P9_TA(2019)0105

L-iffaċilitar tat-trasformazzjoni diġitali tal-kura u tas-saħħa

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tat-18 ta' Diċembru 2019 dwar l-iffaċilitar tat-trasformazzjoni diġitali tal-kura u tas-saħħa fis-Suq Uniku Diġitali, l-għoti tas-setgħa liċ-ċittadini u l-bini ta' soċjetà aktar b'saħħitha (2019/2804(RSP))

(2021/C 255/06)

Il-Parlament Ewropew,

— wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-25 ta' April 2018 dwar l-iffaċilitar tat-trasformazzjoni diġitali tal-kura u tas-saħħa fis-Suq Uniku Diġitali, l-għoti tas-setgħa liċ-ċittadini u l-bini ta' soċjetà aktar b'saħħitha (COM(2018)0233),

— wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-30 ta' April 2004 intitolata “Is-saħħa elettronika – intejbu l-kura tas-saħħa għaċ-ċittadini Ewropej: pjan ta' azzjoni għal Żona Ewropea tas-Saħħa Elettronika” (COM(2004)0356),

— wara li kkunsidra d-Dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tal-21 ta' Diċembru 2007 intitolat “Pjan ta' azzjoni għall-inizjattiva tas-suq ewlieni fil-qasam tas-saħħa elettronika – Anness I għall-komunikazzjoni – Inizjattiva tas-suq ewlieni għall-Ewropa” (COM(2007)0860, SEC(2007)1730),

— wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta' Lulju 2008 dwar l-interoperabbiltà transkonfinali tas-sistemi tar-rekords elettroniċi tas-saħħa (notifikata bħala d-dokument numru C(2008)3282) (1),

— wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-4 ta' Novembru 2008 dwar it-telemediċina għall-benefiċċju tal-pazjenti, tas-sistemi tal-kura tas-saħħa u tas-soċjetà (COM(2008)0689),

— wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Diċembru 2012 intitolata “Pjan ta' Azzjoni dwar is-Saħħa elettronika 2012-2020 – Kura tas-saħħa innovattiva għas-seklu 21” (COM(2012)0736),

— wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2016/1148 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta' Lulju 2016 dwar miżuri għal livell għoli komuni ta' sigurtà tan-netwerks u tas-sistemi tal-informazzjoni madwar l-Unjoni (2),

— wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 7/2019 intitolat “Azzjonijiet tal-UE fil-qasam tal-kura tas-saħħa transkonfinali: ambizzjonijiet sinifikanti, iżda tinħtieġ ġestjoni aħjar”,

— wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2019/243 tas-6 ta' Frar 2019 dwar format tal-iskambju tar-Rekords Elettroniċi tas-Saħħa Ewropej (3),

— wara li kkunsidra d-Direttiva 2011/24/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Marzu 2011 dwar l-applikazzjoni tad-drittijiet tal-pazjenti fil-qasam tal-kura tas-saħħa transkonfinali (4),

— wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (ir-Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data, minn hawn 'il quddiem GDPR) (5),

— wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-8 ta' Diċembru 2017 dwar “Is-Saħħa fis-Soċjetà Diġitali – nagħmlu progress fl-innovazzjoni xprunata mid-data fil-qasam tas-saħħa” (6),

— wara li kkunsidra l-mistoqsija lill-Kummissjoni dwar l-iffaċilitar tat-trasformazzjoni diġitali tal-kura u tas-saħħa fis-Suq Uniku Diġitali: l-għoti tas-setgħa liċ-ċittadini u l-bini ta' soċjetà aktar b'saħħitha (O-000042/2019 – B9-0062/2019),

— wara li kkunsidra l-Artikoli 136(5) u 132(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

— wara li kkunsidra l-mozzjoni għal riżoluzzjoni tal-Kumitat għall-Ambjent, is-Saħħa Pubblika u s-Sikurezza tal-Ikel,

A. billi l-ħolqien ta' teknoloġiji ġodda jġib miegħu sew opportunitajiet u sew sfidi għall-iżvilupp ta' kura tas-saħħa aħjar; billi s-sistemi tas-saħħa tal-Ewropa qed iħabbtu wiċċhom ma' sfidi serji fil-kuntest ta' soċjetà li qed tixjieħ, stennija tal-għomor itwal u rati tat-twelid konsistentement aktar baxxi, b'mod li jagħti lok għal tħassib dwar is-sostenibbiltà tal-għoti tal-kura tas-saħħa fil-ġejjieni; billi, min-naħa l-oħra, il-ħolqien ta' teknoloġiji ġodda qed iġib opportunitajiet ġodda; billi, f'dan il-kuntest, jeħtieġ li ssir bidla fundamentali lejn sistemi tal-kura tas-saħħa proattivi u reattivi, li jiffokaw primarjament fuq iż-żamma ta' stat tajjeb tas-saħħa aktar milli fuq il-ġestjoni tal-mard;

B. billi l-infiq fuq il-kura tas-saħħa qed jikber bil-ħeffa u jammonta għal 9,6 % (7) tal-PDG fl-UE kollha kemm hi; billi jeħtieġ li s-sistemi tas-saħħa jimmassimizzaw l-effikaċja u l-effiċjenza ta' servizzi tas-saħħa u tal-kura fit-tul aċċessibbli, reżiljenti u sostenibbli, u jiżguraw aċċess ġust għalihom, kif ukoll jipprovdu servizzi ġodda bi qbil mal-evoluzzjoni tas-soċjetà, jagħtu kura integrata fost is-servizzi u l-fornituri differenti, u jwettqu titjibiet li jkunu importanti għall-pazjenti u għall-ħtiġijiet jinbidlu u jikbru tagħhom rigward is-saħħa u l-kura, il-benessri u l-kwalità tal-ħajja, fil-qies tad-differenzi bejn il-pazjenti f'termini tal-konnettività tal-internet, tal-ħiliet diġitali u tal-litteriżmu relatat mas-saħħa;

C. billi soluzzjonijiet diġitali u innovattivi għas-saħħa u l-kura jistgħu jagħtu spinta lill-prevenzjoni tal-mard u lill-promozzjoni ta' stili ta' ħajja li jagħtu s-saħħa, itejbu l-kwalità tal-ħajja taċ-ċittadini u jippermettu modi aktar effiċjenti ta' kif is-servizzi tas-saħħa u tal-kura jiġu organizzati u mogħtija;

D. billi d-data dwar is-saħħa taċ-ċittadini tal-UE hija mezz ewlieni li jabilita t-trasformazzjoni diġitali, u trid tiġi protetta b'mod strett kontra l-użu ħażin; billi d-disponibbiltà tad-data tvarja ħafna bejn l-Istati Membri, u billi, minħabba n-nuqqas ta' interoperabbiltà u l-frammentazzjoni tas-suq fis-sistemi tas-saħħa, iċ-ċittadini għadhom ma jistgħux jibbenefikaw bis-sħiħ mis-suq uniku diġitali;

E. billi d-diġitalizzazzjoni tal-kura tas-saħħa mhijiex se tillimita ruħha għal użu akbar tal-apps tas-saħħa għall-mobiles, iżda sejra tħaddan ukoll l-hekk imsejjaħ “data mining”, jiġifieri l-estrazzjoni u l-analiżi ta' settijiet kbar tad-data bħala bażi għall-intelliġenza artifiċjali (AI) u t-tagħlim awtomatiku;

F. billi l-organizzazzjoni u l-għoti tas-servizzi tas-saħħa u tal-kura soċjali huma r-responsabbiltà tal-Istati Membri; billi l-Unjoni tista' tappoġġja l-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri fil-promozzjoni tas-saħħa pubblika u l-prevenzjoni tal-mard, fit-titjib tal-komplementarjetà tas-servizzi tas-saħħa tagħhom fuq bażi transfruntiera, kif ukoll fl-appoġġ għar-riċerka u l-iżvilupp u fl-iffaċilitar tagħhom fil-qasam tas-saħħa intelliġenti fl-Ewropa;

G. billi l-pazjenti dejjem aktar qed jistennew u jixtiequ li jimmonitorjaw saħħithom stess, u billi qed tikber b'mod korrispondenti l-ħtieġa li ċ-ċittadini jingħataw is-setgħa b'rabta ma' saħħithom, permezz tal-forniment ta' servizzi ffokati fuq l-utenti u ta' modi aktar preventivi, personalizzati u reattivi kif in-nies jinteraġixxu mas-servizzi tas-saħħa u mal-professjonisti tas-saħħa;

H. billi d-diġitalizzazzjoni progressiva tas-soċjetà se twassal dejjem aktar biex il-pazjenti, dawk li jipprovdu l-kura, il-professjonisti tal-kura tas-saħħa u potenzjalment l-atturi kollha fil-katina tal-kura tas-saħħa jiffaċċjaw l-isfidi li jużaw it-teknoloġija tal-informazzjoni u l-infrastruttura diġitali tar-rekords tal-pazjenti, hekk li tqajjem kwistjonijiet tas-sigurtà tad-data personali u tal-privatezza;

I. billi d-data dwar is-saħħa personali hija ta' natura partikolarment sensittiva u għandha tkun soġġetta għal rekwiżiti etiċi stretti u għall-kunsens infurmat taċ-ċittadini rigward il-ġbir l-ipproċessar, l-użu, u l-ħżin tagħha;

J. billi l-fiduċja taċ-ċittadini fis-sikurezza u fil-kunfidenzjalità tal-ġbir, l-ipproċessar, l-użu u l-ħżin tad-data dwar is-saħħa personali tagħhom hija tal-ogħla importanza;

K. billi l-implimentazzjoni u l-użu tas-sistemi tas-saħħa diġitali jinsabu f'livelli differenti f'kull Stat Membru, pereżempju f'dak li jirrigwarda l-użu ta' teknoloġija aġġornata, l-infrastrutturi ta' appoġġ għat-trasformazzjoni diġitali u l-użu ta' rekords elettroniċi tas-saħħa fis-servizzi tal-kura tas-saħħa;

L. billi l-ħolqien ta' Spazju Ewropew għad-Data dwar is-Saħħa huwa inkluż fl-ittra ta' missjoni lill-Kummissarju għas-Saħħa, bil-għan li jġib 'il quddiem l-iskambju tad-data dwar is-saħħa u jappoġġja r-riċerka dwar strateġiji preventivi ġodda, kif ukoll dwar it-trattamenti, il-mediċini, l-apparat mediku u r-riżultati;

M. billi x-xjenza, ir-riċerka u l-innovazzjoni jaqdu rwol vitali fil-kompetittività u r-reżiljenza tal-Ewropa; billi l-qabżiet esponenzjali fid-disponibbiltà tad-data u tal-informatika jixprunaw l-inizjattivi ta' riċerka bil-għan li mardiet u kundizzjonijiet mediċi jiġu mifhuma, ipprevenuti, u ttrattati; billi tekniki tal-ġestjoni tad-data jistgħu jgħinu biex nuqqasijiet fil-kura, riskji, xejriet u mudelli jiġu identifikati b'mod komplementari jew aktar effikaċi;

N. billi persuni li jinsabu f'livelli soċjali aktar baxxi aktarx ikollhom ħtiġijiet akbar tas-saħħa, u billi huma wkoll aktar vulnerabbli għall-esklużjoni mid-diġitalizzazzjoni tal-kura tas-saħħa

Kummenti ġenerali

1. Jilqa' l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-iffaċilitar tat-trasformazzjoni diġitali tal-kura u tas-saħħa fis-Suq Uniku Diġitali, li għandha l-għan li tippromwovi s-saħħa, tipprevjeni u tikkontrolla l-mard, tgħin biex il-ħtiġijiet mhux issodisfati taċ-ċittadini jiġu indirizzati, minbarra li tirrappreżenta opportunità biex is-sostenibbiltà tas-sistemi tas-saħħa tittejjeb u biex iċ-ċittadini jsibuha aktar faċli li jkollhom aċċess ugwali għal kura ta' kwalità għolja permezz tal-użu sinifikattiv ta' innovazzjonijiet diġitali;

2. Jirrimarka li, filwaqt li s-saħħa diġitali għandha potenzjal kbir, iġġorr ukoll ħafna kwistjonijiet mhux riżolti f'dak li għandu x'jaqsam mal-privatezza, is-sigurtà u s-sikurezza

3. Jissottolinja li, biex ingawdu mill-potenzjal tal-għodod tas-saħħa diġitali, huwa tal-akbar importanza li l-komponenti tas-saħħa diġitali jiġu implimentati b'qies sħiħ tal-privatezza tad-data, tas-sigurtà u tal-akkuratezza, u b'mod li jintegra l-ħtiġijiet tal-pazjenti;

4. Jinnota li l-konformità mal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar il-protezzjoni tad-data għandha tkun prekundizzjoni tat-trasformazzjoni diġitali tas-saħħa u tal-kura fis-Suq Uniku Diġitali;

5. Iqis li l-azzjonijiet proposti mill-Kummissjoni għandhom il-potenzjal li mhux biss jikkontribwixxu biex iċ-ċittadini jingħataw kura tas-saħħa aktar preventiva, personalizzata u reattiva, u li jsaħħu l-effiċjenza tas-sistemi tas-saħħa u tal-kura tal-Ewropa u l-aċċess ekwu għalihom kif ukoll is-sostenibbiltà u r-reżiljenza tagħhom, iżda wkoll li jistimolaw it-tkabbir tal-industrija Ewropea f'dan il-qasam u jġibuha 'l quddiem, b'mod partikolari billi jgħinu biex jimmassimizzaw il-potenzjal tas-Suq Uniku Diġitali permezz ta' użu aktar mifrux ta' prodotti u servizzi diġitali fil-qasam tas-saħħa u tal-kura, kif ukoll il-forniment ta' servizzi ġodda, speċjalment għal żoni iżolati u inaċċessibbli li llum ibatu minn livell inadegwat ta' persunal mediku u ta' forniment ta' servizzi;

6. Huwa tal-fehma li jeħtieġ li t-trasformazzjoni diġitali tas-saħħa u tal-kura tappoġġa servizzi ċċentrati fuq iċ-ċittadini, kif ukoll li liċ-ċittadini tagħtihom is-setgħa li jieħdu rwol aktar attiv fil-prevenzjoni tal-mard u fil-promozzjoni tas-saħħa, inkluż fis-servizzi tas-saħħa u tal-kura u fil-qadi tal-ħtiġijiet taċ-ċittadini; huwa wkoll tal-fehma li din it-trasformazzjoni għandha tippermetti l-iskambju ta' informazzjoni fost il-membri tal-persunal tal-kura tas-saħħa involuti, meta l-pazjent jagħti l-kunsens tiegħu, f'konformità mal-qafas rilevanti tal-UE dwar il-protezzjoni tad-data, huma u jittrattaw ir-rekords tal-pazjenti, il-preskrizzjonijiet elettroniċi, ir-riżultati tat-testijiet tal-laboratorju, l-immaġni mediċi u s-sommarji tal-istorja fil-mument tar-rilaxx mill-isptar; jenfasizza, fl-istess ħin, li ma jridux jiġu injorati l-ħtiġijiet tal-pazjenti li ma jkunux jistgħu jlaħħqu mat-trasformazzjoni diġitali; jenfasizza wkoll li s-saħħa diġitali ma għandhiex tiftaħ it-triq għal kura diżumanizzata;

7. Jemmen li jeħtieġ li jiġi żgurat li l-organizzazzjonijiet u n-netwerks taċ-ċittadini u s-sistemi tas-saħħa pubbliċi jkollhom rwol ewlieni fil-governanza u fit-tfassil tal-politika dwar is-saħħa u l-kura diġitali, fil-livell reġjonali, f'dak nazzjonali u f'dak Ewropew; jenfasizza, f'dan il-kuntest, l-importanza tal-kooperazzjoni u tal-interkonnettività bejn il-bażijiet tad-data tal-istabbilimenti tal-kura tas-saħħa;

8. Jemmen li s-sistemi tas-saħħa pubbliċi huma l-awtoritajiet li huma fl-aħjar pożizzjoni biex jimmaniġġjaw u/jew jissorveljaw il-ġbir, l-anonimizzar u l-psewdonimizzar, il-kustodja u l-isfruttament tad-data dwar is-saħħa, filwaqt li jipproteġu l-privatezza tal-pazjenti kif ukoll l-effiċjenza, l-aċċessibbiltà u s-sostenibbiltà tas-settur tas-saħħa u ta' dak tal-kura; iqis li l-anonimizzar u l-psewdonimizzar jippermettu li data sensittiva tintuża fir-riċerka dwar is-saħħa, filwaqt li jinnota wkoll li t-tekniki ta' psewdonimizzar jippermettu l-identifikazzjoni mill-ġdid tad-donaturi tad-data f'każijiet fejn saħħithom tkun fir-riskju; jitlob li l-Kummissjoni tappoġġja proġetti maħsuba biex jiżviluppaw dawn it-tekniki, kif ukoll it-teknoloġiji meħtieġa biex tinħoloq data sintetika għat-taħriġ tal-algoritmi tal-intelliġenza artifiċjali;

9. Jenfasizza li d-data dwar is-saħħa anonimizzata u psewdonimizzata tista' tintuża għar-riċerka xjentifika dwar is-saħħa, għall-implimentazzjoni ta' politiki tas-saħħa bbażati fuq l-evidenza, għal fehim aħjar tal-mard u għas-sejbien bikri ta' fenomeni li jheddu s-saħħa pubblika, filwaqt li tikkonforma mal-prinċipji tal-kunfidenzjalità tal-pazjenti;

10. Jenfasizza l-ħtieġa ta' proposta tal-Kummissjoni dwar il-qsim tal-informazzjoni u dwar il-governanza tad-data, biex l-implikazzjonijiet għas-sistemi tas-saħħa nazzjonali jiġu indirizzati;

Il-ħtieġa ta' garanzija li l-aċċess għad-data dwar is-saħħa personali u l-qsim tagħha jsiru b'applikazzjoni stretta tar-regoli tal-GDPR

11. Jenfasizza li ċ-ċittadini għandhom id-dritt li jaċċedu għad-data dwar is-saħħa personali tagħhom u li jaqsmuha ma' ħaddieħor, f'konformità mal-GDPR, bil-għan li jiksbu kura tas-saħħa aħjar, u li għandhom ikunu jistgħu jistennew li din id-data tkun disponibbli f'waqtha u f'format li jinftiehem minn min ma jkunx espert; jirrimarka li l-GDPR li ġie adottat reċentement iqawwi d-dritt tal-pazjenti li jaċċedu għal informazzjoni dwar aspetti ta' saħħithom u jipproteġi l-privatezza tagħhom; jirrimarka li l-mira ta' sistema bbażata fuq il-pazjenti hija li ttejjeb is-saħħa taċ-ċittadini, u li s-sistemi tas-saħħa nazzjonali jridu jiggarantixxu tali sistemi f'ġieħ l-interess komuni;

12. Iqis li, minħabba n-natura sensittiva tad-data dwar is-saħħa, dan jirrikjedi miżuri speċjali biex jiġi evitat mhux biss li jseħħu attakki ċibernetiċi, iżda wkoll li s-servizzi jagħmlu użu mhux f'loku ta' tali data;

13. Jirrikonoxxi li hemm interessi ekonomiċi sinifikanti fl-isfruttament tad-data mis-settur tas-saħħa u minn dak tal-kura; jitlob li l-Kummissjoni u l-Istati Membri, għalhekk, jiddefinixxu b'mod ċar ir-responsabbiltajiet bi rbit mal-governanza tad-data;

14. Jiddispjaċih li, bħalissa, ħafna ċittadini fl-Ewropa għandhom aċċess elettroniku limitat, jew saħansitra l-ebda aċċess, għad-data dwar is-saħħa personali tagħhom, b'mod partikolari fil-kura tas-saħħa transfruntiera;

15. Jitlob li l-Kummissjoni tkompli ttejjeb iċ-ċibersigurtà u b'hekk tnaqqas ir-riskju ta' atti ta' ksur tal-privatezza u ta' użu mhux awtorizzat tad-data dwar is-saħħa madwar l-Unjoni;

16. Jaqbel mal-Kummissjoni li ċ-ċittadini għandu jkollhom aċċess sigur għal rekord elettroniku komprensiv tad-data dwar is-saħħa tagħhom, u għandhom jibqgħu jikkontrollaw u jkunu jistgħu jaqsmu d-data dwar is-saħħa personali tagħhom b'mod sigur ma' partijiet awtorizzati, filwaqt li l-aċċess mhux awtorizzat għandu jkun projbit bi qbil mal-leġiżlazzjoni dwar il-protezzjoni tad-data;

17. Jitlob li l-Kummissjoni tkompli tippromwovi l-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet tas-saħħa tal-Istati Membri biex jikkollegaw ma' infrastruttura diġitali pubblika tas-saħħa elettronika bil-għan li l-użu tagħha jiġi estiż biex tkopri wkoll l-interoperabbiltà tas-sistemi tar-rekords elettroniċi tal-Istati Membri, billi tappoġġja l-iżvilupp u l-adozzjoni ta' format Ewropew għall-iskambju tar-rekords tas-saħħa elettroniċi, fil-qies sew tal-multilingwiżmu fl-UE u sew tal-utenti b'diżabbiltà, b'mod partikolari meta l-pazjenti jirrikorru għal kura medika transfruntiera, li, biex tkun tista' taqdi l-interessi tal-pazjenti, għandha tiżgura l-aktar informazzjoni komprensiva possibbli rigward l-istatus tas-saħħa;

18. Jenfasizza l-importanza li tiġi mmonitorjata l-applikazzjoni tal-GDPR u r-Regolament dwar l-identifikazzjoni elettronika u s-servizzi fiduċjarji għal tranżazzjonijiet elettroniċi fis-suq intern ( 8 )

19. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiskambjaw l-aħjar prattiki dwar il-kondiviżjoni tad-data dwar is-saħħa, bħal pereżempju dawk li diġà jeżistu għal trattament mediku, servizzi preventivi jew riċerka, filwaqt li jenfasizzaw b'mod qawwi l-privatezza taċ-ċittadini, kif ukoll jiżviluppaw standards u skemi ta' ċertifikazzjoni/akkreditazzjoni rikonoxxuti b'mod reċiproku fil-livell Ewropew, inklużi s-sigurtà tad-data u awditi dwar is-sigurtà;

20. Jistieden lill-awtoritajiet tas-saħħa tal-Istati Membri jagħmlu użu mill-istrumenti ta' finanzjament tal-UE, bħall-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej u l-Fond Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi, għall-użu ta' rekords tas-saħħa elettroniċi interoperabbli fil-livell nazzjonali u reġjonali, li se jippermettu liċ-ċittadini jiksbu aċċess għad-data dwar is-saħħa personali tagħhom, u għall-investiment fil-bini ta' infrastruttura soda u aktar affidabbli li tappoġġa t-trasformazzjoni diġitali, u tgħin tnaqqas id-distakk diġitali bejn l-Istati Membri kollha; jappella għall-benefiċċji miġjuba mid-diġitizzazzjoni u mid-diġitalizzazzjoni tar-rekords tas-saħħa sabiex jintużaw ħalli jtejbu l-aċċess u l-kwalità għall-kura medika f'żoni kemm urbani kif ukoll rurali;

21. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġaw proġetti li jużaw data reali u jiżviluppaw kriterji għall-kwalità ta' ġbir tad-data f'ambjent mhux ikkontrollat sabiex data reali tgħin fil-kisba ta' riżultati favorevoli fil-qasam tas-saħħa; f'dan il-kuntest, jitlob ukoll lill-Kummissjoni wkoll biex tiżviluppa gwida biex tippromwovi l-użu sekondarju tad-data għar-riċerka u tiżgura aċċess ġust, trasparenti u nondiskriminatorju għad-data fl-Ewropa kollha;

22. Jappella għall-uzu mill-Kummissjoni u lill-Istati Membri ta' data reali għal deċiżjonijiet regolatorji dwar mediċini biex jikkumplimenta evidenza minn provi kliniċi kkontrollati b'mod randomizzat;

23. Jistieden lill-Kummissjoni tagħti bidu għal riflessjoni wiesgħa fil-livell tal-Ewropa dwar l-aspetti etiċi tat-trasformazzjoni diġitali tas-saħħa u tal-kura, b'involviment attiv taċ-ċittadini u l-atturi oħra kollha fil-katina tal-kura tas-saħħa, bil-għan li jiġu żviluppati standards u regolamenti etiċi sabiex jiġu protetti d-drittijiet taċ-ċittadini filwaqt li tiġi pprovduta s-sigurtà lir-riċerkaturi u lill-industrija tat-teknoloġija medika, b'mod partikolari fir-rigward tal-użu tad-data dwar is-saħħa u tal-Intelliġenza Artifiċjali;

24. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw l-istabbiliment ta' taħriġ u l-iżvilupp tal-ħiliet xierqa fil-qasam tal-privatezza u tal-miżuri ta' sigurtà, li jkunu konformi mal-istandards u t-tekniki prevalenti tal-ipproċessar tad-data, għal dawk li jipproċessaw id-data dwar is-saħħa personali; jistieden ukoll lill-Kummissjoni tniedi kampanja edukattiva fl-UE kollha dwar il-benefiċċji u l-mekkaniżmi għall-kondiviżjoni tad-data dwar is-saħħa sabiex jitneħħew l-ideat żbaljati u jiġu appoġġati l-azzjonijiet imressqa mill-komunikazzjoni tagħha dwar l-iffaċilitar tat-trasformazzjoni diġitali tal-kura u tas-saħħa fis-Suq Uniku Diġitali;

Il-ħtieġa ta' data aħjar dwar is-saħħa

25. Iqis li hemm il-ħtieġa li tiżdied il-kwalità tad-data dwar is-saħħa, jiġi standardizzat il-ġbir tad-data, tiġi promossa l-interoperabbiltà tar-reġistri Ewropej dwar il-mard u tiġi avvanzata l-analiżi tad-data bl-użu ta' komputazzjoni u mmudellar ta' prestazzjoni għolja kif ukoll li tiġi żgurata l-protezzjoni ta' data kunfidenzjali jew sensittiva;

26. Jenfasizza l-importanza li tiġi standardizzata r-regolamentazzjoni tal-apparat tal-kura tas-saħħa, bħalma huwa l-apparat tas-saħħa mobbli u tas-saħħa elettronika, biex b'hekk jiġu żgurati l-akkuratezza u l-preċiżjoni tagħhom fil-kuntest tad-data;

27. Jistieden lill-Kummissjoni twaqqaf pjattaforma għall-awtoritajiet kompetenti, korpi notifikati u l-industrija farmaċewtika u dik tat-teknoloġija medika dwar l-applikazzjoni tar-Regolament dwar it-Tagħmir Mediku ( 9 ) għat-terapewtiċi diġitali u prodotti f'kombinazzjonijiet b'attenzjoni speċifika għall-bżonnijiet tan-negozji ġodda u tal-SMEs;

28. Jistieden lill-Kummissjoni ssaħħaħ l-azzjoni koordinata Ewropea biex tappoġġa fil-prattika l-iskambju u l-kollegament siguri ta' data ġenomika u ta' data oħra dwar is-saħħa sabiex jiġi avvanzat il-progress tar-riċerkaturi u l-mediċina personalizzata, u b'hekk jiġu identifikati l-aħjar trattamenti, filwaqt li tiżgura l-konformità sħiħa mal-leġiżlazzjoni dwar il-protezzjoni tad-data u l-prinċipji etiċi;

29. Jistieden lill-Kummissjoni biex, flimkien mal-Istati Membri u l-istituzzjonijiet akkreditati, tipproċedi bl-ittestjar ta' applikazzjonijiet speċifiċi għall-iskambju transfruntier ta' data dwar is-saħħa b'sigurtà għolja għall-bżonnijiet tar-riċerka u tal-politika dwar is-saħħa, bil-għan li jittejbu l-prevenzjoni, id-dijanjosi u t-trattament tal-mard sabiex is-sistemi tas-saħħa jkunu jistgħu jilqgħu l-isfidi attwali u tal-futur;

30. Iqis li l-progress lejn id-diġitalizzazzjoni huwa opportunità biex jitnieda programm ambizzjuż li jibni l-kapaċitajiet għaċ-ċittadini, biex jittejjeb l-aċċess għall-kura medika, b'mod partikolari fiż-żoni rurali, u biex jissaħħu l-opportunitajiet industrijali fil-qasam tat-teknoloġija u l-innovazzjoni tat-tixjiħ f'saħħtu; iqis ukoll li l-promozzjoni tal-iżvilupp ta' ħiliet għat-teħid u l-użu effettiv tal-prodotti u s-servizzi tas-saħħa intelliġenti hija tal-akbar importanza fil-livelli kollha fil-katina tal-valur tas-saħħa (pazjenti, professjonisti tas-saħħa, korpi regolatorji, minn iħallas u l-awtoritajiet);

31. Huwa tal-opinjoni li l-iżgurar ta' ambjent regolatorju li huwa adatt għall-iskop huwa element essenzjali għall-protezzjoni tas-saħħa pubblika u l-għoti ta' aċċess għal mediċini ta' kwalità għolja; huwa wkoll tal-opinjoni li l-użu effettiv tas-sistemi tal-IT se jtejjeb l-effiċjenza regolatorja madwar l-Ewropa; iħeġġeġ, għalhekk, lill-Kummissjoni tottimizza l-qafas regolatorju Ewropew billi jiġu armonizzati proġetti regolatorji telematiċi b'enfasi fuq il-kwalità tad-data, l-interoperabbiltà u l-interdipendenza tal-qafas regolatorju Ewropew;

32. Jemmen li l-iżvilupp ta' qafas komuni għall-armonizzazzjoni tal-ġbir, il-ħżin u l-użu tad-data dwar is-saħħa fl-UE jista' jtejjeb il-kwalità tar-riċerka u tas-servizzi tas-saħħa pprovduti liċ-ċittadini, u jiffaċilita wkoll l-aċċess universali;

Il-ħtieġa ta' għodod diġitali aħjar

33. Iqis li hemm ħtieġa li jsir avvanz ulterjuri fil-promozzjoni tas-saħħa, fil-prevenzjoni tal-mard u fil-prestazzjoni tas-servizzi integrati bbażati fuq il-ħtiġijiet tan-nies, speċjalment f'każ ta pandemiji, u li ċ-Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard (ECDC) għandu jwettaq rwol ċentrali f'dawn l-isforzi; jappella għall-iżvilupp ta' soluzzjonijiet diġitali u għodod adattati marbuta ma' aktar kooperazzjoni fost l-Istati Membri sabiex jiġu evitati sitwazzjonijiet li jirriżultaw f'nuqqas ta' mediċini;

34. Iqis li l-għodod tal-kura tas-saħħa diġitali, bħall-kards portabbli bl-informazzjoni tal-pazjent, jistgħu jindiriizaw l-isfidi tal-aċċessibbiltà fir-rigward tal-informazzjoni dwar is-saħħa u l-litteriżmu fis-saħħa, it-tnejn li huma essenzjali għall-promozzjoni tas-saħħa, għall-prevenzjoni aħjar tal-mard kif ukoll għall-ġestjoni aktar effettiva tal-mard; iqis li tali għodod, sakemm jinħolqu b'kontribut mill-professjonisti tas-saħħa xierqa, iċ-ċittadini u l-utenti finali u huma konformi mal-leġiżlazzjoni rilevanti kollha, jippermettu informazzjoni aktar preċiża u kompleta li tippermetti l-promozzjoni ta' drawwiet tajbin għas-saħħa u ta' attivitajiet ta' prevenzjoni, kif ukoll l-appoġġ għal deċiżjonijiet fil-qasam tas-saħħa u l-aderenza tal-pazjenti għat-trattamenti;

35. Jenfasizza l-importanza li jinżamm ir-rwol nazzjonali/reġjonali fl-organizzazzjoni ta' sistemi tas-saħħa u l-kura, inkluż bl-użu ta' soluzzjonijiet u għodod diġitali, peress li dawn għandhom potenzjal kbir fit-titjib mhux biss tal-kwalità, l-ekwità u s-sostenibbiltà tas-servizzi tas-saħħa iżda wkoll tas-saħħa u l-benessri tan-nies, filwaqt li jsaħħu l-awtonomizzazzjoni tal-pazjent;

36. Jisħaq l-importanza li tingħata informazzjoni lill-pazjenti u li jingħataw l-appoġġ sabiex jieħdu deċiżjonijiet konxji fir-rigward tas-saħħa tagħhom; jindika li l-pjattaformi diġitali jridu jkunu faċli għall-utent u aċċessibbli b'mod diġitali u jridu jipprovdu informazzjoni mingħajr xkiel għall-pazjenti u l-professjonisti tal-kura tas-saħħa f'ħafna lingwi

37. Jistieden lill-Kummissjoni tappoġġa d-diġitalizzazzjoni tal-aġenziji regolatorji u taħdem mal-atturi rilevanti, b'mod partikolari s-sistemi nazzjonali tas-saħħa, sabiex tappoġġa l-kooperazzjoni ulterjuri bejn il-fruntieri u żżid l-użu ta' mudelli ta' kura fil-livell diġitali, mudelli ta' kura fid-djar u teknoloġiji ta' assistenza fid-djar li huma ideali għall-anzjani, u tagħmel dan mingħajr ma tidħol fl-ambitu tal-kompetenzi tal-Istati Membri; iqis, f'dan il-kuntest, li n-Netwerks Ewropej ta' Referenza jistgħu jkunu mezzi eċċellenti biex juru kif is-saħħa diġitali tista' tikkontribwixxi biex ittejjeb ir-riżultati fil-qasam tas-saħħa u tal-benesseri bejn pajjiż u ieħor, peress li jipprovdu ambjent ta' fiduċja li fih il-professjonisti tas-saħħa u l-pazjenti diġà qed jaħdmu flimkien u jiskambjaw data dwar is-saħħa lil hinn mill-fruntiera biex jiksbu l-miri tagħhom;

38. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li l-professjonisti tas-saħħa jtejbu l-kompetenzi u l-ħiliet neċessarji sabiex jiġbru, janalizzaw u jipproteġu d-data dwar is-saħħa, inkluż billi jiġu ddefiniti r-rekwiżiti għall-kurrikuli tas-saħħa diġitali għall-professjonisti tas-saħħa, jinħolqu ċentri ta' taħriġ tul il-ħajja ta' eċċellenza għal settijiet ta' ħiliet diġitali speċifiċi, jiżdiedu l-iskambji ta' prattika tajba rilevanti, u titqies l-armonizzazzjoni tat-taħriġ u l-bini tal-kapaċità ta' korpi regolatorji sabiex jevalwaw prodotti u servizzi tas-saħħa intelliġenti f'ambjent teknoloġiku li jevolvi malajr ħafna;

39. Jistieden lill-Kummissjoni taħdem mal-Istati Membri u mal-awtoritajiet reġjonali u lokali rilevanti biex tiżviluppa netwerks li jedukaw liċ-ċittadini fl-użu tal-kura tas-saħħa diġitali filwaqt li tippermetti aċċess universali u ekwu; iqis li, sabiex jinkiseb dak l-għan, hemm bżonn li jittejbu l-interoperabbiltà tas-sistemi u l-ħiliet tal-utenti, bl-ogħla livelli ta' protezzjoni għad-data sensittiva u b'għodod u mekkaniżmi pprovduti mis-sistemi tas-saħħa pubbliċi;

40. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li l-miżuri kollha biex jittejbu l-ħiliet diġitali taċ-ċittadini u l-aċċess għad-data dwar is-saħħa u l-użu tagħha jqisu l-gruppi sensittivi bħalma huma ċ-ċittadini anzjani, il-persuni esklużi mis-soċjetà ta' informazzjoni u l-persuni b'diżabbiltà;

41. Iqis li għandu jinkiseb bilanċ pożittiv għaċ-ċittadini bejn l-użu ta' għodod diġitali u l-konsultazzjoni diretta ma' professjonisti tas-saħħa; iqis ukoll li l-aċċess sigur għad-data dwar is-saħħa u l-kondiviżjoni transfruntiera tagħha jikkostitwixxu pass pożittiv 'il quddiem;

42. Iqis li l-pazjenti għandhom jibbenefikaw mill-aktar informazzjoni aġġornata dwar il-mediċini tagħhom; iħeġġeġ lill-Kummissjoni, għalhekk, biex tiżviluppa aktar informazzjoni elettronika dwar il-prodotti, inkluż l-użu ta' fuljetti elettroniċi, sabiex tittejjeb l-effiċjenza regolatorja u tingħata s-setgħa lill-pazjenti permezz ta' informazzjoni aġġornata dwar il-mediċini;

43. Jistieden lill-Kummissjoni tassisti lill-Istati Membri u lill-awtoritajiet reġjonali biex iżidu l-għarfien dwar possibbiltajiet innovattivi ta' akkwist u ta' investiment għat-trasformazzjoni diġitali fis-saħħa pubblika u fil-kura u biex jiffavorixxu l-investiment pubbliku u privat għall-użu fuq skala kbira ta' kura diġitali u integrata li tiffoka fuq il-persuna;

44. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jappoġġaw iż-żieda progressiva tal-proġett pilota tas-saħħa intelliġenti u tal-proġetti ta' dimostrazzjoni biex jitħaffu l-kurvi tat-tagħlim;

45. Jistieden lill-Kummissjoni teżamina l-possibbiltà li twaqqaf ċentru ta' innovazzjoni Ewropew tas-saħħa intelliġenti sabiex jevalwa u jippromwovi inizjattivi tas-saħħa intelliġenti u tipprovdi pjattaforma għall-atturi kollha fil-katina tas-saħħa sabiex jistabbilixxu konsorzji ħalli jwettqu proġetti ambizzjużi fuq skala kbira;

46. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu l-kondiviżjoni tal-aħjar prattiċi u l-evidenza minn dawk li jkunu minn tal-ewwel li adottaw soluzzjonijiet innovattivi fil-kura tas-saħħa, b'mod partikolari billi jsir użu sħiħ tal-proġetti Ewropej INTERREG u l-Pjattaforma għall-Iżvilupp ta' Politika tagħha;

47. Jistieden lill-Kummissjoni twettaq monitoraġġ kontinwu, parametri referenzjarji, u tippromwovi l-kondiviżjoni tal-prattiki tajbin bejn Stati Membri u reġjuni sabiex toħloq inċentivi għal riformi effettivi u ssegwi l-progress lejn kura tas-saħħa bbażata fuq il-valur u sistemi tal-kura tas-saħħa sostenibbli;

48. Jistieden lill-Kummissjoni tassisti lill-Istati Membri fil-ħolqien u l-implimetazzjoni ta' strateġiji ta' kontinġenza biex tiġi indirizzata kwalunkwe indisponibbiltà potenzjali temporanja jew permanenti tad-data dwar is-saħħa li tirriżulta minn inċident jew attakk fuq l-infrastruttura, sistemi jew softwer użati għall-ġbir, l-ipproċessar jew il-ħżin ta' tali data;

49. Jappoġġa l-isforzi tal-ECDC fl-iżvilupp ta' strateġiji biex isir użu aħjar ta' sistemi kompjuterizzati eżistenti, biex isir użu ta' data ħalli tiġi llimitata l-firxa ta' mard infettiv, u biex tingħata assistenza lill-Istati Membri fil-ġbir u l-ipproċċessar tad-data;

50. Jenfasizza li transizzjoni b'suċċess lejn kura tas-saħħa diġitali se teħtieġ tmexxija politika b'saħħitha, viżjoni fit-tul, u investiment sostnut fil-livell nazzjonali kif ukoll Ewropew;

51. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jistabbilixxu skeda ċara tat-tibdiliet ippjanati biex tinħoloq Ewropa tas-saħħa diġitali, b'evalwazzjonijiet ta' nofs it-terminu, u biex jiġu stabbiliti miri;

52. Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni ta' Frar 2019 dwar format Ewropew ta' skambju tar-rekords tas-saħħa elettroniċi;

53. Jistieden lill-Kummissjoni tinkludi dawn ir-rakkomandazzjonijiet fil-proposta għal Spazju Ewropew għad-Data dwar is-Saħħa;

o

o o

54. Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni.

(1) ĠU L 190, 18.7.2008, p. 37.

(2) ĠU L 194, 19.7.2016, p. 1.

(3) ĠU L 39, 11.2.2019, p. 18.

(4) ĠU L 88, 4.4.2011, p. 45.

(5) ĠU L 119, 4.5. 2016, p. 1.

(6) ĠU C 440, 21.12.2017, p. 3.

(7) Fl-2017; OECD/UE (2018), Health at a Glance: Europe 2018: State of Health in the EU Cycle (Is-saħħa mad-Daqqa t'Għajn: l-Ewropa 2018: il-Qagħda tas-Saħħa fiċ-Ċiklu tal-UE), OECD Publishing, Pariġi.

(8) Ir-Regolament (UE) Nru 910/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Lulju 2014 dwar l-identifikazzjoni elettronika u s-servizzi fiduċjarji għal transazzjonijiet elettroniċi fis-suq intern u li jħassar id-Direttiva 1999/93/KE (ĠU L 257, 28.8.2014, p. 73).

(9) Ir-Regolament (UE) 2017/745 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta' April 2017 dwar apparati mediċi, li jemenda d-Direttiva 2001/83/KE, ir-Regolament (KE) Nru 178/2002 u r-Regolament (KE) Nru 1223/2009 u li jħassar id-Direttivi tal-Kunsill 90/385/KEE u 93/42/KEE (ĠU L 117, 5.5.2017, p. 1).