Rapport mill-Kummissjoni dwar il-finanzjament tas-sigurtà tal-avjazzjoni /* KUMM/2009/0030 finali */





[pic] | KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ | Brussel 2.2.2009 KUMM(2009) 30 finali RAPPORT MILL-KUMMISSJONI dwar il-finanzjament tas-sigurtà tal-avjazzjoni RAPPORT MILL-KUMMISSJONI dwar il-finanzjament tas-sigurtà tal-avjazzjoni INTRODUZZJONI 1. L-attakki terroristiċi li seħħew fil-11 ta’ Settembru 2001 fl-Istati Uniti ħallew impatt profond fuq is-settur dinji tal-avjazzjoni kif ukoll fuq dak Ewropew. Kellhom jittieħdu miżuri qawwija biex jikkumbattu t-theddid tat-terroriżmu internazzjonali u biex is-settur tal-avjazzjoni jerġa’ jikseb il-fiduċja tal-pubbliku. Għaldaqstant, l-Unjoni Ewropea ħadet passi immedjati biex tadotta regoli ġodda dwar is-sigurtà tal-avjazzjoni. 2. Dawn ir-regoli l-ġodda dwar is-sigurtà tal-avjazzjoni obbligaw lill-Istati Membri biex idaħħlu miżuri ġodda li kienu jfissru li l-Istati Membri jkollhom jagħmlu investimenti sinifikanti fl-infrastruttura, f’tagħmir tekniku u fir-riżorsi umani fil-biċċa l-kbira tal-ajruporti Ewropej. L-operat tal-ajruporti ntlaqat ukoll mill-ħtieġa ta’ aktar kontrolli tas-sigurtà. Skont l-ACI-Europe, l-ispejjeż attwali tas-sigurtà jirrappreżentaw sa 35% tal-ispejjeż globali tal-operat tal-ajruporti, b’kuntrast mal-5% sa 8% li kienu jirrappreżentaw qabel il-ġrajjiet ta’ Settembru 2001. 3. Konsegwentament, il-finanzjament ta’ dawn il-miżuri ġodda reġa’ qiegħed fuq l-aġenda politika tal-Unjoni Ewropea, kif jikkonferma l-Artikolu 22 tar-Regolament qafas ġdid (KE) Nru 300/20085. 4. Wara l-adozzjoni, fil-11 ta’ Marzu 2008, tar-Regolament qafas (KE) Nru 300/2008 dwar is-sigurtà tal-avjazzjoni, il-Kummissjoni għandha l-obbligu li tirrapporta dwar il-prinċipji tal-finanzjament tal-ispejjeż għal miżuri ta’ sigurtà tal-avjazzjoni. Ir-rapport tal-Kummissjoni jistabbilixxi kif għandu jiġi kkumplimentat dan ir-rekwiżit u kif jiġu ppreparati l-konklużjonijiet politiċi dwar din il-kwistjoni importanti. 5. Ir-rapport jindirizza erba’ kwistjonijiet: jekk it-tariffi tas-sigurtà jintużawx biss biex ikopru l-ispejjeż tas-sigurtà, it-trasparenza fit-tariffi tas-sigurtà, l-impatt tas-sigurtà tal-avjazzjoni u tal-finanzjament tagħha fuq il-kompetizzjoni ta’ bejn l-ajruporti u ta’ bejn il-kumpaniji tal-ajru, u l-protezzjoni tal-konsumatur fir-rigward tad-distribuzzjoni tal-ispejjeż għal miżuri ta’ sigurtà bejn dawk li jħallsu t-taxxi u l-utenti. 6. Sabiex tħejji r-rapport, il-Kummissjoni bagħtet kwestjonarju lill-Istati Membri, lil rappreżentanti mill-industrija u lil organizzazzjonijiet tal-konsumaturi. Il-kwestjonarju talab lill-Istati Membri jiddikjaraw jekk il-leġiżlazzjoni nazzjonali attwali tiżgurax it-trasparenza u li l-imposti tas-sigurtà jintużaw biss biex ikopru l-ispejjeż tas-sigurtà. Ħames Stati Membri rrispondew li l-konsultazzjonijiet attwali dwar it-tariffi tal-ajruporti jipprovdu biżżejjed informazzjoni lill-kumpaniji tal-ajru dwar l-ispejjeż tas-sigurtà wkoll. Bl-istess mod, fir-rigward tal-imposti tas-sigurtà biex ikopru l-ispejjeż, ħdax-il Stat Membru rrispondew li dawn l-istess konsultazzjonijiet jiżguraw li l-imposti tas-sigurtà jintużaw biss biex ikopru l-ispejjeż tas-sigurtà. Madankollu, dawn il-konsultazzjonijiet ma jeħtiġux l-approvazzjoni tal-operaturi biex jimmodifikaw l-imposti tas-sigurtà u għalhekk la jiżguraw it-trasparenza u lanqas li jkunu relatati mal-ispejjeż. Fil-fatt, l-Olanda hija l-uniku pajjiż li għandu leġiżlazzjoni speċifika fis-seħħ li tesiġi li l-imposti tas-sigurtà jkunu trasparenti kif ukoll relatati mal-ispejjeż. Il-leġiżlazzjoni Taljana, li hi l-leġiżlazzjoni nazzjonali l-oħra li tindirizza l-imposti tas-sigurtà, tiżgura t-trasparenza biss. Ir-risposti kkonfermaw ukoll li s-sigurtà tal-avjazzjoni hija ffinanzjata l-aktar permezz tal-imposti tas-sigurtà fuq il-kumpaniji tal-ajru, il-passiġġieri tal-ajru u l-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija. Normalment, dan jissejjaħ il-prinċipju ta’ “min juża jħallas”. Ħdax-il stat Membru jiddependu kważi għal kollox fuq dawn l-imposti. 6 Stati Membri jikkontribwixxu għall-ispejjeż tas-sigurtà xi kultant. 4 Stati Membri ma rrispondewx jew ma rrispondewx b’mod dettaljat biżżejjed li l-Kummissjoni setgħet tasal għal xi konklużjoni mir-risposti tagħhom. 7. L-organizzazzjonijiet li jirrappreżentaw lill-kumpaniji tal-ajru, lill-ajruporti u lill-konsumaturi ntalbu jagħtu informazzjoni dwar l-ispejjeż u l-impatt tas-sigurtà tal-avjazzjoni. 9 organizzazzjonijiet, fil-biċċa l-kbira tagħhom organizzazzjonijiet tal-ajruporti u tal-kumpaniji tal-ajru, irrispondew u kollha qablu li l-Istati għandhom jagħmlu tajjeb għall-ispejjeż tas-sigurtà peress li t-theddid ikun immirat lejn l-Istati u mhux lejn l-industrija. Sfortunatament, organizzazzjoni tal-konsumaturi waħda biss irrispondiet il-kwestjonarju. Diversi risposti sostnew li l-avjazzjoni hija żvantaġġata meta mqabbla mal-finanzjament tas-sigurtà għal mezzi oħra tat-trasport u li dan iħalli impatt negattiv fuq il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni Ewropew. Il-partijiet interessati kollha osservaw li aktar kooperazzjoni fi ħdan l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Avjazzjoni Ċivili (ICAO) għandha tkun l-aħjar soluzzjoni biex jiġu armonizzati l-miżuri ta’ sigurtà tal-avjazzjoni internazzjonali u biex jiġu indirizzati d-differenzi fil-livell ta’ finanzjament statali bejn l-UE u l-imsieħba kummerċjali prinċipali tagħha. SFOND 8. L-ispiża prinċipali għas-sigurtà tal-avjazzjoni hija dik għas-servizzi ta’ sigurtà fl-ajruporti għall-kontroll tal-passiġġieri u tal-merkanzija, li normalment tkun magħmula minn żewġ komponenti: l-ispejjeż għall-istaff u l-ispejjeż għall-infrastruttura u t-tagħmir. 9. Peress li s-sigurtà tal-avjazzjoni hija responsabbiltà essenzjali tal-istat, fl-aħħar mill-aħħar, ir-responsabbiltà ta' dawn is-servizzi taqa' fuq l-awtoritajiet nazzjonali. L-awtoritajiet nazzjonali jistgħu jipprovdu dawn is-servizzi huma stess jew inkella jistgħu jiddelgawhom lill-ajruporti, li min-naħa tagħhom jistgħu jqabbdu, permezz ta’ sotto-kuntratt, lil kuntratturi tas-sigurtà biex jagħmlu xi wħud mill-kompiti. 10. Sabiex jiffinanzjaw is-servizzi ta’ sigurtà tal-ajruporti, l-ajruporti jew l-awtoritajiet nazzjonali jistgħu jimponu taxxa, miżata jew tariffa fuq il-kumpaniji tal-ajru, il-passiġġieri jew il-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija. Madankollu, normalment dawn l-imposti ma jkoprux l-ispejjeż tal-miżuri imposti direttament fuq il-kumpaniji tal-ajru jew l-ispejjeż operazzjonali addizzjonali li dawn il-miżuri jistgħu jiġġeneraw għall-kumpaniji tal-ajru. Xi spejjeż tas-sigurtà tal-avjazzjoni jitħallsu wkoll mill-Istati Membri. 11. Wara l-implimentazzjoni tar-regoli ġodda Ewropej fl-2002, l-ispiża globali għas-sigurtà tal-avjazzjoni żdiedet. Kienu meħtieġa investimenti ġodda sinifikanti, bħal ma huma t-tiġdid ta’ xi terminals tal-ajruporti, l-akkwist ta’ tagħmir addizzjonali għall-kontroll tal-passiġġieri u merkanzija u r-reklutaġġ ta’ staff addizzjonali biex jissodisfa l-ħtieġa ta' aktar kontrolli ta' sigurtà fuq il-passiġġieri u merkanzija. 12. Qabel l-2001, l-ispejjeż tas-sigurtà spiss kienu jagħmlu parti mit-tariffa li l-ajruporti kienu jimponu fuq il-passiġġieri biex ikopru l-ispejjeż tat-terminals. Għaldaqstant, meta l-ajruporti kkonsultaw lill-kumpaniji tal-ajru dwar it-tariffi tal-ajruporti, ġew diskussi wkoll it-tariffi tas-sigurtà. Qabel, l-ispejjeż tas-sigurtà kienu jagħmlu biss parti negliġibbli mill-ispejjeż totali tal-kumpaniji tal-ajru, u għalhekk, il-kumpaniji tal-ajru ma kinux jinsistu għal aktar informazzjoni dwar dawn l-ispejjeż. Madankollu, meta fl-2002 żdiedu l-ispejjeż tas-sigurtà, l-imposti tas-sigurtà bdew jitqiesu separatament mit-tariffi tal-ajruporti. Din is-separazzjoni ppermettiet ukoll lill-industrija tat-trasport bl-ajru biex tiffoka l-attenzjoni tal-klijenti tagħha fuq l-ispejjeż tas-sigurtà. 13. Is-separazzjoni tal-imposti tas-sigurtà mit-tariffi tal-ajruport ma żiditx it-trasparenza tal-ispejjeż tas-sigurtà b’mod sinifikanti. Ir-risposti għall-kwestjonarju kkonfermaw li l-ispejjeż tas-sigurtà jingħaddew għal fuq kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija u fuq il-passiġġieri tal-ajru, bla ma dawn jingħataw il-possibbiltà li jivvalutaw jekk hux qed jiġi impost l-ammont korrett. F’waħda mir-risposti ġie nnotat li l-klijenti tal-kumpaniji tal-ajru jistgħu jiġu mitluba jħallsu għal servizzi addizzjonali li ma jkunux obbligatorji. Fil-fatt, klijent jista’ wkoll ma jaqbilx mal-kumpanija tal-ajru li l-imposta tas-sigurtà tirkupra l-ispiża rilevanti. 14. Iż-żieda fl-ispejjeż qajmet diskussjoni dwar il-finanzjament tas-sigurtà tal-avjazzjoni. Minn dak iż-żmien, l-industrija tat-trasport bl-ajru sostniet li l-finanzjament pubbliku tal-avjazzjoni għandu jiżdied peress li l-għan ta’ dawn il-miżuri aktar hu li jipproteġi kontra l-attakki fuq is-soċjetà b’mod ġenerali milli lill-industrija tal-avjazzjoni u l-klijenti tagħha. 15. Il-Parlament Ewropew uża argumenti simili waqt id-diskussjonijiet li kellu mal-Kunsill dwar l-ewwel Regolament qafas (KE) Nru 2320/2002 dwar is-sigurtà tal-avjazzjoni ċivili. Il-Parlament Ewropew ried jevita li l-ispejjeż kollha taż-żieda fis-sigurtà tal-avjazzjoni jiġu imposti fuq il-passiġġieri tal-ajru, fuq il-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija u fuq il-kumpaniji tal-ajru. 16. Għalhekk, il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni Ewropea qablu li jindirizzaw il-kwistjoni tal-finanzjament f'dikjarazzjoni mehmuża mad-deċiżjoni dwar ir-Regolament (KE) Nru 2320/2002[1]. Fid-dikjarazzjoni, it-tliet istituzzjonijiet irrikonoxxew li miżuri ġodda ta’ sigurtà tal-avjazzjoni jqajmu kwistjonijiet importanti dwar il-finanzjament u talbu li ssir aktar analiżi biex jiġu identifikati d-differenzi attwali fil-Komunità fir-rigward tal-finanzjament tas-sigurtà tal-avjazzjoni u s-soluzzjonijiet għal kwalunkwe distorsjonijiet li jistgħu jseħħu fis-suq tal-avjazzjoni. 17. Gew ikkummissjonati konsultazzjonijiet esterni biex janalizzaw il-kwistjonijiet indikati fid-dikjarazzjoni inter-istituzzjonali. Il-konsulenti analizzaw is-sitwazzjoni fl-2002 u l-istudju ġie ppubblikat fl-2004[2]. L-istudju ġie bbażat l-aktar fuq analiżi tar-risposti għall-kwestjonarji mibgħuta lill-Istati Membri u lill-industrija. Is-sejbiet tal-istudju jistgħu jitfissru fil-qosor kif ġej: - L-utenti tas-sistema Ewropea tat-trasport bl-ajru (kumpaniji tal-ajru, passiġġieri tal-ajru, kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija) huma dawk li fl-aħħar mill-aħħar jiffinanzjaw is-sigurtà tal-avjazzjoni. - L-ispejjeż tas-sigurtà għall-ajruporti u l-Istati fl-2002 tal-15 Stat Membru ta’ dak iż-żmien u n-Norveġja, l-Iżlanda u l-Iżvizzera kienu stmati li jlaħħqu EUR 2 biljun. Meta ġew inklużi l-ispejjeż li l-kumpaniji tal-ajru jkollhom iħallsu biex jikkonformaw mar-regoli ġodda Ewropej, l-ispejjeż totali tas-sigurtà ġew stmati li jlaħħqu bejn EUR 2.6 biljun u EUR 3.5 biljun, li f'dak iż-żmien kienu ekwivalenti għal bejn 1% u 2% tal-medja ta’ tariffi tal-ajru. - Il-konsulenti ma sabux provi biżżejjed biex jikkonkludu li ż-żieda fit-tariffi tas-sigurtà twassal għal tnaqqis fit-talba għat-trasport bl-ajru. Madankollu, ma kienx hemm biżżejjed dejta disponibbli biex issir analiżi ekonomika konkreta. 18. Waqt il-proċess ta’ konċiljazzjoni dwar ir-Regolament qafas ġdid (KE) Nru 300/2008, il-Parlament Ewropew tenna l-pożizzjoni tiegħu dwar il-finanzjament tas-sigurtà. Il-Kunsill u l-Parlament Ewropew iddiskutew l-impatt finanzjarju ta’ miżuri aktar stretti imposti minn xi Stati Membri li jmorru lil hinn mir-rekwiżiti minimi. L-Artikolu 6 tar-Regolament ta’ Qafas (KE) Nru 2320/2002 jipprevedi għal dan. Il-Parlament Ewropew saħaq b’mod partikolari li l-Istati Membri għandhom iħallsu tal-anqas parti mill-ispejjeż għal miżuri aktar stretti li jeċċedu r-rekwiżiti tal-UE mill-baġits pubbliċi. Madankollu, il-Kunsill ċaħad din it-talba li l-Istati Membri jkollhom jikkommettu ruħhom għal aktar finanzjament pubbliku tas-sigurtà tal-avjazzjoni. 19. Il-Kummissjoni kienet diġà pproponiet li jiġu stabbiliti regoli ġodda Ewropej biex jiġu imposti tariffi tas-sigurtà. Il-proposta għal Direttiva dwar it-tariffi tal-ajruporti, li ġiet ippreżentata fl-24 ta’ Jannar 2007, indirizzat il-finanzjament tal-infrastruttura tal-ajruporti b’mod ġenerali u kienet tinkludi dispożizzjoni dwar it-tariffi tas-sigurtà[3]. Il-proposta kienet ibbażata fuq prinċipji li huma aċċettati internazzjonalment u li diġà ġew adottati mill-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Avjazzjoni Ċivili (ICAO)[4]. Madankollu, il-Kunsill ipprefera li jistenna li joħroġ dan ir-rapport qabel ma jikkonsidra leġiżlazzjoni ġdida tal-UE dwar it-tariffi tas-sigurtà. TARIFFI U SPEJJEż TAS-SIGURTÀ 20. L-ewwel mill-erba’ kwistjonijiet f’dan ir-rapport tirrigwarda l-passi li għandhom jittieħdu biex jiġi żgurat li t-tariffi tas-sigurtà jintużaw biss biex ikopru l-ispejjeż tas-sigurtà. Dan huwa prinċipju aċċettat internazzjonalment u huwa approvat mill-ICAO[5]. 21. B’mod ġenerali, tariffa, għal kuntrarju ta’ taxxa, tiġi imposta bi skambju għal servizz ipprovdut lill-utent. Għalhekk, il-livell tat-tariffa għandu jikkorrispondi għall-ispiża meħtieġa biex jingħata dan is-servizz. Bl-istess mod, id-dħul mit-tariffi tas-sigurtà għandu jkopri biss l-ispejjeż totali tas-servizzi tas-sigurtà tal-avjazzjoni. 22. Dan il-prinċipju huwa sostnut mir-regoli tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat. Fir-rapport tal-2006 dwar il-finanzjament tas-sigurtà tat-trasport, il-Kummissjoni ċċarat li l-miżuri li jipproteġu liċ-ċittadini Ewropej kontra attakki terroristiċi primarjament mhumiex attività ekonomika peress li essenzjalment huma responsabbiltà tal-istat[6]. Għalhekk, il-finanzjament pubbliku ta’ dawn il-miżuri ma jaqax fl-ambitu tar-regoli tal-għajnuna mill-Istat[7]. Madankollu, dan ma jfissirx li l-Istati Membri għandhom jagħmlu tajjeb għall-ispejjeż kollha tas-sigurtà tal-avjazzjoni. 23. Għaldaqstant, il-finanzjament tal-attivitajiet ta’ sigurtà tal-avjazzjoni, kemm jekk permezz ta’ finanzjament pubbliku kif ukoll jekk permezz ta’ tariffi imposti fuq l-utenti, għandu jkun limitat b’mod strett biex jikkompensa biss l-ispejjeż li jiġġeneraw[8]. Kwalunkwe kumpens żejjed għal servizzi tas-sigurtà tal-avjazzjoni jaqa’ fl-ambitu tar-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat peress li dan jista’ jikkostitwixxi għajnuna għall-operat tal-benefiċjarju. 24. Ir-risposti għall-kwestjonarju kkonfermaw li ftit Stati Membri biss għandhom fis-seħħ leġiżlazzjoni li tipprojbixxi b’mod espliċitu kwalunkwe profitti straordinarji relatati mal-impożizzjoni obbligatorja ta’ imposti tas-sigurtà. Stati Membri oħra rreferew għal leġiżlazzjoni li tistipula li t-tariffi tas-sigurtà għandhom ikunu bbażati fuq l-ispejjeż reali meħtieġa biex jiġi pprovdut is-servizz, li jkun ifisser li l-livell tat-tariffi tas-sigurtà ma jistax ikun ogħla mill-ispejjeż għall-miżuri tas-sigurtà. F’xi Stati Membri, it-tariffi tas-sigurtà jiġu approvati minn awtoritajiet kompetenti qabel ma jiddaħħlu fis-seħħ. 25. Minkejja li r-risposti għall-kwestjonarju kkonfermaw kunsens ġenerali li t-tariffi tas-sigurtà għandhom jikkorrispondu mal-ispejjeż tas-sigurtà, il-Kommissjoni mhix konvinta li dan il-prinċipju jiġi mħares mill-ajruporti Ewropej kollha. Pereżempju, dan l-aħħar il-Kummissjoni bdiet investigazzjoni dwar l-għajnuna mill-Istat f’ajruport fejn kien hemm indikazzjonijiet li dan l-ajruport, bħala fornitur ta’ servizzi ta’ sigurtà tal-avjazzjoni, kien qed jirċievi kumpens żejjed. TRASPARENZA 26. It-tieni aspett jikkonċerna t-trasparenza tat-tariffi tas-sigurtà. Il-Kummissjoni tqis li t-trasparenza tat-tariffi tas-sigurtà hija relatata mal-informazzjoni dwar l-elementi li jintużaw biex jiġi kkalkulat l-ammont tat-tariffi tas-sigurtà. Din l-informazzjoni hija neċessarja biex jiġu identifikati każi ta’ diskriminazzjoni u b’hekk tiġi żgurata l-protezzjoni tal-konsumaturi. 27. It-trasparenza tippermetti wkoll li jiġi żgurat li d-dħul mit-tariffi tas-sigurtà ma jkunx ogħla mill-ispejjeż għas-sigurtà tal-avjazzjoni. B’hekk, il-passiġġieri, il-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija u l-kumpaniji tal-ajru jkunu jistgħu jivverifikaw li t-tariffi tas-sigurtà jkopru biss l-ispejjeż rilevanti. Bl-istess mod, it-trasparenza turi d-diskriminazzjoni bejn kumpaniji tal-ajru jew passiġġieri tal-ajru f’dak li għandu x’jaqsam mat-tariffi tas-sigurtà. 28. Mill-kwestjonarju joħroġ li diversi Stati Membri ma għandhomx miżuri fis-seħħ li jippermettu b’mod espliċitu lill-kumpaniji tal-ajru jew lil kwalunkwe parti oħra tiskrutinizza t-tariffi tas-sigurtà u l-ispejjeż relatati b’mod regolari. Għadd ta’ Stati Membri jiddependu mill-konsultazzjoni tat-tariffi tal-ajruporti mal-kumpaniji tal-ajru. Dawn il-konsultazzjonijiet, anke jekk huma rari, jiġu rregolati mil-leġiżlazzjoni nazzjonali. Għadd żgħir mill-Istati Membri rrispondew li l-ispejjeż tas-sigurtà huma separati b’mod ċar minn spejjeż oħra tal-ajruporti, li għandu jagħti l-informazzjoni neċessarja lill-Istati Membri biex huma jivverifaw jekk ikunux qed jiġu imposti l-ammonti korretti ta’ tariffi tas-sigurtà. 29. Il-Kummissjoni tqis li t-tariffi tas-sigurtà għandhom ikunu trasparenti u li għandhom jiġu stabbiliti standards minimi tal-UE sabiex dan jiġi żgurat. Dan jista’ jsir flimkien ma’ proċeduri għall-preżentazzjoni ta’ lmenti formali meta ma jkunx hemm qbil dwar l-ammont tat-tariffi/taxxi/miżati tas-sigurtà. IMPATT FUQ IL-KOMPETIZZJONI 30. It-tielet kwistjoni ta’ dan ir-rapport tikkonċerna l-prinċipji neċessarji biex tiġi ssalvagwardjata l-kompetizzjoni mingħajr distorsjoni bejn ajruporti u bejn kumpaniji tal-ajru. Il-Parlament Ewropew isostni li d-differenzi bejn l-Istati Membri fir-rigward tas-sigurtà tal-avjazzjoni jistgħu joħolqu distorsjoni fis-suq tal-avjazzjoni Ewropew. Dawn id-differenzi jirriżultaw minn livelli differenti ta’ finanzjament pubbliku jew minn miżuri addizzjonali imposti minn xi Stati Membri. 31. Ir-risposti għall-kwestjonarju u l-istudju tal-2004 jikkonfermaw li l-Istati Membri ma jipprovdux l-istess ammont ta’ finanzjament pubbliku għas-sigurtà tal-avjazzjoni. Parti sinifikanti mill-ispejjeż totali tas-sigurtà tiġi ffinanzjata minn għadd ċkejken ta’ Stati Membri biss, filwaqt li l-biċċa l-kbira tal-Istati Membri jiffinanzjaw parti iżgħar permezz tal-baġits pubbliċi. Id-differenzi fil-proporzjon tal-finanzjament pubbliku jwasslu għal differenzi fl-ammont tal-imposti tas-sigurtà. 32. Il-kompetizzjoni bejn l-ajruporti tista’ tiġi vvalutata fid-dawl tal-kriterji tal-għażla tal-kumpaniji tal-ajru, u b’mod partikolari billi jitqabblu fatturi bħalma huma t-tipi ta' servizzi tal-ajruporti pprovduti u l-klijenti kkonċernati, il-popolazzjoni jew l-attività ekonomika, il-konġestjoni, jekk hemmx aċċess mill-art, kif ukoll il-livell ta’ tariffi għall-użu tal-infrastruttura u s-servizzi tal-ajruport[9]. 33. Attwalment, fl-industrija tal-ajruporti hemm diversi livelli ta’ kompetizzjoni bejn id-diversi tipi ta’ ajruporti. Ix-xenarji kompetittivi jiġu eżaminati każ b'każ, skond is-swieq ikkonċernati. Madanakollu, ir-riċerka wriet li, ġeneralment, il-hubs internazzjonali prinċipali qed jikkompetu ma’ ajruporti simili fis-swieq kollha tat-trasport ikkonċernati, bil-livell ta’ kompetizzjoni jiddependi minn fatturi bħalma huma l-konġestjoni u l-eżistenza ta’ trasport alternattiv, jew, f'certi każi, ma’ ajruporti reġjonali kbar[10]. Ajruporti reġjonali kbar jistgħu mhux biss ikunu qed jikkompetu ma’ ajruporti reġjonali kbar oħra iżda wkoll ma’ l-aktar ajruporti internazzjonali prinċipali u mezzi tat-trasport fuq l-art, speċjalment jekk l-ajruport ikollu aċċess mill-art ta’ kwalità għolja. Din ir-riċerka wriet ukoll li l-ajruporti ż-żgħar ġeneralment ma jikkompetux ma’ ajruporti oħra ħlief, f'xi każijiet rari, ma’ ajruporti ġirien ta’ daqs simili meta s-swieq ikunu komuni[11]. Konsegwentement, l-imposti tas-sigurtà jistgħu jaffettwaw il-kompetizzjoni bejn l-ajruporti. Madankollu, dan l-impatt x’aktarx li huwa minimu minħabba l-livell baxx ta’ dawn l-imposti u peress li fatturi oħra għandhom aktar importanza. 34. Il-kompetizzjoni bejn il-kumpaniji tal-ajru tista’ tintlaqat ukoll minn differenzi fl-ammont tal-imposti tas-sigurtà. Madankollu, l-istudju tal-2004 ma sab xejn li juri li l-imposti tas-sigurtà jirrappreżentaw xi xkiel għat-talba tat-trasport bl-ajru. Minn dak iż-żmien, il-livell globali tal-ispejjeż tas-sigurtà naqas ukoll, u għalhekk, l-impatt fuq il-kompetizzjoni bejn il-kumpaniji tal-ajru huwa inqas probabbli. 35. Għalhekk, x’aktarx li l-kompetizzjoni bejn l-ajruporti u bejn il-kumpaniji tal-ajru ma tintlaqatx b’mod sinifikanti mid-differenzi fl-imposti tas-sigurtà ta’ bejn l-Istati Membri, sakemm dawn id-differenzi ma joħolqux diskriminazzjoni bejn il-kumpaniji tal-ajru, il-passiġġieri tal-ajru jew il-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija. It-trasparenza tal-ispejjeż tas-sigurtà hija neċessarja biex jiġi vverifikat li l-imposti tas-sigurtà ma jkunux diskriminatorji u għalhekk hija importanti wkoll biex jiġi żgurat li l-imposti tas-sigurtà ma joħolqux distorsjoni fil-kompetizzjoni bejn il-kumpaniji tal-ajru. Madankollu, ir-risposti għall-kwestjonarju wrew biċ-ċar li dejjem qed ikun hemm aktar xhieda li l-ispejjeż tas-sigurtà mhumiex trasparenti għall-kumpaniji tal-ajru, l-passiġġieri tal-ajru u l-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija. Xi risposti sostnew li aktar trasparenza għandha tgħin biex il-forniment tas-servizzi ta’ sigurtà fl-ajruporti jsir aktar effiċjenti u dan għandu jwassal biex is-settur tal-avjazzjoni jiffranka ammont sinifikanti ta’ spejjeż. Barra minn hekk, kif ikkonfermat mir-risposti għall-kwestjonarju, il-proċeduri nazzjonali attwali biex tiġi żgurata trasparenza adegwata fl-ispejjeż tas-sigurtà fl-UE mhumiex sodisfaċenti. 36. Il-kompetizzjoni bejn il-kumpaniji tal-ajru u bejn l-ajruporti tista’ tintlaqat ukoll minn differenzi fl-implimentazzjoni ta’ miżuri tas-sigurtà tal-avjazzjoni. L-Istati membri jistgħu jagħżlu jekk jimplimentawx miżuri addizzjonali aktar stretti minn dawk meħtieġa mil-leġiżlazzjonai tal-UE dwar is-sigurtà tal-avjazzjoni ċivili. Il-kumpaniji tal-ajru u anke l-ajruporti li joperaw fi Stati Membri li jimponu miżuri aktar stretti minn dawk meħtieġa mir-Regolament jistgħu jkunu żvantaġġati meta mqabbla ma’ ajruporti u kumpaniji tal-ajru oħra. 37. L-aktar miżura stretta u li x’aktarx li tħalli l-akbar impatt fuq il-livell globali tal-ispejjeż tas-sigurtà hi r-rekwiżit li jerġgħu jiġu kkontrollati l-passiġġieri li jkunu qed jagħmlu trasferiment u l-bagalji tagħhom li jkunu diġà ġew ikkontrollati fit-tluq tagħhom minn ajruport ieħor tal-UE. Normalment, in-nuqqas ta’ ħtieġa għat-tieni kontroll ta’ passiġġieri li jkunu qed jagħmlu trasferiment u li jkunu diġà ġew ikkontrollati jissejjaħ sigurtà “one-stop”. Dan ir-rekwiżit iżid ukoll l-ispejjeż totali tas-sigurtà tal-avjazzjoni. L-Assoċjazzjoni tal-Kumpaniji tal-Ajru Ewropej (AEA), fir-risposta għall-kwestjonarju, sostniet li l-ajruporti li japplikaw is-sigurtà “one-stop” għandhom tariffi tas-sigurtà ferm orħos. 38. L-opinjoni tal-Kummissjoni hi li t-tieni kontroll tal-passiġġieri li jkunu qed jagħmlu trasferiment seta’ jiġi ġġustifikat qabal ma daħal fis-seħħ l-ewwel regolament qafas li jistabbilixxi standards obbligatorji li għandhom jiġu implimentati fl-ajruporti kollha tal-UE u li dan il-kontroll ma għadux meħtieġ għal raġunijiet ta’ sigurtà. Fil-bidu tal-2004 ġie miżjud livell ieħor ta’ kontroll ta’ kwalità, meta l-Kummissjoni bdiet tispezzjona l-ajruporti u l-awtoritajiet rilevanti ta’ Stati Membri. F’każ li dawn l-ispezzjonijiet juru li hemm nuqqasijiet serji f’xi ajruport u li jitqiesu li jħallu impatt sinifikanti fuq il-livell globali tas-sigurtà tal-avjazzjoni ċivili, l-implimentazzjoni tas-sigurtà “one-stop” tiġi sospiża permezz ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni. Sa issa, dan il-mekkaniżmu ntuża 18-il darba, li jixhed id-determinazzjoni tal-Kummissjoni li tieħu l-azzjoni meħtieġa biex tiżgura livell għoli u uniformi ta’ kontrolli tas-sigurtà fl-ajruporti kollha tal-UE. 39. Xi miżuri aktar stretti li jiġu implimentati minn ċerti Stati Membri jistgħu jwasslu wkoll għal kwestjonijiet ta’ kompetizzjoni u kunsiderazzjonijiet dwar il-livell meħtieġ ta’ miżuri tas-sigurtà madwar l-UE. Madankollu, l-Istati Membri għandu jkollhom biżżejjed flessibbiltà biex jassumu l-konsegwenzi ta’ riskji akbar ta’ sigurtà f’Stati Membri. Din hija l-bażi loġika tal-Artikolu 6 tar-Regolament (KE) Nru 300/2008, li jikkonferma b’mod espliċitu d-dritt li l-Istati Membri għandhom biex jimplimentaw, f’ċerti kundizzjonijiet, miżuri aktar stretti min dawk stabbiliti fil-leġiżlazzjoni Komunitarja. 40. Konsegwentament, il-Kummissjoni tqis li l-passiġġieri li jkunu ġew ikkontrollati kif xieraq ma jkollhomx jerġgħu jiġu kkontrollati waqt it-trasferiment tagħhom, sakemm it-taqsim tal-istruttura tal-ajruport ikun jippermetti s-separazzjoni ta’ passiġġieri li jkunu diġà kkontrollati b’livell ta’ kwalità tal-UE minn passiġġieri oħra. PROTEZZJONI TAL-KONSUMATURI 41. L-Artikolu 22 tar-Regolament (KE) Nru 300/08 jesiġi li r-raba’ kwistjoni ta’ dan ir-rapport tindirizza l-protezzjoni tal-konsumaturi fir-rigward tad-distribuzzjoni tal-ispejjeż għal miżuri ta’ sigurtà bejn dawk li jħallsu t-taxxi u l-utenti. 42. Kif ġie indikat hawn fuq, il-forniment tas-servizzi ta’ sigurtà tal-avjazzjoni fl-ajruporti Ewropej essenzjalment huwa responsabbiltà tal-istat. Jekk dawn il-miżuri jkunux iffinanzjati permezz ta’ imposta fuq l-utenti jew mill-baġit pubbliku ma għandux neċessarjament jaffettwa l-protezzjoni tal-konsumaturi. Fil-fatt, jista’ jkun jaqbel li l-miżuri ta’ sigurtà jiġu ffinanzjati, talanqas parti minnhom, mill-passiġġieri, mill-kumpaniji tat-trasport tat-tagħbija u mill-kumpaniji tal-ajru, għaliex huma jkunu fl-aħjar pożizzjoni biex jiskrutinizzaw l-implikazzjonijiet tal-ispejjeż għall-miżuri ta’ sigurtà, iżda bil-kundizzjoni li dawn l-imposti jintużaw biss biex ikopru l-ispejjeż tas-sigurtà. 43. Xi drabi, il-kumpaniji tal-ajru jindikaw l-elementi differenti tat-tariffa totali tal-ajru, inkluż it-tariffi tas-sigurtà, lill-passiġġieri. Intwera xi tħassib dwar jekk l-ammont tat-tariffi tas-sigurtà jikkorrispondux għat-tariffa reali tas-sigurtà imposta fuq il-kumpanija tal-ajru. Madankollu, din il-kwistjoni hija indirizzata mit-tielet pakkett tal-avjazzjoni kif rivedut, li jindirizza l-aspetti ekonomiċi tas-suq intern tal-avjazzjoni fl-Unjoni Ewropea[12]. Id-dispożizzjoni dwar it-tariffi, inkluż it-tariffi tas-sigurtà, tobbliga lill-kumpaniji tal-ajru li juru l-elementi differenti tat-tariffa tal-ajru biex jikkwotaw l-ammont korrett. KONKLUżJONIJIET - Is-sigurtà tal-avjazzjoni fl-ajruporti Ewropej essenzjalment hija responsabbiltà tal-istat. Madankollu, dan ma jfissirx li l-miżuri tas-sigurtà tal-avjazzjoni għandhom jiġu neċessarjament iffinanzjati minn fondi pubbliċi. Il-prinċipju ta’ “min juża jħallas” għandu l-merti tiegħu ukoll. - Il-Kummissjoni tqis li dawn l-aspetti li ġejjin huma importanti biex jiġu protetti l-interessi tal-konsumaturi u biex jinżamm il-prinċipju ta’ “min juża jħallas”. - li l-miżati, it-tariffi u t-taxxi tas-sigurtà ma jiddiskriminawx bejn l-operaturi u - li l-miżati, it-tariffi u t-taxxi tas-sigurtà jintużaw biss biex ikopru l-ispejjeż tas-sigurtà. - Il-fehma tal-Kummissjoni hi li huma meħtieġa regoli ġodda dwar it-trasparenza tal-ispejjeż tas-sigurtà biex jiġu identifikati tariffi/taxxi/miżati tas-sigurtà li jistgħu jkunu diskriminatorji. Għalhekk, l-entitajiet li jimponu tariffi jew taxxi tas-sigurtà tal-avjazzjoni għandhom ifornu b’mod regolari lill-operaturi b’informazzjoni dwar l-elementi li jintużaw biex jiġu kkalkulati dawn it-tariffi jew taxxi. - Il-Kummissjoni twettaq spezzjonijiet ta’ sigurtà f’ajruporti Ewropej, li jiżguraw li l-livell globali tas-sigurtà madwar l-UE. Għalhekk jista’ jkun biżżejjed li l-miżuri ta’ sigurtà jiġu applikati biss fil-post tal-oriġini, u b’hekk jiġi eliminat ir-rekwiżit li dawn il-miżuri jerġgħu jitwettqu fil-post tat-trasferiment. Ma hemmx dubju li t-tieni kontroll tal-passiġġieri jsarraf f’aktar spejjeż mill-applikazzjoni tas-sigurtà “one-stop”. Għaldaqstant, is-sigurtà “one-stop” fl-UE tista’ titqies bħala obbligatorja fl-ajruporti Ewropej kollha, sakemm l-infrastruttura tagħhom tkun tissepara l-passiġġieri kkontrollati skont ir-rekwiżiti tal-UE minn passiġġieri oħra. - Madankollu, dawn l-aspetti ta’ hawn fuq jeħtieġu valutazzjoni oħra abbażi ta’ regoli maqbula bejn l-istituzzjonijiet tal-UE (valutazzjoni tal-impatt). Il-Kummissjoni għandha l-intenzjoni li tkompli tħejji leġiżlazzjoni li tkun ibbażata fuq din il-valutazzjoni, b’mod partikolari fuq l-impatt tas-sigurtà tal-avjazzjoni fuq il-konsumaturi u l-funzjonament tas-suq intern tal-avjazzjoni. [1] Id-Dikjarazzjoni Interistituzzjonali li takkumpanja r-Regolament (KE) Nru 2320/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Diċembru 2002 li jistabbilixxi regoli komuni fil-qasam tas-sigurtà tal-avjazzjoni ċivili (ĠU L 355 tat-30.12.2002, p. 22). [2] Study on Civil Aviation Security Financing, September 2004, Irish Aviation Authority and aviasolutions. [3] COM(2006) 820 finali, 24.1.2007. [4] Il-politika tal-ICAO dwar it-Tariffi tal-Ajruporti u s-Servizzi ta' Navigazzjoni bl-Ajru (Doc 9082/7), 2004, punt 15. [5] Il-politika tal-ICAO dwar it-Tariffi tal-Ajruporti u s-Servizzi ta' Navigazzjoni bl-Ajru (Doc 9082/7), 2004, punt 29. [6] KUMM(2006)431 finali tas-1.8.2006 [7] Ara para. 33, Linji gwida tal-Komunità dwar il-finanzjament tal-ajruporti u għajnuna tal-bidu lil-kumpaniji tal-ajru li jitilqu minn ajruporti reġjonali (ĠU C312 tad-9.12 2005) [8] Ara l-Każ C-343/95 Calì & Figli v Servizi ecologici porto di Genova [1997] ECR I-1547. Deċiżjoni tal-Kummissjoni N 309/2002 tad-19 ta' Marzu 2003, sigurtà tal-Avjazzjoni - kumpens għall-ispejjeż li ġew imġarrba wara l-attakki tal-11 ta' Settembru 2001. Deċiżjoni tal-Kummissjoni N 438/2002 tas-16 ta' Ottubru 2002, Għajnuna lis-settur tal-portijiet għall-funzjonijiet ta' l-awtoritajiet pubbliċi. [9] Ara para. 38, Linji gwida tal-Komunità dwar il-finanzjament tal-ajruporti u għajnuna tal-bidu lil-kumpaniji tal-ajru li jitilqu minn ajruporti reġjonali (ĠU C 312 tad-9.12.2005). [10] 'Study on competition between airports and the application of State aid rules' – L-Università ta' Cranfield, Ġunju 2002. [11] Ara para. 11, Linji gwida tal-Komunità dwar il-finanzjament tal-ajruporti u għajnuna tal-bidu lil-kumpaniji tal-ajru li jitilqu minn ajruporti reġjonali (ĠU C 312 tad-9.12.2005). [12] Ir-Regolament (KE) Nru 1008/2008 dwar regoli komuni għall-operat ta’ servizzi tal-ajru fil-Komunità (ĠU L 293 tal-31.10.2008, p. 3).