Kawża T-461/08

Evropaïki Dynamiki – Proigmena Systimata Tilepikoinonion Pliroforikis kai Tilematikis AE

vs

Il-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI)

“Kuntratti pubbliċi għal servizzi — Proċedura ta’ sejħa għal offerti — Provvista ta’ servizz ta’ għajnuna għall-manutenzjoni, għas-sostenn u għall-iżvilupp ta’ sistema informatika — Ċaħda tal-offerta ta’ offerent — Għoti tal-kuntratt lil offerent ieħor — Rikors għal annullament — Ammissibbiltà — Kompetenza — Obbligu ta’ motivazzjoni — Dritt għal rimedju effettiv — Trasparenza — Proporzjonalità — Ugwaljanza fit-trattament u nondiskriminazzjoni — Kriterji ta’ għażla u ta’ għoti — Rikors għad-danni — Ammissibbiltà — Telf ta’ qligħ”

Sommarju tas-sentenza

1. Rikors għal annullament — Atti li jistgħu jiġu kkontestati — Atti li jipproduċu effetti legali vinkolanti — Atti tal-Bank Ewropew tal-Investiment

(Artikoli 225(1) KE, 230 KE u 237(b) u (ċ) KE)

2. Rikors għad-danni — Awtonomija fil-konfront tar-rikors għal annullament — Limiti — Talba għal kumpens għad-danni kkawżati mill-Bank Ewropew tal-Investiment li jaġixxi bħala awtorità kontraenti

(Artikoli 225(1) KE u 235 KE, u t-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE)

3. Rikors għal annullament — Kundizzjonijiet għall-ammissibbiltà — Interess ġuridiku — Eżami ex officio mill-qorti — Applikazzjoni b’analoġija għar-rikorsi li fihom b’mod aċċessorju talba għad-danni

(Artikolu 230 KE; Regoli tal-Proċedura tal-Qorti Ġenerali, Artikolu 113)

4. Rikors għal annullament — Interess ġuridiku — Rikors kontra deċiżjoni eżegwita

(Artikoli 230 KE u 233 KE)

5. Kuntratti pubbliċi tal-Komunitajiet Ewropej — Proċedura ta’ sejħa għal offerti — Kontestazzjoni tal-legalità tal-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt

(ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 230 KE)

6. Bank Ewropew tal-Investiment — Proċeduri għall-għoti ta’ kuntratti pubbliċi ffinanzjati minn riżorsi proprji tal-Bank — Dispożizzjonijiet applikabbli

(Artikoli 28 KE, 43 KE u 49 KE; Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea; Regolament tal-Kunsill Nru 1605/2002, Artikolu 88(1); Direttiva 2004/18 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill)

7. Atti tal-istituzzjonijiet — Motivazzjoni — Obbligu — Portata

(il-ħames paragrafu tal-Artikolu 230 KE u Artikolu 253 KE)

8. Kuntratti pubbliċi tal-Komunitajiet Ewropej — Proċedura ta’ sejħa għal offerti — Dritt tal-offerenti għal protezzjoni ġudizzjarja effettiva — Portata

(Artikoli 225(1) KE, 242 KE, 243 KE u 253 KE)

9. Kuntratti pubbliċi tal-Komunitajiet Ewropej — Proċedura ta’ sejħa għal offerti — Dritt tal-offerenti għal protezzjoni ġudizzjarja effettiva — Dritt li titressaq kawża kontra d-deċiżjoni li tagħti l-kuntratt lil offerent ieħor

10. Bank Ewropew tal-Investiment — Proċeduri għall-għoti ta’ kuntratti pubbliċi ffinanzjati minn riżorsi proprji tal-Bank — Għoti ta’ kuntratti — Għoti lill-offerta li hija l-iktar vantaġġuża ekonomikament — Kriterji — Għażla mill-awtorità kontraenti — Limiti

11. Rikors għal annullament — Motivi — Ksur tal-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ trasparenza — Proċedura ta’ sejħa għal offerti

12. Responsabbiltà mhux kuntrattwali — Kundizzjonijiet — Rabta kawżali — Dannu li jirriżulta, għal offerent, mit-telf ta’ kuntratt fil-kuntest ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti — Assenza ta’ prova bejn dan id-dannu u d-deċiżjoni illegali ta’ għoti ta’ dan il-kuntratt lil offerent ieħor

(Artikolu 266 TFUE u t-tieni paragrafu tal-Artikolu 340 TFUE)

1. Il-ħtieġa ta’ kontroll komplet tal-legalità tal-atti Komunitarji tirrikjedi l-interpretazzjoni tal-Artikolu 225(1) KE u l-Artikolu 230 KE fis-sens li ma teskludix il-kompetenza tal-Qorti Ġenerali li tieħu konjizzjoni ta’ rikors għall-annullament ta’ att, dwar it-tmexxija ta’ negozju kurrenti tal-Bank Ewropew tal-Investiment mill-Kumitat ta’ Tmexxija li jipproduċi effetti legali definittivi fir-rigward ta’ terzi.

Għalkemm ma huwiex istituzzjoni tal-Komunità, il-Bank minkejja dan jikkostitwixxi korp Komunitarju istitwit u kopert b’personalità ġuridika mit-Trattat u għaldaqstant huwa suġġett għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja, partikolarment fit-termini previsti fl-Artikolu 237(b) KE. L-atti adottati formalment fi ħdan il-Bank minn korpi li ma humiex dawk imsemmija fl-Artikolu 237(b) u (ċ) KE, jiġifieri korpi li ma humiex il-Bord tad-Diretturi jew il-Kumitat ta’ Tmexxija, għandhom, għalhekk, ikunu suġġetti għal stħarriġ ġudizzjarju jekk huma definittivi u jipproduċu effetti legali fil-konfront ta’ terzi.

(ara l-punti 46, 50, 52)

2. Jekk, taħt is-sistema ta’ rimedji legali stabbilita mit-Trattat, ir-rikors għad-danni jikkostitwixxi rimedju ta’ dritt awtonomu fir-rigward tar-rikors għal annullament, għandhom jitqiesu r-“rabta diretta” jew il-“komplementarjetà” li jeżistu, f’dan il-każ, bejn ir-rikors għal annullament u r-rikors għad-danni kif ukoll in-natura aċċessorja tat-tieni fir-rigward tal-ewwel fl-istadju tal-kunsiderazzjoni u l-ammissibbiltà ta’ dawn ir-rikorsi, sabiex jiġi evitat li l-eżitu tar-rikors għad-danni jiġi disassoċjat artifiċjalment minn dak tar-rikors għal annullament, li tiegħu huwa sempliċiment aċċessorju jew kumplementari.

Sa fejn id-danni li ġew ikkawżati mill-Bank Ewropew tal-Investiment lil rikorrent joriġinaw mill-eżerċizzju mill-Bank ta’ attivitajiet dwar l-eżekuzzjoni ta’ missjonijiet tal-amministrazzjoni Komunitarja u, iktar preċiżament, jirrigwardaw l-intervent ta’ din l-amministrazzjoni bħala awtorità kontraenti u li dawk id-danni ma jirriżultawx, għalhekk, mill-attivitajiet tal-Bank jew mill-operazzjonijiet tiegħu fil-qasam finanzjarju jew fis-swieq finanzjarji, il-Qorti Ġenerali hija kompetenti biex tiddeċiedi wkoll fuq it-talba għad-danni mressqa kontra l-Bank, fuq il-bażi tal-Artikolu 225(1) KE, tal-Artikolu 235 KE u tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE, meta tali talba jkollha natura aċċessorja fir-rigward ta’ talba għal annullament, hija stess ammissibbli, ta’ att tal-Bank li jipproduċi effetti ta’ dritt definittivi fir-rigward ta’ terzi.

(ara l-punti 55-58)

3. Peress li l-kundizzjonijiet ta’ ammissibbiltà ta’ rikors, partikolarment jekk hemmx interess ġuridiku, jirrigwardaw finijiet ta’ inammissibbiltà ta’ ordni pubbliku, hija l-Qorti Ġenerali li għandha tivverifika ex officio jekk ir-rikorrent għandux interess li jikseb l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Din is-soluzzjoni hija applikabbli, b’analoġija, għat-talbiet għal annullament ifformulati fil-kuntest ta’ rikors li fih, b’mod aċċessorju, talba għad-danni.

(ara l-punt 62)

4. Anki fl-ipoteżi fejn, fil-kuntest ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti, deċiżjoni ta’ għoti kienet ġiet eżegwita kompletament favur kompetituri oħrajn, offerent ikollu interess fl-annullament ta’ din id-deċiżjoni, kemm sabiex jitpoġġa mill-awtorità kontraenti fl-istat oriġinali tiegħu, kif ukoll sabiex, għall-futur, l-awtorità kontraenti tagħmel tibdil xieraq fil-proċeduri ta’ sejħa għal offerti, fil-każ fejn dawn jiġu rrikonoxxuti bħala li jmorru kontra ċerti rekwiżiti legali.

Il-fatt li kuntratt dwar l-eżekuzzjoni ta’ kuntratt pubbliku ġie ffirmat, u anki eżegwit, qabel ma ngħatat id-deċiżjoni li ġġib fit-tmiem ir-rikors prinċipali, ippreżentat minn offerent mhux magħżul kontra d-deċiżjoni tal-għoti ta’ dan il-kuntratt, u l-fatt li l-awtorità kontraenti hija kuntrattwalment marbuta mal-offerent magħżul ma jipprekludix l-obbligu li għandha l-awtorità kontraenti, jekk ir-rikors prinċipali jintlaqa’, skont l-Artikolu 233 KE, li tiddeċiedi l-miżuri meħtieġa biex tiġi żgurata protezzjoni xierqa tal-interessi tal-offerent mhux magħżul.

Meta, wara rikors ta’ offerent mhux magħżul ta’ kuntratt pubbliku, id-deċiżjoni ta’ għoti tiġi annullata, imma l-awtorità kontraenti ma tkunx għadha f’pożizzjoni li terġa’ tiftaħ il-proċedura ta’ sejħa għal offerti għall-kuntratt pubbliku inkwistjoni, l-interessi ta’ dan l-offerent jistgħu jiġu ssalvagwardati, pereżempju, b’kumpens monetarju li jikkorrispondi għat-telf tal-possibbiltà li jingħatalu l-kuntratt jew, jekk jista’ jiġi stabbilit b’mod ċert li l-offerent kellu jingħatalu l-kuntratt, għat-telf tal-qligħ. Fil-fatt jista’ jingħata valur ekonomiku għat-telf tal-opportunità li wieħed jingħata kuntratt pubbliku subit mill-offerent mhux magħżul ta’ dak il-kuntratt minħabba deċiżjoni illegali.

(ara l-punti 64-66)

5. Dokument ta’ sejħa għal offerti, bħall-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt, ma jistax jiġi kkunsidrat bħala att li jikkonċerna kull offerent b’mod individwali. Fil-fatt, l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt, bħad-dokumenti kollha ta’ sejħa għal offerti maħruġa mill-awtorità kontraenti u li jagħmlu parti minnhom, japplikaw għal sitwazzjonijiet stabbiliti oġġettivament u jinvolvu effetti legali fil-konfront tal-kategoriji ta’ persuni previsti b’mod ġenerali u astratt. Għaldaqstant, huma għandhom natura ġenerali u ma jistax jiġi kkunsidrat li l-komunikazzjoni individwali tagħhom lill-offerenti mill-awtorità kontraenti tippermetti li tiġi individwalizzata, fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 230 KE, kull waħda minn dawn l-impriżi meta mqabbla mal-persuni l-oħra kollha. Għaldaqstant, l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt ma jistgħux ikunu s-suġġett ta’ rikors dirett taħt ir-raba’ paragrafu ta’ din id-dispożizzjoni. Konsegwentement, id-deċiżjoni kkontestata hija l-ewwel att kontestabbli u, għaldaqstant, l-ewwel att li jawtorizza lil offerent jikkontesta inċidentalment il-legalità tal-formula użata matul l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti li kienu ntgħażlu mill-awtorità kontraenti fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt.

(ara l-punti 73, 74)

6. Proċedura għall-għoti ta’ kuntratti pubbliċi tal-Bank Ewropew tal-Investiment, iffinanzjata mir-riżorsi proprji tal-Bank, ma hijiex suġġetta la għad-dispożizzjonijiet tat-Titolu IV tat-tieni parti tar-Regolament tal-Kunsill Nru 1605/2002, fuq ir-Regolamenti Finanzjaru li jgħodd għall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej, kif emendat, u lanqas, a fortiori, għad-dispożizzjonijiet tat-Titolu III tat-tieni parti tar-Regolament tal-Kummissjoni Nru 2342/2002, li jippreskrivi regoli ddettaljati għall-implementazzjoni tar-Regolament Finanzjarju, kif emendat. Dawn id-dispożizzjonijiet ma japplikawx ħlief għall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej u, kif jirriżulta mill-Artikolu 88(1) tar-Regolament Finanzjarju, il-kuntratti pubbliċi rregolati mir-Regolament Finanzjarju huma kuntratti pubbliċi li huma ffinanzjati, totalment jew parzjalment, minn dan il-baġit ġenerali.

Madankollu jibqa’ l-fatt li l-proċeduri ta’ għoti tal-kuntratti pubbliċi tal-Bank għandhom jikkonformaw mar-regoli fundamentali tat-Trattat u mal-prinċipji ġenerali tad-dritt, kif ukoll mal-għanijiet tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, dwar, b’mod partikolari, il-moviment liberu tal-merkanzija (Artikolu 28 KE), id-dritt ta’ stabbiliment (Artikolu 43 KE), il-libertà li jiġu pprovduti servizzi (Artikolu 49 KE), in-nondiskriminazzjoni u l-ugwaljanza fit-trattament, it-trasparenza u l-proporzjonalità.

Barra minn hekk, anki għalkemm id-direttivi dwar l-għoti tal-kuntratti pubbliċi għal xogħlijiet, għal provvisti u għal servizzi jirregolaw biss il-kuntratti mogħtija minn korpi jew awtoritajiet kontraenti tal-Istati Membri u ma humiex direttament applikabbli għall-kuntratti pubbliċi mogħtija mill-amministrazzjoni Komunitarja, ir-regoli jew il-prinċipji stabbiliti jew li jirriżultaw mill-qafas ta’ dawk id-direttivi jistgħu jintużaw kontra l-amministrazzjoni msemmija meta huma stess jidhru sempliċiment li huma espressjoni speċifika tar-regoli fundamentali tat-Trattat u tal-prinċipji ġenerali tal-liġi li huma applikabbli direttament għall-amministrazzjoni Komunitarja. Fil-fatt, f’komunità tad-dritt, l-applikazzjoni uniformi tad-dritt hija rekwiżit fundamentali u kull persuna hija suġġetta għall-prinċipju ta’ osservanza tal-legalità. Barra minn hekk, ir-regoli jew prinċipji stabbiliti jew li jirriżultaw fil-kuntest ta’ dawn id-direttivi jistgħu jiġu invokati kontra l-amministrazzjoni Komunitarja meta, fl-eżerċizzju tal-awtonomija operattiva u istituzzjonali tagħha u fil-limiti tas-setgħat li jagħtiha t-Trattat, hija tkun adottat att li jirreferi espressament, biex jirregola l-kuntratti pubbliċi li tikkonkludi għaliha nnifisha, għal ċerti regoli jew ċerti prinċipji ddikjarati fid-direttivi u li minħabba fihom dawn ir-regoli u prinċipji japplikaw skont il-prinċipju patere legem quam ipse fecisti.

Barra minn hekk, mill-Gwida għall-għoti ta’ kuntratti għal servizzi, għal provvisti u għal xogħlijiet mill-Bank Ewropew tal-Investiment għalih innifsu, jirriżulta li, għalkemm id-Direttiva 2004/18, fuq koordinazzjoni ta’ proċeduri għall-għoti ta’ kuntratti għal xogħlijiet pubbliċi, kuntratti għal provvisti pubbliċi u kuntratti għal servizzi pubbliċi [kuntratti pubbliċi għal xogħlijiet, għal provvisti u għal servizzi] ma tapplikax bħala tali għall-Bank, hija tikkostitwixxi riferiment xieraq biex jiġu stabbiliti l-proċeduri tal-Bank. Il-Gwida tistabbilixxi regoli ta’ portata ġenerali li jipproduċu effetti legali fir-rigward ta’ terzi, partikolarment dawk li jiddeċiedu li jippreżentaw offerta għal kuntratt pubbliku ffinanzjat, għalkollox jew parzjalment, mir-riżorsi proprji tal-Bank, u torbot legalment lill-Bank meta dan jiddeċiedi li jikkonkludi kuntratt pubbliku għalih. Konsegwentement, meta l-Bank jintervjeni billi jirrikorri għas-suq tal-kapital u għar-riżorsi tiegħu proprji, partikolarment meta jikkonkludi kuntratti pubbliċi għalih innifsu, huwa suġġett kemm għar-regoli fundamentali tat-Trattat, għall-prinċipji ġenerali tad-dritt u għall-għanijiet tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, kif ukoll għad-dispożizzjonijiet tal-Gwida, kif interpretati fid-dawl tal-prinċipji li l-imsemmija dispożizzjonijiet jimplementaw u, jekk ikun il-każ, tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2004/18 li għalihom jirreferu dawn id-dispożizzjonijiet.

(ara l-punti 87-90, 92, 93)

7. Meta amministrazzjoni Komunitarja tiddisponi minn setgħa diskrezzjonali wiesgħa, l-osservanza tal-garanziji mogħtija mill-ordinament ġuridiku Komunitarju fil-proċeduri amministrattivi għandha importanza iktar u iktar fundamentali. Fost dawn il-garanziji hemm, b’mod partikolari, l-obbligu għall-istituzzjoni kompetenti li tagħti motivazzjoni suffiċjenti fid-deċiżjonijiet tagħha.

Issa, mill-Gwida għall-għoti ta’ kuntratti għal servizzi, għal provvisti u għal xogħlijiet mill-Bank Ewropew tal-Investiment għalih innifsu, jirriżulta li, fuq talba tal-parti kkonċernata, il-Bank għandu jinforma, fi 15-il ġurnata wara li jirċievi t-talba bil-miktub lil kull offerent li jkun għamel offerta ammissibbli, il-karatteristiċi u l-vantaġġi relattivi tal-offerta magħżula kif ukoll l-isem tal-offerent magħżul jew il-partijiet fil-ftehim qafas.

Dan il-mod ta’ kif wieħed jipproċedi huwa konformi mal-għan tal-obbligu ta’ motivazzjoni li hemm fl-Artikolu 253 KE. Fil-kuntest tal-proċeduri ta’ sejħa għal offerti, il-fatt li l-offerenti kkonċernati ma jirċevux deċiżjoni motivata ħlief wara talba speċifika min-naħa tagħhom ma jnaqqas xejn mill-possibbiltà li għandhom li jsostnu d-drittijiet tagħhom quddiem il-Qorti Ġenerali. Fil-fatt, it-terminu previst fil-ħames paragrafu tal-Artikolu 230 KE jibda jiddekorri biss mill-mument tan-notifika tad-deċiżjoni motivata, bil-kundizzjoni li l-offerent ikun ressaq it-talba tiegħu li jikseb deċiżjoni motivata f’ħin xieraq wara li jsir jaf biċ-ċaħda tal-offerta tiegħu.

Madankollu, minħabba l-fatt li l-awtorità kontraenti għandha diskrezzjoni wiesgħa fil-kuntest tal-proċeduri ta’ sejħa għal offerti, hija obbligata li tipprovdi motivazzjoni suffiċjenti lill-offerenti li ma ntgħażlux li jagħmlu talba għaliha, li jfisser li għandha tieħu ħsieb b’mod partikolari biex tiżgura li l-motivi li tikkomunika jirriflettu l-elementi kollha li fuqhom hija bbażata d-deċiżjoni tagħha.

F’dan ir-rigward, ittra mibgħuta mill-Bank lil offerent fejn jinformah bl-isem tal-offerent magħżul, bil-piżijiet applikati għall-kriterji ta’ għoti u bit-tqassim tal-punti mogħtija, filwaqt li tista’ titqies bħala tentattiv ta’ spjegazzjoni, fi kwalunkwe każ ma tistax titqies bħala suffiċjenti fid-dawl tal-ħtieġa li l-motivazzjoni għandha turi, b’mod ċar u mingħajr ekwivoċi, ir-raġunament tal-awtur tal-att. Tali deċiżjoni ta’ ċaħda tal-offerta tal-offerent hija, f’dawn iċ-ċirkustanzi, ivvizzjata minn motivazzjoni insuffiċjenti u, għalhekk, tikser id-dispożizzjonijiet tal-imsemmija Gwida u, b’mod iktar ġenerali, l-obbligu ta’ motivazzjoni li hemm fl-Artikolu 253 KE.

(ara l-punti 100, 106-108, 112, 114, 116)

8. Fil-kuntest ta’ proċeduri ta’ sejħa għal offerti, min jagħmel l-offerti għandu jiġi protett kontra deċiżjonijiet arbitrarji mill-awtorità kontraenti billi jiġi żgurat li deċiżjonijiet illegali li tieħu dik l-awtorità jistgħu jiġu mistħarrġa effettivament u kemm jista’ jkun malajr.

Qabelxejn, protezzjoni ġuridika sħiħa kontra d-deċiżjonijiet arbitrarji min-naħa tal-awtorità kontraenti tippresupponi l-obbligu li jiġu informati l-offerenti kollha bid-deċiżjoni ta’ għoti tal-kuntratt qabel ma jiġi konkluż il-kuntratt, sabiex dawn ikollhom possibbiltà reali li jippreżentaw rikors għall-annullament ta’ dik id-deċiżjoni, meta jiġu sodisfatti l-kundizzjonijiet meħtieġa. Imbagħad, din il-protezzjoni ġuridika sħiħa teħtieġ li tkun teżisti l-possibbiltà għall-offerent mhux magħżul li jeżamina f’ħin xieraq il-kwistjoni tal-validità tad-deċiżjoni ta’ għoti, li tippresupponi li għandu jkun hemm terminu raġonevoli bejn il-mument meta d-deċiżjoni ta’ għoti tiġi kkomunikata lill-offerenti mhux magħżula u l-firma tal-kuntratt sabiex, b’mod partikolari, dawn tal-aħħar ikunu jistgħu jippreżentaw talba għal miżuri provviżorji skont id-dispożizzjonijiet ikkombinati tal-Artikoli 242 KE u 243 KE, kif ukoll tal-Artikolu 225(1) KE, intiża biex l-Imħallef għal miżuri provviżorji jordna s-sospensjoni tal-eżekuzzjoni tad-deċiżjoni kkontestata sakemm il-qorti li teżamina l-mertu tiddeċiedi fuq ir-rikors ewlieni tagħhom għal annullament ta’ din id-deċiżjoni. Fil-fatt, id-dritt għal protezzjoni ġuridika kompleta u effettiva jimplika li tista’ tiġi żgurata l-protezzjoni provviżorja tas-suġġetti tad-dritt, jekk din hija meħtieġa biex tiġi ggarantita l-effettività sħiħa tad-deċiżjoni li tingħata fil-kawża prinċipali, sabiex tiġi evitata lakuna fil-protezzjoni ġuridika mogħtija fil-qrati kompetenti. Fl-aħħar nett, biex il-ħtieġa ta’ protezzjoni ġuridika effettiva tiġi ppreservata jeħtieġ li l-awtorità kontraenti tosserva l-obbligu ta’ motivazzjoni li għandha tipprovdi motivazzjoni suffiċjenti lil kull offerent mhux magħżul li jressaq talba sabiex dan tal-aħħar ikun jista’ juża dan id-dritt fl-aħjar kundizzjonijiet possibbli u tiġi rrikonoxxuta fil-konfront tiegħu l-fakultà li jiddeċiedi, f’għarfien sħiħ, jekk huwiex utli għalih li jressaq kawża quddiem il-qorti kompetenti.

(ara l-punti 119-122)

9. Fil-kuntest tal-għoti ta’ kuntratt pubbliku, id-dritt ta’ offerent mhux magħżul għal rimedju effettiv kontra d-deċiżjoni li tagħti l-kuntratt pubbliku lil offerent ieħor kif ukoll l-obbligu korrelattiv li għandha l-awtorità kontraenti li tinformah, wara talba, bil-motivi tad-deċiżjoni tagħha għandhom jiġu kkunsidrati bħala forom proċedurali sostanzjali, sa fejn dawn jiżguraw il-formulazzjoni tad-deċiżjoni ta’ għoti ta’ garanziji li jippermettu l-eżerċizzju ta’ kontroll effettiv fuq l-imparzjalità tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti li waslet għal din id-deċiżjoni. In-nuqqas ta’ osservanza mill-awtorità kontraenti tal-forom proċedurali sostanzjali għandha twassal għall-annullament tad-deċiżjoni inkwistjoni.

(ara l-punti 130, 131)

10. Il-fakultà mogħtija lill-Bank Ewropew tal-Investiment li jagħżel liberament il-kriterji ta’ għoti li fuq il-bażi tagħhom huwa biħsiebu jagħti l-kuntratti pubbliċi, għalih innifsu, jippermettilu li jieħu inkunsiderazzjoni n-natura, l-għan u l-ispeċifiċitajiet proprji ta’ kull kuntratt.

Madankollu, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni r-regoli applikabbli għall-iżvolġiment tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti stabbiliti fil-Gwida għall-għoti ta’ kuntratti għal servizzi, għal provvisti u għal xogħlijiet mill-Bank Ewropew tal-Investiment għalih innifsu u intiżi sabiex jiggarantixxu li l-fakultà mogħtija lill-Bank fl-għażla tal-kriterji ta’ għoti tiġi eżerċitata fl-osservanza tal-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ trasparenza fl-istadju ta’ evalwazzjoni tal-offerti fl-għoti tal-kuntratt. L-għan ta’ dawn id-dispożizzjonijiet huwa, fil-fatt, min-naħa, sabiex l-offerenti kollha raġonevolment informati u normalment diliġenti jkunu jistgħu jinterpretaw il-kriterji ta’ għoti bl-istess mod u, għaldaqstant, ikollhom opportunità ugwali fil-formulazzjoni tat-termini tal-offerta tagħhom u, min-naħa l-oħra, sabiex tiġi żgurata l-osservanza tal-prinċipju ta’ proporzjonalità.

Filwaqt li huwa minnu li l-imsemmija Gwida ma tipprovdix lista eżawrjenti tal-kriterji li jistgħu jingħażlu mill-awtorità kontraenti meta jingħata l-kuntratt lill-offerta li hija l-iktar vantaġġuża ekonomikament u li din tkun tista’ tagħżel il-kriterji ta’ għażla li tikkunsidra l-iktar xierqa, dik l-għażla hija limitata għal kriterji intiżi biex tiġi identifikata l-offerta li hija l-iktar vantaġġuża ekonomikament. Għaldaqstant, huma esklużi, bħala kriterji ta’ għoti, kriterji li ma humiex intiżi biex jidentifikaw l-offerta li hija l-iktar vantaġġuża ekonomikament, imma li huma essenzjalment marbuta mal-evalwazzjoni tal-kapaċità tal-offerenti li jeżegwixxu l-kuntratt inkwistjoni, li jkunu diġà ġew ivverifikati fil-fażi tal-għażla tal-kandidaturi u li ma jistgħux jerġgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni għall-finijiet tal-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti.

Jekk l-offerta ta’ offerent, li ma ġietx eskluża mill-proċedura ta’ sejħa għal offerti u li tissodisfa l-kriterji ta’ għażla ddikjarati fl-avviż ta’ kuntratt jew fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt, ma tidhirx, min-naħa tal-awtorità kontraenti, bħala li hija l-iktar vantaġġuża ekonomikament, fir-rigward tal-kriterji ta’ għoti ddikjarati fl-avviż ta’ kuntratt jew fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt, din għandha titwarrab mill-awtorità kontraenti, iżda din tal-aħħar ma hijiex awtorizzata tibdel is-sinjifikat ġenerali tal-kuntratt billi tibdel waħda mill-kundizzjonijiet essenzjali tal-għoti tiegħu. Fil-fatt, kieku l-awtorità kontraenti kienet awtorizzata timmodifika kif trid, matul il-proċedura ta’ sejħa għal offerti, il-kundizzjonijiet stess ta’ għoti, bħall-piżijiet applikati għall-kriterji ta’ għoti, fin-nuqqas ta’ awtorizzazzjoni espressa f’dak is-sens fid-dispożizzjonijiet rilevanti, kien ikun hemm distorsjoni tat-termini li jirregolaw l-għoti tal-kuntratt, kif stipulati inizjalment. Barra minn hekk, prattika bħal din twassal neċessarjament għal ksur tal-prinċipji ta’ trasparenza u ta’ ugwaljanza fit-trattament tal-offerenti, billi l-applikazzjoni uniformi tal-kundizzjonijiet ta’ għoti u l-oġġettività tal-proċedura ma jibqgħux iktar iggarantiti.

(ara l-punti 137, 138, 141, 142, 160)

11. Meta, fil-kuntest ta’ proċedura għall-annullament ta’ deċiżjoni ta’ għoti ta’ kuntratt pubbliku tal-Bank Ewropew tal-Investiment, il-Qorti Ġenerali ma għandha l-ebda prova li tippermettilha tikkonkludi jew teskludi, b’ċertezza, li t-tibdil tal-offerta tal-offerent magħżul u l-piżijiet applikati għall-kriterji tekniċi u għall-kriterju finanzjarju, qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata, kienu ta’ natura li joħolqu distorsjoni fl-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti għad-detriment tal-offerenti mhux magħżula, b’mod li l-eżitu tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti ġie affettwat b’dan, din l-inċertezza għandha tiġi interpretata kontra l-Bank Ewropew tal-Investiment bħala awtorità kontraenti.

(ara l-punt 181)

12. Peress li, fil-kuntest ta’ rikors għad-danni, huwa impossibbli li tiġi ddeterminata l-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn l-adozzjoni, mill-awtorità kontraenti, tad-deċiżjoni li teskludi offerent ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti għall-għoti ta’ kuntratt pubbliku, ivvizzjata b’illegalità, u d-dannu invokat mir-rikorrent li jirriżulta mit-telf tal-kuntratt innifsu, huwa ma għandux bażi sabiex iressaq talba għad-danni bħala kumpens għat-telf li jirriżulta mill-fatt li ma kkonkludiex il-kuntratt mal-awtorità kontraenti jew, a fortiori, li jeżegwixxi l-kuntratt.

Dan huwa mingħajr preġudizzju għall-kumpens li jista’ jkun dovut lir-rikorrent, skont l-Artikolu 266 TFUE, biex jitqiegħed adegwatament fis-sitwazzjoni oriġinali tiegħu wara l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata.

(ara l-punti 212, 214)

SENTENZA TAL-QORTI ĠENERALI (Ir-Raba’ Awla)

20 ta’ Settembru 2011 ( )

“Kuntratti pubbliċi għal servizzi – Proċedura ta’ sejħa għal offerti – Provvista ta’ servizz ta’ għajnuna għall-manutenzjoni, għas-sostenn u għall-iżvilupp ta’ sistema informatika – Ċaħda tal-offerta ta’ offerent – Għoti tal-kuntratt lil offerent ieħor – Rikors għal annullament – Ammissibbiltà – Kompetenza – Obbligu ta’ motivazzjoni – Dritt għal rimedju effettiv – Trasparenza – Proporzjonalità – Ugwaljanza fit-trattament u nondiskriminazzjoni – Kriterji ta’ għażla u ta’ għoti – Rikors għad-danni – Ammissibbiltà – Telf ta’ qligħ”

Fil-Kawża T‑461/08,

Evropaïki Dynamiki – Proigmena Systimata Tilepikoinonion Pliroforikis kai Tilematikis AE, stabbilita f’Ateni (il-Greċja), irrappreżentata minn N. Korogiannakis u P. Katsimani, avukati,

rikorrenti,

vs

Il-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI), irrappreżentat minn C. Gómez de la Cruz u T. Pietilä, bħala aġenti, assistiti minn J. Stuyck, avukati,

konvenut,

li għandha bħala suġġett, minn naħa, talba għall-annullament tad-deċiżjoni tal-BEI, tal-31 ta’ Jannar 2008, li ma jaċċettax l-offerta magħmula mir-rikorrenti fil-kuntest ta’ sejħa għal offerti dwar il-provvista ta’ servizzi intiżi biex jipprovdu għajnuna għall-manutenzjoni, għas-sostenn u għall-iżvilupp ta’ sistema informatika u li jagħti l-kuntratt lil offerent ieħor, imressqa skont l-Artikoli 225 KE u 230 KE, u, min-naħa l-oħra, talba għad-danni, imressqa skont l-Artikoli 225 KE, 235 KE u 288 KE,

IL-QORTI ĠENERALI (Ir-Raba’ Awla),

komposta minn I. Pelikánová (Relatur), President, K. Jürimäe u M. van der Woude, Imħallfin,

Reġistratur: N. Rosner, Amministratur,

wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tas-17 ta’ Novembru 2010,

tagħti l-preżenti

Sentenza

Il-fatti li wasslu għall-kawża

1 Ir-rikorrenti, Evropaïki Dynamiki – Proigmena Systimata Tilepikoinonion Pliroforikis kai Tilematikis AE, hija kumpannija rregolata mid-dritt Grieg, attiva fil-qasam tat-teknoloġija tal-informatika u l-komunikazzjoni.

2 Permezz ta’ avviż ta’ kuntratt tat-13 ta’ Settembru 2007, ippubblikat fis-Suppliment tal-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (ĠU S 176) taħt ir-referenza 2007/S 176‑215155, il-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) ħareġ sejħa għal offerti dwar il-provvista ta’ servizzi intiżi biex tiġi pprovduta “għajnuna għall-manutenzjoni, għas-sostenn u għall-iżviupp tas-sistema ‘Loans Front Office’ (Serapis)”. Skont id-deskrizzjoni li tidher fl-avviż ta’ kuntratt u fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt dwar din is-sejħa għal offerti, is-“Système efficace et rapide d’accès aux prêts et aux informations de support” (Serapis) hija l-hyperlink tal-applikazzjoni informatika (Front Office) tal-BEI fil-qasam tas-self. Hija kkonċepita bħala portal integrat ta’ ġestjoni tal-informazzjoni fil-qasam tas-“self” għad-dipartimenti kompetenti tal-BEI, li jinkludu d-“Direttorat għall-Finanzjament ġewwa l-Ewropa”, id-“Direttorat għall-Finanzjament barra l-Ewropa ”, id-“Direttorat għall-Ġestjoni tar-Riskju”, id-“Direttorat tal-Proġetti” u s-Servizz Legali. Isservi ta’ appoġġ għall-proċess intern fir-rigward ta’ self, sa mill-konċezzjoni ta’ operazzjoni, li tgħaddi għall-evalwazzjoni (validazzjoni) tagħha u sal-preżentazzjoni tan-“Nota konġunta” (firma) li mbagħad tagħti lok għall-proċedura stabbilita fil-kuntest tal-parti tal-applikazzjoni informatika tal-BEI, bl-isem ta’ “Force prêts”, li tippermetti lill-persuni responsabbli ta’ dik is-sistema li jamministrawha u jmexxuha (Back Office).

3 L-avviż ta’ kuntratt kien jipprevedi l-konklużjoni ta’ ftehim qafas li jdum erba’ snin mal-offerent magħżul u li dan jingħata kuntratti bbażati fuq ftehim qafas li jikkorrispondi għal ordnijiet ta’ xogħol individwali għal proġetti speċifiċi. L-avviż ta’ kuntratt u l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt jippreċiżaw li l-kuntratt jingħata lill-offerent li jissottometti l-offerta l-iktar vantaġġuża ekonomikament, evalwata skont il-kriterji ta’ għoti ddikjarati fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt. Dawn tal-aħħar indikaw il-piż li jirrigwarda l-kriterji ta’ għoti, jiġifieri 75 % tal-punti għall-kriterji tekniċi, li minnhom 15 % punti għall-kriterju msejjaħ “Proċess ta’ ġestjoni tal-kwalità”, 45 % tal-punti għall-kriterju msejjaħ “Livell ta’ konformità tal-kompetenzi u l-kwalifiki tal-persunal propost” u 15 % tal-punti għall-kriterju msejjaħ “Kapaċità li jiġi pprovdut tim ta’ persunal mir-riżorsi proprji”, u 25 % tal-punti għall-kriterju finanzjarju.

4 B’ittra tal-31 ta’ Ottubru 2007, il-BEI bagħat lill-persuni kollha li ppreżentaw talbiet għal kjarifikazzjoni dwar is-sejħa għal offerti lista ta’ “Mistoqsijiet u tweġibiet” dwar is-sejħa għal offerti inkwistjoni.

5 Fid-9 ta’ Novembru 2007, id-data tal-għeluq biex jiġu rċevuti l-offerti (punt IV.3.5 tal-avviż ta’ kuntratt) ir-rikorrenti ssottomettiet offerta.

6 B’kollox, il-BEI rċieva, u ġew eżaminati mill-kumitat ta’ evalwazzjoni, seba’ offerti. Matul l-ewwel żewġ stadji tal-proċedura, jiġifieri l-fażi ta’ esklużjoni (punt 6.1 tal-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt) u l-fażi tal-għażla (punt 6.2 tal-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt), inżammew l-offerenti kollha. Matul l-aħħar fażi, jiġifieri l-fażi tal-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti u tal-għoti tal-kuntratt (punt 7 tal-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt), fejn l-offerti tal-offerenti magħżulin kienu eżaminati l-ewwel nett fil-kuntest tal-kriterji tekniċi biss u twarrbu dawk li ma laħqux il-limitu minimu definit mill-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt u, sussegwentement, ġew eżaminati l-offerti li ma twarrbux fl-evalwazzjoni teknika tagħhom fir-rigward tal-kriterju finanzjarju, ħames offerti biss, fosthom dik tar-rikorrenti, ġew eżaminati fir-rigward ta’ dan il-kriterju filwaqt li ż-żewġ offerti l-oħrajn ma laħqux il-limiti minimi definiti fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt matul l-evalwazzjoni teknika. Wara l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti, il-kumitat ta’ evalwazzjoni ta l-aħjar marka globali lill-offerta ta’ Sybase BVBA (iktar ’il quddiem l-“offerent magħżul”), billi l-offerta tar-rikorrenti ġiet ikklassifikata fit-tieni post. Fid-dawl tal-evalwazzjoni li għamel il-kumitat ta’ evalwazzjoni, il-BEI ħa d-deċiżjoni, fil-31 ta’ Jannar 2008, li ma jaċċettax l-offerta li bagħtet ir-rikorrenti u li jagħti l-kuntratt lill-offerent magħżul (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”) wara li ddiskuta ċerti elementi tal-offerta tiegħu ma’ dan tal-aħħar matul laqgħa li saret fid-29 ta’ Jannar 2008.

7 Fit-18 ta’ Frar 2008, il-BEI bagħat ittri lill-offerenti kollha, bl-eċċezzjoni tar-rikorrenti, biex jinformahom li l-kuntratt kien ingħata lill-offerent magħżul.

8 Fit-12 u s-17 ta’ Ġunju 2008, il-ftehim qafas ġie ffirmat rispettivament mill-BEI u mill-offerent magħżul u daħal fis-seħħ fis-16 ta’ Ġunju 2008.

9 B’ittra tal-31 ta’ Lulju 2008, wara li saret taf bl-avviż tal-għoti ta’ kuntratt ippubblikat fis-Suppliment tal-Ġurnal Uffiċjali (ĠU S 144) taħt ir-referenza 2008/S 144‑192307, ir-rikorrenti ilmentat mal-BEI li ma ġewx osservati l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt u d-dritt applikabbli għall-proċeduri ta’ sejħa għal offerti billi ma informahiex, f’ħin xieraq, bid-deċiżjoni kkontestata. Hija stiednet lill-BEI biex jissospendi l-proċedura ta’ għoti u tal-firma tal-ftehim qafas jew, jekk ikun il-każ, li jannulla dan tal-aħħar. Barra minn hekk, hija talbet informazzjoni fuq il-proċedura tas-sejħa għal offerti u, b’mod partikolari, l-ismijiet tal-offerent magħżul, tal-imsieħba tal-konsorzju li dan tal-aħħar ikkostitwixxa sabiex jirrispondi għas-sejħa għal offerti u tas-subkuntratturi tiegħu, il-marki mogħtija, għal kull wieħed mill-kriterji ta’ għoti, għall-offerta tagħha u dik tal-offerent magħżul, l-elementi ta’ paragun bejn l-offerta tagħha u dik tal-offerent magħżul, partikolarment fuq il-livell finanzjarju, kif ukoll kopja ddettaljata tar-rapporti tal-kumitat tal-evalwazzjoni dwar l-offerta tagħha u dik tal-offerent magħżul.

10 F’ittra tal-1 ta’ Awwissu 2008, il-BEI pprovda lir-rikorrenti bl-informazzjoni dwar il-piż relattiv tal-kriterji ta’ għoti. Qal ukoll li l-kuntratt kien ingħata lill-offerent magħżul u, għal kull wieħed mill-kriterji ta’ għoti, ipprovda t-tqassim tal-punti mogħtija lill-offerta tar-rikorrenti u dawk mogħtija lill-offerent magħżul. Ippreċiża li l-offerta tar-rikorrenti rċeviet 22.03 punt (minn 35 disponibbli), filwaqt li l-offerent magħżul irċieva 29.36 punt (minn 35 disponibbli).

11 Fl-istess jum, billi kkunsidrat li rċeviet parti żgħira mill-informazzjoni mitluba, ir-rikorrenti indirizzat ittra ġdida lill-BEI fejn talbitu jwieġeb il-mistoqsijiet kollha magħmula fl-ittra tagħha tal-31 ta’ Lulju, biex jagħtiha motivazzjoni tad-deċiżjoni kkontestata u jgħidilha jekk il-ftehim qafas kienx ġie ffirmat diġà mal-offerent magħżul. Jekk le, ir-rikorrenti talbet lill-BEI tissospendi l-firma ta’ dan il-kuntratt fl-istennija tal-eżami ddettaljat tar-rikors tagħha.

12 Fis-6 ta’ Awwissu 2008, il-BEI kkonferma li kien irċieva l-ittra tar-rikorrenti. B’ittra tal-14 ta’ Awwissu 2008, ikkonferma li n-nuqqas li tintbagħat ittra uffiċjali lir-rikorrenti sabiex tinformaha bir-riżultati tal-evalwazzjoni komparattiva tat-tenders kien “żball amministrattiv”, u skuża ruħu għal dan. Il-BEI żied jgħid li, kumplessivament, il-proċedura tas-sejħa għal offerti kienet valida u l-iżball amministrattiv ma kienx jikkostitwixxi irregolarità sostanzjali li setgħet tiġġustifika s-sospensjoni jew l-annullament tal-ftehim qafas konkluż mal-offerent magħżul.

13 Fl-1 ta’ Settembru 2008, ir-rikorrenti reġgħet kitbet ittra oħra lill-BEI fejn indikat numru ta’ irregolaritajiet li skont hi, kienu vvizzjaw il-proċedura tas-sejħa għal offerti. Fil-fehma tagħha, il-BEI ħawwad il-kriterji ta’ għażla tal-offerenti u l-kriterji ta’ għoti tal-kuntratt. Barra minn hekk, uża kriterji ta’ għoti diskriminatorji jew impreċiżi u naqas mill-obbligi tiegħu li jinforma lill-offerenti, f’ħin xieraq, bid-deċiżjoni ta’ għoti tal-kuntratt u li jagħtihom perijodu ta’ status quo biex setgħu jeżerċitaw id-dritt tagħhom tal-appell, naqas milli jsegwi proċedura trasparenti biżżejjed, kiser il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, naqas milli jimmotiva d-deċiżjoni kkontestata u uża formula fl-evalwazzjoni komparattiva tat-tenders li kellha l-effett li tinnewtralizza l-prinċipju tal-“offerta li hija l-iktar vantaġġuża ekonomikament” billi ta preferenza lill-offerti bl-ogħla prezz.

14 Fl-10 ta’ Settembru 2008, il-BEI kkonferma li rċieva l-ittra tar-rikorrenti, tal-1 ta’ Settembru 2008, fejn informaha li l-ittra tagħha kienet intbagħtet lill-uffiċċju tal-ilmenti tal-BEI għall-eżami u li kienet ser tingħata tweġiba mhux iktar tard mis-27 ta’ Ottubru 2008.

15 Fis-27 ta’ Ottubru 2008, il-BEI bagħat ittra lir-rikorrenti fejn informaha li ma setax jittratta iktar l-ilment tagħha billi r-rikorrenti kienet bdiet, fis-6 ta’ Ottubru 2008, proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali.

Proċedura u t-talbiet tal-partijiet

16 Permezz ta’ rikors irreġistrat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-6 ta’ Ottubru 2008, ir-rikorrenti ppreżentat dan ir-rikors.

17 Fit-30 ta’ Jannar 2009, il-BEI ppreżenta r-risposta tiegħu.

18 Ir-replika u l-kontroreplika ġew ippreżentati rispettivament fil-15 ta’ April u l-15 ta’ Ġunju 2009.

19 Fuq proposta tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (it-Tieni Awla), fil-qafas ta’ miżuri ta’ organizzazzjoni tal-proċedura stabbiliti fl-Artikolu 64 tar-Regoli tal-Proċedura tagħha, stiednet lill-BEI biex iwieġeb il-mistoqsija dwar liema awtorità fi ħdanu kienet adottat id-deċiżjoni kkontestata u biex jipprovdi lill-Qorti Ġenerali b’kopja ta’ din id-deċiżjoni jew kwalunkwe dokument ieħor minfloku.

20 Il-BEI kkonforma ma’ din it-talba fit-terminu ffissat. B’ittra ppreżentata fil-15 ta’ Diċembru 2009, huwa qal li, skont ir-regoli interni tiegħu u l-prattiċi prevalenti fiż-żmien tal-fatti, id-deċiżjoni kkontestata kienet ġiet adottata mid-direttur tad-dipartiment tat-teknoloġiji tal-informazzjoni, li minn dakinhar ġie amalgamat fid-Direttorat Ġenerali tal-Istrateġija, wara li kienet ġiet ikkonfermata mill-President tal-BEI qabel ma ġie ffirmat il-ftehim qafas mal-offerent magħżul. Barra minn hekk, il-BEI pproduċa “nota għall-fajl” bid-data tal-31 ta’ Jannar 2008, bir-referenza SCC/IT/FLA/2008‑015/kr (iktar ’il quddiem in-“nota tal-31 ta’ Jannar 2008”) li kien fiha d-deċiżjoni ta’ dak id-direttur li jingħata l-kuntratt għall-offerent magħżul, kif ukoll il-folja ta’ evalwazzjoni tal-kumitat ta’ evalwazzjoni annessa ma’ dik in-nota.

21 B’ittra ppreżentata fit-8 ta’ Jannar 2010, ir-rikorrenti ssottomettiet l-osservazzjonijiet tagħha fuq in-nota tal-31 ta’ Jannar 2008. Fid-dawl tal-informazzjoni f’din in-nota, hija qajmet motiv ġdid.

22 B’ittra ppreżentata fis-26 ta’ Jannar 2010, il-BEI ssottometta l-osservazzjonijiet tiegħu fuq il-motiv il-ġdid imqajjem mir-rikorrenti fl-ittra tagħha ppreżentata fit-8 ta’ Jannar 2010.

23 Peress li l-kompożizzjoni tal-Awli tal-Qorti Ġenerali nbidlet, l-Imħallef Relatur ġie assenjat lir-Raba’ Awla u konsegwentement, din il-kawża ġiet assenjata lilha.

24 Fuq rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti Ġenerali (Ir-Raba’ Awla) iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali.

25 It-trattazzjoni tal-partijiet u t-tweġibiet tagħhom għall-mistoqsijiet tal-Qorti Ġenerali nstemgħu fis-seduta tas-17 ta’ Novembru 2010.

26 Ir-rikorrenti titlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tannulla d-deċiżjoni kkontestata;

– tikkundanna lill-BEI jagħti kumpens għad-dannu li sofriet fil-kuntest tal-proċedura tas-sejħa għal offerti minħabba n-natura illegali tad-deċiżjoni kkontestata, fejn l-ammont huwa vvalutat għal EUR 1 940 000;

– tikkundanna lill-BEI għall-ispejjeż, anki fil-każ ta’ ċaħda tar-rikors.

27 Il-BEI jitlob li l-Qorti Ġenerali jogħġobha:

– tiddikjara r-rikors għal annullament infondat;

– tiddikjara t-talba għad-danni inammissibbli jew, sussidjarjament, infondata;

– tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.

Id-dritt

1. Fuq l-ammissibbiltà tar-rikors

28 Preliminarjament, għandu jiġi enfasizzat li, fir-rigward tal-kwistjoni speċifika tal-applikabbiltà fiż-żmien tar-regoli li jistabbilixxu l-kundizzjonijiet tal-ammissibbiltà ta’ rikors, jirriżulta minn ġurisprudenza stabbilita li, minn naħa, skont il-massima tempus regit actum, il-kwistjoni tal-ammissibbiltà ta’ rikors għandha tiġi deċiża abbażi tar-regoli fis-seħħ fid-data meta ġie ppreżentat (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tat-8 Mejju 1973, Campogrande vs Il‑Kummissjoni, 60/72, Ġabra p. 489, punt 4; ara wkoll, f’dan is-sens u b’analoġija, id-digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-22 ta’ Frar 2008, Kozlowski, C‑66/08, mhux ippubblikat fil-Ġabra, punt 7) u li, min-naħa l-oħra, il-kundizzjonijiet tal-ammissibbiltà tar-rikors jiġu evalwati fil-mument li titressaq il-kawża, jiġifieri l-preżentata tar-rikors (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-18 ta’ April 2002, Spanja vs Il-Kunsill, C‑61/96, C‑132/97, C‑45/98, C‑27/99, C‑81/00 u C‑22/01, Ġabra p. I‑3439, punt 23; sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal-21 ta’ Marzu 2002, Shaw u Falla vs Il-Kummissjoni, T‑131/99, Ġabra p. II‑2023, punt 29, u tad-9 ta’ Lulju 2008, Alitalia vs Il-Kummissjoni, T‑301/01, Ġabra p. II‑1753, punt 37).

29 Billi dan ir-rikors kien ġie ppreżentat fis-6 ta’ Ottubru 2008, il-kwistjonijiet dwar l-ammissibbiltà għandhom jiġu kkunsidrati fir-rigward tad-dispożizzjonijiet fis-seħħ f’din id-data, jiġifieri dawk tat-Trattat KE, u mhux id-dispożizzjonijiet il-ġodda, korrispondenti, tat-Trattat FUE, li daħlu fis-seħħ fl-1 ta’ Diċembru 2009.

Fuq il-kompetenza tal-Qorti Ġenerali

L-argumenti tal-partijiet

30 Ir-rikorrenti ssostni li t-talba għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, imressqa fuq il-bażi tal-Artikolu 230 KE, hija ammissibbli. Il-Protokoll fuq l-Istatut tal-BEI anness mat-Trattat KE (iktar ’il quddiem “l-Istatut”) ma jipprovdix xi mekkaniżmu komplet għall-istħarriġ tal-legalità tal-atti tal-BEI. Madankollu dan ma jfissirx li dan l-istħarriġ ma huwiex possibbli. Fis-sentenza tat-23 ta’ April 1986, Les Verts vs Il-Parlament Ewropew (294/83, Ġabra p. 1339, punti 23 sa 25), il-Qorti tal-Ġustizzja kienet iddeċidiet li billi l-Komunità Ewropea hija komunità tad-dritt, l-atti tal-korpi kollha tagħha għandhom ikunu suġġetti għall-istħarriġ ġudizzjarju meta jipproduċu effetti legali fil-konfront ta’ terzi. Fid-dawl tat-Trattat KE u tal-Istatut, il-BEI huwa korp, anzi istituzzjoni, tal-Komunità u l-atti tiegħu, meta jipproduċu effetti legali fir-rigward ta’ terzi, għandhom jiġu suġġetti għall-istħarriġ ġudizzjarju mill-Qorti tal-Ġustizzja. Il-fatt li l-atti tal-BEI ma humiex imsemmija espressament fl-Artikolu 230 KE ma huwiex ostakolu f’dan ir-rigward. Il-Qorti tal-Ġustizzja użat kriterju doppju biex jiġi applikat għall-iskop tad-determinazzjoni jekk l-Artikolu 230 KE japplikax għall-atti tal-awtoritajiet u l-aġenziji tal-Komunità, jiġifieri jekk l-awtorità inkwistjoni tissemmiex jew le fl-Artikolu 230 KE u jekk l-atti tagħha jistgħux jew le jiġu mistħarrġa ġudizzjarjament b’mod adegwat.

31 Il-BEI jikkunsidra wkoll li t-talba għal annullament tar-rikorrenti hija ammissibbli. Huwa jistieden lill-Qorti Ġenerali biex tistabbilixxi b’mod ċar il-kompetenza tagħha biex tieħu konjizzjoni ta’ rikors għal annullament ta’ deċiżjoni tal-BEI li tiċħad offerta mibgħuta minn persuna u li tagħti l-kuntratt pubbliku inkwistjoni lil persuna oħra u tieħu konjizzjoni tat-talba għall-kumpens għat-telf li allegatament irriżulta minħabba dik id-deċiżjoni, billi fil-Lussemburgu, it-Tribunal administratif sostna b’mod żbaljat li ma kellux ġurisdizzjoni f’din il-kwistjoni, b’sentenza tas-26 ta’ Settembru 2007 (irreġistrata bħala Kawża Nru 22447), ikkonfermata fl-appell b’sentenza tal-Cour administrative tal-21 ta’ Frar 2008 (irreġistrata bħala Kawża Nru 23620C). Fil-fatt, fis-sentenza tagħha tat-2 ta’ Diċembru 1992, SGEEM u Etroy/BEI (C‑370/89, Ġabra p. I‑6211), il-Qorti tal-Ġustizzja kienet ikkonfermat il-kompetenza tagħha biex tieħu konjizzjoni ta’ rikors għad-danni ppreżentat minn kumpannija u bbażat fuq l-illegalità allegata tad-deċiżjoni tal-BEI li ma tagħtihiex kuntratt pubbliku għal xogħlijiet. Barra minn hekk, fis-sentenza tagħha tat-8 ta’ Ottubru 2008, Sogelma vs AER (T‑411/06, Ġabra p. II‑2771, punti 42 u 43), il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, skont il-ġurisprudenza Les Verts vs Il-Parlament Ewropew (ara l-punt 30 iktar ’il fuq), li d-deċiżjonijiet meħuda minn korp Komunitarju, f’dan il-każ l-Aġenzija Ewropea għar-Rikostruzzjoni (EAR), fil-kuntest ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti, meta jipproduċu effetti legali fil-konfront ta’ terzi, jikkostitwixxu atti kontestabbli quddiem il-Qorti Ġenerali. Skont il-BEI, huwa għandu b’hekk, bħala korp amministrattiv Komunitarju, jiġi ttrattat bl-istess mod, meta jadotta deċiżjonijiet li jipproduċu effetti legali fil-konfront ta’ terzi fil-kuntest tal-proċeduri ta’ sejħa għal offerti tiegħu jew fl-ipproċessar tat-talbiet ta’ aċċess għad-dokumenti tiegħu. Min-naħa l-oħra, il-BEI jsostni li ma jaqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti Ġenerali meta jeżerċita l-attivitajiet ta’ self tiegħu, jiġifieri meta jintervjeni fi swieq finanzjarji bl-istess mod bħal kwalunkwe bank ieħor (digriet tal-Qorti Ġenerali tas-26 ta’ Novembru 1993, Tête et vs BEI, T‑460/93, Ġabra p. II‑1257, punt 20).

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

32 Il-partijiet f’din il-kawża jaqblu, f’dan il-każ partikolari, li l-Qorti Ġenerali hija kompetenti biex tieħu konjizzjoni ta’ din it-talba għal annullament. Madankollu, billi l-kompetenza tal-Qorti Ġenerali hija kwistjoni ta’ ordni pubbliku, din tista’ tiġi eżaminata ex officio minnha (ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-15 ta’ Marzu 2005, GEF vs Il-Kummissjoni, T‑29/02, Ġabra p. II‑835, punti 72 sa 74, u l-ġurisprudenza ċċitata; ara wkoll, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas-6 ta’ Marzu 1979, Simmenthal vs Il-Kummissjoni, 92/78, Ġabra p. 777, punti 21 u 22). Għalhekk, il-Qorti Ġenerali ma hijiex marbuta mal-pożizzjoni tal-partijiet dwar il-kompetenza tagħha li tieħu konjizzjoni ta’ dan ir-rikors u hija għandha tara jekk, wara li tkun semgħet il-partijiet, għandhiex tqajjem ex officio l-kwistjoni tal-inammissibbiltà bbażata fuq nuqqas ta’ kompetenza biex tieħu konjizzjoni, għal kollox jew parzjalment, tar-rikors imsemmi. Dan huwa ġġustifikat, iktar u iktar, fiċ-ċirkustanzi ta’ din il-kawża fejn qorti nazzjonali kkonfermat il-kompetenza tagħha li tieħu konjizzjoni ta’ kawża dwar il-legalità ta’ deċiżjoni tal-BEI li tiċħad offerta mibgħuta minn persuna u l-għoti lil persuna oħra tal-kuntratt pubbliku inkwistjoni, li l-BEI kkonkluda għalih innifsu.

33 Skont l-Artikoli 5 KE, 10 KE, 297 KE u l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 307 kif ukoll tat-Trattat UE u, b’mod partikolari, l-Artikolu 5 UE, il-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita s-setgħat tagħha skont għanijiet stabbiliti fid-dispożizzjonijiet tat-Trattati KE u UE. Il-kompetenzi tal-Qorti Ġenerali huma dawk enumerati fl-Artikoli 225 KE u 140a EA, kif speċifikat fl-Artikolu 51 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja.

34 Il-kwistjoni tal-kompetenza tal-Qorti Ġenerali li tieħu konjizzjoni ta’ rikors li jkopri kemm talba għal annullament ta’ att tal-BEI li jippreġudika terz kif ukoll talba għall-kumpens għall-preġudizzju kkawżat lit-terz, mill-aġir illegali tal-BEI għandha tiġi deċiża fid-dawl tal-Istatut, fil-verżjoni tiegħu applikabbli fil-mument tal-fatti, partikolarment l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 29 tiegħu, kif ukoll l-Artikolu 225(1) KE, l-Artikolu 235 KE, l-Artikolu 237 KE u tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE, kif ukoll, jekk ikun il-każ, tal-Artikolu 230 KE.

35 L-ewwel paragrafu tal-Artikolu 29 tal-Istatut jgħid li “[k]wistjonijiet bejn il-[BEI] minn naħa waħda, u l-kredituri tiegħu, id-debituri tiegħu jew xi persuna oħra min-naħa l-oħra, għandhom jiġu deċiżi mill-qrati nazzjonali kompetenti, ħlief meta l-ġurisdizzjoni tkun għaddiet lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea”. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja rrikonoxxiet li kemm it-Trattat KE kif ukoll dan l-artikolu ma humiex ta’ ostakolu għall-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja biex tieħu konjizzjoni ta’ kawżi dwar il-BEI u din id-dispożizzjoni tal-aħħar tipprovdi eċċezzjoni espressa għall-ġurisdizzjoni mogħtija mit-Trattat KE (ara, f’dan is-sens, SGEEM u Etroy vs BEI, punt 31 iktar ’il fuq, punti 17 u 18).

36 Din il-kawża hija bejn il-BEI u kumpannija rregolata mid-dritt Grieg mhux suġġetta għall-kontroll tiegħu u li, għalhekk, għandha tiġi kkunsidrata bħala terz, skont l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 29 tal-Istatut. Skont il-kliem ta’ din l-aħħar dispożizzjoni, il-kwistjoni jekk kawża bħal din taqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja jew tal-qrati nazzjonali u, jekk ikun il-każ, jekk taqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja jew tal-Qorti Ġenerali jindika l-bżonn li jsir riferiment għat-Trattat KE.

37 Fir-rigward, l-ewwel nett, tat-talba għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, jekk il-Qorti Ġenerali hijiex kompetenti tieħu konjizzjoni tagħha, din hija, qabel kollox u sa fejn hija dispożizzjoni speċjali, kwistjoni ta’ interpretazzjoni tal-Artikolu 237 KE, moqrija flimkien mal-Artikolu 225(1) KE.

38 L-Artikolu 237 KE jgħid dan li ġej:

“Il-Qorti tal-Ġustizzja għandha, fil-limiti indikati hawn aktar ’il quddiem, kompetenza f’kawżi li jirrigwardaw:

a) it-twettiq mill-Istati Membri ta’ l-obbligi tagħhom taħt l-Istatut […]. F’dan ir-rigward, il-Bord tad-Diretturi tal-[BEI] igawdi l-poteri mogħtija lill-Kummissjoni bl-Artikolu 226 [KE, fir-rigward tan-nuqqas, minn Stat Membru, ta’ twettiq ta’ obbligu li għandu skont it-Trattat KE];

b) miżuri adottati mill-Bord tal-Gvernaturi tal-[BEI]. F’dan ir-rigward, kull Stat Membru, il-Kummissjoni jew il-Bord tad-Diretturi tal-[BEI] jistgħu jippreżentaw rikorsi taħt il-kundizzjonijiet stipulati fl-Artikolu 230 [KE];

ċ) mizuri adottati mill-Bord tad-Diretturi tal-[BEI]. Ir-rikorsi kontra dawn il-miżuri jistgħu jinbdew biss minn Stati Membri jew mill-Kummissjoni, taħt il-kundizzjonijiet indikati fl-Artikolu 230 [KE], u biss abbażi ta’ nonkonformità mal-proċedura indikata fl-Artikolu 21(2), (5), (6) u (7) ta’ l-Istatut […];

[…]”

39 Barra minn hekk, jirriżulta mill-Artikolu 225(1) KE li l-Qorti tal-Ġustizzja hija kompetenti biex tieħu konjizzjoni tar-rikorsi msemmija fl-Artikolu 237 KE.

40 Sabiex jiġi vverifikat jekk id-deċiżjoni kkontestata tirrigwardax il-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 237 KE, ghandha titfakkar il-kompetenza tad-diversi korpi tal-BEI.

41 Skont l-Artikolu 8 tal-Istatut, il-BEI għandu jkun immexxi u amministrat minn Bord tal-Gvernaturi, Bord tad-Diretturi u Kumitat ta’ Tmexxija.

42 Skont l-Artikolu 9 tal-Istatut, il-Bord tal-Gvernaturi għandu jistabbilixxi d-direttivi ġenerali għall-politika ta’ kreditu tal-BEI u, b’mod partikolari, jiddeċiedi jekk iżidx il-kapital sottoskritt, japprovax ir-rapport annwali tal-Bord tad-Diretturi, japprovax il-karta tal-bilanċ annwali u l-kont ta’ qligħ u telf, u japprovax ir-regoli interni tal-BEI b’mod li huwa biss għandu l-kompetenza li jorganizza l-funzjonament intern tas-servizzi fl-interess ta’ amministrazzjoni tajba (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tal-10 ta’ Lulju 2003, Il-Kummissjoni vs Il-BEI, C‑15/00, Ġabra p. I‑7281, punti 67 et seq). Skont l-Artikolu 11 tal-Istatut, il-Bord tad-Diretturi għandu l-kompetenza biex jiddeċiedi dwar l-għoti ta’ self jew garanziji, u faċilitajiet ta’ self, għandu jiffissa r-rati tal-imgħax fuq self mogħti kif ukoll il-kummissjonijiet ta’ garanziji, jivverifika li hemm amministrazzjoni tajba tal-BEI u jiżgura l-konformità tal-ġestjoni tal-bank skont id-dispożizzjonijiet tat-Trattati u tal-Istatut u d-direttivi ġenerali stabbiliti mill-Bord tal-Gvernaturi. Skont is-seba’ paragrafu tal-Artikolu 11(2) tal-Istatut, il-President tal-BEI jew, fin-nuqqas tiegħu, wieħed mill-Viċi Presidenti tal-Kumitat ta’ Tmexxija, għandu jippresedi fuq il-laqgħat tal-Bord tad-Diretturi imma ma għandux jivvota. Skont l-Artikolu 13 tal-Istatut, il-Kumitat ta’ Tmexxija huwa l-korp eżekuttiv kolleġjali u permanenti tal-BEI. Taħt l-awtorità tal-President u taħt il-kontroll tal-Bord tad-Diretturi, dan jiżgura t-tmexxija tan-negozju kurrenti tal-BEI u jipprepara d-deċiżjonijiet tal-Bord tad-Diretturi li wara jieħu ħsieb li jiġu implementati. Il-President tal-BEI jippresjedi l-laqgħat tal-Kumitat ta’ Tmexxija. Il-membri tal-Kumitat ta’ Tmexxija huma responsabbli biss lejn il-BEI. Jinħatru mill-Bord tal-Gvernaturi fuq proposta mill-Bord tad-Diretturi għal perijodu ta’ sitt snin li jista’ jiġġedded.

43 Jirriżulta mit-tweġiba tal-BEI għall-mistoqsija magħmula mill-Qorti Ġenerali kif ukoll min-nota tal-31 ta’ Jannar 2008 li d-deċiżjoni kkontestata kienet ittieħdet mid-direttur tad-dipartiment tat-teknoloġiji tal-informazzjoni, li wara ġie inkorporat fi ħdan id-Direttorat Generali tal-Istrateġija tal-BEI. Skont dan tal-aħħar, din kienet imbagħad ġiet ikkonfermata mill-President tal-BEI, qabel il-firma tal-ftehim qafas mal-offerent magħżul, fit-12 u s-17 ta’ Ġunju 2008 (ara l-punt 20 iktar ’il fuq). Għalkemm ma hemm l-ebda prova tal-konferma tad-deċiżjoni kkontestata mill-President tal-BEI fil-fajl, din għandha tiġi kkunsidrata bħala fatt stabbilit, għall-finijiet ta’ din il-proċedura billi ma hijiex ikkontestata mill-parti rikorrenti. Għalhekk, jekk id-deċiżjoni kkontestata kienet ġiet adottata “taħt l-awtorità” tal-President tal-BEI, wieħed jista’ jiddeduċi li dan kien jirrigwarda t-tmexxija tan-“negozju kurrenti” tal-BEI skont l-Artikolu 13(3) tal-Istatut u, għalhekk, fl-isfera ta’ kompetenza tal-Kumitat ta’ Tmexxija (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-BEI, punt 42 iktar ’il fuq, punt 66), li għandu preċiżament bħala missjoni li tiġi żgurata t-tmexxija tan-negozju kurrenti tal-BEI, taħt l-awtorità tal-president tiegħu. Fil-fatt, ma hemmx għalfejn li wieħed jiddubita f’dan il-każ li l-għoti ta’ kuntratt pubbliku li kkonkluda għalih innifsu jifforma parti min-“negozju kurrenti” tal-BEI.

44 Għaldaqstant, għandu jiġi konkluż li d-deċiżjoni kkontestata ma taqax fil-kuntest tal-kompetenza tal-Bord tal-Gvernaturi jew tal-Bord tad-Diretturi u għalhekk ma tistax tiġi attribwita lil dawn il-korpi tal-BEI u għaldaqstant ma hijiex koperta mid-dispożizzjonijiet speċjali tal-Artikolu 237 KE.

45 Għalhekk jibqa’ biex jiġi eżaminat il-punt jekk il-Qorti Ġenerali tistax tisma’ rikors għal annullament kontra att definittiv tal-BEI li jipproduċi effetti legali fir-rigward ta’ terz, fuq il-bażi tal-Artikoli 225 KE u 230 KE.

46 Fl-ewwel lok, għandu jitfakkar li l-Komunità hija komunità tad-dritt fis-sens li la l-Istati Membri tagħha u lanqas l-istituzzjonijiet ma jistgħu jevitaw l-istħarriġ tal-konformità tal-atti tagħhom mal-karta kostituzzjonali li huwa t-Trattat KE u li dan tal-aħħar stabbilixxa sistema kompleta ta’ mezzi ta’ rimedju u ta’ proċeduri intiżi biex jagħtu lill-Qorti tal-Ġustizzja l-kontroll tal-legalità tal-atti tal-istituzzjonijiet (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-BEI, punt 42 iktar ’il fuq, punt 75 u l-ġurisprudenza ċċitata). Dan huwa konformi wkoll mal-għan li jsegwi l-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, ipproklamata fis-7 ta’ Diċembru 2000 f’Nice (ĠU C 364, p. 1, iktar ’il quddiem il-“Karta”), li għalkemm ma kellhiex forza legali vinkolanti qabel ma daħlet fis-seħħ bit-Trattat ta’ Lisbona fl-1 ta’ Diċembru 2009, turi l-importanza, fl-ordinament ġuridiku Komunitarju, tad-drittijiet li hija tiddikjara (sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-15 ta’ Jannar 2003, Philip Morris International et vs Il-Kummissjoni, T‑377/00, T‑379/00, T‑380/00, T‑260/01 u T‑272/01, Ġabra p. II‑1, punt 122). Skont dan l-aħħar artikolu, kull persuna li d-drittijiet u l-libertajiet tagħha ggarantiti mid-dritt Komunitarju jiġu miksura għandha dritt għal rimedju effettiv u li tidher quddiem qorti imparzjali. Għalkemm il-BEI ma huwiex istituzzjoni tal-Komunità, il-BEI minkejja dan jikkostitwixxi korp Komunitarju istitwit u kopert b’personalità ġuridika mit-Trattat KE u għaldaqstant huwa suġġett għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja, partikolarment fit-termini previsti fl-Artikolu 237(b) KE (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-BEI, punt 42 iktar ’il fuq, punt 75 u l-ġurisprudenza ċċitata).

47 Fit-tieni lok, għandu jiġi kkunsidrat il-fatt li l-Artikolu 237 KE fih dispożizzjoni speċjali li tirrigwarda biss ċerti kwistjonijiet li jinvolvu l-BEI u li għalhekk il-portata tagħha hija limitata u kumplimentari fir-rigward ta’ artikoli oħrajn tat-Trattat KE, bħall-Artikolu 236 KE (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja, tal-15 ta’ Ġunju 1976, Mills vs Il-BEI, 110/75, Ġabra p. 955, punti 16 u 17, u SGEEM u Etroy vs Il-BEI, punt 31 iktar ’il fuq, punt 17). Barra minn hekk, għandu jingħad li l-Artikolu 237 KE u l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 29 tal-Istatut għandu jinftiehem fid-dawl tal-Artikolu 267 KE li jistabbilixxi li l-BEI għandu l-kompitu “li jikkontribwixxi, billi jirrikorri għas-suq kapitali u bill[i] jagħmel użu mir-riżorsi tiegħu proprji, għall-iżvillupp ekwilibrat u regolari tas-suq komuni fl-interess tal-Komunità” u li “jopera mingħajr ma jfittex il-profitt, għandu jislef u jagħti garanziji li jiffaċilitaw il-finanzjament ta’ l-proġetti li ġejjin fis-setturi kollha ta’ l-ekonomija”, kif ukoll id-dispożizzjonijiet tal-Istatut iċċitati fil-punt 37 iktar ’il fuq, minn fejn jirriżulta li l-kompitu prinċipali tal-Kumitat ta’ Tmexxija huwa li jipprepara u jimplementa d-deċiżjonijiet fir-rigward ta’ self u ta’ garanziji jew il-konklużjoni ta’ self li jkunu adottati mill-Bord tad-Diretturi skont il-linji ġenerali deċiżi mill-Bord tal-Gvernaturi (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Jacobs għas-sentenza Il-Kummissjoni vs Il‑BEI, punt 42 iktar ’il fuq, Ġabra p. I‑7290, punti 75 sa 78). Jekk id-dispożizzjonijiet tal-Istatut ma jeskludux għal kollox il-possibbiltà għall-Kumitat ta’ Tmexxija li jieħu, fil-kuntest tat-tmexxija tan-negozju kurrenti tal-BEI, deċiżjonijiet li jipproduċu effetti legali fir-rigward ta’ terzi, madankollu huwa ċar mid-dispożizzjonijiet tiegħu li dawn id-deċiżjonijiet huma adottati, jew normalment għandhom jiġu adottati jew mill-Bord tal-Gvernaturi jew mill-Bord tad-Diretturi.

48 In-nuqqas ta’ riferiment lill-Kumitat ta’ Tmexxija fit-test tal-Artikolu 237 KE huwa r-rifless ta’ dan it-tqassim ta’ kompetenza fi ħdan il-BEI. Sa fejn il-Kumitat ta’ Tmexxija, bħala regola ġenerali suppost jipprepara, u mhux jadotta, id-deċiżjonijiet intiżi biex jipproduċu effetti legali fir-rigward ta’ terzi, skont l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 29 tal-Istatut, l-awturi tat-Trattat KE ma kkunsidrawx li l-istħarriġ ġudizzjarju tal-atti tiegħu kien meħtieġ. Jista’ jiġi stabbilit hawnhekk parallel mal-Artikolu 230 KE, li jipprovdi li l-atti definittivi u li jipproduċu effetti legali fir-rigward ta’ terzi adottati mill-istituzzjonijiet tal-BĊE huma kontestabbli, filwaqt li l-miżuri li jippreparaw biss l-adozzjoni ta’ dawn l-atti ma humiex. F’dan is-sens, fil-punt 18 tad-digriet Tête et vs Il-BEI, punt 31 iktar ’il fuq, il-Qorti Ġenerali rrilevat li l-“BEI żamm il-missjoni oriġinali tiegħu, li hija li jipprovdi self u garanziji (ara l-Artikoli 129 u 130 [KEE] u l-Artikoli 198 D u 198 E [KE]”, u li, “fil-konfront ta’ terzi li ma jibbenefikaw la minn self u lanqas minn garanziji tal-BEI, għalhekk dan tal-aħħar ma jadottax deċiżjonijiet li jipproduċu effetti legali”. Madankollu, dan ir-raġunament ma jistax japplika fil-każ, bħal dan, meta jiġri li l-Kumitat ta’ Tmexxija jadotta deċiżjoni li tipproduċi effetti legali definittivi fir-rigward ta’ terz. F’komunità ta’ dritt bħall-Komunità, deċiżjoni bħal dik tista’ tiġi kkontestata mill-persuna kkonċernata.

49 F’dan is-sens, hemm lok li jiġi kkunsidrat li d-dispożizzjoni ġenerali li tikkostitwixxi l-Artikolu 230 KE hija kkompletata bid-dispożizzjoni speċjali li hemm fl-Artikolu 237 KE, li għandu portata limitata u ma jkoprix l-atti li jipproduċu effetti legali definittivi fir-rigward ta’ terzi li l-Kumitat ta’ Tmexxija jista’ jagħmel fil-kuntest tat-tmexxija tan-negozju kurrenti tal-BEI, skont l-Artikolu 13(3) tal-Istatut, bħad-deċiżjoni kkontestata jew deċiżjoni taċ-ċaħda tal-aċċess għad-dokumenti amministrattivi tal-BEI.

50 Fit-tielet lok, ma jkunx aċċettabbli li l-BEI jkun jista’, bl-organizzazzjoni kreattiva tal-proċess tat-teħid ta’ deċiżjoni intern, jaħrab mill-istħarriġ ġudizzjarju intiż mit-Trattat KE għal dak li jirrigwarda l-atti tal-istituzzjonijiet jew ta’ kull korp Komunitarju li, bħall-BEI, ikun ġie istitwit u kopert b’personalità legali mit-Trattat KE (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Jacobs għas-sentenza Il-Kummissjoni vs Il-BEI, punt 47 iktar ’il fuq, punt 71). L-atti adottati formalment fi ħdan il-BEI minn korpi li ma humiex dawk imsemmija fl-Artikolu 237(b) u (ċ) KE, jiġifieri korpi li ma humiex il-Bord tad-Diretturi jew il-Kumitat ta’ Tmexxija, għandhom, għalhekk, ikunu suġġetti għal stħarriġ ġudizzjarju jekk huma definittivi u jipproduċu effetti legali fil-konfront ta’ terzi. Skont l-Artikoli 225 KE, 230 KE u 237 KE, il-Qorti tal-Ġustizzja u, f’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali ngħataw il-kompetenza biex jistħarrġu l-legalità ta’ kull deċiżjoni amministrattiva tal-BEI, jiġifieri kull att unilaterali adottat mill-BEI li jipproduċi effetti legali definittivi fil-konfront ta’ terzi.

51 Fir-raba’ lok, huwa essenzjali li l-awtonomija operattiva u istituzzjonali tal-BEI u r-reputazzjoni tagħha bħala korp indipendenti fis-swieq finanzjarji, kif ipprovdut mit-Trattat KE, ma għandhomx jiġu ppreġudikati (sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja, tat-3 ta’ Marzu 1988, Il-Kummissjoni vs Il-BEI, 85/86, Ġabra p. 1281, punti 27 sa 30, u tal-10 ta’ Lulju 2003, Il-Kummissjoni vs Il-BEI, punt 42 iktar ’il fuq, punti 101 et seq). L-adozzjoni tad-deċiżjoni kkontestata hija marbuta mal-eżerċizzju mill-BEI ta’ attivitajiet li jirrigwardaw l-amministrazzjoni Komunitarja u jirrigwardaw, preċiżament, l-intervent ta’ din l-amministrazzjoni bħala awtorità kontraenti u mhux mal-eżerċizzju tal-BEI fl-attivitajiet tiegħu jew fl-operazzjonijiet tiegħu fil-qasam finanzjarju jew fis-swieq finanzjarji. Għalhekk, l-istħarriġ tal-legalità li tista’ tagħmel il-Qorti Ġenerali fuq il-bażi tal-Artikolu 225(1) KE u tal-Artikolu 230 KE, anki jekk a priori huwa usa’ minn dak li l-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita fuq id-deliberazzjonijiet tal-Kumitat ta’ Tmexxija tal-BEI fuq il-bażi tal-Artikolu 237(ċ) KE ma jistax, madankollu, jitqies bħala ta’ tali natura li jaffettwa l-awtonomija operattiva u istituzzjonali li jgawdi l-BEI fl-għoti ta’ self u garanziji u tal-finanzjament tagħhom, partikolarment b’rikors lejn is-swieq tal-kapitali, jew li jaffettwa r-reputazzjoni tal-BEI jew il-kredibbiltà tiegħu bħala korp indipendenti fis-swieq finanzjarji. Fil-fatt, għandu jiġi rrilevat li l-BEI jsostni huwa stess, li l-Qorti Ġenerali hija kompetenti li tisma’ din it-talba għal annullament fuq il-bażi tal-Artikolu 225(1) KE u tal-Artikolu 230 KE. Għalhekk ma jikkunsidrax li l-istħarriġ tal-legalità li l-Qorti Ġenerali teżerċita f’dan il-kuntest jista’ jippreġudika l-awtomonija operattiva u istituzzjonali li għandu skont it-Trattat KE u l-Istatut tiegħu.

52 Għalhekk, il-ħtieġa ta’ kontroll komplet tal-legalità tal-atti Komunitarji tirrikjedi l-interpretazzjoni tal-Artikolu 225(1) KE u l-Artikolu 230 KE fis-sens li ma teskludix il-kompetenza tal-Qorti Ġenerali li tieħu konjizzjoni ta’ rikors għall-annullament ta’ att, dwar it-tmexxija ta’ negozju kurrenti tal-BEI mill-Kumitat ta’ Tmexxija li jipproduċi effetti legali definittivi fir-rigward ta’ terzi.

53 Min-naħa l-oħra, fuq din it-talba għal kumpens għandu jiġi osservat li l-prinċipju tal-ġurisdizzjoni ta’ qorti tal-Unjoni Ewropea u, f’dan il-każ, tal-Qorti Ġenerali biex tieħu konjizzjoni ta’ rikors għal danni mhux kuntrattwali, ippreżentat kontra l-BEI ma huwiex speċifikament solvut fit-testi. Fin-nuqqas ta’ dispożizzjonijiet speċifiċi, il-kwistjoni dwar jekk il-Qorti tal-Ġustizzja u, f’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali humiex kompetenti jieħdu konjizzjoni ta’ din it-talba għal kumpens imressqa kontra l-BEI jiddependi mill-interpretazzjoni tal-Artikolu 225(1) KE, tal-Artikolu 235 KE u tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE.

54 Fl-ewwel lok, għandu jiġi nnotat li l-Qorti tal-Ġustizzja diġà rrikonoxxiet li hija kompetenti biex tiddeċiedi dwar rikors għad-danni ppreżentat kontra l-BEI, fuq il-bażi tal-Artikolu 178 KEE u tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 215 KEE (li saru l-Artikolu 235 KE u t-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE). Hija ġġustifikat il-kompetenza tagħha bil-fatt li l-att allegatament illegali kien jirriżulta mill-eżekuzzjoni ta’ kuntratt ta’ finanzjament konkluż mill-BEI bħala mandatarju tal-Komunità u għan-nom tagħha, fl-eżerċizzju ta’ kompetenzi li ċerti dispożizzjonijiet jagħtuh fir-rigward tal-għoti u l-amministrazzjoni ta’ kapital ta’ riskju ffinanzjat mill-baġit Komunitarju, li l-BEI kien, huwa stess, korp li, skont it-Trattat KE jidħol fil-kuntest Komunitarju u li l-atti u l-ommissjonijiet tal-BEI fl-implementazzjoni ta’ dan il-kuntratt ta’ finanzjament kienu attribwibbli lill-Komunità (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-2 ta’ Diċembru 1992, SGEEM u Etroy vs Il-BEI, punt 31 iktar ’il fuq, punti 4 u 12 sa 15, u tal-25 ta’ Mejju 1993, SGEEM u Etroy vs Il-BEI, C‑370/89, Ġabra p. I‑2583, punt 24). F’dan il-kuntest, il-Qorti tal-Ġustizzja osservat li “l-kelma ‘istituzzjoni’ użata fit-tieni paragrafu tal-Artikolu 215 tat-Trattat [KEE] ma għandhiex tinftiehem bħala li tirrigwarda biss l-istituzzjonijiet tal-Komunità enumerati fl-Artikolu 4(1) tat-Trattat [KEE], imma tkopri wkoll, fir-rigward tas-sistema tar-responsabbiltà mhux kuntrattwali stabbilita mit-Trattat [KEE], il-korpi Komunitarji bħall-[BEI]” (sentenza tat-2 ta’ Diċembru 1992, SGEEM u Etroy vs Il-BEI, punt 31 iktar ’il fuq, punt 16).

55 Fit-tieni lok, għandu jittieħed inkunsiderazzjoni l-fatt li filwaqt li taħt is-sistema ta’ rimedji legali stabbilita mit-Trattat KE, ir-rikors għad-danni jikkostitwixxi rimedju ta’ dritt awtonomu fir-rigward tar-rikors għal annullament, jibqa’ l-fatt, madankollu, li f’dan il-każ hemm rabta diretta bejn it-talba għad-danni u t-talba għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, billi fir-rikors hemm ippreċiżat li “t-talba għad-danni, li hija bbażata fuq l-Artikoli 235 u 288 KE tistrieħ fuq in-natura illegali tad-deċiżjoni kkontestata”, b’mod li t-talba għad-danni tidher bħala aċċessorja għat-talba għal annullament. Barra minn hekk, jirriżulta mir-rikors li t-talba għad-danni hija għal ħlas ta’ somma li tikkorrispondi eżattament għall-“profitt gross stmat li r-rikorrenti kienet tirċievi […] kieku l-kuntratt kien ngħata lilha”, jiġifieri d-drittijiet li r-rikorrenti tikkunsidra li ġiet miċħuda minnhom minħabba d-deċiżjoni kkontestata. Għalhekk, it-talba għall-kumpens fil-verità trid twarrab l-effetti legali tad-deċiżjoni kkontestata fuq ir-rikorrenti u, jekk tintlaqa’, jkollha l-effett li tinnewtralizza dawk l-effetti legali.

56 Skont ġurisprudenza stabbilita sew (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas-26 ta’ Frar 1986, Krohn Import-Export vs Il-Kummissjoni, 175/84, Ġabra p. 753, punti 32 u 33; sentenzi tal-Qorti Ġenerali, tal-15 ta’ Marzu 1995, Cobrecaf et vs Il-Kummissjoni, T‑514/93, Ġabra p. II‑621, punt 59, u tas-17 ta’ Ottubru 2002, Astipesca vs Il-Kummissjoni, T‑180/00, Ġabra p. II‑3985, punt 139), għandhom jitqiesu r-“rabta diretta” jew il-“komplementarjetà” li jeżistu, f’dan il-każ, bejn ir-rikors għal annullament u r-rikors għad-danni kif ukoll in-natura aċċessorja tat-tieni fir-rigward tal-ewwel fl-istadju tal-kunsiderazzjoni u l-ammissibbiltà ta’ dawn ir-rikorsi, sabiex jiġi evitat li l-eżitu tar-rikors għad-danni jiġi disassoċjat artifiċjalment minn dak tar-rikors għal annullament, li tiegħu huwa sempliċiment aċċessorju jew kumplementari.

57 Fit-tielet lok, għandu jiġi enfasizzat li, sa fejn id-danni li allegatament ġew ikkawżati mill-BEI lir-rikorrenti joriġinaw mill-eżerċizzju mill-BEI ta’ attivitajiet dwar l-eżekuzzjoni ta’ missjonijiet tal-amministrazzjoni Komunitarja u, iktar preċiżament, jirrigwardaw l-intervent ta’ din l-amministrazzjoni bħala awtorità kontraenti u li dawk id-danni ma jirriżultawx, għalhekk, mill-attivitajiet tal-BEI jew mill-operazzjonijiet tiegħu fil-qasam finanzjarju jew fis-swieq finanzjarji, l-istħarriġ li l-Qorti Ġenerali tista’ tagħmel abbażi tal-Artikolu 225(1) KE, tal-Artikolu 235 KE u tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE ma jistax jiġi kkunsidrat bħala ta’ natura li jpoġġi fid-dubju l-awtonomija funzjonali u istituzzjonali tal-BEI u li jippreġudika r-reputazzjoni ta’ dan tal-aħħar bħala korp indipendenti fis-swieq finanzjarji. Fil-fatt, il-BEI jsostni huwa stess li l-Qorti Ġenerali tista’ tiddeċiedi din it-talba għad-danni mressqa fil-konfront tiegħu, fuq il-bażi tal-Artikolu 225(1) KE, tal-Artikolu 235 KE u tal-Artikolu 288 KE u mkien ma sostna li stħarriġ bħal dan seta’ jippreġudika l-awtonomija operattiva u istituzzjonali tiegħu.

58 Għalhekk, il-Qorti Ġenerali hija kompetenti biex tiddeċiedi wkoll fuq it-talba għad-danni mressqa kontra l-BEI, fuq il-bażi tal-Artikolu 225(1) KE, tal-Artikolu 235 KE u tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 288 KE meta tali talba jkollha natura aċċessorja fir-rigward ta’ talba għal annullament, hija stess ammissibbli, ta’ att tal-BEI li jipproduċi effetti ta’ dritt definittivi fir-rigward ta’ terzi.

59 Minn dan jirriżulta li l-Qorti Ġenerali hija kompetenti biex tieħu konjizzjoni ta’ dan ir-rikors kollu kemm hu.

Fuq l-interess tar-rikorrenti li taġixxi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata

L-argumenti tal-partijiet

60 Mistoqsi fuq dan il-punt matul is-seduta, il-BEI kkonferma li d-deċiżjoni kkontestata kienet ġiet eżegwita peress li l-kuntratt qafas kien ġie konkluż mal-offerent magħżul u eżegwit parzjalment. Għaldaqstant, ikkunsidra li ma kienx iktar f’pożizzjoni li jeżegwixxi xi annullament eventwali tad-deċiżjoni kkontestata, bħal ftuħ mill-ġdid tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti. Madankollu, speċifika li ma kienx ser jikkontesta l-ammissibbiltà ta’ dan ir-rikors minħabba xi nuqqas ta’ interess tar-rikorrenti li taġixxi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Barra minn hekk, qal ukoll li filwaqt li kien possibbli li fit-teorija l-offerent mhux magħżul li għamel il-kawża jitpoġġa kemm jista’ jkun fil-pożizzjoni oriġinali tiegħu bil-ħlas ta’ kumpens, il-kundizzjonijiet għall-ħlas ta’ dan il-kumpens ma ġewx sodisfatti f’dan il-każ billi r-rikorrenti ma sofriet l-ebda dannu reali minħabba d-deċiżjoni kkontestata.

61 Matul is-seduta, ir-rikorrenti sostniet li kienet kisbet diversi annullamenti, parzjali jew totali, ta’ deċiżjonijiet ta’ għoti mingħajr ma l-istituzzjonijiet li kienu adottaw dawn id-deċiżjonijiet irreaġixxew b’mod sodisfaċenti għal dawn l-annullamenti. Barra minn hekk, qalet li kellha interess doppju biex taġixxi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Minn naħa, sa fejn hija pparteċipat fi proċeduri għall-għoti ta’ kuntratti pubbliċi, hija ppretendiet li għandha interess biex l-illegalitajiet li jivvizzjaw id-deċiżjoni kkontestata jiġu kkonstatati sabiex jiġi evitat li illegalitajiet bħal dawn jiġu ripetuti. Min-naħa l-oħra, hija sostniet li għandha interess li jiġu kkonstatati dawn l-illegalitajiet sabiex jinkiseb kumpens.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

62 Skont ġurisprudenza stabbilita, rikors għal annullament imressaq minn persuna fiżika jew ġuridika huwa ammissibbli biss sa fejn din il-persuna għandha interess li l-att ikkontestat jiġi annullat, li jippresupponi li l-annullament tal-att ikkontestat jista’ jkollu, minnu nnifsu, konsegwenzi legali u li r-rikors b’hekk jista’, bl-eżitu tiegħu, jipprovdi benefiċċju lill-parti li ppreżentatu (sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-10 ta’ Diċembru 2009, Antwerpse Bouwwerken vs Il-Kummissjoni, T‑195/08, Ġabra p. II‑4439, punt 33). Il-kundizzjonijiet ta’ ammissibbiltà ta’ rikors, partikolarment jekk hemmx interess ġuridiku, jirrigwardaw finijiet ta’ inammissibbiltà ta’ ordni pubbliku, u hija l-Qorti Ġenerali li għandha tivverifika ex officio jekk ir-rikorrent għandux interess li jikseb l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata (ara d-digriet tal-Qorti Ġenerali tal-10 ta’ Marzu 2005, Gruppo ormeggiatori del porto di Venezia vs Il-Kummissjoni, T‑228/00, Ġabra p. II‑787, punt 22, u l-ġurisprudenza ċċitata). Din il-ġurisprudenza tapplika, b’analoġija, għat-talbiet għal annullament ifformulati fil-kuntest ta’ rikors li fih, b’mod aċċessorju, talba għad-danni.

63 F’din il-kawża, għandu jiġi vverifikat ex officio jekk annullament eventwali tad-deċiżjoni kkontestata jistax jikseb vantaġġ lir-rikorrenti, anki jekk il-proċedura ta’ sejħa għal offerti ma tistax terġa’ tinfetaħ u, fiċ-ċirkustanzi preżenti, il-partijiet jaqblu li, billi l-kuntratt ġie ffirmat u implementat parzjalment, ma għadx hemm possibbiltà li r-rikorrenti tista’ tingħata l-kuntratt inkwistjoni mill-BEI.

64 Jirriżulta mill-ġurisprudenza li, anki fl-ipoteżi fejn deċiżjoni ta’ għoti kienet ġiet eżegwita kompletament favur kompetituri oħrajn, offerent ikollu interess fl-annullament ta’ din id-deċiżjoni, kemm sabiex jitpoġġa mill-awtorità kontraenti fl-istat oriġinali tiegħu, kif ukoll sabiex, għall-futur, l-awtorità kontraenti tagħmel tibdil xieraq fil-proċeduri ta’ sejħa għal offerti, fil-każ fejn dawn jiġu rrikonoxxuti bħala li jmorru kontra ċerti rekwiżiti legali (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Simmenthal vs Il-Kummissjoni, punt 32 iktar ’il fuq, punt 32, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-14 ta’ Ottubru 1999, CAS Succhi di Frutta vs Il-Kummissjoni, T‑191/96 u T‑106/97, Ġabra p. II‑3181, punt 63).

65 Il-fatt li kuntratt dwar l-eżekuzzjoni ta’ kuntratt pubbliku ġie ffirmat, u anki eżegwit, qabel ma ngħatat id-deċiżjoni li ġġib fit-tmiem ir-rikors prinċipali, ippreżentat minn offerent mhux magħżul kontra d-deċiżjoni ta’ għoti ta’ dan il-kuntratt, u l-fatt li l-awtorità kontraenti hija kuntrattwalment marbuta mal-offerent magħżul ma jipprekludix l-obbligu li għandha l-awtorità kontraenti, jekk ir-rikors prinċipali jintlaqa’, skont l-Artikolu 233 KE, li tiddeċiedi l-miżuri meħtieġa biex tiġi żgurata protezzjoni xierqa tal-interessi tal-offerent mhux magħżul (ara, f’dan is-sens, id-digriet tal-President tal-Qorti Ġenerali tal-10 ta’ Novembru 2004, European Dynamics vs Il-Kummissjoni, T‑303/04 R, Ġabra p. II‑3889, punt 83).

66 Meta, wara rikors ta’ offerent mhux magħżul ta’ kuntratt pubbliku, id-deċiżjoni ta’ għoti tiġi annullata, imma l-awtorità kontraenti ma tkunx għadha f’pożizzjoni li terġa’ tiftaħ il-proċedura ta’ sejħa għal offerti għall-kuntratt pubbliku inkwistjoni, l-interessi ta’ dan l-offerent jistgħu jiġu ssalvagwardati, pereżempju, b’kumpens monetarju li jikkorrispondi għat-telf tal-possibbiltà li jingħatalu l-kuntratt jew, jekk jista’ jiġi stabbilit b’mod ċert li l-offerent kellu jingħatalu l-kuntratt, għat-telf tal-qligħ (ara, f’dan is-sens, id-digrieti tal-President tal-Qorti Ġenerali tat-2 ta’ Mejju 1994, Candiotte vs Il-Kunsill, T‑108/94 R, Ġabra p. II‑249, punt 27; tal-20 ta’ Lulju 2000, Esedra vs Il-Kummissjoni, T‑169/00 R, Ġabra p. II‑2951, punt 51, u European Dynamics vs Il-Kummissjoni, punt 65 iktar ’il fuq, punt 83). Fil-fatt mill-ġurisprudenza l-iktar reċenti jirriżulta li jista’ jingħata valur ekonomiku għat-telf tal-opportunità li wieħed jingħata kuntratt pubbliku subit mill-offerent mhux magħżul ta’ dak il-kuntratt minħabba deċiżjoni illegali (ara, f’dan s-sens, id-digrieti tal-President tal-Qorti Ġenerali tal-25 ta’ April 2008, Vakakis vs Il‑Kummissjoni, T‑41/08 R, mhux ippubblikata fil-Ġabra, punti 66 u 67, u l-ġurisprudenza ċċitata, u tal-20 ta’ Jannar 2010, Agriconsulting Europe vs Il-Kummissjoni, T‑443/09 R, mhux ippubblikata fil-Ġabra, punti 32 sa 34, u l-ġurisprudenza ċċitata)

67 F’din il-kawża, ir-rikorrenti għandha interess li taġixxi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata sabiex, skont l-obbligu li jirriżulta mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 233 KE, terġa’ titqiegħed fl-istat oriġinali tagħha mill-BEI u dan, jekk ikun il-każ, jista’ jieħu l-forma ta’ kumpens monetarju li jikkorrispondi għat-telf ta’ opportunità tagħha li tingħata l-kuntratt. Filwaqt li r-rikorrenti ressqet talba għad-danni li tista’ tirriżulta fi ħlas ta’ somma flus, f’forma ta’ kumpens, għandu jingħad li din it-talba ma tirrigwardax it-telf tal-opportunità li tieħu l-kuntratt imma t-telf ta’ dħul li jikkorrispondi għall-profitt li setgħet għamlet kieku eżegwiet il-kuntratt (ara l-punt 210 iktar ’l isfel). Jirriżulta li din it-talba għad-danni tista’ tiġi miċħuda mingħajr ma dan jippreġudika l-possibbiltà, għar-rikorrenti, li tikseb, jekk ikun il-każ, kumpens monetarju għat-telf tal-opportunità li jingħatalha l-kuntratt biex titqiegħed fl-istat oriġinali, skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 266 TFUE.

68 Jirriżulta minn dak li ntqal iktar ’il fuq li t-talba għal annullament tista’, fl-eżitu tagħha, tkun ta’ benefiċċju għar-rikorrenti b’mod li din tal-aħħar għandha interess li taġixxi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata.

Fuq in-nuqqas ta’ kontestazzjoni tal-formula użata waqt l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti matul il-proċedura ta’ sejħa għal offerti

L-argumenti tal-partijiet

69 Il-BEI jsostni li ma huwiex ammissibbli li r-rikorrenti tikkontesta l-formula użata matul l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti billi naqset li tagħmel dan f’ħin xieraq, jiġifieri qabel id-data tal-għeluq tas-sottomissjoni tal-offerti.

70 Ir-rikorrenti titlob li l-eċċezzjoni tal-inammissibbiltà mqajma f’dan ir-rigward mill-BEI għandha tiġi miċħuda.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

71 L-eċċezzjoni preżenti tal-inammissibbiltà tirrigwarda, fil-prattika, it-tielet u r-raba’ motiv tat-talba għal annullament, fejn ir-rikorrenti tikkontesta l-legalità tal-kriterju tal-għoti bl-isem “Kapaċità li jiġi pprovdut tim ta’ persunal mir-riżorsi proprji”, kif ukoll il-ħames motiv tat-talba għal annullament, li bih ir-rikorrenti tikkontesta l-legalità tal-piżijiet applikati għall-kriterji ta’ għoti, jiġifieri 75 % tal-punti għall-kriterji tekniċi u 25 % tal-punti għall-kriterju finanzjarju.

72 Huwa minnu li, billi tikkontesta l-formula użata matul l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti, ir-rikorrenti qed tikkontesta inċidentalment il-legalità tal-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt. Għalhekk tqum il-mistoqsija f’dan il-każ jekk dokument ta’ sejħa għal offerti, bħalma huma l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt inkwistjoni, huwiex att li jista’ jkun is-suġġett ta’ rikors dirett taħt ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 230 KE, u għaldaqstant, jekk ir-rikorrenti kellhiex taġixxi, fuq il-bażi ta’ din id-dispożizzjoni u fit-terminu ta’ xahrejn stabbilit fil-ħames paragrafu ta’ din id-dispożizzjoni, kontra l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt.

73 L-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala att li jikkonċerna kull offerent b’mod individwali. Fil-fatt, l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt, bħad-dokumenti kollha ta’ sejħa għal offerti maħruġa mill-awtorità kontraenti u li jagħmlu parti minnhom, japplikaw għal sitwazzjonijiet stabbiliti oġġettivament u jinvolvu effetti legali fil-konfront tal-kategoriji ta’ persuni previsti b’mod ġenerali u astratt. Għaldaqstant, huma għandhom natura ġenerali u ma jistax jiġi kkunsidrat li l-komunikazzjoni individwali tagħhom lill-offerenti mill-awtorità kontraenti tippermetti li tiġi individwalizzata, fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 230 KE, kull waħda minn dawn l-impriżi meta mqabbla mal-persuni l-oħra kollha (sentenza tal-Qorti Ġenerali, tal-21 ta’ Mejju 2008, Belfass vs Il-Kunsill, T‑495/04, Ġabra p. II‑781, punti 36 sa 42).

74 F’dan il-każ, id-deċiżjoni kkontestata kienet għalhekk l-ewwel att kontestabbli mir-rikorrenti u, għaldaqstant, l-ewwel att li awtorizzaha tikkontesta inċidentalment il-legalità tal-formula użata matul l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti li kienu ntgħażlu mill-BEI fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt.

75 Għalhekk il-BEI ma huwiex korrett meta jeċċepixxi n-natura allegatament tardiva tal-kontestazzjoni mir-rikorrenti fil-kuntest tar-rikors preżenti u, inċidentalment, tal-legalità tal-formula użata matul l-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti li stabbilixxa l-BEI fl-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt.

76 Għaldaqstant, għandu jiġi kkonstatat li t-tielet, ir-raba’ u l-ħames motiv tat-talba għal annullament huma ammissibbli u l-eċċezzjoni tal-inammissibbiltà mqajma mill-BEI f’dan ir-rigward għandha tiġi miċħuda.

Fuq in-nuqqas ta’ ċarezza tat-talba għad-danni

L-argumenti tal-partijiet

77 Il-BEI jsostni li, skont ir-rekwiżiti tal-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura, it-talba għad-danni hija inammissibbli billi t-tliet kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 288(2) KE biex ikun hemm ir-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Komunità, ma humiex imsemmija, f’dan il-każ, fir-rikors u li r-rikorrenti ma tgħidx li dawn il-kundizzjonijiet huma sodisfatti. Skont hu, ir-rikors ma huwiex preċiż fir-rigward tal-illegalitajiet li jivvizzjaw il-proċedura ta’ sejħa għal offerti, fir-rigward tal-eżistenza ta’ rabta kawżali bejn dawn l-illegalitajiet u l-preġudizzju allegat mir-rikorrenti u fir-rigward tan-natura u l-ammont eżatt tad-danni mitluba. Għalhekk, fid-dawl tal-ġurisprudenza applikabbli (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tat-2 ta’ Diċembru 1971, Zuckerfabrik Schöppenstedt vs Il-Kunsill, 5/71, Ġabra p. 975, u s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tat-23 ta’ Settembru 1994, An Taisce u WWF UK vs Il-Kummissjoni, T‑461/93, Ġabra p. II‑733, punti 42 u 43), talba bħal dik għandha tiġi miċħuda bħala inammissibbli.

78 Essenzjalment, ir-rikorrenti tikkunsidra li l-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura ma nkisirx u li l-elementi li jippermettu l-identifikazzjoni tat-tliet kundizzjonijiet sabiex ikun hemm ir-responsabbiltà mhux kuntrattwali tal-Komunità, prevista fl-Artikolu 28(2) KE, issemmew fir-rikors.

Il-kunsiderazzjoni tal-Qorti Ġenerali

79 F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li bis-saħħa tal-Artikolu 21 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja u tal-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura, kull rikors għandu jinkludi s-suġġett tal-kawża u s-sunt tal-motivi invokati. Din l-indikazzjoni għandha tkun ċara u preċiża biżżejjed li tippermetti li l-konvenuta tipprepara d-difiża tagħha u li l-Qorti Ġenerali tiddeċiedi fuq ir-rikors, jekk hemm bżonn, mingħajr informazzjoni oħra. Sabiex tkun iggarantita ċ-ċertezza legali u l-amministrazzjoni tajba tal-ġustizzja huwa meħtieġ, sabiex rikors jitqies ammissibbli, li jiġu indikati l-punti essenzjali ta’ fatt u ta’ liġi li fuqhom dan huwa bbażat, tal-inqas fil-qosor, iżda b’mod koerenti u li jiftiehem, fit-test stess tar-rikors (ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tat-3 ta’ Frar 2005, Chiquita Brands et vs Il‑Kummissjoni, T‑19/01, Ġabra p. II‑315, punt 64 u l-ġurisprudenza ċċitata).

80 Biex jissodisfa dawn ir-rekwiżiti, rikors li jitlob kumpens għad-danni kkawżati minn istituzzjoni jew kwalunkwe korp jew aġenzija Komunitarja għandu jkollu l-elementi li jippermettu l-identifikazzjoni tal-aġir li r-rikorrent jilmenta dwaru fil-konfront ta’ din l-istituzzjoni, dan il-korp jew aġenzija, ir-raġunijiet għaliex jikkunsidra li teżisti rabta kawżali bejn dan l-aġir u l-preġudizzju li allegatament sofra, kif ukoll in-natura u l-portata ta’ dan il-preġudizzju (ara s-sentenzi tal-Qorti Ġenerali, tat-18 ta’ Settembru 1996, Asia Motor France et vs Il-Kummissjoni, T‑387/94, Ġabra p. II‑961, punt 107; tal-10 ta’ Lulju 1997, Guérin automobiles vs Il-Kummissjoni, T‑38/96, Ġabra p. II‑1223, punt 42, u Chiquita Brands et vs Il‑Kummissjoni, punt 79 iktar ’il fuq, punt 65, u l-ġurisprudenza ċċitata).

81 Mir-rikors jirriżulta li “t-talba għad-danni hija bbażata fuq l-Artikoli 235 u 288 KEE minħabba d-deċiżjoni illegali kkontestata, […] li huwa s-suġġett ta’ dan ir-rikors”. Isegwi li din it-talba hija bbażata b’mod ċar fuq l-illegalitajiet invokati fil-kuntest tat-talba għal annullament. Jirriżulta wkoll mir-rikors li r-“rikorrenti titlob kumpens finanzjarju ta’ 50 % ta’ EUR 3.88 miljun, jiġifieri EUR 1.94 miljun mill-BEI, li huwa l-ammont stmat tar-riżultat gross li r-rikorrenti kienet tirċievi fil-kuntest tal-proċedura msemmija iktar ’il fuq li kieku l-kuntratt kien jingħata lilha”. Isegwi li r-rikors fih elementi li jippermettu l-identifikazzjoni tan-natura u l-portata tal-preġudizzju invokat. Barra minn hekk, fir-rikors, ir-rikorrenti tipprovdi spjegazzjonijiet fuq il-mod kif din is-somma ġiet ikkalkolata. Għalhekk, anki għalkemm ir-rikorrenti ma tiddedikax parti speċifika tar-rikors għall-kwistjoni tar-rabta kawżali bejn l-illegalità u d-danni li tinvoka, ir-rikors fih l-elementi li jippermettu l-identifikazzjoni tar-raġunijiet għaliex ir-rikorrenti tikkunsidra li teżisti rabta kawżali bejn l-aġir u l-preġudizzju li hija tgħid li sofriet, jiġifieri, f’dan il-każ, li r-rabta kawżali tirriżulta, fl-opinjoni tagħha, mill-fatt li d-deċiżjoni kkontestata pprekludietha milli tingħata l-kuntratt u tikkonkludi mal-BEI ftehim qafas li jirrigwarda l-eżekuzzjoni ta’ dan il-kuntratt.

82 F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi deċiż li t-talba għad-danni hija ammissibbli u għalhekk tiġi miċħuda l-eċċezzjoni tal-inammissibbiltà mqajma f’dan ir-rigward mill-BEI.

2. Fuq il-mertu

Fuq id-dritt applikabbli

L-argumenti tal-partijiet

83 Ir-rikorrenti tikkunsidra li, bħala awtorità kontraenti, il-BEI huwa obbligat li jaġixxi skont id-dispożizzjonijiet tal-“Gwida għall-għoti ta’ kuntratti – Gwida għall-għoti ta’ kuntratti għal servizzi, għal provvisti u għal xogħlijiet mill-BEI għalih innifsu”, fil-verżjoni fis-seħħ fil-mument tal-fatti (iktar ’il quddiem il-“Gwida”) kif ukoll li jirrispetta l-prinċipji ġenerali u d-dritt applikabbli għall-proċeduri ta’ sejħa għal offerti. Barra minn hekk, għalkemm id-Direttiva 2004/18/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-31 ta’ Marzu 2004, fuq koordinazzjoni ta’ proċeduri għall-għoti ta’ kuntratti għal xogħlijiet pubbliċi, kuntratti għal provvisti pubbliċi u kuntratti għal servizzi pubbliċi [kuntratti pubbliċi għal xogħlijiet, għal provvisti u għal servizzi] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 7, p. 132) ma kinitx tapplika, bħala tali, għall-proċeduri ta’ sejħa għal offerti tal-BEI, jirriżulta mill-introduzzjoni tal-Gwida li din id-direttiva tikkostitwixxi riferiment xieraq biex jiġu kkunsidrati d-dispożizzjonijiet tal-Gwida li huma ispirati minnhom. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali kienet aċċettat diġà li tistħarreġ il-legalità ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar l-għoti ta’ kuntratt pubbliku fir-rigward ta’ dispożizzjonijiet tad-Direttiva tal-Kunsill 92/50/KEE, tat-18 ta’ Ġunju 1992, relatata mal-koordinazzjoni ta’ proċeduri għall-għoti ta’ kuntratti tas-servizz pubbliku [kuntratti pubbliċi għal servizzi] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 1, p. 322) kif emendata mid-Direttiva tal-Kunsill u tal-Parlament Ewropew 97/52/KE, tat-13 ta’ Ottubru 1997, li temenda d-Direttivi […] 93/36/KEE u 93/37/KEE dwar il-koordinazzjoni tal-proċeduri għall-għoti ta’ […] kuntratti ta’ provvisti pubbliċi u kuntratti għal xogħlijiet pubbliċi [kuntratti pubbliċi għal provvisti u kuntratti pubbliċi għal xogħlijiet] rispettivament (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 3, p. 3) (sentenza tal-Qorti Ġenerali, tat-12 ta’ Marzu 2008, Evropaïki Dynamiki vs Il-Kummissjoni, T‑345/03, Ġabra p. II‑341, punt 206).

84 Il-BEI joġġezzjona li d-Direttiva 2004/18 ma tapplikax fil-konfront tiegħu u jżid jgħid li l-ġurisprudenza applikabbli għall-proċeduri ta’ sejħa għal offerti tirrigwardah biss sa fejn hija tinterpreta dispożizzjonijiet li japplikaw huma stess. Mill-ġurisprudenza jirriżulta (sentenzi tal-Qorti Ġenerali Sogelma vs AER, punt 31 iktar ’il fuq, punt 115, u tal-10 ta’ Settembru 2008, Evropaïki Dynamiki vs Il-Kummissjoni, T‑59/05, mhux ippubblikata fil-Ġabra, punti 46 u 47) li d-Direttiva 2004/18, kif ukoll id-Direttiva 92/50, li tħassarha u tissostitwixxiha, ma japplikawx għall-kuntratti pubbliċi konklużi għaliha nnifisha minn istituzzjoni, korp jew aġenzija tal-Komunità sakemm id-dispożizzjonijiet tagħha jgħidu espressament li japplikaw għal dawn tal-aħħar.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali

85 L-argumenti tal-partijiet iqajmu l-kwistjoni dwar liema huma r-regoli li jirregolaw l-għoti ta’ kuntratti pubbliċi għal xogħlijiet, għal provvisti jew għal servizzi li l-BEI jikkonkludi għalih innifsu, bi ħlas u bl-użu ta’ riżorsi tiegħu proprji.

86 Il-BEI għandu awtonomija finanzjarja peress li jiffunzjona skont l-Artikolu 267 KE “billi jirrikorri għas-suq kapitali u billi jagħmel użu mir-riżorsi tiegħu proprji” (ara, f’dan is-sens, is-sentenza, tal-10 ta’ Lulju 2003, Il‑Kummissjoni vs Il-BEI, punt 42, iktar ’il fuq, punt 101 u 128) u mhux fuq il-baġit Komunitarju, anki għalkemm huwa jiġġestixxi fondi ġejjin minn dan il-baġit bħala mandatarju tal-Komunità u għan-nom tagħha u, għaldaqstant, parti mill-attivitajiet tiegħu titwettaq mill-użu ta’ fondi Komunitarji. Madankollu, f’dan il-każ ir-rikors jikkonċerna proċedura ta’ sejħa għal offerti, iffinanzjata mir-riżorsi proprji tal-BEI.

87 Proċedura bħal din ma hijiex suġġetta la għad-dispożizzjonijiet tat-Titolu IV tat-tieni parti tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1605/2002, tal-25 ta’ Ġunju 2002, fuq ir-Regolamenti Finanzjaru li jgħodd għall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 4, p. 74) kif emendat (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Finanzjarju”), u lanqas, a fortiori, għad-dispożizzjonijiet tat-Titolu III tat-tieni parti tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE, EURATOM) Nru 2342/2002, tat-23 ta’ Diċembru 2002, li jippreskrivi regoli ddettaljati għall-implimentazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill Nru 1605/2002 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 4, p. 145) kif emendat (iktar ’il quddiem ir-“Regoli għall-Implementazzjoni”. Fil-fatt, dawn id-dispożizzjonijiet ma japplikawx ħlief għall-“baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej” u kif jirriżulta mill-Artikolu 88(1) tar-Regolament Finanzjarju, il-kuntratti pubbliċi rregolati mir-Regolament Finanzjarju huma kuntratti pubbliċi li huma ffinanzjati, totalment jew parzjalment, minn dan il-baġit ġenerali (ara s-sentenza tal-Qorti Ġenerali, tat-8 ta’ Mejju 2007, Citymo vs Il-Kummissjoni, T‑271/04, Ġabra p. II‑1375, punt 121).

88 Madankollu jibqa’ l-fatt li l-proċeduri ta’ għoti tal-kuntratti pubbliċi tal-BEI għandhom jikkonformaw mar-regoli fundamentali tat-Trattat KE u mal-prinċipji ġenerali tad-dritt dwar, b’mod partikolari, il-moviment liberu tal-merkanzija (Artikolu 28 KE), id-dritt ta’ stabbiliment (Artikolu 43 KE), il-libertà li jiġu pprovduti servizzi (Artikolu 49 KE), in-nondiskriminazzjoni u l-ugwaljanza fit-trattament, it-trasparenza u l-proporzjonalità. Fil-fatt jirriżulta minn ġurisprudenza stabbilita sew, għal dak li jirrigwarda l-proċeduri ta’ għoti ta’ kuntratti pubbliċi Komunitarji, li l-awtorità kontraenti hija suġġetta għar-regoli fundamentali tat-Trattat KE, għall-prinċipji ġenerali tad-dritt kif ukoll għall-għanijiet tal-Karta.

89 Barra minn hekk, anki għalkemm id-direttivi dwar l-għoti tal-kuntratti pubbliċi għal xogħlijiet, għal provvisti u għal servizzi jirregolaw biss il-kuntratti mogħtija minn korpi jew awtoritajiet kontraenti tal-Istati Membri u ma humiex direttament applikabbli għall-kuntratti pubbliċi mogħtija mill-amministrazzjoni Komunitarja, ir-regoli jew il-prinċipji stabbiliti jew li jirriżultaw mill-qafas ta’ dawk id-direttivi jistgħu jintużaw kontra l-amministrazzjoni msemmija meta huma stess jidhru sempliċiment li huma espressjoni speċifika tar-regoli fundamentali tat-Trattat KE u tal-prinċipji ġenerali tal-liġi li huma applikabbli direttament għall-amministrazzjoni Komunitarja (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tad-9 ta’ Settembru 2003, Rinke, C‑25/02, Ġabra p. I‑8349, punti 25 sa 28). Fil-fatt, f’komunità tad-dritt, l-applikazzjoni uniformi tad-dritt hija rekwiżit fundamentali (sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas-6 ta’ Diċembru 2005, ABNA et, C‑453/03, C‑11/04, C‑12/04 u C‑194/04, Ġabra p. I‑10423, punt 104) u kull persuna hija suġġetta għall-prinċipju ta’ osservanza tal-legalità. Għalhekk, l-istituzzjonijiet huma obbligati li jirrispettaw ir-regoli tat-Trattat KE u l-prinċipji ġenerali tad-dritt li japplikaw għalihom, bl-istess mod bħal kull persuna oħra (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, tas-17 ta’ Diċembru 1998, Baustahlgewebe vs Il-Kummissjoni, C‑185/95 P, Ġabra p. I‑8417, punti 18 sa 21, u s-sentenza Antwerpse Bouwwerken vs Il-Kummissjoni, punt 62 iktar ’il fuq, punt 55). Barra minn hekk, ir-regoli jew prinċipji stabbiliti jew li jirriżultaw fil-kuntest ta’ dawn id-direttivi jistgħu jiġu invokati kontra l-amministrazzjoni Komunitarja meta, fl-eżerċizzju tal-awtonomija operattiva u istituzzjonali tagħha u fil-limiti tas-setgħat li jagħtiha t-Trattat KE, hija tkun adottat att li jirreferi espressament, biex jirregola l-kuntratti pubbliċi li tikkonkludi għaliha nnifisha, għal ċerti regoli jew ċerti prinċipji ddikjarati fid-direttivi u li minħabba fihom dawn ir-regoli u prinċipji japplikaw skont il-prinċipju patere legem quam ipse fecisti (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja, tal-11 ta’ Lulju 1985, Salerno et vs Il-Kummissjoni u Il-Kunsill, 87/77, 130/77, 22/83, 9/84 u 10/84, Ġabra p. 2523, punti 52, 56 u 57, u tad-29 ta’ April 2004, Il-Kummissjoni vs CAS Succhi di Frutta, C‑496/99 P, Ġabra p. I‑3801, punti 113 sa 115). Meta l-att inkwistjoni jeħtieġ interpretazzjoni, għandu jiġi interpretat, sa fejn ikun possibbli, fis-sens ta’ applikazzjoni uniformi tad-dritt Komunitarju u tal-konformità tiegħu mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat KE u tal-prinċipji ġenerali tad-dritt (ara s-sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja, tal-21 ta’ Marzu 1991, Rauh, C‑314/89, Ġabra p. I‑1647, punt 17, u l-ġurisprudenza ċċitata, u tad-29 ta’ Ġunju 1995, Spanja vs Il-Kummissjoni, C‑135/93, Ġabra p. I‑1651, punt 37).

90 Mill-Gwida jirriżulta li għall-finijiet tal-“osservanza tal-prinċipji fundamentali tal-UE dwar l-għoti tal-kuntratti pubbliċi, u partikolarment il-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament, ta’ nondiskriminazzjoni u ta’ trasparenza” [traduzzjoni mhux uffiċjali] il-BEI ddeċidiet li timplementa proċeduri ta’ sejħa għal offerti li għandhom jippermettu “l-kompetizzjoni fost offerenti kwalifikati u għażla bbażata fuq kunsiderazzjonijiet kemm ta’ prezz kif ukoll ta’ kwalità” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Għaldaqstant, il-BEI kkunsidra li “għalkemm id-Direttiva 2004/18 ma [kinitx] tapplika bħala tali għall-BEI, hija [kienet] tikkostitwixxi riferiment xieraq biex jiġu stabbiliti l-proċeduri tal-[BEI]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Il-punt 2.1 tal-Gwida jgħid b’mod partikolari li “l-BEI japplika l-proċeduri deskritti fid-Direttiva 2004/18 meta jagħti kuntratti li ma humiex esklużi mill-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2004/18 skont id-dispożizzjonijiet tagħha u li l-valur totali stmat mingħajr it-taxxa fuq il-valur miżjud (VAT) huwa daqs jew iktar mill-limiti li ġejjin: a) EUR 206 000 għall-kuntratti għal servizzi […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]. Il-Gwida tagħmel ukoll diversi referenzi għad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2004/18.

91 Il-punti 2.4 u 2.5 tal-Gwida jiddeskrivu fid-dettall l-istadji differenti tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti msemmija fil-punt 2.2.1 ta’ din il-Gwida.

92 F’dan ir-rigward, il-Gwida tistabbilixxi regoli ta’ portata ġenerali li jipproduċu effetti legali fir-rigward ta’ terzi, partikolarment dawk li jiddeċiedu li jippreżentaw offerta għal kuntratt pubbliku ffinanzjat, għal kollox jew parzjalment, mir-riżorsi proprji tal-BEI, u torbot legalment lill-BEI meta dan jiddeċiedi li jikkonkludi kuntratt pubbliku għalih innifsu (ara, f’dan is-sens u b’analoġija, is-sentenza Citymo vs Il-Kummissjoni, punt 87 iktar ’il fuq, punt 122).

93 Jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti li meta l-BEI jintervjeni billi jirrikorri għas-suq tal-kapital u għar-riżorsi tiegħu proprji, partikolarment meta jikkonkludi kuntratti pubbliċi għalih innifsu, huwa suġġett kemm għall-prinċipji ddikjarati fil-punt 88 iktar ’il fuq kif ukoll għad-dispożizzjonijiet tal-Gwida, partikolarment dawk iċċitati fil-punt 91 iktar ’il fuq, kif interpretati fid-dawl tal-prinċipji li dawn id-dispożizzjonijiet jimplementaw u, jekk ikun il-każ, tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2004/18 li għalihom jirreferu dawn id-dispożizzjonijiet.

Fuq it-talba għal annullament

94 Insostenn tat-talba tagħha għal annullament, ir-rikorrenti tinvoka ħames motivi fir-rikors tagħha. L-ewwel motiv huwa bbażat, essenzjalment, fuq il-ksur tal-punt 2.5.2 tal-Gwida, tal-prinċipji ta’ trasparenza u ta’ ugwaljanza fit-trattament kif ukoll id-dritt għal rimedju effettiv. It-tieni motiv jirrigwarda essenzjalment ksur tal-prinċipji ta’ trasparenza u ta’ amministrazzjoni tajba, tal-obbligu li jiġu motivati d-deċiżjonijiet li jikkawżaw preġudizzju, kif ukoll id-dritt għal rimedju effettiv. It-tielet motiv jikkonċerna essenzjalment ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità u l-obbligu li jintgħażlu l-kriterji ta’ għoti biex tiġi permessa evalwazzjoni komparattiva oġġettiva tal-offerti. Ir-raba’ motiv jirrigwarda ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament u tal-obbligu li jintużaw, għall-finijiet tal-evalwazzjoni komparattiva tal-offerti, kriterji ta’ għoti li ma jitħalltux mal-kriterji tal-għażla tal-offerenti. Il-ħames motiv jirrigwarda ksur tad-dritt applikabbli għall-proċeduri ta’ sejħa għal offerti, minħabba l-fatt li l-piżijiet applikati għall-kriterji ta’ għoti rriżultaw fin-newtralizzazzjoni jew fil-minimizzazzjoni tal-“effett tal-prezz” fid-deċiżjoni kkontestata.

95 B’ittra ppreżentata fit-8 ta’ Jannar 2010 (ara l-punt 21 iktar ’il fuq), ir-rikorrenti qajmet is-sitt motiv għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata, dwar il-ksur tal-Artikolu 99 tar-Regolament Finanzjarju u l-Artikolu 148(1) u (2) tar-Regoli għall-Implementazzjoni, li jipprojbixxi kwalunkwe diskussjoni bejn l-awtorità aġġudikatriċi u l-kandidati jew l-offerenti li tista’ twassal għal tibdil fil-kundizzjonijiet tal-kuntratt jew it-termini tal-offerta, kif ukoll il-prinċipji ta’ ugwaljanza fit-trattament, ta’ trasparenza u ta’ nondiskriminazzjoni, kif hemm fl-Artikolu 89 tar-Regolament Finanzjarju moqri flimkien mal-premessa 18 tiegħu.

96 L-ewwel nett, għandhom jiġu eżaminati flimkien l-ewwel u t-tieni motiv tar-rikors, billi jikkoinċidu parzjalment. Imbagħad għandha tingħata risposta konġunta għat-tielet u r-raba’ motiv, li jidhru li huma komplementari. Fl-aħħar nett għal raġunijiet ta’ opportunità, għandu jiġi eżaminat is-sitt motiv qabel ma jiġi eżaminat il-ħames motiv.

Fuq l-ewwel u t-tieni motiv

– L-argumenti tal-partijiet

97 Bl-ewwel u t-tieni motiv, ir-rikorrenti ssostni li l-BEI kiser il-punt 2.5.2 tal-Gwida, il-prinċipji ta’ trasparenza, ta’ ugwaljanza fit-trattament u ta’ amministrazzjoni tajba, id-dritt tagħha għal rimedju effettiv u l-obbligu li d-deċiżjonijiet li jikkawżaw preġudizzju jkunu motivati. L-ewwel nett, hija tallega li l-BEI kellu jinnotifikaha bid-deċiżjoni kkontestata kemm jista’ jkun malajr u bil-miktub u kellu jibgħat, fuq l-inizjattiva tiegħu, l-istess informazzjoni lill-offerenti kollha mingħajr eċċezzjoni, u jagħtihom il-ħin meħtieġ biex jeżerċitaw id-drittijiet leġittimi tagħhom. Imbagħad, il-BEI kellu jinfurmaha, fi ħmistax-il ġurnata minn meta jiġi mitlub, bl-isem tal-offerent magħżul kif ukoll bil-motivi għaċ-ċaħda tal-offerta tagħha u jimmotiva d-deċiżjoni kkontestata fir-rigward tagħha filwaqt li jipprovdilha l-elementi ta’ paragun, li kien hemm fir-rapport ta’ evalwazzjoni, bejn il-karatteristiċi u l-vantaġġi tal-offerta tagħha u dawk tal-offerta tal-offerent magħżul. Fl-aħħar nett, il-BEI kellu, tal-inqas, jipprovdi lir-rikorrenti bir-raġunijiet għad-deċiżjoni kkontestata qabel ma ġie ppreżentat dan ir-rikors sabiex jiġi ggarantit id-dritt tagħha għal rimedju effettiv.

98 Il-BEI jitlob li l-ewwel motiv jiġi miċħud. Fl-opinjoni tiegħu, il-pubblikazzjoni tal-avviż ta’ għoti tal-kuntratt fil-Ġurnal Uffiċjali kien il-mezz ammess uffiċjalment fl-ordinament ġuridiku Komunitarju biex id-deċiżjoni kkontestata tiġi kkomunikata lir-rikorrenti. Il-fatt li huwa ma nnotifikax individwalment lir-rikorrenti bid-deċiżjoni kkontestata huwa żball amministrattiv magħmul mis-servizzi tiegħu. Madankollu dawn kienu rrispondew mingħajr dewmien, fl-1 ta’ Awwissu 2008, għat-talba għal spjegazzjonijiet tar-rikorrenti fil-31 ta’ Lulju 2008. Fi kwalunkwe każ, u skont il-ġurisprudenza, l-ilment dwar in-nuqqas li tingħata informazzjoni ma jistax ikollu suċċess billi fil-jum meta ppreżentat dan ir-rikors, jiġifieri fis-6 ta’ Ottubru 2008, ir-rikorrenti kienet taf bil-motivazzjoni li fuqha kienet ibbażata d-deċiżjoni kkontestata. Bl-istess mod, ma jista’ jiġi kkonstatat l-ebda ksur tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament meta l-illegalità allegata ma kellhiex influwenza fuq id-deċiżjoni kkontestata, wara li jitqies li, fir-rigward tal-kriterji ta’ għoti, il-kumitat ta’ evalwazzjoni kien ikkunsidra b’mod ċar li l-offerta tal-offerent magħżul kienet ferm aħjar minn dik tar-rikorrenti.

99 Barra minn hekk, il-BEI talab li t-tieni motiv jiġi miċħud. Huwa jsostni li d-deċiżjoni kkontestata fiha motivazzjoni suffiċjenti fid-dritt u li kien segwa proċedura li tikkonforma mad-dispożizzjonijiet tal-Gwida u tal-ġurisprudenza applikabbli għall-proċeduri ta’ sejħa għal offerti. Skont il-ġurisprudenza u l-punt 2.5.2 tal-Gwida, ir-rikorrenti kienet irċeviet, permezz ta’ ittra tal-1 ta’ Awwissu 2008, spjegazzjoni motivata dwar il-karatteristiċi u l-vantaġġi relattivi tal-offerta magħżula kif ukoll isem l-offerent magħżul b’tali mod li d-deċiżjoni kkontestata kienet ġiet motivata b’mod suffiċjenti sabiex ir-rikorrenti tkun t