KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

PITRUZZELLA

ippreżentati fis‑27 ta’ Jannar 2022 ( 1 )

Kawża C‑817/19

Ligue des droits humains

vs

Il‑Kunsill tal‑Ministri

(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali, il-Belġju))

“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Protezzjoni tad-data personali – Ipproċessar tad-data tar-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri (PNR) – Regolament (UE) 2016/679 – Kamp ta’ applikazzjoni – Direttiva (UE) 2016/681 – Validità – Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea – Artikoli 7, 8 u Artikolu 52(1)”

Werrej

I. Introduzzjoni II. Il‑kuntest ġuridiku A. Id‑dritt tal‑Unjoni 1. Il‑Karta 2. Ir‑RĠPD 3. Id‑Direttiva PNR 4. Atti oħra rilevanti tad‑dritt tal‑Unjoni B. Id‑dritt Belġjan C. Il‑kawża prinċipali, id‑domandi preliminari u l‑proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja III. Analiżi A. Fuq l‑ewwel domanda preliminari B. Fuq it‑tieni, it‑tielet, ir‑raba’, is‑sitt u t‑tmien domanda preliminari 1. Fuq id‑drittijiet fundamentali stabbiliti fl‑Artikoli 7 u 8 tal‑Karta 2. Fuq l‑indħil fid‑drittijiet fundamentali stabbiliti fl‑Artikoli 7 u 8 tal‑Karta 3. Fuq il‑ġustifikazzjoni tal‑indħil li jirriżulta mid-Direttiva PNR a) Fuq l‑osservanza tar‑rekwiżit li kull limitazzjoni għall‑eżerċizzju ta’ dritt fundamentali previst mill‑Karta għandha tkun prevista mil‑liġi b) Fuq l‑osservanza tal‑kontenut essenzjali tad‑drittijiet stabbiliti fl‑Artikoli 7 u 8 tal‑Karta c) Fuq l‑osservanza tar‑rekwiżit li l‑indħil għandu jissodisfa għan ta’ interess ġenerali d) Fuq l‑osservanza tal‑prinċipju ta’ proporzjonalità 1) Fuq l‑adegwatezza tal‑ipproċessar tad‑data PNR imsemmi mid-Direttiva PNR fid‑dawl tal-għan imfittex 2) Fuq in‑natura strettament neċessarja tal‑indħil i) Fuq id‑delimitazzjoni tal-iskopijiet tal‑ipproċessar tad‑data PNR ii) Fuq il‑kategoriji ta’ data PNR previsti mid-Direttiva PNR (it‑tieni u t‑tielet domanda preliminari) – Fuq in‑natura suffiċjentement ċara u preċiża tal‑punti 12 u 18 tal‑Anness I (it‑tielet domanda preliminari) – Fuq il‑portata tad‑data elenkata fl‑Anness I (it‑tieni domanda preliminari) – Fuq id‑data sensittiva iii) Fuq il‑kunċett ta’ “passiġġier” (ir‑raba’ domanda preliminari) iv) Fuq in‑natura suffiċjentement ċara, preċiża u limitata għal dak li huwa strettament neċessarju tal‑evalwazzjoni minn qabel tal‑passiġġieri (is‑sitt domanda preliminari) – Fuq l-ipparagunar ma’ databases fis‑sens tal‑Artikolu 6(3)(a) tad‑Direttiva PNR – Fuq l‑ipproċessar tad‑data PNR skont kriterji stabbiliti minn qabel – Fuq il‑garanziji marbuta mal‑ipproċessar awtomatizzat tad‑data PNR – Konklużjoni fuq is‑sitt domanda preliminari v) Fuq iż‑żamma tad‑data PNR (it‑tmien domanda preliminari) 4. Konklużjonijiet dwar it‑tieni, it‑tielet, ir‑raba’, is‑sitt u t‑tmien domanda preliminari C. Fuq il‑ħames domanda preliminari D. Fuq is‑seba’ domanda preliminari E. Fuq id‑disa’ domanda preliminari F. Fuq l‑għaxar domanda preliminari IV. Konklużjoni

I. Introduzzjoni

1. Permezz ta’ din it-talba għal deċiżjoni preliminari, il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali, il-Belġju) tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja sensiela ta’ għaxar domandi preliminari dwar l-interpretazzjoni tar-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑27 ta’ April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ data personali u dwar il-moviment liberu ta’ tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data), (iktar ’il quddiem ir-“RĠPD”) ( 2 ), kif ukoll dwar il-validità u l-interpretazzjoni tad-Direttiva (UE) 2016/681 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑27 ta’ April 2016 dwar l-użu ta’ data tar-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri (PNR) għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja (iktar ’il quddiem id-“Direttiva PNR” ( 3 ) u tad-Direttiva tal-Kunsill 2004/82/KE tad‑29 ta’ April 2004 dwar l-obbligu ta’ trasportaturi li jikkomunikaw data dwar il-passiġġieri (iktar ’il quddiem id-“Direttiva API” ( 4 ). Dawn id-domandi tqajmu fil-kuntest ta’ rikors ippreżentat mill-assoċjazzjoni mingħajr skop ta’ lukru Ligue des droits humains (“LDH”), intiż għall-annullament totali jew parzjali tal-loi du 25 décembre 2016 relative au traitement des données des passagers (il-Liġi tal‑25 ta’ Diċembru 2016 dwar l-Ipproċessar tad-Data tal-Passiġġieri, iktar ’il quddiem il-“Liġi PNR”) ( 5 ), li tittrasponi fid-dritt Belġjan id-Direttiva PNR kif ukoll id-Direttiva API.

2. Id-domandi li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha tiddeċiedi f’din il-kawża jaqgħu fil-kuntest ta’ waħda mid-dilemmi prinċipali tal-kostituzzjonaliżmu liberali demokratiku kontemporanju: kif għandu jiġi ddefinit il-bilanċ bejn l-individwu u l-kollettività fl-era tad-data, meta t-teknoloġiji diġitali ppermettew il-ġbir, iż-żamma, l-ipproċessar u l-analiżi ta’ masses enormi ta’ data personali għal finijiet predittivi? L-algoritmi, l-analiżi tal-big data u l-intelliġenza artifiċjali użati mill-awtoritajiet pubbliċi jistgħu jservu sabiex jippromwovu u jipproteġu l-interessi fundamentali tas-soċjetà, b’effiċjenza li fil-passat kienet inimmaġinabbli: mill-protezzjoni tas-saħħa pubblika sas-sostenibbiltà ambjentali, mill-ġlieda kontra t-terroriżmu sal-prevenzjoni tal-kriminalità, b’mod partikolari l-kriminalità serja. Fl-istess ħin, il-ġbir indifferenzjat ta’ data personali u l-użu ta’ teknoloġiji diġitali mill-awtoritajiet pubbliċi jistgħu jagħtu lok għal panottikon diġitali, jiġifieri awtorità pubblika li tara kollox mingħajr ma tidher. Setgħa omnixxenti li tista’ tikkontrolla u tipprevedi l-imġieba ta’ kulħadd u tieħu l-miżuri meħtieġa, sar-riżultat paradossali, impenġi minn Steven Spielberg fil-film Minority Report, li titneħħa l-libertà b’mod preventiv lil awtur ta’ reat li jkun għadu ma twettaqx. Kif wieħed jaf, f’ċerti pajjiżi, is-soċjetà tipprevali fuq l-individwu u l-użu tad-data personali jippermetti b’mod leġittimu li titwettaq sorveljanza tal-massa effettiva intiża li tipproteġi interessi pubbliċi kkunsidrati bħala fundamentali. Għall-kuntrarju, il-kostituzzjonaliżmu Ewropew — nazzjonali u supranazzjonali — mal-post ċentrali mogħti lill-individwu u lil-libertajiet tiegħu, joħloq ostakolu sinjifikattiv għall-bidu ta’ soċjetà tas-sorveljanza tal-massa, speċjalment wara r-rikonoxximent tad-drittijiet fundamentali għall-protezzjoni tal-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali. Madankollu, sa fejn dan l-ostakolu jista’ jiġi stabbilit mingħajr ma jiġu serjament ippreġudikati ċerti interessi fundamentali tas-soċjetà — bħal dawk imsemmija qabel bħala eżempju — li jistgħu madankollu jkollhom rabtiet kostituzzjonali? Ninsabu fil-qalba tal-kwistjoni tar-relazzjoni bejn individwu u kollettività fis-soċjetà diġitali. Kwistjoni li teħtieġ, minn naħa, it-tfittxija u l-implimentazzjoni ta’ bilanċi delikati bejn l-interessi tal-kollettività u d-drittijiet tal-individwi, billi wieħed jitlaq mill-importanza assoluta li dawn tal-aħħar għandhom fil-patrimonju kostituzzjonali Ewropew, u min-naħa l-oħra, l-istabbiliment ta’ garanziji kontra l-abbużi. Hawnhekk ukoll, ninsabu fil-kuntest tal-verżjoni kontemporanja ta’ tema klassika tal-kostituzzjonaliżmu, għaliex, kif afferma b’mod konċiż Le Fédéraliste, il-bnedmin ma humiex anġli u dan huwa għaliex huma meħtieġa mekkaniżmi ġuridiċi sabiex tiġi limitata u kkontrollata s-setgħa pubblika.

3. Dawn huma l-kwistjonijiet ta’ natura ġenerali li jaqgħu fil-kuntest ta’ dawn il-konklużjonijiet, li jistgħu biss jinterpretaw id-dritt tal-Unjoni, fid-dawl tal-ġurisprudenza preċedenti tal-Qorti tal-Ġustizzja, bl-użu ta’ tekniki stabbiliti sew, li fosthom hemm dik tal-interpretazzjoni konformi. Teknika li ta’ spiss ser tintuża, meta dan ikun jidher ġuridikament possibbli, f’dawn il-konklużjonijiet, bil-għan li jinsab il-bilanċ neċessarju, mill-perspettiva kostituzzjonali, bejn l-iskopijiet pubbliċi li fuqhom hija bbażata s-sistema ta’ trasferiment, ta’ ġbir u ta’ pproċessar tad-data tar-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri (iktar ’il quddiem id-“data PNR) u d-drittijiet stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”).

II. Il‑kuntest ġuridiku

A. Id‑dritt tal‑Unjoni

1. Il‑Karta

4. Skont l-Artikolu 7 tal-Karta: “[k]ull persuna għandha d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja tagħha, ta’ darha u tal-kommunikazzjonijiet tagħha”.

5. Skont l-Artikolu 8 tal-Karta “1. Kull persuna għandha d-dritt għall-protezzjoni ta’ data personali li tirrigwardaha. 2. Din id-data għandha tiġi trattata b’mod ġust għal finijiet determinati u abbażi tal-kunsens tal-persuna kkonċernata jew fuq bażi oħra leġittima stabbilita mil-liġi. Kull persuna għandha d-dritt ta’ aċċess għad-data miġbura li għandha x’taqsam magħha u d-dritt li tikseb ir-rettifika tagħha. 3. L-osservanza ta’ dawn ir-regoli għandha titqiegħed taħt il-kontroll ta’ awtorità indipendenti”.

6. Skont l-Artikolu 52(1) tal-Karta “[k]ull limitazzjoni fl-eżerċizzju tad-drittijiet u tal-libertajiet rikonoxxuti minn din il-Karta għandha tkun prevista mil-liġi u għandha tirrispetta l-essenza ta’ dawk id-drittijiet u l-libertajiet. Bla ħsara għall-prinċipju ta’ proporzjonalità, jistgħu jsiru limitazzjonijiet f’dawk il-każijiet biss fejn ikun meħtieġ u fejn ġenwinament jintlaħqu l-objettivi ta’ interess ġenerali rikonoxxuti mill-Unjoni jew il-ħtieġa li jiġu protetti d-drittijiet u l-libertajiet ta’ oħrajn”.

2. Ir‑RĠPD

7. L-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD jeskludi mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament l-ipproċessar ta’ data personali mwettaq “mill-awtoritajiet kompetenti għall-finijiet tal-prevenzjoni, investigazzjoni, sejbien jew prosekuzzjoni ta’ reati kriminali, jew l-eżekuzzjoni ta’ pieni kriminali, inkluż is-salvagwardji kontra u l-prevenzjoni ta’ theddid għas-sigurtà pubblika”.

8. Skont l-Artikolu 23(1)(d) tar-RĠPD: “Il-liġi tal-Unjoni jew ta’ Stat Membru li għaliha jkun soġġett il-kontrollur jew il-proċessur tad-data tista’ tirrestrinġi permezz ta’ miżura leġiżlattiva l-kamp ta’ applikazzjoni tal-obbligi u d-drittijiet previsti fl-Artikoli 12 sa 22 u l-Artikolu 34, kif ukoll l-Artikolu 5 sakemm id-dispożizzjonijiet tiegħu jikkorrispondu mad-drittijiet u l-obbligi previsti fl-Artikoli 12 sa 22, meta tali restrizzjoni tirrispetta l-essenza tad-drittijiet u l-libertajiet fundamentali u hija miżura meħtieġa u proporzjonata f’soċjetà demokratika għas-salvagwardja ta’: […] (d) il-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta’ reati kriminali jew l-eżekuzzjoni ta’ pieni kriminali, inkluż is-salvagwardji kontra u l-prevenzjoni ta’ theddidiet għas-sigurtà pubblika.”

3. Id‑Direttiva PNR

9. Iktar ’il quddiem ser nagħti biss stampa qasira tal-funzjonament tas-sistema stabbilita mid-Direttiva PNR. Iktar dettalji dwar il-kontenut tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva PNR rilevanti għall-finijiet tar-risposta li għandha tingħata għad-domandi preliminari ser jingħataw matul l-analiżi ġuridika.

10. Skont l-Artikolu 1 tagħha, id-Direttiva PNR, adottata abbażi tal-Artikolu 82(1)(d) TFUE u tal-Artikolu 87(2)(a) TFUE, torganizza, fuq il-livell tal-Unjoni Ewropea, sistema ta’ trasferiment, mit-trasportaturi tal-ajru, tad-data PNR ta’ titjiriet barra l-UE ( 6 ), kif ukoll ta’ ġbir, ta’ pproċessar u ta’ żamma ta’ din id-data mill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri għall-finijiet tal-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità serja.

11. Skont il-punt 5 tal-Artikolu 3 ta’ din id-direttiva, ir-“reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri” jew “PNR” huwa “reġistru tar-rekwiżiti tal-ivvjaġġar ta’ kull passiġġier li jinkludi informazzjoni meħtieġa biex tippermetti li l-prenotazzjonijiet ikunu jistgħu jiġu pproċessati u kkontrollati mit-trasportaturi bl-ajru tal-prenotazzjoni u tal-parteċipazzjoni għal kull vjaġġ ipprenotat minn jew f’isem persuna, kemm jekk inkluża [inkluż] fuq sistema ta’ prenotazzjoni, sistemi tal-kontroll tat-tluq, użati biex jiġu kkontrollati passiġġieri fuq titjiriet, jew sistemi ekwivalenti li jipprovdu l-istess funzjonalitajiet”.

12. L-Anness I tad-Direttiva PNR (iktar ’il quddiem l-“Anness I”), jelenka d-data tar-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri kif miġbura mit-trasportaturi tal-ajru, li hija s-suġġett ta’ trasferiment fis-sens u skont il-modalitajiet previsti fl-Artikolu 8 ta’ din id-direttiva.

13. L-Anness II tad-Direttiva PNR (iktar ’il quddiem l-“Anness II”) jinkludi lista ta’ reati li jikkostitwixxu “kriminalità serja” fis-sens tal-punt 9 tal-Artikolu 3ta’ din id-direttiva.

14. L-Artikolu 2 tad-Direttiva PNR jipprevedi l-possibbiltà, għall-Istati Membri, li jiddeċiedu li japplikaw din id-direttiva wkoll għat-“titjiriet ġewwa l-UE” ( 7 ) jew għal xi wħud minnhom, meqjusa “neċessarji” sabiex jintlaħqu l-għanijiet tal-imsemmija direttiva.

15. Skont l-Artikolu 4(1) tad-Direttiva PNR, “[k]ull Stat Membru għandu jistabbilixxi jew jinnomina awtorità kompetenti għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni jew il-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u ta’ kriminalità serja u jew fergħa ta’ din l-awtorità, biex taġixxi bħala l-unità tal-informazzjoni dwar il-passiġġieri (“PIU”) tiegħu”. Konformement mal-Artikolu 4(2)(a), il-PIU hija b’mod partikolari responsabbli għall-ġbir tad-data PNR mingħand it-trasportaturi tal-ajru, għaż-żamma u għall-ipproċessar ta’ din id-data, kif ukoll għat-trasferiment ta’ din id-data jew tar-riżultat tal-ipproċessar tagħha lill-awtoritajiet kompetenti msemmija fl-Artikolu 7 tad-Direttiva PNR. Skont l-Artikolu 7(2), dawn l-awtoritajiet huma “awtoritajiet kompetenti għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni jew il-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi jew kriminalità serja” ( 8 ).

16. Skont it-tieni sentenza tal-Artikolu 6(1) tad-Direttiva PNR, “[f]ejn id-data tal-PNR trasferita mit-trasportaturi bl-ajru tinkludi data minbarra dik elenkata fl-Anness I, il-PIU għandha tħassar tali data immedjatament u permanentement malli tasal”. L-Artikolu 6(2) huwa fformulat kif ġej: “2. Il-PIU għandha tipproċessa d-data tal-PNR biss għall-finijiet li ġejjin: (a) it-twettiq ta’ valutazzjoni tal-passiġġieri qabel il-wasla skedata tagħhom fl-Istat Membru jew it-tluq mill-Istat Membru biex jiġu identifikati persuni li jeħtieġu analiżi ulterjuri mill-awtoritajiet kompetenti msemmija fl-Artikolu 7, u, fejn rilevanti, mill-Europol, b’konformità mal-Artikolu 10, fid-dawl tal-fatt li tali persuni jistgħu jkunu involuti f’reat terroristiku jew kriminalità serja; (b) tweġiba, każ b’każ, għal talba debitament motivata bbażata fuq raġunijiet suffiċjenti mill-awtoritajiet kompetenti biex tipprovdi u tipproċessa data tal-PNR f’każijiet speċifiċi għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi jew kriminalità serja, u biex tipprovdi r-riżultati ta’ dan l-ipproċessar lill-awtoritajiet kompetenti jew, fejn adatt, lill-Europol; u (c) l-analizzar tad-data tal-PNR bil-għan li jiġu aġġornati jew jiġu stabbiliti kriterji ġodda biex jintużaw fil-valutazzjonijiet imwettqa taħt il-punt (b) tal-paragrafu 3 sabiex tiġi identifikata kwalunkwe persuna li tista’ tkun involuta f’reat terroristiku jew kriminalità serja.”

17. L-Artikolu 12 tad-Direttiva PNR jinkludi d-dispożizzjonijiet dwar iż-żamma tad-data PNR.

18. L-Artikolu 5 tad-Direttiva PNR jipprevedi li kull PIU għandha taħtar uffiċjal għall-protezzjoni tad-data inkarigat mill-kontroll tal-ipproċessar tad-data PNR u mill-implimentazzjoni tal-garanziji rilevanti. Barra minn hekk, kull Stat Membru huwa obbligat, skont l-Artikolu 15 ta’ din id-direttiva, li jinkariga lill-awtorità nazzjonali ta’ sorveljanza msemmija fl-Artikolu 25 tad-Deċiżjoni Qafas 2008/977/ĠAI ( 9 ), issostitwita bid-Direttiva (UE) 2016/680 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas‑27 ta’ April 2016 dwar il-protezzjoni ta’ persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ data personali mill-awtoritajiet kompetenti għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta’ reati kriminali jew l-eżekuzzjoni ta’ pieni kriminali, u dwar il-moviment liberu ta’ tali data, u li tħassar id-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI (iktar ’il quddiem id-“Direttiva tal-Pulizija”) ( 10 ), tissorvelja l-applikazzjoni, fit-territorju tiegħu, tad-dispożizzjonijiet adottati skont l-imsemmija direttiva. Din l-awtorità, li teżerċita l-kompiti tagħha bil-għan li tipproteġi d-drittijiet fundamentali fil-qasam tal-ipproċessar tad-data personali ( 11 ), hija inkarigata, b’mod partikolari, minn naħa, li tittratta l-ilmenti mressqa minn kull persuna kkonċernata, li tinvestiga l-każ u li tinforma lill-persuna kkonċernata bl-istat ta’ progress tal-fajl u bl-eżitu tal-ilment f’terminu raġonevoli u, min-naħa l-oħra, li tivverifika l-legalità tal-ipproċessar tad-data, li twettaq investigazzjonijiet, spezzjonijiet u awditi skont id-dritt nazzjonali, fuq inizjattiva tagħha stess jew billi tibbaża ruħa fuq ilment ( 12 ).

4. Atti oħra rilevanti tad‑dritt tal‑Unjoni

19. Il-kuntest ġuridiku ta’ din il-kawża huwa kkompletat bid-Direttiva API u d-Direttiva tal-Pulizija. Għal raġunijiet ta’ leġibbiltà ta’ dawn il-konklużjonijiet, il-kontenut tad-dispożizzjonijiet rilevanti ta’ dawn l-atti ser jiġi espost sa fejn dan jirriżulta neċessarju għat-trattament tad-domandi li jikkonċernawhom jew, b’mod iktar ġenerali, għall-ħtiġijiet tal-analiżi ġuridika.

B. Id‑dritt Belġjan

20. Skont l-Artikolu 22 tal-Constitution Belge (il-Kostituzzjoni Belġjana), “[k]ull persuna għandha d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja tagħha, ħlief fil-każijiet u taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti mil-liġi”.

21. Skont l-Artikolu 2 tagħha, il-Liġi PNR tittrasponi d-Direttiva API u d-Direttiva PNR, kif ukoll, parzjalment, id-Direttiva 2010/65/UE ( 13 ).

22. Skont l-Artikolu 3(1) tagħha, il-Liġi PNR “tiddetermina l-obbligi tat-trasportaturi u tal-operaturi tal-ivvjaġġar relatati mat-trażmissjoni tad-data tal-passiġġieri għad-destinazzjoni ta’, ġejjin minn u li jkunu qegħdin jgħaddu mit-territorju nazzjonali”. Skont il-punti 1 u 2 tal-Artikolu 4 ta’ din il-liġi, “trasportatur” tfisser “kull persuna fiżika jew ġuridika li tiżgura, b’mod professjonali, it-trasport ta’ persuni bl-ajru, bil-baħar, bil-ferrovija jew bl-art” u “operatur tal-ivvjaġġar” tfisser “kull organizzatur jew intermedjarju tal-ivvjaġġar, fis-sens tal-loi du 16 février 1994 régissant le contrat d’organisation de voyages et le contrat d’intermédiaire de voyages (il-Liġi tas‑16 ta’ Frar 1994 li Tirregola l-Kuntratt ta’ Organizzazzjoni ta’ Vjaġġi u l-Kuntratt ta’ Intermedjarju tal-Ivvjaġġar)”.

23. L-Artikolu 8 tal-Liġi PNR jipprovdi: “§ l. Id-data tal-passiġġieri għandha tiġi pproċessata għall-finijiet: 1° tat-tfittixija u tal-prosekuzzjoni, inkluż l-eżekuzzjoni tal-pieni jew tal-miżuri li jirrestrinġu l-libertà, relatati mar-reati msemmija fl-Artikolu 90ter, § 2 [...] 7°, [...] 8°, [...] 11°, [...] 14°, [...] 17°, 18°, 19°, u § 3, tal-Code d’instruction criminelle (il-Kodiċi tal-Proċedura Kriminali); 2° tat-tfittxija u tal-prosekuzzjoni, inkluż l-eżekuzzjoni tal-pieni jew tal-miżuri li jirrestrinġu l-libertà, relatati mar-reati msemmija fl-Artikoli 196, fir-rigward tar-reati ta’ falsifikazzjoni ta’ skritturi awtentiċi u pubbliċi, 198, 199, 199bis, 207, 213, 375 u 505 tal-Code pénal (il-Kodiċi Kriminali); 3° tal-prevenzjoni tal-problemi serji għas-sigurtà pubblika fil-kuntest tar-radikalizzazzjoni vjolenti permezz tal-monitoraġġ tal-fenomeni u tar-raggruppamenti skont l-Artikolu 44/5, § 1, 2° u 3° u § 2, tal-loi du 5 août 1992 sur la fonction de police (il-Liġi tal‑5 ta’ Awwissu 1992 dwar il-Funzjoni tal-Pulizija); 4° tal-monitoraġġ tal-attivitajiet imsemmija fl-Artikoli 7, 1° u 3°/1, u 11, § l, 1° sa 3° u 5°, tal-loi du 30 novembre 1998 organique des services de renseignement et de sécurité (il-Liġi tat‑30 ta’ Novembru 1998 Bażika tas-Servizzi tal-Intelliġenza u tas-Sigurtà) ( 14 ); 5° tat-tfittxija u tal-prosekuzzjoni tar-reati msemmija fl-Artikolu 220, § 2, tal-loi générale sur les douanes et accises du 18 juillet 1977 (il-Liġi Ġenerali dwar id-Dwana u d-Dazji tas-Sisa tat‑18 ta’ Lulju 1977) u fl-Artikolu 45(3) tal-loi du 22 décembre 2009 relative au régime général d’accise (il-Liġi tat‑22 ta’ Diċembru 2009 dwar is-Sistema Ġenerali tad-Dazju tas-Sisa) […]. § 2. Taħt il-kundizzjonijiet previsti fil-Kapitolu 11, id-data tal-passiġġieri għandha tiġi pproċessata wkoll għall-finijiet tat-titjib tal-kontrolli tal-persuni fil-fruntieri esterni u tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali”.

24. L-Artikolu 9 tal-Liġi PNR jinkludi l-lista tad-data li hija s-suġġett ta’ trasferiment. Din id-data tikkorrispondi għal dik elenkata fl-Anness I.

25. Skont l-Artikolu 18 tal-Liġi PNR, “id-data tal-passiġġieri għandha tinżamm fid-databank tal-passiġġieri għal tul massimu ta’ ħames snin li jibda jiddekorri mir-reġistrazzjoni tagħha. Fi tmiem dan il-perijodu, din għandha tinqered”.

26. L-Artikolu 19 ta’ din il-liġi jipprevedi li “[f]l-iskadenza ta’ perijodu ta’ sitt xhur, b’effett mir-reġistrazzjoni tad-data tal-passiġġieri fid-databank tal-passiġġieri, id-data kollha tal-passiġġieri għandha tiġi ddepersonalizzata, permezz tal-ħabi tal-elementi ta’ informazzjoni”.

27. L-Artikolu 24 tal-Liġi PNR jipprevedi: “§ 1. Id-data tal-passiġġieri għandha tiġi pproċessata bil-għan li ssir evalwazzjoni minn qabel tal-passiġġieri qabel il-wasla tagħhom, it-tluq tagħhom jew it-tranżitu tagħhom previst fit-territorju nazzjonali sabiex jiġi ddeterminat liema persuni għandhom jiġu suġġetti għal eżami iktar fil-fond. § 2. Fil-kuntest tal-iskopijiet imsemmija fl-Artikolu 8, § l, 1°, 4° u 5°, jew relatati mat-theddid imsemmi fl-Artikolu 8, 1°, a), b), c), d), f), g), u 11, § 2, tal-Liġi tat‑30 ta’ Novembru 1998 Bażika tas-Servizzi tal-Intelliġenza u tas-Sigurtà, l-evalwazzjoni minn qabel tal-passiġġieri għandha tkun ibbażata fuq korrispondenza pożittiva, li tkun tirriżulta minn korrelazzjoni tad-data tal-passiġġieri ma’: 1° id-databanks amministrati mid-dipartimenti kompetenti jew li huma direttament disponibbli jew aċċessibbli għalihom fil-kuntest tal-missjonijiet tagħhom jew ma’ listi ta’ persuni redatti mid-dipartimenti kompetenti fil-kuntest tal-missjonijiet tagħhom. 2° il-kriterji ta’ evalwazzjoni stabbiliti minn qabel mill-PIU, imsemmija fl-Artikolu 25. § 3. Fil-kuntest tal-iskopijiet imsemmija fl-Artikolu 8, § l, 3°, l-evalwazzjoni minn qabel tal-passiġġieri għandha tkun ibbażata fuq korrispondenza pożittiva, li tkun tirriżulta minn korrelazzjoni tad-data tal-passiġġieri mad-databanks imsemmija fil-§ 2, 1°. […]”

28. L-Artikolu 25 tal-Liġi PNR jirriproduċi l-kontenut tal-Artikolu 6(4) tad-Direttiva PNR.

29. Il-Kapitolu 11 tal-Liġi PNR jinkludi d-dispożizzjonijiet li jirregolaw l-ipproċessar tad-data tal-passiġġieri għall-finijiet tat-titjib tal-kontroll fil-fruntieri u tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali. Dawn id-dispożizzjonijiet jikkostitwixxu t-traspożizzjoni fid-dritt Belġjan tad-Direttiva API.

30. L-Artikolu 44 tal-Liġi PNR jipprevedi li l-PIU għandha taħtar uffiċjal għall-protezzjoni tad-data fi ħdan is-Servizz Pubbliku Federali Intern. Is-sorveljanza dwar l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-Liġi PNR hija eżerċitata mill-Commission de la protection de la vie privée (il-Kummissjoni għall-Protezzjoni tal-Ħajja Privata).

31. L-Artikolu 51 tal-Liġi PNR jemenda l-Liġi tat‑30 ta’ Novembru 1998 Bażika tas-Servizzi tal-Intelliġenza u tas-Sigurtà, billi jinkludi l-Artikolu 16/3 li huwa redatt kif ġej: “§ 1. Is-servizzi tal-intelliġenza u tas-sigurtà jistgħu, fl-interess tal-eżerċizzju tal-funzjonijiet tagħhom, jiddeċiedu b’mod debitament motivat li jaċċedu għad-data tal-passiġġieri msemmija fl-Artikolu 7 tal-Liġi [PNR]. § 2. Id-deċiżjoni msemmija fil-§ 1 għandha tittieħed mid-direttur tas-servizz u kkomunikata bil-miktub lill-Unità ta’ Informazzjoni dwar il-Passiġġieri msemmija fil-Kapitolu 7 tal-liġi ċċitata iktar ’il fuq. Id-deċiżjoni għandha tiġi nnotifikata lill-Kumitat Permanenti R bil-motivazzjoni tagħha. Il-Kumitat Permanenti R jipprojbixxi lis-servizzi tal-intelliġenza u tas-sigurtà milli jużaw id-data miġbura fil-kundizzjonijiet li ma josservawx il-kundizzjonijiet legali. Id-deċiżjoni tista’ tirrigwarda sett ta’ data relatata ma’ investigazzjoni ta’ informazzjoni speċifika. F’dan il-każ, il-lista tal-konsultazzjonijiet tad-data tal-passiġġieri għandha tiġi kkomunikata darba fix-xahar lill-Kumitat Permanenti R.”

C. Il‑kawża prinċipali, id‑domandi preliminari u l‑proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

32. Permezz ta’ att ippreżentat quddiem il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali) fl‑24 ta’ Lulju 2017, il-LDH ippreżentat rikors intiż għall-annullament totali jew parzjali tal-Liġi PNR. Insostenn tar-rikors tagħha, hija invokat żewġ motivi.

33. Permezz tal-ewwel motiv tagħha, imressaq b’mod prinċipali u bbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 22 tal-Kostituzzjoni Belġjana, moqri flimkien mal-Artikolu 23 tar-RĠPD, mal-Artikoli 7, 8 u mal-Artikolu 52(1) tal-Karta kif ukoll mal-Artikolu 8 tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma fl‑4 ta’ Novembru 1950 (iktar ’il quddiem il-“KEDB”), il-LDH tqis li l-liġi kkontestata ma tosservax il-prinċipju ta’ proporzjonalità fir-rigward tal-kamp ta’ applikazzjoni tagħha u tal-kategoriji ta’ data msemmija, tal-ipproċessar ta’ data li hija tistabbilixxi, tal-iskopijiet tagħha u tat-tul ta’ żamma tad-data. B’mod partikolari, hija ssostni li d-definizzjoni tad-data PNR hija wiesgħa wisq u tista’ twassal għall-iżvelar ta’ data sensittiva, u li d-definizzjoni tal-kunċett ta’ “passiġġier” li tinsab f’din il-liġi tippermetti pproċessar sistematiku mhux immirat tad-data tal-passiġġieri kollha kkonċernati. Barra minn hekk, il-LDH tikkunsidra li l-Liġi PNR ma tiddefinixxix b’mod suffiċjentement ċar in-natura u l-modalitajiet tal-metodu ta’ pre‑screening tad-databanks tal-passiġġieri kif ukoll il-kriterji li jservu ta’ “indikaturi ta’ theddida”. Fl-aħħar nett, hija tal-opinjoni li l-Liġi PNR teċċedi l-limiti ta’ dak li huwa strettament neċessarju, fis-sens li tfittex skopijiet ta’ pproċessar tad-data PNR usa’ minn dawk ammessi mid-Direttiva PNR u li l-perijodu ta’ ħames snin għaż-żamma tad-data PNR huwa sproporzjonat. Permezz tat-tieni motiv tagħha, imressaq sussidjarjament u bbażat fuq il-ksur tal-Artikolu 22 tal-Kostituzzjoni Belġjana, moqri flimkien mal-Artikolu 3(2) TUE u mal-Artikolu 45 tal-Karta, il-LDH tikkontesta d-dispożizzjonijiet tal-Kapitolu 11 tal-Liġi PNR li jittrasponu d-Direttiva API.

34. Il-Conseil des ministres du Royaume de Belgique (il-Kunsill tal-Ministri tar-Renju tal-Belġju), bħala intervenjent quddiem il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali), jopponi r-rikors tal-LDH, billi jikkontesta kemm l-ammissibbiltà kif ukoll il-fondatezza taż-żewġ motivi mqajma insostenn tiegħu.

35. Il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali), min-naħa tagħha, tressaq il-kunsiderazzjonijiet li ġejjin.

36. Fir-rigward tal-ewwel motiv, hija tistaqsi, qabel kollox, dwar jekk id-definizzjoni tad-data PNR, li tinsab fl-Anness I, hijiex suffiċjentement ċara u preċiża. Id-deskrizzjoni ta’ xi wħud minn din id-data hija ta’ natura eżemplari u mhux eżawrjenti. Sussegwentement, l-imsemmija qorti tirrileva li d-definizzjoni tal-kunċett ta’ “passiġġier” li tinsab fil-punt 4 tal-Artikolu 3 tad-Direttiva PNR tinvolvi l-ġbir, it-trasferiment, l-ipproċessar u ż-żamma tad-data PNR ta’ kull persuna ttrasportata jew li għandha tiġi ttrasportata u inkluża fil-lista tal-passiġġieri, indipendentement mill-eżistenza ta’ raġunijiet serji sabiex wieħed jemmen li l-persuna kkonċernata wettqet reat jew hija fil-punt li twettaq reat, jew kienet instabet ħatja ta’ reat. Fir-rigward tal-ipproċessar tad-data PNR, hija tosserva li din tal-aħħar hija sistematikament suġġetta għal evalwazzjoni minn qabel li timplika l-kontroreferenza tad-data PNR tal-passiġġieri kollha ma’ databanks jew kriterji stabbiliti minn qabel, bil-għan li jiġu stabbiliti korrispondenzi. Madankollu, il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali) tippreċiża li, għalkemm il-kriterji għandhom ikunu speċifiċi, affidabbli u nondiskriminatorji, kien jidher teknikament impossibbli għaliha li tiddefinixxi iktar il-kriterji stabbiliti minn qabel li jservu għad-determinazzjoni ta’ profili ta’ riskju. F’dak li jirrigwarda l-perijodu ta’ żamma tad-data PNR previst fl-Artikolu 12(1) tad-Direttiva PNR skont liema l-imsemmija data tista’ tinżamm għal perijodu ta’ ħames snin, il-qorti tar-rinviju tqis li d-data PNR tinżamm mingħajr ma tittieħed inkunsiderazzjoni l-kwistjoni dwar jekk il-passiġġieri kkonċernati jistgħux, fil-kuntest tal-evalwazzjoni minn qabel, jew le jkunu ta’ riskju għas-sigurtà pubblika. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar jekk, fid-dawl tal-ġurisprudenza li tirriżulta b’mod partikolari mis-sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2016, Tele2 Sverige u Watson et ( 15 ) u mill-Opinjoni 1/15 (Ftehim PNR UE‑Kanada), tas‑26 ta’ Lulju 2017 ( 16 ), is-sistema ta’ ġbir, ta’ trasferiment, ta’ pproċessar u ta’ żamma tad-data PNR stabbilita mid-Direttiva PNR tistax titqies bħala li ma taqbiżx il-limiti ta’ dak li huwa strettament neċessarju. F’dan il-kuntest, din il-qorti tistaqsi, ukoll, dwar jekk id-Direttiva PNR tipprekludix leġiżlazzjoni nazzjonali, bħal dik li tirriżulta mill-Artikolu 8(1)(4) tal-Liġi PNR, li tawtorizza l-ipproċessar tad-data PNR għal skop differenti minn dawk previsti minn din id-direttiva. Fl-aħħar nett, hija tistaqsi jekk il-PIU tistax titqies bħala “awtorità nazzjonali oħra” li tista’, skont l-Artikolu 12(3)(b)(ii) tad-Direttiva PNR, tawtorizza l-komunikazzjoni tad-data PNR kollha wara perijodu ta’ sitt xhur. Fir-rigward tat-tieni motiv, il-qorti tar-rinviju tirrileva li dan huwa dirett kontra l-Artikolu 3(1), l-Artikolu 8(2) kif ukoll l-Artikoli 28 sa 31 tal-Liġi PNR li tirregola l-ġbir u l-ipproċessar tad-data tal-passiġġieri għall-finijiet tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali u tat-titjib tal-kontrolli fil-fruntieri. Filwaqt li tfakkar li, skont l-ewwel waħda minn dawn id-dispożizzjonijiet, din il-liġi tkopri t-titjiriet lejn it-territorju nazzjonali, li ġejjin minnu u li jkunu qegħdin jgħaddu minnu, din il-qorti tippreċiża li l-leġiżlatur nazzjonali kien inkluda t-titjiriet “ġewwa l-UE” fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmija liġi sabiex jikseb “stampa iktar kompleta tal-passiġġieri li jikkostitwixxu theddida potenzjali għas-sigurtà [fi ħdan l-Unjoni] u nazzjonali”, billi bbaża ruħu fuq il-possibbiltà prevista fl-Artikolu 2 tad-Direttiva PNR, moqri flimkien mal-premessa 10 tagħha.

37. Huwa f’dan il-kuntest li l-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin: “1. L-Artikolu 23 tar-[RĠPD], moqri flimkien mal-Artikolu 2(2)(d) ta’ dan ir-regolament, għandu jiġi interpretat bħala li japplika għal leġiżlazzjoni nazzjonali bħalma hija l-[Liġi PNR], li tittrasponi d-Direttiva [PNR], kif ukoll id-Direttiva [API] u d-Direttiva [2010/65]? 2. L-Anness I […] huwa kompatibbli mal-Artikoli 7, 8 u 52(1) tal-[Karta], fis-sens li d-data elenkata f’dan l-anness hija wiesgħa ħafna – b’mod partikolari d-data msemmija fil-punt 18 [ta’ dan l-Anness I], li tmur lil hinn mid-data msemmija fl-Artikolu 3(2) tad-Direttiva [API] – u sa fejn, meħuda flimkien, din id-data tista’ tiżvela data sensittiva, u b’hekk tikser il-limiti ta’ dak li huwa ‘strettament meħtieġ’? 3. Il-punti 12 u 18 tal-Anness I […] huma kompatibbli mal-Artikoli 7, 8 u 52(1) tal-[Karta] sa fejn, fid-dawl tat-termini ‘inkluża’ u ‘inkluż’, id-data li jkopru hija msemmija bħala eżempju u mhux b’mod eżawrjenti, hekk li ma huwiex irrispettat ir-rekwiżit ta’ preċiżjoni u ta’ ċarezza tar-regoli [li] jinvolvu indħil fid-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u fid-dritt għall-protezzjoni tad-data personali? 4. Il-punt 4 tal-Artikolu 3 tad-Direttiva [PNR] u l-Anness I […] huma kompatibbli mal-Artikoli 7, 8 u 52(1) tal-[Karta] sa fejn is-sistema ta’ ġbir, ta’ trasferiment u ta’ pproċessar iġġeneralizzati tad-data tal-passiġġieri li dawn id-dispożizzjonijiet jistabbilixxu tkopri kwalunkwe persuna li tuża l-mezz ta’ trasport ikkonċernat, irrispettivament minn kwalunkwe element oġġettiv li jippermetti li jitqies li din il-persuna tista’ tkun ta’ riskju għas-sigurtà pubblika? 5. L-Artikolu 6 tad-Direttiva [PNR], moqri flimkien mal-Artikoli 7, 8 u 52(1) tal-[Karta], għandu jiġi interpretat bħala li jipprekludi leġislazzjoni nazzjonali bħalma hija l-liġi kkontestata, li tammetti, bħala skop tal-ipproċessar tad-data ‘PNR’, li jsiru iktar [il-monitoraġġ tal-]attivitajiet koperti mis-servizzi tal-intelliġenza u ta’ sigurtà, u b’hekk tinkludi dan l-iskop fil-prevenzjoni u l-iskoperta ta’ reati terroristiċi u ta’ forom gravi ta’ kriminalità, kif ukoll fl-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni f’dan il-qasam? 6. L-Artikolu 6 tad-Direttiva [PNR] huwa kompatibbli mal-Artikoli 7, 8 u 52(1) tal-[Karta] sa fejn l-evalwazzjoni minn qabel li hija tistabbilixxi, permezz ta’ tqabbil mal-bażijiet tad-data u l-kriterji stabbiliti minn qabel, tapplika b’mod sistematiku u ġeneralizzat għad-data tal-passiġġieri, irrispettivament minn kwalunkwe element oġġettiv li bih jista’ jitqies li dawn il-passiġġieri jistgħu jkunu ta’ riskju għas-sigurtà pubblika? 7. Il-kunċett ta’ ‘awtorità nazzjonali kompetenti oħra’ imsemmi fl-Artikolu 12(3) tad-Direttiva [PNR] jista’ jiġi interpretat bħala li jirreferi għall-PIU maħluqa mil-Liġi [PNR], li jista’ għaldaqstant jawtorizza l-aċċess għad-data ‘PNR’ wara terminu ta’ sitt xhur, fil-kuntest ta’ riċerki ad hoc? 8. L-Artikolu 12 tad-Direttiva [PNR], moqri flimkien mal-Artikoli 7, 8 u 52(1) tal-[Karta], għandu jiġi interpretat bħala li jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali bħalma hija l-liġi kkontestata li tipprevedi terminu ġenerali ta’ żamma ta’ data ta’ ħames snin, mingħajr ma tagħmel distinzjoni skont jekk il-passiġġieri kkonċernati, fil-kuntest tal-evalwazzjoni minn qabel, jirriżultawx li jistgħu jkunu ta’ riskju jew le għas-sigurtà pubblika? 9. a) Id-Direttiva [API] hija kompatibbli mal-Artikolu 3(2) [TUE] u mal-Artikolu 45 tal-[Karta] sa fejn l-obbligi li tistabbilixxi japplikaw għat-titjiriet fl-Unjoni Ewropea? b) Id-Direttiva [API], moqrija flimkien mal-Artikolu 3(2) [TUE] u mal-Artikolu 45 tal-[Karta], għandha tiġi interpretata bħala li tipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali bħalma hija l-liġi kkontestata li, għall-finijiet tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali u tat-titjib tal-kontrolli fuq il-fruntieri, tawtorizza sistema ta’ ġbir u ta’ pproċessar tad-data tal-passiġġieri ‘għad-destinazzjoni ta’, ġejjin minn u li jkunu qed jgħaddu mit-territorju nazzjonali’, li indirettament jista’ jimplika li jerġgħu jiġu stabbiliti kontrolli mal-fruntieri interni? 10. Jekk, abbażi tar-risposti mogħtija għad-domandi preċedenti, il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali) tasal għall-konklużjoni li l-liġi kkontestata, li tittrasponi b’mod partikolari d-Direttiva [PNR], tikser wieħed jew iktar mill-obbligi li jirriżultaw mid-dispożizzjonijiet imsemmija f’dawn id-domandi, hija tista’ hija żżomm fis-seħħ provviżorjament l-effetti tal-Liġi [PNR] sabiex tiġi evitata inċertezza ġuridika u sabiex tippermetti li d-data miġbura u miżmuma qabel tkun tista’ tintuża għall-iskopijiet intiżi [minn din il]-liġi?”

38. Ġew ippreżentati osservazzjonijiet bil-miktub, skont l-Artikolu 23 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, mil-LDH, mill-Gvern Belġjan, Ċek, Daniż, Ġermaniż, Estonjan, Irlandiż, Spanjol, Franċiż, Ċiprijott, Latvjan, Olandiż, Awstrijak, Pollakk, Finlandiż, kif ukoll mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u mill-Kummissjoni Ewropea. Skont l-Artikolu 24 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, il-Kummissjoni, il-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data (EDPS) u l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali (FRA) ġew mistiedna jwieġbu bil-miktub għad-domandi magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja. Inżammet seduta għas-sottomissjonijiet orali fit‑13 ta’ Lulju 2021.

III. Analiżi

A. Fuq l‑ewwel domanda preliminari

39. Permezz tal-ewwel domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja jekk l-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD għandux jiġi interpretat fis-sens li dan ir-regolament, u b’mod partikolari l-Artikolu 23(1) tiegħu, li jipprovdi li d-dritt tal-Unjoni jew id-drittijiet tal-Istati Membri jistgħu, permezz ta’ miżuri leġiżlattivi, jillimitaw, għal raġunijiet elenkati b’mod eżawrjenti, il-portata tal-obbligi u tad-drittijiet previsti mill-imsemmi regolament, japplikax għall-ipproċessar ta’ data mwettaq abbażi ta’ leġiżlazzjoni nazzjonali, bħal-Liġi PNR, li tittrasponi fid-dritt nazzjonali d-Direttiva PNR kif ukoll id-Direttiva API u d-Direttiva 2010/65.

40. L-Artikolu 2(2), tar-RĠPD jipprevedi eċċezzjonijiet għall-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament, kif iddefinit, b’mod wiesa’ ħafna ( 17 ), fl-Artikolu 2(1) tiegħu ( 18 ). Bħala derogi mill-applikazzjoni ta’ leġiżlazzjoni li tirregola l-ipproċessar ta’ data personali li tista’ tikser il-libertajiet fundamentali, dawn l-eċċezzjonijiet għandhom jiġu interpretati b’mod strett ( 19 ).

41. L-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD jinkludi, b’mod partikolari, klawżola ta’ esklużjoni li skontha dan ir-regolament ma japplikax għall-ipproċessar ta’ data personali mwettaq “mill-awtoritajiet kompetenti għall-finijiet tal-prevenzjoni, investigazzjoni, sejbien jew prosekuzzjoni ta’ reati kriminali, jew l-eżekuzzjoni ta’ pieni kriminali, inkluż is-salvagwardji kontra u l-prevenzjoni ta’ theddid għas-sigurtà pubblika”. Din il-klawżola ta’ esklużjoni hija bbażata fuq kriterju doppju suġġettiv u oġġettiv. Huwa għalhekk eskluż mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmi regolament l-ipproċessar ta’ data mwettaq, l-ewwel, mill-“awtoritajiet kompetenti”, u, it-tieni, għall-finijiet elenkati f’din id-dispożizzjoni. Għaldaqstant, id-diversi tipi ta’ pproċessar ta’ data koperti mil-Liġi PNR għandhom jiġu evalwati fir-rigward ta’ dan il-kriterju doppju.

42. Fir-rigward, fl-ewwel lok, tal-ipproċessar ta’ data mwettaq mit-trasportaturi (tal-ajru, ferrovjarji, terrestri u marittimi) lill-PIU jew mill-operaturi tal-ivvjaġġar għall-finijiet ta’ provvista ta’ servizz jew kummerċjali, inkwantu previst mill-imsemmija liġi, dan jibqa’ rregolat mir-RĠPD, peress li la l-aspett suġġettiv u lanqas l-aspett oġġettiv tal-kriterju ta’ esklużjoni li jinsab fl-Artikolu 2(2)(d) ta’ dan ir-regolament ma huma ssodisfatti.

43. Fir-rigward, fit-tieni lok, tat-trasferiment mit-trasportaturi jew mill-operaturi tal-ivvjaġġar tad-data PNR lill-PIU, li jikkostitwixxi, fih innifsu, “ipproċessar” fis-sens tal-punt 2 tal-Artikolu 4 tar-RĠPD ( 20 ), l-inklużjoni tiegħu fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament hija inqas evidenti.

44. Fil-fatt, minn naħa, dan it-trasferiment ma jsirx minn “awtorità kompetenti” fis-sens tal-punt 7 tal-Artikolu 3 tad-Direttiva tal-Pulizija, li għalih għandu jsir riferiment b’analoġija, fin-nuqqas ta’ definizzjoni ta’ dan il-kunċett mir-RĠPD ( 21 ). Operatur ekonomiku, bħal kumpanija tat-trasport jew aġenzija tal-ivvjaġġar, li għandu biss obbligu legali ta’ trasferiment ta’ data personali u li ma jkun ġie fdat bl-ebda prerogattiva ta’ poter pubbliku ( 22 ), ma jistax jitqies bħala korp jew entità fis-sens ta’ tal-imsemmi Artikolu 3(7)(b) ( 23 ).

45. Għall-kuntrarju, it-trasferiment tad-data PNR mill-kumpanniji tat-trasport u mill-operaturi tal-ivvjaġġar isir sabiex jiġi eżegwit obbligu impost mil-liġi bil-għan li jitwettqu l-finijiet elenkati fl-Artikolu 2(2)(d) tal-RĠPD.

46. Issa, fil-fehma tiegħi, mill-formulazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni jirriżulta b’mod ċar li huwa biss l-ipproċessar li jissodisfa kemm l-aspett suġġettiv kif ukoll l-aspett oġġettiv tal-kriterju ta’ esklużjoni li hija tistabbilixxi li jaqa’ barra mill-kamp ta’ applikazzjoni tar-RĠPD. It-trasferiment tad-data PNR lill-PIU impost mil-Liġi PNR fuq il-kumpanniji ta’ trasport u fuq l-operaturi tal-ivvjaġġar jaqa’ għalhekk taħt dan ir-regolament.

47. Fir-rigward tad-dispożizzjonijiet tal-Liġi PNR li tittrasponi d-Direttiva PNR, din il-konklużjoni hija kkorroborata mill-Artikolu 21(2) ta’ din id-direttiva, li jipprevedi li din “hija mingħajr preġudizzju għall-applikabbiltà tad-Direttiva 95/46/KE ( 24 ) għall-ipproċessar ta’ data personali minn operaturi tal-ajru”. L-interpretazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni li jissuġġerixxi, b’mod partikolari, il-Gvern Franċiż, li skontha din sempliċement tipprevedi li t-trasportaturi jibqgħu suġġetti għall-obbligi stabbiliti mir-RĠPD għall-ipproċessar ta’ data li ma huwiex previst mid-Direttiva PNR, għandha fil-fehma tiegħi tiġi miċħuda. Fil-fatt, fid-dawl tal-formulazzjoni tagħha, il-portata ta’ din il-“klawżola ta’ nuqqas ta’ preġudizzju” hija wiesgħa u hija ddefinita biss b’riferiment għall-awtur tal-ipproċessar, peress li ebda riferiment ma jsir għall-iskop tal-ipproċessar jew għall-kuntest li fih dan iseħħ, jekk dan iseħħx fl-eżerċizzju tal-attività kummerċjali tat-trasportatur tal-ajru jew b’eżekuzzjoni ta’ obbligu legali. Nosserva, barra minn hekk, li klawżola tal-istess kontenut tinsab fl-Artikolu 13(3) tad-Direttiva PNR, li tirreferi b’mod partikolari għall-obbligi li jaqgħu fuq it-trasportaturi tal-ajru taħt ir-RĠPD “li jieħdu miżuri tekniċi u organizzattivi biex jipproteġu s-sigurtà u l-kunfidenzjalità ta’ data personali”. Issa, din id-dispożizzjoni tinsab fost dawk li jorganizzaw il-protezzjoni tad-data personali pproċessata skont id-Direttiva PNR u ssegwi l-Artikolu 13(1) ta’ din id-direttiva, li, b’mod ġenerali, jissuġġetta kull ipproċessar ta’ data mwettaq b’applikazzjoni tagħha għad-dispożizzjonijiet tad-Deċiżjoni Qafas 2008/977 imsemmija fiha. Kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Franċiż, tali arranġament normattiv jippermetti, minn naħa, li l-Artikolu 13(3) jinqara bħala klawżola li twassal taħt ir-RĠPD l-uniku pproċessar ta’ data previst mid-Direttiva PNR li ma jsirx minn “awtoritajiet kompetenti” fis-sens tad-Direttiva tal-Pulizija u, min-naħa l-oħra, li r-riferiment għall-osservanza tal-obbligi imposti mill-imsemmi regolament fil-qasam tas-sigurtà u tal-kunfidenzjalità tad-data jinftiehem bħala tfakkira tal-garanziji obbligatorjament marbuta mat-trasferiment tad-data PNR mit-trasportaturi lill-PIU.

48. Il-konklużjoni stabbilita fil-punt 46 ta’ dawn il-konklużjonijiet ma hijiex ikkontestata mill-premessa 19 tar-RGPD u mill-premessa 11 tad-Direttiva tal-Pulizija, li għalihom jagħmlu riferiment, fost oħrajn, il-Gvern Ġermaniż, Irlandiż u dak Franċiż sabiex isostnu n-natura ta’ lex specialis tad-Direttiva PNR. F’dan ir-rigward, huwa ċertament minnu li din id-direttiva tistabbilixxi, għall-ipproċessar ta’ data personali li hija tkopri, qafas ta’ protezzjoni ta’ din id-data awtonomu mir-RĠPD. Madankollu, dan il-qafas speċifiku japplika biss għall-ipproċessar tad-data PNR imwettaq mill-“awtoritajiet kompetenti” fis-sens tal-punt 7 tal-Artikolu 3 tad-Direttiva tal-Pulizija, li fosthom hemm b’mod partikolari l-PIU, filwaqt li t-trasferiment tad-data PNR lill-PIU jibqa’ suġġett għall-qafas ġenerali stabbilit mir-RĠPD b’applikazzjoni, fost oħrajn, tal-“klawżola ta’ nuqqas ta’ preġudizzju” prevista fl-Artikolu 21(2) tad-Direttiva PNR.

49. Insostenn tal-argument tagħhom li r-RĠPD ma japplikax għat-trasferiment tad-data PNR lill-PIU mit-trasportaturi u mill-operaturi tal-ivvjaġġar, il-Gvern Belġjan, Irlandiż, Franċiż u dak Ċiprijott jirreferu għas-sentenza tat‑30 ta’ Mejju 2006, Il‑Parlament vs Il‑Kunsill u Il‑Kummissjoni ( 25 ), li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li t-trasferiment tad-data PNR minn trasportaturi tal-ajru Komunitarji lill-awtoritajiet tal-Istati Uniti tal-Amerika, fil-kuntest ta’ ftehim innegozjat bejn dawn tal-aħħar u l-Komunità Ewropea, kien jikkostitwixxi pproċessar ta’ data personali fi ħdan it-tifsira tal-ewwel inċiż tal-Artikolu 3(2) tad-Direttiva 95/46 ( 26 ) u għalhekk ma kienx jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva. Sabiex waslet għal din il-konklużjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ħadet inkunsiderazzjoni l-iskop tat-trasferiment kif ukoll il-fatt li dan “[kien] isir f’kuntest stabbilit mill-awtoritajiet pubbliċi”, minkejja li d-data kienet miġbura u ttrasferita minn operaturi privati ( 27 ).

50. F’dan ir-rigward, huwa biżżejjed li wieħed jinnota li, fis-sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2020, La Quadrature du Net et ( 28 ), il-Qorti tal-Ġustizzja essenzjalment qieset is-sentenza Il‑Parlament vs Il‑Kunsill bħala mhux trasponibbli fil-kuntest tar-RĠPD ( 29 ).

51. Barra minn hekk, fil-punt 102 tas-sentenza La Quadrature du Net ( 30 ), b’applikazzjoni b’analoġija tar-raġunament segwit fis-sentenzi Tele2 Sverige u tat‑2 ta’ Ottubru 2018, Ministerio Fiscal ( 31 ), il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li, “għalkemm [ir-RĠPD] jispjega, fl-Artikolu 2(2)(d) tiegħu, li ma japplikax għall-ipproċessar imwettaq ‘mill-awtoritajiet kompetenti’ għal finijiet, b’mod partikolari, ta’ prevenzjoni u ta’ skoperta ta’ reati kriminali, inkluż il-protezzjoni kontra theddid għas-sigurtà pubblika u l-prevenzjoni ta’ tali theddid, mill‑Artikolu 23(1)(d) u (h) tal-istess regolament jirriżulta li l‑ipproċessar ta’ data personali għal dawn l-istess raġunijiet minn individwi jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament” ( 32 ).

52. Għar-raġunijiet diġà esposti, jiena persważ li l-konklużjoni li skontha t-trasferiment tad-data PNR mill-kumpanniji tat-trasport u mill-operaturi tal-ivvjaġġar lill-PIU jaqa’ taħt ir-RĠPD tirriżulta diġà b’mod ċar mill-formulazzjoni tal-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD, li jirreferi biss għall-ipproċessar imwettaq minn “awtoritajiet kompetenti”, mingħajr ma jkun neċessarju li jsir riferiment għall-klawżola ta’ limitazzjoni li tinsab fl-Artikolu 23(1) tal-imsemmi regolament ( 33 ). Madankollu, l-affermazzjoni li tinsab fil-punt 102 tas-sentenza La Quadrature du Net tikkostitwixxi teħid ta’ pożizzjoni ċara mill-Qorti tal-Ġustizzja favur tali konklużjoni.

53. Peress li t-trasferiment tad-data PNR mill-kumpanniji tat-trasport u mill-operaturi tal-ivvjaġġar jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-RĠPD, leġiżlazzjoni nazzjonali, bħal-Liġi PNR, li tobbliga lil dawn il-kumpanniji u lil dawn l-operaturi jwettqu tali trasferiment, tikkostitwixxi “miżura leġiżlattiva” skont l-Artikolu 23(1)(d) tar-RĠPD u għandha, għaldaqstant, tissodisfa l-kundizzjonijiet previsti minn din id-dispożizzjoni ( 34 ).

54. Fir-rigward, fit-tielet lok, tal-ipproċessar tad-data PNR imwettaq mill-PIU u mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti, l-applikabbiltà tar-RĠPD tiddependi, kif jirriżulta mill-iżviluppi preċedenti, mill-iskopijiet li dan l-ipproċessar ifittex.

55. Għalhekk, l-ewwel, l-ipproċessar ta’ data PNR imwettaq mill-PIU u mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti għall-iskopijiet elenkati fl-Artikolu 8(1)(1) sa (3) u (5) tal-Liġi PNR ( 35 ), huwa eskluż mill-kamp ta’ applikazzjoni tar-RĠPD sa fejn, kif jidher li huwa l-każ, l-imsemmija skopijiet jaqgħu fost dawk koperti mill-klawżola ta’ esklużjoni inkluża fl-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD. Il-protezzjoni tad-data tal-persuni kkonċernati minn dan l-ipproċessar taqa’ taħt id-dritt nazzjonali, bla ħsara għall-applikazzjoni tad-Direttiva tal-Pulizija ( 36 ) u, fil-kuntest tal-kamp ta’ applikazzjoni tagħha, taħt id-Direttiva PNR.

56. It-tieni, l-istess japplika għall-ipproċessar tad-data PNR imwettaq mill-PIU u mis-servizzi tas-sigurtà u tal-intelliġenza fil-kuntest tal-monitoraġġ tal-attivitajiet imsemmija fid-dispożizzjonijiet tal-Liġi Bażika tas-Servizzi tal-Intelliġenza u tas-Sigurtà elenkati fl-Artikolu 8(1)(4) tal-Liġi PNR, sa fejn dan jissodisfa l-iskopijiet stabbiliti fl-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD, fatt li għandu jiġi evalwat mill-qorti tar-rinviju.

57. Il-Gvern Belġjan isostni li l-ipproċessar mwettaq skont l-Artikolu 8(1)(4) tal-Liġi PNR jaqa’ fi kwalunkwe każ taħt il-klawżola ta’ esklużjoni prevista fl-Artikolu 2(2)(a) tar-RĠPD, kif ukoll taħt dik prevista mill-Artikolu 2(3)(a) tad-Direttiva tal-Pulizija, peress li l-attivitajiet tas-servizzi tas-sigurtà u tal-intelliġenza ma jaqgħux fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni.

58. F’dan ir-rigward, filwaqt li nenfasizza li l-Qorti tal-Ġustizzja ma hijiex adita b’domanda intiża għall-interpretazzjoni ta’ dawn id-dispożizzjonijiet, ninnota, qabelxejn, li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddikjarat li leġiżlazzjoni nazzjonali li timponi obbligi ta’ pproċessar fuq operaturi privati taqa’ taħt id-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni fil-qasam tal-protezzjoni tad-data personali, anki meta hija tkun intiża għall-protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali ( 37 ). Minn dan isegwi li t-trasferiment tad-data PNR impost mil-Liġi PNR fuq it-trasportaturi u fuq l-operaturi tal-ivvjaġġar jaqa’ bħala prinċipju taħt ir-RĠPD anki meta dan isir għall-finijiet tal-Artikolu 8(1)(4) ta’ din il-liġi.

59. Sussegwentement, nirrileva li, għalkemm il-premessa 16 tar-RĠPD tipprovdi li dan ma japplikax għall-“attivitajiet rigward is-sigurtà nazzjonali” u l-premessa 14 tad-Direttiva tal-Pulizija tippreċiża li “attivitajiet li jikkonċernaw is-sigurtà nazzjonali, attivitajiet ta’ aġenziji jew unitajiet li jittrattaw kwistjonijiet ta' sigurtà nazzjonali […] ma għandhomx jitqiesu bħala attivitajiet li jaqgħu fil-kamp ta' applikazzjoni ta’ din id-Direttiva” il-kriterji li abbażi tagħhom ipproċessar ta’ data personali mwettaq minn awtorità, servizz jew aġenzija pubbliċi ta’ Stat Membru jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ att jew ieħor tad-dritt tal-Unjoni li jorganizza l-protezzjoni tal-persuni kkonċernati fir-rigward ta’ tali ipproċessar jew jinsab barra mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan id-dritt jissodisfaw loġika marbuta kemm mal-funzjonijiet attribwiti lil din l-awtorità, lil dan is-servizz jew lil din l-aġenzija kif ukoll mal-iskopijiet tal-imsemmi ipproċessar. Għalhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Artikolu 2(2)(a) tar-RĠPD, moqri fid-dawl tal-premessa 16 ta’ dan ir-regolament, “għandu jitqies li għandu l-uniku għan li jeskludi mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmi regolament l-ipproċessar ta’ data personali mwettaq mill-awtoritajiet statali fil-kuntest ta’ attività intiża li tippreżerva s-sigurtà nazzjonali jew attività li tista’ tiġi kklassifikata fl-istess kategorija, b’tali mod li s-sempliċi fatt li attività tkun speċifika għall-Istat jew għal awtorità pubblika ma huwiex biżżejjed sabiex din l-eċċezzjoni tkun applikabbli awtomatikament għal tali attività” ( 38 ). Il-Qorti tal-Ġustizzja ippreċiżat ukoll li “[l]-attivitajiet li għandhom bħala għan li jippreżervaw is-sigurtà nazzjonali msemmija fl-Artikolu 2(2)(a) tar-RĠPD ikopru, b’mod partikolari, [...] dawk li għandhom l-għan li jipproteġu l-funzjonijiet essenzjali tal-Istat u l-interessi fundamentali tas-soċjetà” ( 39 ). Minn dan jirriżulta li, fil-każ li Stat Membru jinkariga lis-Servizzi tas-Sigurtà u tal-Informazzjoni tiegħu b’kompiti fl-oqsma elenkati fil-punt 7(a) tal-Artikolu 3 tad-Direttiva tal-Pulizija, l-ipproċessar ta’ data mwettaq minn dawn is-servizzi għat-twettiq ta’ dawn il-kompiti jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din id-direttiva kif ukoll, jekk ikun il-każ, tad-Direttiva PNR. B’mod iktar ġenerali, nirrileva li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ripetutament, fil-kuntest tal-interpretazzjoni tal-Artikolu 4(2) TUE, li fuqu jistrieħ fost oħrajn il-Gvern Belġjan, li s-sempliċi fatt li miżura nazzjonali tkun ittieħdet għall-finijiet tal-protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali ma jistax iwassal għall-inapplikabbiltà tad-dritt tal-Unjoni u jeżenta lill-Istati Membri mill-osservanza neċessarja ta’ dan id-dritt ( 40 ), u għalhekk tidher riluttanti fir-rigward ta’ esklużjoni awtomatika u f’daqqa mill-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni tal-attivitajiet tal-Istati Membri marbuta mal-protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali.

60. It-tielet, konformement mal-opinjoni tal-partijiet ikkonċernati kollha li ppreżentaw osservazzjonijiet, bl-eċċezzjoni tal-Gvern Franċiż, għandu jitqies li l-ipproċessar tad-data PNR imwettaq mill-awtoritajiet kompetenti Belġjani għall-iskopijiet imsemmija fl-Artikolu 8(2) tal-Liġi PNR, jiġifieri għall-finijiet “tat-titjib tal-kontrolli tal-persuni fil-fruntieri esterni u tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali” ( 41 ) ma jaqax taħt il-klawżola ta’ esklużjoni li tinsab fl-Artikolu 2(2)(d) tar-RĠPD, u lanqas taħt kawża oħra ta’ esklużjoni prevista f’dan l-artikolu u għalhekk jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-regolament. Kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Franċiż, l-imsemmi pproċessar ma jistax jiġi rregolat mid-Direttiva PNR, li l-Artikolu 1(2) tagħha jistabbilixxi li “[i]d-data tal-PNR miġbura f’konformità ma’ din id-Direttiva tista’ tiġi pproċessata biss għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja”, u lanqas, bħala prinċipju, mid-Direttiva tal-Pulizija, li, skont l-Artikolu 1(1) tagħha, tapplika biss għall-ipproċessar ta’ data personali mill-awtoritajiet kompetenti “għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta' reati kriminali jew l-eżekuzzjoni ta’ pieni kriminali, inkluż is-salvagwardji kontra u l-prevenzjoni ta’ theddid għas-sigurtà pubblika”. Kif jirriżulta mid-deċiżjoni tar-rinviju, l-Artikolu 8(2) tal-Liġi PNR u l-Kapitolu 11 ta’ din il-liġi, li fih id-dispożizzjonijiet li jirregolaw l-ipproċessar tad-data PNR għall-finijiet tat-titjib tal-kontroll fil-fruntieri u tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali, u li għal dan il-għan jipprevedi t-trasferiment ta’ din id-data mill-PIU b’mod partikolari lid-dipartimenti tal-pulizija responsabbli għall-kontroll tal-fruntieri, huma intiżi li jittrasponu d-Direttiva API u d-Direttiva 2010/65 fid-dritt Belġjan. Issa, dawn iż-żewġ direttivi jimponu lill-awtoritajiet kompetenti, għall-ipproċessar li huma jipprevedu, josservaw id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 95/46 ( 42 ). Kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Franċiż, ir-riferiment għar-regoli protettivi ta’ din id-direttiva għandu jinftiehem bħala li jkopri kull ipproċessar ta’ data personali mwettaq fuq il-bażi tad-Direttiva API u tad-Direttiva 2010/65. Il-fatt li d-Direttiva API hija preċedenti għad-dħul fis-seħħ tad-Deċiżjoni Qafas 2008/977 huwa irrilevanti f’dan ir-rigward peress li din id-deċiżjoni qafas, kif ukoll id-Direttiva tal-Pulizija li ssostitwitha, jirrigwardaw biss l-ipproċessar ta’ data personali msemmija fl-Artikolu 3(1) tad-Direttiva API, imwettaq mill-awtoritajiet kompetenti għal finijiet ta’ infurzar tal-liġi ( 43 ).

61. Abbażi tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għall-ewwel domanda preliminari fis-sens li l-Artikolu 23 tar-RĠPD, moqri flimkien mal-Artikolu 2(2)(d) ta’ dan ir-regolament, għandu jiġi interpretat fis-sens: – li dan japplika għal leġiżlazzjoni nazzjonali li tittrasponi d-Direttiva PNR sa fejn din il-leġiżlazzjoni tirregola l-ipproċessar tad-data PNR imwettaq mit-trasportaturi u minn operaturi ekonomiċi oħra, inkluż it-trasferiment ta’ data PNR lill-PIU, previst fl-Artikolu 8 tal-imsemmija direttiva; – li dan ma japplikax għal leġiżlazzjoni nazzjonali li tittrasponi d-Direttiva PNR sa fejn din tirregola l-ipproċessar ta’ data mwettaq għall-iskopijiet previsti fl-Artikolu 1(2) ta’ din id-direttiva mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti, inklużi l-PIU u, jekk ikun il-każ, is-servizzi tas-sigurtà u tal-intelliġenza tal-Istat Membru kkonċernat; – li dan japplika għal leġiżlazzjoni nazzjonali li tittrasponi d-Direttiva API u d-Direttiva 2010/65 għall-finijiet tat-titjib tal-kontroll tal-persuni fil-fruntieri esterni u tal-ġlieda kontra l-immigrazzjoni illegali.

B. Fuq it‑tieni, it‑tielet, ir‑raba’, is‑sitt u t‑tmien domanda preliminari

62. Permezz tat-tieni, tat-tielet, tar-raba’ u tas-sitt domanda preliminari tagħha, il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali) tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-validità tad-Direttiva PNR fir-rigward tal-Artikoli 7, 8 u tal-Artikolu 52(1) tal-Karta. It-tmien domanda preliminari, għalkemm hija fformulata bħala domanda ta’ interpretazzjoni, hija intiża, hija wkoll, essenzjalment, li tikseb mingħand il-Qorti tal-Ġustizzja deċiżjoni dwar il-validità ta’ din id-direttiva.

63. Dawn id-domandi jirrigwardaw l-elementi differenti tas-sistema ta’ pproċessar tad-data PNR stabbilita mid-Direttiva PNR u jitolbu, fir-rigward ta’ kull wieħed minn dawn l-elementi, evalwazzjoni tal-osservanza tal-kundizzjonijiet li għalihom hija suġġetta l-legalità tal-limitazzjonijiet għall-eżerċizzju tad-drittijiet fundamentali stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta. Għalhekk, it-tieni u t-tielet domanda preliminari jirrigwardaw il-katalogu tad-data PNR li jinsab fl-Anness I, ir-raba’ waħda tirrigwarda d-definizzjoni tal-kunċett ta’ “passiġġier” imsemmi fl-Artikolu 3(4) tad-Direttiva PNR, is-sitt waħda tirrigwarda l-użu tad-data PNR għall-finijiet tal-evalwazzjoni minn qabel skont l-Artikolu 6 ta’ din id-direttiva u t-tmien waħda tikkonċerna l-perijodu ta’ żamma tad-data PNR previst fl-Artikolu 12(1) tal-imsemmija direttiva.

1. Fuq id‑drittijiet fundamentali stabbiliti fl‑Artikoli 7 u 8 tal‑Karta

64. L-Artikolu 7 tal-Karta jiggarantixxi lil kull persuna d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja tagħha, ta’ darha u tal-komunikazzjonijiet tagħha. Fir-rigward tal-Artikolu 8(1) tal-Karta, dan jirrikonoxxi espliċitament lil kull persuna d-dritt għall-protezzjoni tad-data personali li tikkonċernaha. Skont ġurisprudenza stabbilita, dawn id-drittijiet, li huma relatati ma’ kull informazzjoni li tikkonċerna persuna fiżika identifikata jew identifikabbli, huma marbuta mill-qrib, peress li l-aċċess għal data personali ta’ persuna fiżika bil-għan li din tinżamm jew tintuża jaffettwa d-dritt ta’ din il-persuna għar-rispett tal-ħajja privata ( 44 ).

65. Madankollu, id-drittijiet stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta ma jidhrux li huma prerogattivi assoluti, iżda għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni fid-dawl tal-funzjoni tagħhom fis-soċjetà ( 45 ). L-Artikolu 8(2) tal-Karta għaldaqstant jawtorizza l-ipproċessar ta’ data personali jekk ċerti kundizzjonijiet ikunu ssodisfatti. Din id-dispożizzjoni tipprovdi li d-data personali għandha tiġi pproċessata “b’mod ġust għal finijiet determinati u abbażi tal-kunsens tal-persuna kkonċernata jew fuq bażi oħra leġittima stabbilita mil-liġi”.

66. Barra minn hekk, kull limitazzjoni għad-dritt għall-protezzjoni tad-data personali, kif ukoll għad-dritt għall-ħajja privata, għandha tosserva r-rekwiżiti tal-Artikolu 52(1) tal-Karta. Għalhekk, tali limitazzjoni għandha tkun prevista mil-liġi, tosserva l-kontenut essenzjali tal-imsemmija drittijiet u, b’osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, tkun neċessarja u effettivament tissodisfa għanijiet ta’ interess ġenerali rrikonoxxuti mill-Unjoni jew il-ħtieġa li jiġu protetti d-drittijiet u l-libertajiet ta’ oħrajn.

67. L-evalwazzjoni ta’ miżura li tillimita l-imsemmija drittijiet għandha tikkunsidra wkoll l-importanza tad-drittijiet sanċiti fl-Artikoli 3, 4, 6 u 7 tal-Karta u dik tal-għanijiet ta’ protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali u tal-ġlieda kontra l-kriminalità serja fil-kontribut għall-protezzjoni tad-drittijiet u tal-libertajiet tal-oħrajn ( 46 ). F’dan ir-rigward, l-Artikolu 6 tal-Karta jistabbilixxi d-dritt ta’ kull persuna mhux biss għal-libertà, iżda wkoll għas-sigurtà ( 47 ).

68. Barra minn hekk, l-Artikolu 52(3) tal-Karta huwa intiż li jiżgura l-koerenza neċessarja bejn id-drittijiet stabbiliti fiha u d-drittijiet korrispondenti garantiti mill-KEDB, li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni bħala livell ta’ protezzjoni minima ( 48 ). Id-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja, stabbilit fl-Artikolu 7 tal-Karta, jikkorrispondi għal dak iggarantit fl-Artikolu 8 tal-KEDB u, għalhekk, għandu jingħata l-istess tifsira u l-istess portata ( 49 ). Mill-ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (iktar ’il quddiem il-“Qorti EDB”) jirriżulta li indħil fid-drittijiet iggarantiti minn dan l-artikolu jista’ jiġi ġġustifikat taħt il-paragrafu 2 tal-imsemmi artikolu biss jekk dan ikun previst mil-liġi, ikun intiż għal wieħed jew iktar mill-għanijiet leġittimi elenkati f’dan il-paragrafu u jkun meħtieġ, f’soċjetà demokratika, sabiex jintlaħqu dan jew dawn l-għanijiet ( 50 ). Il-miżura għandha wkoll tkun kompatibbli mal-preeminenza tad-dritt, imsemmija espressament fil-preambolu tal-KEDB u inerenti għas-suġġett u l-għan tal-Artikolu 8 ( 51 ).

69. Huwa fid-dawl ta’ dawn il-prinċipji li għandhom jiġu eżaminati d-domandi għal evalwazzjoni tal-validità magħmula mill-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali).

2. Fuq l‑indħil fid‑drittijiet fundamentali stabbiliti fl‑Artikoli 7 u 8 tal‑Karta

70. Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li dispożizzjonijiet li jimponu jew jippermettu l-komunikazzjoni ta’ data personali ta’ persuni fiżiċi lil terzi, bħal awtorità pubblika, għandhom jiġu kklassifikati, fl-assenza tal-kunsens ta’ dawn il-persuni fiżiċi u irrispettivament mill-użu ulterjuri tad-data inkwistjoni, bħala ndħil fil-ħajja privata tagħhom u, għaldaqstant, bħala limitazzjoni għad-dritt fundamentali ggarantit fl-Artikolu 7 tal-Karta, bla ħsara għall-eventwali ġustifikazzjoni tagħhom ( 52 ). Dan huwa l-każ anki fin-nuqqas ta’ ċirkustanzi li jippermettu li tali indħil jiġi kklassifikat bħala “serju” u irrispettivament minn jekk l-informazzjoni dwar il-ħajja privata kkonċernata hijiex ta’ natura sensittiva jew le jew jekk il-persuni kkonċernati sofrewx inkonvenjenti eventwali kkawżati minn tali indħil jew le ( 53 ). L-aċċess mill-awtoritajiet pubbliċi għal tali informazzjoni jikkostitwixxi wkoll indħil fid-dritt fundamentali għall-protezzjoni tad-data personali ggarantit mill-Artikolu 8 tal-Karta, peress li dan jikkostitwixxi pproċessar ta’ data personali ( 54 ). Bl-istess mod, iż-żamma, għal ċertu żmien, ta’ data relatata mal-ħajja privata ta’ persuna tikkostitwixxi fiha nnifisha indħil fid-drittijiet garantiti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta ( 55 ).

71. Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet ukoll li d-data PNR, bħal dik elenkata fl-Anness I, tinkludi informazzjoni dwar persuni fiżiċi identifikati, jiġifieri l-passiġġieri tal-ajru kkonċernati, u li, għalhekk, l-ipproċessar differenti li għalih tista’ tkun suġġetta din id-data jaffettwa d-dritt fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata, iggarantit fl-Artikolu 7 tal-Karta. Dan l-ipproċessar jaqa’ wkoll taħt l-Artikolu 8 tal-Karta u għandu, sussegwentement, neċessarjament jissodisfa r-rekwiżiti ta’ protezzjoni tad-data previsti f’dan l-artikolu ( 56 ).

72. Għalhekk, l-ipproċessar tad-data PNR li tippermetti d-Direttiva PNR u, b’mod partikolari, għal dak li huwa ta’ interess għall-finijiet ta’ din il-kawża, it-trasferiment ta’ din id-data mit-trasportaturi tal-ajru lill-PIU, l-użu tagħha minn dawn l-unitajiet, it-trasferiment sussegwenti tagħha lejn awtoritajiet nazzjonali kompetenti fis-sens tal-Artikolu 7 ta’ din id-direttiva, kif ukoll iż-żamma tagħha jikkostitwixxu wkoll indħil fid-drittijiet fundamentali ggarantiti mill-Artikoli 7 u 8 tal-Karta.

73. Fir-rigward tal-gravità ta’ dan l-indħil, għandu jiġi rrilevat, l-ewwel, li d-Direttiva PNR tipprovdi għat-trasferiment sistematiku u kontinwu lill-PIU tad-data PNR ta’ kull passiġġier tal-ajru, hekk kif iddefinit fil-punt 4 tal-Artikolu 3 ta’ din id-direttiva, li jaqbad titjira “barra l-UE” fis-sens tal-punt 2 tal-Artikolu 3 tagħha. Tali trasferiment jimplika aċċess ġenerali min-naħa tal-PIU għad-data PNR kollha ikkomunikata ( 57 ). Din il-konstatazzjoni ma hijiex ikkontestata, kuntrarjament għal dak li jsostnu ċerti Stati Membri fil-kawża preżenti, mill-fatt li, peress li din id-data hija suġġetta għal ipproċessar awtomatizzat, il-PIU jkollhom konkretament aċċess biss għad-data li l-analiżi tagħha tkun ipproduċiet riżultat pożittiv. Fil-fatt, minn naħa, tali fatt, sal-lum, ma pprekludiex lill-Qorti tal-Ġustizzja milli tiddikjara, fil-kuntest ta’ sistemi simili ta’ pproċessar awtomatizzat ta’ data personali miġbura jew miżmuma “bl-ingrossa”, in-natura ġenerali tal-aċċess tal-awtoritajiet pubbliċi kkonċernati għal tali data. Min-naħa l-oħra, is-sempliċi tqegħid għad-dispożizzjoni tal-awtoritajiet pubbliċi ta’ data personali bil-għan tal-ipproċessar u taż-żamma tagħha minn dawn l-awtoritajiet jimplika aċċess a priori ġenerali u komplet tagħhom għal tali data u ndħil fid-drittijiet fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali.

74. It-tieni, skont l-Artikolu 2(1) tad-Direttiva PNR, l-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li japplikaw din tal-aħħar għat-titjiriet “ġewwa l-UE” fis-sens tal-punt 3 tal-Artikolu 3 tagħha. F’dan ir-rigward, nirrileva, minn naħa, li d-Direttiva PNR ma tillimitax ruħha li tipprevedi l-għażla għall-Istati Membri li jestendu l-applikazzjoni tagħha għat-titjiriet ġewwa l-UE, iżda tiddetermina wkoll il-kundizzjonijiet, kemm formali kif ukoll sostantivi li jirregolaw l-eżerċizzju ta’ din l-għażla ( 58 ) u tispeċifika li, meta din tiġi eżerċitata biss għal ċerti titjiriet ġewwa l-UE, l-għażla ta’ dawn it-titjiriet għandha ssir b’teħid inkunsiderazzjoni tal-għanijiet segwiti mill-imsemmija direttiva ( 59 ). Min-naħa l-oħra, id-Direttiva PNR tistabbilixxi l-konsegwenzi tal-eżerċizzju ta’ tali għażla, billi tipprovdi, fl-Artikolu 2(2) tagħha, li, meta Stat Membru jiddeċiedi li japplika din id-direttiva għat-titjiriet ġewwa l-UE, id-dispożizzjonijiet kollha tagħha “japplikaw għal titjiriet ġewwa l-UE daqslikieku kienu titjiriet barra l-UE u għal data tal-PNR minn titjiriet ġewwa l-UE daqslikieku kienu data tal-PNR minn titjiriet barra l-UE”.

75. F’dawn iċ-ċirkustanzi, jiena tal-opinjoni, kuntrarjament għal dak li sostnew ċertu numru ta’ gvernijiet li ppreżentaw osservazzjonijiet f’din il-proċedura li, għalkemm l-applikazzjoni tad-Direttiva PNR għat-titjiriet ġewwa l-UE tiddependi mill-għażla tal-Istati Membri, il-bażi legali tal-indħil fid-drittijiet għar-rispett tal-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali marbut mat-trasferiment, l-ipproċessar u ż-żamma tad-data PNR relatata ma’ dawn it-titjiriet hija kkostitwita, meta tali għażla ssir, mid-Direttiva PNR.

76. Issa, bl-eċċezzjoni tar-Renju tad-Danimarka, li ma huwiex suġġett għal din id-direttiva ( 60 ), kważi l-Istati Membri kollha japplikaw is-sistema stabbilita minnha għat-titjiriet “ġewwa l-UE” ( 61 ). Minn dan isegwi li din is-sistema tapplika għat-titjiriet kollha li jidħlu u joħorġu mill-Unjoni kif ukoll għal kważi t-titjiriet kollha operati fi ħdan l-Unjoni.

77. It-tielet, fir-rigward tad-data PNR li għandha tiġi ttrasferita, l-Anness I jelenka 19‑il taqsima, li jkopru data bijografika ( 62 ), id-dettalji tal-vjaġġ bl-ajru ( 63 ) u data oħra miġbura fil-kuntest tal-kuntratt ta’ trasport bl-ajru, bħan-numru tat-telefon, l-indirizz elettroniku, il-metodi ta’ ħlas, l-aġenzija jew l-aġent tal-ivvjaġġar, l-informazzjoni dwar il-bagalji kif ukoll kummenti ġenerali ( 64 ). Issa, kif indikat il-Qorti tal-Ġustizzja fil-punt 128 tal-Opinjoni 1/15, hija u tiddeċiedi fuq it-taqsimiet li jinsabu fl-Anness tal-Abbozz ta’ Ftehim bejn il-Kanada u l-Unjoni Ewropea dwar it-trasferiment u l-ipproċessar tad-data tar-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri (iktar ’il quddiem l-“Abbozz ta’ Ftehim PNR Kanada‑UE”), ifformulati b’mod ferm analogu għal dawk tal-Anness I, “anki jekk ċerta data PNR, meħuda waħedha, ma tidhirx li tista’ tiżvela informazzjoni importanti dwar il-ħajja privata tal-persuni kkonċernati, jibqa’ l-fatt li, meħuda kumplessivament, l-imsemmija data tista’, inter alia, tiżvela itinerarju ta’ vjaġġ sħiħ, drawwiet ta’ vvjaġġar, relazzjonijiet eżistenti bejn żewġ persuni jew iktar kif ukoll informazzjoni dwar is-sitwazzjoni finanzjarja tal-passiġġieri tal-ajru, id-drawwiet tal-ikel tagħhom jew l-istat ta’ saħħa tagħhom, u tista’ wkoll tipprovdi informazzjoni sensittiva dwar dawn il-passiġġieri”.

78. Ir-raba’, skont l-Artikolu 6 tad-Direttiva PNR, id-data ttrasferita mit-trasportaturi tal-ajru hija intiża li tiġi analizzata mill-PIU b’mezzi awtomatizzati u dan b’mod sistematiku, jiġifieri, indipendentement mill-punt dwar jekk hemmx l-iċken indikazzjoni li l-persuni kkonċernati jinsabu f’riskju li jkunu involuti f’reati ta’ terroriżmu jew kriminalità serja. B’mod iktar partikolari, fil-kuntest tal-evalwazzjoni minn qabel tal-passiġġieri prevista fl-Artikolu 6(2)(a) ta’ din id-direttiva u konformement mal-paragrafu 3 ta’ dan l-artikolu, l-imsemmija data tista’ tiġi vverifikata permezz ta’ tqabbil ma’ databases “rilevanti” (Artikolu 6(3)(a)) u pproċessata fir-rigward ta’ kriterji stabbiliti minn qabel (Artikolu 6(3)(b)). Issa, l-ewwel tip ta’ pproċessar jista’ jipprovdi informazzjoni addizzjonali dwar il-ħajja privata tal-persuni kkonċernati ( 65 ) u, skont id-databases użati għat-tqabbil, jista’ anki jippermetti li jiġi traċċat profil preċiż ta’ dawn il-persuni. F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-oġġezzjoni mqajma minn diversi gvernijiet, li d-Direttiva PNR tippermetti l-aċċess biss għal ġabra ta’ data personali relattivament limitata ma tirriflettix b’mod adegwat il-portata potenzjali tal-indħil li din id-direttiva tinvolvi fid-drittijiet fundamentali protetti mill-Artikoli 7 u 8 tal-Karta, mill-perspettiva tal-portata tad-data li għaliha hija tista’ tippermetti l-aċċess. Fir-rigward tat-tieni tip ta’ pproċessar ta’ data, previst fl-Artikolu 6(3)(b) tad-Direttiva PNR, infakkar li, fil-punti 169 u 172 tal-Opinjoni 1/15, il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat li huwa inerenti għal kull tip ta’ analiżi bbażata fuq kriterji stabbiliti minn qabel li jkollha ċertu marġni ta’ żball, u b’mod partikolari ċertu numru ta’ riżultati “pożittivi foloz”. Skont id-data ċifrata li tinsab fid-dokument tax-xogħol tad-dipartimenti tal-Kummissjoni ( 66 ) (iktar ’il quddiem id-“dokument tax-xogħol tal‑2020”) anness mar-rapport tal-Kummissjoni tal‑2020, in-numru ta’ każijiet ta’ konkordanzi pożittivi li kienu, wara l-eżami mill-ġdid individwali previst fl-Artikolu 6(5) tad-Direttiva PNR, irriżultaw żbaljati huwa pjuttost sostanzjali u kien jammonta, matul is-snin 2018 u 2019, għal mill-inqas ħamsa minn sitt persuni identifikati ( 67 ).

79. Il-ħames, skont l-Artikolu 12(1) tad-Direttiva PNR, id-data PNR tinżamm f’database għal perijodu ta’ ħames snin wara t-trasferiment tagħha lill-PIU tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jkun jinsab il-punt tal-wasla jew tat-tluq tat-titjira. Id-Direttiva PNR tippermetti, għalhekk, id-dispożizzjoni ta’ informazzjoni dwar il-ħajja privata tal-passiġġieri tal-ajru għal perijodu partikolarment twil ( 68 ). Barra minn hekk, peress li t-trasferiment tad-data PNR jikkonċerna kważi t-titjiriet kollha operati bi tluq mill-Unjoni u bi dħul fl-Unjoni kif ukoll fi ħdanha u peress li l-ajruplan sar mezz ta’ trasport pjuttost abitwali, parti sinjifikattiva tal-passiġġieri tal-ajru jistgħu jkollhom id-data personali tagħhom miżmuma b’mod prattikament permanenti, minħabba s-sempliċi fatt li huma jivvjaġġaw bl-ajruplan tal-inqas darbtejn kull ħames snin.

80. Fl-aħħar, fuq livell iktar ġenerali, id-Direttiva PNR tipprevedi miżuri li, ikkunsidrati globalment , huma intiżi li jistabbilixxu fil-livell tal-Unjoni sistema ta’ sorveljanza “mhux immirata”, jiġifieri mhux attivata fuq il-bażi ta’ suspett fir-rigward ta’ persuna waħda jew iktar speċifiċi, “massiva”, fis-sens li hija eżerċitata fuq id-data personali ta’ numru kbir ta’ individwi ( 69 ), li tkopri l-istess kategorija ta’ persuni fl-intier tagħha ( 70 ) u “proattiva”, safejn hija timmira mhux biss li tinvestiga theddid magħruf, iżda wkoll sabiex issib jew tidentifika perikli preċedentament mhux magħrufa ( 71 ). Tali miżuri jagħtu lok, min-natura tagħhom stess, għal indħil serju fid-drittijiet fundamentali protetti mill-Artikoli 7 u 8 tal-Karta ( 72 ), marbut b’mod partikolari mal-għan preventiv u predikattiv tagħhom, li jeħtieġ l-evalwazzjoni ta’ data personali dwar partijiet kbar tal-popolazzjoni, peress li l-għan huwa li “jiġu identifikati” il-persuni li, skont ir-riżultati ta’ din l-evalwazzjoni, għandhom ikunu suġġetti għal eżami iktar fil-fond mill-awtoritajiet kompetenti ( 73 ). Barra minn hekk, l-użu dejjem iktar iġġeneralizzat, għal finijiet ta’ prevenzjoni ta’ ċertu kriminalità serja, tal-ipproċessar ta’ kwantitajiet kbar ta’ data personali ta’ natura differenti miġbura “bl-ingrossa”, kif ukoll il-konnessjoni tagħha u l-ipproċessar flimkien tagħha, iwasslu għal “effett kumulattiv” li jamplifika l-gravità tal-limitazzjonijiet għad-drittijiet fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali u joħloq ir-riskju li jiġi ffavorit proċess ta’ tressiq gradwali lejn “soċjetà ta’ sorveljanza” ( 74 ).

81. Abbażi tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, inqis li l-indħil li tinvolvi d-Direttiva PNR fid-drittijiet fundamentali protetti mill-Artikoli 7 u 8 tal-Karta għandu tal-inqas jiġi kklassifikat bħala “serju”.

82. Huwa minnu, kif issostni, b’mod partikolari, il-Kummissjoni, li l-garanziji u s-salvagwardji kollha li d-Direttiva PNR tipprevedi, b’mod partikolari sabiex jiġi evitat użu abbużiv tad-data PNR, jistgħu jnaqqsu l-intensità jew il-gravità ta’ dan l-indħil. Xorta jibqa’ l-fatt li kull sistema li tipprevedi l-aċċess u l-ipproċessar ta’ data personali min-naħa tal-awtoritajiet pubbliċi għandha livell ta’ gravità, mill-perspettiva tal-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali affettwati, li huwa inerenti għall-karatteristiċi oġġettivi tagħha. Dan il-livell ta’ gravità għandu, fil-fehma tiegħi, jiġi ddeterminat qabel ma ssir, fil-kuntest tal-evalwazzjoni tal-proporzjonalità tal-imsemmi ndħil, l-evalwazzjoni tan-natura suffiċjenti u adegwata tal-garanziji li din is-sistema tipprevedi. Huwa b’dan il-mod li jidhirli li l-Qorti tal-Ġustizzja pproċediet sal-lum.

83. Sabiex ikun kompatibbli mal-Karta, l-indħil li d-Direttiva PNR tinvolvi fid-drittijiet fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali għandu jissodisfa l-kundizzjonijiet stabbiliti fil-punti 65 u 66 ta’ dawn il-konklużjonijiet, li ser jiġi eżaminat iktar ’il quddiem fil-limiti tal-aspetti li tressqu għall-attenzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja mill-qorti tar-rinviju.

3. Fuq il‑ġustifikazzjoni tal‑indħil li jirriżulta mid-Direttiva PNR

84. Filwaqt li t-tielet domanda preliminari tirrigwarda l-osservanza tal-kundizzjoni msemmija fl-ewwel sentenza tal-Artikolu 52(1) tal-Karta, li tipprovdi li kull indħil fi dritt fundamentali għandu jkun “previst mil-liġi”, it-tieni, ir-raba’, is-sitt u t-tmien domanda preliminari jistaqsu lill-Qorti tal-Ġustizzja b’mod partikolari dwar l-osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, imsemmi fit-tieni sentenza ta’ din id-dispożizzjoni.

a) Fuq l‑osservanza tar‑rekwiżit li kull limitazzjoni għall‑eżerċizzju ta’ dritt fundamentali previst mill‑Karta għandha tkun prevista mil‑liġi

85. Skont ġurisprudenza stabbilita sew tal-Qorti tal-Ġustizzja ( 75 ), ispirata mill-ġurisprudenza tal-Qorti EDB ( 76 ), ir-rekwiżit li kull limitazzjoni għall-eżerċizzju ta’ dritt fundamentali għandha tkun “prevista mil-liġi” ma jkoprix biss l-oriġini “legali” tal-indħil — li ma huwiex inkwistjoni f’din il-kawża — , iżda jimplika wkoll li l-bażi legali li tippermetti dan l-indħil għandha tiddefinixxi hija stess, b’mod ċar u preċiż, il-portata tiegħu. Peress li tirrigwarda l-“kwalità tal-liġi” u, għalhekk, l-aċċessibbiltà u l-prevedibbiltà tal-miżura inkwistjoni ( 77 ), din it-tieni parti li tkopri l-espressjoni “prevista mil-liġi” fis-sens kemm tal-Artikolu 52(1) tal-Karta kif ukoll tal-Artikolu 8(2) tagħha u tal-Artikolu 8 tal-KEDB ma hijiex intiża biss li tiżgura l-osservanza tal-prinċipju ta’ legalità u protezzjoni adegwata kontra l-arbitrarjetà ( 78 ), iżda tissodisfa wkoll rekwiżit ta’ ċertezza legali. Dan ir-rekwiżit huwa kkonfermat ukoll fl-opinjoni tad‑19 ta’ Awwissu 2016 tal-Kumitat Konsultattiv tal-Konvenzjoni 108 ( 79 ) dwar l-implikazzjonijiet fil-qasam tal-protezzjoni tad-data tal-ipproċessar tad-data tal-passiġġieri (iktar ’il quddiem l-“opinjoni tad‑19 ta’ Awwissu 2016”) ( 80 ).

86. Bl-adozzjoni tad-Direttiva PNR, il-leġiżlatur tal-Unjoni stess illimita d-drittijiet stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta. L-indħil li din id-direttiva tippermetti fl-imsemmija drittijiet ma jistax għalhekk jitqies li huwa l-konsegwenza tal-għażla tal-Istati Membri ( 81 ), minkejja l-marġni ta’ diskrezzjoni li dawn tal-aħħar setgħu jibbenefikaw minnu fil-mument tat-traspożizzjoni tagħha fid-dritt nazzjonali, iżda għandu l-bażi legali tiegħu fid-Direttiva PNR stess. F’dawn iċ-ċirkustanzi, kien il-leġiżlatur tal-Unjoni, sabiex jikkonforma ruħu mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 85 ta’ dawn il-konklużjonijiet, kif ukoll mal-“[i]standards għoljin” ta’ protezzjoni tad-drittijiet fundamentali li jinsabu b’mod partikolari fil-Karta u fil-KEDB li għalihom tirreferi l-premessa 15 tad-Direttiva PNR, li kellu jistabbilixxi regoli ċari u preċiżi li jiddefinixxu kemm il-portata kif ukoll l-applikazzjoni tal-miżuri li jinvolvu l-imsemmi ndħil.

87. Għalkemm, permezz tat-tielet domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi speċifikament dwar l-osservanza ta’ dan l-obbligu fir-rigward tal-punti 12 u 18 tal-Anness I, l-eżami tat-tieni, tar-raba’ u tas-sitt domanda preliminari, li permezz tagħhom din il-qorti tqajjem dubji dwar in-natura neċessarja tal-indħil li tinvolvi d-Direttiva PNR fid-drittijiet fundamentali stabbiliti fl-Artikolu 7 u 8 tal-Karta, jeħtieġ ukoll li tittieħed pożizzjoni dwar in-natura suffiċjentement ċara u preċiża tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva PNR ikkontestati.

88. Minkejja li din l-analiżi tirrigwarda, kif esponejt fil-punt 85 ta’ dawn il-konklużjonijiet, il-legalità tal-indħil, fis-sens tal-ewwel sentenza tal-Artikolu 52(1) tal-Karta, ser nipproċedi għaliha fil-kuntest tal-eżami tal-proporzjonalità tiegħu, imsemmi fit-tieni sentenza tal-Artikolu 52(1), konformement mal-approċċ segwit kemm mill-Qorti tal-Ġustizzja kif ukoll mill-Qorti EDB fil-kawżi li jirrigwardaw miżuri li għandhom bħala suġġett l-ipproċessar ta’ data personali ( 82 ).

b) Fuq l‑osservanza tal‑kontenut essenzjali tad‑drittijiet stabbiliti fl‑Artikoli 7 u 8 tal‑Karta

89. Konformement mal-ewwel sentenza tal-Artikolu 52(1) tal-Karta, kull limitazzjoni għall-eżerċizzju tad-drittijiet fundamentali għandha mhux biss tkun ibbażata fuq bażi legali suffiċjentement preċiża, iżda għandha tosserva wkoll il-kontenut essenzjali ta’ dawn id-drittijiet.

90. Kif spjegajt fil-punt 66 ta’ dawn il-konklużjonijiet, dan ir-rekwiżit – li jinsab inkorporat fil-kostituzzjonijiet ta’ diversi Stati Membri ( 83 ), u li, għalkemm ma huwiex espressament irrikonoxxut mill-KEDB, huwa madankollu stabbilit sew fil-ġurisprudenza tal-Qorti EDB ( 84 ) – huwa stabbilit fl-Artikolu 52(1) tal-Karta ( 85 ). Tali rekwiżit, irrikonoxxut mill-Qorti tal-Ġustizzja ferm qabel il-kodifikazzjoni tiegħu ( 86 ), ġie kontinwament affermat mill-ġdid fil-ġurisprudenza tal-qrati tal-Unjoni, anki wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona.

91. Jirriżulta b’mod partikolari mis-sentenza tas‑6 ta’ Ottubru 2015, Schrems ( 87 ), li n-nuqqas ta’ osservanza tal-kontenut essenzjali ta’ dritt fundamentali minn att tal-Unjoni jwassal b’mod awtomatiku għan-nullità jew għall-invalidità tiegħu, mingħajr ma jkun neċessarju li jsir bilanċ bejn l-interessi involuti. Il-Qorti tal-Ġustizzja għalhekk tirrikonoxxi li kull dritt fundamentali għandu “qalba iebsa”, li tiggarantixxi lil kulħadd sfera ta’ libertà ħielsa minn kull indħil mill-awtoritajiet pubbliċi u li ma tistax tkun suġġetta għal limitazzjonijiet ( 88 ), ħlief sabiex jiġu kkontestati l-prinċipji demokratiċi, tal-Istat tad-dritt u tar-rispett tad-dinjità tal-bniedem li fuqhom hija bbażata l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali. Barra minn hekk, kemm mill-formulazzjoni tal-Artikolu 52(1) tal-Karta kif ukoll mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, u, b’mod partikolari, mis-sentenza Schrems I, jirriżulta li l-evalwazzjoni dwar l-eżistenza ta’ ndħil fil-kontenut essenzjali tad-dritt fundamentali inkwistjoni għandha ssir qabel u indipendentement mill-evalwazzjoni tal-proporzjonalità tal-miżura kkontestata. Fi kliem ieħor, dan huwa test li għandu awtonomija tiegħu stess.

92. Madankollu, id-determinazzjoni ta’ x’jikkostitwixxi l-“kontenut essenzjali”, u, għaldaqstant, li ma jistax jintmiss, ta’ dritt fundamentali li jista’ jiġi limitat fl-eżerċizzju tiegħu hija operazzjoni kumplessa ħafna. Jekk, sabiex jaqdi l-funzjoni tiegħu, dan il-kunċett għandu jkun jista’ jiġi ddefinit f’termini assoluti, fid-dawl tal-karatteristiċi essenzjali tad-dritt fundamentali inkwistjoni, tal-interessi suġġettivi u oġġettivi li huwa intiż li jipproteġi, u, b’mod iktar ġenerali, tal-funzjoni tiegħu f’soċjetà demokratika bbażata fuq ir-rispett tad-dinjità tal-bniedem ( 89 ), fil-prattika tali operazzjoni tirriżulta kważi impossibbli, tal-inqas mingħajr ma jittieħdu inkunsiderazzjoni kriterji li normalment jintużaw fl-eżami tal-proporzjonalità tal-indħil fid-dritt inkwistjoni, bħall-gravità ta’ dan l-indħil, il-portata tiegħu jew id-dimensjoni ratione temporis tiegħu u, għalhekk, mingħajr ma jitqiesu l-karatteristiċi speċifiċi ta’ kull każ inkwistjoni.

93. Fir-rigward, b’mod partikolari, tad-dritt fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata, għandha tittieħed inkunsiderazzjoni mhux biss l-importanza li għandu, għas-saħħa mentali u fiżika ta’ kull individwu, għall-benesseri tiegħu, għall-awtonomija tiegħu, għall-iżvilupp personali tiegħu, għall-kapaċità tiegħu li jibni u li jikkoltiva relazzjonijiet soċjali, il-fatt li wieħed ikollu sfera privata li fiha jiżviluppa l-interjorità personali tiegħu, iżda għandu jittieħed inkunsiderazzjoni wkoll ir-rwol li għandu dan id-dritt sabiex jiġu ppreżervati drittijiet u libertajiet oħra, bħalma huma, b’mod partikolari, il-libertajiet tal-ħsieb, tal-kuxjenza, tar-reliġjon, tal-espressjoni, tal-informazzjoni, li t-tgawdija sħiħa tagħhom tippreżupponi r-rikonoxximent ta’ sfera ta’ intimità. B’mod iktar ġenerali, għandha tittieħed inkunsiderazzjoni l-funzjoni li jwettaq f’soċjetà demokratika r-rispett tad-dritt għall-ħajja privata ( 90 ). Il-Qorti tal-Ġustizzja tidher li tevalwa l-eżistenza ta’ preġudizzju għall-kontenut essenzjali ta’ dan id-dritt billi tikkunsidra kemm l-intensità kif ukoll il-portata tal-indħil, fatt li jwassal sabiex jitqies li tali preġudizzju huwa ddefinit pjuttost kwantitattivament milli kwalitattivament. Għalhekk, minn naħa, fis-sentenza Digital Rights, il-Qorti tal-Ġustizzja essenzjalment qieset li l-obbligu ta’ żamma tad-data impost mid-Direttiva 2006/24/KE ( 91 ) ma kienx jilħaq livell ta’ gravità tali li din taffettwa l-kontenut essenzjali tad-dritt għar-rispett tal-ħajja privata, peress li din ma kinitx tippermetti li “tittieħed konjizzjoni tal-kontenut tal-komunikazzjonijiet elettroniċi bħala tali” ( 92 ). Min-naħa l-oħra, fl-Opinjoni 1/15, il-Qorti tal-Ġustizzja essenzjalment qieset li limitazzjoni limitata għal ċerti aspetti biss tal-ħajja privata tal-persuni kkonċernati ma setgħetx tagħti lok għal indħil fil-kontenut essenzjali ta’ dan id-dritt fundamentali ( 93 )

94. Fir-rigward tad-dritt fundamentali għall-protezzjoni tad-data personali, il-Qorti tal-Ġustizzja tidher li tikkunsidra li l-kontenut essenzjali ta’ dan id-dritt huwa ppreżervat meta l-miżura li tistabbilixxi l-indħil tillimita l-iskopijiet tal-ipproċessar u tipprevedi regoli li jiżguraw is-sigurtà tad-data msemmija, b’mod partikolari kontra l-qerda aċċidentali jew illegali, it-telf jew it-tibdil aċċidentali ( 94 ).

95. F’din il-kawża, għalkemm il-qorti tar-rinviju ma semmietx b’mod espliċitu r-rekwiżit ta’ osservanza tal-kontenut essenzjali tad-drittijiet stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta, il-kwistjoni tal-osservanza ta’ dan ir-rekwiżit hija, fl-opinjoni tiegħi, sottostanti għar-raba’ u għas-sitt domanda preliminari. Din hija r-raġuni għalfejn nissuġġerixxi lill-Qorti tal-Ġustizzja tindirizzaha.

96. F’dan ir-rigward, infakkar li, fil-punt 150 tal-Opinjoni 1/15, filwaqt li rrikonoxxiet li d-data PNR “tista’, jekk ikun il-każ, tiżvela informazzjoni preċiża ħafna dwar il-ħajja privata ta’ persuna” ( 95 ) u li din l-informazzjoni tista’ tiżvela, direttament jew indirettament, data sensittiva tal-persuna kkonċernata ( 96 ), il-Qorti tal-Ġustizzja madankollu kkonkludiet, fir-rigward tal-Abbozz ta’ Ftehim PNR Kanada‑UE, li, peress li “in-natura ta’ din l-informazzjoni [kienet] limitata għal ċerti aspetti ta’ din il-ħajja privata, li jirrigwardaw b’mod partikolari l-vjaġġi bl-ajru bejn il-Kanada u l-Unjoni”, il-ksur tad-dritt fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata ma kienx tali li jaffettwa l-kontenut essenzjali tal-imsemmi dritt.

97. Issa, apparti l-fatt li d-data PNR koperta mill-Abbozz ta’ Ftehim PNR Kanada‑UE kellha tiġi ttrasferita lejn Stat terz u li l-ipproċessar ulterjuri tagħha kellu jsir mill-awtoritajiet ta’ dan l-Istat terz fit-territorju tiegħu, l-indħil fid-dritt fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata li jirriżulta mill-imsemmi abbozz ta’ ftehim u dak previst mid-Direttiva PNR huwa, fir-rigward tan-natura tiegħu, ferm koinċidenti. Dan huwa l-każ, b’mod partikolari, tad-data PNR ikkonċernata, tan-natura sistematika u ġġeneralizzata tat-trasferiment u tal-ipproċessar ta’ din id-data, tan-natura awtomatizzata tiegħu kif ukoll taż-żamma tal-imsemmija data. Għall-kuntrarju, dak li jiddistingwi ż-żewġ kawżi huwa, sabiex ngħid hekk, il-“kopertura ġeografika” ta’ dan l-indħil. Fil-fatt, kif indikajt fil-punt 77 ta’ dawn il-konklużjonijiet, l-ipproċessar tad-data inkwistjoni f’din il-kawża ma huwiex limitat għall-kollegamenti tal-ajru ma’ pajjiż terz wieħed, bħalma kien il-każ fl-Opinjoni 1/15, iżda jirrigwarda kważi t-titjiriet kollha li jidħlu u joħorġu mill-Unjoni u operati fi ħdanha. Minn dan isegwi li, fir-rigward tal-Abbozz ta’ Ftehim PNR Kanada‑UE, id-Direttiva PNR timponi l-ipproċessar sistematiku ta’ numru kunsiderevolment ħafna ikbar ta’ passiġġieri tal-ajru, li jivvjaġġaw bl-ajruplan ġewwa u barra mill-Unjoni. Barra minn hekk, fid-dawl taż-żieda fil-volum tad-data pproċessata kif ukoll tal-frekwenza li biha din tinġabar, l-ipproċessar tagħha probabbilment jista’ jipprovdi informazzjoni kemm iktar preċiża kif ukoll iktar ampja fuq il-ħajja privata tal-persuni kkonċernati (drawwiet tal-ivvjaġġar, relazzjonijiet personali, sitwazzjonijiet finanzjarji, eċċ.).

98. Xorta jibqa’ l-fatt li, bħalma kien il-każ fl-Opinjoni 1/15, din l-informazzjoni, ikkunsidrata b’mod iżolat, tirrigwarda biss ċerti aspetti tal-ħajja privata, marbuta mal-vjaġġi bl-ajru. Issa, fid-dawl tan-neċessità li jiġi ddefinit il-kunċett ta’ “kontenut essenzjali” tad-drittijiet fundamentali b’mod restrittiv, sabiex dan iżomm il-funzjoni tiegħu ta’ devjazzjoni kontra l-attakki fuq is-sustanza stess ta’ dawn id-drittijiet, jiena tal-opinjoni li l-konklużjoni li waslet għaliha l-Qorti tal-Ġustizzja fil-punt 150 tal-Opinjoni 1/15 tista’ tiġi trasposta għal din il-kawża.

99. Fl-Opinjoni 1/15, il-Qorti tal-Ġustizzja eskludiet ukoll preġudizzju għall-kontenut essenzjali tad-dritt għall-protezzjoni tad-data personali ( 97 ). Fil-fehma tiegħi, din il-konklużjoni hija wkoll trasponibbli għaċ-ċirkustanzi ta’ din il-kawża. Fil-fatt, bħalma kien il-każ tal-Abbozz ta’ Ftehim PNR Kanada‑UE, id-Direttiva PNR tillimita, fl-Artikolu 1(2) tagħha, l-iskopijiet tal-ipproċessar tad-data PNR. Barra minn hekk, din id-direttiva kif ukoll l-atti l-oħra tal-Unjoni li għalihom tirreferi, b’mod partikolari r-RĠPD u d-Direttiva tal-Pulizija, jinkludu dispożizzjonijiet speċifiċi intiżi li jiżguraw, b’mod partikolari, is-sigurtà, il-kunfidenzjalità u l-integrità ta’ din id-data, kif ukoll li jipproteġuha kontra l-aċċess u l-ipproċessar illegali. Għalkemm ma jistax jitqies li leġiżlazzjoni bħal dik prevista mid-Direttiva PNR tolqot il-kontenut essenzjali tad-drittijiet fundamentali protetti mill-Artikoli 7 u 8 tal-Karta, xorta jibqa’ l-fatt li din għandha tkun suġġetta għal stħarriġ strett u rigoruż tal-proporzjonalità tagħha.

c) Fuq l‑osservanza tar‑rekwiżit li l‑indħil għandu jissodisfa għan ta’ interess ġenerali

100. Id-Direttiva PNR hija intiża, b’mod partikolari, li tiżgura s-sigurtà interna tal-Unjoni u li tipproteġi l-ħajja u s-sigurtà tal-persuni permezz ta’ trasferiment tad-data PNR lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri bil-għan li din tintuża fil-kuntest tal-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità serja ( 98 ).

101. B’mod iktar partikolari, mill-Artikolu 1(2) tad-Direttiva PNR, moqri flimkien mal-premessi 6 u 7 tagħha, kif ukoll mill-proposta tal-Kummissjoni li wasslet għall-adozzjoni ta’ din id-direttiva (iktar ’il quddiem il-“Proposta għal Direttiva PNR”) ( 99 ), jirriżulta li, fil-kuntest ta’ tali għan, id-data PNR tintuża mill-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi ( 100 ) b’modi differenti. L-ewwel, din id-data tintuża sabiex jiġu identifikati l-persuni implikati jew issuspettati li huma implikati f’reati terroristiċi u f’kriminalità serja li diġà twettqu, sabiex jinġabru provi kif ukoll, jekk ikun il-każ, sabiex jinstabu l-kompliċi ta’ kriminali u għaż-żarmar ta’ networks kriminali (użu b’“mod reattiv”). It-tieni, id-data PNR tista’ tiġi evalwata qabel il-wasla jew it-tluq tal-passiġġieri sabiex jiġi evitat it-twettiq ta’ reat u sabiex jiġu identifikati persuni li qabel ma kinux issuspettati li pparteċipaw f’reati terroristiċi jew f’kriminalità serja u li, abbażi tar-riżultat ta’ din l-evalwazzjoni, għandhom jiġu suġġetti għal eżami iktar fil-fond mill-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi (użu b’“mod reali”). Fl-aħħar, id-data PNR tintuża sabiex jiġu ddefiniti kriterji ta’ evalwazzjoni li jistgħu sussegwentement jiġu applikati fl-evalwazzjoni tar-riskju li jirrappreżentaw il-passiġġieri qabel il-wasla tagħhom u qabel it-tluq tagħhom (użu b’“mod proattiv”). Tali użu proattiv tad-data PNR għandu jippermetti lis-servizzi tal-infurzar tal-liġi jiġġieldu t-theddida li jirrappreżentaw il-kriminalità kbira u t-terroriżmu minn angolu differenti minn dak li jippermetti l-ipproċessar ta’ kategoriji oħra ta’ data personali ( 101 ).

102. Mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li l-għan ta’ protezzjoni tas-sigurtà pubblika, li jkopri b’mod partikolari l-prevenzjoni, it-tfittxija, l-iskoperta u l-prosekuzzjoni kemm ta’ reati terroristiċi kif ukoll ta’ reati kriminali li jaqgħu taħt il-kriminalità serja, jikkostitwixxi għan ta’ interess ġenerali tal-Unjoni, fis-sens tal-Artikolu 52(1) tal-Karta, li jista’ jiġġustifika ndħil, anki serju, fid-drittijiet fundamentali stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta ( 102 ).

103. Il-Qorti tal-Ġustizzja rrikonoxxiet ukoll li l-għanijiet ta’ protezzjoni tas-sigurtà pubblika u ta’ ġlieda kontra l-kriminalità serja jikkontribwixxu għall-protezzjoni tad-drittijiet u tal-libertajiet ta’ oħrajn ( 103 ). Għalhekk, fir-rigward tal-ponderazzjoni bbilanċjata bejn dawn l-għanijiet u d-drittijiet fundamentali stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta ( 104 ), għandha tittieħed inkunsiderazzjoni wkoll l-importanza tad-drittijiet stabbiliti fl-Artikoli 3, 4, 6 u 7 tal-Karta. F’dan ir-rigward, għalkemm, fis-sentenza La Quadrature du Net, il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat li l-Artikolu 6 tal-Karta “ma għandux jiġi interpretat bħala li jimponi obbligu fuq l-awtoritajiet pubbliċi li jadottaw miżuri speċifiċi sabiex jissanzjonaw ċertu ksur kriminali” ( 105 ), għall-kuntrarju, fir-rigward, b’mod partikolari, tal-ġlieda effettiva kontra r-reati kriminali li tagħhom huma vittmi, b’mod partikolari, il-minuri u l-persuni vulnerabbli l-oħra, hija enfasizzat li obbligi pożittivi fir-rigward tal-awtoritajiet pubbliċi jistgħu jirriżultaw kemm mill-Artikolu 7 tal-Karta, bil-għan li jiġu adottati miżuri legali intiżi li jipproteġu l-ħajja privata u tal-familja, kif ukoll tal-Artikoli 3 u 4 tagħha, fir-rigward tal-protezzjoni tal-integrità fiżika u tas-saħħa mentali tal-persuni kif ukoll tal-projbizzjoni tat-tortura u tat-trattament inuman u degradanti ( 106 ).

104. Fl-aħħar, il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat li l-importanza tal-għan ta’ protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali tmur lil hinn minn dik tal-għanijiet ta’ ġlieda kontra l-kriminalità b’mod ġenerali, anki serja, kif ukoll ta’ protezzjoni tas-sigurtà pubblika u li, għalhekk, dan jista’ jiġġustifika miżuri li jinvolvu ndħil fid-drittijiet fundamentali iktar serju minn dak li jistgħu jiġġustifikaw dawn l-għanijiet l-oħra ( 107 ). Peress li l-attivitajiet terroristiċi jistgħu jikkostitwixxu theddid għas-sigurtà nazzjonali tal-Istati Membri, is-sistema implimentata mid-Direttiva PNR, safejn isservi bħala strument għall-ġlieda kontra tali attivitajiet, tikkontribwixxi għall-għan ta’ protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali tal-Istati Membri.

d) Fuq l‑osservanza tal‑prinċipju ta’ proporzjonalità

105. Konformement mat-tieni sentenza tal-Artikolu 52(1) tal-Karta, b’osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, limitazzjonijiet għall-eżerċizzju ta’ dritt fundamentali rrikonoxxut minnha jistgħu jsiru biss jekk ikunu neċessarji u jissodisfaw effettivament għanijiet ta’ interess ġenerali rrikonoxxuti mill-Unjoni jew il-ħtieġa ta’ protezzjoni tad-drittijiet u tal-libertajiet ta’ oħrajn.

106. F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-prinċipju ta’ proporzjonalità jeżiġi, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, li l-atti tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni jkunu adegwati sabiex jilħqu l-għanijiet leġittimi segwiti mil-leġiżlazzjoni inkwistjoni u ma jmorrux lil hinn mil-limiti ta’ dak li huwa xieraq u neċessarju sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet ( 108 ).

107. Skont il-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-protezzjoni tad-dritt fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata fil-livell tal-Unjoni teżiġi li d-derogi mill-protezzjoni tad-data personali u l-limitazzjonijiet tagħha jsiru fil-limiti ta’ dak li huwa strettament neċessarju. Barra minn hekk, għan ta’ interess ġenerali ma jistax jiġi segwit mingħajr ma jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li dan għandu jiġi kkonċiljat mad-drittijiet fundamentali kkonċernati mill-miżura, u dan billi ssir ponderazzjoni bbilanċjata bejn, minn naħa, l-għan ta’ interess ġenerali u, min-naħa l-oħra, id-drittijiet inkwistjoni ( 109 ). B’mod iktar speċifiku, il-proporzjonalità ta’ limitazzjoni tad-drittijiet stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta għandha tiġi evalwata billi titqies il-gravità tal-indħil li tali limitazzjoni tinvolvi u billi jiġi vverifikat li l-importanza tal-għan ta’ interess ġenerali segwit minn din il-limitazzjoni hija proporzjonata ma’ din il-gravità ( 110 ).

108. Mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li, sabiex tissodisfa r-rekwiżit ta’ proporzjonalità, id-Direttiva PNR, bħala bażi legali li tinvolvi l-indħil fid-drittijiet fundamentali stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta deskritt fil-punti 70 sa 83 ta’ dawn il-konklużjonijiet, għandha tipprevedi regoli ċari u preċiżi li jirregolaw il-portata u l-applikazzjoni tal-miżuri li jinvolvu tali ndħil, u timponi rekwiżiti minimi, b’tali mod li l-persuni li d-data tagħhom tkun ġiet ittrasferita jkollhom garanziji suffiċjenti li jippermettu li d-data personali tagħhom tiġi protetta b’mod effikaċi kontra r-riskji ta’ abbuż kif ukoll kontra kull aċċess u kull użu illeċitu ta’ din id-data ( 111 ). In-neċessità li wieħed ikollu tali garanziji hija iktar u iktar importanti meta, bħal f’dan il-każ, id-data personali tkun suġġetta għal ipproċessar awtomatizzat u meta tkun involuta l-protezzjoni ta’ din il-kategorija partikolari ta’ data personali li hija d-data sensittiva ( 112 ).

109. Fir-rigward tal-portata tal-istħarriġ ġudizzjarju tal-osservanza tar-rekwiżiti li jirriżultaw mill-prinċipju ta’ proporzjonalità, fid-dawl tar-rwol importanti li għandha l-protezzjoni tad-data personali fir-rigward tad-dritt fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata u tal-indħil f’dawn id-drittijiet li d-Direttiva PNR tinvolvi, is-setgħa diskrezzjonali tal-leġiżlatur tal-Unjoni tirriżulta mnaqqsa b’tali mod li dan l-istħarriġ għandu jkun strett ( 113 ).

1) Fuq l‑adegwatezza tal‑ipproċessar tad‑data PNR imsemmi mid-Direttiva PNR fid‑dawl tal-għan imfittex

110. Fil-punt 153 tal-Opinjoni 1/15, il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat, fir-rigward tal-Abbozz ta’ Ftehim PNR Kanada‑UE, li t-trasferiment tad-data PNR lejn il-Kanada u l-ipproċessar sussegwenti tagħha jistgħu jitqiesu bħala li huma adegwati sabiex jiggarantixxu t-twettiq tal-għan relatat mal-protezzjoni tas-sigurtà pubblika u tas-sikurezza pubblika. Din l-adegwatezza, irrikonoxxuta għal żmien twil kemm fil-livell tal-Unjoni kif ukoll f’dak dinji ( 114 ), ma jidhirlix li tista’ tiġi kkontestata fir-rigward tal-ġbir u tal-ipproċessar sussegwenti tad-data PNR għal dak li jikkonċerna kemm it-titjiriet barra l-UE kif ukoll it-titjiriet ġewwa l-UE ( 115 ).

111. Madankollu, l-effikaċja tas-sistema ta’ pproċessar tad-data PNR stabbilita mid-direttiva tista’ biss tiġi evalwata b’mod konkret, billi jiġu evalwati r-riżultati tal-applikazzjoni tagħha ( 116 ). F’din il-perspettiva, huwa essenzjali li tali effikaċja tkun suġġetta għal evalwazzjoni kontinwa abbażi ta’ data statistika l-iktar preċiża u affidabbli possibbli ( 117 ). F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni għandha, f’intervalli regolari, twettaq eżami mill-ġdid analogu għal dak diġà previst fl-Artikolu 19 tad-Direttiva PNR.

2) Fuq in‑natura strettament neċessarja tal‑indħil

112. Għalkemm il-Cour constitutionnelle (il-Qorti Kostituzzjonali) ma qajmitx b’mod espliċitu dubji dwar il-fatt li d-Direttiva PNR fiha regoli ċari, preċiżi u limitati għal dak li huwa strettament neċessarju f’dak li jirrigwarda d-delimitazzjoni tal-iskopijiet tal-ipproċessar tad-data PNR ( 118 ), l-analiżi tal-proporzjonalità tas-sistema prevista minn din id-direttiva, mitluba mill-qorti tar-rinviju, ma tistax, fl-opinjoni tiegħi, tonqos milli tindirizza din il-kwistjoni ( 119 ).

i) Fuq id‑delimitazzjoni tal-iskopijiet tal‑ipproċessar tad‑data PNR

113. Delimitazzjoni ċara tal-iskopijiet li għalihom l-aċċess għal data personali mill-awtoritajiet kompetenti kif ukoll l-użu ulterjuri tagħha minnhom huma permessi tikkostitwixxi rekwiżit essenzjali ta’ kull sistema ta’ pproċessar ta’ data b’mod partikolari għall-finijiet ta’ infurzar tal-liġi. L-issodisfar ta’ dan ir-rekwiżit huwa, barra minn hekk, neċessarju sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja tkun tista’ tevalwa l-proporzjonalità tal-miżuri inkwistjoni, billi jiġi applikat it-test ta’ gravità tal-indħil meta mqabbla mal-importanza tal-għan imfittex stabbilit fil-ġurisprudenza tagħha ( 120 ).

114. Il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat l-importanza ta’ delimitazzjoni ċara tal-iskopijiet tal-miżuri li jinvolvu limitazzjonijiet għad-drittijiet fundamentali għar-rispett tal-ħajja privata u għall-protezzjoni tad-data personali b’mod partikolari fis-sentenza Digital Rights, li fiha hija ddikjarat bħala invalida d-Direttiva 2006/24. Fil-punt 60 ta’ din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja osservat li din id-direttiva ma kienet tipprevedi “ebda kriterju oġġettiv li jippermetti li jiġi ddelimitat l-aċċess tal-awtoritajiet nazzjonali kompetenti għad-data u l-użu ulterjuri tagħha għal finijiet ta’ prevenzjoni, ta’ skoperta u ta’ prosekuzzjoni kriminali ta’ reati li jistgħu, fir-rigward tal-kobor u tal-gravità tal-inġerenza fid-drittijiet fundamentali stabbiliti fl-Artikoli 7 u 8 tal-Karta, jitqiesu li huma suffiċjentement gravi biex jiġġustifikaw tali inġerenza” u li hija kienet tillimita ruħha, għall-kuntrarju, “tirreferi fl-Artikolu 1(1) tagħha, b’mod ġenerali għar-reati gravi kif inhuma ddefiniti minn kull Stat Membru fid-dritt intern tiegħu”.

115. L-Artikolu 1(2) tad-Direttiva PNR jistabbilixxi kriterju ġenerali ta’ limitazzjoni tal-iskopijiet li jipprovdi li “id-data tal-PNR miġbura f’konformità ma’ din id-Direttiva tista’ tiġi pproċessata biss għall-finijiet tal-prevenzjoni, l- iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja”. Madankollu, kuntrarjament għad-Direttiva 2006/24, id-Direttiva PNR ma tillimitax ruħha għal tali dikjarazzjoni, iżda tiddefinixxi hija stess, fil-punti 8 u 9 tal-Artikolu 3 tagħha, kemm il-kunċett ta’ “reati terroristiċi” kif ukoll dak ta’ “k