•Evalwazzjonijiet ex post/kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti

3.RIŻULTATI TAL-EVALWAZZJONIJIET EX POST, TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET IKKONĊERNATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT

Il-biċċa l-kbira tal-fornituri tad-data esprimew l-opinjonijiet tagħhom li r-riċeviment ta’ kumpens finanzjarju għall-parteċipazzjoni fil-ġbir ta’ data tal-FSDN ikun rilevanti għalihom. Fl-inizjattiva, il-Kummissjoni tipproponi possibbiltà għall-Istati Membri li jistabbilixxu inċentivi differenti għall-parteċipazzjoni tal-bdiewa fin-network tad-data, inklużi kontribuzzjonijiet finanzjarji.

•Ġbir u użu tal-għarfien espert

Sabiex titħejja l-proposta tal-FSDN, ġew ikkonsultati l-membri tal-Kumitat tal-FADN kif ukoll il-Gruppi ta’ Ħidma speċifiċi.

•Valutazzjoni tal-impatt

Minħabba n-natura teknika ħafna tal-inizjattiva u l-għażla limitata ta’ politika għall-Kummissjoni, ma tqiesx li kienet meħtieġa valutazzjoni tal-impatt. Il-valutazzjoni tal-impatt li takkumpanja l-proposti leġiżlattivi tal-2018 għall-PAK ta’ Wara l-2020 identifikat il-ħtieġa li jiġu adattati u msaħħa s-sorsi tad-data eżistenti biex jaqblu aħjar mal-politika l-ġdida, kif ukoll il-ħtieġa li tittejjeb il-kwalità tad-data speċjalment fir-rigward ta’ indikaturi marbuta mal-agroambjent, il-bijodiversità u l-klima. Il-valutazzjoni tal-impatt issuġġeriet ukoll l-espansjoni tal-kopertura tal-FADN biex tiġi pprovduta l-aħjar rappreżentanza possibbli ta’ azjendi agrikoli orjentati lejn is-suq. Din speċifikat ukoll li tista’ tkun meħtieġa reviżjoni għall-varjabbli fil-prospett tal-azjendi agrikoli (filwaqt li jitqiesu wkoll ir-rakkomandazzjonijiet tal-proġett FLINT) u għall-mod kif tiġi organizzata l-parteċipazzjoni tal-benefiċjarji tal-PAK fil-ġbir ta’ data tal-FADN.

•Idoneità regolatorja u simplifikazzjoni

Għall-bidla tal-FADN fl-FSDN, is-simplifikazzjoni u t-tnaqqis tal-piż ġew meqjusin bħala komponent ċentrali tal-inizjattiva, flimkien mas-sostenibbiltà. L-għan kien li jiġu identifikati l-oqsma li fihom il-metodi tal-ġbir ta’ data jistgħu jiġu ssimplifikati u l-kostijiet jitnaqqsu kif xieraq.

L-ewwel nett, irid jiġi rikonoxxut li l-metodi tal-ġbir ta’ data jvarjaw ħafna bejn l-Istati Membri, peress li jistgħu jagħżlu l-aktar metodu xieraq tagħhom għall-ġbir ta’ data fil-livell tal-azjendi agrikoli tal-FADN. Barra minn hekk, ma hemm l-ebda ħarsa ġenerali dettaljata lejn il-metodu/i tal-ġbir ta’ data ta’ kull Stat Membru flimkien ma’ ħarsa ġenerali dettaljata lejn il-kostijiet u l-piżijiet. Għalhekk, l-aktar studji u proġetti riċenti (il-ħarsa ġenerali tagħhom hija elenkata hawn taħt) kif ukoll l-eżiti rilevanti mill-attivitajiet ta’ konsultazzjoni ġew ikkunsidrati għal dan l-eżerċizzju ta’ simplifikazzjoni u tnaqqis tal-piż. Abbażi tagħhom, ċerti perkorsi ta’ simplifikazzjoni u tnaqqis tal-piż huma proposti aktar ’l isfel. Madankollu, fl-aħħar mill-aħħar, se jkun f’idejn l-Istati Membri li jagħżlu l-aktar perkors/i xieraq/xierqa flimkien mal-metodu/i għall-ġbir ta’ data tal-FSDN għall-ġbir ta’ varjabbli ambjentali u soċjali addizzjonali.

1. L-istudju “Cost of and good practices for FADN data collection” sar u ġie ppubblikat fl-2015. L-għan ewlieni ta’ dan l-istudju kien li jiġu eżaminati l-metodi u l-kostijiet fl-Istati Membri għall-ġbir ta’ data tal-FADN, filwaqt li jitqies l-użu tad-data għall-benefiċċji tal-bdiewa parteċipanti kif ukoll fi tfassil aħjar tal-politika. Ir-riżultati ta’ dan l-istudju jikkonfermaw li ma hemm l-ebda metodu uniformi għall-ġbir ta’ data tal-FADN; l-Istati Membri jagħżlu l-mod tagħhom ta’ kif jiġbru d-data. B’riżultat ta’ dan, il-kostijiet tal-ġbir ta’ data tal-FADN ivarjaw ħafna bejn l-Istati Membri. L-istudju jipprovdi tliet fatturi ewlenin tad-differenza fil-kostijiet:

1) l-iskala u d-daqs tal-kampjun tal-FADN (eż. Malta tiġbor data minn 536 azjenda agrikola, filwaqt li l-Polonja minn 12 100),

2) il-metodi differenti applikati għall-ġbir tad-data tal-FADN (eż. id-data miġbura direttament mill-aġenzija ta’ kollegament tal-FADN jew permezz ta’ kumpaniji privati tal-kontabilità reklutati) u

3) il-fatturi esterni bħal livelli differenti ta’ pagi bejn l-Istati Membri u d-daqsijiet medji differenti ta’ azjendi agrikoli fil-qasam ta’ osservazzjoni tal-FADN.

L-għażla tal-metodoloġija għall-ġbir ta’ data tista’ tpaċi, tal-anqas sa ċertu punt, il-kostijiet ogħla li jirriżultaw minn livelli ta’ pagi akbar u minn skala akbar tal-azjendi agrikoli. L-aktar forma effiċjenti ta’ ġbir ta’ data f’termini ta’ kost pubbliku hija minn kontijiet eżistenti (li ġew prodotti b’kost privat). Fl-istess ħin, dan il-metodu jidher li huwa l-inqas flessibbli. Meta d-data ambjentali u soċjali ma tkunx disponibbli skont il-kontijiet eżistenti, il-metodu għall-ġbir ta’ data għall-FSDN jista’ jkun jeħtieġ aġġustamenti jew bidliet. Fl-aħħar nett, l-istudju jispeċifika li ż-żieda jew it-tħassir ta’ varjabbli żejjed ma għandux impatt kbir fuq il-proporzjon tal-kostijiet totali tal-ġbir tad-data għal kull għadd ta’ varjabbli. Bil-qafas tas-sistema stabbilit, il-kostijiet annwali huma l-aktar kostijiet fissi (relatati mal-istabbiliment u t-twettiq tal-istħarriġ, inklużi r-riżorsi umani, it-taħriġ, is-sistema tal-IT) u kostijiet varjabbli speċifiċi (eż. l-aġġornament tal-istruzzjonijiet, iż-żieda ta’ kodiċi speċifiku) huma minuri.

2. Il-proġett ta’ riċerka FLINT iddefinixxa indikaturi fil-livell tal-azjendi agrikoli biex tittejjeb l-valutazzjoni ta’ politiki dwar (fost l-oħrajn) il-kundizzjonalità, is-sostenibbiltà u l-innovazzjoni fil-PAK. Il-ġbir ta’ data dwar dawn l-indikaturi kien marbut mal-FADN f’network pilota f’diversi pajjiżi Ewropej. Ir-riżultati ta’ dan il-proġett 1) jikkonfermaw li s-sistema bbażata fuq l-FADN hija għodda effiċjenti u xierqa għall-ġbir ta’ data ambjentali u soċjali addizzjonali fil-livell tal-azjendi agrikoli; 2) tipprovdi bażi ta’ evidenza xjentifika soda flimkien ma’ listi ta’ varjabbli ġodda possibbli, eżempji ta’ kif tinġabar id-data għal dawn il-varjabbli l-ġodda, u tidentifika l-ostakli għall-implimentazzjoni u l-benefiċċji analitiċi.

3. L-istudju dwar il-kostijiet tal-estensjoni tal-FADN għall-FSDN huwa aġġornament ta’ żewġ studji deskritti qabel. Dan jipprovdi analiżi ta’ xi kostijiet addizzjonali taż-żieda ta’ “data tal-FLINT” mas-sett ta’ data attwali tal-FADN. Dan jistma li l-kost medju tal-UE tal-ġbir ta’ data tal-FADN huwa ta’ EUR 750 għal kull prospett tal-azjendi agrikoli, filwaqt li l-kostijiet tal-estensjoni fl-FSDN (billi tiżdied id-data kollha tal-FLINT) iżidu l-kostijiet għal EUR 1 040 għal kull prospett tal-azjendi agrikoli, jiġifieri żieda ta’ madwar 40 %. Dan l-istudju kkonferma r-riżultati tal-istudju tal-2015 li juri differenzi kbar bejn il-pajjiżi għall-kostijiet attwali tal-FADN tal-ġbir ta’ data kif ukoll il-kostijiet addizzjonali mistennija marbuta mal-bidla tal-FSDN. L-istudju kkonferma wkoll li ċerti Stati Membri diġà ġabru ċerti varjabbli dwar is-sostenibbiltà prevista għall-FSDN, filwaqt li oħrajn għadhom ma għamlux hekk, u għalhekk jistgħu jiffaċċjaw kostijiet inizjali ogħla. Għalhekk, in-nefqa totali tal-ġbir ta’ data ma hijiex direttament komparabbli bejn l-Istati Membri. Fl-aħħar mill-aħħar, il-bidliet stmati fil-kostijiet juru firxa wiesgħa, minn pajjiżi bħall-Irlanda (+10 %) u n-Netherlands (+11 %) għal Franza (+124 %) u Malta (+225 %). Madankollu, irid jiġi miżjud, li dan il-kalkolu tal-kostijiet jinkludi ż-żieda tas-70 varjabbli kollha kif ipprovduti fil-proġett FLINT, filwaqt li l-bidla proposta fl-FSDN ma għandhiex l-għan li żżid sa 70 varjabbli u ż-żieda tal-varjabbli se tkun progressiva maż-żmien. L-ewwel nett, l-estensjoni fl-FSDN se tkun gradwali. It-tieni, skont l-istima inizjali, l-estensjoni tikkunsidra firxa minn 5 sa 25 varjabbli ġodda, li għandhom jiġu vvalutati aktar bl-analiżi li għaddejja għall-proġett pilota deskritt fil-punt 4 hawn taħt, u wkoll meta titqies l-evoluzzjoni tal-qafas legali wara l-istrateġija mill-Għalqa sal-Platt u l-istrateġija għall-Bijodiversità. Barra minn hekk, il-benefiċċji li jirriżultaw mill-proċess ta’ simplifikazzjoni kif ukoll l-interkonnessjonijiet u l-kondiviżjoni tad-data ma’ bażijiet tad-data oħrajn ma humiex ikkunsidrati fl-istudju. B’riżultat ta’ dan, il-kostijiet ta’ estensjoni tal-FSDN jistgħu jiġu stmati li huma ħafna inqas milli fl-istudju msemmi.

4. Proġett pilota li għaddej bħalissa se jwettaq analiżi u jipprovdi informazzjoni dettaljata dwar il-varjabbli tas-sostenibbiltà u s-sorsi tad-data tagħhom għal kull Stat Membru. Kif diġà ġie ddikjarat, il-metodi tal-ġbir ta’ data jiddependu fuq l-għażla tal-Istat Membru. Għalhekk, dan il-proġett pilota se jwassal valutazzjoni tal-metodu/i għall-ġbir ta’ data applikati għall-ġbir ta’ data dwar is-sostenibbiltà għal kull Stat Membru u juri kif dawn huma (jew jistgħu jkunu) marbuta mas-sistema tal-ġbir ta’ data tal-FADN. Ir-riżultati se jiddeskrivu s-sitwazzjoni f’kull Stat Membru u se jipprovdu stima raġonevoli tal-piż amministrattiv u l-kostijiet relatati mal-ġbir ta’ data tagħhom. Dawn l-eżiti se jikkontribwixxu direttament għall-ħidma fuq il-leġiżlazzjoni sekondarja tal-FSDN.

Il-proposta tal-FSDN għandha l-għan li tnaqqas il-kostijiet u l-piż amministrattiv għall-bdiewa u għall-Istati Membri fil-perspettiva fit-tul. Abbażi tas-sejbiet u l-analiżi, jitqiesu l-elementi li ġejjin fil-proposta:

(1)Nibnu fuq pedamenti tajbin. Il-ġbir ta’ data dwar is-sostenibbiltà, kemm fi ħdan l-FADN kif ukoll barra minnu, se jiġġenera kostijiet. L-użu tas-sistema tal-FADN diġà stabbilita sew u tan-network tagħha huwa għażla aktar kosteffiċjenti għall-ġbir ta’ data addizzjonali ambjentali u soċjali fil-livell tal-azjendi agrikoli biex tiġi vvalutata l-politika tal-UE, minflok ma tiġi stabbilita bażi tad-data separata u addizzjonali ġdida. Id-data ekonomika tal-FADN hija rekwiżit skont il-politika tal-UE. Għalhekk, il-kostijiet u l-piżijiet marbuta maż-żamma u mat-titjib tal-FADN se jkomplu jeżistu. Barra minn hekk, ir-riskju li titnaqqas ir-rilevanza ta’ FADN purament ekonomiku jkun ogħla.

(2)Bidliet maż-żmien. Il-bidla fl-FSDN hija proċess li se jieħu ż-żmien. Għalkemm huwa stmat li l-2025 hija l-ewwel sena tal-ġbir ta’ data ġdida, l-għadd ta’ varjabbli ġodda se jkun limitat għall-ewwel. L-istima inizjali tindika li l-għadd ta’ varjabbli ġodda se jkun bejn 5 u 25.

(3)L-interoperabbiltà tgħin. L-FSDN se jħeġġeġ l-użu mill-ġdid ta’ data diġà disponibbli f’bażijiet tad-data u sorsi oħrajn (eż. rabtiet mas-SIAK, bażijiet tad-data rilevanti oħrajn tal-uffiċċji nazzjonali tal-istatistika). F’perspettiva aktar fit-tul, dan se jnaqqas il-kostijiet tal-ġbir ta’ data għall-Istati Membri, u fl-istess ħin inaqqas il-piż għall-bdiewa (jiġifieri l-ġbir ta’ data dwar l-azjendi agrikoli ta’ darba, l-użu tagħha għal diversi drabi).