MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea C 195/9

Komunikazzjoni tal-kummissjoni fuq ir-ritorn għall-vijabbiltà u l-valutazzjoni ta’ miżuri ta’ ristrutturar fis-settur finanzjarju fil-kriżi attwali taħt ir-regoli tal-għajnuna mill-Istat

(Test b’relevanza għaż-ŻEE)

2009/C 195/04

1. INTRODUZZJONI

(1) Fil-laqgħat tiegħu tal-20 ta’ Marzu 2009 u tat-18 u tad-19 ta’ Ġunju 2009, il-Kunsill Ewropew ikkonferma l-impenn tiegħu għat-trawwim mill-ġdid tal-fiduċja u tal-funzjonament xieraq tas-suq finanzjarju, li hu prekondizzjoni essenzjali għall-irkupru mill-kriżi finanzjarja u ekonomika attwali. Minħabba n-natura sistemika tal-kriżi u l-interkonnettività tas-settur finanzjarju, inbdew numru ta’ azzjonijiet fuq livell Komunitarju biex titrawwem mill-ġdid il-fiduċja fis-sistema finanzjarja, jiġi preservat is-suq intern u jiġi żgurat self lill-ekonomija (1).

(2) Dawk l-inizjattivi jeħtieġu li jiġu kkomplementati b'azzjoni fil-livell tal-istituzzjonijiet finanzjarji individwali biex ikunu kapaċi jifilħu għall-kriżi attwali u jerġgħu jiksbu l-vijabbiltà fit-tul mingħajr ma jistrieħu fuq is-sostenn mill-Istat biex jeżegwixxu l-funzjoni tagħhom ta’ tislif fuq bażi aktar b’saħħitha. Il-Kummissjoni diġà qed tittratta numru ta’ każijiet ta’ għajnuna mill-Istat, li rriżultaw minn interventi mill-Istati Membri biex jevitaw problemi ta’ likwidità, solvibbiltà u self. Il-Kummissjoni pprovdiet gwida, fi tliet komunikazzjonijiet suċċessivi, dwar it-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ għajnuna mill-Istat favur il-banek (2). Dawk il-komunikazzjonijiet għarfu li s-severità tal-kriżi ġġustifikat l-għoti ta’ għajnuna, li tista’ tkun ikkunsidrata bħala kompatibbli skont l-Artikolu 87(3)(b) tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u pprovdew qafas għall-għoti koerenti ta’ garanziji pubbliċi, miżuri ta’ rikapitalizzazzjoni u miżuri ta’ salvataġġ ta’ assi indeboliti min-naħa tal-Istati Membri. Ir-raġunament prinċipali wara dawk ir-regoli hu li jiġi żgurat li l-miżuri ta’ salvataġġ jistgħu jiksbu bis-sħiħ l-għanijiet ta’ stabbiltà finanzjarja u żamma tal-flussi tal-kreditu, filwaqt li jiżguraw kondizzjonijiet ta’ kompetizzjoni ugwali bejn banek (3) li jinsabu fi Stati Membri differenti kif ukoll bejn banek li jirċievu u dawk li ma jirċievux sostenn pubbliku, jevitaw tlielaq għall-għoti ta’ sussidji li jagħmlu ħsara, jillimitaw il-periklu morali u jiżguraw il-kompetittività u l-effiċjenza tal-banek Ewropej fis-swieq Komunitarji u internazzjonali.

(3) Ir-regoli tal-għajnuna mill-Istat jipprovdu strument biex tiġi żgurata l-koerenza tal-miżuri meħuda minn dawk l-Istati Membri li ddeċidew li jaġixxu. Madankollu, id-deċiżjoni dwar jekk il-fondi pubbliċi jintużawx jew le, pereżempju biex banek jiġu protetti minn assi indeboliti, tibqa’ f’idejn l-Istati Membri. F’xi każijiet, l-istituzzjonijiet finanzjarji ser ikunu f’pożizzjoni li jaffaċċjaw il-kriżi attwali mingħajr aġġustament kbir jew għajnuna addizzjonali. F’każijiet oħrajn, l-għajnuna mill-Istat tista’ tkun neċessarja, fil-forma ta’ garanziji, rikapitalizzazzjoni jew salvataġġ ta’ assi indeboliti.

(4) F’każ li istituzzjoni finanzjarja tkun irċeviet għajnuna mill-Istat, l-Istati Membri jridu jressqu pjan ta’ vijabbiltà jew pjan ta’ ristrutturar aktar fondamentali, biex jikkonfermaw jew jistabbilixxu mill-ġdid il-vijabbiltà għal tul ta’ żmien tal-banek individwali mingħajr ma jserrħu fuq is-sostenn mill-Istat. Diġà ġew stabbiliti kriterji biex jiġu stipulati l-kondizzjonijiet li taħthom bank jista’ jeħtieġ li jkun soġġett għal ristrutturar aktar sostanzjali, u meta jkunu meħtieġa miżuri biex ilaħħqu mad-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni li jirriżultaw mill-għajnuna (4). Din il-Komunikazzjoni ma tbiddilx dawk il-kriterji. Hi tikkomplementahom, bil-ħsieb li ssaħħaħ il-prevedibbiltà u li tiżgura approċċ koerenti, billi tispjega kif il-Kummissjoni se tivvaluta l-kompatibbiltà tal-għajnuna għar-ristrutturar (5) mogħtija mill-Istati Membri lill-istituzzjonijiet finanzjarji fiċ-ċirkustanzi attwali tal-kriżi sistemika, taħt l-Artikolu 87(3)(b) tat-Trattat.

(5) Il-Komunikazzjoni Bankarja, il-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u l-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti jfakkru l-prinċipji bażiċi stabbiliti fil-Linji Gwida tal-Komunità dwar l-għajnuna mill-Istat għas-salvataġġ u għar-ristrutturar ta' impriżi f’diffikultà (6). L-ewwel nett dawk il-prinċipji jeħtieġu li l-għajnuna għar-ristrutturar twassal għar-ritorn għall-vijabbiltà tal-impriża fit-tul mingħajr l-għajnuna mill-Istat. Huma jeħtieġu wkoll li l-għajnuna għar-ristrutturar tiġi flimkien, safejn hu possibbli, ma’ qsim adekwat tal-piżijiet u ma’ miżuri biex jimminimizaw id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni, li b’mod fondamentali, fuq tul ta’ żmien, idgħajfu l-istruttura u t-tħaddim tas-suq rilevanti.

(6) L-integrità tas-suq intern u l-iżvilupp tal-banek madwar il-Komunità trid tkun konsiderazzjoni importanti fl-applikazzjoni ta’ dawk il-prinċipji; il-frammentazzjoni u l-qsim tas-suq iridu jiġu evitati. Il-banek Ewropej iridu jkunu f’pożizzjoni globali b’saħħitha fuq il-bażi tas-suq finanzjarju Ewropew uniku, hekk kif tingħeleb il-kriżi attwali. Il-Kummissjoni tafferma mill-ġdid ukoll il-ħtieġa biex il-bidla tiġi antiċipata u ġestita b’mod responsabbli mil-lat soċjali u tenfasizza l-ħtieġa ta’ konformità mal-leġiżlazzjoni nazzjonali li timplimenta d-Direttivi Komunitarji dwar l-informazzjoni u l-konsultazzjoni ta’ impjegati li japplikaw taħt ċirkustanzi bħal dawn (7).

(7) Din il-Komunikazzjoni tispjega kif il-Kummissjoni se teżamina l-għajnuna għar-ristrutturar tal-banek fil-kriżi attwali, billi tikkunsidra l-ħtieġa li jiġu modulati prattiċi tal-passat fid-dawl tan-natura u tal-iskala globali tal-kriżi, ir-rwol sistemiku tas-settur bankarju għall-ekonomija sħiħa u l-effetti sistemiċi li jistgħu jinħolqu mill-ħtieġa ta' numru ta' banek li jirristrutturaw fl-istess perjodu: — Il-pjan ta’ ristrutturar se jeħtieġ li jinkludi djanjożi profonda tal-problemi tal-bank. Biex jiġu mfassla strateġiji sostenibbli għar-ritorn għall-vijabbiltà, il-banek għaldaqstant ser ikunu meħtieġa li jwettqu testijiet ta’ simulazzjoni ta’ kriżi rigward in-negozju tagħhom. L-ewwel pass għar-ritorn għall-vijabbiltà jrid ikun ibbażat fuq parametri komuni li se jibnu, safejn hu possibbli, fuq metodoloġiji xierqa miftehma fil-livell tal-Komunità. Il-banek ser ikunu meħtieġa wkoll, fejn hu applikabbli, li jiżvelaw assi indeboliti (8) — Minħabba l-għan prinċipali ta’ stabbiltà finanzjarja u l-perspettiva ekonomika diffiċli prevalenti fil-Komunità kollha, se tingħata attenzjoni speċjali għat-tfassil ta’ pjan ta’ ristrutturar, u b’mod partikolari biex jiġi żgurat perjodu flessibbli u realistiku biżżejjed għall-passi ta' implimentazzjoni neċessarji. F’każ li l-implimentazzjoni immedjata ta’ miżuri strutturali ma tkunx possibbli minħabba ċ-ċirkustanzi fis-suq, iridu jiġu kkunsidrati salvagwardji intermedjarji fl-imġiba — Il-Kummissjoni, waqt li tibqa' tikkunsidra s-sitwazzjoni globali tas-settur finanzjarju, se tapplika l-prinċipju bażiku tat-tqassim xieraq tal-piżijiet bejn l-Istati Membri u l-banek benefiċjarji. Fejn ma jkunx mill-ewwel possibbli tqassim sinifikanti tal-piżijiet minħabba ċ-ċirkustanzi fis-suq fi żmien is-salvataġġ, dan irid jiġi indirizzat fi stadju ulterjuri tal-implimentazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar — Il-miżuri biex jillimitaw id-distorsjoni fil-kompetizzjoni minn bank li jiġi salvat fl-istess Stat Membru jew fi Stati Membri oħrajn iridu jitfasslu b’mod li jillimitaw kull żvantaġġ lil banek oħrajn filwaqt li jqisu l-fatt li n-natura sistemika tal-kriżi attwali ħtieġet intervent mill-Istat ta’ firxa vasta ħafna fis-settur — L-għoti ta’ għajnuna addizzjonali matul il-perjodu ta’ ristrutturar irid jibqa’ possibbiltà jekk ikun iġġustifikata minn raġunijiet ta’ stabbiltà finanzjarja. Kwalunkwe għajnuna addizzjonali trid tibqa’ limitata għall-minimu meħtieġ biex tiġi żgurata l-vijabbiltà.

(8) It-taqsima 2 tapplika għal każijiet fejn l-Istat Membru jkollu l-obbligu li jinnotifika pjan ta’ ristrutturar (9). Il-prinċipji li huma fil-bażi tat-taqsima 2 japplikaw b’analoġija għal każijiet fejn l-Istat Membru ma jkollux obbligu formali li jinnotifika pjan ta’ ristrutturar, iżda xorta waħda hu meħtieġ li juri l-vijabbiltà tal-bank benefiċjarju (10). Fil-każ tal-aħħar, u minbarra sitwazzjonijiet fejn ikun hemm dubji, normalment il-Kummissjoni titlob għal informazzjoni inqas dettaljata (11). Fil-każ ta’ dubju, il-Kummissjoni se tfittex, b’mod partikolari, provi ta’ testijiet xierqa ta’ simulazzjoni ta’ kriżi, skont il-punt 13, u ta’ validazzjoni tar-riżultati tat-testijiet ta’ simulazzjoni ta’ kriżi mill-awtorità nazzjonali kompetenti. It-taqsimiet 3, 4 u 5 japplikaw biss għall-każijiet fejn l-Istat Membru jkollu l-obbligu li jinnotifika pjan ta’ ristrutturar. It-taqsima 6 tirrigwarda l-portata temporali ta’ din il-Komunikazzjoni u tapplika kemm għall-Istati Membri li huma meħtieġa li jinnotifikaw pjan ta’ ristrutturar għall-benefiċjarju tal-għajnuna kif ukoll għall-Istati Membri li huma meħtieġa biss li juru l-vijabbiltà tal-benefiċjarji tal-għajnuna.

2. RITORN GĦALL-VIJABBILTÀ GĦAL TUL TA’ ŻMIEN

9) Fejn, fuq il-bażi tal-gwida jew ta’ deċiżjonijiet preċedenti tal-Kummissjoni, Stat Membru jkollu obbligu li jippreżenta pjan ta’ ristrutturar (12), dak il-pjan irid ikun komprensiv, dettaljat u bbażat fuq kunċett koerenti. Irid juri kif il-bank se jirritorna għall-vijabbiltà fit-tul mingħajr għajnuna mill-Istat malajr kemm jista’ jkun (13). In-notifika ta’ kull pjan ta’ ristrutturar trid tinkludi paragun ma’ għażliet alternattivi, inklużi diviżjoni, jew assorbiment minn bank ieħor, biex il-Kummissjoni tkun tista’ tivvaluta (14) jekk hemmx soluzzjonijiet orjentati aktar lejn is-suq b’inqas spejjeż jew li jikkawżaw inqas distorsjoni li huma konsistenti mal-manteniment tal-istabbiltà finanzjarja. Fil-każ li l-bank ma jistax jirritorna għall-vijabbiltà, il-pjan ta’ ristrutturar irid jindika kif jista’ jiġi stralċjat b’mod organizzat.

(10) Il-pjan ta’ ristrutturar irid jidentifika x’qed joħloq id-diffikultajiet tal-bank u d-dgħjufijiet tal-bank innifsu u jrid jiddeskrivi kif il-miżuri ta’ ristrutturar proposti ser isolvu l-problemi bażiċi tal-bank.

(11) Il-pjan ta’ ristrutturar irid jipprovdi informazzjoni dwar il-mudell ta’ negozju tal-benefiċjarju, inkluż, b’mod partikolari, dwar l-istruttura ta’ organizzazzjoni tiegħu, il-finanzjament (li juri l-vijabbiltà tal-istruttura ta’ finanzjament għal perjodu qasir jew twil (15), il-governanza tal-kumpanija (li turi prevenzjoni ta’ kunflitti ta’ interess kif ukoll il-bidliet amministrattivi meħtieġa (16), il-ġestjoni tar-riskju (inklużi l-iżvelar ta’ assi indeboliti u l-proviżjoni prudenti għal assi li huma mistennija li mhux ser irendu), u l-ġestjoni tal-assi u tal-passiv, il-ħolqien ta’ likwidità (li trid tilħaq livelli suffiċjenti mingħajr is-sostenn mill-Istat), l-impenji li ma jinsabux fil-karta tal-bilanċ (li juru s-sostenibbilità u l-konsolidazzjoni tagħhom meta l-bank ikollu esponiment sinifikanti (17), il-leveraging, l-adekwatezza attwali u prospettiva tal-kapital skont ir-regolament ta’ superviżjoni applikabbli (ibbażata fuq valutazzjoni prudenti u forniment adekwat), u l-istruttura ta’ inċentivi permezz ta’ rimunerazzjoni (18), li turi kif il-profitabbiltà fit-tul tal-benefiċjarju hija promossa).

(12) Il-vijabbiltà ta’ kull attività tan-negozju u ċentru ta’ profitt trid tiġi analizzata, bit-tqassim neċessarju. Ir-ritorn għall-vijabbiltà tal-bank irid jiġi prinċipalment minn miżuri interni. Jista’ jkun ibbażat fuq fatturi esterni bħal varjazzjonijiet fil-prezzijiet u domanda li fuqhom l-impriża ma jkollhiex influwenza kbira, iżda biss jekk il-preżunzjonijiet tas-suq ikunu ġeneralment rikonoxxuti. Ir-ristrutturar jeħtieġ li jiġu abbanduntati attivitajiet li mill-istruttura tagħhom iwasslu għal telf f’perjodu ta’ żmien medju.

(13) Il-vijabbiltà għal tul ta’ żmien tinkiseb meta bank ikun kapaċi jkopri l-ispejjeż kollha tiegħu, inklużi d-deprezzament u l-piżijiet finanzjarji u jipprovdi rendiment xieraq għall-ekwità, filwaqt li jittieħed inkunsiderazzjoni l-profil ta’ riskju tal-bank. Il-bank ristrutturat irid ikun kapaċi jikkompeti fis-suq għall-kapital bil-kapaċitajiet tiegħu stess, b’konformità mal-ħtiġijiet regolatorji rilevanti. Ir-riżultati mistennija tar-ristrutturar ippjanat jeħtieġ li jintwerew taħt xenarju ta’ każ bażi kif ukoll taħt xenarji ta’ “simulazzjoni ta’ kriżi”. Biex dan iseħħ, il-pjanijiet ta’ ristrutturar iridu jikkunsidraw, fost affarijiet oħrajn, l-istat attwali tas-swieq finanzjarji u kif ukoll il-prospetti futuri tagħhom, li jirriflettu preżunzjonijiet ta’ każ bażi u tal-agħar kondizzjonijiet. It-testijiet ta’ simulazzjoni ta’ kriżi jridu jikkunsidraw għadd ta’ xenarji, inklużi taħlita ta’ avvenimenti ta’ kriżi u reċessjoni globali fit-tul. Il-preżunzjonijiet iridu jitqabblu ma’ għanijiet approprjati li huma mifruxa mas-settur kollu, emendati b’mod adekwat biex jikkunsidraw l-elementi l-ġodda tal-kriżi attwali fis-swieq finanzjarji. Il-pjan irid jinkludi miżuri biex jindirizzaw ħtiġijiet possibbli li joħorġu mit-testijiet ta’ simulazzjoni ta’ kriżi. It-testijiet ta’ simulazzjoni ta’ kriżi jridu jkunu bbażati, safejn hu possibbli, fuq parametri komuni miftehma fuq livell Komunitarju (bħal metodoloġija żviluppata mill-Kumitat tas-Superviżuri Bankarji Ewropej) u, fejn ikun xieraq, adattati biex ilaħħqu ma’ ċirkustanzi speċifiċi għall-pajjiż u għall-bank.

(14) Fil-kriżi attwali l-gvernijiet irrikapitalizzaw il-banek fuq termini magħżula primarjament għal raġunijiet ta’ stabbiltà finanzjarja minflok għal rendiment li kien ikun aċċettabbli għall-investitur privat. B’hekk il-vijabbiltà għal tul ta’ żmien teħtieġ li kull għajnuna mill-Istat li ġiet irċevuta jew tingħata lura matul maż-żmien, hekk kif previst fiż-żmien meta tingħata l-għajnuna, jew tiġi rrimunerata skont il-kondizzjonijiet normali tas-suq, u b’hekk jiġi żgurat li kull forma ta’ għajnuna mill-Istat addizzjonali tintemm. Peress li t-Trattat hu newtrali dwar il-proprjetà tal-beni, ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat japplikaw irrispettivament minn jekk bank ikunx proprjetà privata jew proprjetà pubblika.

(15) Filwaqt li l-perjodu ta’ ristrutturar irid ikun qasir kemm jista’ jkun ħalli jkun hemm ritorn għall-vijabbiltà malajr kemm jista’ jkun, il-Kummissjoni se tikkunsidra l-kondizzjonijiet tal-kriżi attwali u b’hekk tista’ tippermetti li xi miżuri strutturali jitlestew matul perjodu itwal minn dak li ġeneralment huwa l-każ, b’mod partikolari biex jiġi evitat tnaqqis fis-swieq minħabba bejgħ ta’ emerġenza (19). Madankollu, ir-ristrutturar irid jiġi implimentat malajr kemm jista’ jkun u ma jridx idum aktar minn ħames snin (20) biex ikun effettiv u jippermetti ritorn kredibbli għall-vijabbiltà tal-bank ristrutturat.

(16) Jekk, għar-ritorn għall-vijabbiltà, matul il-perjodu ta’ ristrutturar tkun meħtieġa għajnuna addizzjonali li ma kinetx prevista inizjalment fil-pjan ta’ ristrutturar notifikat, din trid tkun soġġetta għal notifika ex ante individwali u kwalunkwe għajnuna addizzjonali bħal din trid tiġi kkunsidrata fid-deċiżjoni finali tal-Kummissjoni.

Vijabbiltà permezz tal-bejgħ ta’ bank

(17) Il-bejgħ ta’ bank f’diffikultà lil istituzzjoni finanzjarja oħra jista’ jikkontribwixxi għar-ritorn għall-vijabbiltà għal tul ta’ żmien, dejjem jekk ix-xerrej ikun vijabbli u kapaċi jassorbi t-trasferiment tal-bank f’diffikultà u jista’ jgħin fit-trawwim mill-ġdid tal-fiduċja fis-suq. Jista’ jikkontribwixxi wkoll għall-konsolidazzjoni tas-settur finanzjarju. Għal dan il-għan, ix-xerrej irid juri li l-entità integrata se tkun vijabbli. Fil-każ ta’ bejgħ, jeħtieġ li jiġu rispettati wkoll il-ħtiġijiet ta’ vijabbiltà, il-kontribuzzjoni proprja u l-limitazzjonijiet tad-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni.

(18) Ġeneralment irid jiġi żgurat proċess ta’ bejgħ kompetittiv li hu trasparenti, oġġettiv, inkondizzjonat u mhux diskriminatorju biex jingħataw opportunitajiet indaqs lill-offerenti potenzjali kollha (21).

(19) Barra minn hekk, bla ħsara għas-sistema tal-kontroll tal-amalgamazzjonijiet li tista’ tkun applikabbli, u filwaqt li jiġi rikonoxxut li l-bejgħ ta’ bank f’diffikultà li hu megħjun lil kompetitur jista’ jikkontribwixxi għar-ritorn għall-vijabbiltà għal tul ta’ żmien u jirriżulta f’konsolidazzjoni ikbar tas-settur finanzjarju, fejn tali bejgħ jirriżulta prima facie f’impediment sinifikanti għal-kompetizzjoni effettiva, ma għandux ikun permess sakemm id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni ma jiġux indirizzati minn rimedji xierqa flimkien mal-għajnuna.

(20) Il-bejgħ ta’ bank jista’ jinvolvi wkoll għajnuna mill-Istat lix-xerrej u/jew lill-attività mibjugħa (22). Jekk il-bejgħ ikun organizzat permezz ta’ offerta kompetittiva miftuħa u inkondizzjonata u l-assi jingħataw lilll-ogħla offerent, il-prezz tal-bejgħ hu kkunsidrat li hu l-prezz tas-suq u jista’ jiġi eskluż li hemm għajnuna lix-xerrej (23). Jekk il-bejjiegħ ikollu jsostni spejjeż ogħla fl-eventwalità ta’ likwidazzjoni (24), prezz negattiv tal-bejgħ (jew sostenn finanzjarju biex jagħmel tajjeb għal prezz negattiv bħal dan) jista’ jiġi aċċettat b’mod eċċezzjonali bħala li ma jinvolvix għajnuna mill-Istat. Għall-kalkolu tal-ispiża tal-likwidazzjoni f’ċirkustanzi bħal dawn, il-Kummissjoni se tikkunsidra biss dawk il-piżijiet li kien jassumi investitur f’ekonomija tas-suq (25). Dan jeskludi passiv li jirriżulta minn għajnuna mill-Istat (26).

(21) F’każ li bank ma jistax jirritorna b’mod kredibbli għal vijabbiltà fit-tul, irid dejjem jiġi kkunsidrat l-istralċ b’mod organizzat jew l-irkant ta’ bank fallut. Il-gvernijiet iridu dejjem iħeġġu l-ħruġ mis-suq ta’ operaturi mhux vijabbli, filwaqt li jippermettu li l-proċess ta’ ħruġ iseħħ f’perjodu xieraq li jippreżerva l-istabbiltà finanzjarja. Il-Komunikazzjoni Bankarja tipprovdi għal proċedura li fil-qafas tagħha jrid iseħħ stralċ b’mod organizzat bħal dan (27). L-akkwist tal-assi u tal-passiv “tajbin” ta’ bank f’diffikultà jista’ wkoll jiġi kkunsidrat bħala għażla għal bank b’saħħtu peress li jista’ jkun mod effettiv mil-lat tal-ispejjeż biex iżid id-depożiti u jibni relazzjonijiet ma’ entitajiet li jisselfu li tista’ tafdahom. Barra minn hekk, il-ħolqien ta’ “bank tajjeb” awtonomu minn taħlita tal-assi u passiv “tajbin” ta’ bank eżistenti jista’ jkun triq aċċettabbli għall-vijabbiltà, sakemm din l-entità l-ġdida ma tkunx f’pożizzjoni li twassal għal distorsjoni indebita fil-kompetizzjoni.

3. IL-KONTRIBUZZJONI PROPRJA MILL-BENEFIĊJARJU (QSIM TAL-PIŻ)

(22) Biex jiġu limitati d-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni u biex jiġi affaċċjat periklu morali, l-għajnuna trid tkun limitata għall-minimu neċessarju u l-benefiċjarju tal-għajnuna irid jipprovdi kontribuzzjoni proprja għall-ispejjeż ta’ ristrutturar. Il-bank u d-detenturi tal-kapital tagħha jridu jikkontribwixxu kemm jista’ jkun għar-ristrutturar bir-riżorsi proprji tagħhom. Dan hu neċessarju biex jiġi żgurat li banek salvati jġorru responsabbiltà adekwata għall-konsegwenzi tal-imgiba tagħhom fil-passat u biex jinħolqu inċentivi xierqa għall-imġiba futura tagħhom.

Limitazzjoni tal-ispejjeż ta’ ristrutturar

(23) L-għajnuna għar-ristrutturar trid tkun limitata biex tkopri l-ispejjeż li huma neċessarji għar-ritorn għall-vijabbiltà. Dan ifisser li impriża ma għandhiex tibbenefika minn riżorsi pubbliċi li jistgħu jintużaw biex jiffinanzjaw attivitajiet li joħolqu distorsjoni fis-suq u li mhumiex marbuta mal-proċess ta’ ristrutturar. Pereżempju, l-akkwisti ta’ ishma minn impriżi oħrajn jew investimenti ġodda ma jistgħux ikunu finanzjati permezz ta’ għajnuna mill-Istat sakemm dan mhux essenzjali għar-ritorn għall-vijabbiltà tal-impriża (28).

Limitazzjoni tal-ammont ta’ għajnuna, kontribuzzjoni proprja sinifikanti

(24) Biex l-ammont tal-għajnuna jiġi limitat għall-minimu neċessarju, l-ewwel il-banek iridu jużaw ir-riżorsi proprji tagħhom biex jiffinanzjaw ir-ristrutturar. Dan jista’ jinvolvi, pereżempju, il-bejgħ ta’ assi. Is-sostenn mill-Istat irid jingħata fuq termini li jirrappreżentaw qsim xieraq tal-piżijiet tal-ispejjeż (29). Dan ifisser li l-ispejjeż assoċjati mar-ristrutturar mhux biss jitħallsu mill-Istat iżda wkoll minn dawk li investew fil-bank, billi jassorbu t-telf b’kapital disponibbli u billi jħallsu rimunerazzjoni xierqa għall-interventi mill-Istat (30). Madankollu, il-Kummissjoni tikkunsidra li mhuwiex xieraq li jiġu ffissati ex ante limiti dwar il-qsim tal-piżijiet fil-kuntest tal-kriżi sistemika attwali, fid-dawl tal-għan li jiġi ffaċilitat l-aċċess għall-kapital privat u r-ritorn għall-kondizzjonijiet normali tas-suq.

(25) Kwalunkwe deroga minn qsim xieraq tal-piżijiet ex ante li setgħat ingħatat b’mod eċċezzjonali fil-fażi tas-salvataġġ għal raġunijiet ta’ stabbiltà finanzjarja trid tagħmel tajjeb għaliha kontribuzzjoni addizzjonali fi stadju ulterjuri tar-ristrutturar, pereżempju fil-forma ta’ klawżoli ta’ restituzzjoni u/jew ristrutturar aktar estiż, inklużi miżuri addizzjonali biex jillimitaw id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni (31).

(26) Il-banek iridu jkunu kapaċi jirrimuneraw il-kapital, inkluż fil-forma ta’ dividendi u kupuni fuq dejn subordinat li jkun għadu dovut, mill-profitti ġenerati bl-attivitajiet tagħhom. Madankollu, meta dawk l-attivitajiet ma jiġġenerawx biżżejjed profitti, il-banek ma għandhomx jużaw l-għajnuna mill-Istat biex jirremuneraw il-fondi proprji (ekwità u dejn subordinat). Għalhekk, f’kuntest ta’ ristrutturar, it-tpaċija diskrezzjonali tat-telf (pereżempju billi jirrilaxxaw xi riżervi jew inaqqsu l-ekwità) minn banek benefiċjarji biex jiġi garantit il-ħlas ta’ dividendi u kupuni fuq dejn subordinat li jkun għadu dovut, fil-prinċipju mhix kompatibbli mal-għan tal-qsim tal-piżijiet (32). Din tista’ teħtieġ li tiġi bbilanċjata billi jiġu żgurati l-kapaċità ta’ finanzjament mill-ġdid tal-bank u l-inċentivi ta’ ħruġ (33). Fl-interessi tal-promozzjoni tal-iffinanzjar mill-ġdid mill-bank benefiċjarju, il-Kummissjoni tista’ tikkunsidra b’mod favorevoli l-ħlas ta’ kupuni fuq strumenti mħallta ta’ kapital maħruġa ġodda li jkollhom preċedenza fuq dejn subordinat li diġà jeżisti. Fi kwalunkwe każ, normalment il-banek m’għandhomx jitħallew jakkwistaw l-ishma tagħhom matul il-fażi ta’ ristrutturar.

(27) L-għoti ta’ għajnuna addizzjonali matul il-perjodu ta’ ristrutturar irid jibqa’ possibbiltà jekk ikun iġġustifikat minn raġunijiet ta’ stabbiltà finanzjarja. Kwalunkwe għajnuna addizzjonali trid tibqa’ limitata għall-minimu meħtieġ biex tiġi żgurata l-vijabbiltà.

4. LIMITAZZJONI TAD-DISTORSJONIJIET FIL-KOMPETIZZJONI U GARANZIJA TA’ SETTUR BANKARJU KOMPETITTIV

Tipi ta’ distorsjonijiet

(28) Filwaqt li l-għajnuna mill-Istat tista’ ssostni l-istabbiltà finanzjarja fi żmien ta’ kriżi sistemika, b’effetti pożittivi usa’, hija madankollu tista’ toħloq distorsjonijiet fil-kompetizzjoni b’bosta modi. Meta l-banek jikkompetu abbażi tal-merti tal-prodotti u tas-servizzi tagħhom, dawk li jakkumulaw riskju eċċessiv u/jew iserrħu fuq mudelli ta’ negozju li mhumiex sostennibbli fl-aħħar mill-aħħar jitilfu s-sehem tas-suq u, possibbilment, joħorġu mis-suq filwaqt li kompetituri li huma aktar effiċjenti jespandu jew jidħlu fis-swieq ikkonċernati. L-għajnuna mill-Istat ittawwal id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni maħluqa fil-passat minn teħid eċċessiv ta’ riskju u mudelli ta’ negozju li mhumiex sostennibbli billi ssostni b’mod artifiċjali s-setgħa tas-suq tal-benefiċjarji. B’dan il-mod tista’ toħloq periklu morali għall-benefiċjarji, filwaqt li ddgħajjef l-inċentivi għal dawk li mhumiex benefiċjarji biex jikkompetu, jinvestu u jinnovaw. Fl-aħħar nett, l-għajnuna mill-Istat tista’ tagħmel ħsara lis-suq uniku billi tittrasferixxi sehem inġust tal-piż tal-aġġustament strutturali u tal-problemi soċjali u ekonomiċi assoċjati lil Stati Membri oħrajn, filwaqt li fl-istess ħin toħloq ostakli għad-dħul u timmina l-inċentivi għall-attivitajiet transkonfinali.

(29) L-istabbiltà finanzjarja tibqa’ l-għan primarju tal-għajnuna għas-settur finanzjarju fi kriżi sistemika, iżda s-salvagwardjar tal-istabbiltà sistemika għal perjodu qasir ma jridx jirrizulta fi ħsara għal perjodu itwal għall-kondizzjonijiet ta’ kompetizzjoni ugwali jew għas-swieq kompetittivi. F’dan il-kuntest, il-miżuri biex jillimitaw id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni minħabba l-għajnuna mill-Istat għandhom rwol importanti, fost affarijiet oħrajn, għar-raġunijiet li ġejjin. L-ewwel, il-banek madwar il-Komunità ntlaqtu mill-kriżi bi grad differenti ħafna u l-għajnuna mill-Istat għas-salvataġġ u għar-ristrutturar tal-banek f’diffikultà tista’ tagħmel ħsara lill-pożizzjoni ta’ banek li baqgħu fundamentalment b’saħħithom, bil-possibbiltà ta’ effetti negattivi għall-istabbiltà finanzjarja. F’sitwazzjoni ta’ kriżi finanzjarja, ekonomika u baġitarja, id-differenzi bejn l-Istati Membri f'termini ta' riżorsi disponibbli għall-intervent mill-Istat jikbru u jkunu ta’ ħsara għall-kondizzjonijiet ta’ kompetizzjoni ugwali fis-suq uniku. It-tieni, interventi nazzjonali fil-kriżi attwali, minnhom infushom, ikollhom tendenza li jiffokaw fuq is-swieq nazzjonali u b’hekk jipperikolaw serjament li jwasslu għal protezzjoni fi ħdan il-konfini nazzjonali u għal frammentazzjoni tas-suq uniku. Il-preżenza fis-suq tal-benefiċjarji tal-għajnuna trid tiġi valutata bil-ħsieb li tiġi żgurata kompetizzjoni effettiva u li jiġu impediti setgħa tas-suq, ostakli għad-dħul u diżinċentivi għal attivitajiet transkonfinali għad-detriment tan-negozji u tal-konsumaturi Ewropej. It-tielet, l-iskala attwali tal-intervent pubbliku neċessarju għall-istabbiltà finanzjarja u l-limiti possibbli għall-qsim normali tal-piżijiet jistgħu biss joħolqu periklu morali li hu saħansitra akbar u li jeħtieġ li jiġi korrett kif xieraq biex jiġi impedit li inċentivi perversi u mġiba eċċessivament riskjuża jerġgħu jinħolqu fil-ġejjieni u biex titwitta t-triq għal ritorn ta’ malajr għall-kondizzjonijiet normali tas-suq mingħajr sostenn mill-Istat.

Applikazzjoni ta’ miżuri effettivi u proporzjonati li jillimitaw id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni

(30) Il-miżuri biex jillimitaw id-distorsjoni fil-kompetizzjoni jridu jitfasslu b’mod speċifiku biex jaffaċċjaw id-distorsjonijiet identifikati fis-swieq fejn il-bank benefiċjarju jopera wara r-ritorn tiegħu għal-vijabbiltà wara r-ristrutturar, filwaqt li fl-istess ħin jaderixxu ma’ politika u prinċipji komuni. Il-Kummissjoni tieħu bħala punt ta' tluq għal-valutazzjoni tagħha tal-bżonn ta’ miżuri bħal dawn, id-daqs, l-iskala u l-ambitu tal-attivitajiet li l-bank inkwistjoni jkollu wara l-implimentazzjoni ta’ pjan ta’ ristrutturar kredibbli kif previst fit-taqsima 2. Skont in-natura tad-distorsjoni fil-kompetizzjoni, din tista’ tiġi indirizzata permezz ta’ miżuri fir-rigward tal-passiv u/jew fir-rigward tal-assi (34). In-natura u l-forma ta’ miżuri bħal dawn se jiddependu fuq żewġ kriterji: l-ewwel, l-ammont tal-għajnuna u l-kondizzjonijiet u ċ-ċirkustanzi li taħthom ingħatat u, it-tieni, il-karatteristiċi tas-suq jew tas-swieq li fuqhom se jopera l-bank benefiċjarju.

(31) Dwar l-ewwel kriterju, il-miżuri li jillimitaw id-distorsjonijiet ser ivarjaw b’mod sinifikanti skont l-ammont tal-għajnuna kif ukoll il-grad tal-qsim tal-piżijiet u l-livell tal-prezzijiet. F’dan il-kuntest, l-ammont ta’ għajnuna mill-Istat se jiġi valutat kemm f’termini assoluti (l-ammont tal-kapital irċevut, l-element tal-għajnuna f’garanziji u miżuri ta’ salvataġġ tal-assi) kif ukoll b’relazzjoni mal-assi tal-bank bil-piż differenzjat skont ir-riskju. Il-Kummissjoni se tikkunsidra l-ammont totali tal-għajnuna mogħtija lill-benefiċjarju inkluż kwalunkwe tip ta’ għajnuna ta’ salvataġġ. Bl-istess mod, il-Kummissjoni se tikkunsidra l-ammont tal-kontribuzzjoni proprja tal-benefiċjarju u l-qsim tal-piżijiet matul il-perjodu ta’ ristrutturar. Ġeneralment, fejn il-qsim tal-piżijiet ikun ikbar u l-kontribuzzjoni proprja tkun ogħla, ikun hemm inqas konsegwenzi negattivi li jirriżultaw mill-periklu morali. B’hekk titnaqqas il-ħtieġa għal aktar miżuri (35).

(32) Dwar it-tieni kriterju, il-Kummissjoni se tanalizza l-effetti probabbli tal-għajnuna fuq is-swieq fejn il-bank benefiċjarju jopera wara r-ristrutturar. L-ewwel nett, se jiġu eżaminati d-daqs u l-importanza relattiva tal-bank fis-suq jew fis-swieq tiegħu, wara li jkun irritorna għal-vijabbiltà. Jekk il-preżenza li fadal fis-suq tal-bank ristrutturat tkun limitata, x’aktarx mhux ser ikun hemm bżonn ta’ restrizzjonijiet addizzjonali, fil-forma ta' ċessjonijiet jew impenji rigward l-imġiba. Il-miżuri se jitfasslu skont il-karatteristiċi tas-suq (36) biex jiġi żgurat li tiġi preżervata kompetizzjoni effettiva. F’ċerti oqsma, iċ-ċessjonijiet jistgħu joħolqu konsegwenzi gravi u jista’ jkun li ma jkunux meħtieġa biex jinkisbu r-riżultati mixtieqa, f’liema każ il-limitazzjoni ta’ tkabbir organiku tista’ tkun preferuta għaċ-ċessjonijiet. F’oqsma oħrajn, speċjalment dawk li jinvolvu swieq nazzjonali b’ostakli ogħla għad-dħul, iċ-ċessjonijiet jistgħu jkunu meħtieġa biex jippermettu dħul jew espansjoni tal-kompetituri. Il-miżuri li jillimitaw id-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni ma jridux jippreġudikaw il-prospetti tar-ritorn tal-bank għall-vijabbiltà.

(33) Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni se tagħti attenzjoni lir-riskju li miżuri ta’ ristrutturar jistgħu jimminaw is-suq intern u se tikkunsidra b’mod pożittiv il-miżuri li jgħinu sabiex jiġi żgurat li s-swieq nazzjonali jibqgħu miftuħin u jistgħu jkunu kkontestati. Filwaqt li għajnuna tingħata biex tinżamm stabbiltà finanzjarja u self lill-ekonomija reali fl-Istat Membru li qed jagħmel l-għotja, fejn din l-għajnuna tkun kondizzjonata wkoll fuq ir-rispett mill-bank benefiċjarju ta’ ċerti miri ta' self fl-Istati Membri barra minn l-Istat li jagħti l-għajnuna, din tista’ tiġi kkunsidrata bħala effett pożittiv addizzjonali importanti tal-għajnuna. Dan ser ikun partikolarment il-każ fejn il-miri tas-self ikunu sostanzjali meta mqabbla ma’ ipoteżi ta’ sitwazzjoni kuntrarja kredibbli, fejn il-kisba ta’ miri bħal dawn tkun soġġetta għal monitoraġġ adegwat (pereżempju, permezz ta’ kooperazzjoni bejn is-superviżuri lokali u dawk tal-Istat ospitanti), fejn is-sistema bankarja tal-Istat ospitanti tkun dominata minn banek bi kwartieri ġenerali barra mill-pajjiż u fejn impenji ta' self bħal dawn ikunu ġew ikkoordinati fuq livell Komunitarju (pereżempju, fil-qafas tan-negozjati dwar l-assistenza għall-likwidità).

Stabbiliment tal-prezz xieraq għall-għajnuna mill-Istat

(34) Ir-rimunerazzjoni adekwata ta’ kwalunkwe intervent mill-Istat ġeneralment hi waħda mill-aktar limitazzjonijiet xierqa ta’ distorsjonijiet fil-kompetizzjoni, peress li tillimita l-ammont tal-għajnuna. Meta l-prezz tad-dħul ikun ġie stabbilit f’livell li jkun sinifikattivament taħt il-prezz tas-suq għal raġunijiet ta’ stabbiltà finanzjarja, irid jiġi żgurat li t-termini tas-sostenn finanzjarju jiġu riveduti fil-pjan ta’ ristrutturar (37) ħalli jitnaqqas l-effett distorsiv tas-sussidju.

Miżuri strutturali – ċessjoni u tnaqqis ta‘ attivitajiet tan-negozju

(35) Fuq il-bażi ta’ valutazzjoni skont il-kriterji ta’ din it-Taqsima, il-banek li jibbenefikaw mill-għajnuna mill-Istat jistgħu jiġu meħtieġa li jċedu sussidjarji jew fergħat, portafolli ta’ klijenti jew ta’ unitajiet tan-negozju, jew li jieħdu miżuri oħrajn bħal dawn (38), inkluż fuq is-suq lokali tal-bejgħ bl-imnut tal-benefiċjarju tal-għajnuna. Biex miżuri bħal dawn iżidu l-kompetizzjoni u jikkontribwixxu għas-suq intern, huma jridu jiffavorixxu d-dħul ta’ kompetituri u l-attività transkonfinali (39). B’konformità mal-ħtieġa ta’ ritorn għall-vijabbiltà, il-Kummissjoni se tqis b’mod pożittiv miżuri strutturali bħal dawn jekk jittieħdu mingħajr diskriminazzjoni bejn in-negozji fi Stati Membri differenti u b’hekk jikkontribwixxu għall-ippreservar ta’ suq intern fis-servizzi finanzjarji.

(36) Meta l-kompetizzjoni fis-suq tista’ tiddgħajjef b’restrizzjonijiet diretti fuq l-espansjoni jew biex jiġi limitat il-periklu morali, jista’ jkun meħtieġ ukoll limitu fuq l-espansjoni tal-bank f’ċerti oqsma tan-negozju u żoni ġeografiċi, pereżempju permezz ta’ rimedji li huma orjentati lejn is-suq, bħal ħtiġijiet kapitali speċifiċi. Fl-istess ħin, il-Kummissjoni se tagħti attenzjoni partikolari lill-bżonn li tiġi evitata protezzjoni fi ħdan il-fruntieri nazzjonali u frammentazzjoni tas-suq uniku.

(37) F’każ li jidher oġġettivament diffiċli li jinstab xerrej għal sussidjarji jew attivitajiet jew assi oħrajn, il-Kummissjoni se testendi l-perjodu għall-implimentazzjoni ta’ dawk il-miżuri, jekk tiġi provduta skeda ta’ żmien vinkolanti għat-tnaqqis fl-iskala tan-negozji (inkluża s-segregazzjoni tal-linji tan-negozju). Madankollu, il-perjodu għall-implimentazzjoni ta’ dawk il-miżuri ma jridx jeċċedi ħames snin.

(38) Meta tivvaluta l-portata tar-rimedji strutturali meħtieġa sabiex jingħelbu d-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni f’każ partikolari, u filwaqt li tirrispetta kif jixraq il-prinċipju ta’ trattament indaqs, il-Kummissjoni se tieħu inkunsiderazzjoni l-miżuri previsti fl-istess ħin f’każijiet li huma relatati mal-istess swieq jew segmenti tas-suq.

Evitar tal-użu ta’ għajnuna mill-Istat biex tiġi ffinanzjata mġiba antikompetittiva

(39) L-għajnuna mill-Istat ma tridx tintuża għad-detriment ta’ kompetituri li ma jgawdux minn sostenn pubbliku simili (40).

(40) Bla ħsara għall-punt 41, il-banek ma għandhomx jużaw l-għajnuna mill-Istat għall-akkwist ta’ negozji li jikkompetu magħhom (41). Din il-kondizzjoni trid tapplika għal mill-inqas tliet snin u tista’ tkompli tapplika sa tmiem il-perjodu ta’ ristrutturar skont il-portata, id-daqs u d-dewmien tal-għajnuna.

(41) F’ċirkustanzi eċċezzjonali u wara notifika, l-akkwisti jistgħu jiġu awtorizzati mill-Kummissjoni f’każ li jkunu parti minn proċess ta’ konsolidazzjoni neċessarju biex l-istabbiltà finanzjarja titrawwem mill-ġdid jew biex tiġi żgurata kompetizzjoni effettiva. Il-proċess ta’ akkwist irid jirrispetta l-prinċipji ta’ opportunitajiet indaqs għall-akkwirenti potenzjali kollha u r-riżultat irid jiżgura kondizzjonijiet ta’ kompetizzjoni effettiva fis-swieq relevanti.

(42) F’każ li l-impożizzjoni ta’ ċessjonijiet u/jew il-projbizzjoni ta’ akkwisti ma tkunx xierqa, il-Kummissjoni tista’ taċċetta l-impożizzjoni mill-Istat Membru ta’ mekkaniżmu ta’ restituzzjoni, pereżempju fil-forma ta’ imposta fuq min jirċievi l-għajnuna. Dan jippermetti rkupru ta’ parti mill-għajnuna mill-bank wara li jirritorna għal-vijabbiltà.

(43) F’każ li l-banek li jirċievu s-sostenn mill-Istat jiġu mitluba jissodisfaw ċerti ħtiġijiet f’dak li jirrigwarda self lill-ekonomija reali, il-kreditu pprovdut mill-bank irid jkun fuq termini kummerċjali (42).

(44) L-għajnuna mill-Istat ma tistax tintuża biex jiġu offruti kundizzjonijiet (pereżempju dwar rati jew garanziji) li ma jistgħux jiġu offruti minn kompetituri li mhux qed jirċievu għajnuna mill-Istat. Madankollu f’ċirkustanzi fejn il-limitazzjonijiet fuq l-imġiba dwar il-prezzijiet tal-benefiċjarju ma jkunux xierqa, pereżempju minħabba li jistgħu jirriżultaw fi tnaqqis ta’ kompetizzjoni effettiva, l-Istati Membri jridu jipproponu soluzzjonijiet oħrajn u aktar xierqa biex tiġi żgurata kompetizzjoni effettiva, bħal miżuri li jiffavorixxu d-dħul. Bl-istess mod, il-banek ma jistgħux jużaw is-sostenn mill-Istat bħala vantaġġ kompetittiv meta jikkummerċjalizzaw l-offerti finanzjarji tagħhom (43). Dawn ir-restrizzjonijiet iridu jibqgħu fis-seħħ, skont il-portata, id-daqs u d-dewmien tal-għajnuna, għal perjodu li jista' jvarja bejn tliet snin u ż-żmien kollu tal-perjodu ta’ ristrutturar. Huma mbagħad iservu wkoll bħala inċentiv ċar biex l-Istat jitħallas lura malajr kemm jista’ jkun.

(45) Il-Kummissjoni se teżamina wkoll il-grad tal-ftuħ tas-suq u l-kapaċità tas-settur biex jaffaċċja l-fallimenti tal-banek. Fil-valutazzjoni globali tagħha l-Kummissjoni tista’ tikkunsidra eventwali impenji mill-benefiċjarji jew impenji mill-Istat Membru dwar l-adozzjoni ta’ miżuri (44) li jistgħu jipromwovu swieq aktar b’saħħithom u aktar kompetittivi, pereżempju billi jiffavorixxu d-dħul u l-ħruġ. Inizjattivi bħal dawn jistgħu, f’ċirkustanzi xierqa, jakkumpanjaw il-miżuri strutturali jew il-miżuri dwar l-imġiba l-oħrajn li normalment ikunu meħtieġa mill-benefiċjarju. L-impenn tal-Istat Membru biex idaħħal mekkaniżmi biex jaffaċċjaw id-diffikultajiet tal-banek fi stadju bikri jista’ jitqies b’mod pożittiv mill-Kummissjoni bħala element li jippromwovi swieq b’saħħithom u kompetittivi.

5. KWISTJONIJIET TA’ MONITORAĠĠ U PROĊEDURALI

(46) Biex tivverifika li l-pjan ta’ ristrutturar qed jiġi implimentat kif xieraq, il-Kummissjoni se titlob li tirċievi rapporti dettaljati regolari. Normalment l-ewwel rapport irid jitressaq lill-Kummissjoni mhux aktar tard minn sitt xhur wara l-approvazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar.

(47) Man-notifika tal-pjan ta’ ristrutturar il-Kummissjoni trid tivvaluta jekk il-pjan x’aktarx irawwem mill-ġdid il-vijabbiltà għal tul ta’ żmien u jillimita d-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni b’mod xieraq. F’każ li jkollha dubji serji dwar il-konformità tal-pjan ta' ristrutturar mal-ħtiġijiet rilevanti, il-Kummissjoni hi meħtieġa li tiftaħ proċedura formali ta’ investigazzjoni u tagħti lill-partijiet terzi l-possibbiltà li jikkumentaw dwar il-miżura u b'hekk tiżgura approċċ trasparenti u koerenti filwaqt li tirrispetta r-regoli ta’ konfidenzjalità applikabbli fi proċedimenti dwar għajnuna mill-Istat (45).

(48) Madankollu l-Kummissjoni ma għandhiex għalfejn tiftaħ proċedimenti formali fil-każ li l-pjan ta’ ristrutturar ikun komplet u l-miżuri suġġeriti jkunu tali li l-Kummissjoni ma jkollhiex aktar dubji dwar il-konformità fis-sens tal-Artikolu 4(4) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta' Marzu 1999 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 93 tat-Trattat tal-KE (46). B’mod partikolari, dan jista’ jkun il-każ meta Stat Membru jkun avża lill-Kummissjoni b’għajnuna li magħha kien hemm pjan ta’ ristrutturar li jissodisfa l-kondizzjonijiet kollha msemmija f’din il-Komunikazzjoni, biex jikseb ċertezza legali rigward is-segwitu neċessarju. F’ċirkustanzi bħal dawn il-Kummissjoni tista’ tadotta deċiżjoni finali li tiddikjara li l-għajnuna għas-salvataġġ kif ukoll l-għajnuna għar-ristrutturar huma kompatibbli taħt l-Artikolu 87(3)(b) tat-Trattat.

6. AMBITU TEMPORANJU TAL-KOMUNIKAZZJONI

(49) Din il-Komunikazzjoni hi ġustifikata bil-kriżi eċċezzjonali attwali fis-settur finanzjarju u għalhekk trid tiġi applikata biss għal perjodu limitat. Għall-valutazzjoni ta’ għajnuna għar-ristrutturar notifikata lill-Kummissjoni fil-31 ta’ Diċembru 2010 jew qabel, il-Kummissjoni se tapplika din il-Komunikazzjoni. Dwar għajnuna mhux notifikata, se jiġi applikat l-avviż tal-Kummissjoni dwar id-determinazzjoni tar-regoli applikabbli għall-valutazzjoni ta’ għajnuna mill-Istat illegali (47). Għalhekk il-Kummissjoni se tapplika din il-Komunikazzjoni meta tivvaluta l-kompatibbiltà ta’ għajnuna mhux notifikata mogħtija fil-31 ta’ Diċembru 2010 jew qabel.

(50) Fid-dawl tal-fatt li din il-Komunikazzjoni hi bbażata fuq l-Artikolu 87(3)(b) tat-Trattat, il-Kummissjoni tista’ tirrevedi l-kontenut u l-perjodu ta’ applikazzjoni tagħha skont l-iżvilupp tal-kondizzjonijiet tas-suq, l-esperjenza miksuba fit-trattament tal-każijiet u l-interess primarju taż-żamma tal-istabbiltà finanzjarja.

(1) Fil-Komunikazzjoni tagħha lill-Kunsill Ewropew tal-4 ta’ Marzu 2009 intitolata ‘Nixprunaw l-irkupru Ewropew’ COM(2009) 114 finali, il-Kummissjoni ħabbret programm ta’ riforma biex tiffaċċja dgħjufija aktar ġenerali fil-qafas regolatorju applikabbli għall-istituzzjonijiet finanzjarji li joperaw fil-Komunità.

(2) Ara l-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni – L-applikazzjoni ta' regoli dwar l-għajnuna mill-Istat għal miżuri meħuda fejn jidħlu istituzzjonijiet finanzjarji fil-kuntest tal-kriżi finanzjarja preżenti (“il-Komunikazzjoni Bankarja”) (ĠU C 270, 25.10.2008, p. 8), il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni – Ir-rikapitalizzazzjoni tal-istituzzjonijiet finanzjarji fil-kriżi finanzjarja preżenti: limitazzjoni tal-għajnuna għall-minimu meħtieġ u protezzjoni kontra distorsjonijiet ta’ kompetizzjoni mhux mistħoqqa (“il-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni”) (ĠU C 10, 15.1.2009, p. 2) u l-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar it-Trattament ta’ Assi Indeboliti fis-Settur Bankarju tal-Komunità (“il-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti”) (ĠU C 72, 26.3.2009, p. 1). Għal ħarsa ġenerali lejn il-prattika tal-Kummissjoni fit-teħid tad-deċiżjonijiet, ara l-iScoreboard tal-għajnuna mill-Istat – Aġġornament tar-Rebbiegħa 2009, Edizzjoni speċjali dwar l-interventi tal-għajnuna mill-Istat fil-kriżi finanzjarja u ekonomika attwali, COM(2009) 164 finali tat-8 ta’ April 2009.

(3) L-applikazzjoni ta’ din il-Komunikazzjoni hi limitata għall-istituzzjonijiet finanzjarji kif imsemmi fil-Komunikazzjoni Bankarja. Il-gwida provduta f’din il-Komunikazzjoni tirreferi għall-banek għall-faċilità ta’ referenza. Madankollu, fejn hu xieraq, tapplika mutatis mutandis għal istituzzjonijiet finanzjarji oħrajn.

(4) Il-kriterji u ċ-ċirkostanzi speċifiċi li jagħtu bidu għall-obbligu li jiġi preżentat pjan ta’ ristritturar ġew spjegati fil-Komunikazzjoni Bankarja, fil-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u fil-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti. B’mod partikolari iżda mhux esklussiv, jirreferu għal sitwazzjonijiet fejn bank f’diffikultà ġie rikapitalizzat mill-Istat, jew fejn il-bank li jibbenefika mis-salvataġġ ta’ assi diġà rċieva għajnuna mill-Istat fi kwalunkwe forma li tikkontribwixxi biex tkopri jew biex tevita t-telf (bl-eċċezzjoni tal-parteċipazzjoni fi skema ta' garanzija) li flimkien jeċċedu t-2 % tal-assi totali tal-bank meta mwieżna mar-riskji tiegħu. Il-grad ta’ ristrutturar se jiddependi fuq kemm huma gravi l-problemi ta’ kull bank. B’kuntrast, b’konformità ma’ dawk il-Komunikazzjonijiet (b’mod partikolari l-punt 40 tal-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u l-Anness V tal-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti), fejn ammont limitat ta’ għajnuna ngħata lil banek li huma fondamentalment b’saħħithom, l-Istati Membri huma meħtieġa li jressqu rapport lill-Kummissjoni dwar l-użu ta’ fondi mill-Istat li jkun jinkludi l-informazzjoni kollha meħtieġa biex jiġu vvalutati l-vijabbiltà tal-bank, l-użu tal-kapital irċevut u t-triq lejn ħruġ mid-dipendenza fuq is-sostenn mill-Istat. L-analiżi tal-vijabbiltà għandha turi l-profil tar-riskju u l-adegwatezza kapitali prospettiva ta’ dawn il-banek u tevalwa l-pjanijiet ta’ negozju tagħhom.

(5) Jiġifieri, għajnuna li ġiet awtorizzata b’mod temporanju mill-Kummissjoni bħala għajnuna ta' salvataġġ taħt il-Linji Gwida tal-Komunità dwar l-għajnuna mill-Istat għas-salvataġġ u għar-ristrutturar ta’ impriżi f’diffikultà (ĠU C 244, 1.10.2004, p. 2) jew għajnuna awtorizzata b’mod temporanju taħt l-Artikolu 87(3)(b) tat-Trattat, kif ukoll kwalunkwe għajnuna ġdida li tista’ tkun notifikata bħala meħtieġa għar-ristrutturar. B’hekk din il-Komunikazzjoni se tiġi applikata minflok il-Linji Gwida dwar l-għajnuna mill-Istat għas-salvataġġ u għar-ristrutturar ta’ impriżi f’diffikultà għall-valutazzjoni tal għajnuna għar-ristritturar lil banek fiċ-ċirkustanzi attwali ta’ kriżi sistemika.

(6) Fil-passat, il-Kummissjoni adottat numru ta’ deċiżjonijiet relatati mal-għajnuna għar-ristrutturar (mogħtija taħt l-Artikolu 87(3)(c) tat-Trattat) lil banek f’diffikultà, fuq il-bażi ta’ proċess ta’ ristrutturar komprensiv li jippermetti lill-benefiċjarji jerġgħu jġibu lura l-vijabbiltà tagħhom għal tul ta’ żmien mingħajr ma l-għajnuna tagħmel ħsara inġustifikata lill-kompetituri. Strateġiji ta’ ristrutturar tipiċi kienu jinkludu orjentazzjoni mill-ġdid ta’ mudelli ta’ negozju, għeluq jew tneħħija ta’ taqsimiet ta’ negozji, kumpaniji sussidjarji jew fergħat, bidliet fil-ġestjoni tal-assi u tal-passiv, bejgħ bħala negozju avvjat jew diviżjoni u bejgħ ta’ partijiet differenti ta’ negozju lil kompetituri vijabbli. Ara pereżempju d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 98/490/KE tal-20 ta’ Mejju 1998 dwar l-għajnuna mogħtija minn Franza lill-grupp Crédit Lyonnais (ĠU L 221, 8.8.1998, p. 28), id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2005/345/KE tat-18 ta’ Frar 2004 dwar l-għajnuna għar-ristrutturar implimentata mill-Ġermanja għall-Bankgesellschaft Berlin AG (ĠU L 116, 4.5.2005, p. 1), id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2009/341/KE tal-4 ta’ Ġunju 2008 dwar l-għajnuna mill-Istat C 9/2008 (ex NN 8/2008, CP 244/2007) implimentata mill-Ġermanja għar-ristrutturar ta’ Sachsen LB (ĠU L 104, 24.4.2009, p. 34) u l-iScoreboard tal-għajnuna mill-Istat tal-ħarifa 2006, COM(2006) 761 finali, p. 28 (http://ec.europa.eu/comm/competition/state_aid/studies_reports/2006_autumn_en.pdf), bi stħarriġ speċjali dwar l-għajnuna għas-salvataġġ u għar-ristrutturar.

(7) Ara wkoll: il-Komunikazzjoni dwar ‘Ir-Ristrutturar u l-Impjieg’ tal-31 ta’ Marzu 2005 (COM (2005) 120 finali tal-31 ta’ Marzu 2005) u l-aħjar prassi dwar ir-ristrutturar miftehma mill-imsieħba soċjali Ewropej f’Novembru 2003.

(8) Skont il-Komunikazzjoni ta’ Assi Indeboliti

(9) Skont il-Komunikazzjoni Bankarja, il-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u l-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti. Ara l-punt 4 ta’ din il-Komunikazzjoni.

(10) Skont il-Komunikazzjoni Bankarja, il-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u l-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti, fejn ammont limitat ta’ għajnuna jingħata lil banek li huma fondamentalment b’saħħithom, l-Istati Membri huma meħtieġa li jressqu analiżi tal-vijabbiltà lill-Kummissjoni.

(11) Skont, b’mod partikolari, il-punt 40 tal-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u l-Anness V tal-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti.

(12) Kif spjegat fil-punt 8 ta’ din il-Komunikazzjoni, fejn it-taqsima 2 tirreferi għal pjan ta' ristrutturar, il-prinċipji li huma fil-bażi tat-taqsima 2 japplikaw b'analoġija għall-evalwazzjonijiet tal-vijabbiltà.

(13) Fl-Anness tinsab kopja tal-mudell indikattiv għal pjan ta’ ristrutturar.

(14) Fejn hu xieraq il-Kummissjoni se tistaqsi għall-parir ta’ konsulent estern biex jeżamina l-pjanijiet ta’ ristrutturar notifikati biex tivvaluta l-vijabbiltà, il-qsim tal-piżijiet u li l-imminimizzar tad-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni. Tista’ titlob ukoll ċertifikazzjoni ta’ elementi varji min-naħa tas-superviżuri.

(15) Pereżempju ara d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta’ April 2008 fil-Każ NN 1/2008 Northern Rock (ĠU C 135, 3.6.2008, p. 21), u d-Deċiżjoni 2009/341/KE fil-Każ C 9/2008 SachsenLB.

(16) Ara d-Deċiżjoni 2009/341/KE fil-Każ C 9/2008 SachsenLB.

(17) Bl-eċċezzjoni ta’ ċirkustanzi li huma ġustifikati kif xieraq. Ara d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-21 ta’ Ottubru 2008 fil-Każ C 10/2008 IKB, li għadha ma ġietx ippubblikata.

(18) Skont ir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2009/384/KE tat-30 ta’ April 2009 dwar il-politiki ta’ rimunerazzjoni fis-settur tas-servizzi finanzjarji (ĠU L 120, 15.5.2009, p. 22).

(19) Mifhum bħala l-bejgħ ta’ kwantitajiet kbar ta’ assi bi prezzijiet tas-suq baxxi attwali li jistgħu jnaqqsu aktar il-prezzijiet.

(20) Il-prattika tal-Kummissjoni kienet li taċċetta sentejn jew tliet snin bħala l-perjodu ta’ pjan ta’ ristrutturar.

(21) Ara wkoll il-punt 20.

(22) Ara perezempju d-Deċiżjoni 2009/341/KE fil-Każ C 9/2008 SachsenLB.

(23) Fih innifsu, in-nuqqas tal-offerta ma jfissirx awtomatikament li hemm għajnuna mill-Istat lix-xerrej.

(24) Dan normalmet jirriżulta f’għajnuna lill-attività ekonomika mibjugħa.

(25) Kawżi magħquda C-278/92, C-279/92 u C-280/92 Hytasa [1994] Ġabra p. I-4103, punt 22.

(26) Ara l-Kawża C-334/99 Gröditzer Stahlwerke [2003] Ġabra I-1139, punt 134 et seq. u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2008/719/KE tat-30 ta’ April 2008 dwar l-għajnuna mill-Istat C 56/2006 (ex NN 77/2006) (ĠU L 239, 6.9.2008, p. 32).

(27) Ara l-punti 43 sa 50 tal-Komunikazzjoni Bankarja. Sabiex jiġi faċilitat ħruġ ordnat bħal dan, l-għajnuna għal-likwidazzjoni tista’ tiġi kkunsidrata kompatibbli meta, pereżempju, tkun meħtieġa għal rikapitalizzazzjoni temporanja ta’ bridge bank jew bridge structure jew biex tissodisfa t-talbiet ta’ ċerti klassijiet ta’ kredituri jekk ġustifikati għal raġunijiet ta’ stabbiltà finanzjarja. Għal eżempji ta’ tali għajnuna u kondizzjonijiet li taħthom l-għajnuna tqieset li kienet kompatibbli, ara d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-1 ta’ Ottubru 2008 fil-każ NN 41/2008 UK, Rescue aid to Bradford&Bingley (ĠU C 290, 13.11.2008, p. 2) u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta’ Novembru 2008 fil-każ NN 39/2008 DK, Aid for liquidation of Roskilde Bank (ĠU C 12, 17.1.2009, p. 3).

(28) Ara l-Kawża T-17/03 Schmitz–Gotha [2006] Ġabra p. II-1139.

(29) Kif diġà żviluppat fil-Komunikazzjonijiet preċedenti tal-Kummissjoni, b’mod partikolari l-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti, ara l-punti 21 et seq.

(30) Il-Kummissjoni provdiet gwida dettaljata dwar il-prezzijiet tal-garanziji mill-Istat, ir-rikapitalizzazzjonijiet u l-miżuri ta’ salvataġġ tal-assi rispettivament fil-Komunikazzjoni Bankarja, fil-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni u fil-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti. Safejn prezz bħal dan qed jitħallas, l-azzjonisti tal-bank jqisu l-pożizzjoni finanzjarja tagħhom dilwita f’sens bankarju.

(31) Il-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti, punti 24 u 25. Ara wkoll it-Taqsima 4 ta’ din il-Komunikazzjoni.

(32) Ara d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta’ Diċembru 2008 fil-Każ N 615/2008 Bayern LB (ĠU C 80, 3.4.2009, p. 4). Madankollu, dan ma jwaqqafx lill-bank milli jagħmel ħlasijiet b’kupun meta jkun taħt obbligu legali vinkolanti li jagħmel dan.

(33) Ara l-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti, punt 31, u l-approċċ aktar differenzjat għar-restrizzjonijiet fuq id-dividendi fil-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni, punti 33, 34 u 45, li jirriflettu li għalkemm il-projbizzjonijiet temporanji ta’ dividendi u ta' kupuni jistgħu jżommu l-kapital ġol-bank u jżidu r-riżerva tal-kapital biex b’hekk itejbu s-solvenza tal-bank, huma jistgħu ukoll ifixklu l-aċċess tal-bank għal riżorsi finanzjarji privati, jew għall-inqas iżidu l-ispiża ta’ finanzjament futur ġdid.

(34) Ara l-punt 21.

(35) Jekk il-Kummissjoni, skont il-Komunikazzjoni Bankarja, il-Komunikazzjoni dwar ir-Rikapitalizzazzjoni jew l-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti, tkun aċċettat b’mod eċċezzjonali għajnuna li ma kinitx tikkonforma mal-prinċipji meħtieġa minn dawk il-komunikazzjonijiet, id-distorsjoni addizzjonali li tirriżulta fil-kompetizzjoni se teħtieġ salvagwardji ta’ mġiba u strutturali addizzjonali; ara l-punt 58 tal-Komunikazzjoni dwar l-Assi Indeboliti.

(36) B’mod partikolari se jiġu kkunsidrati l-livelli ta’ konċentrazzjoni, ir-restrizzjonijiet fil-kapaċità, il-livell ta’ profitabbiltà, l-ostakli għad-dħul u għall-espansjoni.

(37) Pereżempju, billi jiġi favorit l-ħlas lura bikri ta’ għajnuna mill-Istat.

(38) Ara pereżempju d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-21 ta’ Ottubru 2008 fil-Każ C10/2008 IKB, li għadha ma ġietx ippubblikata u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta’ Mejju 2009 fil-Każ N244/2009 Capital injection into Commerzbank (ĠU C 147, 27.6.2009, p. 4).

(39) Għandu jiġi nnotat li t-tnaqqis fil-karta tal-bilanċ minħabba l-kanċellament ta’ assi, li huwa parzjalment kumpensat b’għajnuna mill-Istat, ma jnaqqasx il-preżenza attwali tal-bank fis-suq u b’hekk ma jistax jiġi kkunsidrat meta jiġi valutat il-bżonn għal miżuri strutturali.

(40) Ara pereżempju d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Novembru 2008 fil-Każ NN 49/2008, NN 50/2008 u NN 45/2008 Guarantees to Dexia (li għadha ma ġietx ippubblikata), punt 73, id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Novembru 2008 fil-Każ N 574/2008 Guarantees to Fortis Bank (ĠU C 38, 17.2.2009, p. 2), punt 58 u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta’ Diċembru 2008 fil-Każ NN 42/2008, NN 46/2008 u NN 53/A/2008 Restructuring aid to Fortis Bank and Fortis Bank Luxemburg (ĠU C 80, 3.4.2009, p. 7), punt 94. Pereżempju, f’xi ċirkustanzi bank jista’ jiġi pprojbit milli jipproponi l-ogħla rati ta’ interess offerti fis-suq lil depożitanti żgħar.

(41) Hu mfakkar li l-ispejjeż ta’ ristrutturar għandhom jiġu limitati għall-minimu neċessarju għar-ritorn għall-vijabbiltà. Ara l-punt 23.

(42) Il-kreditu provdut fuq termini li mhumiex kummerċjali jista’ jikkostitwixxi għajnuna mill-Istat u jista’ jiġi awtorizzat mill-Kummissjoni, wara notifika, jekk ikun kompatibbli mas-suq komuni, pereżempju taħt il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni – Qafas temporanju għal miżuri ta' għajnuna mill-Istat biex isostnu l-appoġġ għall-finanzjament fil-kriżi finanzjarja u ekonomika attwali (ĠU C 83, 7.4.2009, p. 1).

(43) Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta’ Novembru 2008 fil-Każ N 528/2008 ING (ĠU C 328, 23.12.2008, p. 10), punt 35.

(44) Pereżempju ara d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2005/418/KE tas-7 ta’ Lulju 2004 dwar il-miżuri ta’ għajnuna implimentati minn Franza għal Alstom (ĠU L 150, 10.6.2005, p. 24), punt 204.

(45) Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni C(2003) 4582 tal-1 ta’ Diċembru 2003 dwar is-segretezza professjonali f’deċiżjonijiet dwar l-għajnuna mill-Istat (ĠU C 297, 9.12.2003, p. 6).

(46) ĠU L 83, 27.3.1999, p. 1.

(47) ĠU C 119, 22.5.2002, p. 22.