Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew dwar l-istrateġija tematika dwar it-tniġġis ta' l-arja (2006/2060(INI))



Official Journal 306 E , 15/12/2006 P. 0176 - 0182



P6_TC1-COD(2005)0221 Pożizzjoni tal-parlament ewropeW adottata fl-ewwel qari fis- 26 ta' Settembru 2006 bil-ħsieb ta' ladozzjoni ta' Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-kompetenzi ewlenin għat-tagħlim matul il-ħajja IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA' L-UNJONI EWROPEA, Wara li kkunsidraw it-trattat li stabbilixxa l-Komunità Ewropea, b'mod partikolari l-Artikolu 149(4) u l- Artikolu 150(4) tiegħu, Wara li kkunsidraw il-proposta tal-Kummissjoni, Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew [1], Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni [2], Waqt li jaġixxu skond il-proċeduri stipulati fl-Artikolu 251 tat-Trattat [3], Billi: (1) Il-Kunsill Ewropew ta' Lisbona tat- 23 u l- 24 ta' Marzu 2000 ikkonkluda li qafas Ewropew għandu jiddefinixxi l-ħiliet bażiċi ġodda bħala miżura importanti fir-reazzjoni ta' l-Ewropa għall-globalizzazzjoni u ċ-ċaqliq lejn ekonomiji bbażati fuq it-tagħrif, u enfasizza li n-nies huma l-assi ewlenin ta' l- Ewropa. Minn dak iż-żmien, dawn il-konklużjonijiet ġew dikjarati mill-ġdid b'mod regolari, inkluż fil- Kunsilli Ewropej ta' Brusell ta' l- 20 u l- 21 ta' Marzu 2003 u tat- 22 u t- 23 ta' Marzu 2005, u fl- Istrateġija ta' Lisbona varata mill-ġdid li kienet approvata fl-2005. (2) Il-Kunsilli Ewropej ta' Stokkolma ( 23 u 24 ta' Marzu 2001) u ta' Barċellona ( 15 u 16 ta' Marzu 2002) approvaw uffiċjalment l-għanijiet futuri konkreti tas-sistemi ta' edukazzjoni u taħriġ Ewropej u programm ta' xogħol (il-programm ta' xogħol "Edukazzjoni u Taħriġ 2010") li għandu jwettaqhom sassena 2010. Dawn l-għanijiet jinkludu l-iżvilupp tal-ħiliet għal soċjetà ta' għarfien u għanijiet speċifiċi għall-promozzjoni tat-tagħlim tal-lingwi, l-iżvilupp ta' l-ispirtu ta' l-intraprenditorija u l-ħtieġa ġenerali ta' titjib fid-dimensjoni Ewropea fl-edukazzjoni. (3) Il-Komunikat tal-Kummissjoni dwar it-tagħlim matul il-ħajja u r-Riżoluzzjoni sussegwenti tal-Kunsill tas- 27 ta' Ġunju 2002 dwar it-tagħlim matul il-ħajja [4] identifikaw il-"ħiliet bażiċi ġodda" bħala prijorità, u enfasizzaw li t-tagħlim matul il-ħajja għandu jkopri minn qabel l-età ta' l-iskola sa wara lirtirar. (4) Fil-kuntest tat-titjib tar-rendiment tal-Komunità fl-impjiegi, il-Kunsilli Ewropej ta' Marzu 2003 u ta' Diċembru 2003 enfasizzaw il-ħtieġa li jiżviluppaw it-tagħlim matul il-ħajja b'enfazi partikolari fuq miżuri attivi u preventivi għan-nies qiegħda u persuni inattivi. Dan bena fuq ir-rapport tat-Taskforce dwar L-Impjiegi, li enfasizza l-ħtieġa li n-nies ikunu kapaċi jaddattaw għall-bidla, l-importanza li nnies ikunu integrati fis-suq tax-xogħol u r-rwol importanti tat-tagħlim matul il-ħajja. (5) Ir-rapport tal-Kunsill dwar ir-rwol aktar wiesgħa ta' l-edukazzjoni adottat f'Novembru 2004 enfasizza li l-edukazzjoni tikkontribwixxi sabiex tippreserva u ġġedded l-isfond kulturali komuni fis-soċjetà u sabiex wieħed jitgħallem valuri soċjali u ċiviċi essenzjali bħaċ-ċittadinanza, l-ugwaljanza, it-tolleranza u r-rispett, u hija ta' importanza partikolari fi żmien meta l-Istati Membri kollha għandhom lisfida tal-kwistjoni ta' kif jittrattaw id-diversità soċjali u kulturali li dejjem qed jiżdiedu. Barra minn hekk, li tippermetti lin-nies li jidħlu u jibqgħu fil-ħajja tax-xogħol hija parti importanti mir-rwol ta' ledukazzjoni fit-tisħiħ tal-koeżjoni soċjali. (6) Ħames livelli ta' referenza Ewropej (benchmarks) kienu adottati mill-Kunsill f'Mejju 2003, li juri impenn lejn titjib li jista' jitkejjel fir-rendiment medju ta' l-Ewropa. Il-livelli ta' referenza relatati malqari, it-tluq kmieni mill-iskola, it-tlestija ta' l-edukazzjoni sekondarja għolja u l-parteċipazzjoni ta' ladulti fit-tagħlim tul il-ħajja huma marbuta mill-qrib ma' l-iżvilupp tal-kompetenzi ewlenin. (7) Ir-Rapport adottat mill-Kummissjoni fl-2005 dwar il-progress lejn l-għanijiet ta' Lisbona fl-edukazzjoni u t-taħriġ indika li ma sar l-ebda progress fit-tnaqqis tal-persentaġġ ta' dawk li jkollhom livelli baxxi fil-qari u l-kitba fl-età ta' 15-il sena, jew biex tiżdied ir-rata ta' dawk li jlestu l-edukazzjoni sekondarja għolja. Seħħ xi progress fit-tnaqqis tat-tluq kmieni mill-iskola, iżda bir-rati attwali l-livelli ta' referenza Ewropej għall-2010 adottati fil-Kunsill ta' Mejju 2003 mhumiex sejrin jintlaħqu. Il-partiċipazzjoni ta' l-adulti fit-tagħlim mhuwiex qiegħed jikber biżżejjed sabiex jilħaq il-livell ta' referenza ta' l-2010 u t-tagħrif jindika li n-nies b'ħiliet ta' livell baxx huma anqas probabbli li jipparteċipaw f'aktar taħriġ. (8) Il-Qafas ta' Azzjonijiet għall-Iżvilupp Tul il-Ħajja tal-Kompetenzi u l-Kwalifikazzjonijiet, adottat millisħab soċjali Ewropej f'Marzu ta' l-2002, jenfasizza l-ħtieġa li n-negozju jadatta l-istrutturi tiegħu b'mod aktar mgħaġġel sabiex jibqa' kompetittiv. It-teamwork, it-tnaqqis ta' ġerarkiji, responsabbiltajiet devoluti u ħtieġa akbar għall-multi-tasking qegħdin iwasslu għat-tkabbir ta' l-organizzazzjonijiet tattagħlim. F'dan il-kuntest, l-abbiltà ta' l-organizzazzjonijiet li jidentifikaw il-kompetenzi, li jimmobilizzawhom u jirrikonoxxuwhom u li jinkoraġġixxu l-iżvilupp tagħhom għall-impjegati kollha jiffurmaw il-bażi għal strateġiji ġodda kompetittivi. (9) L-Istudju ta' Maastricht dwar l-Edukazzjoni u Taħriġ Vokazzjonali jindika differenza sinifikanti bejn illivell ta' edukazzjoni mitlub mill-impjiegi l-ġodda u l-livell ta' edukazzjoni milħuq mill-ħaddiema Ewropej. Aktar minn terz tal-ħaddiema Ewropej (80 miljun ruħ) għandhom livell ta' ħiliet baxx waqt li huwa stmat li, sas-sena 2010 kważi 50 % ta' l-impjiegi ġodda jkunu jitolbu kwalifiki ta' livell terzjarju, kważi 40 % jkunu jitolbu edukazzjoni sekondarja għolja u jkunu biss madwar 15% li jkun adattati għal dawk b'edukazzjoni bażika. (10) Ir-Rapport Konġunt tal-Kunsill/Kummissjoni dwar il-programm ta' xogħol "Edukazzjoni u t-Taħriġ 2010", adottat fl-2004, isaħħaħ il-ħtieġa li jkun żgurat li ċ-ċittadini kollha jkollhom il-kompetenzi li jeħtieġu bħala parti mill-istrateġija ta' l-Istati Membri għat-tagħlim matul il-ħajja. Sabiex jinkoraġġixxi u jiffaċilita r-riforma, ir-rapport jissuġġerixxi l-iżvilupp ta' referenzi u prinċipji Ewropej komuni u jagħti prijorità lill-Qafas ta' Kompetenzi Ewlenin. (11) Il-patt Ewropew għaż-Żgħażagħ anness mal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew ta' Brussell ( 22- 23 Marzu 2005) saħaq fuq il-bżonn li l-iżvilupp ta' sett komuni tal-ħiliet l-aktar importanti jiġi mħeġġeġ. (12) Il-ħtieġa li ż-żgħażagħ jingħataw il-kompetenzi ewlenin meħtieġa u li jkun hemm titjib fil-livelli ta' edukazzjoni milħuqa hija parti integrali mill-Linji Gwida Integrati għat-Tkabbir u l-Impjiegi 2005- 2008, approvati mill-Kunsill Ewropew ta' Ġunju 2005. B'mod partikolari, il-Linji Gwida dwar l-Impjiegi jsejħu għall-adattament tas-sistemi ta' edukazzjoni u taħriġ bħala reazzjoni għall-ħtiġiet dwar kompetenzi ġodda permezz ta' identifikazzjoni aħjar tal-ħtiġijiet vokazzjonali u l-kompetenzi ewlenin bħala parti mill-programmi ta' riforma ta' l-Istati Membri. Barra minn hekk, il-Linji gwida jitolbu li jkunu żgurati integrazzjoni bejn is-sessi u ugwaljanza bejn is-sessi fil-ħidmiet kollha u biex tintlaħaq rata medja ta' impjiegi għall-Unjoni Ewropea ta' 70% u ta' mill-inqas 60% għan-nisa. (13) Din ir-Rakkomandazzjoni għandha tikkontribwixxi għall-iżvilupp ta' edukazzjoni ta' kwalità orjentata għall-futur u mfassla għall-bżonnijiet tas-soċjetà Ewropea billi tappoġġa u tikkumplimernta lazzjonijiet ta' l-Istati Membri maħsuba sabiex jiżguraw li s-sistemi tagħhom għall-edukazzjoni u ttaħrig bikrija joffru liż-żgħażagħ kollha l-mezzi sabiex jiżviluppaw il-kompetenzi ewlenin sa livell li jħejjihom għal aktar taħriġ il-ħajja tax-xogħol u l-ħajja adulta b'mod ġenerali u li l-adulti jkunu jistgħu jiżviluppaw u jaġġornaw il-kompetenzi ewlenin tagħhom permezz ta' provvediment koerenti u komprensiv għat-tagħlim matul il-ħajja. Hija għandha wkoll tipprovdi qafas Ewropew ta' referenza komuni dwar il-kompetenzi ewlenin għal dawk li jifformulaw il-politika, dawk li jipprovdu l-edukazzjoni u t-taħriġ, is-sħab soċjali u dawk li jipprovdu l-impjieg u l-istudenti nnifishom, sabiex tiffaċilita r-riformi nazzjonali u l-bdil tat-tagħrif bejn l-Istati Membri u l-Kummissjoni fi ħdan il-programm ta' xogħol "Edukazzjoni u Taħriġ 2010" bl-għan li jintlaħqu l-livelli ta' referenza Ewropej kif miftiehma. Barra minn hekk, ir-Rakkomandazzjoni għandha tappoġġa politika oħra relatata bħal politika dwar limpjieg u soċjali u politika oħra li teffettwa ż-żgħażagħ. (14) Din ir-Rakkomandazzjoni hija konformi mal-prinċipju tas-sussidjarjetà msemmi fl-Artikolu 5 tat-Trattat safejn l-għan tagħha huwa li tappoġġa u tissupplimenta l-azzjonijiet ta' l-Istati Membri billi tistabbilixxi punt ta' referenza komuni li jinkoraġġixxi u jiffaċilita r-riformi nazzjonali u aktar kooperazzjoni ma' l-Istati Membri. Din ir-Rakkomandazzjoni hija konformi mal-prinċipju tal-proporzjonalità imsemmi f'dak l-Artikolu minħabba l-fatt li tħalli l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjoni f'idejn l- Istati Membri u ma tmurx lilhinn minn dak li hu meħtieġ sabiex jitwettaq l-għan mixtieq. B'DAN JIRRIKMANDAW LI L-ISTATI MEMBRI: Jiżviluppaw il-provediment ta' kompetenzi ewlenin għal kulħadd bħala parti mill-istrateġiji tagħhom għat-tagħlim matul il-ħajja, inklużi l-istrateġiji tagħhom biex jiksbu litteriżmu universali, u jużaw il- "Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim Matul il-Ħajja — Qafas Ewropew" fl-Anness għal dan id-dokument bħala għodda ta' referenza, bil-ħsieb li jkun żgurat li: 1. Li l-edukazzjoni u t-taħriġ bikrija joffru liż-żgħażagħ kollha l-mezzi sabiex jiżviluppaw il-kompetenzi ewlenin sa livell li jippreparahom għall-ħajja adulta u li jikkostitwixxu bażi għal aktar tagħlim u għall-ħajja tax-xogħol; 2. Jiżguraw li jkun hemm provvediment xieraq għal dawk iż-żgħażagħ li, minħabba żvantaġġi fl-edukazzjoni kkawżati minn ċirkostanzi personali, soċjali jew kulturali, ikunu jeħtieġu appoġġ partikolari sabiex iwettqu l-potenzjal edukattiv tagħhom; 3. L-adulti jkunu jistgħu jiżviluppaw u jaġġornaw il-kompetenzi ewlenin matul ħajjithom u li jkun hemm enfażi partikolari fuq gruppi ta' mira identifikati bħala prijorità fil-kuntesti nazzjonali, reġjonali u/jew lokali, bħal individwi li jkollhom bżonn jaġġornaw il-ħiliet tagħhom; 4. Infrastruttura xierqa għat-tkomplija ta' l-edukazzjoni ta' l-adulti, inklużi l-għalliema u t-trainers, proċeduri ta' validazzjoni u evalwazzjoni, miżuri bil-għan li jiżguraw l-aċċess kemm għal tagħlim matul ilħajja u kemm għas-suq tax-xogħol,u appoġġ għall-istudent li jagħraf il-ħtiġijiet u l-kompetenzi differenti ta' l-adulti; 5. Koerenza tal-provvediment ta' l-edukazzjoni u t-taħriġ għall-adulti għaċ-ċittadini individwali permezz ta' rbit mill-qrib mal-politika dwar l-impjieg u l-politika soċjali, il-politika kulturali, il-politika dwar l-innovazzjoni u politiki oħra li teffettwa ż-żgħażagħ u b'kollaborazzjoni ma' l-isħab soċjali u partijiet interessati oħra; JAGĦTU KONT TA' L-INTENZJONI TAL-KUMMISSJONI SABIEX: 1. Tikkontribwixxi għall-isforzi ta' l-Istati Membri sabiex jiżviluppaw is-sistemi ta' edukazzjoni u taħriġ tagħhom u sabiex jimplimentaw u jxerrdu din ir-Rakkomandazzjoni, inkluż l-użu tal-"Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim Matul il-Ħajja — Qafas Ewropew" bħala referenza sabiex tiffaċilita t-tagħlim mill-pari u mittpartit ta' prattika tajba u sabiex ikunu segwiti l-iżviluppi u jkun hemm rappurtaġġ dwar il-progress permezz tar-rapporti ta' progress ta' kull sentejn tal-programm ta' xogħol "Edukazzjoni u Taħriġ 2010". 2. Tuża l-"Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim Matul il-Ħajja — Qafas Ewropew" bħala referenza fl-implimentazzjoni tal-programmi ta' Edukazzjoni u Taħriġ tal-Komunità u tiżgura li jippromwovu l-akkwist talkompetenzi ewlenin; 3. Tippromwovi l-użu aktar wiesgħa tal-"Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim Matul il-Ħajja — Qafas Ewropew" fil-politika relatata tal-Komunità u, b'mod partikolari, fl-implimentazzjoni tal-politika dwar l-impjieg, iż-żgħażagħ u l-politika kulturali u soċjali u tiżviluppa aktar irbit mas-sħab soċjali u organizzazzjonijiet oħrajn li jaħdmu f'dan il-qasam; 4. Tirrevedi l-impatt tal-Qafas ta' Referenza fil-kuntest tal-programm ta' xogħol Edukazzjoni u Taħriġ 2010 u tirraporta, sa ... [*****], lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, dwar l-esperjenza miksuba u l-implikazzjonijiet għall-ġejjieni. Magħmul, Għall-Parlament Ewropew Il-President Għall-Kunsill Il-President [1] ĠU C 195, 18.8.2006, p. 109. [2] ĠU C 229, 22.9.2006, p. 21. [3] Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tas- 26 ta' Settembru 2006. [4] ĠU C 163, 9.7.2002, p.1. [*****] ĠU: erba' snin wara l-adozzjoni ta' din ir-Rakkomandazjoni. -------------------------------------------------- ANNESS KOMPETENZI EWLENIN GĦAT-TAGĦLIM MATUL IL-ĦAJJA — QAFAS EWROPEW TA' REFERENZA Introduzzjoni Peress li l-globalizzazzjoni qed tkompli toffri sfidi ġodda lill-Unjoni Ewropea, kull ċittadin se jkollu bżonn firxa wiesgħa ta' kompetenzi ewlenin biex jadatta b'mod flessibbli għal dinja li qed tinbidel malajr u interkonnessa ħafna. L-edukazzjoni fl-irwol doppju tagħha — kemm soċjali u kemm ekonomiku — għandha rwol ewlieni x'taqdi biex tassigura li ċ-ċittadini Ewropej jakkwistaw il-kompetenzi ewlenin meħtieġa biex ikunu jistgħu jadattaw b'mod flessibbli għal tali bidliet. B'mod partikolari, fuq il-bażi ta' kompetenzi individwali diversi, il-ħtiġijiet differenti ta' min qed jitgħallem għandhom jintlaħqu billi jiġu assigurati l-ekwità u l-aċċess għal dawk il-gruppi li, minħabba żvantaġġi edukattivi kkawżati minn ċirkustanzi personali, soċjali, kulturali jew ekonomiċi, għandhom bżonn appoġġ partikolari biex jilħqu l-potenzjal edukattiv tagħhom, bħal persuni b'ħiliet bażiċi baxxi, partikolarment litteriżmu baxx, dawk li ħallew l-iskola kmieni, dawk li ilhom qiegħda u dawk li jkunu deħlin lura għax-xogħol wara perjodu ta' liv fit-tul, persuni ikbar fl-età, migranti, u persuni b'diżabilitajiet. F'dan il-kuntest, l-għanijiet prinċipali ta' dan il-Qafas ta' Referenza propost huma li: 1) ikunu identifikati u definiti l-kompetenzi ewlenin neċessarji għal twettiq personali, ċittadinanza attiva, koeżjoni soċjali u possibilità ta'impjieg f'soċjetà ta' l-għerf; 2) ikun appoġġjat ix-xogħol ta' l-Istati Membri biex ikun żgurat li sat-tmiem ta' l-edukazzjoni u ttaħriġ inizjali, iż-żgħażagħ ikunu żviluppaw il-kompetenzi ewlenin sa livell li jkunu preparati għall-ħajja adulta, u li l-adulti jkunu jistgħu jiżviluppawhom u jaġġornawhom matul ħajjithom; 3) tkun ipprovduta għodda ta' referenza fil-livell Ewropew — il-Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim matul il-Ħajja — Qafas ta' Referenza Ewropew għal dawk li jfasslu l-politika, dawk li jipprovdu ledukazzjoni, dawk li jħaddmu, u dawk stess li qed jitgħallmu biex ikun iffaċilitat l-isforz fil-livell nazzjonali u Ewropew biex jintlaħqu objettivi miftiehma b'mod komuni; 4) ikun ipprovdut qafas għal iktar azzjoni fil-livell tal-Komunità kemm fil-programm ta' ħidma Edukazzjoni u Taħriġ 2010 u kemm fil-Programmi ta' Edukazzjoni u Taħriġ tal-Komunità. Kompetenzi Ewlenin Il-kompetenzi huma definiti f'dan il-każ bħala ġabra ta' għarfien, ta' xejriet u ta' attitudnijiet xierqa għallkuntest. Il-kompetenzi ewlenin huma dawk li kull individwu għandu bżonn għat-twettiq u l-iżvilupp personali, għaċ-ċittadinanza attiva, l-integrazzjoni soċjali u l-impjieg. Dan il-Qafas jiddefinixxi tmien kompetenzi ewlenin: 1. Komunikazzjoni f'ilsien l-art tat-twelid; 2. Komunikazzjoni f'ilsna barranin; 3. Kompetenza fil-matematika u kompetenzi bażiċi fix-xjenza u t-teknoloġija; 4. Kompetenza "diġitali"; 5. Kapaċità għat-tagħlim; 6. Kompetenza interpersonali u ċiviċi: 7. Sens ta' inizjattiva u Intraprenditorija; u 8. Għarfien u espressjoni kulturali. Kompetenzi huma mfissra hawn bħala kombinament ta' għarfien, ħiliet u attitudni xierqa fil-kuntest. Ilkompetenzi Ewlenin huma dawk li kull individwu jeħtieġ għat-twettiq u l-iżvilupp personali, iċ-ċittadinanza attiva, l-inklużjoni soċjali, u l-impjieg. Huma kkunsidrati bħala importanti indaqs, għax kull wieħed minnhom jista' jikkontribwixxi għal ħajja ta' suċċess f'soċjetà ta' l-għerf. Ħafna mill-kompetenzi jikkoinċidu u jorbtu ma' xulxin: aspetti essenzjali f'qasam wieħed ikunu ta' appoġġ għall-kompetenzi f'qasam ieħor. Il-Kompetenza fil-ħiliet bażiċi tal-lingwa, qari u kitba, matematika u ICT hija pedament essenzjali għat-tagħlim, u t-tagħlim dwar kif titgħallem jappoġġa l-attivitajiet ta' tagħlim kollha. Hemm numru ta' temi li huma applikati fil-Qafas kollu kemm hu: il-ħsieb kritiku, il-kreattività, it-twettiq ta' l-inizjattiva, is-soluzzjoni talproblemi, il-valutazzjoni tar-riskji, it-teħid tad-deċiżjonijiet u l-immaniġġar tas-sentimenti b'mod kostruttiv għandhom rwol fit-tmien kompetenzi ewlenin kollha. 1. Komunikazzjoni f'ilsien l-art tat-twelid [1] Definizzjoni: Il-komunikazzjoni f'ilsien l-art tat-twelid hija l-abbiltà li persuna tkun tista' tesprimi u tinterpreta kunċetti,ħsibijiet, sentimenti u fatti u opinjonijiet f'forma kemm orali kif ukoll bil-kitba (smigħ, taħdit, qari u kitba), u li tirrelata lingwistikament b'mod xieraq u kreattiv f'firxa sħiħa ta' kuntesti soċjali u kulturali, edukazzjoni u taħriġ, id-dar u waqt il-ħin liberu. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati ma' din il-kompetenza: Il-kompetenza komunikattiva tiġi mill-akkwist ta' l-ilsien nattiv, li hija intrinsikament marbuta ma' liżvilupp ta l-ħila konjittiva ta' l-individwu li jinterpreta d-dinja u jirrelata ma' l-oħrajn. Il-komunikazzjoni f'ilsien l-art tat-twelid titlob li persuna jkollha l-għarfien ta' vokabularju, grammatika funzjonali u lfunzjonijiet ta' l-ilsien. Tinkludi għarfien tat-tipi ewlenin ta' l-interazzjoni verbali, firxa ta' testijiet letterarji u mhux-letterarji, il-karatteristiċi ewlenin ta' l-istili u r-reġistri differenti ta' l-ilsien u l-varjabbiltà tal-lingwa u lkomunikazzjoni f'kuntesti differenti. L-individwi għandu jkollhom il-ħiliet sabiex jikkomunikaw b'mod orali u bil-miktub f'varjetà ta' sitwazzjonijiet li jitolbu l-komunikazzjoni u li jimmonitorjaw u jadattaw il-komunikazzjonijiet tagħhom skond kif titlob is-sitwazzjoni. Din il-kompetenza tinkludi wkoll il-ħiliet li jsir distinzjoni bejn u użu minn testijiet differenti, it-tfittix, il-ġabra u l-ipproċessar tat-tagħrif, l-użu ta' l-għodod, il-formulazzjoni u l-espressjoni ta' largumenti orali u miktubin b'mod konvinċenti u xieraq skond il-kuntest. Attitudni pożittiva lejn il-komunikazzjoni f'ilsien l-art tat-twelid tinvolvi diżpożizzjoni lejn djalogu kritiku u kostruttiv, apprezzament tal-kwalitajiet estetiċi u rieda li jsir sforz sabiex dawn jinkisbu, u interess fl-interazzjoni ma' oħrajn. Dan jimplika għarfien ta' l-impatt tal-lingwa fuq l-oħrajn u l-bżonn li wieħed jifhem u juża l-lingwa b'mod pożittiv u soċjalment responsabbli. 2. Komunikazzjoni f'ilsna barranin [2] Definizzjoni: Il-komunikazzjoni f'ilsna barranin ġeneralment taqsam il-karatteristiċi ta' ħiliet ewlenin mal-komunikazzjoni f'ilsien l-art tat-twelid: hija bbażata fuq l-abbiltà li persuna tkun tista' tesprimi u tinterpreta l-ħsibijiet, sentimenti u fatti u l-opinjonijiet f'forma kemm orali kif ukoll bil-kitba (smigħ, taħdit, qari u kitba), u f'firxa xierqa ta' kuntesti soċjali u kulturali — edukazzjoni u taħriġ, xogħol, dar u ħin liberu — skond ix-xewqat u l-ħtiġiet individwali ... Il-komunikazzjoni f'ilsna barranin titlob ukoll għal ħiliet bħal medjazzjoni u għarfien interkulturali. Il-livell ta' kapaċità ta' l-individwi jista' jvarja bejn l-erba' dimensjonijiet, (is-smigħ, ittaħdit, il-qari u l-kitba) u bejn l-ilsna differenti u skond l-isfond, l-ambjent u l-ħtiġijiet/interessisoċjali u kulturali ta' dak l-individwu. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati ma' din il-kompetenza Il-kompetenza f'ilsna barranin teħtieġ għarfien ta' vokabularju u grammatika funzjonali u konoxxenza tattipi ewlenin ta' l-interazzjoni verbali u r-reġistri ta' l-ilsien. Għarfien tal-konvenzjonijiet soċjali, u l-aspetti kulturali u l-varjabbiltà ta' l-ilsna huwa importanti. Il-ħiliet essenzjali jikkonsistu fl-abbiltà li persuna tifhem messaġġi orali, li tibda, tmantni u tikkonkludi konverżazzjoni u li taqra u tifhem u tipproduċi testijiet adattati għall-ħtiġijiet ta' l-individwu. L-individwi għandhom ikunu wkoll kapaċi li jużaw l-għodda adattati, u li jitgħallmu l-ilsna b'mod informali wkoll bħala parti mit-tagħlim matul il-ħajja. Attitudni pożittiva tinvolvi l-apprezzament tad-diversità kulturali, u interess u kurżità dwar l-ilsna u lkomunikazzjoni interkulturali. 3. Kompetenza fil-matematika u kompetenzi bażiċi fix-xjenza u t-teknoloġija Definizzjoni: A. Il-kompetenza matematika hija l-abbiltà li persuna tiżviluppa u tapplika ħsieb matematiku sabiex issolvi firxa ta' problemi f'sitwazzjonijiet ta' kuljum. Filwaqt li tinbena fuq padrunanza soda tal-matematika, l-enfażi huwa fuq il-proċess u l-attività, kif ukoll fuq l-għarfien. Il-kompetenza matematika tinvolvi — fi gradi differenti — l-abbiltà u r-rieda li persuna tuża metodi ta' ħsieb (ħsieb loġiku u spazjali) u preżentazzjoni (formoli, mudelli, constructs, graffs/ċarts) matematiċi. B. Il-kompetenza xjentifika tirreferi għall-abbiltà u r-rieda li persuna tuża l-korp ta' għarfien u l-metodoloġija użati biex tispjega d-dinja naturali, sabiex tidentifika l-mistoqsijiet u tasal għal konklużjonijiet ibbażati fuq ix-xhieda. Il-kompetenza fit-teknoloġija hija meqjusa bħala l-applikazzjoni ta' l-għarfien u lmetodoloġija bħala reazzjoni għal dawk li jidhru bħala xewqat jew ħtiġijiet tal-bniedem. Iż-żewġ oqsma ta' din il-kompetenza jinvolvu l-għarfien tal-bidliet ikkawżati mill-attività umana u r-responsabbiltajiet bħala ċittadin individwali. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati mal-kompetenza A. Għarfien neċessarju fil-matematika jinkludi għarfien sod tan-numri, kejl u strutturi, operazzjonijiet bażiċi u preżentazzjonijiet matematiċi bażiċi, għarfien tat-termini u kunċetti matematiċi, u tal-mistoqsijiet fejn il-matematika tista' tipprovdi risposta. Kull individwu għandu jkollu l-ħiliet sabiex japplika l-prinċipji u proċessi matematiċi bażiċi f'kuntesti ta' kuljum fuq ix-xogħol u d-dar, u sabiex isegwi u jivvaluta argument. Għandhom ikunu kapaċi li jirraġunaw b'mod matematiku, jifhmu prova matematika u jikkomunikaw bil-lingwa tal-matematika, u jużaw l-għodda adattati. Attitudni pożittiva fil-matematika hija bbażata fuq ir-rispett lejn il-verità u r-rieda li persuna tfittex irraġunijiet u tistma l-validità tagħhom. B. Fix-xjenza u t-teknoloġija l-għarfien essenzjali jinkludi l-prinċipji bażiċi tad-dinja naturali, kunċetti xjentifiċi, prinċipji u metodi fundamentali, teknoloġija u prodotti u proċessi teknoloġiċi kif ukoll għarfien ta' l-impatt tax-xjenza u tat-teknoloġija fuq id-dinja naturali. Sussegwentament, dawn il-kompetenzi għandhom jgħinu lill-individwi biex jifhmu aħjar l-avvanzi, l-limitazzjonijiet u r-riskji tat-teoriji xjentifiċi, l-applikazjonijiet u t-teknoloġija fis-soċjetà in ġenerali (b'relazzjoni mat-teħid tad-deċiżjonijiet, valuri, kwistjonijiet morali, kultura, eċċ), kemm f'oqsma speċifiċi tax-xjenza bħal mediċina, u wkoll għarfien ta' l-impatt tax-xjenza u t-teknoloġija fuq id-dinja naturali. Il-ħiliet jinkludu l-abbiltà li persuna tuża u timmanipula għodod u magni teknoloġiċi kif ukoll tagħrif xjentifiku sabiex tilħaq għan jew tasal għal deċiżjoni jew konklużjoni bbażata fuq ix-xhieda. L-individwi għandhom ikunu kapaċi wkoll li jagħrfu l-karatteristiċi essenzjali ta' inkjesta xjentifika u jkollhom labbiltà li jikkomunikaw il-konklużjonijiet u r-raġunar li jkun wassal għalihom. Il-kompetenzi jinkludu attitudni ta' apprezzament kritiku u kurżità, interess fi kwistjonijiet ta' etika u rispett kemm għas-sigurezza kif ukoll is-sostenibbiltà — b'mod partikolari fir-rigward tal-progress xjentifiku u teknoloġiku fir-rigward ta' l-individwu stess, il-familja, is-soċjetà u kwistjonijiet globali. 4. Kompetenza "diġitali" Definizzjoni: Il-kompetenza diġitali tinvolvi l-użu kritiku u b'fiduċja tat-Teknoloġija tas-Soċjetà tat-Tagħrif (IST) għaxxogħol, il-ħin ħieles u l-komunikazzjoni. Hija sostnuta mill-ħiliet bażiċi fl-ICT: l-użu tal-kompjuters sabiex il-persuna ssib, tivvaluta, taħżen, tippreżenta u tpartat it-tagħrif, u tikkomunika u tipparteċipa f'netwerks kollaborattivi permezz ta' l-internet. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati mal-kompetenza Il-kompetenza diġitali teħtieġ konoxxenza u għarfien sodi tan-natura, ir-rwol u l-opportunitajiet tal-IST filħajja ta' kuljum: fil-ħajja personali u soċjali kif ukoll fuq ix-xogħol. Dan jinkludi l-applikazzjonijiet ewlenin tal-komputer bħal word-processing, spreadsheets, bażijiet tat-tagħrif, ħażna u maniġġar tat-tagħrif, u konoxxenza ta' l-opportunitajiet u riskji potenzjali li joffru l-Internet u l-komunikazzjoni permezz tal-medja elettronika (posta elettronika, għodod tan-netwerks) għax-xogħol, għal-ħin ħieles, tpartit tat-tagħrif u kollaborazzjoni fin-netwerking, tagħlim u riċerka. L-individwi għandhom jifhmu wkoll kif l-IST jista' jappoġġa lkreattività u l-innovazzjoni, u jkunu konxji tal-kwistjonijiet relatati mal-validità u l-affidabbiltà tat-tagħrif disponibbli u tal-prinċipji legali u etiċi involuti fl-użu interattiv ta' l-IST. Il-ħiliet meħtieġa jinkludu: il-kapaċità li persuna tfittex, tiġbor u tipproċessa t-tagħrif u tagħmel użu minnu b'mod kritiku u sistematiku, tivvaluta r-rilevanza u tiddistingwi r-reali mill-virtwali waqt li tirrikonoxxi lirbit. L-individwi għandu jkollhom il-ħiliet li jużaw l-għodod sabiex jipproduċu, jippreżentaw u jifhmu tagħrif kumpless u l-abbiltà li jilħqu, jużaw u jfittxu f'servizzi bbażati fuq l-internet; għandhom ikunu wkoll kapaċi jużaw l-IST bħal appoġġ għal ħsieb kritiku, il-kreattività u l-innovazzjoni L-użu ta' l-IST jeħtieġ attitudni kritika u ta' riflessjoni lejn it-tagħrif disponibbli u użu responsabbli tal-medja interattiva; interess f'impenn fil-komunitajiet u n-netwerks għal għanijiet kulturali, soċjali u/jew professjonali huwa wkoll ta' appoġġ għal kompetenza. 5. Kapaċità għat-tagħlim Definizzjoni: "Kapaċità għat-tagħlim" hija l-kapaċità li individwu jfittex u jippersisti fit-tagħlim. L-individwi għandhom ikunu kapaċi li jorganizzaw it-tagħlim tagħhom stess, inkluż permezz ta' l-immaniġġar tal-ħin u t-tagħrif, kemm bħala individwi u kemm bħala gruppi. Il-kompetenzi jikludu konoxxenza tal-proċess ta' tagħlim u lħtiġiet ta' l-individwu, l-identifikazzjoni ta' l-opportunitajiet disponibbli, u l-kapaċità li l-individwu jissupera l-ostakoli sabiex ikollu suċċess fit-tagħlim. Dan ifisser il-kisba, l-ipproċessar u l-assimilazzjoni ta' għarfien u ħiliet ġodda kif ukoll it-tfittix u l-użu tal-pariri. Il-kapaċità għat-tagħlim timpenja l-istudenti sabiex jibnu fuq it-tagħlim preċedenti u l-esperjenza tal-ħajja sabiex jużaw u japplikaw l-għarfien u l-ħiliet f'varjetà ta' kuntesti — id-dar, fuq ix-xogħol, fl-edukazzjoni u fit-taħriġ. Il-motivazzjoni u l-kunfidenza huma kruċjali għall-kompetenza ta' individwu. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati mal-kompetenza Fejn it-tagħlim huwa indirizzat lejn xi xogħol partikolari jew miri fil-karriera, l-individwu għandu jkollu għarfien tal-kompetenzi, għarfien, ħiliet u kwalifikazzjonijiet meħtieġa. F'kull każ, il-kapaċità għat-tagħlim teħtieġ li individwi jkunu jafu u jifhmu l-istrateġiji tat-tagħlim ippreferuti, il-qawwa u d-djufija tal-ħiliet u lkwalifikazzjonijet tagħhom u jkunu kapaċi li jfittxu l-opportunitajiet ta' edukazzjoni u taħriġ u l-pariri/ appoġġ li jkun hemm disponibbli għalihom. Il-ħtiġiet tal-kapaċità għat-tagħlim jeħtieġu, l-ewwelnett, l-akkwist tal-ħiliet bażiċi fundamentali bħall-qari u lkitba, il-matematika u l-ICT li huma meħtieġa għal aktar tagħlim. Billi jibni fuq dan, l-individwu għandu jkun kapaċi jilħaq, jakkwista, jipproċessa u jassimila tagħrif u ħiliet ġodda. Dan jeħtieġ maniġġar effettiv talmodi ta' tagħlim, karriera u xogħol u, b'mod partikolari, il-kapaċità li l-individwu jippersisti fit-tagħlim, li jikkonċentra għal perijodi twal u li jirrifletti b'mod kritiku dwar l-għanijiet u l-miri tat-tagħlim. L-individwi għandhom ikunu kapaċi li jiddedikaw ħin għat-tagħlim minn jeddhom u b'dixxiplina, iżda wkoll li jaħdmu ma' oħrajn bħala parti mill-proċess ta' tagħlim, jipprofittaw mill-benefiċċji ta' grupp eteroġenu u jaqsmu dak li jkunu tgħallmu ma' oħrajn. Għandhom ikunu kapaċi jivvalutaw ix-xogħol tagħhom stess u jfittxu parir, tagħrif u appoġġ meta jkun xieraq. Attitudni pożittiva tinkludi l-motivazzjoni u l-kunfidenza li l-individwu jsegwi u jirnexxi fit-tagħlim matul ilħajja. Attitudni problem-solving tappoġġa kemm it-tagħlim kif ukoll l-abbiltà ta' l-individwu li jiffaċċja l-ostakoli u l-bidla. Ix-xewqa li jkun applikat it-tagħlim u l-esperjenzi tal-ħajja preċedenti u l-kurżità li l-individwu jfittex l-opportunitajiet sabiex jitgħallem u japplika t-tagħlim f'varjetà ta' kuntesti matul il-ħajja huma elementi essenzjali ta' attitudni pożittiva. 6. Kompetenza soċjali u ċiviċi; Definizzjoni: Dawn il-kompetenzi - personali, interpersonali, interkulturali soċjali u ċivika — jkopru kull forma ta' aġir li jħejju l-individwi sabiex jipparteċipaw b'mod effettiv u kostruttiv fil-ħajja soċjali u tax-xogħol u, b'mod partikolari, f'soċjetajiet dejjem aktar diversi u, fejn ikun meħtieġ, jirrisolvu l-konflitti. Il-kompetenza ċivili tħejji l-individwi sabiex jipparteċipaw b'mod sħiħ fil-ħajja ċivili, bis-saħħa ta' l-għarfien tal-kunċetti u strutturi soċjali u politiċi u impenn għal parteċipazzjoni attiva u demokratika. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati mal-kompetenza A. Il-benesseri personali u soċjali jitlob konoxxenza ta' kif l-individwi jistgħu jiżguraw saħħa fiżika u mentali mill-aqwa, inkluż bħala riżors kemm għall-individwu nnifsu kif ukoll għall-familja tiegħu, u għallambjent soċjali qrib tiegħu, u l-għarfien ta' kif stil ta' ħajja tajjeb għas-saħħa jista' jikkontribwixxi għal dan. Sabiex ikun hemm parteċipazzjoni interpersonali u soċjali tajba, huwa essenzjali li jkun hemm għarfien tal-kodiċi ta' kondotta u manjieri ġeneralment aċċettati fis-soċjetajiet u ambjenti differenti (eż. fuq ix-xogħol), Huwa ugwalment importanti li jkun hemm ukoll għarfien tal-kunċetti bażiċi relatati ma' l-individwi, gruppi, organizzazzjonijiet tax-xogħol, ugwaljanza bejn is-sessi, u non-diskriminazzjoni, soċjetà u kultura. L-għarfien tad-dimensjonijiet multikulturali u soċjoekonomiċi tas-soċjetajiet Ewropej u kif l-identità kulturali nazzjonali tirrelata ma' l-identità Ewropea huwa essenzjali. Il-ħiliet sabiex l-individwu jikkomunika b'mod kostruttiv f'ambjenti differenti, ikun tolleranti, jesprimi u jifhem opinjonijiet differenti, jinnegozja bil-kapaċità li jispira fiduċja u jħoss l-empatija huma l-qalba ta' din il-kompetenza. L-individwi għandhom ikunu kapaċi li jifilħu t-tensjoni u l-frustrazzjoni u jesprimuhom b'mod kostruttiv u għandhom ukoll jiddistingwu bejn l-oqsma personali u professjonali. Fir-rigward ta' l-attitudni, il-kompetenza hija bbażata fuq il-kollaborazzjoni, kif l-individwu jasserixxi ruħu u l-integrità. L-individwi għandu jkollhom interess fl-iżvilupp soċoekonomiku, il-komunikazzjoni interkulturali, jgħożżu d-diversità u jirrispettaw lill-oħrajn u jkun lesti kemm li jirbħu l-preġudizzi kif ukoll li jaslu għal kompromessi. B. Il-kompetenza ċivili hija bbażata fuq l-għerf tad-demokrazija, il-ġustizzja, l-ugwlajanza,iċ-ċittadinanza u d-drittijiet ċivili, inklużi kif jidhru fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ta' l-Unjoni Ewropea u dikjarazzjonijiet internazzjonali u applikati minn istituzzjonijiet varji fuq livelli lokali, reġjonali, nazzjonali, Ewropej u internazzjonali. Hija tinkludi l-għerf dwar avvenimenti kontemporanji, kif ukoll avvenimenti ewlenin u xejriet fl-istorja nazzjonali, Ewropea u dinjija. Barra minn hekk, għandha tiġi żviluppata kuxjenza dwar il-miri, valuri u politiki tal-movimenti soċjali u politiċi. Għarfien ta' l-integrazzjoni Ewropea u ta' l-istrutturi ta' l-UE, l-objettivi u l-valuri ewlenin huwa essenzjali wkoll, kif ukoll kuxjenza tad-divesità u ta' l-identità kulturali Ewropea. Il-ħiliet jirrelataw mal-kapaċità ta' l-individwu li jingrana ma' oħrajn b'mod effettiv fil-qasam pubbliku, juri solidarjetà u jieħu interess fis-soluzzjoni ta' problemi li jeffettwaw il-komunità lokali u dik aktar wiesgħa. Tinvolvi riflessjoni kritika u kreattiva u parteċipazzjoni kostruttiva fl-attivitajiet tal-komunità/ distrett kif ukoll fit-teħid tad-deċiżjonijiet fil-livelli kollha minn lokali sa nazzjonali u l-livell Ewropew, b'mod partikolari billi l-individwu jivvota. Ir-rispett sħiħ għad-drittijiet umani, inklużi l-ugwaljanza bħala bażi għad-demokrazija, l-apprezzament u l-għarfien tad-differenzi bejn is-sistemi ta' valuri tar-reliġjonijiet differenti jew gruppi etniċi huma s-sisien għal attitudni pożittiva. Dan ifisser wirja kemm ta' sens ta' appartenenza għal-lokalità, għall-pajjiż, għall-UE u għall-Ewropa in ġenerali u għad-dinja u r-rieda għal parteċipazzjoni fit-teħid ta' deċiżjonijiet b'mod demokratiku fil-livelli kollha. Jinkludi wkoll il-wiri ta' sens ta' responsabiltà kif ukoll il-kapaċità li tifhem u tirrispetta l-valuri komuni li huma meħtieġa biex tkun assigurata l-koeżjoni talkomunità, bħar-rispett għall-prinċipji demokratiċi.Il-parteċipazzjoni kostruttiva tinvolvi wkoll l-attivitajiet ċiviċi, appoġġ għad-diversità u l-koeżjoni soċjali u l-iżvilupp sostenibbli, u rieda għar-rispett talvaluri u l-privatezza ta' l-oħrajn. 7. Sens ta' inizjattiva u Intraprenditorija Definizzjoni: L-intraprenditorija tirreferi għall-kapaċità ta' l-individwu li jdawwar l-ideat f'azzjoni. Tinkludi l-kreattività, linnovazzjoni u t-teħid tar-riskju, kif ukoll l-abiltà ta' l-ippjanar u l-immaniġġar tal-proġetti sabiex jintlaħqu lgħanijiet. Dan huwa ta' appoġġ għal individwi, mhux biss fil-ħajja ta' kuljum tagħhom fid-dar u fis-soċjetà, iżda wkoll fuq il-post tax-xogħol sabiex ikunu konxji mill-kuntest tax-xogħol tagħhom u sabiex ikunu kapaċi li jaħtfu l-opportunitajiet, u huwa l-pedament għal ħiliet aktar speċifiċi u l-għarfien meħtieġ minn dawk li jistabbilixxu jew jikkontribwixxu għall-attivitajiet soċjali jew kummerċjali, li għandhom jinkludu għarfien ta' valuri etiċi u jippromwovu tmexxija tajba. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati mal-kompetenza L-għarfien neċessarju jinkludi l-kapaċità li wieħed jidentifika l-opportunitajiet disponibbli għall-attivitajiet personali, professjonali u/jew ta' negozju, inklużi kwistjonijiet aktar wiesgħin li jindikaw il-kuntest fejn innies jgħixu u jaħdmu, bħal konoxxenza aktar wiesa' tal-mod kif taħdem l-ekonomija, u l-opportunitajiet u lisfidi li jiffaċċja min iħaddem jew organizzazzjoni. L-individwi għandhom ikunu konxji wkoll mill-pożizzjoni etika ta' l-intrapriża, u kif jistgħu jkunu forza għall-ġid, per eżempju permezz ta' negozju ġust jew intrapriża soċjali. Il-ħiliet jirrigwardaw l-immaniġġar proattiv tal-proġetti (jinvolvu ħiliet bħall-ippjanar, l-organizzazzjoni, limmaniġġar, tmexxija u delegazzjoni, analiżi, komunikazzjoni, de-briefing u valutazzjoni u reġistrar), ir-rappreżentazzjoni u l-innegozjar effettivi, u l-abbiltà ta' xogħol kemm bħala individwu kif ukoll b'mod kollaborattiv f'tim. Id-dehen sabiex l-individwu jidentifika fejn hu dgħajjef u fejn hu b'saħħtu u jivvaluta u jieħu rriskji kif u meta jkun meqjus li jkun iġġustifikat. Attitudni intraprenditorjali hija karatterizzata minn inizjattiva, pro-activity, indipendenza u innovazzjoni filħajja personali u soċjali daqs kemm fil-ħajja tax-xogħol. Tinkludi wkoll il-motivazzjoni u d-determinazzjoni sabiex jintlaħqu l-għanijiet, kemm jekk ikunu miri personali jew miri maqsuma ma' oħrajn u/jew fuq ixxogħol. 8. Kuxjenza kulturali u espressjoni ta' kultura Definizzjoni: Apprezzament ta' l-importanza ta' l-espressjoni kreattiva ta' l-ideat, l-esperjenzi u l-emozzjonijiet f'firxa ta' midja li tinkludi l-mużika, iż-żfin, kant, reċtar, eċċ (performing arts), il-letteratura u l-arti viżwali. Tagħrif, ħiliet u attitudni essenzjali relatati mal-kompetenza L-għerf kulturali jinkludi kuxjenza tal-wirt kulturali lokali, nazzjonali u Ewropew u posthom fid-dinja. Ikopri għerf bażiku ta' l-opri kulturali l-aktar importanti, inkluża l-kultura popolari kontemporanja. Huwa essenzjali li jkun hemm għarfien tad-diversità lingwistika fl-Ewropa (u fir-reġjuni l-oħra fid-dinja), il-ħtieġa li din tkun ippreservata u li tinftiehem l-importanza tal-fatturi estetiċi fil-ħajja ta' kuljum. Il-ħiliet huma relatati kemm ma' l-apprezzament kif ukoll ma' l-espressjoni: l-espressjoni ta' l-individwu stess permezz ta' varjetà ta' medja skond il-kapaċitajiet personali u l-apprezzament u t-tgawdija ta' l-opri u lpreżentazzjonijiet artistiċi. Il-ħiliet jinkludu wkoll il-kapaċità li individwu jirrelata l-opinijonijiet kreattivi u ta' espressjoni tiegħu ma' dawk ta' oħrajn u jidentifika u jattwa opportunitajiet soċjali u ekonomiċi fl-attività kulturali. L-espressjoni kulturali hija essenzjali għall-iżvilupp tal-ħiliet kreattivi, li jistgħu jiġu trasferiti għal ħafna kuntesti professjonali. Għarfien sod tal-kultura proprja u sens ta' identità qawwi jistgħu jkunu l-bażi għar-rispett u attitudni miftuħa għad-diversità ta' l-espressjoni kulturali. Attitudni pożittiva tkopri wkoll il-kreattività u r-rieda li tkun ikkultivata l-kapaċità estetika permezz ta' l-espressjoni artitistika ta' l-individwu stess u l-parteċipazzjoni fil-ħajja kulturali. [1] Fil-kuntest tas-soċjetajiet multikulturali u multilingwi, huwa rikonoxxut li l-ilsien ta' l-art tat-twelid jista' f'xi każijiet ma jkunx il-lingwa uffiċjali ta' l-Istat Membru, u li dik l-abbiltà ta' komunikazzjoni b'lingwa uffiċjali hija pre-kondizzjoni biex tiżgura s-sehem sħiħ ta' l-individwu fis-soċjetà. F'xi Stati Membri l-lingwa materna tista' tkun waħda minn diversi lingwi uffiċjali. Il-miżuri li jindirizzaw każijiet bħal dawn , u li japplikaw id-definizzjoni kif xieraq, huma kwistjonijiet għall-Istati Membri individwali skond il-ħtiġijiet u ċ-ċirkostanzi speċifiċi tagħhom. [2] Huwa importanti li jkun rikonoxxut li ħafna Ewropej jgħixu f'familji u komunitajiet li jitkellmu żewġ lingwi jew li huma multilingwistiċi, u li l-lingwa uffiċjali tal-pajjiż fejn jgħixu tista' ma tkunx il-lingwa nattiva tagħhom. Għal dawn il-gruppi din il-kompetenza tista' tapplika għal lingwa uffiċjali, iktar milli għal lingwa barranija. Ilħtieġa, motivazzjoni u raġunijiet soċjali/ekonomiċi li għalihom jiżviluppaw din il-kompetenza biex jappoġġjaw lintegrazzjoni tagħhom jistgħu ivarjaw, pereżempju, minn dawk li jitgħallmu lingwa barranija għal raġunijiet ta' safar jew xogħol. Miżuri sabiex tali każijiet ikunu indirizzati, u sabiex tkun applikata t-tifsira, huma kwistjoni għall-Istati Membri individwali skond il-ħtiġijiet u ċ-ċirkustanzi speċifiċi tagħhom. --------------------------------------------------