IL-KUMMISSJONI EWROPEA 
Brussell, 9.11.2011 
SEG(2011) 1323 finali 
  
DOKUMENT TA’ ĦIDMA MILL-PERSUNAL TAL-KUMMISSJONI 
Sommarju e żekuttiv tal-valutazzjoni tal-impatt 
Dokument ta' akkumpanjament 
Il-programm ta' azzjoni tal-UE dwar is-Sa ħħa għat-tkabbir fil-qasam tas-sa ħħa għall-
perjodu 2014-2020 
{KUMM(2011) 709 finali} 
{SEG(2011) 1322 finali}  
 
 1Dikjarazzjoni ta’ ċaħda ta’ responsabbiltà 
Dan ir-rapport dwar il-Valutazzjoni tal-Impatt jorbot biss lis-servizzi tal-Kummissjoni 
involuti fil-preparazzjoni tieg ħu u huwa m ħejji bħala bażi għall-kummenti u ma jippre ġudikax 
il-forma finali ta' kwalunkwe de ċiżjoni li l-Kummissjoni se tie ħu . 
 
 21. DEFINIZZJONI  TAL-PROBLEMA 
"Is-Saħħa għat-Tkabbir", it-tielet Programm tal-UE fil-qasam tas-Sa ħħa għall-perjodu ta' bejn 
l-2014 u l-2020 (minn hawn 'il quddiem "il-Progr amm"), se jfittex li jibni fuq ir-ri żultati 
miksuba kemm mill-ewwel Programm g ħas-Saħħa Pubblika (PHP) g ħall-2003 sal-2007 u t-
tieni Programm attwali tas-Sa ħħa (HP) għall-2008 sal-2013.  
Madankollu, f'konformità mal-obje ttivi ta' "Ewropa 2020: Strate ġija Ewropea g ħal tkabbir 
intelliġenti, sostenibbli u inklussiv"1 u bbażat fuq il-konklu żjonijiet m ħejjija u r-
rakkomandazzjonijiet li saru fl -evalwazzjonijiet differenti u e żerċizzji tal-awditjar li saru fuq 
il-programmi ta' qabel, il-Programm il- ġdid se jintrodu ċi wkoll appro ċċ ġdid f'ċerti aspetti. 
Dan se jkun programm aktar iffukat, li jikkon ċentra fuq numru aktar limitat ta' prijoritajiet u 
attivitajiet bi profil g ħoli fejn jista' jibni massa kritika, inter alia billi jeżerċita effett ta' 
amplifikazzjoni, li jikkumplimenta l- politiki tal-Istati Membri u j ħeġġeġ il-kooperazzjoni fil-
qasam tas-sa ħħa, f'konformità mal-Artikolu 168 tat-Trat tat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni 
Ewropea. 
Il-lezzjonijiet mitg ħallma mill-programmi ta' qabel u l-evalwazzjonijiet tag ħhom kienu ċari: 
a) Il-Programm il- ġdid għandu jinkludi inqas objettivi u g ħandu jkollu aktar objettvi 
ffukati  u għandu jikkon ċentra l-appo ġġ finanzjarju fuq numru i żgħar ta' attivitajiet  f'oqsma 
ewlenin ta' prijorità, li j ġibu l-akbar valur mi żjud tal-UE.  Dan għandu jżid il-qligħ mill-
effiċjenza u jimmassimizza l-impatt tal-Programm; 
b) Il-Programm g ħandu jinvolvi  aktar lill-pajji żi parteċipanti kollha , b'mod partikolari 
dawk l-Istati Membri bi D ħul Nazzjonali Gross (DNG) rela ttivament baxx. L-enfasi g ħandha 
tkun fuq oqsma fejn ma jistg ħux jaġixxu f'iżolazzjoni b'mod kost-effettiv , fejn hemm 
kwistjonijiet ċari ta' suq transkonfinali jew intern jew fejn hemm vanta ġġi sinifikanti u qlig ħ 
mill-effiċjenza mill-kollaborazzjoni fil-livell tal-UE. 
c) Ir-riżultati jeħtieġ li jinbnew f'sistema ta' rrappurtar regolari  u maqsuma/mifruxa 
b'mod aktar effi ċjenti bejn id-dipartimenti tal-Kummissjoni u ma' partijiet interessati u l-
persuni nazzjonali li jfasslu l-politika. 
Kif mistqarr fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea tad-29 ta' Ġunju 2011 "Ba ġit 
għall-Ewropa 2020"2: "Il-Promozzjoni ta' qag ħda tajba tas-sa ħħa hija parti integrali mill-
objettivi ta' tkabbir intelli ġenti u inklussiv tal-Ewropa 2020. Li n-nies jin żammu b’sa ħħithom 
u attivi g ħal perjodu itwal g ħandu impatt po żittiv fuq il-produttività  u l-kompetittività. L-
innovazzjoni fil-kura tas-sa ħħa tgħin biex tilqa' l-isfida tas-sostenibilità fil-qasam tal-kuntest 
tal-bidla fid-demografija u azzjoni sabiex  tnaqqas in-nuqqas ta' ugwaljanza fis-sa ħħa hija 
importanti biex jinkiseb "tkabbir inklussiv"."  
                                                 
1 Komunikazzjoni mill-Kummissjoni: "Ewropa 2020 — Strate ġija għal tkabbir intelli ġenti, sostenibbli u 
inklussiv” COM(2010) 2020 finali. 
2 "Baġit għall-Ewropa 2020" — Komunikazzjoni mill-Kummi ssjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-
Kumitat Ekonomiku u So ċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Re ġjuni — COM(2011) 500 finali. 
 
 
 3B'mod aktar partikolari fil-fiche tal-politika dwar is-Sa ħħa marbuta mal-Komunikazzjoni tal-
Qafas Finanzjarju Multiannw ali (MFF) huwa mistqarr: 
"Il-Programm il- ġdid dwar is-Sa ħħa għat-Tkabbir ser ikun orjent at lejn azzjonijiet b’valur 
miżjud ċar tal-UE, skont l-objettivi  tal-Ewropa 2020 u obbligi legali ġodda . L-għan prinċipali 
huwa:  
• li jaħdem mal-Istati Membri biex j ipproteġu ċ-ċittadini minn theddid transkonfinali 
fuq is-saħħa, 
• biex tiżdied is-sostenibilità tas-servizzi tas-sa ħħa, 
• biex titjieb is-sa ħħa tal-popolazzjoni, filwaqt li tkun inkora ġġuta l-innovazzjoni fis-
saħħa. 
Pereżempju, il-programm se jappo ġġa l-politika dwar is-sa ħħa billi jiżviluppa l-a ħjar prattiki 
u linji gwida g ħad-dijanjo żi u t-trattament ta’ mard rari , jappoġġja n-netwerks Ewropej ta’ 
referenza dwar il-mard , jiżviluppa l-a ħjar prattiki u linji gwida g ħall-iskrining tal-iskenjar  u 
jiżviluppa appro ċċ komuni tal-UE g ħall-valutazzjonijiet tat-teknolo ġija tas-sa ħħa u l-e-
Saħħa. 
[Fl-istess waqt] Ir-riċerka u l-azzjonijiet ta' in novazzjoni fil-qasam tas-sa ħħa se jkollhom 
appoġġ mill-Qafas Strate ġiku Komuni g ħar-Riċerka u l-Innovazzjoni ". 
F'din il-Komunikazzjoni l-Kummissjoni pproponiet allokazzjoni ta' 396 miljun ewro (bil-
prezzijiet tal-2011: jew 446 miljun ewro fil-prezzijiet attwali) g ħall-perjodu ta' bejn l-2014 u l-
2020 għal programm ta' nefqa dedikata fil-qasam tas-sa ħħa. F'termini ba ġitarji dan huwa bla 
dubju programm ta' daqs żgħir sa medju, b'mod partikolari meta wie ħed iqis li n-nefqa fuq il-
kura tas-sa ħħa tammonta g ħal kważi 10 % tal-prodott gross domestiku tal-UE u hija wa ħda 
mill-akbar setturi tal-ekonomija fl-UE.  
Is-saħħa mhijiex sempli ċiment valur fiha nnifisha - hija wkoll mutur ekonomiku b'sa ħħtu 
għat-tkabbir. Is-settur tal-kura tas-sa ħħa jimpjega wie ħed minn kull g ħaxar ħaddiema fl-UE li 
huma fost l-aktar kwalifikati, g ħaliex hemm proporzjon og ħla mill-medja ta' ħaddiema 
b'edukazzjoni ta' livell terzjarju. Dan il-pi ż jagħti lill-qasam tal-kura tas-sa ħħa rwol importanti 
x'jilgħab fl-ekonomija b'mod ġenerali u fil-kontribuzzjoni g ħall-Istrate ġija Ewropa 2020. 
Hemm evidenza b'sa ħħitha tar-rabta bejn il-prestazzjoni tas-sa ħħa u tal-ekonomija: 
popolazzjoni f'sa ħħitha hija sine qua għall-kisba ta' tkabbir intelli ġenti, sostenibbli u 
inklussiv. 
Is-saħħa tajba mhix biss wa ħda mill-aktar fatturi importanti g ħaż-żieda fil-produttività 
individwali u l-poter ta ċ-ċittadini, i żda wkoll żieda fin-numru ta' snin produttivi min ħabba 
saħħa aħjar ikollhom impatt po żittiv immedjat fuq il-produttività kollettiva u l-kompetittività. 
Barra minn hekk, is-sa ħħa hija mutur ekonomiku qawwi tat-tkabbir, kemm biex tappo ġġja d-
domanda tad-djar u billi żżid it-tfaddil, kif ukoll billi to ħloq impjiegi ta' kwalità g ħolja, 
tistimula l-innovazzjoni u tipprovdi ba żi għal industrija Ewropea b'sa ħħitha.  
Finalment, l-investiment fis-sa ħħa jista' jg ħin ukoll jindirizza l-isfidi kif ukoll esplojtazzjoni 
aħjar tal-opportunitajiet offruti minn so ċjetà li qieg ħda tixjieħ (matul l-20 sena li ġejjin, in-
numru ta' Ewropej li jkollhom aktar mi nn 65 sena huwa mistenni li jikber g ħal 45 %, minn 
85 miljun fl-2008 g ħal 123 miljun fl-2030). Il-kwistjonijiet li ġejjin minn dan il-kuntest huma 
marbuta mhux biss mal-prote zzjoni, il-promozzjoni u t-titjib tal-istat tas-sa ħħa tal-anzjani, 
iżda wkoll mal-finanzjament tal-ispejje ż li dejjem ji żdiedu marbuta mal-kura tas-sa ħħa u mat-
titjib tal-kura tas-sa ħħa offruta, bi twe ġiba għal aspettativi og ħla u differenti, u wkoll sabiex 
jiġi żgurat l-aċċess għaliha. 
 
 4Fil-qasam tas-sa ħħa, l-Istati Membri jinsabu ta ħt pressjoni biex isibu bilan ċ tajjeb bejn il-
provvediment ta' a ċċess universali g ħal servizzi tas-sa ħħa ta' kwalità g ħolja u r-rispett tar-
restrizzjonijiet ba ġitarji. Dawn il-problemi mhumiex ne ċessarjament ġodda, iżda l-ħtieġa li 
jiġu indirizzati saret kulma jmur dejjem aktar ur ġenti, b'mod partikolar i fil-klima ekomonika 
attwali. Il-kri żi finanzjarja kompliet tkabbar il- ħtieġa li tittejjeb il-kost-effettività tas-sistemi 
tas-saħħa nazzjonali. L-ewwel u qabel kollox hu wa f'idejn l-Istati Membri li jie ħdu azzjoni 
diretta fil-livell tag ħhom. L-g ħan tal-politika tas-Sa ħħa tal-UE, kif stipulat fit-Trattat, huwa li 
tikkumplimenta u tappo ġġja dawn il-politiki nazzjonali u t ħeġġeġ il-kooperazzjoni bejn l-
Istati Membri.  
L-isfida hija biex jinbena Programm tal-UE dwar is-Sa ħħa li jservi l-aqwa interessi tal-Istati 
Membri u tal-partijiet interessati b'ba ġit limitat. G ħaldaqstant huwa me ħtieġ li l-ħtiġijiet 
jingħataw prijorità b'tali mod li r-ri żultati tal-Programm jintu żaw u joħolqu effett ta' 
amplifikazzjoni biex jappo ġġjaw il-politiki tas-sa ħħa fuq livell Ewropew, nazzjonali u lokali.  
Il-Programm g ħandu jipprovdi possibilitaji et sabiex jinbnew u jissa ħħu mekkani żmi ta' 
kooperazzjoni u pro ċessi ta' koordinazzjoni bejn l-Istati Membri bil-g ħan li jiġu identifikati 
għodod komuni u l-aqwa prattiki li jo ħolqu siner ġiji. Dan g ħandu jġib l-akbar valur mi żjud 
tal-UE u jwassal g ħal ekonomiji ta' skala, u g ħaldaqstant jappo ġġja r-riformi ta ħt ċirkostanzi 
ta' sfida. Hemm bosta sfidi li l-Istati Membri u l-UE qeg ħdin jaffaċċjaw flimkien mill-
perspettiva 2020 u lil hinn: 
A. Sostenibilità finanzjarja tas-sistemi tas-sa ħħa; 
 B. Nuqqasijiet ta' ħaddiema fis-settur tas-sa ħħa; 
  C. Titjib me ħtieġ fis-sikurezza tal-pazjenti; 
  D. Nuqqas ta' progress appo ġġjat fuq il-kontroll u l-prevenzjoni ta' 
kundizzjonijiet kroni ċi; 
  E. Telf tal-aqwa snin ta' produttività f' ħafna mill-popolazzjoni min ħabba ż-żieda 
bil-mod fis-snin ta' ħajja b'saħħtitha. 
 F. Żieda fl-inugwaljanzi fis-sa ħħa madwar l-Ewropa u fil-vi ċinat tagħha; 
 G. Theddid globali u transkonfinali. 
Il-Programm jista' jikkontribwixxi sabiex ji ġu indirizzati l-isfidi msemmija hawn fuq sakemm 
dan joffri opportunitajiet finanzjarji li jibnu u jsa ħħu l-mekkani żmi ta' kooperazzjoni u 
proċessi ta' koordinazzjoni bejn  l-Istati Membri bil-g ħan li jiġu identifikati g ħodod komuni u 
l-aqwa prattiki li jo ħolqu siner ġiji, jġibu valur mi żjud tal-UE u jwasslu g ħal ekonimiji ta' 
skala, filwaqt li jirrispettaw bis-s ħiħ il-prinċipju ta' sussidjarje tà u jirrikonoxxu r-
responsabilita a ħħarija tal-Istati Membri li jie ħdu deċiżjonijiet li huma l-aktar adattati g ħas-
sitwazzjonijiet spe ċifiċi tagħhom 
Għaldaqstant, il-Programm se jikkontribwixxi  biss meta l-Istati Membri ma kinux jistg ħu 
jaġixxu b'mod individwali jew meta jkun ċar li l-koordinazzjoni hija l- aqwa mod biex nimxu 'l 
quddiem. F'konformità mal-objettivi tal-UE 2020, je ħtieġ li l-azzjoni me ħuda fil-Programm 
tagħti prova li g ħandha tassew valur mi żjud tal-UE u impatt li jista' jitkejjel.  
Barra minn hekk, programmi o ħra ta' finanzjament tal-UE li g ħandhom ri żorsi aħjar, se 
jikkontribwixxu biex itejbu s-sa ħħa pubblika fl-UE, b'mod part ikolari l-komponent tas-sa ħħa 
pubblika tal-Programm ta' Ri ċerka u tal-Fondi Strutturali. Madankollu, il-Programm dwar is-
saħħa huwa l-uniku wie ħed li għandu l-għan speċifiku li jindirizza l-isfidi u t-t ħassib fil-
 
 5qasam tal-politika tas-sa ħħa, filwaqt li jippermetti aktar kisb iet ta' miri tal-politika f'dan il-
qasam. G ħaldaqstant dan jista' jindirizza kwistjoniji et li mhumiex fil-kamp ta' applikazzjoni 
ta' programmi o ħra ta' finanzjament. Madankollu, is-su ċċess tiegħu jista' jiġi amplifikat billi 
jissawru r-rabtiet me ħtieġa u sinerġiji ċari ma' programmi o ħra ta' nfiq. 
2. TEST  TAS-SUSSIDJARJETÀ  - ID-DRITT  TAL-UNJONI  EWROPEA  BIEX  
TAĠIXXI 
L-Artikolu 168 tat-Trattat dwar il-Funzj onament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) ja ċċerta bis-sħiħ 
il-prinċipju ta' sussidjarjetà fis-sa ħħa pubblika . Dan jg ħid li "l-azzjoni tal-Unjoni ... 
għandha tikkumplimenta  l-politiki nazzjonali" u mbag ħad li "l-azzjoni tal-Unjoni g ħandha 
tikkumplimenta  l-azzjoni tal-Istati Membri." L-Unjoni tista' wkoll " tappoġġja l-azzjoni 
tagħhom" 
L-oqsma ewlenin fejn din l-azzjoni komplimentarja g ħandha tittie ħed huma msemmijin ukoll: 
• titjib fis-sa ħħa pubblika, 
• prevenzjoni ta' mard u infirmità fi żika u mentali, 
• jiġu evitati sorsi ta' periklu g ħas-saħħa fiżika u mentali, 
• ġlieda kontra l-fla ġelli ewlenin tas-sa ħħa, 
• tnaqqis ta' dannu tas-sa ħħa marbut mad-droga, inklu ża l-informazzjoni u l-prevenzjoni, u 
• titjib tal-komplimentarjetà tas-servizzi tas-sa ħħa f'oqsma transkonfinali tal-Istati Membri. 
L-istess artikolu jindika wkoll modi kif wie ħed jista' jikkontribwixxi g ħall-ġlieda kontra 
flaġelli maġġuri tas-saħħa: 
• il-promozzjoni tar-ri ċerka f'dak li jikkaw żahom, it-tra żmissjoni tag ħhom u l-prevenzjoni 
tagħhom, 
• il-promozzjoni tal-informazzjoni u l-edukazzjoni dwar is-sa ħħa, 
• il-monitora ġġ, l-allert bikri fuq dan it-theddid transkonfinali g ħas-saħħa u l-ġlieda 
kontrihom, 
• l-inkoraġġiment tal-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri. B'mod partikolari, it-tieni 
subparagrafu tal-Artikolu 168(2) jistqarr li "Il- Kummissjoni tista', b’kuntatt mill-qrib mal-
Istati Membri, tie ħu kull inizjattiva siewja sabiex timpromwovi dan il-koordinament, 
b'mod partikolari inizjattivi li g ħandhom l-g ħan li jistabbilixxu linji gwida u indikaturi, l-
organizzazzjoni ta l-iskambju tal-a ħjar prattika, u t-t ħejjijiet tal-elementi me ħtieġa għall-
kontroll u valutazzjoni perjodi ċi." 
Il-paragrafu 3 ta' dan l-istess artikolu mbag ħad ikompli billi jg ħid li "L-Unjoni u l-Istati 
Membri g ħandhom jinkora ġġixxu l-kooperazzjoni ma’ pajji żi terzi u mal-organizzazzjonijiet 
internazzjonali kompetenti fil-qasam tas-sa ħħa pubblika." 
Kontra dan l-isfond, l-Artikolu 168(5) TFUE jag ħti s-setgħa lill-Parlament Ewropew u lill-
Kunsill biex jadottaw mi żuri inċentivi biex jipprote ġu u jtejbu s-sa ħħa tal-bniedem. 
 
Test ta' Ne ċessità 
Filwaqt li l-Istati Membri b ħala entitajiet sovrani g ħandhom jittrattaw il-problemi msemmija 
hawn fuq u jidde ċidu dwar il-politiki nazzjonali tas-sa ħħa, f'numru ta' ka żijiet huma jistg ħu 
jieħdu azzjoni biss wara koordinazz joni fil-livell tal-UE. G ħal ħafna pajji żi, il-kooperazzjoni 
 
 6bejn l-Istati Membri hija ta' benefi ċċju kbir u hija ħafna iktar kost-effettiva. Hemm ukoll 
possibilità akbar g ħal soluzzjoni g ħall-kwistjonijiet globali u t-t ħassib komuni billi l-isforzi 
jitlaqqgħu fil-livell tal-UE u jistabbilixxu valuri u prin ċipji komuni. 
Il-Programm g ħaldaqstant se jiffinanzja primarjament azzjonijiet li ma jistg ħux isiru b'mod 
daqshekk effettiv mill-Istati Membri wa ħedhom iżda li jiddependu ħafna mill-kooperazzjoni 
fil-livell tal-UE.  
3. IL-VALUR  MIŻJUD  TAL-UE 
L-esperjenza mill-programmi tal-passat ipprovdiet numru ta' e żempji meta azzjoni fil-livell 
tal-UE tista' tipprovdi valur mi żjud ċar li ġie rikonoxxut mill-Istati Memb ri (cf. l-istudji tal-
każijiet annessi mal-Valutazzjoni tal-Impatt).  
Il-valur li wie ħed jinvesti fi t ħejjija, prevenzjoni u koordinazzjoni ta' mi żuri dwar it-theddid 
tas-saħħa u mard li jittie ħed fil-livell tal-UE ntwera bi ċ-ċar riċentament bit-tifqieg ħa tal-H1N1 
fl-2009. It-tis ħiħ tal-ħila biex ji ġi mmaniġġjat theddid transkonfinali serju tas-sa ħħa, flimkien 
ma' xiri kon ġunt ta' va ċċini kontra l-pandemiji, huwa qasam ie ħor fejn jista' jinkiseb valur 
miżjud sinifikanti tal-UE. Il-kooper azzjoni f'mard transkonfinali b ħall-influwenza tal-H1N1 
tista' ssir ukoll minn Stati Membri individwali, i żda dan jiddependi fuq inizjattivi u 
finanzjament fil-livell tal-UE. Fil-qasam tat-theddid tas-sa ħħa, l-irwol tal-UE, lil hinn mill-
koordinazzjoni tar-rispons g ħal dan it-theddid huwa wkoll li ttejjeb il- ħila tal-Istati Membru u 
pajjiżi mhux membri fl-UE biex iwie ġbu għalihom. L-irwol tal-UE huwa wkoll li tipprovdi 
tweġiba rapida u kkoordinata g ħat-theddid globali dwar is-sa ħħa.. 
L-UE tista' twassal ukoll benefi ċċji sinifikanti dwar kwistjonijiet b ħall-kura tas-sa ħħa 
transkonfinali u inugwaljanzi tas-sa ħħa u billi ti żviluppa strate ġiji fil-ġlieda kontra r-
reżistenza antimikrobika li qed tikber, flimkien ma' teknolo ġiji kost-effettivi dwar is-sa ħħa u 
l-kura innovattiva tas-sa ħħa, u billi tippromwovi xju ħija f'saħħitha bl-għajnuna ta' S ħubija 
Ewropea g ħall-Innovazzjoni. Azzjoni skont  il-Programm dwar is-Sa ħħa tikkumplimenta u 
żżid il-valur lill-azzjoni tal-Istati  Membri dwar il-promozzjoni tas-sa ħħa u l-prevenzjoni mill-
mard (inklu ż ix-xogħol dwar, pere żempju, in-nutrizzjoni u t-tip jip u dwar it-tnaqqis tal-
inugwaljanzi f il-kura tas-sa ħħa), il-ħarsien taċ-ċittadini kontra t-theddid tas-sa ħħa, b'mod 
partikolari kemm dawn ikunu preparati g ħal pandemija, is-sikurezza ta' prodotti tal-medi ċina, 
id-demm, it-tessuti, i ċ-ċelloli u l-organi, u l-kooperazz joni bejn is-sistemi tas-sa ħħa. Il-fehim 
ta' mard rari u l-i żvilupp ta' trattament innovattiv g ħalihom je ħtieġ li l-popolazzjonijiet ta' 
pazjenti fir-re ġistri Ewropej madwar bosta pajji żi jinġabru flimkien; ħafna minn dawn il-
miżuri jiddependu b'mod kritiku f uq il-Programm dwar is-Sa ħħa.  
Il-Programm dwar is-Sa ħħa żviluppa u sa ħħaħ in-netwerks bejn l-ispe ċjalisti tas-sa ħħa 
Ewropea, l-awtorita jiet nazzjonali u re ġjonali tas-sa ħħa u partijiet o ħra interessati li 
jikkontribwixxu bil-kbir biex jaqsmu l-g ħarfien u jibnu l- ħiliet fis-sa ħħa fl-UE. Dan bena 
wkoll konsorzji, s ħubiji u mezzi o ħra għall-iskambju tat-tag ħrif u l-prattiki madwar l-Ewropa, 
u għaldaqstant ting ħata spinta lill-kooperazzjoni u r-ritmu tar-ri ċerka. Ir-ri żultat tal-pro ġetti u 
l-azzjoni ffinanzjati mill -Programm dwar is-Sa ħħa jinkludi l-aktar mezz effettiv, jekk mhux l-
uniku, biex tinbena l-ba żi tal-evidenza g ħad-definizzjoni ta' politiki regolatorji aktar wesg ħin 
(pereżempju, dwar il-kan ċer, l-Alzheimer's, mard rari u inugwaljanzi fis-sa ħħa). 
Fil-kuntest tal-evalwazzjoni  ta' nofs it-terminu tat-tieni Programm dwar is-Sa ħħa u fuq il-ba żi 
ta' analiżi profonda tal-istudji tal-ka żijiet, ġew żviluppati u ttestjati kriterji tal-valur mi żjud 
tal-UE rigward azzjoniji et konkreti ffinanzjati: 
• It-trawwim tal-iskambju tal-aqwa prattiki  bejn l-Istati Membri; 
 
 7• L-appoġġ għal netwerks  għat-tixrid tal-g ħarfien jew tat-tag ħlim reċiproku; 
• L-indirizzar ta' theddid transkonfinali  biex jitnaqqsu r-riskji u jittaffew l-
konsegwenzi tag ħhom; 
• L-indirizzar ta' ċerti kwistjonijiet marbuta mas-suq intern  fejn l-UE g ħandha 
leġittimità sostanzjali biex ti żgura soluzzjonijiet ta' kwalità g ħolja madwar l-Istati 
Membri; 
• Ir-realizzazzjoni tal-potenzjal tal-innovazzjoni  fis-saħħa; 
• L-azzjonijiet jistg ħu jwasslu g ħal sistema għall-valutazzjoni komparattiva  għat-
teħid ta' deċiżjoni; 
• It-titjib tal-ekonomiji ta' skala  billi jiġi evitat skart min ħabba d-duplikazzjoni u l-
ottimizzazzjoni tal-u żu ta' riżorsi finanzjarji. 
4. OBJETTIVI  TAL-PROGRAMM 
Meta wie ħed jikkunsidra l-problemi u l-kuntest de skritt hawn fuq, kif ukoll ir-ri żorsi 
finanzjarji limitati g ħas-snin li ġejjin, l-obejttivi ġenerali tal-Programm "Is-Sa ħħa għat-
Tkabbir" g ħandhom ikunu biex ja ħdmu ma-Istati Membri biex i ħeġġu l-innovazzjoni fil-kura 
tas-saħħa u jkabbru s-sostenibilità tas-sistemi tas-sa ħħa, itejbu s-sa ħħa taċ-ċittadini tal-UE u 
jipproteġuhom minn theddidiet transkonfinali g ħas-saħħa. 
.  L-objettivi spe ċifiċi li jsaħħu l-loġika tal-Programm huma kollha orjentati mar-ri żultat u 
jagħmlu enfasi fuq ir-ri żultati pratti ċi u l-użu tagħhom mill-Istati Membri fil-programmi 
nazzjonali tag ħhom u l-politiki tas-sa ħħa sabiex je żerċitaw effett ta' amplifikazzjoni fuq l-
azzjoni dwar is-sa ħħa u madwar politiki o ħra u programmi o ħra ta' finanzjament tal-UE:  
1. L-iżvilupp ta' g ħodod u mekkani żmi fil-livell tal-UE biex jindirizzaw nuqqasijiet ta' 
riżorsi, kemm umani u finanzjarji , u biex jiffa ċilitaw l-u żu tal-innovazzjoni fil-kura tas-
saħħa sabiex tikkontribwixxi g ħ
al għal sistemi tas-sa ħħa innovattivi u sostenibbli  
Permezz tal-appo ġġ tal-isforzi tal-Istati Membri biex itejbu l-effi ċjenza u s-sostenibilità 
finanzjarja tal-kura tas-sa ħħa, il-Programm tas-Sa ħħa tal-UE g ħandu l-għan li jinkora ġġixxi 
ċaqliq ta' ri żorsi sinifikanti f'dan is-settur dwar l- aktar prodotti u servizzi innovattivi u ta' 
valur li fl-istess waqt joffru l-aqwa potenzjal tas-suq u ffrankar tal-ispejje ż fi żmien twil. 
Jeħtieġ li r-riforma tas-sistema tas-sa ħħa tkun tikkonsisti b'mod ċar f'taħlita ta' titjib immedjat 
fl-effiċjenza b'azzjoni strate ġika fuq perjodu itwal li tindirizza l-kaw żi ewlenin tal-ispejje ż. 
Dan huwa l-uniku mod jekk il-pajji żi jridu jiżguraw aċċess universali u ekwità fis-sa ħħa, 
finanzjament tas-sa ħħa u użu tas-sistema. B ħala eżempju, il-kooperazzjoni Ewropea dwar il-
valutazzjonijiet tat-teknolo ġija tas-sa ħħa mhux biss se tnaqqas id-duplikazzjoni u ti ġbor 
flimkien il-kompetenzi i żda tiftaħ il-potenzjal g ħal innovazzjoni sostenibbli fil-prodotti u s-
servizzi tas-sa ħħa. 
Huwa ta' importanza kbira li ji ġu żviluppati g ħodod u mekkani żmi komuni fil-livell tal-UE 
biex jgħinu sistemi nazzjonali tas-sa ħħa jwasslu aktar kura b'anqas ri żorsi. Huma me ħtieġa 
soluzzjonijiet innovattivi biex ji ndirizzaw nuqqasijiet fil-forza tax-xog ħol u biex 
jimmassimizzaw l-effi ċjenza tas-sistemi tas-sa ħħa permezz tal-u żu ta' prodotti, servizzi u 
għodod innovattivi. 
L-Istrateġija UE 2020 tidentifika l-innovazzjoni b ħala ewlenija fil- ħolqien ta' tkabbir 
intelliġenti. Hemm potenzjal kbir ħafna ta' "tkabbir intelli ġenti fis-sa ħħa li jista' jwassal g ħal 
aktar effiċjenza u l- ħolqien ta' interventi u prodotti ġodda tas-sa ħħa li jadattaw g ħas-soċjetà 
 
 8tagħna. L-innovazzjoni twie ġeb għall-isfida tas-sostenibilità li qed jiffa ċċjaw is-sistemi tas-
saħħa permezz ta' inkora ġġiment ta' soluzzjonijiet kompletament ġodda biex iwie ġbu għal 
ħtiġijiet li mhumiex indirizzati u billi je żerċitaw b'mod aktar effi ċjenti dak li huwa disponibbli 
u joħolqu l-kundizzjonijiet xierqa g ħall-innovazzjoni futura. L-innovazzjoni g ħandha tiġi 
meqjusa mhux biss b ħala waħda li hija bba żata fuq it-teknolo ġija, iżda wkoll b ħala 
organizzattiva u so ċjali, mibnija fuq il-fattur uman, sabiex tkun tista' ġġib benefiċċji ġenwini 
b'mod kost-effettiv. 
Il-kriżi ekonomika ri ċenti għamlet il-ħtieġa li titjieb il-kost-effe ttività tas-sistemi tas-sa ħħa 
saħansitra aktar ur ġenti u ġabitha prijorità ewlenija tal-politik a li hija mistennija li tibqa' fuq l-
aġenda għal ħafna snin. L-Istati Memb ri se jkollhom jibbilan ċjaw il-ħtieġa li jipprovdu a ċċess 
għall-kulħadd kontra domanda li dejjem qed tikber g ħal servizzi tas-sa ħħa ta' kwalità fi żmien 
meta r-riżorsi huma limitati. 
L-użu kost-effettiv tat-teknolo ġiji tal-medi ċina, inklu ż it-terapiji futuri bba żati fuq ix-xjenza 
ġenimika, forniment adegwat ta' professjonisti tas-sa ħħa, speċjalizzazzjoni me ħtieġa biex 
jittejjeb it-te ħid ta' deċiżjonijiet, kif ukoll appo ġġ għall-Isħubija tal-Innovazzjoni Ewropea 
dwar Maturazzjoni Attiva u f'Sa ħħitha, huma l-oqsma ewlenin fejn il-Programm jista' jilg ħab 
rwol importanti skont dan l-objettiv tal-politika billi jie ħu approċċ pragmatiku g ħall-aħħar. 
2. Iż-żieda fl-aċċess għalesperjenza medika u tag ħrif għal kundizzjonijiet spe ċifiċi wkoll lil 
hinn mill-fruntieri nazzjonali, u billi ji żviluppaw soluzzjonijiet kom uni u linji gwida biex 
itejbu l-kwalità tal- kura tas-sa ħħa u s-sikurezza tal-pazj enti sabiex ikabbru l-a ċċess għal 
kura tas-sa ħħa  aħjar u aktar sikura g ħaċ-ċittadini tal-UE 
 
It-titjib fl-a ċċess għall-kura tas-sa ħħa għaċ-ċittadini kollha indipendentament mid-d ħul, stat 
soċjali, post u nazzjonalità huwa ewli eni biex jirrimedja l-inugwa ljanzi sostanzjali attwali fis-
saħħa. Iċ-ċittadini kollha tal-UE g ħandu jkollhom a ċċess għal kura tas-sa ħħa sikura u ta' 
kwalità g ħolja indipendentament mi ċ-ċirkostanzi tag ħhom.  Madankollu, fil-verità, l-a ċċess 
għall-kura tas-sa ħħa għadu jvarja b'mod sinifikanti fl-UE. Huwa rikonoxxut ukoll li s-sa ħħa 
hija mutur ewlieni ta' inugwaljanzi, min ħabba li stat fqir tas-sa ħħa spiss ikollu impatt 
sostanzjali fuq l-a ċċessibilità g ħal kura tas-sa ħħa effettiva u l-possibilitajiet ta' ċittadini 
individwali li ja ġixxu dwar it-tag ħrif tas-saħħa mxerred fuq livell nazzjonali u Ewropew. 
Azzjoni skont l-objettivi  kollha tal-programm g ħandha tgħin biex tag ħmel tajjeb g ħat-tali 
inugwaljanzi billi tindirizza bosta fatturi tas-sa ħħa li jwasslu g ħall-inugwaljanzi u j żiduhom, 
kif ukoll azzjoni kumplimentarja skont programmi o ħra li tindirizza b'mod spe ċifiku d-
differenzi so ċjali u reġjonali fi ħdan l-UE.  
Bix jitjieb l-a ċċess għall-kura tas-sa ħħa, b'mod partikolari g ħal kundizzjonijiet spe ċifiċi meta 
l-kapaċità nazzjonali hija skarsa, hemm valur ċar miżjud fl-inkora ġġiment tan-netwerk ta' 
ċentri Ewropej ta' referenza a ċċessibbli g ħaċ-ċittadini kollha madwar l-UE.  
L-għarfien skars jista' jinqasam u r-ri żorsi mag ħquda kemm jista' jkun b'mod effi ċjenti 
madwar l-UE, kif nistg ħu naraw, pere żempju, fil-ka ż ta' mard rari3. Skont l-objettiv 
speċifiku 2, din il-kondivi żjoni ta' ri żorsi għandha tiġġedded għal oqsma o ħra tas-saħħa li 
jeħtieġu konċentrazzjoni partikolari ta' ri żorsi jew esperti biex i ħarsu lejn bosta 
kundizzjonijiet klini ċi. L-għan ewlieni hawn huwa li jitlaqqg ħu flimkien l-g ħarfien u l-
kompetenzi medi ċi sabiex jitjieb l-a ċċess għad-dijanjosi u d-dispo żizzjoni g ħall-pazjenti 
kollha li je ħtieġu kura spe ċjalizzata ħafna għal marda partikolari jew grupp ta' mard. 
                                                 
3 Ara l-Anness 7 g ħal studju tal-ka żijiet dwar in-Netwerks Ewropej ta' referenza g ħal mard rari u ORPHANET. 
 
 9Tali netwerks kieku j żidu mal-ispe ċjalizzazzjoni u l-kapa ċità sostanzjali li di ġà hemm g ħal 
servizzi ta' dijanjosi jew trattament kumplessi/teknolo ġiċi ħafna taċ-ċentri li qed 
jipparteċipaw, billi joffru valur sinifikanti mi żjud fl-għamla ta' kwalità mtejba u kost-
effettività mifruxa tul il-continuum tal-kura. 
L-għan prinċipali jkun li titjieb is-sa ħħa tal-pazjenti billi ji żdiedu l-possibilitajiet 
transkonfinali. Dan jg ħin ukoll lill-Istati Membri billi jag ħti ċertu setgħa lill-pazjenti billi j żid 
id-disponibilità tat-tag ħrif u t-trasparenza dwar it -twassil tal-kura li, min-na ħa l-oħra, jgħin 
sabiex jinkisbu ri żultati aħjar fil-kura tas-sa ħħa. 
Azzjonijiet spe ċifiċi skont dan l-objettiv tal-politika jinkludu t-tfassil ta' akkreditament u 
appoġġ tan-Netwerks Ewropej ta' referenza, it-tis ħiħ tal-kollaborazzjoni dwar is-sikurezza tal-
pazjent u l-kwalità tal-kura u t-titjib fl-u żu prudenti ta' a ġenti antimikrobi ċi fil-medi ċina tal-
bniedem. 
3. L-identifikazzjoni, it-tix rid u l-promozzjoni tal-u żu tal-aqwa prattiki validati g ħal 
prevenzjoni kost-e ffettiva billi ji ġu indirizzati l-fatturi elwenin tar-riskju, ji ġifieri t-tipjip, l-
abbuż mill-alko ħol u l-obe żità, kif ukolll-HIV/AIDS, b'fowkus fuq id-dimensjoni 
transkonfinali, sabiex tipprevjeni l-mard u tippromwovi sa ħħa tajba 
Il-prevenzjoni mill-mard u l-promozzjoni tas-sa ħħa jikkontribwixxu g ħaż-żieda fin-nurmu ta' 
"snin ta' ħajja b'saħħitha" jew snin f'sa ħħa tajba. Minbarra l-fatt li s-sa ħħa hija l-akbar ġid u 
għan per se , ċittadini b'sa ħħithom jikkontribwixxu g ħal prosperità ekonomika permezz ta' 
aktar parte ċipazzjoni u produttività fis-suq tax-xog ħol. Wieħed mill-aktar mezzi kost-effettivi 
li jistumula tkabbir fil-prodott domestiku gr oss huwa investiment mmexxi tajjeb biex 
jippromwovi s-sa ħħa u jipprevieni l-mard. Dan qed isir estremament kru ċjali fil-kuntest ta' 
soċjetà matura u ta' ħajjiet itwal ta' xog ħol.  
L-investimenti t-tajba mhux biss se jwasslu g ħal saħħa aħjar, iżda għal ħajjiet itwal u aktar 
produttivi u inqas nuqqasijiet ta' xog ħol. Jekk l-Ewropej jg ħixu f'saħħa aħjar, huma jkunu 
jistgħu jkomplu jikkontribwixxu g ħall-ekonomija huma u jikbru fl-età - b ħala ħaddiema, 
voluntiera u konsumaturi. L-ispe ċjalizzazzjoni tal-anzjani tkun me ħtieġa saħansitra aktar 
f'popolazzjoni b'rati baxxi tat-twelid u nuqqas ta' xog ħol tas-seng ħa. 
Il-Programm jipprevedi azzjoni li tappo ġġja l-isforzi tal-Istati Membru li g ħandhom l-g ħan li 
jtawlu s-snin ta' ħajja b'saħħitha u produttiva fl-oqsma ta' promozzjoni kost-effettiva u mi żuri 
ta' prevenzjoni li jindirizzaw fatturi ta' riskju u determinanti sottostanti tas-sa ħħa, mard 
kroniku u l-kan ċer. 
4. L-iżvilupp ta' appro ċċi komuni u d-demostrazzjoni tal-valur tag ħhom għal tħejjija u 
koordinazzjoni a ħjar fl-emer ġenzi tas-sa ħħa sabiex jipprote ġu liċ-ċittadini mit-theddidiet 
transkonfinali g ħas-saħħa  
Fil-passat ri ċenti, l-UE ffa ċċjat bosta theddidiet ma ġġuri transkonfinali g ħas-saħħa, bħall-
influwenza pandemika jew is-SARS. Il- ħila tal-UE fir-rigward tal-koordinament tat-t ħejjija u 
r-rispons g ħal theddidiet trans konfinali se rji tas-saħħa huwa mnaqqax fit-Trattat.  Min-natura 
tagħhom stess, tali theddidiet tas-sa ħħa mhumiex limitati g ħall-fruntieri nazzjonali u ma 
jistgħux jiġu indirizzati b'mod effettiv mi nn kwalunkwe Stat Membru wa ħdu. L-UE te ħtieġ li 
tkun preparata sew kontra dawn it-theddidiet li jista' jkollhom impatt kbir mhux biss fuq is-
saħħa u l-ħajja taċ-ċittadini, iżda wkoll fuq l-ekonomija.  
Sabiex jiġu minimizzati l-konsegwenzi tas-sa ħħa pubblika ta' theddidiet transkonfinali g ħas-
saħħa li jistgħu jvarjaw minn kontaminazzjoni bil-massa kkaw żata minn in ċidenti kimi ċi għal 
epidemiji jew pandemiji, b ħal dawk li rri żultaw riċentament mill- E coli , l-H1N1 jew is-SARS 
(Sindromu Respiratorju Akut Gravi), je ħtieġ li jiġu stabbiliti jew rinfurzati mekkani żmi u 
 
 10għodod robusti biex jiskopru, jivvalutaw u jimmani ġġjaw theddidiet ewlenin transkonfinali 
għas-saħħa. Minħabba n-natura ta' dawn it-theddidiet, huma me ħtieġa miżuri koordinati dwar 
is-saħħa pubblika fil-livell tal-UE biex jindiri zzaw aspetti differenti, li jibnu fuq it-t ħejjija u l-
ippjanar tar-rispons, valutazzjoni tar-r iskju robusta u affidabbli u fuq qafas b'sa ħħtu ta' 
mmaniġġjar tar-riskju u l-kri żi. 
L-għan prinċipali huwa li jissa ħħaħ il-monitora ġġ, is-sistema ta' twissija bikrija u l- ġlieda 
kontra theddidiet serji trans konfinali, ukoll fid-dawl tal-kun ċett ta' "sa ħħa waħda" u bil-g ħan 
għall-qafas komprensiv dwar is-sigurtà tas-sa ħħa li qed tiġi żviluppata b ħalissa. 
F'dan il-kuntest, il-Programm dwar is-Sa ħħa għat-Tkabbir se jappo ġġja l-implimentazzjoni 
tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar it-theddidiet g ħas-saħħa u l-azzjoni tal-Ue fil-qasam tal-
immaniġġjar tal-kri żi tas-saħħa pubblika. Il-komponenti kollha tal-immani ġġjar tal-kri żi se 
jiġu indirizzati: it-t ħejjija u l-ippjanar g ħar-rispons, il-komunikazzjoni  dwar ir-riskju u l-kri żi, 
il-bini ta' kapa ċità għall-valutazzjoni tar-riskju u ta ħriġ, skambji ta' esperjenza u l-aqwa 
prattiki fit-trattament ta' emer ġenzi tas-sa ħħa. L-azzjoni prevista tvarja minn żvilupp ta' 
appoġġ tal-kapa ċità u standards ewlenin tal-Istati membri g ħat-tħejjija għal ippjanar ta' 
rispons.  
Dan il-bini ta' kapa ċità jkopri sorveljanza, sejbie n u valutazzjoni tar-riskju g ħal flaġelli 
maġġuri tas-saħħa, fuq il-ba żi tal-leġiżlazzjoni li qed ti ġi riveduta u żviluppata, flimkien ma' 
attivitajiet u inizjattivi ta' ta ħriġ multinazzjonali, bejn is-setturi g ħall-prevenzjoni u l-kontroll 
ta' mard li jittie ħed, reżistenza antimikrobika u infezzjonijiet li ttie ħdu mill-isptar, kif ukoll 
titjib fil-politiki u l-istrate ġiji ta' tilqim fil-livell tal-UE. 
5. GĦAŻLIET  POLITIKI 
Għażla 1 tikkorrispondi mal-minimu assolut ta' azzjonijiet li jirri żultaw mill-obbligi legali 
imposti mit-Trattat u l- acquis eżistenti tal-UE fil-qasam tal-prodotti tal-medi ċina, tagħmir 
mediku, sustanzi li jori ġinaw mill-bniedem, drittijiet tal-pazjenti fil-kura tas-sa ħħa 
transkonfinali, is-Sikurezza tas-sa ħħa (theddidiet tran skonfinali tas-sa ħħa) u t-tabakk. 
Għażla 2 tikkorrispondi max-xenarju ba żiku. Dan jimplika l-kontin wità tal-programm fil-
forma pre żenti tiegħu mingħajr ma konsegwentement ikun hemm bidliet g ħas-sejbiet tal-
evalwazzjonijiet, mal-obbligi legali diretti. 
Għażla 3, għażla sekondarja A  tikkorrispondi ma' programm strutturat sew, b'objettivi 
INTELLI ĠENTI, azzjonijiet prijoritizzati li jo ħolqu valur mi żjud għall-UE u b'monitora ġġ 
aħjar tar-riżultati u l-impatti. Dan se jiffoka fuq dan li ġej:  
• azzjonijiet ta' appo ġġ meħtieġa mil-leġiżlazzjoni attwali dwar is-sa ħħa u s-suq intern 
tal-UE, 
• appoġġ għall-użu ta' soluzzjonijiet innovattivi g ħal titjib ta' punti spe ċifiċi li 
jikkonċernaw il-kwalità, l-effi ċjenza u s-sostenibilit à tas-sistemi tas-sa ħħa, 
• prevenzjoni minn mard fil-livell tal-UE billi l-isforzi tal-Istati Membri ji ġu megħjuna 
u kkumplimentati biex ikabbru n-numru ta' snin ta' ħajja b'saħħitha (SĦS) taċ-
ċittadini tag ħhom, inklu ż l-aspett ta' tnaqqis ta' inugwaljanzi tas-sa ħħa iżda 
prinċipalment permezz ta' mezzi o ħra għajr ir-riżorsi tal-Programm u limitati g ħall-
iżvilupp ta' metodi ta' xog ħol u evalwazzjoni tal-politika; 
• appoġġ u kumplimentarjetà g ħall-isforzi tal-Istati Membri fil-protezzjoni ta ċ-ċittadini 
minn theddidiet transkonfinali g ħas-saħħa. 
 
 11Għażla sekondarja 3, g ħażla sekondarja B  tikkorrispondi ma' programm strutturat sew i żda 
li jittratta biss wie ħed mill-objettivi ġenerali bħala għażla ta' kompromess. Dan il-programm 
se jiffoka fuq: 
• azzjonijiet ta' appo ġġ meħtieġa mil-leġiżlazzjoni attwali dwar is-sa ħħa u s-suq intern 
tal-UE, 
• appoġġ għall-użu ta' soluzzjonijiet innovattivi g ħal titjib ta' punti spe ċifiċi li 
jikkonċernaw il-kwalità, l-effi ċjenza u s-sostenibilità tas-sa ħħa, 
• appoġġ u kumplimentarjetà g ħall-isforzi tal-Istati Membri fil-protezzjoni ta ċ-ċittadini 
minn theddidiet transkonfinali g ħas-saħħa. 
Għażla sekondarja 3, g ħażla sekondarja C  tikkorrispondi ma' programm limitat biex 
jappoġġja azzjonijiet me ħtieġa mil-leġiżlazzjoni attwali marbuta mas-sa ħħa u s-suq intern tal-
UE u biex jappo ġġja u jikkumplimenta l-isforzi tal -Istati Membri fil-protezzjoni ta ċ-ċittadini 
minn theddidiet transkonfinali g ħas-saħħa. Barra minn hekk, se jkun hemm tixrid tar-ri żultati 
tal-Programm attwali dwar is-Sa ħħa sabiex ji ġu kkunsidrati l-konklu żjonijiet ta' 
evalwazzjonijiet pre ċedenti, 
Għażla 4 tikkorrispondi ma' programm strutturat sew li jiffoka fuq l-istess kwistjonijiet b ħall-
għażla 3 a) iżda li jżid objettiv spe ċifiku biex jindirizza kaw żi aktar wiesa', so ċjali u 
ekonomiċi, ta' inugwaljanza fis-sa ħħa permezz ta' mezzi finanzjarji xierqa. Din l-g ħażla se 
timplika żieda sinifikanti tal-pakkett g ħall-Programm.  
6. PARAGUN TAL -GĦAŻLIET  
L-għażla li ma tinvolvi l-ebda ri żorsi ma ġietx ikkunsidrata. Ming ħajr krediti l-Kummissjoni 
ma tkunx tista' sempli ċiment taqdi l-obbligi tag ħha li ġejjin mil-le ġiżlazzjoni attwali. 
Għażla 1 tikkawża tnaqqis fl-appo ġġ tal-UE g ħall-politika dwar is-Sa ħħa Pubblika, kif ukoll 
tmur kontra l-konklu żjonijiet tal-evalwazzjoni tal- Programm attwali dwar is-Sa ħħa u t-talbiet 
għall-kontinwazzjoni tal-programm mag ħmul mill-ministri tas-Sa ħħa tal-UE u partijiet 
interessati o ħra. Dan jonqos milli jiggarantixxi appo ġġ adegwat g ħall-politika futura dwar is-
Saħħa Pubblika. 
Għażla 2 tippermetti li ji ġi kkunsidrat sa ċertu punt it-t ħassib tal-Istati Membri u tal-partijiet 
interessati u jkollu effett ta' amplif ikazzjoni fuq il-politiki dwar is-sa ħħa nazzjonali. 
Madankollu, fin-nuqqas ta' intervent lo ġiku, nuqqas ta' objettivi INTELLI ĠENTI u realisti ċi 
b'numru kbir ta' azzjonijiet li mhumiex prijoritizzati u ming ħajr indikaturi pre ċiżi biex ikejlu 
l-kisbiet, kwalunkwe tip ta' impatt, g ħall-ewwel, ikun vera diffi ċli biex ji ġi vvalutat u 
mbagħad ferm limitat, g ħaliex ma jkunx lo ġiku. Dan it-tip ta' programm ma jippermettix li 
jinkisbu l-objettivi u ma jikkunsidrax ir-rakkomandazzjonijiet li ġejjin mill-evalwazzjonijiet u 
l-awditjar pre ċedenti. 
Għażla 3, għażla sekondarja A  tippermetti objettivi spe ċifiċi li għandhom jinkisbu permezz 
tal-azzjonijiet definiti u prij oritizzati f'din il-valutazzjoni tal-impatt. L-obbligi legali tal-
Kummissjoni se jitwettqu. Il-Programm li ġie propost se jindirizza l-kritika prin ċipali li saret 
mill-evalwazzjonijiet esterni u fir-rapport ta l-Qorti tal-Awdituri. Dan se jkollu lo ġika ta' 
intervent, objettivi definiti se w tal-politika, objettivi spe ċifiċi li huma SMART, realisti ċi, 
orjentati lejn ir-ri żultat u pragmati ċi, azzjonijiet li g ħandhom jitwettqu jkunu prijoritizzati bl-
għajnuna ta' kriterji spe ċifiċi tal-valur mi żjud tal-UE u se ji ġi definit sett ta' indikaturi biex 
ikejlu r-ri żultati u l-u żu tar-riżultati tal-Programm mill-Istati Membri. G ħaldaqstant, ikun 
 
 12possibbli li jitkejlu l-kisbiet u jkun hemm azzj oni jekk dawn ma jkunux konformi mal-miri 
stabbiliti u, finalment, biex ji ġi determinat l-impatt tal-Programm. 
Għażla 3, għażla sekondarja B  tikkorrispondi ma' inqas ba ġit mill-programm attwali u l-
allokazzjoni prevista fil-Ko munikazzjoni QFM. Din l-g ħażla ma tippermettix li ji ġu 
indirizzati b'mod sodisfa ċenti l-isfidi li tiltaqa' mag ħhom is-sa ħħa pubblika min ħabba li s-
sinerġiji bejn il-promozzjoni ta' sa ħħa tajba u mard kroniku tintilef, b'mod partikolari fir-
rigward tal-esponiment ta ċ-ċittadini għal mard kroniku. Il-Programm mhux se jwie ġeb għall-
aspettattivi tal-Istati Membru u partijiet o ħra interessati. 
Għażla 3, għażla sekondarja C  tikkorrispondi biss mal-g ħażla 1 iżda bl-objettiv spe ċifiku 
dwar it-theddidiet tas-sa ħħa. Filwaqt li l-obbligi le gali tal-Kummissjoni se ji ġu sodisfatti u 
filwaqt li l-azzjonijiet dwar it-theddidiet tas-sa ħħa se jitwettqu, l-azzjonijiet l-o ħra kollha fil-
livell tal-UE se jitwaqqfu. Din se tikkaw ża tnaqqis fl-appo ġġ tal-UE g ħall-politika dwar is-
Saħħa Pubblika, kif ukoll tmur kontra l-konklu żjonijiet tal-evalwazzjoni tal-Programm attwali 
dwar is-Sa ħħa u t-talba g ħall-kontinwazzjoni tal-programm mag ħmul mill-partijiet interessati 
u l-Istati Membri. Dan se j onqos milli jiggarantixxi appo ġġ adegwat g ħall-futur tal-politika 
dwar is-Sa ħħa Pubblika li qed tit ħejja bħalissa. 
Għażla 4 tfisser żieda sostanzjali tal-ba ġit tas-Saħħa Pubblika li mhijiex realistika. 
Ir-riżultat tal-paragun tal-g ħażla kien inekwivokabbli: l-g ħażla 3A hija bla dubju dik 
preferuta.  
7. MONITORA ĠĠ U EVALWAZZJONI  
Il-programm se jkun immonitorat fuq ba żi annwali sabiex ji ġi vvalutat il-progress fil-kisba 
tal-objettivi spe ċifiċi tiegħu kontra r-ri żultat tieg ħu u l-indikaturi tal-impatt u jippermetti 
kwalunkwe a ġġustamenti me ħtieġa fil-prijoritajiet tal-politika u tal-iffinanzjament. 
Fuq it-talba tal-Kummissjoni, li g ħandha tevita żieda sproporzjonata fil-pi ż amministrattiv, l-
Istati Membri g ħandhom jissottomettu kwalunkwe tag ħrif disponibbli dwar l-
implimentazzjoni u l-impatt tal-Programm. 
Il-proposta hija li jitwaqqaf programm multiannwali ta' ħidma li huwa indikattiv u intern - dan 
se jservi b ħala linja gwida g ħall-pjanijiet annwali ta' ħidma. 
Se tintuża firxa wiesg ħa ta' mekkani żmi finanzjarji fil-Programm: sej ħiet għal proposti, 
għotjiet għal azzjonijiet mal-Istati Membri, g ħotjiet għal organizzazzjonijiet internazzjonali, 
għotjiet operattivi u kuntratti ta' akkwist pubbliku. Kif intqal fl-evalwazzjonijiet, l-esperjenza 
miksuba mill-introduzzjoni tag ħhom fil-Programm attwali dwar is-Sa ħħa kienet po żittiva u 
kkunsidrata b ħala titjib fis-sistema g ħall-Programm pre ċedenti dwar is-Sa ħħa Pubblika. 
Il-Programm se jkun so ġġett għal evalwazzjoni ta' nofs il-pe rjodu u evalwazzjoni ex-post. L-
evalwazzjoni ta' nofs il-perjodu se tkun b ħala eżerċizzju tal-valutazzjoni tal-impatt g ħall-
programm ta' segwitu eventwali fil-qasam tas-sa ħħa wara l-2020.