Rapport Speċjali L‑appoġġ mill‑UE 
għall‑prevenzjoni 
u r‑restawr ta’ ħsara 
għall‑foresti kkawżata 
minn nirien u diżastri 
naturali huwa 
mmaniġġjat tajjeb?MT 2014  Nru  24
IL/uniF6BAQORTI
EWROPEA 
TAL/uniF6BAAWDITUR I
IL‑QORTI EWROPEA TAL‑AWDITURI  
12, rue Alcide De Gasperi  
1615 Luxembourg  
LUXEMBOURG
Tel. +352 4398 ‑1
E‑mail: eca‑info@eca.europa.eu  
Internet: http://eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditorsECA  
YouTube: EUAuditorsECA
Ħafna informazzjoni addizzjonali dwar l‑Unjoni Ewropea hija disponibbli fuq l‑Internet.  
Jista’ jsir aċċess għaliha permezz tas‑server Europa ( http://europa.eu ).
Il‑Lussemburgu: L‑Uffiċċju tal‑Pubblikazzjonijiet tal‑Unjoni Ewropea, 2015
ISBN 978 ‑92‑872‑1576 ‑5
doi: 10.2865/58587
© L‑Unjoni Ewropea, 2015
Ir‑riproduzzjoni hija awtorizzata kemm‑il darba jissemma s‑sors oriġinali.
Printed in Luxembourg
L‑appoġġ mill‑UE 
għall‑prevenzjoni 
u r‑restawr ta’ ħsara 
għall‑foresti kkawżata 
minn nirien u diżastri 
naturali huwa 
mmaniġġjat tajjeb?
(skont l‑Artikolu 287(4), it‑tieni subparagrafu, TFUE)Rapport SpeċjaliMT 2014  Nru 24
02
 Werrej
Paragrafu
 Abbrevjazzjonijiet u glossarju
I – IX Sommarju eżekuttiv
1 – 16 Introduzzjoni
1 – 2 Il‑funzjoni protettiva tal‑foresti
3 – 7 Nirien u diżastri naturali
4 – 5 Nirien
6 – 7 Tipi oħra ta’ diżastri
8 – 10 Il‑politika ta’ żvilupp rurali: strument ewlieni għall‑protezzjoni tal‑foresti tal‑UE
11 – 16 L‑appoġġ taħt iż‑ŻR għar‑restawr tal‑potenzjal tal‑forestrija u l‑introduzzjoni ta’ azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni (il‑Miżura 226)
17 – 20 Ambitu u approċċ tal‑awditjar
21 – 74 Osservazzjonijiet
21 – 42 Parti I ‑ L‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni ma kinux immirati biżżejjed
22 – 29 Il‑Kummissjoni ma kellhiex ħarsa ġenerali sħiħa lejn il‑ħtiġijiet fl‑apparovazzjoni tal‑PŻR
30 – 35 Nuqqasijiet fil‑proċess tal‑għażla fil‑livell tal‑Istati Membri
36 – 42 Il‑finanzjament ma kienx allinjat mar‑riskji u l‑ħtiġijiet identifikati
43 – 54 Parti II ‑ Instabu azzjonijiet li ma kinux xierqa biex jintlaħqu l‑objettivi tal‑miżura
43 Min‑natura tagħhom, l‑azzjonijiet awditjati ġeneralment ikkontribwixxew għall‑objettivi tal‑Miżura 226, 
madankollu…
44 – 47 … ingħata appoġġ għal xi azzjonijiet għall‑forestrija, mhux marbuta ma’ diżastri naturali
48 – 49 Ma setgħux jiġu vverifikati r‑rekwiżiti tal‑eliġibbiltà ewlenin għal xi tipi ta’ operazzjonijiet implimentati
50 – 52 Ingħata appoġġ għal toroq tal‑foresti fejn il‑benefiċċju partikolari għall‑prevenzjoni tan‑nirien ma 
ntweriex …
53 – 54 … u jista’ jkun hemm effetti sekondarji ambjentali negattivi mingħajr kunsiderazzjoni adegwata 
tal‑kundizzjonijiet lokali
03 Werrej
55 – 64 Parti III ‑ Il‑kosteffettività tal‑azzjonijiet iffinanzjati ma ġietx żgurata b’mod adegwat
55 – 60 Ir‑raġonevolezza tal‑ispejjeż mhux dejjem intweriet
61 – 64 Sitwazzjonijiet speċifiċi li jippreżentaw riskju ta’ appoġġ pubbliku eċċessiv
65 – 74 Parti IV ‑ L‑għodod ta’ monitoraġġ ma jippermettux lill‑Kummissjoni u lill‑Istati Membri jivvalutaw 
b’mod adegwat l‑effiċjenza u l‑effettività tal‑miżura
66 – 67 L‑għodda ta’ monitoraġġ disponibbli
68 – 70 Indikaturi insuffiċjenti għall‑kejl tal‑ilħuq tal‑objettivi
71 – 72 L‑evalwazzjonijiet ta’ nofs il‑perjodu huma ta’ utilità limitata
73 – 74 L‑effettività ta’ azzjonijiet ta’ prevenzjoni ma tkejlitx b’mod adegwat
75 – 81 Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
 Anness I — Allokazzjonijiet ta’ riżorsi finanzjarji għall‑miżura 226
 Anness II  — Lista ta’ operazzjonijiet eżaminati
 Risposti tal‑Kummissjoni
04
 Abbrevjazzjonijiet 
u glossarju
Art imsaġġra oħra : Art ta’ aktar minn 0,5 ettari mhux klassifikata bħala foresta. 
Hija għandha kopertura ta’ qċaċet ta’ 5 sa 10 fil‑mija, jew kopertura ta’ siġar, 
arbuxxelli u buxxijiet ta’ aktar minn 10 fil‑mija. Hija ma tinkludix art li hija 
prinċipalment taħt użu ta’ art agrikola jew urbana.
Assi : Grupp koerenti ta’ miżuri b’għanijiet speċifiċi li jikkontribwixxu għal wieħed 
mill‑objettivi jew aktar tal‑appoġġ għall‑iżvilupp rurali. Fil‑perjodu 2007 ‑13, 
il‑Miżura 226 kienet tagħmel parti mill‑Assi 2, li għandu l‑għan li jtejjeb l‑ambjent 
u l‑kampanja.
CMEF : Qafas Komuni ta’ Monitoraġġ u Evalwazzjoni
Diżastru naturali : Avveniment li jseħħ b’mod naturali, ta’ natura bijotika 
jew abijotika, li jwassal għal disturbi importanti fl‑istrutturi tal‑foresti, li 
eventwalment jikkawża ħsara ambjentali u ekonomika importanti.
EFFIS : Sistema Ewropea tal‑Informazzjoni dwar Nirien fil‑Foresti. Database 
stabbilita mill‑Kummissjoni, li fiha informazzjoni rilevanti għall‑monitoraġġ 
tal‑okkorrenza u l‑impatt ta’ nirien fil‑foresti fil‑livell tal‑UE. Id‑ data  sservi biex 
jiġi prodott rapport annwali dwar nirien fil‑foresti fl‑Ewropa u fil‑pajjiżi ġirien.
FAEŻR : Fond Agrikolu Ewropew għall‑Iżvilupp Rurali. Il‑FAEŻR huwa l‑istrument 
finanzjarju prinċipali tal‑politika ta’ ŻR. Flimkien mal‑FAEG (Fond Agrikolu 
Ewropew ta’ Garanzija), il‑FAEŻR huwa wieħed miż‑żewġ strumenti finanzjarji 
tal‑PAK.
Foresta : Żona ta’ art b’medda ta’ aktar minn 0,5 ettari b’siġar għoljin aktar minn 
5 metri u kopertura ta’ qċaċet aktar minn 10 fil‑mija, jew siġar li kapaċi jilħqu 
dawn il‑limiti in situ . Hija ma tinkludix art li hija prinċipalment taħt użu ta’ art 
agrikola jew urbana1.
Ħtieġa : Opportunità jew diffikultà rilevanti għal gruppi jew reġjuni kkonċernati, 
li l‑intervent pubbliku għandu l‑għan li jindirizza.
Miżura 226 : Appoġġ taħt il‑FAEŻR għar‑rikostruzzjoni (restawr) tal‑potenzjal 
tal‑foresti (forestrija) u l‑introduzzjoni ta’ azzjonijiet ta’ prevenzjoni2.
Miżura : L‑unità bażika ta’ ġestjoni tal‑programmi, li tikkonsisti f’sett ta’ 
operazzjonijiet simili ffinanzjati permezz ta’ baġit definit b’mod preċiż.1 L‑Artikolu 30 tar‑Regolament 
tal‑Kummissjoni (KE) 
Nru 1974/2006 li jistabbilixxi 
regoli ddettaljati 
għall‑applikazzjoni 
tar‑Regolament tal‑Kunsill (KE) 
Nru 1698/2005 dwar l‑appoġġ 
għall‑iżvilupp rurali mill‑Fond 
Agrikolu Ewropew 
għall‑Iżvilupp Rurali (FAEŻR) 
(ĠU  322M, 2.12.2008, p. 305)
2 L‑Artikolu 48 tar‑Regolament 
tal‑Kunsill (KE) Nru 1698/2005 
tal‑20 ta’ Settembru 2005 
dwar appoġġ għall‑iżvilupp 
rurali mill‑FAEŻR (ĠU L 277, 
21.10.2005, p. 1).
05 Abbrevjazzjonijiet u glossarju
Operazzjoni : Proġett magħżul skont il‑kriterji u li jiġi implimentat 
mill‑benefiċjarju, inkluż għadd ta’ azzjonijiet relatati mal‑objettivi tal‑appoġġ.
PAK : Politika Agrikola Komuni
PŻR : Programm tal‑Iżvilupp Rurali. Dokument imħejji minn Stat Membru jew 
reġjun, u approvat mill‑Kummissjoni, għall‑ippjanar tal‑implimentazzjoni 
tal‑politika ta’ ŻR.
UE: Unjoni Ewropea
ŻR: Żvilupp Rurali
06
I
Il‑foresti Ewropej huma mhedda minn nirien, li 
ġeneralment huwa minħabba azzjoni intenzjonali jew 
negliġenti tal‑bniedem u minn diżastri naturali inklużi 
diżastri abijotiċi (eż. tempesti tar‑riħ, nixfiet, għargħar, 
valangi, eċċ.) u dawk bijotiċi (pesti, mard).
II
Il‑Qorti eżaminat jekk l‑appoġġ taħt il‑FAEŻR 
għar‑restawr tal‑potenzjal tal‑forestrija f’foresti li 
saritilhom il‑ħsara minn diżastri naturali u nirien 
u għall‑introduzzjoni ta’ azzjonijiet ta’ prevenzjoni 
(il‑“Miżura 226”) kienx ġie mmaniġġjat tajjeb u kienx 
kiseb ir‑riżultati intenzjonati b’mod kosteffettiv. Din 
il‑miżura kienet disponibbli fil‑perjodu ta’ program ‑
mazzjoni 2007 ‑2013 taħt l‑Assi 2 li kien jimmira lejn 
l‑użu sostenibbli mill‑art tal‑forestrija bħala mod 
biex jittejjeb l‑ambjent u l‑kampanja fl‑UE. Fi tmiem 
l‑2012, l‑appoġġ totali taħt il‑FAEŻR ipprogram ‑
mat għall‑Miżura 226 ammonta għal EUR 1,55 biljun 
għall‑perjodu 2007 ‑13.
III
L‑awditu tal‑Qorti kopra l‑Kummissjoni u l‑Istati Mem ‑
bri magħżula (l‑Awstrija, Franza (Aquitaine), l‑Italja 
(il‑Bażilikata), Spanja (Andalusija) u s‑Slovakkja). Dawn 
l‑Istati Membri flimkien irrappreżentaw aktar minn 
85 % tan‑nefqa totali ddikjarata fil ‑31.12.2012. Il‑biċċa 
l‑kbira mill‑appoġġ (80 %) kien għal azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni, prinċipalment kontra n‑nirien.
IV
Il‑Qorti tikkonkludi li l‑appoġġ ma kienx immaniġġjat 
tajjeb biżżejjed u li l‑Kummissjoni u l‑Istati Membri 
ma jistgħux juru li r‑riżultati intenzjonati nkisbu b’mod 
kosteffettiv.V
L‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni ma kinux immirati 
biżżejjed. Il‑Qorti nnutat li filwaqt li l‑Miżura 226 tim ‑
mira lejn foresti f’riskju medju sa għoli ta’ nirien, ma 
hemm l‑ebda definizzjoni jew kriterju komuni tal‑UE 
biex dawn jiġu identifikati. Il‑proċeduri tal‑għażla 
fl‑Istati Membri kellhom defiċjenzi b’modi differenti 
u kellhom nuqqas ta’ kriterji tal‑għażla espliċiti, ta’ 
evalwazzjoni effettiva ta’ azzjonijiet proposti jew 
kienu jittraskuraw xi żoni ta’ riskju. L‑objettivi amb ‑
jentali ma ġewx prijoritizzati biżżejjed fl‑istadju 
tal‑għażla u xi drabi nqabżu matul l‑implimentazzjoni.
VI
L‑awditu sab azzjonijiet li ma kinux xierqa biex 
jintlaħqu l‑objettivi tal‑miżura. Minkejja li, skont 
in‑natura tagħhom (spazji biex iwaqqfu t‑tixrid 
tan‑nirien, tnaqqija, tindif eċċ.) ħafna mill‑azzjonijiet 
kofinanzjati li ġew eżaminati, ġeneralment ikkon ‑
tribwixxew għall‑objettivi tal‑appoġġ, il‑Qorti sabet 
każijiet mhux relatati ma’ diżastri naturali jew nirien, 
iżda motivati minn objettivi ekonomiċi jew ambjen ‑
tali oħra. Għal xi tipi ta’ operazzjonijiet implimentati 
r‑rekwiżiti tal‑eliġibbiltà ewlenin ma setgħux jiġu 
vverifikati minħabba nuqqas ta’ dokumentazz ‑
joni. Il‑Qorti sabet ukoll każijiet ta’ toroq tal‑foresti 
użati għall‑isfruttament ekonomiku tal‑foresti fejn 
il‑benefiċċju partikolari għall‑prevenzjoni tan‑nirien 
ma ntweriex. Id‑densità għolja tat‑toroq mibnija jista’ 
wkoll ikollha effetti ambjentali negattivi.
VII
Il‑kosteffettività tal‑azzjonijiet iffinanzjati ma ġietx 
żgurata b’mod adegwat. Il‑Qorti sabet każijiet fejn 
il‑limitu massimu ta’ appoġġ pubbliku ħafna drabi 
ġie modifikat mingħajr ġustifikazzjoni, fejn l‑ispejjeż 
standard f’reġjun kienu ogħla b’mod sinifikanti milli 
f’ieħor għal azzjonijiet simili u fejn ix‑xogħol manwali 
ġie prijoritizzat aktar mill‑użu minn magni, u dan 
irriżulta fi spejjeż ogħla. Kien hemm ukoll sitwazzjoni ‑
jiet li ppreżentaw riskji ta’ appoġġ pubbliku eċċessiv 
meta kienu ntgħażlu proġetti diġà kkompletati, fejn 
il‑benefiċjarji setgħu jiffinanzjaw operazzjonijiet 
waħidhom u fejn l‑appoġġ mar għal ħbula ta’ art 
agrikoli.Sommarju  
eżekuttiv
Sommarju eżekuttiv 07
VIII
Finalment, l‑għodod ta’ monitoraġġ stabbiliti ma 
ppermettewx lill‑Kummissjoni u lill‑Istati Membri 
jivvalutaw b’mod adegwat l‑effiċjenza u l‑effettività 
tal‑miżura. B’mod partikolari, l‑indikaturi tal‑prestazz ‑
joni stabbiliti fis‑CMEF kienu insuffiċjenti u l‑evalwazz ‑
jonijiet disponibbli kienu ta’ utilità limitata. Ma kienx 
possibbli li jinsiltu konklużjonijiet dwar l‑effettività 
tal‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni għaliex din l‑effettività 
ma kinitx tkejlet. Id‑dgħufijiet identifikati x’aktarx li 
jippersistu fil‑perjodu 2014 ‑20 peress li l‑għodod ta’ 
monitoraġġ il‑ġodda proposti ma tejbux il‑qafas ta’ 
monitoraġġ għal dan l‑appoġġ speċifiku.
IX
Fir‑rigward tal‑konklużjonijiet ta’ hawn fuq u filwaqt li 
jittieħed inkunsiderazzjoni l‑fatt li l‑appoġġ awditjat 
jinżamm fil‑perjodu ta’ programmazzjoni 2014 ‑20, 
il‑Qorti tirrakkomanda li:
 — L‑Istati Membri għandhom:
(a) Jagħżlu l‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni bbażati fuq 
kriterji espliċiti allinjati mal‑ħtiġijiet u wara proċess 
ta’ evalwazzjoni bir‑reqqa u dokumentat;
(b) Isaħħu l‑impatt protettiv ambjentali tal‑appoġġ 
billi jipprijoritizzaw l‑azzjonijiet fil‑foresti li amb ‑
jentalment huma l‑aktar ta’ valur bħal żoni tal‑for ‑
esti ta’ Natura 2000;
(c) Jiżguraw li jiġu appoġġati biss azzjonijiet marbuta 
ma’ diżastri naturali jew ma’ nar;
(d) Jistabbilixxu sistema ta’ kontroll li tista’ tiżgura 
l‑verifikazzjoni effettiva tal‑konformità mat‑ter ‑
mini li taħthom jingħata l‑appoġġ, u ż‑żamma ta’ 
dokumenti jew informazzjoni xierqa;
(e) Jagħtu attenzjoni akbar lill‑kunsiderazzjonijiet am ‑
bjentali relatati mal‑azzjonijiet appoġġati, b’mod 
partikolari billi jistabbilixxu salvagwardji xierqa 
għall‑prevenzjoni ta’ kontroeffetti ambjentali;(f) Jiżguraw li l‑ispejjeż standard stabbiliti 
għall‑azzjonijiet appoġġati jkunu raġonevoli;
(g) Jiġġustifikaw il‑limitu massimu ta’ appoġġ — 
u kwalunkwe bidla fih — abbażi tal‑ispejjeż nor ‑
malment imġarrba mill‑benefiċjarji;
(h) Jeħtieġu mill‑benefiċjarji li dawn juru b’mod ċar 
il‑ħtieġa tagħhom għall‑appoġġ taħt il‑Miżura 226;
(i) Jirrappurtaw dwar l‑effetti tal‑azzjonijiet imwettqa 
f’termini ta’ tnaqqis fl‑għadd ta’ nirien/jew diżastri 
naturali u taż‑żona li saritilha l‑ħsara.
 — Il‑Kummissjoni għandha:
(a) Tivverifika, matul l‑approvazzjoni tal‑PŻR tal‑Istati 
Membri fir‑rigward tal‑perjodu 2014 ‑2020, li 
l‑ħtiġijiet għal azzjonijiet ta’ prevenzjoni fiż‑żoni 
tal‑foresti fejn l‑appoġġ pubbliku huwa previst 
huma deskritti u ġġustifikati b’mod adegwat;
(b) Tistipula kriterji bażiċi komuni biex tiddistingwi 
żoni tal‑foresti li għandhom jiġu klassifikati bħala 
ta’ riskju baxx, medju jew għoli ta’ nirien;
(c) Tivverifika li l‑Istati Membri jkunu stabbilixxew 
sistema ta’ kontroll xierqa;
(d) Tikkjarifika r‑rekwiżiti għall‑azzjonijiet li 
għandhom jiġu appoġġati taħt il‑Miżura 226 
biex tiżgura li jikkontribwixxu b’mod sinifikanti 
għall‑prevenzjoni ta’ nirien u diżastri naturali, 
b’mod partikolari meta jkunu jagħmlu parti minn 
attività ekonomika profittabbli u fis‑sens strett 
tal‑kelma jkunu jistgħu wkoll jiġu ffinanzjati taħt 
l‑Assi 1;
(e) Ittejjeb il‑monitoraġġ tagħha tal‑miżura biex 
tiżgura li l‑Istati Membri jimplimentawha 
f’konformità mal‑objettivi speċifiċi stabbiliti.
08
 Introduzzjoni
Il‑funzjoni protettiva 
tal‑foresti
01 
Fl‑UE, iż‑żona totali tal‑foresti u ta’ 
art imsaġġra oħra tammonta għal 
180 miljun ettaru, li huwa madwar 
42,4 % taż‑żona totali tal‑art fl‑UE u ak ‑
tar miż‑żona tal‑art użata għal skopijiet 
agrikoli (madwar 174 miljun ettaru)3. 
Il‑foresti huma multifunzjonali u jservu 
skopijiet ekonomiċi, soċjali u ambjen ‑
tali. L‑importanza soċjoekonomika 
tal‑foresti hija għolja: il‑produzzjoni 
u l‑ipproċessar tal‑injam jikkontrib ‑
wixxu għall‑iżvilupp rurali u jipprovdu 
miljuni ta’ impjiegi, ta’ spiss f’intrapriżi 
rurali żgħar u medji4.
02 
Għal bosta deċennji, il‑funzjonijiet am ‑
bjentali tal‑foresti ġibdu dejjem aktar 
attenzjoni prinċipalment fir‑rigward 
tal‑protezzjoni tal‑bijodiversità u, 
aktar reċentement, fil‑kuntest tal‑bidla 
fil‑klima. Il‑foresti għandhom funzjoni 
protettiva importanti5:
(a) Il‑foresti jipproteġu l‑insedjamenti 
u l‑infrastruttura.  Ħafna żoni 
muntanjużi fl‑Ewropa jkunu inab ‑
itabbli mingħajr foresti li jwaqqfu 
l‑uqigħ tal‑art u tal‑ġebel, il‑flussi 
tat‑tajn u l‑valangi milli jikkawżaw 
ħsara jew qerda tat‑toroq, il‑linji 
ferrovjarji, iż‑żoni kultivati u anke 
insedjamenti sħaħ.(b) Il‑foresti jipproteġu l‑ħamrija.  
Iż‑żoni tal‑foresti għandhom rwol 
fil‑preservazzjoni tal‑pajsaġġi 
u l‑fertilità tal‑ħamrija. Il‑foresti 
jwaqqfu l‑erożjoni tal‑ħamrija 
u d‑deżertifikazzjoni speċjalment 
f’żoni muntanjużi jew f’żoni li 
huma nofshom nexfin, l‑iżjed 
billi jillimitaw it‑tnixxija u jbaxxu 
l‑veloċità tar‑riħ.
(c) Il‑foresti jirregolaw il‑provvista tal‑il ‑
ma ħelu.  Il‑foresti għandhom rwol 
importanti fil‑ħżin, il‑purifikazzjoni 
u r‑rilaxx tal‑ilma lill‑korpi tal‑ilma 
tal‑wiċċ u l‑akwiferi taħt il‑wiċċ. 
Ir‑rwol ta’ purifikazzjoni tagħhom 
jinkludi t‑tkissir jew l‑assorbiment 
ta’ ħafna mis‑sustanzi niġġiesa 
tal‑arja li jinġarru mix‑xita.
(d) Il‑foresti jikkonservaw il‑ bijodiver ‑
sità. Il‑foresti huma komponent 
ewlieni tan‑natura Ewropea u jos ‑
pitaw l‑ikbar għadd ta’ vertebrati 
fil‑kontinent. Eluf ta’ speċijiet ta’ 
insetti u invertebrati kif ukoll 
bosta pjanti huma wkoll ristretti 
għall‑ħabitats tal‑foresti.
(e) Il‑foresti bħala  bjar  ta’ karbonju . 
Il‑foresti huma ħolqa essenz ‑
jali fiċ‑ċiklu globali tal‑karbonju 
minħabba l‑kapaċità tagħhom 
li jneħħu d‑CO2 mill‑atmosfera 
u jaħżnuh fil‑bijomassa u l‑ħamrija 
tagħhom.3 “Agriculture, forestry and 
fishery statistics”, Eurostat 
Pocketbooks , 2013 (“Statistika 
dwar l‑agrikoltura, il‑forestrija 
u s‑sajd”, Ktejbiet tal‑Eurostat, 
2013). Ħlief fejn indikat mod 
ieħor, it‑terminu “foresta” 
huwa intenzjonat f’dan 
ir‑rapport speċjali bħala li 
jirreferi wkoll għal żoni 
msaġġra oħra.
4 COM(2013) 659 final 
tal‑20 ta’ Settembru 2013 
“Strateġija ġdida tal‑UE 
għall‑Foresti: għall‑foresti 
u s‑settur ibbażat fuq 
il‑foresti”.
5 KUMM(2010) 66 finali 
tal‑1 ta’ Marzu 2010 “Green 
Paper dwar il‑protezzjoni 
tal‑foresti u t‑tagħrif dwarhom 
fl‑UE: il‑preparazzjoni 
tal‑foresti għat‑tibdil fil‑klima”.
09 Introduzzjoni
Nirien u diżastri naturali
03 
Il‑foresti Ewropej huma mhedda minn 
nirien, li ġeneralment huma riżultat 
ta’ azzjoni intenzjonali jew negliġenti 
tal‑bniedem u minn diżastri natu ‑
rali inklużi diżastri abijotiċi (tempesti 
tar‑riħ, nixfiet, għargħar, valangi, eċċ.) 
jew diżgrazzji bijotiċi (pesti, mard).Nirien
04 
Fil‑perjodu 1983 ‑2012 nirien ħarqu 
medja ta’ 480 000 ettaru6 ta’ żona 
tal‑foresta fl‑UE kull sena. Il‑medja 
taż‑żona maħruqa kienet ogħla b’mod 
sinifikanti matul il‑perjodu 1983 ‑92 
milli fid‑deċennji ta’ wara, li matul ‑
hom it‑titjib fil‑mezzi tat‑tifi tan‑nar 
fil‑foresti fl‑Istati Membri kellu rwol 
importanti (ara l‑ Graff 1 )7.6 L‑istatistika tal‑EFFIS dwar żoni 
maħruqa għall‑perjodu 
1980 ‑2012. Il‑valur medju 
huwa bbażat fuq 
informazzjoni minn 20 Stat 
Membru tal‑UE. Ma kien 
hemm l‑ebda informazzjoni 
disponibbli għal: BE, DK, IE, LU, 
MT, NL, UK.
7 Ir‑rapport konġunt tal‑JRC 
u tad‑Direttorat Ġenerali 
għall‑Ambjent, Forest Fires in 
Europe, Middle East and North 
Africa  (Nirien fil‑Foresti 
fl‑Ewropa, fil‑Lvant Nofsani 
u fl‑Afrika ta’ Fuq), 2012. 
Id‑data  statistika rrappurtata 
tkopri 19 ‑il Stat Membru. 
Id‑data  hija relatata 
mal‑perjodu 1980 ‑2012 
għall‑Istati Membri 
tan‑Nofsinhar (il‑Greċja, 
Spanja, Franza, l‑Italja 
u l‑Portugall). Għal dawk 
kollha li jifdal (il‑Bulgarija, 
ir‑Repubblika Ċeka, 
il‑Ġermanja, l‑Estonja, Ċipru, 
il‑Latvja, l‑Ungerija, l‑Awstrija, 
il‑Polonja, ir‑Rumanija, 
is‑Slovakkja, il‑Finlandja 
u l‑Isvezja), id‑ data  tiġi 
rrappurtata għall‑perjodu 
1990 ‑2012. Medja taż‑żona maħruqa (ha) kull sena mill ‑1983 u sal ‑2012
Sors: Ir‑rapport konġunt tal‑JRC u tad‑Direttorat Ġenerali għall‑Ambjent, Forest Fires in Europe, Middle 
East and North Africa  (Nirien fil‑Foresti fl‑Ewropa, fil‑Lvant Nofsani u fl‑Afrika ta’ Fuq), 2012.300 000350 000400 000450 000500 000550 000600 000
1983-1992 1993-2002 2003-2012Graff 1
10 Introduzzjoni
8 Ir‑Rapport tal‑EEA Nru 3/2008 
“European forests – ecosystem 
conditions and sustainable use” 
(Foresti Ewropej – il‑kundizzjoni ‑
jiet tal‑ekosistema u l‑użu 
sostenibbli), p. 51.
9 KUMM(2010) 66 finali, p. 12; 
ir‑Rapport Tekniku Nru 13/2010 
tal‑EEA “Mapping the impacts of 
natural hazards and technologi ‑
cal accidents in Europe” 
(Immappjar tal‑impatti ta’ perikli 
naturali u ta’ aċċidenti 
teknoloġiċi fl‑Ewropa), p. 25.
10 Ir‑Rapport Tekniku Nru 13/2010 
tal‑EEA “Mapping the impacts of 
natural hazards and technologi ‑
cal accidents in Europe” 
(Immappjar tal‑impatti ta’ perikli 
naturali u ta’ aċċidenti 
teknoloġiċi fl‑Ewropa), p. 33 ‑40.  
Ir‑Rapport tal‑EFI mis‑Sessjoni ta’ 
Ħidma STORMS dwar “Policies 
for Forest Storm Damages 
Mitigation and Restoration 
(Politiki għall‑Mitigazzjoni 
u Restawr tal‑Ħsarat li jsiru 
mill‑Maltempati tal‑Foresti), 
l‑1 ta’ Lulju 2010, Brussell, p. 20.
11 KUMM(2010) 66 finali, p. 12.
12 Ir‑Rapport Tekniku Nru 3/2008 
tal‑EEA ”European forests — 
ecosystem conditions and 
sustainable use” (Foresti 
Ewropej – il‑kundizzjonijiet 
tal‑ekosistema u l‑użu 
sostenibbli) p. 53 ‑4: fl‑2005 
fl‑Isvezja: madwar 2 900 000 et ‑
taru ta’ ħsara, fil‑biċċa l‑kbra 
arżnu żgħir ( Pinus sylvestris ) 
ikkawżata minn elks li jirgħu 
(Alces alces ) u fl‑Italja: kważi 
500 000 ettaru ta’ ħsara 
fin‑Nofsinhar tal‑Italja minħabba 
rigħi estensiv mill‑bhejjem.
13 Council Regulation (EEC) 
No 3529/1986 of 17 Novem ‑
ber 1986 on protection of the 
Community’ s forests against fire 
(OJ L 326, 21.11.1986, p. 5) 
(Ir‑Regolament tal‑Kunsill (KEE) 
Nru 3529/1986 tas ‑17 ta’ Novem ‑
bru 1986 dwar il‑protezzjoni 
tal‑foresti tal‑Komunità kontra 
n‑nirien) (ĠU L 326, 21.11.1986, 
p. 5) u Council Regulation (EEC) 
No 2158/92 of 23 July 1992 on 
protection of the Community’s 
forests against fire (OJ L 217, 
31.07.1992, p. 3) (Ir‑Regolament 
tal‑Kunsill (KEE) Nru 2158/92 
tat‑23 ta’ Lulju 1992 dwar 
il‑protezzjoni tal‑foresti 
tal‑Komunità kontra n‑nirien) 
(ĠU L 217, 31.07.1992, p. 3).
14 L‑Artikolu 30 tar‑Regolament 
tal‑Kunsill (KE) Nru 1257/99 tas ‑17 
ta’ Mejju 1999 dwar is‑sostenn 05 
Aktar minn 95 % ta’ dawn in‑nirien 
huma kkawżati mill‑bnedmin, jew de ‑
liberatament jew inkella b’negliġenza 
(pereżempju, nirien assoċjati ma’ 
prattiki agrikoli, bħall‑ħruq tat‑tiben 
jew ta’ arbuxxelli, il‑ħruq ta’ residwi 
forestali jew it‑tiġdid ta’ mergħat, 
sigaretti). Madwar 85 % taż‑żona 
totali maħruqa minn nirien fil‑foresti 
jinsabu fir‑reġjun tal‑Mediterran 
u fil‑Portugall. Nirien reċenti fil‑for ‑
esti rriżultaw f’żoni maħruqa kbar 
fil‑Portugall fl ‑2003 u fl ‑2005, fil‑Greċja 
fl‑2007 u fi Spanja fl ‑2006. Il‑foresti 
affettwati serjament jiffaċċjaw sfida 
kbira biex jirkupraw għall‑kundizzjoni 
li kienu fiha qabel in‑nirien, b’mod 
partikolari fir‑rigward tal‑bijodiver ‑
sità. L‑impatt ambjentali tan‑nirien 
fil‑foresti mhuwiex limitat għal tel ‑
fien tal‑bijodiversità u għal ħsara 
għall‑ekosistemi. Huma jirriżultaw 
ukoll f’emissjonijiet ta’ partiċelli u gas ‑
sijiet (inkluż id‑CO2) fl‑atmosfera, 
ħruġ ta’ nutrijenti minerali, il‑qerda 
tas‑saff organiku tal‑ħamrija u bid ‑
liet fir‑rati ta’ infiltrazzjoni tal‑ilma 
fil‑ħamrija, li jagħmlu ż‑żoni maħruqa 
suxxettibbli għall‑erożjoni, it‑telfien 
tal‑ħamrija, u l‑uqigħ tal‑art. Nir ‑
ien rikorrenti fil‑foresti kkombi ‑
nati ma’ nixfiet jistgħu wkoll iwasslu 
għad‑deżertifikazzjoni8.
Tipi oħra ta’ diżastri
06 
Fil‑perjodu mill‑ 1950 sal‑ 2009 
t‑tempesti tar‑riħ kienu l‑kaġuni 
tal‑akbar ħsara fl‑Ewropa. It‑telfien 
mill‑maltempati qabeż il ‑50 % tat‑tipi 
abijotiċi kollha ta’ ħsara relatata 
mal‑foresti9. Il‑maltempati l‑aktar qer ‑
rieda fl‑aħħar perjodu seħħew fl ‑1999, 
fl‑2005, fl ‑2007 u fl ‑2009. Il‑maltem ‑
pati tal ‑1999 (“Lothar” u “Martin”) 
ġabu magħhom il‑ħsara l‑aktar 
katastrofika għal Franza u l‑Ewropa 
Ċentrali bi kważi 200 miljun m³ ta’ 
injam li saritlu l‑ħsara. F’Jannar 2005, 
il‑maltempata “Gudrun” seħħet fin‑Nofsinhar tal‑Isvezja u pproduċiet 
66 miljun m³ ta’ injam li saritlu l‑ħsara 
mill‑maltempata (bejn wieħed u ieħor 
ekwivalenti għall‑ħsad tal‑injam ta’ 
kull sena fl‑Isvezja). F’Jannar 2007, 
il‑maltempata “Kyrill” ikkawżat ħsara 
estensiva fl‑Ewropa Ċentrali, inkluż 
telfien tal‑foresti ta’ 45 miljun m³ (li 
minnhom 16 ‑il miljun m³ fil‑Ġermanja) 
ta’ injam mhux maħsud. F’Jannar 2009, 
il‑maltempata “Klaus” waqggħet żoni 
enormi ta’ pjantaġġuni ta’ foresti fi 
Franza (37 miljun m³, prinċipalment 
arżnu tal‑baħar), fi Spanja u fl‑Italja10. 
Minbarra l‑impatti ambjentali negat ‑
tivi, hemm konsegwenzi soċjali (im ‑
wiet) u ekonomiċi (prezzijiet imnaqqsa 
tal‑injam) marbutin mar‑rilaxx fis‑suq 
ta’ kwantitajiet daqshekk enormi ta’ 
injam li saritlu l‑ħsara11.
07 
Nixfiet aktar frekwenti u severi jaf ‑
fettwaw żoni kbar tal‑Ewropa, tant li 
jikkawżaw skarsezza tal‑ilma u press ‑
joni akbar fuq ir‑riżorsi tal‑ilma. 
Min‑naħa l‑oħra, bosta diżastri kbar ta’ 
għargħar seħħew fl‑Ewropa fl‑aħħar 
ftit snin. Tali diżastri jikkawżaw ukoll 
ħsara fil‑foresti, għalkemm sa punt 
aktar limitat minn nirien, maltem ‑
pati u aġenti bijotiċi, bħall‑insetti 
(eż. ħanfus tal‑qxur tas‑siġar), mard 
jew organiżmi selvaġġi u rigħi mhux 
ikkontrollat12.
11 Introduzzjoni
Il‑politika ta’ żvilupp 
rurali: strument ewlieni 
għall‑protezzjoni 
tal‑foresti tal‑UE
08 
L‑UE għandha storja twila ta’ kontribut 
għall‑protezzjoni tal‑foresti, b’mod 
partikolari fir‑rigward tal‑prevenzjoni 
tan‑nirien. Fil‑perjodu 1986 sal ‑
2002, il‑foresti tal‑UE bbenefikaw 
minn regolamenti speċifiċi ddedikati 
għall‑prevenzjoni tan‑nirien fil‑foresti13 
u mill ‑2000 ‘il hawn, il‑protezzjoni 
tal‑foresti ġiet inkluża fil‑politika ta’ 
żvilupp rurali14.
09 
Il‑politika ta’ ŻR għall‑perjodu ta’ pro ‑
grammazzjoni 2007 ‑13 iffukat fuq tliet 
objettivi fundamentali15 li għandhom 
jintlaħqu permezz ta’ serje ta’ miżuri 
ggruppati, għal kull objettiv, f’“assi 
tematiku” appoġġat finanzjarjament 
permezz tal‑FAEŻR16:
(a) titjib tal‑kompetittività tas‑settur 
tal‑agrikoltura u l‑forestrija 
(l‑Assi 1);
(b) titjib tal‑ambjent u l‑kampanja 
(l‑Assi 2);
(c) titjib tal‑kwalità tal‑ħajja f’żoni 
rurali u inkoraġġiment tad‑diver ‑
sifikazzjoni tal‑attività ekonomika 
(l‑Assi 3).
10 
Fil‑perjodu 2007 ‑13, miżura waħda 
speċifika għall‑forestrija (il‑Miżura 122: 
“Titjib tal‑valur ekonomiku tal‑foresti”) 
kienet koperta mill‑Assi 117 u diversi 
oħrajn mill‑Assi 218.L‑appoġġ taħt iż‑ŻR 
għar‑restawr tal‑potenzjal 
tal‑forestrija 
u l‑introduzzjoni ta’ 
azzjonijiet ta’ prevenzjoni 
(il‑Miżura 226)
11 
Fil‑perjodu 2007 ‑13 l‑appoġġ 
taħt il‑FAEŻR għar‑restawr ta’ 
foresti li saritilhom ħsara minn 
diżastri naturali u nirien, kif ukoll 
għall‑introduzzjoni ta’ azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni, kien disponibbli permezz 
tal‑Miżura 226 “Ir‑restawr tal‑potenzjal 
tal‑forestrija u l‑introduzzjoni ta’ azz ‑
jonijiet ta’ prevenzjoni” taħt l‑Assi 2. 
Din il‑miżura ġiet inkluża fi 58 Pro ‑
gramm ta’ Żvilupp Rurali (PŻR) imfassla 
minn 16 ‑il Stat Membru19.
12 
Fi tmiem l ‑2012, l‑appoġġ totali taħt 
il‑FAEŻR ippjanat għal azzjonijiet 
taħt il‑Miżura 226 kien ta’ madwar 
EUR 1,55 biljun. L‑appoġġ taħt il‑FAEŻR 
ikopri parti mill‑appoġġ pubbliku 
totali mħallas lill‑benefiċjarji mill‑am ‑
ministrazzjoni nazzjonali responsab ‑
bli. Ir‑rata ta’ kofinanzjament taħt 
il‑FAEŻR hija stabbilita f’kull PŻR. 
L‑appoġġ pubbliku totali jista’ jkopri 
sa 100 % tal‑ispejjeż eliġibbli mġarrba 
mill‑benefiċjarji tal‑miżura.għal żvilupp rurali mill‑Fond 
Agrikolu Ewropew għall‑Gwida 
u Garanzija (FAEGG) u jemenda 
u jħassar ċerti Regolamenti 
(ĠU L 160, 26.06.1999, p. 80).
15 L‑Artikolu 4 tar‑Regolament (KE) 
Nru 1698/2005.
16 Għall‑perjodu 2014 ‑20, 
il‑gruppar ta’ miżuri f’assi ġie 
abbandunat. F’dak il‑perjodu kull 
miżura ffinanzjata mill‑FAEŻR se 
jkollha tiġi programmata biex 
b’hekk tikkontribwixxi 
għall‑kisba ta’ wieħed jew aktar 
mis‑sitt “prijoritajiet tal‑Unjoni” li 
ġejjin (l‑Artikolu 5 tar‑Regola ‑
ment (UE) Nru 1305/2013 
tal‑Parlament Ewropew 
u tal‑Kunsill tas ‑
17 ta Diċembru 2013 dwar 
appoġġ għall‑iżvilupp rurali 
mill‑FAEŻR u li jħassar 
ir‑Regolament tal‑Kunsill (KE) 
Nru 1698/2005 (ĠU L 347, 
20.12.2013, p. 487)):
(1) It‑trawwim tat‑trasferiment 
tal‑għarfien u l‑innovazzjoni
(2) Il‑kompetittività tat‑tipi 
kollha ta’ agrikoltura 
u l‑vijabbiltà tal‑azjendi 
agrikoli
(3) L‑organizzazzjoni tal‑katina 
tal‑ikel u l‑ġestjoni tar‑riskju
(4) Ir‑restawr, il‑preservazzjoni 
u t‑tisħiħ tal‑ekosistemi
(5) L‑effiċjenza tar‑riżorsi 
u t‑tranżizzjoni għal 
ekonomija b’livell baxx ta’ 
emissjonijiet ta’ karbonju 
u ekonomija reżistenti 
għat‑tibdil fil‑klima
(6) L‑inklużjoni soċjali, 
it‑tnaqqis tal‑faqar 
u l‑iżvilupp ekonomiku.
17 Din il‑miżura hija s‑suġġett 
tar‑Rapport Speċjali Nru 8/2013 
tal‑Qorti Ewropea tal‑Awdituri 
“Appoġġ għat‑Titjib tal‑valur 
ekonomiku tal‑foresti mill‑Fond 
Agrikolu Ewropew għall‑Iżvilupp 
Rurali” ( http://eca.europa.eu ).
18 Miżuri ta’ forestrija taħt l‑Assi 2: 
221 – L‑ewwel afforestazzjoni ta’ 
art agrikola; 222 – L‑ewwel 
stabbiliment ta’ sistemi ta’ 
agroforestrija fuq art agrikola; 
223 – L‑ewwel afforestazzjoni ta’ 
art mhux agrikola; 224 – Ħlasijiet 
Natura 2000; 225 – Ħlasijiet 
għall‑ambjent tal‑foresta; 
226 – Ir‑restawr tal‑potenzjal 
tal‑forestrija u l‑introduzzjoni ta’ 
azzjonijiet ta’ prevenzjoni; 
227 – Investimenti mhux 
produttivi;.
19 BG, CZ, DK, DE(5), EL, ES(17), 
FR(3), IT(20), CY, LV, LT, HU, AT, PL, 
PT(3), SK.
12 Introduzzjoni
13 
Il‑pagamenti mill‑FAEŻR taħt 
il‑miżura ammontaw għal mad ‑
war EUR 860 miljun mill ‑31.12.2012. 
Il‑biċċa l‑kbira mill‑appoġġ (80 %) 
kienet għal azzjonijiet ta’ prevenzjoni, 
prinċipalment attivitajiet ta’ preven ‑
zjoni tan‑nirien (ara l‑ Anness  I għal 
dettalji dwar l‑allokazzjoni ta’ riżorsi 
finanzjarji għall‑Miżura 226).
14 
Appoġġ finanzjarju pubbliku huwa 
disponibbli kemm għal foresti pri ‑
vati kif ukoll għal dawk pubbliċi, 
billi għall‑Miżura 226 r‑regolamenti 
tal‑UE ma jeskludu l‑ebda tip ta’ 
sjieda. Appoġġ għaż‑ŻR għal azzjoni ‑
jiet ta’ prevenzjoni kontra n‑nirien jista’ jingħata biss għal foresti klas ‑
sifikati mill‑Istati Membri bħala ta’ 
riskju għoli jew medju ta’ nirien 
fil‑foresti, skont il‑pjanijiet tagħhom 
ta’ protezzjoni tal‑foresti u jista’ jkopri 
l‑istabbiliment ta’ infrastrutturi protet ‑
tivi (eż.: mogħdijiet tal‑foresti, linji, 
punti għall‑provvista tal‑ilma, żoni 
mnaddfa u maqtugħa u spazji biex 
iwaqqfu t‑tixrid tan‑nirien), il‑prassi 
preventiv tal‑forestrija (eż.: kontroll 
tal‑veġetazzjoni, tnaqqija, diversifika ‑
zzjoni tal‑istruttura tal‑veġetazzjoni) 
u l‑istabbiliment jew it‑titjib ta’ 
faċilitajiet fissi għall‑monitoraġġ ta’ 
nirien fil‑foresti20. Fil‑każ ta’ spazji biex 
iwaqqfu t‑tixrid tan‑nirien fil‑foresti, 
l‑ispejjeż eliġibbli jistgħu jinkludu, 
lil hinn mill‑ispiża tal‑istabbiliment, 
spejjeż tal‑manutenzjoni sussegwenti 
għaż‑żona kkonċernata.20 L‑Artikolu 48 
tar‑Regolament (KE) 
Nru 1698/2005 u l‑Artikolu 33 
tar‑Regolament (KE) 
Nru 1974/2006.Appoġġ taħt il‑FAEŻR ippjanat taħt il‑Miżura 226 
għall‑perjodu 2007 ‑2013 (EUR miljun)
Sors: Il‑Kummissjoni tal‑UE.Graff 2
0100200300400500600700
Spanja L-Italja Franza
Is-SlovakkjaIl-PolonjaIl-Portugall L-AwstrijaĊipru
Ir-Repubblika ĊekaIl-Bulgarija Il-ĠermanjaIl-LatvjaIl-Litwanja L-UngerijaId-Danimarka 
13 Introduzzjoni
15 
Għal azzjonijiet oħra ta’ prevenzjoni, 
kif ukoll għal azzjonijiet immirati 
lejn ir‑restawr tal‑potenzjal tal‑for ‑
estrija f’foresti li saritilhom il‑ħsara 
minn diżastru naturali jew nirien, 
ir‑regolamenti tal‑UE jeħtieġu li dawn 
għandhom ikunu relatati mad‑diżastri, 
jiġifieri marbuta mal‑okkorrenza jew 
mar‑riskju tal‑okkorrenza ta’ diżastru 
naturali jew nirien iżda li ma jiddefi ‑
nixxu l‑ebda kundizzjoni speċifika ta’ 
eliġibbiltà, bħal livell minimu ta’ riskju.16 
L‑appoġġ taħt l‑iżvilupp rurali għar ‑
“restawr tal‑potenzjal tal‑forestrija 
u l‑introduzzjoni ta’ azzjonijiet ta’ pre ‑
venzjoni” huwa taħt ġestjoni kondiviża 
bejn il‑Kummissjoni u l‑Istati Membri. 
L‑Istati Membri jiżviluppaw Programmi 
ta’ Żvilupp Rurali (PŻR) fil‑livell naz ‑
zjonali jew dak reġjonali. Ladarba 
jiġu approvati mill‑Kummissjoni, 
dawn il‑programmi jiġu implimentati 
mill‑Istati Membri. Ġie stabbilit “Qafas 
Komuni ta’ Monitoraġġ u Evalwazz ‑
joni”, ibbażat fuq indikaturi komuni, 
rapporti annwali ta’ implimentazzjoni 
mill‑Istati Membri kif ukoll tipi differ ‑
enti ta’ evalwazzjonijiet.
14
 Ambitu u approċċ 
tal‑awditjar
17 
L‑objettiv prinċipali tal‑awditu kien li 
jiġi vvalutat jekk il‑miżura ta’ appoġġ 
taħt il‑FAEŻR għar‑restawr tal‑po ‑
tenzjal tal‑forestrija u l‑introduzzjoni 
ta’ azzjonijiet ta’ prevenzjoni ġietx 
immaniġġjata tajjeb u jekk il‑Kummis ‑
sjoni u l‑Istati Membri jistgħux juru li 
l‑appoġġ laħaq l‑objettivi intenzjonati 
tiegħu b’mod kosteffettiv.
18 
L‑awditu ffoka fuq il‑kwistjonijiet li 
ġejjin:
(a) L‑appoġġ kien jimmira 
b’mod xieraq lejn il‑ħtiġijiet 
għall‑prevenzjoni tar‑riskji ta’ 
diżastri naturali u nirien?
(b) L‑operazzjonijiet iffinanzjati kienu 
xierqa għall‑ilħuq tal‑objettivi 
tal‑miżura?
(c) L‑operazzjonijiet iffinanzjati kienu 
kosteffettivi?
(d) L‑għodod ta’ monitoraġġ huma 
adegwati biex jiġu vvalu ‑
tati l‑effiċjenza u l‑effettività 
tal‑miżura?19 
L‑awditu kopra kemm il‑Kummissjoni 
kif ukoll l‑Istati Membri magħżula. 
Fil‑livell tal‑Kummissjoni, ix‑xogħol 
tal‑awditjar kopra t‑tfassil tal‑miżura 
u l‑attivitajiet ta’ ġestjoni tal‑Kum ‑
missjoni, inkluża l‑approvazzjoni 
tal‑PŻR ippreżentati mill‑Istati Membri 
u l‑monitoraġġ tal‑implimentazzjoni 
tal‑miżura. Fil‑livell tal‑Istati Mem ‑
bri, l‑awditu inkluda żjarat lejn 
l‑Awstrija, Franza (Aquitaine), l‑Italja 
(il‑Bażilikata), is‑Slovakkja u Spanja 
(Andalusija). Dawn l‑Istati Membri 
flimkien irrappreżentaw aktar minn 
85 % tan‑nefqa totali ddikjarata 
għall‑Miżura 226 fil ‑31.12.2012.
20 
Ix‑xogħol tal‑awditjar kien jinkludi 
eżami tal‑PŻR, leġiżlazzjoni naz ‑
zjonali jew reġjonali u proċeduri 
amministrattivi kif ukoll intervisti 
mal‑awtoritajiet maniġerjali respon ‑
sabbli fl‑Istati Membri miżjura. Barra 
minn hekk 68 operazzjoni appoġġata 
taħt il‑Miżura 226 ġew awditjati, li 
minnhom 45 fuq il‑post, biex jiġu 
vverifikati l‑effetti tat‑tipi differenti ta’ 
azzjonijiet eliġibbli mwettqa fiż‑żoni 
tal‑foresti kkonċernati (ara l‑ Anness  II 
għad‑dettalji).
15
 Osservazzjonijiet
Parti I ‑ L‑azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni ma kinux 
immirati biżżejjed
21 
Immirar adegwat tal‑azzjonijiet ta’ pre ‑
venzjoni21 jeħtieġ li:
 ο il‑Kummissjoni jkollha ħarsa 
ġenerali lejn ir‑riskji ta’ diżastri 
naturali u ta’ nirien meta tkun 
qed tivvalutata l‑PŻR ippreżentati 
mill‑Istati Membri;
 ο il‑proċess tal‑għażla fil‑livell tal‑Ista ‑
ti Membri jkun allinjat mal‑ħtiġijiet 
identifikati fil‑PŻR;
 ο b’riżultat ta’ dan, l‑iffinanzjar 
jikkoinċidi mal‑oqsma ta’ riskju.
Il‑Kummissjoni ma kellhiex 
ħarsa ġenerali sħiħa lejn 
il‑ħtiġijiet fl‑apparovazzjoni 
tal‑PŻR
L‑ebda definizzjoni komuni ta’ 
foresti f’riskju ta’ nirien
22 
Sakemm skada fl ‑2001, ir‑Regolament 
tal‑Kunsill (KEE) Nru 2158/92, dwar 
il‑protezzjoni tal‑foresti tal‑Komunità 
kontra n‑nirien, stabbilixxa kriterji 
għall‑klassifikazzjoni ta’ żoni tal‑foresti 
bħala ta’ riskju baxx, medju jew għoli ta’ 
nirien. Dak ir‑regolament kien jeħtieġ li 
l‑Istati Membri jistabbilixxu listi ta’ żoni 
klassifikati skont il‑grad ta’ riskju ta’ 
nirien u jibagħtuhom lill‑Kummissjoni 
għall‑approvazzjoni22. Id‑Deċiżjoni 
tal‑Kummissjoni li tistabbilixxi l‑listi 
taż‑żoni tal‑foresti ta’ riskju għoli 
u medju ta’ nirien fil‑Greċja, fi Spanja, fi 
Franza, fl‑Italja u fil‑Portugall23 ilha ma 
tiġi aġġornata mill ‑2001 ‘il hawn u kon ‑
segwentement l‑Istati Membri li daħlu 
fl‑Unjoni fl ‑2004 u wara, ma kinux parti 
minn dan l‑eżerċizzju.23 
Wara l‑iskadenza tar‑regolament im ‑
semmi hawn fuq, id‑dispożizzjonijiet 
tal‑ Artikolu 48 tar‑Regolament (KE) 
Nru 1698/2005 ddikjaraw li azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni kontra n‑nirien iridu 
jkunu relatati ma’ foresti klassifikati 
mill‑Istati Membri bħala f’riskju għolji 
jew medju ta’ nirien fil‑foresti skont 
il‑pjanijiet tagħhom ta’ protezzjoni 
tal‑foresti24.
24 
Fin‑nuqqas ta’ kriterji komuni 
għall‑valutazzjoni tar‑riskji ta’ nir ‑
ien, l‑Istati Membri jwettqu l‑analiżi 
tagħhom tar‑riskji ta’ nirien ibbażata 
fuq il‑metodoloġija tagħhom stess. 
B’riżultat ta’ dan, il‑kriterji użati 
għall‑klassifikazzjoni taż‑żoni tal‑foresti 
bħala ta’ riskju medju jew għoli jvarjaw 
madwar l‑UE.
25 
Is‑Sistema Ewropea tal‑Informazzjoni 
dwar Nirien fil‑Foresti (EFFIS) hija 
database stabbilita mill‑Kummiss ‑
joni, li fiha informazzjoni rilevanti 
għall‑monitoraġġ tal‑okkorrenza u l‑im ‑
patt ta’ nirien fil‑foresti fil‑livell tal‑UE25. 
Id‑data  sservi biex jiġi prodott rapport 
annwali dwar nirien fil‑foresti fl‑Ewropa 
u fil‑pajjiżi ġirien26. Madankollu, mhijiex 
użata għall‑valutazzjoni tal‑analiżijiet 
tar‑riskji ta’ nirien tal‑Istati Membri 
fl‑approvazzjoni tal‑PŻR. Il‑Kummissjoni 
ma toħroġx linji gwida speċifiċi27 dwar 
il‑klassifikazzjoni tar‑riskji ta’ nirien 
sabiex tippromwovi l‑aħjar prattiki 
u tiżgura l‑kumparabbiltà u l‑affidab ‑
biltà tal‑analiżijiet tar‑riskji ta’ nirien 
tal‑Istati Membri.21 Din il‑parti tiffoka fuq azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni li għalihom l‑immirar 
adegwat huwa essenzjali 
għall‑effettività tagħhom. Dawn 
jirrappreżentaw madwar 80 % 
tal‑azzjonijiet iffinanzjati.
22 Kif iddikjarat fl‑Artikolu 2(2) u 2(3) 
tar‑Regolament (KEE) Nru 2158/92 
iż‑żoni biss li jinsabu fil‑Portugall, fi 
Spanja, fil‑Greċja, u f’ċerti reġjuni 
Franċiżi u Taljani fejn ir‑riskju 
permanenti jew ċikliku ta’ nirien 
fil‑foresti jippreżenta theddida serja 
għall‑bilanċ ekoloġiku 
u għas‑sikurezza tal‑persuni 
u l‑prodotti, jew jikkostitwixxi fattur 
li qed iħaffef il‑proċess ta’ 
deżertifikazzjoni ta’ zoni rurali, 
jistgħu jiġu klassifikati bħala żoni ta’ 
riskju għoli. Żoni minbarra dawk 
jistgħu jiġu rikonoxxuti bħala żoni 
ta’ riskju għoli jekk l‑Istat Membru 
jkun ippreżenta talba sostanzjata. 
Żoni fejn ir‑riskju ta’ nirien fil‑foresti 
mhuwiex permanenti jew ċikliku 
iżda jippreżenta theddida sinifikanti 
għall‑ekosistemi tal‑foresti jistgħu 
jiġu klassifikati bħala żoni ta’ riskju 
medju.
23 Id‑Deċiżjoni tal‑Kummissjoni 
Nru 1619/1993 tal ‑24 ta’ Ġunju 1993: 
F’dak iż‑żmien (UE12), 60 miljun 
ettaru ta’ foresti, ekwivalenti għal 
42 % taż‑żona totali tal‑foresti totali 
ta’ dak iż‑żmien kienu ġew 
klassifikati bħala żoni ta’ riskju ta’ 
nirien, prinċipalment fiż‑żona 
Mediterranja.
24 Dan ir‑rekwiżit ma nbidilx 
għall‑perjodu 2014 ‑2020 (ara 
l‑Artikolu 24(2), il‑paragrafu 3 
tar‑ Regolament (UE) 
Nru 1305/2013).
25 L‑informazzjoni dwar il‑foresti 
tal‑UE f’riskju ta’ nirien tiġi 
elaborata abbażi ta’ settijiet 
tad‑ data  fl‑EFFIS bħal periklu 
meteoroloġiku ta’ nirien, inċidenza 
ta’ nirien, perimetri ta’ zoni 
maħruqa u settijiet tad‑ data  dwar 
avvenimenti ta’ nirien ipprovduti 
mill‑pajjiżi, li huma kkompletati 
permezz ta’ informazzjoni anċillari 
oħra dwar il‑firxa ta’ riżorsi 
tal‑foresti bħal mapep tal‑foresti 
taċ‑Ċentru Konġunt tar‑Riċerka jew 
id‑Database tal‑European Corine 
Land Cover. Sa 22 pajjiż Ewropew 
jipprovdu data  fuq bażi volontarja 
kull sena billi l‑ebda regolament 
tal‑UE ma tinforza dan il‑provvedi ‑
ment tad‑ data  wara l ‑2006 (wara 
l‑iskadenza tar‑Regolament (KE) 
Nru 2152/2003 dwar iċ‑Ċentru 
tal‑Foresta (Forest Focus)).
26 Ir‑rapport konġunt tal‑JRC 
u tad‑Direttorat Ġenerali 
għall‑Ambjent, Forest Fires in 
Europe, Middle East and North Africa  
(Nirien fil‑Foresti fl‑Ewropa, fil‑Lvant 
Nofsani u fl‑Afrika ta’ Fuq), 2012.
16 Osservazzjonijiet
27 Fil‑konklużjoni tiegħu dwar 
il‑prevenzjoni tan‑nirien 
fil‑foresti fi ħdan l‑Unjoni 
Ewropea (it ‑ 3010 laqgħa 
tal‑Kunsill Affarijiet Ġenerali 
tas‑26 ta’ April 2010) l‑Kunsill 
stieden lill‑Kummissjoni biex 
tinkludi n‑nirien fil‑foresti 
fil‑prijoritajiet li għandhom 
jiġu indirizzati fil‑ħidma li 
għaddejja dwar l‑iskambju ta’ 
prattika tajba u l‑iżvilupp ta’ 
linji gwida dwar il‑valutazzjoni 
tar‑riskju u l‑immappjar u l‑linji 
gwida dwar standards minimi 
għall‑prevenzjoni tad‑diżastri 
speċifiċi għall‑periklu. Fl‑Istaff 
Working Paper on Risk 
Assessment and Mapping 
Guidelines for Disaster 
Management (Dokument ta’ 
Ħidma tal‑Persunal dwar 
il‑Valutazzjoni tar‑Riskju 
u l‑Linji Gwida dwar 
l‑Immappjar għall‑Ġestjoni 
tad‑Diżastri) (21.12.2010) 
tagħha, il‑Kummissjoni mhijiex 
speċifika fir‑rigward ta’ nirien 
u ma tafferma l‑ebda kriterju 
partikolari ta’ riskju partikolari, 
punt ta’ riferiment jew 
standard, tenfasizza l‑lakuni 
eżistenti fil‑metodoloġiji 
u tispjega li katalogu ta’ 
metodi u standards 
rakkomandati 
għall‑valutazzjonijiet tar‑riskji 
se jiġi żviluppat għal verżjoni 
futura ta’ dawn il‑linji gwida.
28 COM(2013) 659 final.26 
L‑eżempju tas‑Slovakkja juri d‑dis ‑
krepanzi potenzjali li jistgħu jiġu 
identifikat bl‑użu mid‑ data  disponib ‑
bli fl‑EFFIS. Skont is‑sistema naz ‑
zjonali għall‑klassifikazzjoni ta’ żoni 
tal‑foresti skont ir‑riskju ta’ nirien, 
1,8 miljun tat‑total ta’ 2 miljun ettaru 
ta’ art tal‑foresti hija klassifikata bħala 
żona ta’ riskju medju jew għoli ta’ 
nirien fil‑pajjiż. Madankollu, la ċ‑ċifri 
storiċi ta’ nirien fil‑foresti, u lanqas 
id‑database tal‑EFFIS (ara l‑ Graff 3 ) 
ma jappoġġaw perċentwal daqshekk 
għoli ta’ żoni ta’ riskju medju u għoli 
ta’ nirien fil‑pajjiż. Lill‑awdituri 
tal‑Qorti, l‑awtoritajiet Slovakki ma 
pprovdewlhomxx il‑metodu tagħhom 
għall‑klassifikazzjoni jew il‑kriterji 
użati għall‑klassifikazzjoni ta’ żoni 
tal‑foresti taħt il‑livelli varji ta’ riskju ta’ 
nirien.
Il‑Kummissjoni ma għandhiex 
informazzjoni komprensiva 
dwar diżastri naturali oħra li 
jaffettwaw il‑foresti
27 
L‑awditu sab li l‑Kummissjoni ma 
għandhiex informazzjoni komp ‑
rensiva dwar l‑evoluzzjoni storika 
tal‑okkorrenza ta’ diżastri natu ‑
rali u avvenimenti katastrofiċi (għajr 
nirien). L‑ebda analiżi mhija dis ‑
ponibbli għall‑Kummissjoni dwar 
l‑iskala tal‑ħsara għaż‑żoni tal‑foresti 
kkawżata minn diżgrazzji abijotiċi oħra 
(eż nixfiet, tempesti tar‑riħ jew valangi) 
jew diżgrazzji bijotiċi (pesti u mard).28 
Fil‑Komunikazzjoni tagħha dwar 
“Strateġija ġdida tal‑UE għall‑Foresti: 
għall‑foresti u s‑settur ibbażat fuq 
il‑foresti”28, il‑Kummissjoni tirrikonoxxi 
bħala orjentazzjonijiet strateġiċi a) 
l‑“[istabbiliment] tas‑Sistema ta’ In ‑
formazzjoni dwar il‑Foresti tal‑Ewropa 
billi [tinġabar] informazzjoni armoniz ‑
zata madwar l‑Ewropa kollha” u “[jiġu 
integrati] sistemi diversi ta’ informazz ‑
joni (eż. EFFIS) u pjattaformi tad‑ data  
(…)”, b) il‑ħtieġa li “[tiġi allinjata] 
l‑informazzjoni dwar il‑foresti tal‑UE”, 
c) il‑ħtieġa li “[tittejjeb, tiġi mqab ‑
bla u tinqasam] l‑informazzjoni dwar 
il‑foresti (...)” u d) il‑ħtieġa li “[jiġu 
żviluppati] moduli, eż. dwar il‑foresti 
u d‑disturbi naturali bħan‑nirien 
u l‑pestiċidi (pesti)”.
29 
Il‑Kummissjoni ma għandhiex in ‑
formazzjoni komprensiva dwar it‑tipi 
l‑oħra ta’ diżastri naturali li jaffett ‑
waw il‑foresti u konsegwentement 
ma għandhiex ħarsa ġenerali sħiħa 
lejn il‑ħtiġijiet għall‑prevenzjoni 
tad‑diżastri meta tkun qed tivvaluta 
l‑pjanijiet għall‑Miżura 226 proposta 
fil‑PŻR ippreżentati mill‑Istati Membri.
Nuqqasijiet fil‑proċess 
tal‑għażla fil‑livell tal‑Istati 
Membri
30 
L‑awtoritajiet maniġerjali għandhom 
jistabbilixxu prijoritajiet biex jaġixxu 
fiż‑żoni tal‑foresti l‑aktar ta’ valur 
(filwaqt li jieħdu inkunsiderazzjoni 
n‑natura multifunzjonali tal‑foresti, kif 
deskritta fil‑paragrafi 1 u 2) li għalihom 
ir‑riskji sinifikanti potenzjali ġew iden ‑
tifikati qabel. Dan għandu jiġi rifless 
fil‑proċedura tal‑għażla.
17 Osservazzjonijiet
29 Għajr f’Andalusija, fil‑każ 
tal‑appoġġ allokat abbażi ta’ 
sejħiet kompetittivi għal 
proposti ta’ investiment.
30 Ir‑Rapport tal‑EEA Nru 5/2012 
“Protected areas in Europe‑an 
overview” (Żoni protetti 
fl‑Ewropa ‑ ħarsa ġenerali), p. 
70‑79. Il‑komponent terrestri 
tan‑netwerk Natura 2000 
(768 000 km²) ‑ li minnu 46 % 
hija żona tal‑foresti ta’ Natura 
2000 ‑ ikopri bejn wieħed 
u ieħor 17,9 % tat‑territorju 
tal‑art tal‑UE27. Iż‑żona totali 
tal‑foresti fl‑UE27 hija ta’ 
madwar 1,8 miljun km².
31 Huwa magħmul minn Żoni 
Speċjali ta’ Konservazzjoni 
(ŻSK) nominati mill‑Istati 
Membri taħt id‑Direttiva dwar 
il‑Ħabitats, u jinkorpora wkoll 
Żoni ta’ Protezzjoni Speċjali 
(ŻPS) li l‑Istati Membri 
jinnominaw taħt id‑Direttiva 
dwar l‑Għasafar. Natura 2000 
mhuwiex sistema ta’ riżervi 
naturali stretti fejn l‑attivitajiet 
tal‑bniedem kollha huma 
esklużi. Filwaqt li n‑netwerk 
ċertament se jinkludi riżervi 
naturali, il‑biċċa l‑kbira mill‑art 
x’aktarx li tkompli tkun 
proprjetà privata u l‑enfasi se 
tkun fuq l‑iżgurar li l‑ġestjoni 
futura tkun sostenibbli.Nuqqas ta’ proċeduri tal‑għażla 
effettivi…
31 
Fl‑Italja (il‑Bażilikata), il‑fondi dis ‑
ponibbli għall‑implimentazzjoni 
tal‑miżura tqassmu l‑ewwel fost 
l‑assoċjazzjonijiet tal‑muniċipalitajiet 
fi proporzjon mal‑għadd ta’ ħaddiema 
fil‑foresti li jridu jiġu impjegati 
fil‑muniċipalitajiet li ffurmaw kull 
assoċjazzjoni. Wara r‑ripartizz ‑
joni tal‑fondi, l‑assoċjazzjonijiet 
ippreżentaw proġetti u applikazzjoni ‑
jiet għall‑għajnuna li jikkorrispondu 
għall‑fondi diġà allokati lil kull waħda 
minnhom. Imbagħad, il‑proġetti 
u l‑applikazzjonijiet għall‑għajnuna 
għaddew minn proċess formali ta’ 
għażla u ta’ klassifikar, iżda dan ma 
kellu l‑ebda effett prattiku għaliex 
l‑applikazzjonijiet kollha ġew aċċettati 
b’konferma tal‑ammonti ta’ għajnuna 
diġà assenjati.
32 
Barra minn hekk, fir‑rigward tal‑għażla 
taż‑zoni tal‑foresti appoġġati ma 
kien hemm l‑ebda dokumentazzjoni 
li tistipula r‑raġunijiet għall‑għażliet 
li saru jew li tagħmel referenza għal 
livelli partikolari ta’ riskju jew objettivi 
prijoritarji tekniċi oħra (pereżempju: 
ix‑xogħol ippjanat b’dati ta’ skadenza 
speċifiċi fi pjan ta’ ġestjoni tal‑foresti 
muniċipali, il‑ħtieġa li jsiru jew jiġu 
kkompletati operazzjonijiet diġà 
mwettqa f’foresti muniċipali oħra).
33 
Fi Spanja (Andalusija), bosta 
kriterji tal‑għażla ġew definiti 
għall‑Miżura 226. Il‑proċedura 
tal‑għażla ġiet applikata u dokumen ‑
tata fil‑każ ta’ sejħiet kompetittivi għal 
proposti ta’ investiment. B’kuntrast ma’ 
dan, għal azzjonijiet promossi diret ‑
tament mill‑awtoritajiet reġjonali, li 
jirrappreżentaw aktar minn ¾ tal‑in ‑
fiq, il‑kriterji ma kinux prijoritizzaw azzjonijiet abbażi ta’ analiżi tar‑riskju 
speċifika u lanqas ma ġiet dokumen ‑
tata l‑proċedura tal‑għażla.
34 
L‑Awstrija stabbilixxiet sistema ta’ 
assistenza għall‑forestrija. Iż‑żona 
taħt ir‑responsabbiltà ta’ uffiċċju 
għall‑forestrija tad‑distrett lokali hija 
maqsuma fost konsulenti professjonali 
dwar il‑foresti, li huma responsabbli 
għall‑kuntatt dirett ma’ proprjetarji 
u maniġers tal‑foresti. Il‑konsu ‑
lenti jiddeċiedu jekk l‑azzjonijiet 
għall‑forestrija proposti mill‑maniġers 
tal‑foresti jistgħux jiġu appoġġati. 
Din id‑deċiżjoni mhijiex ibbażata 
fuq kriterji tal‑għażla espliċiti u fuq 
evalwazzjoni bil‑miktub tal‑azzjoni 
proposta għall‑forestrija (valutazzjoni 
tal‑ispeċifikazzjonijiet tekniċi, l‑impor ‑
tanza, urġenza, l‑impatt fuq l‑ambjent, 
eċċ.).
… jew kriterji tal‑għażla li ma 
jipprijoritizzawx il‑ħtiġijiet 
ambjentali
35 
L‑azzjoni fiż‑żoni tal‑foresti tal‑UE li 
għandhom l‑akbar valur ambjentali, 
bħal siti Natura 2000, mhux dejjem 
ingħatat prijorità29 (ara l‑ Kaxxa 1 ). 
Huwa stmat li n‑netwerk Natura 2000 
taż‑żoni tal‑foresti jkopri madwar 
20 % taż‑żona totali tal‑foresti 
tal‑UE30. L‑għan tan‑netwerk ta’ 
żoni Natura 2000 huwa li jiżgura 
s‑sopravivenza fuq terminu twil 
tal‑ispeċijiet u l‑ħabitats l‑aktar ta’ 
valur u l‑aktar mhedda tal‑Ewropa31.
18 Osservazzjonijiet
33 Skont ir‑Rapport Annwali 2012 
dwar l‑okkorrenza ta’ aġenti li 
jagħmlu ħsara fil‑foresti 
u l‑pronjosi għas‑sena 
d‑dieħla maħruġ miċ‑Ċentru 
Nazzjonali Slovakk tal‑Foresti.Il‑finanzjament ma kienx 
allinjat mar‑riskji u l‑ħtiġijiet 
identifikati
36 
Il‑finanzjament għandu jkun allinjat 
mar‑riskji identifikati u mmirati lejn 
l‑oqsma li huma l‑aktar fil‑bżonn.
Fis‑Slovakkja u fl‑Awstrija, 
il‑finanzjament ma qabilx 
mar‑riskji identifikati…
37 
Fis‑Slovakkja, l‑allokazzjoni tal‑appoġġ 
finanzjarju taħt il‑Miżura 226 ma 
kinitx konformi mal‑fatturi potenz ‑
jali prinċipali ta’ ħsara għall‑foresti. 
Pereżempju, għalkemm id‑diżgrazzji 
relatati mar‑riħ kienu l‑aktar fat ‑
tur sinifikanti ta’ ħsara għall‑foresti 
fil‑pajjiż (80 %), segwiti mill‑borra 
(12 %) u n‑nixfa b’kolp ta’ sħana (7 %)33, 
l‑ogħla proporzjon ta’ appoġġ pubb ‑
liku taħt il‑Miżura 226 intuża għal azzjonijiet ta’ prevenzjoni tan‑nirien 
fil‑foresti (61 %), prinċipalment 
għall‑finanzjament tal‑kostruzzjoni 
u l‑manutenzjoni ta’ toroq tal‑for ‑
esti li primarjament intużaw ukoll 
għall‑isfruttament tal‑foresti mingħajr 
ma ġiet iġġustifikata r‑rabta partikolari 
mal‑prevenzjoni tan‑niren.
38 
Fl‑Awstrija, minkejja l‑eżistenza 
ta’ pjanijiet ta’ ġestjoni tal‑foresti 
u pjanijiet ta’ żoni ta’ periklu dettal ‑
jati, il‑valutazzjoni kontinwa tar‑riskju 
ta’ protezzjoni tal‑foresti, imwettqa 
mill‑awtoritajiet Awstrijaċi, kellha 
rwol limitat fl‑immirar tal‑għajnuna. 
Ma kien hemm l‑ebda korrelazzjoni 
ċara bejn ir‑riskju bażiku għall‑foresti 
u l‑infiq tal‑baġit. Pereżempju, il‑Bun ‑
desland Salzburg, lit ‑376 elf ettaru 
ta’ foresta tiegħu jikklassifikaw fuq 
l‑iskala ta’ riskju baxx ħafna sa medju, 
ġie allokat kemxejn aktar fondi minn 
Kärnten, li l ‑584 elf ettaru ta’ foresta 
tiegħu jikklassifikaw fuq l‑iskala ta’ 
riskju medju sa għoli ħafna.Prijoritizzar ta’ ħtiġijiet ambjentali fil‑livell tal‑Istati Membri
Għalkemm perċentwal sinifikanti tal‑foresti Slovakki huma klassifikati bħala foresti protetti (inkluż Natura 
2000) li għandhom valur ambjentali għoli, ma kinux ġew prijoritizzati matul il‑proċess tal‑għażla, u dan qed 
jillimita l‑impatt ambjentali potenzjali tal‑Miżura 226.
Fi Franza (Aquitaine), tfasslu azzjonijiet ta’ restawr biex jimmassimizzaw is‑superfiċje ta’ foresta appoġġata 
wara tempesta, mingħajr ma ġew prijoritizzati foresti ta’ valur ambjentali ogħla. Barra minn hekk, ir‑regoli 
reġjonali ma għamlu l‑ebda konċessjoni għall‑aspetti ambjentali tat‑tneħħija ta’ injam, it‑tindif u r‑restawr 
taż‑żoni li saritilhom il‑ħsara32. Pereżempju ma kinux jeħtieġu studji ekoloġiċi f’żoni sensittivi fil‑livell 
tal‑proġetti u ma pprojbixxewx ċerti operazzjonijiet li jaffettwaw il‑protezzjoni tal‑ħamrija bħat‑tneħħija ta’ 
strixxi enormi ta’ art minn buldowżer.
32 Meta mqabbel mar‑reġjun ta’ Aquitaine, ir‑reġjun ta’ Lorraine, li ffinanzja wkoll l‑investiment għar‑restawr ta’ wċuħ tar‑raba’ tal‑foresti li 
saritilhom il‑ħsara fit‑tempesta tal ‑1999, fassal regoli biex jittieħdu inkunsiderazzjoni l‑aspetti ambjentali.Kaxxa 1
19 Osservazzjonijiet
… filwaqt li fl‑Italja 
(il‑Bażilikata) u fi Spanja 
(Andalusija), il‑finanzjament 
ingħata prinċipalment 
għall‑foresti li huma proprjetà 
pubblika, biex jiġu appoġġati 
attivitajiet li jirrikjedu ħafna 
ħaddiema
39 
L‑awditu sab allokazzjoni għolja b’mod 
sproporzjonat ta’ appoġġ għal ċerti 
korpi pubbliċi (awtoritajiet reġjonali 
jew muniċipali) għal operazzjonijiet 
f’foresti li huma proprjetà pubblika 
kif ukoll konċentrazzjoni ta’ fondi 
f’attivitajiet għaljin li jirrikjedu ħafna 
ħaddiema.
40 
Fl‑Italja (il‑Bażilikata), il‑Miżura 226 
ġiet applikata esklussivament għal 
foresti li huma proprjetà muniċipali, 
li jikkostitwixxu biss 30 % tat‑total ta’ 
żoni tal‑foresti tar‑reġjun. Il‑fatt li żona 
tal‑foresti tkun proprjetà muniċipali 
ma jimplikax li ż‑żona inkwistjoni 
tinsab f’riskju akbar ta’ nirien. Fil‑fatt, 
fl‑2012, iż‑żona tal‑foresti affettwata 
minn nirien fil‑Bażilikata kienet żdiedet 
bi 93 % meta mqabbla mal ‑2011, 
u b’231 % meta mqabbla mal‑perjodu 
2009 ‑11. Dawn in‑nirien kienu fil‑biċċa 
l‑kbira seħħew f’żoni ta’ foresti li 
huma proprjetà privata. Il‑limitazzjoni 
tal‑appoġġ għal foresti muniċipali 
kienet minħabba l‑intenzjoni li jiġi 
żgurat l‑impjieg għall‑ħaddiema 
fil‑foresti li kull sena jiġu reklutati għal 
xogħol staġjonali f’foresti li huma pro ‑
prjetà muniċipali (ara l‑paragrafu 31).41 
Fi Spanja (Andalusija), filwaqt li aktar 
minn 70 % tal‑foresti huma f’idejn pri ‑
vati, in‑nefqa taħt il‑miżura għal żoni 
tal‑foresti pubbliċi kienet madwar tliet 
darbiet aktar milli għal dawk privati. La 
l‑PŻR u lanqas l‑evalwazzjoni ex‑ante  
ma pprovdew informazzjoni li kienet 
tiġġustifika d‑distribuzzjoni inugwali 
ta’ riżorsi finanzjarji, filwaqt li l‑isp ‑
jegazzjoni mogħtija mill‑awtoritajiet 
Spanjoli dwar in‑nuqqas ta’ profit ‑
tabbiltà tas‑settur tal‑foresti privati 
tindika ħtieġa għal appoġġ pubbliku.
42 
Barra minn hekk, fl‑istess reġjun, 
fil‑każ tas‑sejħiet kompetittivi għal 
proposti ta’ investiment fl ‑2008, 
l‑appoġġ pubbliku mogħti taħt 
il‑Miżura 226 għat‑tindif ta’ buxxi ‑
jiet u ta’ żoni koperti b’arbuxxelli 
rrappreżentaw sitt darbiet aktar riżorsi 
finanzjarji mill‑ammont totali użat 
fir‑reġjun għal azzjonijiet speċifiċi oħra 
ffinanzjati għall‑prevenzjoni tan‑nirien 
bħall‑ħolqien u l‑manutenzjoni ta’ 
spazji biex iwaqqfu t‑tixrid tan‑nirien, 
jew il‑ħolqien u l‑manutenzjoni ta’ 
punti tal‑ilma. Filwaqt li t‑tindif ta’ 
buxxijiet u ta’ żoni koperti b’arbuxxelli 
għandu effett pożittiv biex wieħed 
ilaħħaq mat‑tixrid tan‑nirien, huma 
attivitajiet għaljin li jirrikjedu ħafna 
ħaddiema. L‑awtoritajiet Spanjoli 
rrikonoxxew li t‑tindif u t‑tnaqqija 
kienu ntużaw f’ħafna żoni fejn il‑ħruq 
ikkontrollat kien ikun ekonomikament 
u ekoloġikament rakkomandabbli. 
Huma ġġustifikaw l‑għażla tagħhom 
min‑nuqqas ta’ persunal b’ħiliet 
u l‑eżistenza ta’ ostakoli legali (ord ‑
nijiet ta’ ħruq amministrattivi dettaljati 
huma meħtieġa) u soċjali, iżda qed 
jippjanaw li jiżviluppaw l‑użu ta’ ħruq 
ikkontrollat fil‑futur qarib.
20 Osservazzjonijiet
34 Ir‑rapport tad‑DĠ Agrikoltura 
u Żvilupp Rurali ta’ Marzu 2009 
dwar l‑implimentazzjoni ta’ 
miżuri ta’ forestrija taħt 
ir‑Regolament (KE) 
Nru 1698/2005 (Report on 
implementation of forestry 
measures under Regulation 
(EC) No 1698/2005) ‘‘… 
Nevertheless, actions related 
to pest management can be 
considered eligible under this 
measure, if linked to a natural 
disaster eg. windfall, floods or 
forest fires’’ (... Madankollu, 
azzjonijiet relatati ma’ ġestjoni 
tal‑pesti jistgħu jitqiesu 
eliġibbli taħt din il‑miżura, jekk 
ikunu marbuta ma’ diżastru 
naturali eż. twaqqigħ mir‑riħ, 
għargħar jew nirien fil‑foresti).Parti II ‑ Instabu 
azzjonijiet li ma kinux 
xierqa biex jintlaħqu 
l‑objettivi tal‑miżura
Min‑natura tagħhom, 
l‑azzjonijiet awditjati 
ġeneralment ikkontrib ‑
wixxew għall‑objettivi 
tal‑Miżura 226, madankollu...
43 
L‑appoġġ taħt il‑Miżura 226 kellu 
jingħata biss għar‑restawr tal‑poten ‑
zjal tal‑forestrija f’foresti li saritilhom 
il‑ħsara minn diżastri naturali u nirien 
u għall‑introduzzjoni ta’ azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni. Minħabba n‑natura 
tagħhom (spazji biex iwaqqfu t‑tixrid 
tan‑nirien, tnaqqija, tindif eċċ.), ħafna 
mill‑azzjonijiet kofinanzjati li ġew 
eżaminati matul l‑awditu ġeneralment 
ikkontribwixxew għall‑objettivi 
tal‑appoġġ. Xi proġetti kienu b’mod 
partikolari rilevanti minħabba n‑natura 
ta’ protezzjoni għolja tagħhom (ara 
l‑Kaxxa  2).... ingħata appoġġ għal xi 
azzjonijiet għall‑forestrija, 
mhux marbuta ma’ diżastri 
naturali
Ġestjoni ta’ pesti u tal‑mard
44 
Azzjonijiet ta’ restawr u ta’ preven ‑
zjoni taħt il‑Miżura 226 għandhom 
ikunu relatati mad‑diżastri, jiġifieri li 
għandhom ikunu marbuta mal‑ok ‑
korrenza jew mar‑riskju ta’ diżastru 
naturali. Ħsara kkawżata minn in ‑
setti/pesti jew mard fis‑sens strett 
tal‑kelma ma titqiesx bħala diżastru 
naturali34. Għal dik ir‑raġuni, azz ‑
jonijiet relatati ma’ ġestjoni tal‑pesti 
normali ma għandhomx ikunu 
eliġibbli għall‑finanzjament sakemm 
it‑tifqigħa ma tkunx konsegwenza ta’ 
diżastru naturali. Fi Spanja (Andalusija) 
u fis‑Slovakkja, azzjonijiet ta’ prevenz ‑
joni relatati mal‑ġestjoni tal‑pesti ġew 
appoġġati taħt il‑Miżura 226, minke ‑
jja li ma kienu marbuta mal‑ebda 
diżastru naturali. Dawn tqiesu eliġibbli 
billi diġà kien hemm tifqigħa ta’ pesti 
fiż‑żona. Madankollu, l‑iskala limitata 
tat‑tifqigħa ma ġġustifikatx l‑eżistenza 
ta’ riskju ta’ diżastru naturali.
Eżempju ta’ prattika tajba (proġetti ta’ valur ambjentali għoli)
Fl‑Awstrija bosta proġetti ġew iffinanzjati għall‑prevenzjoni ta’ valangi f’foresti taħt status ta’ protezzjoni bit ‑ 
twettiq ta’ qtugħ orizzontali ta’ siġar, li wkoll jikkontribwixxi b’mod sinifikanti għall‑protezzjoni ta’ nixxigħat 
tal‑ilma li jagħtu għal sistemi tal‑ilma muniċipali fil‑qrib.Kaxxa 2
21 Osservazzjonijiet
Azzjonijiet trasferiti minn 
miżuri oħra
45 
Fl‑Awstrija l‑azzjonijiet koll ‑
ha inizjalment imnedija taħt 
il‑Miżura 224, “Ħlasijiet Natura 2000”, 
u l‑Miżura 225, “Ħlasijiet għall‑ambjent 
tal‑foresta” ġew fil‑fatt iffinanz ‑
jati taħt il‑Miżura 226. Madankol ‑
lu, il‑Miżura 224 u l‑Miżura 225 
jikkonċernaw azzjonijiet immirati lejn 
il‑manutenzjoni u t‑titjib tal‑funz ‑
jonijiet ambjentali ta’ żoni u formazz ‑
jonijiet tal‑foresti mhux marbuta 
mal‑prevenzjoni tad‑diżastri, filwaqt 
li l‑Miżura 226 tipprevedi biss appoġġ 
relatat mad‑diżastri.  B’mod simili, 
xi proġetti ta’ tħawwil, inizjalment 
ippreżentati taħt il‑Miżura 122 intenz ‑
jonati għat ‑“Titjib tal‑valur ekonomiku 
tal‑foresti” aktar tard ġew approvati 
taħt il‑Miżura 226, mingħajr indika ‑
zzjoni ċara tar‑rabtiet tagħhom ma’ 
kwalunkwe diżastru naturali.
Żieda fl‑għadd ta’ speċijiet ta’ 
siġar
46 
L‑appoġġ taħt il‑Miżura 226 
f’Andalusija kien jinkludi azzjonijiet 
immirati lejn il‑manutenzjoni u t‑titjib 
tal‑ekosistemi ta’ żoni msaġġra 
biż‑żieda tal‑għadd ta’ speċijiet ta’ 
siġar f’żona partikolari fejn ma kien 
hemm l‑ebda deterjorament jew 
telfien ta’ kopertura mis‑siġar bħala 
konsegwenza ta’ diżastru naturali jew 
nirien. Għaldaqstant, f’Andalusija, 
l‑objettiv primarju ta’ dawk l‑azz ‑
jonijiet ma kienx relatat mal‑objettiv 
tal‑Miżura 226.Infrastruttura mibnija ferm 
wara l‑okkorrenza tad‑diżastru 
naturali
47 
Il‑ħżin ta’ injam imxarrab huwa teknika 
li tgħin biex tinżamm il‑kwanlità tal‑in ‑
jam wara l‑qtugħ u b’hekk jottimizza 
l‑prezz tal‑bejgħ. Il‑faċilitajiet tal‑istok ‑
kjar tal‑injam ġew appoġġati fl‑Aw ‑
strija għall‑prevenzjoni ta’ tifqigħat 
ta’ ħanfus tal‑qxur tas‑siġar f’żoni 
tas‑siġar tal‑arżnu affettwata mill‑ok ‑
korrenza ta’ diżastri naturali (tempesti 
tar‑riħ). L‑awditu sab li faċilitajiet bħal 
dawn, li nbnew ħafna wara l‑okkorren ‑
za tad‑diżastru, effettivament intużaw 
għall‑istokkijiet tal‑fagu, li huwa biss 
affettwat marġinalment minn ħanfus 
tal‑qxur tas‑siġar.
Ma setgħux jiġu vverifikati 
r‑rekwiżiti tal‑eliġibbiltà 
ewlenin għal xi tipi ta’ oper ‑
azzjonijiet implimentati
48 
L‑Artikolu 4(1) tar‑Regolament 
(UE) Nru 65/2011 jipprovdi li, bħala 
prinċipju ġenerali ta’ kontroll, 
l‑Istati Membri għandhom jistabbi ‑
lixxu sistema ta’ kontroll li tiżgura li 
l‑kontrolli kollha neċessarji jitwettqu 
għal verifika (verifikazzjoni) effikaċi 
tal‑konformità mat‑termini li taħthom 
jingħata l‑appoġġ. L‑Artikolu 33(2) 
tal‑istess regolament jipprovdi li 
għandu jinżamm rekord għall‑verifika 
(rendikont tal‑entrati) suffiċjenti.
22 Osservazzjonijiet
49 
L‑awditu tal‑Qorti sab id‑dgħufijiet 
sistemiċi stipulati fil‑ Kaxxa 3 . 
Minħabba dawk id‑dgħufijiet, ma 
kienx possibbli li tiġi vverifikata 
l‑konformità mat‑termini li taħthom 
ingħata l‑appoġġ, minħabba nuqqas 
ta’ dokumentazzjoni jew informazzjoni 
li tappoġġa r‑rekwiżiti tal‑eliġibbiltà 
ewlenin.
Ingħata appoġġ għal toroq 
tal‑foresti fejn il‑benefiċċju 
partikolari għall‑prevenzjoni 
tan‑nirien ma ntweriex...
50 
Il‑Miżura 226 appoġġat il‑kostru ‑
zzjoni u l‑manutenzjoni ta’ toroq 
u linji tal‑foresti fi Franza (Aquitaine), 
fl‑Awstrija, fis‑Slovakkja u fi Spanja 
(Andalusija) li ntużaw għall‑estrazzjoni 
tal‑injam u ta’ prodotti oħra tal‑foresti 
(qxur tas‑siġar tas‑sufra) minn foresti 
privati produttivi (ara l‑ Kaxxa 4 ).51 
L‑iskop tal‑Miżura 226 mhuwiex 
il‑ħolqien u l‑manutenzjoni ta’ to ‑
roq tal‑foresti użati prinċipalment 
għall‑estrazzjoni tal‑injam u ta’ prodot ‑
ti oħra tal‑foresti. Għal dawn l‑oper ‑
azzjonijiet, il‑FAEŻR jipprovdi appoġġ 
xieraq taħt l‑Assi I (il‑Miżura 122 
u l‑Miżura 125) li għandu l‑għan li 
jtejjeb il‑kompetittività tas‑settur 
tal‑forestrija. Filwaqt li t‑toroq tal‑for ‑
esti huma meħtieġa għall‑ġlieda 
kontra n‑nirien, il‑Miżura 226 
għandha tevita li tappoġġa proġetti 
li huma prinċipalment motivati 
minn objettivi ekonomiċi, mingħajr 
ma jkollhom benefiċċju partikolari 
għall‑prevenzjoni tan‑nirien. Bosta 
proġetti awditjati (ħamsa mit‑tmienja 
awditjati li jinvolvu t‑toroq f’foresti 
li huma proprjetà privata) ma kinux 
jinkludu ġustifikazzjoni ta’ benefiċċji 
fir‑rigward tal‑objettivi ta’ prevenzjoni 
tan‑nirien, biex b’hekk jiġi żgurat kon ‑
tribut effettiv tal‑appoġġ għal objettivi 
ambjentali.
Eżempji ta’ informazzjoni jew ta’ dokumentazzjoni insuffiċjenti relatati mal‑għoti 
ta’ appoġġ taħt il‑Miżura 226
F’Aquitaine (Franza), kriterju ta’ eliġibbiltà importanti li għandu jiġi vverifikat għall‑applikazzjonijiet kollha 
għall‑għajnuna kienet il‑konformità mal‑livell limitu minimu ta’ ħsara stabbilit mill‑awtoritajiet reġjonali (min ‑
imu 40 %). L‑awditu żvela li ma kien hemm l‑ebda sistema ta’ informazzjoni amministrattiva biex jiġu identifi ‑
kati l‑formazzjonijiet tal‑foresti affettwati mit‑tempesti tar‑riħ tal ‑1999 u l‑livell ta’ ħsara. B’riżultat ta’ dan, ma 
kienx possibbli li tiġi vverifikata l‑preċiżjoni tad‑dikjarazzjonijiet tal‑applikanti.
Fis‑Slovakkja, id‑dokumentazzjoni fil‑fajls tal‑proċess ta’ akkwist pubbliku kienet inkompleta peress li l‑offerta 
rebbieħa biss inżammet fil‑fajl benefiċjarju, iżda mhux l‑offerti telliefa. Dan jirriżulta f’telfien ta’ evidenza dwar 
l‑evalwazzjoni effettiva tal‑offerti.Kaxxa 3
23 Osservazzjonijiet
52 
Fl‑Awstrija, pereżempju, proġett kien 
jikkonċerna l‑kostruzzjoni ta’ triq 
tal‑foresta, li tagħti aċċess għal 25 ha 
ta’ foresti. L‑iskop prinċipali tal‑proġett 
kien il‑ftuħ tal‑foresta għall‑estrazzjoni 
tal‑injam mill‑proprjetarji tagħha. 
Argumenti mressqa fil‑fajls tal‑proġett 
jinkludu l‑mobilizzazzjoni ta’ riżervi 
tal‑foresti mhux użati, iż‑żieda tal‑prof ‑
ittabbiltà tal‑mobilizzazzjoni ta’ injam 
u l‑provvista ta’ magni lokali tas‑serrar.
... u jista’ jkun hemm effetti 
sekondarji ambjentali negat ‑
tivi mingħajr kunsiderazzjoni 
adegwata tal‑kundizzjonijiet 
lokali
53 
Il‑kundizzjonijiet għall‑appoġġ 
tal‑ħolqien u l‑manutenzjoni ta’ 
toroq tal‑foresti taħt il‑Miżura 226 
għandhom isiru ċari, biex b’hekk jiġi 
żgurat kontribut effettiv tal‑appoġġ 
għal objettivi ambjentali. Ir‑regola ‑
menti tal‑UE ma ddefinixxew l‑ebda 
rekwiżit minimu, bħal limitazzjoni 
tal‑aċċess, densità li ma tipperikolax is‑salvagwardja tal‑ekosistemi jew 
ċertifikazzjoni obbligatorja ta’ proġetti 
minn servizzi lokali tat‑tifi tan‑nar, 
biex jiżguraw protezzjoni adegwata 
tal‑ambjent. Skont il ‑“Feasibility Study 
on means of combating forest die ‑
back in the European Union” (Studju 
tal‑Fattibbiltà dwar mezzi biex tiġi 
miġġielda l‑qerda tal‑foresti fl‑Unjoni 
Ewropea” rapport tekniku imħejji 
għad‑DĠ ENV (Diċembru 2007) “road 
construction may contribute to forest 
protection, or may do the opposite (…) 
Networks of forest roads provide ac ‑
cess to forest fires and therefore help 
forest fire fighting. In contradiction 
forest roads can lead to an increased 
fragmentation of forests, de‑stabilising 
ecosystem functions and therefore 
leading to an increased vulnerability 
of forests”. (Il‑kostruzzjoni tat‑toroq 
tista’ tikkontribwixxi għall‑protezzjoni 
tal‑foresti, jew tista’ tagħmel l‑oppost 
(...) In‑netwerks tat‑toroq tal‑foresti 
jipprovdu aċċess għal nirien fil‑for ‑
esti u għalhekk jgħinu fit‑tifi tan‑nar 
fil‑foresti. F’kontradizzjoni ma’ dan, 
it‑toroq tal‑foresti jistgħu jwasslu għal 
frammentazzjoni akbar tal‑foresti, li 
tiddestabbilizza l‑funzjonijiet tal‑eko ‑
sistema u għaldaqstant twassal għal 
vulnerabbiltà akbar tal‑foresti”.Eżempju tal‑użu ekonomiku mit‑toroq tal‑foresti appoġġati mill‑Miżura 226 
(Aquitaine, Franza)Kaxxa 4

24 Osservazzjonijiet
54 
Fis‑Slovakkja, għat‑toroq tal‑foresti 
koperti mill‑operazzjonijiet iffinanzjati 
taħt il‑Miżura 226, il‑PŻR approvati 
mill‑Kummissjoni kienu jipprevedu 
l‑aħjar densità ta’ 20 ‑25 m/ha. L‑awditu 
sab li fil‑verità ġiet appoġġata densità 
sproporzjonatament għolja tat‑toroq 
tal‑foresti,u dan jista’ jkollu impatt 
negattiv fuq l‑istatus ekoloġiku 
tal‑foresti kkonċernati. Pereżempju, 
fl‑2008, benefiċjarju privat, applika 
għal erba’ proġetti relatati mal‑ħolqien 
ta’ toroq ġodda tal‑foresti fl‑azjenda 
tal‑foresti tiegħu35. Qabel l‑investiment 
infrastrutturali, it‑tul tat‑toroq tal‑for ‑
esti fl‑azjenda tal‑foresti tiegħu kien 
marġinali. B’riżultat tal‑investiment, 
inbnew bejn wieħed u ieħor inbnew 
40 km ta’ toroq ġodda tal‑foresti, u dan 
irriżulta f’densità ta’ 36 m/ha tat‑toroq 
tal‑foresti, li hija ogħla mill‑aħjar 
densità ta’ 20 ‑25 m/ha indikata fil‑PŻR. 
Benefiċjarju ieħor bena 3 619 m ta’ 
toroq tal‑foresti fl‑azjenda tal‑foresti 
tiegħu li kellha densità ta’ 24,96 ha, 
u b’hekk kiseb densità ta’ 145 m/ha 
tat‑toroq tal‑foresti, li hija għolja ħafna 
meta mqabbla jew mal‑medja Slovak ‑
ka (bejn wieħed u ieħor 10,6 m/ha) jew 
inkella mal‑aħjar densità ta’ 20 ‑25 m/
ha indikata fil‑PŻR.Parti III ‑ Il‑kosteffettività 
tal‑azzjonijiet iffinanzjati 
ma ġietx żgurata b’mod 
adegwat
Ir‑raġonevolezza tal‑ispejjeż 
mhux dejjem intweriet
55 
L‑Artikolu 24(2)(d) tar‑Regolament 
tal‑Kummissjoni (UE) Nru 65/2011 
li jimplimenta r‑Regolament (KE) 
Nru 1698/2005 dwar proċeduri ta’ kon ‑
troll, jipprevedi li l‑kontrolli ammin ‑
istrattivi fuq l‑applikazzjonijiet għal 
appoġġ għandhom jinkludu l‑verifika 
(verifikazzjoni) tar‑raġonevolezza 
tal‑ispejjeż sottomessi, li għandhom 
jiġu evalwati bl‑użu ta’ sistema ta’ 
evalwazzjoni xierqa, bħal spejjeż ta’ 
referenza, tqabbil ta’ offerti differenti 
jew kumitat ta’ evalwazzjoni.
56 
Defiċjenzi fil‑proċeduri stab ‑
biliti fl‑Awstrija, fis‑Slovakkja 
u fl‑Italja (l‑Bażilikata) affettwaw 
ir‑raġonevolezza tal‑ispejjeż tal‑azz ‑
jonijiet appoġġati (ara l‑ Kaxxa 5 ).35 Il‑foresta totali hija klassifikata 
bħala żona ta’ riskju għoli ta’ 
nirien.
25 Osservazzjonijiet
Eżempji ta’ ġustifikazzjoni insuffiċjenti tal‑ispejjeż standard
Eżempju 1
Fl‑Awstrija, it‑tip ta’ interventi u l‑limiti massimi tagħhom (limiti massimi fissi jew somom f’daqqa għal kull 
ha jew siġra) ġew definiti kull sena. Madankollu, ma kien hemm l‑ebda ġustifikazzjoni jew loġika apparenti 
għall‑istabbiliment ta’ ċerti limiti massimi li ġew modifikati b’mod sinifikanti minn sena għal oħra:
Afforestazzjoni wara diżastri naturali
F’Kärnten, il‑limitu massimu għal afforestazzjoni ta’ foresta deċidwa (>75 % weraq wisgħin) ġie inizjalment 
iffissat f’ammont ta’ EUR 1 800/ha fl ‑2008, filwaqt li mill ‑2009 dan żdied għal EUR 2 500/ha. Fl ‑2010 l‑appoġġ 
għall‑afforestazzjoni kien sa EUR 6 000 euro/ha.
Tnaqqija
Barra minn hekk, f’Kärnten, kien hemm żieda fil‑limitu massimu għat‑tnaqqija minn EUR 300/ha fl ‑
2008 għal EUR 400 euro/ha fl ‑2009 u, fil‑każ ta’ pagamenti ta’ somom f’daqqa fir‑rigward tal‑protezzjoni 
tal‑foresti minn EUR 420/ha għal EUR 560/ha.
Fl‑Awstrija t’Isfel, l‑appoġġ pubbliku għat‑tnaqqija kien EUR 350/ha mill ‑2007 sal ‑2009. Fl ‑2010 dan ġie miżjud 
għal ammont massimu ta’ EUR 750/ha (jekk sostnut b’fatturi) jew EUR 500/ha f’każ ta’ pagamenti ta’ somom 
f’daqqa. Dawn iż‑żewġ ammonti, it‑tnejn li huma reġgħu tnaqqsu għal EUR 350/ha mill ‑2011 ‘il quddiem.
Eżempju 2
L‑ispejjeż standard stipulati fir‑reġjun tal‑Bażilikata kienu b’mod sinifikanti ogħla minn dawk f’reġjuni Taljani 
ġirien oħra għal azzjonijiet ta’ prevenzjoni li kienu l‑istess jew simili kif muri hawn taħt.
Xogħol manwali ta’ tindif
L‑ispiża standard tax‑xogħol manwali ta’ tindif għall‑ħolqien ta’ mogħdijiet b’wisa’ ta’ 1,2 metri fil‑Bażilikata 
kienet EUR 7,81 għal kull metru,; filwaqt li l‑ispiża standard ta’ attività kumparabbli — il‑ħolqien ta’ “mogħdija 
b’wisa’ ta’ metru fi kwalunkwe tip ta’ terren” — fir‑reġjun tal‑Pulja kienet biss EUR 3,58 għal kull metru.
Restawr ta’ mogħdijiet għas‑servizzi
Fir‑rigward tar‑restawr ta’ mogħdijiet għas‑servizz, il‑ħin standard ta’ xogħol kien 35 minuta għal kull metru 
u l‑ispiża standard kienet EUR 6,89 għal kull metru fil‑Bażilikata. Għal attività simili fir‑reġjun tal‑Pulja, il‑ħin 
standard ta’ xogħol kien disa’ minuti (inklużi tliet minuti bi strimmer (tagħmir għall‑qtugħ tal‑ħaxix)) u l‑ispiża 
standard kienet EUR 2,15 għal kull metru. Attività simili ġiet implimentata fir‑reġjun tal‑Kampanja bi spiża ta’ 
EUR 2,77 għal kull metru.Kaxxa 5
26 Osservazzjonijiet
59 
F’ Andalusija, xi azzjonijiet, li 
jirrappreżentaw madwar 13,5 % 
tal‑prezz kuntrattwali totali 
għat‑twettiq ta’ xogħlijiet tal‑fore ‑
strija fi proġett fir‑rigward ta’ foresti 
pubbliċi, ma kinux twettqu. Min‑naħa 
l‑oħra, xi azzjonijiet oħra kienu 
twettqu mill‑kuntrattur bi prezz ħafna 
ogħla minn dak ippjanat fil‑proġett 
tekniku. Peress li l‑ispiża approvata 
totali tal‑proġett ma kinitx inqabżet, 
il‑benefiċjarju ma kien meħtieġ li 
jiġġustifika la n‑nuqqas ta’ eżekuzzjoni 
ta’ ċerti azzjonijiet u lanqas l‑ispiża 
akbar ta’ oħrajn.60 
Fi Franza, għal ċerti interventi 
ta’ restawr u ta’ manutenzjoni, 
il‑benefiċjarji huma meħtieġa 
li jippreżentaw offerta waħda 
biss mal‑applikazzjoni tagħhom. 
Il‑preżentazzjoni ta’ bosta offerti 
kieku tikkontribwixxi għall‑iżgurar li 
tintgħażel l‑aktar offerta ekonomika ‑
ment vantaġġuża.Eżempju ta’ attività għalja ħminħabba l‑użu minn xogħol manwali
Manutenzjoni ta’ toroq tal‑foresti
L‑ispiża totali għall‑manutenzjoni ta’ 7 253,82 metru ta’ triq tal‑foresta fil‑Bażilikata ammontat għal 
EUR 337 665,3236 bi spiża standard ta’ EUR 46,55 għal kull metru.
Għal triq tal‑foresta simili bl‑istess tul fit‑Toskana, ix‑xogħol ta’ manutenzjoni mwettaq bl‑użu kemm minn 
mezzi manwali kif ukoll dawk mekkaniċi jkun jiswa biss EUR 37 828,67 billi l‑ispiża standard f’dak ir‑reġjun hija 
EUR 5,21 għal kull metru.
36 EUR 46,55 għal kull metru.Kaxxa 657 
Fir‑reġjun tal‑Bażilikata l‑attivitajiet 
setgħu twettqu b’mod aktar ekonomi ‑
ku u effiċjenti b’użu akbar minn magni 
(bħal f’reġjuni oħra) aktar milli bl‑użu 
minn ħaddiema. Minħabba l‑użu aktar 
estensiv minn xogħol manwali, f’diversi 
każijiet l‑ispejjeż standard stipulati 
fir‑reġjun tal‑Bażilikata huma ħafna 
ogħla milli f’reġjuni oħra għall‑istess 
attivitajiet jew għal attivitajiet simili 
(ara l‑ Kaxxa 6 ).58 
Fis‑Slovakkja, il‑proġetti kollha huma 
suġġetti għal regoli tal‑akkwist pubb ‑
liku, li għandhom jiżguraw l‑effiċjenza 
fl‑użu minn fondi pubbliċi. L‑awdi ‑
turi nnutaw li ma kien hemm l‑ebda 
evalwazzjoni tar‑raġonevolezza ta’ xi 
waħda mill‑ispejjeż ta’ investiment 
ikklejmjati mill‑benefiċjarji, minkejja li 
l‑proġetti ġew iffinanzjati 100 % minn 
fondi pubbliċi. L‑uniku kontroll formali 
kien li jiġi vverifikat li l‑livell limitu 
stabbilit fil‑proċess ta’ akkwist pubb ‑
liku ma nqabiżx min‑nefqa kklejmjata 
mill‑applikant.
27 Osservazzjonijiet
Sitwazzjonijiet speċifiċi 
li jippreżentaw riskju ta’ 
appoġġ pubbliku eċċessiv
61 
L‑għoti ta’ appoġġ f’każijiet fejn 
il‑ħtieġa tal‑benefiċjarju ma tintweriex 
b’mod ċar (deadweight) idgħajjef 
l‑effiċjenza tal‑appoġġ.
62 
Fl‑Awstrija proġetti diġà kkomple ‑
tati ġew iffinanzjati taħt il‑miżura. 
Ir‑regolament ta’ implimentazzjoni 
nazzjonali daħal fis‑seħħ fil‑bidu tal ‑
2008 u konsegwentement l‑ewwel 
deċiżjonijiet tal‑għoti nħarġu biss 
f’April 2008. Madankollu, benefiċjarji 
potenzjali kienu permessi u mħeġġa 
biex jippreżentaw applikazzjoni ‑
jiet għal appoġġ minn Jannar 2007 
u biex jesegwixxu l‑proġetti b’riskju 
tagħhom stess.  B’kollox, 3 671 klejm 
għall‑appoġġ ġew ippreżentati fl ‑2007, 
li minnhom mill‑anqas 444 proġett 
ġew ikkompletati qabel id‑data 
tad‑deċiżjoni tal‑għoti. Fir‑rigward 
tal‑applikazzjonijiet ippreżentati 
mill ‑2008 ’l quddiem, mill‑anqas 
147 proġett ġew esegwiti qabel 
l‑approvazzjoni tal‑għotja, għalkemm 
ir‑regolament ta’ implimentazzjoni 
fis‑seħħ mill ‑2008 ‘l hawn iddikjara li 
l‑ispejjeż relatati mal‑proġetti, għal 
proġetti taħt il‑Miżura 226, ikunu 
eliġibbli biss mid‑data tad‑deċiżjoni 
tal‑appoġġ. F’dawn is‑sitwazzjonijiet, 
id‑deċiżjonijiet inizjali tal‑benefiċjarji 
għat‑twettiq tal‑proġetti mingħajr 
l‑għajnuna xeħtu dubju dwar il‑ħtieġa 
tagħhom li jirċievu appoġġ pubbliku.63 
Fis‑Slovakkja, żewġ benefiċjarji awd ‑
itjati, li kienu qed jirċievu appoġġ 
għall‑kostruzzjoni ta’ toroq tal‑foresti, 
ikkonfermaw waqt iż‑żjara tal‑awditjar 
fuq il‑post li, kieku, kienu jwettqu 
l‑azzjonijiet anke mingħajr il‑finanzja ‑
ment pubbliku.
64 
Fi Spanja, art prinċipalment agrikola 
(mergħat bis‑siġar, mergħat bl‑arbuxx ‑
elli u bur), li kienet ġiet iddikjarata 
bħala “ettari eliġibbli” bl‑iskop li jiġu 
attivati drittijiet għall‑pagament37u 
identifikata, fis‑sens strett tal‑kelma, 
fis‑sistema Spanjola ta’ identifikazz ‑
joni tal‑ħbula tar‑raba’, kienet ukoll 
eliġibbli għall‑iskop li jingħata appoġġ 
għall‑forestrija taħt il‑Miżura 226. 
Xi benefiċjarji rċevew appoġġ 
għat‑tindif ta’ arbuxxelli u buxxijiet 
taħt il‑Miżura 226, bħala azzjoni ta’ 
prevenzjoni kontra n‑nirien, filwaqt 
li kienu diġà meħtieġa li jżommu 
l‑ħabel art tagħhom bħala art agrikola 
f’kundizzjoni agrikola u ambjentali 
tajba (jiġifieri mnaddaf minn arbuxelli 
u buxxijiet).37 L‑Artikolu 34 tar‑Regolament 
tal‑Kunsill (KE) Nru 73/2009 
tad‑19 ta’ Jannar 2009 li 
jistabbilixxi regoli komuni għal 
skemi ta’ appoġġ dirett 
għall‑bdiewa fi ħdan il‑politika 
agrikola komuni u li 
jistabbilixxi ċerti skemi ta’ 
appoġġ għall‑bdiewa, u li 
jemenda r‑Regolamenti (KE) 
Nru 1290/2005, (KE) 
Nru 247/2006, (KE) Nru 
378/2007 u li jirrevoka 
r‑Regolament (KE) 
Nru 1782/2003 (ĠU L 30, 
31.01.2009, p. 16), jistabbilixxi li 
l‑appoġġ jingħata malli jiġi 
attivat id‑dritt għall‑pagament 
għal kull ettaru eliġibbli. 
“Ettaru eliġibbli” huwa definit 
fl‑istess Artikolu bħala 
“kwalunkwe erja agrikola 
tal‑azjenda... jew, meta l‑erja 
(iż‑żona) tintuża wkoll għal 
attivitajiet mhux agrikoli, 
użata predominatament għal 
attivitajiet agrikoli”.
28 Osservazzjonijiet
Parti IV ‑ L‑għodod ta’ 
monitoraġġ ma 
jippermettux 
lill‑Kummissjoni 
u lill‑Istati Membri 
jivvalutaw b’mod 
adegwat l‑effiċjenza 
u l‑effettività tal‑miżura
65 
Il‑valutazzjoni ta’ jekk il‑Miżura 226 
kinitx effettiva teħtieġ l‑użu minn 
għodod ta’ monitoraġġ u evalwazzjoni 
xierqa, li jippermettu l‑identifikazzjoni 
ta’ titjib meħtieġ biex jiġi massimizzat 
l‑impatt tal‑appoġġ mill‑UE.
L‑għodda ta’ monitoraġġ 
disponibbli
66 
Għall‑perjodu 2007 ‑13, tfassal “Qafas 
Komuni ta’ Monitoraġġ u Evalwazzjo ‑
ni” tfassal f’kooperazzjoni bejn il‑Kum ‑
missjoni u l‑Istati Membri. Il‑progress, 
l‑effiċjenza u l‑effettività tal‑implimen ‑
tazzjoni tal‑PŻR fir‑rigward tal‑objettivi 
tagħhom jitkejlu permezz ta’ indi ‑
katuri relatati mas‑sitwazzjoni bażi, 
l‑eżekuzzjoni finanzjarja, il‑prodotti, 
ir‑riżultati u l‑impatt tal‑programmi38.67 
Il‑Kummissjoni ħarġet linji gwida li 
jistabbilixxu l‑indikaturi komuni tal‑pro ‑
dotti komuni li ġejjin, li huma relatati 
mal‑implimentazzjoni tal‑Miżura 226: 
(a) għadd ta’ azzjonijiet ta’ prevenzjoni 
/ restawr; (b)  żoni appoġġati ta’ foresti 
li saritilhom il‑ħsara u; (c) volum to ‑
tali ta’ investimenti.  Barra minn dawn 
l‑indikaturi tal‑prodotti, l‑indikatur 
tar‑riżultati li ġej ġie definit fis‑CMEF 
għall‑Miżura 226: “area under successful 
land management contributing to the 
improvement of biodiversity, water and 
soil quality, and to mitigating climate 
change” (żona taħt ġestjoni tal‑art 
b’suċċess li tikkontribwixxi għat‑titjib 
tal‑kwalità tal‑bijodiversità, tal‑ilma 
u lta‑ħamrija, u għall‑mitigazzjoni 
tat‑tibdil fil‑klima).
Indikaturi insuffiċjenti 
għall‑kejl tal‑ilħuq 
tal‑objettivi
68 
Għalkemm il‑biċċa l‑kbira mill‑azzjoniji ‑
et iffinanzjati huma ta’ natura preventi ‑
va, l‑indikatur tal‑prodotti stabbilit għal 
azzjonijiet bħal dawn (għadd ta’ azzjoni ‑
jiet ta’ prevenzjoni) kien insuffiċjenti. 
L‑indikatur tal‑prodotti definit bħala 
żoni appoġġati ta’ foresti li saritilhom 
il‑ħsara jirreferi biss għal foresti li 
fil‑fatt saritilhom il‑ħsara minn diżastri, 
għalhekk dan l‑indikatur huwa rilevanti 
biss għal azzjonijiet ta’ restawr.
69 
Fir‑rigward tal‑indikatur tar‑riżultati 
relatat mat‑titjib tal‑kwalità tal‑bijodi ‑
versità, tal‑ilma u tal‑ħamrija u mal‑mit ‑
igazzjoni tat‑tibdil fil‑klima, l‑awditu 
sab li l‑ebda waħda mill‑awtoritajiet 
maniġerjali miżjura ma setgħet tat ‑
tribwixxi r‑riżultat ta’ kull azzjoni 
għall‑aspett wieħed jew l‑ieħor tal‑in ‑
dikatur u, fil‑fatt, xi wħud irrappurtaw 
l‑istess żona totali bħala r‑riżultat mik ‑
sub għal kull aspett tal‑indikatur.38 L‑Artikoli 80 u 81 
tar‑Regolament (KE) 
Nru 1698/2005.
29 Osservazzjonijiet
70 
L‑indikatur tar‑riżultati stab ‑
bilit għall‑perjodu ta’ program ‑
mazzjoni l‑ġdid 2014 ‑2039 (numru 
(għadd) ta’ azjendi agrikoli li 
jipparteċipaw fi skemi ta’ ġestjoni 
tar‑riskji) ma jirrappreżentax titjib 
għall‑evalwazzjoni tal‑effettività 
tal‑appoġġ, u għalhekk id‑dgħufijiet 
identifikati x’aktarx li jippersistu.
L‑evalwazzjonijiet ta’ nofs 
il‑perjodu huma ta’ utilità 
limitata
71 
Il‑programm ta’ żvilupp rurali jiġu 
evalwati fir‑rigward tat‑tħejjija, 
l‑implimentazzjoni u l‑ikkompletar 
tagħhom (evalwazzjonijiet ex ante , ta’ 
nofs it‑terminu u  ex post ). Filwaqt li 
l‑evalwazzjoni ex ante  għandha l‑għan 
li tagħmel l‑aħjar użu mill‑allokazzjoni 
ta’ riżorsi baġitarji u li ttejjeb il‑kwalità 
tal‑programmazzjoni, l‑evalwazz ‑
joni ta’ nofs it‑terminu u dik ex post  
jeżaminaw il‑grad tal‑utilizzazzjoni 
ta’ riżorsi, l‑effettività u l‑effiċjenza 
tal‑programmazzjoni tal‑FAEŻR, 
l‑impatt soċjoekonomiku tiegħu 
u l‑impatt tiegħu fuq il‑prijoritajiet 
tal‑Unjoni. Fir‑rigward tal‑Miżura 226, 
l‑erba’ mistoqsijiet ta’ evalwazzjoni 
definiti fis‑CMEF għall‑perjodu 2007 ‑
13 huma relatati mal‑punt sa fejn 
l‑azzjonijiet appoġġati kkontribwixxew 
għal: a) ir‑restawr tal‑potenzjal tal‑for ‑
estrija (foresti li saritilhom il‑ħsara); b) 
il‑manutenzjoni ta’ foresti (azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni); c) iż‑żieda fil‑ġestjoni 
sostenibbli tal‑art tal‑forestrija u; d) 
it‑titjib tal‑ambjent.72 
L‑awditu sab li, fir‑rigward 
tal‑Miżura 226, l‑informazzjoni 
miksuba mill‑evalwazzjonijiet ta’ 
nofs it‑terminu kienet differenti 
għalkollox u inkompleta. Pereżempju, 
għall‑Bażilikata u Aquitaine l‑evalwatu ‑
ri ma pprovdewx tweġibiet għall‑ebda 
waħda mill‑mistoqsijiet, f’kuntrast ma’ 
Andalusija. Madankollu, għalkemm 
il‑mistoqsijiet kollha twieġbu għal 
Andalusija, ir‑risposti mhux de ‑
jjem kienu utli għall‑valutazzjoni 
tal‑progress tal‑implimentazzjoni 
għaliex l‑istess ċifri (għadd ta’ op ‑
erazzjonijiet u għadd ta’ ha) ġew 
ipprovduti kemm għall‑mistoqsijiet 
relatati mal‑manutenzjoni ta’ foresti kif 
ukoll mal‑ġestjoni sostenibbli tal‑art 
tal‑forestrija.
L‑effettività ta’ azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni ma tkejlitx 
b’mod adegwat
73 
Il‑ħsarat min‑nirien huma kkonċentrati 
fi ftit Stati Membri fir‑reġjun tal‑Med ‑
iterran. Statistika fil‑livell tal‑UE 
turi tnaqqis moderat fiż‑żona totali 
maħruqa fis‑snin reċenti (ara l‑para ‑
grafu 4). Madankollu, ix‑xejra fil‑livell 
tal‑Istati Membri mhix l‑istess (ara 
l‑Graff 3 ).39 Ir‑Regolament ta’ 
Implimentazzjoni 
tal‑Kummissjoni (KE) 
Nru 808/2014 tas ‑
17 ta’ Lulju 2014 li jistabbilixxi 
r‑regoli għall‑applikazzjoni 
tar‑Regolament (UE) 
Nru 1305/2013 tal‑Parlament 
Ewropew u tal‑Kunsill dwar 
appoġġ għall‑iżvilupp rurali 
mill‑Fond Agrikolu Ewropew 
għall‑Iżvilupp Rurali (FAEŻR) 
(ĠU L 227, 31.7.2014, p. 18).
30 Osservazzjonijiet Graff 3Ettari ta’ foresta maħruqa f’pajjiżi b’appoġġ taħt il‑Miżura 226
74 
Il‑biċċa l‑kbira mill‑appoġġ taħt 
il‑FAEŻR taħt il‑Miżura 226 kellha 
l‑għan li tintroduċi azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni, b’mod partiko ‑
lari għall‑prevenzjoni tan‑nirien 
fil‑foresti (ara l‑ Anness I ). Għalkemm 
80 % tal‑fondi tal‑UE jintużaw 
għall‑finanzjament ta’ operazzjonijiet 
ta’ prevenzjoni, l‑effettività ta’ op ‑
erazzjonijiet bħal dawn ma titkejjilx. 
Għaldaqstant, il‑Kummissjoni ma 
għandha l‑ebda statistika biex tik ‑
konferma l‑effettività ta’ azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni tan‑nirien implimentati 
mill‑Istati Membri taħt il‑Miżura 226 
u ma talbet l‑ebda informazzjoni 
ġeografika dwar iż‑żoni fejn l‑attivitaji ‑
et appoġġati ġew implimentati.0200
1004006008001 000
900
700
500
3001 200
1 1001 400
1 300
1993-1999 2000-2006 2007-2012Elf ettaru
Spanja
Il-PortugallL-Italja Franza
Il-BulgarijaIl-Polonja L-UngerijaĊipruIl-LatvjaIl-Ġermanja Is-Slovakkja
Ir-Repubblika ĊekaIl-Litwanja L-AwstrijaId-Danimarka 
Sors:  L‑EFFIS.
31
 Konklużjonijiet 
u rakkomandazzjonijiet
75 
Fil‑perjodu 2007 ‑13, l‑appoġġ mill‑UE 
taħt il‑Miżura 226 ta’ ŻR kellu l‑għan 
li jirrestawra l‑potenzjal tal‑foresti 
f’foresti li saritilhom il‑ħsara minn 
diżastri naturali u nirien, u li jintroduċi 
azzjonijiet xierqa ta’ prevenzjoni. 
Il‑biċċa l‑kbira mill‑appoġġ (80 %) 
kien għal azzjonijiet ta’ prevenz ‑
joni, prinċipalment kontra n‑nirien. 
Il‑Qorti eżaminat jekk l‑appoġġ ġiex 
immaniġġjat tajjeb u jekk il‑Kummis ‑
sjoni u l‑Istati Membri jkunux jistgħu 
juru li l‑appoġġ laħaq l‑objettivi 
intenzjonati tiegħu b’mod kosteffet ‑
tiv. Ġie awditjat kampjun ta’ 68 azz ‑
joni, li minnhom 45 kienu fuq il‑post 
mal‑benefiċjarju finali.
76 
Il‑Qorti tikkonkludi li l‑appoġġ ma 
kienx immaniġġjat tajjeb biżżejjed u li 
l‑Kummissjoni u l‑Istati Membri ma 
jistgħux juru li r‑riżultati intenzjonati 
nkisbu b’mod kosteffettiv.
77 
B’kunsiderazzjoni partikolari tal‑fatt 
li appoġġ bħal dan huwa disponibbli 
fil‑perjodu attwali ta’ programmazz ‑
joni attwali 2014 ‑2040, il‑Qorti tagħmel 
ir‑rakkomandazzjonijiet stipulati hawn 
taħt:L‑azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni ma ġewx 
immirati biżżejjed
78 
Il‑Qorti nnutat li filwaqt li l‑Miżura 226 
timmira lejn foresti f’riskju medju 
sa għoli ta’ nirien, ma hemm l‑ebda 
definizzjoni jew kriterju komuni tal‑UE 
biex dawn jiġu identifikati. Il‑proċeduri 
tal‑għażla fl‑Istati Membri kellhom 
defiċjenzi b’modi differenti u kellhom 
nuqqas ta’ kriterji tal‑għażla espliċiti, 
evalwazzjoni effettiva ta’ azzjonijiet 
proposti jew kienu jittraskuraw xi żoni 
ta’ riskju. L‑objettivi ambjentali ma 
ġewx prijoritizzati biżżejjed fl‑istadju 
tal‑għażla u xi drabi nqabżu matul 
l‑implimentazzjoni (ara l‑paragrafi 21 
sa 42).
Rakkomandazzjoni 1
L‑Istati Membri għandhom:
— Jagħżlu l‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni 
bbażati fuq kriterji espliċiti allinjati 
mal‑ħtiġijiet u wara proċess ta’ eval ‑
wazzjoni bir‑reqqa u dokumentat.
— Isaħħu l‑impatt protettiv ambjen ‑
tali tal‑appoġġ billi jipprijoritizzaw 
l‑azzjonijiet fil‑foresti ambjental ‑
ment huma l‑aktar ta’ valur bħal 
żoni tal‑foresti ta’ Natura 2000.
Il‑Kummissjoni għandha:
— Tivverifika, matul l‑approvazzjoni 
tal‑PŻR tal‑Istati Membri fir‑rigward 
tal‑perjodu 2014 ‑2020, li l‑ħtiġijiet 
għal azzjonijiet ta’ prevenzjoni, 
fiż‑żoni tal‑foresti fejn l‑appoġġ 
pubbliku huwa previst, huma 
deskritti u ġġustifikati b’mod 
adegwat.
— Tistipula kriterji bażiċi komuni 
biex tiddistingwi żoni tal‑foresti li 
għandhom jiġu klassifikati bħala 
ta’ riskju baxx, medju jew għoli ta’ 
nirien40 L‑Artikolu 24 tar‑Regolament 
(KE) Nru 1305/2013.
32 Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
Instabu azzjonijiet li ma 
kinux xierqa biex 
jintlaħqu l‑objettivi 
tal‑Miżura
79 
Minkejja li, minħabba n‑natura 
tagħhom (spazji biex iwaqqfu t‑tixrid 
tan‑nirien, tnaqqija, tindif eċċ.), ħafna 
mill‑azzjonijiet kofinanzjati li ġew 
eżaminati, ġeneralment ikkontribwixx ‑
ew għall‑objettivi tal‑appoġġ, il‑Qorti 
sabet każijiet mhux relatati ma’ diżastri 
naturali jew nirien, iżda motivati minn 
objettivi ekonomiċi jew ambjentali 
oħra. Għal xi tipi ta’ operazzjonijiet 
implimentati, ir‑rekwiżiti tal‑eliġibbiltà 
ewlenin ma setgħux jiġu vverifikati 
minħabba nuqqas ta’ dokumentazzjo ‑
ni. Il‑Qorti sabet ukoll każijiet ta’ toroq 
tal‑foresti użati għall‑isfruttament 
ekonomiku tal‑foresti fejn il‑benefiċċju 
partikolari għall‑prevenzjoni tan‑nirien 
ma ntweriex. Id‑densità għolja tat‑to ‑
roq mibnija jista’ wkoll ikollha effetti 
ambjentali negattivi (ara l‑paragrafi 43 
sa 54).
Rakkomandazzjoni 2
L‑Istati Membri għandhom:
— Jiżguraw li jiġu appoġġati biss 
azzjonijiet marbuta ma’ diżastri 
naturali jew ma’ nar u
— Jistabbilixxu sistema ta’ kontroll 
li tista’ tiżgura l‑verifikazzjoni ef ‑
fettiva ta’ konformità mat‑termini 
li taħthom jingħata l‑appoġġ, 
u ż‑żamma ta’ dokumenti jew 
informazzjoni xierqa.— Jagħtu attenzjoni akbar lill‑kun ‑
siderazzjonijiet ambjentali relatati 
mal‑azzjonijiet appoġġati, b’mod 
partikolari billi jistabbilixxu salvag ‑
wardji xierqa għall‑prevenzjoni ta’ 
kontroeffetti ambjentali.
Il‑Kummissjoni għandha:
— Tivverifika li l‑Istati Membri jkunu 
stabbilixxew sistema bħal din.
— Tikkjarifika r‑rekwiżiti 
għall‑azzjonijiet li għandhom jiġu 
appoġġati taħt il‑Miżura 226 biex 
jiġi żgurat li jikkontribwixxu b’mod 
sinifikanti għall‑prevenzjoni ta’ 
nirien u diżastri naturali, b’mod 
partikolari meta jkunu jagħmlu 
parti minn attività ekonomika prof ‑
ittabbli u fis‑sens strett tal‑kelma 
jkunu jistgħu wkoll jiġu ffinanzjati 
taħt l‑Assi 1.
Il‑kosteffettività 
tal‑azzjonijiet iffinanzjati 
ma ġietx żgurata b’mod 
adegwat
80 
Fir‑rigward tal‑ispejjeż tal‑azzjonijiet 
appoġġati, il‑Qorti sabet każijiet fejn 
il‑limitu massimu ta’ appoġġ pubbliku 
ħafna drabi ġie modifikat mingħajr 
ġustifikazzjoni, fejn l‑ispejjeż standard 
f’reġjun kienu ogħla b’mod sinifikanti 
milli f’ieħor għal azzjonijiet simili u fejn 
ix‑xogħol manwali ġie prijoritizzat ak ‑
tar mill‑użu minn magni, u dan irriżulta 
fi spejjeż ogħla. Kien hemm ukoll 
sitwazzjonijiet li jippreżentaw riskji ta’ 
appoġġ pubbliku eċċessiv meta kienu 
ntgħażlu proġetti diġà kkompletati, 
fejn il‑benefiċjarji setgħu jiffinanz ‑
jaw operazzjonijiet waħidhom u fejn 
l‑appoġġ mar għal ħbula ta’ art agrikoli 
(ara l‑paragrafi 55 sa 64).
33 Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
Rakkomandazzjoni 3
L‑Istati Membri għandhom:
— Jiżguraw li l‑ispejjeż standard stab ‑
biliti għall‑azzjonijiet appoġġati 
jkunu raġonevoli.
— Jiġġustifikaw il‑limitu massimu 
ta’ appoġġ  — u kwalunkwe bidla 
fih — abbażi tal‑ispejjeż normal ‑
ment imġarrba mill‑benefiċjarji.
— Jeħtieġu mill‑benefiċjarji li dawn 
juru b’mod ċar il‑ħtieġa tagħhom 
għall‑appoġġ taħt il‑Miżura 226.
L‑għodod ta’ monitoraġġ 
ma jippermettux 
lill‑Kummissjoni 
u lill‑Istati Membri 
jivvalutaw b’mod 
adegwat l‑effiċjenza 
u l‑effettività tal‑miżura
81 
B’mod partikolari, l‑indikaturi tal‑pre ‑
stazzjoni stabbiliti fis‑CMEF kienu 
insuffiċjenti u l‑evalwazzjonijiet 
disponibbli kienu ta’ utilità limitata. Ma 
kienx possibbli li jinsiltu konklużjonijiet dwar l‑effettività tal‑azzjonijiet ta’ 
prevenzjoni għaliex din l‑effettività 
ma kinitx tkejlet (ara l‑paragrafi 65 
sa 74). Id‑dgħufijiet identifikati x’aktarx 
li jippersistu fil‑perjodu 2014 ‑20 
peress li l‑għodod ta’ monitoraġġ 
il‑ġodda proposti ma tejbux il‑qafas 
ta’ monitoraġġ għal dan l‑appoġġ 
speċifiku.
Rakkomandazzjoni 4
L‑Istati Membri għandhom:
— Jirrappurtaw dwar l‑effetti tal‑azz ‑
jonijiet imwettqa f’termini ta’ tnaq ‑
qis fl‑għadd ta’ nirien/jew diżastri 
naturali u taż‑żona li saritilha 
l‑ħsara.
Il‑Kummissjoni għandha:
—  Ittejjeb il‑monitoraġġ tagħha 
tal‑miżura biex tiżgura li l‑Istati 
Membri jimplimentawha 
f’konformità mal‑objettivi speċifiċi 
stabbiliti.
Dan ir‑Rapport ġie adottat mill‑Awla I, immexxija mis‑Sinjura Rasa BUDBERGYTĖ, 
Membru tal‑Qorti tal‑Awdituri, fil‑Lussemburgu fil‑laqgħa tagħha 
tas‑17 ta’ Diċembru 2014.
 Għall‑Qorti tal‑Awdituri
 Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
 President

34
 Annessi Anness IAllokazzjonijiet ta’ riżorsi finanzjarji għall‑miżura 226
(EUR)
Nefqa pubblika ppjanata 
matul il-perjodu 2007-13 
(l-ewwel PŻR)Eżekuzzjoni Finanz -
jarja tan-Nefqa Pubblika 
fil-31.12.2012Għadd ta’ azzjonijiet 
appoġġatiEżekuzzjoni Finanzjarja taħt il-FAEŻR 
(għal applikazzjonijiet ĠODDA fil-
perjodu ta’ programmazzjoni 2007-13)
Stati 
MembriKon -
tribuzzjoni 
mill-FAEŻR 
taħt il-
Miżura 226Total 
tan-nefqa 
pubblika 
taħt il-
Miżura 226Pagamenti 
mill-FAEŻRTotal tal-
Pagamenti 
pubbliċiPrevenzjoni RestawrPrevenz -
joni - Paga -
mentiRestawr  - 
PagamentiTotal tal-
Pagamenti 
mill-FAEŻR
Il-Bulgarija 24 224 29 541 544 664 37 29 244 300 544
Ir-Repubb -
lika Ċeka22 379 28 017 11 068 13 835 47 264 3 189 7 879 11 068
Id-Danima -
rka3 692 6 712 3 792 6 895 0 0 0 0 0
Il-Ġermanja 11 005 14 239 11 082 13 852 717 308 9 112 1 970 11 082
Il-Greċja 136 082 179 996 0 0 0 0 0 0 0
Spanja 468  573 789 950 342 441 543 633 18 666 1 223 275 944 25 486 301 430
Franza 257 364 467 498 154 768 283 910 455 5 656 7 153 40 010 47 163
L-Italja 233 655 431 691 143 722 252 069 1 716 261 131 141 9 725 140 866
Ċipru 2 250 4 500 1 336 2 671 86 30 962 373 1 336
Il-Latvja 12 974 16 218 1 676 2 104 13 248 1 091 584 1 675
Il-Litwanja 12 000 15 000 8 510 10 637 28 167 6 215 2 295 8 510
L-Ungerija 8 251 10 736 1 084 1 392 0 4 105 0 1 084 1 084
L-Awstrija 40 934 81 932 40 959 83 018 12 683 3 842 28 866 8 180 37 046
Il-Polonja 112 000 140 000 31 121 38 901 74 169 19 424 5 158 24 582
Il-Portugall 119 313 146 077 19 012 21 502 237 70 14 684 4 328 19 012
Is-Slovakkja 88 281 111 354 89 844 113 396 179 186 57 104 32 740 89 844
TOTAL 1 552 977 2 473 463 860  958 1 388 480 34 938 16 558 555  129 140  113 695  242
35 Annessi Anness IILista ta’ operazzjonijiet eżaminati
Stat 
MembruNumru 
tal-oper -
azzjoniNatura tal-operazzjoni Tip ta’ interventTotal tan-
nefqa pubb -
lika (EUR)Total tal-
kontribuzzjoni 
mill-FAEŻR 
(EUR)Żjara fuq 
il-post
ES 1 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, pjan 
f’każ ta’ nirien 4 464,30 3 348,23 Iva
ES 2 Prevenzjoni Tnaqqija, manutenzjoni ta’ korsiji 641 768,30 4 8 2 437, 8 5 Iva
ES 3 Restawr Tindif, riforestazzjoni 13 013,61 9 782,18 Iva
ES 4 Restawr Tindif, tnaqqija 499 443,40 374 582,55 Iva
ES 5 Restawr Tnaqqija, manutenzjoni ta’ korsiji 951 688,65 713 766,49 Iva
ES 6 Prevenzjoni Azzjonijiet ta’ prevenzjoni 51 488,59 38 871,67 Le
ES 7 Prevenzjoni u RestawrTnaqqija, tindif, manutenzjoni ta’ linji tal-
foresti, densifikazzjoni2 262 163,20 1 741 226,39 Le
ES 8 Prevenzjoni u RestawrTnaqqija, tindif, riforestazzjoni, kostruzz -
joni u manutenzjoni ta’ korsiji1 038  834,14 784 763,11 Le
ES 9 Prevenzjoni Tnaqqija,tindif 1 750  955,95 1 313 216,96 Le
ES 10 Restawr Tnaqqija,tindif 60 236,19 45 17 7,14 Le
ES 11 Restawr Tindif 209 115,15 165 631,35 Le
ES 12 PrevenzjoniKostruzzjoni u manutenzjoni ta’ spazji biex 
iwaqqfu t-tixrid tan-nirien 278,78 225,00 Le
ES 13 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, pjan 
f’każ ta’ nirien34 323,01 33 750,00 Le
ES 14 Restawr Manutenzjoni ta’ toroq u korsiji tal-foresti 297 550,92 276 095,98 Le
ES 15 Prevenzjoni u Restawr Tnaqqija, tindif u riforestazzjoni 1 712  450,99 1 314  688,73 Le
FR 1 Prevenzjoni tar-riskju Tindif, restawr 5 368,00 9 760,00 Le
FR 2 Prevenzjoni tar-riskju Aċċess 44 791,12 81 438,40 Le
FR 3 Prevenzjoni tar-riskju Infrastruttura 140 768,62 255 942,96 Iva
FR 4 Restawr tal-ħsara Tindif, restawr 113 979,04 207 234,62 Iva
FR 5 Restawr tal-ħsara Tindif, restawr 178 750,88 325 001,60 Iva
FR 6 Restawr tal-ħsara Restawr 4 121,85 7 494,28 Iva
FR 7 Restawr tal-ħsara Tindif, restawr 11 035,20 20 064,00 Iva
FR 8 Restawr tal-ħsara Tindif, restawr 14 331,68 26 0 5 7, 6 0 Iva
FR 9 Restawr tal-ħsara Tindif 63 490,90 115 438,00 Le
FR 10 Restawr tal-ħsara Tindif, restawr 34 342,00 62 440,00 Le
FR 11 Restawr tal-ħsara Tindif, restawr 18 182,15 33 058,46 Le
36 Annessi Anness IIStat 
MembruNumru 
tal-oper -
azzjoniNatura tal-operazzjoni Tip ta’ interventTotal tan-
nefqa pubb -
lika (EUR)Total tal-
kontribuzzjoni 
mill-FAEŻR 
(EUR)Żjara fuq 
il-post
IT 1 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif1 192 999,59 685 974,76 Iva
IT 2 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 1 034 691,15 594 947 ,41 Iva
IT 3 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 1 042 459,99 599 414,50 Iva
IT 4 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif816 808,12 469 664,67 Iva
IT 5 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 407 399,34 234 254,62 Iva
IT 6 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 394 524,99 226 851,87 Iva
IT 7 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 405 571,49 233 203,61 Iva
IT 8 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif1 244 483,70 715 578,13 Iva
IT 9 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 62 5 927,12 359 908,09 Iva
IT 10 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif616 179,62 354 303,28 Iva
IT 11 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif1 378  702,24 792 753,79 Iva
IT 12 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 706 745,31 406  378,55 Iva
IT 13 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 1 002 850,95 576 639,30 Iva
IT 14 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 900 440,30 517 753,17 Iva
IT 15 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif998 533,36 574 156,68 Iva
IT 16 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif499 266,68 287 078,34 Iva
IT 17 Prevenzjoni Spazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, linji 608 695,65 350 000,00 Iva
IT 18 PrevenzjoniSpazji biex iwaqqfu t-tixrid tan-nirien, 
linji, tindif583 960,24 335 777 ,14 Iva
AT 1 Restawr Tindif ta’ foresti wara diżastru 33 800,00 16 413,00 Iva
AT 2 Prevenzjoni Tnaqqija 5 840,00 3 041,00 Iva
AT 3 Restawr Tħawwil 9 001,00 4 371,00 Iva
AT 4 Natura 2000 Siġar ambjentalment ta’ valur 5 080,00 2 646,00 Iva
AT 5 PrevenzjoniQtugħ orizzontali, estrazzjoni permezz ta’ 
kejbil29 029,00 15 118,00 Iva
AT 6 Restawr Estrazzjoni permezz ta’ kejbil 17 058,00 8 283,00 Iva
AT 7 Restawr Estrazzjoni permezz ta’ kejbil 18 500,00 9 008,00 Iva
AT 8 Restawr Estrazzjoni permezz ta’ kejbil 115 883,00 56 273,00 Iva
AT 9 PrevenzjoniEstrazzjoni permezz ta’ kejbil, tħejjija, 
tħawwil, tnaqqija123 698,00 61 994,00 Iva
AT 10 PrevenzjoniEstrazzjoni permezz ta’ kejbil, tħejjija, 
tħawwil, tnaqqija98 538,00 48 250,00 Iva
37 Annessi Anness IIStat 
MembruNumru 
tal-oper -
azzjoniNatura tal-operazzjoni Tip ta’ interventTotal tan-
nefqa pubb -
lika (EUR)Total tal-
kontribuzzjoni 
mill-FAEŻR 
(EUR)Żjara fuq 
il-post
AT 11 Prevenzjoni Kontroll ta’ ħanfus tal-qxur tas-siġar 684  810,00 333 434,00 Le
AT 12 Prevenzjoni Triq tal-foresti 142 415,00 69 342,00 Le
AT 13 PrevenzjoniTiswija ta’ foresta ta’ protezzjoni, preven -
zjoni ta’ valangi, estrazzjoni permezz ta’ 
kejbil, tħawwil eċċ.128 062,00 62 250,00 Le
SK 1 PrevenzjoniInfrastruttura, triq tal-foresti, ġibjun tal-
ilma, monitoraġġ503 619,00 402 895,00 Iva
SK 2 Prevenzjoni Infrastruttura, triq tal-foresti 404  885,00 222 687 ,00 Iva
SK 3 PrevenzjoniInfrastruttura, triq tal-foresti, ġibjun 
tal-ilma903 141,00 722 513,00 Iva
SK 4 Restawr Tfigħ tal-ġir mill-ajru u fertilizzazzjoni 633 904,00 507 123,00 Iva
SK 5 Restawr Riforestazzjoni 204 132,00 163 305,00 Iva
SK 6 Prevenzjoni Infrastruttura, triq tal-foresti 778 136,00 622 509,00 Iva
SK 7 Prevenzjoni Infrastruttura, triq tal-foresti 79 689,00 63 751,00 Le
SK 8 PrevenzjoniTindif u manutenzjoni tal-istrixxa tat-tifi 
tan-nar371 433,00 297 146,00 Le
SK 9 PrevenzjoniInfrastruttura, triq tal-foresti; miżuri 
kurattivi oħra5 0 4 97 7, 0 0 403 982,00 Le
SK 10 Restawr Riforestazzjoni, triq tal-foresti 1 495 292,00 1 196 234,00 Le
SK 11 Restawr Riforestazzjoni 153 271,00 12 2 617, 0 0 Le
38
Fir‑rigward tal‑perjodu ta’ programmazzjoni ġdid, 
il‑Kummissjoni analizzat is‑sitwazzjoni fis‑settur 
tal‑foresti fid‑Dokument ta’ Ħidma tal‑Persunal 
tal‑Kummissjoni tal ‑2013, li kien jifforma anness 
mal‑Komunikazzjoni mill‑Kummissjoni lill‑Par ‑
lament Ewropew, lill‑Kunsill, lill‑Kumitat Ekono ‑
miku u Soċjali Ewropew u lill‑Kumitat tar‑Reġjuni: 
“Strateġija ġdida tal‑UE għall‑Foresti: għall‑foresti 
u għas‑settur ibbażat fuq il‑foresti”.3
VI
Bħala parti minn prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli 
tal‑foresti, toroq tal‑foresti (jew investimenti oħra) 
mibnija primarjament għal skopijiet ta’ prevenzjoni 
kontra n‑nirien, jistgħu jintużaw ukoll għal azz ‑
jonijiet preventivi kontra riskji oħrajn kif ukoll għal 
xogħlijiet ta’ restawr u rimedju, rikreazzjoni jew 
skopijiet ekonomiċi. Il‑ħolqien ta’ netwerk xieraq 
tat‑toroq tal‑foresti mhux biss jikkontribwixxi għal 
protezzjoni aħjar tal‑foresti kontra nirien, imma 
wkoll għal valutazzjoni ekonomika sostenibbli 
tar‑riżorsi forestali f’ħafna reġjuni. Ta’ spiss, dawn 
l‑azzjonijiet jeħtieġu li jsiru sabiex jiġi evitat telf 
komplet ta’ interess soċjoekonomiku ta’ żoni ta’ 
foresti li jistgħu jwasslu biex dawn jiġu abbandunati 
u, fl‑aħħar mill‑aħħar, għal żieda fir‑riskju ta’ nar.
Rigward il‑perjodu l‑ġdid ta’ programmazzjoni, 
tħejjew dokumenti ta’ gwida sabiex jiġi żgurat li 
l‑Istati Membri / ir‑Reġjuni jużaw il‑miżura b’mod 
korrett. Barra minn hekk, l‑Istati Membri / ir‑Reġjuni 
jridu jispeċifikaw il‑ħtiġijiet u r‑raġunijiet tagħhom 
aħjar, jekk jixtiequ jespandu d‑densità tas‑sistemi 
tat‑toroq tagħhom.
3  COM(2013) 659 finali: http://ec.europa.eu/agriculture/forest/
strategy/index_en.htmSommarju Eżekuttiv
IV
Il‑Kummissjoni tqis li b’mod ġenerali l‑miżuri ta’ 
prevenzjoni tal‑foresti kkontribwew għall‑objettivi 
tal‑programmi għall‑iżvilupp rurali. Inkisbu riżultati 
konkreti u seħħew inqas okkorrenzi ta’ nar. Barra 
minn hekk, ittieħdu tagħlimiet li se jiġu applikati 
b’rabta mal‑perjodu 2014 ‑2020, speċjalment fir‑rig ‑
ward tal‑kamp ta’ applikazzjoni tal‑miżura u gwida 
mtejba.
V
Ir‑Regolament dwar l‑Iżvilupp Rurali1 jipprovdi li 
l‑azzjonijiet preventivi kontra n‑nirien għandhom 
ikopru ż‑żoni li l‑Istati Membri jikklassifikaw bħala 
żoni ta’ riskju ta’ nirien għoli jew medju skont 
il‑pjanijiet tagħhom ta’ protezzjoni. Dawn il‑pjani ‑
jiet ta’ protezzjoni tal‑foresta u l‑programmi naz ‑
zjonali jew subnazzjonali jew strumenti ekwivalenti 
tal‑Istati Membri pprovdew bażi xierqa biex ikunu 
missielta u prijoritizzati matul l‑għażla.
Il‑Kummissjoni analizzat is‑sitwazzjoni fis‑set ‑
tur tal‑foresti inkluż aspetti ta’ prevenzjoni 
u monitoraġġ tal‑foresti fid‑Dokument ta’ 
Ħidma tal‑Persunal tal‑Kummissjoni tal ‑2005, li 
kien jifforma anness mal‑Komunikazzjoni dwar 
l‑implimentazzjoni tal‑Istrateġija tal‑Forestrija 
tal‑UE2. Ir‑Regolament dwar l‑Iżvilupp Rurali 
talab sbiex il‑miżuri forestali jikkontribwixxu 
għall‑implimentazzjoni tal‑Istrateġija tal‑Forestrija 
tal‑Komunità. L‑Istrateġija tal‑Forestrija msemmija 
hawn fuq tkopri l‑aspetti ekonomiċi, ambjentali 
u soċjali ta’ ġestjoni sostenibbli tal‑foresti.
1  Ir‑Regolament tal ‑Kunsill (KE) Nru 1698/2005)
2  Co mmission staff working document ‑ Annex to 
the Communication on the implementation of 
the EU Forestry Strategy {COM(2005) 84 final} /* 
SEC/2005/0333 */ http://ec.europa.eu/agriculture/
forest/1998 ‑strategy ‑2006 ‑action ‑plan/sec ‑2005 ‑333_en.pdfRisposta  
tal‑Kummissjoni
Risposta tal ‑Kummissjoni 39
IX L‑ewwel inċiż (c)
Il‑Kummissjoni tikkunsidra li r‑Regolament 
tal‑Iżvilupp Rurali l‑ġdid jinkludi miżura riveduta 
dwar il‑protezzjoni u l‑irkupru tal‑foresti. Il‑miżura 
l‑ġdida tista’ tipprovdi appoġġ għal azzjonijiet li 
jirrigwardaw il‑prevenzjoni u r‑restawr tal‑ħsara 
lill‑foresti minn nirien tal‑foresti u diżastri naturali 
u avvenimenti katastrofiċi u tista’ tipprovdi wkoll 
appoġġ għal azzjonijiet preventivi li jikkonċernaw 
organiżmi li jagħmlu ħsara u mard bil‑kundizzjoni 
li r‑riskju li jseħħ diżastru rilevanti jkun appoġġat 
b’evidenza xjentifika u rikonoxxut minn organiz ‑
zazzjonijiet xjentifiċi pubbliċi.
IX L‑ewwel inċiż (e)
Għadd ta’ salvagwardji ambjentali huma diġà 
disponibbli fir‑rigward tal‑azzjonijiet appoġġjati. 
Pereżempju f’Natura 2000 is‑sistema ta’ protezz ‑
joni skont l‑Artikolu 6.2 u 6.3 tad‑Direttiva dwar 
il‑Ħabitats4 tiggarantixxi li kwalunkwe deterjora ‑
ment sinifikanti ta’ dawn iż‑żoni qed jiġi evitat. 
F’oqsma oħra, valutazzjonijiet tal‑impatt ambjentali 
se jikkontribwixxu wkoll għall‑prevenzjoni ta’ kon ‑
troeffetti ambjentali. Fl‑aħħar nett, għall‑azzjonijiet 
kollha li għandhom jiġu kofinanzjati mill‑fondi 
tal‑UE,jista’ jkun meħtieġ mill‑awtoritajiet nazzjon ‑
ali kompetenti ċertifikat ta’ prattika ambjentali tajba 
jew ġestjoni sostenibbli tal‑foresti bħala prekundiz ‑
zjoni għall‑kofinanzjament tal‑UE.
Fil‑perjodu ta’ programmazzjoni l‑ġdid, il‑prestazz ‑
joni ambjentali tal‑benefiċjarji hija fuq quddiem 
nett tal‑implimentazzjoni tal‑miżuri differenti.
IX L‑ewwel inċiż (f)
Il‑Kummissjoni hija tal‑fehma li, meta jiġu applikati 
l‑ispejjeż standard fil‑programmi, l‑Istati Membri / 
ir‑Reġjuni għandhom jiżguraw li l‑kalkoli rilevanti 
jkunu xierqa u preċiżi u stabbiliti bil‑quddiem 
b’mod ġust, ekwu u li jista’ jiġi vverifikat. Għandu 
jiġi maħtur korp indipendenti biex jagħmel il‑kalkoli 
għal kull spejjeż standard jew biex jikkonferma 
l‑adegwatezza tal‑kalkoli.
4 Direttiva tal ‑Kunsill 92/43/KEE.VII
Skont il‑ġestjoni kondiviża, il‑Kummissjoni tadotta 
l‑PŻR nazzjonali jew reġjonali, filwaqt li l‑implimen ‑
tazzjoni u l‑iżgurar tal‑kosteffettività u l‑effiċjenza 
tal‑appoġġ huma taħt ir‑responsabbiltà tal‑Istati 
Membri u l‑Awtoritajiet ta’ Ġestjoni tagħhom.
Fir‑rigward tal‑użu ta’ xogħol manwali minflok mak ‑
kinarju, xi kultant tali għażliet jistgħu jiġu marbuta 
mal‑karatteristiċi tat‑terren (l‑orografija, l‑aspetti 
ambjentali eċċ.) u għandu jitqies f’kuntest usa’ 
għall‑iżvilupp rurali.
VIII
Huwa meħtieġ bilanċ bejn l‑ispejjeż tal‑monitoraġġ 
u l‑valutazzjoni u l‑benefiċċji potenzjali tagħhom. 
B’mod speċjali, fil‑każ ta’ kejl ta’ azzjonijiet preven ‑
tivi huwa diffiċli u b’hekk għoli biex tiġi stabbilita 
katina ta’ kawżalità. Barra minn hekk, l‑effettività ta’ 
interventi tal‑forestrija partikolari tista’ tiġi evalwata 
biss wara diversi snin jew għexieren ta’ snin.
Fir‑rigward tal‑perjodu 2014 ‑2020, sar titjib. 
Pereżempju, indikatur ġdid ta’ “erja appoġġata” 
għal azzjonijiet preventivi se jinġabru mis‑CMEs 
(Eżerċizzju ta’ Maniġġar ta’ Kriżijiet). Barra minn 
hekk, sabiex jinkisbu riżultati ta’ evalwazzjoni ta’ 
valur, huwa previst Rapport ta’ Implimentazzjoni 
Annwali mtejjeb fl ‑2019. Fil‑qafas ta’ dan ir‑rapport, 
se ssir evalwazzjoni tal‑PŻR u se jiġu pprovduti 
l‑ewwel riżultati dwar l‑effiċjenza tal‑PŻR.
IX L‑ewwel inċiż (b)
Il‑Kummissjoni tikkunsidra li l‑foresti Natura 
2000 jirrappreżentaw valuri ambjentali għoljin 
u jipproduċu servizzi ta’ ekosistema importanti 
u diversi. Barra minn hekk, diversi dispożizzjonijiet 
Natura 2000 japplikaw għall‑foresti kollha fl‑UE, 
kemm fis‑siti ta’ Natura 2000 kif ukoll barra min ‑
nhom u f’dan ir‑rigward ir‑rwol tal‑foresti lil hinn 
min‑netwerk Natura 2000 huwa rilevanti ħafna 
wkoll.
Risposta tal ‑Kummissjoni 40
Il‑miżuri u l‑aġenziji tal‑pagamenti li għandhom 
jiġu awditjati huma determinati fuq il‑bażi ta’ 
analiżi tar‑riskju. L‑importanza finanzjarja għandha 
rwol ewlieni fil‑kwantifikazzjoni tal‑esponiment 
għar‑riskju. Dan ifisser li qasam ta’ awditu bi nfiq 
għoli għandu aktar probabbiltà li jiġi kklassifikat 
ogħla u soġġettat għal awditu. Il‑miżura 226 ġiet 
awditjata fl ‑2014 u se tiġi awditjata fl ‑2015.
IX It‑tieni inċiż (d)
Il‑Kummissjoni bħalissa qiegħda timplimenta 
din ir‑rakkomandazzjoni permezz tal‑qafas legali 
tal‑PŻR u gwida addizzjonali.
Il‑miżura l‑ġdida tkopri skala usa’ ta’ riskji u danni. 
Għall‑perjodu 2014 ‑2020, l‑iskeda relevanti ta’ 
miżura li isservi bħala dokument ta’ gwida tinkludi 
rekwiżiti dettaljati u kjarifikazzjonijiet u bħala tali 
jistgħu jservu ta’ għodda ta’ għajnuna għall‑Istat 
Membru għal tfassil xieraq tal‑miżura.
L‑attenzjoni tal‑Istati Membri/Reġjuni kienet attirata 
li f’każ ta’ inċertezzi rigward l‑iskop tal‑azzjonijiet, 
hemm miżuri oħrajn immirati speċifikament biex 
iżidu l‑valur ekonomiku tal‑foresti.
IX It‑tieni inċiż (e)
Il‑Kummissjoni taċċetta r‑rakkomandazzjoni.
Xi adattamenti ġew introdotti diġà: pereżempju, 
l‑indikatur “erja appoġġata” għal azzjoni preventiva 
tinġabar fis‑CMEs 2014 ‑2020.
Sabiex jinkisbu riżultati tal‑evalwazzjoni ta’ valur 
qabel, fl ‑2019 se jiġi introdott Rapport tal‑Impli ‑
mentazzjoni Annwali. Dan ir‑Rapport ta’ Implimen ‑
tazzjoni Annwali jipprovdi valutazzjoni tar‑riżultati 
tal‑Programm u, fejn possibbli, valutazzjoni 
tal‑impatti.IX L‑ewwel inċiż (g)
Dokument ta’ gwida dwar il‑kontrolli u l‑penal ‑
itajiet fl‑iżvilupp rurali qed jitħejja u jiġi diskuss 
mal‑Istati Membri. L‑Anness I ta’ dan id‑dokument 
jinkludi lista ta’ kontroll għall‑Istati Membri 
għall‑valutazzjoni tar‑raġonevolezza tal‑ispejjeż.
IX It‑tieni inċiż (c)
Il‑Kummissjoni bħalissa qiegħda timplimenta din 
ir‑rakkomandazzjoni.
Il‑ħtieġa għal deskrizzjoni xierqa ta’ azzjonijiet 
preventivi hija inkluża fit‑taqsima tal‑Analiżi 
tal‑Ħtiġijiet fl‑istrateġija fil‑PŻR għall ‑2014 ‑2020 
u f’xi każijiet anke fil‑livell tal‑Ftehimiet ta’ Sħubija.
Il‑Kummissjoni teżamina l‑PŻRs sottomessi u tivveri ‑
fika l‑loġika tal‑intervent u l‑ħtiġijiet għal azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni matul il‑perjodu ta’ approvazzjoni 
tal‑programm u titlob li azzjonijiet preventivi jkunu 
bbażati fuq pjan ta’ ħarsien taż‑żona kkonċernata.
IX It‑tieni inċiż (b)
Il‑Kummissjoni taċċetta r‑rakkomandazzjoni.
Il‑Kummissjoni se teżamina mal‑awtoritajiet naz ‑
zjonali l‑possibbiltà li l‑livell xieraq ta’ azzjoni 
fil‑qasam ta’ kriterji bażiċi komuni jkun jista’ jiddis ‑
tingwi bejn żoni forestali biex jiġu kklassifikati bħala 
baxxi, medji u għolja ta’ riskju tan‑nar.
IX It‑tieni inċiż (c)
Il‑Kummissjoni diġà qiegħda timplimenta din 
ir‑rakkomandazzjoni.
Il‑Kummissjoni twettaq awditi ta’ konformità fl‑Istati 
Membri sabiex tivverifika li n‑nefqa mħallsa tkun 
konformi mar‑regoli. Jekk matul l‑awditi jinstabu 
dgħufijiet, japplikaw korrezzjonijiet finanzjarji.
Risposta tal ‑Kummissjoni 41
Osservazzjonijiet
21 L‑ewwel punt
Il‑Kummissjoni tqis li l‑ħidma kontinwa tal‑Grupp ta’ 
Esperti dwar in‑Nirien tal‑Foresti tal‑Kummissjoni 
Ewropea u l‑Kumitat Permanenti dwar il‑Foresti 
li jaġixxi bħala pjattaforma ta’ konsultazzjoni 
u informazzjoni mal‑Istati Membri jipprovdi tagħrif 
xieraq lill‑Kummissjoni dwar nirien tal‑foresti 
u diżastri oħra, inkluż l‑organiżmi li jagħmlu l‑ħsara 
u l‑mard. Il‑PŻRs sottomessi jinkludu kapitolu dwar 
id‑deskrizzjoni ta’ foresti u s‑sitwazzjoni ambjen ‑
tali u din l‑informazzjoni tappoġġa l‑valutazzjoni 
tal‑proposti tal‑programm.
Barra minn hekk, l‑istabbiliment ta’ modulu ta’ 
Disturbi fil‑Foresti tas‑Sistema ta’ Informazzjoni 
Forestali għall‑Ewropa (Forest Information System 
for Europe (FISE), wara l‑Komunikazzjoni reċenti 
dwar l‑Istrateġija tal‑Foresti tal‑UE, se ssaħħaħ 
il‑ħarsa ġenerali lejn diżastri naturali relatati 
mal‑foresti.
21 It‑tieni punt
Il‑PŻRs jinkludu l‑analiżi SWOT li tiggwida lill‑Istati 
Membri u lir‑reġjuni sabiex jagħmlu għażliet 
strateġiċi dwar il‑prijoritajiet, l‑objettivi u l‑miżuri 
li għandhom jiġu inklużi fil‑programm u għandha 
tkun stabbilita wkoll linja bażi għall‑monitoraġġ 
u l‑evalwazzjoni tal‑programm.
Tweġiba komuni 22 ‑24
Hemm differenzi bijoġeografiċi u klimatikament 
relatati sinifikanti fl‑Istati Membri miċ‑Ċirku Nor ‑
diku għall‑Oċean Indjan (il‑Gżira ta’ Reunion FR), 
għalhekk, il‑klassifikazzjoni tan‑nirien tal‑foresti 
għandhom jirriflettu l‑karatteristiċi tar‑reġjun taħt 
riskju tan‑nar.
Ir‑Regolament Nru 2158/92 talab li din il‑klassifi ‑
kazzjoni għandha tiġi proposta mill‑Istati Membri 
u approvata mill‑Kummissjoni.Introduzzjoni
01
Il‑Kummissjoni tqis li billi l‑foresti huma multifunz ‑
jonali, u jservu skopijiet ekonomiċi, soċjali u amb ‑
jentali billi jipprovdu servizzi vitali ta’ ekosistemi, 
il‑funzjonijiet tagħhom ma jistgħux jiġu komple ‑
tament separati. Għalhekk, il‑miżuri tal‑forestrija 
mmirati primarjament lejn għanijiet ekonomiċi 
jistgħu jservu wkoll objettivi soċjali u ambjentali. 
Interventi primarjament protettivi jista’ jkollhom 
ukoll benefiċċji soċjali, ekonomiċi u ambjentali 
oħra. Il‑karattru speċifiku tal‑proċessi tal‑forestrija 
għandhom jiġu kkunsidrati matul l‑ippjanar, 
il‑ġestjoni u l‑kontroll ta’ miżuri forestali.
04
It‑tnaqqis taż‑żoni maħruqa jistgħu jkunu minħabba 
l‑implimentazzjoni tajba ta’ sistemi ta’ prevenzjoni 
tan‑nirien fil‑foresti ffaċilitat mill‑miżura.
L‑istatistika turi li ż‑żona maħruqa hija aktar jew 
inqas f’livell stabbli bħalissa, li ma jfissirx li ma 
teżistix theddida dejjem akbar ta’ nirien fil‑foresti 
u diżastri oħra.
05
In‑nirien fil‑foresti wkoll għandhom impatt 
soċjoekonomiku importanti, li jaffettwa l‑għajxien 
ta’ dawk li huma dipendenti fuq il‑foresti u joħloq 
distorsjonijiet fis‑swieq tal‑injam u jikkawża 
diżgrazzji.
Risposta tal ‑Kummissjoni 42
27
Il‑Kummissjoni tqis li għandha informazzjoni kom ‑
prensiva dwar l‑evoluzzjoni storika u l‑evoluzzjoni 
pproġettata ta’ diżastri naturali u avvenimenti 
katastrofiċi oħra, l‑iżvilupp potenzjali ta’ organiżmi 
ta’ ħsara u mard fil‑kuntest ta’ FISE u permezz ta’ 
studji (eż. dwar l‑adattament tal‑foresti għat‑tibdil 
fil‑klima5 jew studji oħra dwar diżastri6). Madankollu, 
dik l‑informazzjoni ma ġietx armonizzata madwar 
l‑Istati Membri. Il‑Kummissjoni ssegwi wkoll it‑tal ‑
biet tal‑Istati Membri għal attivazzjoni ta’ Fondi ta’ 
Solidarjetà Ewropea wara diżastri kbar u t‑talbiet 
tagħhom għal modifiki tal‑programmi ta’ żvilupp 
rurali. Barra minn hekk, l‑Istati Membri regolarment 
jinfurmaw lill‑Kumitat Permanenti tal‑Forestrija dwar 
avvenimenti estremi maġġuri.
28
Il‑Kummissjoni bħalissa qed taħdem fuq l‑istab ‑
biliment ta’ Sistema ta’ Informazzjoni Forestali 
għall‑Ewropa (Forest Information System for Europe 
(FISE)). Prototip tas‑sistema se tkun disponibbli u tiġi 
ppreżentata lill‑Kumitat Permanenti tal‑Forestrija 
f’Diċembru 2014.
29
Il‑Kummissjoni tqis li għandha livell xieraq ta’ 
għarfien dwar it‑tipi ta’ diżastri naturali li jaffettwaw 
lill‑foresti u wkoll dwar il‑ħtiġijiet għall‑prevenzjoni 
tad‑diżastri għall‑analiżi tal‑PŻRs permezz ta’ kuntatti 
diretti mal‑Istati Membri u r‑reġjuni, laqgħat regolari 
tad‑Diretturi tal‑Foresti tal‑UE u l‑ħidma kontinwa 
tal‑Kumitat Permanenti tal‑Forestrija u l‑FISE.
30
Meta wieħed iqis, m’hemm l‑ebda definizzjoni 
komuni ta’ “l‑aktar żoni ta’ valur tal‑foresti”, il‑Kum ‑
missjoni se tappoġġa t‑twaqqif ta’ xi tip ta’ “qafas 
ta’ azzjoni ta’ prijorità” għall‑kofinanzjament tal‑UE, 
simili għal dik li diġà teżisti fl‑Istati Membri kollha 
għall‑finanzjament ta’ Natura 2000 permezz ta’ 
fondi differenti tal‑UE. Il‑prijoritajiet tal‑Istati Mem ‑
bri kif ifformulati f’dak il‑qafas imbagħad jiġi rifless 
fl‑għażla.
5  Impacts of Climate Change on European Forests and Options for 
Adaptation http://ec.europa.eu/agriculture/analysis/external/
euro_forests/index_en.htm
6 http://ec.europa.eu/environment/forests/studies.htmFil‑FAEŻR attwali, l‑Istati Membri mhumiex mis ‑
tennija li jipproponu l‑klassifikazzjoni ta’ żoni 
b’livelli ta’ riskju differenti lill‑Kummissjoni. Hija 
l‑kompetenza tal‑Istati Membri li jagħżlu żoni 
bħal dawn. L‑Istati Membri l‑ġodda kollha huma 
fil‑Grupp ta’ Esperti dwar in‑Nirien tal‑Foresti 
u jikkooperaw fl‑attivitajiet tal‑EFFIS. Tagħrif dwar 
in‑nirien tal‑foresti huwa għalhekk disponibbli. 
Dawn id‑dispożizzjonijiet jindikaw l‑intenzjoni 
komuni tal‑Kummissjoni u tal‑Istati Membri li 
jżommu l‑miżuri ta’ prevenzjoni ta’ nirien fil‑foresti 
mmirat u koerenti kemm jista’ jkun, filwaqt li jit ‑
qiesu d‑differenzi sinifikanti bejn il‑kundizzjonijiet 
bijoġeografiċi tal‑Istati Membri.
Wieħed mill‑objettivi fl‑istabbiliment tas‑Sistema 
Ewropea ta’ Informazzjoni dwar in‑Nirien tal‑Foresti 
huwa li jkun hemm informazzjoni armonizzata 
dwar in‑nirien fil‑foresti madwar l‑Ewropa. Din 
l‑informazzjoni hija essenzjali f’attivitajiet ta’ kol ‑
laborazzjoni reċiproka dwar il‑prevenzjoni u l‑ġlieda 
tan‑nirien fil‑foresti.
25
Is‑servizzi tal‑Kummissjoni huma konxji tar‑riskju 
ġenerali ta’ Stat Membru jew reġjun fl‑analiżi 
tal‑PŻRs.
Il‑Kummissjoni pproponiet metodoloġija 
għall‑valutazzjoni tar‑riskju ta’ nirien fil‑foresti 
fil‑kuntest tal‑attivitajiet tal‑EFFIS. Madankollu, hija 
meħtieġa aktar ħidma, b’kollaborazzjoni mal‑Istati 
Membri, sabiex tinstilet mappa armonizzata tal‑fat ‑
tur ta’ riskju ta’ nirien fil‑foresti tal‑Ewropa.
26
Il‑Kummissjoni stiednet lill‑awtoritajiet Slovakki 
biex jirrevedu sostanzjalment il‑metodoloġija ta’ 
klassifikazzjoni ta’ żoni forestali b’riskju ta’ nir ‑
ien fl‑Ittra ta’ Osservazzjonijiet indirizzata matul 
in‑negozjati tal‑PŻR 2014 ‑2020. Il‑Kummissjoni 
se teżamina mill‑qrib mal‑awtoritajiet Slovakki 
l‑istabbiliment tal‑ħtiġijiet għall‑perjodu 2014 ‑2020 
b’kont meħud tad‑dejta fit‑tul dwar l‑okkorrenza 
ta’ nirien u l‑proporzjonalità tal‑finanzjament 
mal‑prevenzjoni.
Risposta tal ‑Kummissjoni 43
35
L‑Istati Membri ilhom jistabbilixxu l‑PAFs (Oqfsa ta’ 
Azzjoni ta’ Prijorità) għall‑finanzjament tan‑netwerk 
Natura 2000 tagħhom sa mill ‑2012. Fil‑perjodu 
finanzjarju l‑ġdid dawn il‑PAFs se jirrappreżentaw 
għodda utli ħafna għall‑prijoritizzazzjoniji tal‑azz ‑
jonijiet f’siti Natura 2000. Il‑Kummissjoni ser tiżgura 
li l‑azzjonijiet proposti għal siti Natura 2000 ikunu 
f’konformità mal‑PAFs tal‑Istati Membri rispettivi, 
iżda wkoll azzjonijiet f’żoni li huma ambjentalment 
importanti oħra bħal pereżempju parks nazzjonali 
se jingħataw prijorità xierqa.
Il‑Kummissjoni tikkunsidra li l‑foresti huma multi ‑
funzjonali u valuri ambjentali għandhom jitqiesu 
f’kuntest xieraq. Għalhekk, il‑kriterji tal‑għażla 
żviluppati mill‑programmi għandhom jinvolvu wkoll 
aspetti oħra ta’ ġestjoni sostenibbli tal‑foresti.
Barra minn hekk, bosta dispożizzjonijiet Nat ‑
ura 2000 japplikaw għall‑foresti kollha fl‑UE, kemm 
fis‑siti ta’ Natura 2000 kif ukoll barra minnhom.
Kaxxa 1
L‑Awtoritajiet Slovakki pproponew l‑inklużjoni 
ta’ kriterji ambjentali fost il‑kriterji tal‑għażla 
tas‑submiżuri 8.3 u 8.4 (prevenzjoni u restawr ta’ 
ħsara fil‑foresti) taħt il‑PŻR 2014 ‑2020.
Fir‑rigward ta’ interventi speċifiċi fi Franza, dawn 
għandhom jintgħażlu skont il‑kundizzjonijiet 
lokali. Fil‑każ ta’ ħamrija tar‑ramel xotta b’kontenut 
organiku limitat ħafna fis‑saff tal‑wiċċ, l‑utilizzazz ‑
joni tal‑gafef jistgħu jitqiesu bħala xierqa u jista’ 
jipprovdi soluzzjoni malajr sabiex tiġi restawrata 
fiż‑żona danneġġata. F’ċerti oqsma, fir‑rigward 
tal‑kundizzjonijiet bijoġeografiċi speċifiċi tagħhom, 
sistema xierqa ta’ reazzjoni rapida hija meħtieġa 
għall‑prevenzjoni tal‑proliferazzjoni ta’ organiżmu 
ta’ ħsara u mard (li jista’ jkollhom effetti negat ‑
tivi fuq foresti mhux danneġġati jew protetti), li 
jnaqqas ir‑riskju tan‑nirien fil‑foresti u tiġi evitata 
d‑deżertifikazzjoni għandu jkun prijorità għolja.Tweġiba komuni għal 31 – 33
Wieħed mill‑kriterji stabbiliti mill‑Awtorità ta’ 
Ġestjoni għall‑għażla tal‑operazzjonijiet huwa 
l‑koerenza mal‑Pjan Forestali Reġjonali, u ma’ stru ‑
menti oħra ta’ ppjanar tal‑foresti. Dan jiżgura ċerta 
kwalità tal‑operazzjonijiet magħżula u tingħata 
prijorità għall‑interventi f’żoni b’riskju ogħla ta’ 
nirien fil‑foresti.
Barra minn hekk, fir‑rigward tal‑programmi ta’ pre ‑
venzjoni tan‑nirien fil‑foresti appoġġati mill‑fondi 
tal‑UE mill ‑1992, l‑Istati Membri għandhom kompe ‑
tenza konsiderevoli fil‑prijoritizzazzjoni tal‑proġetti.
Fil‑livell reġjonali/ta’ SM il‑pjanijiet ta’ protezzjoni 
tal‑foresta fihom l‑informazzjoni dwar kif jiġu ttrat ‑
tati nirien fil‑foresti u diżastri oħra. L‑informazzjoni 
hija disponibbli wkoll fil‑livell amministrattiv ta’ 
provinċji (livell NUTS ‑3) dwar il‑lokalità, id‑daqs 
u l‑kawżi ta’ nirien fil‑foresti. Fil‑perjodu ta’ pro ‑
grammazzjoni l‑ġdid, il‑Kummissjoni talbet li 
fil‑programmi ta’ żvilupp rurali l‑prevenzjoni 
u l‑ħtiġiet ta’ protezzjoni għandhom jiġu infurzati 
mil‑pjan għall‑protezzjoni tal‑foresti.
34
L‑Awstrija stabbiliet sistema għall‑għażla ta’ 
proġetti li ġiet approvata mill‑Kumitat ta’ 
Superviżjoni fid ‑19 ta’ Ġunju 2014. Is‑sistema 
tinvolvi approċċ fuq 3 stadji mibnija fuq il‑kundiz ‑
zjonijiet tal‑eliġibbiltà kif deskritti fil‑miżuri, 
dispożizzjonijiet legali nazzjonali oħra u, jekk 
rilevanti, dwar kriterji aktar dettaljati. Din is‑sistema 
l‑ġdida għandha tiżgura livell għoli ta’ kwalità 
tal‑operazzjonijiet magħżulin għall‑perjodu ta’ pro ‑
grammazzjoni 2014 ‑2020.
Risposta tal ‑Kummissjoni 44
Risposta komuni għal 39 ‑ 41
Il‑baġit tal‑miżura 226 huwa disponibbli għat‑tipi 
kollha ta’ foresti, privati u pubbliċi. Għalkemm matul 
l‑implimentazzjoni tal‑programm il‑foresti pubbliċi 
rċevew appoġġ finanzjarju akbar, dan huwa new ‑
tralizzat f’termini ta’ ettari appoġġati. Skont ir‑rap ‑
port ta’ progress annwali 2013 għal Andalusia, 78 % 
taż‑żona tal‑foresta appoġġata kienet privata.
Il‑Kummissjoni tqis li huwa f’idejn l‑Istati Mem ‑
bri u l‑Awtoritajiet ta’ Ġestjoni biex jintgħażlu 
l‑aħjar proġetti filwaqt li jitqiesu l‑kundizz ‑
jonijiet soċjoekonomiċi u ġeografiċi tagħhom 
u li jiġġustifikaw kemm hu adegwat il‑kalkolu 
tal‑ispejjeż applikati.
L‑appoġġ għal attivitajiet li jirrikjedu ħafna 
ħaddiema jista’ jkun marbut mal‑karatteristiċi 
tat‑terren (l‑orografija, l‑aspetti ambjentali eċċ.) 
u għandu jitqies f’kuntest usa’ għall‑iżvilupp rurali.
42
Il‑Kummissjoni tqis li l‑ħruq, bħala metodu ta’ żoni 
tal‑ikklerjar hija operazzjoni riskjuża ħafna. Dan 
huwa soġġett għal kundizzjonijiet amministrattivi 
restrittivi ħafna u mhuwiex aċċettat soċjalment.
44
Il‑Kummissjoni tqis li minħabba ż‑żieda fil‑frek ‑
wenza u l‑qawwa ta’ mewġiet ta’ sħana u nixfiet 
twal (“kawża primarja”), li taħt ċerti kundizz ‑
jonijiet tista’ wkoll tkun dikjarata bħala diżastri 
naturali, xi programmi introduċew azzjonijiet 
kontra “danni sekondarji” (organiżmi li jagħmlu 
l‑ħsara u mard) li jipprevjenu skala ikbar ta’ pro ‑
liferazzjoni ta’ ħsarat li jikkawżaw konsegwenzi 
ambjentali u soċjoekonomiċi serji. Għaldaqstant, 
jista’ jingħad li l‑interventi appoġġati permezz ta’ 
miżuri għall‑iżvilupp rurali kkontribwew b’suċċess 
għall‑għan tal‑miżura u tal‑programmi rispettivi.37
Toroq tal‑foresti li jservu għanijiet ta’ prevenz ‑
joni ta’ nirien jistgħu jintużaw wkoll għal skopijiet 
oħra. Huma għandhom rwol importanti fir‑ristawr 
u l‑prevenzjoni ta’ effetti negattivi ta’ diżastri. Barra 
minn hekk il‑bini ta’ żewġ tipi ta’ toroq, wieħed 
għall‑prevenzjoni tan‑nirien fil‑foresti u oħra għal 
skopijiet oħra, jista’ jwassal għal trattament ineffet ‑
tiv u bi spejjeż għolja ta’ investiment.
Fis‑Slovakkja toroq tal‑foresti mibnija 
għall‑prevenzjoni tan‑nirien fil‑foresti fil‑qafas 
tal‑programmi għall‑iżvilupp rurali ġew użati 
b’mod effiċjenti għal azzjonijiet ta’ restawr malajr 
wara l‑maltempati attwali u riħ qawwi. L‑aċċess 
imtejjeb għen biex jitnaqqas ir‑riskju ta’ diżastri 
ulterjuri (nirien jew tifqigħat ta’ organiżmi ta’ 
ħsara) u bl‑għajnuna ta’ aċċess xieraq id‑disturbi 
tal‑ħamrija ġie minimizzat li salva materji organiċi 
tal‑ħamrija u kien ta’ benefiċċju għall‑flora 
u l‑fawna tal‑ħamrija.
Ma hemm l‑ebda mekkaniżmu effiċjenti 
għall‑protezzjoni tal‑foresti minn diżastri kkawżati 
mir‑riħ jew borra. Għalhekk, l‑azzjonijiet jiffu ‑
kaw primarjament fuq il‑prevenzjoni tan‑nirien 
fil‑foresti. L‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni qatt ma 
jkunu marbuta ma’ ħsarat abijotiċi li seħħew, iżda 
biex dawn jiġu evitati. Għalhekk, il‑proporzjon ta’ 
appoġġ pubbliku fuq azzjonijiet ta’ prevenzjoni 
kontra n‑nirien ma jistax jintrabat direttament 
mad‑dannu kkawżat minn nar.
Ara wkoll ir‑risposta għall‑punt 50.
38
Il‑valutazzjonijiet dwar ir‑riskji għall‑foresti huma 
ffinanzjati minn fondi nazzjonali u tal‑UE. L‑Awstrija 
tattribwixxi ċerti ammonti (kwoti) tal‑fondi tal‑UE 
għar‑reġjuni differenti. Il‑kumplament huwa ffinan ‑
zjat minn fondi nazzjonali.
Risposta tal ‑Kummissjoni 45
Kaxxa 3
Is‑sitwazzjoni ġiet irrimedjata. F’Aquitaine immaġni 
bis‑satellita issa huma użati għat‑traċċar taż‑żoni 
bil‑ħsara. Kull ġonta raba’ bi ħsara għandha tiġi 
kkontrollata minn espert li jivverifika l‑portata 
tagħhom, qabel ma jitlob il‑kumpens. Imbagħad, 
is‑servizzi tal‑Istat jipproċessaw l‑applikazzjonijiet 
u jwettqu verifiki fuq il‑post fuq bażi ta’ kampjuni 
qabel ma jipprovdu kumpens.
L‑awtoritajiet Slovakki ammettew żball amministrat ‑
tiv u infurmaw lill‑Kummissjoni li l‑proċeduri interni 
rilevanti kienu diġà ġew aġġornati.
50
Toroq tal‑foresti jistgħu jservu diversi għanijiet: 
jiffaċilitaw l‑aċċess f’każ ta’ nirien fil‑foresti, jip ‑
provdu aċċess għal operazzjonijiet ta’ prevenzjoni 
kontra n‑nirien, kif ukoll l‑estrazzjoni tal‑injam 
u prodotti forestali oħra.
Il‑Kummissjoni hija tal‑opinjoni li toroq tal‑foresti 
mibnija għall‑fini ta’ prevenzjoni tan‑nar jistgħu 
wkoll iservu għanijiet oħra, sakemm il‑funzjoni 
oriġinali tagħhom ma tiġix imfixkla minn użu 
alternattiv.
Ara wkoll ir‑risposta għall‑punt 51.
51
L‑użu tat‑toroq tal‑foresti għal skopijiet ekonomiċi 
ma jikkompromettux r‑rwol tagħhom fil‑preven ‑
zjoni tan‑nirien fil‑foresti. It‑tħaffif u t‑tneħħija 
tal‑bijomassa huwa parti importanti ta’ miżuri ta’ 
prevenzjoni ta’ nirien fil‑foresti. It‑toroq huma wkoll 
użati għal trasport tal‑injam bħala parti minn attivi ‑
tajiet ta’ ħarsien meħtieġa. B’kollox, l‑użu multiplu 
ta’ dawn it‑toroq iżid il‑kosteffiċjenza mil‑lat ta’ 
spejjeż tal‑investiment.45
Il‑Kummissjoni kkunsidrat il‑fatt li matul il‑perjodu 
ta’ programmazzjoni, l‑Awstrija ffaċċjat problemi 
bl‑implimentazzjoni tal‑miżuri 224 u 225. Minkejja 
l‑inkoraġġiment kostanti, dawn il‑miżuri ma ġewx 
implimentati b’suċċess. Għal din ir‑raġuni l‑Awstrija 
approvat proġetti li għandhom l‑għan li jipprevjenu 
l‑potenzjal tal‑forestrija wkoll taħt M 226.
46
Il‑Kummissjoni tqis li fuq il‑bażi tal‑għarfien dis ‑
ponibbli dwar il‑foresti — l‑interazzjoni fil‑klima, 
id‑diversifikazzjoni tal‑foresti u introduzzjoni 
ta’ bosta speċi ta’ siġar tista’ ttejjeb ir‑reżiljenza 
tal‑foresti kontra ħafna diżastri u nirien u tista’ wkoll 
ittejjeb l‑adattabilità għat‑tibdil fil‑klima. Dawn 
id‑diversifikazzjonijiet għandhom jiġu introdotti 
qabel ma jseħħ diżastru, abbażi ta’ opinjoni ‑
jiet esperti, pjanijiet ta’ protezzjoni tal‑foresta 
u strateġiji ta’ adattament fit‑tul tal‑foresti jew 
għall‑klima.
47
Minħabba l‑fatt li ż‑żieda tal‑frekwenza jew frek ‑
wenza ta’ avvenimenti meteoroloġiċi estremi huwa 
previst mir‑rapport IPCC7 il‑Kummissjoni tqis li din 
il‑miżura hija xierqa biex tipprovdi rispons f’waqtu 
għal diżastri futuri.
Fir‑rigward tal‑fagu, mhux biss insetti iżda wkoll 
fungi varji jistgħu jkunu ta’ ħsara għall‑injam li 
jikkawża telf ta’ valur sinifikanti u jifirxu r‑riskju ta’ 
organiżmi ta’ ħsara u mard lill‑foresti li ma jkoll ‑
homx ħsara preċedenti li huwa ta’ detriment għal 
ekosistemi b’saħħithom.
Il‑każ speċifiku identifikat mill‑Qorti ser jiġi 
eżaminat mill‑Kummissjoni.
7  https://www.ipcc.ch/pdf/special ‑reports/srex/SREX_FD_SPM_
final.pdf
Risposta tal ‑Kummissjoni 46
57
L‑appoġġ għal attivitajiet li jirrikjedu ħafna 
ħaddiema jista’ jkun marbut mal‑karatteristiċi 
tat‑terren (l‑orografija, l‑aspetti ambjentali eċċ.) 
u għandu jitqies f’kuntest usa’ għall‑iżvilupp rurali. 
L‑użu ta’ ħaddiema jistgħu jimplikaw metodi li jirris ‑
pettaw aktar l‑ambjent u benefiċċji soċjoekonomiċi 
importanti li huwa wkoll wieħed mill‑għanijiet 
tal‑politika dwar l‑iżvilupp rurali.
Kaxxa 6
L‑ispejjeż jistgħu jvarjaw minħabba fil‑livelli varji 
u l‑kundizzjonijiet ġeoloġiċi u ekoġeografiċi kif 
ukoll fatturi oħra. Jista’ jkun hemm ukoll raġunijiet li 
jagħmluha impossibbli għal kollox li jintuża makki ‑
narju jew li jintuża makkinarju aktar għoli minħabba 
pereżempju l‑eżistenza ta’ għoljiet, aċċess diffiċli, 
regoli ambjentali eċċ.
58
Il‑Kummissjoni stiednet lill‑awtoritajiet Slovakki 
biex jinkludu verifika tar‑raġonevolezza tal‑ispejjeż 
fil‑PŻR 2014 ‑2020.
60
F’xi oqsma hemm numru limitat ta’ fornituri 
tas‑servizz għal ċerti kompiti speċifiċi.
61
Il‑Kummissjoni tqis li l‑Awtoritajiet ta’ Ġestjoni 
huma l‑korpi responsabbli biex tiġi żgurata 
l‑effiċjenza tal‑appoġġ fuq il‑livell tal‑proġett.
Deadweight bħala tali għandu jiġi evitat billi jiġi 
żgurat li l‑investiment isir biss wara li l‑applikazzjoni 
għall‑appoġġ jew l‑għoti ta’ appoġġ. Inkella, il‑val ‑
utazzjoni tad‑deadweight tista’ ssir relattivament 
suġġettiva u twassal għal trattament mhux ugwali 
bejn l‑applikanti.52
L‑użu tat‑toroq tal‑foresti għal skopijiet ekonomiċi 
ma jistax jikkomprometti l‑kapaċità tagħhom li 
jservu skopijiet ta’ prevenzjoni ta’ diżastri tal‑foresti.
53
Il‑Kummissjoni tqis li minħabba l‑fatt li l‑kundiz ‑
zjonijiet bijoġeografiċi, ġeoloġiċi u ekoloġiċi 
tal‑foresti lokali, ivarjaw b’mod sinifikanti madwar 
l‑UE, l‑istabbiliment ta’ kriterji dwar rekwiżiti minimi 
fil‑livell tal‑UE jista’ jkun problematiku. Dawn 
ir‑rekwiżiti minimi għandhom jiġu stabbiliti fil‑livell 
l‑aktar xieraq.
Barra minn hekk, il‑ħolqien ta’ netwerk xieraq 
tat‑toroq tal‑foresti mhux biss se jikkontribwixxi 
għal protezzjoni aħjar tal‑foresti kontra nirien, 
imma wkoll fuq valutazzjoni ekonomika sostenibbli 
tar‑riżorsi forestali f’ħafna reġjuni. Dan huwa spiss 
bżonnjuż biex jiġi evitat telf komplet ta’ interess 
soċjoekonomiku ta’ żoni forestali li jista’ jwassal 
għall‑abbandun tagħhom u, fl‑aħħar mill‑aħħar, 
anki għal żieda fir‑riskju ta’ nar.
54
Il‑Kummissjoni tqis li d‑densità tat‑toroq tal‑foresti 
jista’ jkun ogħla jew inqas skont il‑kundizzjonijiet 
ġeoloġiċi u bijoġeografiċi lokali. Barra minn hekk, 
toroq tal‑foresti jistgħu jservu diversi żoni u stab ‑
bilimenti u jista’ jagħti l‑każ li xi sezzjonijiet ta’ 
triq forestali jkopru oqsma fejn diġà hemm livell 
xieraq ta’ densità tat‑traffiku. Fil‑PŻRs tal ‑2014 ‑2020, 
il‑Kummissjoni stiednet lill‑awtoritajiet Slovakki 
biex jinkludu, bħala wieħed mill‑kriterji tal‑għażla, 
id‑densità tat‑toroq fiż‑żona.
Kaxxa 5
Rati varjabbli ta’ għajnuna ma kinux esklużi fil‑per ‑
jodu ta’ programmazzjoni li għadda. Madankollu, 
dawn mhumiex permessi fil‑perjodu ta’ program ‑
mazzjoni l‑ġdid.
Kaxxa 5, Eżempju 2
Ara t‑tweġiba għall‑punt 57
Risposta tal ‑Kummissjoni 47
68
Għal raġunijiet ta’ proporzjonalità, is‑CMEF 2007 ‑
2013 kien jinkludi sett ta’ indikaturi komuni 
tal‑produzzjoni li jiżguraw l‑aggregazzjoni 
u t‑tqabbil fil‑PŻRs u li huma mfassla biex ikunu 
rilevanti f’maġġoranza sinifikanti ta’ każijiet. Biex 
juru l‑ispeċifiċitajiet, indikaturi addizzjonali jistgħu 
jintużaw mill‑Istati Membri meta jkun xieraq.
L‑indikatur “erja appoġġata” għal azzjoni preventiva 
tinġabar fis‑CMEs 2014 ‑2020. Dan se jimla l‑vojt 
identifikat fis‑CMEF 2007 ‑2013.
69
L‑osservazzjonijiet juru li, minħabba l‑kumplessità 
u konnessjoni trasversali eżistenti ta’ azzjonijiet 
differenti, f’ħafna każijiet, ma jagħmilx sens li 
l‑indikaturi tar‑riżultati jiġu kategorizzati f’livell 
dettaljat wisq. Għal din ir‑raġuni l‑Kummissjoni 
għażlet li tivvaluta r‑riżultati fuq il‑livell tal‑qasam 
tal‑attenzjoni fil‑qafas ta’ monitoraġġ u evalwazz ‑
joni għall‑perjodu ta’ programmazzjoni 2014 ‑2020.
70
Dan l‑indikatur huwa wieħed mill‑elementi tas‑sis ‑
tema ta’ valutazzjoni. Din is‑sistema ġdida ta’ val ‑
utazzjoni għandha tiġi kkunsidrata globalment.
71
Il‑Kummissjoni rrikonoxxiet li fil‑kuntest tal‑PŻR, 
l‑evalwazzjoni ta’ nofs it‑terminu kellha valur miżjud 
limitat. Għalhekk ir‑rekwiżit li jsir evalwazzjoni ta’ 
nofs it‑terminu ġie abolit għall‑perjodu ta’ program ‑
mazzjoni 2014 ‑2020.
72
Ara t‑tweġibiet għal 69 u 71.62
Għall‑perjodu 2014 ‑2020, fir‑rigward ta’ proġetti 
ta’ investiment, hija biss in‑nefqa magħmula 
wara li tkun ġiet sottomessa l‑applikazzjoni 
mill‑benefiċjarju li għandha tkun eliġibbli, skont 
l‑Artikolu 60(2) tar‑Regolament 1305/2013. L‑Istati 
Membri jistgħu wkoll jimponu mument aktar tard 
bħal fid‑deċiżjoni tal‑għotja.
63
Il‑Kummissjoni hija tal‑opinjoni li r‑risposta 
tal‑benefiċjarju x’għandhiex tkun investigata 
aktar biex jiġi ċċarat taħt liema kundizzjonijiet 
u kemm b’mod effettiv kien isir dan l‑investiment 
u jekk l‑għan oriġinali setax ikun miksub mingħajr 
l‑appoġġ permezz ta’ din il‑miżura.
64
F’ċerti limiti, “ettaru eliġibbli” għall‑attivazzjoni 
tal‑intitolamenti tal‑ħlas jista’ jkun fih xi siġar, 
arbuxelli jew buxxijiet.
Il‑limitazzjoni ta’ żvilupp eċċessiv ta’ dawk is‑siġar, 
arbuxelli jew buxxijiet jista’ jnaqqas ir‑riskju ta’ nir ‑
ien fil‑foresti f’żoni forestali tal‑madwar.
Tweġiba komuni għal 65 – 67
Il‑Kummissjoni tqis li minħabba l‑fatt li l‑proċessi 
naturali tal‑foresti huma kumplessi u li l‑effetti 
ta’ ċerti interventi jistgħu jitkejlu biss wara diversi 
snin jew għexieren ta’ snin li jseħħu, miżuri ta’ 
prevenzjoni tal‑foresti għandhom jitqiesu f’kuntest 
usa’ tal‑iżvilupp rurali u f’medda ta’ żmien fit‑tul. 
Inventarji tal‑foresti tal‑Istati Membri li jistgħu jiġu 
ripetuti f’10 ‑20 sena u programmi ta’ monitoraġġ 
forestali oħra jistgħu jipprovdu informazzjoni dwar 
il‑bidliet. Miżuri forestali huma mfassla u implimen ‑
tati abbażi ta’ informazzjoni u esperjenzi miksuba 
permezz ta’ mudelli ta’ esperjenza dejjiema, tul 100 ‑
150 sena ta’ esperjenzi mudell ta’ ġestjoni tal‑foresti 
ġestiti mill‑istituti u universitajiet ta’ selvikultura 
tal‑Istati Membri.
Risposta tal ‑Kummissjoni 48
Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
76
Il‑Kummissjoni tqis li b’mod ġenerali l‑miżuri ta’ 
prevenzjoni tal‑foresti kkontribwew għall‑objettivi 
tal‑programmi għall‑iżvilupp rurali. Inkisbu riżultati 
konkreti u seħħew inqas okkorrenzi ta’ nar. Barra 
minn hekk, ittieħdu tagħlimiet li se jiġu applikati 
b’rabta mal‑perjodu 2014 ‑2020, speċjalment fir‑rig ‑
ward tal‑kamp ta’ applikazzjoni tal‑miżura u gwida 
mtejba.
78
Ir‑Regolament dwar l‑Iżvilupp Rurali9 jipprovdi li 
l‑azzjonijiet preventivi kontra n‑nirien għandhom 
ikopru ż‑żoni li l‑Istati Membri jikklassifikaw bħala 
żoni ta’ riskju ta’ nirien għoli jew medju skont 
il‑pjanijiet tagħhom ta’ protezzjoni. Dawn il‑pjani ‑
jiet ta’ protezzjoni tal‑foresta u l‑programmi naz ‑
zjonali jew subnazzjonali jew strumenti ekwivalenti 
tal‑Istati Membri pprovdew bażi xierqa biex ikunu 
missielta u prijoritizzati matul l‑għażla.
Il‑Kummissjoni analizzat is‑sitwazzjoni fis‑set ‑
tur tal‑foresti inkluż aspetti ta’ prevenzjoni 
u monitoraġġ tal‑foresti fid‑Dokument ta’ 
Ħidma tal‑Persunal tal‑Kummissjoni tal ‑2005, li 
kien jifforma anness mal‑Komunikazzjoni dwar 
l‑implimentazzjoni tal‑Istrateġija tal‑Forestrija 
tal‑UE. Ir‑Regolament dwar l‑Iżvilupp Rurali 
talab sabiex il‑miżuri forestali jikkontribwixxu 
għall‑implimentazzjoni tal‑Istrateġija tal‑Forestrija 
tal‑Komunità. L‑Istrateġija tal‑Forestrija msemmija 
hawn fuq tkopri l‑aspetti ekonomiċi, ambjentali 
u soċjali ta’ ġestjoni sostenibbli tal‑foresti.
9 Ir‑Regolament tal ‑Kunsill (KE) Nru 1698/2005)73
Għalkemm il‑medja ta’ żoni maħruqa fl‑UE mhux 
qed tiżdied, ħafna drabi d‑danni min‑nirien annwali 
huma kkonċentrati fi ftit pajjiżi biss. Dawn il‑pajjiżi 
jvarjaw minn sena għal oħra (eż. il‑Portugall & 
Spanja 2003, il‑Portugall 2005, l‑Italja & il‑Greċja 
2007, Spanja 2012, eċċ.). Kull sena, il‑periklu ta’ 
nirien estremi minħabba temp sħun u niexef lokali 
flimkien ma’ rjieħ qawwija, jistgħu jseħħu f’reġjuni 
speċifiċi. Pajjiżi speċifiċi jistgħu għalhekk jiffaċċjaw 
attività tan‑nar fi snin partikolari estremi, xprunati 
minn kundizzjonijiet meteoroloġiċi ta’ periklu 
min‑nirien predominanti f’żoni tal‑baċin tal‑Medi ‑
terran jew xi mkien ieħor fl‑Ewropa.
Fil‑livell tal‑Istati Membri individwali, id‑differenzi 
osservati fit‑tendenzi huma ta’ spiss minħabba 
kundizzjonijiet ta’ periklu ta’ nirien estremi li 
seħħew fi snin partikolari f’serje kontinwa ta’ żmien 
eżaminati, kif huwa evidenti meta tiġi analizzata 
d‑dejta fuq bażi ta’ kull sena kontra l‑indikaturi 
meteoroloġiċi tal‑periklu min‑nirien8.
74
Il‑Kummissjoni tqis li hemm esperjenza sinifikanti 
f’relazzjoni man‑natura tal‑miżuri ta’ prevenzjoni 
inkluż l‑għarfien dwar l‑effiċjenza u l‑effettività 
tagħhom għal kull settur tal‑programm. Għadd ta’ 
proġetti u programmi ta’ prevenzjoni tal‑foresti 
ġew appoġġati mill‑fondi tal‑UE u diversi studji 
u proġetti ta’ riċerka ġew imwettqa matul l‑aħħar 20 
snin.
8  San‑Miguel ‑Ayanz, J., Moreno, J.M., Camia, A. (2013) Analysis 
of large fires in European Mediterranean landscapes: Lessons 
learned and perspectives. Forest Ecology and Management, 294, 
pp. 11 ‑22
Risposta tal ‑Kummissjoni 49
Rakkomandazzjoni 1, Il‑Kummissjoni 
għandha, It‑tieni inċiż
Il‑Kummissjoni taċċetta r‑rakkomandazzjoni.
Il‑Kummissjoni se teżamina mal‑awtoritajiet naz ‑
zjonali kompetenti l‑possibbiltà li l‑livell xieraq ta’ 
azzjoni fil‑qasam ta’ kriterji bażiċi komuni jkun jista’ 
jiddistingwi bejn żoni forestali biex jiġu kklassifikati 
bħala baxxi, medji u għolja ta’ riskju tan‑nar.
79
Bħala parti minn prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli 
tal‑foresti, toroq tal‑foresti (jew investimenti oħra) 
mibnija primarjament għal skopijiet ta’ prevenzjoni 
kontra n‑nirien, jistgħu jintużaw ukoll għal azz ‑
jonijiet preventivi kontra riskji oħrajn kif ukoll għal 
xogħlijiet ta’ restawr u rimedju, rikreazzjoni jew 
skopijiet ekonomiċi. Il‑ħolqien ta’ netwerk xieraq 
tat‑toroq tal‑foresti mhux biss jikkontribwixxi għal 
protezzjoni aħjar tal‑foresti kontra nirien, iżda wkoll 
biex jagħmlu valutazzjoni ekonomika sostenibbli 
tar‑riżorsi forestali f’ħafna reġjuni. Ta’ spiss, dawn 
l‑azzjonijiet jeħtieġu li jsiru sabiex jiġi evitat telf 
komplet ta’ interess soċjoekonomiku ta’ żoni ta’ 
foresti li jistgħu jwasslu biex dawn jiġu abbandunati 
u, fl‑aħħar mill‑aħħar, għal żieda fir‑riskju ta’ nar.
Rigward il‑perjodu l‑ġdid ta’ programmazzjoni, 
tħejjew dokumenti ta’ gwida sabiex jiġi żgurat li 
l‑Istati Membri / ir‑Reġjuni jużaw il‑miżura b’mod 
korrett. Barra minn hekk, l‑Istati Membri / ir‑Reġjuni 
jridu jispeċifikaw il‑ħtiġijiet u r‑raġunijiet tagħhom 
aħjar, jekk jixtiequ jespandu d‑densità tas‑sistemi 
tat‑toroq tagħhom.Fir‑rigward tal‑perjodu ta’ programmazzjoni ġdid, 
il‑Kummissjoni analizzat is‑sitwazzjoni fis‑settur 
tal‑foresti fid‑Dokument ta’ Ħidma tal‑Persunal 
tal‑Kummissjoni tal ‑2013, li kien jifforma anness 
mal‑Komunikazzjoni mill‑Kummissjoni lill‑Par ‑
lament Ewropew, lill‑Kunsill, lill‑Kumitat Ekono ‑
miku u Soċjali Ewropew u lill‑Kumitat tar‑Reġjuni: 
“Strateġija ġdida tal‑UE għall‑Foresti: għall‑foresti 
u għas‑settur ibbażat fuq il‑foresti”.10
Rakkomandazzjoni 1, L‑Istati Membri 
għandhom, It‑tieni inċiż
Il‑Kummissjoni tikkunsidra li l‑foresti Natura 
2000 jirrappreżentaw valuri ambjentali għoljin 
u jipproduċu servizzi ekosistemiċi importanti 
u diversi. Barra minn hekk, diversi dispożizzjonijiet 
Natura 2000 japplikaw għall‑foresti kollha fl‑UE, 
kemm fis‑siti ta’ Natura 2000 kif ukoll barra min ‑
nhom u f’dan ir‑rigward, ir‑rwol tal‑foresti lil hinn 
min‑netwerk Natura 2000 huwa rilevanti ħafna 
wkoll.
Rakkomandazzjoni 1, Il‑Kummissjoni 
għandha, L‑ewwel inċiż
Il‑Kummissjoni diġa qiegħda timplimenta din 
ir‑rakkomandazzjoni.
Il‑ħtieġa għal deskrizzjoni xierqa ta’ azzjonijiet 
preventivi hija inkluża fit‑taqsima tal‑Analiżi 
tal‑Ħtiġijiet fl‑istrateġija fil‑PŻR għall ‑2014 ‑2020 
u f’xi każijiet anke fil‑livell tal‑Ftehimiet ta’ Sħubija.
Il‑Kummissjoni teżamina l‑PŻRs sottomessi u tivveri ‑
fika l‑loġika tal‑intervent u l‑ħtiġijiet għal azzjonijiet 
ta’ prevenzjoni matul il‑perjodu ta’ approvazzjoni 
tal‑programm u titlob li azzjonijiet preventivi jkunu 
bbażati fuq pjan ta’ ħarsien taż‑żona kkonċernata.
10  CO M(2013) 659 finali: http://ec.europa.eu/agriculture/forest/
strategy/index_en.htm
Risposta tal ‑Kummissjoni 50
Il‑Kummissjoni twettaq awditi ta’ konformità fl‑Istati 
Membri sabiex tivverifika li n‑nefqa mħallsa tkun 
konformi mar‑regoli. Jekk matul l‑awditi jinstabu 
dgħufijiet, japplikaw korrezzjonijiet finanzjarji.
Il‑miżuri u l‑aġenziji tal‑pagamenti li għandhom 
jiġu awditjati huma determinati fuq il‑bażi ta’ 
analiżi tar‑riskju. L‑importanza finanzjarja għandha 
rwol ewlieni fil‑kwantifikazzjoni tal‑esponiment 
għar‑riskju. Dan jimplika li qasam ta’ awditu bi nfiq 
għoli għandu aktar probabbiltà li jiġi kklassifikat 
ogħla u soġġett għal awditu. Il‑miżura 226 ġiet awd ‑
itjata fl ‑2014 u se tiġi awditjata fl ‑2015.
Rakkomandazzjoni 2, Il‑Kummissjoni 
għandha, It‑tieni inċiż
Il‑Kummissjoni bħalissa qiegħda timplimenta 
din ir‑rakkomandazzjoni permezz tal‑qafas legali 
għall‑PŻR u gwida addizzjonali.
Il‑miżura l‑ġdida tkopri skala usa’ ta’ riskji u danni. 
Għall‑perjodu 2014 ‑2020, l‑iskeda relevanti ta’ 
miżura li isservi bħala dokument ta’ gwida tinkludi 
rekwiżiti dettaljati u kjarifikazzjonijiet u bħala tali 
jistgħu jservu ta’ għodda ta’ għajnuna għall‑Istat 
Membru għal tfassil xieraq tal‑miżura.
L‑attenzjoni tal‑Istati Membri / ir‑Reġjuni kienet 
attirata li f’każ ta’ inċertezzi rigward l‑iskop tal‑azz ‑
jonijiet, hemm miżuri oħrajn immirati speċifikament 
biex iżidu l‑valur ekonomiku tal‑foresti.
80
Skont is‑sehem ta’ ġestjoni, il‑Kummissjoni tad ‑
otta l‑PŻRs nazzjonali jew reġjonali, filwaqt li 
l‑implimentazzjoni u l‑iżgurar tal‑kosteffettività 
u l‑effiċjenza tal‑appoġġ huma taħt ir‑responsab ‑
biltà tal‑Istati Membri u l‑Awtoritajiet ta’ Ġestjoni 
tagħhom.Rakkomandazzjoni 2, L‑Istati Membri 
għandhom, L‑ewwel inċiż
Il‑Kummissjoni tikkunsidra li r‑Regolament 
tal‑Iżvilupp Rurali l‑ġdid jinkludi miżura riveduta 
dwar il‑protezzjoni u l‑irkupru tal‑foresti. Il‑miżura 
l‑ġdida tista’ tipprovdi appoġġ għal azzjonijiet li 
jirrigwardaw il‑prevenzjoni u r‑restawr tal‑ħsara 
lill‑foresti minn nirien tal‑foresti u diżastri naturali 
u avvenimenti katastrofiċi u tista’ tipprovdi wkoll 
appoġġ għal azzjonijiet preventivi li jikkonċernaw 
organiżmi li jagħmlu ħsara u mard bil‑kundizzjoni 
li r‑riskju li jseħħ diżastru rilevanti jkun appoġġat 
b’evidenza xjentifika u rikonoxxut minn organiz ‑
zazzjonijiet xjentifiċi pubbliċi.
Rakkomandazzjoni 2, L‑Istati Membri 
għandhom, It‑tielet inċiż
Il‑Kummissjoni hija tal‑opinjoni li għadd ta’ sal ‑
vagwardji ambjentali huma diġà disponibbli 
fir‑rigward tal‑azzjonijiet appoġġjati. Pereżempju 
f’Natura 2000 is‑sistema ta’ protezzjoni skont 
l‑Artikolu 6.2 u 6.3 tad‑Direttiva dwar il‑Ħabitats 
tiggarantixxi li kwalunkwe deterjorament sinifi ‑
kanti ta’ dawn iż‑żoni qed jiġi evitat. F’oqsma oħra, 
valutazzjonijiet tal‑impatt ambjentali se jikkon ‑
tribwixxu wkoll għall‑prevenzjoni ta’ kontroeffetti 
ambjentali. Fl‑aħħar nett, għall‑azzjonijiet kollha li 
għandhom jiġu kofinanzjati mill‑fondi tal‑UE,jista’ 
jkun meħtieġ mill‑awtoritajiet nazzjonali kompe ‑
tenti ċertifikat ta’ prattika ambjentali tajba jew 
ġestjoni sostenibbli tal‑foresti bħala prekundizzjoni 
għall‑kofinanzjament tal‑UE.
Fil‑perjodu ta’ programmazzjoni l‑ġdid, il‑prestazz ‑
joni ambjentali tal‑benefiċjarji hija fuq quddiem 
nett tal‑implimentazzjoni tal‑miżuri differenti.
Rakkomandazzjoni 2, Il‑Kummissjoni 
għandha, L‑ewwel inċiż
Il‑Kummissjoni diġa qiegħda timplimenta din 
ir‑rakkomandazzjoni.
Risposta tal ‑Kummissjoni 51
Rakkomandazzjoni 4, Il‑Kummissjoni 
għandha
Il‑Kummissjoni taċċetta r‑rakkomandazzjoni.
Xi adattamenti ġew introdotti diġà: pereżempju, 
l‑indikatur!erja appoġġata” għal azzjoni preventiva 
se jinġabar mis‑CMEs 2014 ‑2020. Dan se jimla l‑vojt 
identifikat fis ‑ 2007 ‑2013 CMEF.
Sabiex jinkisbu riżultati tal‑evalwazzjoni ta’ valur 
qabel, fl ‑2019 se jiġi introdott Rapport tal‑Impli ‑
mentazzjoni Annwali. Dan ir‑Rapport tal‑Implimen ‑
tazzjoni Annwali jipprovdi valutazzjoni tar‑riżultati 
tal‑programm u, fejn possibbli, valutazzjoni 
tal‑impatti.Fir‑rigward tal‑użu ta’ xogħol manwali minflok mak ‑
kinarju, xi kultant tali għażliet jistgħu jiġu marbuta 
mal‑karatteristiċi tat‑terren (l‑orografija, l‑aspetti 
ambjentali eċċ.) u għandu jitqies f’kuntest usa’ 
għall‑iżvilupp rurali.
Rakkomandazzjoni 3, L‑Istati Membri 
għandhom, L‑ewwel inċiż
Il‑Kummissjoni hija tal‑fehma li, meta jiġu applikati 
l‑ispejjeż standard fil‑programmi, l‑Istati Membri / 
ir‑Reġjuni għandhom jiżguraw li l‑kalkoli rilevanti 
jkunu xierqa u preċiżi u stabbiliti bil‑quddiem 
b’mod ġust, ekwu u li jista’ jiġi vverifikat. Għandu 
jiġi maħtur korp indipendenti biex jagħmel il‑kalkoli 
għal kull spejjeż standard jew biex jikkonferma 
l‑adegwatezza tal‑kalkoli.
Rakkomandazzjoni 3, L‑Istati Membri 
għandhom, It‑tieni inċiż
Dokument ta’ gwida dwar il‑kontrolli u l‑penal ‑
itajiet fl‑iżvilupp rurali qed jitħejja u jiġi diskuss 
mal‑Istati Membri. L‑Anness I ta’ dan id‑dokument 
jinkludi lista ta’ kontroll għall‑Istati Membri 
għall‑valutazzjoni tar‑raġonevolezza tal‑ispejjeż.
81
Huwa meħtieġ bilanċ bejn l‑ispejjeż tal‑monitoraġġ 
u l‑valutazzjoni u l‑benefiċċji potenzjali tagħhom. 
B’mod speċjali, fil‑każ ta’ kejl ta’ azzjonijiet pre ‑
ventivi huwa diffiċli li tiġi stabbilita l‑katina 
tal‑kawżalità. Barra minn hekk, l‑effettività ta’ inter ‑
venti tal‑forestrija partikolari tista’ tiġi evalwata biss 
wara diversi snin jew għexieren ta’ snin.
Fir‑rigward tal‑perjodu 2014 ‑2020, sar titjib. 
Pereżempju, indikatur ġdid ta’ “erja appoġġata” 
għal azzjonijiet preventivi se jinġabru mis‑CMEs 
(Eżerċizzju ta’ Maniġġar ta’ Kriżijiet). Barra minn 
hekk, sabiex jinkisbu riżultati ta’ evalwazzjoni ta’ 
valur, huwa previst Rapport ta’ Implimentazzjoni 
Annwali mtejjeb fl ‑2019. Fil‑qafas ta’ dan ir‑rapport, 
evalwazzjoni tal‑PŻR se titwettaq u l‑ewwel riżultati 
dwar l‑effiċjenza tal‑PŻR se jiġu pprovduti.

KIF GĦANDEK TAGĦMEL BIEX TIKSEB
IL‑PUBBLIKAZZJONIJIET TAL‑UE
Pubblikazzjonijiet bla ħlas:
•  kopja waħda: 
permezz tal‑EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu);
•  iżjed minn kopja waħda jew posters/mapep:  
mir‑rappreżentanzi tal‑Unjoni Ewropea ( http://ec.europa.eu/represent_mt.htm),  
mid‑delegazzjonijiet f’pajjiżi li mhumiex fl‑UE ( http://eeas.europa.eu/delegations/index_mt.htm),  
billi tikkuntatja s‑servizz Europe Direct ( http://europa.eu/europedirect/index_mt.htm)  
jew ċempel 00 800 6 7 8 9 10 11 (numru tat‑telefown bla ħlas minn kullimkien fl‑UE) (*).
(*)  L‑informazzjoni mogħtija hija b’xejn, kif ukoll it‑telefonati ġeneralment huma b’xejn (għalkemm xi operaturi, kabini  
tat‑telefown jew lukandi jistgħu jitolbu ħlas).
Pubblikazzjonijiet bi ħlas:
• permezz tal‑EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu).
Abbonamenti bi ħlas:
•  mingħand l‑aġenti tal‑bejgħ tal‑Uffiċċju tal‑Pubblikazzjonijiet tal‑Unjoni Ewropea  
(http://publications.europa.eu/others/agents/index_mt.htm).
QJ‑AB‑14‑023‑MT‑N ISSN 1977 ‑5741
Fil‑perjodu ta’ programmazzjoni  2007 ‑2013, il‑Fond Agrikolu 
Ewropew għall‑Iżvilupp Rurali (FAEŻR) pprovda appoġġ 
għar‑restawr tal‑potenzjal tal‑forestrija f’foresti li saritilhom 
il‑ħsara minn diżastri naturali u  nirien, kif ukoll għal 
azzjonijiet ta’ prevenzjoni. L‑awditu tal‑Qorti jikkonkludi li 
l‑appoġġ ma kienx immaniġġjat tajjeb biżżejjed u li 
l‑Kummissjoni u  l‑Istati Membri ma jistgħux juru li r‑riżultati 
intenzjonati nkisbu b’mod kosteffettiv.
L‑azzjonijiet ta’ prevenzjoni ma kinux immirati biżżejjed. 
L‑awditu sab azzjonijiet li ma kinux xierqa għall‑ilħuq 
tal‑objettivi tal‑miżura. Il‑kosteffettività tal‑azzjonijiet 
iffinanzjati ma ġietx żgurata b’mod adegwat. Finalment, 
l‑għodod ta’ monitoraġġ stabbiliti ma ppermettewx 
lill‑Kummissjoni u  lill‑Istati Membri jivvalutaw b’mod 
adegwat l‑effiċjenza u  l‑effettività tal‑miżura.
IL/uniF6BAQORTI
EWROPEA 
TAL/uniF6BAAWDITUR I