KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

TANCHEV

ippreżentati fit-2 ta’ Frar 2017 ( 1 )

Kawża C‑102/16

Vaditrans BVBA

vs

Belgische Staat

[Talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mir-Raad van State (Kunsill tal-Istat, il‑Belġju)]

“Talba għal deċiżjoni preliminari – Trasport bit-triq – Regolament (KE) Nru 561/2006 – Perijodi tal-mistrieħ tax-xufier – Artikolu 8(6) – Artikolu 8(8) – Artikolu 19 – Ċirkustanzi li fihom perijodi ta’ mistrieħ jistgħu jittieħdu fil-vettura – Karta tad-drittijiet fundamentali tal-Unjoni Ewropea – Artikolu 49”

1. Il-kwistjoni prinċipali li toħroġ minn din it-talba għal deċiżjoni preliminari, sottomessa lill-Qorti tal-Ġustizzja mir-Raad van State (Kunsill tal-Istat, il-Belġju), tirrigwarda jekk l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament (KE) Nru 561/2006 dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 561/2006”) ( 2 ) jipprekludux xufiera milli jieħdu perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa kif ipprovdut f’dak ir-Regolament, fil-vettura. Il-qorti tar-rinviju tistaqsi wkoll jekk ċerti dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 561/2006 jiksrux il-prinċipju tal-legalità ta’ reati u ta’ pieni kif provdut fl-Artikolu 49 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”).

2. Ma għandux jiġi assunt li dan il-każ jikkonċerna sempliċiment punti tekniċi ta’ politika tal-Unjoni Ewropea dwar it-trasport bit-triq. Dan jinkludi kunsiderazzjoni ta’ kwistjonijiet soċjali kumplessi li huma rilevanti ħafna għall-ħajja ta’ kuljum ta’ ċittadini tal-Unjoni u ta’ Stati Membri, bħaż-żamma tat-toroq tal-Ewropa fi stat sigur u l-protezzjoni tal-ħaddiema.

I. Kuntest ġuridiku

A. Id-dritt tal-Unjoni Ewropea

3. L-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 jipprovdi: “6. F’kull ġimagħtejn konsekuttivi, xufier għandu jieħu mill-inqas: – żewġ perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa, jew – perjodu wieħed ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa u perjodu wieħed imnaqqas ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa ta’ mill-inqas 24 siegħa. Madankollu, it-tnaqqis għandu jkun ikkumpensat minn mistrieħ ekwivalenti meħud en bloc qabel tmiem it-tielet ġimgħa wara l-ġimgħa in kwistjoni. Perijodu ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa għandu jibda mhux aktar tard mit-tmiem ta’ sitt perijodi ta’ 24 siegħa il-wieħed mit-tmiem tal-perijodu ta’ qabel ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa. […] 8. Fejn xufier jagħżel li jagħmel dan, perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u perijodi imnaqqsa ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa ’il bogħod mill-bażi jistgħu jittieħdu f’vettura, kemm-il darba din ikollha faċilitajiet għall-irqad xierqa għal kull xufier u l-vettura tkun wieqfa.”

4. L-Artikolu 19(1) tar-Regolament (KE) Nru 561/2006 jipprovdi: “1. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu r-regoli dwar penali li japplikaw għal ksur ta’ dan ir-Regolament u r-Regolament (KEE) Nru 3821/85 u għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa kollha sabiex jiżguraw illi jkunu implimentati. Dawk il-penali għandhom ikunu effettivi, proporzjonati, dissważivi u b’mod li ma jiddiskriminawx. […]”

B. Id-dritt nazzjonali

5. Id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-liġi nazzjonali huma stabbiliti fid-Digriet Reali tad-19 ta’ April 2014“li jemenda d-Digriet Reali tad-19 ta’ Lulju 2000 dwar l-immultar u l-impożizzjoni ta’ somma flus meta jinstabu ċerti offiżi fit-trasport ta’ persuni u oġġetti bit-triq” ( 3 ) (iktar ’il quddiem id-“digriet ikkontestat”). ( 4 )

6. L-Artikolu 2 tad-deċiżjoni kkontestata jipprovdi: “Fl-Appendiċi I tal-Anness I tad-[Digriet Reali tad-19 ta’ Lulju 2000], subparagrafu (c) il-ħinijiet tas-sewqan u l-perijodi ta’ mistrieħ huwa supplimentat b’punt 8, li jaqra: “8. Il-perijodu regolari ta’ mistrieħ ta’ ġimgħa, li huwa obbligatorju fil-mument ta’ spezzjoni, huwa meħud abbord il-vettura. - Regolament (KE) Nru 561/2006, Artikolu 8(6) u 8(8). EUR 1 800’” - ERTA, Artikolu 8.

II. Il-proċeduri prinċipali u d-domandi preliminari

7. Vaditrans BVBA (ir-“rikorrenti”) hija kumpannija Belġjana tat-trasport bit-triq.

8. Fit-8 ta’ Awwissu 2014, ir-rikorrenti ppreżentat kawża quddiem ir-Raad van State (il-Kunsill tal-Istat, il-Belġju) li permezz tagħha talbet l-annullament tad-digriet ikkontestat. L-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat jimponi multa ta’ EUR 1800 għan-nuqqas ta’ konformità mal-projbizzjoni tax-xufiera li jieħdu l-mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa tagħhom abbord il-vettura.

9. Insostenn tal-azzjoni tagħha, ir-rikorrenti tikkontesta l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2016 li hija impliċita fl-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat. Dik id-dispożizzjoni tad-digriet ikkontestat hija bbażata fuq l-assunzjoni li, skont ir-Regolament Nru 561/2006, it-teħid ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa ma jistax isir fil-vettura. Ir-rikorrenti ssostni li tali interpretazzjoni hija bbażata fuq raġunament a contrario li jikser il-prinċipju ta’ legalità f’materji kriminali.

10. L-Istat Belġjan (iktar ’il quddiem il-“konvenut”) jikkontendi li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2016 jipprekludi t-teħid ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura kif ipprovdut fir-Regolament u li l-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat ma jiksirx il-prinċipju tal-legalità f’materji kriminali.

11. Kien f’dawn iċ-ċirkustanzi li r-Raad van State rrefera d-domandi segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja għal deċiżjoni preliminari: “1. L-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament (KE) Nru 561/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-15 ta’ Marzu 2006, dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq u li jemenda r-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 3821/85 u (KE) Nru 2135/98 u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3820/85, għandu jiġi interpretat fis-sens li l-perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa msemmija fl-Artikolu 8(6) tal-istess regolament ma jistgħux jittieħdu fil-vettura? 2. Fil-każ ta’ risposta fl-affermattiv għall-ewwel domanda, l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006, moqri flimkien mal-Artikolu 19 tal-istess regolament, jikser il-prinċipju ta’ legalità f’materji kriminali kif stabbilit fl-Artikolu 49 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea sa fejn id-dispożizzjonijiet iċċitati iktar ’il fuq tar-Regolament Nru 561/2006 ma jipprevedux espliċitament il-projbizzjoni li l-perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa msemmija fl-Artikolu 8(6) ta’ dan l-istess regolament jittieħdu fil-vettura? 3. Fil-każ ta’ risposta fin-negattiv għall-ewwel domanda, ir-Regolament Nru 561/2006 jippermetti lill-Istati Membri jipprevedu, fid-dritt nazzjonali tagħhom, il-projbizzjoni li l-perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa msemmija fl-Artikolu 8(6) ta’ dan l-istess regolament jittieħdu fil-vettura?”

12. Osservazzjonijiet bil-miktub ġew ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja mir-rikorrenti, mill-Gvernijiet tal-Awstrija, tal-Belġju, tal-Estonja, ta’ Franza, tal-Ġermanja u ta’ Spanja, mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni.

III. Evalwazzjoni

13. Wasalt għall-konklużjoni li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufiera ma jistgħux jieħdu l-perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa tagħhom, kif provdut f’dak ir-Regolament, fil-vettura. Wasalt għall-konklużjoni wkoll li l-Artikolu 8(6) u (8), moqrija flimkien mal-Artikolu 19, tar-Regolament Nru 561/2006 ma jiksirx il-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni kif jinsab fl-Artikolu 49 tal-Karta. Fid-dawl ta’ dawn il-konklużjonijiet, ir-risposta tiegħi għat-tielet domanda issir biss rilevanti jekk il-Qorti tal-Ġustizzja ma taqbilx mar-risposta tiegħi għall-ewwel domanda. Ir-raġunament tiegħi ser ikun spjegat fid-dettall iktar ’il quddiem, iżda qabel ser nindirizza ċerti kwistjonijiet preliminari dwar l-ammissibbiltà li tqajmu mill-Kunsill u mir-rikorrenti.

A. Ammissibbiltà

14. Il-Kunsill jikkontesta l-ammissibbiltà tat-tieni domanda abbażi tal-fatt li l-qorti tar-rinviju, f’konformità mal-Artikolu 94(c) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, ma tispjegax għalfejn għandha dubju dwar il-validità tad-dispożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament Nru 561/2006 jew għalfejn deċiżjoni preliminari dwar il-validità ta’ dawk id-dispożizzjonijiet tirriżolvi l-kwistjoni fil-kawża prinċipali. Barra minn hekk, ir-rikorrenti tikkontesta r-rilevanza tat-tielet domanda.

15. Fil-fehma tiegħi, id-domandi magħmula huma ammissibbli għar-raġunijiet segwenti.

16. Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, domandi li jikkonċernaw id-dritt tal-Unjoni Ewropea jgawdu preżunzjoni ta’ rilevanza. Il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tirrifjuta li tagħti deċiżjoni dwar domanda preliminari magħmula minn qorti nazzjonali biss jekk ikun jidher b’mod ovvju li l-interpretazzjoni jew l-evalwazzjoni tal-validità ta’ regola tal-Unjoni Ewropea mitluba ma għandha ebda relazzjoni mar-realtà jew mas-suġġett tat-tilwima fil-kawża prinċipali, meta l-problema tkun ta’ natura ipotetika jew inkella meta l-Qorti tal-Ġustizzja ma jkollhiex il-punti ta’ fatt u ta’ liġi neċessarji sabiex tirrispondi b’mod utli għad-domandi li jkunu sarulha. ( 5 )

17. Barra minn hekk, huwa xieraq li jitfakkar li skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, u kif rifless fl-Artikolu 94(c) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, ( 6 ) mill-ispirtu ta’ kooperazzjoni sottostanti għall-proċedura għal deċiżjoni preliminari isegwi li huwa essenzjali li fit-talba għal deċiżjoni preliminari tagħha l-qorti nazzjonali tispeċifika r-raġunijiet preċiżi għalfejn tqis li hija neċessarja risposta għad-domandi li jikkonċernaw l-interpretazzjoni jew il-validità ta’ ċerti dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni Ewropea sabiex din tkun tista’ tagħti sentenza. Huwa għalhekk importanti li l-qorti nazzjonali tispeċifika, b’mod partikolari, ir-raġunijiet preċiżi li wassluha biex tiddubita l-validità ta’ ċerti dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni Ewropea u l-motivi ta’ invalidità li jidrulha li jistgħu jintlaqgħu. ( 7 )

18. F’din il-kawża, il-qorti tar-rinviju tistqarr li teħtieġ interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament Nru 561/2006 sabiex tiddeċiedi dwar wieħed mill-motivi mressqa mir-rikorrenti.

19. Fl-istess waqt, il-qorti tar-rinviju tieħu nota tat-tielet paragrafu tal-Artikolu 267 TFUE, li jobbliga lil qorti nazzjonali li kontra d-deċiżjonijiet tagħha ma hemmx rimedju taħt il-liġi nazzjonali, bħar-Raad van State, li tagħmel domandi li jikkonċernaw l-interpretazzjoni u l-validità ta’ dritt tal-Unjoni Ewropea lill-Qorti tal-Ġustizzja meta tikkunsidra li deċiżjoni dwar id-domanda hija neċessarja għaliha sabiex tagħti deċiżjoni.

20. Il-qorti tar-rinviju tirrileva li, skont id-deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar l-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament Nru 561/2006, “tqum il-mistoqsija” dwar jekk dawk id-dispożizzjonijiet jiksrux il-prinċipju ta’ legalità f’materji kriminali kif rikonoxxut fl-Artikolu 49 tal-Karta, sa fejn dawn ma jipprovdux espressament għall-projbizzjoni tat-teħid tal-perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa fil-vettura.

21. B’hekk, il-qorti tar-rinviju stabbilixxiet f’dettal suffiċjenti r-raġunijiet li wassluha biex tressaq id-domanda dwar il-validità tad-dispożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament Nru 561/2006 ( 8 ) u l-motivi ta’ invalidità li jidhrulha li jistgħu jintlaqgħu, sabiex tippermetti lill-qorti tipprovdi risposta utli.

22. Barra minn hekk, il-Gvernijiet tal-Belġju, ta’ Franza, tal-Ġermanja u ta’ Spanja u l-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni kienu f’pożizzjoni li jesprimu l-fehmiet tagħhom b’mod effettiv dwar il-kwistjoni ta’ validità ppreżentata lill-Qorti tal-Ġustizzja.

23. Finalment, ma hemm xejn fid-digriet tar-rinviju li jindika li d-domandi ma jirrelatawx mal-fatti reali tal-kawża prinċipali jew l-iskop tagħha jew li jirrelataw ma’ problema purament ipotetika. Konsegwentement, ma hemmx motivi suffiċjenti sabiex tiġi ribattuta l-preżunzjoni ta’ rilevanza tar-rinviju.

24. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nikkonkludi li d-domandi magħmula mir-Raad van State f’din il-kawża huma ammissibbli.

B. Fuq l-ewwel domanda

25. Il-Qorti tal-Ġustizzja għad trid konkretament tindirizza l-kwistjoni jekk l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandux jiġi interpretat li jfisser li l-perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa għax-xufiera stabbilit fl-Artikolu 8(6) jistax jittieħed fil-vettura. ( 9 )

26. Il-Gvernijiet tal-Awstrija, tal-Belġju, ta’ Franza u tal-Ġermanja u l-Kummissjoni jargumentaw li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufier ma jistax jgħaddi perijodi regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa fil-vettura, ( 10 ) filwaqt li r-rikorrenti u l-Gvernijiet tal-Estonja u ta’ Spanja jieħdu pożizzjoni opposta.

27. Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, fl-interpretazzjoni ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni Ewropea, huwa neċessarju li tiġi kkunsidrata mhux biss id-diċitura tagħha, iżda wkoll il-kuntest tagħha u l-għanijiet imfittxija mil-leġiżlazzjoni li hija tifforma parti minnha. ( 11 ) L-oriġini ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni Ewropea tista’ tipprovdi wkoll informazzjoni rilevanti għall-interpretazzjoni tagħha. ( 12 )

28. Huwa fuq din il-bażi li wasalt għall-konklużjoni li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufiera ma jistgħux jgħaddu l-perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa tagħhom fil-vettura. Ir-raġunijiet għalfejn ikkonkludejt hekk huma s-segwenti.

1. Formulazzjoni

29. Kif jidher mill-punt 3 iktar ’il fuq, l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 8(6) tar-Regolament Nru 561/2006 jistabbilixxi r-regola li fi kwalunkwe ġimgħatejn konsekuttivi, xufier għandu jieħu mill-inqas żewġ perijodi ta’ mistrieħ regolari kull ġimgħa jew perijodu wieħed ta’ mistrieħ kull ġimgħa u perijodu wieħed ta’ mistrieħ ridott kull ġimgħa, f’liema każ għandhom jintlaħqu ċerti rekwiżiti. It-tieni paragrafu tal-Artikolu 8(6) tar-Regolament Nru 561/2006 jipprovdi wkoll li: “Perijodu ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa għandu jibda mhux aktar tard mit-tmiem ta’ sitt perijodi ta’ 24 siegħa il-wieħed mit-tmiem tal-perijodu ta’ qabel ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa.”

30. L-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006 jipprovdi: “Fejn xufier jagħżel li jagħmel dan, perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u perijodi imnaqqsa ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa ’il bogħod mill-bażi jistgħu jittieħdu f’vettura, kemm-il darba din ikollha faċilitajiet għall-irqad xierqa għal kull xufier u l-vettura tkun wieqfa.”

31. L-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jinqara fid-dawl tal-Artikolu 4 ta’ dan ir-Regolament, li jipprovdi għad-definizzjonijiet tat-termini użati fih.

32. L-Artikolu 4(f) tar-Regolament Nru 561/2006 jiddefinixxi “perijodu ta’ mistrieħ” bħala “kwalunkwe perijodu bla interruzzjoni li fih ix-xufier jista’ jagħmel li jrid bil-ħin tiegħu”.

33. L-Artikolu 4(g) tar-Regolament Nru 561/2006 jiddefinixxi t-terminu “perijodu ta’ mistrieħ ta’ kuljum” bħala “il-perijodu ta’ kuljum li fih xufier jista’ jagħmel li jrid bil-ħin tiegħu” u jipprovdi li dan ikopri “perijodu regolari ta’ mistrieħ ta’ kuljum” u “perijodu mnaqqas ta’ mistrieħ ta’ kuljum”, li dwarhom hemm definizzjonijiet speċifiċi mogħtija fih.

34. L-Artikolu 4(h) tar-Regolament Nru 561/2006 jiddefinixxi “perijodu ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa” bħala “perijodu ta’ kull ġimgħa li matulu xufier jista’ juża l-ħin tiegħu kif irid” u jipprovdi li dan ikopri “perijodu regolari ta’ mistrieħ fil-ġimgħa” u “perijodu mnaqqas ta’ mistrieħ fil-ġimgħa”. Speċifikament, “perijodu regolari ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa” tfisser “kwalunkwe perijodu ta’ mistrieħ mill-inqas ta’ 45 siegħa”, filwaqt li “perijodu mnaqqas ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa” tfisser “kull perijodu ta’ mistrieħ ta’ anqas minn 45 siegħa, li jista’, bla ħsara għall-kondizzjonijiet fl-Artikolu 8(6), jitqassar għal minimu ta’ 24 siegħa konsekuttivi”.

35. Għalhekk, l-Artikolu 4(g) u (h) tar-Regolament Nru 561/2006 jipprovdi distinzjoni fir-rigward tal-użu tat-termini regolari u perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u ta’ kull ġimgħa f’dan ir-Regolament.

36. Dan huwa evidenti fl-ewwel paragrafu tal-Artikolu 8(6) tar-Regolament Nru 561/2006, li jirreferi kemm għal perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa regolari u dawk imnaqqsin. B’kuntrast, it-tieni paragrafu tal-Artikolu 8(6) tar-Regolament Nru 561/2006 jirreferi għal “perijodu ta’ mistrieħ kull ġimgħa”, u b’hekk jinkludihom it-tnejn.

37. Dan huwa wkoll evidenti fl-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006. Permezz tar-referenza għal “perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull jum” fl-Artikolu 8(8), li jkopri kemm perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum regolari u mnaqqsin, flimkien ma’ “perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa”, id-diċitura ta’ dik id-dispożizzjoni tissuġġerixxi b’mod qawwi li perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa huma esklużi mill-iskop tagħha. Jidher li kieku l-leġiżlatur tal-Unjoni kellu ħsieb ikopri perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa kif ukoll perijodi ta’ mistrieħ imnaqqsa ta’ kull ġimgħa fl-Artikolu 8(8), kien juża t-terminu “perijodu ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa” sabiex jinkludihom it-tnejn.

38. B’hekk, l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006 bħala li jkopri perijodu ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa, jagħmel id-diċitura tal-Artikolu 8(8) illoġika u superfluwa. Ikun ukoll illoġiku li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 jiġi interpretat bħala li jippermetti lil xufier li jgħaddi perijodi ta’ mistrieħ regolari kull ġimgħa fil-vettura taħt kundizzjonijiet inqas stretti min dawk li għandhom jintlaħqu fil-każ ta’ perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u ta’ perijodi ta’ mistrieħ ridotti ta’ kull ġimgħa.

39. Kuntrarjament għall-argumenti tar-rikorrenti, interpretazzjoni tal-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006 fis-sens li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari kull ġimgħa fil-vettura ma tmurx kontra d-definizzjoni ta’ “perijodu ta’ mistrieħ” provdut fl-Artikolu 4(f) ta’ dan ir-Regolament billi tillimita l-mezzi li bihom ix-xufier jista’ jiddisponi b’mod liberu mill-ħin tiegħu. Dik id-diċitura tinsab ukoll fid-definizzjonijiet ta’ perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u ta’ kull ġimgħa fil-paragrafi (g) u (h) ta’ dak l-istess Artikolu, li hija trażmessa fir-regoli li jinsabu fl-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006.

40. B’hekk, jista’ jiġi dedott li peress li huma biss ipprovduti perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u perijodi ta’ mistrieħ imnaqqsin ta’ kull ġimgħa fit-test tal-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006, l-Artikolu 8(6) u (8) ta’ dan ir-Regolament għandhom jiġu interpretati fis-sens li jfissru li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa, imsemmija fl-Artikolu 8(6), fil-vettura.

41. Fi kliem ieħor, billi l-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006 espressament jipprovdi għal perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u perijodi ta’ mistrieħ imnaqqsin ta’ kull ġimgħa, dan jimplika a contrario li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura.

42. Tali raġunament a contrario ma huwiex bla preċedenti fil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li tikkonċerna r-Regolament Nru 561/2006. Pereżempju, fil-kawża Eurospeed, ( 13 ) il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat li billi l-ewwel sentenza tal-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 561/2006 espressament tipprovdi li l-possibbiltà tal-awtoritajiet kompetenti nazzjonali li jimponu multa fuq impriża u/jew xufier għal ksur ta’ dan ir-Regolament teżisti “anki meta dak il-ksur ikun sar fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor jew ta’ pajjiz terz”, dan jimplika a contrario li Stat Membru huwa f’kull każ intitolat li jimponi multa jew fuq impriża jew fuq xufier jew fuq it-tnejn għal ksur li sar fit-territorju tiegħu.

2. Oriġini

43. Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-oriġini ta’ miżura tal-Unjoni Ewropea jew dispożizzjoni tagħha hija ta’ għajnuna sabiex tkun magħrufa l-intenzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni sottostanti għall-miżura jew dispożizzjoni partikolari u b’hekk għall-konferma tal-interpretazzjoni milħuqa. ( 14 ) Dan huwa l-każ, b’mod partikolari, meta tkun saret xi bidla għad-dispożizzjoni inkwistjoni tal-liġi tal-Unjoni Ewropea matul il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet li minnu tista’ tiġi dedotta l-intenzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni. ( 15 )

44. F’din il-kawża, l-oriġini tal-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006 jipprovdu evidenza b’saħħitha li l-intenzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni kienet li jeskludi perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa mill-portata ta’ din id-dispożizzjoni.

45. Il-proposta inizjali tal-Kummissjoni li tilħaq il-qofol tagħha fir-Regolament Nru 561/2006 ( 16 ) kienet tipprovdi: “Perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kuljum u ta’ kull ġimgħa jistgħu jittieħdu fil-vettura, sakemm din għandha faċilitajiet tal-irqad adattati għal kull xufier u l-vettura tkun wieqfa.” ( 17 )

46. Fl-ewwel qari tiegħu, il-Parlament Ewropew ħassar ir-referenza għal perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa fit-test ta’ dik id-dispożizzjoni. ( 18 ) Il-ġustifikazzjoni kienet: “Perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull jum, iżda mhux perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa, jistgħu jittieħdu f’vettura wieqfa. Li tippermetti perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa li jittieħdu b’dan il-mod, ikun ifisser deterjorazzjoni meta pparagunat mar-regolament kurrenti u ma jkunx xieraq għall-iġjene u l-benesseri tax-xufiera.” ( 19 )

47. Fil-proposta emendata tagħha, il-Kummissjoni adottat is-“soluzzjoni ta’ kompromess” li tipproponi li huwa biss perijodu mnaqqas ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa li jittieħed lil hinn mill-bażi li jista’ jittieħed fil-vettura. ( 20 )

48. Fil-pożizzjoni komuni tiegħu, il-Kunsill adotta dan l-approċċ, u indika li: “bħala kompromess, il-Kunsill adotta dispożizzjoni li tgħid li huma biss perijodi ta’ mistrieħ imnaqqsin li jistgħu jittieħdu f’vettura”. ( 21 )

49. Fit-tieni qari tiegħu, il-Parlament Ewropew bidel mill-ġdid id-dispożizzjoni sabiex tirreferi biss għal perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum, u indika li: “Il-possibbiltà li xufier jieħu perijodi ta’ mistrieħ imnaqqsin fil-vettura, ġiet imħassra”. ( 22 )

50. Fl-opinjoni tagħha dwar dawk l-emendi, il-Kummissjoni kompliet “tikkunsidra li perijodu ta’ mistrieħ imnaqqas ta’ kull ġimgħa jista’ jittieħed f’vettura attrezzata b’mod xieraq, billi d-disinn tal-vetturi tjieb konsiderevolment matul l-aħħar 20 sena”. ( 23 )

51. Fit-test konġunt approvat mill-Kumitat ta’ Ftehim, ġiet żviluppata d-diċitura ta’ dak li llum huwa l-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006. ( 24 )

52. Mir-rifjut tal-Kummissjoni għall-proposta inizjali u l-ftehim li jinkludi biss perijodi ta’ mistrieħ ta’ kuljum u perijodi ta’ mistrieħ imnaqqsin ta’ kull ġimgħa ’l-bogħod mill-bażi, jista’ jiġi dedott li l-leġiżlatur tal-Unjoni kellu l-intenzjoni li jeskludi perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa mill-portata tal-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006.

3. Skema ġenerali u kuntest

53. Kif diskuss fil-konklużjonijiet tiegħi fil-Kawża Pinckernelle ( 25 ), l-iskema ġenerali u l-kuntest ta’ dispożizzjoni ta’ dritt tal-Unjoni tinkludi, inter alia, l-eżami tal-kuntest tad-dispożizzjoni inkwistjoni fir-rigward ta’ dispożizzjonijiet oħra tal-istess miżura tal-Unjoni Ewropea u ta’ miżuri oħrajn tal-Unjoni Ewropea li huma relatati jew marbuta b’xi mod sostantiv mal-miżura tal-Unjoni Ewropea inkwistjoni.

54. Fl-ewwel lok, l-eżami ta’ paragrafi oħra tal-Artikolu 8 tar-Regolament Nru 561/2006 ( 26 ), u ċerti premessi fil-Preambolu ( 27 ) għal dan ir-Regolament jixhdu l-intenzjoni tal-leġiżlatur tal-Unjoni li jiddistingwi bejn it-termini “perijodu ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa” u “perijodu ta’ mistrieħ imnaqqas ta’ kull ġimgħa” u t-terminu ġenerali “perijodu ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa”.

55. Fit-tieni lok, fir-rigward ta’ miżuri relatati, il-Gvern Estonjan isostni li l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 inkwantu li xufier jista’ jitħalla jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, hija sostnuta bid-Direttiva 2006/22/KE (id-“Direttiva 2006/22”) ( 28 ) u ċerti miżuri adottati mill-Kummissjoni abbażi ta’ din id-Direttiva. Hija targumenta li dan huwa l-każ peress li l-annessi għal dawk il-miżuri ma jirreferux għal ksur tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 abbażi li xufier jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura.

56. Ir-Regolament Nru 561/2006 huwa wieħed minn erba’ miżuri leġiżlattivi relatati flimkien tal-Unjoni Ewropea li jistabbilixxu regoli soċjali fit-trasport bit-triq u l-inforzar tagħhom. ( 29 ) Id-Direttiva 2002/15/KE ( 30 ) tipprovdi dispożizzjonijiet kumplimentari dwar l-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol ta’ persuni li jwettqu attivitajiet tat-trasport bit-triq mobbli; Ir-Regolament (UE) Nru 165/2014 (ir-“Regolament Nru 165/2014”) ( 31 ) jikkonċerna takografi (apparat li jirrekordja) fit-trasport bit-triq; u d-Direttiva 2006/22 ( 32 ) tiddetermina kundizzjonijiet minimi għall-infurzar ta’ dawk ir-regoli.

57. Id-Direttiva 2006/22 kienet tinkludi Anness III b’lista “mhux eżawrjenti” ta’ dak li kellu jitqies bħala ksur ta’ dawk li llum huma r-Regolament Nru 561/2006 u r-Regolament Nru 165/2014. Dan l-Anness III kien sussegwentement sostitwit b’Anness ġdid fid-Direttiva tal‑Kummissjoni 2009/5/KE ( 33 ), li stabbilixxiet “linji ta’ gwida dwar firxa komuni ta’ ksur tar-regolamenti” kontra dawn iż-żewġ Regolamenti, li kienu maqsuma f’kategoriji skont il-gravità tagħhom. ( 34 ) Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) 2016/403 ( 35 ) jemenda wkoll l-Anness III tad-Direttiva 2006/22 billi jbiddel il-livell ta’ severità ta’ ċertu ksur. ( 36 )

58. Isegwi li la d-Direttiva 2006/22 u lanqas miżuri sussegwenti adottati sa issa abbażi ta’ dik id-Direttiva ma jesiġu li jipprovdu b’mod komprensiv jew eżawrjenti l-ksur kollu possibbli tar-Regolament Nru 561/2006. Għalhekk, fl-opinjoni tiegħi, argument ibbażat fuq l-assenza ta’ referenza għal ksur tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 f’dawn il-miżuri fuq il-bażi li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, ma huwiex konvinċenti.

4. L-għan

59. Skont il-premessa 17 u l-Artikolu 1, ir-Regolament Nru 561/2006 għandu l-għan li jtejjeb il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-impjegati fis-settur tat-trasport bit-triq, li titjieb is-sigurtà ġenerali fit-triq u li jarmonizza l-kundizzjonijiet tal-kompetizzjoni fi trasport bit-triq. ( 37 )

60. Kif indikat fis-sottomissjonijiet tal-Gvernijiet tal-Belġju, ta’ Franza u tal-Ġermanja u tal-Kummissjoni, l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 li jeskludi xufier milli jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, tikkontribwixxi għall-kisba tal-għanijiet ta’ dan ir-Regolament li jtejjeb il-kundizzjonijiet tax-xogħol tax-xufiera u sigurtà fit-triq. Dan jintwera bil-ġustifikazzjoni tal-Parlament li jħassar il-perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa mill-proposta inizjali sabiex ma jwassalx għad-deterjorazzjoni tal-kundizzjonijiet tax-xogħol. ( 38 )

61. Ir-rikorrenti u l-Gvern Estonjan isostnu li r-riżultat ta’ din l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 huwa li xufier jista’ jsofri kundizzjonijiet agħar milli kieku jista’ jgħaddi perijodi ta’ mistrieħ regolari fil-vettura u li dan ir-rekwiżit huwa diffiċli li jiġi pprovat.

62. Ir-Regolament Nru 561/2006 ma jipprovdix espressament regoli li jirrigwardaw kif xufier jista’ jgħaddi l-perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa. Kwistjonijiet bħal dawk allegati iktar ’il fuq jistgħu jiġu indirizzati mill-Istati Membri jew fil-kuntest tal-proċess tat-teħid ta’ deċiżjonijiet tal-Unjoni Ewropea skont il-każ. Madankollu, ma jipprovdux bażi dwar in-nuqqas ta’ konformità mar-regoli dwar il-perijodi ta’ mistrieħ tax-xufiera fir-Regolament Nru 561/2006.

63. Fil-fatt, il-kwistjoni attwali quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja kienet ixxandret bħala parti minn konsultazzjoni pubblika dwar it-titjib fil-leġiżlazzjoni soċjali tal-Unjoni Ewropea fit-trasport bit-triq, imnedija mill-Kummissjoni mill-5 ta’ Settembru 2016 sal-11 ta’ Diċembru 2016. ( 39 )

64. Studju dwar evalwazzjoni ex-post tal-leġiżlazzjoni soċjali tal-Unjoni Ewropea fit-trasport bit-triq u l-infurzar tagħha ( 40 ), evalwa l-applikazzjoni tal-Artikolu 8(8) tar-Regolament Nru 561/2006 mill-Istati Membri. ( 41 ) F’Anness ( 42 ), dan l-istudju indika li minn 24 Stat Membru intervistat ( 43 ), f’19-il Stat Membru, ix-xufiera ma humiex permessi li jgħaddu l-perijodu ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa tagħhom fil-vettura, ( 44 ) filwaqt li fi 8 Stati Membri, ix-xufiera għandhom id-dritt li jagħmlu hekk ( 45 ) (iżda, fi 3 Stati Membri, japplikaw iż-żewġ risposti). ( 46 )

65. Dan is-sondaġġ komparattiv juri li interpretazzjoni tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 fis-sens li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, jikkorrispondi għall-approċċ adottat mill-maġġoranza tal-Istati Membri.

66. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, nikkonkludi li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa, kif ipprovdut fl-Artikolu 8(6), fil-vettura.

C. Fuq it-tieni domanda

67. Jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi l-ewwel domanda fis-sens li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, it-tieni domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk il-paragrafi (6) u (8) tal-Artikolu 8, moqrija flimkien mal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 561/2006, humiex invalidi billi jiksru l-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni kif rifless fl-Artikolu 49 tal-Karta, sa fejn dawk id-dispożizzjonijiet ma jipprovdux espressament li xufier ma jistax jgħaddi l-perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura.

68. Ir-rikorrenti u l-Gvern Spanjol isostnu li t-tieni domanda għandha tingħata risposta fl-affermattiv. B’mod partikolari, ir-rikorrenti tissottometti li, fl-assenza ta’ regoli espliċiti f’dak is-sens, interpretazzjoni tar-Regolament Nru 561/2006 li tipprekludi xufier milli jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura tammonta għal interpretazzjoni a contrario li hija pprojbita bil-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni.

69. Il-Gvernijiet tal-Belġju, ta’ Franza u tal-Ġermanja, il-Parlament, il-Kunsill u l-Kummissjoni jsostnu li d-dispożizzjonijiet imsemmija iktar ’il fuq ma humiex invalidi fuq din il-bażi peress li huwa l-Istat Membri li għandu jistabbilixxi penalitajiet rilevanti għall-ksur tar-Regolament Nru 561/2006. Għalhekk, din hija kwistjoni ta’ dritt nazzjonali, u mhux ta’ dritt tal-Unjoni Ewropea.

70. Inqis li l-argumenti li jikkontestaw il-validità tal-Artikolu 8(6) u (8), moqri flimkien mal-Artikolu 19, tar-Regolament Nru 561/2006 fir-rigward tal-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni, stabbilit fl-Artikolu 49 tal-Karta, għandhom jiġu miċħuda. Ir-raġunament tiegħi huwa s-segwenti.

71. L-ewwel sentenza tal-Artikolu 49(1) tal-Karta jipprovdi: “ħadd ma għandu jitqies li jkun ħati ta’ reat kriminali minħabba f’xi att jew ommissjoni li ma kinux jikkostitwixxu reat kriminali skont liġi nazzjonali jew internazzjonali fil-ħin meta jkun sar”. ( 47 )

72. Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni (nullum crimen, nulla poena sine lege), li huwa ggarantit bl-Artikolu 49 tal-Karta u hija espressjoni speċifika tal-prinċipju ġenerali ta’ ċertezza legali, tirrikjedi li regoli tal-Unjoni Ewropea għandhom jiddefinixxu b’mod ċar ir-reati u l-pieni li jistgħu jġorru magħhom. Dan ir-rekwiżit ikun sodisfatt meta l-individwu jista’ jkun jaf, mid-diċitura tad-dispożizzjoni rilevanti u, jekk meħtieġ, bl-għajnuna tal-interpretazzjoni li l-qrati taw ta’ din id-dispożizzjoni, liema atti jew ommissjonijiet jagħtu lok għar-responsabbiltà kriminali tiegħu. ( 48 )

73. B’hekk, il-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni ma jistax jiġi interpretat fis-sens li jipprojbixxi l-kjarifika gradwali, każ b’każ tar-regoli tar-responsabbiltà kriminali permezz tal-interpretazzjoni ġudizzjarja, sakemm ir-riżultat ikun raġonevolment prevedibbli meta jitwettaq il-ksur, b’mod partikolari fid-dawl tal-interpretazzjoni mogħtija mill-ġurisprudenza fiż-żmien rilevanti. ( 49 ) Inqis li interpretazzjoni tal-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 fis-sens li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa fil-vettura jissodisfa dawn il-parametri.

74. Madankollu, f’kull każ jiena tal-fehma li hija meħtieġa kjarezza fir-rigward tal-miżura li qed tiġi kkontestata u l-konsegwenzi li jirriżultaw minn dan fir-rigward tal-applikazzjoni tal-Karta.

75. F’dan il-każ, ir-Regolament Nru 561/2006 ma jġigħelx lill-Istati Membri li jimponu sanzjonijiet kriminali f’każ ta’ ksur. Minflok, l-Istati Membri għandhom l-għażla li jagħtu sanzjonijiet għal ksur tar-Regolament Nru 561/2006 b’riferenza għall-penali kriminali. ( 50 )

76. Madankollu, abbażi tal-fatti disponibbli l-Artikolu 49 tal-Karta ma jistax jiġi invokat biex tiġi kkontestata l-validità tal-Artikoli 8(6) u (8), moqri flimkien mal-Artikolu 19 tar-Regolament Nru 561/2006. ( 51 ) Madankollu, f’ċirkustanzi fejn Stat Membru jagħżel li jimplementa r-Regolament Nru 561/2006 b’sanzjonijiet kriminali, l-Artikolu 51(1) tal-Karta jobbliga neċessarjament lill-Istat Membru kkonċernat biex jikkonforma mad-dispożizzjonijiet kollha tal-Karta, inkluż l-Artikolu 49 u l-prinċipju tal-legalità tar-reati kriminali u tal-pieni stabbiliti fih.

77. Il-qorti tar-rinviju ma qajmitx il-kwistjoni tal-paragunabbiltà tal-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat mal-prinċipju tal-legalità ta’ reati kriminali u ta’ pieni kif rifless fl-Artikolu 49 tal-Karta. Għalhekk din il-kwistjoni toħroġ lil hinn mill-ambitu tad-digriet tar-rinviju f’dan il-każ. Hija l-qorti tar-rinviju li għandha tara jekk il-liġijiet nazzjonali rilevanti humiex konformi mal-prinċipju tal-legalità ta’ reat kriminali u ta’ pieni. Ovvjament dik il-qorti tista’ tagħmel referenza għal deċiżjoni preliminari ulterjuri taħt l-Artikolu 267 TFUE.

D. Fuq it-tielet domanda

78. Jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għall-ewwel domanda fis-sens li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufier jista’ jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, it-tielet domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk ir-Regolament Nru 561/2006 jippermettix regoli nazzjonali, bħall-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat, li jipprojbixxi xufier milli jagħmel dan.

79. Fis-sezzjoni III.B tal-konklużjonijiet tiegħi, wasalt għall-konklużjoni li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat li jfisser li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura. Jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għall-ewwel domanda b’dan il-mod, isegwi li ma hemmx ħtieġa għall-Qorti tal-Ġustizzja li tagħti risposta għal din id-domanda.

80. Madankollu, ser nagħti l-opinjoni tiegħi għat-tielet domanda f’każ alternattiv.

81. Ir-rikorrenti, il-Gvernijiet tal-Estonja u ta’ Spanja u l-Kummissjoni jissottomettu li din id-domanda għandha tingħata risposta fin-negattiv. Il-Gvern Spanjol iqis li hija f’idejn il-leġiżlatur tal-Unjoni li jipprovdi għal tali projbizzjoni u li l-Istati Membri ma jistgħux jagħmlu hekk b’mod awtonomu. Il-Gvern tal-Estonja u l-Kummissjoni jenfasizzaw, b’mod partikolari, li tali projbizzjoni ma taqax taħt il-possibbiltajiet limitati mogħtija lill-Istati Membri skont ir-Regolament Nru 561/2006, u jekk kull Stat Membru jitħalla jadotta regoli partikolari dwar din il-kwistjoni dan ikun imur kontra l-għan tar-Regolament li jarmonizza l-kundizzjonijiet ta’ kompetizzjoni fit-trasport bit-triq.

82. Il-Gvernijiet tal-Belġju u tal-Ġermanja jsostnu li din id-domanda għandha tingħata risposta fl-affermattiv. B’mod partikolari, il-Gvern Belġjan jenfasizza li huwa jibqa’ kompetenti li jagħmel tali projbizzjoni, li hija ġġustifikata abbażi tal-fatt li sservi l-interessi importanti li jiġu protetti l-ħaddiema, pereżempju bħala miżura kontra dumping soċjali, u l-iżgurar ta’ sigurtà fit-triq. Il-Gvern Ġermaniż jirrileva li l-Istati Membri għandhom il-kompetenza li jadottaw regoli sabiex jipprevjenu sitwazzjonijiet perikolużi jew abbużivi, bħal dawk li jinvolvu żoni ta’ mistrieħ jew faċilitajiet ta’ parkeġġ għax-xufiera, u li tali projbizzjoni tikkostitwixxi għodda utli sabiex jintlaħqu l-għanijiet tar-Regolament li jiġu protetti x-xufiera u li titjieb is-sigurtà fit-triq.

83. Fil-fehma tiegħi, jekk l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 jiġi interpretat li jfisser li meta xufier jagħżel li jagħmel hekk, jista’ jieħu perijodi ta’ mistrieħ ta’ kull ġimgħa (kif ukoll ta’ kuljum) fil-vettura, l-Istati Membri ma jistgħux jistabbilixxu fil-liġi nazzjonali tagħhom projbizzjoni kontra xufier milli jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura. F’dawn iċ-ċirkustanzi, tali projbizzjoni tkun tikser direttament dik ir-regola kif interpretata mill-Qorti tal-Ġustizzja, jiġifieri billi tipprekludi lil xufier milli jagħmel xi ħaġa li hija permissibbli bis-saħħa tar-regoli mogħtija fl-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006. ( 52 )

84. Għaldaqstant, nikkonkludi li, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat fis-sens li jfisser li xufier jista’ jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, regoli nazzjonali li jipprojbixxu xufier milli jagħmel dan, bħall-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat, huma projbiti mir-Regolament Nru 561/2006.

IV. Konklużjoni

85. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tirrispondi għad-domandi preliminari tar-Raad van State (il-Kunsill tal-Istat, il-Belġju) bil-mod kif ġej: 1. L-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat fis-sens li jfisser li xufier ma jistax jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa, kif imsemmi fl-Artikolu 8(6) ta’ dan ir-Regolament, fil-vettura. 2. L-eżami tat-tieni domanda ma wera l-ebda fattur tat-tip li jaffettwa l-validità tal-Artikolu 8(6) u (8), moqri flimkien mal-Artikolu 19, tar-Regolament Nru 561/2006, fid-dawl tal-prinċipju ta’ legalità ta’ reati u ta’ pieni kif espress fl-Artikolu 49 tal-Karta. 3. Ma hemmx lok li tingħata risposta għat-tielet domanda. Fl-alternattiv, abbażi tal-fatt li l-Artikolu 8(6) u (8) tar-Regolament Nru 561/2006 għandu jiġi interpretat fis-sens li jfisser li xufier jista’ jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa fil-vettura, ir-Regolament Nru 561/2006 jipprekludi regoli nazzjonali, bħall-Artikolu 2 tad-digriet ikkontestat, li jipprojbixxi xufier milli jieħu perijodi ta’ mistrieħ regolari ta’ kull ġimgħa, kif imsemmi fl-Artikolu 8(6) ta’ dan ir-Regolament, fil-vettura.

( 1 ) Lingwa oriġinali: l-Ingliż.

( 2 ) Regolament (KE) Nru 561/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Marzu 2006 dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq u li jemenda r-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 3821/85 u (KE) Nru 2135/98 u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3820/85 (ĠU 2006 L 102, p. 1, corrigendum ippubblikat fil-ĠU 2016 L 195, p. 83) (ir-“Regolament Nru 561/2006”).

( 3 ) Belgisch Staatsblad, tal-11 ta’ Ġunju 2014, p. 44159.

( 4 ) Skont ir-“Rapport lir-Re” anness miegħu, id-digriet ikkontestat huwa parti minn pjan ta’ azzjoni li l-Kunsill tal-Ministri Belġjan adotta fit-28 ta’ Novembru 2013 li jikkumbatti l-kollokament ta’ ħaddiema tal-UE fil-Belġju, li jista’ jissejjaħ dumping soċjali.

( 5 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tas-16 ta’ Ġunju 2015, Gauweiler et (C-62/14, EU:C:2015:400, punt 25).

( 6 ) L-Artikolu 94(c) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jipprovdi li b’żieda mat-test tad-domandi għal deċiżjoni preliminari magħmula lill-Qorti tal-Ġustizzja, it-talba għandha tinkludi, inter alia, “l-espożizzjoni tar-raġunijiet li wasslu lill-qorti tar-rinviju sabiex ikollha dubji dwar l-interpretazzjoni ta’ ċerti dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni kif ukoll ir-rabta li hija tistabbilixxi bejn dawn id-dispożizzjonijiet u l-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli għall‑kawża prinċipali.” Ara wkoll ir-Rakkomandazzjonijiet lill-qrati nazzjonali dwar ir-rinviji għal deċiżjoni preliminari (ĠU 2016 C 439, p. 1), punti 7 u 15.

( 7 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tal-4 ta’ Mejju 2016, Pillbox 38 (C‑477/14, EU:C:2016:324, punti 24-25).

( 8 ) Ara s-sentenza tat-22 ta’ Ottubru 1987, Foto-Frost (Kawża 314/85, EU:C:1987:452, punti 12-20).

( 9 ) B’ordni tat-18 ta’ Frar 2016, Ś. et (C-325/15, EU:C:2016:107, punti 22-37), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li domanda simili kienet manifestament inammissibbli abbażi tal-fatt li ma kinitx ingħatat spjegazzjoni suffiċjenti tar-raġunijiet għal dik id-domanda.

( 10 ) B’mod partikolari, il-Gvern Belġjan jirreferi għar-risposta tal-Kummissjoni għal mistoqsija parlamentari tal-2007, li tgħid li: “Meta xufier jieħu mistrieħ regolari kull ġimgħa ’l bogħod mill-bażi, dan il-ħin ma jistax jittieħed fil-vettura.” Mistoqsija parlamentari E‑4333/2007, tat-3 ta’ Ottubru 2007, it-tieni paragrafu. Minn dak iż-żmien, il-Kummissjoni wieġbet diversi mistoqsijiet fuq din il-kwistjoni, ħafna minnhom jinkludu dikjarazzjonijiet simili (ara, pereżempju, il-Mistoqsijiet parlamentari E‑005884/2014, tad-9 ta’ Settembru 2014, it-tieni paragrafu tal-punt 1; E‑006597/2014 u E‑007161/14, tat-23 ta’ Ottubru 2014, l-ewwel paragrafu; E‑000351/2015, tat-3 ta’ Marzu 2015, l-ewwel paragrafu), filwaqt li fi tweġiba reċenti, il-Kummissjoni indikat li din il-kwistjoni ma hijiex ċara (Mistoqsija parlamentari E‑010601/2015, tas-17 ta’ Settembru 2015, it-tieni paragrafu).

( 11 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tas-16 ta’ Lulju 2015, Lanigan (C‑237/15 PPU, EU:C:2015:474, punt 35); is-sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2016, Mikołajczyk (C‑294/15, EU:C:2016:772, punt 26).

( 12 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tas-27 ta’ Ottubru 2016, Il‑Kummissjoni vs Il‑Ġermanja (C‑220/15, EU:C:2016:815, punt 39).

( 13 ) Sentenza tad-9 ta’ Ġunju 2016, Eurospeed (C‑287/14, EU:C:2016:420, punt 33).

( 14 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tal-11 ta’ Settembru 2014, Il‑Kummissjoni vs Il‑Ġermanja (C‑525/12, EU:C:2014:2202, punt 43) u tas-16 ta’ Novembru 2016, DHL Express (Awstrija) (C‑2/15, EU:C:2016:880, punt 26).

( 15 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tas-16 ta’ April 2015, Angerer (C‑477/13, EU:C:2015:239, punt 33); konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wathelet fil-Kawża Karen Millen Fashions (C‑345/13, EU:C:2014:206, punti 79-82).

( 16 ) Oriġinarjament, l-Artikolu 11(5) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 543/69 tal-25 ta’ Marzu 1969 dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq (ĠU 1969 L 77, p. 49) (ir-“Regolament Nru 543/69”) kien jipprovdi: “Il-perijodu ta’ mistrieħ ta’ kull jum għandu jittieħed barra mill-vettura. Madankollu, jekk il-vettura għandha sodda bunk il-perijodu ta’ mistrieħ jista’ jittieħed fuq dik il-bunk kemm-il darba l-vettura tkun wieqfa.” Sussegwentement, l-Artikolu 8(7) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3820/85, tal-20 ta’ Diċembru 1985, dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 1, p. 319), li ħassar ir-Regolament Nru 543/69, kien jipprovdi: “Il-perijodu ta’ mistrieħ ta’ kuljum jista’ jittieħed fil-vettura, kemm-il darba din hija mgħammra b’sodda bunk u hija wieqfa.”

( 17 ) COM (2001) 573 finali, 12.10.2001. Fil-punt 3.14 tal-Opinjoni tiegħu dwar din il-proposta (ĠU 2002 C 221, p. 19), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali stqarr li kien “preferibbli li l-perijodu ta’ mistrieħ ta’ ġimgħa jittieħed barra mill-vettura”.

( 18 ) Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew, 14 ta’ Jannar 2003 (ĠU 2004 C 38 E, p. 152).

( 19 ) Rapport tal-Parlament Ewropew, 12 ta’ Novembru 2002, A5-0388/2002 Finali, Opinjoni tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali, 29 ta’ Mejju 2002, Emenda 22.

( 20 ) Memorandum ta’ Spjegazzjoni, COM (2003) 490 finali, 11.8.2003, punt 26.

( 21 ) Pożizzjoni Komuni tal-Kunsill, Dok 11337/2/04 REV 2, tad-9 ta’ Diċembru 2004, p. 19; Doc 11337/2/04 REV 2 ADD 1, tad-9 ta’ Diċembru 2004, p. 5.

( 22 ) Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew, 13 ta’ April 2005 (ĠU 2006 C 33 E, p. 424); Rapport tal-Parlament Ewropew, 23 ta’ Marzu 2005, A6-0076/2005 Finali, Emenda 31.

( 23 ) COM (2005) 0301 finali, 27.6.2005, punt 4.2.2, l-ewwel paragrafu.

( 24 ) Test konġunt approvat mill-Kumitat ta’ Ftehim, Dok PE-CONS 3671/3/05 REV 3, 31 ta’ Jannar 2006; Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew, 2 ta’ Frar 2006; Dok 7580/06, 21 ta’ Marzu 2006.

( 25 ) Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Tanchev fil-Kawża Pinckernelle (C‑535/15, EU:C:2016:996, punt 40 u l-kwotazzjonijiet li fiha).

( 26 ) Ara, pereżempju, l-Artikolu 8(3) u 8(6a) tar-Regolament Nru 561/2006.

( 27 ) Ara, pereżempju, il-premessa 34 tar-Regolament Nru 561/2006.

( 28 ) Direttiva 2006/22/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta Marzu 2006 dwar il-kondizzjonijiet minimi għall-implimentazzjoni tar-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 3820/85 u (KEE) Nru 3821/85 dwar il-leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam ma’ attivitajiet tat-trasport bit-triq u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 88/599/KEE (ĠU L 102, 11.4.2006, p. 35) (id-“Direttiva 2006/22”)

( 29 ) Ara l-iktar rapport reċenti tal-Kummissjoni dwar l-implementazzjoni tar-Regolament Nru 561/2006, COM (2014) 709 finali, 21.11.2014, p. 2.

( 30 ) Id-Direttiva 2002/15/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Marzu 2002 dwar l-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol ta’ ħaddiema li jwettqu attivitajiet mobbli tat-trasport fit-toroq (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 4, p. 224).

( 31 ) Ir-Regolament (UE) Nru 165/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-4 ta’ Frar 2014 dwar takografi fit-trasport bit-triq, li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3821/85 dwar apparat ta’ reġistrazzjoni għat-trasport bit-triq u li jemenda r-Regolament (KE) Nru 561/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-armonizzazzjoni ta’ ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam mat-trasport bit-triq. (ĠU 2014 L 60, p. 1) (ir-“Regolament Nru 165/2014”)

( 32 ) Ara l-punt 28 iktar ’il fuq.

( 33 ) Id-Direttiva tal-Kummissjoni 2009/5/KE, tat-30 ta’ Jannar 2009, li temenda l-Anness III tad-Direttiva 2006/22/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, dwar il-kundizzjonijiet minimi għall-implimentazzjoni tar-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 3820/85 u (KEE) Nru 3821/85 dwar il-leġiżlazzjoni soċjali li għandha x’taqsam ma’ attivitajiet tat-trasport bit-triq (ĠU 2009 L 29, p. 45) (id-“Direttiva tal-Kummissjoni 2009/5”).

( 34 ) Ara r-Rapport tal-Kummissjoni, COM (2009) 225 finali, 15.5.2009, p. 2.

( 35 ) Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) 2016/403 tat-18 ta’ Marzu 2016 li jissupplimenta r-Regolament (KE) Nru 1071/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill fir-rigward tal-klassifikazzjoni ta’ ksur serju tar-regoli tal-Unjoni, li jista’ jwassal għat-telf ta’ reputazzjoni tajba tal-operatur tat-trasport bit-triq u li jemenda l-Anness III tad-Direttiva 2006/22/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU 2016 L 74, p. 8) (ir-“Regolament tal-Kummissjoni 2016/403”).

( 36 ) Ir-Regolament tal-Kummissjoni 2016/403, premessa 11 u l-Artikolu 2.

( 37 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad-9 ta’ Frar 2012, Urbán (C‑210/10, EU:C:2012:64, punt 25); sentenza tad-9 ta’ Ġunju 2016, Eurospeed (C‑287/14, EU:C:2016:420, punti 38-39 u l-kwotazzjonijiet fihom); sentenza tad-19 ta’ Ottubru 2016, EL‑EM‑2001 (C‑501/14, EU:C:2016:777, punt 21). L-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 561/2006 jispeċifika wkoll: “Dan ir-Regolament għandu l-għan ukoll li jippromwovi t-titjib fil-prattika ta’ monitoraġġ u ta’ infurzar mill-Istati Membri u t-tijib fil-prattiċi ta’ xogħol fl-industrija tat-trasport bit-triq.’

( 38 ) Ara l-punt 46 iktar ’il fuq.

( 39 ) Disponibbli fuq https://ec.europa.eu/transport/modes/road/consultations/2016-social-legislation-road_en. Żewġ kwestjonarji ġew iċċirkulati lill-persuni involuti, li kienu jinkludu domandi dwar din il-kwistjoni. Ara l-kwestjonarju ġenerali, domandi 14 u 20; kwestjonarju speċjalizzat, domandi 13 u 21.

( 40 ) Kummissjoni Ewropea, evalwazzjoni ex-post ta’ leġiżlazzjoni soċjali fi transport bit-triq u l-infurzar tagħha, Rapport finali, Kuntratt ta’ Studju Nru. MOVE/D3/2014-256, Ġunju 2016, disponibbli fuq http://ec.europa.eu/transport/sites/transport/files/facts-fundings/evaluations/doc/2016-ex-post-eval-road-transport-social-legislation-final-report.pdf (“l-Istudju”).

( 41 ) Ara, b’mod partikolari, l-Istudju, p. 28, 63-65, 71, 134-135.

( 42 ) L-Istudju, Anness A, Taqsima 9.1.1, p. 209-210.

( 43 ) Minn total ta’ 26 Stat li jinkludu n-Norveġja u l-Isvizzera. L-Irlanda, l-Italja, Malta u Spanja ma humiex elenkati.

( 44 ) L-Awstrija, il-Belġju, il-Kroazja, Ċipru, ir-Repubblika Ċeka, id-Danimarka, l-Estonja, il-Finlandja, Franza, il-Greċja, l-Ungerija, il-Pajjiżi l-Baxxi, il-Polonja, il-Portugall, ir-Rumanija, is-Slovakkja, is-Slovenja, l-Isvezja u r-Renju Unit.

( 45 ) Il-Bulgarija, il-Kroazja, il-Ġermanja, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, il-Polonja u s-Slovakkja.

( 46 ) Il-Kroazja, il-Polonja u s-Slovakkja.

( 47 ) L-Artikolu 49(1), bl-eċċezzjoni tal-aħħar sentenza, u (2) tal-Karta jikkorrispondi mal-Artikolu 7 tal-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem. Ara l-Ispjegazzjonijiet dwar il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali (ĠU 2007 C 303, p. 17), Spjegazzjonijiet dwar l-Artikolu 49 u dwar l-Artikolu 52, punt 1, it-tnax-il inċiż.

( 48 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tat-3 ta’ Ġunju 2008, Intertanko et (C‑308/06, EU:C:2008:312, punti 70-71 u l-kwotazzjonijiet li fiha); sentenza tad-29 ta’ Marzu 2011, ThyssenKrupp Nirosta vs Il‑Kummissjoni (C‑352/09 P, EU:C:2011:191, punt 80); Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott f’Taricco et (C‑105/14, EU:C:2015:293, punt 113). Ara wkoll, pereżempju, is-sentenzi tal-QEDB tal-21 ta’ Ottubru 2013, Del Río Prada vs Spanja, KE:QEDB:2013:1021JUD004275009, §§ 77-80 u l-kwotazzjonijiet li fiha, u tal-20 ta’ Ottubru 2015, Vasiliauskas vs il-Litwanja, KE:QEDB:2015:1020JUD003534305, § 154 u l-kwotazzjonijiet li fiha.

( 49 ) Ara, pereżempju, is-sentenza tat-22 ta’ Ottubru 2015, AC-Treuhand vs Il‑Kummissjoni (C‑194/14 P, EU:C:2015:717, punt 41 u l-kwotazzjonijiet li fiha). Ara wkoll, pereżempju, is-sentenza tal-QEDB tal-20 ta’ Ottubru 2015 Vasiliauskas vs il-Litwanja, KE:QEDB:2015:1020JUD003534305, § 155 u l-kwotazzjonijiet li fiha,.

( 50 ) Skont il-premessa 26, l-Artikolu 18 u l-Article 19(1) u (4) tar-Regolament Nru 561/2006, l-Istati Membri huma responsabbli biex jistabbilixxu r-regoli dwar penalitajiet applikabbli għal ksur ta’ dan ir-Regolament u biex jiżguraw l-implementazzjoni tagħhom; dawk il-penalitajiet għandhom ikunu effettivi, proporzjonati, dissważivi u mhux diskriminatorji, u jistgħu jinkludu penalitajiet finanzjarji. Barra minn hekk, skont il-premessa 27 tar-Regolament Nru 561/2006, ir-responsabbiltà ta’ impriżi tat-trasport u tax-xufiera għal ksur ta’ dan ir-Regolament “tista’ twassal għal penali kriminali, ċivili jew amministrattivi skond kif ikun il-każ fl-Istati Membri”. Abbażi ta’ ftit minn dawn id-dispożizzjonijiet, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-għan tar-Regolament Nru 561/2006 ma huwiex l-armonizzazzjoni tal-penalitajiet, peress li dan ir-Regolament iħalli lill-Istati Membri ħielsa li jagħżlu l-miżuri li għandhom jiġu adottati u l-penalitajiet neċessarji għall-applikazzjoni tagħhom. Huwa wkoll ċar mill-kliem tal-premessa 27 ta’ dan ir-Regolament li l-Istati Membri għandhom diskrezzjoni wiesgħa fir-rigward tan-natura tal-penalitajiet applikabbli. Sentenza tad-19 ta’ Ottubru 2016, EL-EM-2001 (C-501/14, EU:C:2016:777, punti 25 u 29 u l-kwotazzjonijiet li fiha).

( 51 ) Fi kliem ieħor, dan il-każ ma jirrigwardax tilwima li twassal għall-istħarriġ, permezz ta’ proċeduri għal deċiżjoni preliminari, tal-validità ta’ miżura tal-Unjoni Ewropea għal ksur ta’ drittijiet fundamentali stabbiliti mill-Karta, minflok l-implementazzjoni tal-liġi tal-Unjoni Ewropea minn Stat Membru. Ara, pereżempju, is-sentenza tat-8 ta’ April 2014, Digital Rights Ireland et (C-293/12 u C-594/12, EU:C:2014:238); sentenza tal-4 ta’ Mejju 2016, Pillbox 38 (C-477/14, EU:C:2016:324, punti 152-165).

( 52 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-15 ta’ Lulju 1964, Costa (Kawża 6/64, EU:C:1964:66, p. 585, b’mod partikolari p. 593-594); is-sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Melloni (C‑399/11, EU:C:2013:107, punt 59 u l-kwotazzjonijiet li fiha).