KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

HOGAN

ippreżentati fis‑17 ta’ Diċembru 2020 ( 1 )

Kawża C‑130/19

Il‑Qorti Ewropea tal-Awdituri

vs

Karel Pinxten

“Artikolu 286(6) TFUE – Ksur tal-obbligi li jirriżultaw mill-kariga ta’ ex Membru tal-Qorti tal-Awdituri tal-Unjoni Ewropea – Tneħħija tad-dritt għall-pensjoni jew għal benefiċċji oħra minflokha”

I. Introduzzjoni

1. Liema huma r-regoli legali u l-istandards etiċi li jirregolaw l-imġiba ta’ Membru tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri (iktar ’il quddiem il-“QEA”) u liema huma s-sanzjonijiet rilevanti jekk dawn l-istandards jinkisru? Dawn huma l-kwistjonijiet fundamentali li jitqajmu b’dan ir-rikors li issa ġie ppreżentat quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja mill-QEA.

2. Tabilħaqq, permezz tar-rikors tagħha, il-QEA titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li K. Pinxten ma wettaqx l-obbligi li jirriżultaw mill-kariga tiegħu bħala Membru tal-QEA. Il-QEA ssostni li K. Pinxten aġixxa bi ksur tal-obbligi tiegħu skont l-Artikoli 285 u 286 TFUE. Għalhekk, hija titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja timponi sanzjoni xierqa kif previst fl-Artikolu 286(6) TFUE.

3. Din il-kawża hija l-ewwel waħda li tinvolvi (ex) Membru tal-QEA li tressqet b’riferiment għall-Artikolu 286(6) TFUE. Din l-aħħar dispożizzjoni tgħid li “Membru tal-Qorti ta’ l-Awdituri jista’ jitneħħa mill-kariga tiegħu jew jittneħħielu d-dritt tiegħu għall-pensjoni jew benefiċċji oħra minflokha biss jekk il-Qorti tal-Ġustizzja, fuq talba tal-Qorti ta’ l-Awdituri, ssib li m’għadux jissodisfa l-kondizzjonijiet meħtieġa, jew li mhux qiegħed jaqdi, l-obbligazzjonijiet tal-kariga tiegħu”. B’mod iktar ġenerali, wieħed jista’ josserva li l-Qorti tal-Ġustizzja sa issa tat biss sentenza waħda abbażi ta’ dispożizzjoni li tixxiebah tat-Trattat applikabbli għall-Kummissarji, jiġifieri s-sentenza tal‑11 ta’ Lulju 2006, Il‑Kummissjoni vs Cresson (C‑432/04, EU:C:2006:455).

4. Din il-kawża, għalhekk, tagħti lill-Qorti tal-Ġustizzja opportunità ġdida, minn naħa, sabiex tiċċara ċerti partikolaritajiet proċedurali b’rabta ma’ din il-forma ta’ proċeduri u, min-naħa l-oħra, sabiex tindika l-istandards ta’ mġiba meħtieġa minn persuni li jokkupaw kariga għolja fi ħdan l-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea. Fi żmien meta qiegħed ikun hemm, mill-inqas, dubji dwar il-leġittimità tal-Unjoni Ewropea, tal-istituzzjonijiet tagħha u tan-nies li jaqduhom, id-deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar din il-kwistjoni, bla dubju, tkun titqies bħala waħda ta’ importanza kunsiderevoli.

II. Il-kuntest ġuridiku

A. It-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea

5. Il-QEA hija waħda mis-seba’ istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea. Bħala tali, hemm iddedikati għaliha tliet artikoli tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, jiġifieri l-Artikoli 285, 286 u 287.

6. L-ewwel nett, it-tieni paragrafu tal-Artikolu 285 TFUE jipprevedi li Membri tal-QEA “għandhom jaqdu dmirijiethom f’indipendenza sħiħa, fl-interess ġenerali ta’ l-Unjoni”. It-tieni nett, l-Artikolu 286(3) TFUE jgħid li “[f]il-qadi [tad]-doveri [tagħhom], il-membri tal-Qorti ta’ l-Awdituri la jistgħu jfittxu u lanqas jieħdu istruzzjonijiet minn xi gvern jew xi korp ieħor [u li huma g]ħandhom jastjenu minn kull azzjoni li ma tkunx kompatibbli mad-doveri tagħhom”. L-Artikolu 286(4) TFUE iżid li “[i]l-membri tal-Qorti ta’ l-Awdituri ma jistgħux, matul iż-żmien tal-kariga tagħhom, jagħmlu xogħol ieħor, sew jekk bi ħlas sew jekk le. Fil-bidu tal-kariga tagħhom għandhom iwegħdu solennement li, kemm matul kif ukoll wara li tintemm il-kariga tagħhom, jirrispettaw l-obbligazzjonijiet li jiġu minn din il-kariga u b’mod speċjali id-dmir tagħhom li jaġixxu b’integrità u diskrezzjoni rigward l-aċċettazzjoni ta’ xi ħatriet jew benefiċċji, wara li tintemm il-kariga tagħhom”.

B. Ir-Regolament Nru 2290/77 li jistabbilixxi l-emolumenti tal-Membri tal-Qorti tal-Awdituri

7. L-Artikolu 7 tar-Regolament tal-Kunsill (KEE, Euratom, KEFA) Nru 2290/77 tat‑18 ta’ Ottubru 1977 li jistabbilixxi l-emolumenti tal-membri tal-Qorti tal-Awdituri ( 2 ), kif emendat bir-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1293/2004 tat‑30 ta’ April 2004 ( 3 ), kien jgħid: “Membru tal-Qorti ta’ l-Awdituri li waqt il-qadi ta’ dmirijietu jkun meħtieġ jivvjaġġa ’l hinn mill-post tal-lokalità proviżorja tal-Qorti għandu jkun intitolat għal: (a) ir-rimborż ta’ l-ispejjeż ta’ l-ivvjaġġar; (b) ir-rimborż ta’ l-ispejjeż tal-lukanda (kamra, servizzi u taxxi biss); (ċ) allowance ta’ sussistenza ugwali, għal kull ġurnata sħiħa ta’ assenza, għal 105 % tal-allowance ta’ sussistenza ta’ kuljum kif stabbilit fir-Regolamenti tal-Persunal għall-uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej li jkun fuq missjoni.”

C. Ir-Regolament Nru 883/2013 dwar investigazzjonijiet immexxija mill-Uffiċċju Ewropew ta’ Kontra l-Frodi

8. L-Artikolu 4(1) u (2) tar-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Settembru 2013 dwar investigazzjonijiet immexxija mill-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (OLAF) u li jħassar ir-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 1073/1999 u r-Regolament tal-Kunsill (Euratom) Nru 1074/1999 ( 4 ) jipprovdi: “1. Fl-oqsma msemmija fl-Artikolu 1, l-Uffiċċju għandu jwettaq investigazzjonijiet amministrattivi fl-istituzzjonijiet, il-korpi, l-uffiċċji u l-aġenziji (‘investigazzjonijiet interni’). Dawk l-investigazzjonijiet interni għandhom jitwettqu f’konformità mal-kundizzjonijiet stipulati f’dan ir-Regolament u fid-deċiżjonijiet adottati mill-istituzzjoni, korp, uffiċċju jew aġenzija rispettiva. 2. Sakemm id-dispożizzjonijiet imsemmija fil-paragrafu 1 jiġu mħarsa: (a) l-Uffiċċju għandu jkollu d-dritt ta’ aċċess immedjat u mingħajr avviż għal kull informazzjoni rilevanti, inkluża informazzjoni f’bażijiet tad-data, miżmuma mill-istituzzjonijiet, il-korpi, l-uffiċċji u l-aġenziji, u għall-bini tagħhom. L-Uffiċċju għandu jkollu s-setgħa li jispezzjona l-kotba tal-istituzzjonijiet, il-korpi, l-uffiċċji u l-aġenziji. L-Uffiċċju jista’ jieħu kopja ta’ jew jikseb siltiet minn, kull dokument jew il-kontenut ta’ kull mezz ta’ informazzjoni miżmum mill-istituzzjonijiet, il-korpi, l-uffiċċji u l-aġenziji u, jekk ikun hemm bżonn, jieħu l-kustodja ta’ dawk id-dokumenti jew informazzjoni sabiex jiżgura li ma jkunx hemm periklu li dawn jgħibu; […]”

D. Il-Linji gwida dwar l-Etika għall-QEA

9. Permezz tad-Deċiżjoni tagħha Nru 66‑2011 tal-Qorti tal-Awdituri tal-Unjoni Ewropea li tistabbilixxi l-Linji gwida dwar l-Etika għall-Qorti Ewropea tal-Awdituri tas‑26 ta’ Ottubru 2011, il-QEA ddeċidiet li l-Linji gwida dwar l-Etika mehmuża mad-deċiżjoni kienu applikabbli għall-QEA.

10. Dawn il-Linji gwida dwar l-Etika jipprovdu, b’mod partikolari: “[…] 2.2. Għandna nġestu r-riżorsi tal-Qorti b’manjiera finanzjarja legali, regolari u soda. Il-Qorti għandha taġixxi bħala l-mudell eżemplari fil-ġestjoni finanzjarja: ir-riżorsi tagħha għandhom ikunu ġestiti b’konformità sħiħa mar-Regolament Finanzjarju u ma kull regola applikabbli oħra; l-objettivi tagħha għandhom jintlaħqu b’manjiera ekonomika, effiċjenti u effettiva. […] 3.2. Għandna nwettqu d-doveri tagħna mingħajr ebda influwenza politika, nazzjonali jew esterna oħra. 3.3. Għandna nevitaw kull kunflitt ta’ interess, kemm jekk attwali jew apparenti. Dan jista’ jkun il-każ, pereżempju, b’konnessjoni ma’ sħubija f’organizzazzjonijiet politiċi, pożizzjonijiet politiċi, sħubija f’bordijiet u interess finanzjarju fl-entitajiet ivverifikati. Għandna noqgħodu partikolarment attenti fuq kwistjonijiet bħal dawn u kif dawn jistgħu jiġu pperċepiti minn partijiet terzi. […]”

III. Il-fatti li taw lok għat-tilwima

11. K. Pinxten kien Membru tal-QEA mill‑1 ta’ Marzu 2006 sat‑30 ta’ April 2018 meta skada l-mandat tiegħu. Huwa kien assenjat lill-Awla III ta’ dik l-istituzzjoni, responsabbli għall-awditjar tan-nefqa tal-Unjoni Ewropea għal relazzjonijiet esterni, tkabbir u għajnuna umanitarja. Mill‑4 ta’ April 2011 sat‑30 ta’ April 2018, K. Pinxten kellu l-kariga ta’ Dekan tal-Awla III.

12. Matul iż-żmien tal-kariga tiegħu, K. Pinxten kellu għas-servizz tiegħu karozza tal-kumpannija u karta tal-fjuwil li biha l-QEA setgħet tiġi ffatturata għall-fjuwil użat għall-karrozza tal-kumpannija tiegħu. Huwa kien ingħata wkoll żewġ karti addizzjonali tal-fjuwil li bihom seta’ jixtri fjuwil mingħajr taxxa fuq il-valur miżjud (VAT) u mingħajr dazju tas-sisa.

13. Bejn l‑2006 u l‑2014 il-QEA pprovdiet lil K. Pinxten b’xufier. Minn April 2014, K. Pinxten seta’ jitlob l-użu ta’ xufier assenjat lill-“grupp tax-xufiera” taħt ir-responsabbiltà tad-Direttur tal-Finanzi tal-QEA. Sas‑6 ta’ Ottubru 2016, K. Pinxten kien responsabbli għall-iffirmar ta’ ordni ta’ missjoni għax-xufier responsabbli sabiex isuqu sabiex jiġi żgurat li s-sewwieq jiġi rrimborsat għall-ispejjeż tal-missjoni tiegħu u jitħallas allowances ta’ kuljum. Din is-setgħa kienet sussegwentement eżerċitata mis-Segretarju Ġenerali tal-QEA.

14. Matul iż-żmien tal-kariga tiegħu, K. Pinxten kien irrimborsat għal spejjeż ta’ rappreżentanza u ta’ ospitalità, spejjeż varji sostnuti matul missjonijiet awtorizzati, fuq talba tiegħu, mill-President tal-QEA, kif ukoll imħallas allowances ta’ kuljum b’rabta ma’ dawn il-missjonijiet.

IV. L-investigazzjonijiet u l-proċeduri

A. Il-miżuri preliminari adottati mill-QEA

15. Fl‑2016 il-QEA waslitilha informazzjoni fejn kien allegat li kienu seħħew diversi irregolaritajiet serji relatati ma’ diversi missjonijiet ta’ K. Pinxten.

16. Fit‑18 ta’ Lulju 2016 is-Segretarju Ġenerali tal-QEA għarraf verbalment lil K. Pinxten dwar l-akkuża magħmula kontrih. Is-servizzi tal-QEA wettqu wkoll analiżi tal-missjonijiet ta’ K. Pinxten u tax-xufiera tiegħu sabiex jidentifikaw irregolaritajiet li seta’ kien hemm. Wara diversi skambji bejn dawn is-servizzi u K. Pinxten, dan tal-aħħar, f’nota tat‑30 ta’ Settembru 2016, ikkontesta kull obbligu li jirrimborsa spejjeż relatati mal-missjonijiet tiegħu jew ma’ dawk tax-xufiera tiegħu. Sussegwentement, issoktaw skambji bejn l-amministrazzjoni tal-QEA u K. Pinxten.

17. Barra minn dan, fis‑26 ta’ Lulju 2016, il-QEA kienet mgħarrfa li, wara inċident bejn il-karrozza uffiċjali tiegħu u l-vettura privata tiegħu stess fl‑2011, K. Pinxten seta’ wettaq frodi tal-assigurazzjoni.

18. Fl‑1 ta’ Settembru 2016 il-President tal-QEA rrapporta dawn l-allegazzjonijiet verbalment lil K. Pinxten. F’nota tal-istess jum, K. Pinxten sostna li l-imsemmi inċident kien irriżulta minn ħabta bejn il-karozza uffiċjali tiegħu, misjuqa mix-xufier tiegħu, u l-karozza privata tiegħu, misjuqa minn ibnu.

B. L-investigazzjoni mmexxija mill-Uffiċċju Ewropew ta’ Kontra l-Frodi

19. Fl‑14 ta’ Ottubru 2016 is-Segretarju Ġenerali tal-QEA, li kien qiegħed jaġixxi fuq istruzzjonijiet mill-President ta’ din l-istituzzjoni, bagħat fajl lill-OLAF b’rabta mal-attivitajiet ta’ K. Pinxten li kienu wasslu għal nefqa mhux dovuta possibbli mill-baġit tal-Unjoni.

20. Wara laqgħa inizjali miżmuma fil‑31 ta’ Jannar 2017, id-Direttur Ġenerali tal-OLAF għarraf formalment lill-President tal-QEA, fil‑31 ta’ Marzu 2017, li kienet infetħet investigazzjoni dwar irregolaritajiet li seta’ kien hemm li jaffettwaw l-interessi finanzjarji tal-Unjoni li kienu jinvolvu lil K. Pinxten, fl-użu li kien għamel ta’ assi tal-QEA u fil-missjonijiet li huwa wettaq jew awtorizza, bi ksur tar-regoli applikabbli.

21. Fit‑22 ta’ Settembru 2017, l-OLAF għarraf lil K. Pinxten dwar il-ftuħ ta’ din l-investigazzjoni u dwar l-istatus tiegħu ta’ “persuna kkonċernata” bħala parti minn din.

22. Fl‑20 ta’ Novembru 2017, l-OLAF wettaq spezzjoni fl-uffiċċju ta’ K. Pinxten u ġabar diversi dokumenti. Wara analiżi preliminari ta’ dawn l-elementi, l-OLAF għarraf lil K. Pinxten, fil‑15 ta’ Diċembru 2017, li l-portata tal-investigazzjoni kienet ġiet estiża, inter alia, għal abbużi li seta’ kien hemm ta’ drittijiet u ta’ privileġġi marbuta mal-pożizzjoni tiegħu bħala Membru tal-QEA, għal kunflitti ta’ interess u ksur ieħor li seta’ kien hemm skont l-Artikoli 285 u 286 TFUE, kif ukoll għal ksur tal-Kodiċi ta’ Kondotta tal-QEA għall-Membri tal-Qorti tal-Awdituri (iktar ’il quddiem il-“Kodiċi ta’ Kondotta għall-Membri tal-QEA”).

23. K. Pinxten instema’ oralment mill-investigaturi tal-OLAF fit‑22 ta’ Diċembru 2017. Fil‑15 ta’ Mejju 2018 K. Pinxten issottometta osservazzjonijiet bil-miktub lill-OLAF wara li dak l-uffiċċju kien issottometta, fis‑6 ta’ April 2018, sommarju tal-fatti stabbiliti fi tmiem l-investigazzjoni.

24. Fit‑2 ta’ Lulju 2018, il-QEA rċeviet ir-rapport finali tal-OLAF wara li kienet tlestiet l-investigazzjoni tiegħu. Dak ir-rapport ikkonkluda li K. Pinxten kien għamel użu ħażin mir-riżorsi tal-QEA fil-kuntest ta’ attivitajiet li ma kellhomx rabta ma’ dmirijietu, kien għamel użu ħażin mill-karti tal-fjuwil, u kien għamel użu ħażin mill-kuntratt ta’ assigurazzjoni ta’ vettura għall-karozza uffiċjali tiegħu. Ir-rapport ikkonkluda wkoll li huwa kellu assenzi mhux iġġustifikati, li naqas milli jiddikjara ċerti attivitajiet esterni, li ttrażmetta informazzjoni kunfidenzjali b’mod mhux awtorizzat, u li kien ġie stabbilit li kien hemm kunflitti ta’ interess.

25. Dan ir-rapport jinnota, b’mod partikolari, li 332 missjoni li kienu approvati jew ivvalidati minn K. Pinxten ma kinux relatati mal-qadi ta’ dmirijietu u li huwa uża fondi tal-QEA sabiex ikopri spejjeż ta’ rappreżentanza konnessi ma’ avvenimenti privati li ma kinux fl-interess tal-istituzzjoni.

26. Fid-dawl tal-elementi kkonstatati f’dan ir-rapport, l-OLAF irrakkomanda li l-QEA tibda proċeduri dixxiplinari kontra K. Pinxten. Huwa rrakkomanda wkoll li l-QEA tieħu miżuri xierqa sabiex tiżgura li jkunu rkuprati EUR 472 869.09, li kienu jikkorrispondu għall-ispejjeż li l-QEA sostniet indebitament, u tqis li tirkupra EUR 97 954.52, korrispondenti għas-salarju mħallas għall-perijodi ta’ assenzi mhux iġġustifikati ta’ K. Pinxten.

27. Barra minn dan, peress li kien meqjus li xi wħud mill-fatti żvelati mill-investigazzjoni setgħu jikkostitwixxu reati kriminali, l-OLAF bagħat l-informazzjoni u r-rakkomandazzjonijiet tiegħu lill-awtoritajiet ġudizzjarji tal-Lussemburgu.

C. Il-proċeduri kriminali fil-Lussemburgu

28. Fid-dawl tal-informazzjoni mibgħuta mill-OLAF, il-Prosekutur Pubbliku tat-Tribunal d’arrondissement de Luxembourg (il-Qorti Distrettwali tal-Lussemburgu, il-Lussemburgu), b’ittra tal‑1 ta’ Ottubru 2018, talab li l-QEA tirrevoka l-immunità ta’ K. Pinxten minn proċeduri legali. Fil‑15 ta’ Novembru 2018, dik l-istituzzjoni laqgħet dik it-talba.

D. Il-proċeduri fi ħdan il-QEA

29. Fit‑12 ta’ Lulju 2018, il-QEA fdat lill-President tagħha l-inkarigu li jħejji rapport preliminari dwar l-allegazzjonijiet ta’ għemil ħażin irrapportati fir-rapport tal-OLAF kontra Pinxten.

30. Fil‑5 ta’ Ottubru 2018, il-President tal-QEA bagħat rapport preliminari lill-Membri ta’ dik l-istituzzjoni. Ir-rapport irrakkomanda li l-QEA għandha titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja “teżamina l-fatti kif stabbiliti u tiddetermina jekk K. Pinxten kienx naqas milli jwettaq l-obbligi li jirriżultaw mill-kariga tiegħu”. Dak ir-rapport u r-rapport tal-OLAF intbagħtu lil K. Pinxten fl-istess jum.

31. Fid‑19 ta’ Novembru 2018, K. Pinxten bagħat osservazzjonijiet bil-miktub lill-QEA. Fis‑26 ta’ Novembru 2018, huwa nstema’ mill-Membri ta’ dik l-istituzzjoni f’sessjoni in camera.

32. Fid‑29 ta’ Novembru 2018, f’sessjoni in camera, il-QEA ddeċidiet, wara li qieset ir-rapport tal-OLAF, ir-rapport preliminari tal-President tagħha, id-deċiżjoni ta’ revoka tal-immunità ta’ K. Pinxten minn proċeduri legali u l-osservazzjonijiet tiegħu bil-miktub u orali, li tirreferi l-kwistjoni li tikkonċerna lil K. Pinxten lill-Qorti tal-Ġustizzja skont l-Artikolu 286(6) TFUE.

E. Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali

33. Fl‑24 ta’ Ġunju 2019, K. Pinxten ressaq kawża għal annullament quddiem il-Qorti Ġenerali fir-rigward ta’ deċiżjoni tas-Segretarju Ġenerali tal-QEA tal‑11 ta’ April 2019 li kklassifikat is-somma ta’ EUR 153 407.58 bħala pagament indebitu u ordnat li dik is-somma tiġi rkuprata ( 5 ).

34. Dawk il-proċeduri għandhom karatteristiċi komuni ma’ din il-kawża sa fejn is-somma kkontestata hija relatata mal-fatti msemmija fil-kuntest tal-ewwel ilment imressaq f’din il-kawża. Dawk tal-ewwel ġew sospiżi mill-Qorti Ġenerali sakemm il-Qorti tal-Ġustizzja tagħti s-sentenza f’din il-kawża.

V. Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet

35. Ir-rikors tal-QEA kien ippreżentat fil‑15 ta’ Frar 2019. Dan ir-rikors u d-difiża kienu ssupplimentati b’replika u b’kontroreplika. Iż-żewġ partijiet ippreżentaw sottomissjonijiet orali quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja fis-seduta tad‑29 ta’ Settembru 2020.

36. Il-QEA qiegħda titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha: – tiċħad ir-rikors ta’ K. Pinxten għal sospensjoni tal-proċeduri mill-Qorti tal-Ġustizzja sakemm jingħalqu l-proċeduri kriminali fil-Lussemburgu; – tiddikjara li K. Pinxten waqaf milli jissodisfa l-obbligi li jirriżultaw mill-kariga tiegħu skont l-Artikoli 285 u 286 TFUE, u skont ir-regoli adottati skonthom; – timponi, għaldaqstant, is-sanzjoni kif prevista fl-Artikolu 286(6) TFUE, fejn il-QEA tħalli d-determinazzjoni tal-portata ta’ din is-sanzjoni għad-diskrezzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja; – tiddikjara inammissibbli t-talba ta’ K. Pinxten għad-danni; – tikkundanna lil K. Pinxten għall-ispejjeż.

37. K. Pinxten qiegħed jitlob li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha: – tissospendi l-proċeduri sakemm jingħalqu l-proċeduri kriminali; – tordna lill-QEA tipproduċi r-rapport dwar l-awditu intern, għall-perijodu mill‑2012 sal‑2018, tal-ispejjeż tal-missjoni tal-Membri tal-QEA u tal-użu ta’ vetturi uffiċjali minn dawn il-membri kollha, u tispeċifika l-miżuri meħuda bħala riżultat ta’ dan ir-rapport, u tipproduċi n-noti relatati mal-pressjoni magħmula fuq l-awditur intern; – tiċħad ir-rikors ippreżentat mill-QEA; – tikkundanna lill-QEA tħallsu s-somma ta’ EUR 50000 bħala kumpens għad-danni morali subiti; – tikkundanna lill-QEA għall-ispejjeż kollha.

VI. Is-sottomissjonijiet tal-partijiet

38. Bħala rimarka preliminari, għandu jiġi nnotat li l-partijiet issottomettew osservazzjonijiet bil-miktub voluminużi, u argumentaw, fil-parti kbira, b’riferiment għal iktar minn 25000 paġna ta’ annessi. Ikun pjuttost inutli nipprova niġbor fil-qosor l-argumenti tagħhom kollha b’mod konċiż. Għal din ir-raġuni nipproponi li nillimita lili nnifsi hawnhekk li nelenka l-ilmenti invokati mill-QEA insostenn tar-rikors tagħha, u l-argumenti proċedurali mqajma minn K. Pinxten. Għall-bqija huwa biżżejjed f’dan l-istadju ninnota li K. Pinxten isostni li l-ilmenti kollha huma infondati u li l-fatti, fil-parti l-kbira tagħhom, ma humiex stabbiliti.

A. L-ilmenti insostenn tar-rikors tal-QEA

39. Il-QEA tinvoka ħames ilmenti insostenn tat-talba tagħha.

L-ewwel ilment, relatat ma’ użu ħażin tar-riżorsi tal-QEA sabiex ikunu ffinanzjati attivitajiet mhux relatati jew inkompatibbli mad-dmirijiet ta’ Membru tal-QEA

40. Permezz tal-ewwel ilment tagħha, il-QEA tallega li K. Pinxten uża ħażin ir-riżorsi tal-QEA sabiex jiffinanzja attivitajiet li ma kinux relatati jew kienu inkompatibbli ma’ dmirijietu bħala Membru, bħal attivitajiet rikreattivi – jiġifieri safra lejn il-kumpless fil-muntanji ta’ Crans Montana (l-Isvizzera) mill‑21 sas‑26 ta’ Awwissu 2013 sabiex jipparteċipa fis-sessjoni tas-sajf tal-Forum ta’ Crans Montana, attivitajiet ta’ rikreazzjoni – bħal diversi vjaġġi għall-kaċċa inklużi tliet kaċeċ f’Chambord (Franza), vjaġġi turistiċi (partikolarment mawra f’Kuba mit‑30 ta’ Marzu sal‑14 ta’ April 2015) u attendenza għal riċevimenti jew tiġijiet ta’ ħbieb.

41. Huwa allegat ukoll li K. Pinxten talab rimborsi u ħlasijiet għal attivitajiet relatati mal-interessi personali tiegħu, b’mod partikolari b’rabta max-xiri ta’ vinja. Il-QEA tissottometti li huwa wettaq ukoll missjonijiet għal attivitajiet inkompatibbli ma’ dmirijietu, bħal attivitajiet politiċi fil-kuntest tal-involviment tiegħu mal-partit Open VLD. Fl-aħħar nett, jingħad li K. Pinxten, minn naħa, introduċa “missjonijiet mingħajr allowances” għal attivitajiet mhux relatati ma’ dmirijietu – sabiex jiżgura li ma kellux ikollu jħallas għall-mili tal-karozza uffiċjali użata fil-missjonijiet tiegħu – u, min-naħa l-oħra, uża l-karozza uffiċjali tiegħu u qabbad is-servizzi ta’ xufiera tal-QEA għal attivitajiet mhux relatati jew inkompatibbli ma’ dmirijietu, magħduda każijiet fejn huwa stess ma kienx fuq missjoni.

42. Billi aġixxa b’dan il-mod huwa allegat li K. Pinxten naqas fl-obbligi tiegħu ta’ żvestiment ta’ interessi, indipendenza, imparzjalità, impenn, integrità, responsabbiltà, eżemplarità u trasparenza. Il-QEA tallega li din l-imġiba ammontat għal ksur tal-Artikoli 285 u 286 TFUE u ta’ diversi regoli oħra tad-dritt sekondarju ( 6 ).

It-tieni lment, relatat mal-użu ħażin u illegali ta’ privileġġi fiskali

43. Skont it-tieni lment il-QEA tallega li K. Pinxten għamel użu ħażin u illegali minn privileġġi fiskali. B’dan it-tieni motiv il-QEA tissottometti li, billi għamel użu ħażin u illegali mill-karti tal-fjuwil li kienu għad-dispożizzjoni tiegħu, K. Pinxten naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu ta’ integrità, kondotta eżemplari u żvestiment ta’ interessi. Ingħad ukoll li dan kien jammonta għal ksur tal-Artikoli 285 u 286 TFUE u ta’ sensiela ta’ regoli tad-dritt sekondarju ( 7 ).

It-tielet ilment, relatat ma’ dikjarazzjonijiet foloz ta’ assigurazzjoni

44. Skont it-tielet ilment huwa allegat li K. Pinxten għamel dikjarazzjonijiet foloz relatati ma’ talbiet ta’ assigurazzjoni fil-kuntest ta’ allegati inċidenti li jinvolvu l-vettura uffiċjali mqiegħda għad-dispożizzjoni tiegħu u li fir-rigward tagħhom jingħad li huwa rċieva żewġ pagamenti indebiti ta’ kumpens. Wieħed kien jirrigwarda inċident irrapportat bejn il-karozza privata tiegħu, misjuqa minn ibnu, u l-karozza uffiċjali, misjuqa mix-xufier tiegħu. L-ieħor kien relatat ma’ inċident li fih ix-xufier tiegħu saq fuq bagalja li kien fiha flixkun inbid u diversi biċċiet ta’ ħwejjeġ. Madankollu, mix-xhieda tax-xufier, mogħtija matul l-investigazzjoni, jidher li x-xufier ma kienx involut fl-ewwel inċident, u li t-tieni inċident ma kienx wassal għall-konsegwenzi li kienu ġew iddikjarati lill-kumpannija tal-assigurazzjoni.

45. Jekk din l-allegazzjoni partikolari hija minnha, allura jkun diffiċli li wieħed ma jaqbilx li K. Pinxten kien naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu ta’ integrità, kondotta eżemplari u żvestiment ta’ interessi, u b’hekk kiser l-Artikoli 285 u 286 TFUE u sensiela ta’ regoli tad-dritt sekondarju ( 8 ).

Ir-raba’ lment, relatat mal-pożizzjoni mhux iddikjarata u illegali ta’ maniġer ta’ kumpannija kummerċjali u ta’ attività politika qawwija

46. Fir-rigward tar-raba’ lment, il-QEA tikkritika lil K. Pinxten minħabba li aġixxa bħala maniġer ta’ kumpannija kummerċjali u minħabba li daħal f’attività politika b’mod attiv fi ħdan partit politiku waqt li kien fil-kariga fil-QEA. Huwa għal darba oħra allegat li K. Pinxten, b’hekk, naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu ta’ żvestiment ta’ interessi, indipendenza, imparzjalità, impenn, integrità, responsabbiltà, kondotta eżemplari u trasparenza. F’dawn iċ-ċirkustanzi, huwa jkun kiser l-Artikoli 285 u 286 TFUE u sensiela ta’ regoli tad-dritt sekondarju ( 9 ).

Il-ħames ilment, relatat mal-kunflitt ta’ interess maħluq fil-kuntest ta’ offerta għall-kiri ta’ appartament privat lill-kap ta’ entità awditjata

47. Permezz tal-ħames ilment, il-QEA tallega li K. Pinxten ħoloq kunflitt ta’ interess billi offra servizz lill-kap ta’ entità awditjata. B’mod iktar preċiż, huwa akkużat li offra appartament privat għall-kiri lir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà, meta dik l-entità kienet taqa’ taħt il-ġurisdizzjoni tal-Awla III li tagħha huwa kien id-dekan. Dan kien jaffettwa l-indipendenza u l-imparzjalità tiegħu jew, tal-inqas, seta’ ta din l-impressjoni.

48. Huwa allegat li K. Pinxten għalhekk ħoloq sitwazzjoni li fiha kien hemm kunflitt ta’ interess u naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu ta’ żvestiment ta’ interessi, indipendenza, imparzjalità, integrità u kondotta eżemplari. Huwa allegat li f’dawn iċ-ċirkustanzi din il-kondotta ammontat għal ksur tal-Artikoli 285 u 286 TFUE u ta’ sensiela ta’ regoli tad-dritt sekondarju ( 10 ).

B. K. Pinxten

49. Kif intqal iktar ’il fuq, K. Pinxten jissottometti li l-ilmenti kollha huma infondati u li l-fatti, fil-parti l-kbira tagħhom, ma humiex stabbiliti. Barra minn dan, huwa jressaq diversi argumenti b’rabta mal-aspetti proċedurali ta’ dan ir-rikors u mad-drittijiet tad-difiża tiegħu.

Fuq ir-rabta bejn dan ir-rikors u l-proċeduri kriminali pendenti fil-Lussemburgu

50. Bħala punt preliminari, K. Pinxten jissottometti li l-prinċipju li skontu proċeduri dixxiplinari għandhom jistennew l-eżitu tal-proċess kriminali japplika f’din il-kawża. F’dawn iċ-ċirkustanzi, huwa jikkontendi li l-Qorti tal-Ġustizzja ma għandhiex tagħti s-sentenza tagħha qabel ma jintemmu l-proċeduri kriminali.

Il-prinċipju ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva

51. L-ewwel nett, K. Pinxten jissottometti li, fil-kuntest tar-rikors ippreżentat skont l-Artikolu 286(6) TFUE, huwa ma jgawdix mid-dritt ta’ aċċess għal qorti (“droit au juge”), lanqas mid-dritt ta’ aċċess għal żewġ livelli ta’ ġurisdizzjoni bi ksur tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”) u tal-Artikolu 2 tal-Protokoll Nru 7 tal-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali ffirmata fi Strasbourg fit‑22 ta’ Novembru 1984 (iktar ’il quddiem il-“KEDB”), rispettivament.

52. Skont K. Pinxten il-Qorti tal-Ġustizzja taġixxi, skont l-Artikolu 286(6) TFUE, bħala awtorità dixxiplinari u mhux bħala “qorti”. Għaldaqstant, K. Pinxten jikkontendi li huwa mċaħħad minn kull forma ta’ protezzjoni ġudizzjarja. Ikun isegwi li l-proċedura msemmija fl-Artikolu 286 TFUE ma tistax tkun il-bażi għar-rikors ippreżentat mill-QEA.

L-irregolarità tal-atti adottati mill-QEA sabiex il-kawża tinġieb quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

53. It-tieni nett, K. Pinxten jinvoka żewġ argumenti proċedurali b’rabta mad-deċiżjoni adottata mill-QEA sabiex il-kawża tinġieb quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja.

54. Minn naħa, huwa jqis li l-għadd ta’ Membri tal-QEA li vvutaw favur li l-kawża tiġi rreferita lill-Qorti tal-Ġustizzja ma kienx biżżejjed. Filwaqt li l-Artikolu 4(4) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jeħtieġ maġġoranza ta’ erbgħa minn kull ħamsa ta’ dawn il-Membri – jiġifieri 23 Membru – 22 minnhom biss fil-fatt ivvotaw favur din id-deċiżjoni.

55. Min-naħa l-oħra, filwaqt li l-Artikolu 8 u l-Artikolu 49(3) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jeħtieġu li s-smigħ ta’ Membru li jkun tressaq ilment kontrih jitmexxa mingħajr ebda interpretu jew membru tal-persunal tal-QEA, is-smigħ ta’ K. Pinxten tmexxa fil-preżenza tas-Segretarju Ġenerali u tal-Kap tas-Servizz Legali ta’ dik l-istituzzjoni.

Il-ksur tar-rekwiżit ta’ żmien raġonevoli

56. It-tielet nett, K. Pinxten iqis li l-QEA kisret id-dritt tiegħu għal smigħ fi żmien raġonevoli billi kkontestat il-legalità tat-talbiet li huwa ressaq sa mill‑2006, anki jekk il-QEA kellha, mill-bidu nett tal-kariga tiegħu, l-informazzjoni kollha rilevanti għad-dispożizzjoni tagħha sabiex taċċerta jekk dawk it-talbiet kinux leġittimi u, fi kwalunkwe każ, setgħet titlob kjarifika jekk din kienet meħtieġa.

57. Abbażi tar-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit tal-Unjoni, K. Pinxten jitlob li l-QEA tiġi preskritta milli tippreżenta rikorsi relatati ma’ fatti stabbiliti li kienu jmorru lura iktar minn tliet snin jew massimu ta’ ħames snin mill‑5 ta’ Ottubru 2018, jiġifieri, id-data tar-rapport preliminari tal-QEA.

L-investigazzjoni illegali tal-OLAF u r-rapport tiegħu

58. Fir-rigward tal-investigazzjoni tal-OLAF, K. Pinxten isemmi tliet irregolaritajiet li jkollhom impatt fuq ir-rapport, li huwa l-bażi tar-rikors tal-QEA.

59. L-ewwel, K. Pinxten jissottometti, essenzjalment, li l-OLAF estenda b’mod irregolari l-iskop tal-investigazzjoni tiegħu abbażi tal-analiżi tad-data misjuba matul l-ispezzjoni mwettqa fl-uffiċċju tiegħu. It-tieni, l-OLAF kiser id-dritt tiegħu għal ħajja privata billi ħa fajls privati, li xi wħud minnhom kien fihom komunikazzjonijiet mal-avukat tiegħu. It-tielet, l-OLAF allegatament kiser id-drittijiet tad-difiża tiegħu b’erba’ modi. L-ewwel, il-ġabra ta’ fatti kienet tassew qasira, it-tabelli mehmuża ma’ din il-ġabra ta’ fatti ma kinux jinftiehmu u mhux id-dokumenti kollha korroborattivi kienu ġew ikkomunikati. It-tieni, K. Pinxten allegatament ma nstemax dwar il-fatti kollha u kwistjonijiet rilevanti oħra li wasslu għar-rapport. It-tielet, l-argumenti tiegħu ma ġewx diskussi iżda biss ikkopjati fl-aħħar tar-rapport. Ir-raba’, l-assistent li kellu qabel ma kinitx irċeviet kopja tat-traskrizzjoni mis-smigħ orali tagħha.

VII. Analiżi

60. Ir-rikors ippreżentat mill-QEA jqajjem għadd ta’ kwistjonijiet proċedurali u sostantivi. Naħseb, madankollu, li t-tweġiba għal bosta minnhom tiddependi min-natura intrinsika ta’ din il-proċedura u mill-iskop tal-missjoni tal-QEA u mid-dmirijiet tal-Membri tagħha. Nipproponi, għalhekk, li naqsam l-analiżi tiegħi f’erba’ taqsimiet. L-ewwel ser nipprova niddetermina n-natura tal-azzjoni prevista fl-Artikolu 286(6) TFUE u d-dmirijiet tal-Membri tal-QEA fid-dawl tal-funzjoni ta’ din l-istituzzjoni. Sussegwentement ser inqis il-kwistjonijiet proċedurali. Fl-aħħar, ser neżamina l-kawża fuq il-mertu u s-sanzjonijiet possibbli li għandhom jiġu applikati.

A. Ir-rwol tal-QEA

1. In-natura tal-proċeduri skont l-Artikolu 286(6) TFUE

61. Skont l-Artikolu 286(5) TFUE, minbarra sostituzzjoni normali jew mewt, id-dmirijiet ta’ Membru tal-QEA għandhom jintemmu meta huwa jirriżenja, jew ikun imġiegħel jirtira b’sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja skont l‑Artikolu 286(6) TFUE.

62. Din l-aħħar dispożizzjoni tgħid li Membru tal-QEA jista’ jitneħħa mill-kariga tiegħu jew jitneħħielu d-dritt tiegħu għal pensjoni jew benefiċċji oħra minflokha biss jekk il-Qorti tal-Ġustizzja, fuq talba tal-QEA, tikkonstata li l-Membru ma jkunx għadu jissodisfa l-kundizzjonijiet meħtieġa jew jissodisfa l-obbligi li jirriżultaw mill-kariga tiegħu. It-Trattat jipprevedi regola simili għall-Membri tal-Kummissjoni fit-tieni paragrafu tal-Artikolu 245 TFUE. Fir-rigward tal-proċedura stabbilita minn din id-dispożizzjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li din kienet “proċedura awtonoma” li ma tistax titqabbel mal-proċeduri dixxiplinari li jkunu jinvolvu uffiċjal jew membru tal-persunal tal-Unjoni ( 11 ). B’mod iktar speċifiku, fl-unika kawża komparabbli, Il‑Kummissjoni vs Cresson ( 12 ), l-Avukat Ġenerali Geelhoed qies li “minħabba li hemm rabta diretta bejn il-kondotta ta’ Kummissarju u d-dehra pubblika u l-funzjonament tal-istituzzjoni li fiha jkollu kariga, il-proċedura skont [it-tieni paragrafu tal-Artikolu 245 TFUE] hija ta’ natura kostituzzjonali” ( 13 ). Din hija wkoll l-opinjoni tiegħi minħabba li huwa ċar li dawn id-dispożizzjonijiet jikkontribwixxu sabiex tkun żgurata n-natura demokratika tal-Unjoni Ewropea bħala ordni legali mwaqqfa, kif jisħaq l-Artikolu 2 TUE, fuq l-Istat tad-dritt.

63. Minn naħa, l-inkarigu tal-QEA, li ngħatat l-istatus ta’ istituzzjoni bit-Trattat ta’ Maastricht, huwa inizjalment iddefinit fi kliem ġenerali ħafna fl-Artikolu 285 TFUE. Dan jgħid li l-funzjoni tal-QEA huwa li twettaq l-awditu tal-Unjoni. L-Artikolu 287 TFUE, li jagħti d-dettalji ta’ dan l-inkarigu u jispjega kif il-QEA jeħtiġilha twettqu, jgħid, b’mod partikolari, fil-paragrafu 1, li l-QEA għandha teżamina l-kontijiet tad-dħul u l-ħruġ kollu tal-korpi, l-uffiċċji jew l-aġenziji kollha stabbiliti mill-Unjoni u li hija għandha tipprovdi lill-Parlament u lill-Kunsill stqarrija li biha tiċċertifika l-affidabbiltà tal-kontijiet u l-legalità u r-regolarità tal-operazzjonijiet li jaqgħu taħthom, stqarrija li tista’ tiġi kkompletata b’evalwazzjonijiet speċifiċi għal kull qasam maġġuri tal-attività tal-Unjoni.

64. Il-missjoni tal-QEA hija, għaldaqstant, li tikkontribwixxi għat-titjib tal-ġestjoni finanzjarja tal-Unjoni, li tippromwovi l-obbligu ta’ rendikont u t-trasparenza, u li taġixxi bħala l-gwardjan indipendenti tal-interessi finanzjarji taċ-ċittadini tal-Unjoni ( 14 ). Fi kliem ieħor, billi jiġi aċċettat il-kliem tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja fiż-żmien tal-wegħda solenni mogħtija mill-ewwel Membri tal-QEA f’Ottubru 1977, il-QEA hija “l-kuxjenza finanzjarja” tal-Unjoni Ewropea ( 15 ).

65. Min-naħa l-oħra, għandu wkoll jitfakkar li t-Trattati stabbilixxew sistema għat-tqassim ta’ setgħat fost l-istituzzjonijiet tal-Unjoni, li tassenja lil kull waħda minnhom ir-rwol proprju tagħha fl-istruttura istituzzjonali tal-Unjoni u fit-twettiq tal-inkarigi fdati lill-Unjoni ( 16 ). F’dan ir-rigward, il-ħolqien tal-QEA kien ippreżentat bħala garanzija ta’ bilanċ u ta’ imparzjalità fl-arkitettura istituzzjonali ( 17 ).

66. Minbarra dan, il-ħtieġa għal awditu estern tal-finanzi pubbliċi hija kondiviża b’mod wiesa’ u hija meqjusa bħala wieħed mill-pilastri tad-demokrazija ( 18 ). Huwa biss xieraq li ċ-ċittadini tal-Unjoni u l-persuni taxxabbli jkollhom garanzija dwar il-mod kif jittieħed u jintefaq dħul pubbliku. Bħala istituzzjoni gwardjana mhux maġġoritarja, il-QEA għandha rwol ewlieni fil-governanza demokratika, anki jekk, bħall-ġudikatura tal-Unjoni, din ix-xorta ta’ istituzzjoni ma hijiex direttament suġġetta għas-superviżjoni politika jew għall-vot popolari ( 19 ). L-element determinanti tal-leġittimità tal-QEA jinsab, għalhekk, fl-indipendenza tagħha u fl-importanza tar-rwol tagħha fit-trawwim ta’ governanza tajba u fil-promozzjoni tal-fiduċja tal-pubbliku fil-mod li bih it-tassazzjoni tal-Unjoni u dħul ieħor jintużaw korrettement bl-aħjar effikaċità fir-rigward tal-ispejjeż ( 20 ).

67. Madankollu, skont it-teorija ta’ Montesquieu kmieni sa mill‑1748, huwa ċar li dawk kollha li jkunu f’kariga jtendu li jabbużaw mis-setgħat tagħhom u jissoktaw jagħmlu hekk sakemm jitwaqqfu. Din hija r-raġuni għaliex “sabiex ma jitħalliex li jkun hemm abbuż ta’ setgħa, għandu jinħoloq dak kollu possibbli sabiex setgħa twaqqaf setgħa” ( 21 ). Prinċipji ta’ separazzjoni ta’ setgħat kienu, għalhekk, irfinati mal-medda tas-snin sabiex l-istituzzjonijiet kollha – kemm dawk eletti u, daqstant importanti, dawk mhux eletti – ikunu suġġetti għal kontroll u superviżjoni. Illum huwa aċċettat li, f’demokrazija, kull setgħa titlob lil setgħa opposta tikkontrollaha bil-għan li timmoderaha ( 22 ).

68. Il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 286(6) TFUE, b’hekk, tikkontribwixxi sabiex tkun żgurata n-natura demokratika tal-Unjoni Ewropea bħala ordni legali bbażata, kif jisħaq l-Artikolu 2 TUE, fuq l-Istat tad-dritt. Essenzjalment hija tipprovdi għal dak li jammonta għat-tressiq quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja ta’ Membru (jew, bħal f’din il-kawża, ta’ ex Membru) ta’ istituzzjoni tal-Unjoni meta l-kondotta ta’ din il-persuna tonqos milli tħares regoli demokratiċi xierqa. Hemm dispożizzjonijiet simili fil-kostituzzjonijiet nazzjonali u fil-liġijiet fundamentali ta’ ħafna Stati Membri fir-rigward ta’ okkupanti ta’ kariga kostituzzjonali ( 23 ). Bħala tali, din il-proċedura hija, għalhekk, ta’ natura kostituzzjonali.

69. Fl-aħħar nett, il-fatt li l-proċedura msemmija fl-Artikolu 286(6) TFUE hija l-unika waħda li fiha l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja jeħtieġ li l-kawża tinqata’ mill-Qorti tal-Ġustizzja f’seduta plenarja – flimkien mal-Artikolu 228(2) TFUE għal kawżi li jinvolvu l-Ombudsman Ewropew, u mal-Artikoli 245 u 247 TFUE għal kawżi li jinvolvu Membri tal-Kummissjoni – juri, jekk hemm bżonn, l-importanza u n-natura straordinarja ta’ din il-proċedura ( 24 ). Dan ir-rekwiżit fih innifsu huwa biżżejjed sabiex juri l-fatt li din il-proċedura ma hijiex ta’ natura dixxiplinari, minħabba li l-karatteristika nnifisha ta’ “ġustizzja dixxiplinari” hija preċiżament li ġeneralment tammonta għal forma ta’ sanzjoni privata bbażata fuq kuntratt, iktar milli l-ġustizzja pubblika mogħtija minn okkupanti ta’ kariga ġudizzjarja ( 25 ). Għall-kuntrarju, fi proċeduri dixxiplinari, l-istituzzjoni li timponi s-sanzjoni ma tkunx qorti skont it-tifsira tal-Artikolu 47 tal-Karta, iżda tkun pjuttost awtorità amministrattiva ( 26 ).

2. Id-dmirijiet tal-Membri tal-QEA

70. Kif iddikjarat il-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Cresson (C‑432/04, EU:C:2006:455), anki jekk ksur ta’ ċertu grad ta’ gravità huwa meħtieġ qabel ma d-dispożizzjonijiet relattivi tal-Artikolu 245 TFUE jkunu jistgħu jinbdew kif imiss, “il-membri tal-Kummissjoni għandhom jiżguraw li jġibu ruħhom b’mod inattakkabbli” ( 27 ). Dan ir-rekwiżit japplika wkoll għall-Membri tal-QEA.

71. Tabilħaqq, kif spjega l-Avukat Ġenerali Geelhoed f’dik il-kawża, “huwa essenzjali sabiex l-istituzzjonijiet tal-[Unjoni] jiffunzjonaw sewwa li persuni li jokkupaw kariga għolja ma jitqisux biss bħala li jkunu kompetenti mill-aspett professjonali, iżda jitqiesu li jkunu ta’ mġiba inattakkabbli. Il-kwalitajiet personali ta’ dawn il-persuni jirriflettu direttament fuq il-fiduċja li l-pubbliku ġenerali jkollu fl-istituzzjonijiet [tal-Unjoni], il-kredibbiltà tagħhom u, għalhekk, l-effikaċja tagħhom” ( 28 ).

72. Huwa b’dan il-għan f’moħħna li għandna ninterpretaw l-Artikoli 285 u 286 TFUE, li jelenkaw xi wħud mid-dmirijiet inklużi fil-wegħda solenni mogħtija mill-Membri tal-QEA fil-bidu taż-żmien tal-kariga tagħhom.

73. L-ewwel wieħed minnhom huwa li jkunu kompletament indipendenti u jaġixxu fl-interess ġenerali tal-Unjoni. Il-Membri tal-QEA la jistgħu jfittxu u lanqas jieħdu istruzzjonijiet mingħand ebda gvern jew mingħand ebda korp ieħor. Barra minn dan, huma għandhom jonqsu minn kull azzjoni li tkun inkompatibbli mad-dmirijiet tagħhom kemm matul kif ukoll wara ż-żmien tal-kariga tagħhom. Għalhekk, huma għandhom iħarsu l-obbligi li jirriżultaw mill-kariga tagħhom. Kif jispeċifika l-Artikolu 286(4) TFUE, dan jinkludi “b’mod speċjali id-dmir tagħhom li jaġixxu b’integrità u diskrezzjoni rigward l-aċċettazzjoni ta’ xi ħatriet jew benefiċċji, wara li tintemm il-kariga tagħhom” ( 29 ).

74. Għandu jiġi nnotat li dawn l-obbligi huma abbozzati fl-istess kliem bħal dawk interpretati mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Cresson (C‑432/04, EU:C:2006:455) f’dak li jirrigwarda d-dmirijiet tal-Membri tal-Kummissjoni. F’dawn iċ-ċirkustanzi, minħabba li l-Artikolu 286(4) TFUE wkoll ma fih ebda restrizzjoni fuq il-kunċett ta’ “obbligi li jirriżultaw [mill-kariga ta’ Membru tal-QEA]”, dan il-kliem għandu jiġi interpretat bl-istess mod wiesa’ bħalma kien ġie interpretat għall-Membri tal-Kummissjoni ( 30 ).

75. Għalhekk huwa importanti li l-Membri tal-QEA, “in kunsiderazzjoni tar-responsabbiltajiet għolja li huma fdati lilhom […] josservaw l-iktar normi rigorużi fil-qasam ta’ mġiba. Għaldqastant hemm lok li dan il-kunċett jiġi mifhum bħala li jinkludi, barra l-obbligi li jġibu rwieħhom b’integrità u jeżerċitaw diskrezzjoni, espressament msemmija [fl-Artikolu 286(4) TFUE], id-dmirijiet kollha li jirriżultaw mill-kariga tagħhom ta’ membru tal-[QEA] […] Għaldaqstant […] [i]l-membri tal-[QEA] […] għandhom, f’kull mument, iqegħdu l-interess ġenerali tal-[Unjoni] qabel kollox, mhux biss qabel interessi nazzjonali, iżda wkoll qabel l-interessi personali” ( 31 ).

76. Dan ifisser, b’mod konkret, li l-Membri tal-QEA għandhom iħarsu l-obbligi ta’ indipendenza, integrità u diskrezzjoni kif stabbiliti fl-Artikoli 285 u 286 TFUE, iżda wkoll l-ogħla standard ta’ imparzjalità ( 32 ) u żvestiment ta’ interessi. Għall-Membri tal-QEA, li hija, kif diġà ngħad, il-“kuxjenza finanzjarja” tal-Unjoni, dan neċessarjament jimplika responsabbiltà sħiħa fil-mod ta’ kif huma jonfqu fondi pubbliċi u, għaldaqstant, ċertu grad ta’ trasparenza fil-mod ta’ kif huma jagħmlu dan.

B. Konformità ma’ regoli proċedurali u diversi drittijiet invokati minn K. Pinxten

1. Fuq ir-rabta bejn dan ir-rikors u l-proċedura kriminali pendenti fil-Lussemburgu

77. Bħala punt preliminari, K. Pinxten iqis li l-prinċipju li skontu proċeduri dixxiplinari għandhom jistennew l-eżitu ta’ proċess kriminali japplika f’din il-kawża.

78. Min-naħa tiegħi, madankollu, naħseb li dan jammonta għal karatterizzazzjoni żbaljata tan-natura tal-proċeduri previsti fl-Artikolu 286(6) TFUE, li hija, kif issuġġerejt qabel, ta’ natura kostituzzjonali. Il-fatt li jiġi aċċettat li l-Qorti tal-Ġustizzja ma għandhiex tagħti s-sentenza tagħha qabel ma jintemmu l-proċeduri kriminali jimmina l-għan speċifiku segwit mill-Artikolu 286(6) TFUE bħala parti ewlenija tas-separazzjoni tas-setgħat stabbilita mit-Trattat. Kif l-Avukat Ġenerali Geelhoed spjega fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Cresson, proċedura kriminali nazzjonali u l-Artikolu 286(6) TFUE jaqdu għanijiet differenti fl-ordinamenti ġuridiċi nazzjonali u tal-Unjoni: “filwaqt li dik tal-ewwel għandha l-għan li tinforza standards li jitqiesu li huma essenzjali għat-tessut tas-soċjetà fil-livell nazzjonali, dan tal-aħħar huwa mfassal sabiex jiżgura li l-istituzzjonijiet [tal-Unjoni] jiffunzjonaw sewwa sabiex jitwettqu l-għanijiet tat-Trattati” ( 33 ), u, inżid ukoll, rispett għall-funzjonament demokratiku tal-Unjoni.

79. Barra minn dan, filwaqt li l-imġiba li tagħti lok għaż-żewġ proċeduri tista’ tkun l-istess, ir-regoli u d-dmirijiet li fid-dawl tagħhom l-oġġettività tal-fatti għandha tintwera sabiex persuna involuta tinstab ħatja ma humiex l-istess. Il-Qorti tal-Ġustizzja, għalhekk, ma hijiex marbuta bil-karatterizzazzjoni legali tal-fatti magħmula fil-kuntest tal-proċeduri kriminali, u huwa għall-Qorti tal-Ġustizzja, filwaqt li teżerċita d-diskrezzjoni tagħha b’mod sħiħ, li tinvestiga jekk il-kondotta lmentata fil-proċeduri mressqa skont l-Artikolu 286(6) TFUE tikkostitwixxix ksur tal-obbligi li jirriżultaw mill-kariga ta’ Membru tal-QEA ( 34 ). Għaldaqstant, ikun xi jkun l-eżitu tal-proċeduri kriminali nazzjonali, l-eżitu tal-proċedura skont l-Artikolu 286(6) TFUE huwa indipendenti mis-sentenzi fi proċeduri oħra ( 35 ). L-oppost huwa minnu wkoll inkwantu l-eżitu tal-proċeduri preżenti ma għandux rilevanza fuq proċeduri kriminali pendenti fil-Lussemburgu.

80. Meqjusa l-kunsiderazzjonijiet preċedenti, jiena konvint li ma huwiex, għalhekk, meħtieġ li wieħed jistenna l-eżitu tal-proċeduri kriminali nazzjonali li bħalissa jinsabu pendenti quddiem il-qrati nazzjonali tal-Lussemburgu.

2. Il-prinċipju ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva

81. K. Pinxten jissottometti li, fil-kuntest tar-rikors ippreżentat skont l-Artikolu 286(6) TFUE, huwa la jgawdi mid-dritt ta’ aċċess għal qorti u lanqas mid-dritt ta’ aċċess għal żewġ livelli ta’ ġurisdizzjoni, bi ksur tal-Artikolu 47 tal-Karta u tal-Artikolu 2 tal-Protokoll Nru 7 tal-KEDB.

82. F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li, anki kieku kien aċċettat li din l-aħħar dispożizzjoni tapplika għal proċeduri abbażi tal-Artikolu 245 TFUE, “biżżejjed li jiġi mfakkar li, skont it-tieni paragrafu ta’ l-Artikolu 2 ta’ l-imsemmi Protokoll, dan id-dritt jista’ jkun suġġett għal eċċezzjonijiet b’mod partikolari meta l-persuna kkonċernata tkun ġiet iġġudikata fl-ewwel istanza mill-għola qorti” ( 36 ). Meqjus li ż-żewġ proċeduri jixtiebhu, l-istess għandu japplika għall-proċedura msemmija fl-Artikolu 286(6) TFUE.

83. Bi tweġiba, K. Pinxten jargumenta li l-Qorti tal-Ġustizzja taġixxi, taħt l-Artikolu 286(6) TFUE, bħala awtorità dixxiplinari u mhux bħala “qorti”. Għaldaqstant, K. Pinxten jikkontendi li huwa mċaħħad minn kull forma effettiva ta’ protezzjoni ġudizzjarja. Isegwi li l-proċedura msemmija f’din id-dispożizzjoni ma tistax tkun il-bażi għar-rikors ippreżentat mill-QEA.

84. Dan l-argument jammonta sostanzjalment għal kontestazzjoni tal-validità ta’ dispożizzjoni tat-Trattat filwaqt li l-eżami tal-validità tad-dritt primarju ma jaqax fil-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja ( 37 ). F’kull każ, kif diġà indikajt, in-natura tal-proċedura inkwistjoni ma hijiex dixxiplinari iżda hija pjuttost ta’ natura kostituzzjonali.

85. Barra minn dan, għandu jiġi nnotat li l-proċedura kollha mmexxija quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja abbażi tal-Artikolu 286(6) TFUE hija konformi mar-regoli applikabbli għal rikorsi diretti previsti fir-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja. Huwa wkoll impressjonanti li l-proċeduri għandhom jinstemgħu mill-Qorti tal-Ġustizzja f’seduta plenarja skont l-Artikolu 16 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-konvenut fil-proċeduri jikseb il-benefiċċju ta’ smigħ minn kumpliment sħiħ ta’ mħallfin indipendenti li huma nnifishom jagħmlu parti mill-istituzzjoni tal-Unjoni fdata bl-interpretazzjoni u bl-applikazzjoni tat-Trattati. Huwa ċar li, f’dan il-kuntest, il-Qorti tal-Ġustizzja taġixxi, kif l-Avukat Ġenerali Geelhoed iddikjara fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Cresson, bħala “il-ġudikatura imparzjali [tal-Unjoni]” ( 38 ).

3. L-irregolarità tal-atti adottati mill-QEA sabiex tressaq il-kawża quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

86. K. Pinxten jinvoka żewġ argumenti proċedurali b’rabta mad-deċiżjoni adottata mill-QEA sabiex tressaq il-kawża quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja.

87. Fl-ewwel lok, huwa jikkontendi li l-għadd tal-Membri tal-QEA li vvutaw favur li l-kawża tiġi rreferita lill-Qorti tal-Ġustizzja ma kienx biżżejjed skont l-Artikolu 4(4) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA. Fit-tieni lok, huwa jargumenta li s-smigħ tiegħu seħħ fil-preżenza tas-Segretarju Ġenerali u tal-Kap tas-Servizz Legali ta’ dik l-istituzzjoni, u dan b’mod kuntrarju għar-rekwiżiti tal-Artikolu 49(3) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA ( 39 ). Nipproponi issa li nittratta dawn l-argumenti wieħed wara l-ieħor.

a) Fuq l-Artikolu 4(4) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA

88. L-Artikolu 25(3) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jipprovdi li d-deċiżjonijiet tal-QEA għandhom jittieħdu b’maġġoranza tal-Membri preżenti għal-laqgħa tal-QEA. B’deroga minn din ir-regola, l-Artikolu 4(4) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jgħid li d-deċiżjoni tal-QEA li tippreżenta rikors quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja abbażi tal-Artikolu 286(6) TFUE “għandha tittieħed b’vot sigriet minn maġġoranza ta’ erbgħa minn kull ħamsa tal-Membri [tal-QEA]”.

89. Fid-data li fiha ttieħed il-vot rilevanti kien hemm 28 Membru tal-QEA. Minn dawn it‑28 Membru, żewġ Membri rrikużaw lilhom innifishom: wieħed minħabba li kien ħabib ta’ K. Pinxten u l-ieħor minħabba li kienet il-membru Belġjana li ssuċċedietu. Erba’ membri oħra tal-QEA ma kinux preżenti u kienu ġew skużati għal din il-fini.

90. Meta l-kliem tal-eċċezzjoni fl-Artikolu 4(4) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jitqabbel mal-prinċipju stabbilit fl-Artikolu 25(3) ta’ dawn ir-regoli wieħed għaldaqstant isib x’jitgħallem. Dak tal-ewwel jipprovdi li l-għadd meħtieġ huwa ta’ erbgħa minn kull ħamsa tal-Membri, filwaqt li l-Artikolu 25(3) jsemmi maġġoranza tal-Membri preżenti fil-laqgħa rilevanti. Minħabba l-kliem kuntrastanti ta’ dawn iż-żewġ dispożizzjonijiet, huwa ċar, għalhekk, li l-maġġoranza ta’ erbgħa minn kull ħamsa għandha tkun ikkalkolata abbażi tal-għadd tal-Membri tal-QEA u mhux biss b’riferiment għall-Membri fil-fatt preżenti waqt il-vot.

91. Minħabba li l-QEA kellha 28 Membru bi dritt għal vot fiż-żmien tad-deċiżjoni inkwistjoni, il-maġġoranza teoretikament meħtieġa kienet ta’ 23 membru. Jekk, madankollu, jitħallew barra r-rikużi, dak l-għadd jitnaqqas għal 26 Membru, sabiex b’hekk il-maġġoranza ta’ votanti meħtieġa kienet ta’ 21.

92. Huwa minnu li r-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA ma fihom ebda dispożizzjoni dwar il-kwistjoni speċifika ta’ rikuża. Minkejja dan, kif l-Avukat Ġenerali Wahl osserva fir-rigward tal-Qorti tal-Ġustizzja, ma huwiex għaliex ir-Regoli tal-Proċedura ma fihom ebda regola speċifika dwar rikuża tal-Membri tagħha li l-prinċipju ma jistax jiġi invokat ( 40 ). Tabilħaqq, rikuża ma hija xejn inqas minn parti mir-rekwiżit ta’ imparzjalità li għandu jiġi ssodisfatt minn kull “qorti” skont it-tifsira tal-Artikolu 47 tal-Karta ( 41 ).

93. Madankollu, din il-kundizzjoni ta’ imparzjalità naturalment tapplika wkoll għall-istituzzjonijiet tal-Unjoni bis-saħħa tad-dritt għal amministrazzjoni tajba kif previst fl-Artikolu 41 tal-Karta ( 42 ). Isegwi li l-possibbiltà ta’ rikuża, għalhekk, tapplika neċessarjament għal deċiżjonijiet meħuda mill-QEA, l-iktar fil-kuntest ta’ proċeduri amministrattivi mibdija kontra persuni u li x’aktarx jintemmu b’deċiżjonijiet li jaffettwawhom ħażin.

94. F’dawn iċ-ċirkustanzi, minħabba li l-iskop ta’ rikuża huwa li jkun evitat kull kunflitt ta’ interess, huwa wkoll ċar li l-persuna li tirrikuża lilha nnifisha jew li tiġi rrikużata ma għandha tintervjeni bl-ebda mod fil-proċeduri. Sa ċertu punt, il-persuna li tirrikuża lilha nnifisha ma tkunx għadha, għall-inqas temporanjament, Membru tal-istituzzjoni inkwistjoni, fir-rigward ta’ problema partikolari. L-effett ta’ rikuża ma jistax, għalhekk, jitqies bħala ekwivalenti għal astensjoni. Kieku kien mod ieħor, il-persuna rrikużata kienet tkun inkluża fil-quorum. Madankollu, tali inklużjoni jista’ jkollha impatt fuq id-deċiżjoni adottata, u b’hekk tiftaħ il-bieb għal perċezzjoni ta’ parzjalità.

95. Għaldaqstant, meqjusa l-kunsiderazzjonijiet preċedenti, inqis li ż-żewġ Membri tal-QEA li rrikużaw lilhom innifishom ma għandhomx jingħaddu għall-finijiet tal-Artikolu 4(4) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA. F’dawn iċ-ċirkustanzi, jidher, għalhekk, li nkisbet il-maġġoranza ta’ erbgħa minn kull ħamsa meħtieġa minn din id-dispożizzjoni.

b) Fuq l-Artikolu 49(3) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA

96. L-Artikolu 8 tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jipprovdi li laqgħat tal-QEA li jsiru skont il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 4 tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA huma “laqgħat in camera” skont it-tifsira tal-Artikolu 49(3) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA. B’mod konkret, dan ifisser li s-smigħ ta’ Membru li jkun tressaq ilment kontrih għandu jsir mingħajr ebda interpretu jew membru tal-persunal tal-QEA.

97. Għandu jkun innotat, madankollu, li l-Artikolu 39(1) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jgħid li s-Segretarju Ġenerali huwa l-persuna inkarigata sabiex jitħejjew u jinżammu l-minuti tal-laqgħat tal-QEA. L-Artikolu 50(1) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jikkonferma li l-abbozz tal-minuti tal-QEA jitħejja mis-Segretarju Ġenerali jew minn kull persuna nnominata għal dan il-għan. Minkejja dan, filwaqt li l-ħames paragrafu tal-istess artikolu jinnota li l-minuti ta’ laqgħat in camera għandhom ikunu suġġetti għal distribuzzjoni ristretta, ma jingħatawx dettalji dwar min għandu jżomm il-minuti f’dawn iċ-ċirkustanzi partikolari. L-Artikolu 23 tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA jeħtieġ li minuti għandhom jinżammu għal kull laqgħa tal-QEA, mingħajr eċċezzjoni.

98. F’dawn il-kundizzjonijiet, minħabba li huwa ovvju li s-smigħ ta’ Membru tal-QEA li jinstema’ fil-kuntest tal-applikazzjoni tal-Artikolu 4 tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA għandu jiġi traskritt, wieħed għandu jassumi li la l-Artikolu 8 u lanqas l-Artikolu 49(3) u lanqas, wara kollox, l-Artikolu 50 tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA ma jidderogaw mir-regola msemmija fl-Artikolu 39 ta’ dawn ir-regoli. F’dawn iċ-ċirkustanzi l-Artikolu 49(3) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA għandu, għalhekk, jiġi interpretat bħala li ma jirreferix għas-Segretarju Ġenerali jew għall-persuna nnominata abbażi tal-Artikolu 50(1) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA.

99. F’dan ir-rigward, jista’ jiġi nnotat li deċiżjoni tal-QEA tat‑12 ta’ Frar 2015 ( 43 ) kienet tgħid li l-Kap tas-Servizz Legali kien innominat abbażi tal-Artikolu 50(1) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni ta’ Regoli tal-Proċedura tal-QEA sabiex jassisti lis-Segretarju Ġenerali fl-inkarigu tiegħu li jsegwi laqgħat b’riferiment espliċitu għall-minuti. Ifisser, għalhekk, li għal dawn ir-raġunijiet, il-preżenza tiegħu waqt is-smigħ ta’ K. Pinxten, flimkien ma’ dik tas-Segretarju Ġenerali, kienet, għaldaqstant, b’mod konformi mar-regoli applikabbli tal-QEA.

100. F’kull każ, inżid waqt li jiena għaddej, li l-preżenza tal-Kap tas-Servizz Legali hija, bħala prinċipju, garanzija ta’ konformità mar-regoli għall-benefiċċju tal-Membru kkonċernat. F’dan il-kuntest, l-Artikolu 49(3) tar-Regoli għall-Implimentazzjoni tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA għandu, għalhekk, jiġi interpretat bħala li lanqas ma jagħmel riferiment għall-Kap tas-Servizz Legali.

4. Il-ksur tar-rekwiżit ta’ żmien raġonevoli

101. Fit-tielet lok K. Pinxten iqis li l-QEA kisret id-dritt tiegħu għal smigħ fi żmien raġonevoli billi kkontestat il-legalità tat-talbiet li huwa għamel sa mill‑2006, anki jekk il-QEA kellha, mill-bidu tal-kariga tiegħu, l-informazzjoni rilevanti kollha għad-dispożizzjoni tagħha sabiex taċċerta jekk dawn it-talbiet kinux leġittimi u, f’kull każ, setgħet titlob kjarifika jekk kienet teħtieġha.

102. Abbażi tar-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit tal-Unjoni, K. Pinxten jikkontendi li l-QEA għandha tiġi preskritta milli tippreżenta rikorsi relatati ma’ fatti stabbiliti li kienu jmorru lura iktar minn tliet snin jew massimu ta’ ħames snin mill‑5 ta’ Ottubru 2018, jiġifieri, id-data tar-rapport preliminari tal-QEA.

103. L-ewwel u qabel kollox, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, “meta t-tul ta’ żmien tal-proċedura ma huwiex stabbilit permezz ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni, in-natura ‘raġonevoli’ taż-żmien meħud mill-istituzzjoni sabiex tadotta l-att inkwistjoni għandha tiġi evalwata skont iċ-ċirkustanzi kollha speċifiċi għal kull każ u, b’mod partikolari, l-importanza tat-tilwima għall-persuna kkonċernata, il-kumplessità tal-kawża[, id-diversi stadji proċedurali li l-istituzzjoni tal-Unjoni tkun segwiet] u l-aġir tal-partijiet” ( 44 ). Għaldaqstant isegwi, minn dan ir-rekwiżit għal evalwazzjoni speċifika, li n-natura raġonevoli ta’ perijodu ma tistax tiġi stabbilita b’riferiment għal limitu massimu speċifiku stabbilit b’mod astratt iżda, pjuttost, għandha tiġi eżaminata fid-dawl taċ-ċirkustanzi speċifiċi ta’ kull każ ( 45 ).

104. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-perijodu ta’ ħames snin li fuqu jistrieħ K. Pinxten huwa, kif il-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat espressament, applikabbli biss għall-kuntest speċifiku tal-irkupru ta’ dejn tal-Unjoni u, b’mod iktar speċifiku, għar-Regolament (UE, Euratom) Nru 966/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑25 ta’ Ottubru 2012 dwar ir-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1605/2002 ( 46 ). Barra minn dan, għandu jitfakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja nnifisha għamlitha ċara li, anki f’dawk iċ-ċirkustanzi speċifiċi, it-terminu ta’ ħames snin huwa biss preżunzjoni konfutabbli ( 47 ).

105. F’din il-kawża għandu jiġi nnotat, qabel kollox, fir-rigward tal-istadji proċedurali segwiti, li l-proċedura interna li wasslet għal dan ir-rikors bdiet fit‑18 ta’ Lulju 2016 u fl‑1 ta’ Settembru 2016 meta K. Pinxten ġie mgħarraf dwar diversi allegazzjonijiet magħmula kontrih b’rabta ma’ irregolaritajiet serji li seta’ kien hemm. Il-fajl sussegwentement intbagħat lill-OLAF fl‑14 ta’ Ottubru 2016 u dan fetaħ l-investigazzjoni tiegħu fil‑15 ta’ Novembru 2016. Wara, il-QEA rċeviet ir-rapport finali tal-OLAF fit‑2 ta’ Lulju 2018. Fit‑12 ta’ Lulju 2018, il-QEA ddeċidiet li tagħti istruzzjoni lill-President tagħha jħejji rapport preliminari skont l-Artikolu 4(1) u (2) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-QEA abbażi tal-informazzjoni mogħtija mill-OLAF fir-rapport finali tiegħu. Dan ir-rapport preliminari kien ikkomunikat lill-Membri tal-QEA u lil K. Pinxten flimkien mar-rapport finali tal-OLAF fil‑5 ta’ Ottubru 2018. K. Pinxten issottometta osservazzjonijiet bil-miktub fid‑19 ta’ Novembru 2018 u s-smigħ tiegħu seħħ fis‑26 ta’ Novembru 2018. Abbażi ta’ dawn il-fatti, il-QEA ddeċidiet, tlett ijiem wara, li tirreferi l-kawża lill-Qorti tal-Ġustizzja skont l-Artikolu 286(6) TFUE. Il-perijodu ta’ żmien inkwistjoni kien għaldaqstant, f’kull każ, biss ftit iktar minn sentejn minn meta tfaċċaw għall-ewwel darba l-allegazzjonijiet dwar K. Pinxten u d-deċiżjoni ta’ riferiment tal-kawża lill-Qorti tal-Ġustizzja.

106. Meqjus l-għadd ta’ atti proċedurali li twettqu matul dan il-perijodu – l-ewwel stadji interni li jinvolvu lil K. Pinxten wara li kienu saru l-allegazzjonijiet, ir-riferiment lill-OLAF u l-investigazzjoni sussegwenti minnu, l-abbozzar ta’ ġabra fil-qosor tal-fatti u r-rapport finali mill-OLAF u rapport preliminari mill-QEA, li magħhom għandu jiżdied iż-żmien mogħti lil K. Pinxten għad-difiża tiegħu (osservazzjonijiet bil-miktub, kemm lill-OLAF kif ukoll lill-QEA, u smigħ mill-OLAF u mill-QEA) – wieħed ma jistax jgħid, naħseb jiena, li l-mod li bih il-QEA ttrattat il-każ, u l-perijodu ta’ żmien meħud sabiex isir dan, ammontaw għal ksur tal-prinċipju ta’ żmien raġonevoli.

107. It-tieni, b’rabta mal-fatti, huwa minnu li xi wħud minnhom imorru lura għall‑2006, is-sena li fiha K. Pinxten beda l-ewwel terminu tal-kariga tiegħu fil-QEA. Wieħed jista’ jinnota, madankollu, li parti kbira tal-ilmenti hija marbuta ma’ avvenimenti li seħħew wara Ottubru 2013 ( 48 ), jiġifieri, minn perijodu aċċettat minn K. Pinxten innifsu, jew ma’ avvenimenti li, jekk seħħew qabel, kienu ttennew wara din l-allegata “data kruċjali” ( 49 ). Minbarra dan, ir-rekwiżit ta’ żmien raġonevoli, kif issa espressament previst fl-Artikoli 41 u 47 tal-Karta, ma jistax jiġi mqabbel ma’ forma ta’ statut ta’ limitazzjonijiet f’materji kriminali, iddefinit mill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (iktar ’il quddiem il-“Qorti EDB”) bħala d-dritt statutorju ta’ persuna li wettqet reat li ma titressaqx azzjoni kriminali kontriha jew li ma tiġix iġġudikata wara li jkun skada ċertu perijodu ta’ żmien mit-twettiq tar-reat ( 50 ). Dak tal-ewwel huwa d-dritt li l-affarijiet tagħha jiġu “ittrattati fi żmien raġonevoli” – jiġifieri, skont kif ifformulat b’mod iktar speċifiku fl-Artikolu 47 tal-Karta, id-dritt li l-każ tagħha jinstema’ minn qorti fi żmien raġonevoli. Fi kliem ieħor, f’materji dixxiplinari jew kriminali, ir-rekwiżit ta’ żmien raġonevoli huwa ż-żmien li fih l-awtur ta’ xi għemil ħażin għandu jiġi mixli, mhux mill-jum tal-fatti, iżda pjuttost mill-jum li fih il-persuna kkonċernata tiġi “akkużata” ( 51 ).

108. F’kull każ, kieku r-rekwiżit ta’ żmien raġonevoli kellu jinftiehem, fil-kuntest tal-proċedura speċifika skont l-Artikolu 286 TFUE, bħala li jinkludi wkoll regola ta’ limitazzjoni, allura jkun meħtieġ li titqies il-gravità tal-ksur li jista’ jiġi ġġudikat skont l-Artikolu 286(6) TFUE. Tabilħaqq, huwa stabbilit li, fis-sistemi legali tal-Istati Membri fejn ikun hemm terminu perentorju f’materji kriminali, it-tul tad-dewmien ikun direttament proporzjonat għall-gravità tal-ksur ( 52 ). F’dan il-kuntest, perijodu ta’ 10 snin bejn l-ewwel atti allegati u l-ewwel att adottat mill-istituzzjoni b’rabta magħhom – jew anki 12‑il sena f’din il-kawża jekk jitqies ir-rapport preliminari tal-President tal-QEA, kif issuġġerixxa K. Pinxten – ma jidhirx eċċessiv.

5. L-investigazzjoni illegali tal-OLAF u r-rapport tiegħu

109. Fir-rigward tal-investigazzjoni tal-OLAF, K. Pinxten isemmi tliet irregolaritajiet li huwa jgħid itebbgħu r-rapport tal-OLAF lill-QEA.

a) L-estensjoni tal-investigazzjoni

110. L-ewwel nett, K. Pinxten jissottometti, essenzjalment, li l-OLAF estenda l-iskop tal-investigazzjoni tiegħu b’mod irregolari abbażi tal-analiżi tad-data misjuba matul l-ispezzjoni mwettqa fl-uffiċċju tiegħu.

111. Huwa minnu li l-ewwel ittra mingħand l-OLAF li għarrfet lil K. Pinxten li l-OLAF kien beda investigazzjoni kontrih kienet semmiet biss “irregolaritajiet li seta’ kien hemm li kienu jinvolvu[h] bħala Membru [tal-QEA] fl-użu [minnu] ta’ assi tal-QEA, u [dwar] missjonijiet imwettqa u/jew awtorizzati [minnu], bi ksur tar-regoli applikabbli, li jaffettwaw l-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea” ( 53 ). Kien biss matul it-tieni stadju (jiġifieri, fl-ittra mibgħuta mill-OLAF fil‑15 ta’ Diċembru 2017 lill-avukat ta’ K. Pinxten) li l-OLAF għarraf lill-avukat ta’ K. Pinxten li d-Direttur Ġenerali tal-OLAF kien iddeċieda, wara analiżi preliminari tad-data miksuba fil-kuntest tal-ispezzjoni, li jestendi l-investigazzjoni għal kunflitti possibbli ta’ interess u ksur ieħor tal-Artikoli 285 u 286 TFUE u tad-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi ta’ Kondotta għall-Membri tal-QEA ( 54 ).

112. Skont K. Pinxten, spezzjoni ma jistax ikollha l-għan jew l-effett li tikxef ksur li seta’ kien hemm li ma setax ikun magħruf qabel din l-ispezzjoni, minħabba li l-għan u l-iskop tal-ispezzjoni huma ddefiniti fil-mandat mogħti lill-investigaturi ( 55 ).

113. Madankollu, naħseb li din l-interpretazzjoni ta’ kif investigazzjoni tal-OLAF għandha titmexxa hija wisq restrittiva.

114. Qabel kollox, għandu jitfakkar li r-responsabbiltà tal-OLAF, kif iddikjarata espressament fil-premessa 6 tar-Regolament Nru 883/2013, “testendi wkoll lil hinn mill-protezzjoni tal-interessi finanzjarji biex tinkludi l-attivitajiet kollha li għandhom x’jaqsmu mas-salvagwardja tal-interessi tal-Unjoni kontra mġiba irregolari fi proċeduri amministrattivi jew kriminali”. Sussegwentement, sabiex jitwettaq dan l-inkarigu l-Artikolu 4(2) ta’ dan ir-regolament jipprovdi li l-OLAF “għandu jkollu d-dritt ta’ aċċess immedjat u minngħajr avviż għal kull informazzjoni rilevanti, inkluża informazzjoni f’bażijiet tad-data, miżmuma mill-istituzzjonijiet, il-korpi, l-uffiċċji u l-aġenziji, u għall-bini tagħhom […] L-Uffiċċju jista’ jieħu kopja ta’ jew jikseb siltiet minn, kull dokument jew il-kontenut ta’ kull mezz ta’ informazzjoni miżmum mill-istituzzjonijiet, il-korpi, l-uffiċċji u l-aġenziji u, jekk ikun hemm bżonn, jieħu l-kustodja ta’ dawk id-dokumenti jew informazzjoni sabiex jiżgura li ma jkunx hemm periklu li dawn jgħibu”. Fl-aħħar nett, wieħed għandu jżomm f’moħħu wkoll li membri tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni għandhom dmir speċifiku li jikkooperaw mal-OLAF skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 7(3) tar-Regolament Nru 883/2013 li skontu l-istituzzjonijiet “għandhom jiżguraw li […] il-membri […] jagħtu l-għajnuna meħtieġa biex il-persunal tal-[OLAF] jkun jista’ jwettaq il-kompiti tiegħu b’mod effettiv”. Dan l-obbligu japplika wkoll għall-Membri tal-QEA skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3 tad-Deċiżjoni Nru 99‑2004 tal-QEA dwar r-regoli li jikkonċernaw arranġamenti għal kooperazzjoni mill-Membri tal-QEA f’investigazzjonijiet interni li għandhom x’jaqsmu mal-prevenzjoni ta’ frodi, korruzzjoni u kwalunkwe attività illegali oħra ta’ detriment għall-interessi finanzjarji tal-Komunitajiet, li jgħid li “[f]il-kuntest ta’ l-investigazzjoni [tal-OLAF] [i]l-Membri tal-[QEA] għandhom jikkooperaw totalment ma’ l-[OLAF]” ( 56 ).

115. Minħabba l-iskop tal-missjoni tal-OLAF, is-setgħat mogħtija lilu sabiex iwettaqha u d-dmir speċifiku ta’ kollaborazzjoni impost fuq il-Membri tal-QEA, inqis li spezzjoni mwettqa mill-OLAF jista’ jkollha l-effett li tinkixef il-possibbiltà ta’ ksur li ma kienx fi ħdan l-iskop oriġinali tal-investigazzjoni. Jekk l-OLAF ma jitħalliex jagħmel dan ikun ifisser li tingħalaq għajn waħda għal possibbiltà ta’ irregolaritajiet serji b’kontradizzjoni sħiħa mal-funzjoni tal-OLAF, mas-setgħat tiegħu u mad-dmir ta’ kooperazzjoni tal-Membri tal-QEA, filwaqt li l-effikaċja ta’ investigazzjoni mill-OLAF hija ta’ interess pubbliku, li joħroġ mill-interess pubbliku iktar ġenerali li jitħarsu l-interessi finanzjarji tal-Unjoni ( 57 ).

116. Kull konklużjoni oħra tkun ta’ preġudizzju għall-indipendenza tal-OLAF minħabba li twassal sabiex id-Direttur Ġenerali tal-OLAF ikun limitat sabiex jibda investigazzjonijiet, inkluż fil-każ ta’ estensjoni tal-iskop ta’ investigazzjoni. Tabilħaqq, kif ikkonstatat il-Qorti Ġenerali fir-rigward tal-possibbiltà ta’ estensjoni tal-iskop ta’ investigazzjoni interna mill-OLAF għal dak ta’ investigazzjoni esterna, “dan ikun il-każ fejn, meta jkun hemm suspetti gravi biżżejjed dwar il-fatti, li nkixfu matul investigazzjoni interna […] id-Direttur Ġenerali tal-OLAF ma tħalliex […] jestendi l-iskop ta’ dik tal-ewwel” ( 58 ).

117. Għaldaqstant, isegwi mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti li, peress li l-OLAF wettaq l-ispezzjoni tiegħu skont ir-regoli applikabbli, għarraf lil K. Pinxten bl-estensjoni tal-investigazzjoni u offrielu l-opportunità li jinstema’ dwar il-fatti kollha li bihom huwa fl-aħħar mill-aħħar kien ġie akkużat ( 59 ), l-irregolaritajiet li nkixfu b’riżultat tal-estensjoni tal-investigazzjoni tal-OLAF jistgħu jitqiesu wkoll f’din il-proċedura.

b) Id-dritt għal ħajja privata ta’ K. Pinxten

118. Fit-tieni lok, K. Pinxten jallega li l-OLAF kiser id-dritt tiegħu għal ħajja privata billi ħa fajls privati u ħa kopja ta’ komunikazzjonijiet li seta’ kien hemm relatati mal-avukat tiegħu.

119. Skont l-Artikolu 7 tal-Karta, kull persuna għandha d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja tagħha, ta’ darha u tal-komunikazzjonijiet tagħha. Madankollu, dan id-dritt ma huwiex wieħed assolut. Skont l-Artikolu 52(1) tal-Karta, dan id-dritt jista’ jkun suġġett għal restrizzjonijiet, sakemm dawn ikunu attwalment previsti mil-liġi, jikkorrispondu għal objettivi ta’ interess ġenerali li l-Unjoni trid tilħaq u ma jikkostitwixxux, fir-rigward tal-objettivi li jridu jintlaħqu, interferenza sproporzjonata ( 60 ).

120. F’dan ir-rigward jista’ jiġi nnotat li d-dritt tal-OLAF li jieħu kopja tad-dokumenti rilevanti huwa previst mil-liġi, jiġifieri, mill-Artikolu 4(2)(a) tar-Regolament Nru 883/2013. Dan id-dritt huwa meħtieġ sabiex jitħares l-interess finanzjarju tal-Unjoni, li bla dubju huwa “objetti[v] ta’ interess ġenerali rikonoxxu[t] mill-Unjoni” skont it-tifsira tal-Artikolu 52(1) tal-Karta ( 61 ). Tabilħaqq, kif il-Qorti tal-Ġustizzja diġà saħqet fir-rigward tal-Istati Membri, l-obbligu li dawn jiġġieldu kontra attivitajiet illegali li jaffettwaw l-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea permezz ta’ miżuri dissważivi u effettivi huwa obbligu impost, inter alia, mid-dritt primarju tal-Unjoni, jiġifieri l-Artikolu 325(1) TFUE ( 62 ).

121. Il-fatt li ċerti dokumenti kienu indikati bħala “privati” mill-persuna investigata huwa irrilevanti f’dan il-kuntest. Qabel kollox, wieħed jista’ josserva li l-Artikolu 13.5 tal-Linji gwida dwar il-Proċeduri ta’ Investigazzjoni għall-Persunal tal-OLAF jgħid speċifikament li “[w]aqt spezzjoni tal-proprjetà, membri tal-unità tal-investigazzjoni jistgħu jaċċessaw kwalunkwe informazzjoni miżmuma mill-istituzzjoni, korp, uffiċċju jew aġenzija tal-UE konċernata, inklużi inter alia kopji ta’ dejta elettronika, kopji ta’ dokumenti privati (inklużi rekords mediċi) meta jistgħu jkunu relevanti għall-investigazzjoni” ( 63 ). Din l-interpretazzjoni tas-setgħat tal-OLAF jidhirli li hija konformi mar-Regolament Nru 883/2013 minħabba li dan ir-regolament jagħti s-setgħa lill-OLAF jieħu kopja ta’ kull dokument jew tal-kontenut ta’ kull mezz ta’ data miżmum mill-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji tal-Unjoni sakemm dawn jirrelataw ma’ informazzjoni rilevanti.

122. Għandu wkoll ikun irrikonoxxut li, fil-kuntest ta’ investigazzjoni dwar jekk K. Pinxten użax ħażin il-kariga tiegħu, id-drittijiet tiegħu għal ħajja privata b’rabta ma’ materjal iġġenerat matul l-impjieg tiegħu – ħlief għal korrispondenza u posta elettronika purament privati u personali – ma jistgħux jitqiesu bħala partikolarment b’saħħithom. Kull konklużjoni oħra ma tkunx konsistenti mal-obbligu tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni li jiġġieldu l-frodi u kull attività illegali oħra li taffettwa l-interessi finanzjarji tal-Unjoni permezz ta’ miżuri li għandhom ikunu ta’ deterrent.

123. Minbarra dan, is-setgħat tal-OLAF huma fformulati b’mod li jiġi żgurat li jintużaw proporzjonatament. Skont l-Artikolu 13.4 tal-Linji gwida dwar il-Proċeduri ta’ Investigazzjoni għall-Persunal tal-OLAF, jekk ikun meħtieġ, l-ispezzjoni tista’ ssir mingħajr ma jkun preżenti l-Membru tal-istituzzjoni kkonċernata tal-Unjoni. Madankollu, “f’każijiet bħal dawn, membru ieħor tal-persunal jew membru tas-sigurtà tal-istituzzjoni […] tal-UE konċernata jkun preżenti […]”.

124. F’dan il-każ, ma huwiex ikkontestat li l-ispezzjoni twettqet fil-preżenza tal-Uffiċjal tas-Sigurtà tal-QEA u tal-Uffiċjal tas-Sigurtà tal-Informazzjoni u tal-Uffiċjal tal-Protezzjoni tad-Data tal-QEA (iktar ’il quddiem l-“UPD”). Fir-rigward tal-komunikazzjonijiet privati ta’ K. Pinxten, jingħad espressament fir-“Rapport dwar l-Operazzjoni Forensika Diġitali 22/Nov/2017” ( 64 ) li “l-investigaturi tal-OLAF eżaminaw minn qabel din id-data kollha u f’konformità ma’ rekwiżiti ta’ protezzjoni tad-data kif mitlub [mill-UPD]. Posta elettronika privata u posta elettronika li b’mod ċar ma kinitx relatata mal-iskop tal-investigazzjoni tħassru mill-inboxes esportati kollha […] L-eżami minn qabel u t-tħassir twettqu [mill-UPD] […] [L-UPD] ipprovda wkoll id-dokumenti elettroniċi eżaminati minn qabel, magħżula u kkopjati mid-drive U\: u S\:”.

125. Fir-rigward partikolarment tal-kwistjoni tal-korrispondenza li allegatament tinvolvi lill-avukat ta’ K. Pinxten, huwa ċar li l-kunfidenzjalità ta’ komunikazzjonijiet bil-miktub bejn avukat u klijent għandha titħares taħt id-dritt tal-Unjoni Ewropea, sakemm, madankollu, tali komunikazzjonijiet isiru għall-għanijiet u fl-interessi tad-drittijiet tad-difiża tal-klijent u joriġinaw minn avukati indipendenti ( 65 ). Madankollu, f’dan il-każ, huwa biżżejjed jiġi nnotat li, kif il-QEA osservat, K. Pinxten ma jipproduċi ebda prova li tistabbilixxi li l-OLAF straħ fuq dokument kopert mill-kunfidenzjalità ta’ komunikazzjonijiet bejn avukat u l-klijent tiegħu. K. Pinxten lanqas ma jidentifika xi dokument bħal dan fir-rapport finali tal-OLAF jew fl-annessi tiegħu. Għall-kuntrarju, jidher mill-Anness 6 tar-“Rapport dwar l-Operazzjoni Forensika Diġitali 22/Nov/2017” li “fir-rigward tal-filtrazzjoni tal-posta elettronika […] tħassru l-elementi tal-Outlook kollha ta’ qabel l‑2010”. Dan id-dokument jagħmilha ċara wkoll li kien tħassar ukoll materjal ieħor bħal riferimenti għal u korrispondenza mal-konsulent legali ta’ K. Pinxten ( 66 ).

126. Għaldaqstant, f’dawn iċ-ċirkustanzi, wieħed għandu jikkonkludi li l-OLAF ma kisirx id-dritt ta’ K. Pinxten għal ħajja privata fil-kuntest tal-investigazzjoni tiegħu.

c) Id-drittijiet tad-difiża ta’ K. Pinxten

127. Permezz tat-tielet motiv tiegħu K. Pinxten jissottometti li l-OLAF kiser id-drittijiet tad-difiża tiegħu. L-ewwel nett, il-ġabra ta’ fatti kkomunikata kienet tassew qasira, it-tabelli mehmuża ma’ din il-ġabra ta’ fatti ma kinux jinftiehmu u ma kinux ingħataw id-dokumenti korroborattivi kollha. It-tieni nett, K. Pinxten jallega li ma nstemax dwar il-fatti kollha u fir-rigward tas-smigħ tax-xhieda li wassal għar-rapport. It-tielet nett, l-argumenti tiegħu ma kinux diskussi iżda sempliċement ikkopjati fl-aħħar tar-rapport. Ir-raba’ nett, l-assistenta li kellu qabel ma kinitx irċeviet kopja tat-traskrizzjoni tas-smigħ orali tagħha.

128. Huwa ċar li, kif previst fl-Artikolu 41 tal-Karta, id-dritt għal amministrazzjoni tajba jinkludi, minn naħa, id-dritt ta’ kull persuna li tinstema’, qabel ma tittieħed kull miżura li tkun taffettwaha ħażin u, min-naħa l-oħra, id-dritt ta’ kull persuna li jkollha aċċess għall-fajl tagħha.

129. Kif fakkret il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha tal‑11 ta’ Lulju 2006, Il‑Kummissjoni vs Cresson (C‑432/04, EU:C:2006:455), “[i]r-rispett tad-drittijiet tad-difiża fil-proċedimenti kollha mibdija kontra persuna li jistgħu jwasslu għal att li jista’ jaffettwa lil din ta’ l-aħħar jikkostitwixxi prinċipju fundamentali tad-dritt [tal-Unjoni] u għandu jkun iggarantit anki fin-nuqqas ta’ kull regolamentazzjoni dwar il-proċedimenti inkwistjoni. Skond ġurisprudenza kostanti, ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża jeħtieġ li l-persuna li kontra tagħha l-Kummissjoni bdiet proċedura amministrattiva tingħata l-possibbiltà, matul din il-proċedura, li tagħti b’mod utli l-opinjoni tagħha fuq ir-realtà u r-rilevanza tal-fatti u taċ-ċirkustanzi allegati kif ukoll fuq id-dokumenti mressqa [mill-istituzzjoni, korp, uffiċċju jew aġenzija] sabiex [isostnu] l-allegazzjoni [tagħhom] dwar l-eżistenza [ta’ ksur] tad-dritt [tal-Unjoni]” ( 67 ). Fil-kuntest ta’ investigazzjoni mill-OLAF, jista’ jiżdied li l-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 883/2013 jipprovdi wkoll li “ladarba titlesta l-investigazzjoni u qabel ma jitfasslu konklużjonijiet li jirreferu għal persuna kkonċernata b’isimha, dik il-persuna għandha tingħata l-opportunità tikkummenti fuq il-fatti li jikkonċernawha”.

130. F’dan il-każ, wieħed għandu l-ewwel jeżamina jekk K. Pinxten kienx mgħarraf f’waqtu dwar l-ilmenti magħmula kontrih u jekk huwa kellux l-opportunità jinstema’ ( 68 ).

131. Min-naħa tiegħi, ma nistax naċċetta l-argument ta’ K. Pinxten li ma ġewx irrispettati d-drittijiet tad-difiża tiegħu. Tabilħaqq, jidher mill-fajl li K. Pinxten kien mistieden b’ittra tas‑7 ta’ Diċembru 2017 għal intervista fit‑22 ta’ Diċembru 2017 dwar l-irregolaritajiet li seta’ kien hemm li dwarhom huwa kien mgħarraf fit‑22 ta’ Settembru 2017 ( 69 ). Huwa wkoll ċar li K. Pinxten kien mgħarraf li l-iskop tal investigazzjoni kien twessa’ u dwar l-intervista permezz ta’ ittra lill-avukat tiegħu fil-15 ta’ Diċembru 2017 ( 70 ). Huwa minnu li l-avukat ta’ K. Pinxten wieġbet għal din l-ittra billi qalet li l-klijent tagħha jkun disponibbli għall-OLAF fil-kuntest tal-intervista tat‑22 ta’ Diċembru 2017 biss fir-rigward tal-fatti msemmija fin-notifika bħala persuna kkonċernata ( 71 ). Minkejja dan, jidher mill-minuti tal-intervista ta’ K. Pinxten li proporzjon kbir tal-fatti mikxufa mill-investigazzjoni tal-OLAF u inklużi fir-rapport finali tiegħu kien diskuss jew, għall-inqas, issemma matul din l-intervista, b’mod ħieles u mingħajr restrizzjoni ( 72 ). Minbarra dan, il-kwistjonijiet li ma tqajmux direttament matul din l-intervista kien inklużi, minkejja dan, fil-ġabra ta’ fatti li ntbagħtet wara (bħall-mawra fi Crans Montana jew il-parteċipazzjoni fil-bord ta’ tmexxija ta’ partit politiku jew id-dikjarazzjonijiet (allegatament) foloz ta’ assigurazzjoni). F’dan ir-rigward, filwaqt li K. Pinxten jissottometti li l-ġabra ta’ fatti kkomunikata kienet ferm qasira u li t-tabelli mehmuża ma’ din il-ġabra ma kinux jinftiehmu, huwa ċar li din il-ġabra hija komprensiva biżżejjed fil-preżentazzjoni tagħha, kemm tar-regoli applikabbli, kif ukoll tal-irregolaritajiet ilmentati. Il-mod ċar u komplet tal-ġabra ta’ fatti ma tantx jista’ jkun ikkontestat minn K. Pinxten meta huwa ħejja mhux inqas minn 36 paġna ta’ osservazzjonijiet – li għalihom kienet ingħatat estensjoni ta’ 10 ijiem minħabba l-kontenut voluminuż tal-każ inkunsiderazzjoni – li jkopru l-fatti kollha allegati fil-ġabra ta’ fatti ( 73 ).

132. Barra minn dan, għandu jkun innotat ukoll li r-rapport finali tal-OLAF fih biss ir-rakkomandazzjonijiet tad-Direttur Ġenerali. Skont l-Artikolu 11(4) tar-Regolament Nru 883/2013, l-istituzzjoni destinatarja għandha tieħu miżuri, partikolarment ta’ natura dixxiplinari jew legali, li r-riżultati tal-investigazzjoni interna jkunu jiġġustifikaw. Minkejja dan, jibqa’ l-fatt li d-deċiżjoni li tista’ taffettwa ħażin lill-persuna kkonċernata hija d-deċiżjoni li tkun setgħet tittieħed mill-istituzzjoni li lilha jkun intbagħat ir-rapport finali tal-OLAF.

133. Meqjusa l-kunsiderazzjonijiet tal-aħħar, naħseb li l-fatt li K. Pinxten irċieva – wara li kien diġà nstema’ għall-ewwel darba mill-OLAF u tħalla jagħmel kummenti dwar il-ġabra ta’ fatti – kopja tar-rapport finali tal-OLAF u tal-annessi tiegħu fid-dawl tal-proċedura amministrattiva quddiem il-QEA, li tiġi qabel ir-rikors ippreżentat kontra K. Pinxten abbażi tal-Artikolu 286(6) TFUE, ma jistax, għalhekk, ma jingħatax każ tiegħu fl-evalwazzjoni tar-rispett tad-dritt għal smigħ.

134. F’dan ir-rigward, għandu jiġi nnotat li K. Pinxten ma ngħatax biss l-opportunità jissottometti kummenti bil-miktub dwar ir-rapport finali tal-OLAF kif ukoll dwar ir-rapport preliminari mħejji mill-President tal-QEA – li fil-fatt huwa għamel ( 74 ) – iżda wkoll li jinstema’ dwar il-fatti f’dawn id-dokumenti ( 75 ).

135. F’dawn iċ-ċirkustanzi, inħossni fi dmiri nosserva li l-mod kif tmexxiet il-proċedura amministrattiva ma juri xejn li seta’ kiser id-drittijiet tad-difiża ta’ K. Pinxten.

6. Konklużjoni dwar ir-regoli proċedurali u diversi drittijiet invokati minn K. Pinxten

136. Isegwi minn dan ta’ hawn fuq li l-motivi kollha mressqa fid-difiża ta’ K. Pinxten li huma relatati ma’ kwistjonijiet proċedurali u ma’ konformità ma’ diversi drittijiet, b’mod partikolari d-drittijiet tad-difiża, għandhom jiġu miċħuda.

137. Sabiex inkun komplet, inżid li, għalkemm il-QEA tistrieħ ħafna fuq ir-rapport finali tal-OLAF sabiex turi li l-allegazzjonijiet tagħha huma msejsa sewwa, jibqa’ l-fatt li t-talba tagħha tinftiehem b’mod indipendenti minn dan ir-rapport u l-annessi tiegħu. Minbarra dan, ir-rikors juri wkoll evalwazzjoni personali tal-fatti mill-QEA, li f’xi aspetti tbiegħdet mill-konklużjonijiet tal-OLAF.

C. Jekk kienx hemm ksur tal-obbligi msemmija fl-Artikolu 286 TFUE

1. Il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-Artikolu 286(6) TFUE

138. Qabel ma neżamina jekk K. Pinxten kisirx wieħed jew iktar mill-obbligi tiegħu bħala Membru tal-QEA, jista’ jkun utli ntenni tliet osservazzjonijiet li diġà għamilt f’dawn il-konklużjonijiet.

139. L-ewwel nett, wieħed jista’ jiddeduċi mill-kliem tal-Artikolu 286 TFUE li huwa d-dmir tal-Membri tal-QEA li jiżguraw li l-interess ġenerali tal-Unjoni jiġi dejjem qabel, mhux biss interessi nazzjonali, iżda wkoll interessi personali ( 76 ). It-tieni nett, Membri tal-QEA għandhom, mhux biss iħarsu l-obbligi ta’ indipendenza, integrità u diskrezzjoni kif stabbilit fl-Artikoli 285 u 286 TFUE, iżda wkoll l-ogħla standard ta’ imparzjalità u żvestiment ta’ interessi. Dan neċessarjament jimplika responsabbiltà sħiħa fil-mod li bih huma jonfqu fondi pubbliċi ( 77 ). It-tielet nett, it-Trattat ma jgħid xejn dwar ix-xorta jew il-frekwenza ta’ ksur li jista’ jwassal għall-applikazzjoni tal-Artikolu 286(6) TFUE. L-unika kundizzjoni hija li l-Membru tal-QEA involut ma jkunx għadu jissodisfa l-kundizzjonijiet meħtieġa jew iħares l-obbligi li jirriżultaw mill-kariga tiegħu.

140. Minħabba li d-dispożizzjonijiet tat-Trattat għall-Membri tal-Kummissjoni u għall-Membri tal-QEA jixtiebhu, huwa ċar li l-imġiba ta’ dawn tal-aħħar jeħtiġilha wkoll tkun tali li ma tistax tiġi mċanfra. Madankollu, il-ksur ta’ obbligi għandu jilħaq ċertu grad ta’ gravità qabel ma jkun jista’ jiġi ġġustifikat rikors skont l-Artikolu 286(6) TFUE ( 78 ). Dan ir-rekwiżit ta’ gravità faċli jkun spjegat mis-severità tal-piena possibbli li l-Qorti tal-Ġustizzja tista’ timponi fuq l-okkupant tal-kariga (jew, bħal f’dan il-każ, l-ex okkupant tal-kariga) jekk ikunu pprovati l-allegazzjonijiet ta’ irregolarità. Min-naħa l-oħra, jista’ jkun dedott mill-formulazzjoni ġenerali tal-Artikolu 286(6) TFUE, flimkien mal-funzjoni ta’ din id-dispożizzjoni fil-kuntest istituzzjonali tal-Unjoni, li n-nuqqas inkwistjoni jista’ jirriżulta minn att wieħed iżda serju, kif ukoll minn repetizzjoni ta’ atti individwalment inqas serji li r-repetizzjoni tagħhom tirrifletti biċ-ċar nuqqas ta’ ħarsien tar-regoli fis-seħħ.

141. Isegwi minn dawn il-kunsiderazzjonijiet li, fil-kuntest tal-Artikolu 286(6) TFUE, ikun biżżejjed – iżda madankollu meħtieġ – li jkun stabbilit ksur ta’ ċertu grad ta’ gravità sabiex rikors skont l-Artikolu 286(6) TFUE jkun iddikjarat fondat. Dan il-ksur serju għandu jirriżulta jew minn att serju uniku jew mir-repetizzjoni tal-istess atti inqas serji li, kull wieħed minnhom, ma jitqiesx minnu nnifsu biżżejjed serju. Min-naħa l-oħra, il-gravità tal-att jew ir-repetizzjoni tiegħu, jew anki l-akkumulazzjoni ta’ diversi atti, jista’ jkollhom effett fuq il-portata tat-tneħħija tad-dritt għall-pensjoni jew benefiċċji oħra minflokha ( 79 ).

2. L-eżami tal-ilmenti fil-kawża ta’ K. Pinxten

142. Il-QEA tibbaża ruħha fuq ħames ilmenti sabiex issostni r-rikors tagħha, li huma relatati ma’ mill-inqas 332 fatt fir-rigward tal-ewwel motiv biss. Madankollu, kif għadni kif spjegajt, mhux in-nuqqasijiet kollha li hija tibbaża ruħha fuqhom insostenn ta’ dawn l-ilmenti huma essenzjali sabiex ikun stabbilit in-nuqqas imsemmi fl-Artikolu 286(6) TFUE. Għalhekk, ser nillimita l-analiżi tiegħi, fir-rigward ta’ kull ilment, għall-fatti li nqis li l-iktar probabbli jindikaw nuqqas inkontestabbli ta’ twettiq tal-obbligi li għandu Membru tal-QEA, bla ħsara għall-veraċità tal-fatti l-oħra.

a) Fuq l-ewwel motiv: użu ħażin tar-riżorsi tal-QEA sabiex ikunu ffinanzjati attivitajiet mhux relatati jew inkompatibbli mad-dmirijiet ta’ Membru tal-QEA

143. Skont l-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 2290/77, Membru tal-QEA li “waqt il-qadi ta’ dmirijietu jkun meħtieġ jivvjaġġa ’l hinn mi[s-sede tal-QEA] għandu jkun intitolat għal rimborż ta’ l-ispejjeż ta’ l-ivvjaġġar [u] ta’ l-ispejjeż tal-lukanda [u għal] allowance ta’ sussistenza”. Sabiex jinkisbu dawn ir-rimborsi u allowances, isegwi mill-kliem stess ta’ din id-dispożizzjoni li l-attività li tkun qiegħda tagħti lok għan-nefqa għandha tkun relatata mal-qadi tad-dmirijiet ta’ Membru tal-QEA.

144. F’dan ir-rigward, wara eżami mill-ġdid tal-provi essenzjalment mhux ikkontestati, jidher diffiċli li tkun evitata l-konklużjoni li K. Pinxten abbuża mis-sistema billi ppreżenta ċerti attivitajiet b’mod inadegwat sabiex jibbenefika mir-rimbors permess mir-Regolament Nru 2290/77. Jiddispjaċini ngħid li hemm provi biżżejjed ta’ dan bil-mawriet tiegħu fi Crans Montana (l-Isvizzera) u f’Kuba u bil-parteċipazzjoni tiegħu f’ċerti attivitajiet tal-kaċċa f’Chambord (Franza) u f’Ciergnon (il-Belġju).

1) Il-mawra fi Crans Montana

145. F’nota tal‑11 ta’ Lulju 2013 indirizzata lill-President tal-QEA, K. Pinxten spjega li “bħala Dekan tal-Awla III tal-Qorti tal-Awdituri, [huwa kien] ġie mistieden mill-Forum ta’ Crans Montana sabiex jattendi s-sessjoni tas-sajf tal-Forum mit‑22 sal‑25 ta’ Awwissu 2013” ( 80 ). Skont din in-nota, “Rappreżentanti ewlenin minn Gvernijiet, Diplomazija, Organizzazzjonijiet Internazzjonali, Partiti Politiċi u Parlamenti mid-dinja kollha jiltaqgħu fi Crans Montana sabiex jiddiskutu kwistjonijiet ta’ politika internazzjonali kurrenti”. F’dawn iċ-ċirkustanzi, minħabba li “[kien ġie] mistieden bħala Membru tal-[QEA], [huwa] jixtieq jitlob il-ħlas tal-akkomodazzjoni u kontribuzzjoni finanzjarja ([EUR 3 570.00]) mingħand il-Qorti”.

146. Għalkemm din il-missjoni kienet ġiet aċċettata u l-QEA ħallset is-somma mitluba, jidher mill-fajl li t-tliet biċċiet ta’ informazzjoni li K. Pinxten ta fin-nota tiegħu – il-fatt li kien ġie mistieden, l-iskop tal-avveniment u n-nefqa – ma kinux strettament korretti.

147. L-ewwel nett, jidher li K. Pinxten ma kienx mistieden għal dan l-avveniment, la bħala Dekan tal-Awla III tal-QEA u lanqas bħala Membru tal-istituzzjoni. Għall-kuntrarju, filwaqt li l-assistenta tiegħu kienet bagħtet posta elettronika fid‑29 ta’ Mejju 2013 lil “info@cmf.ch” li tindika li K. Pinxten ikun interessat jattendi għall-avveniment, huwa rċieva tweġiba fl-istess jum li kienet tgħid li s-“sessjoni tas-sajf tal-Forum ta’ Crans Montana hija avveniment ristrett fejn għadd limitat ħafna ta’ persuni (40 persuna) jiltaqgħu f’dan il-kumpless fil-muntanji esklussiv”. Kien biss wara l-intervent u fuq ir-rakkomandazzjoni ta’ ex Ministru Belġjan li xi ħmistax wara K. Pinxten irċieva t-tieni posta elettronika mingħand l-organizzaturi li tindika li huwa kien milqugħ jattendi l-avveniment, mingħajr, madankollu, ebda riferiment għall-funzjoni tiegħu jew għat-titolu tiegħu ( 81 ).

148. It-tieni nett, l-ewwel posta elettronika tal-Uffiċċju Eżekuttiv ta’ Crans Montana tad‑29 ta’ Mejju 2013 indikat li ma kienx hemm programm speċifiku għal dik li kienet tissejjaħ is-“sessjoni speċjali tas-sajf”. Dan huwa kkonfermat mill-formola ta’ preżentazzjoni tal-avveniment annwali u mill-programm ikkomunikat iktar tard. Dan id-dokument indika li “s-sessjoni tas-sajf hija ristretta għal massimu ta’ 60 ħabib tal-Forum [li] jiġu u jaqsmu kuntest ipprivileġġat ħafna ta’ rilassament u ħbiberija f’dan il-kumpless eċċezzjonali” ( 82 ). Il-programm sħiħ tal-mawra wera wkoll li ma kienx hemm sessjonijiet ta’ xogħol jew imqar ħin għal diskussjoni formali. L-għodwiet u l-waranofsinharijiet kollha kienu ddedikati għal mixjiet, eskursjonijiet u opportunitajiet ta’ xiri. Tabilħaqq, il-programm b’mod pjuttost diżarmanti ddikjara li “huwa tmiem il-ġimgħa fil-muntanja! Ma tenħtieġx eleganza jew ilbies speċjali”. Kulħadd kien mistieden “jaħseb li qiegħed fuq btala u jiġi kif jixtieq” ( 83 ).

149. It-tielet nett, filwaqt li K. Pinxten talab ħlas għall-akkomodazzjoni u għall-kontribuzzjoni finanzjarja ta’ EUR 3 570.00, jidher mill-formola ta’ reġistrazzjoni u mill-fattura li l-kontribuzzjoni finanzjarja meħtieġa mill-Forum kienet biss ta’ EUR 2 950.00 għal K. Pinxten ( 84 ). Id-differenza – EUR 620 – kienet tikkorrispondi għall-ispiża addizzjonali taż-żewġt iljieli l-oħra li K. Pinxten u martu qagħdu l-jum ta’ qabel u l-jum ta’ wara l-avveniment, filwaqt li l-ewwel attività kienet skedata għas‑19.00 tat‑22 ta’ Awwissu 2013 u xejn ma kien propost fil‑25 ta’ Awwissu wara l-kolazzjon ta’ filgħodu fid‑9.30. Anki jekk wieħed jinkludi l-fatt tal-ivvjaġġar bil-karozza mil-Lussemburgu, dawk iż-żewġt iljieli, għalhekk, ma kinux meħtieġa għall-parteċipazzjoni fl-avveniment ( 85 ).

150. Minħabba li l-programm tal-avveniment ma kienx wieħed impenjattiv, wieħed għandu jidħollu dubju dwar jekk il-QEA setgħetx tikseb xi benefiċċju mill-parteċipazzjoni ta’ K. Pinxten. Jidher, minflok, li kienet biss opportunità għal rikreazzjoni u ħin liberu f’lukanda ta’ lussu f’post pjaċevoli. F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-attività kien imissha tqieset fil-verità bħala mawra privata.

151. Meta ngħid dan, mhux qiegħed ninjora l-fatt li forsi setgħet ingħatat iktar attenzjoni għall-kontenut tal-programm u setgħu saru xi ftit ta’ mistoqsijiet oħra fuq in-natura vera tal-avveniment tal-Forum qabel ma kienet approvata l-parteċipazzjoni ta’ K. Pinxten. Minkejja dan, ma naħsibx li jkun ġust li tiġi kkritikata l-QEA f’dan ir-rigward. Il-QEA kienet intitolata tistenna standards għoljin mill-Membri tagħha u, speċifikament, jekk il-Membru attenda avveniment li fil-fatt kien mhux iktar minn opportunità għal serħan u rilassament, dan kellu jitħallas mill-fondi tiegħu stess u mhux għall-ispiża aħħarija tal-persuna taxxabbli Ewropea.

2) Il-mawra f’Kuba

152. Mit‑30 ta’ Marzu 2015 sal‑14 ta’ April 2015 K. Pinxten u martu marru Kuba. K. Pinxten ippreżenta dan il-vjaġġ bħala missjoni uffiċjali għall-QEA u, b’hekk, irċieva rimbors ta’ EUR 10 042.71 għal spejjeż tal-missjoni u allowances ta’ kuljum.

153. F’nota lill-President tal-QEA tal‑24 ta’ Marzu 2015, K. Pinxten ippreżenta l-missjoni f’Kuba b’dan il-kliem: “[din] għandha tagħti iktar ħjiel dwar ir-relazzjonijiet bejn l-Unjoni Ewropea u Kuba fid-dawl ta’ sitwazzjoni li tista’ tiżviluppa malajr fil-pajjiż. Dan jista’ jwassal sabiex Kuba tiġi inkluża f’wieħed mill-programmi ta’ xogħol prospettivi tal-Awla III, li hija responsabbli għall-awditu tal-Azzjonijiet Esterni tal-Unjoni. Il-missjoni tikkonċentra fuq kuntatti ma’ rappreżentanti tas-soċjetà ċivili (NGOs, akkademiċi, ġurnalisti…) u żjajjar fuq il-post lil proġetti tal-UE‑UNDP. Minkejja t-tħejjijiet kollha tal-missjoni mil-Lussemburgu u Brussell, minħabba l-istruttura statali “awtoritarja”, ħafna mill-kuntatti u ż-żjajjar fuq il-post ikollhom jiġu rranġati wara l-wasla f’Ħavana” ( 86 ).

154. Minkejja din il-preżentazzjoni, huwa ċar mill-fajl mogħti lill-Qorti tal-Ġustizzja mill-QEA li dan il-vjaġġ kien maħsub mill-bidu nett bħala vjaġġ privat. Tabilħaqq, fl-ewwel posta elettronika mibgħuta mill-assistenta ta’ K. Pinxten lill-Ambaxxatur tal-Unjoni għal Kuba, kien spjegat li K. Pinxten u martu kienu qegħdin jippjanaw vjaġġ privat lejn Kuba minħabba li kienu għadhom ma marrux u daru dan il-pajjiż ( 87 ). Permezz ta’ din il-posta elettronika, K. Pinxten kien qiegħed isaqsi għal suġġerimenti dwar lukandi, bliet u gżejjer sabiex iżuruhom u għal kull informazzjoni siewja oħra. L-għada, intbagħtet it-tieni posta elettronika li kienet telenka l-ibliet li K. Pinxten kien ħaseb dwarhom u li fl-aħħar mill-aħħar jikkorrispondu għall-ibliet li K. Pinxten u martu żaru ( 88 ).

155. Huwa minnu li, madwar 10 ijiem qabel it-tluq, K. Pinxten wera x-xewqa li jiltaqa’ ma’ ġurnalisti, rappreżentanti minn NGOs, ir-rappreżentanti ta’ benefiċjarji u/jew partijiet kontraenti ta’ finanzjament mill-Unjoni u wkoll li jżur ċerti proġetti ( 89 ). Għalhekk, l-uffiċċju ta’ K. Pinxten kien identifika l-Programm ta’ Żvilupp tan-Nazzjonijiet Uniti (UNDP) bħala l-parti kontraenti l-iktar importanti u kien bagħat posta elettronika lill-UNDP sabiex jiġi vverifikat jekk kinitx possibbli żjara tal-proġetti mwettqa minn dan tal-aħħar fiż-żmien meta K. Pinxten u martu kienu ser ikunu fir-reġjun ikkonċernat ( 90 ).

156. It-tweġibiet għal din it-talba kienu, madankollu, unanimi u ċari. B’hekk, l-Ambaxxatur tal-Unjoni għal Kuba wieġeb li “dan jista’ jqajjem għadd ta’ kwistjonijiet f’Kuba […] Bħala regola ġenerali, [huwa] diffiċli f’Kuba li wieħed jgħaqqad it-turiżmu ma’ attivitajiet uffiċjali” ( 91 ). Ir-Rappreżentant Residenti tal-UNDP għal Kuba kkonferma li “l-UNDP Kuba jaqbel għalkollox ma’ [din] l-evalwazzjoni” ( 92 ). Barra minn dan, l-Ambaxxatur Belġjan għal Kuba kiteb li huwa kien jaqbel perfettament mal-evalwazzjoni li kien għamel l-Ambaxxatur tal-Unjoni, u żied li “laqgħa uffiċjali [kienet] wisq improbabbli [u li] l-istess huwa minnu għal laqgħa informali [minħabba li, b]’mod ġenerali, uffiċjali Kubani ma jaċċettawx stediniet għal din ix-xorta ta’ laqgħa [u dan] huwa ċertament il-każ għal laqgħat ma’ uffiċjali barranin li jkollhom pożizzjoni għolja f’pajjiżhom jew fl-organizzazzjoni tagħhom” ( 93 ).

157. Għalkemm l-assistenta tiegħu bagħtitlu l-ewwel żewġ posta elettroniċi fit‑18 ta’ Marzu 2015 ( 94 ) – biex hekk huwa bilfors kien jaf bil-fatt li l-awtoritajiet Kubani stkerrhu l-ħsieb li kwalunkwe aspett ta’ negozju jingħaqad ma’ vjaġġ maħsub l-iktar għal għanijiet turistiċi – K. Pinxten kiteb espressament fil-memorandum tiegħu lill-President tal-QEA tal‑24 ta’ Marzu 2015 li “l-missjoni tikkonċentra fuq kuntatti ma’ rappreżentanti tas-soċjetà ċivili (NGOs, akkademiċi, ġurnalisti…) u żjajjar fuq il-post lil proġetti tal-UE‑UNDP”. Żied jgħid li “ħafna mill-kuntatti u ż-żjajjar fuq il-post ikollhom jiġu rranġati wara l-wasla f’Ħavana”.

158. Diffiċli temmen li K. Pinxten seta’ ħaseb li laqgħat u żjajjar bħal dawk setgħu jsiru meta huwa kien imwissi bosta drabi li kull żjara fuq il-post jew laqgħa ma’ awtoritajiet lokali kien jeħtiġilha visa tax-xogħol u, minkejja dan, huwa ddeċieda li jivvjaġġa lejn Kuba fuq visa turistika ( 95 ). F’kull każ, jidher mill-programm ta’ K. Pinxten li l-uniċi laqgħat li seħħew f’Kuba kienu limitati għal laqgħa informali mal-Ambaxxatur tal-Unjoni fil‑31 ta’ Marzu 2015, jiġifieri, fl-ewwel jum wara li huwa wasal f’Kuba, flimkien ma’ laqgħa mhux skedata ta’ xi sagħtejn ma’ membru tad-delegazzjoni tal-Unjoni għal Kuba l-għada ( 96 ).

159. Mill-bqija, K. Pinxten u martu kienu biss mistiedna mill-Ambaxxatur tal-Unjoni fit‑2 ta’ April 2015 għal pranzu informali ta’ merħba fir-residenza tiegħu, fil-preżenza tal-Ambaxxatur Belġjan u ta’ martu, tar-Rappreżentant Permanenti tal-UNDP u ta’ rappreżentant tal-Unjoni ta’ Kittieba u Artisti ta’ Kuba. In-natura informali ta’ dan il-pranzu kienet ikkonfermata matul l-investigazzjoni tal-OLAF mill-Ambaxxatur tal-Unjoni nnifsu ( 97 ) u mill-membru tad-delegazzjoni tal-Unjoni f’Kuba li kien iltaqa’ ma’ K. Pinxten il-jum ta’ qabel ( 98 ). Dan tal-aħħar kien diġà nnota n-natura purament informali ta’ dan il-pranzu f’sunt qasir dwar iż-żjara ta’ K. Pinxten miktuba in tempore non suspecto ( 99 ). Dan is-sunt jikkonferma wkoll li l-laqgħa tal‑1 ta’ April 2015 kienet “skambju ħafif ta’ ħbiberija […] iktar ta’ interess u perspettiva politika pjuttost milli teknika”. Fl-aħħar nett, jista’ jkun osservat ukoll li, filwaqt li l-bqija tal-mawra fil-pajjiż ma hijiex ikkontestata, ma kinux seħħew żjajjar jew laqgħat oħra ta’ natura uffiċjali jew anki kważi uffiċjali.

160. F’dawn iċ-ċirkustanzi, huwa tassew ovvju li l-vjaġġ kien ġeneralment wieħed privat. F’kull każ, huwa ċar li żewġ laqgħat u pranzu wieħed organizzati tul tlett ijiem f’Ħavana ma kinux jiġġustifikaw vjaġġ ta’ 14‑il jum mal-pajjiż kollu. Madankollu, minflok ma rrikonoxxa li l-għanijiet ippreżentati fin-nota tiegħu lill-QEA tal‑24 ta’ Marzu 2015 ma kinux intlaħqu, K. Pinxten sostna fir-rapport ta’ missjoni tiegħu li “[huwa kien] irnexxielu jiltaqa’ ma’ għadd ta’ nies interessanti ħafna u mgħarrfa tajjeb” ( 100 ). L-iktar li jista’ jingħad huwa li, hekk kif ir-rappreżentant tal-QEA kkonferma fis-seduta għas-sottomissjonijiet orali, tnejn mill-jiem setgħu tqiesu li kienu ddedikati għal xogħol uffiċjali.

3) Kaċeċ f’Chambord (Franza) u f’Ciergnon (il-Belġju)

161. Huwa ċar mill-fajl tal-QEA u mill-investigazzjoni tal-OLAF li K. Pinxten jidher li kien kaċċatur regolari. Mill-bejn wieħed u ieħor 40 kaċċa msemmija fir-rapport finali tal-OLAF, huwa pparteċipa f’xi wħud minnhom daqslikieku kienu parti minn missjoni uffiċjali u, bħala tali, irċieva rimbors ta’ spejjeż tal-missjoni u allowances ta’ kuljum. Dan japplika għal mill-inqas tliet kaċeċ f’Chambord (Franza) u tnejn f’Ciergnon (il-Belġju).

162. Fir-rigward tal-kaċeċ f’Chambord fil‑25 ta’ Jannar 2013, fit‑13 ta’ Frar 2015 u fit‑12 ta’ Frar 2016, K. Pinxten iġġustifika dawn il-missjonijiet bil-fatt li huwa kien mistieden bħala Membru tal-QEA, flimkien ma’ personalitajiet ewlenin oħra Ewropej u Franċiżi, għal dak li huwa sejjaħ “Jiem Ewropej”. Madankollu, minkejja stqarrija dwar dan mid-Direttur Ġenerali tal-Patrimonju Nazzjonali ta’ Chambord – magħmula fuq talba ta’ K. Pinxten fil-kuntest tal-investigazzjoni tal-OLAF ( 101 ) – l-uniku riferiment ieħor għal “Kaċċa Ewropea” (“une battue européenne”) kien sar f’posta elettronika mid-Direttur tal-Kaċċa u tal-Forestrija ta’ Chambord li tistieden lil K. Pinxten għall-kaċċa fit‑13 ta’ Frar 2015. Din il-posta elettronika kienet immarkata għall-attenzjoni tal-Ministru Pinxten fis‑7 ta’ Diċembru 2014 (u mhux bħala membru tal-QEA) ( 102 ).

163. Barra minn dan, jidher li K. Pinxten kien mistieden għal dawn il-kaċeċ wara inizjattiva personali u wara l-intervent ta’ ħabib personali ( 103 ). Fuq kollox, ma hemmx indikazzjoni ta’ “Jum Ewropew” jew “Kaċċa Ewropea” f’xi waħda mill-posta elettroniċi l-oħra skambjati dwar Chambord jew f’xi waħda mit-tliet stediniet uffiċjali li huwa rċieva. Għall-kuntrarju, l-istediniet jew il-karti ta’ tweġiba semmew biss “kaċċa ta’ regolazzjoni tal-ħanżir salvaġġ” ( 104 ) jew “tbeżżigħ taċ-ċriev u l-ħnieżer selvaġġi permezz tal-ħbit ta’ bsaten lejn żona ta’ qtil jew ta’ qbid” ( 105 ) jew anki sempliċement “kaċċa ta’ regolazzjoni” ( 106 ).

164. Min-naħa l-oħra, filwaqt li huwa minnu li missjonijiet uffiċjali jistgħu wkoll jingħaqdu ma’ attivitajiet soċjali jew laqgħat informali, għandu jiġi nnotat li jsegwi mill-programmi għall-kaċċa f’Chambord li fihom ipparteċipa K. Pinxten fl‑2013, fl‑2015 u fl‑2016 li l-jiem kollha tqattgħu għal attivitajiet tal-kaċċa, minn filgħodu sal-ikliet ta’ filgħaxija ( 107 ). F’dawn iċ-ċirkustanzi huwa diffiċli wieħed jara rabta bejn dawn l-avvenimenti u r-rwol ta’ K. Pinxten fil-QEA.

165. Dwar il-kaċċa f’Ciergnon huwa, jekk xejn, anki iktar diffiċli li wieħed jaċċetta li seta’ kien hemm rabta max-xogħol jew mar-responsabbiltajiet ta’ K. Pinxten fil-QEA. Tabilħaqq, kuntrarjament għal dak li kien allegat fis-seduta tad‑29 ta’ Settembru 2020, l-istediniet kienu ntbagħtu fl-indirizz privat tiegħu fil-Belġju mill-Kap tal-Protokoll tal-Palazz tar-Re tal-Belġjani. Dawn l-istediniet ma kellhom l-ebda riferiment għall-QEA jew għal xi “Jum Ewropew” ( 108 ). Minbarra dan, skont it-tabella mehmuża mar-rapport tal-OLAF, allowances u/jew spejjeż tal-lukanda kienu tħallsu lil K. Pinxten b’rabta ma’ dawn il-kaċeċ fl‑2014 u fl‑2015 ( 109 ).

b) Fuq it-tieni motiv: użu ħażin u illegali ta’ privileġġi fiskali

166. Permezz tat-tieni lment tagħha, il-QEA tissottometti li K. Pinxten kiser l-Artikolu 12 tad-Direttiva tal-Kunsill 2008/118/KE tas‑16 ta’ Diċembru 2008 dwar l-arranġamenti ġenerali għad-dazju tas-sisa u li jħassar id-Direttiva 92/12/KEE ( 110 ) u dispożizzjonijiet tar-regolament tal-Lussemburgu tas‑7 ta’ Frar 2013 dwar l-allowances u l-eżenzjonijiet mogħtija lil missjonijiet diplomatiċi. Speċifikament, K. Pinxten allegatament għamel użu ħażin u illegali mill-karti tal-fjuwil għad-dispożizzjoni tiegħu billi ppermetta lil ċerti persuni jibbenefikaw indebitament mill-ħelsien mill-VAT u d-dazji tas-sisa mogħti lil diplomatiċi fil-Lussemburgu.

167. Bħal Membri oħra tal-QEA, K. Pinxten kellu żewġ karti tal-fjuwil għal mhux iktar minn żewġ karozzi privati rreġistrati fil-Lussemburgu. Huwa uża waħda minnhom għall-karozza personali tiegħu, misjuqa minn martu, u l-oħra għat-tieni karozza personali tiegħu, misjuqa minn ibnu. Il-fatt li l-użu tal-karti tal-fjuwil kien ifisser benefiċċju mit-tnaqqis fil-prezz u mill-eżenzjoni mill-VAT kien espressament iddikjarat fil-posta elettronika tat‑18 ta’ Marzu 2009 invokata minn K. Pinxten innifsu fid-difiża tiegħu ( 111 ). Barra minn dan, kien ukoll magħmul ċar f’nota għall-attenzjoni tal-President u tal-Membri tal-QEA u tas-Segretarju Ġenerali tat‑3 ta’ Novembru 2010 li l-karti kellhom kodiċi kunfidenzjali, parzjalment assoċjat mal-QEA u parzjalment mal-utent innifsu, li kien jagħmilha possibbli li jintgħaraf l-awtur ta’ kull tranżazzjoni. Żdied jingħad li “kull karta [hija] speċifika għal karozza waħda u b’hekk għandha tibqa’ fil-vettura” ( 112 ).

168. Ma hemmx ħtieġa għal dawn il-finijiet li nitkellem dwar il-fatt li wieħed mis-subien ta’ K. Pinxten ma kienx għadu dipendenti fuq il-ġenituri tiegħu (u, għalhekk, ma kienx għadu awtorizzat juża waħda mill-karti tal-fjuwil). Tabilħaqq, irrispettivament minn din il-kwistjoni, huwa ċar, madankollu, li l-użu tal-karti tal-fjuwil ma sarx skont ir-regoli mfakkra iktar ’il fuq.

169. Tabilħaqq, iż-żewġ karozzi assoċjati mal-karti addizzjonali tal-fjuwil kienu jaħdmu bid-diesel. Madankollu, eżami tal-użu tal-karti wera diversi anomaliji. L-ewwel, jidher mill-fatturi ta’ fornituri tal-fjuwil li waħda mill-karti tal-fjuwil kienet użata regolarment sabiex jinxtara l-petrol (għall-inqas 11‑il darba tul perijodu ta’ 17‑il xahar) ( 113 ). Minbarra dan, dawn il-fatturi juru wkoll li waħda mill-karti tal-fjuwil kienet intużat sabiex jinxtara d-diesel, filwaqt li l-karta l-oħra tal-fjuwil kienet intużat fl-istess jum sabiex jinxtara l-petrol għal dik li suppost kienet, bħala prinċipju, l-istess karozza ( 114 ). Hemm anki jiem li fihom il-karta ntużat fl-istess stazzjon ta’ pompi tal-petrol, darba għall-petrol u darba għad-diesel, f’intervalli ta’ żewġ jew erba’ minuti biss minn xulxin ( 115 ), li ovvjament huwa impossibbli. F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-iskuża ta’ vettura ta’ sostituzzjoni, għalhekk, ma treġix. Għall-kuntrarju, dawn il-fatturi juru abbuż ċar fl-użu tal-karti addizzjonali tal-fjuwil bi ksur tar-regoli msemmija b’mod ċar f’diversi dokumenti indirizzati lil K. Pinxten. Fil-fatt, is-sempliċi użu fl-istess ħin ta’ żewġ fjuwils differenti – li wieħed minnhom ma kienx jaqbel mal-vettura li magħha l-karta kienet assoċjata – juri li K. Pinxten kien għadda l-karti tal-fjuwil u l-vantaġġi fiskali assoċjati magħhom lil terzi mhux awtorizzati.

c) Fuq it-tielet motiv: dikjarazzjonijiet foloz ta’ assigurazzjoni

170. Fit-tielet ilment, K. Pinxten huwa akkużat li għamel stqarrija falza ta’ talbiet f’żewġ inċidenti li kienu jinvolvu l-vettura uffiċjali mqiegħda għad-dispożizzjoni tiegħu u li għalihom huwa kien irċieva żewġ ħlasijiet ta’ kumpens li ma kinux dovuti. L-ewwel ħlas kien relatat ma’ inċident li seħħ fl‑14 ta’ Jannar 2010, li fih ix-xufier ta’ M. Pinxten saq fuq bagalja li kien fiha flixkun inbid u diversi biċċiet ta’ ħwejjeġ. Il-ħlas l-ieħor kien relatat ma’ inċident fis‑17 ta’ Jannar 2011 bejn il-karozza privata tiegħu misjuqa minn ibnu, u l-karozza uffiċjali, misjuqa mix-xufier tiegħu. Madank