MT    MT  
 IL-KUMMISSJONI  
EWROPEA 
Brussell, 2.12.2014  
COM(2014) 717 final 
  
RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW, LILL-
KUNSILL, LILL-KUMITAT EKONOMIKU U SO ĊJALI EWROPEW U LILL-
KUMITAT TAR-RE ĠJUNI 
Rapport Annwali 2013 g ħall-Istrument tal-Istabilità 
{SWD(2014) 344 final}  
 
2 WERREJ 
RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LI LL-PARLAMENT EWROPEW, LILL-
KUNSILL, LILL-KUMI TAT EKONOMIKU U SO ĊJALI EWROPEW U LILL-
KUMITAT TAR-RE ĠJUNI 
Rapport Annwali 2013 g ħall-Istrument tal-Istabilità 
 
3  
Werrej 
1. Introduzzjoni ................................................................................................................ 4  
2. L-Istruttura tal-Istrument g ħall-Istabbiltà (IfS)............................................................ 4  
3. L-Implimentazzjoni tal-Istrument g ħall-Istabbiltà....................................................... 5  
4. Ħarsa Ġenerali lejn l-IfS g ħall-perjodu 2007-2013 ..................................................... 5  
5. Is-Sitwazzjoni Attwali tal-IfS fl-2013.......................................................................... 7  
6. Ir-rispons g ħal sitwazzjonijiet ta’ kri żi jew kriżi emerġenti (IfS, l-Artikolu 3)........... 8  
6.1. Kif l-IfS irrisponda g ħall-kriżijiet fl-2013 ................................................................... 8  
6.2. Min kien involut fl-azzj onijiet ta’ rispons g ħall-kriżijiet tal-IfS?.............................. 10  
7. Assistenza fil-kuntest ta l-kondizzjonijiet stabbli g ħall-kooperazzjoni (l-Artikolu 4 
tal-IfS) ....................................................................................................................... .1 1 
7.1. Theddidiet g ħas-sigurtà u g ħas-sikurezza (l-Artikolu 4.1 tal-IfS) ............................. 12  
7.2. Il-mitigazzjoni tar-riskji marbuta ma’ materjali Kimi ċi, Bijoloġiċi, Radjolo ġiċi u 
Nukleari (CBRN) (l-Artikolu 4.2 tal-IfS) .................................................................. 14  
7.3. Bini tal-kapa ċità qabel il-kri żi u wara l-kri żi (l-Artikolu 4.3 tal-IfS) ........................ 16  
8. Konklużjoni................................................................................................................ 20  
 
4 1. INTRODUZZJONI  
Dan is-seba’ Rapport Annwali dwar l-Istrument g ħall-Istabbiltà (IfS), ir-rapport finali minn 
din is-serje ta’ rapporti ta ħt il-bażi legali eżistenti,1 huwa sottomess lill-Parlament Ewropew, 
lill-Kunsill, lill-Ku mitat Ekonomiku u So ċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Re ġjuni, 
b’konformità mar-rekwi żit tar-rapportar stabbilit fl-Artikol u 23 tar-Regolament li jistabbilixxi 
Strument g ħall-Istabbiltà.2 
L-Istrument g ħall-Istabbiltà kien g ħodda importanti li tqieg ħdet taħt l-awtorità tar-
Rappreżentanta G ħolja/Viċi President u tal-Kumm issarju responsabbli g ħall-Iżvilupp, illi 
tippermettilhom jtimmiraw ir-ri żorsi b’appo ġġ għall-approċċi komprensivi tal-UE mmirati 
lejn il-prevenzjoni, il-mitigazzjoni u t-trattament tal-konsegwenzi tal-kri żijiet u t-theddidiet 
għas-sigurtà fuq perjodu ta’ żmien itwal madwar id-dinja. Ir-rapport jag ħti ħarsa ġenerali lejn 
il-mod kif l-IfS kien immobilizzat g ħal dan il-g ħan fl-2013. 
Dan ir-rapport huwa kkomplimentat minn tliet Dokumenti ta’ Ħidma tal-Persunal tal-
Kummissjoni li jipprovdu a ġġornamenti komprensivi u ddettaljati tal-implimentazzjoni 
globali fuq i) mi żuri urġenti ta’ rispons g ħall-kriżijiet mill-IfS li kienu mnedija u/jew li kienu 
għadhom għaddejjin fl-2013, skont l-Artikolu 3 tar-Regolament (id-Dokument ta' Ħidma tal-
Persunal Parti 1 u 2); u ii) azzjonijiet tal-IfS li jistg ħu jiġu pprogrammati fuq perjodu ta’ 
żmien itwal skont l-Artiko li 4.1, 4.2 u 4.3 tar-Regolament. 
2. L-ISTRUTTURA TAL -ISTRUMENT G ĦALL-ISTABBILTÀ (IFS) 
L-Artikoli 3 u 4 tar-Regolament dwar l-IfS stabbilixxew it-tipi ta’ attivitajiet li g ħalihom jista’ 
jiġi mmobbilizzat dan l-istrument. 
L-Artikolu 3  jipprevedi ‘assistenza fir-rispons g ħall-kriżijiet jew g ħall-kriżijiet emer ġenti’.  
L-Artikolu 4  tar-Regolament dwar l-IfS jipprevedi komponent programmabbli tal-Istrument 
li jikkomprendi programmi tal-IfS fuq perjodu ta’ żmien itwal li jindirizzaw tliet oqsma 
fokali: 
• Is-sikurezza u t-theddidiet g ħas-sigurtà f’kuntest trans-re ġjonali (l-
Artikolu 4.1); 
• Il-mitigazzjoni tar-riskji marbut a mal-materjal Kimiku, Bijolo ġiku, 
Radjoloġiku u Nukleari (Chemical, Biological, Radiological & Nuclear - 
CBRN) (l-Artikolu 4.2); u 
• Il-bini ta’ kapa ċità qabel u wara kri żi (l-Artikolu 4.3).3 
                                                            
1 L-IfS kien applikabbli mill-1 ta’ Jannar 2007 sal-31 ta’ Di ċembru 2013. L-Istrument il- ġdid li 
jikkontribwixxi g ħall-Istabbiltà u l-Pa ċi (IcSP) (ir-Regolament (UE) Nru. 230/2014 tal-Parlament 
Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Marzu 2014 li jistabbilixxi strument li jikkontribwixxi g ħall-istabbiltà 
u l-paċi), li r-rapporti annwali futuri g ħalih għandhom ji ġu sottomessi mill-Parlament Ewropew u mill-
Kunsill, kif stipulat ta ħt it-Titolu IV, l-Artikolu 13 tar-Regoli ta’ Implimentazzjoni Komuni (Common 
Implementing Rules - CIR) g ħall-implimentazzjoni tal- istrumenti tal-Unjoni g ħall-finanzjament ta’ 
azzjoni esterna, japplika mill-1 ta’ Jannar 2014 sal-31 ta’ Di ċembru 2020. 
2 Ir-Regolament (KE) Nru. 1717/2006 tal-Parlamen t Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Novembru 2006; 
ĠU L 327/1 24.11.2006. 
3 Mag ħrufa wkoll b ħala s-‘Sħubija għall-Bini tal-Pa ċi’ (‘Peace-building Partne rship’ - PbP) tal-IfS. 
 
5 3. L-IMPLIMENTAZZJONI TAL -ISTRUMENT G ĦALL-ISTABBILTÀ  
Is-Servizz tal-Kummissjoni g ħall-Istrumenti tal-Politika Barranija (Foreign Policy 
Instruments - FPI) ja ħdem f’kollaborazzjoni mill-qrib ħafna mas-Servizz Ewropew g ħall-
Azzjoni Esterna (European External Action Service - EEAS), korp funzjonalment awtonomu 
tal-Unjoni Ewropea.4 Iż-żewġ servizzi jirrapportaw lir-Rappre żentanta G ħolja/Viċi President 
Ashton, bl-FPI jaqa’ ta ħt ir-responsabbiltajiet tag ħha bħala Viċi President tal-Kummissjoni. 
Il-ħidma skont l-Artikoli 4.1 u 4.2 titwettaq ta ħt ir-responsabbiltà tal-Kummissarju g ħall-
Kooperazzjoni u l-I żvilupp.  
L-EEAS ipprovda d-direzzjoni politika g ħall-Artikolu 3 tal-Istrument g ħall-Istabbiltà u ħadem 
b’mod kon ġunt fuq it-t ħejjija ta’ mi żuri mal-FPI, li kien responsa bbli mill-implimentazzjoni 
tal-azzjonijiet maqbula. L-EEAS i pprovda wkoll l-ipprogrammar strate ġiku għall-Artikolu 4 
permezz tad-Dokumenti ta’ Strate ġija u l-Programmi Indikattivi Multiannwali. Il-Programmi 
ta’ Azzjoni Annwali (Annual Action Programme s - AAP) korrispondenti huma definiti u 
esegwiti mid-D Ġ DEVCO (id-Direttorat Ġenerali għall-Iżvilupp u l-Kooperazzjoni) g ħall-Art. 
4.1 u 4.2 u mill-FPI g ħall-Art. 4.3.  
4. ĦARSA ĠENERALI LEJN L -IFS GĦALL-PERJODU 2007-2013 
Wara seba’ snin fl-e żistenza, l-IfS ipprovda assi stenza lejn l-indirizzar ta ċ-ċiklu sħiħ ta’ 
prevenzjoni, rispons u rkupru tal-konflitti u l-kri żijiet madwar id-dinja, l-indirizzar tat-
theddidiet g ħas-sigurtà fil-li velli nazzjonali, re ġjonali u transre ġjonali u t-tis ħiħ tal-
kapaċitajiet għall-prevenzjoni tal-konflitti u r-rispons g ħall-kriżijiet. 
Figura 1: Il-finanzjament mill-IfS g ħall-attivitajiet skont l-Artikoli 3, 4.1, 4.2 u 4.3 
(ammont totali ta’ EUR 1,57 biljun g ħall-perjodu 2007-2013 (skont l-
allokazzjonijiet tal-finanzjament ) 
Artikolu3
68%Artikolu 
4.19%Artikolu 4.2
17%Artikolu 4.3
6%
 
 
  
                                                            
4 Skont id-De ċiżjoni tal-Kunsill tas-26 ta’ Lulju 2010 li tis tabbilixxi l-organizzazzjoni u l-funzjonament 
tas-Servizz Ewropew g ħall-Azzjoni Esterna (2010/427/UE), ĠU L201 
 
6  
 
Matul il-perjodu 2007-2013, il-kompone nt tal-IfS iddedikat g ħar-rispons g ħall-kriżijiet fuq 
perjodu ta’ żmien qasir (l-Artikolu 3) g ħamel disponibbli EUR 1,08 biljun g ħal xejn inqas 
minn 288 azzjoni li jirrispondu g ħall-kriżijiet u li huma mifruxa fuq 70 pajji ż jew reġjun 
madwar id-dinja . Il-Figura 2 turi l-kopertura ġeografika g ħal dan il-perjodu. 
 
7 Figura 2: Il-kopertura ġeografika tar-rispons g ħall-kriżijiet mill-IfS, mill-2007 sal-2013 
(skont l-allokazzjonijiet tal-finanzjament)   
L-Afrika 
34%
L-Asja u l-
Paċifiku
17%
L-Amerika 
Latina u l-
Karibew
9%Il-Lvant Nofsani 
u t-Tramuntana 
tal-Afrika
34%Il-Lvant 
tal-Ewropa 
u l-Punent 
tal-Balkani
1%In-Nofsinhar 
tal-Kawkasju 
u l-Asja 
Ċentrali
5%Globali
0%
 
Matul l-istess perjodu, tpo ġġew għad-dispożizzjoni madwar EUR 502,45 miljun g ħall-
element programmabbli fit-tul tal-IfS, li jkopri l-azzjonijiet imsemmija fl-Artikoli 4.1, 4.2 u 
4.3. Il-Figura 1 tispjega kif tqassa m il-finanzjament fost il-mi żuri ta’ rispons g ħall-kriżijiet (l-
Art. 3) u l-programmi mifruxa fuq perjodu ta’ żmien itwal (l-Art. 4) f’dan il-perjodu. 
5. IS-SITWAZZJONI ATTWALI TAL -IFS FL-2013 
Mill-baġit ta’ EUR 309,3 miljun disponibbli u impenjat b’mod s ħiħ għall-IfS fl-2013,5 it-
tqassim tal-allokazzjonijiet kien kif ġej:  
• EUR 210,7 miljun g ħal sitwazzjonijiet ta’ kri żi jew kriżi emerġenti (l-Art 3); 
• EUR 30,3 miljun g ħar-rispons g ħal theddidiet trans-re ġjonali (l-Art 4.1); 
• EUR 44,3 miljun g ħall-mitigazzjoni tar-riskji rela tati mas-CBRN (l-Art 4.2); u 
• EUR 24 miljun g ħall-bini ta’ kapa ċità qabel u wara kri żi (l-Art 4.3).  
Permezz ta’ noti regolari ppre żentati lill-Kumitat Politiku u tas-Sigurtà, il-Kunsill in żamm 
informat dwar l-ippjanar ta’ mi żuri ġodda ta’ rispons g ħall-kriżijiet skont l-Art. 3, kif ukoll 
inżamm aġġornat dwar l-implimentazzjoni tal-mi żuri li għadhom għaddejjin. Il-Grupp ta’ 
Ħidma dwar il-Konflitt, is-Sigurtà u l-I żvilupp tal-Kumitat g ħall-Affarijiet Barranin tal-
Parlament Ewropew, li kien stabbilit fil-qafas tal- iskrutinju demokratiku tal-IfS, beda 6 trilogi 
fuq livell politiku ma’ rappre żentanti mill-Kummissjoni u l-EEAS u madwar 15-il laqg ħa 
teknika matul is-sena. 
F’termini tad- distribuzzjoni ġeografika , il-Figura 3 tirrifletti l-appo ġġ kontinwu u 
sinjifikanti mill-IfS fil-Lvant Nofsani u fit-Tramuntana tal-Afrika u fl-Afrika Sub-Sa ħarjana, 
fid-dawl tal-kri żijiet imtawla fir-re ġjuni. 
                                                            
5 Irreferi g ħal ‘L-Istrument g ħall-Istabbiltà: Ħarsa Ġenerali tal-2013 lejn l-im penji u l-pagamenti’ fid-
Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjon i li jakkumpanja lil dan ir-rapport. 
 
8 Figura 3: Il-kopertura ġeografika tar-Rispons ġdid għall-Kriżijiet mill-IfS, 2013 (skont l-
allokazzjonijiet tal-finanzjament)  
L-Afrika 
34%
L-Asja u l-
Paċifiku
14%
L-Amerika 
Latina u l-
Karibew
10%Il-Lvant Nofsani 
u t-Tramuntana 
tal-Afrika
38%Il-Lvant tal-
Ewropa u l-
Punent tal-
Balkani
1%In-Nofsinhar 
tal-
Kawkasju u 
l-Asja 
Ċentrali
2%Globali
<1%
 
Eżempji spe ċifiċi ta’ proġetti tal-IfS fl-2013 huma pprovduti fi ż-żewġ taqsimiet li ġejjin. 
6. IR-RISPONS G ĦAL SITWAZZJONIJIET TA ’ KRIŻI JEW KRI ŻI EMER ĠENTI (IFS, L-
ARTIKOLU  3)  
6.1. Kif l-IfS irrisponda g ħall-kriżijiet fl-2013 
Fl-2013, l-IfS impenja EUR 216,6 miljun6 permezz ta’ xejn inqas minn 45 miżura ta’ 
rispons g ħall-kriżijiet fuq perjodu ta’ żmien qasir. L-appoġġ fir-reġjun tal-Lvant Nofsani u 
t-Tramuntana tal-Afrika (M ENA) issokta b’rispons g ħall-kriżijiet imtawla fis-Sirja u g ħall-
effetti konsegwenzjali li n ħassu mill-pajji żi ġirien. L-appo ġġ tul l-Afrika sub-Sa ħarjana kien 
ukoll evidenti u kien jirrifle tti r-reazzjonijiet tal-UE g ħas-sitwazzjonijiet politi ċi volatili u 
għat-theddidiet g ħas-sigurtà madwar ir-re ġjun. Minbarra dan, l-appo ġġ fix-Xlokk tal-Asja 
kompla bit-twaqqif ta’ pro ċessi tal-pa ċi u l-istat tad-dritt. 
 Id-dettalji s ħaħ tal-miżuri kollha tal-IfS li kienu qeg ħdin jiġu implimentati fl-2013 huma 
stabbiliti fid-Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni li jakkumpanja dan ir-
Rapport Annwali. L-azzjonijiet li ġejjin, li jispjegaw l-attivitajiet li se ħħew fl-2013, juru l-
                                                            
6 Din il-figura tinkludi l-fondi ta’ EUR 6 milj un ittrasferiti mill-2012 je w irkuprati mill-2013. 
 
9 kamp ta’ applikazzjoni wiesa’ u l- ħafna tipi differenti ta’ kri żijiet li l-IfS intalab jirrispondi 
għalihom f’diversi postijiet madwar id-dinja: 
 
Is-Sirja : Il-kriżi mtawla fis-Sirja rat l-g ħoti ta’ appo ġġ kontinwu mill-IfS kemm fis-Sirja 
nnifisha kif ukoll fil-pajji żi ġirien. Fit-Turkija, fl-Iraq, i żda l-aktar fil- Ġordan u fil-Libanu, l-
IfS kien strumentali fl-g ħoti ta’ appo ġġ lill-awtoritajiet g ħall-akkoljenza u l-ospitar tan-numri 
dejjem jikbru ta’ refu ġjati Sirjani. Ir-refu ġjati kienu wkoll meg ħjuna direttament, pere żempju 
permezz tal-g ħoti ta’ sussidji fuq il-kiri tal-flus kontanti u t-titj ib tal-kondizzjonijiet tal-
għajxien, inklu ż fl-istrutturi tal-governanza tal-kampijiet, fl-g ħoti ta’ edukazzjoni alternattiva 
u fl-isfera tal-appo ġġ psiko-soċjali. Fil-Libanu, l-IfS qieg ħed jipprovdi appo ġġ sinjifikanti lis-
settur tal-kura tas-sa ħħa lokali, li jinsab ta ħt pressjoni enormi min ħabba l-ħtiġijiet addizzjonali 
kkawżati mill-pre żenza ta’ numri kbar ta’ refu ġjati. 
Fis-Sirja nnifisha, l-a ċċess u l-kondizzjonijiet l-o ħrajn għall-għoti ta’ appo ġġ mhux 
umanitarju ċertament joffru sfida akbar. Madankollu, l-IfS xorta wa ħda seta’ jipprovdi xi 
assistenza diretta fil-forma ta’ kura tas-sa ħħa primarja, sigurtà alimentari akbar u edukazzjoni 
bażika.  
Mali : L-IfS kien wie ħed mill-ewwel strumenti li setg ħet tiskjera l-UE b ħala parti mill-isforz 
usa’ ta’ rispons mill-UE g ħall-kriżi f’Mali fil-bidu tal-2013. L-IfS ipprovda pakkett ta’ 
assistenza ta’ EUR 20 miljun bil-g ħan li joffri appo ġġ primarjament fl-oqsma tas-sigurtà u l-
ġustizzja, kif ukoll assistenza g ħall-istabbiliment mill- ġdid tal-pre żenza tal-Istat ta’ Mali fit-
tramuntana tal-pajji ż u lejn l-ewwel stadji tal-pro ċess elettorali. Din l-assistenza kienet 
kumplimentari g ħall-appoġġ ipprovdut minn strumenti o ħrajn tal-UE, b’mod partikolari l-
proġett fit-tul tal-IfS imsejja ħ ‘Counter-Terrorism Sahel’, i ż-żewġ missjonijiet tas-CSDP – il-
Missjoni tat-Ta ħriġ tal-UE (EUTM) g ħall-forza militari ta’ Mali u EUCAP Sahel, kif ukoll l-
appoġġ tal-UE għall-missjoni AFISMA permezz tal-Fond g ħall-Paċi fl-Afrika tal-FE Ż. 
In-Niġer: Matul l-2013, it-theddidiet g ħas-sigurtà fin-Ni ġer żdiedu min ħabba r-ribelljoni u l-
konflitt militari fit-tramuntana ta ’ Mali. Ir-ritorn fis-snin ri ċenti ta’ madwar 250,000 
immigrant ekonomiku mil-Libja lejn in-Ni ġer weħidhom, inklu żi ex-ġellieda u mer ċenarji, 
kompla jiggrava s-sitwazzjoni. Abba żi tal-appo ġġ eżistenti mill-IfS lejn is-sigurtà u l-
istabbilizzazzjoni fir-re ġjuni tat-tramuntana tan-Ni ġer u Mali, intla ħaq qbil fuq appo ġġ ta’ 
segwitu sabiex jassisti fl-oqsma tal-pulizija muni ċipali, fl-attivitajiet li ji ġġeneraw id-d ħul u 
fl-appoġġ għall-inizjattivi b’ri żq il-paċi u r-rikon ċiljazzjoni mnedija mill-awtoritajiet re ġjonali 
u nazzjonali. Dawn il-mi żuri jikkontribwixxu sabiex jintla ħqu l-objettivi tal-Istrate ġija Sahel 
tal-UE, jikkomplimentaw l-g ħajnuna umanitarja u l-assistenza g ħall-iżvilupp tal-UE u jo ħolqu 
sinerġiji mal-missjoni Sahel ta’ CSDP EUCAP fin-Ni ġer. 
Ir-Repubblika Ċentru-Afrikana (R ĊA): Wara l-coup d’état ta’ Marzu 2013, il-firxa ta’ 
attivitajiet tal-IfS fir-R ĊA twessgħet sabiex tkun tirrifletti s-sitwazzjoni ġdida li nħolqot. Dan 
sar permezz ta’: pakketti ta’ appo ġġ lill-forzi tas-sigurtà ċivili, li jistg ħu wkoll iwittu t-triq lejn 
sforzi komprensivi fuq ir-riforma ta s-settur tas-sigurtà aktar tard; appo ġġ lill-mezzi tal-midja 
sabiex jippermettu d-disponibbiltà ta’ informazzjoni o ġġettiva u sensittiva g ħall-konflitti 
f’Bangui u fil-provin ċji; l-iskjerament ta’ missjonijiet ta ’ osservazzjoni tad-drittijiet tal-
bniedem; u t-trawwim ta’ djalogu interkomunitarju permezz ta’ sforzi mis-so ċjetà ċivili. 
Il-Kosta tal-Avorju: Wara l-ħatra ta’ awtorità nazzjonali sabi ex timplimenta l-politika tal-
gvern għall-2012 dwar id-di żarm, id-demobilizzazzjoni u r-reintegrazzjoni (DDR), l-UE 
pprovdiet assistenza permezz ta’ mi żuri tal-IfS, li kienu jinkludu: bini ta’ kapa ċità u assistenza 
teknika, inklu żi l-orjentazzjoni u t-t ħejjija ta’ ex- ġellieda demobilizzati li kellhom ji ġu 
 
10 reintegrati; appo ġġ għar-reintegrazzjoni ekonomika u so ċjali ta’ madwar 5,000 ex- ġellieda li 
qabel kienu ġew demilitarizzati u demobilizzati u as sistenza parallela lill-komunitajiet 
ospitanti sabiex jo ħolqu ambjent li jkun favorevoli g ħal tali reintegrazzjoni; kif ukoll il-
monitoraġġ regolari u mill-qrib tal-programm DDR sabiex ji ġi żgurat li dan l-appro ċċ 
parteċipattiv jaħseb għall-ħtiġijiet tal-komunitajiet osp itanti kif ukoll dawk tal-ex- ġellieda. 
Il-Mjanmar/Burma : Minbarra l-appo ġġ preċedenti u dak li g ħadu għaddej b’ri żq il-proċess 
tal-paċi, inkluż lejn il-ħolqien taċ-Ċentru tal-Pa ċi tal-Mjanmar (Myanmar Peace Centre - 
MPC) fl-2012, l-appro ċċi mħaddna kemm mill-Uffi ċċju tal-President kif ukoll minn Daw 
Aung San Suu Kyi u b’konformità mal-Konklu żjonijiet tal-Kunsill g ħall-Affarijiet 
Barranin ta’ April 2013, l-UE nediet assistenza g ħall-bini ta’ kapa ċità tal-Forza tal-Pulizija 
tal-Mjanmar sabiex ittejjeb ir-rispett tal-pulizija g ħad-drittijiet tal-bniedem, kif ukoll il-
kontabbiltà u l-professjonali żmu tagħhom fl-oqsma tal- ġestjoni tal-folla u l- ħidma tal-pulizija 
fil-komunità. 
6.2. Min kien involut fl-azzjonijiet ta’ rispons g ħall-kriżijiet tal-IfS? 
Tħejjew miżuri b’kooperazzjoni mill-qrib fost l-istituzzjonijiet ta l-UE u mal-Istati Membri 
tal-UE; kif ukoll ma’ varjetà ta’ msie ħba: is-soċjetà ċivili; amministrazzjonijiet pubbli ċi; 
pajjiżi terzi u o ħrajn. Id-Delegazzjonijiet tal-UE g ħandhom irwol ewlieni, billi jipprovdu 
twissija bikrija u ji żviluppaw kun ċetti u għażliet inizjali g ħar-reazzjonijiet. Fl-2013, il-
maġġoranza tal-mi żuri l-ġodda komplew ji ġu ‘sottoddelegati’7 lid-Delegazzjonijiet tal-UE 
sabiex jimplimentawhom fuq livell lokali, b’dawn tal-a ħħar għandhom g ħarfien tajjeb tal-
ħtiġijiet u r-rekwi żiti lokali, li huwa essenzjali sabiex l-attivitajiet jirnexxu. Dan jippermetti li 
l-kuntratti ji ġu nnegozjati mal-korpi ta’ implimentazzjoni ming ħajr dewmien żejjed u li l-
implimentazzjoni ta’ dawn il-pro ġetti ta’ spiss sensittivi ti ġi mmonitorjata mill-qrib. B’ri żultat 
ta’ dan, id-Delegazzjonijiet tal-UE kienu responsabbli g ħal 62% tal-impenji u g ħal 80% tal-
pagamenti ta ħt l-IfS fl-2013.  
Il-figuri 4a u 4b li jidhru hawn ta ħt jispjegaw il-firxa ta’ msie ħba fl-implimentazzjoni tal-IfS 
għall-miżuri ta’ rispons g ħall-kriżijiet skont l-Art. 3 mill-2007 sal-2013. L-g ħażliet tal-
imsieħba fl-implimentazzjoni jistg ħu ta’ spiss ji ġu ddettati f’termini ta’ dawk l-
organizzazzjonijiet jew l-atturi b’kompetenza u pre żenza qawwija fil-pajji ż li tagħtihom iċ-
ċans li jirrea ġixxu malajr u ju żaw in-netwerks lokali b’sa ħħithom tag ħhom fl-ambjenti volatili 
fejn joperaw l-azzjonijiet ta’ rispons g ħall-kriżijiet tal-IfS. Il-familja tan-Nazzjonijiet Uniti 
għadha sieħba sinjifikanti fl-implimentazzjoni, l-is tess kif kienu l-organizzazzjonijiet mhux 
governattivi, filwaq t li s-sena 2013 rat żieda fil-kooperazzjoni mal-a ġenziji tal-Istati Membri. 
                                                            
7 Ir-responsabbiltà legali u finanzjarja g ħall-użu tal-fondi tal-UE, inklu ża s-setgħa li l-kuntratti ji ġu 
ffirmati u emendati kif xieraq, hija ttrasferita mill-kwartieri ġenerali tal-Kummissjoni Ewropea fi 
Brussell g ħad-Delegazzjoni tal-UE kkon ċernata. 
 
11 Figura 4a: L-imsie ħba fl-implimentazzjoni tar-Rispons g ħall-Kriżijiet skont l-IfS, mill-2007 
sal-2013 (skont l-allokazzjon ijiet tal-fi nanzjament) 
Aġenziji tan-
Nazzjonijiet 
Uniti
46%
NGOs lokali u 
internazzjonali
25%Organizzazzjonij
iet 
internazzjonali 
oħrajn
19%Settur privat
2%Korpi mill-Istati 
Membri tal-UE
8%
 
Figura 4b: L-imsie ħba fl-implimentazzjoni tar-Rispons g ħall-Kriżijiet skont l-IfS, 2013 
(skont l-allokazzjonijiet tal-finanzjament) 
Aġenziji tan-
Nazzjonijiet 
Uniti 41%
NGOs lokali u 
internazzjonali
22%
Organizzazzjoni
jiet 
internazzjonali 
oħrajn
13%Settur privat
3%Aġenziji ta' 
Stati Membri 
tal-UE 20%Gvernijiet u 
aġenziji ta' 
pajjiżi terzi
1%
 
7. ASSISTENZA FIL -KUNTEST TAL -KONDIZZJONIJIET STABBLI G ĦALL-KOOPERAZZJONI 
(L-ARTIKOLU  4 TAL-IFS) 
Il-Kummissjoni tiggarantixxi t-t ħejjija tal-ipprogrammar annwali u l- ġestjoni tal-assistenza 
skont l-Artikolu 4 fil-kuntest tal-kondizzjonijiet stabbli g ħall-kooperazzjoni. Il-Programmi ta’ 
Azzjoni Annwali (AAPs) tal-IfS g ħall-2013 ġew adottati kif ġej: l-Artikoli 4.1 u 4.2 f’Lulju 
20138 u l-Artikolu 4.3 f’Marzu 2013. A ġġornament tal-implimentazzjoni ddettaljat fuq l-
                                                            
8 Ver żjoni riveduta tal-AAP approvata fit-23 ta’ Di ċembru 2013. 
 
12 attivitajiet ta ħt kull wie ħed mill-Artikoli huwa pprovdut fid-Dokument ta’ Ħidma II tal-
Persunal tal-Kummissjoni li jakkumpa nja lil dan ir-Rapport Annwali. 
7.1. Theddidiet g ħas-sigurtà u g ħas-sikurezza (l-Artikolu 4.1 tal-IfS) 
Il-programmi mfassla fil-kunt est tat-theddidiet trans-re ġjonali jiffokaw fu q il-bini tal-kapa ċità, 
b’konsultazzjoni mill-qrib mal-pajji żi benefiċjarji. Tipikament, il-kapa ċitajiet tas-sigurtà 
jissaħħu fil-livelli re ġjonali u nazzjonali, bil-g ħan li jippermettu kooperazzjoni trans-re ġjonali 
u globali effettiva. 
Fl-2013, ġiet impenjata s-somma ta’ EUR 74 milj un, b’total ta’ madwar EUR 44 miljun 
f’pagamenti mag ħmula. Sal-a ħħar tal-2013, u permezz tal-FSE,9 ġew irreklutati aktar minn 
100 espert minn orga nizzazzjonijiet pubbli ċi jew semi-pubbli ċi speċjalizzati fl-Istati Membri 
tal-UE, li ng ħaqdu flimkien sabiex jag ħmlu l-għarfien u l-kompetenzi spe ċifiċi tagħhom 
disponibbli u li pprovdew kontribuzzjonijiet tekni ċi għall-identifikazzjoni u l-ippjanar 
iddettaljat tal-azzjon ijiet tal-IfS. Dawn kienu jinkl udu l-Programm ta’ Azzjoni Annwali 
(AAP) għall-2013, kif ukoll it-t ħejjija għal implimenazzjoni komprensiva ta’ azzjonijiet de ċiżi 
fil-Programmi ta’ Azzjoni Annwali pre ċedenti. It-taqsima li ġejja tipprovdi ħarsa lejn l-
avvenimenti ewlenin ta ż-żoni koperti: 
• Il-Programm tar-Rotta tal-Kokaina (EUR 35 miljun mill-2009 ’l hawn) ikopri 38 
pajjiż fl-Afrika (essenzjalment fil-Punent tal-Afrika), fl-Amerika Latina u fil-
Karibew u jappo ġġja l-kapaċitajiet tal-pajji żi msieħba sabiex ji ġġieldu l-kriminalità 
organizzata u t-traffikar tad-droga tul ir-rotta s ħiħa, billi jiffokaw fuq l-inter ċezzjoni 
tal-flussi ille ċiti tad-drogi, il- ġlieda kontra l- ħasil tal-flus u l-kondivi żjoni tal-
informazzjoni. Ġew iffirmati żewġ kuntratti ġodda bil-g ħan li jestendu l-kamp ta’ 
applikazzjoni ġeografiku tal-pro ġett AIRCOP g ħal pajjiżi ġodda fl-Afrika u fl-
Amerika Latina matul it-tliet snin li ġejjin, kif ukoll bil-g ħan li jappo ġġjaw il-varar 
tas-Sistema ta’ Informazzjoni tal-Pulizija fil-Punent tal-Afrika (WAPIS) fl-ewwel 
ħames pajji żi pilota tag ħha.  
• Issokta l-appo ġġ għall-ġlieda kontra l-kriminalità organi zzata fuq ir-rot ta tal-eroina, 
b’ħidma fi 15-il pajji ż fl-Asja, fl-Asja Ċentrali, fil-Kawkasju, fil-Ba ħar l-Iswed u fil-
Balkani tal-Punent ta ħt l-umbrella tal- Programm tar-Rotta tal-Eroina , li għandu 
żewġ fażijiet li bħalissa qeg ħdin joperaw b’mod parallel: pro ġett kompost minn erba’ 
komponenti, bil-ma ġġoranza kbira tal-attivitajiet tieg ħu jiffokaw fuq l-Afganistan u 
l-Pakistan; it-tieni pro ġett jikkonsisti fi tliet pro ġetti awtonomi. Matul l-2013, ing ħata 
bidu għal żewġ interventi ta ħt il-banner tat-tieni fa żi tal-programm: pro ġett wieħed 
b’objettiv li jsa ħħaħ il-kooperazzjoni bejn l-a ġenziji tal-infurzar tal-li ġi f’livell 
operazzjonali, b’mod partikolari fl-Asja Ċentrali, u pro ġett ieħor li jindirizza l-
kwistjoni tat-traffikar tal-bnedmin f’pajji żi tul ir-rotta tal-eroina, b’attivitajiet li 
jiffokaw fuq it-tis ħiħ tal-kapaċitajiet tal-Azerbaj ġan, tal-Bosnja- Ħerzegovina, tar-
Repubblika tal-Moldova u tat-Turkija fil- ġbir tad-dejta/tal-intelli ġenza, fl-anali żi u 
fil-kondivi żjoni sistematika tal-informazzjoni.  
• Il-programm tar- Rotot Marittimi Kriti ċi b’valur ta’ EUR 22 miljun ikopri 25 pajji ż 
kostali fl-O ċean Indjan Usa’ (inklu ż fix-Xlokk tal-Asja) u fil-Golf tal-Ginea. Huwa 
jsaħħaħ il-kapaċitajiet tal-kondivi żjoni tal-informazzjoni u l- funzjonijiet tal-infurzar 
tal-liġi marittima ta’ dawn l-Istati sabiex jg ħin fil-kisba ta’ traffiku marittimu aktar 
                                                            
9 Kuntratt Qafas tal-Fa ċilità ta’ Appo ġġ mill-Esperti mag ħmul minn spe ċjalisti minn organizzazzjonijiet 
pubbliċi jew semi-pubbli ċi mill-UE. Mill-2008 ’l ha wn, esperti minn madwar 60 organizzazzjoni fi 17-
il Stat Membru wettqu aktar minn 100 missjoni. 
 
13 sikur, billi jiffoka fuq il- ġlieda kontra l-piraterija u s-serq bl-u żu tal-armi fuq il-
baħar, kif ukoll aspetti o ħrajn tas-sigurtà marittima. 
• Fl-2013 issokta l-appo ġġ għall-proġetti li jiġġieldu t-terrori żmu fil-livelli re ġjonali 
u nazzjonali skont l-Istrate ġija tal-UE Kontra t-Terrori żmu. F’Mali, l-
implimentazzjoni tal-pro ġett “Contre Terrorism Sahel”, li minnu jibbenifikaw in-
Niġer, Mali u l-Mawritanja, bdiet b’ ċerta ħeġġa b’taħriġ fuq ir-reazzjonijiet g ħall-
attakki terroristi ċi, it-tekniki i nvestigattivi, il- ġbir u l-użu tal-intelli ġenza, kif ukoll il-
proċedimenti legali kontra t-terrori żmu. Tfassal pro ġett ġdid li g ħandu 
jikkontribwixxi g ħall-finanzjament kontra t-terrori żmu fil-Qarn tal-Afrika u fil-
Jemen u li kien previst li jibda ji ġi implimentat fil-bidu tal-2014, filwaqt li ng ħata 
wkoll kuntratt g ħal proġett ġdid dwar il- Ġlieda Kontra l-Estremi żmu Vjolenti fil-
Qarn tal-Afrika. Il-kollabor azzjoni mal-Pakistan issa ħħet bl-appo ġġ ġdid li ngħata fl-
2014 għall-Ġlieda Kontra l-Estremi żmu Vjolenti bil-g ħan li jikkomplimenta l-
appoġġ eżistenti għas-sistema tal- ġustizzja kriminali ta’ Pun ġabi. Fix-Xlokk tal-Asja, 
l-IfS kien involut f’inizjattiva kon ġunta kontra t-terrori żmu tal-UE-UNODC (l-
Uffiċċju tan-Nazzjonijiet Uniti Kontra d-Dr ogi u l-Kriminalità). L-IfS ipprovda 
wkoll appo ġġ lill-Istitut tal- Ġustizzja u l-Istat tad-Dritt ibba żat f’Malta permezz ta’ 
assenjazzjoni ta’ mmappjar bil-g ħan li ting ħata informazzjoni dwar il- ħidma futura 
tagħhom relatata mal- ġlieda kontra t-terrori żmu. Barra minn hekk, t ħejja studju dwar 
il-Boko Haram b’kollaborazzjoni mal-Uffi ċċju tal-Konsulent tas-Sigurtà Nazzjonali 
fin-Niġerja. Fl-a ħħarnett, tfassal ta ħriġ tal-Kummissjoni fuq it-t ħejjija ta’ pro ġetti 
dwar il-Ġlieda Kontra l-Estremi żmu Vjolenti, li huwa ma ħsub għall-persunal tal-UE 
u tal-Istati Membri fid-Delegazzjonijiet u fl-ambaxxati, bl-ewwel sessjoni saret f’Nairobi f’Di ċembru 2013, filwaqt li mistenni jing ħata aktar ta ħriġ fl-Afrika u fl-
Asja matul l-2014.  
• Fl-aħħar tal-2013 beda ji ġi implimentat intervent ġdid dwar i ċ-ċiberkriminalità
 
b’kollaborazzjoni mal-Kunsill tal-Ew ropa. L-Azzjoni Globali kontra ċ-
Ċiberkriminalità (GLACY) g ħandha l-g ħan li tippromwovi l-ade żjoni mal-
Konvenzjoni ta’ Budapest dwar i ċ-Ċiberkriminalità, kif ukoll li tippermetti lill-
awtoritajiet tal- ġustizzja kriminali sabiex jinvolvu ru ħhom f’kooperazzjoni 
internazzjonali dwar i ċ-ċiberkriminalità u l-evidenza elettronika fuq il-ba żi ta’ dan it-
trattat.  
• Ġie fformulat pro ġett pilota dwar is- sigurtà ċibernetika , li huwa previst li jibda fil-
bidu tal-2014, bil-g ħan li jibni r-re żistenza tal-infrastruttura kritika tal-IT u li 
jrawwem l-armonizzazzjoni u l-i żvilupp ta’ le ġiżlazzjoni nazzjonali b’konformità 
mal-istandards internazzjonali fil-pajji żi magħżula. 
• Bil-għan li l-awtoritajiet nazzjonali ġudizzjarji, tal-kontroll u tal-infurzar tal-li ġi 
jkunu jistg ħu jirrispondu b’mod effi ċjenti għall-produzzjoni u t-traffikar ta’ mediċini 
ffalsifikati , tfassal u ġie kkuntrattat intervent ġdid intiż biex jindirizza t-theddidiet 
għas-saħħa pubblika, li l-implimentazzjoni tieg ħu hija prevista li tibda fl-2014. L-
enfasi ġeografika tal-pro ġett, li għandu jipprovdi l-qafas legali ne ċessarju u l-
kapaċitajiet sabiex dawn l- operazzjoniji et ikunu jistg ħu jitwettqu b’mod effettiv fil-
livell sub/trans-re ġjonali u nazzjonali applikabbli, se jra tkun fuq il-Gana, is-Senegal, 
il-Ġordan, il-Marokk u l-Kamerun, min ħabba l-impenn politiku li dawn qeg ħdin juru 
fl-indirizzar ta l-isfidi kkaw żati mill-medi ċini ffalsifikati. 
• Bil-għan li jiġu miġġielda l-akkumulazzjoni ille ċita u t-traffikar ta’ armi ħfief u 
ta’ kalibru żgħir (SALW)  u li jiġu indirizzati l-effetti destabbilizzanti tag ħhom, 
intlaħqu diversi miri importanti minn inizjattiva li ġiet implimentata mill-UNODC 
 
14 (Uffiċċju tan-Nazzjonijiet Uniti Kontra d-Dr oga u l-Kriminalità), li hija inti ża biex 
tippromwovi r-ratifika u l-im plimentazzjoni tal-Konvenzjo ni tan-Nazzjonijiet Uniti 
kontra l-Kriminalità Organizzata Transnazzjonali u l-Protokoll tag ħha dwar l-Armi 
tan-Nar. Bl-istess mod, il-pro ġett iARMS implimentat mill-INTERPOL da ħal fit-
tieni fażi tiegħu (2012-2013) wara t-tlestija b’su ċċess tal-ewwel stadju (2011-2012). 
Fl-Afrika, l-ewwel fa żi ta’ appo ġġ liċ-Ċentru Reġjonali għall-Armi Żgħar (Nairobi, 
il-Kenja) waslet fi tmiemha f’ Ġunju 2013 u minn hemm kien immarkat il-bidu tat-
tieni fażi tiegħu, li sejra tkun mifruxa f uq tliet snin. Fl-Amerika Ċentrali, it-tieni fa żi 
ta’ appoġġ lill-Programm tal-Amerika Ċentrali għall-Kontroll tal-Armi Ħfief u ta’ 
Kalibru Żgħir (CASAC) da ħlet fit-tieni sena tal-implimentazzjoni tag ħha mill-
Kummissjoni tas-Sigurtà  tas-Sistema ta’ Integrazzjoni tal-Amerika Ċentrali (SICA).  
7.2. Il-mitigazzjoni tar-riskji marbuta ma’ materjali Kimi ċi, Bijoloġiċi, Radjolo ġiċi 
u Nukleari (CBRN) (l-Artikolu 4.2 tal-IfS) 
Il-programm CBRN ikopri r-riskji relatati ma’ kwistjonijiet a ċċidentali, naturali jew 
malevolenti marbuta ma’ materjal CBRN u g ħandu l-għan li jtejjeb il-kultura ta’ sikurezza u 
sigurtà billi jxerred l-a ħjar prattiki u billi jg ħolli l-livell ġenerali tas-sensibilizzazzjoni dwar 
is-sigurtà u s-sikur ezza. Qabel l-2010, l-oqsma differe nti kienu koperti separatament.10 Il-
programm CBRN g ħandu strate ġija reġjonali u tkun biss l-e ċċezzjoni meta huwa jkopri 
proġetti bilaterali f’pajji ż wieħed (l-eċċezzjonijiet huma l-Afganistan u l-Pakistan g ħas-
sustanzi kimi ċi, għall-bijosikurezza u g ħall-bijosigurtà). 
Iċ-‘Ċentri ta’ E ċċellenza’ (CoE) tas-CBRN qegħdin jipprovdu gradwalment pjattaforma 
unika u integrata g ħall-azzjonijiet fl-oqsma  kollha tal-monitora ġġ tal-fruntieri/traffikar 
illeċitu, il-kontroll tal-esportazzjoni, il-bijosikurezza, il-bijosigurtà, e ċċ., inklużi miżuri ta’ 
protezzjoni ċivili (ippjanar g ħal każijiet ta’ emer ġenza, tħejjija u rispons g ħall-kriżijiet). L-
inizjattiva hija implimentata b’kooperazzjoni mill-qrib mal-EEAS u bl-g ħajnuna tal-Istitut 
Interreġjonali ta’ Ri ċerka tan-Nazzjonijiet Unit i dwar il-Kriminalità u l- Ġustizzja (UNICRI). 
Iċ-Ċentru Kon ġunt tar-Ri ċerka tal-Kummissjoni Ewropea jassigura l-appo ġġ tekniku tal-
inizjattiva. Dawk is-CoEs ifittxu li jsa ħħu l-politiki ta’ mitigazzjoni tar-riskji tas-CBRN billi 
jiżviluppaw pakketti ta’ g ħajnuna skont il-ka ż. Dawn g ħandhom jikkostitwixxu g ħodda 
ewlenija g ħall-bini tal-kapa ċità, għall-iżvilupp ta’ politiki re ġjonali koerenti u g ħat-tisħiħ tal-
kooperazzjoni fil-kapa ċitajiet reġjonali u nazzjonali f’dan il -qasam. Fl-2012, l-UE waqqfet 
CoE fix-Xlokk tal-Asja (il-Fili ppini), fix-Xlokk tal-Ewropa/f in-Nofsinhar tal-Kawkasju/fl-
Ukraina (il- Ġeorġja), fit-Tramuntana tal-Afrika (l-Al ġerija), fil-"Façade tal-Atlantiku" (il-
Marokk), fil-Lvant Nofsani (il- Ġordan) u fl-Afrika Ċentrali u tal-Lvant (il-Kenja). Ħames 
Segretarjati Re ġjonali lokali tas-CoE bdew joperaw fl-2013 u erbg ħa oħra ġew inawgurati 
uffiċjalment. Barra minn hekk, ġew stabbiliti kuntatti mal-pajji żi tal-Kunsill tal-
Kooperazzjoni tal-Golf u tal-Asja Ċentrali. Fl-2013, il-K ummissjoni bdiet e żerċizzju ta’ 
valutazzjoni tat-theddidiet u tal- ħtiġijiet mal-pajji żi msieħba tal-inizjattiva tas-CoE bil-g ħan li 
tidentifika l- ħtiġijiet ewlenin tal-pajji żi b’rabta mas-CBRN. Dawn il-valutazzjonijiet sejrin 
jiġu segwiti mit-twaqqif ta’ Pjanijiet ta’ Azzjoni N azzjonali tas-CBRN li jkunu ma ħsuba biex 
jistabbilixxu l-azzjonijiet ta’ prijorità  tal-pajjiżi kkonċernati. Id-definizzjoni tal-pro ġetti futuri 
fir-reġjuni CoE sejra tkun ibba żata fuq dawn il-prijoritajiet.  
Il-proġetti ewlenin ta’ CBRN-CoE imnedija jinkludu:  fil-Lvant Nofsani, is-CoE f’Amman 
ħejja proġett fuq it-ta ħriġ tal-persunal ċivili tal-ewwel intervent g ħad-diżastri ta’ CBRN 
(HAZMAT). Is-CoE tal-Façade Atlantiku Af rikan (AAF) fil-belt ta’ Rabat nieda pro ġett fuq l-
                                                            
10 Pere żempju, il-kontroll fuq l-esportazzjoni ta’ o ġġetti b’użu doppju, it-traffikar ille ċitu, ir-ridirezzjoni 
ta’ dawk li kienu xjenzati spe ċjalizzati fl-armi u l-kultura tas-sigurtà u s-sikurezza. 
 
15 iskart bijolo ġiku u kimiku perikolu ż. Huwa jinvolvi seba’ pajji żi msieħba mill-AAF u t-
Tuneżija. It-tieni pro ġett kondivi ż bejn is-CoE ta’ Rabat u Nairobi g ħandu jgħin lill-pajji żi 
msieħba jibnu u jsa ħħu l-leġiżlazzjoni u ji żviluppaw mi żuri ta’ infurzar effi ċjenti sabiex ji ġu 
ssodisfati l-obbligi internazzjonali. F’dan il-pro ġett qegħdin jipparte ċipaw disa’ pajji żi, 
filwaqt li disa’ pajji żi oħrajn diġà esprimew l-interess tag ħhom li jipparte ċipaw fi pro ġett 
simili. 
Oqsma appo ġġjati oħrajn jinkludu diversi oqsma ta’ attivit ajiet li jitwettqu b’koordinazzjoni 
man-netwerk tas-CoE. 
• Il-komunikazzjoni tal-attivitajiet relat ati mal-kontroll tal-esportazzjoni ta’ 
oġġetti b’użu doppju , li rriżultaw fi programmi implimentati b’su ċċess f’aktar minn 
23 Stat madwar id-dinja, ġiet estiża. Il-kooperazzjoni mal-programm ta’ Kontroll tal-
Esportazzjoni tal-EXBS tal-Istati Uniti11 ġiet imsaħħa. F’Ġunju 2013 sar djalogu 
komuni fi Brussell dwar il-komunikazzj oni fuq il-kontroll tal-esportazzjoni 
internazzjonali. Ġie deċiż li għandu jiġi stabbilit Grupp ta’ Ħidma komuni sabiex 
isaħħaħ il-koordinazzjoni bejn l-Istati Uniti u l-UE bil-g ħan li tiġi evitata kwalunkwe 
duplikazzjoni fl-implimentazzjoni tal-attiv itajiet ta’ kontroll tal-esportazzjoni. 
Abbażi tal-iżviluppi attwali, fit-tieni nof s tal-2013 saru estensjoni u tis ħiħ tal-
attivitajiet fil-Lvant Nofsani/Asja Ċentrali. Fl-a ħħarnett, ġie definit appro ċċ ġdid 
għall-attivitajiet ta’ kontroll tal-esportazzjoni sabiex jiggarantixxi impatt a ħjar fuq l-
operaturi f’dan il-qasam inkariga ti mill-attivita jiet ta’ kontroll. 
• Permezz ta ċ-Ċentru ddedikat g ħax-Xjenza u t-Teknolo ġija (STCU) abba żi ta’ sħubija 
msaħħa bejn il-Partijiet u bi skema ta’ kofinanzjament tal-attivitajiet, kompla 
jingħata sostenn g ħat-taħriġ mill-ġdid u għall-offerta ta’ impjieg alternattiv lil 
dawk li kienu xjenzati u in ġiniera spe ċjalizzati fl-armi li ġejjin minn pajji żi li 
kienu jifformaw parti minn dik li qabel ki enet l-Unjoni Sovjetika, filwaqt li ċ-Ċentru 
Internazzjonali g ħax-Xjenza u t-Teknolo ġija (ISTC) jinsab g ħaddej bi pro ċess ta’ 
riforma, ji ġifieri, l-objettivi ji ġu aġġornati u l-kamp ta’ applikazzjoni ġeografiku 
jitwessa’. Il-Kummissjoni u l-EEAS ing ħataw mandat mill-Kunsill sabiex 
jinnegozjaw ftehim rivedut tal-ISTC. I ċ-Ċentru sejjer ji ġi ttrasferit lejn Astana, fil-
Kazakistan. Fl-2013, l-ISTC inawgura Ċentru Reġjonali għall-Bijosikurezza u l-
Bijosigurtà ffinanzjat minn pro ġett tal-UE f’Dushanbe u beda t-ta ħriġ ta’ esperti mit-
Taġikistan u mill-Afganistan g ħar-ridirezzjonar tal-attivitajiet tag ħhom lejn u żu 
paċifiku. Fl-2013 ġew organizzati attivitajiet o ħrajn ta’ ridirezzjonar tax-xjenzati fl-
Iraq. 98 spe ċjalista fir-radjolo ġija u l-ener ġija nukleari r ċevew taħriġ għar-
ridirezzjonar tal-attivitajiet tag ħhom lejn id-dekummissjonar ta’ installazzjonijiet 
nukleari.  
• Bħalissa għaddejja l- ġlieda kontra t-traffikar ille ċitu ta’ materjal CBRN u kontra 
l-prattiki finanzjarji qarrieqa , fejn qeg ħdin jittieħdu azzjonijiet fl-Asja Ċentrali, 
fix-Xlokk tal-Asja u fit-Tramuntana tal-Afrika. Ġie ffirmat it-tieni kuntratt mal-
Aġenzija Internazzjonali tal-Ener ġija Atomika (IAEA) sabiex jing ħata kontribut g ħal 
Laboratorju ġdid għall-Materjal Nukleari li jintu ża mis-Servizzi Analiti ċi ta’ 
Salvagwardja tal-IAEA f’Seibersdorf, l- Awstrija. Barra minn hekk, it-Tajlandja, il-
Kambodja, Laos, il-Filippini u r-R epubblika Demokratika tal-Kongo r ċevew sostenn 
għad-detezzjoni ta’ materj al nukleari u radjulo ġiku.  
                                                            
11 Kontroll fuq l-Esportazzjoni u G ħajnuna għas-Sigurtà tal-Fruntieri Relatati 
 
16 • Fil-Viċinat tan-Nofsinhar u l-Lvant tal-UE tnediet strate ġija ta’ Bijosikurezza u 
Bijosigurtà g ħall-viċinat tal-UE permezz tal-implimentazzjoni tal-e żitu tal-pro ġett 
EpiSouth (17-il pajji ż imsieħba mhux membri tal-UE u 10 Stati Membri). In-netwerk 
EpiSouth, li huwa primarjament limitat g ħall-baċir tal-Mediterran, kompla ji ġi estiż 
sabiex issa jinkludi wkoll l-Armenja, il- Ġeorġja, il-Moldova u l-Ukraina. Din l-
istrateġija, permezz tal-esplojtazzjoni tan-netwerk ta’ pajji żi EpiSouth, i ġġenerat 
erba’ proġetti ewlenin, li kollha ġew imnedija fl-a ħħar tal-2013. L-ewwel u l-akbar 
wieħed fosthom huwa l-pro ġett “MediPIET”, li jissokta bit-ta ħriġ tal-epidemjolo ġisti 
tal-interventi li jikkon tribwixxi sabiex jintla ħaq l-objettiv ġenerali tat-tis ħiħ tas-saħħa 
u tal-bijosigurtà fil-vi ċinat. L-għan tiegħu huwa li jibni l-kapa ċità għall-prevenzjoni u 
l-kontroll ta’ theddidi et naturali jew ikka ġunati mill-bniedem g ħas-saħħa minn mard 
li jittieħed. It-tieni pro ġett bijoloġiku, taħt it-tmexxija tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-
Saħħa (WHO), qieg ħed jinvestiga l-mard batterjolo ġiku emerġenti u għandu l-għan li 
jsaħħaħ is-saħħa pubblika g ħall-patoġeni tal-batterji emer ġenti (l-antra ċe, it-
tularemja, il-pesta, it-tuberkolo żi, eċċ.) u n-netwerks ta’ sorveljanza antimikrobjali 
għat-tifqigħat possibbli. It-tielet pro ġett parallel, “Medilabsecure”, ta ħt it-tmexxija 
tal-Istitut Pasteur, isegwi r-ris kji marbuta mal-vajrusijiet emer ġenti u emer ġenti mill-
ġdid li jaffettwaw lill-bnedmin  u lill-annimali, filwaqt li jo ħloq netwerk ta’ 
entomolo ġisti. Ir-raba’ pro ġett, immexxi mid-WHO, g ħandu l-għan li jżid is-sigurtà 
tas-saħħa fuq livell globali billi jg ħin lill-pajji żi fit-titjib u t-tis ħiħ tal-kapaċitajiet 
għall-prevenzjoni, id-detezzjoni, il-kontroll u r-rispons g ħal avvenimenti tas-sa ħħa 
pubblika relatati ma’ attivitajiet f’punt ta’ d ħul fuq il-ba ħar, fl-ajru jew fuq l-Art fir-
rigward tat-trasport u l-ivvja ġġar internazzjonali. L-appro ċċ huwa multisettorjali u 
għandu l-għan li jnaqqas ir-riskji asso ċjati mar-rilaxx naturali jew deliberat tal-
patoġeni.  
• Fl-2013, il-missjoni tal-elim inazzjoni u l-qerda tal- ħażniet kimi ċi tas-Sirja kienet 
appoġġjata finanzjarjament mill-inizjattiva CBRN tal-programm IfS. Wara l-
modifika tal-programm tal-AAP g ħall-2013, l-UE allokat EUR 12-il miljun g ħall-
Organizzazzjoni g ħall-Projbizzjoni ta’ Armi Kimi ċi (OPCW) g ħan-newtralizzazzjoni 
u l-inċinerazzjoni tas-sustanzi kimi ċi tas-Sirja b’kooperazz joni mal-komunità 
internazzjonali. 
7.3. Bini tal-kapa ċità qabel il-kri żi u wara l-kri żi (l-Artikolu 4.3 tal-IfS) 
Mill-2007 sal-2013 ġiet allokata s-somma ta’ €103 miljun sabiex tappo ġġja l-bini ta’ madwar 
140 proġett u għat-tisħiħ tal-kapaċitajiet tal-UE u tal-imsie ħba tagħha qabel u wara l-kri żi fil-
livell nazzjonali, re ġjonali u globali. Il-f igura 5 ta’ hawn ta ħt tirrifletti l-oqsma temati ċi 
ewlenin ta’ appo ġġ koperti mill-2007 sal-2013, filwaqt li l-figura 6 turi l-firxa ta’ msie ħba fl-
implimentazzjoni. 
 
17 Figura 5: L-oqsma temati ċi tal-appo ġġ għall-bini tal-kapa ċità mill-2007 sal-2013 (l-
allokazzjonijiet tal-finanzjame nt skont l-Art. 4.3 tal-IfS ) 
 
Figura 6: L-imsie ħba fl-implimentazzjon i mill-2007 sal-2013 g ħall-bini tal-kapa ċità skont 
l-Art. 4.3 (l-allokazzjonijiet tal-finanzjament) 
 
Taħt l-AAP g ħall-2013 ġiet allokata s-somma ta’ €24 miljun u t-taqsima li ġejja tipprovdi 
ħarsa ġenerali lejn il-kisbiet u l-impatti ewlenin relatati mal-pro ġetti kontinwi li kienu 
għadhom għaddejjin fl-2013. 

 
18  
Il-prevenzjoni tal-konflitti, il-bini tal-pa ċi u l-fraġilità: Permezz tan-Netwerk ta’ Djalogu 
mas-Soċjetà Ċivili (Civil Society Dialogue Network - CSDN), twaqqaf forum vijabbli g ħad-
djalogu dwar kwistjonijiet relatati mal-bini tal-pa ċi bejn l-UE u atturi tas-so ċjetà ċivili, 
b’dawn tal-a ħħar jingħataw opportunità li jikkontribwixxu g ħall-proċessi tat-tfassil tal-
politika tal-UE. Is-sena 2013 immarkat it-tie let sena ta’ din il-pjattaforma, b’40 laqg ħa ta’ 
djalogu li saru sal-a ħħar tal-2013, illi kkontribwixxew g ħall-kapaċitajiet fit-tul tas-so ċjetà 
ċivili f’pajji żi terzi, kif ukoll tal-imsie ħba Ewropej tag ħhom, sabiex ikunu m ħejjija aħjar 
għall-prevenzjoni tal-kri żijiet. 
 
Il-medjazzjoni, id-djalogu u r-rikon ċiljazzjoni:  Minħabba l-appo ġġ tal-IfS lit-Taqsima tal-
Appoġġ għall-Medjazzjoni fi ħdan id-Dipartiment tal-Affarijiet Politi ċi tan-Nazzjonijiet Uniti, 
ġiet ipprovduta assistenza kritika f’sitwazzjonijiet ta’ kri żi ta’ profil g ħoli fir-Repubblika 
Ċentru-Afrikana (R ĊA), f’Mali u fis-Somalja. Il-parte ċipazzjoni tan-nisa fil-pro ċessi tal-pa ċi 
tjiebet permezz tal-g ħoti ta’ taħriġ lil sitt nisa li ġew identifikati b ħala kandidati g ħal ħatriet 
potenzjali f’po żizzjonijiet ta’ medjaturi mis-Segretarju Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti, kif 
ukoll permezz tal-i żvilupp ta’ “Seminar ta’ Livell G ħoli dwar is-Sessi u l-Pro ċessi tal-
Medjazzjoni Inklu żiva”. B’kooperazzjoni mal-UNDP, l -IfS ikkontribwixxa wkoll g ħat-
twaqqif ta’ kapa ċitajiet u mekkani żmi nazzjonali sostenibbli g ħall-medjazzjoni interna u l-
ġestjoni tal-konflitti f’disa’ pajji żi pilota.12  
 Ġiet iddisinjata fa ċilità versatili ġdida tal-IfS, imsej ħa “ir-Riżorsi Ewropej g ħal Appoġġ ta’ 
Medjazzjoni” (European Resources fo r Mediation Support - ERMES), ma ħsuba sabiex 
tiffaċilita l-provvista rapida u flessi bbli ta’ assistenza ta’ medjazzjoni  teknika lil pa rtijiet terzi 
involuti fi pro ċessi tal-pa ċi inklużivi f’livell lokali, re ġjonali u/jew internazzjonali, billi to ħloq 
kondizzjonijiet li jippe rmettu lin-nisa, li ż-żgħażagħ u lil gruppi vulnerabbli o ħrajn jesprimu l-
fehmiet tag ħhom f’sitwazzjonijiet ta’ konflitt.  
 
In-Nisa, il-Pa ċi u s-Sigurtà (Women, Peace and Security - WPS) u t-tfal: L-IfS kompla 
jappoġġja l-implimentazzjoni tal-UNSCR 1325 permezz ta’ pro ġett pilota ma’ UN Women 
dwar it-tis ħiħ tal-Parte ċipazzjoni tan-Nisa fil-Bini tal-Pa ċi u fl-Ippjanar Wara l-Konflitt fil-
Kosovo
13, fil-Liberja u f’Timor Lest e. Fil-Kosovo, mijiet ta’ r ġiel, nisa u żgħażagħ attendew 
għal djalogi ta’ rikon ċiljazzjoni, fejn kellhom i ċ-ċans li jipprodu ċu rakkomandazzjonijiet 
konkreti fuq kwistjonijiet b ħal-Liġi dwar l-Ugwaljanza bejn is-Sessi, l-impjieg tan-nisa u l-
edukazzjoni tal-bniet. Intla ħqu wkoll ftehimiet ma’ stabbilimen ti tal-midja ewlenin fil-Kosovo 
sabiex jiddedikaw spazju g ħall-kwistjonijiet relatati mad-WPS fl-ipprogrammar tag ħhom. 
Barra minn hekk, il-kwistjoni tad-WPS kienet immirata b ħala prijorità g ħas-sejħiet għal 
proposti lokali fi 17-il pajji ż u 3 reġjuni,14 li jkopru firxa wiesg ħa ta’ kwistjonijiet relatati 
mas-sessi. 
 
Twissija Bikrija u g ħarfien tas-sitwazzjoni:  L-appoġġ tal-IfS ippermetta lis-CSO Belun ta’ 
Timor Leste tniedi u tespandi sistema ta’ Twis sija Bikrija u Rispons Bikri (Early Warning, 
Early Response - EWER), evalwata b ħala wieħed mill-aqwa e żempji fil-qasam tas-sistemi 
                                                            
12 Il-Bolivja, i ċ-Ċad, il-Gana, il-Gujana, il-Maldive, il-Mawr itanja, in-Nepal, it-Togo u l-Jemen. 
13 Din id-de żinjazzjoni g ħandha tkun bla ħsara għall-pożizzjonijiet dwar l-istatu s u hija konformi mal-
UNSCR 1244 u mal-Opinjoni tal-QI Ġ dwar id-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza tal-Kosovo. 
14 L-Afganistan, il-Bolivja, il-Bosnja- Ħerzegovina, il-Bra żil, iċ-Ċad, ir-Repubblika Demokratika tal-
Kongo (RDK), El Salvador, il-Ginea Bissaw, l-Indja, il-Kirgi żistan, il-Liberja, in-Nepal, il-Nikaragwa, 
il-Peru, is-Senegal, il-G żejjer Solomon, il-Jemen, ir-Re ġjun tal-Amerika Ċentrali, l-Asja t’Isfel, ir-
reġjun tan-Nofsinhar tal-Afrika Ċentrali. 
 
19 EWER, billi tikkontribwixxi b’su ċċess għat-tnaqqis tat-tensjonijiet u l-potenzjal globali tal-
konflitti lokali. L-appo ġġ permezz ta’ Saferworld u l-IC G ippermetta lill-atturi re ġjonali u 
lokali jkunu kapa ċi janalizzaw ir-riskji ta’ konflitt fi 32 sitwazzjoni ta’ konflitt potenzjali u li 
jipprovdu anali żi tal-konflitti ta’ kwalità g ħolja lil dawk li jfasslu l-politika u lis-so ċjetà ċivili 
b’rakkomandazzjonijiet g ħall-miżuri ta’ rispons bikri.  
 Il-kapaċitajiet ta’ rkupru wara d-di żastri u twissija bikrija tal-organizzazzjonijiet re ġjonali u 
sub-reġjonali ssa ħħew, inklu ż permezz tat-tis ħiħ tal-kapaċitajiet ta’ rispons g ħall-kriżijiet tal-
Lega tal-Istati G ħarab, l-iżvilupp tal-kapa ċità tal-monitora ġġ tal-midja tas-Segretarjat tal-
Organizzazzjoni tal-Istati Amerikani (OAS) u l-g ħoti ta’ appo ġġ kontinwu g ħas-Sistema 
Kontinentali ta’ Twissija Bikrija lill-Unjoni Afrikana. L-IfS appo ġġja t-tisħiħ tal-kapaċitajiet 
ta’ ASEAN u tal-Istati Membri tag ħha sabiex jirrispondu g ħal sitwazzjonijiet ta’ emer ġenza. 
F’dan il-kuntest, f’Novembru 2013 sar l-ewwel ta ħriġ għall-membri tal-persunal futuri ta ċ-
Ċentru tal-Kri żijiet Nazzjonali tal- Mjanmar, li kkoin ċida ma’ 
żjara f’dan i ċ-ċentru minn 
HR/VP Ashton.  
 
Il-kapaċità ċivili għall-ġestjoni tal-kri żijiet:  Wara li fl-2012 intemmet b’su ċċess l-ewwel 
fażi, f’April 2013 tnieda mill- ġdid il-programm ENTRi (Inizjattiva Ġdida tal-Ewropa ta’ 
Taħriġ għall-Ġestjoni Ċivili tal-Kri żijiet). Matul il-kors tas-sena, ġew organizzati disa’ 
sessjonijiet ta’ ta ħriġ imfassla apposta (medja ta’ wa ħda fix-xahar) li sa ħħew il-kapa ċitajiet ta’ 
210 membru tal-persunal (kemm ċittadini tal-UE kif ukoll ċittadini minn barra l-UE) 
stazzjonati jew li waslu biex ji ġu stazzjonati f’missjonijiet internazzjonali ta’ ġestjoni ċivili 
tal-kriżijiet tal-UE, tan-Nazzjonijie t Uniti, tal-UA u tal-OSKE. Il-korsijiet kienu jinkludu 
kemm sessjonijiet ta’ ta ħriġ qabel l-istazzjonar g ħal missjonijiet internazzjonali fil-Libja, fil-
Ġeorġja u fil-Kosovo, kif ukoll korsijiet ta’ spe ċjalizzazzjoni li jkopru su ġġetti bħad-Drittijiet 
tal-Bniedem, l-Istat tad-Dritt, il-Medjazzj oni u l-Mentoring. Barra minn hekk, trawmu l-
interoperabbiltà u l-appro ċċi ta’ taħriġ armonizzat bejn it-13-il membru tal-konsorzju 
Ewropew tal-ENTRi, filwaqt li f’Settembru 2013 ġie ppubblikat manwal prattiku g ħall-
popolazzjoni ċivili stazzjonati f’missjonijiet ta’ kri żijiet internazzjonali (“In Control”). 
Fl-2013 ġew organizzati tliet sessjonijiet ta’ ta ħriġ ewlenin ta ħt il-programm ta’ Ta ħriġ tas-
Servizzi tal-Pulizija tal-Unjoni Ewrop ea (EUPST), rispettivament, mill-Gwardja Ċivili 
Spanjola, mill- Ġendarmerija Nazzjonali Fran ċiża u mill-Carabinieri Taljani, li 
kkontribwixxew g ħall-bini tal-kapa ċità ta’ 1019-il uffi ċjal tal-pulizija minn 42 pajji ż, inklużi 
19-il pajji ż Afrikan, bil-g ħan li jipparte ċipaw f’missjonijiet tal-pulizija internazzjonali. 
Ir-riżorsi naturali u t-tibdil fil-klima: Is-“Sħubija bejn l-UE u n-Nazzjonijiet Uniti dwar l-
Art, ir-Ri żorsi Naturali u l-Prevenzjoni tal-Konflitti” kompliet issa ħħaħ il-kapaċità tas-CSOs 
lokali fir-re ġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani bil-g ħan li jinftiehmu d-dinami ċi tal-konflitti u ji ġu 
żviluppati soluzzjonijiet  li jkunu sensittivi g ħall-konflitti fir-rigwar d ta’ kwistjonijiet 
kontenzju żi relatati mal- ġestjoni tar-ri żorsi naturali. Permezz tal-pro ġett tal-Inizjattiva g ħall-
Ambjent u s-Sigurtà (ENVSEC) dwar "It-Tibdil fil-Klima u s-Sigurtà fil-Lvant tal-Ewropa, fl-Asja Ċentrali u fin-Nofsinhar tal-Kawkasju", ġie żviluppat qafas strate ġiku għall-adattament 
għat-tibdil fil-klima tal-ba ċir tax-xmara Dniester.  
 
Irkupru bikri, PCNA/PDNA: F’Settembru ġiet organizzata sessjoni ta’ ta ħriġ b’valutazzjoni 
tal-ħtiġijiet qabel konflitt (PCNA)  u b’valutazzjoni tal- ħtiġijiet wara konflitt (PDNA), 
intitolata ‘It-Tis ħiħ tal-Kooperazzjoni f’Pajji żi Fraġli u Affettwati minn Konflitt’, li g ħaliha 
attendew il-persunal tal-Kwartieri Ġenerali u l-membri tal-persunal li ja ħdmu f’dan il-qasam 
mill-UE u min-Nazzjonijiet Uniti. 
 
20  
Diżarm, Demobilizzazzjoni u Reintegrazzjoni u Riforma tas-Settur tas-Sigurtà:  Il-
kapaċitajiet tal-UE g ħar-Riforma tas-Settur tas-Sigurtà (RSS) issa ħħew permezz ta’ pro ġett 
konġunt bejn l-UE u n-Nazzjonijiet Uniti, impl imentat minn UNOPS. Waqt workshop li sar 
f’Addis Ababa f’Novembru, ġew diskussi tliet Noti ta’ Gwida Operazzjonali tar-RSS. Dan il-
workshop laqqa’ flimkien rappre żentanti tal-Komunitajiet Ekonomi ċi u Reġjonali u tas-
soċjetà ċivili.  
Fi tmiem i ċ-ċiklu ta’ pprogrammar tar-Regolament dwar l-IfS, ġiet ikkummissjonata 
evalwazzjoni esterna sabiex  tivvaluta l-impatt tar-ri żultati tal-pro ġett tal-komponent dwar l-
Istat ta’ T ħejjija għall-Kriżijiet skont l-Artikolu 4.3 ta l-IfS matul il-perjodu 2007-13. L-
evalwazzjoni kkonkludiet li l-komponent  tal-IfS dwar l-Istat ta’ T ħejjija għall-Kriżijiet huwa 
element indispensabbli tal-arki tettura komprensiva tal-UE g ħall-paċi, is-sigurtà u l-i żvilupp u 
għandu jkun inkorporat b’mod s ħiħ f’din l-istruttura. Hija sa bet li l-komponent jippermetti 
lill-UE tindirizza l-kwistjoniji et ta’ konflitt fl-aktar sens wiesa’ possibbli u li l-pro ġetti 
individwali bnew jew sa ħħew il-kapa ċità tal-organizzazzjonijiet  li jikkontribwixxu g ħall-
isforzi tal-bini tal-pa ċi u li jsaħħu l-kunċett ta’ komunità ta’ prattikanti. Minkejja ba ġit limitat, 
l-azzjonijiet appo ġġjati kkontribwixxew g ħall-issodisfar tal-impenji tal-UE rigward in-nisa, il-
paċi u s-sigurtà, kif ukoll il-medjazzjoni u d-djalogu. L-investiment lokali fis-so ċjetà ċivili 
f’26 pajji ż/reġjun affettwati mill-konflitti kien strume ntali fl-organizzazzjoni ta’ 80 pro ġett 
rilevanti g ħall-kuntesti tal-pajji żi u sabiex ji ġi żgurat li dawn jissodisfaw il-prijoritajiet u l-
ħtiġijiet, mhux biss fi l-livell tal-pajji ż, iżda anki lokalment. Il-kom ponent tal-IfS dwar l-Istat 
ta’ Tħejjija għall-Kriżijiet intu ża b’effett kbir fil- ħolqien ta’ s ħubiji strate ġiċi, b’mod 
partikolari fil-livell multilaterali, ma’ pro ġetti tan-Nazzjonijiet Uniti, li kellhom impatt 
sinjifikanti fuq ir-relazzjoni jiet tal-UE ma’ diversi a ġenziji spe ċjalizzati tan-Nazzjonijiet 
Uniti.  
8. KONKLUŻJONI  
Il-miżuri tal-IfS li ġew implimentati fl-2013 u li jikkumplimentaw azzjonijiet o ħrajn tal-UE 
skont l-istrumenti tal-i żvilupp ġeografiċi u temati ċi, l-għajnuna umanitarja u l-missjonijiet tal-
PSDK, ikkontribwixxew b’mod sinjifikanti g ħall-isforzi tal-UE fil- prevenzjoni tal-konflitti, 
fir-rispons g ħall-kriżijiet u fil-preservazzjoni tal-pa ċi. F’dan ir-rigward, il-firxa wiesg ħa ta’ 
interventi implimentati  skont l-Istrument g ħall-Istabbiltà ppermettiet r eazzjonijiet sinjifikanti 
u viżibbli mill-UE fir-rigward ta’ ħafna sitwazzjonijiet ta’ kri żi madwar id-dinja. 
Minħabba l-instabbiltà politika kontinwa u l-g ħadd dejjem jikber ta’ di żastri naturali f’ ħafna 
partijiet tad-dinja, huw a imperattiv li nkomplu na ħdmu lejn u żu aktar effi ċjenti u effettiv tal-
istrumenti disponibbli tal-UE. F’dan il-kuntest, je ħtieġ li l-UE ti żgura li l-azzjonijiet tal-IfS 
jiġu varati b ħala parti mi ċ-ċiklu sħiħ tal-prevenzjoni tal-kri żijiet, ir-rispons g ħall-kriżijiet u l-
miżuri għall-bini tal-pa ċi. L-IfS ipprovda lill-UE b’abb iltà unika ta’ rispons, billi f’ ħafna 
każijiet jaġixxi bħala punt tad-d ħul u bħala katalista sabiex jippermetti l-ikkombinar ta’ firxa 
wiesgħa ta’ reazzjonijiet tal-UE bil-g ħan li jifformaw l-appro ċċ strateġiku u komprensiv tal-
UE għall-prevenzjoni tal- konflitti u r-rispons g ħall-kriżijiet. Kif ġie ċċitat fil-Komunikazzjoni 
Konġunta dwar l-Appro ċċ Komprensiv tal-UE, ‘ l-impenn g ħat-tul fil-bini tal-pa ċi u tal-istat u 
l-iżvilupp sostenibbli fit-tul  huma essenzjali sabiex ji ġu indirizzati l-kaw żi sottostanti ta’ 
kunflitt u biex jinbnew so ċjetajiet pa ċifiċi u reżiljenti. L-g ħanijiet ġenerali ta’ pa ċi u żvilupp 
 
21 sostenibbli g ħandhom ikunu fil-qalba tar-rispons tal-UE mill-bidu nett – l-UE irid ikollha 
wkoll viżjoni fit-tul g ħall-impenji u l-azzjonijiet tag ħha fuq perjodu ta’ żmien qasir.15  
Fl-2014, l-IfS sejjer  iwitti t-triq g ħall-Istrument il- ġdid li jikkontribwixxi g ħall-Istabbiltà u l-
Paċi (IcSP). Il-konsultazzjonijiet dwar l-IcSP il- ġdid irriaffermaw il- ħtieġa li l-UE żżomm u 
tespandi l-kapa ċità tagħha sabiex tipprovdi risp ons bla xkiel u mmirat g ħas-sitwazzjonijiet ta’ 
kriżi fi bnadi o ħra fid-dinja, kif ukoll g ħat-theddidiet u t-theddidiet emer ġenti trans-re ġjonali u 
globali (il- ġlieda kontra l-kriminalità organizzata; il-protezzjoni tal-infrastruttura kritika; il-
ġlieda kontra t-terrori żmu; il-mitigazzjoni tar-riskji CBRN). L-IcSP il- ġdid sejjer jenfasizza 
mill-ġdid ukoll l-enfasi fuq il-prevenzj oni tal-konflitti, il-bini tal-pa ċi u t-tħejjija għall-
kriżijiet, billi jirrikonoxxi li rispons bikri mill-UE  jista’ ta’ spiss ikun mezz effettiv sabiex ji ġi 
evitat li t-tensjonijiet jeskalaw fi kri żi. 
 
                                                            
15 Komunikazzjoni Kon ġunta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill: L-appro ċċ komprensiv tal-UE g ħall-
konflitti u l-kri żijiet esterni: Brussell, 11.12.2013, JOIN(2013) 30 finali.