RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL Rapport ta’ progress dwar l-applikazzjoni tad-Direttiva 2006/32/KE dwar effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija u dwar servizzi ta’ enerġija u dwar l-applikazzjoni tad-Direttiva 2004/8/KE fuq il-promozzjoni ta’ kogenerazzjoni bbażata fuq id-domanda għal sħana utli fis-suq intern tal-enerġija. /* COM/2013/0938 final */





RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL Rapport ta’ progress dwar l-applikazzjoni tad-Direttiva 2006/32/KE dwar effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija u dwar servizzi ta’ enerġija u dwar l-applikazzjoni tad-Direttiva 2004/8/KE fuq il-promozzjoni ta’ kogenerazzjoni bbażata fuq id-domanda għal sħana utli fis-suq intern tal-enerġija. Introduzzjoni Id-Direttiva 2006/32/KE[1] dwar effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija u dwar servizzi ta’ enerġija (id-Direttiva dwar is-Servizzi tal-Enerġija jew l-ESD) għandha l-għan li tagħmel l-użu finali tal-enerġija aktar ekonomiku u effiċjenti billi tistabbilixxi miri indikattivi, inċentivi u l-oqsfa istituzzjonali, finanzjarji u legali meħtieġa biex jiġu eliminati l-ostakli u l-imperfezzjonijiet tas-suq li jipprevjenu l-użu finali effiċjenti tal-enerġija. Din għandha l-għan ukoll li toħloq il-kundizzjonijiet għall-iżvilupp u l-promozzjoni ta’ suq għas-servizzi tal-enerġija u għat-twassil ta’ programmi għall-iffrankar tal-enerġija u miżuri oħra li għandhom l-għan li jtejbu l-effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija. Id-Direttiva dwar is-Servizzi tal-Enerġija tapplika għad-distribuzzjoni u l-bejgħ fil-livell tal-konsumatur tal-enerġija, it-twassil ta’ miżuri għat-titjib tal-effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija, bl-eċċezzjoni ta’ attivitajiet inklużi fl-Iskema tal-UE għan-negozjar ta’ emissjonijiet (EU ETS) u, sa ċertu punt, il-forzi armati. Din timmira lejn il-bejgħ fil-livell tal-konsumatur, il-provvista u d-distrubuzzjoni ta’ portaturi tal-enerġija estensivi bbażati fuq il-grilja, bħall-elettriku u l-gass naturali kif ukoll tipi oħra ta’ enerġija bħat-tisħin distrettwali, iż-żejt tat-tisħin, il-faħam u l-linjit, il-prodotti tal-enerġija tal-forestrija u agrikoli u l-karburanti tat-trasport. Skont l-Artikolu 14(2) tal-ESD, l-Istati Membri kienu mitluba jippreparaw Pjan ta’ Azzjoni għall-Effiċjenza Enerġetika (EEAP) u jinnotifikawh lill-Kummissjoni sa mhux aktar tard mit-30 ta’ Ġunju 2011[2]. Abbażi tal-EEAPs, l-Artikolu 14(5) tal-ESD kien jitlob lill-Kummissjoni tivvaluta l-punt sa fejn l-Istati Membri kienu avvanzaw lejn il-kisba tal-miri indikattivi nazzjonali tagħhom tal-iffrankar tal-enerġija. Għalhekk, dan ir-Rapport, jikkonkludi l-valutazzjoni u r-rapportar tal-Kummissjoni dwar it-tieni EEAPs bħala rispons għall-obbligu tagħha skont l-Artikolu 14(5) tal-ESD. Dan jasal aktar tard minn kemm previst għaliex mhux l-Istati Membri kollha kienu ssottomettew l-EEAPs tagħhom skont id-data tal-iskadenza stabbilita fl-ESD. Il-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja toffri potenzjal importanti għall-kisba tal-iffrankar tal-enerġija fl-UE għaliex is-sħana prodotta mill-ġenerazzjoni tal-enerġija ma tinħeliex iżda tintuża wkoll. Dan il-potenzjal għadu ma ġiex realizzat kompletament. Id-Direttiva 2004/8/KE[3] fuq il-promozzjoni ta’ kogenerazzjoni bbażata fuq id-domanda għal sħana utli fis-suq intern tal-enerġija (id-Direttiva CHP jew id-Direttiva dwar il-Koġenerazzjoni) għandha l-għan li tiffaċilita l-installazzjoni u t-tħaddim ta’ faċilitajiet tal-koġenerazzjoni sabiex tiffranka l-enerġija u tiġġieled it-tibdil fil-klima. Id-Direttiva CHP għandha, fuq perjodu qasir, trendi possibbli l-konsolidazzjoni tal-installazzjonijiet eżistenti tal-koġenerazzjoni u tippromwovi impjanti ġodda, u fuq perjodu twil, toħloq il-qafas meħtieġ għal koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja li tnaqqas l-emissjonijiet. Skont l-Artikolu 10 tad-Direttiva dwar il-Koġenerazzjoni, l-Istati Membri kienu mitluba jippubblikaw rapport bir-riżultati tal-analiżi u l-evalwazzjonijiet imwettqa fir-rigward tal-garanzija tal-oriġini, tal-potenzjal nazzjonali għal koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja u tal-qafas leġiżlattiv u regolatorju eżistenti relatat mal-koġenerazzjoni. Skont l-Artikolu 11 tad-Direttiva CHP, il-Kummissjoni hija mitluba tirrapporta perjodikament dwar il-progress lejn l-għanijiet tad-Direttiva dwar il-Koġenerazzjoni. Dan ir-Rapport jikkonforma ma’ dan ir-rekwiżit. Dan jasal aktar tard minn kemm previst għaliex mhux l-Istati Membri kollha ssottomettew ir-rapporti tagħhom sad-data ta’skadenza stabbilita fid-Direttiva CHP. Għandu jiġi nnotat li l-ESD u d-Direttiva CHP ser jiġu kważi kompletament imħassra mid-Direttiva dwar l-Effiċjenza Enerġetika (l-“EED”)[4] b’effett mill-5 ta’ Ġunju 2014. Madankollu, l-obbligu li tiġi stabbilita mira skont l-Artikolu 4 tal-ESD mhuxr ser jiġi mħassar sal-1 ta’ Jannar 2017. Dan ir-Rapport huwa akkumpanjat mid-Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal (SWD(2013) 541 final), li jagħti d-dettalji tal-applikazzjoni kemm tad-Direttiva dwar is-Servizzi tal-Enerġija kif ukoll tad-Direttiva dwar il-Koġenerazzjoni mill-Istati Membri, u jevalwa l-progress fl-effiċjenza enerġetika fil-provvista tal-enerġija u fil-konsum finali. Tingħata wkoll analiżi dettaljata tal-EEAP ta’ kull Stat Membru. Direttiva ta’ Implimentazzjoni 2006/32/KE dwar effiċjenza fl-użu finali tal-enerġija u dwar servizzi ta’ enerġija Id-Direttiva dwar is-Servizzi tal-Enerġija kienet titlob lill-Istati Membri li għall-2016 jimmiraw li jilħqu l-mira indikattiva nazzjonali għall-iffrankar tal-enerġija ta’ mill-anqas 9 % tal-enerġija finali[5]. Il-biċċa l-kbira tad-dispożizzjonijiet tagħha ġew sostitwiti b’dispożizzjonijiet aktar preċiżi fl-EED. Madankollu, ir-rekwiżiti relatati mal-mira ta’ 9 % mhux ser jiġu mħassra sal-2017. Għalkemm il-kalkulazzjonijiet u l-metodoloġija huma differenti ħafna, il-mira tal-ESD għandha titqies bħala pass lejn li l-UE tikseb il-mira l-aktar ambizzjuża tagħha ta’ 20 % tnaqqis fil-konsum tal-enerġija sal-2020. Id-Direttiva titlob li l-Istati Membri jirrapportaw dwar il-miżuri tal-enerġija ewlenin tagħhom adottati u ppjanati fl-EEAPs tagħhom. B’mod ġenerali, meta wieħed iqis il-komprensività, il-livell ta’ deskrizzjoni tal-miżuri ta’ politika nazzjonali u l-kopertura tas-setturi prinċipali tagħhom, il-kwalità ġenerali tat-tieni EEAPs sottomessi mill-Istati Membri fl-2011-2012 taħt il-qafas tal-ESD kienet ferm ogħla minn dik tal-ewwel EEAPs, li kienu sottomessi fl-2007-2008. Dan kien rifless ukoll fl-iffrankar tal-enerġija li hu mistenni jinkiseb minħabba l-implimentazzjoni ta’ miżuri ġodda inklużi fit-tieni EEAPs. Minħabba li l-ESD tiffoka fuq l-iffrankar fl-użu finali tal-enerġija u s-servizzi tal-enerġija – minbarra, kif speċifikat, il-biċċa l-kbira ta’ miżuri għall-effiċjenza enerġetika fuq in-naħa tal-provvista u miżuri għat-titjib tal-effiċjenza enerġetika tal-parteċipanti fl-ETS – ħafna mit-tieni EEAPs jagħtu dettalji tal-attivitajiet imwettqa jew ippjanati għat-titjib tal-effiċjenza enerġetika tal-provvista tal-enerġija. Barra minn hekk, l-EEAPs jiddeskrivu diversi miżuri għat-titjib tal-effiċjenza enerġetika lil hinn mis-servizzi ta’ enerġija. Il-bini jirrappreżenta l-akbar sehem uniku ta’ potenzjal għall-iffrankar tal-enerġija fl-UE u l-kisba ta’ titjib fl-effiċjenza enerġetika fis-settur hija mira prijoritarja għall-Istati Membri. Kważi l-Istati Membri kollha rrapportaw, fit-tieni EEAPs tagħhom, miżuri li jkopru kemm bini ġdid u dak eżistenti kif ukoll bini residenzjali u terzjarju[6]. L-iffrankar miksub bir-regolamenti tal-bini u l-azzjonijiet jifforma parti sinifikanti tal-iffrankar totali nazzjonali, b’xi ffrankar bikri li rriżulta mir-regolamenti implimentati sa mill-1995. Bħal fl-ewwel perjodu ta’ rapportar, is-settur residenzjali huwa karatteristika prinċipali tat-tieni EEAPs ukoll, bi programmi estensivi ta’ rinnovazzjoni tal-bini rrapportati minn 17-il Stat Membru. Ċerti Stati Membri jinkludu fl-iffrankar tagħhom kalkulazzjonijiet tal-effetti ta’ leġiżlazzjoni speċifika tal-UE dwar l-effiċjenza enerġetika, bħal regolamenti ta’ implimentazzjoni relatati mal-Ekodisinn u l-Ittikkettjar enerġetiku. F’termini ta’ finanzjament ta’ miżuri għall-iffrankar tal-enerġija, l-użu ta’ fondi tal-UE kif ukoll id-dħul mill-bejgħ ta’ Unitajiet ta’ Ammonti Assenjati (AAUs) taħt il-Protokoll ta’ Kjoto ġew irrapportati minn numru ta’ Stati Membri[7]. Fl-istess ħin, qegħdin jiżdiedu l-isforzi madwar l-UE għaż-żieda tal-involviment tas-settur privat fil-finanzjament tat-titjib fl-effiċjenza enerġetika. In-numru ta’ miżuri orizzontali promettenti żdied mill-ewwel perjodu ta’ rapportar sat-tieni. F’konformità ma’ dan, l-obbligi tal-iffrankar tal-enerġija issa jifformaw parti prinċipali tal-isforzi biex jiġu inkoraġġuti rati aċċellerati ta’ ffrankar enerġetiku. Skemi stabbiliti ta’ ċertifikati bojod[8] kienu rrapportati bħala diġà operattivi f’ħames Stati Membri. Żewġ Stati Membri jirrapportaw fit-tieni EEAP tagħhom li ser jiġu introdotti tali skemi. Il-Kumpaniji ta’ Servizz ta’ Enerġija (“ESCOs”) jibqgħu qasam prinċipali ieħor tal-finanzjament tal-effiċjenza enerġetika fl-UE. F’konformità ma’ dan, numru ta’ Stati Membri jindikaw il-provvista ta’ kuntratti mudell għas-servizzi ta’ enerġija, l-introduzzjoni ta’ leġiżlazzjoni jew it-tneħħija ta’ ostakli legali għall-ftuħ ta’ servizzi ta’ enerġija fis-settur pubbliku għall-ESCOs. Fl-istess ħin, kif kien osservat fl-ewwel perjodu ta’ rapportar, ħafna mill-miżuri relatati mal-ESCO rrapportati fihom ftit dettalji dwar l-azzjonijiet konkreti li għandhom jittieħdu. L-iffrankar fl-enerġija totali finali għall-2010 kif iddikjarat mill-Istati Membri kien madwar 59 Mtoe (megatunnellati ekwivalenti għaż-żejt). Din il-figura hija madwar 35 % ogħla mis-somma tal-miri intermedji għall-iffrankar tal-enerġija li kienu stabbiliti mis-27 Stat Membru fl-ewwel EEAPs tagħhom, li kienu sottomessi fl-2008. Il-livelli dikjarati tal-iffrankar intermedji jvarjaw minn 1.8 % tal-konsum ta’ referenza fil-Litwanja sa kważi 9 % fil-Ġermanja u l-Isvezja fejn il-mira indikattiva tal-ESD għall-2016 intlaħqet b’mod effettiv fl-aħħar tal-perjodu intermedju. Iffrankar ta’ enerġija finali totali ta’ madwar 132 Mtoe huwa previst għall-2016[9], ferm aktar mill-mira indikattiva ta’ 9 % ta’ madwar 89 Mtoe. Spanja u l-Ġermanja jipprevedu l-ogħla livelli ta’ ffrankar, filwaqt li hemm erba’ Stati Membri li jikkwantifikaw iffrankar fl-2016 li huwa aktar baxx mid-9 % tal-konsum ta’ enerġija ta’ referenza tagħhom. Madankollu, meta jitqabblu l-figuri tal-iffrankar tal-Istati Membri, huwa importanti li wieħed jikkunsidra l-metodi użati għall-kalkulazzjoni tal-iffrankar u mhux biss il-livelli ta’ ffrankar dikjarati u previsti. Numru ta’ approċċi differenti ntużaw għall-kwantifikazzjoni tal-iffrankar. Għaldaqstant, in-numri ppreżentati hawn taħt f’Tabella 1 iservu biss bħala indikatur approssimattiv tal-impatt attwali tal-iffrankar tal-UE. L-approċċi nazzjonali huma eżaminati f’aktar dettall fid-Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni. Kif tindika l-ħarsa ġenerali ta’ hawn fuq lejn il-progress fl-effiċjenza enerġetika fl-UE, seħħew diversi żviluppi pożittivi bejn l-ewwel u t-tieni rapportar taħt l-ESD. L-użu wiesa’ tal-gwida u l-mudell ipprovduti mill-Kummissjoni kkontribwixxew għat-titjib ġenerali fil-kwalità tal-EEAPs. Madankollu, numru ta’ Stati Membri jistgħu jtejbu r-rapportar tagħhom ulterjorment billi jipprovdu aktar dettalji dwar il-miżuri u l-implimentazzjoni konkreta tagħhom, kif ukoll billi jiċċaraw il-metodoloġiji użati għall-kwantifikazzjoni tal-iffrankar tal-enerġija. It-tieni sensiela ta’ rapportar jindika li għad hemm lok għal titjib tal-provvista ta’ informazzjoni fl-EEAPs sabiex jintwera aħjar jekk l-Istati Membri jistgħux jiksbu l-mira ta’ ffrankar ta’ enerġija u kif. Tabella 1: Il-miri finali u l-previżjonijiet għall-iffrankar tal-enerġija għall-2016 tal-EEAP u l-iffrankar iddikjarat għall-2010 || Mira tal-iffrankar tal-enerġija finali għall-2010 (l-ekwivalent ta’ enerġija primarja f’ittri korsivi) || Iffrankar tal-enerġija finali ddikjarat għall-2010 (l-ekwivalent ta’ enerġija primarja f’ittri korsivi) || Iffrankar tal-enerġija finali previst għall-2016 (l-ekwivalent ta’ enerġija primarja f’ittri korsivi) Stat Membru || Mtoe || % tal-konsum ta’ referenza || Mtoe || % tal-konsum ta’ referenza || Mtoe || % tal-konsum ta’ referenza L-Awstrija || 0.428 || 2.0% || 1.180 || 5.5% || 1.874 || 8.8% Il-Belġju || 0.789 || 3.0% || 1.301 || 4.9% || 2.985 || 11.4% Il-Bulgarija[10] || 0.209 || 3.0% || 0.305 || 4.4% || 1.066 || 15.3% Ċipru[11] || 0.060 || 3.3% || 0.066 || 3.6% || 0.191 || 10.4% Ir-Repubblika Ċeka[12] || 0.355 || 1.8% || 0.532 || 2.7% || 1.596 || 8.2% Id-Danimarka || 0.449 || 3.0% || 0.664 || 4.4% || 1.285 || 8.6% L-Estonja || 0.061 || 2.3% || 0.079 || 3.0% || 0.213 || 8.1% Il-Finlandja || 0.507 || 3.0% || 1.040 || 6.1% || 2.123 || 12.5% Franza || 5.000 || 3.8% || 5.159 || 3.9% || 18.000 || 13.5% Il-Ġermanja || 12.181 || 6.1% || 17.937 || 9.0% || 33.868 || 17.1% Il-Greċja[13] || 0.439 || 2.8% || 0.794 || 5.1% || 1.415 || 9.0% L-Ungerija || 0.152 || 1.0% || 0.293 || 1.9% || 1.371 || 9.0% L-Irlanda || 0.559 || 4.5% || 0.523 || 4.2% || 1.576 || 12.6% L-Italja || 3.066 || 2.7% || 4.102 || 3.6% || 10.880 || 9.6% Il-Latvja || 0.006 || 0.2% || 0.294 || 8.8% || 0.299 || 9.0% Il-Litwanja || 0.054 || 1.5% || 0.067 || 1.8% || 0.341 || 9.4% Il-Lussemburgu || 0.045 || 2.7% || 0.128 || 7.6% || 0.238 || 14.1% Malta || 0.011 || 3.0% || 0.014 || 3.8% || 0.033 || 9.0% Il-Pajjiżi l-Baxxi || 0.978 || 2.0% || 2.278 || 4.7% || 6.416 || 13.1% Il-Polonja || 1.021 || 2.0% || 3.037 || 5.9% || 5.779 || 11.3% Il-Portugall || 0.344 || 1.9% || 0.662 || 3.6% || 2.240 || 12.2% Ir-Rumanija[14] || 0.940 || 3.0% || 2.222 || 7.1% || 2.800 || 9.0% Is-Slovakkja || 0.224 || 3.0% || 0.668 || 9.0% || 0.671 || 9.0% Is-Slovenja || 0.102 || 2.5% || 0.101 || 2.5% || 0.591 || 14.5% Spanja[15] || 2.179 || 3.0% || 4.720 || 6.5% || 13.126 || 18.1% L-Isvezja || 2.003 || 6.3% || 2.846 || 9.0% || 4.626 || 14.6% Ir-Renju Unit || 11.737 || 9.0% || 8.547 || 6.6% || 17.816 || 13.7% Il-livelli ta’ ffrankar ġenerali miksuba u previsti fit-tieni EEAPs huma ogħla minn indikaturi oħra tar-rati ta’ titjib fl-effiċjenza enerġetika. Skont it-tieni EEAPs, l-Istati Membri li jużaw l-aktar indikaturi minn fuq għal isfel jiddikjaraw titjib fl-effiċjenza enerġetika ta’ 6.6 % għall-perjodu ta’ referenza ta’ 3 snin (2007-2010), jew medja ta’ titjib annwali ta’ aktar minn 2.1 % tal-konsum ta’ referenza. Din il-figura hija għall-kuntrarju tar-rata medja ta’ tnaqqis fl-intensità enerġetika finali ta’ madwar 1.2 % irreġistrata għas-snin 2000-2009 mill-proġett Odyssee[16]. Iż-żieda sinifikanti fir-rata ta’ titjib annwali apparenti mill-EEAPs ma tirriżultax biss minn żieda fl-attività ta’ politika, iżda anki minn fatturi strutturali u statistiċi addizzjonali kif ukoll inkonsistenzi fid-dejta u koinċidenzi fl-aggregazzjoni tal-impatti ta' bosta miżuri nazzjonali. L-Istati Membri li jużaw l-aktar metodi minn isfel għal fuq jew speċifiċi għall-miżuri biex jiddeterminaw il-valuri tal-iffrankar dikjarati tagħhom juru ffrankar ta’ 5.1 % tal-konsum ta’ enerġija ta’ referenza sal-2010. Din il-figura wkoll tidher għolja meta wieħed iqis li, għall-kuntrarju tal-metodi minn fuq għal isfel, il-figuri minn isfel għal fuq għandhom jeskludu l-iffrankar awtonomu, għalkemm dawn jinkorporaw ċertu ffrankar li sar aktar kmieni. Hemm ukoll ċertu riskju ta’ għadd doppju fejn l-istess kWh iffrankati setgħu kienu instigati minn diversi miżuri ta’ politika. Tabella 2: Ħarsa ġenerali lejn il-miżuri fuq in-naħa tal-provvista inklużi fit-tieni EEAP[17] Stat Membru || Miżuri li jindirizzaw it-telf fit-trażmissjoni u d-distribuzzjoni tal-elettriku || Miżuri li jippromwovu koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja || Miżuri li jagħtu prijorità lil impjanti oħra ta’ ġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja, inkluż tar-riħ, tal-PV || Miżuri li jinkoraġġixxu t-tisħin distrettwali jew li jtejbu l-effiċjenza tiegħu || Miżuri li jippromwovu l-ġestjoni tat-tagħbija || Miżuri li jippromwovu jew jiżviluppaw grilji intelliġenti || Miżuri li jindirizzaw l-effiċjenza tal-provvista taż-żejt u l-gass || Ftehimiet Volontarji li jinkoraġġixxu ffrankar fuq in-naħa tal-provvista || Miżuri li għandhom l-għan li jippromwovu aktar kompetizzjoni fost il-fornituri AT || || X || || X || || || || || BE || || X[18] || || || || || || || BG || X || X || || X || || X || || || CY || X || X || X || || || || || || CZ || || X || X || X || || || || || DK || X || || || X[19] || || || X || X || EE || X || X || || X || || || X || || X FI || || || || || || || || X || FR || || || || || || X || || || DE || || X[20] || || || || || || || X GR || X || X || X || X || || || || || HU || || || || X || || || || || IE || X || || X || || X || X || || X || X IT || X || X || X || || || X || || || LT || X || X || X || X || || X || X || || LV || || X || || || || || || || LU || || X || || || || || || || MT || X || X || || || || X || || || NL || || X || || || || || || || PL || X || || || X || || X || || || PT || || X || || || || || || || RO || || || || || || || || || SK || || X || || || || || || || SI || || X || X || X || || X || || X || ES || || X || X || || || || || || SE || || || || X || || X || || || UK || || || || || || X || || || Id-Direttiva ta’ Implimentazzjoni 2004/8/KE fuq il-promozzjoni ta’ koġenerazzjoni Il-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja (iddefinita bħala l-ġenerazzjoni simultanja fi proċess wieħed ta’ enerġija termali u enerġija elettrika u/jew mekkanika) għandha potenzjal sinifikanti f’termini ta’ ffrankar ta’ enerġija, iżda hija fil-biċċa l-kbira mhux sfruttata fl-UE. Għalhekk, l-għan tad-Direttiva CHP huwa li tistabbilixxi qafas komuni trasparenti li jippromwovi u jiffaċilita l-installazzjoni ta’ impjanti tal-koġenerazzjoni. Fuq perjodu qasir, id-Direttiva għandha tagħmel possibbli l-konsolidazzjoni tal-installazzjonijiet tal-koġenerazzjoni eżistenti u tippromwovi impjanti ġodda. Fuq il-perjodu medju għal dak twil, id-Direttiva għandha toħloq il-qafas meħtieġ għal koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja biex inaqqas l-emissjonijiet ta’ CO2 u sustanzi oħra u biex jikkontribwixxi għall-iżvilupp sostenibbli. Skont id-Direttiva CHP, l-Istati Membri kienu mitluba janalizzaw il-potenzjal nazzjonali tagħhom għall-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja, jevalwaw l-ostakli u l-oqsfa amministrattivi u jivvalutaw l-affidabbiltà tas-sistema ta’ garanziji tal-oriġini (l-Artikolu 10(1) tad-Direttiva CHP). Kull erba’ snin, sa mill-21 ta’ Frar 2007, l-Istati Membri kellhom jevalwaw il-progress li sar fiż-żieda tas-sehem tal-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja (CHP) fil-provvista tal-enerġija. L-Istati Membri kellhom jippubblikaw it-tieni rapport ta’ progress nazzjonali sal-11 ta’ Ottubru 2011, u l-Kummissjoni hija mitluba tanalizza l-applikazzjoni tad-Direttiva CHP abbażi ta’ dawn ir-rapporti. L-Istati Membri kollha kkonformaw mal-obbligu li janalizzaw il-potenzjal ta’ koġenerazzjoni nazzjonali tagħhom u l-ostakli għall-kisba ta’ dan il-potenzjal u li jevalwaw l-oqsfa amministrattivi tagħhom, inkluż is-sistema ta’ garanziji tal-oriġini. L-Istati Membri kollha wkoll issottomettew l-ewwel u t-tieni rapporti ta’ progress kif mitlub skont id-Direttiva CHP għalkemm b’ċertu dewmien. Sabiex tiffaċilita r-rapportar u tipprovdi informazzjoni paragunabbli għall-evalwazzjoni, il-Kummissjoni pprovdiet mudelli u kwestjonarji mhux obbligatorji lill-Istati Membri, iżda mhux l-Istati Membri kollha użaw dawn il-kwestjonarji jew il-mudelli jew imlewhom kompletament. Dan wassal għal diverġenzi fil-kwalità, il-kompletezza u l-metodoloġija. L-informazzjoni pprovduta fir-rapporti nazzjonali dwar il-progress fiż-żieda tas-sehem tal-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja għalhekk ħafna drabi mhijiex paragunabbli u hija ta’ livelli differenti ta’ dettall u komprensività. Dan huwa veru wkoll għall-analiżijiet nazzjonali tal-potenzjal. Għalkemm id-Direttiva CHP ġiet trasposta fil-leġiżlazzjoni nazzjonali, f’ċerti Stati Membri, is-sistema ta’ garanziji tal-oriġini jew il-metodoloġiji ta’ kalkulazzjoni għall-kwantità ta’ elettriku mill-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja kienu għadhom mhux kompletament operattivi fl-2010 jew użati ftit li xejn fil-prattika. Ir-regoli tas-sistemi tal-grilja nazzjonali rigward il-konnessjoni u l-aċċess għall-grilja għall-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja ġew implimentati b’modi differenti u juru diverġenza kbira. Għalkemm sar progress biex ir-regoli tal-grilja jkunu oġġettivi u trasparenti, l-iskedar tal-konnessjoni u l-kundizzjonijiet dwar l-imposti għadhom ħafna drabi kumplessi u ta’ piż, speċjalment għall-koġenerazzjoni distribwita. L-Istati Membri kellhom ukoll obbligu li jivvalutaw l-ostakli għall-koġenerazzjoni. L-Istati Membri identifikaw il-prezzijiet tal-karburanti, id-domanda għat-tisħin u t-tkessiħ, il-komplessità tal-liġi, in-nuqqas ta’ promozzjoni u r-regoli ta’ aċċess għall-grilji tal-elettriku bħala l-ostakli l-aktar komuni għall-koġenerazzjoni. Ostakli oħra importanti kienu r-riskju ekonomiku, l-inċertezzi minħabba l-Iskema tal-UE għall-iskambju ta’ kwoti tal-emissjonijiet, in-nuqqas ta’ infrastruttura (tat-tisħin) u riżorsi finanzjarji, in-nuqqas ta’ għarfien u n-nuqqas ta’ maturità ta’ ċerti teknoloġiji. Fit-tieni rapporti ta’ progress tagħhom, il-biċċa l-kbira tal-Istati Membri taw informazzjoni dwar l-iskemi ta’ appoġġ tagħhom għall-koġenerazzjoni, għalkemm din l-informazzjoni mhijiex meħtieġa legalment. It-tariffi ta’ alimentazzjoni, il-primjums tal-prezzijiet jew prezz tax-xiri garantit għall-koġenerazzjoni kienu l-forma l-aktar frekwenti ta’ appoġġ fil-perjodu ta’ rapportar (sal-2010), użati fi sbatax-il Stat Membru. Dawn il-mekkaniżmi ta’ appoġġ għall-prezzijiet kienu akkoppjati ma’ għotjiet kapitali fi ħmistax-il Stat Membru. F’diversi Stati Membri ntużaw ukoll eżenzjonijiet mit-taxxa fuq l-enerġija u n-negozju u kwoti fiskali aċċellerati. Ċerti Stati Membri kkombinaw diversi mekkaniżmi ta’ appoġġ, bħal ċertifikati akkoppjati ma’ sistemi ta’ kwoti (erba’ Stati Membri). Il-kamp ta’ applikazzjoni, il-kundizzjonijiet u d-dewmien tal-iskemi ta’ appoġġ nazzjonali varjaw ħafna. L-iskemi ta’ appoġġ ħafna drabi indirizzaw parti speċifika tal-koġenerazzjoni, eż. skont il-karburant, bħall-bijomassa, jew il-kapaċità, eż taħt l-10 MW[21]. Il-progress fiż-żieda tas-sehem tal-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja jibqa’ limitat mid-dħul fis-seħħ tad-Direttiva CHP fl-2004. Is-sehem ta’ CHP fil-ġenerazzjoni tal-elettriku gross fl-UE-27 żdied minn 10.5 % fl-2004 għal 11.2 % fl-2011. F’termini assoluti, il-ġenerazzjoni tal-elettriku minn CHP żdiedet bi 38 TWh[22]: minn 337 TWh fl-2004 għal 375 TWh fl-2011. Abbażi tar-rapporti nazzjonali sottomessi skont l-Artikolu 10 tad-Direttiva CHP, li jirriflettu s-sitwazzjoni sal-2010 b’attenzjoni lejn il-perjodu mill-2008 ’l quddiem, l-evoluzzjoni ġenerali tal-produzzjoni tal-elettriku mill-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja turi varjetà kbira madwar l-Istati Membri. Kien hemm ftit tnaqqis fil-ġenerazzjoni totali mill-koġenerazzjoni fl-2009, speċjalment fl-industrija, probabbilment minħabba t-tnaqqis fir-ritmu ekonomiku, segwit minn irkupru fl-2010. Mill-2008 sal-2009, il-kapaċità elettrika żdiedet iżda l-produzzjoni tal-elettriku naqset, li juri nuqqas ta’ użu tal-kapaċità. Il-produzzjoni tas-sħana mill-koġenerazzjoni hija stabbilizzata b’ebda tnaqqis irreġistrat, u b’mod ġenerali, kien hemm tkabbir stabbli mill-2004. Iż-żieda moderata hija l-aktar minħabba ż-żieda fit-tisħin distrettwali fis-settur residenzjali, kummerċjali u tas-servizzi. Is-sehem tal-koġenerazzjoni fil-produzzjoni tas-sħana (termali) jvarja minn aktar minn 30 % fl-Isvezja (40 %), il-Bulgarija (33 %), ir-Repubblika Ċeka (33 %) u l-Estonja (31 %) għal taħt 1 % fil-Greċja, Malta u Ċipru. Kien hemm żieda konsistenti fl-użu tal-gass naturali f’dan il-perjodu minn 39 % għal 48 % bħala karburant għall-koġenerazzjoni, filwaqt li l-faħam u l-linjit urew tendenza ta’ tnaqqis minn 35 % għal 21 %. Il-bijomassa u l-bijogass juru tendenza ġenerali ta’ tkabbir minn 9 % fl-2005 għal 15 % fl-2010. It-teknoloġija l-aktar komuni għadha t-turbin tal-estrazzjoni li jikkondensa l-fwar iżda dan qed jonqos b’rata stabbli minn 40 % fl-2005 għal 36 % fl-2010, filwaqt li s-sehem tat-turbini taċ-ċiklu kombinat tal-gass qiegħed jiżdied (minn 23 % fl-2005 għal 29 % fl-2010). B’mod ġenerali, filwaqt li s-sehem tal-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja fis-suq tal-elettriku qiegħed jiżdied, il-progress baqa’ limitat, u laħaq biss 12 % fis-sehem tal-produzzjoni tal-elettriku minflok il-potenzjal ekonomiku ta’ 21 % identifikat mill-Istati Membri fl-analiżi tal-potenzjal nazzjonali tagħhom [23]. Konkużjoni Fil-prattika l-implimentazzjoni tal-ESD irriżultat, l-aktar, f’miżuri li jimmiraw lejn l-użu finali tal-enerġija, pereżempju, programmi għall-arranġament mill-ġdid u r-rinnovazzjoni tal-bini. L-EEAPs tal-Istati Membri jindikaw livelli għoljin ta’ ffrankar tal-enerġija finali miksuba sal-2010 u jissuġġerixxu li l-mira indikattiva ta’ 9 % għall-2016 ser tinqabeż mingħajr problemi mill-biċċa l-kbira tal-Istati Membri. Dan huwa inkoraġġanti u juri li l-impenn tal-Istati Membri jikkumpensa f’termini ta’ ffrankar ta’ enerġija. Il-progress miksub għandu jinżamm bit-tir li tinkiseb il-mira ambizzjuża tal-UE ta’ ffrankar tal-enerġija sal-2020 ta’ 20 %, u t-traspożizzjoni u l-implimentazzjoni konkreta tal-EED, strument prinċipali għall-kisba ta’ din il-mira. F’termini tad-Direttiva CHP, l-evoluzzjoni ġenerali tal-produzzjoni tal-elettriku mill-koġenerazzjoni ta’ effiċjenza għolja turi żieda moderata l-aktar minħabba ż-żieda fit-tisħin distrettwali fis-setturi residenzjali, kummerċjali u tas-servizzi. Kien hemm tkabbir b’rata stabbli fil-produzzjoni tat-tisħin mill-koġenerazzjoni sa mill-2004. Il-proposti għal miżuri addizzjonali jew emendi jew għall-ESD jew għad-Direttiva dwar il-Koġenerazzjoni mhumiex meqjusa xierqa f’dan l-istadju. Dan huwa għaliex iż-żewġ Direttivi ser jiġu mħassra u ġew sostitwiti bl-EED, li ħadet id-dispożizzjonijiet tagħhom u saħħet l-obbligi li għandhom iħarsu l-Istati Membri. [1] ĠU L 114, 27.4.2006, p.64 [2] Għalkemm il-Kroazja ssottomettiet EEAP f’April 2013, ma kinitx mitluba tagħmel dan skont id-ESD għaliex l-obbligu seħħ qabel l-adeżjoni tal-Kroazja mal-UE. [3] ĠU L 52, 21,2,2004, P. 50 [4] Id-Direttiva 2012/27/UE dwar l-effiċjenza fl-enerġija, ĠU L 315, 14.11.2012, p.1 [5] L-Anness I għad-Direttiva jispeċifika li l-Istati Membri għandhom jikkalkulaw il-mira tagħhom billi jirreferu għall-medja tagħhom ta' konsum ta' enerġija finali internament fil-ħames snin qabel l-implimentazzjoni ta' din id-Direttiva. [6] Ara Sezzjoni 3.2 tad-Dokument ta’ Akkumpanjament SWD(2013) 541 final dwar ir-Rapport ta’ Progress dwar l-effiċjenza enerġetika fl-Unjoni Ewropea [7] Ara Sezzjoni 4 tad-Dokument ta’ Akkumpanjament SWD(2013) 541 final [8] Dawn huma ċertifikati maħruġa minn korpi ta’ ċertifikazzjoni indipendenti li jikkonfermaw id-dikjarazzjonijiet ta’ ffrankar ta’ enerġija tal-atturi tas-suq bħala konsegwenza tal-miżuri ta’ titjib fl-effiċjenza enerġetika (l-Artikolu 3(s) ESD) [9] Ara Sezzjoni 4.9 u Tabella 10 tad-Dokument ta’ Akkumpanjament SWD(2013) 541 final [10] Il-figuri tal-2016 għall-Bulgarija jirrappreżentaw it-totali tal-iffrankar minn isfel għal fuq mogħtija fl-EEAP. [11] Il-figuri għal Ċipru, l-Irlanda u l-Pajjiżi l-Baxxi huma murija fl-Ekwivalent ta’ Enerġija Primarja. Peress li l-ESD ma tagħtix definizzjoni speċifika ta’ ffrankar ta’ enerġija “primarja” jew “finali”, l-Istati Membri ssottomettew figuri bbażati fuq id-definizzjonijiet tagħhom. [12] Ir-Repubblika Ċeka ma tiddikjarax b’mod ċar l-iffrankar intermedju miksub. Il-figura tal-2010 murija hawn fuq hija terz tal-figura mbassra għall-2016. [13] Sabiex jingħata kont lill-influwenzi tar-reċessjoni, il-Greċja aġġustat il-figura ta’ ffrankar intermedja għolja ħafna mogħtija permezz ta’ metodi minn fuq għal isfel sabiex ikollha firxa aktar realistika tal-iffrankar probbabbilment miksub. Il-figura tal-2010 murija hawnhekk tirrappreżenta l-livell l-aktar baxx tal-firxa. L-ebda previżjoni ċara tal-iffrankar tal-enerġija fl-2016 ma teżisti. Il-valur muri jassumi li l-mira indikattiva 9 % tinkiseb. [14] L-ebda previżjoni tal-iffrankar ma ngħatat għall-2016 għar-Rumanija. Il-figura tal-2016 murija tirrappreżenta l-mira indikattiva tal-ESD ta’ 9 %. [15] Il-kalkulazzjoni tal-mira tal-ESD ta’ 9% għal Spanja mhijiex ċara mill-EEAP. [16] Proġett iffinanzjat mill-UE dwar indikaturi tal-effiċjenza enerġetika (http://www.odyssee-indicators.org/) li juża metodoloġiji minn fuq għal isfel simili għall-metodoloġiji użati fit-tieni EEAPs minn ħafna Stati Membri. [17] It-tabella hija ta’ natura deskrittiva biss biex turi li l-Istati Membri qegħdin jieħdu tipi differenti ta’ miżuri fit-tieni EEAPs tagħhom. In-numru ta’ slaleb mhuwiex marbut mal-komprensività jew mal-kwalità tal-miżuri inklużi fit-tieni EEAP. [18] Miżuri separati għar-reġjuni ta’ Wallonia, Flanders u Brussell. [19] Il-miżura jew l-istrateġija hija msemmija iżda ma ngħata l-ebda dettall. [20] Il-miżuri CHP deskritti fl-EEAP jiffukaw l-aktar fuq l-użu finali jew l-installazzjonijiet CHP żgħar. [21] Megawatts. [22] Sigħat terawatt. [23] L-Anness X tal-Istima tal-Impatt tad-Direttiva dwar l-Effiċjenza, (SEC(2011) 779 final)