MT    MT MT 
MT    MT  IL-KUMMISSJONI EWROPEA 
Brussel 10.11.2010 
KUMM(2010) 629 finali 
  
GREEN PAPER 
Politika tal- żvilupp tal-UE g ħall-appoġġ ta' tkabbir inklussiv u żvilupp sostenibbli  
 
Żieda fl-impatt tal-politika tal-i żvilupp tal-UE 
MT 2   MT WERREJ 
1. Introduzzjoni ............................................................................................................... .3  
2. Politika tal-i żvilupp b'impatt g ħoli............................................................................... 6 
2.1. Titpo ġġa fil-prattika l-kooper azzjoni b'"Impatt G ħoli"................................................ 6 
2.2. It-tkabbir g ħall-iżvilupp tal-bnedmin........................................................................... 7 
2.3. Il-Promozzjoni tal-Governanza.................................................................................... 8 2.4. Is-sigurtà u l-fra ġilità.................................................................................................... 9 
2.5. Isir realtà il-koordinament tal-g ħajnuna..................................................................... 10 
2.6. Il-Koerenza tal-Politika g ħall-Iżvilupp ...................................................................... 10 
2.7. It-titjib tal-impatt tas-Sostenn tal-Ba ġit ..................................................................... 11 
3. Il-politika ta' żvilupp bħala katalist g ħal tkabbir inklussiv u sostenibbli................... 11 
3.1. S ħubiji għat-tkabbir inklussiv .................................................................................... 12 
3.2. Trawwim ta' inizjattivi re ġjonali; inklomplu ni żguraw il-kummer ċ għall-iżvilupp .. 15 
4. L-i żvilupp sostenibbli, forza ġdida ............................................................................ 16 
4.1. Il-bidla fil-klima, il-bijodiversità u l-i żvilupp............................................................ 16 
4.2. L-Ener ġija u l-iżvilupp............................................................................................... 18 
5. L-Agrikoltura u s-Sigurtà tal-ikel............................................................................... 20 6. Konklu żjoni................................................................................................................ 22
MT 3   MT 1. I NTRODUZZJONI  
Fl-2000, pajji żi żviluppati u o ħrajn li għadhom qed ji żviluppaw adottaw l-G ħanijiet ta’ 
Żvilupp tal-Millennju (G ħŻM); 8 għanijiet ewlenin u miri ċentrali biex jonqos il-faqar sal-
2015. Kif ġie rikonoxxut ri ċentament minn kapijiet minn madwar id-dinja fil-Laqg ħa Plenarja 
ta' Livell G ħoli tal-Assemblea Ġenerali f'New York bejn l-20 u t-22 ta' Settembru 2010, 
għalkemm il-progress hu m ħallat kemm f'termini tal-G ħŻM u ta' pajji żi, inkiseb ħafna u 
miljuni ta' persuni ħarġu mill-faqar. 
Madankollu, filwaqt li fl-a ħħar deċennju t-tkabbir ekonomiku kien qawwi f' ħafna partijiet tad-
dinja, għad fadal ħafna xi jsir u ħafna pajji żi li qed ji żviluppaw huma f'riskju li jibqg ħu lura 
milli jirkupraw mill-impatti negattivi tal-kri żi ekonomika u finanzjarja globali. Madwar 
1.5 biljun persuna g ħadhom jg ħixu f'faqar estrem (nofshom fl-Afrika sub-Sa ħarjana) u 
persuna wa ħda minn kull sitta mill-popolazzjoni  tad-dinja hija malnutrita. F' ħafna mill-pajji żi 
l-anqas żviluppati, ir-re żiljenza fil-konfront tal-kri żi ekonomika pre żenti kienet fra ġli, bil-
Prodott Domestiku Gross (PDG) f'dawn il-pajji żi ġeneralment jonqos fl-2009. Kien hemm 
progress żgħir wisq fl-G ħŻM dwar it-tnaqqis tal-mortalità materna u infantili, u l-kwalità tal-
edukazzjoni u l-prospetti g ħall-aċċess għas-servizzi sanitarji huma ta' t ħassib. Barra minn 
hekk, il-progress varja ħafna bejn ir-re ġjuni u f'ċerti każijiet il-benefi ċċji tat-tkabbir ma 
laħqux lill-popolazzjoni wiesg ħa, anki f'pajji żi fejn it-tkabbir ekonomiku huwa qawwi.   
Rigward l-Unjoni Ewropea (UE) u l-Istati Membri tag ħha, matul dawn l-a ħħar 10 snin, u 
b'mod partikolari sa mill-adozzjoni tal-Kunsens Ewropew g ħall-Iżvilupp1 fl-2005, l-UE 
rduppjat l-ammont uffi ċjali tal-għajnuna għall-iżvilupp (ODA) li tipprovdi, tejbet xog ħolha 
f'termini ta' twassil tal-g ħajnuna, u l-Istati Membri ħadmu biex jiksbu metodi ta' politika 
komuni. L-effettività tal-g ħajnuna2 tjiebet, ftehimiet ta' s ħubiji u kooperazzjonijiet u kif ukoll 
strumenti finanzjarji ġew immodernizzati, u tpo ġġew fis-se ħħ mekkani żmi biex titjieb il-
koerenza tal-politika g ħall-iżvilupp (KP Ż)3. Billi tirrikonoxxi  li l-pajji żi msieħba tagħha 
jġorru r-responsabbiltà primarja  biex jiddefinixxu l-istrate ġiji tal-iżvilupp tag ħhom stess, 
filwaqt li tenfasizza l-ir wol ewlieni ta' tmexxija tajba, l- UE mxiet dejjem aktar lil hinn minn 
tip ta' relazzjoni ta' donatur-benefi ċjarju għal waħda ta' sħubija4, li tinvolvi metodi 
kuntrattwali, ibba żata fuq djalogu tal-poli tika u li torbot ir-ri żultati ma' programmi jew 
strumenti ta' kooperazzjoni spe ċifiċi. 
Fl-2010, l-UE adottat po żizzjoni ambizzju ża għall-appoġġ tal-GħŻM, li tinkludi l-
affermazzjoni mill- ġdid tal-mira kollettiva li  tiddedika 0.7% tad-DGN tag ħha għall-ODA sal-
2015. Hi tibqa' d-donatur dinji ewlieni. Hi g ħamlet differenza reali fil-prattika lil miljuni ta' 
persuni madwar id-dinja. F ilwaqt li tirrikonoxxi li hemm b żonn ta' aktar sforzi, l-UE hi 
kburija b'dawn il-kisbiet; g ħall-Unjoni, l-g ħajnuna g ħall-iżvilupp tibqa' kwistjoni ta' 
solidarjetà, ta' impenn u ta' interess re ċiproku. Fil-fatt, it-Trattat ta' Lisbona po ġġa l-politika 
tal-iżvilupp fil-qalba tal-g ħanijiet tal-UE, fejn l-Artikolu 208 jispe ċifika li l-"politika ta' 
koperazzjoni g ħall-iżvilupp tal-Unjoni g ħandha bħala l-mira primarja tag ħha t-tnaqqis u, bi ż-
                                                 
1 http://ec.europa.eu/development/icenter/repository/european_consensus_2005_en.pdf  
2 http://ec.europa.eu/development/how/aid_effectiveness_en.cfm  
3 http://ec.europa.eu/development/policies/policy_coherence_en.cfm  
4 F'dawn l-a ħħar snin, l-UE stabbilixxiet verji ftehimiet ta' s ħubiji li jmexxu r-relazzjonijiet tag ħha ma' 
pajjiżi li qed jiżviluppaw u dawk emer ġenti bħas-Sħubija Strate ġika Afrika-UE, il-Ftehim Cotonou ma' 
Stati tal-ACP li ġie rivedut, s ħubiji strate ġiċi tal-UE ma' ekonomiji emer ġenti u li qeg ħdin f'transazzjoni 
jew l-Istrate ġija tal-Asja Ċentrali.  
MT 4   MT żmien, il-qerda tal-faqar. L-Unjoni g ħandha tie ħu in kunsiderazzjoni l-miri ta' koperazzjoni 
għall-iżvilupp fil-politika li timplimenta li x'aktarx tolqot lill-pajji żi li qed jiżviluppaw". 
l-għajnuna għall-iżvilupp se tkompli tirrikjedi impenji finanzjarji fit-tul. Huwa g ħalhekk 
partikolarment importanti li turi r-relevanza tag ħha liċ-ċittadini tal-UE, u dan min ħabba 
numru ta' ra ġunijiet, b'mod partikolari biex tindirizz a t-tnaqqis tal-faqar u sfidi globali o ħra. 
Il-bidla fil-klima hi marbuta mill-qrib mal-i żvilupp peress li din tkabbar aktar il-b żonn għal 
għajnuna għall-iżvilupp u tirrikjedi attenzjoni akbar dwar mistoqsijiet ewlenin o ħra bħall-
aċċess u s-sigurtà tal-ener ġija, in-nuqqas tal-ilma u s-sigurtà tal-ikel. L-g ħajnuna għall-
iżvilupp trid tindirizza tmexxija ħażina jew dg ħajfa li twassal g ħat-terroriżmu, il-piraterija, it-
traffikar u l-kriminalità; sabiex jitmexxew a ħjar il-flussi ta' migrazzjoni permezz ta' fa ċilitar 
ta' migrazzjoni legali skont il-b żonnijiet tas-swieq tal- ħaddiema, issir ġlieda kontra l-
migrazzjoni illegali u l-migrazzjoni ssir ta ħdem għall-iżvilupp; sabiex ikun appo ġġjat it-
tkabbir ekonomiku f'pajji żi li qed ji żviluppaw u jing ħataw għajnuna għall-integrazzjoni 
tagħhom fl-ekonomija dinjija. F'dan il-qafa s, l-edukazzjoni u t-tqajjim ta' g ħarfien dwar l-
iżvilupp huma ta' importanza strate ġika sabiex jinkiseb is-sapport ta ċ-ċittadini Ewropej g ħall-
kooperazzjoni g ħall-iżvilupp. 
Ir-reviżjoni tal-progress dwar l-G ħŻM għalhekk tag ħmilha ċara li d-dinja g ħandha bżonn 
tagħmel aktar g ħall-appoġġ tal-isforzi tal-pajji żi lejn l-GħŻM, mhux bis f'termini ta' livelli ta' 
ODA, iżda wkoll tal-istess importanza, f'termini ta' kif l-g ħajnuna tiġi mogħtija u użata. 
B'mod partikolari, l-g ħajnuna wa ħedha mhi se tirnexxi qatt to ħroġ miljuni ta' persuni mill-
faqar. Minbarra s-salvagwardja u t-titjib ta' servizzi essenzjali, l-g ħajnuna għall-iżvilupp tista' 
tkun effettiva biss billi tindirizza l-kaw żi wara n-nuqqas ta' progress lejn l-G ħŻM. L-għajnuna 
mhix rimedju g ħal kull problema u hi wa ħda minn numru ta' flussi finanzjarji lejn pajji żi li 
qed jiżviluppaw. Din g ħandha tindirizza l-ba żi ewlenija tal-faqar aktar milli s-sintomi tieg ħu, 
u primarjament tkun il-katalista tal-kapa ċità tal-pajji żi li qed ji żviluppaw biex ti ġġenera 
tkabbir inklussiv, li jippermetti lin-nies biex  jikkontribwixxu u jibbenefikaw mit-tkabbir 
ekonomiku, u jkunu mmobilizzati r-ri żorsi ekonomi ċi, naturali u umani tag ħhom għall-
appoġġ ta' strate ġiji għat-tnaqqis tal-faqar. Huwa g ħalhekk dejjem aktar ovvju li l-G ħŻM 
mhux se jinkisbu jekk ma jkunx hemm dejjem aktar tkabbir inklussiv. Żieda ta' 1% tad-d ħul 
nazzjonali gross tal-pajji żi li qed ji żviluppaw tista' tkun ferm aktar effettiva minn żieda 
f'għajnuna lejn dawn il-pajji żi. Din tista' ttejjeb b'mod sinifikanti l-kapa ċità tal-pajji żi biex 
jiksbu tnaqqis tal-faqar u jkolla effett ta' multiplikatur permezz ta' ħolqien ta' xog ħol u 
protezzjoni so ċjali. 
Il-kisba tal-G ħŻM sal-2015 trid g ħalhekk tibqa' l-ewwel u l-g ħola prijorità tal-Ewropa, u l-
Kunsens Ewropew g ħall-Iżvilupp jipprovdi l-prin ċipji fondamentali biex isir dan5. Il-ġlieda 
kontra l-faqar hi wa ħda mill-valuri, g ħanijiet u interessi ewle nin tal-Ewropa. U hemm 
evidenza ċara li l-kisba ta' dan l-g ħan fuq livell tal-UE tista' toffri valur mi żjud għoli, 
notevolment billi ti żgura li jkun hemm pre żenza globali u koerenti madwar id-dinja, to ħloq 
skala u pi ż politiku ta' azzjoni, u kif ukoll tqassim tax-xog ħol li jwassal g ħal kisbiet fl-
effiċjenza tal-g ħajnuna kemm fl-UE u kemm f'pajji żi msieħba. 
B'konsiderazzjoni tal-isfidi kurre nti, din il-Green Paper g ħandha l-g ħan li tagħti bidu għal 
dibattitu dwar l-a ħjar mod kif l-UE tista' tappo ġġja l-isforzi tal-pajji żi li qed ji żviluppaw 
sabiex tħaffef il-progress lejn l-G ħŻM, u kif tista' ta ħdem aktar biex tg ħin fil-ħolqien ta' 
                                                 
5 Notevolment, metodi komprensivi g ħat-tnaqqis tal-faqar, ir-responsabbiltà u l-allinjament fuq pajji żi 
msieħba, il-koordinazzjoni u l-koerenza politika. 
MT 5   MT opportunitajiet ġodda għat-tnaqqis tal-faqar. Din tqajjem mistoqsijiet dwar erba' g ħanijiet 
ewlenin li g ħandhom jinkisbu b'kollaborazzjoni bejn l-UE u l-Istati Membri tag ħha: 
• kif tkun żgurata politika tal-i żvilupp tal-UE b'impatt g ħoli, sabiex kull euro li jintefaq 
jipprovdi l-a ħjar valur mi żjud u valur g ħall-flus, l-a ħjar għajnuna u l-a ħjar opportunitajiet 
għall-ġenerazzjonijiet li ġejjin, 
• kif ikun iffa ċilitat aktar u aktar tk abbir inklussiv f'pajji żi li qed ji żviluppaw , bħala 
mezz ta' tnaqqis tal-faqar u li jipprovdi ċans għal kulħadd biex ikollhom g ħajxien diċenti u 
perspettiva g ħall-futur tag ħhom. 
• kif ikun inkora ġġit l-iżvilupp sostenibbli b ħala forza ewlenija g ħall-progress, u 
• kif jinkisbu ri żultati dejjiema fil-qasam tal-ag rikoltura u s-sigurtà tal-ikel.  
Din il-Green Paper se tkun ippubblik ata fuq il-websajt tal-Kummissjoni 
(http://ec.europa.eu/yourvoice/). Il-konsu ltazzjoni se ssir mill-15 ta' Novembru sas-
17 ta' Jannar 2011 u hi miftu ħa għal kwalunkwe parti inte ressata. Individwi, 
organizzazzjonijiet u pajji żi qed jiġu mistiedna biex jibag ħtu l-kontribuzzjonijiet tag ħhom, fil-
forma ta' twe ġibiet għall-mistoqsijiet ippre żentati fid-dokument u/jew b ħala kummenti 
ġenerali dwar il-kwistjonijiet  imqajma. B'mod partikolari,  l-kontribuzzj onijiet ikunu 
apprezzati ħafna ming ħand l-imsie ħba tal-UE fil-pajji żi li qed jiżviluppaw. 
Il-kontribuzzjonijie t li jaslu se ji ġu ppubblikati, possibbilment f'forma mqassra, sakemm l-
awtur ma jo ġġezzjonax g ħall-pubblikazzjoni tad-dejta personali g ħar-raġuni li tali 
pubblikazzjoni tag ħmel ħsara lill-interessi le ġittimi tieg ħu/tagħha. F'dan il-ka ż, il-
kontribuzzjoni tista' ti ġi ppubblikata f'forma anonima. Altr imenti, il-kontri buzzjoni ma ti ġix 
ippubblikata u lanqas, fil-prin ċipju, ma ji ġi kkunsidrat il-kontenut tag ħha. Barra minn hekk, sa 
mit-tnedija, f' Ġunju tal-2008, tar-Re ġistru tar-Rappre żentanti ta' Interessi (lobbyists) b ħala 
parti mill-Inizjattiva Ewropea g ħat-Trasparenza, l-orga nizzazzjonijiet qed ji ġu mistiedna biex 
jużaw dan ir-Re ġistru biex jipprovdu lill-Kummi ssjoni Ewropea u lill-pubbliku in ġenerali 
b'informazzjoni dwar l-objettivi, il -finanzjament u l-istrutturi tag ħhom. Hi l-politika tal-
Kummissjoni li s-sottomissjonijiet minn organizzazzjonijiet ikunu kkunsidrati b ħala 
kontribuzzjonijiet individwali sakemm  l-organizzazzjonijiet ma jkunux irre ġistraw 
Il-kontribuzzjonijiet g ħandhom jintbag ħtu lil DEV-GREENPAPER-
EUDEVPOL@ec.europa.eu. Mistoqsijiet  dwar din il- konsultazzjoni jistg ħu jintbag ħtu fl-
istess indirizz elettroniku, je w lill-Kummissjoni Ewropea, D Ġ Żvilupp, Unità A/1, Uffi ċċju 
SC-15 03/70, 1049 Brussell, Il-Bel ġju. 
Ir-riżultat ta' din il-konsultazzj oni se jinforma l-proposti ta l-Kummissjoni relatati mal-
immodernizzar tal-politika tal-i żvilupp Ewropea li se jsiru f it-tieni nofs tal-2011 u kif ukoll 
inizjattivi ta' politika o ħra f'oqsma relatati.  
MT 6   MT 2. P OLITIKA TAL -IŻVILUPP B 'IMPATT G ĦOLI 
L-impatt tal-kooperazzjoni huwa influwenzat minn sensiela ta' fatturi li jiffurmaw il-qafas 
aktar wiesa' tal-politika tal-i żvilupp tal-UE, li jinkludi l-kunte st ekonomiku globali, il-politiki 
tal-pajjiżi msieħba stess, il-koerenza tal-poli tiki tad-donaturi (dwar il-kummer ċ, l-agrikoltura, 
il-migrazzjoni, politiki umanitarji, il-mitigazzjoni tal-klima, e ċċ.), u d-djalogu tal-politika li 
jsir qabel id-de ċiżjonijiet tal-ipprogrammar tal-g ħajnuna. F' ċerti pajjiżi, id-dimensjoni esterna 
tal-politiki tal-UE g ħandha impatt akbar fuq l-i żvilupp milli g ħandha l-g ħajnuna.  
Madankollu, il-b żonnijiet g ħall-finanzjament sabiex jintla ħqu l-GħŻM huma akbar mill fondi 
disponibbli llum, kemm f uq livell nazzjonali f'pajji żi li qed ji żviluppaw u jew anki fuq livell 
internazzjonali permezz tal-kooperazzjoni tal-i żvilupp u l-kooperazzjoni  Nofsinhar-Nofsinhar 
emerġenti. Barra minn hekk, fil-kuntest ekon omiku u finanzjarju kurrenti, il-b żonn għal 
konsolidazzjoni fiskali se jwassal g ħal żieda ta' pressjoni fuq il-ba ġits għall-għajnuna tad-
donaturi. Soluzzjonijiet innovattivi g ħandhom ji ġu kkunsidrati b'mod serju. Dawn jinkludu 
għażliet ikkunsidrati fil-qafas tad-dibattitu dwar sorsi innovattivi ta' finanzjament6 
"b'potenzjal sinifikanti li ji ġġeneraw introjtu"7 u kif ukoll sforzi g ħat-titjib tal-impatt tal-flussi 
tal-ODA e żistenti. 
Huwa ċar li l-għajnuna Ewropea trid i ġġib valur mi żjud b'saħħtu u valur reali g ħall-flus, u trid 
tiffoka fuq żoni fejn valur mi żjud ċar jista' jidher. Fi kliem ie ħor dan ifisser li, fil-forom 
relevanti kollha u s-setturi kollha, l- UE trid turi li l-programmi ta' g ħajnuna tag ħha se 
jipprovdu l-akbar impatt fit-tul u se jkunu u żati bħala strument ewlieni biex issir ċentrali l-
kisba tal-G ħŻM u lil hinn minnhom. Dan jibda primarjament billi ji ġu mmirati erba' rekwi żiti 
fondamentali u ewlenin: l-i żvilupp u s-sigurtà tal-bnedmin b ħala prekondizzjonijiet g ħall-
iżvilupp, it-tkabbir u l-inklu żjoni soċjali ta' kwalunkwe pajji ż għal kwalunkwe im penn fit-tul. 
Dawn huma kollha kundizzjonijiet ne ċessarji u komplimentari li rridu na ħdmu fuqhom 
konsistentament. 
2.1. Titpo ġġa fil-prattika l-koop erazzjoni b'"Impatt G ħoli" 
Huwa importanti li l-g ħanijiet diskussi hawn fuq ji ġu riflessi fl-istadji kollha tal-
ipprogrammar u ċ-ċiklu tan-nefqa, biex b'hekk ninvestu fi pro ġetti fejn kull Euro li jintefaq, 
kemm jekk minn g ħajnuna għall-iżvilupp, finanzjar g ħall-klima, jew ba ġits għall-għajnuna 
oħra, jista' jirri żulta f'għajnuna u tkabbir fil-pajji ż imsieħeb. L-UE u l-Istati Membri tag ħha 
jistgħu jikkunsidraw ċertu numru ta' kundizzjonijiet li jridu ji ġu sodisfatti g ħal 
programmi/pro ġetti/appoġġ, f'termini ta': 
(i) Il-Valur Mi żjud,  
(ii) Il-prerekwi żiti tal-koordinazzjoni tal-UE  qabel l-approvazzjoni ta' g ħotjiet/pprogrammar 
pereżempju permezz tad-dokument ta' Strate ġija Nazzjonali Ewropea e żistenti,  
                                                 
6 COM(2010) 549 u COM(2010) 700.  
7 Konklu żjonijiet tal-Kunsill dwar l-G ħanijiet ta' Żvilupp tal-Millennju g ħal-Laqgħa Plenarja ta' Livell 
Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti fi New York u lil hinn minnha - Sostenn g ħall-kisba tal-G ħanijiet ta' 
Żvilupp tal-Millennju sal-2015, 11080/10, l-14 ta' Ġunju 2010 
MT 7   MT (iii) Demostrazzjoni li l-programmi/g ħotjiet/sostenn tal-ba ġit proposti se jipprodu ċu impatt 
fuq riformi u politiki sodi minn na ħa, u fuq sorsi o ħra ta' ffinanzjar (inklu ż l-involviment tas-
settur privat jew il -mobilizzazzjoni ta' ri żorsi fiskali domesti ċi), min-na ħa l-oħra. 
Barra minn hekk, il-monitora ġġ u l-evalwazzjoni ta' u l-kom unikazzjoni dwar il-kisbiet tal-
għajnuna huma ta' importanza dejjem akbar min ħabba l-konsolidazzjoni fiskali pre żenti 
peress li l-ba ġits għall-għajnuna jistg ħu jiġu taħt pressjoni akbar. I ż-żieda tal-kontabbiltà u l-
viżibbiltà tal-kontribuzzjoni tal- UE turi wkoll lill-imsie ħba tagħha li hi po ġġiet fis-seħħ l-
impenji internazzjonali tag ħha. Aħna għalhekk għandna bżonn inkunu kapa ċi nuru b'mod 
konvinċenti l-kisbiet ta l-kooperazzjoni g ħall-iżvilupp tal-UE. Dan se jirrikjedi sforzi dejjem 
akbar biex insa ħħu s-sistemi ta' monitora ġġ u evalwazzjoni u kif ukoll ir-rekwi żiti ta' 
rappurtar kemm fl-UE u kemm fil-pajji żi msieħba tagħha. 
1. Kif l-UE u l-Istati Membri tag ħha jistgħu jiżviluppaw sett ta' Istr uzzjonijiet ta' Gwida 
dwar l-ipprogrammar u n- nefqa li jirrikjedu li ċertu numru ta' kundizzjonijiet iridu 
jiġu sodisfatti (il-valur mi żjud, il-koordinazzjoni, l-impatt) g ħal kull 
programm/pro ġett/appoġġ? 
2. Liema huma l-prattiki t-tajbin fuq livell tal-UE u tal-Istati Membri li g ħandna nibnu 
fuqhom? 
3. Kif tista' d-diversità ta' flussi ta' g ħajnuna (minn sorsi pubbli ċi u privati, minn ba ġits 
għal azzjoni esterna ta' diversi politiki) tkun ikkombinata, tra ċċata u rrapportata 
b'mod adegwat sabiex ikun hemm l- akbar impatt, kontabbiltà u vi żibbiltà?  
2.2. It-tkabbir g ħall-iżvilupp tal-bnedmin  
Mingħajr popolazzjoni edukata, f'sa ħħitha u b'sigurtà tal-ikel, pajji ż ma jista' qatt jikber u 
joħroġ lilu nnifshu barra mill-faqar. It-tkabbir ekonomiku jrid ikun so ċjalment inklussiv biex 
dan iwassal g ħal benefiċċji ta' żvilupp sostenut, u jirrikjedi koerenza u bilan ċ fil-politiki 
kollha. It-tnaqqis tal-inugwaljanzi permezz tal- ġenerazzjoni ta' d ħul, inkluż xogħol produttiv u 
diċenti, l-ugwaljanza bejn is-sessi, il-protezzjoni so ċjali, u kif ukoll l-a ċċess universali g ħal 
edukazzjoni u ta ħriġ ta' kwalità, sistema tal-edukazzjoni og ħla responsiva li tista' tforni r-
riżorsi umani me ħtieġa, u kif ukoll servizzi ta' kura tas-sa ħħa huma ta' importanza kbira biex 
jonqos il-faqar, jinkisbu l-G ħŻM u ssir kontribuzzjoni g ħall-koeżjoni soċjali, id-drittijiet 
umani u l-pa ċi.  
Dawn għandhom jibqg ħu u se jibqg ħu l-prijoritajiet tal-isforzi tal-UE u l-Istati Membri g ħall-
iżvilupp f'dawk il-pajji żi bl-aktar b żonn. 
Billi tibni fuq l-esperjenza profonda tag ħha ta' appo ġġ għall-iżvilupp tal-bnedmin u so ċjali u 
billi tħares lil hinn mi ż-żoni tradizzjonali ta' attività, l-UE issa qieg ħda f'pożizzjoni li tirrivedi 
kif l-aħjar tintegra enfasi fuq il- ħiliet, l-innovazzjoni, l-kreattiv ità u l-imprenditorjat, f'appro ċċ 
komprensiv g ħall-politiki so ċjali, u kif tappo ġja politiki attivi dwar is-suq tax-xog ħol, l-
aġenda ta' xog ħol diċenti, u l-iżvilupp ta' sistemi effettivi ta' protezzjoni so ċjali nazzjonali. 
4. Kif l-UE u l-Istati Membri tag ħha jistgħu jiżguraw fl-a ħjar mod li l-g ħajnuna għall-
edukazzjoni u l-kura tas-sa ħħa ssir aktar iffuka ta, u jkomplu ji żdiedu l-impatt u l-
effettività tag ħha f'termini ta' żvilupp tal-bnedmin u tkabbir?  
MT 8   MT 5. Kif l-UE g ħandha tappo ġġja l-iżvilupp ta' ħiliet f'pajji żi msieħba skont il-
karatteristi ċi u l-bżonnijiet ta' swieq tax-xog ħol lokali, inklu ż fis-settur informali? Kif 
jista' l-metodu globali tal-UE g ħall-migrazzjoni jikkontri bwixxi f'dan ir-rigward?  
2.3. Il-Promozzjoni tal-Governanza  
L-esperjenza wriet li ming ħajr governanza tajba, l-effett ta' programmi ta' g ħajnuna se 
jkollhom effett limitat u se jkun dejjem diffi ċli ħafna biex tkun żgurata l-kooperazzjoni 
b'impatt g ħoli. Il-governanza demokratika, ir-rispett g ħad-drittijiet umani, il- ġlieda kontra l-
korruzzjoni, l-istat tad-dritt u l-bini ta' istitu zzjonijiet u stat huma partijiet integrali tal-
istrateġiji ta' kooperazzjoni tal-UE.  
Governanza effettiva tirrikjedi mmani ġġjar finanzjarju tajjeb tal-f ondi u prevenzjoni effettiva, 
kontroll, u mekkani żmi ta' sanzjonijiet/r iparazzjoni biex ji ġu miġġielda l-korruzzjoni u l-frodi. 
Il-promozzjoni tat-trasparen za, il-kontabbiltà u l-parte ċipazzjoni fit-te ħid ta' de ċiżjoni 
għandhom rwol importanti wkoll, b'mod partikol ari permezz tal-irwol tal-Parlament, sistema 
ġudizzjarja indipendenti u istituzzjoniji et ta’ verifika. It-titjib tal-kapa ċità regolatorja tal-
gvernijiet trid titpo ġġa wkoll fi ċ-ċentru sabiex jin ħoloq ambjent li jattira n-negozju li jag ħmel 
l-aħjar użu mir-riżorsi domesti ċi u jattira investiment domestiku u barrani, flimkien ma' 
mekkaniżmi sabiex ikun żgurat li l-benefi ċċji tat-tkabbir jil ħqu kull parti tas-so ċjetà. F'dan ir-
rigward, l-esperjenza tal-UE dwar it-tran żazzjoni tista' ti ġi vvalutata. Organizzazzjonijiet tas-
soċjetà ċivili huma msie ħba kruċjali wkoll. Fid-djalogu ta' politika tag ħha mal-awtoritajiet 
nazzjonali, l-UE tippromwovi sta ndards minimi ta' ambjent li jag ħtu saħħa lill-
organizzazzjonijiet tas-so ċjetà ċivili u jinkora ġġixxi djalogu ġenwin bejn Atturi tal-Istat u 
dawn Mhux tal-Istat.  
Id-djalogu bejn l-imsie ħba u enfasi fuq l-g ħoti ta' inċentivi għal riformi mmirati lejn ri żultati 
huma prin ċipji ewlenin tal-metodu kurrent i tal-UE. Dan isir billi ji ġu integrati l-indikaturi tal-
progress kemm fir-revi żjonijiet perijodi ċi tal-allokazzjonijiet tal-g ħajnuna u kemm 
f'programmi jew is-sostenn tal-ba ġit speċifiċi. L-UE di ġà mxiet lejn programmar tal-g ħajnuna 
bbażat fuq il-kuntratti u d-domanda, pere żempju fil-forma tal-Inizjattiva ta' Governanza8 ma' 
Stati tal-Afrika, il-Karibew u l-Pa ċifiku (ACP), il-Kuntratt tal-G ħŻM9 u klaw żoli ta' 
governanza fil-ftehimiet ta' s ħubija tal-UE mal-pajji żi tal-ACP u pajji żi fl-Asja, l-Amerika 
Latina u l-Vi ċinat Ewropew. Id-dimensjoni re ġjonali fil-promozzjoni ta' governanza hi 
importanti sabiex ji ġu żgurati aħjar l-aċċettar u l-le ġittimità tar-riformi. 
Madankollu, enfasi kontinwa fuq l-u żu tal-għajnuna bħala katalista g ħal titjib fil-governanza 
bħala parti integrali tas-s ħubiji għall-iżvilupp għandu jibqa' prijorità tal-politika ta' żvilupp 
tal-UE, u f' ċerti pajjiżi msieħba għad fadal ħafna x'jinkiseb. Dan iwassal g ħal numru ta' 
mistoqsijiet dwar kif l-a ħjar isir pass ie ħor lejn l-u żu tal-għajnuna għall-promozzjoni tal-
governanza. Pere żempju, filwaqt li l-allokazzjonijiet tal-pajji żi multiannwali ex ante  jġibu 
ċerta prevedibbiltà g ħall-iffinanzjar tal-i żvilupp tal-pajji żi, tista' ting ħata konsiderazzjoni 
għall-possibbiltà ta' bidla lejn metodi ġodda li joffru in ċentivi għal riformi u g ħall-
mobilizzazzjoni tar-ri żorsi interni. 
                                                 
8 Ara b'mod partikolari d-dokument ta' ħidma tal-persunal tal- Kummissjoni dwar "Appo ġġ għall-
governanza demokratika permezz ta l-inizjattiva ta' governanza: St ħarriġ u t-triq ’il quddiem" - 
SEC(2009) 58, 19.11.2009. 
9 http://ec.europa.eu/development/how/aid/mdg-contract_en.cfm  
MT 9   MT 6. Kif l-UE tista' tadatta l-metodu, l-istrumenti u l- indikaturi tag ħha għall-appoġġ ta' 
riformi tal-governanza f'pajji żi/reġjuni li qed ji żviluppaw? 
7. Kif u sa fejn g ħandha l-UE tintegra aktar in ċentivi għal riforma fil-pro ċess ta' 
allokazzjoni tal-g ħajnuna tag ħha, kemm g ħal programmi tal-pajji żi u anki dawk 
tematiċi? 
8. Kif l-UE g ħandha tippromwovi oqfsa tajbin biex te żamina u tag ħmel monitora ġġ tar-
riżultati ta' żvilupp miksuba mill-pajji żi benefiċjarji? 
2.4. Is-sigurtà u l-fra ġilità 
Mingħajr il-paċi u s-sigurtà, l-istat tad-dritt, le ġiżlazzjoni adegwata u prevedibbli jew finan żi 
pubbliċi sodi, l-g ħajnuna mhi se tirnexxi qatt tag ħti futur fit-tul lin-nies. Dan hu mni żżel 
kemm fl-istrate ġija ta' Sigurtà Ewropea u a nki fil-Kunsens Ewropew g ħall-Iżvilupp. Barra 
minn hekk, rabta mill-qrib bejn il-politika ta' żvilupp tal-UE u l-azzjoni esterna aktar wiesg ħa 
tal-UE hi vitali sabiex ikun żgurat li l-g ħajnuna hi effettiva, u bba żata fuq metodu ikkoordinat 
tajjeb u kosteffika ċi fuq livell tal-UE u tal-Istati Membri. Dan huwa veru b'mod spe ċjali f'stati 
fraġli, sitwazzjonijiet ta' wa ra l-kunflitt, u pajji żi fejn kombinazzjoni ta' fatturi jipprovdu ba żi 
biex jinbtu jew ji ġu sostnuti l-vjolenza so ċjali u l-estremi żmu vjolenti. 
L-arranġamenti istituzzjonali ta' wa ra t-Trattat ta' Lisbona fl-UE jipprovdu opportunità g ħal 
metodu aktar komprensiv u kkoordinat a ħjar biex ji ġu indirizzati l-kaw żi primarji tal-kunflitti 
u jiġu appoġġjati l-isforzi tal-pajji żi msieħba biex jibnu stati pa ċifiċi, demokrati ċi, leġittimi u 
inklussivi.  
B'mod partikolari, l-UE, permezz tal-u żu tas-Servizz Ewropew il- ġdid għall-Azzjoni Esterna 
(SEAE) flimkien mas-servizzi tal-Kummissjoni relevanti, tista' tixtieq tistabbilixxi strate ġiji 
politiċi konsistenti u komprensiv i li jorbtu d-diplomazija preventiva u l-avvi ż minn qabel ma' 
miżuri ta' rispons g ħall-kriżijiet, ta' perjodu qasir (immani ġġjar ta' kri żijiet umanitarji, 
diplomati ċi, ċivili u militari) u ma' politiki u strume nti fit-tul (dwar il-kooperazzjoni g ħall-
iżvilupp, il-kummer ċ, l-ambjent u adattament g ħall-bidla fil-klim a sabiex tonqos il-
vulnerabbiltà g ħal-diżastri naturali, il-migrazzjoni, e ċċ.). Dawn jistg ħu wkoll jintegraw 
komponent tal-i żvilupp tajjeb sabiex ti ġi indirizzata l-governanza, l- bini tal-istat u riformi 
oħra relatati mal-i żvilupp me ħtieġa biex jappo ġġjaw il-paċi u l-istabbiltà u jsostnu d-drittijiet 
umani. 
F'dan il-kuntest, il-koerenza u l-artikolazzjoni tajba ma' attivitajiet umanitarji huma 
fondamentali sabiex ikun hemm tna qqis tal-vulnera bbiltà ta' pajji żi li huma suxxettibbli g ħall-
kriżijiet, tissa ħħaħ ir-reżiljenza tag ħhom u t-tran żazzjoni effettiva minn rispons ta' emer ġenza 
għal irkupru.  
9. Kif g ħandha l-UE tindirizza r-rabt a bejn is-sigurtà u l-i żvilupp, b'mod spe ċjali 
f'pajjiżi fraġli u suxxettibbli g ħall-kunflitt, u tpo ġġi enfasi akbar fuq il-governanza 
demokratika, id-drittijiet umani, l-istat tad-dritt, il- ġustizzja u r-riforma tas-settur 
tas-sigurtà, meta tipprogramma interventi g ħall-iżvilupp?  
10. Kif tista' l-UE tikkoordina a ħjar ma' azzjonijiet g ħall-iżvilupp meta tipprogramma 
interventi g ħas-sigurtà? 
11. Kif tista' l-UE tindirizza bl-a ħjar mod l-isfida li torbot l-g ħajnuna, r-riabilitazzjoni u 
l-iżvilupp f'sitwazzjonijie t ta' transitu u rkupru? 
MT 10   MT 2.5. Isir realtà il-koordinament tal-g ħajnuna 
Il-koordinament effettiv ta' programmi ta' g ħajnuna huwa obbligu legali ta l-Unjoni u l-Istati 
Membri tag ħha. L-Artikolu 210 tat-Trattat ta' Lisbona  jistipula li "Sabiex tippromwovi l-
komplementarità u l-effika ċja tal-azzjoni tag ħhom, l-Unjoni u l-Istati Membri g ħandhom 
jikkoordinaw il-linji ta' politika tag ħhom dwar il-koperazzjoni g ħall-iżvilupp u g ħandhom 
jikkonsultaw lil xulxin dwar il-programmi tag ħhom ta' g ħajnuna, ukoll fl-organizzazzjonijiet 
internazzjonali u f'konferenzi internazzjona li." L-importanza tal-koordinazzjoni tal-g ħajnuna 
ma' donaturi o ħra ġiet imniżżla fil-Kunsens Ewropew g ħall-Iżvilupp, il-Kodi ċi ta' Kondotta10 
u l-Qafas Operazzjonali11 bbażati fuq l-a ġenda internazzjonali tal-effettività tal-g ħajnuna (id-
Dikjarazzjoni ta' Pari ġi u l-Aġenda ta' Accra g ħall-Azzjoni)12. 
Madankollu, sa llum, il-koordinazzjoni tal-g ħajnuna verament effettiva fl-istadju tal-
ipprogrammar baqg ħet eċċezzjoni aktar milli r-regola. 
Il-koordinazzjoni g ħandha ssir aktar sistematika u effettiva, kif ġie rikonoxxut mill-Kunsill13, 
li stieden lill-Kummissjoni biex " tippreżenta proposta lill-Kunsill sal-2011 g ħal 
sinkronizzazzjoni progressiva ta' ċikli ta' programmar tal-UE u nazzjonali fuq livell tal-pajji ż 
imsieħeb u bbażata fuq l-istrate ġiji għall-iżvilupp tal-pajji żi msieħba filwaqt li tqis i ċ-ċikli ta' 
programmar tag ħhom". Il-Kummissjoni g ħandha l-għan li tressaq tali mekkani żmu fl-2011.  
12. Liema huma l-aktar metodi u strutturi, legali u pratti ċi, xierqa, sabiex l-effika ċja tal-
għajnuna u d-dokumenti ta' Strate ġija Ewropea tal-Pajji żi jsiru realtà? Kif jista' 
jingħata l-aħjar effett prattiku lit-Tr attat ta' Lisb ona u lill-konklu żjoni tal-Kunsill tal-
14 ta' Ġunju f'dak ir-rigward? 
2.6. Il-Koerenza tal-Politika g ħall-Iżvilupp 
Il-Koerenza Politika g ħall-Iżvilupp hi rekwi żit legali skont it-Trattat ta' Lisbona14. Il-politiki 
f'oqsma b ħall-kummer ċ, is-sajd, l-agrikoltura, il-migrazzjoni jew il-klima u l-ener ġija, biex 
insemmu xi w ħud, jistgħu ikollhom impatt kbir fuq il-kapa ċità tal-ifqar pajji żi biex inaqqsu l-
faqar u jikbru. 
F'"Il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE fuq tnax-il punt b'sostenn g ħall-Għanijiet ta' Żvilupp tal-
Millennju" li ġie ppubblikat mill-Kummissjoni fil-21 ta' April 201015, il-Kummissjoni 
enfasizzat li "L-UE ssostni wkoll l-G ħŻM billi tag ħmel politiki o ħra apparti mill-g ħajnuna 
aktar favorevoli g ħall-għanijiet ta’ żvilupp. Matul l-a ħħar ħames snin, l-UE stabbilixxiet 
mekkaniżmi ex ante u ex post g ħal dan l-iskop, inklu żi valutazzjonijiet tal-impatt li 
jeżaminaw l-impatt estern ta’ propos ti ta' politika. Il-Programm ta’ Ħidma dwar il-Koerenza 
fil-Politika g ħall-Iżvilupp (KPI) jistabbi lixxi miri konkreti u indika turi ta’ progress biex ji ġu 
implimentati l-impenji tal-UE  dwar il-KPI tul sensiela s ħiħa ta’ politiki li g ħandhom effett fuq 
                                                 
10 Il-Konklu żjonijiet tal-Kunsill dwar "Kodi ċi ta' Kondotta tal-UE dwar il- Komplementarjetà u t-Tqassim 
tax-Xogħol fil-Politika dwar l-I żvilupp", doc 9090/07, 15.5.2007. 
11 Il-Kodi ċi ta' Kondotta tal-UE dwar il-Komp lementarjetà u t-Tqassim tax-Xog ħol u l-Qafas 
Operazzjonali dwar l-Effettività tal-G ħajnuna. 
12 http://www.oecd.org/dataoecd/58/16/41202012.pdf 
13 Konklu żjonijiet tal-Kunsill dwar l-G ħŻM, l-14 ta' Ġunju 2010. 
14 L-Artikolu 208 tat-Tratta t dwar il-Funzjonament ta l-UE: "(...) L-Unjoni g ħandha tie ħu in 
kunsiderazzjoni l-objettivi ta' koperazzjoni g ħall-iżvilupp fl-implimentazzjon i tal-politika li x'aktarx 
tolqot lill-pajji żi li qed jiżviluppaw". 
15 http://ec.europa.eu/development/icenter/repository/COMM_COM_2010_0159_MDG_EN.PDF 
MT 11   MT il-ħames sfidi globali li ġejjin: il-kummer ċ u l-finanzi, it-tibdil fil-kl ima, is-sigurtà tal-ikel, il-
migrazzjoni u s-sigurtà. Dan qed jintu ża bħala għodda biex ji ġi ggwidat it-te ħid ta' 
deċiżjonijiet tal-UE, li b'mod par tikolari jinvolvi lill-Kummissjoni , lill-Kunsill u l-Parlament, 
dwar sensiela wiesg ħa ta' deċiżjonijiet li jaffe twaw lill-pajji żi li qed jiżviluppaw lil hinn mill-
għajnuna għall-iżvilupp.  
Sabiex isir aktar progress, metodu wie ħed jista' jkun li jintu ża l-Programm ta' Ħidma dwar il-
KPI b'mod iktar proattiv u fi stadju aktar bikri fit-t ħejjija ta' inizjattivi ġodda. Aktar xog ħol u 
konsultazzjoni huma g ħalhekk me ħtieġa dwar kif dan l-impenn g ħandu jissarraf fi programm 
ta' azzjoni konkret. B'mod partikolari, sfida importanti li g ħad fadal hi li ji ġu żviluppati l-
metodi kurrenti biex ji ġi eżaminat l-impatt konkret tal-politiki tal-UE dwar objettivi ta' 
żvilupp. 
13. Liema mi żuri prattiċi u relatati mal-politika jistg ħu jittieħdu fl-UE sabiex titjieb il-
Koerenza Politika g ħall-Iżvilupp? Kif tista' ssir l-a ħjar eżaminazzjoni tal-progress u 
l-impatt? 
2.7. It-titjib tal-impa tt tas-Sostenn tal-Ba ġit 
Is-sostenn tal-ba ġit huwa mod ta' implimentazzjoni tal-g ħajnuna għall-iżvilupp li jikkonsisti 
fl-għoti ta' għajnuna finanzjarja lit-te żori tal-pajji żi beneficjarji. Matul dawn l-a ħħar snin, is-
sostenn tal-ba ġit (ġenerali jew settorali) sar importanti fuq livell tal-UE g ħas-sostenn ta' 
politiki tajba tal-ekono mija u l-finanzi pubbli ċi u kif ukoll l-a ġendi ta' riforma ta' pajji żi 
msieħba. Il-Kummissjoni kkommettiet ru ħha sabiex ti żgura li s-sostenn tal-ba ġit jiġi użat 
b'mod selettiv u bl-akbar effettività, effi ċjenza u impatt possibbli.  
Minħabba l-importanza li ti ġi żgurata revi żjoni komprensiva dwar l-u żu ta' dan l-istrument 
importanti, il-Kummissjoni adottat Green Pape r fid-19 ta' Ottubru 2010 dwar "Il-futur tal-
Appoġġ Baġitarji tal-UE lil pajji żi terzi"16. Din hi mmirata g ħall-konsultazzjoni pubblika 
wiesgħa, il-ġbir ta' opinjonijiet u evidenzi ming ħand partijiet interessati relevanti dwar kif 
lezzjonijiet li nitg ħallmu jistg ħu jirriżultaw f'użu aħjar tas-sostenn tal-ba ġit fil-futur kemm fuq 
livell tal-Komunità u anki dak tal-Istati Membri.  
3. I L-POLITIKA TA ' ŻVILUPP B ĦALA KATALIST G ĦAL TKABBIR INKLUSSIV U 
SOSTENIBBLI  
L-objettiv ewlieni tal-g ħajnuna hu li sservi b ħala katalist, g ħas-sostenn tat-tkabbir ta' pajji żi 
msieħba u b'mod partikolari biex tg ħinhom joħolqu ambjent li huwa favorevoli g ħat-tkabbir 
sostenibbli u inlussiv, li tippermetti lil dawn il-pajji żi joħorġu lilhom infushom mill-faqar. It-
tkabbir ekonomiku, diment li jkun so ċjalment inklussiv, jo ħloq effett ferm akbar f'termini ta' 
tnaqqis tal-faqar minn żidiet inkrimentali fl-ODA.  
Ħafna fatturi jinfluwenzaw ambjent favorevoli g ħat-tkabbir, inklu ż l-istabbiltà politika u 
makroekonomika, governanza tajba,  is-sigurtà, ir-rispett g ħad-drittijiet umani, ambjent 
regolatorju u ta' politika ta' negozju kapa ċi li jiġġenera xog ħol produttiv u di ċenti, u kif ukoll 
popolazzjoni edukata, f'sa ħħitha u kreattiva, l-u żu sostenibbli ta' ri żorsi naturali skarsi, 
                                                 
16 COM(2010) 586  
http://ec.europa.eu/development/how/consultation/index.cfm?action=viewcons&id=5221  
MT 12   MT infrastrutturi ekonomi ċi, l-implimentazzjoni ta' standards ewlenin tax-xog ħol, u l-
parteċipazzjoni effettiva u ta' benefi ċċju fil-kummer ċ internazzjonali.  
L-UE qieg ħda diġà taħdem f'dawn l-oqsma kollha fis-s ħubiji eżistenti tag ħha ma' pajji żi li qed 
jiżviluppaw.  Madankollu hemm b żonn ta' riflessjoni dwar kif tista' ttejjeb l-impatt tag ħha fuq 
it-tkabbir, mhux b ħala riżultat fih innifsu, i żda bħala mezz tal-qerda tal-faqar.  
Ovvjament, il-kapa ċità ta' pajji żi li qed jiżviluppaw biex jiksbu govern anza tajba u l- politiki li 
jgħinu t-tkabbir ivarjaw ħafna. Kooperazzjoni mmirata lejn it-tkabbir se tkun aktar adattata 
għal pajjiżi li qed ja ħdmu fuq politiki dwar fatturi li jippermettu t-tkabbir u li jipprovdu g ħat-
tkabbir inklussiv u so ċjali, filwaqt li strumenti ta' żvilupp aktar tradizzjonali jen ħtieġ li 
jitkomplew g ħal pajjiżi li l-aktar g ħandhom b żonn jew dawk f' ċiklu ta' kunflitt jew 
f'sitwazzjoni fra ġli. Id-differenza bejn il-pajji żi u r-reġjuni tista' g ħalhekk twassal g ħall-
iżvilupp ta' metodi ġodda għall-kooperazzjoni a ħjar ma' pajji żi li jixtiequ jid ħlu f'forom ġodda 
ta' sħubiji, filwaqt li nkomplu nag ħtu sostenn g ħall-bini ta' stati, governanza tajba u strate ġiji 
ffukati fuq il-faqar fejn ikun hemm b żonn. Minn dan jo ħroġ li taħlita ta' politika spe ċifika 
għall-pajjiż, li tirrikonoxxi l-isfi di partikolari tieg ħu, hi importanti, filwaqt li ssir ħidma 
f'sħubija u tkun irrispettata r-responsabbilt à primarja, issir attenzjoni fuq ir-ri żultati u tkun 
żgurata l-kontabbiltà re ċiproka. 
Barra minn hekk, l-azzjoni tal-UE  trid tkun ikkoordinata a ħjar u tikkon ċentra fuq żoni fejn din 
tista' żżid valur mi żjud reali. It-Trattat ta' Lisbona  u l-kuntest istituzzjonali l- ġdid għall-
politika estera u ta' sigurtà komuni tal-UE, kif ukoll il-kompetenzi l- ġodda relatati ma' żoni ta' 
interess g ħall-iżvilupp17, jipprovdu opportunitajiet g ħal politika ta' żvilupp strate ġika aktar 
iffokata fil-qafas aktar wiesa' ta' azzjoni esterna aktar effettiva.  
Biex issir promozzjoni tal-politika ta' żvilupp bħala katalist g ħat-tkabbir inklussiv, il-
kwistjonijiet li ġejjin huma partikolarment relevanti. 
3.1. S ħubiji għat-tkabbir inklussiv  
Ambjent ta' negozju prevedibbli, trasparenti, ibba żat fuq ir-regoli u nondiskriminatorju, 
flimkien ma' appo ġġ għal-investiment fis-se ttur produttiv u l-e żistenza ta' opportunitajiet tas-
suq, huma lkoll me ħtieġa sabiex ji ġu attirati u jin żammu investimenti domesti ċi u barranin. 
Għalhekk titqajjem il-mistoqsija dwar jekk l-UE g ħandhiex tikkunsidra Strateġiji Konġunti 
ġodda għat-Tkabbir Inklussiv  bi sħab ma' gruppi individwali jew re ġjonali ta' pajji żi li qed 
jiżviluppaw, u tinvolvi wko ll partijiet interessati mis-settur privat – negozji, fondazzjonijiet, 
id-dinja akkademika u or ganizzazzjonijiet tas-so ċjetà ċivili (OSĊ) b'mod ġenerali, e ċċ. – 
ilkoll impenjati g ħall-għan li jsir progress sostanzjali dw ar kwistjonijiet fejn huma jistg ħu 
jaħdmu flimkien. Dawn l-Istrate ġiji Konġunti jistgħu jiġu żviluppati fi ħdan arran ġamenti ta' 
sħubiji formali e żistenti bejn l-UE u gruppi ta' pajji żi li qed jiżviluppaw, jew ukoll ma' pajji żi 
individwali. 
Parteċipanti mhux tal-istat huma forza g ħal u komponent tal-i żvilupp permezz tal-irwoli 
multipli tag ħhom bħala aġenti sostenituri, fornituri ta' serv izzi u donaturi jew dawk li jsellfu 
fil-kapaċità tagħhom stess, b'hekk i ġibu tagħrif u valur mi żjud. Għandu jinżamm djalogu 
                                                 
17 bħall-investiment, il-migrazzjoni. 
MT 13   MT regolari mag ħhom, bħal dak li ġie mniedi mill-Kummissjoni18 mmirat li jil ħaq kunsens dwar 
l-isfidi li ġejjin u dwar i ż-żoni li għandhom l-aktar b żonn ta' bidla. 
Tali strate ġiji konġunti jistgħu jkunu bba żati fuq numru ta' prijoritajiet differenti, bil-ftehim ta' 
kemm l-UE u tal-pajji żi msieħba dwar risponsabbiltajiet u ri żultati tanġibbli ċari rispettivi 
bħal:  
– Il-promozzjoni u l-appo ġġ ta' investimenti produttivi u sostenibbli , kemm barranin u 
domestiċi, fl-ifqar pajji żi li qed ji żviluppaw, b'mod partikolari dawk li ma jibbenifikawx 
minn żieda fil-kummer ċ u li fil-pre żent ma jattirawx flussi kbar ta' investiment. 
Possibiltajiet jinkludu g ħajnuna għall-appoġġ ta' investiment ta' infrastruttura an ċillari biex 
takkumpanja l-investiment privat (pere żempju biex jittie ħdu l-prodotti g ħas-suq), u ji ġu 
appoġġjati proġetti li għandhom livell ta' riskju li jag ħmilha diffi ċli li jattiraw finanzjament 
privat, fejn hu xieraq, fil-forma ta' finanzjament tal-qsim tar-riskju. Tali investiment għandu jimmira anqas lejn appo ġġ għall-iżvilupp ta' attivitajiet industrijali e żistenti, 
notevolment industriji ta' estrazzjoni, i żda jiffoka aktar fuq attivitajiet b'valur mi żjud ogħla, 
notevolment industriji ta' post-estrazzjoni. Dan g ħandu jimmira wkoll biex ikun ta' 
benefiċċju għall-akbar numru ta' nies possibbli fil-pajji ż ikkonċernat.  
– L-aċċess għall-kapital u l-kreditu affordabbli
, b'mod partikolari g ħall-Impriżi Żgħar u 
Medji (SME) u mikroimpri żi, huwa ta' importanza kbira g ħall-appoġġ tat-tkabbir tal-
agrikoltura, l-industrija u s- servizzi lokali, fejn jo ħloq għajnuna bejn strumenti tal-
għajnuna u finanzjari. F's itwazzjonijiet fejn l-a ċċess għall-finanzi domesti ċi hu diffiċli jew 
mhux disponibbli, l-UE tista' tappo ġġja aktar evoluzzjoni grad wali tas-sistema bankarja 
domestika u swieq tal-kapital lokali fejn tippermetti lill-investituri domesti ċi u barranin 
jidħlu f'operazzjonijiet b'impatt ċar fuq l-iżvilupp, fejn kieku ma kienux jid ħlu minħabba r-
riskji involuti. Pere żempju dan jista' jinkiseb permezz ta' fond jew mekkani żmu tal-UE 
integrat, operat b'mod kon ġunt mill-istituzzjonijiet tal-UE u l-banek u l-istituzzjonijiet 
finanzjarji tal-i żvilupp Ewropej fejn kieku joffru self sussidjat, appo ġġ tekniku u 
finanzjarju fejn ikun hemm b żonn u qsim tar-riskju, b'mod i kkoordinat mill-qrib, biex ji ġu 
mħeġġa l-investimenti privati fil-pajji żi li qed jiżviluppaw.  
– Qafas legali u regolatorju . Il-faċilitàjiet u l-ispejje ż marbuta mal-istabbiliment ta' 
kumpanija ġdida, b'mod partikolari SME, jew it-tmexxija ta' wa ħda stabbilita, g ħandhom 
rwol importanti ħafna. Dan jikkon ċerna mhux biss il-formalitajiet ta' re ġistrazzjoni inizjali, 
iżda wkoll pere żempju dwar il-konformità  fiskali sussegwenti, il- ġlieda kontra l-
korruzzjoni u l- ħruġ tal-kapital barra mill-pajji ż u kwistjonijiet ta' permessi. L-g ħajnuna 
tal-UE, kemm finanzjarja u kemm teknika, tista' tappo ġġja riformi f'din i ż-żona, abba żi ta' 
impenji u determinazzjoni biex ji ġi introdott titjib mill-pajji żi msieħba. Dan jinkludi wkoll 
il-protezzjoni tal-investiment, it-trasparenza u l-pro ċeduri miftu ħa tar-reġistrazzjoni u l-
għeluq ta' negozji, u modalitajiet ta' infurzar tal-kuntratti li wie ħed jista' jafda u affordabbli. 
Minħabba l-pressjoni dejjem akbar tad-domanda globali, il-governan za tad-drittijiet relatati 
mal-esplojtazzjoni, l-immani ġġjar jew l-aljenazzjoni tar-ri żorsi naturali, li jinkludu l-art, l-
ilma, l-materja prima jew il- ħut, qiegħda tikseb aktar importanza. Madankollu, progress 
dwar tali kwistjonijiet jiddependi ħafna fuq id-determinazzjoni tal-pajji żi msieħba. 
                                                 
18 Id-Djalogu Strutturat dwar l-involviment tas-so ċjetà ċivili u l-awtoritajiet lokali fl-i żvilupp ġie mniedi 
f'Marzu 2010 u se jintemm f'Mejju 2011,  
https://webgate.ec.europa.eu/fpfis/mwikis/aidco/index.php/Structured_dialogue  
MT 14   MT – Innovazzjoni : Il-kooperazzjoni xjentifika u teknolo ġika u l-kapa ċità ta' ħolqien, u kif ukoll 
l-investiment fl-g ħerf, l-innovazzjoni u t-teknolo ġiji ġodda jistg ħu ikollhom rwol 
importanti fit-tkabbir inklussiv bi tra ċċar mgħaġġel u fl-għajnuna lin-nies biex jo ħorġu 
mill-faqar. Wa ħda mill-akbar sfidi g ħall-pajjiżi li qed ji żviluppaw hi li jidentifikaw u 
jagħmlu użu għaqli miż-żoni fejn g ħandhom vanta ġġ komparattiv, notevolment sabiex 
ikunu kapa ċi jikkompetu ma' pajji żi emerġenti ikbar. B'hekk, mi żuri speċifiċi għall-pajjiż 
biex jinkora ġġixxu l-iżvilupp u t-trasferiment ta' teknolo ġiji li jistg ħu jissarfu f'negozji 
vijabbli huma ta' importanza kbira biex ji ġi mmultiplikat in-numru ta' opportunitajiet ta' 
investiment. L-impatt tat-tkabbir potenzjali ta ' industriji kulturali u tal-kreattività fuq l-
ekonomija lokali ta' bosta pajji żi li qed ji żviluppaw g ħandu jing ħata attenzjoni spe ċjali 
wkoll. Il-protezzjoni u l-infu rzar tad-drittijiet tal-proprj età intellettwali f'konformità ma' 
obbligi internazzjonali u ting ħata attenzjoni tal-livelli u l-b żonnijiet tal-i żvilupp, jistg ħu 
ikollhom rwol importanti g ħall-appoġġ tal-innovazzjoni. It-Teknolo ġiji ta' Informazzjoni u 
Komunikazzjoni (ICT) jistg ħu ikollhom sa ħħa kbira u ta' trasformazzjoni mg ħaġġla fl-
oqsma kollha so ċjo-ekonomi ċi u huma konsiderevolment kosteffika ċi rigward il-forniment 
ta' servizzi f' żoni bħall-kura tas-sa ħħa, l-edukazzjoni, l-ener ġija u l-immani ġjar tal-ambjent, 
sistemi ta' trasport, amminist razzjoni tal-gvern jew kummer ċ u servizzi finanzjarji19. 
– Xogħol diċenti u l-protezzjoni so ċjali: Inugwaljanza og ħla ċarament tnaqqas ir-ritmu tat-
tnaqqis tal-faqar u g ħandha effetti negattivi konsiderevoli fuq it-tkabbir ekonomiku. Billi 
tonqos l-inugwaljanza u ji ġu appoġġjati l-aktar persuni żvantaġġjati, il-protezzjoni so ċjali 
tippromwovi l-investimenti ta' kapital uman, ittejjeb il-produttività, ittejjeb l-istabbiltà 
soċjo-politika, u tikkontribwixxi g ħall-ħolqien ta' istituzzjonijiet tajba. A ġenda integrata 
dwar ix-xog ħol u t-tkabbir inklussiv li tiffoka fuq il- ħiliet, il-produttività u l-ambjent 
regolatorju favorevoli g ħan-negozju hi ne ċessarja. Fil-kooperazzj oni tal-UE mal-pajji żi tal-
Amerika Latina pere żempju, il-koe żjoni soċjali hi għan ċentrali u hi kkunsidrata b ħala 
element ewlieni g ħat-tkabbir inklussiv. 
F'dawn l-oqsma kollha, ir-rispett g ħad-drittijiet umani u sta ndards ta' sostenibbiltà so ċjali u 
ambjentali g ħandhom ikunu żgurati permezz ta' referenza g ħall-Global Compact tan-NU u l-
linjigwida tal-OECD, jew permezz ta' arran ġjamenti settorali jew regolamenti, b ħal dawk ta ħt 
il-Ftehimiet dwar l-Infurzar tal-Li ġi tal-Foresta, Governanza u Kummer ċ20, il-Ftehimiet ta' 
Sħubija dwar id-Sajd, l-Inizjattiva g ħat-Trasparenza tal-Industriji Estrattivi21, jew il-Pro ċess 
Kimberley22, jew fil-forma ta' Responsabbiltà So ċjali Korporattiva23 u l-kontabbiltà. Dawn l-
inizjattivi g ħandhom jikkumplimentaw, mhux jissostitwixxu  l-isforzi li saru, sabiex jitjieb l-
ambjent ta' negozju fuq il-livell tal-pajji ż u jgħinu fl-eliminazzjoni ta' ostakli rigward ir-regoli 
u l-infurzar. 
14. Kif u sa fejn g ħandha l-g ħajnuna tal-UE tappo ġġja proġetti ta' investiment 
industrijalif'pajji żi li qed ji żviluppaw u kif jist a' jsir il-bilan ċ korrett bejn l-i żvilupp 
ta' interessi ta' estrazzjoni/ener ġija u l-promozzjoni ta' se tturi post-estrattivi u 
industrijali?  
                                                 
19 Grazzi g ħall-avvanzi teknolo ġiċi u żviluppi fis-suq sinifikanti, hemm aktar minn 3 biljun telefown 
ċellulari li qed jintu żaw f'pajjiżi li qed jiżviluppaw illum u hemm g ħaxar darbiet aktar utenti tal-Internet 
mill-2000. 
20 http://ec.europa.eu/environment/forests/flegt.htm  
21 http://eiti.org/  
22 http://www.kimberleyprocess.com/  
23 http://ec.europa.eu/enterprise/policies/sustainable-bu siness/corporate-social-responsibility/index_en.htm  
MT 15   MT 15. Kif l-UE tista' ti żgura li l-appo ġġ għall-iżvilupp ekonomiku jiggarantixxi inklu żjoni 
soċjali ġusta tal-benefi ċċji u jipprovdi protezzjoni a ħjar tad-drittijiet so ċjali u 
ekonomiċi, inkluż l-implimentazzjoni ta' standards tax-xog ħol essenzjali, u 
kontabbiltà korporattiva a ħjar?  
16. Liema mi żuri għandhom jittie ħdu – u kif l-a ħjar għandhom ji ġu ddifferenzjati – 
sabiex jiġu appoġġjati l-isforzi tal-pajji żi li qed jiżviluppaw g ħat-twaqqif ta' ambjent 
ekonomiku li hu kapa ċi li jippromwovi n-negozju , b'mod partikolari l-SMEs? 
17. Liema mi żuri jew strutturi jistg ħu jiġu żviluppati ma' pajji żi msieħba, u 
istituzzjonijiet finanz jarji Ewropej u inter nazzjonali, sabiex ji ġi provdut appo ġġ 
finanzjarju u fejn ne ċessarju finanzi u garanziji  finanzjarji bi spejje ż baxxi għall-
appoġġ ta' tali tkabbir? 
18. Liema strumenti tis ta' l-UE tista' tu ża biex tippromwovi l-krea ttività, l-innovazzjoni u 
t-trasferiment tat-teknolo ġija u tiżgura l-applikazzjonijiet viabbli tag ħhom fil-pajji żi 
li qed jiżviluppaw? 
3.2. Trawwim ta' inizjattivi re ġjonali; inklomplu ni żguraw il-kummer ċ għall-
iżvilupp 
Trawwim ta' inizjattivi re ġjonali 
Is-suċċess tal-Unjoni Ewropea fil-produzzjoni ta' so ċjetà paċifika u ta' ġid u testendi l-ambitu 
ġeografiku tal-Unjoni kien grazzi g ħall-integrazzjoni progr essiva tas-swieq tag ħha, legalment, 
ekonomikament, finanzjarjament, politik ament u fiskalment. L-attenzjoni tag ħha fuq l-
infrastruttura, f'termini ta' trasport, telekomunikazzjoni u ener ġija, għenet lill-kummer ċ 
jiżviluppa u lit-tkabbir ikompli jikber. Hi sabet li s-soluzzjoni ewlenija g ħat-tkabbir u l-
iżvilupp tibda permezz ta' suq integrat, ener ġetiku u re ġjonali.  
Fid-dinja li qed ti żviluppa, inklu ż l-Afrika, ix-Xlokk u l-Lvant ta l-Asja, l-Amerika Latina, qed 
joħroġ proċess simili, i żda fi stadju aktar bikri ta' żvilupp. Il-ma ġġoranza l-kbira tal-kummer ċ 
tal-Afrika hu ma pajji żi mhux Afrikani u te żisti frammentazzjoni  u hemm konnessjoni 
mrikkba bejn gruppi re ġjonali, u konnessjonijiet infrastrutturali insuffi ċċjenti bejn il-membri 
tal-gruppi re ġjonali.  
Madankollu, f'dawn l-a ħħar snin, il-progress lejn integrazzjoni re ġjonali effettiva żied ir-ritmu 
tiegħu f'ħafna reġjuni. Tali progress iffoka primar jament fuq kwistjonijiet ekonomi ċi (bħalma 
l-UE iffokat fuq l-integrazzjoni ekonomika fis-snin tal-bidu tag ħha). Madankollu, anki fil-
qasam politiku, l-Unjoni Afrikana pere żempju, ri ċentament kienet qed tag ħmel passi 
importanti, rigward il-pjanijiet ta' pa ċi u sigurtà u l-medjazzjoni re ġjonali. 
19. Kif l-esperjenza tal-UE tista' tinforma a ħjar lir-reġjuni li jridu jsa ħħu l-integrazzjoni 
tagħhom? 
Inklomplu ni żguraw il-kummer ċ għall-iżvilupp 
Sabiex jo ħorġu l-potenzjal ekonomiku kollu tag ħhom, l-esperjenza turi li l-pajji żi li qed 
jiżviluppaw g ħandhom jimplimentaw ta ħlita ta' u f'sekwenza, mi żuri ta' riforma domestika u 
politika internazzjonali adatti g ħall-bżonnijiet tag ħhom stess. L-i żvilupp normalment jinvolvi 
l-liberalizzazzjoni gradwali tal-kummer ċ tal-prodotti u s-servizzi  f'ambjent favorevoli g ħan-
neġozju sabiex ti ġi ffaċilitata l-integrazzjoni fl-ekonom ija globali u l-integrazzjoni re ġjonali.  
MT 16   MT L-UE għandha wie ħed mill-aktar swieq miftu ħa fid-dinja g ħall-pajjiżi li qed ji żviluppaw. 
Flimkien mal-Istati Membri tag ħha, hi fornitur ewlieni tal-G ħajnuna għall-Kummer ċ, fejn 
laħqet l-ogħla ammont li qatt ing ħata ta' €10.4 biljun fl-2008, żieda ta' €3.4 biljun (48%) mill-
2007. Matul is-snin, l-UE pprovdiet strumenti g ħall-kummer ċ sabiex tappo ġġja kemm it-titjib 
soċjali u anki ekonomiku fil-pajji żi li qed jiżviluppaw.  
L-objettivi ewlenin g ħall-futur qrib huma li titkompla ti ġi żgurata l-konsistenza bejn il-
politika tal-kummer ċ tal-UE u l-objettivi tal-kooperazzjoni g ħall-iżvilupp, li ji ġu konklużi 
ftehimiet komprensivi dwar il-kooperazzjoni u l-kummer ċ favur l-iżvilupp ma' diversi pajji żi 
li qed jiżviluppaw, li jitkomplew jissa ħħu l-isforzi tal-G ħajnuna għall-Kummer ċ u l-impatti 
fil-prattika u li ji ġu mistħarrġa s-sinerġiji bejn strate ġiji nazzjonali u re ġjonali għall-kummer ċ. 
20. X'jista' jsir biex tkun żgurata aktar konsistenza bejn il-politiki tal-UE dwar il-
kummerċ u l-iżvilupp?  
21. Kif jitjiebu d-dispo żizzjonijiet tal-g ħajnuna għall-kummer ċ sabiex isir l-akbar u żu 
tal-potenzjal ta' g ħajnuna tag ħha għat-tkabbir tal-at tivitajiet ekonomi ċi sostenibbli 
fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, li jwasslu g ħal aktar tkabbir?  
4. L- IŻVILUPP SOSTENIBBLI , FORZA ĠDIDA  
Id-dinja li qed ti żviluppa hi misten nija li tkun wa ħda mill-forzi ewlenin li tmexxi t-tkabbir 
globali fl-g ħexiren ta’ snin li ġejjin; kemm f'termini ekonomi ċi u anki ta' popolazzjoni. L-
iżgurar ta' tkabbir mg ħaġġel u mifrux jippre żenta sfidi kbar f'termini ta' mi żuri ta' 
sostenibbiltà ambjentali u adattament u mitigazzjoni g ħall-bidla fil-klima, i żda huwa ċar li l-
bżonn li tiġi indirizzata l-bidl a fil-klima ma g ħandhiex tkun ra ġuni biex jonqsu l-isforzi biex 
jinħarġu l-ifqar ċittadini tad-dinja barra mill-faqar.  
4.1. Il-bidla fil-klima, il-bijodiversità u l-i żvilupp 
Il-bidla fil-klima hi wa ħda mill-akbar sfidi ta' dan is-seklu li taffettwa lid-dinja li qed 
tiżviluppa u twassal g ħal riskji kbar g ħall-progress lejn il-kisba tal-G ħŻM. Biex jin ħarġu l-
persuni barra mill-faqar hemm b żonn li jiġi żgurat li aktar ni es ikollhom a ċċess għall-enerġija; 
dan se jwassal g ħal żieda kbira fil-konsum tal-ener ġija b'impatt asso ċjat fuq il- ħruġ tal-Gass 
b'Effett ta' Serra u l-ambjent globali. G ħaldaqstant, l-i żvilupp sostenibbli g ħandu jkun fil-
qalba kemm tal-politika tag ħna dwar l-i żvilupp u anki dwar il-bidla fil-klima sabiex ikun 
żgurat li l-azzjoni biex ni ġġieldu l-Bidla fil-Klima tibbenifika, aktar milli żżid ir-riskji, lit-
tkabbir potenzjali tal-ifqar ċittadini tad-dinja.  
L-iżvilupp ibba żat fuq ekonomija sost enibbli jista' jipprovdi ħafna opportunitajiet g ħat-tkabbir 
lid-dinja li qed ti żviluppa. L-aktar mod effettiv biex jin kiseb dan hu li l-bidla fil-klima ti ġi 
inkluża fl-iżvilupp. Metodu strate ġiku fejn l-i żvilupp "re żiljenti għat-tibdil fil-klima" – li 
jikkombina l-mitigazzjoni, l-adattame nt u t-tnaqqis ta' risku ta' di żastri u attivitajiet ta' 
prevenzjoni, hu kru ċjali, u inizjattivi li j ħalltu l-iżvilupp b'livell baxx ta' karbonju ma' ppjanar 
strateġiku u reżiljenti se jipprovdu benefi ċċji multipliki fil-pajji żi li qed jiżviluppaw24.  
                                                 
24 Kif enfasizzat fir-Rapport 2010 dwar il-Progress tal-Afrika, hu importanti ħafna li "pajji żi 
Afrikani…..ikollhom strate ġiji ta' żvilupp reżiljenti għat-tibdil fil-klima". 
MT 17   MT L-iżvilupp sostenibbli je ħtieġ strateġiji li jindirizzaw kwistjonijiet ekonomi ċi, soċjali u 
ambjentali. Skont l-opinjoni am bjentali, is-sostenibbiltà te ħtieġ li tindirizza kemm l-u żu u l-
immaniġġjar tar-riżorsi naturali, b'mod partikolari l-art, l-ilma, l-foresti u l-bijodiversità. L-
integrazzjoni ta' prijoritajiet ta' adattament u l-mixi lejn l-i żvilupp b'livell baxx ta' karbonju se 
jkun vitali biex tkun żgurata s-sostenibbiltà tal-i żvilupp.  
L-ekonomiji tal-pajjizi li qed ji żviluppaw jiddipendu b'mod sostan zjali fuq l-esplojtazzjoni 
tar-riżorsi naturali, b ħall-agrikoltura u l-materji primi.  Fl-istess waqt, hemm rikonoxximent 
dejjem akbar li l-ekosistemi, b ħall-foresti u artijiet mistag ħdra, għandhom rwol importanti 
bħala assi tal-produtt ività ekonomika li ji ġġeneraw flussi ta' prodotti u servizzi ta' benefi ċċju. 
B'riżultat ta' dan, huwa kru ċjali li wie ħed jifhem kemm in-negozji huma dipendenti fuq il-
bijodiversità u s-servizzi tal-ekosistema u li ji ġi kkunsidrat l-impatt s ħiħ li t-telfa tal-
bijodiversità jista' jkollha fuq il-potenzjal g ħall-iżvilupp ta' prodotti ġodda, xog ħol ġdid u 
teknoloġiji ġodda. L-istudju dwar l-Ekonomija tal-E kosistemi u tal-Bijodiversità – The 
Economics of Ecosystems and Biodiversity (TEEB ), jqajjem kuxjenza dwar din l-isfida billi 
jpoġġi valur ekonomiku fuq sensiela wiesg ħa ta' servizzi forniti min-natura li qabel ma 
kellhom l-ebda prezz ta ħt mudelli ekonomi ċi konvenzjonali. 
L-immani ġġjar tal-ekosistemi naturali b ħala l-bjar tal-karbonju u r-ri żorsi għall-adattament, 
qiegħed jiġi rikonoxxut dejjem aktar b ħala soluzzjoni g ħall-klima ne ċessarja, effi ċjenti u 
relattivament kosteffika ċi. Diversi strate ġiji għall-immani ġġjar tal-użu tal-art huma me ħtieġa 
sabiex jonqos il- ħruġ tal-GES mit-tibdil tal-u żu tal-art, u ji ġu sostnuti servizzi tal-ekosistema 
li huma vitali fl-adattament g ħall-bidla fil-klima. I ż-żoni protetti, b'mod partikolari, 
għandhom rwol importanti fl-i żvilupp ta' mi żuri nazzjonali g ħall-mitigazzjoni u l-adattament 
għall-bidla fil-klima, u g ħalhekk huwa kru ċjali li tiżdied il-protezzjoni di ġà mogħtija u kif 
ukoll il-kopertura totali u l-immani ġġjar ta' tali siti.  
L-inklużjoni u l-integrazzjoni tal-kwistjoniji et dwar il-klima fil-politika tal-i żvilupp se 
jkollhom aspetti finanzjarji.  Waqt il-Konferenza ta' Kopen ħagen, l-UE ikkommettiet 
€7.2 biljun b ħala finanzjament rapidu g ħall-miżuri ta' mitigazzjoni u adattament, inklu ż għat-
tnaqqis tar-riskju ta' di żastru u attivitajiet ta' prevenzjoni f'pajji żi suxxettibbli g ħal diżastri, 
għall-2010-2012. Pajji żi żviluppati ikkommettew ru ħhom ukoll g ħal għan li jimmobilizzaw 
flimkien US$ 100 biljun fis-sena sal-2020, minn diversi sorsi, inklu ż sorsi alternattivi, diment 
li l-pajjiżi li qed ji żviluppaw ida ħħlu fis-seħħ azzjonijiet sinifikattivi ta' mitigazzjoni u jkunu 
trasparenti rigward il- ħruġ tal-gass b'effett ta' serra tag ħhom. Allokazzjoni bbilan ċjata bejn 
finanzjar g ħall-adattament u l-mitigazzjoni g ħandha tikkontribwixxi lejn żieda tar-re żiljenza 
tal-ekonomiki li qed ji żviluppaw fil-konfront tal-bidla fil-klima u tappo ġġja l-mixi lejn 
żvilupp b'livell baxx ta' karbonju25. Filwaqt li l-adatta ment se jitkompla ji ġi ffinanzjat 
primarjament minn g ħotjiet u jimmira fl-ewwel fa żi biex jgħin lill-pajji żi li qed ji żviluppaw 
joħolqu Pjanijiet ta' Azzjoni Nazzjonali g ħall-Adattament, l-azzjonijiet ta' mitigazzjoni se 
jkollhom b żonn ukoll jag ħmlu użu minn self kon ċessjonali u kofinanzjament mis-settur 
privat. Finanzjament g ħall-klima u l-i żvilupp għandhom g ħalhekk ukoll jiffukaw fuq it-tis ħiħ, 
fuq il-livelli kollha tas-so ċjetà, tal-kapa ċità tal-attrazzjoni ta l-investimenti f'teknolo ġiji b'livell 
baxx ta' emmissjoni u prattiki tal-u żu tal-art sostenibbli. Wa qt il-Konferenza f'Nagoya 
f'Ottubru 2010, il-partijiet kollha tal-K onvenzjoni dwar id-Diversità Bijolo ġika qablu dwar il-
bżonn li jimmobilizzaw ir-ri żorsi għall-appoġġ tal-bijodiversità, b'mod partikolari g ħall-
                                                 
25 Xog ħol kurrenti dwar it-tnaqqis tal-emmissjonijiet minn żoni afforestati li g ħaddej fil-UNFCCC g ħandu 
relevanza g ħolja b'mod partikolari jekk ji ġi kkombinat ma' inizjattivi b ħal dik dwar l-Infurzar tal-Li ġi 
tal-Foresta, Governanza u Kummer ċ (FLEGT) sabiex titjieb il-governanza tal-foresti f'pajji żi msieħba 
MT 18   MT għajnuna tal-pajji żi li qed ji żviluppaw fl-implimentazzjoni tal-pjan strate ġiku ta' 10 snin 
adottat f'dik l-okka żjoni. 
22. Min ħabba r-rabta kbira bejn il-bidla fil-klima, il-bijodiversità, u l-i żvilupp, u 
minħabba l-opportunitajiet ġodda offruti minn finanzi g ħall-klima u s-swieq, kif tista' 
l-inklużjoni tal-adattament g ħall-klima u kif ukoll tat-tnaqqis tar-risku ta' di żastri, 
fil-politika ta' żvilupp tal-UE ti ġi msaħħa sabiex ikunu żgurati ekonomiji aktar 
reżiljenti għall-klima u sostenibbli, u kif ukoll aktar protezzjoni tal-foresti u l-
bijodiversità? 
4.2. L-Ener ġija u l-iżvilupp 
Fost il-bosta sfidi tal-i żvilupp sostenibbli, l-a ċċess għall-enerġija sostenibbli g ħaċ-ċittadini 
kollha hija kwistjoni ta' impor tanza ewlenija. Fil-fatt, l-a ċċess ġenerali g ħall-enerġija 
jikkostitwixxi prerekwi żit sabiex jintla ħqu l-biċċa l-kbira tal-G ħŻM: l-aċċess għall-enerġija 
affidabbli, bi prezz stabbli, u b'mod partikolari l-elettriku, huwa mutur tal-qerda tal-faqar; u 
huwa wkoll essenzjali g ħas-saħħa, l-edukazzjoni, l-agrikoltura u l-i żvilupp ekonomiku. Dawn 
huma sfidi li jitolbu soluzzjonijiet in novattivi u hemm bosta opportunitajiet po żittivi li jistg ħu 
jirriżultaw mill-g ħan ta' "climate-proofing" g ħall-istrate ġiji tal-iżvilupp u l-koperazzjoni u 
investiment fl-i żvilupp sostenibbli.  
Fl-Afrika 'l Isfel mis-Sa ħara, pereżempju, anqas minn 30% ta ċ-ċittadini g ħandhom a ċċess 
għall-elettriku bba żat fuq il-grids, u g ħal dawk li g ħandhom a ċċess, dan huwa sors mhux 
affidabbli ta' ener ġija, u l-qtug ħ u l-interruzzjonijiet huma frekwenti ħafna u twal. Din il-
pożizzjoni hija kondivi ża minn bosta pajji żi oħra li qed ji żviluppaw, u g ħandha konsegwenzi 
kbar ħafna għall-iżvilupp soċjali u ekonomiku u partikolarment  fuq il-possibbiltà li jinkisbu l-
GħŻM. 
Matul l-aħħar deċennji, kien hemm varjazzjonijiet kbar ħafna fil-prezzijiet ta ż-żejt. Dan kellu 
effetti kbar ħafna fuq ekonomiji fra ġli u li qed ji żviluppaw, partikolarment dawk li huma fil-
biċċa l-kbira dipendenti fuq i ż-żejt, u aktar u aktar meta l- ġeneraturi m ħaddma mill-karburant 
għandhom rwol importanti min ħabba n-nuqqas ta' provvisti a ffidabbli tal-elettriku. Fl-a ħħar 
nett, min ħabba n-nuqqas ta' provvisti affi dabbli tal-elettriku, il-fa ħam tal-kannol 
awtomatikament isir il-karburant tat-tisjir, u dan jirri żulta fi problemi tas-sa ħħa u 
deforestazzjoni mifruxa. 
Madankollu, huwa ta' min jinnota li bosta żoni fid-dinja li qed ti żviluppa huma pos tijiet ideali 
fejn tista' ti ġi żviluppata l-ener ġija li tiġġedded, inklu ża dik bir-ri ħ, l-elettriku fotovoltajku u l-
enerġija solari kkon ċentrata partikolarment min ħabba r-riżorsi naturali vanta ġġużi ħafna li 
huma disponibbli (l-ilma, ix-xemx). Minba rra dan, fejn l-infrastruttura tal-ener ġija mhijiex 
disponibbli u s-soluzz jonijiet ta' ener ġija li tiġġedded jistg ħu jiġu pprovduti barra mill-grid, l-
ispejjeż globali jistg ħu jitnaqqsu. Minn bosta aspetti, billi ninvestu fl-ener ġija rinnovabbli 
lokali u kompetittiva f'bosta partijiet tal-pajji żi li qed ji żviluppaw, huwa possibbli li naqb żu 
ġenerazzjoni f'termini ta' teknolo ġija. Minbarra dan, li nintrodu ċu soluzzjonijiet moderni 
għall-produzzjoni u d-di stribuzzjoni tal-ener ġija jippermetti gwadanji importanti fl-effi ċjenza 
tal-enerġija. It-teknolo ġija moderna tista' tikseb tnaqqis importanti fl-emissjonijiet tal-gassijiet 
b'effett serra u tista' ttejjeb b'mod sostanzjal i l-kundizzjonijiet ambjentali lokali. Dwar tal-
aħħar, l-Ewropa jista' jkollha rwol  ewlieni sabiex tipprovdi l-g ħarfien prattiku. Fejn l-
infrastruttura hija pre żenti, it-titjib tal-fa ċilitajiet eżistenti u l- ħolqien tal-interkonnessjonijiet 
bejniethom jista' ji żgura aċċess aktar wiesa' g ħall-enerġija. 
MT 19   MT Billi nikkombinaw il-fondi tal-i żvilupp tal-UE u dawk ta' bidu malajr ta' Kopen ħagen, 
imsemmija aktar 'il fuq, li jimmobilizzaw mag ħhom bosta fondi o ħra, sabiex nippromwovu l-
investimenti fl-elettriku li ji ġġedded fil-pajji żi li qed jiżviluppaw, jistg ħu jsiru qab żiet enormi 
'l quddiem biex nipprovdu ener ġija sostenibbli lill-ifqar pajji żi tad-dinja. L-i żvilupp tal-
enerġija li tiġġedded f'dawn il-pajji żi, b'mod partikolari l-LDCs, jipprovdi vanta ġġ tal-
iżvilupp addizzjonali importanti ħafna billi jnaqqas id-dipendenza u l-vulnerabbiltà tag ħhom 
għal prezzijiet ta ż-żejt volatili ħafna.  
L-UE hija f'qag ħda tajba biex tipprovdi din l-g ħajnuna. Hija l-produttur ewlieni tat-
teknoloġija tal-ener ġija li tiġġedded. L-Ewropa g ħandha l-akbar esperjenza fil-mi żuri legali u 
amministrattivi me ħtieġa sabiex ji ġi kkatalizzat l-investiment fl-ener ġija li tiġġedded, ukoll 
minħabba li hija l-uniku re ġjun tad-dinja li g ħandu miri li jorbtu fuq l-Istati Membri kollha. L-
UE impenjat ru ħha li tieħu 20% tal- ħtiġijiet tal-ener ġija tagħha minn sorsi rinnovabbli sal-
2020. 
Fl-aħħar nett, l-investimenti fl-ener ġija, minnhom infushom, ma je ħtiġux għajnuna sinifikanti 
relatata ma' g ħotjiet. Dan huwa importanti; il-finanzjament tal-i żvilupp wa ħdu qatt mhu se 
jkun jista' jiffinanzja l-mijiet ta' biljuni ta' Euro ta' investiment me ħtieġa biex kull ċittadin 
ikun ipprovdut b'elettriku sostenibbli. Tabil ħaqq, fil-prin ċipju, dawn l-investimenti jistg ħu 
jkunu profitabbli. Il-mobilizzazzjoni  ta' fondi ta' donaturi u istitu zzjonijiet finanzjarji, inklu ż 
mis-settur privat, permezz tal-ba ġit tal-UE, g ħandha għalhekk tinkiseb aktar fa ċilment f'dan 
is-settur milli f'o ħrajn. 
Huwa għalhekk me ħtieġ li jiġi kkunsidrat jekk l-UE u l-pajji żi u/jew gruppi re ġjonali li qed 
jiżviluppaw g ħandhomx ja ħdmu flimkien, fil-kuntest tas-s ħubijiet e żistenti, sabiex 
jistabbilixxu Programmi Kon ġunti konkreti sabiex progressivament ti ġi provduta 
enerġija sostenibbli li ċ-ċittadini kollha.   
Programmi b ħal dawn, li jinvolvu finanzjament tal-UE g ħall-iżvilupp u t-tibdil fil-klima, l-UE 
u l-pajjiżi li qed ji żviluppaw, l-industrija tal-ener ġija u l-istituzzjonijiet finanzjarji tal-UE, 
jistgħu jimmiraw li jidentifikaw skeda g ħal azzjonijiet kon ġunti, u jinkludu riformi f'pajji żi bi 
dħul baxx, f'termini ta' ħarsien tal-investiment, ta ssazzjoni u kollaborazzjoni re ġjonali fl-
enerġija. Huma g ħandhom jibnu fuq l-azzjonijiet e żistenti fi s ħubijiet tal-ener ġija bħas-
Sħubija tal-UE-l-Afrika g ħall-Enerġija. L-azzjoni fil-qasam tal-ener ġija li tiġġedded tista' tkun 
parti sinifikanti mis-soluzzjoni tal- ħtiġijiet tal-ener ġija tad-dinja li qed ti żviluppa, i żda se tkun 
teħtieġ li tkun integrata tajjeb fil-politika aktar wiesg ħa tal-ener ġija, u tkopri pere żempju, l-
effiċjenza fl-ener ġija, in-netwerks u l-infrastruttura, u li ji ġu żgurati l-provvisti, u l-i żvilupp ta' 
sorsi oħra, aktar "tradi zzjonali" tal-ener ġija. Il-kooperazzjoni g ħandha tkun miftu ħa għal 
donaturi li mhumiex mill-UE u g ħall-istituzzjonijiet internazzjonali, u tista' tiffoka, fost l-
oħrajn, fuq dawn li ġejjin: 
• Finanzjament . Matul il-kri żi finanzjarja ri ċenti, kien diffi ċli għall-iżviluppaturi ta' pro ġetti 
tal-enerġija rinnovabbli li jiksbu finanzjament kummer ċjali fl-UE, fejn je żisti qafas 
amministrattiv u legali stabbli u 'favorevoli g ħall-enerġija li tiġġedded'. Li jinkiseb il-
finanzjament g ħal proġetti aktar riskju żi fid-dinja li qed ti żviluppa, fejn ma je żistux dawn 
il-kundizzjonijiet amministrattivi u le gali, huwa prattikament impossibbli. 
• Kundizzjonijiet regolatorji u amministrattivi stabbli . Mingħajr kundizzjonijiet stabbli u 
prevedibbli li jippermettu u jinkora ġġixxu l-investiment minn kumpaniji privati, ukoll jekk 
ikun hemm l-istrumenti finanzjarji xierqa, l-investiment ma jse ħħx. Dawn ivarjaw minn 
kwistjonijiet tal-grid g ħat-taxxi, il-li ġi tal-kumpaniji u r-regoli tal-ippjanar. Huma me ħtieġa 
MT 20   MT wkoll dispo żizzjonijiet legali li jippermettu l-kompetizzjoni ħielsa fuq is-swieq tal-elettriku 
biex jiġu fornuti l-klijenti. Huma me ħtieġa wkoll regoli regolatorji ċari, ġusti u effettivi 
sabiex jiġi żgurat l-irkupru tal-ispejje ż u sabiex ji ġu mħarsa l-konsumaturi. 
• Għarfien tekniku, edukazzjoni u ta ħriġ. F'bosta partijiet tad-dinja li qed ti żviluppa, il-
faċilitajiet tat-ta ħriġ tekniku mhumiex adegwati jew ma je żistux. Ming ħajr ħaddiema 
mħarrġa tajjeb, minn in ġiniera dwar l-elettriku sa ħaddiema tas-seng ħa, l-enerġija 
rinnovabbli qatt mhi se til ħaq il-potenzjal tag ħha. Il-ħolqien tal-impjiegi huwa benefi ċċju 
ewlieni ta' dan l-i żvilupp, iżda t-taħriġ u l-għarfien se jitolbu sforzi reali. 
• Swieq reġjonali . F'bosta ka żijiet, il-ħtieġa li jkun hemm il-possibbiltà li l-elettriku jinbieg ħ 
f'pajjiżi oħra se tkun importanti,  partikolarment g ħal proġetti kbar tal-ener ġija idrika. Dan 
se jitlob ftehimiet re ġjonali ċari, u stabbiltà regolatorja. 
23. X'tista' tag ħmel l-UE biex tag ħti l-aħjar appoġġ għall-isforzi tal-pajji żi li qed 
jiżviluppaw sabiex jiksbu ener ġija sostenibbli g ħaċ-ċittadini kollha tag ħhom? Liema 
rwol, pere żempju, jista' jkollu Programm Kon ġunt UE-Afrika biex progressivament 
jipprovdi elettriku sostenibbli g ħal kull ċittadin, u jikkombina l-i żvilupp, il-
finanzjament relatat mat-tibdil fil-klima, u self mobilizzat minn Istituzzjonijiet 
Finanzjarji tal-I żvilupp? 
5. L-A GRIKOLTURA U S -SIGURTÀ TAL -IKEL  
Is-sigurtà tal-ikel tibqa' sfida ta' importanza ewlenija g ħall-popolazzjonijiet rurali u urbani 
f'bosta pajji żi li qed ji żviluppaw fejn 75% tal-popolazzjoni g ħadha tiddependi fuq l-
agrikoltura. Huwa stmat li l-prod uzzjoni agrikola globali trid ti żdied b'70% sabiex ti ġi 
mitmugħa popolazzjoni globali li n-Nazzjoni jiet Uniti qed jistennewha tikber g ħal 9 biljun 
persuna sal-2050. Il- ġuħ jaffettwa l-i żvilupp tal-bniedem, l-istabbiltà so ċjali u politika u kull 
possibbiltà li jintla ħqu l-GħŻM. L-iżviluppi re ċenti fil-prezzijiet fis-swieq internazzjonali tal-
ikel iffukaw il-lenti fuq l-isfida li g ħadha għaddejja, partikolarment g ħall-pajjiżi li qed 
jiżviluppaw u li huma impor taturi tal-ikel.  
L-iżvilupp u s-sigurtà tal-ik el jimxu id f'id; l-espe rjenza turi li r-riform a fl-agrikoltura u l-
kapaċità li wie ħed jitma' l-popolazzjoni ta' pajji ż huma prekundizzjoni g ħall-iżvilupp u t-
tnaqqis tal-faqar aktar wiesg ħa. Il-biċċa l-kbira ta' dawk li huma fqar u bil- ġuħ fid-dinja 
jgħixu f'żoni rurali fejn l-agriko ltura hija l-attività ekonomika ewlenija. F'dawn i ż-żoni, is-sajd 
fuq skala żgħira huwa dominanti. 
Fl-Afrika, pere żempju, il-bdiewa fuq skala żgħira jipprodu ċu madwar 80% tal-ikel ikkunsmat 
fil-kontinent. I żda l-agrikoltura g ħandha wkoll potenzjal qawwi biex tistimula t-tkabbir 
ġenerali fid-d ħul: fil-pajji żi li qed ji żviluppaw; it-tkabbir tal-PGD ġġenerat mill-agrikoltura 
huwa sa erba' darbiet aktar effettiv fit-tnaqqis tal-faqar mit-tkabbir i ġġenerat minn setturi 
oħra26. L-investiment fis-sigurtà tal-ikel permezz ta l-implimentazzjoni ta l-istandards sanitarji 
u fitosanitarji jkompli jistimula s-sigurtà tal-ikel u s-sa ħħa umana. Il- ħarsien tal-bijodiversità 
u s-servizzi relatati tal-ekosistema huma wkoll ta' importanza ewlenija sabiex tinkiseb agrikoltura sostenibbli u b ħala kontribut g ħall-adegwatezza nutrittiva. L-agrikoltura g ħandha 
rabtiet importanti ma' setturi o ħra u t-tkabbir tag ħha jiġġenera effetti multiplikaturi madwar l-
ekonomija. Minbarra dan, agrikoltura ġestita tajjeb hija fattur importanti biex ji ġu mmitigati l-
                                                
 
26 http://www.ifad.org/hfs/  
MT 21   MT isfidi ambjentali b ħad-deforestazzjoni, id-degradazzjoni tal- art, l-iskarsezza tal-ilma u t-tibdil 
fil-klima. Produzzjoni agrikola b'u żu baxx tal-karbonju a ċċellerata ssa ħħaħ ukoll l-istabbiltà 
globali fil-prezzijiet bl-e żistenza ta' żoni ta' produzzjoni varjati u affidabbli. 
Inizjattiva kkoordinata mill-UE  sabiex tikkapitalizza fuq l-investiment f'agrikoltura 
inklussiva, intensifikata, sostenibbli u ekolo ġikament effi ċjenti għalhekk tista' to ħloq 
sitwazzjoni li minnha jirba ħ kulħadd: tkabbir ekolo ġiku msaħħaħ b'inqas emissjonijiet, u 
stabbiltà so ċjali akbar27. Sabiex dan jirnexxi, irridu n ħarsu lejn il-produzzjoni f'kuntest ta' 
katina tal-valur b'a ċċess adegwat g ħall-finanzjament, l-ippro ċessar u s-swieq. F'dan ir-
rigward, is-s ħubijiet pubbli ċi-privati jistg ħu jkollhom rwol importanti. 
L-għan li jiġi żgurat li l-kooperazzjoni ta l-UE hija "B'Impatt Qa wwi" huwa partikolarment 
rilevanti g ħas-sigurtà tal-agrikoltura u l-ikel. B'm od partikolari, l-esperjenza wriet il- ħtieġa li 
tiġi indirizzata din l-isfida  b'mod komprensiv, li j ħares lejn il-katina tal-valur kollha kemm hi: 
ir-riċerka u l-estensjoni tat-ta ħriġ tal-bdiewa, l-a ċċess għall-art, il-fertilizzanti t-tajba, il-
metodi ta' irrigazzjoni, it-trasport sas-swieq, il- ħżin, il-finanzjament, is-servizzi bankarji u tal-
assigurazzjoni, u l-kapa ċità ta' ppro ċessar. Ir-ri ċerka u l-innovazzjoni jistg ħu jkollhom rwol 
ewlieni sabiex issir qab ża 'l quddiem fit-tis ħiħ tal-produzzjoni tal-ik el jekk ikunu mmexxija 
mid-domanda, parte ċipattivi u adattati g ħall-ħtiġijiet u l-prijoritajiet tal-benefi ċjarji. L-UE 
għandha ħiliet esperti wiesg ħa dwar l-agrikoltura sostenibbli f'kundizzjonijiet differenti, u kif 
ukoll netwerks wiesg ħa ma' pajji żi li qed jiżviluppaw. 
L-UE għalhekk għandha tag ħmel l-agrikoltura u s-sigurtà tal-ikel ka ż ta' prova tal-abbiltà 
tagħha li tipprovdi kooperazzjoni b'impatt qa wwi u tippromwovi tkabbir inklussiv u 
ekoloġiku billi tikkon ċentra l-isforzi tag ħha fuq li ti żgura li fejn ting ħata l-assistenza, din 
tagħti kas tal-katina kollha tal-produzzjoni. Dan jis ta' jsir mill-programmi tal-UE li jiffukaw 
fuq il-katina, jew billi na ħdmu aħjar u aktar mill-qrib mal-pajji żi sħab u ma' donaturi o ħra 
sabiex nikkombinaw l-isforzi tag ħna flimkien. Il-kooperazzjoni, fi s ħubija mad-donaturi mhux 
tal-UE u mal-isituzzjonijiet internazzjonali, tkun tiffoka, fost l-o ħrajn, fuq ir-ri ċerka u l-
innovazzjoni mmexxija mid-domand a, il-governanza tas-setturi u l- katini tal-valur, u s-swieq 
agrikoli u tal-ikel re ġjonali. 
Dan l-appro ċċ komprensiv g ħall-agrikoltura u s-sigurtà tal-ikel g ħandu wkoll iqis id-
dimensjoni tan-nutriment. L-evidenza xjentifika ri ċenti turi li l-malnutrizzjoni tfixkel l-isforzi 
favur l-iżvilupp u timmina t-tkabbir ekonomiku, b'te lf ta' PGD li jasal sa 3%. Hija l-kaw ża 
ewlenija tal-mewt fost it-tfal, u, g ħal dawk li jibqg ħu ħajjin minkejja l-malnutrizzjoni, hija 
jista' jkollha effetti irreversibbli fuq l-i żvilupp mentali u fi żiku tagħhom. Li nindirizzaw il-
malnutrizzjoni g ħandu "effett ta' multiplikatur" fil-kisba tal-G ħŻM. 
Fl-aħħar nett, kemm fil- ġlieda ġenerali kontra n-nuqqas ta' sigurtà  tal-ikel u d-dimensjoni 
nutrizzjonali tag ħha, il-prodotti tas-sajd jistg ħu wkoll ikollhom rwol importanti. G ħalhekk, l-
UE u l-pajji żi li qed jiżviluppaw g ħandhom interess komuni li jippr omwovu s-sajd sostenibbli 
inklużi sistemi effi ċjenti ta' monitora ġġ, kontroll u sorveljanza, u l-i żvilupp sostenibbli tal-
akwakultura. Ir-rwol tal-ftehimiet ta' s ħubija tas-sajd u l-or ganizzazzjonijiet re ġjonali tal-
ġestjoni tas-sajd huma essenzjali f'dan ir-rigward. 
                                                 
27 Kif ippre żentat fil-Komunikazzjoni dwar "Q afas ta' politika tal-UE sabiex ji ġu megħjuna l-pajji żi li qed 
jiżviluppaw sabiex jindirizzaw l-isfidi tas-sigurtà tal-ikel" – COM(2010) 127 – u konklu żjonijiet relatati 
tal-Kunsill tal-10.5.10 disponibbli hawn: 
http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_da ta/docs/pressdata/EN/foraff/114357.pdf  
MT 22   MT 24. Liema hu l-a ħjar mod li bih il-politika tal-i żvilupp tal-UE tista' tikkontribwixxi g ħat-
tisħiħ tas-sigurtà tal-ikel filwaqt li ji ġu ssalvagwardjati l-kwalitajiet ambjentali? 
Liema politiki u programmi jwasslu l-aktar g ħal investiment minn investituri żgħar u 
mis-settur privat fl- agrikoltura u s-sajd?  
25. Liema oqsma strate ġiċi għandha tie ħu sehem fihom l-UE, partikolarment fir-rigward 
tal-Afrika? Kif tista' l-UE tistimula l-appro ċċi agroekolo ġiċi fil-biedja u 
intensifikazzjoni sostenibbli tal-agrokoltura, sajd sostenibbli u akwakultura?  
26. Kif g ħandha l-UE tappo ġġja l-ġlieda kontra l-malnutrizzjoni? 
6. K ONKLUŻJONI  
Il-Kummissjoni hija impenjata li tkompli bl-immodernizzar tal-politika tal-UE g ħall-iżvilupp 
u l-programmi tal-infiq, filwaqt li tipprovdi valur mi żjud, valur g ħall-flus u effika ċja akbar. 
Fis-segwitu ta' din il-Green Paper, u fuq il-ba żi tar-risposti li tir ċievi, il-Kummissjoni se 
tressaq Komunikazzjoni dwar  Politika Mmodernizzata tal-I żvilupp tal-UE li se  tinkludi, fost l-
oħrajn, il-kunsiderazzjoni ta' jekk hux xieraq li ji ġi revedut il-kunsens Ewropew dwar l-
Iżvilupp.