MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea C 192/28

Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar “Għal politika Ewropea ambizzjuża li tiffaċilita l-iskemi tal-kwalità tal-prodotti agrikoli”

2011/C 192/06

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

— jikkunsidra li l-kwalità tal-prodotti agrikoli tal-UE hija waħda mill-valuri miżjuda prinċipali tal-PAK u waħda mill-vantaġġi ewlenin tagħha fis-swieq dinija; għaldaqstant, iqis li l-politika tal-kwalità trid tifforma waħda mill-elementi prinċipali tal-PAK ta’ wara l-2013 u jitlob li jinħolqu strumenti adatti fil-PAK futur, biex jissaħħaħ, jiġi promoss u appoġġjat l-iżvilupp tal-iskemi tal-kwalità;

— iqis li huwa kruċjali li jinżamm tqassim bilanċjat tal-attività ekonomika fit-territorju tal-Unjoni Ewropea li jkun ibbażat fuq mudelli ta’ żvilupp divrenzjati; huwa permezz ta’ divrenzazzjoni fuq is-swieq li ż-żoni rurali l-aktar żvantaġġati jkunu jistgħu jżommu l-produzzjoni agrikola billi jistrieħu fuq l-iskemi tal-kwalità li jeżistu u li huwa essenzjali li jsaħħu u jiżviluppaw; dan l-approċċ divrenzjat tas-swieq agrikoli huwa partikolarment rilevanti għall-prodotti tal-muntanji kif ukoll għall-produzzjonijiet lokali li jistgħu jiġu valorizzati fuq skala żgħira;

— iqis li l-ħarsien fil-forma ta’ denominazzjoni “Prodott agrikolu tal-muntanji”, jagħti kontribut sostenibbli lill-iżvilupp ekonomiku, l-użu tal-art u l-ħarsien tal-ambjent;

— jenfasizza li l-iżvilupp tas-sistemi tal-ikel lokali jseħħ permezz tal-ħolqien ta’ simbolu distintiv fil-livell Ewropew u bl-iżvilupp ta’ għodod fil-qafas tat-tieni pilastru tal-PAK biex jinkoraġġixxu l-produtturi f’dan il-proċess u b’hekk jitlob lill-Kummissjoni tressaq proposti bil-għan li tiġi kompletata r-regolamentazzjoni dwar il-politika ta’ kwalità tal-prodotti agrikolu tal-Unjoni;

— jikkunsidra li s-suċċess ekonomiku u s-sostenibbiltà tal-prodotti agrikoli, li l-valur tagħhom jissaħħaħ permezz ta’ sistemi speċifiċi, ma jistgħux jinfirdu mill-ġestjoni tal-provvista;

— jirrakkomanda, b’koerenza mal-opinjonijiet preċedenti, l-esklużjoni tal-OĠM fl-ispeċifikazzjonijiet għas-simboli uffiċjali ta’ kwalità;

— jitlob li tissaħħaħ il-protezzjoni internazzjonali tal-indikazzjonijiet ġeografiċi.

Relatur René SOUCHON (FR/PSE), President tar-Reġjun ta’ Auvergne Dokument ta’ referenza Proposta għal Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-iskemi tal-kwalità tal-prodotti agrikoli COM(2010) 733 finali

I. SFIDI U GĦANIJIET

IL-KUMITAT TAR-REĠJUNI

A. Il-politika tal-kwalità, element essenzjali tal-PAK u vantaġġ għall-prodotti agrikoli Ewropej fis-swieq internazzjonali

1. jinnota li l-istandards tal-Unjoni Ewropea dwar is-sigurtà u l-kwalità tal-ikel huma fost l-aktar rigorużi fid-dinja;

2. jikkunsidra li l-kwalità tal-prodotti agrikoli tal-UE hija waħda mill-valuri miżjuda prinċipali tal-PAK u waħda mill-vantaġġi tagħha fis-swieq dinija;

3. jfakkar li l-iskemi tal-kwalità adottati b’mod kollettiv jagħmlu parti integrali mill-partimonju kulturali, agrikolu u kulinarju tal-Unjoni Ewropea. Dawn l-iskemi tal-kwalità jikkorrispondu għal partimonju kollettiv li hemm bżonn li jitħares u li jiġi żviluppat;

4. jinnota li d-differenza li ssir permezz tal-kwalità tippermetti li jiżdied kemm jista’ l-valur miżjud fi ħdan is-setturi b’risposta għat-talba qawwija fost il-konsumaturi tal-UE u l-produtturi;

5. jenfasizza li f’kuntest ta’ kriżi fil-prezzijiet tal-materji primi agrikoli, is-setturi ta’ kwalità divrenzjata għandhom effett ta’ stabbilizzazzjoni fuq it-territorji. Il-ħolqien ta’ setturi ta’ kwalità divrenzjata jippermetti li jiżviluppaw l-investiment, ir-riċerka u l-innovazzjoni u jiggarantixxi distribuzzjoni iktar ġusta tal-valur miżjud fis-setturi favur il-produtturi;

6. għaldaqstant, iqis li l-politika tal-kwalità trid tifforma waħda mill-elementi prinċipali tal-PAK ta’ wara l-2013;

7. iqis li huwa fundamentali u bħala konsegwenza jitlob li l-Politika Agrikola Komuni ta’ wara l-2013 tkompli tappoġġja b’mod attiv l-istandards għoljin tal-prodotti agrikoli Ewropej;

8. jikkunsidra li s-suċċess ekonomiku u s-sostenibbiltà tal-prodotti agrikoli, li l-valur tagħhom jissaħħaħ permezz ta’ sistemi speċifiċi, ma jistgħux jinfirdu mill-ġestjoni tal-provvista. It-tkabbir sproporzjonat fil-volumi prodotti, lil hinn mill-partijiet tas-suq tas-soltu fejn dawn il-prodotti għandhom ċerta importanza, iwassal biex il-prodott jitlef in-natura distinta tiegħu. Bħala konsegwenza, dan iwassal għat-tnaqqis fil-prezz li jista’ jwassal biex il-prodott sempliċement josfor. Il-mudelli ekonomiċi tal-iskemi tal-kwalità mhumiex ta’ interess ekonomiku ħlief għall-fatt li huma differenti mill-mudell standard. Il-ġeneralizzazzjoni tagħhom u għalhekk it-telf tan-natura distinta tagħhom, fuq żmien twil tista’ twassal biss għat-tnaqqis fil-popolazzjoni tat-territorji l-aktar fraġli;

9. jinnota li d-dispożizzjonijiet attwali ma jippermettux li l-fondi Ewropej, nazzjonali u reġjonali jiġu assoċjati b’mod sodisfaċenti mal-ħidma kollettiva li ssir mill-gruppi u r-reġjuni. Fil-fatt qed jiġri li l-indikazzjonijiet ġeografiċi prinċipali biss huma kapaċi li jwasslu għall-awtofinanzjament meħtieġ biex ikunu jistgħu jinkisbu l-fondi Ewropej;

B. L-iskemi tal- kwalità, għodda importanti għall-ġestjoni tat-territorju u l-iżvilupp tat-territorji rurali

Jinnota li:

10. L-iskemi tal-kwalità huma mezz biex għadd kbir ta’ territorji agrikoli jsiru globalizzati, minħabba r-rikonoxximent tas-sengħa partikolari u tal-offerta ta’ kwalità superjuri għall-konsumatur;

11. Id-dimensjoni tal-ġestjoni hija dimensjoni essenzjali li ma tistax tiġi injorata fid-dibattitu dwar l-iskemi tal-kwalità. Dawn l-iskemi jipparteċipaw direttament fid-dinamiżmu ekonomiku tat-territorji rurali fejn huma preżenti;

12. It-territorji rurali tal-Unjoni Ewropea huma eteroġenji u jiffurmaw għadd kbir ta’ territorji differenti ħafna minn xulxin. Il-potenzjal tagħhom fl-agronomija, il-ħamrija u l-klima kif ukoll il-kundizzjonijiet loġistiċi u tas-suq għaldaqstant ivarjaw sew;

13. Fil-kuntest tal-globalizzazzjoni u fl-ambjent ta’ kompetizzjoni internazzjonali tal-lum, it-territorji l-aktar żvantaġġati għandhom bżonn ta’ dispożizzjonijiet maħsuba biex jippermettulhom kemm li jiżviluppaw mudelli partikolari, kif ukoll li jwasslu biex il-konsumaturi tagħhom jifhmu d-differenza bejn il-prodotti agrikoli fis-suq. Għalhekk huwa importanti li l-miżuri attwali li jikkumpensaw għall-iżvantaġġ kompetittiv li jiffaċċjaw iż-żoni żvantaġġati jinżammu; iż-żoni rurali kollha tal-Unjoni jkollhom aċċess għal għodda ta’ valorizzazzjoni u ta’ differenzjazzjoni tal-prodotti tagħhom fis-swieq lokali, Ewropej u internazzjonali;

Jinnota li:

14. Il-limitazzjonijiet speċifiċi u aktar rigorużi, tipiċi tal-iskemi tal-kwalità, iwasslu għal spejjeż tal-produzzjoni ogħla u sforz akbar min-naħa tal-produtturi. Il-konsumaturi jaċċettaw li jħallsu dan l-isforz bi prezz ġust għal prodott li jqisu aħjar u/jew tipiku;

15. Ir-regoli tal-kompetizzjoni li jeżistu bħalissa, jippremjaw lit-territorji l-aktar vantaġġjati mill-perspettiva tal-ispejjeż tal-produzzjoni. Għall-kuntrarju, it-territorji l-anqas vantaġġjati jbagħtu minnħabba l-prinċipju tal-kompetittività fil-livell tal-ispejjeż;

Għalhekk jikkunsidra li:

16. huwa kruċjali li jinżamm tqassim bilanċjat tal-attività ekonomika fit-territorju tal-Unjoni Ewropea li jkun ibbażat fuq mudelli ta’ żvilupp divrenzjati;

17. huwa permezz ta’ divrenzazzjoni fuq is-swieq li ż-żoni rurali l-aktar żvantaġġati jkunu jistgħu jżommu l-produzzjoni agrikola billi jistrieħu fuq l-iskemi tal-kwalità li jeżistu u li huwa essenzjali li jsaħħu u jiżviluppaw;

18. dan l-approċċ divrenzjat tas-swieq agrikoli huwa partikolarment rilevanti għall-prodotti tal-muntanji kif ukoll għall-produzzjonijiet lokali li jistgħu jiġu valorizzati fuq skala żgħira;

II. RAKKOMANDAZZJONIJIET TA’ POLITIKA

C. Il-ħarsien u l-promozzjoni tal-kwalità fl-iskambji internazzjonali

19. jenfasizza li r-rikonoxximent tal-iskemi tal-kwalità huwa essenzjali fil-kuntest tal-iskambji kummerċjali internazzjonali. Dan ir-rikonoxximent irid jiġi trattat b’mod differenti mill-marki privati. Il-prinċipju tad-denominazzjoni tal-oriġini huwa prinċipju ta’ proprjetà u ta’ patrimonju kollettiv differenti mill-proprjetà privata. Għalhekk, ikun tajjeb li l-ħarsien internazzjonali tal-indikazzjonijiet ġeografiċi jiġi msaħħaħ;

20. għaldaqstant, b’koerenza mal-opinjonijiet adottati preċedenti, itenni t-talbiet tiegħu biex jissaħħaħ ir-rikonoxximent tal-indikazzjonijiet ġeografiċi u l-qafas ġuridiku internazzjonali applikabbli għal dawn l-indikazzjonijiet. Dan it-tisħiħ għandu jippermetti li jintlaħaq ħarsien verament effikaċi u sostenibbli tal-iskemi tal-kwalità fil-livell internazzjonali;

21. b’mod partikolari jqis li l-Unjoni Ewropea għandha tintensifika l-isforzi tagħha biex jittejjeb il-ħarsien tal-indikazzjonijiet ġeografiċi (IĠP u DPO) fil-kuntest tan-negozjati tad-WTO u l-WIPO;

22. b’mod speċjali jirrakkomanda: a. l-estensjoni tal-ħarsien tal-Artikolu 23 tal-Ftehim dwar l-Aspetti tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali relatati mal-kummerċ (il-Ftehim tat-TRIPS) għall-prodotti agrikoli kollha b. il-ħolqien ta’ reġistru multilaterali tal-indikazzjonijiet ġeografiċi fil-livell internazzjonali c. il-konklużjoni ta’ ftehimiet bilaterali bejn l-UE u l-pajjiżi terzi sabiex jiġu rikonoxxuti b’mod reċiproku l-IĠP u l-PDO kollha

23. madankollu jinsab imħasseb dwar ir-riskji li jirriżultaw minn ċerti ftehimiet bilaterali waqt in-negozjati relatati mar-rikonoxximent reċiproku f’dak li jirrigwarda l-prodotti b’indikazzjoni ġeografika. Huwa importanti li jiġi assigurat li dawn il-ftehimiet ma jwasslux biex fis-swieq Ewropej jidħlu prodotti ġejjin minn pajjiżi terzi li għandhom indikazzjoni ġeografika iżda li l-livelli ta’ rekwiżiti jew ta’ kontroll mhumiex armonizzati mal-livelli Ewropej;

24. jirrakkomanda li jittieħdu miżuri speċifiċi sabiex tiġi evitata l-kummerċjalizzazzjoni fi ħdan l-UE jew l-esportazzjoni ta’ prodotti b’tikketti mhux konformi mal-leġislazzjoni dwar il-kwalità tal-prodotti agrikoli tal-UE;

D. Il-kjarifika u t-tisħiħ tad-definizzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi

25. jesprimi d-dubji tiegħu dwar kemm għandhom bażi soda r-raġunijiet tat-tibdil fid-definizzjoni tal-PDO u tal-IĠP proposti mill-Kummissjoni Ewropea fil-proġett tiegħu ta’ regolament;

26. b’mod ċar jitlob lill-Kummissjoni Ewropea, li peress li eventwalment ser jitneħħew ir-referenzi għall-fażijiet ta’ żvilupp u ta’ tħejjija tal-prodotti, li jiġi assigurat li din il-bidla ma twassalx għal tnaqqis fil-protezzjoni jew għal użi abbużivi;

27. jistaqsi wkoll kemm hu utli li jiżviluppaw definizzjonijiet speċifiċi skont it-tipi ta’ prodotti u jenfasizza li l-kunsiderazzjoni ta’ xi karatteristiċi marbutin mal-fażijiet ta’ produzzjoni f’ċerti tipi ta’ prodotti m’għandhiex tmur kontra l-koerenza u l-unità tas-sistema tal-indikazzjonijiet ġeografiċi fil-livell Ewropew;

28. jitlob lill-Kummissjoni Ewropea li tispjega l-proċedura li biħsiebha ssegwi għall-atti ddelegati u jirrakkomanda konsultazzjoni minn qabel tal-partijiet kollha interessati.

E. Promozzjoni u divrenzazzjoni tal-produzzjonijiet tal-muntanji

29. jinnota li l-prodotti agrikoli tal-muntanji, f’għajnejn il-konsumaturi, għandhom identità b’saħħitha, li jirrappreżentaw sistemi ta’ produzzjoni li fil-parti l-kbira tagħhom huma mifruxa u/jew tradizzjonali. Dawn il-prodotti jġibu magħhom valur konsiderevoli għall-beni pubbliċi u għall-ekonomija lokali;

30. jfakkar li l-muntanji jirrappreżentaw 40 % tat-territorju Ewropew f’sens wiesa’ (1), 18 % tal-azjendi agrikoli, 15 % tal-art agrikola utli fl-Ewropa (2) Barra minn hekk, il-parti tal-muntanji fit-territorju tal-Unjoni Ewropea għandu jikber permezz tat-tkabbir tal-Unjoni (3);

31. jikkunsidra li r-rikonoxximent tal-prodotti tal-muntanji u t-tikketti speċifiċi tagħhom ġej minn politika li għandha tiġi integrata bla dewmien fil-politika globali ta’ kwalità tal-produzzjoni agrikola tal-Unjoni Ewropea. Din l-integrazzjoni għandha sseħħ b’koerenza mal-għarfien mogħti liż-żoni tal-muntanji fil-Politika Agrikola Komuni;

32. jikkunsidra li l-kapaċità tal-produtturi tal-muntanji li jisfruttaw bl-aħjar mod il-prodotti tagħhom fl-iskemi tal-kwalità hija l-kundizzjoni indispensabbli biex jibqgħu għaddejjin, meta wieħed iqis il-kwantitajiet iżgħar tal-produzzjoni tagħhom (4) u għaldaqstant huma ta’ vantaġġ dirett f’termini ta’ kwalità (5) għall-konsumaturi;

33. jenfasizza li l-prodotti tal-muntanji huma speċifiċi minħabba fil-post u l-metodi ta’ produzzjoni u tal-ipproċessar (6);

34. għaldaqstant, iqis li l-ħarsien tat-terminu “Prodott agrikolu tal-muntanji” ikun jippermetti, għal spiża relattivament baxxa, li l-prodotti tal-muntanji jiġu valorizzati u protetti aħjar (inklużi l-prodotti tal-biedja u tat-trobbija, kif ukoll il-ħdim tagħhom fuq il-post) billi fl-Istati Membri kollha jiġi promoss il-ħolqien ta’ settur tas-suq ddedikat biex jagħti l-ispazju lil dawn il-prodotti. Dan jiggarantixxi ż-żamma u l-iżvilupp tat-tradizzjonijiet, il-kultura u l-patrimonju tar-reġjuni tal-muntanji, billi jippermetti li l-istrutturi ta’ produzzjoni u tal-ipproċessar jibqgħu marbutin mat-territorji;

35. iqis ukoll li dan il-ħarsien, fil-forma ta’ denominazzjoni “Prodott agrikolu tal-muntanji”, jagħti kontribut sostenibbli lill-iżvilupp ekonomiku, l-użu tal-art u l-ħarsien tal-ambjent. Dawn l-isfidi huma importanti ħafna f’reġjuni fejn l-abbandun tal-agrikoltura huwa sinonimu mad-degradazzjoni tal-ambjent, l-iżvilupp ta’ riskji “naturali”, u t-tfaqqir tan-nisġa soċjali, ekonomika u kulturali;

36. jinnota li huwa diffiċli li jiġu provduti ċ-ċifri fil-livell Ewropew dwar is-suq tal-prodotti tal-muntanji, peress li t-terminu mhuwiex definit fil-livell Ewropew. Madankollu, wieħed xorta jinnota impatt pożittiv reali f’ċerti setturi, peress li l-operaturi qed tingħatalhom il-possibbiltà ta’ promozzjoni speċifika. Wieħed jista’ jikkwota bħala eżempju s-settur tal-ħalib fil-Massif Central fi Franza (7);

37. ifakkar li l-Kumitat diġà kemm il-darba kien ħa pożizzjoni favur l-introduzzjoni ta’ denominazzjonijiet riżervati fakultattivi għall-prodotti agrikoli tal-muntanji u f’din l-opinjoni jtenni t-talba tiegħu li bla dewmien jiġu kkunsidrati l-prodotti agrikoli tal-muntanji fil-qafas tal-politika ta’ kwalità futura tal-Unjoni Ewropea;

38. bl-istess mod jenfasizza għal darb’oħra li r-reġjuni għandu jkollhom rwol importanti fid-definizzjoni ta’ dawn id-denominazzjonijiet ta’ “muntanji” u ta’ appoġġ għall-ħolqien ta’ setturi fil-qafas ta’ politika ta’ żvilupp rurali reġjonalizzat;

F. Il-promozzjoni tad-distanzi qosra u l-bejgħ dirett

39. iqis, li b’koerenza mal-opinjoni dwar l-iskemi tal-ikel lokali li diġà ġiet adottata (8) li l-promozzjoni tad-distanzi qosra u tal-bejgħ dirett hija essenzjali. Ifakkar li f’din l-opinjoni, il-Kumitat iddefinixxa s-“sistemi tal-ikel lokali” bħala taħlita ta’ erba’ fatturi: katina qasira; distanza fiżika qasira bejn il-post fejn jiġi prodott u fejn jiġi kkonsmat l-ikel; proċess li jiġbor fih anke aspetti tat-trasport, tad-distribuzzjoni, tat-trattament tal-iskart, tal-enerġija rinnovabbli, tal-kummerċjalizzazzjoni, tal-promozzjoni u tal-ġestjoni tal-kwalità; proċess li jseħħ fil-livell lokali u reġjonali. Jenfasizza li l-katini qosra jippermettu lill-produzzjonijiet agrikoli jerġgħu jiġu lokalizzati u li l-produzzjonijiet jibqgħu fit-territorji ta’ oriġini tagħhom u b’hekk jiġi faċilitat il-konsum tagħhom fis-swieq lokali. Is-sistemi b’distanzi qosra jipparteċipaw fit-tqassim tajjeb tal-attivitajiet agrikoli fuq it-territorju kollu tal-UE u għandhom effett pożittiv fuq l-ambjent, sakemm dawn il-produzzjonijiet ikunu adattati għall-kapaċitajiet naturali tat-territorji kkonċernati;

40. jenfasizza wkoll l-interess ekonomiku tad-distanzi qosra li jistgħu jippermettu lil xi produtturi li jżidu d-dħul tagħhom billi jirkupraw huma stess il-profitt li jitilfu minn bejgħ fuq distanzi li huma twal wisq. Fil-fatt, dawn il-produtturi s-soltu ma jkunux f’pożizzjoni li jirreżistu r-regoli tan-negozjati u tal-kundizzjonijiet tat-tqegħid fis-suq tas-setturi agroalimentari fejn il-poter kummerċjali huwa kkonċentrat ħafna;

41. jiġbed l-attenzjoni fir-rigward tal-promozzjoni tas-sistemi ta’ distanzi qosra: a. li dan ifisser b’mod partikolari li jiġi promoss li joqorbu l-post tal-produzzjoni u l-post tal-konsum tal-prodotti tal-ikel, ipproċessati u mhux, u għalhekk li jiġu promossi sistemi ta’ produzzjoni, trasformazzjoni u kummerċjalizzazzjoni kemm jista’ jkun qosra f’sens ġeografiku. Bħala konsegwenza, dan it-tqarrib jippermetti li jonqsu l-emissjonijiet inutli tal-gassijiet b’effett ta’ serra li jinħolqu minn ktajjen twal u kumplessi żżejjed; b. li s-sistemi ta’ bejgħ dirett tal-produtturi ż-żgħar fis-swieq lokali huwa parti minn dawn is-sistemi ta’ distanzi qosra u għandu jiġi integrat kompletament fil-politika globali tal-produzzjonijiet agrikoli tal-Unjoni Ewropea. Dawn id-distanzi qosra jippermettu l-ħolqien ta’ kuntatt mill-viċin bejn il-produtturi u l-konsumaturi. Huma jippermettu wkoll li tiġi ggarantita t-traċċabbiltà tal-prodotti b’mod iktar faċli, biex b’hekk il-konsumaturi jkollhom is-serħan tal-moħħ dwar l-oriġini ta’ dak li qed jikkunsmaw; c. li l-prinċipju tad-distanzi qosra ma jikkonsistix biss f’li jonqos in-numru ta’ intermedjari bejn il-produtturi u l-konsumaturi. Dan il-prinċipju għandu jippermetti li qabel kollox tingħata l-ħajja lis-setturi agroalimentari lokali u reġjonali fit-territorji. Dawn is-sistemi ta’ distanzi qosra jinkludu lill-produtturi, dawk li jipproċessaw u d-distributuri lokali u li kollha kemm huma jipparteċipaw b’mod dirett u indirett fid-dinamiżmu tat-territorji rurali; d. li dan il-proċess bilfors irid jiġi akkumpanjat minn tqassim aħjar tal-valur miżjud fis-settur kollu, b’mod li l-ewwel nett il-produtturi jkunu jistgħu jerġgħu jiksbu lura dan il-valur miżjud;

42. jikkunsidra li l-iżvilupp tas-sistemi tal-ikel lokali jseħħ permezz tal-ħolqien ta’ simbolu distintiv fil-livell Ewropew u bl-iżvilupp ta’ għodod fil-qafas tat-tieni pilastru tal-PAK biex jinkoraġġixxu l-produtturi f’dan il-proċess;

43. għaldaqstant, jitlob lill-Kummissjoni biex tagħmel proposti għall-ħolqien ta’ logo ġdid u d-definizzjoni ta’ identità speċifika għall-prodotti lokali li jiġu kummerċjalizzati fi ħdan is-sistema tal-ikel lokali. Dawn l-elementi ta’ identifikazzjoni ser jikkomplementaw ir-regolament dwar il-politika ta’ kwalità tal-prodotti agrikoli tal-Unjoni;

44. jappoġġja bil-qawwa l-inizjattivi tal-Kummissjoni li jestendu l-obbligu li jissemma “l-post tal-produzzjoni” fuq il-prodott, u jkun favur li inizjattivi simili tat-tikkettar obbligatorju jkunu mmirati għas-servizzi tal-ikel;

45. jenfasizza li dan is-simbolu l-ġdid jista’ jkun ukoll soluzzjoni għal ħafna produtturi tradizzjonali fit-territorji Ewropej li mhux bilfors ikollhom indikazzjonijiet ġeografiċi;

46. barra minn hekk, jixtieq jiġbed l-attenzjoni tal-Kummissjoni Ewropea, tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-ħtieġa li jiġi previst l-adattament tar-regoli tal-akkwist pubbliku biex jiġi ffaċilitat ix-xiri tal-produzzjonijiet agrikoli lokali mill-awtoritajiet lokali u reġjonali. L-Artikolu 26 tad-Direttiva 2004/18/KE jsemmi f’dan ir-rigward il-possibbiltà li l-awtoritajiet kontraenti jistgħu jdaħħlu kundizzjonijiet soċjali u ambjentali fl-ispeċifikazzjonijiet tagħhom;

47. jitlob li l-Artikolu 53 tad-Direttiva 2004/18/KE jiġi mmodifikat biex il-kriterji ta’ viċinanza u/jew tat-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 minħabba t-trasport tal-merkanzija jitqiesu b’mod ċar;

48. fl-aħħar jenfasizza li r-reġjuni jistgħu jkunu l-amministraturi tas-simbolu l-ġdid “distanzi qosra” msemmi hawn fuq peress li jinsabu f’pożizzjoni tajba biex jieħdu ħsieb il-karattru lokali u kulturali tal-prodotti. Bl-istess mod, ir-reġjuni huma l-imsieħba ewlenin fil-promozzjoni ta’ dawn il-produzzjonijiet, b’mod kumplementari għall-fondi Ewropej.

G. Il-promozzjoni u l-iżvilupp tal-ispeċjalitajiet tradizzjonali ggarantiti

49. jinnota li l-iskemi tal-ispeċjalitajiet tradizzjonali ggarantiti jippermettu li jiġu ppreżervati kif ukoll żviluppati ċerti prodotti tal-ikel tradizzjonali. Għal dawn l-ispeċjalitajiet tradizzjonali ggarantiti, il-parti l-kbira tal-valur tiġi mill-produttur, għall-kuntrarju tal-parti l-kbira tal-prodotti tal-ikel industrijali attwali. B’hekk dawn il-prodotti jikkontribwixxu biex jassiguraw id-diversità tal-provvista agroalimentari, u jippromovu r-rikkezza tal-partimonju gastronomiku Ewropew;

50. jikkunsidra li jkun utli li, fil-livell tal-Unjoni Ewropea, isir ċensiment tal-prodotti kollha li jiffurmaw l-arti kulinarja tradizzjonali Ewropea. Dan il-proċess ikun jippermetti li tinħoloq bażi għal għarfien aktar ’il quddiem tal-ispeċjalitajiet tradizzjonali ggarantiti. Dan ikun koerenti mal-inizjattiva li għamlet l-Unesco fil-livell internazzjonali u tippermetti li ċerti proċessi simili li jsiru f’diversi Stati Membri jiġu ġġeneralizzati;

H. L-esklużjoni tal-organiżmi ġenetikament modifikati fil-prodotti ta’ kwalità

51. jirrakkomanda, b’koerenza mal-opinjonijiet preċedenti, l-esklużjoni tal-OĠM fl-ispeċifikazzjonijiet għas-simboli uffiċjali ta’ kwalità. Din l-esklużjoni tista’ tiġi implimentata b’mod progressiv mill-Istati Membri, fuq perjodu raġonevoli ta’ mhux aktar minn ħames snin, biex il-produtturi jkunu jistgħu jieħdu l-miżuri tekniċi meħtieġa. Dan il-perjodu jista’ jintuża biex jitwaqqfu sistemi ta’ provvista alternattivi li jippermettu s-sostituzzjoni tal-użu tal-OĠM fil-materji primi, l-aktar f’dak li jirrigwarda l-għalf tal-annimali;

52. fil-fatt iqis li huwa fundamentali li b’mod espliċitu jiġi pprojbit l-użu tal-organiżmi ġenetikament modifikati fil-fażijiet kollha tal-produzzjoni ta’ prodotti bis-simbolu uffiċjali ta’ kwalità. Din il-projbizzjoni tkun tippermetti l-garanzija tas-sostenibbiltà tal-metodi ta’ produzzjoni tradizzjonali u tal-karatteristiċi distinti fl-iskemi tal-kwalità;

53. barra minn hekk jikkunsidra li l-projbizzjoni tal-OĠM fl-ispeċifikazzjonijiet hija kundizzjoni li ma tistax tiġi evitata fuq perjodu qasir, biex tiġi ppreservata t-trasparenza u l-kredibbiltà tal-iskemi tal-kwalità f’għajnejn il-konsumaturi;

54. jenfasizza li l-modifikazzjoni tal-ispeċifikazzjonijiet tas-simboli uffiċjali ta’ kwalità qed issir dejjem aktar urġenti minħabba fl-iżvilupp ta’ inizjattivi privati, li mhumiex prodotti ta’ kwalità li jiggarantixxu prodotti “bla OĠM”;

55. bl-istess mod jenfasizza li l-iżvilupp ta’ suq li jiggarantixxi n-nuqqas ta’ OĠM għall-prodotti b’simbolu uffiċjali ta’ kwalità joffri opportunità għall-produtturi peress li t-talba tal-konsumaturi Ewropej hija qawwija ħafna f’dan il-qasam;

56. jikkunsidra li l-prodotti b’simboli uffiċjali ta’ kwalità, li ma fihomx OĠM, bl-istess mod li l-prodotti li joħorġu mill-agrikoltura bijoloġika, jistgħu jkunu apprezzati ferm mill-konsumaturi. Dan l-apprezzament jassigura fil-fatt is-sostenibbiltà ta’ ħruġ aħjar li b’hekk jikkumpensa l-ispejjeż ogħla li jkun jista’ jkollhom il-produtturi fi żmien qasir;

57. jenfasizza li l-esklużjoni tal-OĠM mill-prodotti b’simboli uffiċjali ta’ kwalità trid tiġi akkumpanjata minn strateġija offensiva fil-qasam tal-produzzjoni u l-provvista ta’ proteini veġetali mhux ġenetikament modifikati fil-livell tal-Unjoni Ewropea. Din l-istrateġija ma tistax tinfired minn żvilupp koerenti fl-Ewropa ta’ uċuħ li mhumiex ġenetikament modifikati. F’dan ir-rigward hija toffri opportunità importanti għall-iżvilupp ta’ uċuħ tal-proteini fl-Ewropa, li l-vantaġġi agronomiċi u ekoloġiċi tagħhom huwa rikonoxxut b’mod mifrux. Din il-politika ta’ żvilupp ta’ uċuħ tal-proteini mhux ġenetikament modifikati għandha tiġi żviluppata fil-qafas tal-PAK bl-adozzjoni ta’ għajnuniet agroambjentali speċifiċi;

58. għalhekk jirrakkomanda li jitwettaq studju dwar l-iżvilupp tal-prodotti mhux ġenetikament modifikati li fihom ħafna proteini (piżelli, favetta) li jidher li huma l-aħjar sorsi (9) għall-produzzjoni ta’ proteini mhux ġenetikament modifikati;

59. jemmen li l-ispejjeż addizzjonali minħabba l-esklużjoni tal-prodotti ġenetikament modifikati mill-ispeċifikazzjonijiet tal-prodotti kollha li jinkludu sinjali uffiċjali tal-kwalità jistgħu jitnaqqsu billi tiġi introdotta gradwalment sistema fuq ħames snin, li dawn l-ispejjeż addizzjonali għall-konsumaturi jkunu minimi jekk jinfirxu mal-katina kollha tal-provvista – xi ċenteżmi tal-euro għal kull kilo (10) – u li fl-aħħar nett, il-vantaġġi ambjentali ta’ prodotti mhux ġenetikament modifikati u b’ħafna proteini jpattu fil-perjodu medju u fit-tul għal dawn l-ispejjeż addizzjonali kollha (11);

60. jenfasizza l-ħtieġa tat-tikkettar għall-prodotti ta’ kwalità li jkunu ġejjin minn materja prima (laħam, bajd, ħalib, eċċ.) magħmula mill-ipproċessar tal-għalf għall-annimali mill-OĠM, biex tiġi evitata forma ta’ kompetizzjoni inġusta bejn prodotti tal-UE li ma fihomx OĠM u dawk li ġejjin mis-swieq internazzjonali li fihom.

I. Kontroll tal-produzzjoni

61. jikkunsidra li r-regolazzjoni u l-kontroll tal-offerta tal-prodotti agrikoli ta’ kwalità huma sfida kbira għall-politika agrikola (12) u li, anke jekk ma jidħlux fil-mod kif jaħdem is-suq standardizzat, l-iskemi tal-kwalità mhumiex inqas esposti għall-kapriċċi tas-swieq;

62. jikkunsidra li l-iżvilupp u ż-żamma tal-iskemi tal-kwalità ma jistgħux jinfirdu minn politika miftehma tal-kontroll tal-offerta. Iż-żjieda fil-produttività u/jew fil-kwantità tal-prodotti f’territorju ħafna drabi mhumiex kompatibbli mar-rispett tal-ambjent u ż-żamma tal-kwalità u tal-karatteristiċi tal-prodott;

63. bl-istess mod iqis li mingħajr il-kontroll tal-produzzjoni, l-iżvilupp bla rażan tal-kwantitajiet mibjugħa f’xi każi jista’ jwassal għal tnaqqis kbir fil-prezzijiet imħallsa lill-produtturi, u b’hekk itellfu l-interess ta’ dawn il-produzzjonijiet għall-produtturi kkonċernati. Barra minn hekk, f’żoni bi żvantaġġi naturali, il-produtturi ma jistgħux ipattu għat-tnaqqis fil-prezzijiet tal-prodotti ta’ kwalità billi jżidu l-volum tal-produzzjoni: jekk ma jkunux jistgħu jadattaw, jogħsfru;

64. konsegwentement, jemmen li s-sistemi ta’ kwalità fis-settur agrikolu għandhom imorru lil hinn mill-prinċipju tal-kompetizzjoni bbażata biss fuq il-prezzijiet u li l-sopravivenza fit-tul ta’ sistema ta’ kwalità ma tistax tkun ibbażata fuq żieda fil-volum iżda, għall-kuntrarju, għandha tkun ibbażata fuq il-kwalità inerenti tal-prodott, li tiġġustifika l-prezz ogħla li l-konsumaturi jkunu lesti li jħallsu;

65. għaldaqstant, b’koerenza mal-opinjonijiet adottati preċedenti, jitlob li jiġu implimentati strumenti ta’ kontroll tal-produzzjoni għas-setturi ta’ kwalità divrenzjata u jistieden lill-Kummissjoni Ewropea li tipproponi l-istrumenti speċifiċi tal-ġestjoni ta’ dawn is-swieq.

J. Titjib fil-komunikazzjoni u akkumpanjament tal-iżvilupp tal-iskemi tal- kwalità.

66. jikkunsidra li l-konsumaturi huma parteċipanti fir-rilokazzjoni u s-sostenn tal-produzzjoni agrikola, peress li huma stess jiffinanzjawhom;

67. jikkunsidra li biex il-konsumaturi jkunu jistgħu jipparteċipaw attivament fil-vantaġġi li jġibu tal-iskemi tal-kwalità, huwa essenzjali li tissaħħaħ il-komunikazzjoni dwar il-kundizzjonijiet tal-produzzjoni. Hemm bżonn li jingħataw l-għodod meħtieġa lill-konsumaturi biex jagħrfu l-4 simboli uffiċjali Ewropej u jagħmlu differenza bejnhom u l-marki tad-ditti privati assoċjati ma’ ismijiet ġeografiċi;

68. huwa tal-fehma li hemm lok biex l-operaturi jitħeġġu jużaw is-simboli grafiċi stabbiliti mill-Kunsill jew il-Kummissjoni għat-tikkettar tal-prodotti agrikoli ta’ kwalità u li hemm bżonn li l-konsumaturi jiġu informati aħjar dwar it-tifsira u l-importanza ta’ dawn l-indikaturi;

69. jitlob li jiġu implimentati għodod adatti fi ħdan il-PAK tal-ġejjieni, biex isaħħu, jippromovu u jakkumpanjaw l-iżvilupp tal-iskemi tal-kwalità;

70. barra minn hekk jappella għall-adozzjoni ta’ miżuri, fil-qafas tat-tieni pilastru tal-PAK, biex il-miżuri attwali fil-FAEŻR dwar l-appoġġ u l-promozzjoni tal-iskemi tal-kwalità jittejbu jew jiġu sostitwiti permezz ta’: a. kunsiderazzjoni aħjar tal-limitazzjonijiet tal-produtturi fil-prodotti ta’ kwalità, b. għajnuniet aktar sħaħ għar-raggrupamenti ta’ produtturi fil-fażijiet marbutin maċ-ċertifikazzjoni, il-kontroll u l-promozzjoni jew l-istudji preliminarji c. il-possibbiltà li jiġi ffinanzjat il-ħarsien temporanju tad-DPO u l-IĠP d. il-possibbiltà li jiġu ffinanzjati l-azzjonijiet kollettivi ta’ diversi DPO u IĠP u li jiġu użati l-kofinanzjamenti nazzjonali u reġjonali.

K. Is-semplifikazzjoni u t-titjib tal-implimentazzjoni tal-politika ta’ kwalità

71. jfakkar li l-azzjoni tal-UE fil-qasam tal-kwalità tal-prodotti agrikoli hija indispensabbli biex jiġi assigurat il-ħarsien effettiv ta’ dawn il-prodotti u biex tiġi ggarantita informazzjoni affidabbli lill-konsumaturi;

72. jilqa’ b’sodisfazzjoni l-proposti tal-Kummissjoni Ewropea mmirati li jimmodernizzaw ir-regoli u jnaqqsu l-piżijiet amministrattivi għall-produtturi, l-aktar fir-rigward tar-reġistrazzjoni tal-prodotti;

73. jilqa’ b’sodisfazzjoni wkoll ir-rikonoxximent tar-rwol u tar-responsabbiltajiet tal-gruppi ta’ produtturi fil-ġestjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi;

74. japprova l-proposta tal-Kummissjoni mmirata li tissemplifika u tiffoka aħjar l-iskemi applikabbli għall-ispeċjalitajiet tradizzjonali ggarantiti.

Brussell, it-12 ta’ Mejju 2011. Il-President tal-Kumitat tar-Reġjuni Mercedes BRESSO

(1) “Mountain Areas in Europe” Studju magħmul minn NORDRegio għall-Kummissjoni Ewropea (DG REGIO, 2004).

(2) “Peak performance: New insights into Mountain Farming in the European Union”, Dokument ta’ ħidma tal-personali tal-Kummissjoni, Diċembru 2009.

(3) Europe’s ecological Backbone: recognising the true value of our mountains, Settembru 2010, EEA nru. 6/2010.

(4) Peak performance: New insights into Mountain Farming in the European Union, Dokument ta’ ħidma tal-persunal, Diċ 2009: il-produttività tal-irziezet f’żoni żvantaġġati muntanjużi hija inqas minn 28 %meta mqabbla ma’ żoni żvantaġġati mhux muntanjużi u 40 % meta mqabbla ma’ żoni mhux żvantaġġati.

(5) La composante milieu physique dans l'effet terroir pour la production fromagère: quelques réflexions à partir du cas des fromages des Alpes du Nord, Jean-Marcel Dorioz, Philippe Fleury,Jean-Baptiste Coulon, Bruno Martin. Courrier de l'environnement de l’INRA nru 40, Ġunju 2000 http://www.inra.fr/dpenv/pdf/DoriozD27.pdf

(6) Prodotti tal-ikel tal-muntanji fl-Ewropa: riżultati, konklużjonijiet u implimentazzjonijiet konkreti ta’ proġett, Nov 2004, p.7 u 17.

(7) Marka ġdida tal-ħalib tal-muntanji li għadha kemm ġiet stabbilita għandha tippermetti l-użu ta’ 3 sa 4 miljun litru ta’ ħalib tal-konsum, jiġifieri terz tal-produzzjoni tal-massif central: http://www.leprogres.fr/fr/region/la-haute-loire/haute-loire/article/3939334,183/Une-marque-Montagne-pour-le-lait-du-Massif-central.html. L-eżempji tal-Iżvizzera juru li l-valur miżjud jista’ jilħaq 30 % meta mqabbel mal-ħalib għall-konsum ġeneriku (Revue Montagna, Lulju 2010). Il-ħalib tal-muntanji jirrappreżenta 11,5 % tal-ħalib prodott fl-Ewropa u razzett tal-ħalib minn kull 5 jew 6. L-ispejjeż tal-produzzjoni huma għola bi 12 % meta mqabbla mal-pjanura u l-ħlas tal-ħaddiema huwa inferjuri EUR 10 000/UXA (unità ta’ xogħol agrikolu). L-għajnuna tikkompensa dawn l-iżvantaġġi biss b’34 Le lait de montagne européen: un symbole menacé, Institut de l’élevage-CNIEL, Mejju 2009, p.7.

(8) Abbozz ta’ opinjoni ta’ Prospettiva tal-Kumitat tar-Reġjuni dwar Is-sistemi tal-ikel lokali adottata waqt is-sessjoni plenarja tas-27 ta’ Jannar 2011. Relatur: is-Sinjura Dwarshuis-van de Beek (Membru tal-Kunsill Eżekuttiv għall-Provinċja tal-Olanda t’Isfel, NL/ALDE).

(9) Bħalissa, il-produzzjoni ta’ dawn iż-żewġ prodotti hija żgurata minn Franza (il-piżelli) u r-Renju Unit (il-favetta).

(10) Milanesi J: Quel avenir pour les filières animales “sans OGM” en France? Illustration par le poulet Label Rouge. (“Il-ġejjieni tal-politiki dwar il-trobbija tal-annimali mhux ġenetikament modifikati fi Franza. L-eżempju tat-tiġieġ tat-tikketta l-ħamra (Label Rouge)”) It-tielet ġurnata ta’ riċerka fil-qasam tax-xjenza soċjali. INRA SFER CIRAD, 9, 10 u 11 ta’ Diċembru 2009 – Montpellier, Franza. http://www.sfer.asso.fr/content/download/2981/27271/version/1/file/B3+-+Milanesi.pdf

(11) La relance des légumineuses dans le cadre d’un plan protéines: quels bénéfices environnementaux? (“L-emerġenza mill-ġdid tal-legumi bħala parti minn pjan ta’ proteini: liema huma l-benefiċċji ambjentali?”) il-Kummissjoni Ġenerali Franċiża dwar l-iżvilupp sostenibbli, Franza, 2009. http://www.developpement-durable.gouv.fr/IMG/pdf/E_D15.pdf

(12) Giraud-Héraud Eric, Soler Louis-Georges. Quelle légitimité à des mécanismes de régulation de l'offre dans les appellations d'origine protégée? In: Économie rurale. (Il-leġittimità għall-mekkaniżmi tar-regolazzjoni tal-provvista fit-tikketti tal-oriġini protetta) No 277-278, 2003. pp. 123-134. http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ecoru_0013-0559_2003_num_277_1_5441