MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea C 151/20

Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Ir-rotot fuq il-baħar fil-katina loġistika (Opinjoni Esploratorja)

(2008/C 151/07)

Nhar l-4 ta' Lulju 2007, il-Presidenza Portugiża ta' l-Unjoni Ewropea ddeċidiet, b'konformità ma' l-Artikolu 262 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, li titlob lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew li tfassal opinjoni esploratorja dwar

Ir-rotot fuq il-baħar fil-katina loġistika

Is-Sezzjoni Speċjalizzata għat-Trasport, l-Enerġija, l-Infrastruttura u s-Soċjetà ta' l-Informazzjoni, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-opinjoni tagħha nhar it-18 ta' Diċembru 2007. Ir-rapporteur kien is-Sur Simons.

Matul l-441 sessjoni plenarja tiegħu li nżammet is-16 u s-17 ta' Jannar 2008 (seduta tas-16 ta' Jannar), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'unanimità.

1. Konklużjonijiet

1.1 It-trasport marittimu għal rotot qosra jista' jkollu sehem importanti fil-futur tal-komodalità u l-ktajjen loġistiċi. F'dan ir-rigward, il-modi kollha ta' trasport iridu jiġu kkunsidrati. Fil-qafas tal-komodalità, it-trasport marittimu għal rotot qosra għandu jservi prinċipalment għal rotot itwal.

1.2 Il-KESE jikkonferma l-appoġġ sħiħ tiegħu għall-miżuri li huma mmirati li jiżviluppaw u jippromovu t-trasport marittimu f'rotot qosra. Madankollu, il-Kumitat iqajjem għadd ta' punti ta' riflessjoni u ta' mistoqsijiet rigward l-implimentazzjoni effettiva ta' dawn il-miżuri.

1.3 F'dan ir-rigward, ikun tajjeb li tingħata definizzjoni ċara ta' rotot tal-baħar. Fl-opinjoni tal-KESE din in-nomenklatura ma tistax tintuża biss għas-servizzi l-ġodda ssussidjati, iżda għandha tapplika għas-servizzi kollha tat-trasport bil-baħar għal rotot qosra. Il-KESE huwa sodisfatt li l-Kummissjoni iċċarat id-definizzjoni ta' rotot tal-baħar fid-dokument ta' ħidma dwar ir-rotot tal-baħar, li jakkumpanja il-Komunikazzjoni dwar it-trasport tal-merkanzija tat-18 ta' Ottubru 2007, b'mod partikolari li t-terminu jinkludi s-servizzi eżistenti (1).

1.4 Konċentrazzjoni ta' merkanzija f'numru żgħir ta' portijiet ser ikollha impatt ħażin fuq l-effiċjenza tas-servizz, u dan iwassal bla dubju ta' xejn għal konġestjoni fil-portijiet u fiż-żoni ta' madwar (2). Żvilupp ta' dan it-tip ma jwassalx għal żvilupp sostenibbli fit-trasport.

1.5 L-iżvilupp tal-kapaċitajiet portwarji supplimentari u t-titjib fil-komunikazzjoni fl-intern tal-pajjiż permezz ta' modalitajiet oħra ta' trasport għandhom ikunu priorità fl-ippjanar tar-rotot tal-baħar. Il-miżuri ta' għajnuna jridu jikkonċentraw fuq dawn il-punti, u dan jaġevola fl-istess waqt il-politika tal-komodalità.

1.6 Il-miżuri ta' appoġġ għar-rotot tal-baħar iridu jkunu diretti wkoll lejn l-infrastrutturi u b'mod partikolari t-tkabbir tal-portijiet u l-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż, mingħajr ħsara għall-miżuri ta' appoġġ attwali għas-servizzi, l-ispejjeż operattivi u l-promozzjoni.

1.7 Huwa importanti ferm li tiġi evitata l-kompetizzjoni mhux xierqa; Kwistjoni li trid tiġi indirizzata bi prudenza kbira minħabba fl-istruttura tas-suq speċifiku tat-trasport marittimu għal rotot qosra. L-iskop irid ikun li parti mill-merkanzija li llum tiġi trasportata fuq l-art tibda' tiġi trasportata bil-baħar u mhux li ċċaqlaq merkanzija li tiġi trasportata bil-baħar lejn port ieħor.

1.8 Il-Kummissjoni trid tuża l-livelli ta' kwalità bħala wieħed mill-kriterji ta' valutazzjoni għall-proġetti tar-rotot fuq il-baħar. Skond is-servizz speċifiku, dawn il-kriterji jistgħu jikkunsidraw il-frekwenza, il-komplimentarjetà ta' bejn is-servizz tat-trasport u l-proċess tal-produzzjoni, l-affidabbiltà, il-komodalità tas-servizzi, il-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż, l-effiċjenza tal-portijiet u tal-punti fejn jiltaqgħu l-modalitajiet differenti tat-trasport, il-loġistika elettronika, l-effiċjenza tal-proċeduri amministrattivi, eċċ.

1.9 Fir-reviżjoni ta' nofs iż-żmien tal-programm ta' promozzjoni tat-trasport marittimu għal rotot qosra, il-Kummissjoni tiddikjara le ser teżamina l-possibbiltà li jkun hemm tikketta ta' kwalità għar-rotot tal-baħar. Kif diġà semma fl-opinjoni tiegħu dwar il-loġistika, il-KESE jqis li din il-miżura m'għandiex tispiċċa biex toħloq burokrazija żejda u spejjeż inutli għas-settur.

1.10 Is-simplifikazzjoni u t-tħaffif tal-proċeduri amministrattivi huma daqstant ieħor priorità għas-servizzi tat-trasport marittimu għal rotot qosra. Il-formalitajiet tad-dwana għat-trasport tal-merkanzija intra-Ewropew ma jridux ikunu aktar ikkumplikati minn dawk tat-trasport bit-triq. Il-proċeduri tad-dwana ssemplifikati jridu jiġu riorganizzati kompletament sabiex jiffokaw fuq il-merkanzija u t-trasportatur.

1.11 Ostakli oħra fil-katina loġistika għandhom jitwittew. Il-KESE jappoġġja kompletament il-ħidma li saret fil-qafas tal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-loġistika tat-trasport tal-merkanzija.

1.12 Kemm it-trasport marittimu għal rotot qosra kif ukoll is-servizzi loġistiċi għandhom bżonn ta' persunal bi kwalifiki għoljin. F'dan ir-rigward, ikun tajjeb li tingħata prijorità lir-reklutaġġ, l-edukazzjoni u t-taħriġ.

1.13 Il-bidla mit-trasport tat-triq għat-trasport fuq il-baħar toffri vantaġġi konsiderevoli kemm għall-ambjent kif ukoll għas-soċjetà. Għandu jiġi nkoraġġit it-titjib fl-emissjonijeit tal-gass mill-vapuri. Il-KESE jittama li jintlaħqu ftehimiet internazzjonali f'dan il-qasam.

2. Introduzzjoni

2.1 Sa mill-2004, l-iżvilupp tar-rotot fuq il-baħar fl-Ewropa kien fil-lista ta' tletin proġett prijoritarju ta' żvilupp fin-netwerk tat-trasport trans-Ewropew. L-artikolu 12a tad-Deċiżjoni 884/200/KE (3), li jkopri l-linji gwida dwar l-iżvilupp ta' netwerk tat-trasport trans-Ewropew, jistabbilixxi l-aspetti fundamentali tar-rotot fil-baħar. B'mod konkret, jippreċiża li n-netwerk trans-Ewropew ta' rotot fuq il-baħar huwa maħsub biex jikkonċentra l-fluss tal-vapuri fuq ir-rotot marittimi loġistiċi b'tali mod li jtejjeb il-konnessjonijiet marittimi eżistenti li huma vijabbli, regolari u frekwenti għat-trasport tal-merkanzija jew sabiex jiġu stabbiliti rotot ġodda, ħalli titnaqqas il-konġestjoni tar-rotot u/jew jitjieb l-aċċess tal-pajjiżi u r-reġjuni periferiċi jew insulari. Ir-rotot fuq il-baħar ma għandhomx jeskludu l-kombinazzjoni tat-trasport kemm tan-nies kif ukoll tal-merkanzija, bil-kundizzjoni li l-merkanzija tkun il-prijorità.

2.2 Huwa possibbli li jintużaw il-fondi TEN sakemm l-ispejjeż tar-rotot tal-baħar huma għall-faċilitajiet u infrastruttura. Fejn jidħlu l-ispejjeż marbuta mas-servizzi u dawk operattivi, tista' tintuża l-għajnuna tal-programm Marco Polo. (4)

2.3 Il-proġetti ta' interess komuni għan-netwerk trans-Ewropew tar-rotot fuq il-baħar iridu jiġu proposti minn ta' l-anqas żewġ Stati Membri. Iridu jikkonċernaw il-faċilitajiet u l-infrastruttura f'ta' l-anqas żewġ portijiet li jinsabu f'żewġ Stati Membri differenti. Il-proġetti proposti ġeneralment jinvolvu lis-settur pubbliku u dak privat fuq il-bażi ta' sejħa pubblika għall-offerti organizzata mill-Istati Membri kkonċernati flimkien u indirizzata lill-konsorzji li jagħqdu flimkien ta' l-anqas kumpaniji tal-baħar u portijiet li jinsabu f'waħda miż-żoni marittimi previsti.

2.4 Id-deċiżjoni 884/2004/KE (Anness II) telenka r-rotot tal-baħar ikklassifikati bħala proġetti ta' interess komuni b'konformità ma' l-artikolu 12a, jiġifieri: — ir-rotta tal-Baħar Baltiku (li tgħaqqad l-Istati Membri tal-Baltiku ma' dawk fl-Ewropa ċentrali u tal-punent, inkluż ir-rotta li tgħaddi mill-kanal tal-Baħar tat-Tramuntana — Baħar Baltiku) (kanal ta' Kiel) (2010); — ir-rotta tal-Baħar ta' l-Ewropa tal-punent (li twassal mill-Portugal u l-Ispanja, tgħaddi mill-Arka ta' l-Atlantiku, għall-Baħar tat-Tramuntana u l-Baħar ta' l-Irlanda) (2010); — ir-rotta tal-Baħar ta' l-Ewropa tax-xlokk (li tgħaqqad l-Adrijatiku mal-Baħar Joniku u mal-lvant tal-Mediterran biex tinkludi lil Ċipru) (2010) (5); — ir-rotta tal-Baħar ta' l-Ewropa tal-Lbiċ (Il-punent tal-Mediterran) li tgħaqqad Spanja, Franza, l-Italja u Malta, u li tmiss mar-rotta tal-baħar tax-xlokk ta' l-Ewropa (6) (2010); — Il-KESE, meta jqis it-tkabbir ta' l-Unjoni, jiġbed l-attenzjoni għall-ħtieġa li jiġu stabbiliti rotot marittimi fil-baħar l-Iswed ukoll, filwaqt li ma jiġux esklużi s-servizzi ta' navigazzjoni kompatibbli kemm għal fuq il-baħar kif ukoll għax-xmajjar fuq id-Danubju.

2.5 Il-Kummissjoni ser tivvaluta dawn il-proġetti fuq il-bażi tal-kriterji msemmija fl-artikolu 12a tal-linji gwida għan-netwerk tat-trasport trans-Ewropew filwaqt li tqis dawn il-punti ewlenin: — Il-kontribut lejn il-bidla fil-modalità u t-tisħiħ tal-koeżjoni bejn il-modalitajiet tat-trasport: persentaġġ tat-trasport bit-triq f'rotta partikolari jrid jiġi trasferit lejn ir-rotot tal-baħar u b'hekk jikkontribwixxi lejn il-koeżjoni ekonomika u soċjali tal-pajjiżi kkonċernati. — L-aspetti kwalitattivi: il-proġett irid juri livelli ta' kwalità ċari f'ħames oqsma; servizzi portwarji, konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż, sistemi ta' informazzjoni u monitoraġġ, is-servizzi tat-tbaħħir infushom u l-integrazzjoni man-netwerk TEN. — Il-vijabbiltà u l-kredibbiltà tal-proġett: hemm bżonn li tintwera l-vijabbiltà kemm tas-servizz innifsu kif ukoll tal-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż. Irid ikun hemm trasparenza dwar il-kapital ta' riskju u l-għajnuna mill-Istat (nazzjonali, reġjonali jew komunitarja). — L-effetti fuq il-kompetizzjoni: irid jiġi evitat it-tfixkil kollu lill-kompetizzjoni minħabba fl-għajnuna mill-Istat. Bħala konsegwenza, irid jiġi eżaminat l-impatt tal-proġett fuq is-servizzi u l-portijiet eżistenti.

2.6 Il-metodi biex ikun hemm sejħa għall-proposti ta' proġetti għat-twaqqif ta' rotot tal-baħar ġew imniżżla f'Vademecum ippubblikat mill-Kummissjoni fit-28 ta' Frar 2005.

2.7 Sadanittant, ġiet ippubblikata sejħa għall-proġetti għal dawn ir-rotot tal-baħar: — proġetti ta' rotot tal-baħar għar-reġjun Baltiku: Ġermanja/Finlandja u l-baħar Baltiku. — rotta jew rotot fil-baħar ta' Spanja u Franza fuq in-naħa ta' l-Atlantiku — l-Baħar tat-Tramuntana; — rotot tal-baħar fir-reġjun tal-baħar tat-Tramuntana. Proġetti oħra ġew eżaminati u diskussi minn “task forces” differenti.

2.8 Hemm ukoll reviżjoni ta' nofs iż-żmien ta' Lulju 2006 tal-programm temporanju għall-promozzjoni tat-trasport marittimu għal rotot qosra (7).

2.9 Il-Kummissjoni Ewropea innominat lill-Portugiż, Luís Valente de Oliveira bħala koordinatur tar-rotot tal-baħar.

2.10 F'Ottubru 2007, il-Kummissjoni Ewropea, fil-qafas ta' l-aġenda ta' l-UE għat-trasport tal-merkanzija, fasslet dokument ta' ħidma bit-titlu “l-aġenda ta' l-UE fil-qasam tat-trasport: Intejbu l-effiċjenza, l-integrazzjoni u s-sostenibbiltà tat-trasport tal-merkanzija fl-Ewropa” (8)..

3. Osservazzjonijiet ġenerali

3.1 Il-KESE b'mod konsistenti appoġġja l-miżuri mmirati li jiżviluppaw it-trasport marittimu għal rotot qosra, li għandu potenzjal kbir, joffri alternattiva tajba għall-mezzi l-oħra tat-trasport li jirrispettaw inqas l-ambjent u jista' jikkontribwixxi lejn it-tnaqqis tal-konġestjonijiet u n-numru ta' inċidenti tat-traffiku u tat-tniġġis akustiku u ta' l-arja (9). Barra minn hekk, it-trasport marittimu għal rotot qosra jidħol tajjeb fil-qafas tal-komodalità u tal-ktajjen loġistiċi, u joffri aċċess għar-reġjuni insulari u periferiċi.

3.2 Għalhekk l-inizjattiva tar-rotot tal-baħar ħaqqha appoġġ sħiħ. Mandankollu, il-kunċett ta' rotot tal-baħar għadu jqajjem xi mistoqsijiet (ara l-opinjoni msemmija f'nota 8) u osservazzjonijiet (ara hawn taħt).

4. Il-kunċett ta' rotot tal-baħar

4.1 It-terminu rotot tal-baħar iwassal, bir-raġun, għal konfużjoni. Fil-prattika, diġà jeżistu diversi servizzi tat-trasport marittimu għal rotot qosra li joffru servizzi multi-modali ta' kwalità li jnaqqsu l-konġestjoni tat-traffiku fit-toroq u jservu lir-reġjuni insulari u periferiċi.

4.2 Kif issemma fir-reviżjoni ta' nofs iż-żmien tal-programm għall-promozzjoni tat-trasport bil-baħar fuq rotot qosra, dan il-mezz tat-trasport jinsab f'pożizzjoni aħjar biex ikun jista' jlaħħaq ma' l-espansjoni mgħaġġla tat-trasport fit-triq (10). Bejn l-1995 u l-2004, il-prestazzjoni tunnellata metrika/kilometru fit-trasport marittimu għal rotot qosra fl-UE żdiedet minn 32 % kontra t-35 % tat-trasport fit-triq. Is-sehem tat-trasport marittimu għal rotot qosra fl-Ewropa tal-25 hija ta' 39 % kontra l-44 % tat-trasport fit-triq. Fl-Ewropa tal-15, is-sehem tat-trasport marittimu għal rotot qosra kien ta' 42 % kontra l-44 % tat-trasport fit-triq.

4.3 Din il-prestazzjoni tajba tat-trasport marittimu għal rotot qosra hija dovuta fil-parti l-kbira għall-investimenti kbar mis-sidien tal-vapuri fuq il-bastimenti u f'ħafna każijiet, fuq is-sistemi loġistiċi intermodali, u titjib fl-effiċjenza u l-bejgħ tas-servizzi loġistiċi, il-ħidma taċ-ċentri nazzjonali għall-promozzjoni tat-trasport marittimu għal distanzi qosra fuq il-punti ta' konġestjoni, il-ħidma konkreta taċ-ċentri ta' promozzjoni tat-tbaħħir kostali u l-kooperazzjoni bejn l-industriji u l-istituzzjonijiet Ewropej.

4.4 L-għan huwa li dan is-suċċess ma jiġix imminat minħabba li s-servizzi eżistenti bbażati fuq l-inizjattivi tas-settur privat ma jitqisux bħala rotot tal-baħar u din in-nomenklatura tintuża biss għas-servizzi ssussidjati. Il-KESE huwa sodisfatt li l-Kummissjoni iċċarat id-definizzjoni ta' rotot tal-baħar fid-dokument ta' ħidma tat-18 ta' Ottubru 2007, li jakkumpanja il-Komunikazzjoni “L-aġenda ta' l-UE għat-trasport tal-merkanzija” ta' l-istess data, u b'mod partikolari li t-terminu jinkludi s-servizzi eżistenti (11).

5. Għażla tal-portijiet

5.1 Hemm differenza fundamentali bejn rotta għat-trasport fit-triq u rotta għat-trasport fuq il-baħar. It-trasport fit-toroq bit-trakkijiet jgħaqqad żewġ punti A u B f'linja kemm jista' jkun dritta. Fil-każ tat-trasport marittimu, mill-banda l-oħra, fil-prattika, il-merkanzija li ġejja jew sejra lejn żona interna li hi vasta tgħaddi minn portijiet li jikkompetu bejniethom. Il-portijiet li huma l-aktar kompetittivi u effiċjenti fil-kummerċ ta' ċertu tip jidħlu fl-iskedi varji tat-trasport tal-kumpaniji tat-tbaħħir.

5.2 Il-konċentrazzjoni ta' merkanzija f'numru żgħir ta' portijiet magħżula minn qabel ser ikollu impatt ħażin fuq l-effiċjenza tas-servizz (12), u dan iwassal bla dubju ta' xejn għal konġestjoni fil-portijiet u fiż-żoni ta' madwar. Dan ma jgħinx l-iżvilupp sostenibbli tas-settur.

5.3 Fl-istess waqt, l-inklużjoni f'din il-kategorija ta' ċerti portijiet fir-rotot tal-baħar u l-esklużjoni ta' oħrajn ta' daqs simili tista' twassal ukoll għal tfixkil fil-konkorrenza għall-offerta tas-servizzi portwarji. L-għażla tal-portijiet trid tħalli l-kamp liberu għal dawk li jintegraw fin-netwerk tar-rotot tal-baħar billi jtejbu l-effiċjenza tagħhom kostantement.

6. Il-komodalità

6.1 It-trasport marittimu għal rotot qosra jista' jkollu sehem importanti fil-futur tal-komodalità u l-ktajjen loġistiċi. F'dan ir-rigward, il-modi kollha ta' trasport iridu jiġu kkunsidrati (13). Fil-qafas tal-komodalità, it-trasport marittimu għal rotot qosra għandu jservi prinċipalment għal rotot relattivament itwal. F'dan ir-rigward, il-portijiet għandhom funzjoni fundamentali bħala ċentri multi-modali. Qed jiġu żviluppati diversi proġetti għal dan l-iskop (14)

6.2 Ostakli oħra fil-katina loġistika għandhom jitwittew. Il-KESE jappoġġja kompletament il-ħidma li saret fil-qafas tal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-loġistika tat-trasport tal-merkanzija.

6.3 Kemm it-trasport marittimu f'rotot qosra kif ukoll is-servizzi loġistiċi għandhom bżonn ta' persunal bi kwalifiki għoljin. F'dan ir-rigward, ikun tajjeb li tingħata priorità lir-reklutaġġ, l-edukazzjoni u t-taħriġ.

7. Investiment fil-portijiet u fil-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż

7.1 Il-problemi li jikkonċernaw il-konġestjoni attwali f'diversi portijiet Ewropej huma magħrufa. Huwa ċar li hemm bżonn li jkun possibbli li l-aktar portijiet importanti jidħlu fl-istess kategorija u jkunu eliġibbli li jkomplu jiżviluppaw bħala portijiet għal rotot qosra.

7.2 L-iżvilupp u t-tkabbir tal-portijiet u l-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż huma mfixkla u spiss mitfugħa lura u/ jew mwaqqfa minħabba r-restrizzjonijiet u l-interpretazzjonijiet tal-leġiżlazzjoni eżistenti, kif ukoll minħabba r-rekwiżiti ta' natura ambjentali. Dwar dan, ir-rapport annwali ta' l-Organizzazzjoni Ewropea tal-portijiet marittimi issemmi perjodi ta' bejn 2 sa 11-il sena (15).

7.3 Kif isemma kemm-il darba mir-rappreżentanti tas-settur waqt il-konsultazzjonijiet dwar il-politika l-ġdida għall-portijiet Ewropej u għall-Green paper Lejn Politika Marittima futura għall-Unjoni, din il-problema għandha tingħata l-attenzjoni meħtieġa b'urġenza (16) Il-Kumitat jinnota li l-Kummissjoni tagħti l-attenzjoni kollha meħtieġa għal din il-kwistjoni fil-komunikazzjoni tagħha dwar il-politika portwarja komuni tat-18 ta' Ottubru 2007 (17).

7.4 Huwa ċar li l-miżuri ta' appoġġ għar-rotot tal-baħar iridu jkunu diretti wkoll lejn l-infrastrutturi u b'mod partikolari, t-tkabbir tal-portijiet u l-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż. Dan l-approċċ jidħol ukoll kompletament fil-kunċett tal-“komodalità” propost mill-Kummissjoni fir-reviżjoni tagħha ta' nofs iż-żmien tal-White paper dwar il-politika Ewropea tat-trasport (18) u fil-komunikazzjoni tagħha dwar il-loġistika tat-trasport tal-merkanzija, li huwa kruċjali għall-mobilità sostenibbli (19).

7.5 Huwa evidenti li dan ma jfissirx li ma titkompliex l-għajnuna eżistenti għas-servizzi, l-ispejjeż operattivi u l-promozzjoni.

8. Tfixkil fil-konkorrenza

8.1 Kif hemm imsemmi f'punt 2.5, il-Kummissjoni stess tafferma li l-għajnuna ta' l-Istat ma tistax tikkawża tfixkil fil-konkorrenza għas-servizzi eżistenti. Meta wieħed iqis l-interess ġenerali, irid jiġi eżaminat bir-reqqa l-impatt tar-rotot tal-baħar ssussidjati sabiex tkun evitata l-konkorrenza żlejali.

8.2 Din mhix ħaġa sempliċi. Is-servizzi tat-trasport marittimu f'rotot qosra jaqdu l-intern tal-pajjiż tal-portijiet li jidħlu fihom. Din iż-żona interna xi kultant tkopri territorji vasti, li huma servuti wkoll minn portijiet oħra, kif diġà ntqal f'punt 5.1.

8.3 Għalhekk huwa impossibbli li fl-analiżi tas-suq ikkonċernat, wieħed jikkonċentra fuq port partikolari; ikun aħjar li jiġi kkunsidrat is-suq kollu taż-żona interna sabiex ikun evitat iċ-ċaqliq artifiċjali tal-merkanzija minn servizz jew port għall-ieħor.

8.4 Kif hemm imsemmi f'punt 2.5, il-kandidati li jressqu proġett ġdid ta' rotot tal-baħar iridu jagħtu prova tal-vijabbiltà u l-kredibbiltà tal-proġett ikkonċernat; tajjeb li jkun hemm monitoraġġ sabiex jiġi evitat kull tfixkil fil-konkorrenza.

8.5 It-trasparenza fl-għoti ta' l-għajnuna għall-proġetti hija għalhekk essenzjali. Fl-istess waqt, issir korrezzjoni immedjata malli jirriżulta li l-merkanzija ċċaqalqet b'mod artifiċjali minn operatur jew port għall-ieħor.

8.6 L-appoġġ għar-rotot bil-baħar għandu l-iskop li jitrasferixxi t-trasport lejn dak marittimu. Is-sistema Taljana ta' ECO bonus (20), li tissussidja lill-burdnara li jilqgħu din l-idea, huwa eżempju tajjeb ta' għajnuna li hija diretta tajjeb u li ma tfixkilx il-konkorrenza.

9. Livelli ta' kwalità

9.1 Kif diġà ssemma f'punt 2.8, il-Kummissjoni ser tuża livelli ta' kwalità biex tevalwa l-proġetti tar-rotot fuq il-baħar. Skond is-servizz speċifiku, dawn il-kriterji jistgħu jikkunsidraw il-frekwenza, il-komplimentarjetà ta' bejn is-servizz tat-trasport u l-proċess tal-produzjoni, l-affidabbiltà, il-komodalità tas-servizzi, il-konnessjonijiet ma' l-intern tal-pajjiż, l-effiċjenza tal-portijiet u tal-punti fejn jiltaqgħu l-modalitajiet differenti tat-trasport, il-loġistika elettronika, l-effiċjenza tal-proċeduri amministrattivi, eċċ.

9.2 Fir-reviżjoni ta' nofs iż-żmien tal-programm ta' promozzjoni tat-trasport marittimu f'rotot qosra (21), il-Kummissjoni tiddikkjara le ser teżamina l-possibbiltà li jkun hemm tikketta ta' kwalità għar-rotot tal-baħar. Kif diġà semma fl-opinjoni tiegħu dwar il-loġistika, il-KESE jqis li din il-miżura m'għandiex tispiċċa biex toħloq burokrazija żejda u spejjeż inutli għas-settur (22).

10. Proċeduri amministrattivi

10.1 Fil-Green Paper dwar il-politika marittima futura ta' l-Unjoni u fir-reviżjoni tagħha ta' nofs iż-żmien tal-White paper dwar il-politika Ewropea tat-trasport sostenibbli, il-Kummissjoni tirreferi għal “spazju marittimu komuni” jiġifieri spazju marittimu Ewropew mingħajr fruntieri, kif beda jissejjaħ wara mill-Kummissjoni. L-intenzjoni tidher li hi li jiġu ssemplifikati l-proċeduri amministrattivi tat-trasport marittimu għar-rotot qosra ħalli jiġu armonizzati ma' dawk tat-trasport fit-triq.

10.2 Il-KESE, adotta l-pożizzjoni tiegħu dwar l-ispazju marittimu komuni fl-opinjoni tiegħu dwar il-Green paper dwar il-politika portwarja komuni fi ħdan l-UE (23). Il-KESE jikkunsidra li l-idea ta' spazju marittimu komuni Ewropew, li tinkludi n-nomenklatura l-ġdida (ara punt 10), tirreferi biss għal spazju marittimu virtwali kkaratterizzat minn simplifikazzjoni tal-formalitajiet amministrattivi u tad-dwana għas-servizzi marittimi intra-komunitarji, biex jiġu taħt regoli simili għal dawk tat-trasport fit-triq jew tal-ferrovija ġewwa s-suq uniku. Wara l-kjarifiki tal-Kummissjoni, li tesprimi ċar il-viżjoni tagħha fil-komunikazzjoni, il-KESE jkun jista' jagħti l-appoġġ tiegħu għal dan il-kunċett sakemm fl-ibħra internazzjonali (il-baħar miftuħ) ikun jirrispetta l-UNCLOS u l-konvenzjonijiet ta' l-IMO, speċjalment f'dak li jirrigwarda l-“libertà tan-navigazzjoni” u d-“dritt ta' passaġġ inoffensiv” fiż-Żona Ekonomika Esklussiva (ŻEE).

10.3 Il-forum ta' l-industriji marittimi u l-punti ta' kuntatt nazzjonali għall-promozzjoni tat-trasport marittimu għal rotot qosra talbu kemm-il darba s-semplifikazzjoni tal-proċeduri doganali. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni ħarġet dokument fl-2002 bl-intenzjoni li jinkoraġġixxi l-użu ta' proċeduri ssimplifikati għat-trasport marittimu għal rotot qosra (24).

10.4 Madankollu dan id-dokument ma jsolvix il-problemi kollha. Il-problemi prinċipali huma li hemm bżonn li jinkiseb l-istatus ta' servizz regolari (linji awtorizzati) li jkun marbut kemm mal-bastiment kif ukoll mal-kumpanija tat-tbaħħir (operatur tat-trasport) ikkonċernati. Jekk ikun hemm bżonn ta' bastiment ieħor, trid issir dikjarazzjoni ġdida. Jekk waqt vjaġġ, bastiment bil-merkanzija intra-komunitarja jidħol f'port ta' pajjiż terz, il-proċeduri sempliċi jaqgħu għall-merkanzija kollha intra-UE (bastiment infettat).

10.5 Is-soluzzjoni tista' tkun li l-proċeduri ssemplifikati jiġu bbażati fuq il-kumpanija kkonċernata (it-trasportatur) u t-tagħbija. Il-merkanzija/it-tagħbija intra-UE għalhekk tkun tista' tuża l-proċedura sempliċi fiċ-ċirkostanzi kollha, li għandha tkun identika għal dik li hemm għat-trasport fit-triq.

10.6 Trid tiġi eżaminata r-responsabbiltà multimodali. Dan il-punt ser jiġi diskuss fil-kummissjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Dritt Kummerċjali Internazzjonali (United Nations Commission on International Trade Law). Il-KESE jittama li jintlaħaq ftehim malajr.

10.7 Il-KESE jinnota li l-miżuri ta' sigurtà ma għandhomx jippenalizzaw it-trasport marittimu meta mqabbel mat-trasport fuq l-art.

11. Ambjent

11.1 It-trasport marittimu huwa l-aktar mezz ta' trasport li jirrispetta l-ambjent. Bl-eċċezzjoni tal-kubrit, it-trasport marittimu, mill-aspetti ta' l-emissjonijiet tal-gas fit-tunnellata metrika għal kull kilometru, huwa aħjar mill-modalitajiet l-oħra tat-trasport. Madankollu tajjeb li jittieħdu l-passi sabiex dan ir-riżultat jitjieb. F'dan ir-rigward, hemm proċedura għaddejja fl-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali sabiex tirrevedi l-Anness VI relevanti tal-Konvenzjoni MARPOL. Din il-proċedura ħaqqha appoġġ bla riżervi sabiex tinstab soluzzjoni globali.

11.2 Waqt id-diskussjonijiet fl-OMI, wieħed irid joqgħod attent għall-possibbiltà ta' estensjoni taż-żoni ta' kontroll ta' l-emissjonijiet tal-kubrit (SECAS) (25), fejn wieħed jista' japplika limiti aktar rigorużi għal dawn l-emissjonijiet. It-trasport marittimu għal rotot qosra huwa hawnhekk partikolarment vulnerabbli, peress li jopera f'żoni tal-kosta u dan iwassal għal salpar ta' spiss. Għalhekk wieħed irid joqgħod attent sabiex ma jintilifx dak li hu tajjeb (il-promozzjoni tat-trasport marittimu għal rotot qosra) filwaqt li jkun qed jiġi indirzzat dak li hu ta' ħsara.

11.3 Fl-istess waqt, it-trasport marittimu huwa f'sitwazzjoni favorevoli fejn jidħol il-Karbonju (CO2) mkejjel għal kull tunnellata metrika fil-kilometru. Sorsi indipendenti (26), jistmaw li t-trasport marittimu huwa responsabbli għal bejn 1,75 sa 2 % tal-gass b'effett ta' serra. Iżda anke f'dan il-qasam qed jiġu eżaminati x'miżuri jistgħu jittieħdu sabiex itejbu kostantement il-prestazzjoni ambjentali.

11.4 Il-Kumitat jirrakkomanda li jiġu promossi r-riċerka u l-iżvilupp kif ukoll l-għajnuna finanzjarja b'rabta mat-titjib fl-emissjonijiet tal-gass tal-vapuri, inkluż il-karburanti.

11.5 Apparti l-aspetti marbuta ma' l-emissjonijiet, hemm bżonn li tingħata attenzjoni lill-kontroll tat-tniġġis ta' l-ambjent tal-baħar minħabba fiż-żieda fin-navigazzjoni mal-kosta.

11.6 L-objettiv prinċipali tar-rotot fuq il-baħar huwa li jitrasferixxi t-trasport lejn dak marittimu. Dan ikollu effett pożittiv fuq l-ambjent u s-soċjetà peress li jinfluwenza l-konġestjoni tat-traffiku fit-toroq, l-ammont ta' storbju u ta' inċidenti fit-toroq. Dan għandu jiġi kkunsidrat mingħajr ma tintesa l-ħtieġa li jseħħ progess kostanti fil-qasam ta' l-emissjonijiet ta' gass mill-bastimenti.

Brussell, it-16 ta' Jannar 2008. Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew Dimitris DIMITRIADIS

(1) L-aġenda ta' l-UE fil-qasam tat-trasport:Intejbu l-effiċjenza, l-integrazzjoni u s-sostenibbiltà tat-trasport tal-merkanzija fl-Ewropa (COM (2007) 606); Dokument ta' ħidma tal-Kummissjoni dwar ir-rotot fuq il-baħar, 18 ta' Ottubru 2007.

(2) TEN/258 “Il-politika komuni dwar il-portijiet ta' l-UE”ĠU Ċ 168 ta' l-20 ta' Lulju 2007, p. 57-62.

(3) Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li temenda d-Deċiżjoni dwar il-linji gwida komunitarji għall-iżvilupp ta' netwerk tat-trasport trans-Ewropew, 2004/49/KE tad-29.4.2004.

(4) Regolament 1382/2003 (Programm Marco Polo) L196 tat-2.8.2003 u COM(2004) 478 finali ta' l-14.7.2004 (Marco Polo II).

(5) Għandu jissemma li diġà jeżistu konnessjonijiet bil-baħar għal distanzi qosra, partikolarment bejn it-Turkija u l-Italja u bejn l-Italja u Spanja; dawn ġew stabbiliti minn operaturi privati.

(6) Li tinkludi l-baħar l-Iswed.

(7) COM(2006) 380 finali tat-13.7.2006.

(8) Ara nota 1.

(9) TEN/268 “Reviżjoni ta' Nofs it-Term tal-Programm għall-Promozzjoni tat-Trasport Marittimu fuq Distanza Qasira”, ĠU C 168 ta' l-20.7.2007, p. 68.

(10) Komunikazzjoni tal-Kummissjoni COM(2006) 380 finali tat-13.7.2006.

(11) Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar it-trasport u l-merkanzija fl-UE tat-18.10.2007; Dokument ta' ħidma tal-Kummissjoni dwar ir-rotot fuq il-baħar, 18 ta' Ottubru 2007.

(12) TEN/258 “Il-politika komuni dwar il-portijiet ta' l-UE”ĠU C 168 ta' l-20.7.2007, pp. 57-62.

(13) TEN/262 opinjoni dwar il-loġistika tat-trasport tal-merkanzija, ĠU C 168 ta' l-20.7.2007, p. 63.

(14) Proġett ko-maodali dwar BGV-HSC bastimenti li jgħaġġlu ħafna u rotot tal-baħar għal veloċità kbira (www.bgv.eu).

(15) ĠU Ċ 168 ta' l-20.7.2007, pp. 57-62: Rapport annwali ta' l-ESPO 2000-2007 — ITMMA/Università ta' Anverra.

(16) “Lejn Politika Marittima ta' l-Unjoni għall-ġejjieni”: Viżjoni Ewropea għall-Oċeani u l-Ibħra (Green Paper) COM(2006) 275 finali tas-7.6.2006.

(17) Komunikazzjoni mill-Kummissjoni — dwar Politika Ewropea għall-Portijiet, 18.10.2007.

(18) Il-mobilità sostenibbli għall-kontinent tagħna — Reviżjoni ta' nofs it-term tal-White Paper tat-Trasport ta' l-2001 tal-Kummissjoni Ewropea COM(2006) 314 finali tat-22.6.2006.

(19) “Il-loġistika tat-trasport tal-merkanzija — il-muftieħ għall-mobbiltà sostenibbli” (titlu proviżorju) COM 336 finali tat-28 ta' Ġunju 2006.

(20) Aiuto di stato N 496/2003 — Italia.

(21) “Reviżjoni ta' nofs iż-żmien tal-programm għall-promozzjoni tat-trasport marittimu għal rotot qosra” COM(2003) 155 finali tat-13.7.2006.

(22) TEN/262 opinjoni dwar il-loġistika tat-trasport tal-merkanzija.

(23) Opinjoni TEN/258 tas-26 ta' April 2007“Politika komuni dwar il-portijiet ta' l-UE” u opinjoni KESE TEN/255 tas-26.4.2007 (Green Paper) COM(168) 57 finali tas-7.6.2006“Lejn Politika Marittima futura għall-Unjoni għall-ġejjieni: Viżjoni Ewropea għall-Oċeani u l-Ibħra”, ĠU Ċ 168 ta' l-20.7.2007, p.57.

(24) Dokument ta' ħidma tas-servizzi tal-Kummissjoni: Gwida tal-proċeduri doganali għat-trasport marittimu għal rotot qosra SEC (2002) 632 tad-29.5.2002.

(25) SECAS akronimu Ingliż (Sulphur Emmissions Control Areas).

(26) Stern Review on the economics of climate change, Ir-Renju Unit Ottubru 2006.