Il-prodotti mmanifatturati b’konformità mal-istandards armonizzati jibbenefikaw minn preżunzjoni ta’ konformità mar-rekwiżiti leġiżlattivi korrispondenti. Permezz tal-użu tal-istandards armonizzati, il-manifattur jista’ jibbenefika minn proċess ta’ valutazzjoni tal-konformità simplifikat. B’dan il-mod, l-istandards armonizzati jnaqqsu il-piż finanzjarju u amministrattiv għall-manifatturi, b’mod partikolari għall-intrapriżi żgħar u medji, u jżid iċ-ċertezza legali fir-rigward tal-konformità tal-prodotti mal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni. Dak l-effett u ċ-ċertezza legali huma kruċjali għall-intrapriżi żgħar u medji għaliex jippermettuhom jimmanifatturaw prodotti tal-ogħla livell ta’ żvilupp tekniku b’mod kompetittiv.

Il-Kummissjoni għalhekk għandha tagħti attenzjoni partikolari lill-kontenut tal-istandards armonizzati. Il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea kompliet issaħħaħ dan ir-rekwiżit fil-każistika reċenti tagħha, b’mod partikolari bil-Kawża C-613/14 “James Elliott Construction Limited vs Irish Asphalt Limited”. Permezz tas-sentenza tagħha, il-Qorti ċċarat ir-rwol u l-istatus legali tal-istandards armonizzati billi kkonkludiet li l-istandards armonizzati “jifformaw parti mid-dritt tal-Unjoni”, anke jekk dawn jiġu żviluppati minn organizzazzjonijiet privati indipendenti u l-użu tagħhom jibqa’ volontarju.

Barra dan, il-Qorti tenniet ir-responsabbiltà tal-Kummissjoni fil-proċess tal-inizjazzjoni, l-immaniġġar u l-monitoraġġ tal-istandards armonizzati. Il-Kummissjoni għalhekk għandha l-obbligu li ssegwi l-proċess ta’ żvilupp tal-istandards armonizzati bir-reqqa u li tivvaluta jekk dawn jikkonformawx mar-rekwiżiti stabbiliti fil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni armonizzata u/jew it-talbiet għal standardizzazzjoni sabiex tiżgura li l-istandards armonizzati jikkonformaw bis-sħiħ mal-leġiżlazzjoni applikabbli. Dan mhux biss jinkludi l-aspetti tekniċi tal-istandards iżda wkoll l-elementi l-oħra tar-Regolament dwar l-Istandardizzazzjoni Ewropea, bħal jekk il-proċess ta’ żvilupp tagħhom kienx inklużiv. Hija wkoll l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tissodisfa dawn l-obbligi b’manjiera li hija mgħaġġla u effiċjenti kemm jista’ jkun.

2. L-implimentazzjoni tar-Regolament dwar l-Istandardizzazzjoni u l-każistika rilevanti

Wara d-dħul fis-seħħ tar-Regolament dwar l-Istandardizzazzjoni fl-2013 u diversi sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, il-Kummissjoni nediet għadd ta’ inizjattivi biex tappoġġa l-implimentazzjoni tal-qafas legali u biex ittejjeb il-mod kif tiffunzjona fil-prattika s-sistema Ewropea ta’ standardizzazzjoni.

Skont ir-Regolament dwar l-Istandardizzazzjoni, il-Kummissjoni adottat Programmi ta’ Ħidma Annwali tal-Unjoni għall-istandardizzazzjoni Ewropea, li jenfasizzaw l-importanza tal-istandards armonizzati, l-effett legali tagħhom (il-preżunzjoni ta’ konformità) u l-kwalità u t-tempestività tagħhom. Minbarra l-ippjanar tal-ħidma fuq l-iżvilupp ta’ standards armonizzati, dawn il-programmi jressqu wkoll proposti speċifiċi għat-titjib tal-governanza tas-sistema Ewropea ta’ standardizzazzjoni, bħall-għoti ta’ prijorità lill-kontribuzzjoni finanzjarja tal-Unjoni Ewropea lill-Organizzazzjonijiet Ewropej tal-Istandardizzazzjoni għal appoġġ tekniku dirett għall-iżvilupp ta’ standards armonizzati. Barra dan, il-Kummissjoni tat ukoll direzzjonijiet ċari lill-Organizzazzjonijiet Ewropej tal-Istandardizzazzjoni fil-Programmi ta’ Ħidma Annwali tal-Unjoni, biex isaħħu l-involviment tal-intrapriżi żgħar u medji u tal-partijiet ikkonċernati soċjetali fil-proċess ta’ standardizzazzjoni Ewropea.

Il-Kummissjoni ħadet ukoll diversi inizjattivi biex tagħmel il-politika tagħha dwar l-istandardizzazzjoni iktar trasparenti u aċċessibbli. Sabiex tiżgura li r-Regolament dwar l-Istandardizzazzjoni jiġi implimentat b’mod korrett, is-servizzi tal-Kummissjoni pprovdew gwida dwar ir-rwol, l-iżvilupp, l-adozzjoni u l-eżekuzzjoni tat-talbiet għal standardizzazzjoni fil-“Vademecum dwar l-istandardizzazzjoni Ewropea” tal-2015 Dan id-dokument kien imħejji fi sħubija u kooperazzjoni sħiħa mal-Organizzazzjonijiet Ewropej tal-Istandardizzazzjoni, l-intrapriżi żgħar u medji u l-partijiet ikkonċernati soċjetali, flimkien mal-Istati Membri u l-industrija. Il-Kummissjoni żviluppat ukoll mudell komuni għall-pubblikazzjoni tar-referenzi tal-istandards armonizzati f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea kif ukoll dokument ta’ gwida tal-2016 dwar il-verifika tal-kundizzjonijiet għall-pubblikazzjoni tar-referenzi tal-istandards armonizzati f’Il-Ġurnal Uffiċjali (“Verification of conditions for the publication of references of harmonised standards in the Official Journal”)

B’konformità mal-Istrateġija għal Suq Uniku tal-2015 u l-Pakkett ta’ Standardizzazzjoni adottat fl-1 ta’ Ġunju 2016, il-Kummissjoni stabbiliet viżjoni komuni għall-istandardizzazzjoni Ewropea fl-Inizjattiva Konġunta dwar l-Istandardizzazzjoni (l-“Inizjattiva Konġunta”), appoġġata minn firxa wiesgħa ta’ partijiet ikkonċernati u l-Istati Membri kollha. L-għan tal-Inizjattiva Konġunta huwa li tiżgura l-isforzi sostnuti tal-Unjoni għall-modernizzazzjoni tas-sistema Ewropea ta’ standardizzazzjoni sabiex iżżomm l-attraenza tagħha, iżżomm il-pass mal-iżviluppi bħad-diġitalizzazzjoni, f’qafas aġili, flessibbli u inklużiv u tgħaġġel u tagħti prijorità aħjar lill-istabbiliment ta’ standards biex tkun tista’ tirreaġixxi b’mod tempestiv għall-ħtiġijiet tas-suq u tal-utenti. Azzjonijiet speċifiċi tal-Inizjattiva Konġunta huma ddedikati għas-sensibilizzazzjoni u għat-titjib tal-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-istandards armonizzati. L-Inizjattiva Konġunta tħares ukoll lejn ir-rwol tal-istandards fl-indirizzar tal-isfidi li ġġib it-trasformazzjoni diġitali tal-ekonomija. Din it-trasformazzjoni diġitali tal-ekonomija toħloq il-ħtieġa li tiġi aċċellerata t-trasformazzjoni tal-istandardizzazzjoni Ewropea sabiex din tkun adattata għall-isfidi kurrenti u futuri, b’mod partikolari f’oqsma bħall-Internet tal-Oġġetti, il-big data, il-manifattura avvanzata, ir-robotika, l-istampar 3D, it-teknoloġiji blockchain u l-intelliġenza artifiċjali. Sistema Ewropea ta’ standardizzazzjoni moderna, aġili u inklużiva li tista’ tirreaġġixxi malajr għal żviluppi ġodda se tgħin tgħaġġel id-diffużjoni ta’ dawn it-teknoloġiji l-ġodda.

Fl-2017, il-Kummissjoni u l-Organizzazzjonijiet Ewropej tal-Istandardizzazzjoni laħqu ftehim dwar Pjan ta’ Azzjoni konġunt biex jindirizzaw il-kwistjoni tal-istandards armonizzati li ma jiġux ċitati f’Il-Ġurnal Uffiċjali wara valutazzjoni negattiva mill-Kummissjoni. Din il-kwistjoni tqajmet mill-Pjattaforma REFIT u minn diversi partijiet ikkonċernati, billi għandha impatt fuq il-funzjonament tajjeb tas-sistema Ewropea ta’ standardizzazzjoni. Sabiex twieġeb għal dan it-tħassib, il-Kummissjoni tat prijorità lit-tnaqqis rapidu tax-xogħol pendenti relatat mat-tali standards armonizzati, b’kooperazzjoni tal-Organizzazzjonijiet Ewropej tal-Istandardizzazzjoni. L-immaniġġar tax-xogħol pendenti li fadal jibqa’ prijorità għall-Kummissjoni.

L-Ewwel Azzjoni: Il-Kummissjoni se tagħmel l-aħjar sforzi biex telimina x-xogħol pendenti li fadal malajr kemm jista’ jkun.

Sabiex tiżgura t-tempestività u l-effiċjenza taċ-ċitazzjoni tal-istandards armonizzati li jikkonformaw f’Il-Ġurnal Uffiċjali, huwa utli li jiġu identifikati l-kwistjonijiet emerġenti kmieni kemm jista’ jkun fil-proċess ta’ żvilupp. Il-Kummissjoni stabbiliet qafas ta’ konsulenti għal skopijiet bħal dawn. Il-konsulenti jipprovdu lis-servizzi tal-Kummissjoni b’assistenza teknika fil-valutazzjoni tal-abbozzi ta’ standards armonizzati, u b’hekk jikkontribwixxu għat-tisħiħ tal-kontroll tal-Kummissjoni tal-konsistenza tal-istandards armonizzati mal-leġiżlazzjoni rilevanti.

Sabiex itejbu l-koordinazzjoni fis-sħubija pubblika-privata dwar l-istandardizzazzjoni, il-Kummissjoni u l-Organizzazzjonijiet Ewropej tal-Istandardizzazzjoni kellhom djalogi strutturali regolari. Dawn id-djalogi ffokaw fuq aspetti tekniċi u ta’ politika tal-istandardizzazzjoni Ewropea, inkluż fuq kwistjonijiet relatati mal-kwalità tal-istandards armonizzati u l-impatt li dawn għandhom fuq in-negozji, is-swieq u l-konsumaturi.