C 194/27

Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar “L-istat tad-dritt u l-fond ta’ rkupru”

(opinjoni fuq inizjattiva proprja)

(2022/C 194/05)

Relatur: Christian BÄUMLER

Deċiżjoni tal-Assemblea Plenarja 25.3.2021 Bażi legali Artikolu 32(2) tar-Regoli ta’ Proċedura Opinjoni fuq inizjattiva proprja Sezzjoni kompetenti Sezzjoni għax-Xogħol, l-Affarijiet Soċjali u ċ-Ċittadinanza Adottata fis-sezzjoni 16.12.2021 Adottata fil-plenarja 20.1.2022 Sessjoni Plenarja Nru 566 Riżultat tal-votazzjoni (favur/kontra/astensjonijiet) 204/14/18

1. Konklużjonjiet u rakkomandazzjonijiet

1.1. Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) jenfasizza li l-Unjoni Ewropea hija bbażata fuq valuri bħar-rispett għad-dinjità tal-bniedem, il-libertà, id-demokrazija, l-ugwaljanza, l-istat tad-dritt u r-rispett għad-drittijiet tal-bniedem, inklużi d-drittijiet ta’ persuni li jagħmlu parti minn minoranzi.

1.2. Fil-fehma tal-KESE, l-aderenza ma’ dawn il-valuri, b’mod partikolari l-istat tad-dritt, hija ta’ importanza fundamentali għaċ-ċittadini tal-UE u għas-sopravivenza tal-Unjoni Ewropea.

1.3. Il-KESE huwa impenjat li jiżgura li l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u l-Kummissjoni Ewropea jimponu sanzjonijiet għoljin u dissważivi f’każ ta’ nuqqasijiet sistematiċi fir-rigward tal-istat tad-dritt li jipperikolaw il-baġit tal-Unjoni Ewropea.

1.4. Għall-KESE huwa ta’ importanza kbira li l-programmi ta’ rkupru ppreżentati mill-Istati Membri jistabbilixxu l-miżuri li ser jieħdu biex permezz tagħhom isaħħu l-istat tad-dritt.

1.5. Il-KESE jappella sabiex il-programmi kollha appoġġjati mill-baġit tal-UE jkunu soġġetti għal rekwiżiti legali dwar il-libertà tal-informazzjoni u t-trasparenza.

1.6. Il-KESE jappella sabiex il-parteċipazzjoni f’kooperazzjoni msaħħa mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew issir prerekwiżit għall-parteċipazzjoni fil-programmi ffinanzjati mill-baġit tal-UE.

1.7. Il-KESE jappella sabiex l-Uffiċċju Ewropew ta’ Kontra l-Frodi (OLAF) jiżviluppa f’aġenzija għall-istat tad-dritt u l-effiċjenza amministrattiva.

1.8. Il-KESE jqis li n-nuqqasijiet sistematiċi fir-rigward tal-istat tad-dritt fl-Istati Membri għandhom impatt detrimentali fuq il-baġit tal-UE u jappella għall-inverżjoni tal-oneru tal-provi.

1.9. Il-KESE jappella lill-UE biex tipproteġi l-NGOs li jippromovu d-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt minn influwenza mhux xierqa u biex tappoġġja l-finanzjament tagħhom.

1.10. Il-KESE jappella lill-istituzzjonijiet Ewropej biex iniedu kampanja mas-soċjetà ċivili bit-titolu “L-UE Tiegħi – Id-Drittijiet tiegħi”, li tagħti bidu għal djalogu fl-UE kollha dwar l-importanza tal-istat tad-dritt.

2. Kummenti ġenerali

Sfond tal-proposta

2.1. L-Unjoni Ewropea hija bbażata fuq il-valuri elenkati fl-Artikolu 2 tat-TUE. Dawn il-valuri jinkludu r-rispett għad-dinjità tal-bniedem, il-libertà, id-demokrazija, l-ugwaljanza, l-istat tad-dritt u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, inklużi d-drittijiet tal-persuni li jappartjenu għall-minoranzi. Barra minn hekk, is-soċjetà Ewropea hija kkaratterizzata mill-pluraliżmu, in-nondiskriminazzjoni, it-tolleranza, il-ġustizzja, is-solidarjetà u l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel ( 1 )

2.2. Ir-rispett għal dawn il-valuri huwa ta’ importanza fundamentali għaċ-ċittadini kollha tal-UE. Fil-kuntest tal-istorja Ewropea u, b’mod partikolari, fir-rigward tar-reati tal-bniedem fil-gwerer dinjija, l-Unjoni Ewropea tat wegħda ta’ protezzjoni biex tiżgura l-paċi fl-Ewropa u biex tipproteġi d-drittijiet fundamentali taċ-ċittadini kollha tagħha. Dan jagħti lok għal mandat għall-Unjoni Ewropea biex timmonitorja u tipprevjeni ksur sistematiku ta’ dawn il-valuri.

2.3. Barra minn hekk, ir-rispett għal dawn il-valuri, b’mod partikolari l-istat tad-dritt, huwa prerekwiżit għall-eżistenza tal-Unjoni Ewropea fil-forma attwali tagħha: sabiex l-Unjoni Ewropea tkun konformi mal-istat tad-dritt, l-Istati Membri kollha għandhom jikkonformaw mal-istat tad-dritt. Dan biss jista’ jiżgura li l-politiki tal-Unjoni, inkluża n-nefqa mill-baġit Ewropew, jiġu implimentati b’mod korrett fl-Istati Membri kollha. Barra minn hekk, il-kooperazzjoni bejn il-ġudikatura u l-amministrazzjonijiet tal-Istati Membri hija bbażata fuq fiduċja reċiproka li l-Istati Membri kollha jikkondividu valuri komuni u japplikawhom fil-prattika. Huwa biss fuq din il-bażi li l-amministrazzjonijiet u l-korpi ġudizzjarji tal-Istati Membri jistgħu jikkooperaw bejn il-fruntieri u li jirrikonoxxu u jimplimentaw deċiżjonijiet ta’ Stat Membru ieħor.

2.4. Barra minn hekk, dawn il-valuri, b’mod partikolari l-istat tad-dritt, m’għandhomx jiġu sottovalutati għall-iżvilupp ekonomiku sostenibbli tal-Unjoni Ewropea. Minbarra li tiżgura ċ-ċertezza tal-investiment, il-konformità mar-regoli tal-kompetizzjoni u ma’ regolamentazzjoni ekonomika oħra, il-fiduċja fis-sistema legali kollha kemm hi hija kruċjali għall-investiment privat u l-kummerċ transfruntier. Għaldaqstant, irkupru sostenibbli tas-suq uniku Ewropew mill-konsegwenzi ekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 jeħtieġ, flimkien ma’ miżuri ta’ appoġġ speċifiċi bħall-Fond għall-Irkupru, ir-rispett għall-valuri Ewropej u, b’mod partikolari, l-istat tad-dritt.

2.5. Fl-aħħar nett, il-prinċipju tal-istat tad-dritt u l-valuri l-oħra msemmija fl-Artikolu 2 tat-TUE jagħmlu parti mis-sens proprju tal-identità tal-Unjoni Ewropea. L-istat tad-dritt huwa parti integrali minn soċjetà demokratika u pluralista fl-Ewropa, li hija waħda mill-wegħdiet fundaturi tal-Unjoni. Madankollu, l-importanza tal-istat tad-dritt tmur lil hinn mill-fruntieri tal-Unjoni. Il-politika estera u ta’ sigurtà tal-Unjoni hija bbażata b’mod qawwi fuq il-valuri stabbiliti fl-Artikolu 2 tat-TUE u fuq il-prinċipju tal-istat tad-dritt. Fil-politika barranija tagħha l-Unjoni Ewropea ħadet impenn favur ordni globali bbażat fuq il-liġi u l-valuri. L-Unjoni Ewropea tista’ tkompli tagħmel dan b’mod kredibbli biss jekk hija u l-Istati Membri kollha tagħha jissodisfaw dawn ir-rekwiżiti. Il-koeżjoni interna u l-appell dinji tal-Unjoni huma wkoll ibbażati b’mod kruċjali fuq il-konformità ma’ dawn il-valuri.

2.6. L-istituzzjonijiet Ewropej konsistentament enfasizzaw l-importanza tal-valuri stabbiliti fl-Artikolu 2 tat-TUE u, b’mod partikolari, ir-rispett għall-istat tad-dritt f’diversi Opinjonijiet u atti leġiżlattivi. Fost sanzjonijiet possibbli oħra, b’mod partikolari proċedimenti ta’ ksur skont l-Artikolu 263 tat-TFUE, ir-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ( 2 ) issa jipprevedi l-possibbiltà li jiġu imposti penali finanzjarji fuq ksur sistematiku tal-istat tad-dritt. L-għan ewlieni ta’ dan huwa li jiġi protett il-baġit tal-Unjoni. Dan jista’ jikkontribwixxi wkoll b’mod aktar ġenerali għal protezzjoni aħjar tal-istat tad-dritt fl-Istati Membri kollha. Ir-Regolament huwa maħsub ukoll biex isaħħaħ il-kredibbiltà tal-Unjoni u b’hekk jiffaċilita l-investiment.

2.7. Il-KESE jilqa’ l-introduzzjoni ta’ dan ir-Regolament il-ġdid. Minbarra li jipproteġi l-istat tad-dritt u l-interessi finanzjarji tal-Unjoni, ir-Regolament jippromovi wkoll l-aċċettazzjoni soċjali tat-trasferimenti finanzjarji fl-Unjoni Ewropea u, b’mod partikolari, tal-Fond għall-Irkupru fl-Istati Membri kollha. Madankollu, huwa kruċjali għall-effettività tar-Regolament li jiġi implimentat fil-prattika u li jiġu imposti sanzjonijiet rapidi u komprensivi għal ksur tal-istat tad-dritt li jkun qed jipperikola wkoll il-baġit tal-Unjoni.

2.8. Minbarra dan il-monitoraġġ il-ġdid li jiffoka b’mod partikolari fuq l-istat tad-dritt fl-allokazzjoni tal-fondi, il-Kummissjoni għandha wkoll tkompli teżerċita bis-sħiħ u, fejn meħtieġ issaħħaħ, ir-rwol ġenerali tagħha fil-monitoraġġ tal-baġit tal-UE. Tabilħaqq, kwalunkwe miżapproprjazzjoni ta’ fondi tal-UE, anki jekk ma tirriżultax minn nuqqasijiet fl-istat tad-dritt, tagħmel ħsara lill-programmi Ewropej u lill-immaġni tal-UE. Barra minn hekk, il-Kummissjoni għandha tiżgura wkoll li ċ-ċittadini tal-UE jkunu aktar konxji ta’ liema proġetti tal-UE ġew finanzjati jew kofinanzjati b’mod konkret fuq il-post. Għal dan il-għan, ir-regoli rilevanti dwar it-trasparenza u l-informazzjoni lill-pubbliku, bħal panels għall-proġetti ta’ bini u informazzjoni online, għandhom jiġu adattati wkoll, u l-involviment tal-UE għandu jiġi ċċarat.

3. Rekwiżiti ġenerali

3.1. Il-KESE jappella għall-applikazzjoni stretta tar-Regolament il-ġdid fl-oqsma baġitarji kollha. Sabiex twettaq il-kompiti ta’ monitoraġġ assenjati lilha mir-Regolament u t-Trattati, jeħtieġ li l-Kummissjoni talloka riżorsi umani u finanzjarji adegwati u ssegwi b’mod konsistenti indikazzjonijiet ta’ ksur possibbli. Meta tagħmel dan, il-Kummissjoni għandha tapplika kriterji strettament oġġettivi u teżamina l-ksur bl-istess mod fl-Istati Membri kollha. Barra minn hekk, il-Kummissjoni għandha ssaħħaħ ukoll il-kontroll tagħha fuq l-implimentazzjoni korretta tal-programmi tal-UE f’pajjiżi terzi u, b’mod partikolari, tapplika l-istess kriterji għall-pajjiżi kandidati bħall-Istati Membri.

3.2. B’mod partikolari, il-Kummissjoni u l-Istati Membri jridu jiżguraw li ma jsir l-ebda pagament mill-baġit tal-Unjoni, li l-użu tiegħu ma jistax jintwera bis-sħiħ. Il-benefiċjarji kollha, irrispettivament mill-fatt jekk humiex entitajiet pubbliċi jew privati, ta’ pagamenti mill-baġit tal-Unjoni għandhom ikunu soġġetti għal regoli ta’ trasparenza adatti. L-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom iżommu lis-soċjetà ċivili infurmata bis-sħiħ dwar l-użu tal-fondi u jikkonsultawhom dwar titjib possibbli fl-użu tal-fondi. Għandu jkun hemm proċedura trasparenti u konsultazzjoni għall-ippjanar u l-implimentazzjoni tal-baġit, fejn l-Istati Membri jikkonsultaw ukoll l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili.

3.3. Fil-każ ta’ nuqqasijiet sistematiċi fl-istat tad-dritt fl-Istati Membri, li fl-istess ħin jipperikolaw il-baġit tal-Unjoni, hija meħtieġa reazzjoni bikrija u rapida, b’mod partikolari mill-Kummissjoni. Dan huwa l-uniku mod biex jiġi żgurat li l-fallimenti jiġu identifikati u kkoreġuti fi stadju bikri. Barra minn hekk, għandhom jiġu imposti penali dissważivi fil-każ ta’ ksur: anke f’oqsma oħra, bħall-infurzar tal-liġi tal-kompetizzjoni, il-Kummissjoni timponi wkoll sanzjonijiet finanzjarji sinifikanti biex tipproteġi l-applikazzjoni tal-liġi tal-UE. L-importanza fundamentali tal-istat tad-dritt u l-protezzjoni tal-baġit tal-Unjoni jirrikjedu wkoll li l-Kummissjoni u l-Kunsill jimponu penali għoljin u dissważivi f’dawn l-oqsma. Fil-każ ta’ riforma possibbli tar-Regolament, dan għandu wkoll jiġi ddikjarat b’mod espliċitu fit-test tar-Regolament. Barra minn hekk, il-KESE jistieden lill-Kummissjoni u lill-Kunsill jikkoordinaw mill-qrib mal-Parlament Ewropew u jappella sabiex il-Parlament Ewropew jingħatawlu l-istess drittijiet proċedurali bħall-Kunsill fil-każ ta’ riforma possibbli tar-Regolament fil-futur.

3.4. Il-KESE huwa tal-fehma li n-nuqqasijiet sistematiċi fir-rigward tal-istat tad-dritt fi Stat Membru dejjem idgħajfu, jew tal-anqas jipperikolaw serjament, l-implimentazzjoni ta’ programmi ffinanzjati mill-UE u b’hekk il-protezzjoni tal-baġit tal-UE. Għalhekk, jekk jiġu identifikati nuqqasijiet sistematiċi fir-rigward tal-istat tad-dritt fi Stat Membru, dan għandu jġorr l-oneru tal-prova li l-implimentazzjoni tal-programmi ffinanzjati mill-UE u l-protezzjoni tal-baġit tal-UE huma żgurati. Il-KESE jappella sabiex dan jiġi ċċarat fir-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092.

3.5. Minbarra l-possibbiltajiet previsti fir-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092, il-Kummissjoni, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew għandhom jużaw kwalunkwe mezz ieħor ta’ sanzjoni għad-dispożizzjoni tagħhom fil-każ ta’ ksur sistematiku tal-istat tad-dritt. Dawn jinkludu, b’mod partikolari, il-proċedura ta’ ksur skont l-Artikolu 263 tat-TFUE u l-proċedura skont l-Artikolu 7 tat-TUE. Fl-applikazzjoni ta’ dawn il-proċeduri, l-istituzzjonijiet Ewropej imsemmija hawn fuq għandhom jiżguraw ukoll li dawn jiġu implimentati malajr kemm jista’ jkun u li jiġu imposti penali dissważivi. B’mod partikolari fir-rigward tal-applikazzjoni tar-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092, il-Kummissjoni għandha toħroġ linji gwida mingħajr dewmien sabiex tkun tista’ tirreaġixxi malajr fil-każ ta’ ksur tal-istat tad-dritt. F’dawk il-linji gwida, il-Kummissjoni għandha, b’mod partikolari, tistabbilixxi l-kundizzjonijiet li skonthom hija tqis li hija meħtieġa penali finanzjarja, kif ukoll il-penali finanzjarji li tqis li huma adatti. Jenħtieġ li tistabbilixxi wkoll il-kundizzjonijiet li skonthom se tagħti bidu wkoll għal proċedura ta’ ksur skont l-Artikolu 263 tat-TFUE jew proċedura skont l-Artikolu 7 tat-TUE.

3.6. Barra minn hekk, il-Kummissjoni Ewropea, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew għandhom ikomplu jimpenjaw ruħhom fi djalogu kontinwu dwar l-istat tad-dritt mal-Istati Membri kollha, kif ukoll jidentifikaw pubblikament b’mod ċar il-ksur tal-istat tad-dritt. L-istituzzjonijiet Ewropej għandhom jikkooperaw aktar ma’ xulxin biex jippromovu aktar l-istat tad-dritt u jesploraw modi ulterjuri possibbli biex jipproteġu l-istat tad-dritt fl-Istati Membri kollha.

4. Rekwiżiti speċifiċi

4.1. Fir-rigward tal-Fond għall-Irkupru, il-KESE jiddispjaċih li d-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni Ewropea li tivvaluta l-programmi tal-Istati Membri jindirizzaw biss sa ċertu punt l-importanza fundamentali tal-istat tad-dritt. Kif spjegat hawn fuq, l-istat tad-dritt huwa fundamentali għall-iżvilupp ekonomiku sostenibbli tal-Unjoni Ewropea u għalhekk għandu dovutament jitqies fil-qafas tal-Fond għall-Irkupru. F’dan ir-rigward, mhuwiex biżżejjed li l-Kummissjoni tibbaża l-valutazzjoni tagħha fuq indikaturi ekonomiċi, bħas-Semestru Ewropew. Kif diġà talab il-KESE, il-Kummissjoni għandha tqis aktar l-importanza tal-istat tad-dritt għall-iżvilupp ekonomiku sostenibbli fil-kuntest tas-Semestru Ewropew u tinkludi indikaturi rilevanti ( 3 )

4.2. Fil-fehma tal-KESE, il-programmi ppreżentati s’issa mill-Istati Membri fihom ftit wisq inizjattivi biex jissaħħaħ l-istat tad-dritt. Fost affarijiet oħra, il-programmi tal-Italja, il-Kroazja u ċ-Ċekja fihom inizjattivi speċifiċi dwar l-istat tad-dritt, bħal miżuri biex tiġi miġġielda l-korruzzjoni u tiżdied l-effiċjenza tal-korpi ġudizzjarji. Madankollu, b’mod ġenerali u għall-Istati Membri kollha, dan mhuwiex biżżejjed fil-fehma tal-KESE biex jirrifletti l-importanza fundamentali tal-istat tad-dritt. Għalhekk huwa ta’ importanza kbira għall-KESE li l-Istati Membri kollha jistabbilixxu fil-programmi nazzjonali tagħhom liema miżuri ser jieħdu biex isaħħu l-istat tad-dritt.

4.3. Barra minn hekk, il-KESE jappella għal aktar żvilupp tar-rekwiżiti għall-implimentazzjoni tal-baġit tal-Unjoni, inkluż ir-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092. Fil-futur, il-programmi kollha appoġġjati mill-baġit tal-Unjoni għandhom ikunu soġġetti għal liġijiet nazzjonali estensivi dwar il-libertà tal-informazzjoni u t-trasparenza sabiex jiġi pprovdut aċċess faċli u komprenziv għall-informazzjoni lill-istituzzjonijiet tal-istampa, l-organizzazzjonijiet mhux governattivi u s-soċjetà ċivili kollha kemm hi. Eċċezzjoni tista’ ssir biss jekk l-interessi tas-sigurtà nazzjonali jeħtieġu dan. Il-Kummissjoni Ewropea għandha żżomm dawn il-liġijiet nazzjonali dwar il-libertà tal-informazzjoni taħt rieżami kostanti u, jekk ikun meħtieġ, tagħmel proposti għal emendi, filwaqt li tqis ukoll l-fehmiet ta’, pereżempju, il-Parlament Ewropew u l-KESE.

4.4. Il-KESE jappoġġja l-ħolqien tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew peress li ser jaqdi rwol importanti fil-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni u fil-prosekuzzjoni ta’ reati transkonfinali. Il-KESE huwa konvint li l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew diġà ser ikollu effett dissważiv u ser jikkontribwixxi fit-tul għal titjib sinifikanti fil-prosekuzzjoni transfruntiera. Għal dawn ir-raġunijiet, il-KESE jappella lill-Istati Membri kollha biex jingħaqdu mal-kooperazzjoni msaħħa mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew u biex dan isir prerekwiżit għall-parteċipazzjoni fil-programmi ffinanzjati mill-UE.

4.5. L-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew li għadu kif inħoloq jieħu f’idejh il-kompiti li s’issa twettqu mill-OLAF. Għalhekk, il-KESE jitlob li l-OLAF jiġi żviluppat aktar f’aġenzija Ewropea għall-istat tad-dritt u l-effiċjenza amministrattiva. Din l-Aġenzija l-ġdida għandha b’mod ġenerali u kontinwu tirrevedi l-istat tad-dritt fl-Istati Membri u tagħti pariri lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u lill-Kummissjoni Ewropea dwar l-applikazzjoni tar-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092. Barra minn hekk, din l-aġenzija l-ġdida għandha toħroġ rakkomandazzjonijiet ġenerali biex ittejjeb l-istat tad-dritt u l-effiċjenza amministrattiva tal-Istati Membri u, f’dan ir-rigward, tappoġġja lill-Istati Membri u l-amministrazzjonijiet tagħhom. Fejn l-Istati Membri ma jsegwux rakkomandazzjonijiet sinifikanti magħmula minn din l-Aġenzija, huma għandhom jintalbu jiġġustifikaw dan.

4.6. Il-Kummissjoni Ewropea għandha tiżviluppa wkoll aktar inizjattivi biex jissaħħaħ l-istat tad-dritt u l-validità tad-drittijiet fundamentali Ewropej fl-Istati Membri kollha. Jeħtieġ li jiġu stabbiliti u żviluppati programmi ta’ skambju, bħall-Erasmus+, għall-persunal tal-korpi ġudizzjarji tal-Istati Membri, kif ukoll għall-organizzazzjonijiet mhux governattivi li jaħdmu b’mod partikolari għall-istat tad-dritt u għall-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali u tal-bniedem, sabiex jissaħħaħ u jiġi żviluppat fehim komuni tal-istat tad-dritt fl-Ewropa. Għal dan il-għan, l-Unjoni Ewropea għandha żżid il-finanzjament għal programmi ta’ taħriġ volontarju u transfruntiera għal dawn il-membri tal-ġudikatura fl-Istati Membri; għandhom jiġu appoġġjati wkoll programmi edukattivi għal organizzazzjonijiet mhux governattivi li jippromovu l-istat tad-dritt u l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali u tal-bniedem. L-għan għandu jkun li jiġi promoss il-prinċipju Ewropew tal-istat tad-dritt, li jqis kemm it-tradizzjonijiet legali tal-Istati Membri kif ukoll in-natura vinkolanti tal-istandards minimi komuni għall-Istati Membri kollha.

4.7. Fil-fehma tal-KESE, is-soċjetà ċivili hija partikolarment importanti għall-protezzjoni tal-istat tad-dritt; għalhekk għandha wkoll ir-responsabbiltà li tagħmel dan. Sabiex jissaħħaħ l-istat tad-dritt fl-Istati Membri kollha, il-Kummissjoni għandha għalhekk iżżid l-appoġġ tagħha għall-pjattaformi tas-soċjetà ċivili li jiffukaw fuq il-protezzjoni tal-istat tad-dritt fl-Istati Membri, kif ukoll programmi edukattivi, permezz ta’ programm ġdid ( 4 ) . Taħt dan il-programm, l-UE għandha tappoġġja l-finanzjament ta’ organizzazzjonijiet mhux governattivi. Jeħtieġ li tiġi żgurata protezzjoni kontra influwenza mhux xierqa u interferenza oħra fl-indipendenza ta’ organizzazzjonijiet mhux governattivi minn dawk li jfasslu l-politika, mil-lobbisti u minn atturi oħra.

4.8. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni Ewropea, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea, il-Parlament Ewropew u l-KESE b’mod partikolari għandhom iqajmu kuxjenza fost iċ-ċittadini kollha tal-UE dwar l-importanza tal-valuri Ewropej, b’mod partikolari l-istat tad-dritt. L-UE teħtieġ strateġija ta’ komunikazzjoni li tgħaqqad il-kunċett tal-istat tad-dritt mar-realtà li ngħixu fiha. Għal dan il-għan, l-istituzzjonijiet Ewropej imsemmija hawn fuq, f’kooperazzjoni ma’ atturi oħra tas-soċjetà ċivili, għandhom iniedu kampanja bit-titolu “L-UE Tiegħi – Id-Drittijiet tiegħi” dwar l-importanza tal-istat tad-dritt, li tindirizza l-importanza tal-istat tad-dritt, tagħti informazzjoni bażika li tinftiehem minn kulħadd dwar l-istat tad-dritt, u tistieden lil kulħadd għal djalogu fl-Unjoni kollha ( 5 )

Brussell, l-20 ta’ Jannar 2022. Christa SCHWENG Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew

(1) L-Artikolu 2 tat-TUE.

(2) Ir-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Diċembru 2020 dwar reġim ġenerali ta’ kondizzjonalità għall-protezzjoni tal-baġit tal-Unjoni (ĠU L 433 I, 22.12.2020, p. 1).

(3) Ara wkoll: l-Opinjoni tal-KESE dwar L-istat tad-dritt u l-impatt tiegħu fuq it-tkabbir ekonomiku, ECO/511 (ĠU C 429, 11.12.2020, p. 16), punt 7.1 et seq.; u l-Opinjoni tal-KESE, Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill Ewropew u lill-Kunsill – It-tisħiħ ulterjuri tal-Istat tad-Dritt fi ħdan l-Unjoni, SOC/627 (ĠU C 282, 20.8.2019, p. 39), punt 4.1 et seq.

(4) Ara wkoll: l-Opinjoni tal-KESE, Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill Ewropew u lill-Kunsill – It-tisħiħ ulterjuri tal-istat tad-dritt fl-Unjoni, SOC/627, punt; 3.9 et seq.; l-Opinjoni tal-KESE Pjan ta’ Azzjoni għad-Demokrazija Ewropea, SOC/672 (ĠU C 341, 24.8.2021, p. 56), punt 6.2.1 et seq.

(5) Ara wkoll: l-Opinjoni tal-KESE, Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill Ewropew u lill-Kunsill – It-tisħiħ ulterjuri tal-istat tad-dritt fl-Unjoni, SOC/627, punt 3.19; l-Opinjoni tal-KESE Pjan ta’ Azzjoni għad-Demokrazija Ewropea, SOC/672 punt 4.3.2.