rigward tal-argument ta’ Deltafina li jgħid li l-Kummissjoni kisret il-prinċipju ta’ responsabbiltà personali meta żammitha responsabbli minn ksur implementat f’suq li hija ma kinitx attiva fih, dan ma jistax jiġi milqugħ. Fil-fatt, hekk kif diġà ġie espost fil-punti 48 u 49 iktar ’il fuq, impriża tista’ tikser il-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 81(1) KE meta l-aġir tagħha, kif ikkoordinat ma’ dak ta’ impriżi oħra, ikollu l-għan li jirrestrinġi l-kompetizzjoni f’suq rilevanti partikolari ġewwa s-suq komuni, mingħajr ma dan ma jippresupponi neċessarjament li din tkun hija stess attiva fl-imsemmi suq rilevanti. Fir-realtà, dak li huwa rilevanti sabiex l-attribuzzjoni tal-ksur kollu lil impriża parteċipanti f’akkordju tkun konformi mal-ħtiġjiet tal-prinċipju ta’ responsabbiltà personali, huwa li l-impriża msemmija tissodisfa ż-żewġ kundizzjonijiet, oġġettiva u suġġettiva, imsemmija fil-punti 57 sa 63 iktar ’il fuq, liema ħaġa hija l-każ fir-rigward ta’ Deltafina hekk kif ser jintwera fil-punti 122 sa 133 iktar ’il quddiem.

87 Finalment, kuntrarjament għal dak li tidher li ssostni Deltafina (ara l-punt 77 iktar ’il fuq), ma jistax jiġi dedott, mis-sempliċi fatt li din tal-aħħar ma kinitx attiva fis-suq inkwistjoni, li l-akkordju tal-proċessuri ma setax ikollu effetti dannużi fuq il-kompetizzjoni f’dan is-suq.

88 Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, ir-raba’ parti tal-ewwel motiv għandha tiġi miċħuda bħala infondata.

89 Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha jirriżulta li l-ewwel motiv, ma jistax jiġi milqugħ minn ebda waħda mill-partijiet tiegħu.

Fuq it-tieni motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 27(1) u (2) tar-Regolament Nru 1/2003, tad-drittijiet tad-difiża u tad-dritt għal smigħ xieraq, tal-forom proċedurali sostanzjali u tal-prinċipji ta’ legalità, ta’ ċertezza legali u ta’ proporzjonalità, kif ukoll fuq nuqqas ta’ motivazzjoni

90 It-tieni motiv invokat minn Deltafina huwa maqsum f’erba’ partijiet. Fil-kuntest tal-ewwel parti, hija tikkritika l-fatt li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni attribwitilha rwol differenti minn dak li kienet ilmentatilha fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Fil-kuntest tat-tieni parti, hija tippretendi li l-aġir li huwa lmentat kontriha għandu, fir-realtà, ikun attribwit lill-president tagħha. Fil-kuntest tat-tielet parti, hija tippretendi li l-Kummissjoni rrifjutat li tagħtiha aċċess għal xi dokumenti inkriminanti. Finalment, fil-kuntest tar-raba’ parti, hija tippretendi li l-Kummissjoni ma ddefinixxietx b’mod ċar biżżejjed is-swieq tal-prodott u dak ġeografiku inkwistjoni fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.

91 Fir-rigward tal-ilment ibbażat fuq il-ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni, li Deltafina tinvoka fil-kuntest tat-tieni motiv, mingħajr ma tassoċjah ma’ xi waħda mill-erba’ partijiet tiegħu, għandu jiġi kkonstatat li dan ma jipprovdi l-ebda żvilupp tali li jsostnieh. Għalhekk, dan għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli fid-dawl tal-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura (ara l-punt 35 iktar ’il fuq).

Fuq l-ewwel parti, ibbażata fuq il-fatt li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni attribwixxiet lil Deltafina rwol differenti minn dak li kienet attribwixxitilha fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet

– L-argumenti tal-partijiet

92 Deltafina tippretendi li l-Kummissjoni, meta żammitha responsabbli bħala “awtur” jew “koawtur” tal-ksur fid-deċiżjoni kkontestata u meta kkwalifikatha, f’din id-deċiżjoni, bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri, tagħtha rwol differenti minn – u iktar serju minn – dak li kienet attribwixxitilha fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.

93 Insostenn tal-allegazzjonijiet tagħha, Deltafina tirrileva numru ta’ differenzi bejn it-test tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u dak tad-deċiżjoni kkontestata. B’mod partikolari, hija tosserva li, filwaqt li, imkien fl-ewwel waħda ma huwa lmentat kontriha li kienet parti mill-akkordji u mill-prattiki inkwistjoni – fejn tali lment kien ifformulat biss kontra l-proċessuri Spanjoli –, min-naħa l-oħra, fit-tieni waħda, hija ppreżentata bħala li pparteċipat b’mod dirett u attiv f’dawn l-akkordji u prattiki. Bl-istess mod, imkien ma tissemma, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, iċ-ċirkustanza li Deltafina setgħet titqies bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri. Barra minn hekk, Deltafina tikkritika numru ta’ kunsiderazzjonijiet li jidhru fid-deċiżjoni kkontestata.

94 Deltafina ssostni li, meta pproċediet b’dan il-mod, il-Kummissjoni mhux biss avvanzat teżi mhux ikkorroborata mill-provi tal-fajl, iżda kisret ukoll id-drittijiet tad-difiża tagħha. Fir-rigward ta’ dan l-ewwel punt, hija tilmenta, b’mod iktar partikolari, li l-Kummissjoni ma ppermettitilhiex li tesprimi ruħha dwar il-kwalifiki bħala awtur jew koawtur tal-ksur u bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri li ġew adottati kontriha fid-deċiżjoni kkontestata.

95 Il‑Kummissjoni tippretendi li qatt ma kkwalifikat lil Deltafina bħala “awtur” jew bħala “koawtur” tal-prattiċi restrittivi inkriminati, filwaqt li tirrileva li dawn il-kwalifiki ma għandhomx “tifsira ġuridika” fid-dritt tal-kompetizzjoni. Filwaqt li tirreferi għall-fatti msemmija fil-Premessi 362 sa 366 tad-deċiżjoni kkontestata, hija tippreċiża li l-konklużjoni li waslet għaliha f’din id-deċiżjoni hija li Deltafina “ipparteċipat” b’mod sħiħ fil-prattiki msemmija u li għalhekk hija kellha tinżamm koresponsabbli “b’mod sħiħ” għall-ksur.

96 Il‑Kummissjoni ssostni li, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, hija bbażat ruħha fuq l-istess fatti sabiex tistabbilixxi l-parteċipazzjoni ta’ Deltafina fl-akkordju tal-proċessuri u, bħala konsegwenza, il-koresponsabbiltà tagħha għall-ksur tal-Artikolu 81 KE. Hija tirrileva li, wara kollox, fir-risposta tagħha għal din id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, Deltafina ddefendiet ruħha ampjament fir-rigward tar-rwol li kien attribwit lilha fl-akkordju tal-proċessuri. Hija tqis li b’hekk, l-ebda waħda mid-“differenzi fit-tfassil” bejn id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u d-deċiżjoni kkontestata, irrilevati minn Deltafina, ma hija tali li tipprova l-eżistenza ta’ ksur tad-drittijiet tad-difiża ta’ din tal-aħħar.

97 Barra minn hekk, il-Kummissjoni tiċħad il-kritika li Deltafina tinvoka kontra xi kunsiderazzjonijiet li jinsabu fid-deċiżjoni kkontestata.

98 Finalment, il-Kummissjoni, b’riferiment għall-aġir deskritt fil-Premessi 363 sa 365 tad-deċiżjoni kkontestata, tqis li ma huwa bl-ebda mod “irraġonevoli” li jiġi sostnut, hekk kif hija ssostni fil-Premessa 361 tad-deċiżjoni kkontestata, li Deltafina kellha rwol “partikolarment attiv” fl-akkordju tal-proċessuri.

99 Skont il-Kummissjoni, mill-elementi msemmija iktar ’il fuq jirriżulta li hija ma wettqet l-ebda żball ta’ evalwazzjoni u li lanqas ma kisret id-drittijiet tad-difiża ta’ Deltafina meta qieset lil din bħala parti fil-prattiki restrittivi msemmija fl-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kkontestata u meta ddikjarata koresponsabbli għal dawn il-prattiki.

100 Fir-rigward tal-kritiki li Deltafina tifformula fir-rigward tal-kwalifika bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri adottata fir-rigward tagħha fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni, qabel kollox, tosserva li, anki jekk jitqies li dawn huma fondati, dan jista’, l-iktar l-iktar, iwassal għal tnaqqis fl-ammont tal-multa.

101 Sussegwentement, il-Kummissjoni tfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, peress li l-Kummissjoni tindika espressament, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet tagħha, li hija ser teżamina jekk kellhomx jiġu imposti multi fuq l-impriżi kkonċernati u peress li hija tiddikjara l-elementi prinċipali ta’ fatt u ta’ dritt li jistgħu jagħtu lok għal multa, bħall-gravità u t-tul tal-ksur allegat u l-fatt li l-ksur twettaq “intenzjonalment jew b’negliġenza”, hija tissodisfa l-obbligu tagħha li tirrispetta d-dritt tal-impriżi għal smigħ xieraq. Meta tagħmel hekk, hija tagħtihom l-elementi meħtieġa sabiex jiddefendu ruħhom mhux biss kontra konstatazzjoni ta’ ksur, iżda wkoll kontra l-impożizzjoni ta’ multa (sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ Marzu 2002, LR AF 1998 vs Il‑Kummissjoni, T‑23/99, Ġabra p. II‑1705, punt 199). Issa, il-provi meħtieġa mill-ġurisprudenza jidhru fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet.

102 Finalment, il-Kummissjoni tosserva li, f’kull każ, il-fatt li hija ma indikatx b’mod espliċitu, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, l-intenzjoni tagħha li tikkunsidra bħala ċirkustanza aggravanti r-rwol partikolari adottat minn Deltafina fil-kuntest tal-akkordju tal-proċessuri ma kellu l-ebda konsegwenza fuq id-difiża ta’ din l-impriża. Fil-fatt, din ressqet espressament, fil-paġni 31 sa 37 tar-risposta tagħha għad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, argumenti intiżi sabiex jiġi mminimizzat ir-rwol tagħha.

– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

103 Din il-parti hija komposta minn żewġ partijiet prinċipali. Minn naħa, Deltafina tinvoka l-eżistenza ta’ diverġenzi bejn id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u d-deċiżjoni kkontestata f’dak li jirrigwarda l-evalwazzjoni tar-rwol tagħha fl-akkordju tal-proċessuri. Min-naħa l-oħra, hija tikkontesta l-fondatezza ta’ din l-evalwazzjoni, kif magħmula fid-deċiżjoni kkontestata.

104 Fil-kuntest ta’ kull waħda minn dawn iż-żewġ partijiet, Deltafina tifformula b’mod partikolari lmenti kontra l-kwalità ta’ mexxej tal-akkordju tal-proċessuri li ġiet attribwita lilha. Għalhekk, fil-kuntest tal-ewwel parti, hija tilmenta li l-Kummissjoni ma semmietx, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, iċ-ċirkustanza li hija setgħet titqies bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri, u b’hekk kisret id-drittijiet tad-difiża tagħha. Fil-kuntest tat-tieni parti, hija tosserva li l-konklużjoni tal-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, li tgħid li hija kellha tali rwol fl-akkordju tal-proċessuri ma hijiex sostnuta biżżejjed.

105 Hekk kif diġà ġie kkonstatat fil-punt 71 iktar ’il fuq u kif irrilevat ġustament il-Kummissjoni, il-kwalità bħala mexxej tal-akkordju tal-proċessuri attribwita lil Deltafina ittieħdet inkunsiderazzjoni biss, fid-deċiżjoni kkontestata, fil-kuntest tal-kalkolu tal-ammont tal-multa, u dan bħala ċirkustanza aggravanti. Għalhekk, anki jekk il-ksur tad-drittijiet tad-difiża invokat b’relazzjoni ma’ din il-kwalità jiġi pprovat jew kieku kellu jidher li l-imsemmija kwalità ma hijiex biżżejjed stabbilità fil-liġi, dan ma jistax iwassal għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, hekk kif titlob Deltafina meta tinvoka din il-parti, iżda, l-iktar l-iktar, għal tnaqqis fl-ammont tal-multa li ġiet imposta fuqha. Għaldaqstant, l-ilmenti msemmija għandhom jiġu miċħuda bħala inoperanti fil-kuntest ta’ din il-parti. Dawn ser jiġu eżaminati fil-kuntest tas-sitt motiv iktar ’il quddiem, li huwa invokat minn Deltafina insostenn tat-talbiet tagħha intiżi għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa tagħha u li huwa bbażat, essenzjalment, fuq l-istess kunsiderazzjonijiet.

106 Fir-rigward tal-kritiki l-oħra li Deltafina tifformula insostenn ta’ din il-parti, dawn iqajmu tliet kwistjonijiet distinti, jiġifieri, l-ewwel nett, dik tal-bażi li fuqha l-Kummissjoni kkonkludiet, fid-deċiżjoni kkontestata, li din il-kumpannija kienet kisret l-Artikolu 81 KE, it-tieni nett, dik jekk f’dan ir-rigward jeżistux diverġenzi bejn din id-deċiżjoni u d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, u, it-tielet nett, dik tal-ġustifikazzjoni b’mod suffiċjenti fid-dritt tal-imsemmija konklużjoni tal-Kummissjoni.

107 F’dak li jirrigwarda l-ewwel kwistjoni, għandu jiġi mfakkar li, hekk kif diġà ġie espost fil-punti 15 sa 21 iktar ’il fuq, id-deċiżjoni kkontestata tikkonċerna żewġt akkordji orizzontali konklużi u implementati fis-suq Spanjol tat-tabakk mhux maħdum, l-ewwel wieħed li jimplika lill-proċessuri Spanjoli u lil Deltafina, u t-tieni wieħed lir-rappreżentanti tal-produtturi. Skont id-deċiżjoni kkontestata, kull wieħed mill-akkordji huwa kkaratterizzat minn numru ta’ ftehim u/jew prattiki miftiehma u jikkostitwixxi ksur uniku u kontinwat tal-Artikolu 81(1) KE (ara b’mod partikolari l-Premessi 275 sa 277 u 296 sa 298 tad-deċiżjoni kkontestata).

108 Il-proċessuri Spanjoli u Deltafina huma miżmuma responsabbli għat-totalità tal-ewwel ksur u r-rappreżentanti tal-produtturi għat-totalità tat-tieni wieħed (ara b’mod partikolari l-Artikolu 1 u l-Premessi 358, 359 u 366 tad-deċiżjoni kkontestata).

109 B’mod iktar preċiż, minn diversi premessi tad-deċiżjoni kkontestata jirriżulta li Deltafina hija kkunsidrata bħala li, l-istess bħall-proċessuri Spanjoli, ikkonkludiet ftehim u/jew ipparteċipat fi prattiki miftiehma li kellhom l-iskop li jiffissaw, kull sena, matul il-perijodu 1996/2001, il-prezz medju ta’ provvista (massimu) ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum, il-kwalitajiet kollha mħallta, kif ukoll li jaqsmu l-kwantitajiet ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum li kull wieħed mill-proċessuri seta’ jixtri mingħand il-produtturi (ara b’mod partikolari l-Premessi 85, 88, 112, 144, 274, 276, 278, 279, 281 sa 283, 285 sa 287, 301, 303, 305 u 357 tad-deċiżjoni kkontestata). Barra minn hekk, Deltafina hija kunsidrata bħala li, l-istess bħall-proċessuri Spanjoli u matul il-perijodu 1999/2001, ikkonkludiet ftehim u/jew ipparteċipat fi prattiki miftiehma li kellhom l-iskop li jiffissaw il-prezzijiet skont il-grad kwalitattiv ta’ kull varjetà ta’ tabakk mhux maħdum imsemmija fit-tabella annessa mal-kuntratti ta’ tkabbir kif ukoll il-kundizzjonijiet kumplimentari (ara b’mod partikolari l-Premessi 85, 274, 276, 290 u 357 tad-deċiżjoni kkontestata).

110 Fi kliem ieħor, fid-deċiżjoni kkontestata, huwa lmentat li Deltafina pparteċipat direttament u b’mod attiv fl-akkordju tal-proċessuri (ara b’mod partikolari l-Premessi 357, 361, 366 u 369 tad-deċiżjoni kkontestata). F’dan ir-rigward, għandu jiġi rrilevat li l-Kummissjoni tippreċiża b’mod partikolari, fil-Premessa 369 tad-deċiżjoni kkontestata, li “r-rwol ta’ Deltafina f’dan il-każ għandu jitqies bħala li kien dirett u primarju u ma [kienx] limitat għar-rwol ta’ koordinatur estern u/jew ta’ faċilitatur”.

111 Fil-premessi 359 sa 366 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tesponi, billi tirreferi għal premessi oħra ta’ din id-deċiżjoni, ir-raġunament u l-fatti speċifiċi li hija bbażat ruħha fuqhom sabiex tasal għall-konklużjonijiet esposti fil-punti 109 u 110 iktar ’il fuq.

112 Dan ir-raġunament u dawn il-fatti huma s-segwenti:

– Deltafina, permezz tal-president tagħha u – xi kultant – ta’ rappreżentanti oħra, ipparteċipat għal xi laqgħat tal-akkordju tal-proċessuri (Premessi 67, 112 u 363 tad-deċiżjoni kkontestata), f’dan il-każ il-laqgħat tat-13 ta’ Marzu 1996 f’Madrid (Spanja) (Premessi 88 u 92 tad-deċiżjoni kkontestata), tas-17 ta’ Diċembru 1996 (Premessa 117 tad-deċiżjoni kkontestata), tat-30 ta’ Jannar 1997 f’Ruma (l-Italja) (Premessa 118 tad-deċiżjoni kkontestata) u ta’ Marzu 1999 (Premessa 186 tad-deċiżjoni kkontestata);

– Deltafina, meta ma kinitx preżenti għal xi laqgħat tal-akkordju tal-proċessuri, kienet infurmata b’mod regolari, minn dawn tal-aħħar, bis-sitwazzjoni tas-suq Spanjol tat-tabakk mhux maħdum u bil-prattiki li kienu implementaw (Premessi 112, 133 sa 136, 140 sa 143, 145, 149 u 364 tad-deċiżjoni kkontestata);

– fl-1997, il-president ta’ Deltafina kien ukoll id-depożitarju ta’ nota li l-proċessuri Spanjoli kienu ppreparaw u ffirmaw matul waħda mil-laqgħat tagħhom u li kienet tirriproduċi fid-dettall id-diversi ftehim li kienu waslu għalihom (Premessi 122 u 364 tad-deċiżjoni kkontestata);

– Deltafina interveniet fl-organizzazzjoni tal-akkordju tal-proċessuri, b’mod partikolari billi bagħtitilhom posta elettronika sabiex tikseb l-implementazzjoni tajba tal-ftehim illegali u billi b’hekk aġixxiet bħala medjatur fil-kwistjonijiet ta’ bejniethom (Premessi 140 u 365 tad-deċiżjoni kkontestata);

– Deltafina kellha rwol ċentrali fil-kuntest tan-negozjati bejn il-proċessuri Spanjoli u r-rappreżentanti tal-produtturi dwar il-prezzijiet tat-tabakk żejjed tal-ħsad tal-1999 (Premessi 207, 221 u 365 tad-deċiżjoni kkontestata).

113 F’dak li jirrigwarda t-tieni kwistjoni, għandu preliminarjament jiġi mfakkar li hija ġurisprudenza stabbilita li r-rispett tad-drittijiet tad-difiża f’kull proċedura li tista’ twassal għal penali, b’mod partikolari għal multi jew għal penali perjodiċi, jikkostitwixxi prinċipju fundamentali tad-dritt Komunitarju, li għandu jiġi osservat anki jekk tkun proċedura ta’ natura amministrattiva (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-13 ta’ Frar 1979, Hoffmann‑La Roche vs Il‑Kummissjoni, 85/76, Ġabra p. 461, punt 9, u tat-2 ta’ Ottubru 2003, ARBED vs Il‑Kummissjoni, C‑176/99 P, Ġabra p. I‑10687, punt 19).

114 B’mod partikolari, dan il-prinċipju jeħtieġ li d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet indirizzata mill-Kummissjoni lil impriża li fil-konfront tagħha hija għandha l-intenzjoni timponi sanzjoni għall-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni tinkludi l-elementi essenzjali meqjusa kontriha, bħall-fatti allegati, il-kwalifika li tingħatalhom u l-provi li fuqhom il-Kummissjoni tibbaża ruħha, sabiex din l-impriża tkun f’pożizzjoni li ssostni l-argumenti tagħha b’mod effikaċi fil-kuntest tal-proċedura amministrattiva mressqa kontriha (ara s-sentenza ARBED vs Il‑Kummissjoni, punt 113 iktar ’il fuq, punt 20, u l-ġurisprudenza ċċitata).

115 Barra minn hekk, ksur tad-drittijiet tad-difiża matul il-proċedimenti amministrattivi għandu jiġi evalwat fid-dawl tal-oġġezzjonijiet stabbiliti mill-Kummissjoni fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u fid-deċiżjoni li ttemm il-proċedura (sentenzi tal-Qorti Ġenerali tad-29 ta’ Ġunju 1995, Solvay vs Il‑Kummissjoni, T‑30/91, Ġabra p. II‑1775, punt 60, u ICI vs Il‑Kummissjoni, T‑36/91, Ġabra p. II‑1847, punt 70). F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-konstatazzjoni ta’ ksur tad-drittijiet tad-difiża tippresupponi li l-oġġezzjoni li l-impriża ssostni li ma ġietx akkużata biha fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ġiet inkluża mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata.

116 F’dan il-każ, fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, bħal fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tiddistingwi bejn żewġ akkordji orizzontali, li huma kkaratterizzati minn numru ta’ akkordji u/jew prattiki miftiehma, fis-suq Spanjol tat-tabakk mhux maħdum, l-ewwel wieħed li jimplika s-settur tal-ewwel ipproċessar, u t-tieni wieħed li jimplika dak tal-produzzjoni, u tikkwalifika lil kull wieħed minn dawn l-akkordji bħala ksur uniku u kontinwat tal-Artikolu 81(1) KE (ara b’mod partikolari punti 1, 316 sa 318 u 338 sa 340 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet). Bħal fid-deċiżjoni kkontestata, il-proċessuri Spanjoli u Deltafina huma miżmuma responsabbli mit-totalità tal-ewwel ksur u r-rappreżentanti tal-produtturi mit-totalità tat-tieni ksur (ara b’mod partikolari l-punti 411, 412 u 420 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet).

117 Fir-rigward, b’mod iktar partikolari, ta’ Deltafina, mid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet jirriżulta b’mod ċar li, bħal fid-deċiżjoni kkontestata, din il-kumpannija tiġi attribwita r-responsabbiltà tal-ksur minħabba l-involviment dirett u attiv tagħha fl-attivitajiet tal-akkordju tal-proċessuri. B’hekk, fl-ewwel frażi tal-punt 415 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li hija kważi identika għall-ewwel frażi tal-Premessa 361 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tesponi li “Deltafina kellha rwol partikolarment attiv fil-kartell tal-proċessuri Spanjoli ta’ tabakk mhux maħdum”. Bl-istess mod, fil-punt 420 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, li huwa mfassal f’termini simili għal dawk tal-Premessa 366 tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tikkonkludi b’mod partikolari li għandu “jitqies li Deltafina pparteċipat b’mod attiv fl-elaborazzjoni u fl-implementazzjoni tal-ftehim fuq il-prezz medju u fuq il-kwantitajiet konkluż bejn il-proċessuri sa mill-1996 kif ukoll fin-negozjati tat-tabelli tal-prezzijiet tat-tabakk żejjed fl-2000”.

118 Barra minn hekk, ir-raġunament u l-fatti li bbażat ruħha fuqhom il-Kummissjoni sabiex tistabbilixxi l-ilment ibbażat fuq implikazzjoni diretta u attiva ta’ Deltafina fil-ksur jikkorrispondu, essenzjalment, għal dawk li hija tadotta fid-deċiżjoni kkontestata u li huma esposti fil-punt 112 iktar ’il fuq (ara b’mod partikolari l-punti 412 sa 420 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet u d-diversi punti ta’ dan l-avviż li dawn jirreferu għalihom).

119 Għalhekk, għandu jiġi kkonstatat li, kuntrarjament għal dak li tosserva Deltafina, id-deċiżjoni kkontestata ma hijiex differenti mid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet fir-rigward tal-motivi li għalihom ġiet attribwita r-responsabbiltà tal-ksur. Meta qrat id-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, Deltafina kellha neċessarjament tifhem li, hekk kif għamlet fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kellha l-intenzjoni li tibbaża ruħha fuq l-implikazzjoni diretta u attiva tagħha fl-attivitajiet tal-akkordju tal-proċessuri. Peress li d-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ippermettiet li Deltafina ssir taf mhux biss bl-ilment ibbażat fuq l-implikazzjoni diretta u attiva tagħha fil-ksur, iżda wkoll bil-fatti użati mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kkontestata insostenn ta’ dan l-ilment, ir-rikorrenti kienet f’pożizzjoni li tiżgura b’mod sħiħ id-difiża tagħha matul il-proċedura amministrattiva.

120 Ċertament, f’diversi partijiet tad-deċiżjoni kkontestata, Deltafina hija msemmija espressament, flimkien mal-proċessuri Spanjoli, bħala li pparteċipat fil-ftehim u/jew fil-prattiki miftiehma inkwistjoni (ara l-punt 109 iktar ’il fuq) filwaqt li hija ma tissemmiex fil-partijiet korrispondenti tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. Madankollu, din hija sempliċi differenza fil-preżentazzjoni tal-fatti, li hija intiża biss sabiex tagħti rendikont tal-fatti b’mod iktar preċiż fid-deċiżjoni kkontestata u ma tistax tikkostitwixxi emenda materjali tal-ilmenti kif esposti fid-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet. F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li hija ġurisprudenza stabbilita li d-deċiżjoni finali tal-Kummissjoni ma għandhiex neċessarjament tkun kopja tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-15 ta’ Lulju 1970, ACF Chemiefarma vs Il‑Kummissjoni, 41/69, Ġabra p. 661, punt 91, u tas-7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française et vs Il‑Kummissjoni, 100/80 sa 103/80, Ġabra p. 1825, punt 14; is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tat-8 ta’ Ottubru 1996, Compagnie maritime belge de transports et vs Il‑Kummissjoni, T‑24/93 sa T‑26/93 u T‑28/93, Ġabra p. II‑1201, punt 113).

121 Bl-istess mod, fil-punt 413 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, il-Kummissjoni, filwaqt li ssemmi d-Deċiżjoni 80/1334/CEE tagħha, tas-17 ta’ Diċembru 1980, dwar proċedura skont l-Artikolu [81 KE] (IV/29.869 – Cast glass Taljan) (ĠU L 383, p. 9, iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni Cast glass”), tiddikjara li, skont il-prassi deċiżjonali, “meta impriża tippermetti u tgħin ‘intenzjonalment’ għar-realizzazzjoni tar-restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni li huma l-iskop stess tal-ftehim ikkonċernati, hija tista’ tinżamm ‘koresponsabbli’ għall-effetti restrittivi li jirriżultaw minnhom”. Din l-osservazzjoni, li ma hemmx ekwivalent għaliha fid-deċiżjoni kkontestata u li tidher fit-taqsima tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet dedikata għad-destinatarji tagħha u, singolarment, għal Deltafina, tista’, mal-ewwel daqqa t’għajn, tiġi interpretata bħala li tfisser li l-Kummissjoni tilmenta kontra din tal-aħħar, mhux li pparteċipat direttament u b’mod attiv fl-akkordju tal-proċessuri, iżda biss li ffaċilitat it-twettiq tal-ksur. Madankollu, tali interpretazzjoni ma tistax tiġi milqugħa, peress li din ma tiħux inkunsiderazzjoni l-punti tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet segwenti għall-osservazzjoni msemmija u, b’mod iktar partikolari, il-punti 415 u 420, li fihom huwa kjarament ilmentat kontra Deltafina li pparteċipat b’mod attiv fl-akkordju tal-proċessuri (ara l-punt 117 iktar ’il fuq). Fir-realtà, meta fformulat din l-osservazzjoni fil-punt 413 tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet, il-Kummissjoni – anki jekk kien ikun mixtieq li din użat termini iktar preċiżi f’dan ir-rigward – kellha l-intenzjoni li tindika li impriża tista’ tikser il-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 81(1) KE meta l-aġir tagħha, kif ikkoordinat ma’ dak ta’ impriżi oħra, ikollu l-għan li jirrestrinġi l-kompetizzjoni f’suq rilevanti partikolari ġewwa s-suq komuni, mingħajr ma dan jippresupponi neċessarjament li din tkun hija stess attiva fl-imsemmi suq rilevanti. Dan jidher ċar meta l-imsemmija osservazzjoni tinqara fil-kuntest tal-parti tad-deċiżjoni Cast glass li ttieħdet minnha.

122 F’dak li jirrigwarda t-tielet kwistjoni, għandu jiġi kkonstatat li Deltafina ma tikkontestax li l-fatti li l-Kummissjoni tibbaża ruħha fuqhom, fil-premessi 359 sa 366 tad-deċiżjoni kkontestata, sabiex iżżommha responsabbli għall-ksur tal-Artikolu 81 KE, kif imfakkra fil-punt 112 iktar ’il fuq, huma sostnuti mill-provi li jinsabu fil-fajl. Fir-realtà, fil-kuntest ta’ din il-parti, Deltafina tqiegħed indiskussjoni l-konklużjoni tal-Kummissjoni li tgħid li l-fatti msemmija jiġġustifikaw li l-ewwel ksur ikun attribwit kollu lilha.

123 F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, sabiex il-ksur kollu jkun jista’ jiġi attribwit lil impriża li tipparteċipa f’akkordju, hemm bżonn li jkunu sodisfatti żewġ kundizzjonijiet, waħda ta’ natura oġġettiva u l-oħra ta’ natura suġġettiva (ara l-punti 57 sa 63 iktar ’il fuq). Fir-rigward tal-ewwel kundizzjoni, hemm bżonn li din l-impriża tkun ikkontribwixxiet għall-implementazzjoni tal-akkordju, anki b’mod sussidjarju, aċċessorju jew passiv. F’dak li jirrigwarda t-tieni kundizzjoni, l-impriża msemmija għandha tkun uriet ir-rieda tagħha stess, li turi li hija tissottoskrivi, anki jekk biss b’mod taċitu, għall-għanijiet tal-akkordju.

124 Qabel kollox, f’dan il-każ, huwa stabbilit li Deltafina kkontribwixxiet b’mod attiv u dirett fl-implementazzjoni tal-akkordju tal-proċessuri matul il-perijodu tal-ksur.

125 B’hekk, il-provi fil-fajl juru li żewġ rappreżentanti ta’ Deltafina, f’dan il-każ is-Sur M, il-president tagħha, u s-Sur C, id-direttur tagħha responsabbli mix-xiri, ipparteċipaw fl-ewwel laqgħa tal-akkordju tal-proċessuri, jiġifieri fit-13 ta’ Marzu 1996 f’Madrid, li matulha ġew diskussi l-prezzijiet u l-volumi ta’ xiri tat-tabakk mhux maħdum għas-sena 1996/1997 u ġie konkluż ftehim fuq il-prezzijiet. Minn faks mibgħuta minn WWTE lil Deltafina fl-10 ta’ April 1996, imsemmija fil-Premessa 95 tad-deċiżjoni kkontestata, jirriżulta li din ikkontribwixxiet b’mod attiv għall-konklużjoni ta’ dan il-ftehim u fasslet il-minuti li jinkludu dan il-ftehim. Minn din il-faks kif ukoll minn faks mibgħuta minn Agroexpansión lil Deltafina fit-22 ta’ April 1996 jirriżulta wkoll li WWTE u Agroexpansión ilmentaw ma’ Deltafina fir-rigward tan-nuqqas ta’ osservanza tal-ftehim min-naħa ta’ Cetarsa.

126 Laqgħa oħra tal-akkordju tal-proċessuri kienet prevista għas-17 ta’ Diċembru 1996, fil-preżenza tas-Sur M. Dan tal-aħħar kif ukoll is-Sur C ipparteċipaw ukoll fil-laqgħa tal-akkordju tal-proċessuri tat-30 ta’ Jannar 1997 f’Ruma, li matulha ġew konklużi ftehim dwar il-prezzijiet u l-kwantitajiet ta’ xiri ta’ tabakk mhux maħdum għas-sena 1997/1998. Mill-fajl jirriżulta li s-Sur M żamm nota mfassla u ffirmata mill-proċessuri Spanjoli matul din l-aħħar laqgħa, li ssemmi fid-dettall dawn il-ftehim differenti, u li sussegwentement qeridha fuq talba ta’ dawn l-istess proċessuri.

127 Sussegwentement, diversi drabi, WWTE u Agroexpansión infurmaw lil Deltafina bis-sitwazzjoni tas-suq Spanjol tat-tabakk mhux maħdum, u lmentaw ma’ din tal-aħħar bin-nuqqas ta’ osservanza tal-ftehim imsemmija fil-punt 126 iktar ’il fuq kif ukoll ta’ ftehim oħrajn li kienu ġew konklużi matul l-ewwel xhur tal-1997. B’hekk, fid-29 ta’ April 1997, WWTE bagħtet faks lis-Sur M fejn indikatlu li l-prezz minimu (medju) li Cetarsa kienet aċċettat li tħallas lill-produtturi kien jikkostitwixxi ksur ta’ ftehim konkluż bejn il-proċessuri fil-preżenza tas-Sur M u li kien, konsegwentement, impossibbli li jiġi osservat l-impenn li jitħallas prezz medju ta’ 50/60 Pesetas Spanjoli (ESP) għal kull kilo. B’risposta għal din il-faks, is-Sur M, permezz ta’ faks tal-istess jum fuq karta bil-letterhead ta’ Deltafina, talab lil WWTE sabiex “tibqa’ kalma”, u indikalha li “dejjem tħallas iktar ma jgħin lil ħadd”. Fit-30 ta’ April 1997, Agroexpansión bagħtet faks lis-Sur M fejn b’mod partikolari rrilevat li “l-ftehim u l-laqgħat mal-proċessuri l-oħra [kienu], għal darb’oħra, mingħajr suċċess u ridikoli” u li hija “[kienet] osservat il-ftehim u [kienet] ser tixtri 5 miljun kilo iżda kienet ser tħallas ESP 30 iktar mis-sena li għaddiet”. B’faks tad-9 ta’ Lulju 1997, WWTE reġgħet ilmentat ma’ Deltafina dwar l-aġir ta’ Cetarsa, b’mod partikolari billi enfasizzat in-neċessità li “tinkiseb il-paċi fis-settur” u li jkun hemm “ftehim mingħajr ftehim”. Fil-faks tagħha, WWTE indikat ukoll: “Kif għidt int kemm-il darba, ftehim fuq il-prezzijiet ma huwiex possibbli mingħajr ftehim fuq il-kwantitajiet. Il-ftehim fuq il-kwantitajiet ma jistax ikun biss għal sena […] Huwa neċessarju li jkun hemm ftehim [ta’ tul] eventwalment ta’ ħames snin [jew] minimu ta’ tliet snin.”

128 Fl-1 ta’ Ottubru 1997, Agroexpansión bagħtet faks lil Deltafina sabiex tinfurmaha li WWTE kienet aċċettat li tħallas prezzijiet ogħla minn dawk li kienu ġew miftiehma. B’reazzjoni għal din il-faks, fl-istess jum, is-Sur M kiteb lil WWTE, fuq karta bil-letterhead ta’ Deltafina, sabiex jindikalha li, jekk din l-informazzjoni tirriżulta eżatta, tkun tirriżulta problema serja u li l-aġir tagħha jista’ jiġi interpretat bħala “attakk vjolenti” kontra Agroexpansión. B’faks tat-2 ta’ Ottubru 1997 lil Deltafina, WWTE esponiet il-perspettiva tagħha fuq din il-kwistjoni.

129 Fis-6 ta’ Novembru 1997, WWTE bagħtet faks lil Deltafina, fejn b’mod partikolari indikat li hija pprovat “bil-mezzi kollha” li tikseb ftehim fuq il-kwantitajiet u li, waqt il-laqgħa li kienet ser tinżamm mal-proċessuri l-oħra fl-20 ta’ Novembru ta’ wara, hija kienet ser tipproponi “il-garanzija [tal-]akkordji permezz tal-iddepożitar ta’ somom kbar ta’ flus li jippermettu ċertezza fl-eżekuzzjoni tal-ftehim”. Ma’ din il-faks kienet annessa tabella li kien fiha informazzjoni fuq ċerti prezzijiet imħallsa minn kull wieħed mill-proċessuri Spanjoli.

130 Deltafina ġiet infurmata minn Taes bil-ftehim qafas fuq il-kundizzjonijiet ta’ xiri għas-sena 1998/1999 konkluż mill-proċes