MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea C 248/92

Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar “Il-Green Paper — Politika tal-Awditjar: lezzjonijiet mill-Kriżi”

COM(2010) 561 finali

2011/C 248/16

Relatur: is-Sur MORGAN

Nhar it-13 ta’ Ottubru 2010, il-Kummissjoni Ewropea ddeċidiet, b'konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li tikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar

Il-Green Paper – Politika tal-Awditjar: Lezzjonijiet mill-Kriżi

COM(2010) 561 finali.

Is-Sezzjoni Speċjalizzata għas-Suq Uniku, il-Produzzjoni u l-Konsum, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-opinjoni tagħha nhar is-26 ta’ Mejju 2011.

Matul l-472 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-15 u s-16 ta’ Ġunju 2011 (seduta tas-16 ta’ Ġunju), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-opinjoni b'153 vot favur, vot wieħed (1) kontra u 7 astensjonijiet.

1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

1.1 Ħarsa ġenerali

1.1.1 It-titolu tal-Green Paper huwa “Politika tal-Awditjar: Lezzjonijiet mill-Kriżi”. Il-KESE jemmen li l-iskala tal-kriżi kienet riżultat tal-fatt li ħadd mill-partijiet involuti ma ħadem kif suppost, l-anqas fosthom il-bordijiet ta’ ħafna banek. Meta wieħed iqis il-falliment tal-bordijiet tal-banek, ir-regolaturi, is-superviżuri u l-awdituri statutorji (AS) kellhom jindunaw bil-problemi li ħolqu l-kriżi. Iżda naqsu milli jagħmlu dan. L-UE diġà indirizzat il-kwistjonijiet tar-regolazzjoni u s-superviżjoni. Huwa ċar li jeħtieġ li r-rwol tal-AS jiġi rivedut – fil-fatt, il-KESE, fl-opinjoni tiegħu dwar ir-rapport de Larosière (1), appella sabiex appuntu ssir din ir-reviżjoni. Il-Green Paper tmur lil hinn mir-rwol tal-awditjar biex tqis kwistjonijiet bħall-governanza, is-superviżjoni u l-konċentrazzjoni. Il-KESE jaqbel li dawn il-kwistjonijiet jinfluwenzaw tassew il-prestazzjoni tal-awdituri matul il-kriżi.

1.1.2 Il-Green Paper issaqsi 38 mistoqsija. Tliet mistoqsijiet jittrattaw kwistjonijiet jaħarqu ħafna: mistoqsija 18, sejħa għall-offerti mandatorja, mistoqsija 28, awditjar konġunt u mistoqsija 32, treġġigħ lura mill-konsolidazzjoni tal-“Erbgħa l-Kbar”. F'kull każ, hi x'inhi l-politika li l-Kummissjoni beħsiebha tadotta, il-KESE jħeġġeġ li titwettaq valutazzjoni rigoruża tal-impatt qabel ma tittieħed kwalunkwe deċiżjoni.

1.2 Ir-rwol tal-awditur

1.2.1 Ir-rwol tal-AS, kif definit u implimentat bħalissa, mhuwiex adegwat għall-għan tiegħu. Il-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju huwa l-kontroparti essenzjali tal-AS.

Aktar indipendenza għall-AS u riforma tal-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju huma elementi essenzjali għall-proposti f'din l-opinjoni.

1.2.2 Il-KESE jipproponi li d-Direttiva tal-2006 dwar il-Verifiki għandha tiġi emendata sabiex ir-rwol tal-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju jissaħħaħ:

— il-biċċa l-kbira tal-membri tal-kumitat u l-president tal-kumitat għandhom ikunu indipendenti;

— il-kompetenza ta’ wħud mill-membri tal-Kumitat trid tkun rilevanti għall-karatteristiċi settorjali tal-kumpanija involuta, speċjalment fis-settur bankarju;

— il-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju mhux biss għandu jimmonitorja l-integrità tal-proċess tal-awditjar, iżda fil-fatt għandu wkoll jerfa' r-responsabbiltà għaliha.

1.2.3 Fir-rigward tas-sistemi superviżjorji fil-qafas tas-sistema doppja (bord superviżorju u bord tad-diretturi), il-KESE huwa favur it-tisħiħ tar-relazzjoni bejn l-AS u l-bord superviżjorju.

1.2.4 B'mod ġenerali, il-KESE jemmen li hemm bżonn it-titjib li ġej:

— it-tisħiħ tal-profil tal-kompiti tal-AS u r-responsabbiltà marbuta magħhom;

— il-fatt li r-rapporti tal-awditur jsiru aktar ċari u jinfiehmu aħjar, b'mod speċjali rigward ir-riskji li jeżistu;

— il-fatt li l-awditjar ikompli jiżviluppa sabiex jinbidel f'verifika tal-kumpanija (il-vijabbiltà tal-mudell kummerċjali, is-saħħa finanzjarja, il-kapaċità li jiġu osservati r-riskji tal-kumpanija u l-ġestjoni tagħhom);

— it-tisħiħ tal-komunikazzjoni matul is-sena bejn l-awditur u l-korpi ta’ kontroll tal-kumpanija sa mill-proċess tal-awditjar.

1.3 Governanza u indipendenza

Il-KESE ma jappoġġjax ir-rotazzjoni mandatorja tal-impenji tal-AS iżda jaqbel li l-impenn kontinwu tad-ditti tal-AS għandu jkun limitat billi jkun hemm l-obbligu li l-kuntratt tal-verifika jerġa' joħroġ għall-offerti kull sitta sa tmien snin. Il-provvista ta’ servizzi mhux tal-verifika mill-AS lill-klijenti tagħhom għandu jkun strettament ikkontrollat bl-approvazzjoni ċara tal-kumitat tal-awditjar jew superviżorju, filwaqt li għall-kumpaniji l-kbar il-provvista ta’ konsulenza dwar ir-riskju u s-servizzi ta’ awditjar intern għandha tiġi pprojbita minħabba li dan jinvolvi kunflitt ta’ interess. Il-provvista ta’ konsulenza dwar it-taxxa għandha titwaqqaf kulmeta jista' jkun hemm kunflitt ta’ interess materjali.

1.4 Superviżjoni

Għandu jkun hemm obbligu legali li l-AS u s-superviżuri jiltaqgħu regolarment. Dan huwa partikularment neċessarju fil-każ ta’ banek sistemikament importanti.

1.5 Konċentrazzjoni

Il-konċentrazzjoni tal-maġġoranza tas-suq tal-awditjar tal-kumpaniji l-kbar f'idejn l-Erbgħa l-Kbar huwa oligopolju. Kien hemm ħames ditti sal-falliment ta’ Arthur Anderson. Falliment ieħor mhuwiex immaġinabbli. Il-KESE jirrakkomanda azzjoni fuq perjodu qasir permezz tal-użu ta’ testmenti bijoloġiċi biex jittaffew l-effetti ta’ falliment eventwali ta’ ditta. Fuq perjodu aktar fit-tul, il-Kumitat iqis li s-suq għandu jiġi kkonfigurat mill-ġdid. Għal dan il-għan jirrakkomanda li l-oligopolju jiġi riferit għall-awtoritajiet tal-Istati Membri inkarigati mill-kompetizzjoni, ibda bil-Ġermanja, il-Pajjiżi l-Baxxi u r-Renju Unit.

1.6 Suq Ewropew

Il-ħolqien ta’ suq Ewropew effettiv għall-awditjar statutorju huwa għan mixtieq, iżda d-differenzi fil-kwistjonijiet tat-taxxa, tal-liġi u tal-lingwa jibqgħu ostakli terribbli. Huwa possibbli li ssir ftit razzjonalizzazzjoni.

1.7 Semplifikazzjoni għall-SMEs

L-SMEs għandhom forom u daqsijiet differenti. Jekk ikun hemm investimenti esterni u/jew faċilitajiet bankarji importanti u/jew klijenti u fornituri prinċipali kkonċernati mill-integrità tal-katini tagħhom ta’ valur, huwa diffiċli li jiġu previsti ħafna “short cuts”.

1.8 Il-kooperazzjoni internazzjonali

Fil-fehma tal-KESE, din hija obbligatorja u teħtieġ inizjattivi mal-Bord ta’ Stabbiltà Finanzjarja u mal-G20, iżda l-iktar sforzi immedjati għandhom ikunu mal-Istati Uniti tal-Amerika permezz tal-G8.

1.9 Governanza korporattiva

Il-KESE jiddispjaċih li l-Green Paper dwar il-Politika tal-Awditjar ma tinkludix kapitolu dwar il-governanza korporattiva. Għadha kif ġiet ippubblikata Green Paper ġdida dwar il-Governanza Korporattiva (COM (2011) 164 finali). Huwa importanti għall-aħħar li l-Kummissjoni tintegra l-proposti tagħha dwar il-governanza korporattiva fil-proposti tagħha dwar il-politika tal-awditjar. Dawn il-kwistjonijiet huma intrinsikament marbuta f'dak li jirrigwarda l-veraċità tal-kontijiet tal-kumpaniji.

2. Introduzzjoni

2.1 Skont il-leġislazzjoni eżistenti, hija r-responsabbiltà tal-bord tad-diretturi li jżomm il-kontijiet tal-kumpanija u jressaq analiżi vera u ġusta tan-negozju tal-kumpanija. Il-kumpaniji kbar huma obbligati jużaw il-konvenzjoni tal-kontabbiltà tal-Istandards Internazzjonali għar-Rappurtar Finanzjarju (IFRS). Hija r-responsabbiltà tal-AS li jagħtu opinjoni dwar jekk il-bord ressaqx analiżi vera u ġusta u jindikaw jekk ġietx segwita l-konvenzjoni IFRS. Kemm ir-rapport tad-diretturi kif ukoll il-fehma tal-AS jiġu ppubblikati fir-Rapport Annwali u fil-kontijiet tal-kumpaniji. Ir-rapporti annwali ta’ qabel il-kriżi li tħejjew mid-diretturi tal-banek ma taw l-ebda twissija tal-kriżi imminenti filwaqt li l-AS baqgħu jappoġġjaw dawn ir-rapporti. Il-lezzjoni prinċipali mill-kriżi hija li din iċ-ċirkostanza għandha bżonn tinbidel. Il-KESE huwa tal-fehma li l-enfasi ta’ dik il-bidla għandha tkun fuq il-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju u fuq l-iżgurar tal-indipendenza tal-AS.

2.2 Id-dikjarazzjonijiet tad-diretturi u l-AS ippubblikati fir-rapporti annwali jirriflettu l-istatus quo. Il-kumitat eżamina wkoll rapporti ta’ awditjar statutorju minn Franza, il-Ġermanja, Spanja u r-Renju Unit. Fl-Istati Membri kollha, l-AS jiffokaw fuq il-proċedura u l-proċess. Fl-UE kollha, l-AS jirreferu għall-konformità mal-IFRS. Illum xi wħud jibżgħu li s-sempliċi fatt li jkun hemm konformità mal-IFRS ma jħallix post għal ġudizzju rigward ċerti aspetti tal-kontabbiltà u l-awditjar.

2.3 Analiżi tal-opinjonijiet dwar il-verifiki fil-Ġermanja minn waħda mill-erba' kumpaniji l-kbar dwar il-kontijiet tal-2009 tad-Deutsche Bank, tal-Munich Re u tal-BMW fost affarijiet oħra juru, fit-traduzzjoni Ingliża, li kważi nkitbu bl-istess kliem, għalkemm it-tliet intrapriżi huma differenti ħafna. Din it-tendenza li jintuża test stilizzat taħbi l-kontenut tal-verifika mill-utent. L-AS jikkonferma li ġew segwiti proċeduri adegwati iżda m'hemm l-ebda evidenza tal-intensità tal-verifika. Il-KESE jemmen li hemm bżonn ċerti bidliet sabiex jiġi żgurat li r-rapporti tal-awditjar ipoġġu s-sustanza qabel il-forma.

2.4 L-awdituri esterni jistrieħu fil-wisgħa fuq is-sistemi interni ta’ kontroll tal-klijenti tagħhom, fejn l-integrità ta’ dawn is-sistemi tieħu parti kbira mill-attenzjoni tal-verifika. Il-kumpaniji l-kbar għandhom funzjonijiet ta’ awditjar intern li huma indipendenti mill-funzjoni finanzjara u jirrapportaw direttament lill-kumitat tal-awditjar. L-awditjar interna għandu r-responsabbiltà li jikkontrolla l-integrità tas-sistemi interni ta’ kontroll. Xi kumpaniji jagħtu x-xogħol tal-awditjar intern b'kuntratt lil terzi persuni. Fejn dan huwa l-każ, is-servizzi li jagħmlu parti minn dan it-tip ta’ kuntratt m'għandhom qatt jiġu pprovduti mill-impriża ta’ AS li ntgħażlet. Hija r-responsabbiltà tal-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju li jassigura l-indipendenza tal-funzjoni tal-awditjar intern u, b'estensjoni, l-integrità tas-sistema tal-kontrolli interni.

2.5 Filwaqt li l-verifika tipprovdi garanzija tal-informazzjoni finanzjarja li tinsab fil-kontijiet annwali, attwalment ma tagħti l-ebda opinjoni speċifika dwar id-deċiżjonijiet ekonomiċi meħuda mill-kumpanija. Waħda mil-lezzjonijiet ta’ din il-kriżi hija li, fir-rapporti tagħhom, id-diretturi għandhom jidentifikaw is-sitwazzjoni fundamentali, inkluża valutazzjoni tar-“riskji”, u li l-AS għandhom jipprovdu livell ta’ garanzija għal dawn id-dikjarazzjonijiet. Għal din ir-raġuni, l-AS m'għandhomx jagħtu parir lill-klijenti tagħhom dwar il-valutazzjoni u l-ġestjoni tar-riskju (2).

2.6 Wara li tqiesu n-nuqqasijiet u l-fallimenti tas-sistema attwali ta’ rappurtar lill-azzjonisti u l-partijiet interessati, u speċjalment fid-dawl tax-xorti li misset lil ċerti banek matul il-kriżi, kien hemm appoġġ wiesa' biex jitwessa' r-rwol tal-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju. Pereżempju, il-Kunsill dwar ir-Rappurtar Finanzjarju tar-Renju Unit ippropona l-prinċipji li ġejjin bħala l-bażi għar-riforma tar-rappurtar:

— rappurtar narrattiv ta’ kwalità ogħla, partikularment dwar l-istrateġija tal-kumpanija u l-ġestjoni tar-riskju;

— rikonoxximent akbar tal-importanza tal-kumitati tal-awditjar u, għalhekk, enfasi akbar fuq il-kontribut tagħhom għall-integrità tar-rappurtar finanzjarju;

— trasparenza akbar tal-mod kif il-kumitati tal-awditjar jirrilaxxaw ir-responsabbiltajiet tagħhom dwar l-integrità tar-rapport annwali, inkluż superviżjoni tal-awdituri esterni;

— aktar informazzjoni dwar il-proċess tal-awditjar, kemm għall-kumitati tal-awditjar kif ukoll għall-investituri u twessigħ tal-iskop tar-responsabbiltajiet tal-awditur; u

— rapporti annwali aktar aċċessibbli permezz tal-użu tat-teknoloġija.

2.7 Il-KESE japprova dawn il-prinċipji. L-implikazzjonijiet huma kif ġej:

1. Id-diretturi jridu jiddeskrivu f'aktar dettall il-passi li jieħdu biex jassiguraw kemm l-affidabbiltà tal-informazzjoni li fuqha huma bbażati kemm il-ġestjoni tal-kumpanija kif ukoll l-amministrazzjoni tal-kumpanija min-naħa tagħhom; u jipprovdu aktar trasparenza dwar l-attivitajiet tal-kumpanija u kwalunkwe riskju assoċjat.

2. L-awdituri statutorji jridu jipprovdu rapporti li jinkludu taqsima dwar kemm hu komplet u raġonevoli r-rapport tal-kumitat tal-awditjar u li jidentifikaw kwalunkwe element fir-rapport annwali li l-AS jemmnu li huwa skorrett jew inkonsistenti mal-informazzjoni li tinsab fid-dikjarazzjonijiet finanzjarji jew miksuba waqt li jkunu qed jagħmlu l-verifika.

3. Is-saħħa dejjem tikber tal-kumitati tal-awditjar jew dawk superviżorji li jżommu responsabbli d-diretturi jew l-AS għandha tiġi rrinfuzata b'aktar trasparenza, permezz ta’ rapporti mlaħħmin minn dawn il-kumitati li jispjegaw, b'mod partikulari, kif irrilaxxaw ir-responsabbiltajiet tagħhom għall-integrità tar-rapport annwali u aspetti oħra tal-missjoni tagħhom, bħas-superviżjoni tal-proċess tal-awditjar estern u l-ħatra ta’ AS.

2.8 Id-Direttiva tal-UE tal-2006 dwar il-Verifiki Statutorji tinkludi l-istruzzjonijiet li ġejjin fir-rigward tal-kumitati tal-awditjar:

L-entitajiet ta’ interess pubbliku għand[u] ikollhom kumitat tal-awditjar. L-Istati Membri għandhom jiddeterminaw jekk il-kumitat tal-awditjar għandux ikun magħmul minn membri mhux eżekuttivi tal-korp amministrattiv u/jew membri tal-korp ta’ sorveljanza tal-entità suġġetta għall-verifika u/jew membri li jinħatru mil-laqgħa ġenerali tal-azzjonisti tal-entità suġġetta għall-verifika. Mill-inqas membru wieħed tal-kumitat tal-awditjar għandu jkun indipendenti u għandu jkollu kompetenza fl-accounting u/jew fil-verifika.

Mingħajr preġudizzju għar-responsabbiltà tal-membri tal-korp amministrattiv, ta’ sorveljanza jew ta’ ġestjoni, jew ta’ membri oħrajn maħtura mil-laqgħa ġenerali tal-azzjonisti tal-entità suġġetta għall-verifika, il-kumitat tal-awditjar għandu inter alia:.

1. jissorvelja l-proċess tar-rappurtar finanzjarju;

2. jissorvelja l-effikaċja tal-kontroll intern, tal-verifika interna fejn tapplika, u tas-sistemi tal-immaniġġar tar-riskju tal-kumpannija;

3. jissorvelja l-verifika statutorja tal-kontijiet annwali u konsolidati.

2.8.1 Sabiex il-prinċipji u l-preċetti elenkati fil-paragrafi 2.6 u 2.7 hawn fuq ikollhom effett, il-KESE jemmen li, filwaqt li jinżammu r-regoli attwali dwar il-kodeċiżjoni, din l-istruzzjoni għandha tiġi modifikata, biex teħtieġ li maġġoranza tal-membri tal-kumitat u l-president tal-kumitat ikunu indipendenti.

2.8.2 Mhuwiex bizzejjed li jkun hemm sempliċi rekwiżit ta’ kompetenza fil-kontabbiltà u/jew fl-awditjar. Il-kompetenza ta’ wħud mill-membri tal-Kumitat trid tkun rilevanti għall-karatteristiċi settorjali tal-kumpanija involuta, speċjalment fis-settur bankarju.

2.8.3 Il-KESE jemmen li l-kumitat tal-awditjar jew superviżorju m'għandux biss jikkontrolla, iżda fil-verità għandu jieħu r-responsabbiltà għall-integrità ta’ dawn il-proċessi, b'konformità mal-prinċipji u l-preċetti ddettaljati fil-paragrafi 2.6 u 2.7 hawn fuq.

2.9 Jekk huwa meħtieġ li d-diretturi huma responsabbli għall-kontijiet, għandhom jitqiesu r-rwoli u r-responsabbiltajiet tad-diretturi fir-rigward tal-eżattezza tal-kontijiet. Pereżempju, id-diretturi jiċċertifikaw li wettqu l-verifiki kollha neċessarji sabiex ikunu jistgħu jiggarantixxu l-kontijiet b'kuxjenza nadifa. Jista' wieħed jemmen li l-bordijiet tal-banek kienu qegħdin iwettqu l-verifiki neċessarji qabel il-kriżi? Kellhom l-iċken idea tar-riskji tagħhom ta’ likwidità, il-kwalità fqira tal-assi tagħhom relatati mas-self ipotekarju u tar-riskji inerenti għall-kotba ta’ self tagħhom? Fil-futur, il-banek u kumpaniji oħra ser ikollhom bżonn jassiguraw li d-diretturi indipendenti maħtura fuq il-bord ikollhom kompetenzi adegwati u fehim aħjar tar-rwol u r-responsabbiltajiet tagħhom.

2.10 Sabiex il-prinċipji ddettaljati fil-paragrafu 2.6 hawn fuq jiġu implimentati b'suċċess, ser ikun hemm bżonn reviżjoni aktar ġenerali tal-governanza korporattiva Huwa essenzjali li l-konlużjonijiet kemm mill-Green Paper dwar il-Governanza Korporattiva kif ukoll dik dwar il-Politika tal-Awditjar jiġu integrati sabiex ma jkunx hemm diskrepanzi bejniethom.

2.11 Fil-qosor, filwaqt li d-diretturi għandhom ir-responsabbiltà li jippreżentaw stampa vera u ġusta tan-negozju, l-AS iridu jkunu ċerti li tkun ġiet ippreżentata stampa vera u ġusta. Il-limitazzjoni tar-responsabbiltà hija privileġġ straordinarju li jgawdu minnu l-kumpaniji pubbliċi b'responsabbiltà limitata. L-awditjar statutorju huwa mfassal sabiex jassigura li dan il-privileġġ ma jwassalx għal abbuż. Huma l-flus tal-azzjonisti, tad-detenturi tal-obbligu, tal-bankiera u ta’ kredituri oħra li huma esposti direttament fil-livell finanzjarju. Jiddependu direttament minn kemm id-dikjarazzjonijiet finanzjarji huma veri. Id-dħul finanzjarju ta’ partijiet interessati oħra – kemm jekk ikunu impjegati, klijenti jew fornituri – jiddependi mill-fatt li l-kumpanija tkompli tirnexxi. Fil-kriżi bankarja, l-AS fallew, flimkien mal-partijiet responsabbli l-oħra kollha. L-awditjar ma jistax ikun eżenti mir-riforma u s-superviżjoni introdotti f'partijiet oħra tas-sistema finanzjarja. L-istatus quo mhuwiex għażla.

3. Mistoqsijiet

3.1 Introduzzjoni

1) Għandek xi rimarki ġenerali dwar l-approċċ u l-iskopijiet ta’ din il-Green Paper? Jekk jogħġbok, ara t-Taqsima 1 ta’ din l-opinjoni.

2) Taħseb li jeħtieġ li jiġi stipulat aħjar ir-rwol soċjetali tal-awditjar fir-rigward tal-veraċità tar-rapporti finanzjarji? Il-veraċità tad-dikjarazzjonijiet finanzjarji hija s-sine qua non ta’ soċjetà li tiddependi l-iktar mill-prestazzjoni tal-kumpaniji b'responsabbiltà limitata f'ekonomija tas-suq. L-interess pubbliku jeħtieġ li l-kumpaniji ma jfallux u jmorru 'l quddiem. Teżisti multipliċità kumplessa ta’ interessi dipendenti: l-azzjonisti, id-detenturi tal-bonds, il-banek u kredituri oħra li jiddependu mid-dikjarazzjonijiet biex jiġġudikaw is-sigurtà tal-investimenti u s-self tagħhom; l-impjegati li jiddependu mid-dikjarazzjonijiet sabiex jiġġudikaw jekk l-impjiegi u l-pagi tagħhom humiex siguri; partijiet interessati oħra li jiddependu mid-dikjarazzjonijiet biex jiġġudikaw is-sigurtà tal-kumpanija bħala impjegatur, fornitur jew klijent; il-komunitajiet lokali u l-gvernijiet lokali u nazzjonali li jiddependu mill-kontijiet biex ikejlu l-kontribut tal-kumpanija għas-soċjetà, kif ukoll il-kapaċità tagħha biex tħallas it-taxxi. Apparti dawn il-konsiderazzjonijiet, il-banek u istituzzjonijiet oħrajn ta’ kreditu jaqdu rwol fundamentali fil-funzjonament tal-ekonomija tas-suq. Matul il-kriżi finanzjarja, il-banek naqsu milli jaqdu r-rwol tagħhom li jiċċirkulaw il-flus fl-ekonomija. B'konsegwenza, il-veraċità tad-dikjarazzjonijiet finanzjarji tagħhom qabel il-kriżi, b'mod ġust, ġiet iddubitata. Dikjarazzjonijiet finanzjarji veri u ġenwini huma s-sisien tal-organizzazzjoni politika, soċjali u ekonomika tal-UE. Il-kumpaniji li jwettqu verifiki statutorji huma responsabbli għall-protezzjoni tal-interess pubbliku.

3) Taħseb li l-livell ġenerali tal-“kwalità tal-awditjar” jista' jittejjeb? Iva, ir-rapporti tal-awditjar mhumiex sinifikanti. Ma jirriflettux il-ħidma tal-AS. Bl-introduzzjoni tal-IFRS, il-kontijiet li ġew ivverifikati jistgħu jkunu inqas sinifikanti, partikularment fil-każ tal-banek.

3.2 Ir-rwol tal-awditur

4) Taħseb li l-verifiki għandhom jipprovdu serħan il-moħħ dwar is-saħħa finanzjarja tal-kumpaniji? Il-verifiki huma adatti għal dan l-iskop? Kif inhuma bħalissa, il-verifiki mhumiex adatti għal skop bħal dan. Is-sitwazzjoni finanzjarja kontinwa ta’ kumpanija hija funzjoni tal-elastiċità tal-mudell kummerċjali tiegħu. Huma prinċipalment l-istituzzjonijiet u l-analisti li għandhom jittestjaw il-mudell, u mhux l-AS. Madankollu, xorta jridu jsiru l-bidliet. Fir-rapport tagħhom id-diretturi jridu jkunu aktar trasparenti dwar is-saħħa attwali tal-kumpanija. Għalhekk, huma l-AS li jridu jipprovdu assigurazzjoni esterna dwar dawn id-dikjarazzjonijiet. Biex dan isir, l-AS irid ikollhom fehim settorjali speċifiku tar-riskji inerenti li jidhru li kienu neqsin hekk kif żdiedet il-kumplessità tal-assi bankarji. F'dan il-kuntest, għandu jkun hemm ukoll spjegazzjoni tal-ġudizzju li sar biex tiġi kkonfermata l-kontinwità tal-attivitajiet tal-kumpanija.

5) Biex tingħalaq id-diskrepanza u biex jiġi ċċarat ir-rwol tal-verifiki, il-metodoloġija tal-awditjar applikata għandha tiġi spjegata aħjar lill-utenti? Iva. Fir-rapport u l-kontijiet, l-AS jagħmlu dikjarazzjonijiet qosra iżda dawn huma orjentati lejn il-proċess u ma jgħidu xejn dwar ir-riżultati, it-tħassib jew il-ġudizzji tagħhom. Mhux biss kwistjoni li tiġi spjegata l-metodoloġija. Id-diretturi jridu jispjegaw il-ġudizzji u d-deċiżjonijiet tagħhom u wara l-AS għandhom jispjegaw il-proċess li bih jikkonkludu li l-kontijiet jagħtu stampa vera u ġusta. Huma u jagħmlu dan, ser ikun importanti li jiġi żgurat li l-AS ma jerġgħux jużaw mill-ġdid il-lingwaġġ kuntrattwali formali tas-soltu.

6) Għandu jiġi rrinforzat ix-“xettiċiżmu professjonali”? Dan kif jista' jintlaħaq? Ix-xettiċiżmu professjonali jista' jissaħħaħ permezz tat-taħriġ, l-esperjenza barra l-awditjar, ir-reviżjoni mill-pari tal-konklużjonijiet tal-verifiki u s-sens ta’ tmexxija tas-soċji tal-awditjar. Barra minn hekk, it-trasparenza msaħħa meħtieġa mill-awdituri skont il-proposti fit-taqsima 2 ser tirrikjedi li l-AS jeżerċitaw xettiċiżmu professjonali b'mod aktar rigoruż minn qabel. It-twaqqif ta’ korp dixxiplinarju professjonali f'kull Stat Membru jsaħħaħ ix-xettiċiżmu. Ix-xettiċiżmu professjonali aktarx jissaħħaħ aktar bl-indipendenza ekonomika. L-ammont ta’ servizzi mhux relatati mal-awditjar li jiġu pprovduti lill-klijenti għandu jiġi rivedut u vvalutat b'mod kritiku mill-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju sabiex jitnaqqas kwalunkwe kunflitt ta’ interess bejn l-eżerċitar tax-xettiċiżmu professjonali u ż-żamma tad-dħul finanzjarju minn klijenti importanti. Huwa possibbli wkoll li x-xettiċiżmu jiġi rrinfurzat li kieku s-sejħa mandatorja għall-offerti (mistoqsija 18) kellha tnaqqas il-probabbiltà li l-kumpanija tal-awditjar ikollha dritt li tibqa' żżomm il-funzjonijiet tagħha.

7) Il-perċezzjoni negattiva marbuta mal-kwalifiki fir-rapporti tal-awditjar għandha tiġi rikonoxxuta? Jekk iva, b'liema mod? Le. L-azzjonisti u l-partijiet interessati għandhom ikunu kkonċernati jekk ir-rapport tad-diretturi jkollu bżonn jiġi kkwalifikat mill-AS. Madankollu, aktar trasparenza fir-rappurtar mid-diretturi u/jew il-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju tista' tippermetti lill-azzjonisti jifhmu aħjar għaliex AS ikkwalifika rapport tal-awditjar. Fil-każ tal-banek, kwalifika tista' toħloq kriżi ta’ kunfidenza b'implikazzjonijiet sistemiċi. Għalhekk, it-tħassib ta’ kwalunkwe AS għandu jiġi rrappurtat mill-aktar fis lill-awtoritajiet tar-regolazzjoni u s-sorveljanza sabiex jiġu indirizzati l-problemi potenzjali.

8) Liema informazzjoni addizzjonali għandha tiġi pprovduta lill-partijiet interessati esterni u kif? L-AS għandhom responsabbiltà lejn l-azzjonisti, l-impjegati u partijiet interessati oħra. Ma joħorġux rapporti separati lill-partijiet interessati. Il-kumpanija hija responsabbli għall-informazzjoni pprovduta lil dawn tal-aħħar. Kif propost fit-taqsima 2, għandha tiġi pprovduta aktar informazzjoni lill-korpi ta’ kontroll tal-kumpanija, l-azzjonisti, l-impjegati u partijiet interessati oħra kemm mid-diretturi kif ukoll mill-AS, u b'aktar trasparenza. Barra minn hekk, il-KESE jħeġġeġ li l-AS, għall-inqas fir-rapport tal-awditjar li ma jiġix ippubblikat, jesprimi ruħu b'mod ċar dwar ir-riskji osservati. L-AS għandu jagħti informazzjoni li biha r-riskji potenzjali għall-vijabbiltà tal-kumpanija joħorġu aktar fid-dieher. Din l-informazzjoni għandha tipprovdi kummentarju dwar ix-xenarji ta’ riskji possibbli, il-livelli ta’ danni potenzjali u l-probabbiltà li jiġru. L-effetti tal-politiki tal-kontabilità fuq l-assi, il-finanzji u l-profitti tal-kumpanija għandhom jiġu evalwati b'mod aktar trasparenti.

9) Hemm djalogu adegwat u regolari bejn l-awdituri esterni, l-awdituri interni u l-kumitat tal-awditjar? Jekk le, kif tista tittejjeb din il-komunikazzjoni? Il-kriżi bankarja tagħti x'jifhem li mhux dejjem kien hemm djalogu regolari u adegwat, għalkemm ħafna drabi dan ien il-każ. Rwol imsaħħaħ għall-kumitat tal-awditjar iwassal għal komunikazzjoni mtejba.

10) Taħseb li l-awdituri għandu jkollhom rwol fl-iżgurar tal-affidabbiltà tal-informazzjoni li l-kumpaniji jirrapportaw fil-qasam tar-responsabbiltà soċjali korporattiva? Jista' jkun, iżda mhux qabel ma jkun hemm ftehim tal-UE dwar x'jistgħu jkunu l-istandards għar-rappurtar.

11) Għandu jkun hemm komunikazzjoni aktar regolari mill-awditur lill-partijiet interessati? Barra minn hekk, għandu jitnaqqas il-perjodu ta’ żmien bejn it-tmiem is-sena u d-data tal-opinjoni tal-verifika? Il-partijiet interessati huma s-suġġett tal-mistoqsija 8 hawn fuq. Iż-żmien ma joħloqx problema.

12) X'miżuri oħra jistgħu jiddaħħlu biex jittejjeb il-valur tal-verifiki? Il-Kummissjoni għandha tirrevedi l-impatt tal-introduzzjoni tal-IFRS, b'mod partikolari fir-rigward tal-applikazzjoni tagħhom għall-banek. Jeżisti tħassib dwar il-fatt li kunċetti kritiċi bħall-prudenza u l-koservattiżmu tal-kontabbiltà issa saru inqas importanti, fil-qafas tal-IFRS, mill-proċess u l-konformità mal-istandards. Hemm xhieda li turi li, jekk l-ambitu tal-awdituri jiġi limitat għall-eżerċizzju ta’ ġudizzju prudenti, l-IFRS joffru inqas assigurazzjoni. L-IFRS għandhom ukoll difetti speċifiċi, bħall-inkapaċità li jikkunsidraw telf li jkun mistenni. Evidenza bil-fomm mogħtija matul l-inkjesta mill-House of Lords tar-Renju Unit dwar il-konċentrazzjoni tas-suq tal-verifika wriet li d-dgħufijiet tal-IFRS huma partikolarment serji fir-rigward tal-verifiki tal-banek (3).

Standards Internazzjonali għall-Awditjar (ISAs - International Standards on Auditing)

13) X'taħseb dwar l-introduzzjoni tal-ISAs fl-UE? Favorevoli. Madankollu, għandha tiġi rispettata n-newtralità stretta tas-sistemi legali nazzjonali rispettivi.

14) L-ISAs għandhom ikunu vinkolanti fl-UE kollha? Jekk iva, għandu jkun hemm approċċ ta’ endorsjar simili għal dak eżistenti għall-endorsjar tal-Istandards Internazzjonali tar-Rapportar Finanzjarju (IFRS)? Alternattivament, u fid-dawl tal-użu attwali mifrux tal-ISAs fl-UE, l-użu tal-ISAs għandu jitħeġġeġ aktar permezz ta’ strumenti legali mhux vinkolanti (Rakkomandazzjoni, Kodiċi ta’ Kondotta)? Iva, possibbilment permezz ta’ regolament.

15) L-ISAs għandhom ikunu adattati aktar biex jaqdu l-bżonnijiet tal-SMEs u l-SMPs? M'hemmx għalfejn.

3.3 Governanza u independenza tad-ditti tal-awditjar

16) Jeżisti kunflitt fil-fatt li l-awditur jinħatar u jiġi rinumerat mill-entità awditjata? X'arranġamenti alternattivi tirrakkomanda f'dan il-kuntest? Jeżisti kunflitt potenzjali, iżda huwa ġestibbli. Hemm bżonn ta’ aktar trasparenza fir-rigward tal-ħatra u l-ħatra mill-ġdid tal-AS, u dan huwa inkluż fil-proposti mniżżlin fit-taqsima 2. Il-ħatra mill-kumpanija (kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju u l-partijiet interessati) tippermetti li jinħatar AS li huwa l-aħjar biex jirrispondi għall-bżonnijiet partikolari ta’ dik il-kumpanija, pereżempju l-għarfien tas-settur kummerċjali u firxa internazzjonali indispensabbli.

17) Il-ħatra minn parti terza tkun ġustifikata f'ċerti każijiet? Mhux f'ċirkostanzi normali. Madankollu, il-kwistjoni tista' tqum fir-rigward ta’ istituzzjonijiet sistemikament sinifikanti bħall-banek il-kbar. Jekk l-awtoritajiet ta’ sorveljanza jinsabu f'kuntatt regolari mal-AS ta’ istituzzjonijiet ta’ dan it-tip, u ma jinsabux sodisfatti bil-prestazzjoni jew l-indipendenza tagħhom, l-awtorità għandu jkollha l-poter li tesiġi li dik l-istituzzjoni tinbidel. Din għandha biss tkun setgħa ta’ riżerva, billi kumpanija konxja mit-tħassib ta’ superviżjoni aktarx twettaq il-bidla minn rajha.

18) L-inkarigu kontinwu tad-ditti tal-awditjar għandu jkun limitat fiż-żmien? Jekk iva, x'għandu jkun iż-żmien massimu ta’ inkarigu ta’ ditta tal-awditjar? Huwa u jwieġeb din il-mistoqsija, il-KESE l-ewwel u qabel kollox jesprimi twissija: kwalunkwe bidla proposta għall-istatus quo għandha tkun soġġetta għal valutazzjoni rigoruża tal-impatt. Ir-rotazzjoni tat-timijiet tal-awditjar u tal-mexxejja tagħhom u t-tiġdid normali tal-presidenti, is-CEOs u d-diretturi finanzjarji tfisser li f'livell individwali teżisti sekwenza aktar minn adatta tar-relazzjonijiet. Il-kwistjoni tinsab fil-livell tar-relazzjoni bejn kumpanija u oħra: il-bżonn ta’ AS li jżomm il-klijenti tiegħu u r-rieda tal-klijent li jżomm awditur li miegħu jħossu komdu. Dawn ir-relazzjonijiet fuq perjodu twil huma theddida potenzjali għall-indipendenza u x-xettiċiżmu professjonali. Il-KESE ma jappoġġjax l-idea li l-impenn tal-AS jiġi limitat permezz ta’ rotazzjoni mandatorja iżda jirrakkomanda li l-kumpaniji l-kbar jagħmlu sejħa mandatorja għall-offerti kull ħames sa tmien snin sabiex iġeddu l-kuntratt ta’ awditjar statutorju tagħhom. Is-sejħa għall-offerti għandha tintbagħat minn tal-inqas lil ditta li ma tagħmilx parti mill-Erbgħa l-Kbar. Tali eżerċizzju mhux bilfors iwassal għal bidla tal-AS. Għalhekk, il-proċess għandu bżonn ikun trasparenti. Il-kumitat tal-awditjar għandu jispjega l-bażi tas-sejħa tiegħu u tad-deċiżjoni tiegħu. Għandu jorganizza wkoll laqgħa mal-azzjonisti prinċipali tiegħu f'dan il-kuntest.

19) Il-provista ta’ servizzi mhux relatati mal-awditjar mid-ditti tal-awditjar għandu jkun projbit? Għandhom jiġu applikati xi projbizzjonijiet bħal dawn għad-ditti kollha u l-klijenti tagħhom jew għandhom jiġu applikati għal ċerti tipi ta’ istituzzjonijiet, bħall-istituzzjonijiet finanzjarji sistemiċi? M'għandu jkun hemm l-ebda restrizzjoni fuq id-ditti ta’ AS li jipprovdu servizzi mhux relatati mal-awditjar lill-kumpaniji li mhumiex il-klijenti tal-verifika statutorja tagħhom, iżda servizzi ta’ dan it-tip għandhom jiġu pprovduti biss lill-klijenti tal-verifika statutorja b'approvazzjoni preċiża tal-kumitat tal-awditjar jew dak superviżorju. Sabiex tissaħħaħ l-indipendenza tal-awditjar statutorju tal-kumpaniji l-kbar, l-AS m'għandux jagħti pariri dwar ir-riskji lill-klijent tiegħu, u lanqas m'għandu jkun l-awditur intern. Il-provvista ta’ konsulenza dwar it-taxxa għandha titwaqqaf kulmeta jista' jkun hemm kunflitt ta’ interess materjali. B'mod ġenerali, is-servizzi li mhumiex relatati mal-awditjar jinvolvu jew konsulenza jew kontabbiltà. Il-konsulenza għandha inqas possibbiltà mill-kontabbiltà li tqajjem kwistjonijiet ta’ kunflitt ta’ interess fir-rigward tal-awditjar statutorju. Il-kumitati tal-awditjar għandhom japprovaw is-servizzi kollha li mhumiex relatati mal-awditjar u li jiġu pprovduti mill-AS u jevitaw il-kunflitti tal-interessi. Il-kumitati għandhom ukoll jimmonitorjaw il-valur totali ta’ dawn is-servizzi mhux relatati mal-awditjar u din iċ-ċifra għandha tiġi ppubblikata fir-Rapport Annwali. Fil-każ tal-SMEs, tista' tiġi ppjanata sistema inqas stretta. L-SMEs għandhom forom u daqsijiet differenti. F'ħafna każijiet, jagħmel sens li t-tassazzjoni u l-konsulenza dwar ir-riskju jiġu pprovduti minn ditta ta’ AS.

20) Il-livell massimu tat-tariffi li ditta tal-awditjar tista' tirċievi minn klijent wieħed jista' jiġi rregolat? Ir-risposta għal din il-mistoqsija tista' tingħata biss meta jitqies id-dħul finanzjarju totali ta’ kull ditta tal-awditjar fil-livell nazzjonali. Il-limitu attwali ta’ 15 % tat-tariffi ta’ ditta nazzjonali li jkunu ġejjin minn klijent wieħed, kif indikat fil-kodiċi ta’ etika tal-IESBA, huwa rraġunat peress li jqis li t-tariffi tal-awditjar jiddependu mid-daqs u l-kumplessità tal-kumpanija awditjata. Il-klijenti jagħmlu minn kollox biex ibaxxu dawn il-ħlasijiet. Il-ħlasijiet għal xogħol mhux relatat mal-awditjar imħallsa lid-ditta tal-awditjar għandhom jiġu rrapportati separatament.

21) Għandhom jiddaħħlu regoli ġodda rigward it-trasparenza tar-rapporti finanzjarji tad-ditti tal-awditjar? Iva, iżda dawn ir-regoli jridu jirrikonoxxu li n-netwerks tal-Erbgħa l-Kbar jinkludu intrapriżi nazzjonali separati iktar milli jiffurmaw entità waħda. Id-ditti tal-awditjar għandhom jippubblikaw il-kontijiet tagħhom, bħalma jagħmlu l-kumpaniji li tagħhom ikunu qed iwettqu verifika.

22) X'miżuri oħra jistgħu jiddaħħlu fil-governanza tad-ditti tal-awditjar biex tittejjeb l-indipendenza tal-awdituri? F'ċerti ġurisdizzjonijiet, l-awdituri jagħtu konferma annwali formali tal-indipendenza. Fi Stat Membru wieħed, isegwu kodiċi ta’ governanza għad-ditti tal-awditjar. Fejn iqum kunflitt ta’ interess, iridu jabbandunaw wieħed mill-impenji. Barra minn hekk, id-ditti tal-awditjar għandhom jimpjegaw diretturi u konsulenti indipendenti.

23) Għandhom jiġu esplorati strutturi alternattivi biex id-ditti tal-awditjar jitħallew jiġbru kapitali minn riżorsi esterni? Il-kumpanija b'responsabbiltà limitata hija struttura attraenti għad-ditti tal-awditjar. Jeħtieġ li titqabbel mal-istruttura ta’ kumpanija pubblika tal-aġenziji li jikklassifikaw il-kreditu, li bla dubju ta’ xejn influwenzat xi ftit jew wisq id-deċiżjonijiet diżastrużi li ħadu u li wasslu għall-kriżi finanzjarja. Jekk ma jiffaċċjawx it-theddida ta’ responsabbiltà illimitata fil-qrati ta’ Stat Membru, il-mudell ta’ kumpanija b'responsabbiltà limitata għandu jkun b'saħħtu biżżejjed. Madankollu, jekk forom oħra ta’ twaqqif ta’ kumpaniji jgħinu jwessgħu s-suq, dawn għandhom jitħeġġu. Il-limitazzjoni tar-responsabbiltà jista' jkollha l-benefiċċju doppju li jiġi attirat kapital ġdid u d-ditti tal-awditjar ta’ daqs medju jitħeġġu jitfgħu offerti b'mod aggressiv għall-kuntratti ma’ intrapriżi kbar.

24) Taqbel mas-suġġerimenti dwar l-awdituri tal-grupp? Għandek aktar ideat dwar is-suġġett? L-awdituri tal-grupp ċertament għandu jkollhom l-awtorità neċessarja u l-aċċess neċessarju biex jirrilaxxaw kompletament ir-responsabbiltajiet lejn l-azzjonisti tal-grupp.

3.4 Superviżjoni

25) Liema miżuri għandhom jiddaħħlu biex jittejbu aktar l-integrazzjoni u l-kooperazzjoni dwar is-superviżjoni tad-ditti tal-awditjar fil-livell tal-UE? Hemm dimensjoni internazzjonali marbuta ma’ kwistjonijiet bħall-istandards, il-passaporti u n-netwerks internazzjonali tad-ditti tal-awditjar. Madankollu, id-ditti ta’ AS joperaw permezz ta’ unitajiet nazzjonali li jinsabu taħt is-superviżjoni tal-Istati Membri. Il-KESE jappoġġja kulleġġ ta’ superviżuri nazzjonali marbuta mal-qafas il-ġdid tal-UE għas-superviżjoni finanzjarja.

26) Kif tista' tintlaħaq aktar konsultazzjoni u komunikazzjoni bejn l-awditur ta’ kumpaniji kbar elenkati u r-regolatur? Diġà jeżistu ċerti esiġenzi legali, minkejja li jidher biċ-ċar li fis-snin ta’ qabel il-kriżi, id-djalogu bejn l-AS u l-awtorità ta’ sorveljanza mar lura f'ċerti Stati Membri. Il-KESE jirrakkomanda li l-Awtorità Bankarja Ewropea l-ġdida għandha tiddefinixxi rekwiżiti bankarji speċifiċi. Barra minn hekk, ir-regolaturi għandhom iżommu lill-president u lill-bord responsabbli għall-komunikazzjoni magħhom, b'sanzjonijiet disponibbli jekk il-kumpanija tonqos milli tikkomunika kwistjonijiet ewlenin.

3.5 Konċentrazzjoni u struttura tas-suq

27) Il-konfigurazzjoni attwali tas-suq tal-awditjar tista' tippreżenta riskju sistemiku? Naħsbu li jeżisti riskju ta’ veru li s-suq jiġi disturbat. Ma nemmnux li l-falliment ta’ xi ditta waħda ta’ AS tippreżenta riskju sistemiku għas-suq. Madankollu, mil-lat tal-indipendenza u s-suq, id-dominanza minn tliet ditti biss tkun sempliċement inaċċettabbli. Il-kriżi finanzjarja u ekonomika reċenti enfasizzat il-fatt li fil-ġestjoni tar-riskju għandha tiġi koperta kull eventwalità.

28) Taħseb li l-formazzjoni mandatorja ta’ konsorzju ta’ ditti tal-awditjar bl-inklużjoni ta’ mill-anqas ditta waħda tal-awditjar mhux sistemika u iżgħar tista' sservi ta’ katalizzatur biex tiddinamizza s-suq tal-awditjar u tippermetti lid-ditti żgħar u ta’ daqs medju jipparteċipaw b'mod aktar sostanzjali fis-segment ta’ verifiki akbar? Ir-rekwiżit legali li l-kumpaniji għandhom jiġu awditjati minn konsorzju ta’ minn tal-inqas żewġ ditti jeżisti fi Franza. Fid-Danimarka kienu jeżistu dispożizzjonijiet simili iżda nstab li ma kienx għad hemm bżonnhom. Fi Franza, dan ir-rekwiżit ilu japplika għall-kumpaniji elenkati sa mill-1966. Dan ġie estiż għall-kumpaniji soġġetti għall-obbligu tal-pubblikazzjoni tal-kontijiet konsolidati fl-1984 fi żmien meta d-ditti tal-awditjar Ingliżi u Amerikani kienu qed iżidu sehemhom mis-suq b'pass imgħaġġel. Sa ċertu punt, il-politika kienet suċċess. Fi studju tal-2006 (4) dwar 468 kumpanija Franċiża msejjes fuq data tal-2003, 54 kienu awditjati minn żewġ awdituri li kienu jiffurmaw parti mill-Erbgħa l-Kbar, 241 (51,5 %) minn wieħed mill-Erbgħa l-Kbar u minn ditta Franċiża, filwaqt li l-173 l-oħra kienu koperti minn kumbinazzjonijiet varji ta’ ditti Franċiżi żgħar u kbar. Il-forma tas-suq tal-awditjar fi Franza ma jiddependix sempliċiment mill-intervent tal-liġi. Is-sjieda tal-kumpaniji fi Franza hija ħafna iktar ikkonċentrata milli fil-pajjiżi Anglo-Sassoni u dan jaffettwa r-rekwiżit tal-awditjar. Abbażi tal-istess kampjun, l-ikbar investitur waħdu huwa s-sid ta’ 25 % jew iżjed ta’ 73 % tal-kumpaniji Franċiżi. L-ikbar gruppi ta’ sjieda huma kumpaniji oħra (34 %), is-sjieda fil-familji (25 %) u l-pubbliku ġenerali (21 %) filwaqt li l-investituri inyernazzjonali għandhom biss 8,5 %. L-istudju sab li: “B'mod partikolari, l-użu ta’ awdituri li jkunu ġejjin mill-Erbgħa l-Kbar jiżdied meta l-istruttura tas-sjieda tkun inqas ikkonċentrata madwar sid wieħed kbir u jkollha iżjed investituri internazzjonali u pubbliċi, filwaqt li l-użu ta’ awdituri mill-Erbgħa l-Kbar għandu probabbiltà inqas meta jkun hemm sjieda kbira fil-familji. Barra minn hekk, huwa iktar probabbli li jintuża awditur mill-Erbgħa l-Kbar meta tiżdied is-sjieda istituzzjonali (banek u fondi tal-pensjoni). Ta' min jinnota li hemm xhieda li wħud minn dawn il-karatteristiċi tas-sjieda huma assoċjati wkoll mal-użu ta’ żewġ awdituri aktar milli ta’ awditur wieħed mill-Erbgħa l-Kbar.” Meta wieħed iqis din ir-rabta bejn is-sjieda u l-awditjar, dawn is-sejbiet jissuġġerixxu li m'għandux jiġi konkluż li l-ambjent legali Franċiż huwa l-uniku element li jiddetermina l-istruttura tas-suq tal-awditjar fi Franza. Fir-rigward ta’ dan il-punt, madankollu jeħtieġ li jiġi nnotat li l-leġislazzjoni Franċiża ma timponix li bilfors irid ikun hemm rabta bejn ditta “żgħira” u dik “kbira” fil-kuntest tal-verifika konġunta, kontrarjament għal dak li tipproponi l-Kummissjoni. Hekk kif għarfet il-Kummissjoni, ir-reazzjonijiet għall-konsultazzjoni tal-Green Paper fuq din il-kwistjoni kienu mħallta, speċjalment sabiex isir magħruf jekk il-verifiki konġunti jagħtux rendikonti aħjar jew jekk dan iwassalx għal aktar burokrazija u spejjeż. Bħala tweġiba għall-mistoqsija, l-awditjar konġunt iżid il-parteċipazzjoni ta’ ditti li huma iżgħar fis-suq tal-kumpaniji l-kbar. Fir-rigward ta’ jekk fil-fatt dan inaqqasx il-konċentrazzjoni, u fuq liema medda ta’ żmien, il-KESE jħeġġeġ lill-Kummissjoni sabiex twettaq valutazzjoni fil-fond tal-impatt qabel ma tasal għal kwalunkwe konklużjoni fuq dan il-punt. Il-KESE jemmen li l-liġi tal-kompetizzjoni tista' tipprovdi mod komplementari kif l-oligopolju jista' jiġi indirizzat.

29) Mill-perspettiva ta’ titjib tal-istruttura tas-swieq tal-awditjar, taqbel ma’ rotazzjoni mandatorja u sejħa għall-offerti wara perjodu fiss? Kemm għandu jkun twil dan il-perjodu? Il-KESE ma jappoġġjax ir-rotazzjoni mandatorja. Fir-rigward tas-sejħa mandatorja għall-offerti, jekk jogħġbok ara r-risposta għall-Mistoqsija 18.

30) Kif għandu jiġi indirizzat il-preġudizzju tal-“Erbgħa l-Kbar”? Il-KESE jappoġġja t-tneħħija ta’ kwalunkwe preġudizzju artifiċjali lejn l-“Erbgħa l-Kbar”, bħal pereżempju l-patti bankarji. Għandu jiġi pprojbit l-għoti mandatorju tal-kompiti lill-Erbgħa l-Kbar biss. Il-Kummissjoni tista' tqis li tintroduċi skema li tiċċertifika li d-ditti l-kbar tal-awditjar ikollhom il-kompetenza meħtieġa biex ikunu jistgħu jagħmlu l-verifika ta’ kumpanija kbira.

31) Taqbel li l-pjani ta’ kontinġenza, inklużi testmenti bijoloġiċi, jistgħu jkunu kruċjali fl-indirizzar ta’ riskji sistemiċi u r-risjki ta’ falliment ta’ ditta? Għandu jkun hemm pjani ta’ kontinġenza kemm għad-ditti tal-awditjar kif ukoll għar-regolaturi nazzjonali. Id-ditti tal-awditjar huma netwerks internazzjonali. L-aħjar strateġija tkun dik li l-attenzjoni tiġi ffokata sabiex kwalunkwe falliment jinżamm fil-livell tal-Istat Membru filwaqt li tinżamm l-integrità tal-bqija tan-netwerk. It-testmenti bijoloġiċi jistgħu jkunu l-muftieħ għal kwalunkwe strateġija ta’ limitazzjoni. Twissija bikrija tal-problemi potenzjali tiffaċilita l-implimentazzjoni tal-pjani ta’ kontinġenza.

32) Ir-raġunament usa' għall-konsolidazzjoni ta’ ditti tal-awditjar kbar tul l-aħħar żewġ deċennji (i.e. offerta globali, sinerġiji) għadu validu? F'liema ċirkostanzi, jista' jsir pass lura? Bħalma weġibna għall-mistoqsija 18, il-KESE jsostni bil-qawwi li kwalunkwe azzjoni mfassla f'dan il-qasam għandha tkun soġġetta għal valutazzjoni fil-fond tal-impatt. Hekk kif is-superpotenzi Asjatiċi jespandu mad-dinja kollha, aktarx li d-ditti tal-awditjar tagħhom ser isegwu lill-klijenti tagħhom. Kwalunkwe azzjoni kkumissjonata mill-gvern biex timponi bidla fis-suq tal-awditjar għandha titqies fil-qafas ta’ medda ta’ żmien ta’ għoxrin sena. Barra minn hekk, l-impatt potenzjali tal-liġi tal-konsegwenzi mhux mistennija għandu jiġu kkunsidrat bis-serjetà. Huwa diffiċli li jsir pass lura, iżda l-iktar ħaġa importanti hija li tissaħħaħ il-liġi tal-kompetizzjoni fis-swieq tal-awditjar. Il-Kumitat ikun favorevoli għal riferimenti għall-awtoritajiet tal-Istati Membri inkarigati mill-kompetizzjoni, ibda bil-Ġermanja, il-Pajjiżi l-Baxxi u r-Renju Unit. L-awtoritajiet inkarigati mill-kompetizzjoni għandhom ukoll jeżaminaw bir-reqqa kwalunkwe akkwist propost minn ditti tal-Erbgħa l-Kbar.

3.6 Il-ħolqien ta’ suq Ewropew

33) Liema taħseb li huwa l-aħjar mod li bih tittejjeb il-mobbiltà transkonfinali tal-professjonisti tal-awditjar? Wieħed jista' jibda mill-armonizzazzjoni tar-regolamenti u l-liġijiet applikabbli. L-introduzzjoni tal-ISA għandha tgħin ukoll. Id-diversità fit-taxxa, il-liġi u l-lingwa fis-27 Stat Membru bla dubju ta’ xejn hija ostaklu għall-mobbiltà transkonfinali fuq skala kbira.

34) Taqbel ma’ “armonizzazzjoni massima” flimkien ma’ passaport Ewropew uniku għall-awdituri u d-ditti tal-awditjar? Taħseb li dan għandu japplika wkoll għad-ditti ż-żgħar? Iva, imma m'għandniex nissottovalutaw id-diffikultajiet involuti. Huwa possibbli li jkun hemm passaport Ewropew għall-awdituri għall-qasam tal-informazzjoni finanzjarja obbligatorja konformi mal-IFRS. Għaldaqstant, id-deċiżjoni dwar liema awditur jew liema ditta ta’ AS tista' tirċievi passaport bħal dan għandha tkun ibbażata fuq jekk il-prattika tal-awditjar tistax jew hijiex ser twettaq verifiki tad-dikjarazzjonijiet finanzjarji tal-IFRS.

3.7 Semplifikazzjoni: Intrapriżi u Prattikanti Żgħar u ta’ Daqs Medju

35) Taqbel ma’ livell ta’ servizz inferjuri għal verifika, l-hekk imsejħa “verifika limitata” jew “reviżjoni statutorja” għar-rapporti finanzjarji tal-SMEs minflok il-verifika statutorja? Tali servizz għandu jkun kondizzjonali skont jekk il-kontijiet ikunux tħejjew minn accountant (intern jew estern) bi kwalifiki adatti? L-SMEs għandhom forom u daqsijiet differenti. Jekk ikun hemm investimenti esterni u/jew faċilitajiet bankarji importanti u/jew klijenti u fornituri prinċipali kkonċernati mill-integrità tal-katini tagħhom ta’ valur, huwa diffiċli li jiġu previsti ħafna “short cuts”. Il-ħidma ta’ accountant iċċertifikat tista' tkun adegwata għal mikrointrapriża awtoffinanzjata.

36) Għandu jkun hemm “kenn sikur” fir-rigward ta’ kwalunkwe projbizzjoni futura potenzjali ta’ servizzi mhux relatati mal-awditjar meta jinqdew klijenti SMEs? Iva, iżda l-bażi għal din il-projbizzjoni għadha ma ntwerietx.

37) Il-“verifika limitata” jew ir-“reviżjoni statutorja” għandha tkun akkumpanjata minn regoli interni anqas ibsin tal-kontroll tal-kwalità u sorvejlanza mis-superviżuri? Tissuġġerixxi eżempji ta’ kif dan jista' jsir fil-prattika? Ara l-mistoqsija 35. Hekk jew hekk, il-kumpaniji ż-żgħar iwettqu verifiki sempliċi.

3.8 Il-kooperazzjoni internazzjonali

38) X'miżuri taħseb li jistgħu jtejbu l-kwalità tas-sorveljanza tal-parteċipanti tal-awditjar globali permezz tal-kooperazzjoni internazzjonali? L-involviment mal-G20 u mal-Bord tal-Istabbiltà Finanzjarja, iżda l-ewwel u qabel kollox, l-iktar miżura importanti tkun il-kooperazzjoni fil-livell tal-G8, b'enfasi partikolari fuq ir-rabtiet mill-qrib mal-korpi regolatorji fl-Istati Uniti tal-Amerika.

Brussell, 16 ta’ Ġunju 2011. Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew Staffan NILSSON

(1) ĠU C 318, 23.12.2009, p. 57.

(2) Il-ġestjoni tar-riskju tinvolvi li jiġu identifikati, ivvalutati u pprijoritizzati r-riskji (definita f'ISO 31000 bħala l-effett tan-nuqqas ta’ ċertezza dwar l-għanijiet, kemm jekk pożittivi kif ukoll jekk negattivi) segwita minn applikazzjoni kkoordinata u ekonomika tar-riżorsi sabiex titnaqqas, tiġi mmonitorjata u kkontrollata l-probabbiltà u/jew l-impatt ta’ avvenimenti sfortunati jew sabiex ikun hemm aktar possibbiltà li jitwettqu l-opportunitajiet. L-istrateġiji biex jiġi ġestit ir-riskju jinkludu t-trasferiment tar-riskju lil parti oħra, li jiġi evitat ir-riskju, li jitnaqqas l-effett negattiv tar-riskju u li jiġu aċċettati l-konsegwenzi kollha jew parti minnhom ta’ riskju partikolari. Sors: Wikipedia.org.

(3) Rapport tal-House of Lords ippubblikat fil-15 ta’ Marzu 2011, “Auditors: Market concentration and their role”, (L-awdituri: il-konċentrazzjoni tas-suq u r-rwol tagħhom) volum 1, paġna 32. http://www.parliament.uk/hleconomicaffairs.

(4) Assessing France's Joint Audit Requirement: Are Two Heads Better than One?, ta’ Jere R. Francis, University of Missouri-Columbia, Chrystelle Richard, Université Paris Dauphine, u Ann Vanstraelen, Universiteit Antwerpen u Universiteit Maastricht.