KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

KOKOTT

ippreżentati fis-26 ta’ Marzu 2020 ( 1 )

Kawżi magħquda C‑119/19 P u C‑126/19 P

Il-Kummissjoni Ewropea

vs

Francisco Carreras Sequeros et

u

Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea

vs

Francisco Carreras Sequeros et

“Appell – Dritt dwar is-servizz pubbliku – Riforma tar-Regolamenti tal-Persunal tal-1 ta’ Jannar 2014 – Artikolu 6 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal – Dispożizzjonijiet speċjali ġodda dwar l-għoti ta’ ġranet ta’ leave lill-uffiċjali tal-Unjoni Ewropea assenjati f’pajjiż terz – Eċċezzjoni ta’ illegalità – Artikolu 31(2) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea – Dritt għal-leave”

I. Introduzzjoni

1. L-Artikolu 31(2) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”) jiggarantixxi d-dritt għal-leave mħallas, iżda l-portata ratione temporis tiegħu ma hijiex speċifikata fih. B’hekk, kif għandha tiġi evalwata regola ġdida li tagħti lill-membri tal-persunal tal-Unjoni ferm inqas leave minn dak li kienu jibbenefikaw minnu fil-passat?

2. Din hija l-problema ċentrali ta’ dawn l-appelli. Il-kwistjonijiet imqajma jikkonċernaw, minn naħa, il-metodu u l-portata tal-istħarriġ tad-drittijiet fundamentali u, min-naħa l-oħra, l-istħarriġ ġudizzjarju tal-ibbilanċjar imwettaq mil-leġiżlatur.

II. Il-kuntest ġuridiku

A. Il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali

3. Skont l-Artikolu 31(2) tal-Karta dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti u xierqa: “Kull ħaddiem għandu d-dritt […] għal perjodu annwali ta’ leave imħallas”.

4. Skont l-Ispjegazzjonijiet dwar il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ( 2 ), l-Artikolu 31(2) huwa bbażat “fuq id-Direttiva 93/104/KE dwar xi aspetti ta’ l-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol, l-Artikolu 2 tal-Karta Soċjali Ewropea u l-punt 8 tal-Karta Komunitarja dwar id-drittijiet tal-ħaddiema”.

B. Il-Karta Soċjali Ewropea

5. Il-Karta Soċjali Ewropea ġiet konkluża fil-kuntest tal-Kunsill tal-Ewropa fl-1961 ( 3 ) u daħlet fis-seħħ fl-1965. Il-verżjoni rriveduta tal-1996 ( 4 ) daħlet fis-seħħ fl-1999. L-Istati Membri kollha rratifikaw waħda minn dawn iż-żewġ verżjonijiet u kull waħda minn dawn iż-żewġ verżjonijiet tipprovdi, fl-Artikolu 2 tagħha, dritt għal-leave annwali mħallas: “Sabiex jiġi żgurat l-eżerċizzju effettiv tad-dritt għal kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti, il-partijiet kontraenti jintrabtu li jiggarantixxu l-għoti ta’ leave annwali mħallas ta’ mill-inqas erba’ ġimgħat […]”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]

C. Il-Karta Komunitarja tad-Drittijiet Soċjali Fundamentali tal-Ħaddiema

6. Il-Karta Komunitarja tad-Drittijiet Soċjali Fundamentali tal-Ħaddiema ( 5 ) ġiet adottata mill-Kunsill Ewropew fl-1989 ( 6 ). Fil-kuntest tar-regoli dwar it-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol li jinsabu fit-Titolu I, dwar id-drittijiet soċjali fundamentali, jinsab, fil-punt 8, id-dritt għal-leave annwali mħallas: “Kull ħaddiem fil-Komunità Ewropea għandu jkollu dritt għal perjodu ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa u għall-leave annwali mħallas, li d-dewmien tiegħu ikun armonizzat progressivament permezz ta’ prattiċi nazzjonali”.

D. Id-dritt sekondarju

1. Ir-Regolamenti tal-Persunal

7. Ir-regola ġenerali tar-Regolament Nru 31 dwar ir-Regolamenti tal-Persunal ( 7 ) (iktar ’il quddiem ir-“Regolamenti tal-Persunal”), li tinsab fl-Artikolu 1e(2), tipprovdi: “L-uffiċjali f’impieġ atti[v] għandhom jingħataw l-kondizzjonijiet tax-xogħol, konformi ma’ l-istandards xierqa tas-saħħa u tas-sigurtà, mill-anqas ekwivalenti għall-ħtiġijiet minimi applikabbli taħt il-miżuri adottati f’dawn l-oqsma skond it-Trattati.”

8. Taħt it-Titolu IV, dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-uffiċjali, hemm il-Kapitolu 2, dwar il-leave tal-uffiċjali. L-Artikolu 57(1) jistipula li: “L-uffiċjali għandhom ikunu intitolati għal leave fis-sena ta’ mhux anqas minn 24 jiem utli lanqas aktar minn 30 jiem utli għal kull sena kalendarja, skond ir-regoli mniżżla bil-ftehim komuni tal-awtoritajiet tal-ħatra tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni, wara li jkun ikkonsultat il-Kumitat tar-Regolamenti tal-Persunal.”

9. L-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal jinkludi dispożizzjonijiet speċjali applikabbli għall-uffiċjali tal-Unjoni li jservu f’pajjiż terz. Sal-31 ta’ Diċembru 2013, l-uffiċjal kien intitolat, għal kull sena kalendarja, għal leave annwali ta’ tlett ijiem u nofs għal kull xahar ta’ servizz.

10. Permezz tar-Regolament Nru 1023/2013, tat-22 ta’ Ottubru 2013 ( 8 ), l-Artikolu 6 tal-Anness X ġie emendat kif ġej: “Uffiċjal għandu jkun intitolat, għal kull sena kalendarja, għal leave annwali ta’ jumejn ta’ xogħol għal kull xahar ta’ servizz. Minkejja l-ewwel paragrafu ta’ dan l-Artikolu, l-uffiċjali li jkunu assenjati f’pajjiż terz fl-1 ta’ Jannar 2014 għandhom ikunu intitolati għal: — tlett ijiem tax-xogħol mill-1 ta’ Jannar 2014 sal-31 ta’ Diċembru 2014; — jumejn u nofs tax-xogħol mill-1 ta’ Jannar 2015 sal-31 ta’ Diċembru 2015.”

11. F’dan ir-rigward, il-premessa 27 tar-Regolament Nru 1023/2013 tipprovdi: “Huwa xieraq li jiġu modernizzati l-kondizzjonijiet ta’ xogħol tal-persunal impjegat f’pajjiżi terzi u, biex dawn isiru aktar kosteffiċjenti filwaqt li jiġġeneraw iffrankar tal-ispejjeż. L-intitolamenti għal-leave annwali għandhom ikunu aġġustati […]”.

12. L-Artikolu 8 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal jipprevedi leave ta’ mistrieħ: “B’mod ta’ eċċezzjoni, l-awtorità tal-ħatra tista’, b’deċiżjoni speċjali rraġunata, tagħti lill-uffiċjal leave ta’ mistrieħ minħabba l-kondizzjonijiet partikolarment diffiċli ta’ l-għajxien fuq il-post ta’ l-impieg tiegħu. Għal kull tali post, l-awtorità tal-ħatra tista’ tistabbilixxi l-pajjiż(i) fejn il-leave tal-mistrieħ jistgħu jittieħdu. L-uffiċjali li jieħdu sehem f’taħriġ professjonali skont l-Artikolu 24a tar-Regolamenti tal-Persunal u li ngħataw leave ta’ mistrieħ skont il-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, għandhom jippruvaw, meta jkun xieraq, jikkombinaw il-perjodi ta’ taħriġ professjonali tagħhom mal-leave ta’ mistrieħ tagħhom.”

2. Id-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol

13. Id-Direttiva 93/104/KE dwar xi aspetti tal-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol ( 9 ) tħassret bid-Direttiva li tikkonċerna ċerti aspetti tal-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol (iktar ’il quddiem id-“Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol”) ( 10 ).

14. Mill-premessa 4 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol jirriżulta li t-titjib tas-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol jikkostitwixxi għan li ma jistax ikun suġġett għal raġunijiet ta’ natura sempliċement ekonomika.

15. L-Artikolu 7(1) tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol jipprovdi perijodu minimu ta’ leave annwali ta’ erba’ ġimgħat: “L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa ħalli jassiguraw li kull ħaddiem ikun intitolat għal-leave annwali bil-ħlas ta’ mill-anqas erba’ ġimgħat b’konformità mal-kondizzjonijiet għall-intitolament għal, u l-għoti ta’, leave bħal dan stabbilit bil-leġislazzjoni nazzjonali u/jew bil-prattika.”

III. Il-kuntest tal-kawża u l-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali

16. Ir-rikorrenti quddiem il-Qorti Ġenerali, F. Carreras Sequeros et (iktar ’il quddiem ir-“rikorrenti”), huma uffiċjali jew membri tal-persunal bil-kuntratt tal-Kummissjoni Ewropea. Huma ġew kollha assenjati f’pajjiżi terzi u kienu diġà hekk assenjati qabel l-1 ta’ Jannar 2014.

17. Għas-sena 2014, skont l-ewwel inċiż tal-Artikolu 6(2) il-ġdid tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal, ir-rikorrenti ngħataw 36 jum ta’ leave annwali minflok it-42 jum li kienu ngħataw fis-sena preċedenti. L-ilmenti tar-rikorrenti f’dan ir-rigward ġew miċħuda, rispettivament, mill-awtoritajiet tal-ħatra jew mill-awtoritajiet li għandhom is-setgħa jikkonkludu kuntratti ta’ reklutaġġ permezz ta’ deċiżjonijiet simili.

18. Konsegwentement, ir-rikorrenti ppreżentaw rikors quddiem it-Tribunal għas-Servizz Pubbliku tal-Unjoni Ewropea intiż sabiex tiġi kkonstatata l-illegalità tal-Artikolu 6 l-ġdid tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal u sabiex jiġu annullati d-deċiżjonijiet li jnaqqsu l-leave annwali tagħhom mis-sena 2014.

19. Sussegwentement, dan ir-rikors ġie traspost għall-Qorti Ġenerali. Fil-kuntest ta’ din il-proċedura, il-Qorti Ġenerali aċċettat li l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew jintervjenu insostenn tal-Kummissjoni.

20. Permezz tas-sentenza appellata tal-4 ta’ Diċembru 2018, Carreras Sequeros et vs Il-Kummissjoni (T‑518/16, EU:T:2018:873), il-Qorti Ġenerali annullat id-deċiżjonijiet li jnaqqsu n-numru ta’ jiem ta’ leave annwali mogħtija lir-rikorrenti għas-sena 2014.

21. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali bbażat ruħha fuq ir-raġunament li, min-natura tiegħu stess, id-dritt għal-leave annwali msemmi fl-Artikolu 31(2) tal-Karta, bħala prinċipju, huwa intiż sabiex jiffavorixxi t-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-ħaddiema ( 11 ). It-tnaqqis sinjifikattiv tal-leave annwali minn 42 għal 24 jum fi tliet snin ma jistax jitqies li huwa kompatibbli mal-prinċipju ta’ promozzjoni tat-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati ( 12 ). Dan it-tnaqqis ma huwiex ikkumpensat minn privileġġi oħra tal-persuni kkonċernati ( 13 ) u ebda ġustifikazzjoni ma tista’ tiġi identifikata ( 14 ). Sa fejn isir riferiment għall-iffrankar tal-ispejjeż, diġà ġie deċiż li kunsiderazzjonijiet dwar in-neċessità li jiġu protetti l-interessi finanzjarji tal-Unjoni ma jistgħux, fi kwalunkwe każ, jiġu invokati sabiex jiġi ġġustifikat ksur tad-dritt għal-leave annwali mħallas iggarantit mill-Artikolu 31(2) tal-Karta ( 15 ). Lanqas ma jidher li l-leġiżlatur ipprova jsib bilanċ ġust bejn l-għan ta’ modernizzazzjoni u d-drittijiet tal-persuni kkonċernati. Għaldaqstant, il-Kummissjoni ma setgħetx validament tibbaża ruħha fuq l-Artikolu 6 l-ġdid tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal sabiex tadotta d-deċiżjonijiet ikkontestati ( 16 ).

IV. Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

22. Il-Kummissjoni (Kawża C‑119/19 P) u l-Kunsill (Kawża C‑126/19 P) ippreżentaw appell mis-sentenza appellata, li l-Qorti tal-Ġustizzja għaqqdet. Minbarra l-appell tiegħu stess, il-Kunsill ippreżenta appell inċidentali għal dak tal-Kummissjoni li fuq il-mertu huwa identiku għall-appell tiegħu.

23. Permezz ta’ digriet tad-29 ta’ Lulju 2019, Il-Kummissjoni vs Carreras Sequeros et u Il-Kunsill vs Il-Kummissjoni (C‑119/19 P u C‑126/19 P, mhux ippubblikat, EU:C:2019:658), il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja ċaħad talba għal intervent imressqa mis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna.

24. Il-Kummissjoni Ewropea titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha: – tannulla s-sentenza tal-4 ta’ Diċembru 2018, Carreras Sequeros et vs Il-Kummissjoni, T‑518/16; – tibgħat lura l-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex tiddeċiedi dwar it-tieni, it-tielet u r-raba’ motiv tar-rikors fl-ewwel istanza; – tordna li l-ispejjeż jiġu rriżervati.

25. Fl-appell prinċipali u dak inċidentali tiegħu, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea jitlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha: – tilqa’ l-appell prinċipali u l-appell inċidentali tiegħu; – tiddeċiedi l-kawża fuq il-mertu u tiċħad ir-rikors fl-ewwel istanza bħala infondat; – tikkundanna lir-rikorrenti fl-ewwel istanza għall-ispejjeż sostnuti mill-Kunsill fil-kuntest ta’ din il-proċedura.

26. Il-Parlament Ewropew jitlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha: – tilqa’ l-appelli fil-Kawżi magħquda C‑119/19 P u C‑126/19 P.

27. Min-naħa l-oħra, F. Carreras Sequeros et jitolbu li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha: – tiċħad l-appelli tal-Kummissjoni (C‑119/19 P) u tal-Kunsill (C‑126/19 P), kif ukoll l-appell inċidentali tal-Kunsill fil-Kawża C‑119/19 P; – tikkundanna lill-Kummissjoni u lill-Kunsill għall-ispejjeż.

28. Il-partijiet ressqu osservazzjonijiet bil-miktub u għamlu wkoll sottomissjonijiet orali fis-seduta tat-3 ta’ Frar 2020.

V. Analiżi

29. Huwa minnu li, formalment, ir-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali jirrigwarda direttament id-deċiżjonijiet li jistabbilixxu n-numru ta’ jiem ta’ leave tar-rikorrenti għas-sena 2014. Madankollu, dawn id-deċiżjonijiet neċessarjament irriżultaw mir-regola l-ġdida dwar il-leave applikabbli għall-uffiċjali f’pajjiżi terzi, jiġifieri, mill-Artikolu 6 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal. Konsegwentement, ir-rikorrenti qajmu, skont l-Artikolu 277 TFUE, eċċezzjoni ta’ illegalità fil-konfront ta’ din ir-regola l-ġdida, li hija s-suġġett tat-tilwima bejn il-partijiet quddiem il-Qorti Ġenerali, kif ukoll f’dawn l-appelli.

30. Ser insostni, l-ewwel nett, li l-appell inċidentali tal-Kunsill huwa inammissibbli, u ser neżamina l-argumenti tal-appellanti dwar il-kompetenza tal-Qorti Ġenerali. Sussegwentement, ser neżamina l-kritika magħmula fir-rigward tal-fondatezza tas-sentenza appellata.

A. Fuq l-ammissibbiltà tal-appell inċidentali tal-Kunsill

31. Il-partikolarità ta’ din il-kawża tinsab fil-fatt li, minn naħa, kemm il-Kummissjoni kif ukoll il-Kunsill ippreżentaw appelli mis-sentenza appellata tal-Qorti Ġenerali, jiġifieri l-Kawżi C‑119/19 P u C‑126/19 P, li fil-frattemp ġew magħquda, filwaqt li, min-naħa l-oħra, il-Kunsill ippreżenta wkoll appell inċidentali b’risposta għall-appell tal-Kummissjoni fil-Kawża C‑119/19 P, li fih huwa jikkontesta, bl-istess aggravji, anki litteralment, l-istess sentenza tal-Qorti Ġenerali bħal dik li diġà kkontesta fl-appell tiegħu fil-Kawża C‑126/19 P.

32. Ċertament, ma huwiex eskluż li sentenza tiġi kkontestata b’mod parallel minn appell u appell inċidentali ( 17 ). Madankollu, sa fejn appell ikun ippreżentat sussegwentement, bejn l-istess partijiet, u jkun intiż, abbażi tal-istess aggravji, għall-annullament tal-istess att ġuridiku, tali appell ikun inammissibbli minħabba lis alibi pendens ( 18 ), u għalhekk il-parti kkonċernata għandha biss id-dritt li tippreżenta appell li, permezz tal-istess aggravji, ikun intiż li jikkontesta sentenza tal-Qorti Ġenerali ( 19 ).

33. Minn dan isegwi li l-appell inċidentali tal-Kunsill għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli.

B. Fuq l-ammissibbiltà tar-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali (l-ewwel aggravju tal-Kunsill)

34. Permezz tal-ewwel aggravju tiegħu, il-Kunsill isostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi f’dak li jirrigwarda l-kompetenza tagħha. Permezz ta’ dan l-aggravju, il-Kunsill jikkritika, minn naħa, lill-Qorti Ġenerali li tat ordni u, min-naħa l-oħra, il-portata li l-Qorti Ġenerali attribwixxiet lill-eċċezzjoni ta’ illegalità.

1. Fuq l-allegata ordni tal-Qorti Ġenerali

35. Permezz tal-ewwel parti tal-ewwel aggravju tiegħu, il-Kunsill, sostnut mill-Kummissjoni u mill-Parlament, jikkontesta l-punt li l-Qorti Ġenerali tiddeskrivi d-deċiżjoni kkontestata, fuq il-mertu, bħala tnaqqis tan-numru ta’ jiem ta’ leave annwali tar-rikorrenti. Il-jiem ta’ leave ma tnaqqsux, iżda ġew iddeterminati skont ir-regola applikabbli. Permezz ta’ din id-deskrizzjoni, il-Qorti Ġenerali imponiet, impliċitament, fuq il-Kummissjoni l-obbligu li tagħti lir-rikorrenti ċertu numru ta’ jiem ta’ leave. L-għoti ta’ tali ordni ma jaqax fil-kompetenza tal-Qorti Ġenerali.

36. Madankollu, kif jammetti l-Kunsill stess, ma hemmx dubju dwar id-deċiżjonijiet kontenzjużi, jiġifieri d-determinazzjoni tal-jiem tal-leave tar-rikorrenti fl-2014. Indipendentement mid-deskrizzjoni tad-deċiżjonijiet annullati, l-effett tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali jirriżulta mill-Artikolu 266(1) TFUE. B’hekk, il-Kummissjoni għandha tieħu, fil-kawża prinċipali, il-miżuri li jwasslu għall-eżekuzzjoni tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali, xejn iktar u xejn inqas. Li kieku s-sentenza appellata tiġi kompletament ikkonfermata, il-Kummissjoni ma jkollhiex iktar tapplika fir-rigward tar-rikorrenti l-emendi introdotti fir-regola tal-leave u jkollha tieħu, fir-rigward tagħhom, deċiżjonijiet taħt ir-regola l-qadima ( 20 ).

37. Għalhekk, din il-kontestazzjoni ma hijiex verament immirata lejn allegat żball magħmul mill-Qorti Ġenerali fl-evalwazzjoni tal-kompetenza tagħha, iżda lejn id-deċiżjoni fuq il-mertu, u b’mod partikolari lejn il-konstatazzjoni inċidentali fil-punt 112 tas-sentenza appellata, fis-sens li l-Kummissjoni ma setgħetx tibbaża ruħha fuq l-Artikolu 6 l-ġdid tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal sabiex tiddetermina n-numru ta’ jiem ta’ leave tar-rikorrenti. Il-kwistjoni ta’ sa fejn treġi din il-konstatazzjoni ser tiġi eżaminata iktar ’il quddiem.

38. Min-naħa l-oħra, sa fejn tikkontesta allegata ordni tal-Qorti Ġenerali, l-ewwel parti tal-ewwel aggravju tal-Kunsill hija bbażata fuq interpretazzjoni żbaljata tas-sentenza appellata u għandha, għaldaqstant, tiġi miċħuda bħala infondata.

2. Fuq il-portata tal-eċċezzjoni ta’ illegalità

39. Fit-tieni parti tal-ewwel aggravju, il-Kunsill, sostnut mill-Kummissjoni u mill-Parlament, jikkontesta l-punt li l-Qorti Ġenerali estendiet l-eċċezzjoni ta’ illegalità bbażata fuq l-Artikolu 277 TFUE għar-regoli kollha dwar il-leave stabbiliti fl-Artikolu 6 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal, jiġifieri anki għar-regoli li jirrigwardaw is-snin 2015 u mill-2016, għalkemm huma biss id-deċiżjonijiet dwar id-drittijiet għal-leave fl-2014 li kienu s-suġġett tar-rikors.

40. L-Artikolu 277 TFUE ma għandux l-għan li jippermetti li waħda mill-partijiet tikkontesta, bi kwalunkwe rikors, il-legalità ta’ kwalunkwe regolament, ikun liema jkun. Għall-kuntrarju, ir-regola li l-illegalità tagħha titqajjem għandha tapplika, direttament jew indirettament, għall-fatti li huma s-suġġett tar-rikors ( 21 ). Il-Qorti Ġenerali ġustament ippreċiżat li l-portata ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità għandha tkun limitata għal dak li huwa indispensabbli għas-soluzzjoni tal-kawża ( 22 ).

41. Madankollu, fil-punt 31 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet favur interpretazzjoni suffiċjentement wiesgħa tal-Artikolu 277 TFUE sabiex tiżgura, għall-persuni li huma esklużi milli jippreżentaw rikors dirett kontra l-atti ta’ applikazzjoni ġenerali tal-istituzzjonijiet, stħarriġ tal-legalità effettiv ta’ dawn l-atti. Il-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 277 TFUE għandu għalhekk jiġi estiż għall-atti tal-istituzzjonijiet li wasslu għall-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata. Għalhekk, skont il-Qorti Ġenerali, huwa biżżejjed li l-imsemmija deċiżjoni tkun essenzjalment ibbażata fuq dawn l-atti, anki jekk dawn l-atti kinux formalment il-bażi legali tagħha.

42. Dawn il-konstatazzjonijiet ma jesprimux kompletament il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja. Din tal-aħħar tqis li stħarriġ tal-legalità effettiv skont l-Artikolu 277 TFUE huwa neċessarju biss sa fejn jittieħdu deċiżjonijiet ta’ implimentazzjoni li jikkonċernaw direttament u individwalment lir-rikorrenti ( 23 ).

43. B’applikazzjoni stretta ta’ din il-ġurisprudenza, l-eċċezzjoni ta’ illegalità għandha tkun limitata biss għar-regola tranżitorja prevista fl-ewwel inċiż tal-Artikolu 6(2) tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal għas-sena 2014. Fil-fatt, huma biss il-konstatazzjonijiet tad-drittijiet għal-leave għal din is-sena li huma s-suġġett tal-kawża u mhux dawk relatati mas-snin segwenti.

44. Ir-raġunament segwit mill-Qorti Ġenerali fil-punti 32 sa 35 tas-sentenza appellata, fis-sens li r-relazzjoni bejn id-diversi stadji tar-regola tranżitorja u r-regola definittiva dwar il-leave tiġġustifika l-estensjoni tal-eċċezzjoni ta’ illegalità għal dawn ir-regoli kollha, ma jidhirlix li huwa adegwat. Fil-fatt, kien perfettament possibbli li din ir-relazzjoni tiġi interrotta u li l-eżami tal-eċċezzjoni jiġi limitat għall-ewwel stadju tar-regola tranżitorja. Barra minn hekk, dan ma eskludiex li jittieħdu inkunsiderazzjoni, fil-kuntest tal-għan tagħhom, in-natura tranżitorja u r-relazzjoni mar-regola definittiva dwar il-leave.

45. Madankollu, l-approċċ segwit mill-Qorti Ġenerali jidhirli li, fl-aħħar mill-aħħar, huwa korrett. Huwa minnu li l-eċċezzjoni ta’ illegalità ma tistax twassal formalment għan-nullità tar-regola kkontestata b’mod inċidentali u lanqas ma tipproduċi effetti legali bejn partijiet oħra. Xorta jibqa’ l-fatt li, fil-kuntest ta’ din il-proċedura, evalwazzjoni globali tiċċara, fil-prattika, il-kwistjoni dwar jekk ir-regola kkontestata tistax tiġi applikata, u jekk, b’hekk, tipproduċix effett ta’ preġudizzju fuq kawżi simili. Huwa wkoll fl-interess tal-awtoritajiet tal-ħatra li tinkiseb ċarezza, kemm jista’ jkun malajr, dwar il-legalità tar-regola l-ġdida dwar il-leave. Min-naħa l-oħra, limitazzjoni għar-regola dwar is-sena 2014 tinvolvi r-riskju ta’ tilwim ġuridiku ieħor, għal żmien twil, fis-snin ta’ wara.

46. Barra minn hekk, l-evalwazzjoni tar-regola kollha ma għandhiex l-effett li taqbeż il-possibbiltà għar-rikorrenti li jressqu azzjonijiet inċidentali. L-evalwazzjoni sħiħa tar-regola l-ġdida ma tmurx lil hinn mill-argumenti tar-rikorrenti u lanqas ma tikkostitwixxi element ġdid. Għall-kuntrarju, matul din il-proċedura, ir-rikorrenti dejjem sostnew li huma kienu ser jikkontestaw l-applikazzjoni tar-regola l-ġdida dwar il-leave fis-snin futuri. Min-naħa l-oħra, il-fatt li sadanittant żewġ rikorrenti waqfu jeżerċitaw attivitajiet f’pajjiżi terzi ( 24 ) jidhirli li huwa irrilevanti. Barra minn hekk, f’kawżi oħra, ir-regola definittiva dwar il-leave ġiet ikkontestata wkoll, sa fejn huma għaddejjin żewġ proċeduri oħra li jikkonċernaw is-sena 2019 ( 25 ). Sa mhux aktar tard minn dawn il-proċeduri, għandu jiġi eżaminat l-aħħar stadju tar-regola l-ġdida.

47. F’dan il-kuntest, jidhirli li huwa irraġonevoli li t-tilwima dwar ir-regola l-ġdida dwar id-drittijiet għal-leave tiġi diviża f’diversi proċeduri. Dan iwassal sabiex ir-riżorsi tal-qrati tal-Unjoni, kif ukoll tal-partijiet ikkonċernati, jispiċċaw ikollhom piż bla bżonn ( 26 ).

48. Għalhekk, it-tieni parti tal-ewwel aggravju tal-Kunsill għandha tiġi miċħuda wkoll bħala infondata.

49. Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma ssegwix l-argument tiegħi, huwa ċertament konċepibbli li ttemm l-evalwazzjoni fuq dan il-punt u li tibgħat lura l-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali. Fil-fatt, ma jistax jiġi eskluż li l-Qorti Ġenerali kienet tasal għal konklużjoni differenti li kieku eżaminat biss l-ewwel stadju tar-regola tranżitorja, jiġifieri tnaqqis evidentement inqas sinjifikattiv tad-drittijiet għal-leave.

50. Madankollu, dan il-metodu ta’ kif wieħed jipproċedi ma jidhirlix li huwa utli, għaliex huwa sempliċement jiddifferixxi iktar is-soluzzjoni għall-kunflitt sottostanti. Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha teżamina wkoll l-aggravji l-oħra. F’dan ir-rigward, għandu jiġi osservat li, bħala prinċipju, il-kunsiderazzjonijiet segwenti japplikaw, essenzjalment, indipendentement mill-kwistjoni dwar jekk ir-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali huwiex limitat għar-regola tranżitorja tas-sena 2014. Għalkemm huwa konċepibbli li l-kunsiderazzjoni ta’ jekk id-drittijiet għal-leave residwali humiex suffiċjenti tista’ twassal għal riżultati differenti skont id-diversi stadji tar-regola l-ġdida, kif ser nesponi iktar ’il quddiem ma hemmx lok li jiġi kkontestat xi stadju jew ieħor ( 27 ).

C. Fuq il-fondatezza tar-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali (l-appell tal-Kummissjoni u t-tieni u t-tielet aggravju tal-appell tal-Kunsill)

51. Skont il-Qorti Ġenerali, ir-regola l-ġdida ma hijiex kompatibbli mad-dritt fundamentali għal-leave. Min-naħa l-oħra, hija naqset milli tindirizza l-prinċipju ġenerali ta’ trattament ugwali, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja, li kienu invokati wkoll mir-rikorrenti.

52. Għalhekk, permezz taż-żewġ aggravji tagħha, il-Kummissjoni tikkritika ċerti aspetti tal-evalwazzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave previst fl-Artikolu 31(2) tal-Karta, jiġifieri t-teħid inkunsiderazzjoni tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol u tal-prinċipju ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati, iżda wkoll in-nuqqas ta’ teħid inkunsiderazzjoni ta’ drittijiet oħra tar-rikorrenti u t-trattament tal-marġni ta’ manuvra tal-leġiżlatur. It-tieni u t-tielet aggravju tal-Kunsill jirrigwardaw kwistjonijiet simili.

1. Fuq ir-rabta mad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol

53. L-ewwel parti tal-ewwel aggravju tal-Kummissjoni, kif ukoll l-ewwel parti tat-tieni aggravju tal-Kunsill, jikkontestaw it-teħid inkunsiderazzjoni mill-Qorti Ġenerali tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol.

a) Fuq it-teħid inkunsiderazzjoni tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol, bħala tali

54. Il-Kunsill isostni, fl-ewwel lok, li, billi ddeċidiet li, f’ċerti każijiet, direttiva (f’dan il-każ id-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol) tista’ tiġi invokata kontra l-istituzzjonijiet tal-Unjoni, il-Qorti Ġenerali injorat il-ġurisprudenza stabbilita li tipprovdi li d-direttivi huma indirizzati lill-Istati Membri u mhux lill-istituzzjonijiet jew lill-korpi tal-Unjoni. Konsegwentement, id-dispożizzjonijiet ta’ direttiva ma jistgħux jitqiesu li jimponu obbligi fuq l-istituzzjonijiet fir-relazzjonijiet tagħhom mal-persunal tagħhom.

55. Madankollu, ir-rikorrenti għandhom raġun isostnu li dan l-argument huwa ineffettiv. Dan l-argument jikkontesta kunsiderazzjonijiet magħmula fil-punt 61 tas-sentenza appellata, li ma jservux ta’ bażi għas-sentenza. Fil-fatt, il-Qorti Ġenerali kkonstatat espressament, fil-punt 64, li d-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol ma tistax tiġi invokata, la waħedha u lanqas flimkien mal-Artikolu 1e(2) tar-Regolamenti tal-Persunal ( 28 ), insostenn ta’ eċċezzjoni ta’ illegalità, sabiex jiġi ddikjarat inapplikabbli l-Artikolu 6 l-ġdid tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal.

56. Għaldaqstant, dan l-argument tal-Kunsill għandu jiġi miċħud.

b) Fuq it-teħid inkunsiderazzjoni tal-Artikolu 31(2) tal-Karta, moqri flimkien mad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol

57. Fit-tieni lok, skont il-Kunsill u l-Kummissjoni, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet li l-leġiżlatur kien marbut bil-kontenut tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol, peress li din tissemma fl-Ispjegazzjonijiet stabbiliti mill-Praesidium tal-Konvenzjoni dwar l-Artikolu 31(2) tal-Karta.

58. Fil-fatt, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, fil-punt 70 tas-sentenza appellata, li l-Artikolu 6 l-ġdid tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal ma għandux jiġi applikat jekk dan jirriżulta inkompatibbli mad-dritt għal-leave annwali, li n-natura u l-għan tiegħu jirriżultaw mill-Artikolu 31(2) tal-Karta, moqri fid-dawl tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol. F’dan ir-rigward, hija tibbaża ruħha, fil-punti 67 sa 69 tas-sentenza appellata, fuq l-Ispjegazzjonijiet dwar il-Karta stabbiliti mill-Praesidium tal-Konvenzjoni, fis-sens li l-Artikolu 31(2) tal-Karta jistabbilixxi b’mod partikolari l-qalba tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol. Il-leġiżlatur tal-Unjoni ma jistax jinjora l-kontenut ta’ din id-direttiva.

59. Dawn il-kunsiderazzjonijiet huma vvizzjati bi żball ta’ liġi sa fejn jiddeskrivu b’mod ineżatt ir-relazzjoni bejn l-Artikolu 31(2) tal-Karta u d-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol.

60. Minkejja dan, l-Ispjegazzjonijiet tal-Praesidium tal-Konvenzjoni dwar l-Artikolu 31(2) tal-Karta jindikaw li din id-dispożizzjoni hija bbażata fuq id-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol. Dawn l-Ispjegazzjonijiet għandhom jittieħdu debitament inkunsiderazzjoni anki fid-dawl tal-Artikolu 52(7) tal-Karta u tat-tielet subparagrafu tal-Artikolu 6(1) TUE ( 29 ).

61. Madankollu, dan ma jwassalx sabiex id-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol tiġi inkorporata kollha fl-Artikolu 31(2) tal-Karta.

62. Għall-kuntrarju, kif issostni ġustament il-Kummissjoni, huwa biss id-dritt minimu ta’ leave ta’ erba’ ġimgħat previst fl-Artikolu 7 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol li huwa stabbilit fl-Artikolu 31(2) tal-Karta ( 30 ). B’mod iktar preċiż, l-Artikolu 7 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol huwa dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni li tistabbilixxi t-tul eżatt tal-leave annwali ggarantit mill-Artikolu 31(2) tal-Karta ( 31 ).

63. Tali preċiżazzjoni hija neċessarja peress li l-Artikolu 31(2) tal-Karta ma jiddefinixxix huwa stess it-tul tal-leave annwali mħallas, u għalhekk ma jipprovdix kundizzjoni tal-garanzija tiegħu. Għalhekk, it-tul tal-leave huwa differenti mill-garanziji l-oħra msemmija fl-Artikolu 31(2), bħall-ħlas matul il-leave jew iċ-ċirku tal-benefiċjarji, li jirriżultaw mid-dritt fundamentali mingħajr ebda preċiżazzjoni leġiżlattiva oħra ( 32 ).

64. Id-dritt fundamentali għal-leave huwa għalhekk suġġett għal preċiżazzjoni leġiżlattiva, tal-inqas f’dak li jirrigwarda t-tul tal-leave annwali mħallas.

65. Din id-dipendenza għandha konsegwenzi fuq l-evalwazzjoni tar-regoli li, bħar-regola kontenzjuża l-ġdida, jiddeterminaw it-tul tal-leave annwali mħallas. Peress li hija neċessarja sabiex jingħata effett utli lid-dritt fundamentali għal-leave, tali regola ma tistax, min-natura tagħha stess, titqies li hija limitazzjoni tad-dritt fundamentali fis-sens tal-Artikolu 52(1) tal-Karta u, għaldaqstant, lanqas ma tista’ tiġi direttament suġġetta għall-kundizzjonijiet previsti minn din id-dispożizzjoni.

66. Għalhekk, għalkemm id-determinazzjoni tat-tul tad-dritt għal-leave ma teħtieġ ebda ġustifikazzjoni skont l-Artikolu 52(1) tal-Karta, hija għandha, tal-inqas, tosserva l-prinċipju ta’ proporzjonalità, li jagħmel parti mill-prinċipji ġenerali tad-dritt tal-Unjoni. Skont dan il-prinċipju, l-atti tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni ma għandhomx jaqbżu l-limiti ta’ dak li huwa xieraq u neċessarju għat-twettiq tal-għanijiet leġittimi mfittxija mir-regola inkwistjoni, bil-kundizzjoni li, meta teżisti għażla bejn diversi miżuri xierqa, għandha tintgħażel dik li hija l-inqas oneruża, u li l-iżvantaġġi kkawżati ma għandhomx ikunu sproporzjonati meta mqabbla mal-għanijiet imfittxija ( 33 ).

67. B’mod partikolari, elementi oħra bħal-leave minimu previst fl-Artikolu 7 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol jew il-kontenut essenzjali tad-dritt fundamentali għal-leave annwali mħallas, jistgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni waqt l-ibbilanċjar definittiv tal-għanijiet u tal-iżvantaġġi tad-determinazzjoni. Madankollu, id-Direttiva fit-totalità tagħha lanqas ma għandha funzjoni f’dan il-każ.

68. Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset, fil-punti 68 u 69 tas-sentenza appellata, li, fil-kuntest tal-Artikolu 31(2) tal-Karta, il-leġiżlatur tal-Unjoni huwa marbut bid-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol fl-intier tagħha.

69. Madankollu, dan l-iżball ta’ liġi ma jippermettix li jintlaqgħu l-oġġezzjonijiet tal-Kummissjoni u tal-Kunsill u għalhekk ma jwassalx għall-annullament tas-sentenza appellata. Fil-fatt, il-Qorti Ġenerali ma bbażatx id-deċiżjoni tagħha fuq allegat ksur tal-garanziji materjali previsti mid-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol. Għall-kuntrarju, hija fl-aħħar mill-aħħar ċaħdet l-argumenti tar-rikorrenti dwar id-diversi dispożizzjonijiet tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol.

2. Fuq l-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol

70. Permezz tat-tieni parti tal-ewwel aggravju, il-Kummissjoni ssostni żball ta’ liġi fl-interpretazzjoni tal-Artikolu 31(2) tal-Karta, sa fejn il-Qorti Ġenerali tikkunsidra li t-tnaqqis tal-leave annwali mwettaq permezz tal-Artikolu 6 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal ma huwiex kompatibbli mal-allegat prinċipju intiż li jiffavorixxi t-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati. Tali prinċipju ma għandu ebda bażi legali.

71. Fit-tieni parti tat-tieni aggravju tiegħu, il-Kunsill iqis ukoll li l-Qorti Ġenerali injorat il-portata tal-Artikolu 31(2) tal-Karta. Kuntrarjament għal dak li ddeċidiet il-Qorti Ġenerali, din id-dispożizzjoni ma għandhiex l-għan li ttejjeb il-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol, iżda hija intiża sabiex tiżgura lill-ħaddiema kollha fl-Unjoni livell ta’ protezzjoni suffiċjenti.

72. Fil-punt 88 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tirrileva li, bħala prinċipju, id-dritt għal-leave annwali msemmi fl-Artikolu 31(2) tal-Karta huwa intiż li jiffavorixxi t-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-ħaddiema. Fil-punt 90 huwa ppreċiżat li t-tnaqqis tan-numru ta’ jiem ta’ leave ma jistax jitqies li huwa kompatibbli mal-prinċipju intiż li jiffavorixxi t-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati.

73. F’dan ir-rigward, għandu jiġi ammess, kif isostnu l-Kummissjoni u l-Kunsill, li la t-test tal-Artikolu 31(2) tal-Karta u lanqas l-Ispjegazzjonijiet ma jsemmu espressament tali prinċipju. Għall-kuntrarju, il-Kunsill ġustament isostni b’mod partikolari li l-imsemmi Artikolu 31 huwa intitolat “Kondizzjonijiet tax-xogħol ġusti u xierqa”.

74. Madankollu, il-Qorti Ġenerali tibbaża ruħha fuq id-dritt tal-Unjoni peress li, skont l-Artikolu 151(1) TFUE, l-Unjoni tfittex, fost oħrajn, l-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol. Minħabba l-bażi legali tagħha, li llum huwa l-Artikolu 153 TFUE, id-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol u, konsegwentement, l-Artikolu 7 tagħha, huma intiżi li jilħqu dan l-għan. Barra minn hekk, dan l-għan huwa bbażat fuq il-Karta Komunitarja tad-Drittijiet Soċjali Fundamentali tal-Ħaddiema. Id-dritt għal-leave mħallas li jidher fil-punt 8 jinsab fit-taqsima intitolata “Titjib tal-kondizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol”. Skont l-Ispjegazzjonijiet dwar il-Karta, id-dritt fundamentali għal-leave huwa bbażat, fost l-oħrajn, fuq dawn iż-żewġ dokumenti.

75. Il-Qorti tal-Ġustizzja, tal-inqas, diġà rrikonoxxiet li r-regoli dwar il-leave huma intiżi li jtejbu l-protezzjoni tas-saħħa u tas-sigurtà tal-ħaddiema ( 34 ). Dawn huma kundizzjonijiet ta’ għajxien u ta’ xogħol speċifiċi.

76. Fir-rigward b’mod iktar partikolari tad-dritt għal-leave, ir-rikorrenti ġustament jenfasizzaw li t-tul tal-leave għandu jitqarreb b’mod progressiv lejn prattiki nazzjonali ( 35 ), u dan jimplika l-għan ta’ titjib.

77. Minn dan isegwi li l-konstatazzjoni magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punt 88 tas-sentenza appellata, meta tikklassifika l-għan tad-dritt għal-leave annwali bħala t-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol, ma hija vvizzjata b’ebda żball ta’ liġi.

78. Min-naħa l-oħra, il-Qorti Ġenerali tmur wisq lil hinn meta titkellem dwar prinċipju fil-punt 90, għaliex ma hemm ebda indikazzjoni ta’ prinċipju, la fid-dokumenti rilevanti u lanqas fil-ġurisprudenza. B’dan il-mod, l-għan tat-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol ingħata importanza li ma kellux jingħata fl-interpretazzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave.

79. Iżda hija, qabel kollox, l-evalwazzjoni tal-osservanza ta’ dan l-għan imwettqa mill-Qorti Ġenerali li hija problematika. Fil-fatt, dan l-għan lanqas ma jista’ jwassal sabiex tnaqqis tad-drittijiet għal-leave jitqies bħala limitazzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave previst fl-Artikolu 31(2) tal-Karta.

80. F’dan il-każ, ma huwiex meħtieġ li tingħata deċiżjoni dwar il-kwistjoni jekk l-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol bħala tali, ibbażat fuq l-Artikolu 151 TFUE, jorbotx lill-Unjoni fid-determinazzjoni tal-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-membri tal-persunal tagħha. Fil-fatt, il-Qorti Ġenerali ma tevalwax l-Artikolu 6 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal fid-dawl tal-Artikolu 151 TFUE, iżda tapplika dan l-għan fil-kuntest tal-Artikolu 31(2) tal-Karta. Fil-fatt, hija tiġġustifika, fil-punt 90 tas-sentenza appellata, il-konstatazzjoni ta’ limitazzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave u, għaldaqstant, in-neċessità ta’ ġustifikazzjoni abbażi tal-Artikolu 52(1) tal-Karta bil-fatt li t-tnaqqis sinjifikattiv tad-drittijiet għal-leave mwettaq minn regola ġdida ma jistax jitqies bħala titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol.

81. Madankollu, kif diġà indikajt, il-preċiżazzjoni leġiżlattiva tat-tul tal-leave ma hijiex limitazzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave li teħtieġ ġustifikazzjoni skont l-Artikolu 52(1) tal-Karta. Għall-kuntrarju, din il-preċiżazzjoni neċessarja għandha tiġi eżaminata fid-dawl tal-prinċipju ta’ proporzjonalità ( 36 ). Fil-kuntest ta’ dan il-prinċipju, l-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol japplika biss iktar tard, jiġifieri meta jsir l-ibbilanċjar bejn l-għan tar-regola u l-piżijiet li din timplika.

82. Madankollu, sa fejn l-interpretazzjoni tal-Artikolu 31(2) tal-Karta fis-sens li dan l-artikolu jistabbilixxi prinċipju ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tax-xogħol u li għalhekk kull deterjorament tal-kundizzjonijiet tax-xogħol jikkostitwixxi limitazzjoni ta’ dan id-dritt fundamentali, hija vvizzjat bi żball ta’ liġi, dan ma jwassalx, bħala tali, għall-annullament tas-sentenza appellata. Fil-fatt, ma huwiex eskluż li l-evalwazzjoni tal-ġustifikazzjoni ta’ ndħil bħal dan twassal għall-istess riżultat bħall-evalwazzjoni tal-proporzjonalità tal-preċiżazzjoni ta’ dan id-dritt fundamentali. F’dan il-każ, ikun biżżejjed li ssir sostituzzjoni tal-motivi tal-Qorti Ġenerali.

3. Fuq it-teħid inkunsiderazzjoni ta’ elementi oħra relatati mal-limitazzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave

83. Permezz tat-tielet parti tal-ewwel aggravju tagħha, il-Kummissjoni tikkontesta l-kunsiderazzjonijiet li tagħmel il-Qorti Ġenerali fil-punti 91 sa 96 tas-sentenza appellata sabiex tinvalida l-argumenti mressqa kontra restrizzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave. Il-Kunsill u l-Parlament jikkontestaw ukoll dawn il-kunsiderazzjonijiet.

84. F’dan ir-rigward, huwa wkoll minnu li l-metodu ta’ evalwazzjoni tad-dritt fundamentali applikat mill-Qorti Ġenerali ma huwiex konvinċenti. Ir-rilevanza ta’ dawn l-argumenti u tar-raġunament tal-Qorti Ġenerali għandha tiġi eżaminata, b’mod partikolari, fil-kuntest tal-ibbilanċjar li għandu jsir.

4. Fuq il-proporzjonalità tar-regola l-ġdida u l-marġni ta’ manuvra tal-leġiżlatur

85. Fir-rigward tal-evalwazzjoni tal-proporzjonalità u, b’mod partikolari, tal-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati, huma rilevanti, qabelxejn, it-tieni aggravju tal-Kummissjoni u t-tieni parti tat-tieni aggravju tal-Kunsill, kif ukoll it-tielet aggravju tiegħu.

a) Kriterju ta’ evalwazzjoni

86. Il-Kummissjoni ssostni li l-Qorti Ġenerali injorat il-punt li l-leġiżlatur għandu setgħa diskrezzjonali wiesgħa sabiex jemenda r-Regolamenti tal-Persunal, u li ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità jista’ jiġi kkonstatat biss jekk il-leġiżlatur manifestament eċċeda l-limiti ta’ din is-setgħa.

87. Bl-istess mod, il-Kunsill jinsisti fuq il-ħtieġa li jiġu permessi kompromessi lil-leġiżlatur, kemm fir-rigward tal-leave, iżda wkoll f’termini ta’ remunerazzjoni jew ta’ ħin tax-xogħol, fid-dawl tat-tibdil li jseħħ fis-soċjetà, tal-progress soċjali u tal-iżviluppi xjentifiċi u teknoloġiċi.

88. Madankollu, fil-punt 100 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tirrikonoxxi espressament li l-leġiżlatur għandu marġni ta’ manuvra wiesa’ sabiex jadatta r-Regolamenti tal-Persunal u sabiex, fi kwalunkwe mument, ibiddel, anki f’sens sfavorevoli, id-drittijiet u l-obbligi tal-uffiċjali ( 37 ).

89. Dan il-kriterju huwa konformi mal-ġurisprudenza stabbilita dwar l-istħarriġ ġudizzjarju tal-kundizzjonijiet li fihom dan il-prinċipju ta’ proporzjonalità ġie applikat fil-qasam leġiżlattiv tal-Unjoni. Fil-kuntest tal-eżerċizzju tal-kompetenzi mogħtija lilu, il-leġiżlatur għandu setgħa diskrezzjonali wiesgħa fl-oqsma fejn l-azzjonijiet tiegħu jimplikaw għażliet ta’ natura kemm politika kif ukoll ekonomika jew soċjali u li fihom ikollu jwettaq evalwazzjonijiet kumplessi. Għalhekk, din ma hijiex kwistjoni dwar jekk miżura adottata f’tali qasam hijiex l-unika jew l-aħjar waħda possibbli, peress li hija biss in-natura manifestament inadegwata tagħha meta mqabbla mal-għan li l-istituzzjonijiet kompetenti jixtiequ jilħqu li tista’ taffettwa l-legalità ta’ din il-miżura ( 38 ).

90. Madankollu, il-Qorti Ġenerali ma teżaminax l-adegwatezza tar-regola l-ġdida, iżda tiżgura, fil-punti 98 u 100 tas-sentenza appellata, li l-leġiżlatur ivverifika jekk ir-regola l-ġdida kellhiex effettivament għanijiet ta’ interess ġenerali u jekk kinitx tikkostitwixxi, fid-dawl tal-għan imfittex, intervent sproporzjonat u intollerabbli li jikkomprometti s-sustanza tad-drittijiet hekk iggarantiti. B’mod partikolari, il-kwistjoni hija jekk il-leġiżlatur iddeċidiex b’għarfien sħiħ tal-fatti, wara evalwazzjoni diliġenti u imparzjali tal-elementi rilevanti kollha.

91. Dan huwa wkoll fil-parti l-kbira konformi mal-ġurisprudenza, peress li l-leġiżlatur huwa obbligat jibbaża l-għażla tiegħu fuq kriterji oġġettivi. Barra minn hekk, fl-evalwazzjoni tal-piżijiet assoċjati ma’ diversi miżuri possibbli huwa għandu jeżamina jekk l-għanijiet imfittxija mill-miżura magħżula humiex tali li jiġġustifikaw saħansitra konsegwenzi negattivi għall-persuni kkonċernati ( 39 ).

92. Barra minn hekk, stħarriġ ġudizzjarju ta’ portata limitata jirrikjedi xorta waħda li l-istituzzjonijiet tal-Unjoni, li jkunu l-awturi tal-att inkwistjoni, ikunu f’pożizzjoni li jistabbilixxu quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li l-att kien ġie adottat permezz tal-eżerċizzju effettiv tas-setgħa diskrezzjonali tagħhom jew tal-marġni ta’ manuvra tagħhom, li jeħtieġ it-teħid inkunsiderazzjoni tal-elementi u taċ-ċirkustanzi kollha rilevanti tas-sitwazzjoni li dan l-att kien intiż li jirregola ( 40 ). Minn dan jirriżulta li l-istituzzjonijiet tal-Unjoni għandhom, tal-inqas, ikunu f’pożizzjoni li jipprovdu u jesponu b’mod ċar u mhux ekwivoku d-data bażika li kellha tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex fuqha jkunu bbażati l-miżuri kkontestati ta’ dan l-att u li fuqha jiddependi l-eżerċizzju tas-setgħa diskrezzjonali tagħhom ( 41 ).

b) Iċ-ċirkustanzi rilevanti

93. L-evalwazzjoni ta’ dawn l-elementi hija, fl-aħħar mill-aħħar, kruċjali għall-eżitu ta’ dawn l-appelli, peress li s-sentenza appellata hija essenzjalment ibbażata fuq iċ-ċaħda mill-Qorti Ġenerali tal-argumenti tal-istituzzjonijiet f’dan ir-rigward, jiġifieri l-argumenti tagħhom dwar l-għanijiet ta’ kosteffiċjenza u tal-iffrankar tal-ispejjeż, il-modernizzazzjoni, id-drittijiet għal-leave addizzjonali bbażati fuq l-età u l-grad, id-drittijiet għal-leave ta’ mistrieħ minħabba kundizzjonijiet partikolarment diffiċli, kif ukoll ċerti vantaġġi ekonomiċi li jibbenefikaw minnhom il-membri tal-persunal f’pajjiżi terzi.

i) Fuq il-kosteffiċjenza u l-iffrankar tal-ispejjeż

94. Fil-punt 102 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tiċħad l-għan li jikkonsisti f’li tiġi żgurata l-kosteffiċjenza tal-uffiċjali u tal-membri tal-persunal assenjati f’pajjiż terz, filwaqt li jiġu ffrankati l-ispejjeż. F’dan ir-rigward, hija tibbaża ruħha fuq il-premessa 4 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol, li tgħid li t-titjib tas-sigurtà u s-saħħa ma għandux ikun suġġett għal raġunijiet ta’ natura sempliċement ekonomika. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali ssostni li kunsiderazzjonijiet ibbażati fuq in-neċessità li jiġu protetti l-interessi finanzjarji tal-Unjoni ma jistgħux jiġu invokati sabiex jiġi ġġustifikat ksur tad-dritt għal-leave annwali mħallas iggarantit mill-Artikolu 31(2) tal-Karta.

95. Fir-rigward tal-ksur tad-dritt fundamentali għal-leave, id-determinazzjoni tat-tul tal-leave ma tistax, b’mod partikolari, tiġi assimilata, bħala tali, ma’ restrizzjonijiet relatati mal-ħlas ta’ dan il-leave. Din tal-aħħar tikkostitwixxi restrizzjoni tad-dritt fundamentali għal-leave mħallas filwaqt li, kif diġà indikajt ( 42 ), tal-ewwel hija preċiżazzjoni neċessarja tad-dritt fundamentali. Meta jsir l-ibbilanċjar neċessarju f’dan ir-rigward, l-għanijiet tal-leġiżlazzjoni jista’ jkollhom rwol li possibilment ma jistax jiġġustifika restrizzjoni.

96. Għalhekk, filwaqt li kunsiderazzjonijiet finanzjarji ma jistgħux jiġu invokati kontra d-dritt għall-ħlas matul il-leave ggarantit mid-drittijiet fundamentali ( 43 ), meta tiġi ppreċiżata l-portata tad-drittijiet għal-leave għandu jkun possibbli li jittieħdu inkunsiderazzjoni, b’mod partikolari, l-ispejjeż li għandhom il-persuni li jimpjegaw. Fil-fatt, ir-relazzjoni ta’ xogħol li jaqa’ taħtha l-leave hija bbażata reċiprokament fuq l-ibbilanċjar tal-ispejjeż u tal-benefiċċji. Għall-persuna li timpjega, id-drittijiet għal-leave jagħmlu parti mill-ispejjeż u għalhekk jikkostitwixxu element finanzjarju li ma jistax jiġi injorat.

97. Iktar importanti hija l-protezzjoni effettiva tas-sigurtà u tas-saħħa tal-ħaddiema, li ma għandhiex tonqos minħabba raġunijiet ta’ natura sempliċement ekonomika ( 44 ). Madankollu, huwa diffiċli li wieħed isostni li kull tnaqqis tad-drittijiet għal-leave neċessarjament jippreġudika l-protezzjoni tas-sigurtà u tas-saħħa. Dan jgħodd iktar u iktar meta jitnaqqsu drittijiet għal-leave, li jkunu jammontaw għal iktar mid-doppju tal-leave minimu previst fl-Artikolu 7 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol, u għal ferm iktar mid-drittijiet għal-leave ta’ impjegati oħra tal-Unjoni.

98. Għalhekk, iċ-ċaħda sħiħa tal-għan tal-kosteffiċjenza u tal-iffrankar tal-ispejjeż fil-punt 102 tas-sentenza appellata hija vvizzjata minn żball ta’ liġi.

ii) Modernizzazzjoni

99. It-tieni għan tar-regola l-ġdida huwa l-modernizzazzjoni tal-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-persunal impjegat f’pajjiżi terzi.

100. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali tiċħad, fil-punt 106 tas-sentenza appellata, il-kunsiderazzjoni li l-iżvilupp fit-trasport tal-ajru u l-possibbiltà ta’ użu ikbar tal-komunikazzjonijiet permezz tal-internet jiġġustifikaw tnaqqis tal-leave. Fir-rigward tat-trasport bl-ajru, dan jista’, l-iktar l-iktar, jaffettwa l-leave mogħti għal raġuni ta’ distanza. Il-possibbiltajiet aħjar ta’ komunikazzjoni ma għandhom ebda relazzjoni mad-dritt għal-leave.

101. Madankollu, b’dan il-mod il-Qorti Ġenerali tat interpretazzjoni żbaljata fis-sens li, għall-persuni kkonċernati, il-leave jservi li jżommu r-rabta mal-pajjiż ta’ oriġini, iktar milli għall-membri tal-persunal l-oħra tal-Unjoni. Din hija differenza essenzjali meta mqabbla mal-ġurisprudenza ġenerali fil-qasam tal-leave. Din tal-aħħar tassumi li l-ħaddiema jaħdmu, ġeneralment, fil-pajjiż ta’ oriġini tagħhom u jistgħu jużaw il-leave tagħhom biss għall-attivitajiet ta’ mistrieħ u ta’ ħin liberu. L-eżistenza ta’ servizzi ta’ trasport bl-ajru frekwenti u aċċessibbli hija effettivament rilevanti għar-rabta mal-pajjiż ta’ oriġini. Dawn jippermettu li wieħed jirritorna fil-pajjiż ta’ oriġini iktar spiss. Barra minn hekk, minkejja l-perijodu mogħti għal raġuni ta’ distanza, wieħed jista’ jnaqqas it-tul effettiv tal-vjaġġ, b’tali mod li jibqa’ iktar ħin għal-leave, fil-veru sens tal-kelma.

102. Fl-aħħar mill-aħħar, l-istess idea hija l-bażi tal-argument rigward il-komunikazzjonijiet permezz tal-internet. Filwaqt li qabel wieħed kellu jiddependi fuq komunikazzjonijiet telefoniċi għoljin, u aktarx ta’ kwalità ħażina, kif ukoll fuq komunikazzjonijiet bil-posta, illum il-ġurnata l-komunikazzjoni permezz tal-internet tippermetti li tinżamm, f’kundizzjonijiet aħjar, ir-rabta mal-pajjiż ta’ oriġini u, pereżempju, li jsir użu mis-servizzi ta’ telefon bil-vidjo. Din il-komunikazzjoni ffaċilitata ma tistax tissostitwixxi kompletament il-kuntatt personali, iżda tnaqqas xi ftit in-neċessità tagħha.

103. Iċ-ċaħda sħiħa ta’ din l-idea għalhekk ma hijiex konvinċenti.

104. Barra minn hekk, fil-punt 107 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tiċħad l-argument li r-regola l-ġdida hija intiża sabiex tissodisfa l-bżonnijiet ta’ delegazzjonijiet żgħar tal-Unjoni, li l-funzjonament tagħhom ikun mhedded fil-każ ta’ assenza eċċessiva minħabba leave. Ma jidhirx li, minħabba f’hekk, id-drittijiet għal-leave tad-delegazzjonijiet kollha għandhom jitnaqqsu, u lanqas li ma jeżistux alternattivi.

105. Fil-fatt, il-funzjonament tajjeb tas-servizzi kkonċernati dejjem jikkostitwixxi parti mill-ibbilanċjar li għandu jsir f’dak li jikkonċerna l-portata tad-drittijiet għal-leave. F’dan ir-rigward, il-punt li delegazzjonijiet iżgħar huma partikolarment affettwati minn assenzi minħabba leave ma jistax jiġi eskluż minn dan l-ibbilanċjar.

106. Minn dan isegwi li l-punti 106 u 107 tas-sentenza appellata huma wkoll ivvizzjati bi żbalji ta’ liġi.

iii) Drittijiet għal-leave addizzjonali bbażati fuq l-età u l-grad

107. Fil-punt 109 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-leġiżlatur manifestament ma kienx ħa inkunsiderazzjoni l-fatt li, skont l-Artikolu 57 tar-Regolamenti tal-Persunal, id-dritt għal-leave tal-uffiċjali u tal-membri tal-persunal assenjati fi ħdan l-Unjoni jiżdied minn 24 għal 30 jum ta’ xogħol skont l-età u l-grad.

108. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali tidher li tassumi li l-membri tal-persunal assenjati f’pajjiżi terzi ma jibbenefikawx minn dawn id-drittijiet addizzjonali għal-leave.

109. F’dan ir-rigward, huwa minnu li l-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal ma jinkludi ebda riferiment espliċitu għall-imsemmi Artikolu 57. Madankollu, mid-dispożizzjonijiet ta’ implimentazzjoni tal-Artikolu 57, adottati mill-Kummissjoni, jirriżulta li, mal-iskadenza tar-regola tranżitorja fl-2016, il-persuni kkonċernati bbenefikaw minn dawn il-jiem ta’ leave addizzjonali ( 45 ).

110. Minn dan isegwi li l-Qorti Ġenerali, bil-konstatazzjoni tagħha fil-punt 109 tas-sentenza appellata, żnaturat l-argument tal-Kummissjoni. Għall-kuntrarju, dawn id-drittijiet għal-leave kellhom jittieħdu wkoll inkunsiderazzjoni fl-ibbilanċjar.

iv) Leave ta’ mistrieħ minħabba kundizzjonijiet partikolarment diffiċli

111. Madankollu, il-Qorti Ġenerali tidher li tikkunsidra li t-tnaqqis tad-dritt għal-leave jista’, bħala prinċipju, jiġi kkumpensat mill-possibbiltà li wieħed jibbenefika, skont l-Artikolu 8(1) u l-Artikolu 9(2) tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal, minn leave ta’ mistrieħ li jista’ jitla’ għal 15-il jum minħabba kundizzjonijiet tal-għajxien partikolarment diffiċli fuq il-post tal-xogħol. Issa, fil-punt 110 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-leġiżlatur manifestament ma kienx ipprova jiddetermina jekk il-leave ta’ mistrieħ kienx joffri protezzjoni suffiċjenti tas-saħħa u tas-sigurtà. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali tidher li tammetti li dan il-leave ta’ mistrieħ jingħata biss f’każijiet eċċezzjonali permezz ta’ deċiżjoni speċjali motivata.

112. Madankollu, din l-ipoteżi tiżnatura l-informazzjoni pprovduta mill-Kummissjoni f’dak li jikkonċerna l-modalitajiet tal-applikazzjoni ta’ din ir-regola. Fil-fatt, huwa ddeterminat, għal kull sit u skont il-kundizzjonijiet lokali, sa fejn dan il-leave ta’ mistrieħ għandu jingħata ( 46 ).

113. Skont dawn id-dispożizzjonijiet, fl-2013, 15-il jum ta’ leave ta’ mistrieħ kellhom jingħataw għall-Afganistan, 12-il jum għall-Ħaiti u sitt ijiem għall-Côte d’Ivoire ( 47 ). Jingħataw ukoll mill-inqas jumejn leave għal raġuni ta’ distanza għal kull leave ta’ mistrieħ ( 48 ) u hija awtorizzata separazzjoni f’bejn żewġ u ħames perijodi, skont it-tul tal-leave ta’ mistrieħ. Il-post ta’ destinazzjoni għall-postijiet msemmija iktar ’il fuq jitqies li huwa Brussell. Min-naħa l-oħra, għal ċerti siti li jinsabu fix-Xlokk tal-Asja, il-post ta’ destinazzjoni jitqies li huwa Phuket, fit-Tajlandja. Il-postijiet ta’ destinazzjoni jidhru li huma importanti primarjament għar-rimbors tal-ispejjeż tal-ivvjaġġar, iżda l-membri tal-persunal ma humiex obbligati jieħdu l-leave ta’ mistrieħ hemmhekk ( 49 ).

114. Fir-rigward tal-idea enfasizzata fil-punt 93 tas-sentenza appellata, li l-leave ta’ mistrieħ għandu jiġi assoċjat ma’ taħriġ, dan ma jnaqqasx in-natura rekreattiva ta’ dan il-leave, peress li, skont il-Kunsill, it-taħriġ għandu jitwettaq qabel jew wara l-perijodu ta’ leave ta’ mistrieħ.

115. Għaldaqstant huwa stabbilit li, kuntrarjament għal dak li jsostnu r-rikorrenti, il-leave ta’ mistrieħ jista’ tabilħaqq jikkontribwixxi għat-twettiq tal-funzjonijiet ta’ leave annwali. Il-Qorti Ġenerali kellha għalhekk tieħdu inkunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni tar-regola l-ġdida u, b’mod partikolari, anki waqt l-ibbilanċjar.

v) Vantaġġi ekonomiċi

116. Fil-punti 94 u 95 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ġustament irrifjutat, kuntrarjament għal dak li jsostnu l-Kummissjoni, il-Kunsill u l-Parlament, li tieħu inkunsiderazzjoni d-diversi privileġġi ekonomiċi tal-persuni kkonċernati. Għalkemm dawn huma wkoll kundizzjonijiet ta’ għajxien u ta’ xogħol, vantaġġi ekonomiċi ma humiex ta’ natura li jikkumpensaw għat-telf tal-leave ( 50 ). Għalkemm il-ħlas tal-leave huwa ggarantit bħala dritt fundamentali, il-ħaddiem normalment għandu jkun jista’ jgawdi minn mistrieħ effettiv, bl-iskop li tiġi żgurata l-protezzjoni effettiva tas-saħħa u tas-sigurtà tiegħu ( 51 ). Kumpens ekonomiku huwa rilevanti biss jekk, wara t-tmiem tar-relazzjoni ta’ xogħol, ma jkunx iktar possibbli li jittieħed effettivament il-leave ( 52 ).

c) Konklużjoni ad interim

117. Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li l-Qorti Ġenerali naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni elementi rilevanti waqt l-istħarriġ tal-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ proporzjonalità. Dawn l-iżbalji ta’ liġi jikkonċernaw il-bażi tad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali dwar l-eċċezzjoni ta’ illegalità tal-Artikolu 6 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal, kif ukoll dwar id-deċiżjonijiet kontenzjużi.

118. Għalhekk, is-sentenza appellata għandha tiġi annullata.

VI. Fuq ir-rikors quddiem il-Qorti Ġenerali

119. Skont l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, din tal-aħħar, fil-każ ta’ annullament tad-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali, tista’ tiddeċiedi hija stess definittivament fuq il-kawża, meta din tkun fi stat li tiġi deċiża, jew tista’ tibgħat lura l-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali.

120. Fir-rigward tal-motiv eżaminat mill-Qorti Ġenerali, il-kawża hija fi stat li tiġi deċiża.

121. F’dan ir-rigward, l-elementi msemmija iktar ’il fuq, li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ma ħadithomx inkunsiderazzjoni, jikkostitwixxu elementi importanti ta’ ġustifikazzjoni, li l-leġiżlatur inkluda, minn tal-inqas parzjalment, fl-espożizzjoni tal-motivi tar-regola l-ġdida. Matul il-proċedura kontenzjuża, l-istituzzjonijiet ikkonċernati sussegwentement ippreċiżaw suffiċjentement dawn l-il-ġustifikazzjonijiet fis-sens tal-ġurisprudenza msemmija iktar ’il fuq ( 53 ).

122. L-għanijiet tal-kosteffiċjenza u tal-iffrankar tal-ispejjeż, kif ukoll ta’ modernizzazzjoni, huma leġittimi. Ir-regola l-ġdida tista’ tikkontribwixxi sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet. Ma jidhirx li hemm mezz ieħor, li huwa inqas restrittiv.

123. Fir-rigward tal-ibbilanċjar tal-vantaġġi u tal-iżvantaġġi, il-piż tal-iżvantaġġi għall-membri tal-persunal ikkonċernati huwa mtaffi mill-elementi diġà diskussi ( 54 ).

124. Għandu jiġi enfasizzat li l-leave ta’ mistrieħ previst fl-Artikolu 8 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal jippermetti, b’mod partikolari, li jiġu ssodisfatti l-ħtiġijiet ikbar tal-leave minħabba kundizzjonijiet tal-ħajja partikolarment diffiċli. Għall-finijiet ta’ kompletezza, għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li d-drittijiet għal-leave li jifdal jaqbżu kunsiderevolment il-leave minimu previst fl-Artikolu 7 tad-Direttiva dwar il-ħin tax-xogħol u li, tal-inqas parzjalment, minħabba l-leave ta’ mistrieħ, kif ukoll minħabba l-jiem ta’ leave addizzjonali għal raġuni ta’ distanza, jaqbżu wkoll id-drittijiet għal-leave tal-membri tal-persunal l-oħra tal-Unjoni, li, ħafna drabi, ukoll jagħtu servizz barra mill-pajjiż ta’ oriġini tagħhom.

125. Barra minn hekk, l-introduzzjoni progressiva tar-regola l-ġdida fuq tliet snin ittaffi l-effetti tagħha.

126. L-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol ma jdaħħalx inkwistjoni l-legalità tar-regola l-ġdida. Huwa minnu li l-Qorti Ġenerali tikkonstata, ġustament, li tnaqqis tad-drittijiet għal-leave ma jistax jiġi kkunsidrat bħala titjib fil-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati.

127. Madankollu, kif il-Qorti Ġenerali stess irrilevat fil-punt 90 tas-sentenza appellata, dan l-għan ma jistax jiġi interpretat bħala li jipprekludi kull tnaqqis tad-drittijiet tal-ħaddiema. Għall-kuntrarju, l-għan tat-titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol għandu jinftiehem b’mod wiesa’, fis-sens li l-implimentazzjoni tad-drittijiet tal-ħaddiema tiddependi wkoll, fl-aħħar mill-aħħar, mill-kuntest globali tas-suq tax-xogħol.

128. F’dan il-każ, għandu jingħad ukoll li l-kundizzjonijiet favorevoli tal-ħajja u tax-xogħol tal-persuni kkonċernati għandhom impatt detrimentali fuq il-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-kontributuri tat-taxxa fl-Unjoni. Barra minn hekk, dawn tal-aħħar għandhom, bħala medja, kunsiderevolment inqas leave.

129. Għaldaqstant, anki fl-implimentazzjoni tal-għan ta’ titjib tal-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol tal-ħaddiema, il-leġiżlatur għandu jkollu marġni ta’ manuvra wiesa’, li l-qrati tal-Unjoni għandhom jistħarrġu biss fir-rigward ta’ żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni ( 55 ).

130. Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet, ma hemmx lok li l-leġiżlatur jiġi kkritikat bi żball manifest ta’ evalwazzjoni fl-ibbilanċjar tal-piżijiet u tal-vantaġġi li jirriżultaw mir-regola l-ġdida.

131. Minn dan isegwi li l-motiv preżenti għandu jiġi miċħud.

132. Tali konklużjoni hija iktar u iktar neċessarja jekk l-għan tal-eċċezzjoni ta’ illegalità kien limitat għall-ewwel stadju tar-regola l-ġdida ( 56 ), jiġifieri għall-ewwel inċiż tal-Artikolu 6(1) tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal. Fil-fatt, il-persuni kkonċernati jibqgħalhom, għas-sena 2014, numru sostanzjalment ikbar ta’ jiem ta’ leave milli matul is-snin sussegwenti.

133. Min-naħa l-oħra, kif tirrileva ġustament il-Kummissjoni, il-Qorti Ġenerali għadha ma ddeċidietx dwar il-motivi li fadal fil-kuntest ta’ din il-proċedura ( 57 ), jiġifieri dwar il-kwistjoni jekk ir-regola l-ġdida tosservax il-prinċipju ġenerali tat-trattament ugwali, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi u d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja. F’dan ir-rigward, għall-kuntrarju tat-talba tal-Kunsill, li barra minn hekk ma hijiex issostanzjata, din il-kwistjoni ma hijiex fi stat li tiġi deċiża, iżda, skont it-talbiet tal-Kummissjoni, għandha tintbagħat lura quddiem il-Qorti Ġenerali, sabiex din tiddeċiedi dwar dawn il-motivi.

VII. Fuq l-ispejjeż

134. Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura, meta l-appell ikun fondat u l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi l-kawża hija stess, hija għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż. Peress li dan ma huwiex il-każ f’din il-kawża, l-ispejjeż huma rriżervati.

VIII. Konklużjoni

135. Għaldaqstant, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi kif ġej: 1. L-appell inċidentali tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea fil-Kawża C‑119/19 P huwa miċħud bħala inammissibbli. 2. Is-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tal-4 ta’ Diċembru 2018, Carreras Sequeros et vs Il-Kummissjoni (T‑518/16, EU:T:2018:873), hija annullata. 3. L-ewwel motiv fil-Kawża T‑518/16, Carreras Sequeros et vs Il‑Kummissjoni, dwar allegat ksur tan-natura u tal-għan speċifiku tad-dritt għal-leave annwali, huwa miċħud. 4. Il-kawża hija mibgħuta lura quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex din tiddeċiedi dwar il-motivi li fadal. 5. Il-kumplament tal-appell tal-Kunsill fil-Kawża C‑126/19 P huwa miċħud. 6. L-ispejjeż huma rriżervati.

( 1 ) Lingwa oriġinali: il-Ġermaniż.

( 2 ) ĠU 2007, C 303, p. 17.

( 3 ) European Treaty Series Nru 35.

( 4 ) European Treaty Series Nru 163.

( 5 ) Dokument tal-Kunsill 10928/89. Ara l-pubblikazzjoni tal-Kummissjoni disponibbli mill-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet: https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/51be16f6-e91d-439d-b4d9-6be041c28122/language-en/format-PDF.

( 6 ) Konklużjonijiet tal-Presidenza tal-Kunsill Ewropew tat-8 u tad-9 ta’ Diċembru 1989.

( 7 ) Regolament Nru 31 (KEE) 11 (KEEA) dwar ir-Regolamenti tal-Persunal u l-Kondizzjonijiet tal-Impjieg ta’ Aġenti Oħra tal-Komunità Ekonomika Ewropea u tal-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (ĠU 1962, L 45, p. 1385).

( 8 ) Regolament (UE, Euratom) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta’ Ottubru 2013 li jemenda r-Regolamenti tal-Persunal għall-Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u l-Kondizzjonijiet tal-Impjieg ta’ Aġenti Oħra tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2013, L 287, p. 15, rettifika fil-ĠU 2015, L 175, p. 126).

( 9 ) Direttiva tal-Kunsill 93/104/KE tat-23 ta’ Novembru 1993 dwar xi aspetti ta’ l-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 2, p. 197)

( 10 ) Direttiva 2003/88/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-4 ta’ Novembru 2003 li tikkonċerna ċerti aspetti tal-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 4, p. 381).

( 11 ) Il-punt 88 tas-sentenza appellata.

( 12 ) Il-punt 90 tas-sentenza appellata.

( 13 ) Il-punti 91 sa 96 tas-sentenza appellata.

( 14 ) Il-punti 98 et seq. tas-sentenza appellata.

( 15 ) Il-punt 102 tas-sentenza appellata, b’riferiment għas-sentenza tad-19 ta’ Settembru 2013, Eżami mill-ġdid Il-Kummissjoni vs Strack (C‑579/12 RX-II, EU:C:2013:570, punt 55).

( 16 ) Il-punt 112 tas-sentenza appellata.

( 17 ) Sentenza tas-6 ta’ Ottubru 2009, GlaxoSmithKline Services vs Il-Kummissjoni (C‑501/06 P, C‑513/06 P, C‑515/06 P u C‑519/06 P, EU:C:2009:610, punt 31), u d-digriet tad-29 ta’ Ġunju 2016, Bürgerbeauftragter vs Staelen (C‑337/15 P, mhux ippubblikat, EU:C:2016:670, punti 16 u 17).

( 18 ) Sentenzi tat-22 ta’ Settembru 1988, Franza vs Il-Parlament (358/85 u 51/86, EU:C:1988:431, punt 12), u tal-24 ta’ Novembru 2005, L-Italja vs Il-Kummissjoni (C‑138/03, C‑324/03 u C‑431/03, EU:C:2005:714, punt 64).

( 19 ) Sentenza tal-5 ta’ April 2017Changshu City Standard Parts Factory u Ningbo Jinding Fastener vs Il-Kunsill (C‑376/15 P u C‑377/15 P, EU:C:2017:269, punti 30 u 31).

( 20 ) Sentenzi tat-28 ta’ Frar 1989, Cargill (201/87, EU:C:1989:100, punt 21), u tat-8 ta’ Novembru 2001, Silos (C‑228/99, EU:C:2001:599, punt 33).

( 21 ) Sentenza tat-13 ta’ Lulju 1966, L-Italja vs Il-Kunsill u Il-Kummissjoni (32/65, EU:C:1966:42, p. 487 tal-verżjoni Ġermaniża tal-Ġabra). Ara wkoll is-sentenza tal-31 ta’ Marzu 1965, Macchiorlati Dalmas vs L-Awtorità Għolja tal-KEFA (21/64, EU:C:1965:30, p. 259 tal-verżjoni Ġermaniża).

( 22 ) Il-punt 30 tas-sentenza appellata u l-ġurisprudenza tal-Qorti Ġenerali hemm iċċitata.

( 23 ) Sentenza tas-6 ta’ Marzu 1979, Simmenthal vs Il-Kummissjoni (92/78, EU:C:1979:53, punt 41).

( 24 ) Il-punt 38 tas-sentenza appellata.

( 25 ) Il-Kawżi T‑573/19 (DS u 718-il rikorrent ieħor vs Il-Kummissjoni u SEAE), kif ukoll T‑576/19 (DV u 10 rikorrenti oħra vs Il-Kummissjoni) (rispettivament, ĠU 2019 C 357, p. 38, 39 u 40).

( 26 ) Ara s-sentenza tas-6 ta’ Novembru 2012, Il-Kummissjoni vs Éditions Odile Jacob (C‑553/10 P u C‑554/10 P, EU:C:2012:682, punt 61).

( 27 ) Ara wkoll il-punti 121 et seq. iktar ’l isfel..

( 28 ) Ara, f’dan ir-rigward, is-sentenza tad-19 ta’ Settembru 2013, Eżami mill-ġdid Il-Kummissjoni vs Strack (C‑579/12 RX-II, EU:C:2013:570, punti 43 u 46).

( 29 ) Sentenzi tas-6 ta’ Novembru 2018, Bauer u Willmeroth (C‑569/16 u C‑570/16, EU:C:2018:871, punt 55), u Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften (C‑684/16, EU:C:2018:874, punt 52). Ara wkoll il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Bot fil-kawżi magħquda TSN u AKT (C‑609/17 u C‑610/17, EU:C:2019:459, punt 106).

( 30 ) Sentenzi tat-22 ta’ Novembru 2011, KHS (C‑214/10, EU:C:2011:761, punt 37), tat-22 ta’ Mejju 2014, Lock (C‑539/12, EU:C:2014:351, punt 14), u tas-6 ta’ Novembru 2018, Kreuziger (C‑619/16, EU:C:2018:872, punt 29).

( 31 ) Ara s-sentenzi tas-6 ta’ Novembru 2018, Bauer u Willmeroth (C‑569/16 u C‑570/16, EU:C:2018:871, punt 85), u Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften (C‑684/16, EU:C:2018:874, punt 74).

( 32 ) Ara s-sentenzi tas-6 ta’ Novembru 2018, Bauer u Willmeroth (C‑569/16 u C‑570/16, EU:C:2018:871, punti 83 u 84), u Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften (C‑684/16, EU:C:2018:874, punti 72 u 73).

( 33 ) Sentenzi tat-13 ta’ Novembru 1990, Fédesa et (C‑331/88, EU:C:1990:391, punt 13), tal-5 ta’ Ottubru 1994, Crispoltoni et (C‑133/93, C‑300/93 u C‑362/93, EU:C:1994:364, punt 41), tat-12 ta’ Lulju 2001, Jippes et (C‑189/01, EU:C:2001:420, punt 81), tad-9 ta’ Marzu 2010, ERG et (C‑379/08 u C‑380/08, EU:C:2010:127, punt 86), tas-16 ta’ Ġunju 2015, Gauweiler et (C‑62/14, EU:C:2015:400, punti 67 u 91), u tat-30 ta’ April 2019, L-Italja vs Il-Kummissjoni (Kwota tas-sajd għall-pixxispad fil-Mediterran) (C‑611/17, EU:C:2019:332, punt 55).

( 34 ) Sentenza tat-12 ta’ Novembru 1996, Ir-Renju Unit vs Il-Kunsill (C‑84/94, EU:C:1996:431, punt 59), u tad-19 ta’ Settembru 2013, Eżami mill-ġdid Il-Kummissjoni vs Strack (C‑579/12 RX-II, EU:C:2013:570, punti 44 u 59).

( 35 ) Sentenzi tas-26 ta’ Ġunju 2001, BECTU (C‑173/99, EU:C:2001:356, punt 39), u tas-6 ta’ Novembru 2018, Bauer u Willmeroth (C‑569/16 u C‑570/16, EU:C:2018:871, punt 82), kif ukoll Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften (C‑684/16, EU:C:2018:874, punt 71).

( 36 ) Ara l-punti 65 et seq. iktar ’il fuq.

( 37 ) Ara s-sentenzi tat-22 ta’ Diċembru 2008, Centeno Mediavilla et vs Il-Kummissjoni (C‑443/07 P, EU:C:2008:767, punt 60), u tal-4 ta’ Marzu 2010, Angé Serrano et vs Il-Parlament (C‑496/08 P, EU:C:2010:116, punt 82).

( 38 ) Sentenzi tat-8 ta’ Ġunju 2010, Vodafone et (C‑58/08, EU:C:2010:321, punt 52), tal-4 ta’ Mejju 2016, Pillbox 38 (C‑477/14, EU:C:2016:324, punt 49), u tat-30 ta’ April 2019, L-Italja vs Il-Kunsill (Kwota tas-sajd għall-pixxispad fil-Mediterran) (C‑611/17, EU:C:2019:332, punt 56).

( 39 ) Sentenzi tat-8 ta’ Ġunju 2010, Vodafone et (C‑58/08, EU:C:2010:321, punt 53), tas-17 ta’ Ottubru 2013, Schaible (C‑101/12, EU:C:2013:661, punt 49), u tat-3 ta’ Diċembru 2019, Ir-Repubblika Ċeka vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C‑482/17, EU:C:2019:1035, punt 79).

( 40 ) Sentenzi tas-7 ta’ Settembru 2006, Spanja vs Il-Kunsill (C‑310/04, EU:C:2006:521, punt 122), tat-18 ta’ Diċembru 2008, Afton Chemical (C‑517/07, EU:C:2008:751, punt 34), tal-21 ta’ Ġunju 2018, Il-Polonja vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C‑5/16, EU:C:2018:483, punt 152), u tat-3 ta’ Diċembru 2019, Ir-Repubblika Ċeka vs Il‑Parlament u Il-Kunsill (C‑482/17, EU:C:2019:1035, punt 81). Dwar l-emenda tar-Regolamenti tal-Persunal, ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-4 ta’ Marzu 2010, Angé Serrano et vs Il-Parlament (C‑496/08 P, EU:C:2010:116, punt 86). Ara wkoll is-sentenza tad-9 ta’ Novembru 2010, Volker u Markus Schecke u Eifert (C‑92/09 u C‑93/09, EU:C:2010:662, punti 78 u 84).

( 41 ) Sentenzi tas-7 ta’ Settembru 2006, Spanja vs Il-Kunsill (C‑310/04, EU:C:2006:521, punt 123), tal-21 ta’ Ġunju 2018, Il-Polonja vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C‑5/16, EU:C:2018:483, punt 153), u tat-3 ta’ Diċembru 2019, Ir-Repubblika Ċeka vs Il‑Parlament u Il-Kunsill (C‑482/17, EU:C:2019:1035, punt 81).

( 42 ) Ara l-punti 65 sa 67 iktar ’il fuq.

( 43 ) Ara, f’dan ir-rigward, is-sentenza tad-19 ta’ Settembru 2013, Eżami mill-ġdid Il-Kummissjoni vs Strack (C‑579/12 RX-II, EU:C:2013:570, punti 52 sa 55).

( 44 ) Sentenzi tas-26 ta’ Ġunju 2001, BECTU (C‑173/99, EU:C:2001:356, punt 59), u tal-14 ta’ Mejju 2019, CCOO (C‑55/18, EU:C:2019:402, punt 66).

( 45 ) Anness R.9 tat-tweġiba tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Novembru 2017 għall-mistoqsijiet tal-Qorti Ġenerali (p. 57 tal-annessi).

( 46 ) Ara d-deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta’ Diċembru 2013 dwar l-għoti ta’ leave tal-mistrieħ imsemmi fl-Artikolu 8 tal-Anness X tar-Regolamenti tal-Persunal (Anness R.1 tat-tweġiba tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Novembru 2017 għall-mistoqsijiet tal-Qorti Ġenerali) u d-deċiżjoni taċ-Chief Operating Officer tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna tal-25 ta’ Lulju 2012 (Anness R.3 tat-tweġiba tal-Kummissjoni).

( 47 ) Deċiżjoni taċ-Chief Operating Officer tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna tal-25 ta’ Lulju 2012 (ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 46 iktar ’il fuq).

( 48 ) Artikolu 5 tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta’ Diċembru 2013 (ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 46 iktar ’il fuq).

( 49 ) Ara l-Artikolu 4 tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta’ Diċembru 2013 (ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 46 iktar ’il fuq).

( 50 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-6 ta’ April 2006, Federatie Nederlandse Vakbeweging (C‑124/05, EU:C:2006:244, punt 32).

( 51 ) Sentenza tas-6 ta’ April 2006, Federatie Nederlandse Vakbeweging (C‑124/05, EU:C:2006:244, punt 29).

( 52 ) Sentenza tal-20 ta’ Jannar 2009, Schultz-Hoff et (C‑350/06 u C‑520/06, EU:C:2009:18, punt 56).

( 53 ) Ara l-punt 92 iktar ’il fuq.

( 54 ) Ara l-punti 99 et seq. iktar ’il fuq.

( 55 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Mejju 1997, Il-Ġermanja vs Il-Parlament u Il-Kunsill (Garanzija għal depożiti) (C‑233/94, EU:C:1997:231, punt 48), dwar il-ħarsien tal-konsumaturi, kif ukoll tal-14 ta’ Lulju 1998, Bettati (C‑341/95, EU:C:1998:353, punt 35), u tal-21 ta’ Diċembru 2016, Associazione Italia Nostra Onlus (C‑444/15, EU:C:2016:978, punt 46), dwar l-għan li jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni fil-qasam tal-ambjent.

( 56 ) Ara l-punti 49 u 50 iktar ’il fuq.

( 57 ) Ara s-sentenza tal-istess Awla tal-Qorti Ġenerali tal-4 ta’ Diċembru 2018, Janoha et vs Il-Kummissjoni (T‑517/16, mhux ippubblikata, EU:T:2018:874).