[pic] | KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ |

Brussel 6.12.2006

KUMM(2006) 767 finali

RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-KUNSILL U LILL-PARLAMENT EWROPEW

DWAR L-IMPLIMENTAZZJONI TAD-DIRETTIVA 94/62/KE DWAR L-IMBALLAĠĠ U L-ISKART MILL-IMBALLAĠĠ U L-IMPATT TAGĦHA FUQ L-AMBJENT, KIF UKOLL DWAR IL-FUNZJONAMENT TAS-SUQ INTERN [SEK(2006) 1579]

DAĦLA

Meta ġiet adottata d-Direttiva 94/62/KE dwar l-Imballaġġ u l-Iskart mill-Imballaġġ (minn hawn 'il quddiem "id-Direttiva dwar l-Imballaġġ"), ftit kien hemm informazzjoni disponibbli dwar l-ispejjeż u l-benefiċċji ta' l-ippakkjar u l-ġestjoni ta' l-iskart ta' l-imballaġġ. Din l-informazzjoni bdiet tinġabar meta ngħatat iktar importanza lill-analiżi ta' l-ispejjeż u l-benefiċċji u lill-evalwazzjoni ta' l-impatt, qabel tnediet l-aħħar reviżjoni tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ. Madankollu, f'dak il-waqt l-analiżi ta' l-ispejjeż u l-benefiċċji kkonċentrat fuq l-effetti tad-Direttiva riveduta, jiġifieri fuq l-effett ta' iktar riċiklaġġ. Dan sar billi ġew ikkalkulati l-ispejjeż u l-benefiċċji ta' żieda fir-riċiklaġġ mil-livelli ta' riċiklaġġ ta' l-1998 għall-aħjar rati ta' riċiklaġġ.

Matul il-proċess leġiżlattiv, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill talbu lill-Kummissjoni biex tippreżenta evalwazzjoni iktar kompleta ta' l-impatti kumplessivi tad-direttiva f'rapport dwar l-implimentazzjoni tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ u l-impatt tagħha fuq l-ambjent, kif ukoll dwar il-funzjonament tas-suq intern[1]. Dan ir-rapport għandu wkoll jevalwa l-għażliet għal miżuri ulterjuri dwar il-prevenzjoni ta' l-imballaġġ u jindirizza kwistjonijiet oħra rilevanti fil-qafas tas-Sitt Programm ta' Azzjoni Ambjentali.

Dan ir-rapport jagħti evalwazzjoni ex-post ta' l-aspetti ambjentali, ekonomiċi, soċjali u dawk marbuta mas-suq intern tad-direttiva, kif ukoll evalwazzjoni tal-ħtieġa għal miżuri komplementarji għall-prevenzjoni u r-riċiklaġġ ta' l-iskart mill-imballaġġ, u għaċ-ċirkolazzjoni ħielsa ta' l-imballaġġ fis-suq intern.

Ir-rapport iqis ukoll il-Komunikazzjoni dwar l-Istrateġija Tematika fuq il-prevenzjoni u r-riċiklaġġ ta' l-iskart[2] u l-proposta biex tiġi riveduta l-leġiżlazzjoni ta' qafas dwar l-iskart[3] adottata mill-Kummissjoni fil-21 ta' Diċembru 2005.

1. L-EVALWAZZJONI EX-POST TA' L-IMPATTI TAD-DIRETTIVA DWAR L-IMBALLAġġ

Sabiex tħejja dan ir-rapport ġew ikkommissjonati żewġ studji: wieħed dwar l-impatti ambjentali, ekonomiċi u soċjali[4] u ieħor dwar l-aspetti tad-direttiva marbuta mas-suq intern[5]. Iż-żewġ studji kienu suġġetti għal konsultazzjoni intensiva mal-partijiet interessati, li tinsab iddokumentata fil-websajt tal-Kummissjoni[6]. Barra minn hekk, l-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent ħejjiet ukoll studju pilota dwar l-effettività tas-sistemi ta' ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ f'pajjiżi speċifiċi[7].

Sa fejn kien possibbli, l-istudji jinkludu informazzjoni fuq kull wieħed mill-25 Stat Membru. Madankollu, parti kbira mill-ħidma ffukat fuq l-evalwazzjoni ta' l-implimentazzjoni tad-direttiva fil-passat, meta l-għaxar Stati Membri l-ġodda kienu għadhom ma sarux membri ta' l-Unjoni Ewropea. M'hemmx disponibbli wisq informazzjoni fl-Istati Membri l-ġodda dwar il-ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ qabel l-adeżjoni tagħhom. Għaldaqstant, partijiet kbar mill-analiżi kellhom jiġu limitati għall-ħmistax-il Stat Membru ta' l-UE li kienu membri qabel l-1 ta' Mejju 2004 (minn hawn 'il quddiem "l-UE15").

Din it-taqsima tiġbor fil-qosor is-sejbiet ta' dawn l-istudji u tagħti evalwazzjoni ta' dawn ir-riżultati mill-Kummissjoni Ewropea. Tingħata spjegazzjoni iktar dettaljata fl-anness ma' dan ir-rapport.

1.1. L-impatti globali marbuta ma' l-imballaġġ

L-imballaġġ huwa prodott u tip ta' skart relattivament żgħir iżda mhux insinifikanti. Fl-2002, fl-UE15 ġew iġġenerati madwar 66 miljun tunnellata ta' skart mill-imballaġġ . Dan huwa madwar 5% tal-ġenerazzjoni totali ta' skart. L-iskart mill-imballaġġ jammonta għal madwar 17% tal-piż[8] ta' l-iskart muniċipali u bejn 20% u 30% tal-volum[9]. Madankollu, il-piż mhuwiex l-aħjar indikatur għall-impatti ambjentali ta' l-iskart mill-imballaġġ u l-impatti ta' l-imballaġġ matul iċ-ċiklu ta' ħajtu. L-impatti ambjentali kumplessivi ta' l-imballaġġ għandhom id-daqs ta' minn wieħed sa ftit perċentwali ta' l-ekonomija kumplessiva. Pereżempju, l-emissjonijiet ta' gassijiet b'effett ta' serra marbuta mal-konsum ta' l-imballaġġ fl-UE15 huma stmati għal ammont ekwivalenti għal madwar 80 miljun tunnellata ta' CO2 fis-sena[10]. Dan huwa madwar 2% ta' l-emissjonijiet totali ta' gassijiet b'effett ta' serra fl-UE15. Is-sehem ta' l-imballaġġ fl-impatti ambjentali l-oħra, bħall-aċidifikazzjoni ta' l-arja, il-partikoli fini u l-ewtrofikazzjoni għandu daqs komparabbli.

1.2. Ir-riċiklaġġ, l-irkupru u l-inċinerazzjoni ta' l-imballaġġ fl-impjanti ta' l-inċinerazzjoni ta' l-iskart bl-irkupru ta' l-enerġija[11]

Ir-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ[12] mhux għażla ġdida għall-ġestjoni ta' l-iskart. Għal xi frazzjonijiet ta' imballaġġ, ir-riċiklaġġ sar minn dejjem għaliex kien irħas mir-rimi. Ammonti sinifikanti ta' imballaġġ ġew irriċiklati wkoll b'riżultat ta' leġiżlazzjoni u programmi nazzjonali saħansitra qabel ma daħlet fis-seħħ id-Direttiva dwar l-Imballaġġ. Mis-66 miljun tunnellata ta' skart mill-imballaġġ, madwar 36 miljun tunnellata jew 54% ġew irriċiklati fl-2002 . Meta mqabbel ma' l-1997, dan huwa żieda ta' 9 miljun tunnellata u żieda tar-rata ta' riċiklaġġ b'8%. Din iż-żieda saret l-iktar fl-Istati Membri fejn il-livelli ta' riċiklaġġ inizjalment kienu baxxi. L -irkupru u l-inċinerazzjoni ta' l-imballaġġ fl-impjanti ta' l-inċinerazzjoni ta' l-iskart bl-irkupru ta' l-enerġija żdiedu minn 31 miljun tunnellata jew 52% fl-1997 għal 41 miljun tunnellata jew 62% fl-2002.

Fl-2002, il-75 mira differenti applikabbli għall-UE15 intlaħqu kollha[13] .

Ir-riċiklaġġ u l-irkupru ta' l-iskart mill-imballaġġ wasslu għal effetti pożittivi fuq l-ambjent fil-biċċa l-kbira tal-parametri. Dan jinkludi ffrankar ta' emissjonijiet ta' gassijiet b'effett ta' serra ekwivalenti għal madwar 25 miljun tunnellata ta' CO 2 (madwar miljun tunnellata b'riżultat dirett tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ) u ffrankar ta' riżorsi ekwivalenti għal madwar 10 miljun tunnellata ta' żejt (madwar 3 miljun tunnellata b'riżultat dirett tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ) b'riżultat tar-riċiklaġġ u l-irkupru ta' skart mill-imballaġġ meta mqabbel ma' xenarju fejn l-iskart kollu mill-imballaġġ jintbagħat f' landfill jew jiġi inċinerat mingħajr irkupru ta' l-enerġija, li jikkorrispondi għal madwar 0.6% ta' l-emissjonijiet totali ta' gassijiet b'effett ta' serra ta' l-UE15 fl-2002, jew bejn terz u nofs l-emissjonijiet totali ta' gassijiet b'effett ta' serra ta' pajjiżi bħad-Danimarka, l-Irlanda jew l-Iżvezja. Meta wieħed iqis id-diffikultà biex tinkiseb il-mira ta' tnaqqis ta' 8% skond il-Protokoll ta' Kyoto, dan huwa kontribut sinifikanti. Benefiċċji ambjentali oħra kbar huma marbuta mat-tnaqqis fl-emissjonijiet ta' solidi f'partikoli, tnaqqis fl-aċidifikazzjoni u inqas effetti ta' skumdità (storbju tat-traffiku, irwejjaħ, disturbi viżivi, eċċ. li jaffettwaw il-popolazzjoni li jgħixu madwar il- landfills u l-inċineraturi).

Ir-riċiklaġġ li jirriżulta mid-Direttiva dwar l-Imballaġġ u mill-programmi u l-leġiżlazzjoni nazzjonali ma jiswiex ħafna iżjed flus milli kieku jintrema. Fl-2001, l-ispejjeż totali għall-ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ[14] ġew evalwati fi tliet xenarji. F'xenarju li jikkorrispondi għar-rati reali ta' riċiklaġġ u rkupru fl-2001, l-ispejjeż kienu stmati għal €6.6 sa €6.8 biljun. Madankollu, anki f'xenarju fejn ma jsir ebda riċiklaġġ ta' imballaġġ u jintrema 100% ta' l-iskart, l-ispejjeż għar-rimi kienu jkunu ta' madwar €6.1 biljun. F'xenarju bil-livelli li x'aktarx ikun hemm fin-nuqqas tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ, l-ispejjeż totali tal-ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ kienu stmati għal madwar €6.6 biljun. Meta wieħed iqis l-inċertezza ta' stimi bħal dawn, jista' jiġi konkluż li l-ispejjeż addizzjonali marbuta ma' l-obbligi ta' riċiklaġġ tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ mhumiex ogħla minn bosta mijiet ta' miljuni ta' Euro kull sena . Dawn l-ispejjeż addizzjonali x'aktarx jonqsu hekk kif l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni ta' l-UE ttejjeb il-kundizzjonijiet ambjentali li taħthom jintrema l-iskart fl-UE, pereżempju b'riżultat ta' l-implimentazzjoni tad-Direttiva 1999/31/KE dwar ir-rimi ta' skart fit-terraferma ( landfill )[15].

L-ispiża tat-tnaqqis ta' ammont ekwivalenti għal tunnellata ta' CO2 permezz tar-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ żdiedet minn 12 €/t fl-1997 għal 23 €/t fl-2001 (meta mqabbla mal-prezzijiet tas-suq ta' l-iskambju ta' kwoti ta' emissjonijiet li jvarjaw bejn 9 għal madwar 12.5 €/t ta' CO2 bejn Ottubru 2005 u Ottubru 2006[16]. Billi r-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ għandu wkoll benefiċċji ambjentali oħra, jista' jiġi kklassifikat bi grad relattivament għoli ta' ċertezza fost l-iktar għażliet effiċjenti, f'termini ta' spiża, biex jitnaqqsu l-emissjonijiet tad-CO 2 u impatti ambjentali oħrajn . Madankollu, hemm differenzi kbar bejn bosta materjali u applikazzjonijiet ta' imballaġġ. Studji jindikaw ukoll li żieda fil-miri ta' riċiklaġġ lil hinn mil-livelli attwali ma tkunx effettiva f'termini ta' l-ispiża[17]. Id-differenzi ġeografiċi bejn l-Istati Membri għandhom biss influwenza żgħira fuq ir-riżultati dwar l-effettività f'termini ta' l-ispiża.

Madankollu, l-impatt fuq ċerti setturi industrijali u privati jista' jkun ikbar minn dak li jistgħu jagħtu x'jifhmu ċ-ċifri ta' hawn fuq, għax id-Direttiva timplika ċaqliq ta' l-ispejjeż tal-ġestjoni ta' l-iskart mis-settur pubbliku (speċjalment l-awtoritajiet lokali) lejn is-settur privat (li issa qed jikkofinanzja l-ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ), u l-ispejjeż amministrattivi interni mġarrba mill-kumpaniji mhumiex inklużi fl-istimi ta' hawn fuq.

Ir-rata ta' l-impjiegi diretti u indiretti li kieku jinħolqu fl-ewwel eżerċiżżju fl-industrija ta' l-irkupru u r-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ hija stmata għal ammont ekwivalenti għal 42,000 impjieg full-time . Dan in-numru jeħtieġ jitqabbel ma' l-impjiegi li possibbilment jintilfu fis-settur tar-rimi ta' l-iskart b'riżultat ta' l-effetti makro-ekonomiċi (il-fondi li jintefqu fuq ir-riċiklaġġ mhumiex disponibbli biex jintefqu fuq attivitajiet ekonomiċi oħra – dawn l-effetti jonqsu hekk kif l-ispejjeż tar-rimi jiżdiedu). Mhuwiex ċar kemm seta' kien hemm impjiegi milqutin b'riżultat ta' dawn l-effetti. Kollox ma' kollox, il-bilanċ ta' l-impjiegi x'aktarx ikun wieħed newtrali jew kemmxejn pożittiv.

L-impatt ewlieni ta' l-obbligi tar-riċiklaġġ tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ fuq is-suq intern kien l-istabilizzazzjoni tas-swieq tal-ġbir u r-riċiklaġġ. Id-differenzi bejn l-Istati Membri fil-finanzjament għar-riċiklaġġ sa ċertu punt saru uniformi peress li l-Istati Membri kollha waqqfu mekkaniżmi ta' finanzjament biex jappoġġaw ir-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ. Riċentement, qamu problemi tas-suq intern mill-interpretazzjonijiet diverġenti dwar in-natura volontarja jew obbligatorja tas-sistemi ta' identifikazzjoni tal-materjal skond l-Artikolu 8 tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ u d-Deċiżjoni 97/129/KE.

1.3. Prevenzjoni ta' l-imballaġġ

Il-prevenzjoni ta' l-imballaġġ fil-produzzjoni hija ferm iktar kumplessa mir-riċiklaġġ. Ir-riċiklaġġ huwa waħda mill-għażliet disponibbli għall-ġestjoni ta' l-iskart, flimkien ma' għażliet oħra li jinkludu l-irkupru jew ir-rimi. Il-prevenzjoni mhux biss taffettwa ċ-ċiklu kollu tal-ħajja ta' l-imballaġġ mill-estrazzjoni tal-materja prima sar-rimi, iżda wkoll iċ-ċiklu tal-ħajja tal-prodotti imballati. Tibdiliet oħra sostanzjali fil-volumi ta' l-imballaġġ imqiegħda fis-suq jistgħu jinkisbu biss permezz ta' tibdil fix-xejriet tal-produzzjoni, tal-konsum u tad-distribuzzjoni. Dan huwa rifless fis-suċċess limitat li kellhom il-miżuri kollha ta' prevenzjoni li ttieħdu s'issa. Minkejja li jidher li kien hemm xi separazzjoni bejn il-ġenerazzjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ u l-PGD, fi kważi l-Istati Membri kollha, il-kwantità assoluta ta' skart mill-imballaġġ qed tiżdied. Il-miżuri ta' prevenzjoni, bħas-sistemi ta' infurzar għar-rekwiżiti essenzjali, il-pjanijiet ta' prevenzjoni ta' l-imballaġġ u sistemi iktar b'saħħithom ta' responsabbiltà tal-produttur, jista' jkun li kellhom xi effett fuq it-tnaqqis tal-ġenerazzjoni ta' l-imballaġġ. Madankollu, ix-xejriet kumplessivi tal-ġenerazzjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ mhumiex sinifikament differenti bejn l-Istati Membri li japplikaw għodod ta' prevenzjoni differenti u bejn l-Istati Membri li ma japplikaw ebda waħda minn dawn l-għodod.

Il-Parlament Ewropew qajjem il-kwistjoni ta' l-użu ta' Indikatur Ambjentali ta' l-Imballaġġ (PEI – Packaging Environmental Indicator ) għall-iskop tal-politika ta' l-Imballaġġ. Indikatur bħal dan huwa għodda kunċettwali li tkejjel l-impatt ambjentali ta' l-imballaġġ u tipproduċi riżultat sempliċi li jippermetti li jittejjeb l-imballaġġ u li tkun iffaċilitata l-għażla fost sistemi ta' imballaġġ differenti. Il-vantaġġ ewlieni tal-PEI huwa li dan joffri gwida dwar impatti ambjentali ewlenin li għandhom jitqiesu fl-evalwazzjoni taċ-ċiklu tal-ħajja u l-approċċi ta' ħsieb lejn iċ-ċiklu tal-ħajja. Madankollu, minħabba restrizzjonijiet prattiċi mhuwiex faċli li l-PEI jintuża biex jidentifika numri singoli li jistgħu jintużaw biex jiġġustifikaw il-preferenza għal tip wieħed ta' imballaġġ minflok ieħor, jew biex jiġi infurmat il-konsumatur. Għaldaqstant, jidher xieraq li l-użu potenzjali tal-PEI ikun iffokat fuq l-għoti ta' gwida lill-kumpaniji li jużaw approċċi taċ-ċiklu tal-ħajja iktar milli jipprova jikkalkula numri singoli fuq il-bażi ta' din l-għodda. Applikazzjoni bħal din tal-PEI tista' tkun integrata fil-qafas ta' proċedura futura għall-evalwazzjoni tal-konformità.

M'hemmx indikazzjonijiet li l-livelli attwali ta' metalli tqal u sustanzi perikolużi oħra li jinsabu fl-imballaġġi iqiegħdu f'xi riskju partikolari lis-saħħa u lill-ambjent. Għaldaqstant, jidher li x'aktarx tnaqqis ulterjuri tal-limiti ta' metalli tqal jirriżulta f'benefiċċji sinifikanti għas-saħħa u għall-ambjent.

Il-miri ta' prevenzjoni jidhru attraenti minħabba s-sempliċità apparenti tagħhom. Madankollu, l-implimentazzjoni tagħhom tqajjem għadd ta' problemi li mhumiex inqas kumplessi mill-miżuri l-oħra. Partikolarment, miri marbuta mal-piż kieku jqiegħdu fi żvantaġġ materjali itqal iżda li mhux neċessarjament jagħmlu iktar ħsara lill-ambjent. Miri li jiġu applikati b'mod ugwali lill-produtturi kollha kieku jqiegħdu fi żvantaġġ dawk il-produtturi li diġà jużaw l-inqas ammont possibbli ta' imballaġġ. Għal produtturi bħal dawn, iktar tnaqqis jista' jwassal għal tixridiet tal-prodott li ħafna drabi aktarx jikkawżaw ħafna iktar ħsara ambjentali milli possibbilment jipprovdi benefiċċji ambjentali marbuta ma' l-iffrankar fuq l-imballaġġ.

Il-projbizzjonijiet fuq il- landfills u l-miri għat-tnaqqis fil- landfills għandhom effett simili għal dak tal-miri għar-riċiklaġġ fir-ridirezzjonar tat-tipi ta' skart. Madankollu, jeħtieġ li dawn jitqiesu f'rabta ma' dik l-għażla ta' ġestjoni ta' l-iskart li possibbilment tista' tintuża sussegwentement biex jinkiseb l-ikbar benefiċċju ambjentali. Il-miri għar-riċiklaġġ ma jistgħux sempliċement jinbidlu bi projbizzjonijiet fuq il- landfills u b'miri għat-tnaqqis tal- landfills jekk dan iwassal għal żieda fl-inċinerazzjoni għad-detriment tar-riċiklaġġ u l-benefiċċji ambjentali kumplessivi tad-Direttiva.

2. L-IMPATT FUQ IS-SUQ INTERN

Id-Direttiva ġabet konverġenza sinifikanti bejn ir-rati ta' riċiklaġġ ta' l-Istati Membri, u l-proċedura ta' notifikazzjoni ppermettiet li jissolvew bosta kwistjonijiet tas-suq intern qabel ma saru problema reali. Madankollu, minkejja l-għan tad-direttiva li tikkontribwixxi għall-funzjonament tas-suq intern u li tnaqqas l-ostakli għall-kummerċ, dawn l-għanijiet għadhom ma ntlaħqux kompletament għat-tipi kollha ta' imballaġġ. L-esperjenza fl-imgħoddi u l-każijiet attwali juru li l-miżuri unilaterali adottati fi Stati Membri differenti għadhom problematiċi, billi jirrikjedu li l-operaturi tas-suq jibdlu l-imballaġġ li jużaw skond ir-rekwiżiti ta' kull Stat Membru individwali. Dan jagħmilha iktar diffiċli biex jibbenefikaw mill-opportunitajiet tan-negozju fi ħdan is-suq intern billi jbiegħu l-istess prodott fl-istess imballaġġ fi swieq differenti. Partikolarment, il-proċeduri ta' ksur fis-settur tax-xorb juru li l-miżuri nazzjonali jistgħu jwasslu għal tagħwiġ tal-kompetizzjoni, u f'xi każijiet għat-tqassim tas-suq intern, li jmur kontra l-għanijiet tad-Direttiva. Is-settur ta' l-imballaġġ tax-xorb għarraf b'impatti bħal dawn minn sistemi mandatorji ta' depożitu għal kontenituri li ma jistgħux jerġħu jintużaw (eż. fil-Ġermanja). Il-każ tal-Ġermanja jenfasizza wkoll li l-fażi ta' qlib minn sistema waħda ta' depożitu għal oħra hija kritika għall-operaturi fis-suq, minħabba li l-insigurtà legali u fattwali tista' twassal għal instabilità fis-suq. Minbarra dan, l-użu tat-tassazzjoni biex tmexxi l-politika ta' l-imballaġġ tista' potenzjalment tfixkel is-suq intern jekk it-taxxi jkunu applikati b'mod li jipproteġu l-produtturi lokali.

Il-Kummissjoni ħadet l-impenn li tirreaġixxi fuq kwalunkwe miżura li tpoġġi fir-riskju l-funzjonament tas-suq intern u li ma tkunx iġġustifikata mill-perspettiva ta' l-ambjent, u se tevalwa ulterjorment il-ħtieġa li jiġu ċċarati jew emendati d-dispożizzjonijiet ta' l-Artikoli 5 u 7 tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ sabiex tkun iffaċilitata ċ-ċirkolazzjoni ħielsa tal-prodotti fis-suq intern.

Il-Kummissjoni hi wkoll ta' l-opinjoni li infurzar tajjeb tar-rekwiżiti essenzjali għandu jikkontribwixxi lejn il-ħolqien ta' kundizzjonijiet ugwali. In-nuqqas ta' progress fuq ir-rekwiżiti essenzjali jirrappreżenta problema kbira fil-proċess ta' implimentazzjoni tad-Direttiva fir-rigward tas-suq intern. L-Istati Membri kollha ttrasponew kif xieraq ir-rekwiżiti essenzjali, iżda tliet Stati Membri biss (ir-Renju Unit, Franza u r-Repubblika Ċeka) waqqfu mekkaniżmu ta' infurzar. L-infurzar tar-rekwiżiti essenzjali għandu joffri benefiċċji addizjonali f'termini tal-prevenzjoni, tar-riċiklaġġ u tat-tnaqqis ta' sustanzi perikolużi fl-imballaġġ. L-evidenza turi li pajjiżi li jimmonitorjaw il-konformità mar-rekwiżiti essenzjali (Franza u r-Renju Unit) kisbu livelli ta' separazzjoni taż-żieda fl-użu ta' l-imballaġġ mill-PGD simili għal-livelli ta' pajjiżi li implimentaw il-pjanijet ta' prevenzjoni ta' imballaġġ (eż. il-Belġju u Spanja).

Għal dawn ir-raġunijiet, il-Kummissjoni tenniet l-impenju tagħha li tippromwovi implimentazzjoni tajba tar-rekwiżiti essenzjali f'rabta kemm ma' l-Artikolu 9 kif ukoll ma' l-Artikolu 18 tad-Direttiva. Barra minn dan, l-Istati Membri jkunu jistgħu jużaw l-infurzar tar-rekwiżiti essenzjali bħala prijorità fit-tħejjija tal-programmi għall-prevenzjoni ta' l-iskart.

Fl-aħħarnett, minkejja l-progress li nkiseb s'issa, l-inċertezzi li għad baqa' fir-rigward ta' ċerti definizzjonijiet ta' imballaġġ u l-proċeduri ta' rappurtaġġ jeħtieġ li jiġu ċċarati, ukoll fir-rigward ta' l-iżgurar ta' l-istess kundizzjonijiet għall-operaturi ekonomiċi kollha. Il-Kummissjoni se tkompli taħdem fi sħubija ma' l-Istati Membri biex dawn il-kwistjonijiet jiġu indirizzati.

3. L-UżU MILL-ġDID TA' L-IMBALLAġġ

Is-sistemi ta' użu mill-ġdid għall-imballaġġ joperaw tajjeb ħafna għall-imballaġġ tat-trasport. Madankollu, il-biċċa l-kbira tad-dibattitu dwar l-użu mill-ġdid ta' l-imballaġġ fl-Unjoni Ewropea tiffoka fuq l-imballaġġ tax-xorb għall-konsumaturi (madwar 20% tal-piż totali ta' l-imballaġġ[18]). Il-kwistjoni ta' jekk l-imballaġġ tax-xorb għall-konsumatur li jerġa' jintuża huwiex aħjar mill-imballaġġ li jintuża darba, għadha tqajjem ħafna dibattiti. Saru ħafna studji li evalwaw iċ-ċiklu tal-ħajja fuq dan is-suġġett. Hemm qbil raġonevolment qawwi fuq ix-xejriet fundamentali tar-riżultati, iżda l-valuri assoluti sa ċertu punt ma jaqblux. Ħafna studji sabu li l-imballaġġ li jerġa' jintuża huwa aħjar f'sitwazzjonijiet b'distanzi ta' trasport li jkunu ġeneralment qosra u b'rati għolja ta' ritorn, u l-imballaġġ li jintuża darba nstab li hu aħjar f'sitwazzjonijiet b'distanzi ta' trasport twal u b'rati baxxi ta' ritorn.

Meta wieħed iqis dan l-isfond, attwalment jidher li mhuwiex possibbli li fil-livell Komunitarju jiġu proposti miżuri armonizzati biex iħeġġu imballaġġ tax-xorb għall-konsumatur li jerġa' jintuża.

Madankollu, hemm evidenza li s-settur tax-xorb tas-suq intern qed jitqassam dejjem iktar b'konsegwenza tal-miżuri unilaterali mittieħda fil-livell ta' l-Istat Membru biex jippromwovu kwistjonijet ambjentali marbuta ma' l-imballaġġ. Pereżempju, is-sistemi ta' mili mill-ġdid jistgħu jkunu iktar diffiċli biex jiġu applikati fuq distanzi twal u jistgħu jwasslu għal spejjeż addizzjonali għall-importaturi li jkollhom jadattaw l-imballaġġ li jużaw skond l-ispeċifikazzjonijiet ta' kull suq individwali ta' l-Istati Membri. Ġeneralment, miżuri nazzjonali li jkunu mfassla b'mod xieraq u li jħeġġu l-imballaġġ li jintuża mill-ġdid, għandhom benefiċċji ambjentali. Min-naħa l-oħra, miżuri bħal dawn jista' jkollhom impatt fuq is-suq intern. Wieħed mill-kompiti ewlenin ta' dan is-settur għadu s-sejba ta' bilanċ tajjeb bejn l-interessi ekonomiċi u ambjentali involuti. Għaldaqstant, fir-rigward ta' l-imballaġġ tax-xorb, il-Kummissjoni se tevalwa ulterjorment il-ħtieġa li jiġu ċċarati jew emendati d-dispożizzjonijiet ta' l-Artikoli 5 u 7 tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ sabiex tkun iffaċilitata ċ-ċirkolazzjoni ħielsa tal-prodotti fis-suq intern.

4. IL-ĦTIEġA GħAL MIżURI KOMPLEMENTARJI

Id-Direttiva dwar l-Imballaġġ kellha sehem fit-tnaqqis ta' l-impatt ambjentali mill-użu tar-riżorsi naturali permezz tal-prevenzjoni ta' l-imballaġġ, l-użu mill-ġdid u r-riċiklaġġ. Ħolqot ukoll qafas ekonomiku iktar stabbli għall-ġbir separat ta' skart mill-imballaġġ u r-riċiklaġġ u l-irkupru tiegħu. B'dan il-mod, ħolqot opportunitajiet ta' negozju u għadd ta' impjiegi ġodda. Kwalunkwe pjan fil-ġejjieni għar-reviżjoni tad-direttiva għandu jkollu l-għan li jippreserva u jżid dawk il-benefiċċji filwaqt li jtejjeb l-effiċjenza ta' l-imballaġġ u tal-ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ permezz tas-simplifikazzjoni f'konformità ma' l-inizjattivi ta' 'regolazzjoni aħjar' tal-Kummissjoni u l-Presidenzi tal-Kunsill u l-prevenzjoni ta' impatti negatti li jista' jkun hemm fuq is-suq intern.

4.1. Il-prevenzjoni u l-użu mill-ġdid

Kif muri mill-evalwazzjoni ex-post tad-Direttiva, l-ambitu għal miżuri dwar il-prevenzjoni u l-użu mill-ġdid f'iżolament mill-prodott imballat huwa relattivament limitat. Kwalunkwe miżura li hija effettiva għall-prevenzjoni jew għall-użu mill-ġdid se jkollha wkoll impatti fuq il-prodotti bl-imballaġġ, fuq il-produzzjoni, id-distribuzzjoni u x-xejriet ta' konsum tagħhom, kif ukoll fuq il-kummerċ fi ħdan is-suq intern. L-istudji użati għat-tħejjija ta' dan ir-rapport ma jurux preferenza ċara għal waħda mill-għażliet għat-tħeġġiġ tal-prevenzjoni u ta' l-użu mill-ġdid ta' l-imballaġġ.

Għaldaqstant, għandu jittieħed fil-livell Ewropew approċċ flessibbli għall-prevenzjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ li jħeġġeġ lill-Istati Membri biex jaġixxu filwaqt li jħalli f'idejhom l-għażla ta' l-iktar strumenti u miżuri xierqa. Il-proposta biex jiġi inkorporat obbligu fil-leġiżlazzjoni ta' qafas dwar l-iskart biex l-Istati Membri jiżviluppaw programmi ta' prevenzjoni ta' l-iskart, imressqa mill-Kummissjoni fil-kuntest ta' l-Istrateġija Tematika dwar il-prevenzjoni u r-riċiklaġġ ta' l-iskart, tipprovdi dan l-istrument flessibbli. Il-Kummissjoni hija lesta li tappoġġa lill-Istati Membri fit-tfassil tal-pjanijiet nazzjonali ta' prevenzjoni tagħhom.

Sabiex ikun hemm implimentazzjoni tajba tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ u bil-għan tal-funzjonament imtejjeb tas-suq intern, huwa importanti li l-atturi kollha jagħtu sehemhom lejn il-funzjonament effiċjenti tas-sistema ta' notifikazzjoni pprovduta fl-Artikolu 16 tad-Direttiva.

4.2. Il-miri għar-riċiklaġġ u l-irkupru

L-Artikolu 6(8) tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ jitlob li dan ir-rapport ikun akkumpanjat, kif xieraq, minn proposti għal reviżjoni tad-dispożizzjonijiet marbuta mal-prevenzjoni u l-użu mill-ġdid ta' l-imballaġġ. L-Artikolu 6(5) jipprovdi li "Mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2007, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill għandhom [...] jiffissaw il-miri għat-tielet fażi ta' ħames snin mill-2009 sa l-2014".

Riċentement, il-miri li jinsabu fl-Artikolu 6 tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ ġew riveduti[19]. Ġie adottat sett ġdid ta' miri għall-irkupru u r-riċiklaġġ, li għandu jintlaħaq sa tmiem l-2008. Fl-istess ħin, minħabba s-sitwazzjoni speċifika fl-Istati Membri li ngħaqdu ma' l-Unjoni Ewropea fl-1 ta' Mejju 2004, id-Direttiva 2005/20/KE[20] tipposponi l-ilħuq tal-"miri ta' l-2008" sa l-2012 għal seba' Stati Membri, u sa l-2013, l-2014 u l-2015 għal Stat Membru wieħed f'kull waħda minn dawn is-snin.

L-evalwazzjoni f'dan ir-rapport hija bbażata fuq id- data u l-informazzjoni miġbura madwar is-snin 2001-2002. L-aħħar rapport fuq l-implimentazzjoni tad-direttivi dwar l-imballaġġ (inkluża d-Direttiva dwar l-Imballaġġ) ikopri l-perjodu bejn l-2001 u l-2003, filwaqt li r-rapport sussegwenti, għas-snin 2004-2006, mhux se jkun disponibbli qabel l-2008. Dan ir-rapport jista' jipprovdi l-informazzjoni meħtieġa għar-rijevalwazzjoni tal-livelli tal-miri ta' l-2008. L-Istati Membri għad jonqoshom jagħmlu ħafna progress biex jimplimentaw il-miri eżistenti. L-evalwazzjoni ta' l-impatti ambjentali, ekonomiċi u soċjali ta' sett potenzjali ġdid ta' miri tista' sseħħ biss ladarba s-sitwazzjoni fir-rigward tal-ġestjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ fl-Istati Membri l-ġodda tiċċara u d- data għall-perjodi ta' rappurtaġġ sussegwenti ssir disponibbli għall-Kummissjoni.

Għaldaqstant, jidher li għadu kmieni wisq biex wieħed jipproponi miri ġodda għar-riċiklaġġ u għall-irkupru fi stadju fejn is-sett preċedenti ta' miri għadhom kemm ġew trasposti fil-leġiżlazzjoni nazzjonali, u fejn l-aħħar data ta' skadenza fl-2015 għal dawk il-miri hija daqshekk 'il bogħod[21]. Ukoll, ma hemm l-ebda indikazzjoni li x-xejriet ta' l-ispejjeż u l-benefiċċji għal-livelli differenti ta' riċiklaġġ u rkupru ta' l-imballaġġ inbidlu b'mod sinifikanti mindu ġew stabbiliti l-miri ġodda li kien hemm qbil dwarhom fl-2004. Għaldaqstant, jitqies li l-livelli tal-miri maqbula fid-Direttiva 2004/12/KE għandhom jibqgħu validi lil hinn sewwa mill-2008.

5. KONKLUżJONIJIET

L-evalwazzjoni ex-post ta' l-impatt tad-Direttiva dwar l–Imballaġġ fuq l-ambjent turi żieda ta' 9% fl-irkupru ta' l-imballaġġ u l-inċinerazzjoni f'impjanti ta' l-inċinerazzjoni ta' l-iskart bl-irkupru ta' l-enerġija u żieda ta' 8% fir-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ bejn l-1997 u l-2002. Fl-istess ħin, il-miri kollha stabbiliti fid-direttiva ntlaħqu fl-2002. Ir-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ kellu effetti ambjentali pożittivi, inkluż iffrankar ta' gassijiet b'effett ta' serra u ffrankar tar-riżorsi. Benefiċċji ambjentali oħra jinkludu t-tnaqqis fl-emissjonijiet ta' solidi f'partikoli, tnaqqis fl-aċidifikazzjoni u inqas storbju tat-traffiku, irwejjaħ, disturbi viżivi, eċċ. Dawn huma benefiċċji notevoli u sinifikanti ta' l-isforzi ta' l-industrija biex timplimenta r-rekwiżiti tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ. Id- data turi li l-ispejjeż addizzjonali marbuta ma' l-obbligi ta' riċiklaġġ tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ, meta mqabbla ma' għażliet oħra ta' ġestjoni ta' l-iskart (eż. ir-rimi), ma humiex ħafna iktar għolja u juru xejra ta' tnaqqis. L-ispejjeż għar-riċiklaġġ ta' l-imballaġġ għandhom l-istess daqs ta' l-iktar alternattivi effiċjenti f'termini ta' spiża għat-tnaqqis ta' l-emissjonijiet tad-CO2 u impatti ambjentali oħrajn.

Il-Kummissjoni tqis li l-miri ta' riċiklaġġ u rkupru li hemm fid-Direttiva dwar l-Imballaġġ huma l-aħjar li jista' jkun hemm bħalissa u għandhom jibqgħu stabbli sabiex jippermettu lill-Istati Membri jilħqu ma' dawn il-miri. Jista' jsir progress sostanzjali fil-prevenzjoni biss permezz ta' l-applikazzjoni ta' miżuri speċifiċi għal kundizzjonijiet speċifiċi li fihom il-prodotti bl-imballaġġ jitqiegħdu fis-suq, pereżempju, ix-xejriet ta' konsum u ta' distribuzzjoni. L-inkorporazzjoni ta' obbligu fil-leġiżlazzjoni ta' qafas dwar l-iskart biex l-Istati Membri jiżviluppaw programmi ta' prevenzjoni ta' l-iskart kif proposta mill-Kummissjoni fil-kuntest ta' l-Istrateġija Tematika dwar il-prevenzjoni u r-riċiklaġġ ta' l-iskart tikkostitwixxi strument xieraq għall-promozzjoni tal-prevenzjoni ta' l-iskart in ġenerali, kif ukoll speċifikament il-prevenzjoni ta' l-iskart mill-imballaġġ.

Fit-tul, ir-riċiklaġġ ta' l-iskart mill-imballaġġ għandu jitqies fi ħdan il-qafas ġenerali tal-politika tar-riċiklaġġ ta' l-iskart ta' l-UE kif iddefinita fl-Istrateġija Tematika dwar il-prevenzjoni u r-riċiklaġġ ta' l-iskart. Il-Kummissjoni biħsiebha tinkludi evalwazzjoni tal-progress li jagħmlu l-Istati Membri fil-prevenzjoni, ir-riċiklaġġ u l-irkupru ta' l-iskart fir-reviżjoni ta' l-2010 ta' l-Istrateġija Tematika dwar il-prevenzjoni u r-riċiklaġġ ta' l-iskart. Din l-evalwazzjoni għandha tibni, fost oħrajn, fuq aġġornament ta' l-evalwazzjoni ta' l-impatti tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ, u għandha tqis il-progress ta' l-Istati Membri lejn ir-rati miżjuda ta' riċiklaġġ stipulati mill-Parlament Ewropew u l-Kunsill fir-reviżjoni ta' l-2004 tad-Direttiva.

Hemm evidenza (partikolarment fis-settur tax-xorb) li d-Direttiva ma kisbitx kompletament l-għan tagħha tas-suq intern. Dan huwa parzjalment ir-riżultat ta' implimentazzjoni ħażina tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ iżda wkoll minħabba n-numru dejjem jikber ta' miżuri unilaterali li jwasslu għal suq imqassam. Għaldaqstant, il-Kummissjoni se tevalwa ulterjorment il-ħtieġa għal azzjoni li tista' tittieħed fil-livell ta' l-UE sabiex fil-ġejjieni jiġu evitati r-restrizzjonijiet fir-rigward tas-suq intern. Il-progress lejn l-infurzar kif suppost tar-rekwiżiti essenzjali u d-definizzjonijiet u proċeduri ta' rappurtaġġ armonizzati madwar l-Istati Membri għandhom jikkontribwixxu wkoll lejn il-ħolqien ta' kundizzjonijiet ugwali għall-operaturi ekonomiċi kollha.

[1] L-Artikolu 6(8) u 6(9) tad-Direttiva 94/62/KE dwar l-Imballaġġ u l-Iskart mill-Imballaġġ, it-test ta' din il-klawżola fl-Anness I ta' dan ir-Rapport.

[2] COM (2005) 666 finali.

[3] COM (2005) 667 finali.

[4] Study on the Implementation of Directive 94/62/EC on Packaging and Packaging Waste and Options to Strengthen Prevention and Reuse of Packaging, Ecolas and Pira for the European Commission 2005, http://europa.eu.int/comm/environment/waste/studies/packaging/050224_final_report.pdf; Annessi: http://europa.eu.int/comm/environment/waste/studies/packaging/050224_final_%20report_annexes.pdf; Informazzjoni dwar il-konsultazzjoni mal-partijiet interessati: http://europa.eu.int/comm/environment/waste/studies/packaging/implementation_background.htm.

[5] Study on the Progress of the Implementation and Impact of Directive 94/62/EC on the Functioning of the Internal Market, Perchards and FFact for the European Commission 2005, http://europa.eu.int/comm/enterprise/environment/reports_studies/studies/report_packaging_direct.pdf.

[6] http://europa.eu.int/comm/environment/waste/studies/packaging/implementation_background.htm.

[7] Effectiveness of packaging waste management systems in selected countries: an EEA pilot study, EEA Report No 3/2005, http://reports.eea.eu.int/eea_report_2005_3/en.

[8] Jekk wieħed jassumi li madwar nofs l-iskart mill-imballaġġ joriġina mill-iskart muniċipali, l-iskart muniċipali totali jammonta għal madwar 200 miljun tunnellata fl-UE15.

[9] Stima bbażata fuq studji li jindikaw li l-volum ta' l-imballaġġ għandu sehem sinifikament ogħla mill-iskart muniċipali milli l-piż tiegħu. Ta' spiss, tiġi kkwotata figura ta' 30% tal-piż u 50% tal-volum. Madankollu, peress li jidher ċar li l-figura ta' 30% hija stima għolja wisq, il-figura tal-volum tnaqqset ukoll. Għal aktar tagħrif ara: http://www.merit.unimaas.nl/tep/reports/ppwd-synthesisreport.pdf; http://www.mindfully.org/Sustainability/EPR-Extended-Producer-Responsibility.htm.

[10] Bio Intelligence and O2 for the European Commission 2003, Study on external environmental effects related to the life cycle of products and services, p. 91, http://europa.eu.int/comm/environment/ipp/pdf/ext_effects_finalreport.pdf. L-istudju jagħti stima ta' 216 kg kull sena għall-emissjonijiet per capita ta' gassijiet b'effett ta' serra.

[11] Għal raġunijiet ta' sempliċità u faċilità ta' qari, għal "irkupru u inċinerazzjoni fl-impjanti ta' l-inċinerazzjoni ta' l-iskart bl-irkupru ta' l-enerġija" ir-rapport juża biss "irkupru" anki jekk din tinkludi wkoll l-inċinerazzjoni fl-impjanti ta' l-inċinerazzjoni ta' l-iskart bl-irkupru ta' l-enerġija, li fil-biċċa l-kbira tal-każi tkun forma ta' rimi skond it-terminoloġija tad-Direttiva 75/442/KEE dwar l-iskart.

[12] Fit-test li ġej, l-analiżi ffukat l-aktar fuq ir-riċiklaġġ fis-sens tad-definizzjoni ta' riċiklaġġ mogħtija fid-Direttiva dwar l-Imballaġġ ("l-ipproċessar mill-ġdid fi proċess tal-produzzjoni tal-materjali ta’ l-iskart għall-iskopijiet oriġinali jew għal skopijiet oħra inkluż ir-riċiklaġġ organiku imma minbarra l-irkupru ta’ l-enerġija"). Dan essenzjalment jinkludi riċiklaġġ ta' materjali, xi metodi varji ta' riċiklaġġ li xi drabi jissejħu riċiklaġġ tal-materja prima ( feedstock ) jew kimiku u riċiklaġġ organiku. L-għażla li l-konċentrazzjoni tkun fuq ir-riċiklaġġ ittieħdet minħabba l-assunzjoni li l-effett ewlieni tad-Direttiva ta' l-Imballaġġ huwa żieda fir-rati ta' riċiklaġġ. L-effett fuq l-irkupru u l-inċinerazzjoni fl-impjanti ta' l-inċinerazzjoni ta' l-iskart jitqies li hu ħafna iżgħar, għaliex dan iktar jiddependi fuq it-teħid ta' deċiżjonijiet nazzjonali dwar jekk jinbnewx jew le inċineraturi ta' l-iskart għall-ġestjoni ta' l-iskart pjuttost milli fuq l-effett dirett tad-Direttiva dwar l-Imballaġġ. Ix-xejriet ta' l-ispejjeż u l-benefiċċji ta' l-inċinerazzjoni bl-irkupru ta' l-enerġija jitqiesu inqas favorevoli minn dawk tar-riċiklaġġ għall-biċċa l-kbira tal-frazzjonijiet ta' skart mill-imballaġġ koperti mill-programmi attwali ta' riċiklaġġ.

[13] Għad-dettalji ara l-Anness II, tabella 1.

[14] Ir-riċiklaġġ u l-irkupru ta' l-enerġija flimkien mar-rimi tal-materjal li jifdal mill-iskart ta' imballaġġ ma' l-iskart muniċipali u industrijali mħallat.

[15] Id-Direttiva 1999/31/KE, ĠU L 182, tas-16.7.1999, p. 1.

[16] Iċ-ċifra tal-11 ta' Ottubru 2006, www.pointcarbon.com.

[17] Partikolarment RDC/Pira għall-Kummissjoni Ewropea 2003, disponibbli fil-websajt: http://europa.eu.int/comm/environment/waste/studies/packaging/costsbenefits.pdf.

[18] Stima bbażata fuq id- data GVM għall-Ġermanja, komunikazzjoni personali.

[19] Id-Direttiva 2004/12/KE, ĠU L 47, tat-18.2.2004, p. 26).

[20] Id-Direttiva 2005/20/KE, ĠU L 70, tas-16.3.2005, p. 17).

[21] Id-Direttiva 2005/20/KE, ĠU L 70, tas-16.3.2005, p. 17).