MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea C 345/91

Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar “Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni — Il-passi li jmiss għal futur Ewropew sostenibbli — Azzjoni Ewropea għas-sostenibbiltà”

[COM(2016) 739 final]

(2017/C 345/15)

Relatur: Etele BARÁTH

Konsultazzjoni Kummissjoni Ewropea, 8.12.2016 Bażi legali Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea Deċiżjoni tal-Assemblea Plenarja 13.12.2016 Sezzjoni kompetenti Sezzjoni Speċjalizzata għall-Agrikoltura, l-Iżvilupp Rurali u l-Ambjent Adottata fis-sezzjoni 15.6.2017 Adottata fil-plenarja 5.7.2017 Sessjoni plenarja Nru 527 Riżultat tal-votazzjoni (favur/kontra/astensjonijiet) 124/0/7

1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

1.1. Il-KESE huwa diżappuntat bil-Komunikazzjoni Il-passi li jmiss għal futur Ewropew sostenibbli minħabba li tagħti l-impressjoni li l-għanijiet u r-rekwiżiti ewlenin kollha tal-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli diġà ġew koperti u indirizzati permezz tal-politiki eżistenti tal-UE. Fil-politiki tal-UE, il-Komunikazzjoni ma tintroduċix il-bidla radikali li ġabet magħha l-Aġenda 2030 lejn mudell ġdid ta’ żvilupp li jkun ekonomikament aktar sostenibbli, soċjalment aktar inklużiv u ambjentalment aktar vijabbli fit-tul. Kif jirrimarka ċ-Ċentru Ewropew ta’ Strateġija Politika (1), u anke l-KESE f’opinjonijiet preċedenti tiegħu, tali bidla fundamentali hija meħtieġa b’mod urġenti sabiex jiġu implimentati s-17-il Għan ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) fl-UE, b’kunsiderazzjoni tal-inugwaljanzi soċjali dejjem akbar u r-rati għolja ta’ qgħad fl-Ewropa kif ukoll tal-impronta ambjentali mhux sostenibbli tal-ekonomija tagħha.

1.2. Il-KESE minn dejjem laqa’ tajjeb it-turija ta’ tmexxija mill-Kummissjoni meta twaqqfet l-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli. Issa li s-17-il Għan ta’ Żvilupp Sostenibbli jeħtieġ jitwettqu b’mod konkret, il-KESE huwa tal-fehma li dan it-tip ta’ tmexxija konkreta hija nieqsa min-naħa tal-UE, peress li ma ppreżentatx pjan direzzjonali ambizzjuż għal azzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-SDG b’orizzont ta’ żmien sal-2030, u lanqas ma wriet ir-rieda li b’mod kritiku tirrevedi jew tbiddel il-politiki attwali tagħha.

1.3. S’issa, l-Aġenda 2030 ma ntużatx bħala opportunità sabiex tiġi stabbilita narrattiva ġdida, proattiva, trasformattiva u pożittiva għall-Ewropa, hekk kif talbu l-KESE, il-PE u ħafna vuċijiet mis-soċjetà ċivili; viżjoni ġdida ta’ Ewropa aktar sostenibbli u soċjalment inklużiva li minnha jibbenefikaw iċ-ċittadini tagħha u li ma tħalli lil ħadd jaqa’ lura; viżjoni orjentata lejn il-futur, li tibni fuq il-valuri li wasslu għas-suċċess tal-mudell Ewropew: solidarjetà u drittijiet tal-bniedem, ġustizzja soċjali u ugwaljanza, demokrazija u parteċipazzjoni, intraprenditorija u responsabbiltà ambjentali. La l-White Paper tal-Kummissjoni dwar il-Futur tal-Ewropa u lanqas d-Dikjarazzjoni ta’ Ruma fl-okkażjoni tas-60 anniversarju tal-UE ma jirrikonoxxu biżżejjed il-valur tal-iżvilupp sostenibbli Ewropew għaċ-ċittadini Ewropej.

1.4. Il-KESE jiddispjaċih li l-Kummissjoni ma neditx proċess parteċipattiv li jwassal għal strateġija globali u integrata għal Ewropa sostenibbli fl-2030 u lil hinn. Strateġija bħal din hija meħtieġa sabiex tipprovdi l-perjodu ta’ żmien fit-tul, il-koordinazzjoni u l-koerenza ta’ politiki meħtieġa għall-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 tan-NU. Din għandha tkun parti ġdida minn qafas ta’ politika strateġika uniku u fit-tul għall-perjodu wara l-2020.

1.5. Il-KESE jinsab imħassab dwar in-nuqqas ta’ koordinazzjoni bejn l-UE u l-Istati Membri fl-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030. L-istrateġija globali msemmija hawn fuq għandha sservi bħala qafas komuni għal azzjoni kkoordinata.

1.6. Il-KESE japprezza l-ħidma mwettqa mill-Kummissjoni biex tidentifika l-kontribut potenzjali li l-għaxar prijoritajiet tal-Kummissjoni jista’ jagħtu għall-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030. Madankollu, il-KESE jenfasizza l-fatt li l-immappjar tal-SDGs tal-politiki tal-UE jeħtieġ li jiġi kkomplementat b’analiżi bir-reqqa tan-nuqqasijiet reali li bħalissa huma evidenti fl-UE fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-SDGs. Huwa biss kontroll tar-realtà li se jippermetti lill-UE tidentifika oqsma fejn hija meħtieġa azzjoni minn qabel u biex tirrevedi b’mod kritiku l-effettività tal-politiki attwali tal-UE meta wieħed ikun qed jittratta l-implimentazzjoni tal-SDGs.

1.7. Il-KESE jilqa’ bi pjaċir id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tistabbilixxi pjattaforma ta’ diversi partijiet interessati dwar l-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli fl-UE (2). Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-ħtieġa li jiġi żgurat li l-partijiet interessati mhux governattivi jkunu kapaċi jikkooperaw mar-rappreżentanti istituzzjonali f’din il-pjattaforma bl-istess kapaċità sabiex jittrażmettu l-approċċ ta’ diversi partijiet interessati tal-Aġenda 2030 tan-NU fil-politika tal-UE dwar l-iżvilupp sostenibbli. Il-pjattaforma għandha tinvolvi firxa wiesgħa ta’ partijiet interessati mhux governattivi fiċ-ċiklu kollu ta’ implimentazzjoni tal-SDGs fl-UE, mit-tfassil ta’ inizjattivi ġodda ta’ politika, sa strateġiji fit-tul u attivitajiet ta’ sensibilizzazzjoni, sar-rieżami u l-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tal-politika u l-iskambjar tal-aħjar prattiki. Il-pjattaforma għandha tiffaċilita wkoll il-kooperazzjoni u s-sħubijiet bejn diversi partijiet interessati. Il-KESE ser jappoġġja l-ħidma tal-pjattaforma billi jaħtar membru li jirrappreżenta lill-KESE fuq il-pjattaforma, u jipprovdi għarfien espert kif ukoll billi jffaċilita l-involviment tas-soċjetà ċivili u jikkontribwixxi permezz ta’ attivitajiet oħrajn.

1.8. Fir-rigward tat-trawwim tal-iżvilupp sostenibbli, il-KESE huwa tal-fehma li l-qafas finanzjarju pluriennali wara l-2020 jeħtieġ jiġi allinjat mal-prijoritajiet ta’ żvilupp sostenibbli fl-UE. Dan għandu jżid b’mod sinifikanti l-proporzjon tar-riżorsi proprji u d-dħul, u jagħmel l-implimentazzjoni aktar effettiva u effiċjenti.

1.9. Fil-fehma tal-KESE huwa essenzjali li, minbarra l-indikatur tal-PDG ġeneralment aċċettat u li s’issa wera li huwa rilevanti, jeħtieġ jiġu introdotti indikaturi oħrajn li kapaċi jkejlu mhux biss it-tkabbir ekonomiku iżda anke l-impatt u r-riżultati tiegħu fir-rigward tal-benesseri taċ-ċittadini u l-ambjent. (3) Dan huwa dovut għall-fatt li l-vijabbiltà tal-proċess ta’ żvilupp mixtieq sal-2030 tista’ tiġi garantita biss billi jiġu żgurati u sorveljati l-bidliet soċjali u ambjentali kumplessi.

2. Introduzzjoni

2.1. Permezz tal-aġenda 2030 tan-NU għal Żvilupp Sostenibbli, fis-sena 2015 il-mexxeja dinjin qablu dwar pjan ta’ azzjoni wiesa’ mingħajr preċedent biex jintemm il-faqar, tiġi protetta l-pjaneta, jiġu żgurati d-drittijiet tal-bniedem u tiġi ggarantita l-prosperità għal kulħadd. Is-17-il Għan ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) għall-2030 jirrikjedu bidliet ta’ trasformazzjoni mill-pajjiżi kollha, kemm dawk żviluppati kif ukoll dawk li qed jiżviluppaw.

2.2. Abbażi tal-eżitu ta’ diversi konferenzi, fl-2016 il-KESE żviluppa r-rakkomandazzjonijiet tiegħu għall-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 fl-UE b’sett ta’ tliet opinjonijiet (4).

2.3. Bil-Komunikazzjoni Il-passi li jmiss għal futur Ewropew sostenibbli Azzjoni Ewropea għas-sostenibbiltà (5), il-Kummissjoni stipulat l-approċċ tagħha lejn l-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 bħala parti mill-politiki interni u esterni tal-UE. Il-Komunikazzjoni kienet akkumpanjata minn diversi dokumenti oħrajn, b’mod partikolari Komunikazzjoni dwar Konsensus Ewropew ġdid dwar l-Iżvilupp u l-Komunikazzjoni dwar sħubija mġedda mal-pajjiżi AKP. Il-KESE ta l-fehmiet tiegħu dwar dawn il-Komunikazzjonijiet b’mod aktar speċifiku f’opinjonijiet separati (6).

3. Kummenti ġenerali

3.1. Skont l-introduzzjoni tal-Komunikazzjoni, l-UE hija impenjata bis-sħiħ li taġixxi bħala attur fuq quddiem fl-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 (7).

3.2. Madankollu, il-Kummissjoni ma kinitx kapaċi tilqa’ għall-isfida li turi tmexxija billi tippreżenta pjan direzzjonali ambizzjuż għall-implimentazzjoni tal-SDGs.

3.3. Kif stabbilit fil-programm ta’ ħidma tal-Kummissjoni għall-2016, il-Komunikazzjoni ma tilħaqx l-għan tagħha li tippreżenta “approċċ ġdid biex jiġu żgurati l-iżvilupp ekonomiku tal-Ewropa u s-sostenibbiltà soċjali u ambjentali lil hinn mill-perjodu ta’ żmien tal-2020 u biex jiġu implimentati l-SDGs fil-politiki interni u esterni Ewropej b’mod integrat”.

3.4. Skont il-Komunikazzjoni, ir-rispons tal-UE għall-Aġenda 2030 jinkludi żewġ approċċi: l-integrazzjoni sħiħa tal-SDGs fil-politiki attwali tal-UE u riflessjoni dwar l-implimentazzjoni fit-tul tal-SDGs lil hinn mill-2020.

3.5. Il-KESE jirrikonoxxi l-isforzi tal-Kummissjoni, kif rifless f’din il-Komunikazzjoni, sabiex l-SDGs jintrabtu mal-politiki attwali tal-UE u mal-għaxar prijoritajiet ta’ ħidma tal-Kummissjoni. Madankollu, il-Komunikazzjoni tiffoka ħafna fuq in-negozju attwali tal-politiki tal-UE. Il-Kummissjoni ma tikkunsidrax l-Aġenda 2030 bħala talba sabiex tirrevedi b’mod kritiku u tbiddel il-politiki proprji tagħha. Il-Komunikazzjoni ma tirriflettix il-bidla paradigmatika tat-tifsira tal-SDGs (8): mudell ġdid ta’ żvilupp li jkun ekonomikament aktar sostenibbli, soċjalment aktar inklużiv u ambjentalment aktar vijabbli fit-tul, u li jiżgura li r-riżorsi tal-pjaneta tagħna se jinqasmu b’mod ġust ma’ popolazzjoni dinjija li qed tikber (9).

3.6. S’issa, la l-Kummissjoni u lanqas il-Kunsill ma użaw l-Aġenda 2030 bħala opportunità sabiex tiġi stabbilita narrattiva ġdida, proattiva, trasformattiva u pożittiva għall-Ewropa, hekk kif talbu l-KESE, il-PE (10) u ħafna vuċijiet mis-soċjetà ċivili; viżjoni ġdida ta’ Ewropa aktar sostenibbli u soċjalment inklużiva għall-benefiċċju taċ-ċittadini tagħha u li ma jitħalla lil ħadd jaqa’ lura. (11) La l-White Paper tal-Kummissjoni dwar il-Futur tal-Ewropa u lanqas id-Dikjarazzjoni ta’ Ruma li saret mill-mexxejja tas-27 Stat Membru, mill-Kummissjoni, mill-Kunsill Ewropew u mill-Parlament Ewropew fl-okkażjoni tas-60 anniversarju tal-UE ma jirriflettu b’mod suffiċjenti l-valur tal-iżvilupp sostenibbli fit-tul għaċ-ċittadini Ewropej u l-ħtieġa għal Ewropea unita sabiex dan jitwettaq.

3.7. Barra minn hekk, il-Komunikazzjoni ma tipprovdix il-qafas meħtieġ b’mod urġenti għall-azzjoni futura dwar l-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030. S’issa, il-Kummissjoni mhux qed tippjana li tniedi proċess parteċipatorju sabiex tistabbilixxi strateġija globali u integrata għal Ewropa sostenibbli fl-2030 u lil hinn, kif kien talab il-KESE (12). Bħalissa, l-oqfsa strateġiċi tal-Ewropa joperaw bl-Orizzont 2020 bħala l-orizzont tagħhom. Dan mhuwiex aċċettabbli, mhux biss minħabba li l-Aġenda tan-NU tidentifika kalendarju ta’ żmien sal-2030 u minħabba l-perspettiva saħansitra aktar fit-tul tal-Ftehim ta’ Pariġi dwar il-klima, iżda wkoll meta jitqies it-tul tal-proċessi tal-modernizzazzjoni ekonomika u soċjali. Għandha tiġi stabbilita strateġija unika globali għall-era ta’ wara l-2020, li tibni fuq l-għaxar prijoritajiet ta’ ħidma tal-Kummissjoni Ewropea, l-istrateġija Ewropa 2020 bis-seba’ inizjattivi ewlenin tagħha u l-11-il mira tematika tal-politika ta’ koeżjoni tal-UE, u tintegra l-qafas finanzjarju pluriennali għal wara l-2020.

3.8. Il-Kummissjoni ma tipprattikax bis-sħiħ l-approċċ li jinvolvi diversi partijiet interessati stabbilit fl-Aġenda 2030. F’kuntrast mal-proċess li jwassal għall-adozzjoni tal-Aġenda 2030, s’issa l-approċċ tal-Kummissjoni ma tantx kien trasparenti u inklużiv.

4. Kummenti speċifiċi

4.1. L-immappjar tal-politiki Ewropew li jikkontribwixxu għall-SDGs (kapitolu 2.1 tal-Komunikazzjoni)

4.1.1. Dan l-immappjar jidher li huwa sempliċement xogħol klerikali: huwa kompilazzjoni ta’ politiki tal-UE li b’xi mod jew ieħor jindirizzaw kwistjonijiet oħra relatati mas-17-il SDG. L-eżerċizzju ta’ mmappjar ma jirriflettix biżżejjed ir-realtajiet fl-Ewropa. Ma jiġġustifikax il-konklużjoni tal-Kummissjoni li s-17-il SDG kollha huma indirizzati permezz tal-azzjoni Ewropea, peress li ma saret l-ebda valutazzjoni dwar jekk dawn il-politiki humiex fil-fatt effettivi jew jiddgħajfux b’miżuri kunfliġġenti. Pereżempju: l-Istrateġija Ewropa 2020 tissemma li tindirizza l-SDGs dwar il-faqar u l-inugwaljanza però m’hemm l-ebda referenza għall-fatt li l-miri ewlenin tal-Ewropa 2020 rilevanti mhux se jintlaħqu.

4.1.2. Għalhekk, l-immappjar tal-politiki tal-UE għandu jkun ikkomplementat b’analiżi ddettaljata tan-nuqqasijiet sabiex jiġi vvalutat fejn tinsab verament l-UE fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-SDGs (13). Huwa biss kontroll tar-realtà li jippermetti dawk li jfasslu l-politika fil-livell Ewropew jidentifikaw il-prijorijiet korretti għall-implimentazzjoni tal-SDGs. Il-konklużjonijiet li l-Kummissjoni fasslet mill-eżerċizzju ta’ mmappjar huma nieqsa mill-kredibbiltà u mhumiex ibbażati fuq il-fatti.

4.1.3. Flimkien mal-Komunikazzjoni, il-Eurostat ippubblika analiżi ġenerali inizjali tal-istatistika relatata mal-istatistika dwar is-sitwazzjoni attwali fl-Istati Membri tal-UE fir-rigward tal-SDGs (14). Madankollu, il-Kummissjoni m’għamlet l-ebda tentattiv sabiex toħloq ir-rabtiet neċessarji bejn l-eżerċizzju ta’ mmappjar, il-fatti tal-istatistika u l-identifikazzjoni tal-prijoritajiet politiċi għall-implimentazzjoni tal-SDGs.

4.1.4. Il-KESE jittama li l-introduzzjoni ta’ qafas ta’ monitoraġġ sħiħ għall-implimentazzjoni tal-SDGs fl-UE se jippermetti approċċ ibbażat aktar fuq il-fatti sabiex jiġu identifikati n-nuqqasijiet u l-isfidi ewlenin għall-UE fir-rigward tal-Aġenda 2030.

4.1.5. Kif diġà saħaq il-KESE, l-oqsma li fihom l-UE jeħtieġ taħdem ħafna sabiex tilħaq l-SDGs huma fit-tnaqqis tal-impronta ambjentali tagħha u l-ħolqien ta’ Ewropa soċjalment aktar inklużiva: SDG 12 (konsum u produzzjoni sostenibbli); SDG 13 (azzjoni klimatika); SDGs 14 u 15 (konservazzjoni tal-ekosistemi); SDG 2 (agrikoltura sostenibbli); SDG 9 (investiment fl-infrastruttura u l-innovazzjoni); SDG 10 (tnaqqis fl-inugwaljanzi); SDG 8 (xogħol u impjieg diċenti); SDG 1 (tnaqqis fil-faqar); SDG 5 (ugwaljanza bejn is-sessi); SDG 4 (edukazzjoni) (15).

4.2. Il-kontribuzzjoni tal-għaxar prijoritajiet tal-Kummissjoni għall-Aġenda 2030 (kapitolu 2.2 tal-Komunikazzjoni)

4.2.1. Il-Komunikazzjoni turi kif l-għaxar prijoritajiet ta’ ħidma tal-Kummissjoni jistgħu jikkontribwixxu fl-implimentazzjoni tal-SDGs. Madankollu, il-Kummissjoni għandu jkollha wkoll il-kuraġġ li tirrevedi/tadatta l-prijoritajiet ta’ ħidma tagħha, sabiex tagħmel użu sħiħ ta’ kwalunkwe sinerġija potenzjali mal-ħidma ta’ implimentazzjoni tal-SDGs.

4.2.2. Fil-fehma tal-KESE, għandha tingħata aktar attenzjoni lid-dimensjoni kulturali tal-iżvilupp sostenibbli u lir-rwol ta’ komunikazzjoni fil-promozzjoni tal-Aġenda 2030.

4.3. Goveranza (kapitolu 3.1 tal-Komunikazzjoni)

4.3.1. Il-KESE jirrakkomanda l-introduzzjoni ta’ qafas għal governanza u koordinazzjoni flimkien mal-istrateġija fit-tul għall-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 sabiex tiġi żgurata koerenza bejn il-miżuri ċentralizzati u deċentralizzati, kif ukoll sabiex tiġi involuta s-soċjetà ċivili organizzata fil-livelli nazzjonali u reġjonali.

4.3.2. Is-Semestru tal-UE għandu jiġi żviluppat fi strument ta’ koordinazzjoni vertikali u fuq bosta livelli fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-SDGs fi ħdan l-Istati Membri (16). Sfortunatament, fil-Komunikazzjoni tagħha l-Kummissjoni ma tużax l-opportunità biex tkompli tiżviluppa s-Semestru tal-UE f’dik id-direzzjoni.

4.3.3. Il-KESE jqis li, minkejja li l-iżvilupp sostenibbli ilu integrat fl-Istrateġija Ewropa 2020 sa mill-2010, il-koerenza bejn l-objettivi ekonomiċi, soċjali u ambjentali ma ntlaħqitx. Hemm bżonn li l-mekkaniżmi li jiżguraw koerenza ta’ politika għall-iżvilupp sostenibbli jissaħħu.

4.3.4. Il-KESE jilqa’ bi pjaċir l-approċċ aktar integrat li jinsab fl-istruttura l-ġdida tal-Kummissjoni u r-rwol ta’ koordinazzjoni tal-Ewwel Viċi President fl-iżvilupp tal-ħidma dwar l-implimentazzjoni tal-SDGs. Madankollu, l-unitajiet ta’ koordinazzjoni fi ħdan il-Kummissjoni jeħtieġ li jiġu mgħammra b’kapaċitajiet suffiċjenti sabiex dawn il-proċessi jitmexxew ’il quddiem bl-intensità xierqa.

4.3.5. Huwa f’idejn il-mexxejja tal-UE biex jagħmlu użu sħiħ mill-potenzjal għal governanza aħjar, biex isaħħu l-ġestjoni, biex jifhmu l-importanza tal-metodu ta’ koordinazzjoni trasversali mmirat lejn it-titjib tal-interazzjonijiet u possibbilment biex jgħaddu l-kontroll f’idejn l-atturi ekonomiċi u soċjali matul il-fażi ta’ tħejjija, biex b’hekk jagħmlu “il-parteċipazzjoni” aktar effettiva. Għalhekk, dawn se jkunu jistgħu jibbenefikaw mill-forzi latenti formidabbli li se jidħlu fis-seħħ matul il-proċess tal-implimentazzjoni.

4.3.6. Sfortunatament il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni ma tindirizzax il-kwistjoni dwar kif għandu jiġi rikonoxxut u mtejjeb dan il-proċess.

4.4. Finanzjament (kapitolu 3.2 tal-Komunikazzjoni)

4.4.1. It-twaqqif tal-qafas finanzjarju pluriennali ta’ wara l-2020 għandu jintuża sabiex jiġi allinjat l-infiq tal-fondi tal-UE bl-implimentazzjoni tal-prijoritajiet tal-iżvilupp sostenibbli fl-UE.

4.4.2. Il-KESE jaqbel li l-UE għandha tiżviluppa aktar is-sistema ta’ appoġġ finanzjarju tagħha, li ttejjeb il-prestazzjoni ekonomika fil-livell territorjali, reġjonali u lokali u tippromovi l-ġid komuni, filwaqt li tqis ukoll il-ħtiġijiet ta’ sostenibbiltà. Il-ġid ekonomiku għandu jifforma l-bażi ekonomika tal-SDGs, iżda hemm bżonn li jiġu implimentati regoli sabiex jiġi żgurat li jintlaħqu l-objettivi soċjali u ambjentali. Il-KESE jħoss li jekk ikun hemm riforma tas-sistema fiskali Ewropea din tista’ tikkonsolida ż-żieda fir-riżorsi tal-baġit u tħeġġeġ implimentazzjoni aħjar tal-Aġenda 2030.

4.4.3. Il-Kummissjoni tpoġġi enfasi partikolari fuq kwistjonijiet relatati mal-finanzjament sostenibbli. Skont il-KESE, hija ta’ importanza partikolari l-ħtieġa li jinħolqu l-kondizzjonijiet qafas adatti għal investituri privati u pubbliċi favur l-investiment fit-tul enormi fil-modernizzazzjoni tal-infrastruttura u l-innovazzjoni li jinħtieġu sabiex tiġi ffaċilitata t-tranżizzjoni lejn ekonomija aktar sostenibbli (17).

4.5. Il-kejl tal-progress (kapitolu 3.3 tal-Komunikazzjoni)

4.5.1. Il-KESE japprezza l-intenzjoni tal-Kummissjoni li twettaq monitoraġġ regolari dettaljat tal-SDGs fi ħdan il-kuntest tal-UE, u tibbaża fuq firxa usa’ ta’ proċessi ta’ monitoraġġ kontinwu fil-Kummissjoni, l-Aġenziji, is-SEAE u l-Istati Membri. Madankollu, m’hemmx informazzjoni speċifika dwar kif tkun tidher din is-sistema ta’ monitoraġġ.

4.5.2. Il-KESE jilqa’ l-ħidma tal-ESTAT dwar sett ta’ indikaturi għall-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tal-SDGs fl-UE. Il-KESE jenfasizza li d-deċiżjonijiet dwar il-monitoraġġ u b’mod partikolari t-tfassil tal-indikaturi għandhom implikazzjonijiet politiċi sostanzjali. Għalhekk l-iżvilupp kontinwu tal-indikaturi għandu jiġi diskuss u s-soċjetà ċivili għandha tiġi kkonsultata b’ mod trasparenti.

4.5.3. Il-KESE jistenna li, wara l-pubblikazzjoni ta’ rapport ta’ monitoraġġ regolari tal-SDG mill-ESTAT u perjodu ta’ żmien suffiċjenti li jippermetti lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili jikkonsultaw il-kostitwenti tagħhom, ikun hemm djalogu permezz tal-pjattaforma tad-diversi partijiet interessati dwar il-konklużjonijiet li jirriżultaw mill-proċess ta’ monitoraġġ u mill-miżuri ta’ reviżjoni ta’ politika meħtieġa.

4.5.4. Bosta studji tal-KESE kkonfermaw il-fehma li huwa essenzjali li jiġi introdott, flimkien mill-indikatur tal-PDG ġeneralment aċċettat li s’issa wera li huwa rilevanti, indikatur ieħor li kapaċi juri mhux biss it-tkabbir ekonomiku iżda wkoll l-impatt u r-riżultati tiegħu (riżult domestiku gross). Il-monitoraġġ tal-proċess ta’ żvilupp mixtieq li jwassal għall-2030 għandu jkun ibbażat fuq sett kumpless ta’ indikaturi ekonomiċi, soċjali u ambjentali (18).

4.5.5. Il-qafas ta’ monitoraġġ għandu jkun marbut ukoll mas-Semestru tal-UE.

4.5.6. L-Aġenda 2030 tirrikjedi lill-gvernijiet jistabbilixxu qafas għall-monitoraġġ u r-reviżjoni, b’hekk jiġu stabbiliti strumenti għaċ-ċiklu sħiħ tal-politika tat-tfassil tal-istrateġija, implimentazzjoni, monitoraġġ u reviżjoni tal-istrateġiji. L-istadju tar-reviżjoni ma ġiex ikkunsidrat fil-Komunikazzjoni. Ir-raġuni għal dan tista’ tkun il-fatt li m’hemmx strateġija globali u pjan ta’ azzjoni għall-implimentazzjoni tal-SDG li jistgħu jiġu riveduti regolarment.

4.6. Responsabbiltà kondiviża u approċċ li jinvolvi diversi partijiet interessati

4.6.1. L-SDGs huma aġenda ta’ diversi partijiet interessati. Dawn jistgħu jiġu implimentati biss jekk is-soċjetà ċivili, in-negozji, it-trejdjunjins, il-komunitajiet lokali u partijiet oħrajn interessati jkollhom rwol attiv u sjieda. Il-mekkaniżmi ta’ governanza parteċipatorja jeħtieġ li jiżguraw li s-soċjetà ċivili tkun involuta fil-livelli kollha: mil-livell lokali u nazzjonali sal-livell Ewropew u dak tan-NU. L-SDGs jirrikjedu istituzzjonijiet u partijiet interessati li jikkooperaw b’mod integrat fi ħdan setturi differenti.

4.6.2. F’deċiżjoni riċenti l-Kummissjoni nediet pjattaforma ta’ diversi partijiet interessati dwar l-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli fl-UE (19). Il-KESE jilqa’ b’sodisfazzjon dan il-proġett il-ġdid u joffri l-għajnuna tiegħu sabiex il-pjattaforma tirnexxi.

4.6.3. Madankollu, il-KESE huwa diżappuntat li l-Kummissjoni, fil-Komunikazzjoni tagħha, ma rrisponditx għall-proposta tal-KESE li jinħoloq Forum dwar l-Iżvilupp Sostenibbli Ewropew fi sħubija mal-Kummissjoni Ewropea, u għar-rakkomandazzjonijiet tiegħu dwar kif jitfassal tali forum (20) u li kienu bbażati fuq l-eżitu ta’ preżentazzjonijiet dwar il-forum propost f’konferenzi, fi gruppi ta’ ħidma tal-Kunsill, fil-Kummissjoni u fil-konsultazzjonijiet mal-partijiet intressati, fejn il-parteċipanti esprimew l-appoġġ għall-forum.

4.7. Il-KESE japprezza li l-Kummissjoni, fid-deċiżjoni tagħha li tistabbilixxi pjattaforma ta’ diversi partijiet interessati, estendiet il-kompiti tal-pjattaforma fir-rigward tas-segwitu dwar l-implimentazzjoni tal-SDGs u l-iskambjar tal-aħjar prattiki, u inkludiet rwol konsultattiv għar-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili fil-ħidma ta’ riflessjoni dwar l-implimentazzjoni fit-tul tal-SDGs kif ukoll involviment fil-monitoraġġ u r-rieżami tal-politiki ta’ implimentazzjoni. Il-pjattaforma għandha tiffaċilita wkoll il-kooperazzjoni u s-sħubijiet bejn diversi partijiet interessati. Il-KESE jemmen li dan it-tip ta’ pjattaforma parteċipattiva jeħtieġ li jaqdi rwol kruċjali f’tip ġdid ta’ governanza Ewropea, li għandu jkun ikkaratterizzat minn sjieda kondiviża.

Brussell, il-5 ta’ Lulju 2017. Georges DASSIS Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew

(1) EPSC Strategic Notes, Sustainability Now! A European Vision for Sustainability, 20 ta’ Lulju 2016; Opinjoni tal-KESE dwar Forum tas-Soċjetà Ċivili dwar l-Iżvilupp Sostenibbli, (ĠU C 303, 19.8.2016, p.73); Opinjoni tal-KESE dwar Żvilupp sostenibbli – immappjar tal-politiki interni u esterni tal-UE, (ĠU C 487, 28.12.2016, p.41).

(2) C(2017) 2941 final.

(3) Opinjoni tal-KESE dwar Miżuri ġodda għal implimentazzjoni u governanza orjentati lejn l-iżvilupp – valutazzjoni tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej u rakkomandazzjonijiet relatati (ĠU C 487, 28.12.2016, p. 1); ara wkoll OECD, Measuring wellbeing and progress http://www.oecd.org/statistics/measuring-well-being-and-progress.htm

(4) Opinjoni tal-KESE dwar Forum tas-Soċjetà Ċivili dwar l-Iżvilupp Sostenibbli (ĠU C 303, 19.8.2016, p.73); Opinjoni tal-KESE dwar Żvilupp sostenibbli – immappjar tal-politiki interni u esterni tal-Unjoni Ewropea (ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41); Opinjoni tal-KESE dwar L-Aġenda 2030 – Unjoni Ewropea impenjata għall-iżvilupp sostenibbli globalment (ĠU C 34, 2.2.2017, p.58).

(5) COM(2016) 739 final.

(6) Opinjoni tal-KESE dwar L-Aġenda 2030 – Unjoni Ewropea impenjata għall-iżvilupp sostenibbli globalment (ĠU C 34, 2.2.2017, p. 58).

(7) COM(2016) 739 final, p. 3.

(8) “Jeħtieġ li nittrasformaw l-ekonomiji tagħna” Diskors mill-Viċi President tal-Kummissjoni, Frans Timmermans fis-Summit tan-NU fis-27 ta’ Settembru 2015.

(9) ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41, para 3.4

(10) Riżoluzzjoni tat-12 ta’ Mejju 2016 http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+TA+P8-TA-2016-0224+0+DOC+XML+V0//MT

(11) Common appeal to European leaders by European Civil Society Organisations and Trade Unions (Appell komuni lill-mexxejja Ewropej mill-Organizzazzjonijiet u t-Trade Unions tas-Soċjetà Ċivili), 21 ta’ Marzu 2017“The Europe we want” (L-Ewropa li Nixtiequ) https://concordeurope.org/wp-content/uploads/2017/03/EuropeWeWant_Statement_English_201703.pdf?1855fc; Dikjarazzjoni minn Solidar dwar “Our Common Future” (Il-Futur Komuni Tagħna) http://www.solidar.org/en/news/statement-our-common-european-future

(12) ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41, para 1.5

(13) ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41, para 1.7

(14) Eurostat, Sustainable Development in the European Union (Żvilupp Sostenibbli fl-Unjoni Ewropea), 2016

(15) ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41, para 4.1.

(16) ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41, para 1.11; (Opinjoni tal-KESE dwar L-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir 2017 (ĠU C 173, 31.5.2017, p. 73).

(17) Opinjoni tal-KESE dwar Żvilupp sostenibbli: l-immappjar tal-politiki interni u esterni tal-UE (ĠU C 487, 28.12.2016, p. 41); ara wkoll l-Opinjoni tal-KESE dwar Green Paper dwar il-Finanzjament fuq Terminu Twil tal-Ekonomija Ewropea (ĠU C 327, 12.11.2013, p. 11); ara wkoll The Green Book, UK government https://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/220541/green_book_complete.pdf

(18) Ara aktar fuq: Genuine progress indicator (Indikatur ġenwin tal-indikatur, GPI), Happy Planet index, il-“footprint index” (indiċi tal-impronta), eċċ.

(19) C(2017) 2941 final.

(20) Opinjoni tal-KESE dwar “Forum tas-Soċjetà Ċivili dwar l-Iżvilupp Sostenibbli” (ĠU C 303, 19.8.2016, p. 73–80).