KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI

SZPUNAR

ippreżentati fil-25 ta’ Novembru 2021 ( 1 )

Kawża C-161/20

Il-Kummissjoni Ewropea

vs

Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea

“Rikors għal annullament – Deċiżjoni tal-Kumitat tar-Rappreżentanti Permanenti (Coreper) – Deċiżjoni li tapprova s-sottomissjoni lill-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali dwar l-introduzzjoni tal-linji gwida dwar iċ-ċiklu tal-ħajja għall-istima tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra well-to-tank ta’ karburanti sostenibbli alternattivi, sabiex din tiġi trażmessa mill-Presidenza tal-Kunsill lill-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali f’isem l-Istati Membri u l-Kummissjoni – Kompetenza esklużiva, kondiviża jew komplementari tal-Unjoni Ewropea – Prerogattivi istituzzjonali tal-Kummissjoni skont l-Artikolu 17(1) TUE”

I. Introduzzjoni

1. Din il-kawża tikkonċerna żewġ kwistjonijiet distinti. L-ewwel waħda hija relatata mal-prinċipji u l-modalitajiet tar-rappreżentanza esterna tal-Unjoni Ewropea fi ħdan organizzazzjoni internazzjonali li l-Unjoni ma hijiex membru tagħha u lanqas osservatur. It-tieni waħda hija relatata man-natura, esklużiva jew kondiviża, tal-kompetenza esterna tal-Unjoni fir-rigward ta’ diskussjoni fuq strument futur li jikkonċerna qasam kopert sa ċertu punt mid-dritt tal-Unjoni.

2. Fil-qalba tal-ewwel kwistjoni tinsab il-mistoqsija jekk l-Artikolu 17(1) TUE, sa fejn dan jipprevedi l-prerogattiva tal-Kummissjoni Ewropea sabiex tirrappreżenta lill-Unjoni fir-relazzjonijiet esterni, huwiex applikabbli għal sitwazzjonijiet fejn l-Unjoni ma tistax teżerċita l-kompetenza esterna tagħha ħlief permezz tal-intermedjarji tal-Istati Membri.

3. Il-pern tat-tieni kwistjoni jista’ jinġabar fil-qosor fil-mistoqsija dwar jekk strument futur ta’ organizzazzjoni internazzjonali, li n-natura, il-kontenut u l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu għad iridu jiġu ddeterminati, jaffettwax probabbilment ir-regoli komuni tal-Unjoni jew jibdilx il-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom fis-sens tal-Artikolu 3(2) TFUE in fine.

4. It-tweġibiet għal dawn il-mistoqsijiet jiddeterminaw il-legalità ta’ deċiżjoni għas-sottomissjoni lill-kumitat tal-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali (iktar ’il quddiem l-“IMO”) f’isem l-Istati Membri u l-Kummissjoni (u mhux l-Unjoni) ta’ proposta rigward kwistjonijiet relatati mat-trasport marittimu u l-protezzjoni tal-ambjent.

II. Il-kuntest ġuridiku

A. Id-dritt internazzjonali

5. L-IMO ġiet stabbilita mill-Konvenzjoni dwar l-Organizzazzjoni Konsultattiva Marittima Intergovernattiva ( 2 ) adottata mill-Konferenza Marittima tan-Nazzjonijiet Uniti f’Genève fis‑6 ta’ Marzu 1948, li daħlet fis-seħħ fl-1958 (iktar ’il quddiem il-“Konvenzjoni IMO”).

6. Skont l-Artikolu 1(a) tal-Konvenzjoni IMO, wieħed mill-għanijiet tal-IMO huwa li “tinkoraġġixxi u tiffaċilita l-adozzjoni ġenerali tal-ogħla standards prattikabbli fi kwistjonijiet relatati ma’ […] il-prevenzjoni u l-kontroll tat-tniġġis marittimu mill-vapuri […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

7. L-Artikolu 2 tal-Konvenzjoni IMO jipprevedi li sabiex tilħaq l-għanijiet tagħha l-IMO għandha, inter alia: “(a) […] tikkunsidra u tagħmel rakkomandazzjonijiet […]; (b) tipprovdi għall-abbozzar ta’ konvenzjonijiet, ftehimiet, jew strumenti xierqa oħra, u tirrakkomanda dawn lill-gvernijiet u organizzazzjonijiet intergovernattivi […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

8. Il-Konvenzjoni IMO ma tinkludix klawżola li tipprevedi l-adeżjoni ta’ organizzazzjonijiet ta’ integrazzjoni reġjonali (u ekonomika). Skont l-Artikolu 4 tagħha, is-sħubija tal-IMO hija miftuħa biss għall-Istati. Għalhekk, b’differenza mill-Istati Membri kollha tal-Unjoni, li huma membri tal-IMO, l-Unjoni nnifisha ma tistax taċċedi għall-Konvenzjoni IMO u ssir membru.

9. Il-Konvenzjoni IMO tipprevedi madankollu fl-Artikolu 25(a): “Il-Kunsill jista’ jidħol fi ftehimiet jew arranġamenti li jkopru r-relazzjoni tal-Organizzazzjoni ma’ organizzazzjonijiet oħra […]. Tali ftehimiet jew arranġamenti għandhom ikunu suġġetti għall-approvazzjoni tal-Assemblea” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

10. Skont l-Artikolu 66 tal-Konvenzjoni IMO: “L-[IMO] tista’, fuq kwistjonijiet fil-kamp ta’ applikazzjoni tagħha, tikkoopera ma’ organizzazzjonijiet intergovernattivi oħra li ma humiex aġenziji speċjalizzati tan-Nazzjonijiet Uniti, li madankollu l-interessi u l-attivitajiet tagħhom huma relatati mal-għanijiet tal-[IMO]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

11. F’dan il-kuntest, fit‑28 ta’ Ġunju 1974 il-Kummissjoni kkonkludiet ftehim ta’ kooperazzjoni mal-IMO ( 3 ) (iktar ’il quddiem l-“Arranġament ta’ Kooperazzjoni tal-1974”), skont l-ex Artikolu 229 tat-Trattat KEE. Dan jinkludi d-dritt tal-Kummissjoni li tipparteċipa bħala osservatur fix-xogħol tal-IMO, inklużi l-Kumitati tagħha. Il-Kummissjoni ma għandha ebda dritt li tivvota fl-IMO.

12. L-organi prinċipali tal-IMO huma Assemblea, Kunsill, ħames Kumitati u Segretarjat ( 4 ). Wieħed minn dawn il-Kumitati huwa l-Kumitat għall-Protezzjoni tal-Ambjent Marittimu (iktar ’il quddiem il-“KPAM”). Il-KPAM jikkonsisti fil-Membri kollha tal-IMO ( 5 ). Skont l-Artikolu 38 tal-Konvenzjoni tal-IMO, il-KPAM “għandu jikkunsidra kwalunkwe kwistjoni fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-[IMO] li hija kkonċernata bil-prevenzjoni u l-kontroll tat-tniġġis marittimu mill-vapuri […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

13. Ir-Regola 5 tar-Regoli tal-Proċedura tal-KPAM tipprevedi: “[…] 3 Is-Segretarju Ġenerali għandu jistieden sabiex jiġu rrappreżentati minn osservaturi f’kull sessjoni tal-Kumitat li fiha jkunu fuq l-aġenda kwistjonijiet ta’ inċidenza diretta għalihom: 1. organizzazzjonijiet intergovernattivi oħra li magħhom ikun sar ftehim jew arranġament speċjali; u 2. organizzazzjonijiet internazzjonali nongovernattivi li magħhom l-Organizzazzjoni tkun stabbilixxiet relazzjonijiet skont ir-regoli li jirregolaw il-konsultazzjonijiet ma’ tali organizzazzjonijiet. 4 Fuq stedina tas-Sedja u bil-kunsens tal-Kumitat ikkonċernat, tali osservaturi jistgħu jipparteċipaw mingħajr vot fi kwistjonijiet ta’ inċidenza diretta għalihom” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

14. Waħda mill-konvenzjonijiet prinċipali tal-IMO hija l-Konvenzjoni Internazzjonali għall-Prevenzjoni tat-Tniġġis minn Vapuri, iffirmata f’Londra fit‑2 ta’ Novembru 1973, kif issupplimentata mill-Protokoll tas‑17 ta’ Frar 1978 (iktar ’il quddiem il-“Konvenzjoni Marpol 73/78”), li tistabbilixxi regoli għall-ġlieda kontra t-tniġġis tal-ambjent marittimu. L-Istati Membri kollha, iżda mhux l-Unjoni nnifisha, huma partijiet f’din il-konvenzjoni. Il-Protokoll tal-1997 li jemenda l-Konvenzjoni Marpol 73/78 iffirmat f’Londra fis‑26 ta’ Settembru 1997 (iktar ’il quddiem il-“Protokoll tal-1997”) żied l-Anness VI għal din il-konvenzjoni, intitolat “Prevenzjoni tat-Tniġġis tal-Arja minn Vapuri” [traduzzjoni mhux uffiċjali].

15. Skont il-Konvenzjoni Marpol 73/78, kif emendata mill-Protokoll 1997 (iktar ’il quddiem il-“Konvenzjoni Marpol 73/78/97”), l-IMO adottat numru ta’ miżuri intiżi li jnaqqsu l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra (iktar ’il quddiem il-“GS”) mit-trasport marittimu internazzjonali. Il-KPAM innifsu stabbilixxa Grupp ta’ Ħidma Intersessjonali dwar it-Tnaqqis tal-Emissjonijiet tal-GS mill-Vapuri (iktar ’il quddiem l-“GĦIS-GS”), li jirrapporta lill-KPAM matul is-sessjonijiet tiegħu.

B. Id-dritt tal-Unjoni

16. Is-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE tipprevedi: “Bl-eċċezzjoni tal-politika estera u ta’ sigurtà komuni, u ta’ każijiet oħrajn previsti fit-Trattati, [il-Kummissjoni] għandha tassigura r-rappreżentanza esterna ta’ l-Unjoni.”

17. Skont l-Artikolu 3(2) TFUE: “L-Unjoni għandha […] kompetenza esklużiva li tikkonkludi ftehim internazzjonali meta l-konklużjoni tiegħu […] tkun meħtieġa sabiex l-Unjoni tkun tista’ teżerċita l-kompetenza interna tagħha, jew sal-punt fejn il-konklużjoni tiegħu tista’ tolqot xi regoli komuni jew tbiddel il-kamp ta’ l-applikazzjoni tagħhom.”

18. Ir-Regolament (UE) 2015/757 ( 6 ) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament MRV”) daħal fis-seħħ fl‑1 ta’ Lulju 2015.

19. L-Artikolu 1 tar-Regolament MRV, intitolat “Suġġett”, jistabbilixxi: “Dan ir-Regolament jistabbilixxi r-regoli għall-monitoraġġ, ir-rappurtar u l-verifika preċiżi tal-emissjonijiet tad-diossidu tal-karbonju (CO2) u ta’ informazzjoni oħra rilevanti minn bastimenti li jaslu jew ikunu f’portijiet, jew jitilqu minn portijiet, taħt il-ġurisdizzjoni ta’ Stat Membru, sabiex jippromwovi t-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ CO2 mit-trasport marittimu b’mod kosteffiċjenti.”

20. L-Artikolu 4(1) sa (3) ta’ dan ir-regolament jipprevedi: “1. F’konformità mal-Artikoli 8 sa 12, il-kumpanniji għandhom, għal kull wieħed mill-bastimenti tagħhom, jimmonitorjaw u jirrapportaw il-parametri rilevanti matul perijodu ta’ rappurtar. Huma għandhom jimmonitorjaw u jirrapportaw fil-portijiet kollha li jaqgħu taħt il-ġurisdizzjoni ta’ Stat Membru u għal kull vjaġġ lejn jew minn port taħt il-ġurisdizzjoni ta’ Stat Membru. 2. Il-monitoraġġ u r-rappurtar għandhom ikunu kompluti u għandhom ikopru l-emissjonijiet CO2 mill-kombustjoni tal-fjuwils, waqt li l-bastimenti jkunu jbaħħru kif ukoll meta jkunu fl-irmiġġ. Il-kumpanniji għandhom japplikaw miżuri xierqa sabiex jevitaw kwalunkwe nuqqas fid-data fil-perijodu ta’ rappurtar. 3. Il-monitoraġġ u r-rappurtar għandhom ikunu konsistenti u komparabbli tul iż-żmien. Għal dak il-għan, il-kumpanniji għandhom jużaw l-istess metodoloġiji ta’ monitoraġġ u l-istess settijiet ta’ data soġġetti għal modifiki evalwati mill-verifikatur.”

21. L-Artikolu 5(1) ta’ dan ir-regolament, intitolat “Metodi għall-monitoraġġ ta’ emissjonijiet ta’ CO2 u informazzjoni rilevanti oħra”, jipprevedi: “Għall-finijiet tal-Artikolu 4(1), (2) u (3), il-kumpanniji għandhom jiddeterminaw, għal kull wieħed mill-bastimenti tagħhom, l-emissjonijiet ta’ CO2, skont kwalunkwe mill-metodi stabbiliti fl-Anness I […]”.

22. Il-Parti A tal-Anness I ta’ dan ir-regolament tistabbilixxi l-formula segwenti għall-għan tal-kalkolu tal-emissjonijiet ta’ CO2: “Il-konsum tal-fjuwil × (mmultiplikat) bil-fattur ta’ emissjoni”, u tinkludi tabella b’lista ta’ valuri predefiniti għall-fatturi tal-emissjonijiet għal seba’ karburanti mhux alternattivi. It-tabella hija segwita minn dispożizzjoni li tiddikjara li għandhom jiġu applikati fatturi ta’ emissjoni xierqa għall-bijokarburanti, karburanti mhux fossili alternattivi u karburanti oħra li għalihom ma huma speċifikati ebda valuri predefiniti.

23. L-Artikolu 1 tad-Direttiva 2014/94/UE ( 7 ), intitolat “Suġġett”, jipprevedi: “Din id-Direttiva tistabbilixxi qafas komuni ta’ miżuri għall-installazzjoni ta’ infrastruttura tal-karburanti alternattivi fl-Unjoni sabiex timminimizza d-dipendenza fuq iż-żejt u biex jiġi mmitigat l-impatt tat-trasport fuq l-ambjent. Din id-Direttiva tistabbilixxi r-rekwiżiti minimi għall-bini ta’ infrastruttura għall-karburanti alternattivi, inkluż punti tal-iċċarġjar għall-vetturi elettriċi u punti ta’ riforniment għall-gass naturali (LNG u CNG) u għall-idroġenu, li għandha tiġi implimentata permezz tal-oqfsa ta’ politika nazzjonali tal-Istati Membri, kif ukoll l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi komuni għal tali punti ta’ ċċarġjar u ta’ riforniment, u r-rekwiżiti għall-informazzjoni tal-utent.”

24. L-Artikolu 1 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 ( 8 ), intitolat “Suġġett”, jistabbilixxi: “Din id-Direttiva tistabbilixxi qafas komuni għall-promozzjoni ta’ enerġija minn sorsi rinnovabbli. Hija tistabbilixxi mira vinkolanti tal-Unjoni għas-sehem globali ta’ enerġija minn sorsi rinnovabbli fil-konsum finali gross tal-enerġija tal-Unjoni fl-2030. Hija tistabbilixxi wkoll regoli dwar appoġġ finanzjarju għall-elettriku minn sorsi rinnovabbli, dwar l-awtokonsum ta’ tali elettriku, dwar l-użu tal-enerġijaminn sorsi rinnovabbli fis-settur tat-tisħin u t-tkessiħ u fis-settur tat-trasport, dwar il-kooperazzjoni reġjonali bejn l-Istati Membri,u bejn l-Istati Membri u pajjiżi terzi, dwar garanziji tal-oriġini, dwar proċeduri amministrattivi u dwar informazzjoni u taħriġ. Hija tistabbilixxi wkoll kriterji ta’ sostenibbiltà u tal-iffrankar tal-emissjonijiet tal-[GS] għall-bijokarburanti, il-bijolikwidi u l-karburanti mill-bijomassa.”

25. L-Artikolu 29 tad-Direttiva 2018/2001 jipprevedi regoli ddettaljati dwar is-sostenibbiltà u l-kriterji ta’ ffrankar tal-emissjonijiet tal-GS għall-bijokarburanti, bijolikwidi u karburanti tal-bijomassa.

III. Il-kuntest tat-tilwima

26. Fit‑13 ta’ April 2018, il-KPAM adotta l-“Istrateġija Inizjali tal-IMO dwar it-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-GS mill-vapuri” [traduzzjoni mhux uffiċjali] (iktar ’il quddiem l-“Istrateġija Inizjali”) ( 9 ). Fost il-miżuri għal żmien qasir dwar kwistjonijiet relatati mat-tnaqqis tal-emissjonijiet GS mill-vapuri, l-Istrateġija Inizjali telenka l-iżvilupp ta’ linji gwida robusti dwar l-intensità taċ-ċiklu tal-ħajja tal-GS/karbonju għal kull tip ta’ karburant, sabiex tipprepara għal programm ta’ implimentazzjoni għall-użu effettiv ta’ karburanti alternattivi b’karbonju baxx u dawk mingħajr karbonju ( 10 ).

27. Iċ-ċiklu tal-ħajja jagħmel riferiment għall-evalwazzjoni tal-emissjonijiet tal-GS mill-produzzjoni tal-karburant sal-vapur (Well-to-Wake, iktar ’il quddiem “WtW”); mill-produzzjoni primarja sal-ġarr tal-karburant f’tank tal-vapur (Well-to-Tank, iktar ’il quddiem“WtT”, magħrufa wkoll bħala emissjonijiet upstream); u mit-tank tal-karburant tal-vapur sal-egżost (Tank-to-Propeller, iktar ’il quddiem “TtP”, jew Tank-To-Wake, magħrufa wkoll bħala emissjonijiet downstream) ( 11 ).

28. Fl-2019, matul l-74 sessjoni tiegħu, il-KPAM approva t-termini ta’ riferiment għas-sitt laqgħa tal-GĦIS-GS (iktar ’il quddiem l-“GĦIS-GS 6”). L-GĦIS-GS 6 ingħatat l-istruzzjoni, inter alia, sabiex tikkunsidra proposti konkreti sabiex tinkoraġġixxi l-użu ta’ karburanti b’karbonju baxx u dawk mingħajr karbonju, inkluż l-iżvilupp ta’ linji gwida dwar l-intensità taċ-ċiklu tal-ħajja tal-GS/karbonju għat-tipi kollha rilevanti ta’ karburanti u skemi ta’ inċentivi, skont il-każ.

29. F’dan ir-rigward, wara d-diskussjonijiet matul il-laqgħa f’Novembru 2019, l-GĦIS-GS 6 appoġġjat l-istabbiliment ta’ linja tax-xogħol iddedikata għall-iżvilupp tal-linji gwida dwar l-intensità taċ-ċiklu tal-ħajja tal-GS/karbonju għat-tipi rilevanti kollha ta’ karburanti. Hija qablet li l-prijorità għat-trasport marittimu internazzjonali għandha tingħata għall-iżvilupp ta’ fatturi ta’ emissjoni TtP għal karburanti alternattivi u li dan ix-xogħol għandu jkopri kwistjonijiet ta’ terminoloġija u kontabbiltà. Hija nnotat madankollu li kien importanti li wieħed jagħraf l-emissjonijiet upstream (WtT) peress li “dawn kienu rilevanti għall-evalwazzjoni tas-sostenibbiltà tal-karburanti alternattivi” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Finalment, hija “stiednet lill-Istati Membri u lill-organizzazzjonijiet internazzjonali kkonċernati sabiex jikkooperaw u jippreżentaw proposti għal abbozzi ta’ linji gwida dwar l-intensità taċ-ċiklu tal-ħajja tal-GS/karbonju għat-tipi rilevanti kollha ta’ karburanti” ( 12 ) [traduzzjoni mhux uffiċjali].

30. Bħala tweġiba għal din l-istedina, il-Kummissjoni ppreparat abbozz ta’ sottomissjoni (iktar ’il quddiem l-“abbozz tas-sottomissjoni”) għas-seba’ laqgħa tal-GĦIS-GS bit-titolu li jaqra “[…] ippreżentat mill-Kummissjoni Ewropea f’isem l-Unjoni Ewropea” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. L-abbozz tas-sottomissjoni ssuġġerixxa l-introduzzjoni ta’ linji gwida dwar iċ-ċiklu tal-ħajja sabiex jiġu stmati l-emissjonijiet tal-GS WtT. Huwa ppropona li l-linji gwida jkomplu jkunu bbażati fuq l-emissjonijiet TtP bħala l-kejl primarju iżda għandhom jiddefinixxu metodoloġija sabiex dan il-kejl jiġi aġġustat sabiex jirrifletti l-emissjonijiet WtW. Din il-metodoloġija tista’ tkun ibbażata fuq l-użu ta’ valuri ta’ aġġustament applikati għall-valuri predefiniti eżistenti għal emissjonijiet TtP.

31. L-abbozz tas-sottomissjoni ġie ppreżentat lill-Kunsill f’anness għad-Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni SWD(2019) 456 (iktar ’il quddiem id-“DĦP”) ( 13 ). Skont id-DĦP, is-sottomissjoni annessa ġiet ippreżentata bl-għan li tistabbilixxi l-pożizzjoni tal-Unjoni. Madankollu, ma kinitx sejra tkun pożizzjoni formali skont l-Artikolu 218(9) TFUE ( 14 ). Il-Kummissjoni sostniet li l-att li l-KPAM eventwalment kien sejjer jintalab jadotta jkun jikkostitwixxi att li għandu effetti ġuridiċi u jkun kapaċi jinfluwenza deċiżivament il-kontenut tal-leġiżlazzjoni rilevanti tal-Unjoni, jiġifieri r-Regolament MRV, id-Direttiva 2018/2001 u d-Direttiva 2014/94 ( 15 ). Għal din ir-raġuni, l-abbozz tas-sottomissjoni waqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenza esklużiva tal-Unjoni. Hija sostniet ukoll li s-sottomissjonijiet ta’ proposti jew dokumenti ta’ informazzjoni lill-IMO dwar kwistjonijiet li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenza esterna esklużiva tal-Unjoni kienu atti ta’ rappreżentanza esterna u għalhekk kellhom isiru mill-Kummissjoni jew mid-Delegazzjoni tal-Unjoni skont l-Artikolu 17(1) TUE u l-Artikolu 221 TFUE ( 16 ).

32. L-abbozz tas-sottomissjoni ġie eżaminat mill-Grupp ta’ Ħidma dwar it-Trasport Marittimu tal-Kunsill. Huwa ċaħad il-proposta inizjali relatata mal-użu ta’ valuri ta’ aġġustament u ssuġġerixxa l-użu ta’ valuri WtT speċifiċi minflok. Dawn il-valuri WtT, magħqudin mal-valuri predefiniti eżistenti għall-emissjonijiet TtP, għandhom jirriflettu l-prestazzjoni tal-karburanti użati. Barra minn hekk, il-Grupp ta’ Ħidma dwar it-Trasport Marittimu ma kienx jaqbel mad-dikjarazzjonijiet tal-Kummissjoni dwar in-natura tal-kompetenza tal-Unjoni fil-qasam kopert mis-sottomissjoni. Huwa kkunsidra li s-sottomissjoni kienet taqa’ taħt il-kompetenza esklużiva tal-Unjoni biss sal-punt li s-suġġett tagħha kien kopert b’atti ġuridiċi li jsir riferiment għalihom fid-DĦP. Sa fejn il-kwistjonijiet koperti mis-sottomissjoni ma kinux ġeneralment koperti minn dawn l-atti, kien mifhum li s-sottomissjoni saret mill-Istati Membri b’kompetenza kondiviża, u li ma għandhiex tinftiehem bħala eżerċizzju tal-kompetenza kondiviża tal-Unjoni. Bħala riżultat, l-Istati Membri kkunsidraw li s-sottomissjoni għandha ssir mill-Istati Membri u l-Kummissjoni.

33. B’hekk l-abbozz tas-sottomissjoni tal-Kummissjoni ġie emendat sabiex jirrifletti dawn il-konklużjonijiet. L-ewwel, il-partijiet relatati mal-użu tal-valuri ta’ aġġustament ġew issostitwiti bil-proposti li jikkonċernaw l-użu tal-valuri WtT. It-tieni, it-titolu tas-sottomissjoni ġie emendat biex jaqra: “[…] ippreżentat mill-Awstrija, [Stati Membri oħra tal-Unjoni elenkati f’ordni alfabetiku] u l-Kummissjoni Ewropea” [traduzzjoni mhux uffiċjali] (bl-ebda riferiment għall-Unjoni). Il-Kumitat tar-Rappreżentanti Permanenti (Coreper) ġie mistieden biex japprova t-test tal-abbozz tas-sottomissjoni kif emendat (iktar ’il quddiem is-“sottomissjoni kkontestata”) sabiex jiġi trażmess lill-IMO mill-Presidenza tal-Kunsill ( 17 ).

34. Fil‑5 ta’ Frar 2020, il-Coreper approva s-sottomissjoni għall-IMO kkontestata sabiex tiġi trażmessa lill-IMO mill-Presidenza tal-Kunsill (id-“deċiżjoni kkontestata”). Skont il-prattika tal-Kunsill fi kwistjonijiet tal-IMO, ma ttieħdet ebda deċiżjoni formali.

35. F’dikjarazzjoni mniżżla fil-minuti tal-laqgħa tal‑5 ta’ Frar 2020, il-Kummissjoni esprimiet in-nuqqas ta’ qbil tagħha mad-deċiżjoni kkontestata. Hija sostniet, essenzjalment, li l-Unjoni kellha l-kompetenza esklużiva fir-rigward tas-sottomissjoni kkontestata u li għalhekk l-Unjoni biss setgħet tippreżenta din is-sottomissjoni. Is-sottomissjoni kienet att ta’ rappreżentanza esterna u għaldaqstant kellha ssir mill-Kummissjoni f’isem l-Unjoni. Skont il-Kummissjoni, l-argumenti proċedurali kontra l-preżentata ta’ sottomissjonijiet lill-IMO f’isem l-Unjoni ma kinux konvinċenti. Ma kien hemm ebda evidenza li tissuġġerixxi li l-IMO, bħala aġenzija speċjalizzata tan-Nazzjonijiet Uniti, kienet sejra tiċħad is-sottomissjoni.

36. Fis‑7 ta’ Frar 2020 is-sottomissjoni kkontestata ġiet trażmessa permezz ta’ posta elettronika lill-GĦIS-GS mir-Repubblika tal-Kroazja, li kellha l-Presidenza tal-Kunsill fiż-żmien rilevanti. It-test prinċipali tal-posta elettronika kien jaqra kif ġej: “Il-Kroazja, li attwalment għandha l-Presidenza tal-Unjoni Ewropea, bi pjaċir tittrażmetti s-sottomissjoni annessa f’isem l-isponsors konġunti (l-Awstrija, l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea u l-Kummissjoni Ewropea) […]”.

IV. It-talbiet tal-partijiet

37. Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha: – tannulla d-deċiżjoni tal-Kunsill, li tinstab fl-att tal-Coreper tal‑5 ta’ Frar 2020, li japprova s-sottomissjoni lill-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali (IMO) dwar l-introduzzjoni tal-linji gwida dwar iċ-ċiklu tal-ħajja għall-istima tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra well-to-tank ta’ karburanti sostenibbli alternattivi, sabiex din tiġi trażmessa mill-Presidenza tal-Kunsill lill-IMO f’isem l-Istati Membri u l-Kummissjoni; – iżżomm l-effetti tad-deċiżjoni; – tikkundanna lill-Kunsill għall-ispejjeż.

38. Il-Kunsill isostni li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha: – tiċħad ir-rikors kollu kemm hu; – tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.

39. Ir-Renju tal-Belġju, ir-Repubblika Ċeka, ir-Renju tad-Danimarka, ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, ir-Repubblika Ellenika, ir-Repubblika Franċiża, ir-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi, ir-Repubblika tal-Finlandja u r-Renju tal-Isvezja ġew awtorizzati jintervjenu insostenn tat-talbiet tal-Kunsill.

40. Il-partijiet kollha msemmija, bl-eċċezzjoni tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja u r-Renju tal-Isvezja, ipparteċipaw fis-seduta li nżammet fis‑7 ta’ Settembru 2021.

V. Analiżi

41. Insostenn tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tinvoka żewġ motivi. L-ewwel motiv jallega l-ksur tal-kompetenza esklużiva tal-Unjoni skont l-Artikolu 3(2) TFUE fil-qasam indirizzat mis-sottomissjoni kkontestata, koperta, fil-fehma tal-Kummissjoni, fil-parti l-kbira mir-regoli komuni applikabbli għal sitwazzjonijiet intra-Unjoni. It-tieni motiv jallega ksur tal-prerogattivi istituzzjonali tal-Kummissjoni skont l-Artikolu 17(1) TUE, billi hija din l-istituzzjoni biss li hija intitolata taġixxi f’isem l-Unjoni u tiżgura r-rappreżentanza esterna tagħha.

42. L-ewwel sejjer neżamina l-ammissibbiltà tar-rikors qabel nimxi għal eżami tal-merti tiegħu.

A. Ammissibbiltà

43. L-ammissibbiltà tar-rikors ma hijiex ikkontestata mill-Kunsill jew l-Istati Membri intervenjenti, bl-eċċezzjoni tar-Repubblika Ellenika, li ssostni essenzjalment li l-Qorti tal-Ġustizzja ma għandha ebda ġurisdizzjoni tiddeċiedi jekk l-Unjoni għandhiex status parteċipatorju fl-IMO.

44. Skont ġurisprudenza stabbilita, tikkostitwixxi att li jista’ jiġi kkontestat, fis-sens tal-Artikolu 263 TFUE, kull deċiżjoni adottata minn istituzzjoni, korp jew organu tal-Unjoni, indipendentement min-natura tagħha jew mill-forma tagħha, li hija intiża li tipproduċi effetti legali ( 18 ).

45. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet ukoll li att adottat mill-Coreper għandu jkun jista’ jkun suġġett għal stħarriġ ta’ legalità meta huwa intiż, bħala tali, li jipproduċi effetti legali u joħroġ, għalhekk, mill-kuntest ta’ din il-funzjoni ta’ preparazzjoni u ta’ eżekuzzjoni ( 19 ).

46. Id-deċiżjoni kkontestata tistabbilixxi l-pożizzjoni tal-Unjoni fir-rigward ta’ kwistjoni li taqa’ fi ħdan il-kompetenzi tal-Unjoni, bħat-trasport marittimu u l-protezzjoni tal-ambjent. Is-sottomissjoni tagħha lill-IMO timplika obbligu tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni li jsostnu din il-pożizzjoni quddiem il-kumitat tal-IMO skont l-obbligu ta’ kooperazzjoni leali. Għalhekk, f’dan is-sens, id-deċiżjoni kkontestata hija intiża li tipproduċi effetti ġuridiċi. Bħala tali, hija tikkostitwixxi att kontestabbli għall-għanijiet tal-Artikolu 263 TFUE. Għaldaqstant nikkonkludi li r-rikors għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata huwa ammissibbli u li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha l-ġurisdizzjoni skont l-Artikolu 263 TFUE sabiex tistħarreġ il-legalità ta’ din id-deċiżjoni.

B. Fil-mertu

47. Fil-kontestazzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni tinvoka żewġ motivi: l-ewwel wieħed jikkonċerna n-natura tal-kompetenza tal-Unjoni fil-qasam kopert mis-sottomissjoni kkontestata, filwaqt li t-tieni wieħed huwa relatat mar-regoli tar-rappreżentanza esterna tal-Unjoni.

48. Huwa importanti li jiġi nnotat li l-Kummissjoni tikkontesta d-deċiżjoni kkontestata sa fejn, fl-ewwel lok, din tindika lill-Istati Membri tal-Unjoni u lill-Kummissjoni (u mhux lill-Unjoni) bħala l-awturi (l-isponsors konġunti) tas-sottomissjoni kkontestata u, fit-tieni lok, hija tafda l-Presidenza tal-Kunsill, jiġifieri r-Repubblika tal-Kroazja, bid-dmir li tittrażmetti s-sottomissjoni kkontestata lill-IMO. B’kuntrast, hija ma tisfidax il-kontenut attwali tas-sottomissjoni kkontestata (ħlief għat-titolu tagħha li parzjalment jindika l-isponsors konġunti tagħha). Il-Kummissjoni tikkunsidra dan il-kontenut bħala rilevanti għall-eżitu tal-kawża peress li s-suġġett tagħha jaqa’ fi ħdan il-kompetenza esklużiva tal-Unjoni.

49. F’dan ir-rigward, il-Kunsill isostni li, skont ir-regoli li jirregolaw is-sħubija fl-IMO u l-parteċipazzjoni fiha, ebda sottomissjoni ma tista’ tintbagħat lil din l-organizzazzjoni “f’isem l-Unjoni Ewropea” [traduzzjoni mhux uffiċjali], irrispettivament jekk taqax fi ħdan il-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenza esklużiva tagħha. Fid-dawl ta’ dan l-argument, ċerti Stati Membri intervenjenti jiddubitaw ir-rilevanza tal-ewwel motiv: huma jsostnu li l-arranġamenti għar-rappreżentanza esterna tal-Unjoni riżultanti mir-regoli tal-IMO kienu jeħtieġu l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata.

50. Dawn l-argumenti ma jistgħux jiġu miċħuda mill-bidu. In-natura tal-kompetenza tal-Unjoni, kemm jekk esklużiva jew kondiviża, tista’ ma tkun ta’ ebda rilevanza għall-eżitu tal-kawża kieku jkun hemm raġunijiet sabiex jiġi kkunsidrat li s-sottomissjoni ma setgħetx, fi kwalunkwe każ, tkun saret mill-Unjoni. Għaldaqstant, sejjer l-ewwel neżamina t-tieni motiv imbagħad l-ewwel motiv.

1. It-tieni motiv

51. Permezz tat-tieni motiv tagħha, il-Kummissjoni ssostni li d-deċiżjoni kkontestata tikser il-prerogattivi istituzzjonali tagħha skont l-Artikolu 17(1) TUE.

a) L-argumenti tal-partijiet

52. Il-Kummissjoni ssostni l-argument li hija għandha s-setgħa tar-rappreżentanza esterna tal-Unjoni skont l-Artikolu 17(1) TUE fir-rigward tas-sottomissjoni kkontestata. L-Arranġament ta’ Kooperazzjoni tal-1974, moqri fid-dawl tar-Riżoluzzjoni 65/276 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU ( 20 ), ma pprekludiex sottomissjonijiet bħal dawn milli jsiru f’isem l-Unjoni. Barra minn hekk ( 21 ), fin-Nota Verbali tas-27 ta’ Novembru 2009, il-Kunsill u l-Kummissjoni informaw lill-IMO li mill‑1 ta’ Diċembru 2009 l-Unjoni kienet sejra teżerċita d-drittijiet kollha u tassumi l-obbligi kollha tal-Komunità Ewropea, inkluż l-istatus tagħha fl-organizzazzjoni. Finalment, l-GĦIS-GS 6 indirizzat l-istedina tagħha lill-“Istati Membri u l-organizzazzjonijiet internazzjonali” [traduzzjoni mhux uffiċjali] kollha, u, minħabba s-suġġett tad-diskussjoni, l-Unjoni hija “organizzazzjoni internazzjonali kkonċenata”. Għaldaqstant, il-Kummissjoni pproponiet li s-sottomissjoni kkontestata għandha tiġi ppreżentata bħala magħmula “mill-Kummissjoni Ewropea f’isem l-Unjoni Ewropea” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Madankollu, id-deċiżjoni kkontestata iddeterminat li s-sottomissjoni għandha ssir mill-Presidenza f’isem “l-Istati Membri u l-Kummissjoni” [traduzzjoni mhux uffiċjali] u ma għandha tinkludi ebda indikazzjoni li l-Istati Membri jaġixxu fl-interess tal-Unjoni. Sa fejn is-sottomissjoni kkontestata għandha tinftiehem li saret f’isem l-Unjoni, id-deċiżjoni kkontestata pprekludiet lill-Kummissjoni milli tiżgura r-rappreżentanza esterna tal-Unjoni, bi ksur tal-Artikolu 17(1) TUE.

53. Il-Kummissjoni ssostni wkoll li l-monopolju tar-rappreżentanza tal-Unjoni mogħti lill-Kummissjoni mit-Trattati jimplika li l-Presidenza rotazzjonali tal-Kunsill qatt ma tista’ legalment tirrappreżenta lill-Unjoni jew teżerċita l-kompetenzi esterni tagħha. Mingħajr ebda bażi ġuridika sabiex id-deċiżjoni tal-Kunsill tipprekludi lill-Kummissjoni milli tirrappreżenta lill-Unjoni fil-kuntest tas-sottomissjoni kkontestata, id-deċiżjoni kkontestata tikser l-Artikolu 17(1) TUE.

54. Il-Kunsill, sostnut mill-Istati Membri intervenjenti, isostni li ma hija possibbli ebda azzjoni mill-Unjoni skont ir-regoli tal-IMO peress li ma hijiex membru u lanqas osservatriċi tal-IMO. Il-Kummissjoni biss għandha l-istatus ta’ osservatriċi f’din l-organizzazzjoni permezz tal-Arranġament ta’ Kooperazzjoni tal-1974. La r-Riżoluzzjoni 65/276 tal-AĠNU u lanqas in-Nota Verbali tas-27 ta’ Novembru 2009 ma jistgħu jibdlu xejn f’dan ir-rigward. Minħabba d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona biss, l-Unjoni ma tistax teżerċita xi drittijiet jew tassumi xi obbligi tal-Komunità fl-IMO peress li l-Komunità Ewropea stess ma kienet tgawdi ebda drittijiet u ma kellha ebda obbligi fl-IMO. Konsegwentement, filwaqt li l-Kummissjoni, bħala osservatur, tista’ tippreżenta dokumenti lill-KPAM, bħal rapporti, studji, eċċ. f’isimha, hija ma tistax tippreżenta dokumenti lill-IMO “f’isem l-Unjoni” peress li l-Unjoni ma hijiex membru tal-IMO, jew osservatur fiha. Għal din ir-raġuni, is-sottomissjoni lill-IMO f’isem il-Komunitajiet Ewropej magħmula fl-2005 mill-Pajjiżi l-Baxxi ġiet miċħuda mill-IMO. Fil-fehma tal-Kunsill, ma jsegwix mit-test tal-istedina li s-sottomissjoni setgħet tiġi ppreżentata f’isem l-Unjoni, peress li ma hijiex organizzazzjoni bi status ta’ osservatriċi u għaldaqstant ma hijiex intitolata tipparteċipa fil-KPAM.

55. Il-Kunsill isostni wkoll li jsegwi mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li fejn l-Unjoni ma hijiex membru ta’ organizzazzjoni internazzjonali, huma l-Istati Membri, li jaġixxu b’mod konġunt, li għandhom jibagħtu s-sottomissjonijiet lil din l-organizzazzjoni fl-interess tal-Unjoni, inkluż f’oqsma ta’ kompetenza esklużiva tal-Unjoni. L-Istati Membri jaġixxu f’isimhom stess. Barra minn hekk, peress li l-Kummissjoni ma għandhiex id-dritt tivvota fl-IMO, inkluż fil-KPAM, meta l-KPAM jintalab sabiex jadotta att, huma biss l-Istati Membri li jistgħu jaġixxu b’mod konġunt fl-interessi tal-Unjoni fir-rigward ta’ kwistjonijiet li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenza tal-Unjoni.

56. Skont il-Kunsill, sostnut mill-Istati Membri intervenjenti, xejn fit-Trattati ma jipprekludi lill-Istati Membri milli jassenjaw ċerti dmirijiet relatati mar-rappreżentanza esterna tagħhom bil-mod li jikkunsidraw xieraq. L-Istati Membri huma liberi li jiddeċiedu fuq bażi ta’ każ b’każ kif jixtiequ jorganizzaw ir-rappreżentanza esterna tagħhom. Hemm prattika stabbilita li l-Istat Membru li jkollu l-Presidenza jintalab sabiex iwettaq dmirijiet bħal dawn.

b) Evalwazzjoni

1) Rimarki preliminari

57. Jidher li l-kunċetti tradizzjonali Statoċentriċi ta’ organizzazzjoni internazzjonali li żviluppaw wara t-Trattat tal-Paċi ta’ Westfalen tal-1648 għadhom jiġu applikati ( 22 ). Għalhekk, pereżempju, l-approċċ retiċenti lejn is-sħubija ta’ organizzazzjonijiet internazzjonali f’organizzazzjonijiet internazzjonali oħra. Ċertament, illum huwa stabbilit sew li, bħala kwistjoni ta’ prinċipju, sħubija bħal din hija possibbli. Madankollu, l-organizzazzjonijiet internazzjonali rarament ikunu membri sħaħ ta’ organizzazzjonijiet internazzjonali oħra ( 23 ).

58. Hemm forom differenti ta’ parteċipazzjoni fix-xogħol ta’ organizzazzjoni internazzjonali. Issir distinzjoni maġġuri bejn il-parteċipazzjoni tal-membri u dik ta’ dawk mhux membri, inkluż l-osservaturi ( 24 ).

59. Is-sħubija ta’ organizzazzjoni internazzjonali f’organizzazzjoni internazzjonali oħra hija suġġetta għar-regoli tat-tieni waħda li huma inklużi fit-trattat li jikkostitwixxiha ( 25 ), u b’mod partikolari għall-inklużjoni fih tal-hekk imsejħa klawżola OIER jew OIR ( 26 ).

60. Huwa ġeneralment ikkunsidrat li huwa eħfef għal organizzazzjoni internazzjonali tikseb l-istatus ta’ osservatur f’organizzazzjoni internazzjonali milli biex issir membru ( 27 ). F’dan ir-rigward, għandu jiġi enfasizzat li ma hemm ebda status wieħed ta’ “osservatur” bħala tali. It-tifsira preċiża ta’ dan it-terminu tista’ tvarja bejn l-organizzazzjonijiet, u anki bejn osservatur u ieħor fi ħdan l-istess organizzazzjoni ( 28 ). Bħala prinċipju, id-drittijiet tal-osservaturi ma humiex drittijiet sħaħ. L-osservaturi normalment ma jistgħux jivvutaw, jew jiċċirkulaw dokumenti bħala dokumenti uffiċjali mingħajr permess speċjali; jista’ jkollhom bżonn is-sostenn ta’ membru sħiħ sabiex jippreżentaw proposti ( 29 ). Il-parteċipazzjoni tagħhom tista’ tkun limitata għal laqgħat formali biss u l-interventi formali tagħhom jistgħu jkunu possibbli biss fit-tmiem tal-interventi tal-parteċipanti formali ( 30 ).

61. Fl-assenza tal-klawżola OI(E)R fit-trattat li jikkostitwixxi organizzazzjoni internazzjonali, l-Unjoni hija prekluża milli taġixxi direttament fil-forum tagħha bħala membru. Mingħajr deċiżjoni jew ftehim speċjali li jipprovdu għal dan, l-Unjoni lanqas tista’ taġixxi bħala osservatur f’organizzazzjoni bħal din. F’sitwazzjonijiet bħal dawn, il-kompetenzi tagħha ma jistgħux jiġu eżerċitati b’mod preskritt mit-Trattati.

62. L-interpretazzjoni tar-regoli ta’ organizzazzjoni internazzjonali li jikkonċernaw il-forom ta’ sħubija u parteċipazzjoni fiha, inkluż dawk ir-regoli li jiddeterminaw l-eliġibbiltà għas-sħubija, tiddependi fil-prinċipju fuq l-organizzazzjoni internazzjonali inkwistjoni. Il-Qorti tal-Ġustizzja ma għandha ebda ġurisdizzjoni sabiex tinterpretahom b’mod li huwa vinkolanti fuq l-organizzazzjoni inkwistjoni ( 31 ).

63. Idealment, id-dritt internazzjonali għandu jieħu inkunsiderazzjoni n-natura tal-Unjoni bħala organizzazzjoni supranazzjonali, flimkien mar-regoli tagħha dwar l-eżerċizzju tal-kompetenzi esterni. Meta dan ma jkunx il-każ, l-Unjoni għandha ssib il-mezzi xierqa li jippermettulha tiżgura li l-kompetenzi esterni tagħha, kif stabbiliti fit-Trattati, huma eżerċitati b’mod xieraq.

64. Dawn il-kunsiderazzjonijiet jirriżultaw f’forma ta’ diskrepanza bejn, minn naħa, il-modalitajiet għall-azzjoni esterna tal-Unjoni kif stabbilita fit-Trattati u, min-naħa l-oħra, il-modalitajiet għall-azzjoni li tista’ tittieħed f’forum internazzjonali. Il-Qorti tal-Ġustizzja hija konxja bis-sħiħ b’din id-diskrepanza, kif huwa rifless fil-ġurisprudenza tagħha. Skont din il-ġurisprudenza, l-ewwel, meta l-Unjoni tiddeċiedi li teżerċita l-kompetenzi tagħha, eżerċizzju bħal dan għandu jsir fl-osservanza tad-dritt internazzjonali ( 32 ). It-tieni, meta r-regoli applikabbli f’forum internazzjonali jipprekludu lill-Unjoni milli taġixxi f’isimha, hija tista’ teżerċita l-kompetenza esterna tagħha permezz tal-intermedjarji tal-Istati Membri tagħha li jaġixxu b’mod konġunt fl-interess tagħha ( 33 ). It-tielet, l-Istati Membri li jaġixxu f’forum internazzjonali għandhom jagħmlu dan skont ir-regoli kostituzzjonali li jirregolaw ir-rappreżentanza esterna tal-Unjoni, jiġifieri dawk tal-kooperazzjoni leali, il-konsistenza u l-unità ( 34 ).

65. Skont dik il-ġurisprudenza, id-deċiżjonijiet fuq il-pożizzjoni tal-Unjoni fi ħdan l-organizzazzjonijiet internazzjonali li tagħhom ma hijiex membru u ma tistax tkun, adottati mill-Kunsill skont l-Artikolu 218(9) TFUE, jipprevedu li din il-pożizzjoni għandha tiġi espressa mill-Istati Membri li jaġixxu b’mod konġunt fl-interess tal-Unjoni ( 35 ).

66. Din il-kawża tikkonċerna azzjoni fl-interess tal-Unjoni fi ħdan l-IMO. Is-sħubija f’din l-organizzazzjoni hija rriżervata biss għall-Istati u l-Unjoni ma tistax issir membru. Il-Konvenzjoni tal-IMO tipprevedi l-possibbiltà ta’ kooperazzjoni ma’ organizzazzjonijiet oħra bħala osservaturi. Il-partikolarità tal-IMO tinsab fil-fatt li, skont l-Arranġament ta’ Kooperazzjoni tal-1974, hija l-Kummissjoni u mhux l-Unjoni li tgawdi l-istatus ta’ osservatur fi ħdan din l-organizzazzjoni.

67. F’dan il-kuntest, il-mistoqsija prinċipali f’din il-kawża hija jekk azzjoni fl-interess tal-Unjoni fi ħdan l-IMO tistax tittieħed mill-Unjoni, il-Kummissjoni jew l-Istati Membri, u jekk it-tweġiba għal din il-mistoqsija tiddependix fuq in-natura tal-kompetenza tal-Unjoni fil-qasam inkwistjoni.

2) Id-deċiżjoni kkontestata: il-kontenut u r-raġunijiet

68. Id-deċiżjoni kkontestata tipprevedi, essenzjalment, li s-sottomissjoni kkontestata sejra tiġi ppreżentata lill-IMO bħala s-sottomissjoni tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni, u li sejra tiġi trażmessa lill-IMO mill-Presidenza tal-Kunsill.

69. Id-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata informalment, skont il-prattika aċċettata mill-istituzzjonijiet ( 36 ). Il-konsegwenza ta’ dan hija li r-raġunijiet tagħha ma joriġinawx direttament mid-deċiżjoni bħala tali iżda jistgħu jiġu dedotti biss minn ċirkustanzi li jakkumpanjaw l-adozzjoni tagħha, riflessi fid-dokumenti preparatorji u fil-minuti tal-laqgħa tal-Coreper ( 37 ).

70. F’dan ir-rigward, isegwi mid-dokument tal-Kunsill indirizzat lill-Coreper li d-deċiżjoni kkontestata ġiet adottata bħala konsegwenza ta’ konstatazzjoni li s-sottomissjoni kienet taqa’ fil-kompetenza esklużiva tal-Unjoni biss sa fejn is-suġġett tagħha kien kopert minn atti ġuridiċi msemmija fid-DĦP. Mill-bqija, il-ftehim kien li s-sottomissjoni kellha ssir mill-Istati Membri taħt kompetenza kondiviża. Mid-dikjarazzjoni tal-Kummissjoni inkluża fil-minuti tal-laqgħa tal-Coreper jista’ jiġi dedott ukoll li l-Istati Membri ressqu argument li skontu s-sottomissjonijiet lill-IMO f’isem l-Unjoni ma kinux possibbli skont ir-regoli rilevanti tal-IMO.

71. Sa fejn huwa kkonċernat il-kamp ta’ applikazzjoni tad-delegazzjoni lill-Presidenza tal-Kunsill, għandu jiġi nnotat li d-deċiżjoni kkontestata llimitatha għal att purament tekniku ta’ trażmissjoni ta’ sottomissjoni kkontestata lill-IMO. Fil-verità, dan ikkonsista fl-abbozzar ta’ posta elettronika introduttiva, bl-inklużjoni tas-sottomissjoni kkontestata bħala anness magħha u, bħalma l-partijiet stess iddeskrivewha, “l-għafsa tal-buttuna [Ibgħat]”. B’mod partikolari, il-Presidenza ma ġiet indikata bl-ebda mod sabiex tippreżenta u tiddefendi s-sottomissjoni fil-KPAM jew l-GĦIS-GS. Id-deċiżjoni kkontestata bl-ebda mod ma llimitat id-dritt tal-Kummissjoni bħala osservatur fuq l-IMO għall-promozzjoni u d-difiża tas-sottomissjoni.

3) L-ammissibbiltà tas-sottomissjoni tal-Unjoni lill-IMO

72. Il-kwistjoni preliminari li għandha tiġi riżolta hija dik tal-istatus tal-Unjoni fl-IMO fir-rigward tas-sottomissjoni kkontestata. Minn naħa, huwa stabbilit bejn il-partijiet li l-Unjoni ma hijiex membru tal-IMO u ma għandhiex status ta’ osservatur fi ħdan din l-organizzazzjoni ( 38 ). Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni ssostni li, fir-rigward tas-sottomissjoni kkontestata, l-Unjoni kienet intitolata taġixxi fi ħdan l-IMO f’isimha stess. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tikkunsidra żewġ ċirkustanzi bħala rilevanti: l-istatus tal-Unjoni fis-sistema tan-Nazzjonijiet Uniti wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona, u t-test tal-istedina mill-GĦIS-GS 6 tal-IMO.

73. Fil-fatt, l-interpretazzjoni tal-atti tal-IMO ma taqax fi ħdan il-kamp ta’ applikazzjoni tal-interpretazzjoni tad-dritt tal-Unjoni. Il-Qorti tal-Ġustizzja għandha madankollu twettaq tali interpretazzjoni sabiex tistħarreġ il-legalità tad-deċiżjoni kkontestata.

74. Skont l-Arranġament ta’ Kooperazzjoni tal-1974 iffirmat mal-Kummissjoni, l-IMO dejjem ikkunsidrat li l-Kummissjoni (u mhux il-Komunità Ewropea u iktar ’il quddiem l-Unjoni) għandha status ta’ osservatriċi fi ħdan l-organizzazzjoni ( 39 ). Il-konsegwenza prattika ta’ dan kienet li sottomissjoni magħmula mir-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi f’isem il-Komunità Ewropea lill-IMO fl-2005 bħala tweġiba għal din l-istedina ( 40 ) ġiet miċħuda. Isegwi mid-dikjarazzjonijiet tal-partijiet li l-bażi għal din id-deċiżjoni tal-IMO kienet li l-Komunità Ewropea ma kinitx Stat Membru tal-IMO u ma kellhiex status ta’ osservatur mal-organizzazzjoni.

75. Ma jidhirlix li t-Trattat ta’ Lisbona, ir-Riżoluzzjoni 65/276 tal-AĠNU jew in-Nota Verbali setgħu jibdlu xi ħaġa f’dan ir-rigward. Fil-fatt, it-Trattat ta’ Lisbona ppreveda l-personalità ġuridika tal-Unjoni u s-suċċessjoni tagħha tal-Komunità Ewropea. Dan, flimkien mar-regoli dwar ir-rappreżentanza tal-Unjoni, ġie rrikonoxxut fir-Riżoluzzjoni 65/276 tal-AĠNU u kien ukoll is-suġġett tan-Nota Verbali. Madankollu, huwa stabbilit bejn il-partijiet li r-Riżoluzzjoni 65/276 tal-AĠNU bħala tali ma hijiex applikabbli għall-aġenziji speċjalizzati tan-NU, inkluża l-IMO. Barra minn hekk, is-sostituzzjoni tal-Unjoni għall-Komunità hija irrilevanti peress li ma kinitx il-Komunità Ewropea li gawdiet l-istatus ta’ osservatur fi ħdan l-IMO iżda l-Kummissjoni. Finalment, in-Nota Verbali, bħala dikjarazzjoni unilaterali f’isem l-Unjoni, ma setgħetx fiha nnifisha tibdel l-istatus tal-Unjoni fi ħdan l-IMO.

76. Konsegwentement, għandu jiġi kkonstatat li l-Unjoni la hija membru tal-IMO u lanqas ma għandha status ta’ osservatur fiha. Hija biss il-Kummissjoni li tgawdi l-istatus ta’ osservatur fi ħdan din l-organizzazzjoni ( 41 ).

77. Rigward l-istedina mill-GĦIS-GS 6, huwa minnu li l-firxa ta’ atturi mistiedna mill-GĦIS-GS 6 sabiex jippreżentaw proposti għal linji gwida tal-GS dwar iċ-ċiklu tal-ħajja ma kienet bl-ebda mod limitata għall-membri tal-organizzazzjoni iżda inkludiet ukoll organizzazzjonijiet internazzjonali. Jidher li l-Kummissjoni tiddeduċi minn dan li kienet stedina miftuħa indirizzata lil kwalunkwe organizzazzjoni internazzjonali interessata li tippreżenta proposta. Il-Kunsill u l-Istati Membri intervenjenti ma jaqblux ma’ tali interpretazzjoni tal-istedina.

78. Ma għandu jkun hemm ebda dubju li l-istedina mill-GĦIS-GS 6 kienet indirizzata għall-organizzazzjonijiet internazzjonali li jipparteċipaw fix-xogħol tal-IMO. L-istedina kienet inkluża f’dokument intern tal-GĦIS-GS, li jissuġġerixxi mill-bidu li d-destinatarji tiegħu kienu suġġetti li jgawdu xi status f’dan il-grupp ta’ xogħol tal-IMO. Barra minn hekk, id-destinatarji kienu mistiedna jippreżentaw proposti inizjali li jikkonċernaw kwistjoni teknika kumplessa li tista’ sservi bħala punt ta’ tluq għal iktar diskussjonijiet. Kienu biss organizzazzjonijiet internazzjonali li jipparteċipaw fl-attivitajiet tal-IMO li kienu kapaċi jippromwovu, jiddiskutu, jispjegaw, u jiddefendu l-proposti tagħhom matul ix-xogħol/l-attivitajiet tal-GĦIS-GS. Għaldaqstant, għandu jiġi kkunsidrat li huma biss l-atturi li huma membri tal-KPAM tal-IMO jew li għandhom status ta’ osservatur fih li kienu d-destinatarji tal-istedina inkwistjoni u li setgħu jippreżentaw is-sottomissjonijiet tagħhom mingħajr ir-riskju ta’ ċaħda.

79. Konsegwentement, ma hemm ebda bażi sabiex jiġi kkunsidrat li t-test tal-istedina kkostitwixxa bażi partikolari li tintitola lill-Unjoni sabiex tippreżenta s-sottomissjoni kkontestata.

4) Il-kamp ta’ applikazzjoni tas-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE

80. Il-Kummissjoni ssostni li d-deċiżjoni kkontestata tikser il-prerogattivi tagħha skont l-Artikolu 17(1) TUE sa fejn dan l-artikolu jipprevedi li, bl-eċċezzjoni tal-politika estera u ta’ sigurtà komuni u istanzi oħra previsti fit-Trattati, il-Kummissjoni għandha tiżgura r-rappreżentanza esterna tal-Unjoni.

81. Għaldaqstant, il-mistoqsija essenzjali hija jekk il-kamp ta’ applikazzjoni tad-dispożizzjoni msemmija huwiex limitat għal dawk is-sitwazzjonijiet fejn l-Unjoni taġixxi f’isimha stess jew jekk ikoprix ukoll sitwazzjonijiet fejn l-Unjoni, prekluża milli teżerċita l-kompetenza esterna tagħha f’isimha, teżerċitaha permezz tal-intermedjarji tal-Istati Membri.

82. Ma jidhirx li l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja rigward l-eżerċizzju tal-kompetenza tal-Unjoni permezz tal-intermedjarji tal-Istati Membri ( 42 ) saret obsoleta wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona ( 43 ). Kieku s-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE kienet applikabbli għal dawn is-sitwazzjonijiet, l-Istati Membri li jaġixxu b’mod konġunt fl-interess tal-Unjoni jkollhom bżonn jiġu rrappreżentati mill-Kummissjoni. Tali prerogattiva tal-Kummissjoni ma ssegwix mit-Trattati.

83. L-unika interpretazzjoni loġika tas-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE hija li din id-dispożizzjoni hija applikabbli għal sitwazzjonijiet fejn l-Unjoni tista’, bħala suġġett tad-dritt internazzjonali, taġixxi f’isimha stess. Din l-interpretazzjoni hija konformi mat-tifsira komuni tat-terminu “rappreżentanza” bħala relatata ma’ kwistjoni ta’ min jista’ jiġi rrikonoxxut bħala intitolat jaġixxi f’isem suġġett tad-dritt internazzjonali ( 44 ), b’mod partikolari bl-għan li jassumi l-obbligi f’ismu fir-rigward ta’ suġġetti oħra ( 45 ).

84. Għaldaqstant, meta l-Istati Membri jaġixxu b’mod konġunt fl-interess tal-Unjoni peress li l-Unjoni stess hija prekluża milli teżerċita l-kompetenza esterna tagħha minħabba r-regoli tad-dritt internazzjonali, dawn ma jaġixxux bħala rappreżentanti tal-Unjoni iżda jaġixxu f’isimhom stess bħala l-ġestjonarji tagħha ( 46 ). Bħala konsegwenza, huma (u mhux l-Unjoni) jsiru suġġetti ta’ drittijiet u obbligi li jirriżultaw mill-arranġamenti konklużi ( 47 ). Jien għalhekk tal-fehma li s-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE, sa fejn tipprevedi l-prerogattiva tal-Kummissjoni li tirrappreżenta lill-Unjoni fir-relazzjonijiet esterni, ma hijiex applikabbli għal sitwazzjonijiet fejn l-Unjoni ma hijiex qiegħda taġixxi f’isimha stess ( 48 ).

85. Meta l-Istati Membri jaġixxu flimkien bħala trustees tal-Unjoni minħabba l-impediment għall-aġir tal-Unjoni stess, huma liberi jiddeċiedu jaġixxux individwalment jew jekk jassenjawx ċerti dmirijiet sabiex jiġu ssodisfatti f’isimhom minn wieħed minnhom. Il-possibbiltà għal tali “azzjoni bi prokura” hija possibbli skont regola konswetudinarja tad-dritt internazzjonali ( 49 ). Ma hemm ebda raġuni għaliex din ir-regola għandha titqies inapplikabbli għar-relazzjonijiet bejn l-Istati Membri tal-Unjoni meta dawn jaġixxu f’isimhom stess iżda fl-interess tal-Unjoni. Fil-fehma tiegħi, is-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE ma tipprekludix dan.

5) L-indikazzjoni ta’ azzjoni fl-interess tal-Unjoni

86. Il-Kummissjoni ssostni li d-deċiżjoni erronjament tħalli barra l-indikazzjoni li l-Istati Membri kienu qegħdin jaġixxu fl-interess tal-Unjoni.

87. Minħabba l-assenza ta’ deċiżjoni formali tal-Kunsill fejn tali indikazzjoni setgħet tiġi inkluża, nifhem li dan l-argument jikkonċerna t-titolu tas-sottomissjoni kkontestata.

88. Fil-fehma tiegħi, isegwi mill-prinċipju ta’ kooperazzjoni leali li meta l-Istati Membri jaġixxu b’mod konġunt fl-interess tal-Unjoni bħala t-trustees tagħha huma għandhom jgħaddu din l-informazzjoni lis-sħab esterni tagħhom. L-azzjoni tagħhom għandha l-oriġini tagħha fl-obbligi li joriġinaw mis-sħubija tagħhom fl-Unjoni u, bħala tali, ma hijiex kompletament awtonoma. Dan il-fatt ma huwiex irrilevanti għal sħab esterni. Il-prinċipju ġenerali ta’ azzjoni b’bona fide jirrikjedi li dawn is-sħab jiġu magħmula konxji tiegħu.

89. Madankollu, il-forma xierqa ta’ espressjoni tal-fatt li l-Istati Membri qegħdin jaġixxu fl-interess tal-Unjoni tiddependi fuq iċ-ċirkustanzi. B’mod partikolari, ma għandhiex tieħu forma li tista’ tqajjem dubji dwar l-identità tal-attur li qiegħed jieħu l-azzjoni. Minn naħa, għalhekk għandi tendenza li naqbel mal-Kummissjoni li ma kien hemm ebda impediment x’jindika lill-KPAM tal-IMO li l-azzjoni inkwistjoni ttieħdet fl-interess tal-Unjoni. Min-naħa l-oħra, dan mhux neċessarjament ifisser li t-titolu ta’ sottomissjoni kellu jinkludi l-kliem “f’isem l-Unjoni Ewropea”, b’mod partikolari minħabba l-fatt li tali indikazzjoni nftiehmet mill-IMO fil-passat bħala indikazzjoni ta’ attur li qiegħed jieħu azzjoni fi ħdan l-IMO, li wasslet għaċ-ċaħda tas-sottomissjoni magħmula fl-isem tal-Unjoni (dak iż-żmien il-Komunità Ewropea).

90. Fil-fehma tiegħi, f’din il-kawża, ma kien hemm ebda dubju li l-isponsors konġunti kienu qegħdin jaġixxu fl-interess tal-Unjoni. Dan isegwi mill-indikazzjoni tal-isponsors tas-sottomissjoni kkontestata, li huma Stati Membri li qegħdin jaġixxu flimkien mal-Kummissjoni Ewropea. Il-preżenza tal-Kummissjoni b’mod ċar indikat li l-azzjoni involviet l-Unjoni. Huwa evidenti wkoll mit-test tal-posta elettronika li ttrażmettiet is-sottomissjoni kkontestata. L-awtur iddikjara li l-posta elettronika ntbagħtet minn Stat Membru li kellu l-Presidenza tal-Unjoni ( 50 ). Hija ppreżentat ukoll lill-isponsors konġunti tas-sottomissjoni bħala Stati Membri tal-Unjoni. F’dan il-kuntest, kien ċar li s-sottomissjoni kkontestata kienet azzjoni meħuda fl-interess tal-Unjoni.

6) Kummenti tal-għeluq

91. Peress li, fid-dawl ta’ din l-analiżi, ma hemm ebda raġuni għaliex għandu jiġi kkunsidrat li l-Unjoni kienet fost dawn l-atturi intitolati li jippreżentaw is-sottomissjoni kkontestata lill-IMO, nikkonkludi li s-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE li tipprevedi r-rappreżentanza tal-Unjoni mill-Kummissjoni ma kinitx applikabbli.

92. Il-kamp ta’ applikazzjoni tal-modalitajiet ta’ azzjoni tal-Unjoni fir-rigward tas-sottomissjoni kkontestata kien għalhekk limitat skont id-dritt internazzjonali għal azzjoni tal-Istati Membri li jaġixxu b’mod konġunt fl-interess tal-Unjoni. Eċċezzjonalment, minħabba l-istedina speċjali indirizzata lil organizzazzjonijiet internazzjonali (li jipparteċipaw fix-xogħol tal-KPAM tal-IMO), il-Kummissjoni kienet intitolata taġixxi flimkien mal-Istati Membri.

93. F’dan il-kuntest, l-indikazzjoni tal-Istati Membri tal-Unjoni u tal-Kummissjoni bħala sponsors konġunti tas-sottomissjoni kkontestata ma setgħetx tirriżulta fi ksur tal-prerogattiva tal-Kummissjoni li tirrappreżenta lill-Unjoni li hija stabbilita fis-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE. L-inklużjoni tal-Kummissjoni bħala sponsor konġunt tas-sottomissjoni kkontestata kienet konformi mal-proposta tal-Kummissjoni inkluża fid-DĦP u l-abbozz tas-sottomissjoni, sa fejn dan kien possibbli skont ir-regoli tal-IMO kif interpretati sa llum mill-IMO stess. Din l-inklużjoni kienet espressjoni tal-fatt li l-azzjoni ttieħdet fl-interess tal-Unjoni.

94. Għar-raġunijiet stabbiliti fil-punt 85 ta’ dawn il-konklużjonijiet, id-delega lill-Presidenza tal-Kunsill tad-dmir tat-trażmissjoni tas-sottomissjoni kkontestata lill-IMO lanqas ma kisret is-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE. Barra minn hekk, din id-delega saħħet ukoll il-fatt li l-Istati Membri kienu qegħdin jaġixxu fil-kapaċità tagħhom bħala membri tal-Unjoni.

95. Konsegwentement, jien tal-fehma li d-deċiżjoni kkontestata ma kisritx is-sitt sentenza tal-Artikolu 17(1) TUE, peress li ma kinitx applikabbli għas-sottomissjoni kkontestata.

c) Konklużjoni rigward it-tieni motiv

96. It-tieni motiv għandu jiġi miċħud bħala infondat peress li d-deċiżjoni kkontestata ma tiksirx l-Artikolu 17(1) TUE.

2. L-ewwel motiv

97. L-eżitu tal-konklużjoni tiegħu tat-tieni motiv tagħmel l-analiżi tal-ewwel motiv mhux neċessarja. Irrispettivament min-natura tal-kompetenza tal-Unjoni, hemm raġunijiet għaliex għandu jiġi kkunsidrat li d-dritt tal-IMO jipprevedi biss l-ammissibbiltà ta’ sottomissjonijiet fl-interess tal-Unjoni li jsiru mill-Istati Membri (bħala membri tal-IMO) u mill-Kummissjoni (bħala osservatur tal-IMO ( 51 )). Għalhekk, in-natura tal-kompetenza tal-Unjoni fil-qasam kopert mis-sottomissjoni kkontestata ma għandha ebda impatt fuq il-legalità tad-deċiżjoni kkontestata. Anki kieku kienet esklużiva, is-sottomissjoni kkontestata ma setgħetx issir bħala sottomissjoni tal-Unjoni.

98. Madankollu, sejjer nipproċedi bl-analiżi tal-ewwel motiv fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma taqbilx mal-perspettiva tiegħi dwar it-tieni motiv.

99. L-ewwel motiv jallega l-ksur tal-Artikolu 3(2) TFUE u tal-kompetenza esklużiva tal-Unjoni. Minkejja li ma huwiex stabbilit b’dan il-mod fir-rikors, il-motiv jikkonsisti essenzjalment f’żewġ partijiet: l-ewwel waħda tikkonċerna l-aħħar (it-tielet) sitwazzjoni prevista fl-Artikolu 3(2) TFUE, filwaqt li t-tieni waħda hija relatata mat-tieni sitwazzjoni msemmija f’dan l-artikolu.

a) L-ewwel parti tal-ewwel motiv

1) L-argumenti tal-partijiet

100. L-ewwel parti tal-ewwel motiv tallega l-ksur tal-aħħar parti tal-Artikolu 3(2) TFUE. Skont il-Kummissjoni, l-att futur adottat mill-IMO jaffettwa r-regoli komuni jew jibdel il-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom, li jimplika li l-kompetenza tal-Unjoni hija esklużiva. B’mod partikolari, il-metodoloġija għall-evalwazzjoni tal-emissjonijiet tal-GS fit-trasport marittimu proposta fis-sottomissjoni kkontestata taqa’ fi ħdan il-qasam li huwa kopert fil-parti l-kbira minn regoli komuni tal-Unjoni. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tinvoka r-Regolament MRV, id-Direttiva 2014/94 u d-Direttiva 2018/2001. Hija ssostni wkoll li s-sottomissjoni kkontestata tista’ taffettwa dawn ir-regoli komuni fid-dawl tal-iżvilupp prevedibbli tagħhom.

101. Il-Kunsill, sostnut mill-Istati Membri intervenjenti, isostni li l-Kummissjoni naqset milli tistabbilixxi li s-sottomissjoni kkontestata tista’ taffettwa regoli komuni tal-Unjoni jew tibdel il-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom fi ħdan l-Artikolu 3(2) TFUE. Is-sempliċi fatt li din jista’ jkollha għan finali simili għar-regoli inklużi fil-leġiżlazzjoni msemmija tal-Unjoni ma huwiex biżżejjed sabiex jiġi kkunsidrat li din tikkonċerna qasam kopert fil-parti l-kbira minn dawn ir-regoli, jew li tista’ taffettwahom fis-sens tal-Artikolu 3(2) TFUE. Skont il-Kunsill, hija nieqsa analiżi tal-iżvilupp futur prevedibbli u n-natura u l-kontenut tar-regoli u d-dispożizzjonijiet tal-Unjoni tal-istrument internazzjonali fid-DĦP tal-Kummissjoni li tinkludi s-sottomissjoni kkontestata.

102. F’dan ir-rigward, ir-Renju tal-Belġju jsostni li s-sottomissjoni kkontestata tfittex biss li tistabbilixxi l-kunċetti u l-prinċipji prinċipali, qabel ma tipproċedi bl-iżvilupp ta’ abbozz ta’ linji gwida. Għalhekk, skont kif il-kwistjonijiet jinsabu attwalment, lanqas biss hemm xi abbozz ta’ linji gwida, wisq inqas xi riskju li r-regoli komuni tal-Unjoni jiġu affettwati.

103. Ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja ssostni li l-Artikolu 3(2) TFUE ma huwiex applikabbli, bħala prinċipju, għas-sottomissjoni ta’ proposti għall-iżvilupp ta’ linji gwida mhux vinkolanti. F’dan ir-rigward, din il-kawża ma tikkonċernax miżuri li huma vinkolanti fid-dritt internazzjonali u li jistgħu jiġġustifikaw estensjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 3(2) TFUE, peress li l-KPAM/GĦIS-GS ma huwiex qiegħed jaġixxi bħala dak li jistabbilixxi r-regoli f’din il-kawża. Is-sottomissjoni inkwistjoni inizjalment tikkostitwixxi kontribuzzjoni għal diskussjoni.

104. Sa fejn huwa kkonċernat ir-Regolament MRV, il-Kummissjoni ssostni li dan jistabbilixxi regoli għall-monitoraġġ, l-irrapportar u l-verifika tal-emissjonijiet tad-diossidu tal-karbonju (CO2) mill-vapuri sabiex jiġi promoss it-tnaqqis tal-emissjonijiet CO2 mit-trasport marittimu b’manjiera effettiva rigward spejjeż. Dan huwa bbażat fuq il-konsum attwali tal-karburant tal-vapur, li huwa mmultiplikat b’fattur ta’ emissjoni li jirrifletti l-kombustjoni tal-karburant ikkonċernat. L-iżvilupp ta’ metodoloġija għall-kalkolu tal-emissjonijiet WtT propost fis-sottomissjoni kkontestata jkun jaqa’ fi ħdan il-qasam kopert mir-Regolament MRV. Jekk tiġi adottata mill-IMO, din tkun neċessarjament tfisser il-bidla tal-fatturi ta’ emissjoni elenkati fl-Anness I, Taqsima A, ta’ dan ir-regolament.

105. F’dan ir-rigward, il-Kunsill u l-maġġoranza tal-Istati Membri intervenjenti jsostnu essenzjalment li ma jistax jiġi preżunt li l-linji gwida futuri sejrin jistabbilixxu metodoloġija ġdida u komprensiva għall-MRV tal-emissjonijiet peress li l-kontenut u s-suġġett ta’ dawn il-linji gwida jibqgħu inċerti. F’dan ir-rigward, is-sottomissjoni kkontestata ma tissuġġerixxix l-iżvilupp ta’ metodoloġija MRV ġdida. B’mod partikolari, ma tirrikjedix xi modifika tar-regoli tal-IMO jew tal-MRV tal-Unjoni. Is-sottomissjoni kkontestata sempliċement tagħmel riferiment għall-istima tal-emissjonijiet tal-GS WtT sabiex tippermetti lill-operaturi tal-vapur jiddeterminaw l-impatt ta’ karburanti alternattivi, sabiex titqabbel il-prestazzjoni WtW ta’ tali karburanti u sabiex jiġi inċentivat l-użu ta’ dawn il-karburanti. Hija tkopri wkoll kamp ta’ applikazzjoni usa’ mir-Regolament MRV li japplika biss għall-emissjonijiet tad-diossidu tal-karbonju (CO2) tal-vapuri u jipprevedi valuri ta’ emissjoni predefiniti għal karburanti mhux alternattivi biss. Din is-sistema ta’ regolazzjoni hija bbażata fuq approċċ TtP u ma tiħux inkunsiderazzjoni l-emissjonijiet WtT. Sabiex tirrifletti l-emissjonijiet WtW, il-Kummissjoni kienet issuġġerixxiet l-iżvilupp ta’ valuri speċifiċi ta’ aġġustament sabiex jiġu applikati għall-valuri ta’ emissjonijiet predefiniti eżistenti għall-emissjonijiet TtP. Madankollu, il-Coreper adotta approċċ differenti, peress li ppropona l-iżvilupp ta’ valuri WtT speċifiċi li mbagħad jiġu miżjuda mal-valuri TtP. Għaldaqstant ma tkun neċessarja ebda emenda tar-Regolament MRV.

106. Fir-risposta tagħha, il-Kummissjoni ssostni li l-emissjonijiet WtT u TtP huma marbuta fil-metodoloġija stabbilita fis-sottomissjoni kkontestata. Ftit jimporta jekk għall-għan tal-kalkolu ġenerali ta’ emissjonijiet l-emissjonijiet WtT jiġu kkalkolati separatament mill-emissjonijiet TtP jew inkella jiġix applikat kalkolu kkombinat mill-bidu. Kuntrarjament għall-argument tal-Kunsill, ir-Regolament MRV japplika irrispettivament mit-tip ta’ karburant, anki jekk ma jiddefinixxix il-fatturi ta’ emissjoni predefiniti għal karburanti alternattivi, li jitħallew sabiex jiġu ddefiniti matul l-implimentazzjoni ta’ dan ir-regolament. Il-Kummissjoni ssostni wkoll li l-metodoloġija prevista mis-sottomissjoni dwar il-GS tista’ tiġi kkunsidrata bħala estensjoni prevedibbli tas-sistema attwalment applikabbli, mill-CO2 għal emissjonijiet oħra tal-GS.

107. Dwar id-Direttiva 2014/94, il-Kummissjoni ssostni li l-istrument IMO jista’ jaffettwa d-definizzjoni ta’ “karburanti alternattivi” inkluża fil-punt 1 tal-Artikolu 2 tagħha. X’aktarx li din id-definizzjoni għandha tiġi adattata għal kwalunkwe regoli tal-IMO għal raġunijiet ta’ konsistenza u x’aktarx ikollha effett orizzontali fuq il-kamp ta’ applikazzjoni tas-sensiela ta’ regoli komuni tal-Unjoni maħsuba sabiex jippromwovu l-użu ta’ karburanti alternattivi.

108. Il-Kunsill u wħud mill-Istati Membri intervenjenti jsostnu li ma hemm ebda bażi sabiex jiġi kkunsidrat li d-definizzjoni ta’ “karburanti alternattivi” inkluża fid-Direttiva 2014/94 għandhiex bżonn tiġi adattata għal-linji gwida li għandhom jiġu adottati mill-IMO fuq il-bażi tas-sottomissjoni kkontestata. Ir-Renju tal-Belġju jsostni li d-Direttiva 2014/94 hija kompletament mhux relatata għall-kontenut tas-sottomissjoni. Ir-Repubblika Franċiża tressaq l-argument li s-sottomissjoni kkontestata ma tinkludi ebda definizzjoni ta’ “karburanti alternattivi”. Ir-Repubblika Franċiża u r-Repubblika Federali tal-Ġermanja jsostnu essenzjalment li l-Kummissjoni naqset milli tispjega għaliex id-definizzjoni ta’ “karburanti alternattivi” skont l-Artikolu 2(1) tad-Direttiva 2014/94 għandha tagħmilha neċessarja li jsiru emendi.

109. Il-Kummissjoni ssostni fit-tweġiba tagħha li huwa biżżejjed li s-sottomissjoni dwar il-GS tipprevedi regoli li jikkoinċidu fil-parti l-kbira mar-regoli komuni tal-Unjoni.

110. Sa fejn hija kkonċernata d-Direttiva 2018/2001, il-Kummissjoni tindika l-Artikolu 29 tagħha, li jistabbilixxi regoli ddettaljati dwar is-sostenibbiltà u l-emissjonijiet tal-GS ħlief kriterji għall-bijokarburanti, bijolikwidi u karburanti tal-bijomassa. Hija taċċetta li dawn id-definizzjonijiet huma primarjament intiżi għal għanijiet oħra, bħall-kejl tal-osservanza tal-obbligi tal-enerġija rinnovabbli tal-Istati Membri. Hija ssostni, madankollu, li huma x’aktarx ukoll jiġu affettwati mill-istrument futur tal-IMO.

111. Fil-fehma tal-Kunsill, sostnuta mill-Istati Membri intervenjenti, anki jekk id-Direttiva 2018/2001 u s-sottomissjoni kkontestata għandhom għan finali simili, li huwa l-promozzjoni u l-użu ta’ forom rinnovabbli ta’ enerġija bl-għan b’mod partikolari ta’ tnaqqis tal-emissjonijiet tal-GS, il-kriterji stabbiliti mill-Artikolu 29 tad-direttiva huma intiżi għal għanijiet differenti minn dawk tas-sottomissjoni kkontestata. Din għandha l-għan li tippermetti lill-operaturi tal-vapuri jistabbilixxu b’mod preċiż u jqabblu l-implikazzjonijiet ġenerali fuq il-GS ta’ diversi karburanti alternattivi u l-prestazzjoni tagħhom. Skont ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, minħabba n-nuqqas ta’ korrelazzjoni bejn il-kontenut normattiv tal-abbozz tal-linji gwida u tad-Direttiva 2018/2001, ma jista’ jkun hemm ebda dubju li l-qasam regolatorju huwa kopert fil-parti l-kbira mir-regoli tad-dritt tal-Unjoni.

2) Evalwazzjoni

i) Introduzzjoni

112. L-Artikolu 3(2) TFUE in fine jipprevedi l-kompetenza esterna esklużiva tal-Unjoni għall-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali meta l-konklużjoni tiegħu tista’ taffettwa r-regoli komuni jew tibdel il-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom. Fid-dawl tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, dan l-artikolu japplika mhux biss għall-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali, iżda wkoll fi stadju bikri, waqt in-negozjati ta’ tali ftehim u, sussegwentement, meta korp stabbilit skont dan il-ftehim huwa msejjaħ li jadotta miżuri ta’ eżekuzzjoni tiegħu ( 52 ).

113. L-Artikolu 3(2) TFUE in fine huwa kodifikazzjoni tal-linja prinċipali tal-ġurisprudenza dwar is-setgħat esterni impliċiti tal-Unjoni, bl-oriġini tiegħu fis-sentenza fil-kawża Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill, ( 53 ) li komunement isir riferiment għaliha bħala d-duttrina ERTA.

114. Id-duttrina ERTA żviluppat matul iż-żmien u l-proċess ta’ żvilupp tagħha ma jidhirx li għadu komplet. Li tissejjaħ “waħda mill-iktar duttrini impenetrabbli fid-dritt tal-Unjoni, anki għall-aqwa mħuħ” ( 54 ) [traduzzjoni libera] tista’ tkun ftit ta’ eżaġerazzjoni, iżda ċertament jistħoqqilha d-deskrizzjoni ta’ “duttrina kumplessa stabbilita mill-qrati li ma tistax tkun suġġetta għal kodifikazzjoni f’linja jew tnejn” ( 55 ).

115. Is-sommarju konċiż tal-istat attwali tagħha jista’ jinsab f’numru ta’ sentenzi u konklużjonijiet mogħtija fis-snin reċenti. Fil-kliem tal-Qorti tal-Ġustizzja stess, peress li l-Unjoni tgawdi biss minn kompetenzi ta’ attribuzzjoni, l-eżistenza ta’ kompetenza, iktar u iktar meta tkun ta’ natura esklużiva, għandha tkun ibbażata fuq konklużjonijiet misluta minn analiżi globali u konkreta tar-relazzjoni li teżisti bejn il-ftehim internazzjonali previst u d-dritt tal-Unjoni fis-seħħ. Din l-analiżi għandha tieħu inkunsiderazzjoni l-oqsma koperti, rispettivament, mir-regoli tad-dritt tal-Unjoni u mid-dispożizzjonijiet tal-ftehim previst, il-prospetti ta’ żvilupp prevedibbli tagħhom, kif ukoll in-natura u l-kontenut ta’ dawn ir-regoli u dispożizzjonijiet, sabiex jiġi vverifikat jekk il-ftehim inkwistjoni jistax jippreġudika l-applikazzjoni uniformi u koerenti tar-regoli tal-Unjoni u l-funzjonament tajjeb tas-sistema stabbilita minnhom ( 56 ).

116. Il-piż u r-relazzjoni ta’ bejn l-elementi differenti msemmija fis-sommarju iktar ’il fuq huma dibattibbli. Dawn ġew gradwalment miżjuda għall-ġabra tad-duttrina ERTA matul is-snin wara s-sentenzi u l-opinjonijiet sussegwenti tal-Qorti tal-Ġustizzja. Huwa possibbli li jiġu identifikati żewġ kategoriji ta’ tali elementi. L-elementi fl-ewwel kategorija jiddeterminaw l-oġġetti li għandhom ikunu s-suġġett tal-analiżi (ir-regoli tal-Unjoni u l-impenn internazzjonali). L-elementi fit-tieni kategorija huma relatati mar-relazzjoni ta’ bejn dawn l-oġġetti.

117. Il-qofol tal-kwistjoni jinsab fir-relazzjoni kkonċernata bl-elementi tat-tieni grupp ( 57 ). Kieku impenn internazzjonali ma jkollu ebda effett fuq id-dritt tal-Unjoni (meħud inkunsiderazzjoni l-iżvilupp futur prevedibbli tiegħu), il-fatt li ż-żewġ sistemi ta’ regoli jikkonċernaw l-istess qasam ikun irrilevanti għall-għanijiet tal-Artikolu 3(2) TFUE.

118. Dan isegwi mhux biss mill-formulazzjoni tal-Artikolu 3(2) TFUE iżda anki mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja ċċitata iktar ’il fuq. Huwa indikat fiha li l-analiżi li għandha titwettaq fit-totalità tagħha sabiex jiġi ddeterminat jekk l-impenn internazzjonali huwiex kapaċi jimmina l-applikazzjoni uniformi u konsistenti tar-regoli tal-Unjoni u l-funzjonament xieraq tas-sistema li dawn ir-regoli jistabbilixxu, jew, alternattivament, jekk l-impenji internazzjonali inkwistjoni, mingħajr ma jkunu neċessarjament f’kontradizzjoni ma’ dawn ir-regoli, jistgħu jkollhom effett fuq is-sens, il-portata u l-effikaċja ta’ dawn ir-regoli ( 58 ). Għalhekk huwa neċessarju effett tanġibbli tal-impenn internazzjonali fuq id-dritt tal-Unjoni sabiex il-kundizzjoni inkwistjoni tiġi ssodisfatta.

119. Il-kundizzjoni li jkun hemm effett tanġibbli fuq ir-regoli tal-Unjoni għandha tittieħed inkunsiderazzjoni fl-eżami tal-elementi tal-ewwel kategorija. Sa fejn dawn huma kkonċernati, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet b’mod partikolari li jkun hemm riskju li regoli komuni tal-Unjoni jiġu ppreġudikati minn impenji internazzjonali meħuda mill-Istati Membri jew li jinbidel il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dawn il-regoli, meta dawn l-impenji jkunu jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-imsemmija regoli ( 59 ). Hija ddeċidiet ukoll li l-konstatazzjoni ta’ tali riskju ma tippreżupponix konkordanza kompleta bejn il-qasam kopert mill-impenji internazzjonali u dak kopert mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni ( 60 ). B’mod partikolari, tali impenji internazzjonali jistgħu jolqtu xi regoli tal-Unjoni jew ibiddlu l-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom meta dawn tal-aħħar jaqgħu f’qasam li fil-parti l-kbira tiegħu jkun diġà kopert minn tali regoli ( 61 ). F’dawn il-każijiet kollha, madankollu, il-konstatazzjoni li l-kampijiet ta’ applikazzjoni rispettivi taż-żewġ sistemi ta’ regoli jikkoinċidu hija biss l-ewwel pass. Sabiex il-kundizzjoni inkwistjoni tiġi ssodisfatta, l-impenn internazzjonali għandu jkollu xi effett fuq it-tifsira, il-kamp ta’ applikazzjoni u l-effettività tar-regoli tal-Unjoni.

120. Għandu jiġi nnotat ukoll li, skont il-ġurisprudenza, hija l-parti kkonċernata li għandha tipproduċi l-elementi tali li tiġi stabbilita n-natura esklużiva tal-kompetenza esterna tal-Unjoni li għandha l-intenzjoni li tibbaża fuqha ( 62 ).

121. Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet l-ewwel sejjer nanalizza l-kamp ta’ applikazzjoni, in-natura u l-kontenut tal-impenn internazzjonali previst; it-tieni, inqabblu mal-kamp ta’ applikazzjoni tar-regoli tad-dritt tal-Unjoni invokati mill-Kummissjoni; u, it-tielet, neżamina l-effett tal-impenn internazzjonali fuq ir-regoli tad-dritt tal-Unjoni inkwistjoni ( 63 ).

ii) L-impenn internazzjonali: il-kamp ta’ applikazzjoni, in-natura u l-kontenut

122. Fil-każ tal-konklużjoni, jew anki n-negozjar, ta’ ftehim, id-determinazzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni, in-natura u l-kontenut tal-impenn internazzjonali futur hija, bħala prinċipju, faċli. Din il-kawża, madankollu, tikkonċerna strument futur, li l-kamp ta’ applikazzjoni, in-natura u l-kontenut tiegħu huma diffiċli sabiex jiġu ddefiniti u previsti. Dan minħabba l-fatt li x-xogħol fuq l-att futur huwa fl-istadji inizjali tiegħu, fejn l-ideat għall-miżuri li jindirizzaw il-kwistjoni ta’ emissjonijiet tal-GS mill-karburanti marittimi mill-perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja tagħhom għadhom iridu jiġu deċiżi u issa biss qegħdin jiġu kkunsidrati u diskussi.

123. Għaldaqstant, l-ewwel pass huwa li jiġu ddeterminati l-kamp ta’ applikazzjoni, in-natura u l-kontenut tal-impenn internazzjonali futur li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni għall-għan tal-analiżi skont l-Artikolu 3(2) TFUE. Speċifikament, għandhom jiġu ddeterminati fuq il-bażi tat-test tal-istedina mill-GĦIS-GS 6 jew fuq il-bażi tas-sottomissjoni kkontestata?

124. Il-Kummissjoni u l-Kunsill ftiehmu matul is-seduta li huwa l-kontenut tas-sottomissjoni kkontestata li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni, u mhux il-kamp ta’ applikazzjoni tal-istedina. Naqbel ma’ din il-pożizzjoni bħala prinċipju. Ċertament, l-istedina mill-GĦIS-GS 6 hija wkoll ta’ rilevanza peress li tistabbilixxi ċerti limiti (anki jekk wiesgħa) għall-kamp ta’ applikazzjoni, in-natura u l-kontenut tal-istrument futur. Madankollu, is-sottomissjoni kkontestata hija l-unika oriġini ta’ informazzjoni dwar kif l-Unjoni timmaġina dan l-istrument. Dan il-kunċett inizjali jippermetti l-previżjoni tal-forma tal-istrument futur, u għalhekk iktar jista’ jservi bħala oġġett tal-analiżi milli l-istedina miftuħa u vaga għas-sottomissjoni ta’ proposti. Dan jippermetti wkoll li jiġi kkunsidrat li hemm livell ta’ probabbiltà li proposta ppreżentata mill-Unjoni tiġi adottata ( 64 ).

125. Fid-dawl tas-sottomissjoni kkontestata, għandu għalhekk jiġi kkonstatat li l-impenn internazzjonali futur li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni fl-analiżi għall-għan tal-Artikolu 3(2) TFUE huwa l-istrument futur, li huma l-linji gwida li jindirizzaw il-kwistjoni ta’ emissjonijiet tal-GS minn karburanti marittimi minn perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja permezz tal-introduzzjoni ta’ valuri WtT għal karburanti alternattivi. Dawn il-valuri WtT jirriflettu l-emissjonijiet tal-GS fil-fażi upstream, filwaqt li l-valuri tal-emissjonijiet TtP magħrufa mbagħad jirriflettu l-emissjonijiet tal-GS fil-fażi downstream.

126. Minħabba t-test tas-sottomissjoni kkontestata u d-dokumenti tal-IMO ( 65 ), inkluża l-istedina mill-GĦIS-GS 6, ma jistax jiġi ddeterminat, f’dan l-istadju, jekk il-linji gwida futuri humiex ser ikunu vinkolanti ( 66 ). B’mod partikolari, is-sottomissjoni kkontestata ma tipproponi ebda emendi għal xi strumenti vinkolanti tal-IMO ( 67 ).

iii) Il-kamp ta’ applikazzjoni tar-regoli tal-Unjoni potenzjalment affettwati

127. Il-Kummissjoni tinvoka tliet sorsi ta’ regoli tal-Unjoni li jirriskjaw li jiġu affettwati mill-istrument internazzjonali futur inkwistjoni, jiġifieri r-Regolament MRV, id-Direttiva 2014/94 u d-Direttiva 2018/2001.

128. Rigward iż-żewġ direttivi msemmija iktar ’il fuq, naqbel kompletament mal-fehma espressa u kondiviża mill-Kunsill u wħud mill-intervenjenti. Ma hemm ebda raġuni sabiex jiġi kkunsidrat li l-oqsma koperti mid-direttivi ċċitati jikkoinċidu ma’ dawk tal-istrument internazzjonali b’mod rilevanti. Il-fatt li atti differenti għandhom l-istess għan finali li jikkontribwixxu għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-GS u l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, ma huwiex biżżejjed minnu nnifsu sabiex jiddetermina li d-dispożizzjonijiet tagħhom jikkoinċidu b’mod rilevanti mill-perspettiva tal-Artikolu 3(2) TFUE. L-istess għan finali, bħall-protezzjoni tal-ambjent, jew iktar speċifikament, il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, jew anki t-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-GS, jista’ jinkiseb permezz ta’ miżuri differenti li d-dispożizzjonijiet tagħhom ma għandhomx għalfejn neċessarjament jaffettwaw lil xulxin. B’mod partikolari, l-istess kunċetti użati f’atti differenti ma għandhomx għalfejn ikunu ddefiniti bl-istess mod peress li l-kuntest ta’ att, l-istruttura u l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu jistgħu jiddeterminaw id-definizzjoni tagħhom. Fil-fatt, ma huwiex eskluż li xi definizzjonijiet orizzontali jistgħu jiġu adottati iżda din ma hijiex l-iktar soluzzjoni ovvja.

129. F’dan ir-rigward, id-definizzjoni ta’ “karburanti alternattivi” li tinsab fl-Artikolu 2(1) tad-Direttiva 2014/94 ma għandhiex għalfejn tiġi neċessarjament emendata wara l-adozzjoni tal-istrument internazzjonali futur. Id-dikjarazzjonijiet tal-Kummissjoni fis-sens li huwa improbabbli li din id-definizzjoni jkollha tiġi adattata għal xi regoli tal-IMO għal raġunijiet ta’ konsistenza u x’aktarx ikollha effett orizzontali fuq il-kamp ta’ applikazzjoni tas-sensiela ta’ regoli komuni tal-Unjoni maħsuba għall-promozzjoni tal-użu ta’ karburanti alternattivi huma, għalissa, purament ipotetiċi. Is-sempliċi fatt li ż-żewġ atti jagħmlu riferiment għall-istess kunċett ma huwiex biżżejjed sabiex jiġi sostnut li dawn jikkoinċidu ma’ xulxin jekk l-għanijiet rispettivi taż-żewġ atti huma differenti. Id-Direttiva 2014/94 tuża t-terminu ta’ “karburanti alternattivi” sabiex tiddetermina l-kamp ta’ applikazzjoni tar-regoli tagħha rigward il-miżuri għall-applikazzjoni ta’ infrastruttura ta’ karburanti alternattivi. Id-delimitazzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni ta’ valuri WtT applikabbli għal karburanti alternattivi ma tfissirx li, għal dan l-għan, it-terminu “karburanti alternattivi” ma jistax jingħata definizzjoni differenti.

130. Fir-rigward tad-Direttiva 2018/2001, il-Kummissjoni stess tammetti li d-definizzjonijiet li jinsabu fl-Artikolu 29 tagħha huma primarjament intiżi għal għanijiet oħra, bħall-kalkolu tal-osservanza tal-obbligi tal-enerġija rinnovabbli tal-Istati Membri. Huwa impossibbli li jiġu mressqa argumenti li jippermettu l-previżjoni li l-introduzzjoni ta’ valuri WtT għall-karburanti differenti użati fit-trasport marittimu jista’ jkollha impatt fuq dawn id-definizzjonijiet.

131. Il-Kummissjoni naqset, fil-fehma tiegħi, li tippreżenta argumenti sodi insostenn tad-dikjarazzjonijiet tagħha fir-rigward taż-żewġ direttivi msemmija iktar ’il fuq.

132. Is-sitwazzjoni tar-Regolament MRV, madankollu, hija pjuttost differenti. F’dan ir-rigward, nikkondividi l-fehma tal-Kummissjoni li l-oqsma koperti minn dan ir-regolament u mill-istrument internazzjonali futur huma marbuta mill-viċin.

133. Ir-ratio legis tar-Regolament MRV huwa ċar. Isegwi mill-ewwel premessa tiegħu li r-regolament huwa intiż li jikkontribwixxi għall-kisba tat-tnaqqis tal-emissjonijiet. Dan japplika wkoll għal-linji gwida futuri fid-dawl tas-sottomissjoni kkontestata.

134. Kemm dan ir-regolament u dawn il-linji gwida jikkonċernaw l-istess settur – it-trasport marittimu – u l-istess attività, ix-xiri u l-użu tal-karburanti.

135. It-tnejn huma intiżi li jipprovdu informazzjoni dwar l-emissjonijiet tal-GS assoċjati mal-użu ta’ karburanti partikolari ( 68 ). Id-differenza hija li l-emissjonijiet TtP huma direttament marbuta mal-kombustjoni tal-karburant fuq vapur – jiġifieri, mal-operazzjonijiet attwali tas-settur marittimu – filwaqt li l-emissjonijiet WtT jikkonċernaw l-attività li tippreċedi dawn l-operazzjonijiet, u ma għandhom ebda oriġini fl-attività tas-settur marittimu bħala tali. Hemm, madankollu, rabta indiretta bejnhom it-tnejn fis-sens li hija t-talba għal iktar karburanti fis-settur marittimu li tiskatta l-produzzjoni tal-karburanti u l-emissjonijiet WtT.

136. Finalment, ir-rabta ċara bejn il-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament MRV u dak tal-istrument internazzjonali futur prevista mis-sottomissjoni kkontestata ssegwi mit-test ta’ din tal-aħħar. Il-valuri tal-WtT proposti ma għandhomx jintużaw separatament iżda flimkien mal-valuri magħrufa għall-emissjonijiet fil-fażi downstream (kif applikati f’dan ir-regolament).

137. Ċertament, hemm ukoll differenzi bejn iż-żewġ strumenti.

138. L-ewwel, ir-Regolament MRV huwa relatat ma’ emissjonijiet CO2 biss, filwaqt li l-valuri WtT huma intiżi sabiex ikopru kull tip ta’ GS. F’dan ir-rigward, għandu jiġi nnotat li l-CO2 huwa l-GS bl-ikbar sehem fl-emissjonijiet tal-GS ikkunsidrati kollha flimkien ( 69 ). Jekk l-Unjoni tipprevedi l-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali li jipprevedi l-kalkolu tal-emissjonijiet ta’ GS oħra bl-għan tat-tnaqqis tal-emissjonijiet mit-trasport marittimu, ikun impossibbli li jiġi sostnut li l-istrument ma jaqax fi ħdan il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ qasam kopert fil-parti l-kbira mid-dritt tal-Unjoni ( 70 ).

139. It-tieni, anki jekk il-fatturi ta’ emissjoni predefiniti ddefiniti fl-Anness I tar-Regolament MRV huma, għalissa, stabbiliti biss fir-rigward ta’ karburanti fossili, l-istess anness jinkludi indikazzjoni ċara li l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu ma huwiex limitat għal dan ( 71 ).

140. It-tielet, il-fatt li l-għan tal-linji gwida futuri huwa l-inkoraġġiment tal-użu ta’ karburanti alternattivi ma jfissirx li l-karburanti fossili kkonċernati fl-ewwel lok mir-Regolament MRV ma humiex ser ikunu koperti ( 72 ). Jidher li l-benefiċċji tal-użu ta’ karburanti alternattivi jista’ jidher biss jekk huwa possibbli li l-istess informazzjoni (emissjonijiet WtT) tiġi mqabbla għall-karburanti kollha.

141. Ir-raba’, ċertament, ir-Regolament MRV huwa bbażat fuq l-approċċ TtP, li, bħala prinċipju, ifisser li jikkonċerna l-emissjonijiet tal-GS li jirriżultaw mill-kombustjoni tal-karburant fuq vapur (il-fażi downstream). Bil-maqlub, is-sottomissjoni kkontestata tipprevedi l-adozzjoni ta’ valuri WtT li jirriflettu l-emissjonijiet tal-GS matul l-estrazzjoni ta’ materji primi, u l-produzzjoni u d-distribuzzjoni tal-karburant (il-fażi upstream). Madankollu, anki fid-dawl tas-sottomissjoni kkontestata, dawn il-valuri WtT għandhom jiġu kkombinati mal-valuri tal-emissjonijiet TtP. Fil-fatt, dawn huma intiżi li jissupplimentaw l-informazzjoni disponibbli dwar l-emissjonijiet tal-GS fil-fażi downstream. Dan huwa loġiku peress li s-sottomissjonijiet kellhom jindirizzaw il-kwistjoni tal-emissjonijiet tal-GS tal-karburanti minn perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja u mhux biss fil-fażi upstream. Għal din ir-raġuni, jidhirli li l-valuri WtT ma jkunux utli ħafna meta kkunsidrati separatament. B’mod partikolari, dawn ma għandhomx jintużaw sempliċement għall-kalkolu tal-emissjonijiet attwali fil-fażi upstream fil-proċess tal-kalkolu tal-emissjonijiet totali ( 73 ). Dawn huma intiżi li jipprovdu informazzjoni għal dawk responsabbli għall-emissjonijiet fil-fażi downstream. Huwa biss meta jiġu kkombinati mal-valuri għall-emissjonijiet TtP li l-valuri WtT jipprovdu informazzjoni dwar l-emissjonijiet tal-GS riżultanti mill-użu ta’ karburant partikolari minn perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja.

142. Għar-raġunijiet spjegati iktar ’il fuq, ma nikkunsidrax li d-differenzi bejn il-kampijiet ta’ applikazzjoni taż-żewġ atti għandhom rilevanza għall-għan ta’ din l-analiżi. Bil-maqlub, nikkunsidra li l-istrument internazzjonali futur, fil-forma prevista mis-sottomissjoni kkontestata, jikkonċerna l-qasam li huwa rregolat mid-dritt tal-Unjoni, fil-parti l-kbira fir-Regolament MRV.

iv) L-effett tal-istrument internazzjonali futur fuq ir-regoli tal-Unjoni

143. Fid-dawl tal-konklużjonijiet milħuqa iktar ’il fuq, il-mistoqsija kruċjali hija jekk il-Kummissjoni wrietx li l-istrument internazzjonali futur huwiex ser ikollu effett tanġibbli fuq ir-regoli tal-Unjoni.

144. It-tweġiba proposta tiegħi għall-mistoqsija hija “Le”.

145. F’dan ir-rigward, l-ewwel nett, ma hemm ebda raġunijiet sabiex jiġi kkonstatat li l-istrument internazzjonali futur sejjer ikun vinkolanti fil-futur prevedibbli. Għandu jiġi kkonstatat li, għalissa, huwa previst bħala att mhux vinkolanti intiż biss li jinċentiva ċertu aġir fi ħdan il-qasam tat-trasport marittimu billi jipprovdi informazzjoni dwar l-emissjonijiet tal-GS minn karburanti alternattivi fil-fażi upstream ( 74 ).

146. Ċertament, l-użu ta’ valuri WtT bħala l-kejl li jipprovdi tali informazzjoni jkun marbut mill-viċin mal-użu ta’ valuri applikati fir-Regolament MRV. Dan ma jfissirx, madankollu, li l-introduzzjoni tagħhom mill-IMO sabiex jirriflettu l-emissjonijiet tal-GS fil-fażi upstream għandha taffettwa s-sistema stabbilita minn dan ir-regolament. Ma hemm ebda raġuni partikolari sabiex jiġi kkonstatat li dan ikollu bżonn jiġi emendat b’xi mod. Ir-Regolament MRV jista’ jkompli jiġi applikat fil-forma attwali tiegħu għall-għanijiet tal-monitoraġġ u l-irrapportar tal-emissjonijiet attwali tal-GS mit-trasport marittimu fil-fażi downstream, anki fil-każ tal-adozzjoni tal-linji gwida futuri tal-IMO. Il-fatt li strument mhux vinkolanti maħruġ minn organizzazzjoni internazzjonali jista’ juża l-istess fatturi bħal dawk applikati f’dan ir-regolament sabiex jipprovdi informazzjoni dwar emissjonijiet tal-GS mill-perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja ma jaffettwax ir-regoli komuni tal-Unjoni u lanqas ma jibdel il-kamp ta’ applikazzjoni tagħhom fis-sens tal-Artikolu 3(2) TFUE.

147. F’dan ir-rigward, għandu jiġi indikat li ma jidhirx li jsegwi mis-sottomissjoni kkontestata jew mid-dokumentazzjoni tal-IMO li l-istrument futur huwa intiż li jissostitwixxi s-sistemi ta’ monitoraġġ u rrapportar li huma diġà fis-seħħ. Jidher li dawn is-sistemi u l-linji gwida huma kkunsidrati bħala żewġ strumenti separati li huma pjuttost indipendenti minn xulxin. Almenu, ix-xogħol tal-KPAM tal-IMO dwar il-linji gwida taċ-ċiklu tal-ħajja ma huwiex ippreżentat fid-dokumentazzjoni tal-IMO bħala l-ewwel pass lejn l-adozzjoni ta’ emendi għas-Sistema tal-Ġbir tad-Data tal-IMO (iktar ’il quddiem is-“SĠD tal-IMO”), li hija l-kontroparti tal-IMO tas-sistema stabbilita mir-Regolament MRV ( 75 ). Il-fatt li l-linji gwida ma għandhomx dan l-impatt fuq is-SĠD tal-IMO jippermetti li jiġi preżunt li dawn lanqas ma huma sejrin iwasslu għall-emenda ta’ dan ir-regolament.

148. Din il-kawża hija differenti mill-kawża Il‑Ġermanja vs Il‑Kunsill iżda tfakkar fiha ( 76 ). Il-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat f’dik il-kawża li r-rakkomandazzjonijiet mhux vinkolanti tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tad-Dielja u l-Inbid (l-OIDI) kellhom effetti ġuridiċi għall-għanijiet tal-Artikolu 218(9) TFUE minħabba l-inkorporazzjoni tagħhom fid-dritt tal-Unjoni permezz ta’ ċerti dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni li jipprevedu espressament dan l-effett ( 77 ). Minkejja li dik il-kawża ma kinitx tikkonċerna l-Artikolu 3(2) TFUE, jidher li l-konstatazzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja timplika li l-emenda ta’ tali rakkomandazzjonijiet tista’ tiġi kkunsidrata li taffettwa r-regoli tal-Unjoni fi ħdan it-tifsira ta’ dan l-artikolu.

149. Din il-ġurisprudenza ma tistax tiġi trasposta għal din il-kawża. Ma hemm ebda dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni li jinkludu riferiment għal xi linji gwida tal-IMO li jipprevedu l-introduzzjoni ta’ valuri WtT sabiex issir stima tal-emissjonijiet tal-GS fil-fażi upstream jew għal xi tip ieħor ta’ linji gwida dwar l-intensità taċ-ċiklu tal-ħajja tal-GS/karbonju. Lanqas ma hemm xi dispożizzjonijiet tal-IMO li jagħmlu riferiment għal tali linji gwida.

150. Ċertament, huwa neċessarju wkoll li jittieħed inkunsiderazzjoni l-iżvilupp fil-ġejjieni tar-regoli tal-Unjoni inkwistjoni, meta dan ikun prevedibbli fil-mument meta titwettaq din l-evalwazzjoni ( 78 ).

151. F’dan ir-rigward, ma hemm ebda raġunijiet, fil-mument tal-kitba, sabiex jiġi kkunsidrat li l-linji gwida futuri tal-IMO sejrin jikkostitwixxu att vinkolanti u li l-adozzjoni tagħhom sejra tirrikjedi tas-SĠD tal-IMO. Barra minn hekk, ma hemm ebda raġunijiet sabiex jiġi kkonstatat li fil-futur prevedibbli l-Unjoni sejra tadotta att li jikkorrispondi għal-linji gwida futuri tal-IMO.

152. Il-Kummissjoni jidher li ssostni li l-Unjoni żgur sejra tadatta l-leġiżlazzjoni tagħha għal-linji gwida futuri tal-IMO. F’dan ir-rigward, hija tinvoka l-emendi futuri għar-Regolament MRV, li huma r-riżultat tal-introduzzjoni tas-SĠD tal-IMO ( 79 ). Madankollu, f’dan ir-rigward, l-Artikolu 22(3) ta’ dan ir-regolament espressament jistabbilixxi l-obbligi għal tali emendi ( 80 ). Għalhekk il-konformità ta’ dan ir-regolament mas-SĠD tal-IMO tirriżulta minn dispożizzjoni speċifika tad-dritt tal-Unjoni. Ma hemm ebda dispożizzjoni bħal din li tikkonċerna l-linji gwida inkwistjoni. Barra minn hekk, minħabba n-nuqqas apparenti ta’ impatt tal-linji gwida futuri fuq is-SĠD tal-IMO ( 81 ), ma hemm ebda raġuni sabiex jiġi kkunsidrat li l-obbligu li jiġi emendat ir-Regolament IMO b’mod konformi mas-SĠD tal-IMO jimplika obbligu ta’ emenda tal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni skont il-linji gwida futuri.

153. Bl-ebda mod ma huwa impossibbli li strument adottat minn organizzazzjoni internazzjonali jsir oriġini ta’ ispirazzjoni għal-leġiżlatur tal-Unjoni. Madankollu, fil-fehma tiegħi, is-sempliċi possibbiltà li tinsilet l-ispirazzjoni għal tali strument ma hijiex biżżejjed sabiex jiġi stabbilit li regoli awtonomi korrispondenti tal-Unjoni sejrin ukoll jiġu adottati fil-futur prevedibbli.

154. Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet, ma hemm ebda raġunijiet, fil-fehma tiegħi, sabiex jiġi kkonstatat li l-istrument internazzjonali futur, kif attwalment previst, huwa kapaċi li jimmina l-applikazzjoni uniformi u konsistenti tar-regoli tal-Unjoni u l-funzjonament xieraq tas-sistema li jistabbilixxu. B’mod simili, ma jistax jiġi kkonstatat li dan l-istrument internazzjonali jista’ jkollu effett fuq it-tifsira, il-kamp ta’ applikazzjoni u l-effettività tar-regoli tal-Unjoni.

b) It-tieni parti tal-ewwel motiv

1) L-argumenti tal-partijiet

155. Il-Kummissjoni ssostni li, minħabba n-natura globali tat-trasport marittimu u l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, l-azzjoni tal-Unjoni fl-IMO hija neċessarja sabiex tippermetti lill-Unjoni teżerċita l-kompetenza interna tagħha.

156. Il-Kunsill, sostnut mill-Istati Membri intervenjenti, isostni li l-Kummissjoni naqset li turi li tali azzjoni hija neċessarja minn perspettiva ġuridika sabiex tippermetti lill-Unjoni teżerċita l-kompetenza tagħha internament.

157. Il-Kummissjoni ma weġbitx għal dan l-argument fit-tweġiba tagħha ( 82 ).

2) Evalwazzjoni

158. It-tieni parti tal-Artikolu 3(2) TFUE tipprevedi l-kompetenza esterna esklużiva tal-Unjoni għall-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali fejn huwa neċessarju li tippermetti lill-Unjoni teżerċita l-kompetenza interna tagħha.

159. It-tieni parti tal-Artikolu 3(2) TFUE hija kodifikazzjoni tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja bl-oriġini tagħha fl-Opinjoni 1/76 ( 83 ). Skont il-Qorti tal-Ġustizzja, din il-bażi għall-kompetenza esklużiva esterna tal-Unjoni toriġina fis-sitwazzjoni fejn il-kompetenza interna tista’ tiġi eżerċitata effettivament biss fl-istess ħin mal-kompetenza esterna ( 84 ), u għalhekk il-konklużjoni tal-ftehim internazzjonali tkun neċessarja sabiex jinkisbu l-għanijiet tat-Trattat li ma jistgħux jinkisbu bl-istabbiliment ta’ regoli awtonomi ( 85 ).

160. Jien tal-fehma li l-Kummissjoni naqset milli tipprovdi, fir-rikors tagħha, l-evidenza neċessarja sabiex tistabbilixxi n-natura esklużiva tal-kompetenza esterna tal-Unjoni. Ma huwiex biżżejjed riferiment sempliċi għan-natura globali tat-trasport marittimu u għall-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima. Il-kundizzjoni tal-ħtieġa għall-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali sabiex jinkisbu l-għanijiet tat-Trattat hija interpretata b’mod ristrett mill-Qorti tal-Ġustizzja ( 86 ). Il-fatt li kwistjoni li taqa’ fi ħdan il-kompetenzi tal-Unjoni biss għandha dimensjoni globali ma jfissirx minnu nnifsu li l-għanijiet tat-Trattat ma jistgħux jinkisbu mingħajr ftehim internazzjonali.

161. Dan huwa partikolarment minnu fil-każ ta’ att mhux vinkolanti intiż li jipprovdi informazzjoni li x’aktarx tinċentiva ċertu aġir fi ħdan it-taqsima marittima. Il-Kummissjoni naqset milli turi li, mingħajr l-adozzjoni ta’ tali strument, l-għanijiet tat-Trattat ma jistgħux jinkisbu permezz tal-adozzjoni ta’ regoli awtonomi.

162. Għalhekk, nikkunsidra li t-tieni parti tal-ewwel motiv għandha tiġi miċħuda wkoll.

c) Konklużjoni fuq l-ewwel motiv

163. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti rigward iż-żewġ partijiet tal-ewwel motiv, jien tal-fehma li dan il-motiv għandu jiġi miċħud ukoll bħala infondat.

164. F’dan il-kuntest, fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma taqbilx mal-analiżi tiegħi tat-tieni motiv iżda tikkondividi l-fehma tiegħi dwar l-ewwel motiv, ir-rikors għandu xorta waħda jiġi miċħud. Anki jekk l-Unjoni tista’ taġixxi waħidha fil-qasam li jaqa’ fi ħdan il-kamp ta’ applikazzjoni tal-kompetenzi kondiviżi tal-Unjoni ( 87 ), l-istatus iktar dgħajjef tal-Kummissjoni meta mqabbel ma’ dak tal-Istati Membri tal-Unjoni fl-IMO jikkostitwixxi argument favur il-parteċipazzjoni tal-Istati Membri fl-eżerċizzju tal-kompetenza esterna tal-Unjoni ( 88 ).

VI. L-ispejjeż

165. Il-Kummissjoni, fil-fehma tiegħi, tilfet. Fit-talbiet tiegħu, il-Kunsill qiegħed jitlob li l-Kummissjoni tkun ikkundannata tħallas l-ispejjeż tiegħu. Skont l-Artikolu 138(1) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu. L-Artikolu 140(1) tar-Regoli tal-Proċedura jipprevedu li l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet li jintervjenu fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.

VII. Konklużjoni

166. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha: – tiċħad ir-rikors; – tikkundanna lill-Kummissjoni Ewropea tbati, barra l-ispejjeż tagħha, dawk sostnuti mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea; – tikkundanna lir-Renju tal-Belġju, ir-Repubblika Ċeka, ir-Renju tad-Danimarka, ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, ir-Repubblika Ellenika, ir-Repubblika Franċiża, ir-Renju tal-Pajjiżi l-Baxxi, ir-Repubblika tal-Finlandja u r-Renju tal-Isvezja jbatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.

( 1 ) Lingwa oriġinali: l-Ingliż.

( 2 ) Fl-1982 isimha ġie emendat għal “Konvenzjoni dwar l-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali”.

( 3 ) Arranġament għall-Kooperazzjoni u l-Kollaborazzjoni bejn l-Organizzazzjoni Konsultattiva Marittima Intergovernattiva u l-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej.

( 4 ) L-Artikolu 11 tal-Konvenzjoni IMO.

( 5 ) L-Artikolu 37 tal-Konvenzjoni IMO.

( 6 ) Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad‑29 ta’ April 2015 dwar il-monitoraġġ, ir-rappurtar u l-verifika ta’ emissjonijiet tad-diossidu tal-karbonju mit-trasport marittimu, u li jemenda d-Direttiva 2009/16/KE (ĠU 2015, L 123, p. 55).

( 7 ) Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat‑22 ta’ Ottubru 2014 dwar l-installazzjoni ta’ infrastruttura tal-karburanti alternattivi (ĠU 2014, L 307, p. 1).

( 8 ) Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal‑11 ta’ Diċembru 2018 dwar il-promozzjoni tal-użu tal-enerġija minn sorsi rinnovabbli (ĠU 2018, L 328, p. 82, rettifiki fil-ĠU 2020, L 311, p. 11, u fil-ĠU 2021, L 224, p. 42).

( 9 ) Riżoluzzjoni KPAM.304(72).

( 10 ) Paragrafu 4.7.11 tal-Istrateġija Inizjali.

( 11 ) L-ispjegazzjoni pprovduta mill-IMO fuq is-sit uffiċjali tagħha (https://www.imo.org/en/MediaCentre/Pages/WhatsNew-1603.aspx). Fis-sens iktar ġenerali tagħha, l-evalwazzjoni taċ-ċiklu tal-ħajja (iktar ’il quddiem l-“EĊĦ”) tindirizza l-aspetti ambjentali u l-impatti ambjentali potenzjali (pereżempju, l-użu ta’ riżorsi u l-konsegwenzi ambjentali tat-tixrid) matul iċ-ċiklu tal-ħajja ta’ prodott mill-akkwist tal-materja prima sal-produzzjoni, l-użu, it-trattament fl-aħħar tal-ħajja, ir-riċiklaġġ u r-rimi finali (jiġifieri mill-benniena sal-qabar) (ara l-introduzzjoni għal ISO 14040:2006 Environmental management – Life cycle assessment – Principles and framework standard, disponibbli fuq https://www.iso.org/obp/ui/#iso:std:iso:14040:ed-2:v1:en). Iktar reċentement, l-EĊĦ ġiet inkorporata f’numru ta’ politiki/regolamenti, primarjament dawk relatati mat-tnaqqis tal-intensità tal-emissjonijiet tal-GS ta’ karburanti tat-trasportazzjoni. Minkejja li l-qasam tal-EĊĦ espanda rapidament, jibqgħu ħafna sfidi metodoloġiċi u dawk relatati mal-implimentazzjoni (Rajagopal, D., Vanderghem, C., MacLean, H.L., “Life Cycle Assessment for Economists”, Annual Review of Resource Economics, 2017, vol. 9:361–381, https://doi.org/10.1146/annurev-resource-100815-095513, p. 362 u 363).

( 12 ) Rapport tas-sitt laqgħa tal-Grupp ta’ Ħidma Intersessjonali dwar it-Tnaqqis tal-Emissjonijiet tal-GS mill-Vapuri tal-15 ta’ Novembru 2019 (GĦIS-GS 6), KPAM 75/7/2, paragrafu 49.1-3.

( 13 ) Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni: “Is-sottomissjoni tal-Unjoni għas-seba’ laqgħa tal-Grupp ta’ Ħidma Intersessjonali dwar it-Tnaqqis tal-Emissjonijiet tal-GS mill-Vapuri tal-IMO f’Londra mit-23 sas‑27 ta’ Marzu 2020 dwar l-introduzzjoni ta’ linji gwida dwar iċ-ċiklu tal-ħajja għall-istima tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra (GS) ta’ karburanti sostenibbli alternattivi sabiex tinċentiva l-użu ta’ karburanti sostenibbli alternattivi fil-livell globali” [traduzzjoni mhux uffiċjali] (SWD(2019) 456 final tal‑20 ta’ Diċembru 2019).

( 14 ) Fiż-żmien opportun kellha tiġi stabbilita pożizzjoni formali tal-Unjoni skont l-Artikolu 218(9) TFUE (SWD(2019) 456 final, p. 2 u p. 3 u n-nota ta’ qiegħ il-paġna 8).

( 15 ) SWD(2019) 456 finali, p. 2 u 3 u n-nota ta’ qiegħ il-paġna 8.

( 16 ) SWD(2019) 456 finali, p. 2 u n-nota ta’ qiegħ il-paġna 1.

( 17 ) Dok. tal-Kunsill 5606/20.

( 18 ) Sentenzi tat‑28 ta’ April 2015, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (C‑28/12, EU:C:2015:282, punt 14), u tal‑20 ta’ Novembru 2018, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (ŻPB Antartiku) (C‑626/15 u C‑659/16, EU:C:2018:925, punt 59).

( 19 ) Sentenza tal‑20 ta’ Novembru 2018, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (ŻPB Antartiku) (C‑626/15 u C‑659/16, EU:C:2018:925, punt 61).

( 20 ) Bħalma tispjega l-Kummissjoni, ir-Riżoluzzjoni 65/276 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tat‑3 ta’ Mejju 2011 (iktar ’il quddiem ir-Riżoluzzjoni 65/276 tal-AĠNU”) tistabbilixxi fl-Anness tagħha l-modalitajiet għall-parteċipazzjoni tar-rappreżentanti tal-Unjoni, fil-kapaċità tagħha bħala osservatriċi, fis-sessjonijiet u fix-xogħol tal-Assemblea Ġenerali u l-kumitati u l-gruppi ta’ ħidma tagħha, fil-laqgħat internazzjonali u l-konferenzi taħt l-awspiċi tal-Assemblea u fil-konferenzi tan-Nazzjonijiet Uniti.

( 21 ) L-argument tressaq għall-ewwel darba bħala risposta.

( 22 ) Droesse, G., Membership in International Organizations: Paradigms of Membership Structures, Legal Implications of Membership and the Concept of International Organization, Den Haagen, T.M.C. Asser Press, 2020, p. 1-2, 11-12.

( 23 ) Ara, b’mod iktar ġenerali, Droesse, G., op. cit., p. 151 u 152. L-Unjoni, li s-sħubija tagħha f’organizzazzjonijiet oħra ma hijiex rari, hija eċċezzjoni li tikkonferma r-regola.

( 24 ) Xi awturi jiddistingwu bejn parteċipanti li jkunu membri (inkluż membri sħaħ, membri assoċjati, membri affiljati u membri parzjali) u mhux membri (inkluż osservaturi), madankollu jinnotaw li l-pożizzjoni ta’ membri affiljati hija viċin għal dik tal-osservaturi. Ara Schermers, H.G., Blokker, N.M., International Institutional Law: Unity within Diversity, il-ħames edizzjoni rriveduta, Leiden, Brill Nijhoff, 2011, p. 63 u 150.

( 25 ) Għal iktar dettalji, ara Klabbers, J., An Introduction to International Institutional Law, it-tieni edizzjoni, Cambridge, Cambridge University Press, 2009, p. 94-99.

( 26 ) Organizzazzjoni Reġjonali għall-Integrazzjoni Ekonomika jew Organizzazzjoni ta’ Integrazzjoni Reġjonali, rispettivament (iktar ’il quddiem il-“klawżola OI(E)R”).

( 27 ) Minkejja li, skont J. Klabbers, “l-istati membri ta’ organizzazzjoni mhux dejjem jilqgħu lill-osservaturi b’idejn miftuħa” [traduzzjoni libera] (Klabbers, J., op. cit., p. 101).

( 28 ) Klabbers, J., op. cit., p. 100.

( 29 ) Klabbers, J., op. cit., p. 101.

( 30 ) Wessel, R.A., Odermatt, J., (edituri), Research Handbook on the European Union and International Organizations, Cheltenham, Gloucestershire, Edward Elgar Publishing, 2019, p. 16.

( 31 ) Ara, f’dan is-sens, l-Opinjoni 2/91 (Il-Konvenzjoni tal-ILO Nru 170) tad‑19 ta’ Marzu 1993 (EU:C:1993:106, punt 4). Sabiex teżisti tali ġurisdizzjoni, tkun neċessarja bażi ġuridika speċjali fi ftehim internazzjonali.

( 32 ) Ara, inter alia, is-sentenza tal‑20 ta’ Novembru 2018, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (ŻPB Antartiku) (C‑626/15 u C‑659/16, EU:C:2018:925, punt 127 u l-ġurisprudenza ċċitata).

( 33 ) Ara, f’dan is-sens, l-Opinjoni 2/91 (Il-Konvenzjoni tal-ILO Nru 170) tad‑19 ta’ Marzu 1993 (EU:C:1993:106, punt 5); is-sentenzi tat‑12 ta’ Frar 2009, Il‑Kummissjoni vs Il‑Greċja (C‑45/07, EU:C:2009:81, punt 31); tas‑7 ta’ Ottubru 2014, Il‑Ġermanja vs Il‑Kunsill (C‑399/12, EU:C:2014:2258, punt 52); u l-Opinjoni 1/13 (L-Adeżjoni ta’ Stati terzi għall-Konvenzjoni ta’ Den Haag) tal‑14 ta’ Ottubru 2014 (EU:C:2014:2303, punt 44).

( 34 ) Għal sommarju tal-ġurisprudenza, ara Wouters, J., Hoffmeister, F., De Beere, G., Ramopoulos, T., The Law of EU External Relations. Cases, Materials, and Commentary on the EU as an International Legal Actor, it-tielet edizzjoni, Oxford University Press, Oxford, p. 24, 25, 139 u 166. Ara wkoll Van Elsuwege, P., “The Duty of Sincere Cooperation and its Implications for Autonomous Member State Action in the Field of External Relations” f’Varju, M., (editur), Between Compliance and Particularism. Member State Interests and European Union Law, Springer, Cham, p. 283-297.

( 35 ) Għall-IMO, ara, pereżempju, l-Artikolu 4(1) tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/268/UE tat‑13 ta’ Mejju 2013 dwar il-pożizzjoni li għandha tittieħed f’isem l-Unjoni Ewropea fl-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali (IMO) fir-rigward tal-adozzjoni ta’ ċerti Kodiċijiet u emendi relatati f’ċerti konvenzjonijiet u protokolli (ĠU 2013, L 155, p. 3).

( 36 ) Il-Kummissjoni stess iddikjarat fid-DĦP li d-deċiżjoni formali skont l-Artikolu 218(9) TFUE sejra tiġi adottata fi stadju iktar ’il quddiem. Bħalma l-Avukat Ġenerali Sharpston innotat fil-konklużjonijiet tagħha f’Il-Kunsill vs Il-Kummissjoni (C‑660/13, EU:C:2015:787, punt 107), “b’kuntrast mal-azzjoni interna tal-Unjoni, l-istrumenti li permezz tagħhom l-Unjoni taġixxi esternament ma humiex limitati għal dawk previsti espliċitament fit-Trattati, jistabbilixxu l-forma u l-effetti u jiffissaw il-passi proċedurali li għandhom jittieħdu”. Bil-preżentata tal-abbozz tas-sottomissjoni lill-Kunsill, il-Kummissjoni setgħet ġustament tassumi li d-deċiżjoni formali skont l-Artikolu 218(9) FUE ma kinitx neċessarja għall-azzjoni inkwistjoni.

( 37 ) Ara, b’analoġija, is-sentenza tal-20 ta’ Novembru 2018, Il‑Kummissjoni vs Il‑Kunsill (ŻPB Antartiku) (C‑626/15 u C‑659/16, EU:C:2018:925, punt 65).

( 38 ) Fis-seduta, il-Kummissjoni ma qablitx ma’ xi fehmiet espressi bħala opinjoni ġuridika, li skonthom kienet l-Unjoni, u mhux il-Kummissjoni, li kellha status ta’ osservatriċi mal-IMO.

( 39 ) Id-dokumenti kollha tal-IMO msemmija mill-partijiet, kif ukoll is-sit tal-IMO, jelenkaw lill-Kummissjoni (u mhux lill-Unjoni) fost l-osservaturi ta’ din l-organizzazzjoni (https://www.imo.org/en/OurWork/ERO/Pages/IGOsWithObserverStatus.aspx).

( 40 ) Il-Kummissjoni ssostni li s-sottomissjoni tal-2005 ma saritx bħala tweġiba għal xi stedina tal-IMO. L-Istati Membri madankollu identifikaw u ċċitaw dokument partikolari tal-IMO tat‑28 ta’ Ġunju 2004 li fih kienet saret din l-istedina. Għaldaqstant, nassumi li s-sottomissjoni kienet saret b’risposta għal stedina mill-IMO.

( 41 ) Xejn ma jipprekludi lill-Unjoni u lill-Istati Membri tagħha milli jieħdu passi adegwati sabiex ibiddlu din is-sitwazzjoni. B’mod partikolari, l-istituzzjonijiet u l-Istati Membri jistgħu jibdew l-emenda tal-Arranġament ta’ Kooperazzjoni tal-1974 jew jippreżentaw proposta sabiex jidħlu f’arranġament ġdid mal-IMO bl-għan li jibdlu l-istatus tal-Unjoni f’dik l-organizzazzjoni.

( 42 ) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 33 ta’ dawn il-konklużjonijiet.

( 43 ) Ara, f’dan is-sens, pereżempju, l-Opinjoni 1/13 (Adeżjoni ta’ Stati terzi għall-Konvenzjoni ta’ Den Haag) tal‑14 ta’ Ottubru 2014 (EU:C:2014:2303, punt 44).

( 44 ) Ara, b’mod iktar ġenerali, Schermers, H.G., Blokker, N.M., op. cit., p. 190; Droesse, G., op. cit., p. 84-86; u Klabbers, J., op. cit., p. 107 u 108.

( 45 ) Bħal fil-każ tar-rappreżentanza ta’ Stati fis-sens tal-Artikolu 7 tal-Konvenzjoni ta’ Vjenna dwar il-liġi tat-Trattati.

( 46 ) Dan it-terminu, użat mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tal‑5 ta’ Mejju 1981, Il‑Kummissjoni vs Ir‑Renju Unit (804/79, EU:C:1981:93, punt 30), huwa applikat bħala opinjoni legali għas-sitwazzjoni inkwistjoni, ara, pereżempju, Cremona, M, “Member States as Trustees of the Union Interests: Participating in International Agreements on Behalf of the European Union”, f’Arnull, A., Barnard, C., Dougan, M., Spaventa, E. (edituri), A Constitutional Order of States?: Essays in EU Law in Honour of Alan Dashwood, Hart Publishing, London, 2011, p. 435-458.

( 47 ) Huwa biss f’sitwazzjonijiet eċċezzjonali li l-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat ftehimiet konklużi mill-Istati Membri bħala vinkolanti fuq il-Komunità (għal iktar dettalji, ara Cremona, M, op. cit., p. 447). Hija eskludiet tali effett, madankollu, għall-Konvenzjoni Marpol 73/78 (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑3 ta’ Ġunju 2008, The International Association of Independent Tanker Owners et (C‑308/06, EU:C:2008:312, punt 50).

( 48 ) Ġie argumentat ukoll, fid-duttrina li s-sitwazzjoni fejn l-Istati Membri jaġixxu minflok l-Unjoni fis-sitwazzjoni inkwistjoni hija eċċezzjoni “prevista mit-Trattati” msemmija fl-Artikolu 17(1) TUE. Ara, pereżempju, Martenczuk, B., “EUV Art. 17” fi Grabitz, E., Hilf, M., Nettesheim, M., (edituri), Das Recht der Europäischen Union, C.H. Beck, München, 2021, punt 45. Madankollu, il-konklużjoni rigward in-nuqqas ta’ applikabbiltà tal-Artikolu 17(1) TFUE jibqa’ l-i