DIGRIET TAL-QORTI ĠENERALI (L-Għaxar Awla Estiża)
8 ta’ Ġunju 2021 *
“Rikors għal annullament  –  Spazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja  –  Ftehim dwar il-ħruġ  
tar-Renju Unit mill-Unjoni u mill-Euratom  –  Deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-konklużjoni  
tal-Ftehim dwar il-Ħruġ  –  Ċittadini tar-Renju Unit  –  Telf taċ-ċittadinanza tal-Unjoni  –  
Nuqqas ta’ inċidenza individwali  –  Att mhux regolatorju  –  Inammissibbiltà ”
Fil-Kawża T-252/20,
Joshua Silver, residenti f’Bicester (ir-Renju Unit), u r-rikorrenti l-oħrajn li isimhom jidher 
fl-Anness1, irrappreżentati minn P. Tridimas, barrister, D. Harrison u A. von Westernhagen, 
solicitors,
rikorrenti,
vs
Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea, irrappreżentat minn M. Bauer, R. Meyer u J. Ciantar, bħala 
aġenti,
konvenut,
li għandha bħala suġġett talba bbażata fuq l-Artikolu 263 TFUE u intiża għall-annullament parzjali 
tad-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2020/135 tat-30 ta’ Jannar 2020 dwar il-konklużjoni tal-Ftehim 
dwar il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni Ewropea u 
mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (ĠU 2020, L 29, p. 1),
IL-QORTI ĠENERALI (L-Għaxar Awla Estiża),
komposta minn A. Kornezov, President, E. Buttigieg, K. Kowalik-Bańczyk (Relatriċi), G. Hesse u 
M. Stancu, Imħallfin,
Reġistratur: E. Coulon,
tagħti l-preżenti
MTĠabra tal-ġurisprudenza
* Lingwa tal-kawża: l-Ingliż.
1 Il-lista tar-rikorrenti l-oħrajn hija annessa biss mal-verżjoni nnotifikata lill-partijiet.
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                          1
Digriet
Il-fatti li wasslu għall-kawża
1 Ir-rikorrenti, Joshua Silver u r-rikorrenti l-oħrajn li isimhom jidher fl-Anness, huma ċittadini 
tar-Renju Unit residenti fi Franza u fir-Renju Unit.
2 Fit-23 ta’ Ġunju 2016 , iċ-ċittadini tar-Renju Unit ivvutaw f’referendum favur il-ħruġ tal-pajjiż 
tagħhom mill-Unjoni Ewropea.
3 Fid-29 ta’ Marzu 2017 , ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq ikkomunika lill-Kunsill 
Ewropew l-intenzjoni tiegħu li joħroġ mill-Unjoni skont l-Artikolu 50(2) TUE.
4 Fl-24 ta’ Jannar 2020 , ir-rappreżentanti tal-Unjoni u tar-Renju Unit iffirmaw il-Ftehim dwar 
il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni Ewropea u 
mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (ĠU 2020, L 29, p. 7, iktar ’il quddiem il-“Ftehim 
dwar il-Ħruġ”).
5 Fit-30 ta’ Jannar 2020 , il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea adotta d-Deċiżjoni (UE) 2020/135 dwar 
il-konklużjoni tal-Ftehim dwar il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq 
mill-Unjoni Ewropea u mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (ĠU 2020, L 29, p. 1, iktar 
’il quddiem id-“Deċiżjoni kkontestata”). Skont l-Artikolu 1 ta’ din id-deċiżjoni, il-Ftehim dwar 
il-Ħruġ ġie approvat f’isem l-Unjoni u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika.
6 Fil-31 ta’ Jannar 2020 , ir-Renju Unit ħareġ mill-Unjoni u mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija 
Atomika. Fl-1 ta’ Frar 2020 , daħal fis-seħħ il-Ftehim dwar il-Ħruġ.
Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet
7 Permezz ta’ rikors irreġistrat fit-23 ta’ April 2020 , ir-rikorrenti ressqu l-kawża preżenti.
8 Permezz ta’ att separat, ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-16 ta’ Ġunju 2020 , tnejn 
mir-rikorrenti talbu l-benefiċċju tal-anonimat. Permezz ta’ deċiżjoni tal-24 ta’ Ġunju 2020 , 
il-Qorti Ġenerali laqgħet din it-talba.
9 Permezz ta’ att separat, ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-27 ta’ Lulju 2020 , il-Kunsill 
qajjem eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà skont l-Artikolu 130(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti 
Ġenerali.
10 Fit-8 ta’ Settembru 2020 , ir-rikorrenti ppreżentaw fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali 
l-osservazzjonijiet tagħhom dwar l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà.
11 Fil-frattemp, permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-15 ta’ Ġunju 2020 , 
il-Kummissjoni Ewropea talbet li tintervjeni f’din il-kawża insostenn tat-talbiet tal-Kunsill. 
Permezz ta’ ittri ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fit-28 u fil-31 ta’ Awwissu 2020
rispettivament, ir-rikorrenti u l-Kunsill ħadu nota ta’ din it-talba għal intervent.
2                                                                                                                  ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
12 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fid-19 ta’ Awwissu 2020 , British in 
Europe, assoċjazzjoni rregolata mid-dritt Franċiż, talbet li tintervjeni f’din il-kawża insostenn 
tat-talbiet tar-rikorrenti. Permezz ta’ ittri ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-
21 ta’ Diċembru 2020 , ir-rikorrenti u l-Kunsill ippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar din 
it-talba għal intervent.
13 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fid-19 ta’ Awwissu 2020 , Plaid Cymru – 
The Party of Wales, partit politiku rregolat mid-dritt Brittaniku, talab li jintervjeni f’din il-kawża 
insostenn tat-talbiet tar-rikorrenti. Permezz ta’ ittri ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali 
fil-21 ta’ Diċembru 2020 , ir-rikorrenti u l-Kunsill ippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar 
din it-talba għal intervent.
14 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fid-19 ta’ Awwissu 2020 , European 
Democracy Lab, assoċjazzjoni rregolata mid-dritt Ġermaniż, talbet li tintervjeni f’din il-kawża 
insostenn tat-talbiet tar-rikorrenti. Permezz ta’ ittri ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali 
fil-21 ta’ Diċembru 2020 , ir-rikorrenti u l-Kunsill ippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar 
din it-talba għal intervent.
15 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fl-20 ta’ Awwissu 2020 , ECIT, 
fondazzjoni ta’ benefiċċju pubbliku rregolata mid-dritt Belġjan, talbet li tintervjeni f’din il-kawża 
insostenn tat-talbiet tar-rikorrenti. Permezz ta’ ittri ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali 
fil-21 ta’ Diċembru 2020 , ir-rikorrenti u l-Kunsill ippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar 
din it-talba għal intervent.
16 Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fl-20 ta’ Awwissu 2020 , European 
Alternatives Ltd, li tippreżenta ruħha bħala grupp ta’ organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili 
kkostitwita minn kumpannija rregolata mid-dritt Ingliż u mid-dritt ta’ Wales, minn assoċjazzjoni 
rregolata mid-dritt Franċiż, minn assoċjazzjoni rregolata mid-dritt Ġermaniż u minn 
assoċjazzjoni rregolata mid-dritt Taljan, talbet li tintervjeni f’din il-kawża insostenn tat-talbiet 
tar-rikorrenti. Permezz ta’ ittri ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-
21 ta’ Diċembru 2020 , ir-rikorrenti u l-Kunsill ippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar din 
it-talba għal intervent.
17 Permezz ta’ digriet tal-5 ta’ Novembru 2020 , il-Qorti Ġenerali (L-Għaxar Awla), fuq il-bażi 
tal-Artikolu 130(7) tar-Regoli tal-Proċedura, għaqqdet l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà 
mal-mertu u rriżervat l-ispejjeż.
18 Permezz ta’ deċiżjoni tal-11 ta’ Novembru 2020 , il-Qorti Ġenerali bagħtet il-kawża quddiem 
l-Għaxar Awla Estiża, skont l-Artikolu 28 tar-Regoli tal-Proċedura.
19 Il-Kunsill ippreżenta r-risposta fit-8 ta’ Frar 2021 . Fil-11 ta’ Frar 2021 , il-President 
tal-Għaxar Awla Estiża ddeċieda li ma jikkomunikax din ir-risposta lir-rikorrenti.
20 Permezz ta’ ittra ppreżentata fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fit-8 ta’ Frar 2021 , il-Kunsill stieden 
lill-Qorti Ġenerali teżamina, f’din il-kawża, l-opportunità li tissospendi l-proċedura 
b’applikazzjoni tal-Artikolu 69(d) tar-Regoli tal-Proċedura sakemm il-Qorti tal-Ġustizzja tagħti 
deċiżjoni dwar it-talbiet għal deċiżjonijiet preliminari rreġistrati bir-referenzi C-673/20 
u C-32/21 jew li tastjeni b’applikazzjoni tal-Artikolu 128 tal-istess regoli sabiex il-Qorti 
tal-Ġustizzja tkun tista’ tagħti deċiżjoni konġuntament dwar dan ir-rikors u dwar dawk it-talbiet 
għal deċiżjonijiet preliminari. Permezz ta’ ittra ppreżentata fir-Reġistru fis-17 ta’ Frar 2021 , 
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                  3DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
ir-rikorrenti talbu li jiġu mgħarrfa bir-risposta sabiex ikunu jistgħu jippreżentaw 
l-osservazzjonijiet tagħhom dwar l-opportunità ta’ sospensjoni jew ta’ astensjoni. Fit-
22 ta’ Frar 2021 , il-President tal-Għaxar Awla Estiża ddeċieda li jikkomunika lir-rikorrenti 
l-punti 42 u 61 tal-imsemmija risposta. Permezz ta’ ittra ppreżentata fir-Reġistru fl-
10 ta’ Marzu 2021 , ir-rikorrenti ppreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar l-opportunità ta’ 
sospensjoni jew ta’ astensjoni. Permezz ta’ deċiżjoni tal-15 ta’ Marzu 2021 , il-President 
tal-Għaxar Awla Estiża ddeċieda li ma jissospendix il-proċedura.
21 Ir-rikorrenti jitolbu li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
– tannulla d-Deċiżjoni kkontestata, sa fejn “iċċaħħadhom […] mill-istatus tagħhom ta’ ċittadin[i] 
tal-Unjoni u mid-drittijiet li huma jisiltu minnu”;
– tikkundanna lill-Kunsill għall-ispejjeż.
22 Fl-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà, il-Kunsill jitlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:
– tiċħad ir-rikors bħala inammissibbli;
– tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
Id-dritt
Fuq is-suġġeriment ta’ astensjoni
23 Skont it-tielet paragrafu tal-Artikolu 54 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, 
meta quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u l-Qorti Ġenerali jinġiebu kawżi fejn tkun qiegħda ssir 
l-istess talba, fejn titqajjem l-istess kwistjoni ta’ interpretazzjoni jew jitqanqal dubju dwar 
il-validità tal-istess att, il-Qorti Ġenerali tista’, wara li tkun semgħet il-partijiet, twaqqaf 
il-proċedimenti sakemm il-Qorti tal-Ġustizzja tkun tat sentenza, jew, fejn ir-rikorsi jitressqu skont 
l-Artikolu 263 TFUE, tastjeni milli taċċetta l-ġurisdizzjoni sabiex hekk il-Qorti tal-Ġustizzja tkun 
tista’ tagħti deċiżjoni dwar dawk ir-rikorsi.
24 Minn din id-dispożizzjoni jirriżulta li l-Qorti Ġenerali tista’ tastjeni minn kawża biss jekk il-Qorti 
tal-Ġustizzja u l-Qorti Ġenerali jkunu t-tnejn aditi b’rikors għal annullament.
25 Issa, fil-każ ineżami, il-Kunsill jissuġġerixxi lill-Qorti Ġenerali tastjeni sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja 
tkun tista’ tagħti deċiżjoni dwar dan ir-rikors flimkien maż-żewġ talbiet għal deċiżjonijiet 
preliminari (punt 20 iktar ’il fuq).
26 Konsegwentement, il-Qorti Ġenerali ma tistax tastjeni mill-kawża preżenti.
Fuq il-possibbiltà li tingħata deċiżjoni permezz ta’ digriet
27 Skont l-Artikolu 130(1) u (7) tar-Regoli tal-Proċedura, jekk il-konvenut jagħmel talba f’dan is-sens, 
il-Qorti Ġenerali tista’ tagħti deċiżjoni dwar l-inammissibbiltà mingħajr ma tidħol fil-mertu 
tal-kawża. B’applikazzjoni tal-Artikolu 130(6) ta’ dawn ir-regoli, il-Qorti Ġenerali tista’ tiddeċiedi 
li tiftaħ il-fażi orali tal-proċedura fuq l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà.
4                                                                                                                  ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
28 Skont il-ġurisprudenza, il-possibbiltà li rikors jiġi miċħud bħala inammissibbli permezz ta’ digriet 
motivat, u għalhekk mingħajr ma tinżamm seduta, ma hijiex eskluża mill-fatt li l-Qorti Ġenerali 
tkun preċedentement adottat digriet li jgħaqqad mal-mertu eċċezzjoni ppreżentata abbażi 
tal-Artikolu 130(1) tar-Regoli tal-Proċedura (ara, f’dan is-sens, id-digriet tad-19 ta’ Frar 2008 , 
Tokai Europe vs Il-Kummissjoni , C-262/07 P, mhux ippubblikat, EU:C:2008:95 , punti 26sa 28).
29 Fil-każ ineżami, minkejja li ddeċidiet, permezz ta’ digriet tal-5 ta’ Novembru 2020 , li l-eċċezzjoni 
ta’ inammissibbiltà tal-Kunsill tingħaqad mal-mertu, il-Qorti Ġenerali issa tqis li għandha 
biżżejjed informazzjoni mid-dokumenti tal-proċess sabiex tagħti deċiżjoni permezz ta’ digriet 
dwar din l-eċċezzjoni.
Fuq l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà
30 Il-Kunsill isostni li r-rikors huwa inammissibbli inkwantu r-rikorrenti ma għandhomx locus standi 
fir-rigward tad-Deċiżjoni kkontestata. Fil-fatt, l-ewwel nett, ir-rikorrenti ma humiex destinatarji 
ta’ din id-deċiżjoni. It-tieni nett, ir-rikorrenti ma humiex ikkonċernati individwalment 
mill-imsemmija deċiżjoni. It-tielet nett, id-Deċiżjoni kkontestata, minn naħa, tinkludi miżuri ta’ 
implimentazzjoni u, min-naħa l-oħra, ma hijiex att regolatorju.
31 Ir-rikorrenti jikkontestaw l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà. Huma jsostnu, minn naħa, li huma 
direttament u individwalment ikkonċernati mid-Deċiżjoni kkontestata u, min-naħa l-oħra, li din 
id-deċiżjoni hija att regolatorju li jikkonċernahom direttament u li ma jinvolvix miżuri ta’ 
implimentazzjoni.
32 Hemm lok li jitfakkar li, skont ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, kwalunkwe persuna fiżika 
jew ġuridika tista’, taħt il-kundizzjonijiet previsti fl-ewwel u fit-tieni paragrafu ta’ dan l-artikolu, 
tressaq rikors kontra tliet tipi ta’ atti, jiġifieri, l-ewwel nett, atti indirizzati lilha, it-tieni nett, atti li 
jikkonċernawha direttament u individwalment u, it-tielet nett, atti regolatorji li jikkonċernawha 
direttament u li ma jinvolvux miżuri ta’ implimentazzjoni.
33 Fil-każ ineżami, il-locus standi tar-rikorrenti għandu jiġi evalwat fid-dawl tad-Deċiżjoni 
kkontestata biss. Madankollu, għandu jiġi osservat li l-istħarriġ tal-legalità li għandu jsir 
mill-qorti tal-Unjoni fuq deċiżjoni ta’ konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali jista’ jirrigwarda 
l-legalità tal-imsemmija deċiżjoni fid-dawl tal-kontenut stess tal-ftehim internazzjonali 
inkwistjoni (ara, b’analoġija, is-sentenza tas-27 ta’ Frar 2018 , Western Sahara Campaign UK, 
C-266/16 , EU:C:2018:118 , punt 51u l-ġurisprudenza ċċitata). Minn dan isegwi li, għall-finijiet 
tal-evalwazzjoni tal-locus standi tar-rikorrenti, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni n-natura u 
l-kontenut tal-Ftehim dwar il-Ħruġ.
34 Qabel kollox għandu jiġi kkonstatat li r-rikorrenti la huma destinatarji tad-Deċiżjoni kkontestata u 
lanqas tal-Ftehim dwar il-Ħruġ. Minn dan isegwi li huma ma għandhomx dritt għal azzjoni legali 
abbażi tal-ewwel parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, fatt li, barra minn 
hekk, huma ma jikkontestawx.
35 F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi eżaminat jekk ir-rikorrenti għandhomx dritt għal azzjoni legali 
abbażi ta’ wieħed jew l-ieħor mill-każijiet previsti mit-tieni u mit-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ 
paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                  5DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
Fuq il-locus standi tar-rikorrenti fid-dawl tat-tieni parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE
36 Għandu jitfakkar li l-kundizzjonijiet għall-inċidenza diretta, minn naħa, u għall-inċidenza 
individwali, min-naħa l-oħra, previsti mit-tieni parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE huma kumulattivi (ara s-sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013 , Inuit Tapiriit 
Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, EU:C:2013:625 , punti 75u 76u 
l-ġurisprudenza ċċitata).
37 Fiċ-ċirkustanzi tal-każ ineżami, hemm lok li l-ewwel nett jiġi eżaminat jekk it-tieni kundizzjoni, li 
tirrigwarda l-inċidenza individwali tar-rikorrenti, hijiex issodisfatta.
38 F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li minn ġurisprudenza stabbilita jirriżulta li, sabiex titqies li 
tkun individwalment ikkonċernata minn att li tiegħu ma tkunx id-destinatarja, persuna fiżika jew 
ġuridika għandha tkun milquta minn dan l-att minħabba ċerti kwalitajiet li jkunu partikolari 
għaliha jew minħabba sitwazzjoni ta’ fatt li tikkaratterizzaha meta mqabbla ma’ kull persuna oħra 
u, minħabba dan il-fatt, tindividwalizzaha b’mod simili bħalma jkun individwalizzat 
id-destinatarju ta’ deċiżjoni (sentenzi tal-15 ta’ Lulju 1963 , Plaumann vs Il-Kummissjoni , 25/62 , 
EU:C:1963:17 , p. 223, u tat-13 ta’ Marzu 2018 , European Union Copper Task Force vs 
Il-Kummissjoni , C-384/16 P, EU:C:2018:176 , punt 93).
39 Konsegwentement, il-possibbiltà li jiġu ddeterminati, bi ftit jew wisq preċiżjoni, in-numru jew 
anki l-identità tal-individwi li għalihom tapplika miżura bl-ebda mod ma timplika li dawn 
l-individwi għandhom jitqiesu li huma kkonċernati individwalment minn din il-miżura, peress li 
din l-applikazzjoni ssir abbażi ta’ sitwazzjoni oġġettiva ta’ liġi jew ta’ fatt iddefinita mill-att 
inkwistjoni (sentenzi tat-22 ta’ Novembru 2001 , Antillean Rice Mills vs Il-Kunsill , C-451/98 , 
EU:C:2001:622 , punt 52, u tat-13 ta’ Marzu 2018 , European Union Copper Task Force vs 
Il-Kummissjoni , C-384/16 P, EU:C:2018:176 , punt 94).
40 Bl-istess mod, il-fatt li att normattiv jista’ jkollu effetti konkreti differenti għad-diversi individwi li 
għalihom japplika ma huwiex ta’ natura li jikkaratterizzahom meta mqabbla mal-persuni 
kkonċernati l-oħra kollha, peress li l-applikazzjoni ta’ dan l-att issir abbażi ta’ sitwazzjoni 
oġġettivament iddeterminata (sentenza tat-22 ta’ Frar 2000 , ACAV et vs Il-Kunsill , T-138/98 , 
EU:T:2000:45 , punt 66, u d-digriet tat-3 ta’ Diċembru 2008 , RSA Security Ireland vs 
Il-Kummissjoni , T-227/06 , EU:T:2008:547 , punt 59).
41 Madankollu, il-fatt li dispożizzjoni jkollha, minħabba n-natura u l-portata tagħha, natura ġenerali 
inkwantu tkun tapplika għall-persuni kkonċernati b’mod ġenerali, ma jeskludix madankollu li hija 
tista’ tikkonċerna individwalment uħud minnhom (sentenzi tat-22 ta’ Ġunju 2006 , Il-Belġju u 
Forum 187 vs Il-Kummissjoni , C-182/03 u C-217/03 , EU:C:2006:416 , punt 58, u tat-
23 ta’ April 2009 , Sahlstedt et vs Il-Kummissjoni , C-362/06 P, EU:C:2009:243 , punt 29).
42 Fil-fatt, meta att jolqot grupp ta’ persuni li kienu identifikati jew setgħu jiġu identifikati 
fil-mument meta ttieħed dan l-att u abbażi ta’ kriterji partikolari għall-membri ta’ dan il-grupp, 
dawn il-persuni jistgħu jkunu kkonċernati individwalment minn dan l-att minħabba li jagħmlu 
parti minn ċirku ristrett ta’ persuni. Dan jista’ jkun partikolarment il-każ meta l-imsemmi att 
jemenda d-drittijiet kweżiti minn dawn il-persuni qabel l-adozzjoni tiegħu (ara, f’dan is-sens, 
is-sentenzi tat-13 ta’ Marzu 2008 , Il-Kummissjoni vs Infront WM , C-125/06 P, EU:C:2008:159 , 
punti 71u 72u l-ġurisprudenza ċċitata, u tas-27 ta’ Frar 2014 , Stichting Woonpunt et vs 
Il-Kummissjoni , C-132/12 P, EU:C:2014:100 , punt 59).
6                                                                                                                  ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
43 Fil-każ ineżami, ir-rikorrenti jsostnu, essenzjalment, li huma direttament u individwalment 
ikkonċernati mid-Deċiżjoni kkontestata sa fejn din iċċaħħadhom mill-istatus tagħhom ta’ ċittadini 
tal-Unjoni u mid-drittijiet marbuta ma’ dan l-istatus.
44 B’mod iktar speċifiku, sabiex jiġġustifikaw l-inċidenza individwali fuqhom, ir-rikorrenti jispjegaw, 
l-ewwel nett, li huma jagħmlu parti minn ċirku magħluq ikkostitwit mill-persuni li għandhom 
il-kwalità ta’ ċittadini tar-Renju Unit u, għaldaqstant, il-kwalità ta’ ċittadini tal-Unjoni, 
fil-mument tad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim dwar il-Ħruġ u tad-Deċiżjoni kkontestata.
45 Skont ir-rikorrenti, in-natura “magħluqa” ta’ dan iċ-ċirku ta’ persuni tirriżulta mill-fatt li l-membri 
tal-imsemmi ċirku huma kollha identifikati jew jistgħu jiġu identifikati fil-mument tad-dħul 
fis-seħħ tal-Ftehim ta’ Ħruġ u tad-Deċiżjoni kkontestata u li ebda membru ġdid ma jista’ 
sussegwentement jiżdied mal-imsemmi ċirku. Fil-fatt, il-persuni li jiksbu l-kwalità ta’ ċittadini 
tar-Renju Unit wara l-ħruġ ta’ dan l-Istat mill-Unjoni ma jistgħux jinvokaw l-istatus ta’ ċittadini 
tal-Unjoni.
46 Barra minn hekk, ir-rikorrenti jsostnu li l-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni huwa ta’ natura 
permanenti u, bħala prinċipju, irrevokabbli u li ngħatalhom qabel l-adozzjoni tad-Deċiżjoni 
kkontestata. Konsegwentement, din id-deċiżjoni ċċaħħadhom minn dritt kweżit, li huwa 
speċifiku u esklużiv għall-membri taċ-ċirku magħluq li jagħmlu parti minnu.
47 It-tieni nett, ir-rikorrenti jsostnu li kull wieħed minnhom huwa affettwat, b’mod individwali, 
mit-telf tal-istatus tiegħu ta’ ċittadin tal-Unjoni u tad-drittijiet relatati ma’ dan l-istatus. F’dan 
ir-rigward, huma jinvokaw il-konsegwenzi tat-telf tal-istatus ta’ ċittadini tal-Unjoni u 
tad-drittijiet marbuta ma’ dan l-istatus, b’mod partikolari għal dawk fosthom li diġà eżerċitaw 
id-dritt tagħhom ta’ moviment liberu. Huma jinvokaw b’mod partikolari:
– l-akkwist ta’ dar fi Franza, ta’ residenza permanenti effettiva jew prevista f’dan l-Istat Membru u 
tan-neċessità li wieħed jibbenefika minn assigurazzjoni għall-mard hemmhekk 
(erba’ rikorrenti);
– l-eżerċizzju, fil-passat, tad-dritt ta’ petizzjoni lill-Parlament Ewropew (rikorrenti waħda);
– l-eżerċizzju ta’ attività professjonali fi Franza (rikorrent wieħed);
– studji universitarji li seħħew fil-passat jew previsti fil-futur fil-Ġermanja u proġetti ta’ attività 
professjonali f’dan l-Istat Membru (żewġ rikorrenti);
– il-preżenza ta’ membri tal-familja tagħhom jew ta’ ħbieb fi Franza jew fil-Ġermanja 
(tliet rikorrenti).
48 It-tielet nett, ir-rikorrenti jistiednu lill-Qorti Ġenerali tevalwa b’mod wiesa’ l-kundizzjoni 
tal-inċidenza individwali. Fil-fatt, din il-kundizzjoni għandha tiġi interpretata fid-dawl tad-dritt 
għal protezzjoni ġudizzjarja effettiva, stabbilit fl-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali 
tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”). Barra minn hekk, din il-kawża tikkonċerna 
l-prinċipju ta’ demokrazija u tolqot il-qalba tal-identità kostituzzjonali tal-Unjoni.
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                  7DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
49 Ir-raba’ nett, ir-rikorrenti jqisu li l-kwistjoni tal-inċidenza individwali tagħhom, b’mod partikolari 
fir-rigward tal-eżistenza ta’ dritt kweżit, hija marbuta ma’ dik tan-natura permanenti u 
irrevokabbli tal-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni u ma tistax tiġi deċiża mingħajr eżami tal-mertu 
tal-kawża.
50 Għandu jiġi kkonstatat qabel kollox li l-argumenti tar-rikorrenti intiżi li jiġi stabbilit il-locus standi 
tagħhom skont it-tieni parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE huma bbażati 
fuq il-premessa li d-Deċiżjoni kkontestata twassal għat-“telf” jew iċ-“ċaħda” tal-istatus tagħhom ta’ 
ċittadini tal-Unjoni u tad-drittijiet marbuta ma’ dan l-istatus.
51 F’dan ir-rigward, huwa ċertament minnu li la d-Deċiżjoni kkontestata u lanqas il-Ftehim dwar 
il-Ħruġ ma jirtiraw espressament l-istatus ta’ ċittadini tal-Unjoni għaċ-ċittadini tar-Renju Unit u 
d-drittijiet marbuta ma’ dan l-istatus.
52 Madankollu, mill-kliem u mill-istruttura tal-Ftehim dwar il-Ħruġ, u b’mod partikolari mis-sitt 
paragrafu tal-preambolu tiegħu, mill-Artikolu 2(b) sa (d), mill-Artikolu 10(1)(a) sa (d) tiegħu, u, 
b’mod iktar ġenerali, mit-tieni parti kollha tiegħu intitolata “Drittijiet taċ-Ċittadini”, jirriżulta 
b’mod ċar li dan il-Ftehim jittratta ċ-ċittadini tar-Renju Unit, inklużi dawk li kienu ċittadini 
tal-Unjoni fid-data tal-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni, bħala persuni li ma għandhomx, jew li 
ma għandhomx iktar, minn din id-data, il-kwalità ta’ ċittadini tal-Unjoni. Għaldaqstant, 
l-imsemmi ftehim ma jipprevedix li ċ-ċittadini tar-Renju Unit iżommu l-istatus ta’ ċittadini 
tal-Unjoni u d-drittijiet kollha marbuta ma’ dan l-istatus.
53 Issa, għandu jiġi enfasizzat li, bla ebda dubju, it-telf jew il-fatt li ma jinżammx l-istatus ta’ ċittadin 
tal-Unjoni jista’ jaffettwa b’mod kunsiderevoli d-drittijiet ta’ ċittadin ta’ Stat Membru li joħroġ 
mill-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-10 ta’ Diċembru 2018 , Wightman et, C-621/18 , 
EU:C:2018:999 , punt 64). Iċ-ċittadini ta’ tali Stat Membru, espatrijati fi Stat Membru ieħor, 
jistgħu iktar u iktar jiġu affettwati bil-ħruġ mill-Unjoni tal-Istat Membru li minnu joriġinaw, 
minħabba rabtiet maħluqa xi drabi sa minn żmien twil, kemm mill-perspettiva personali kif ukoll 
minn dik professjonali u ekonomika (digriet tas-16 ta’ Ġunju 2020 , Walker et vs Il-Parlament u 
Il-Kunsill , T-383/19 , mhux ippubblikat, EU:T:2020:269 , punt 41).
54 Madankollu, fir-rigward tal-kundizzjoni tal-inċidenza individwali u skont il-ġurisprudenza ċċitata 
fil-punt 38 iktar ’il fuq, huma r-rikorrenti li għandhom jiġġustifikaw li d-Deċiżjoni kkontestata, sa 
fejn iċċaħħadhom mill-istatus tagħhom ta’ ċittadini tal-Unjoni u mid-drittijiet marbuta ma’ dan 
l-istatus, tolqothom minħabba ċerti kwalitajiet li huma partikolari għalihom jew minħabba 
sitwazzjoni fattwali li tikkaratterizzahom meta mqabbla ma’ kull persuna oħra u, minħabba dan 
il-fatt, tindividwalizzahom bl-istess mod bħal destinatarji.
55 F’dan ir-rigward, fl-ewwel lok, huwa stabbilit li l-Ftehim dwar il-Ħruġ, b’mod partikolari sa fejn 
ma jipprevedix iż-żamma tal-istatus ta’ ċittadini tal-Unjoni għaċ-ċittadini tar-Renju Unit, japplika 
għaċ-ċittadini kollha ta’ dan l-Istat u għalhekk għandu portata ġenerali.
56 Minn dan isegwi li d-Deċiżjoni kkontestata, li ddaħħal il-Ftehim dwar il-Ħruġ fl-ordinament 
ġuridiku tal-Unjoni, hija fiha nnifisha att ta’ portata ġenerali u, għal dan il-għan, tolqot 
lir-rikorrenti minħabba l-kwalità oġġettiva tagħhom ta’ ċittadini tar-Renju Unit.
8                                                                                                                  ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
57 Fit-tieni lok, iċ-ċirkustanzi invokati mir-rikorrenti, imsemmija fil-punti 44 sa 46 iktar ’il fuq u 
bbażati fuq l-appartenenza għal grupp ta’ persuni li kisbu l-istatus ta’ ċittadini tal-Unjoni 
minħabba l-kwalità tagħhom ta’ ċittadini tar-Renju Unit ma jippermettux li jiġi kkunsidrat li 
r-rikorrenti jagħmlu parti minn ċirku ristrett ta’ persuni fis-sens tal-ġurisprudenza msemmija 
fil-punt 42 iktar ’il fuq.
58 Fil-fatt, l-ewwel nett, id-Deċiżjoni kkontestata, sa fejn hija ċċaħħad liċ-ċittadini tar-Renju Unit 
mill-istatus ta’ ċittadini tal-Unjoni u mid-drittijiet marbuta ma’ dan l-istatus, ġiet adottata b’teħid 
inkunsiderazzjoni tal-kwalità oġġettiva tagħhom ta’ persuni li għandhom in-nazzjonalità ta’ Stat 
Membru li ser joħroġ mill-Unjoni (punt 56 iktar ’il fuq) u, barra minn hekk, mingħajr ma ttieħdu 
inkunsiderazzjoni l-partikolaritajiet tas-sitwazzjonijiet individwali tagħhom, b’tali mod li 
l-imsemmija ċittadini ma humiex speċifikament ikkonċernati minn din id-deċiżjoni (ara, 
b’analoġija, is-sentenza tat-28 ta’ April 2015 , T & L Sugars u Sidul Açúcares vs Il-Kummissjoni , 
C-456/13 P, EU:C:2015:284 , punti 66u 67, u d-digriet tal-20 ta’ Mejju 2020 , Nord Stream vs 
Il-Parlament u Il-Kunsill , T-530/19 , EU:T:2020:213 , punt 64). Minn dan isegwi li r-rikorrenti, kif 
jirrikonoxxu huma stess, huma kkonċernati mid-Deċiżjoni kkontestata biss bl-istess mod 
bħaċ-ċittadini l-oħra kollha tar-Renju Unit. Għaldaqstant, iċ-“ċirku magħluq” li huma jinvokaw 
jirriżulta min-natura stess tas-sistema stabbilita mid-Deċiżjoni kkontestata (ara, b’analoġija, 
is-sentenzi tal-10 ta’ Lulju 1996 , Weber vs Il-Kummissjoni , T-482/93 , EU:T:1996:97 , punt 65, u 
tas-6 ta’ Ġunju 2013 , T & L Sugars u Sidul Açúcares vs Il-Kummissjoni , T-279/11 , 
EU:T:2013:299 , punti 84u 89).
59 F’dawn iċ-ċirkustanzi, u skont il-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 39 iktar ’il fuq, iċ-ċirkustanzi, minn 
naħa, li n-numru, jew l-identità, tal-persuni li jagħmlu parti miċ-“ċirku magħluq” invokat 
mir-rikorrenti jistgħu jiġu ddeterminati bi ftit jew wisq preċiżjoni u, min-naħa l-oħra, li dan 
iċ-ċirku ma jistax iktar jiġi estiż wara d-dħul fis-seħħ tad-Deċiżjoni kkontestata ma humiex, fihom 
innifishom, tali li jirrendu lil dawn il-persuni individwalment ikkonċernati minn din id-deċiżjoni.
60 It-tieni nett, bil-kontra ta’ dak li jallegaw ir-rikorrenti, l-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni u d-drittijiet 
marbuta ma’ dan l-istatus ma jistgħux jiġu kklassifikati bħala drittijiet “speċifiċi” jew “esklużivi”. 
Fil-fatt, fil-mument tal-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni, iċ-ċittadini kollha ta’ dan l-Istat, li dak 
iż-żmien kienu membri tal-Unjoni, kellhom l-imsemmi status u d-drittijiet marbuta 
mal-imsemmi status. Għaldaqstant, is-sitwazzjoni tal-membri taċ-“ċirku magħluq” invokat 
mir-rikorrenti ma tistax titqabbel ma’ dik tar-rikorrent fil-kawża li tat lok għas-sentenza tat-
18 ta’ Mejju 1994 , Codorniu vs Il-Kunsill (C-309/89 , EU:C:1994:197 , punti 21u 22), li kienet 
prekluża milli tuża trade mark irreġistrata, li tikkostitwixxi dritt għall-proprjetà individwali u 
esklużiv min-natura tiegħu stess (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, id-digriet tat-
23 ta’ Novembru 2015 , Beul vs Il-Parlament u Il-Kunsill , T-640/14 , EU:T:2015:907 , punt 48).
61 Minn dan isegwi li r-rikorrenti ma jistgħux isostnu li d-Deċiżjoni kkontestata ċaħħdithom minn 
dritt kweżit li huwa ta’ natura speċifika jew esklużiva. Issa, is-sempliċi eżistenza ta’ dritt kweżit jew 
suġġettiv, li l-portata jew l-eżerċizzju tiegħu huma potenzjalment affettwati mill-att kontenzjuż, 
ma hijiex biżżejjed sabiex tiġi individwalizzata l-persuna li jkollha l-imsemmi dritt meta persuni 
oħra jistgħu jkollhom drittijiet simili u, għaldaqstant, jistgħu jinsabu fl-istess sitwazzjoni tagħha 
(ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-16 ta’ Diċembru 2011 , Enviro Tech Europe u Enviro Tech 
International vs Il-Kummissjoni , T-291/04 , EU:T:2011:760 , punt 116u l-ġurisprudenza ċċitata).
62 Fit-tielet lok, id-diversi elementi invokati, b’mod personali, minn kull wieħed mir-rikorrenti u 
elenkati fil-punt 47 iktar ’il fuq jistgħu, l-iktar l-iktar, jistabbilixxu l-effetti konkreti, differenti u, 
jekk ikun il-każ, importanti, li jista’ jkollu għal kull wieħed minnhom l-allegat telf tal-istatus ta’ 
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                  9DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
ċittadin tal-Unjoni u tad-drittijiet marbuta ma’ dan l-istatus. Min-naħa l-oħra, l-ebda wieħed 
minn dawn l-elementi ma huwa tali li juri li t-telf ta’ dan l-istatus u tad-drittijiet marbuta 
mal-imsemmi status ikollu għalihom konsegwenzi tant partikolari u tant speċifiċi li 
jindividwalizzahom meta mqabbla ma’ kull persuna oħra, bl-istess mod bħad-destinatarji, fis-sens 
tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 38 iktar ’il fuq.
63 Fir-raba’ lok, għal dak li jirrigwarda l-argument tar-rikorrenti li l-kundizzjoni tal-inċidenza 
individwali għandha tiġi interpretata b’mod wiesa’, għandu jitfakkar li l-Artikolu 47 tal-Karta ma 
għandux l-għan li jbiddel is-sistema ta’ stħarriġ ġudizzjarju prevista mit-Trattati, u b’mod 
partikolari r-regoli dwar l-ammissibbiltà tar-rikorsi ppreżentati direttament quddiem il-qorti 
tal-Unjoni. Għaldaqstant, il-kundizzjonijiet għall-ammissibbiltà previsti fir-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE għandhom jiġu interpretati fid-dawl tad-dritt fundamentali għal 
protezzjoni ġudizzjarja effettiva, mingħajr madankollu ma jiġu injorati dawn il-kundizzjonijiet, li 
huma espressament previsti mit-Trattat FUE (ara s-sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013 , Inuit Tapiriit 
Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, EU:C:2013:625 , punti 97u 98u 
l-ġurisprudenza ċċitata; is-sentenza tat-28 ta’ April 2015 , T & L Sugars u Sidul Açúcares vs 
Il-Kummissjoni , C-456/13 P, EU:C:2015:284 , punti 43u 44).
64 Madankollu, il-protezzjoni mogħtija mill-Artikolu 47 tal-Karta ma tirrikjedix li individwu jista’, 
b’mod inkundizzjonali, jippreżenta rikors għal annullament kontra atti li ma jaffettwawhx b’mod 
individwali.
65 Barra minn hekk, il-fatt, allegat mir-rikorrenti, li din il-kawża tikkonċerna l-prinċipju ta’ 
demokrazija u tolqot il-qalba tal-identità kostituzzjonali tal-Unjoni huwa, fih innifsu, irrilevanti 
għall-finijiet tal-evalwazzjoni ta’ jekk dawn tal-aħħar jissodisfawx il-kundizzjoni tal-inċidenza 
individwali. Fil-fatt, il-kundizzjonijiet għall-ammissibbiltà previsti fir-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE japplikaw għal kull rikors għal annullament, mingħajr distinzjoni bejn 
il-kwistjonijiet imqajma dwar il-mertu. Barra minn hekk, il-kuntest fattwali ta’ din il-kawża huwa 
differenti minn dak, speċifiku ħafna, tal-kawża li tat lok għas-sentenza tat-23 ta’ April 1986 , Les 
Verts vs Il-Parlament (294/83 , EU:C:1986:166 , punti 32sa 37), iċċitata mir-rikorrenti, li fiha kien 
hemm inkwistjoni d-dritt għal azzjoni legali ta’ grupp politiku mhux irrappreżentat fil-Parlament 
kontra atti tal-Parlament dwar l-għoti ta’ krediti bil-għan tal-preparazzjoni tal-elezzjonijiet 
Ewropej u li fl-adozzjoni tagħhom kienu pparteċipaw gruppi politiċi rivali rrappreżentati 
fil-Parlament.
66 Fil-ħames lok, bil-kontra ta’ dak li jallegaw ir-rikorrenti, il-kwistjoni tal-inċidenza individwali 
fuqhom tista’, fil-każ ineżami, tiġi deċiża mingħajr ma jsir eżami tal-mertu tal-kawża u, b’mod 
partikolari, mingħajr ma jiġi eżaminat jekk l-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni huwiex ta’ natura 
permanenti u irrevokabbli.
67 F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jitqies li r-rikorrenti ma humiex ikkonċernati individwalment 
mid-Deċiżjoni kkontestata. Għaldaqstant, mingħajr ma hemm bżonn li jiġi eżaminat jekk dawn 
tal-aħħar humiex direttament ikkonċernati minn din id-deċiżjoni, huma ma għandhomx locus 
standi fid-dawl tat-tieni parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.
10                                                                                                                ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
Fuq il-locus standi tar-rikorrenti fid-dawl tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE
68 Għandu jitfakkar li l-kundizzjonijiet marbuta, l-ewwel nett, man-natura regolatorja tal-att 
ikkontestat, it-tieni nett, mal-inċidenza diretta tar-rikorrenti u, it-tielet nett, mal-assenza ta’ 
miżuri ta’ implimentazzjoni previsti fit-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE huma kumulattivi (ara, f’dan is-sens, id-digriet tad-19 ta’ Novembru 2020 , 
Buxadé Villalba et vs Il-Parlament , T-32/20 , mhux ippubblikat, EU:T:2020:552 , punt 30u 
l-ġurisprudenza ċċitata).
69 Fiċ-ċirkustanzi ta’ dan il-każ, għandu l-ewwel nett jiġi eżaminat jekk l-ewwel kundizzjoni, relatata 
man-natura regolatorja tad-Deċiżjoni kkontestata, hijiex issodisfatta.
70 Għandu jitfakkar li l-kunċett ta’ “atti regolatorji” fis-sens tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ 
paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE għandu portata iktar limitata minn dak ta’ “atti”, użat fl-ewwel u 
fit-tieni parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE. Għaldaqstant, dan 
il-kunċett ma jistax ikopri l-atti kollha ta’ portata ġenerali, iżda jirrigwarda kategorija iktar 
ristretta ta’ atti ta’ din in-natura (sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013 , Inuit Tapiriit Kanatami et vs 
Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, EU:C:2013:625 , punt 58).
71 Konsegwentement, il-kunċett ta’ “atti regolatorji”, minn naħa, ikopri atti ta’ portata ġenerali u, 
min-naħa l-oħra, ma jinkludux l-atti leġiżlattivi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-
3 ta’ Ottubru 2013 , Inuit Tapiriit Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, 
EU:C:2013:625 , punti 60u 61).
72 Fil-każ ineżami, fl-ewwel lok, il-partijiet jaqblu, ġustament, meta jqisu li d-Deċiżjoni kkontestata 
hija att mhux leġiżlattiv ta’ portata ġenerali.
73 Fil-fatt, minn naħa, huwa stabbilit li d-Deċiżjoni kkontestata hija att ta’ portata ġenerali (punt 56 
iktar ’il fuq).
74 Min-naħa l-oħra, għandu jitfakkar li att legali ma jistax jiġi kklassifikat bħala att leġiżlattiv 
tal-Unjoni ħlief jekk ikun ġie adottat fuq il-bażi ta’ dispożizzjoni tat-Trattati li tirreferi 
espressament jew għall-proċedura leġiżlattiva ordinarja, jew għall-proċedura leġiżlattiva speċjali 
(sentenza tas-6 ta’ Settembru 2017 , Is-Slovakkja u L-Ungerija vs Il-Kunsill , C-643/15 u C-647/15 , 
EU:C:2017:631 , punt 62). Fil-każ ineżami, id-Deċiżjoni kkontestata ġiet adottata fuq il-bażi 
tal-Artikolu 50(2) TUE. Issa, għandu jiġi kkonstatat li, għalkemm din id-dispożizzjoni tippreċiża li 
l-ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ ta’ Stat Membru huwa konkluż f’isem l-Unjoni 
mill-Kunsill, li jiddeċiedi b’maġġoranza kkwalifikata, wara l-approvazzjoni tal-Parlament, hija la 
tirreferi espressament għall-proċedura leġiżlattiva ordinarja u lanqas għall-proċedura leġiżlattiva 
speċjali. Minn dan isegwi li d-Deċiżjoni kkontestata ma tistax tiġi kklassifikata bħala att leġiżlattiv.
75 Fit-tieni lok, il-partijiet ma jaqblux fuq il-konsegwenzi li għandhom jinsiltu mill-fatt li d-Deċiżjoni 
kkontestata hija att mhux leġiżlattiv ta’ portata ġenerali. Skont ir-rikorrenti, din id-deċiżjoni ma 
tistax tkun ħlief att regolatorju. Skont il-Kunsill, l-imsemmija deċiżjoni la hija att leġiżlattiv u 
lanqas att regolatorju.
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                11DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
76 F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li, fis-sentenza tat-3 ta’ Ottubru 2013 , Inuit Tapiriit 
Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C-583/11 P, EU:C:2013:625 ), il-Qorti tal-Ġustizzja ma 
ddeċidietx li l-kunċett ta’ “atti regolatorji” jinkludi l-atti mhux leġiżlattivi kollha ta’ portata 
ġenerali.
77 Huwa minnu li għandu jitfakkar li, f’sentenza sussegwenti, il-Qorti tal-Ġustizzja espressament 
ċaħdet l-interpretazzjoni li tipprovdi li jeżistu atti mhux leġiżlattivi ta’ portata ġenerali li ma 
jaqgħux taħt il-kunċett ta’ “atti regolatorji”, fis-sens tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE. Konsegwentement, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li dan il-kunċett ikopri 
l-atti mhux leġiżlattivi kollha ta’ portata ġenerali (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-
6 ta’ Novembru 2018 , Scuola Elementare Maria Montessori vs Il-Kummissjoni, Il-Kummissjoni 
vs Scuola Elementare Maria Montessori u Il-Kummissjoni vs Ferracci , C-622/16 P sa C-624/16 P, 
EU:C:2018:873 , punti 24u 28).
78 Madankollu, għandu jiġi rrilevat li, fil-kawża li tat lok għas-sentenza tas-6 ta’ Novembru 2018 , 
Scuola Elementare Maria Montessori vs Il-Kummissjoni, Il-Kummissjoni vs Scuola Elementare 
Maria Montessori u Il-Kummissjoni vs Ferracci (C-622/16 P sa C-624/16 P, EU:C:2018:873 ), l-att 
kontenzjuż kien deċiżjoni tal-Kummissjoni meħuda fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat. Għalkemm 
għandha portata ġenerali minħabba l-fatt li hija tat deċiżjoni fuq sistemi nazzjonali, din 
id-deċiżjoni kienet ta’ natura amministrattiva sinjifikattiva u kienet barra minn hekk ġiet adottata 
biss mill-Kummissjoni, mingħajr intervent mill-Kunsill u mill-Parlament. F’dan il-kuntest, 
l-argument imressaq mill-Kummissjoni li l-imsemmija deċiżjoni kienet att mhux leġiżlattiv ta’ 
portata ġenerali li ma jaqax taħt il-kunċett ta’ “atti regolatorji” ma għandu l-ebda bażi 
fil-formulazzjoni, fl-oriġini jew fl-għan tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu 
tal-Artikolu 263 TFUE, kif irrilevat il-Qorti tal-Ġustizzja fil-punti 24 sa 27 ta’ dik is-sentenza.
79 Min-naħa l-oħra, il-Qorti tal-Ġustizzja għad ma kellhiex l-okkażjoni teżamina jekk id-deċiżjonijiet 
li japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali, u b’mod partikolari d-deċiżjonijiet li 
japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ minn Stat Membru, 
għandhomx jiġu kklassifikati bħala atti regolatorji fis-sens tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ 
paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.
80 F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi eżaminat jekk il-kunċett ta’ “atti regolatorji” jkoprix ukoll tali 
deċiżjonijiet.
81 F’dan ir-rigward, l-ewwel nett, għandu jiġi rrilevat li, bħal kull ftehim internazzjonali konkluż 
mill-Unjoni, ftehim il jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ ta’ Stat Membru jorbot 
lill-istituzzjonijiet tagħha u jipprevali fuq l-atti adottati minnhom (ara, b’analoġija, is-sentenza 
tat-13 ta’ Jannar 2015 , Il-Kunsill u Il-Kummissjoni vs Stichting Natuur en Milieu u Pesticide 
Action Network Europe , C-404/12 P u C-405/12 P, EU:C:2015:5 , punt 44u l-ġurisprudenza 
stabbilita).
82 Minn din is-supremazija tal-ftehimiet internazzjonali konklużi mill-Unjoni fuq it-testi tad-dritt 
sekondarju jirriżulta li l-Ftehim dwar il-Ħruġ għandu, fil-ġerarkija tar-regoli, grad ogħla minn 
dak ta’ atti oħra ta’ portata ġenerali, kemm leġiżlattivi kif ukoll regolatorji.
83 Minn dan isegwi li d-Deċiżjoni kkontestata tintroduċi, fl-ordinament ġuridiku tal-Unjoni, regoli li 
jinsabu fil-Ftehim dwar il-Ħruġ, li jipprevalu fuq l-atti leġiżlattivi u regolatorji u li, għaldaqstant, 
ma jistgħux huma stess ikunu ta’ natura regolatorja.
12                                                                                                                ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
84 It-tieni nett, fid-dawl tal-proċedura ta’ adozzjoni tiegħu u l-istess bħal fil-każ ta’ ftehimiet 
internazzjonali oħrajn konklużi mill-Unjoni, il-Ftehim ta’ Ħruġ jista’ jitqies li huwa, fuq il-livell 
estern, ekwivalenti għal dak li huwa att leġiżlattiv fuq il-livell intern (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, 
l-Opinjoni 1/15 (Ftehim PNR UE-Kanada), tas-26 ta’ Lulju 2017 , EU:C:2017:592 , punt 146).
85 Fil-fatt, il-Ftehim dwar il-Ħruġ ġie konkluż f’isem l-Unjoni mill-Kunsill, wara l-approvazzjoni 
tal-Parlament, skont il-proċedura prevista fl-Artikolu 50(2) TUE. Sa fejn tinvolvi lill-Kunsill u 
l-Parlament, din il-proċedura tixbah lill-proċeduri leġiżlattivi ordinarji u speċjali ddefiniti 
fl-Artikolu 289(1) u (2) TFUE u msemmija fl-Artikolu 21(2) u (3), fl-Artikolu 22(1) u (2), fit-tieni 
paragrafu tal-Artikolu 23, fl-ewwel paragrafu tal-Artikolu 24, fit-tieni paragrafu tal-Artikolu 25 u 
fl-Artikolu 228(4) TFUE li abbażi tagħhom dawn iż-żewġ istituzzjonijiet jistgħu jadottaw 
dispożizzjonijiet dwar id-drittijiet marbuta mal-istatus ta’ ċittadin tal-Unjoni. Barra minn hekk, 
bil-kontra ta’ dak li jsostnu r-rikorrenti, iċ-ċittadini tal-Unjoni li huma ċittadini tal-Istat Membru 
li jkun ser joħroġ mill-Unjoni jipparteċipaw fl-adozzjoni tad-deċiżjoni ta’ konklużjoni ta’ ftehim li 
jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ ta’ dan l-Istat, peress li l-Artikolu 50 TUE ma jipprevedi 
l-esklużjoni ta’ ebda Membru tal-Parlament waqt l-approvazzjoni ta’ tali ftehim mill-Parlament.
86 Minn dan isegwi li d-Deċiżjoni kkontestata tintroduċi fl-ordinament ġuridiku tal-Unjoni regoli, li 
jinsabu fil-Ftehim dwar il-Ħruġ, li huma kkaratterizzati minn leġittimità demokratika 
partikolarment għolja, l-istess bħal dawk li jidhru f’att leġiżlattiv. Issa, hija preċiżament 
il-leġittimità demokratika partikolarment għolja tal-leġiżlazzjoni adottata skont proċedura li 
tipprevedi l-parteċipazzjoni tal-Kunsill u tal-Parlament li tiġġustifika l-assenza ta’ flessibbiltà 
fil-kundizzjonijiet li fihom l-individwi jistgħu jippreżentaw rikors għal annullament kontra l-atti 
leġiżlattivi (ara, f’dan is-sens, il-konklużjonijiet tal-Avukata Ġenerali Kokott fil-kawża Inuit 
Tapiriit Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, EU:C:2013:21 , punt 38).
87 Barra minn hekk, fi wħud mill-verżjonijiet lingwistiċi tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ 
paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, il-kunċett ta’ “atti regolatorji” jevoka iktar l-atti tas-setgħa 
eżekuttiva iktar milli tas-setgħa leġiżlattiva (ara, f’dan is-sens, il-konklużjonijiet tal-Avukata 
Ġenerali Kokott fil-kawża Inuit Tapiriit Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, 
EU:C:2013:21 , punt 41). Issa, deċiżjoni li tapprova l-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali jew ta’ 
ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ ta’ Stat Membru, bħad-Deċiżjoni kkontestata, ma 
tistax tiġi assimilata ma’ att tas-setgħa eżekuttiva.
88 It-tielet nett, ikun inkoerenti u paradossali li jkun hemm flessibbiltà fil-kundizzjonijiet li fihom 
l-individwi jistgħu jippreżentaw rikors għal annullament kontra d-Deċiżjoni kkontestata billi 
jikklassifikawha bħala att regolatorju. Fil-fatt, tali flessibbiltà jkollha l-konsegwenza li l-individwi 
jkunu jistgħu jikkontestaw iktar faċilment regola legali partikolari meta din tkun tinsab fi ftehim 
internazzjonali, bħall-Ftehim dwar il-Ħruġ, u sussegwentement tiġi introdotta fl-ordinament 
ġuridiku tal-Unjoni permezz ta’ deċiżjoni li tapprova l-konklużjoni tal-ftehim inkwistjoni, 
bħad-Deċiżjoni kkontestata, milli meta l-istess regola legali tkun tinsab f’att leġiżlattiv li jkollu 
kontenut identiku u jokkupa pożizzjoni inferjuri fil-ġerarkija tar-regoli.
89 Ir-raba’ nett, mill-oriġini tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE 
jirriżulta li l-awturi tal-abbozz ta’ Trattat li jistabbilixxi Kostituzzjoni għall-Ewropa u 
sussegwentement dawk tat-Trattat ta’ Lisbona ma kellhomx l-intenzjoni speċifika li jagħtu 
flessibbiltà fil-kundizzjonijiet għall-ammissibbiltà tar-rikorsi tal-individwi diretti kontra 
d-deċiżjonijiet li japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali, bħal, b’mod partikolari, 
id-deċiżjonijiet li japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ ta’ Stat 
Membru. B’mod partikolari, ix-xogħol preparatorju tal-abbozz ta’ Trattat li jistabbilixxi 
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                13DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
Kostituzzjoni għall-Ewropa, u b’mod partikolari tal-Artikolu III-365(4) tiegħu, li l-kontenut tiegħu 
ġie riprodott fi kliem identiku fir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, bl-ebda mod ma juri li 
l-imsemmija awturi xtaqu li tali deċiżjonijiet jiġu kklassifikati bħala “atti regolatorji” fis-sens ta’ 
dawn iż-żewġ artikoli.
90 F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-kunċett ta’ “atti regolatorji” fis-sens tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ 
paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE għandu jiġi interpretat fis-sens li ma jinkludix id-deċiżjonijiet li 
japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali, bħal, b’mod partikolari, id-deċiżjonijiet li 
japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet tal-ħruġ ta’ Stat Membru.
91 Għaldaqstant, id-Deċiżjoni kkontestata ma tistax tiġi kklassifikata bħala att regolatorju fis-sens 
tat-tielet parti tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.
92 Din il-konklużjoni ma hijiex imminata mill-argumenti l-oħra tar-rikorrenti.
93 L-ewwel nett, il-fatt li d-Deċiżjoni kkontestata ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni 
Ewropea taħt it-titolu “Atti mhux leġiżlattivi” ma jimplikax li din id-deċiżjoni hija neċessarjament 
att regolatorju. Minn dan isegwi li din il-pubblikazzjoni ma kinitx tali li tiżgwida lill-individwi 
dwar il-possibbiltajiet ta’ rimedju li kellhom kontra l-imsemmija deċiżjoni.
94 It-tieni nett, il-klassifikazzjoni tad-Deċiżjoni kkontestata bħala att ta’ portata ġenerali li la huwa 
leġiżlattiv u lanqas regolatorju ma tmurx kontra l-prinċipji ta’ ċertezza legali u ta’ protezzjoni 
ġudizzjarja effettiva. Fil-fatt, dawn il-prinċipji ma jistgħux jiġu interpretati bħala li ma 
jippermettux il-kjarifika gradwali tar-regoli ta’ ammissibbiltà ta’ rikorsi permezz ta’ 
interpretazzjoni ġurisprudenzjali, sakemm dawn ikunu raġonevolment prevedibbli (ara, 
b’analoġija, is-sentenza tat-28 ta’ Marzu 2017 , Rosneft , C-72/15 , EU:C:2017:236 , punt 167 u 
l-ġurisprudenza ċċitata). Issa, fil-każ ineżami, l-interpretazzjoni tal-kunċett ta’ “atti regolatorji” 
adottata fil-punt 90 iktar ’il fuq kienet raġonevolment prevedibbli fid-dawl tal-karatteristiċi 
speċifiċi tad-deċiżjonijiet li japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali, bħal, b’mod 
partikolari, id-deċiżjonijiet li japprovaw il-konklużjoni ta’ ftehim li jistabbilixxi l-modalitajiet 
tal-ħruġ ta’ Stat Membru.
95 It-tielet nett, il-prinċipju ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva, kif stabbilit fl-Artikolu 47 tal-Karta, 
ma jeħtieġx li individwu għandu jkun jista’, mingħajr ma jkun suġġett għal ebda kundizzjoni, 
jippreżenta rikors għal annullament, direttament quddiem il-qorti tal-Unjoni, kontra atti ta’ 
portata ġenerali li ma jaqgħux taħt il-kunċett ta’ “atti regolatorji” (ara, b’analoġija, għal dak li 
jikkonċerna l-atti leġiżlattivi, is-sentenzi tat-3 ta’ Ottubru 2013 , Inuit Tapiriit Kanatami et vs 
Il-Parlament u Il-Kunsill , C-583/11 P, EU:C:2013:625 , punt 105, u tad-9 ta’ Novembru 2017 , 
SolarWorld vs Il-Kunsill , C-204/16 P, EU:C:2017:838 , punt 66).
96 Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li, mingħajr ma hemm bżonn li jiġi eżaminat jekk 
id-Deċiżjoni kkontestata taffettwax direttament lir-rikorrenti u jekk din tinkludix miżuri ta’ 
implimentazzjoni, dawn tal-aħħar ma għandhomx locus standi fid-dawl tat-tielet parti 
tas-sentenza tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.
97 Minn dan isegwi li l-Kunsill huwa ġġustifikat meta jsostni li r-rikorrenti ma għandhomx locus 
standi. Għaldaqstant, l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà għandha tintlaqa’ u, konsegwentement, 
ir-rikors għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli.
14                                                                                                                ECLI:EU:T:2021:347DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL
Fuq it-talbiet għal intervent
98 Skont l-Artikolu 142(2) tar-Regoli tal-Proċedura, l-intervent jitlef l-għan tiegħu meta r-rikors jiġi 
ddikjarat inammissibbli. Fil-każ ineżami, peress li r-rikors huwa miċħud bħala inammissibbli, ma 
hemmx lok li tingħata deċiżjoni dwar it-talbiet għal intervent imressqa mill-Kummissjoni, minn 
British in Europe, minn Plaid Cymru – The Party of Wales, minn European Democracy Lab, 
minn ECIT u minn European Alternatives Ltd.
Fuq l-ispejjeż
99 Fl-ewwel lok, skont l-Artikolu 134(1) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha 
tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu. Peress li r-rikorrenti tilfu, hemm lok li 
jiġu kkundannati jbatu, minbarra l-ispejjeż tagħhom, dawk imġarrba mill-Kunsill, skont it-talbiet 
ta’ dan tal-aħħar, bl-eċċezzjoni ta’ dawk relatati mat-talbiet għal intervent.
100 Fit-tieni lok, skont l-Artikolu 144(10) tar-Regoli tal-Proċedura, jekk l-istanza fil-kawża prinċipali 
tingħalaq qabel tingħata deċiżjoni dwar talba għal intervent, min ikun ressaq it-talba għal 
intervent u l-partijiet prinċipali għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom relatati mat-talba 
għal intervent. Fil-każ ineżami, ir-rikorrenti, il-Kunsill, il-Kummissjoni, British in Europe, Plaid 
Cymru – The Party of Wales, European Democracy Lab, ECIT u European Alternatives Ltd 
għandhom kollha jbatu l-ispejjeż tagħhom relatati mat-talbiet għal intervent.
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI ĠENERALI (L-Għaxar Awla Estiża)
tordna:
1)Ir-rikors huwa miċħud bħala inammissibbli.
2)Ma hemmx iktar lok li tingħata deċiżjoni dwar it-talbiet għal intervent tal-Kummissjoni Ewropea, 
ta’ British in Europe, ta’ Plaid Cymru – The Party of Wales, ta’ European Democracy Lab, ta’ ECIT 
u ta’ European Alternatives Ltd.
3)Joshua Silver u r-rikorrenti l-oħrajn li isimhom jidher fl-Anness huma kkundannati jbatu, 
minbarra l-ispejjeż tagħhom, dawk imġarrba mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea, bl-eċċezzjoni ta’ 
dawk relatati mat-talbiet għal intervent.
4)J. Silver u r-rikorrenti l-oħrajn li isimhom jidher fl-Anness, il-Kunsill, il-Kummissjoni, British in 
Europe, Plaid Cymru – The Party of Wales, European Democracy Lab, ECIT u European 
Alternatives Ltd għandhom kollha jbatu l-ispejjeż relatati mat-talbiet għal intervent.
Magħmul fil-Lussemburgu, fit-8 ta’ Ġunju 2021 .
Reġistratur
E. CoulonIl-President
A. Kornezov
ECLI:EU:T:2021:347                                                                                                                15DIGRIET TAT-8.6.2021 – KAWŻA T-252/20 
SILVER ET VS IL-KUNSILL