MT    MT  IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ  
Brussel 10.2.2004 
KUMM(2004) 101 finali 
  
KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJ ONI LILL-KUNSILL U LILL-
PARLAMENT EWROPEW. 
Nibnu l-Futur komuni tag ħna Sfidi tal-Politika u mezzi Finanzjarji g ħall-Unjoni 
Mkabbra 2007-2013 
 
MT 2   MT WERREJ 
Introduzzjoni 
I Prijoritajiet g ħall-Unjoni Ewropea Mkabbra___________________________________ 7 
A ¯vilupp sostenibbli ____________________________________________________ 7 1. Kompetittività g ħat-Tkabbir u impjiegi: il- ħtieġa ta’ l-implementazzjoni ta’ Lisbona8 
2. Koe żjoni akbar g ħat-tkabbir u l-impjiegi _________________________________ 17 
3. Immani ġġjar sostenibbli u protezzjoni tar-ri żorsi naturali: agriko ltura, sajd u ambjent
 20 
B Tifsir s ħiħ taċ-ċittadinanza Ewropea______________________________________ 22 
1. I ż-żona ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja ____________________________________ 22 
2. A ċċess għall-oġġetti u s-servizzi ba żiċi __________________________________ 24 
3. N ħaddmu ċ-ċittadinanza: ni żviluppaw kultura Ewropea u diversità ____________ 25 
Ċ. L-UE b ħala sieħba globali______________________________________________ 26 
1. L-UE u l-politika ta' vi ċinat ___________________________________________ 26 
2. L-UE b ħala sieħba għall-iżvilupp sostenibbli______________________________ 27 
3. L-UE b ħala attur globali ______________________________________________ 28 
4. Il-ta ħlita politika ____________________________________________________ 29 
II. Inqabblu r-ri żorsi mal-miri _____________________________________________ 30 
A. Dak li j ħallu warajhom l-obbligi e żistenti__________________________________ 28 
B. Il- ħtiġijietfinanzjarji l- ġodda____________________________________________ 29 
III. Assigurazzjoni li l-miri jintla ħqu: Strumenti u kontroll _______________________ 34 
A. Roadmap ___________________________________________________________ 34 B. Strumenti simpifikattivi biex  itejbu r-rata ta’ kisba __________________________ 35 
IV. il-kwadru finanzjarju Ġdid (2007-2013)___________________________________ 38 
A. Ikopri perijodu adegwat _______________________________________________ 38 B. Klassifikazzjoni tan-nefqa u żvilupp tan-nefqa______________________________ 38 
Ċ Flessibilità __________________________________________________________ 39 
V. Is-sistema ta’ finanzjar __________________________________________________ 40 A Struttura tar-ri żorsi propji ______________________________________________ 40 
B. Korrezzjonijiet fl-isbilan ċi tal-baġit ______________________________________ 41 
 
MT 3   MT  
Annessi 
 
MT 4   MT “F’dak li g ħandu x’jaqsam mal-futur, il- kompitu mhux li tipprevedih, i żda li tippermettih” 
Antoine de Saint-Exupéry 
INTRODUZZJONI L-Unjoni Ewropea qieg ħda fuq l-g ħatba ta’ l-aqwa kisba tag ħha minn meta nbeda l-pro ċess 
ta’ l-integrazzjoni Ewropea dritt wara t-Tieni Gwerra Dinjija - ir-rijuni fikazzjoni storika tal-
kontinent. Wara l- ħolqien b’su ċċess tas-suq wie ħed u l-introduzzjoni tal-munita wa ħda, l-
Ewropa issa ser ting ħaqad fit-tiftix tad-demokrazija, il-libertà, il-pa ċi u l-progress.  
Din l-Unjoni Ewropea mka bbra toffri opportunitajiet b ħal qatt qabel g ħat-titjib fil-prosperità u 
l-kwalità tal- ħajja taċ-ċittadini tag ħna u tad-dinja li fiha jg ħixu huma u wliedhom. L-isfida li 
qed naffa ċċjaw issa hija li nbiddlu din l-ambizzjoni f’realtà u ni żguraw illi l-Unjoni Ewropea 
taħtaf il-potenzjal s ħiħ tat-tkabbir u til ħaq l-istennija tal-pubbliku.  
L-obligazzjoni li tadotta l-Perspettivi Finanzjarji l- ġodda mill-2006 ‘l quddiem tippre żenta l-
opportunità li jing ħata lill-Unjoni Ewropea mkabbra sens reali ta’ skop polit iku flimkien ma’ 
mezzi sabiex jinkisbu dawn l-ambi zzjonijiet, b’azzjonijiet li ja ħdmu flimkien fil-livell 
Ewropew u f’dak nazzjonali.  
Il-mira komuni tag ħna għandha tkun Ewropa li ti ċċelebra d-diversità kultu rali u nazzjonali ta' 
kull Stat Membru, li tibqa' marbuta ma' l-iden tità nazzjonali, filwaqt illi tkun kommessa g ħall-
valur ta’ l-identità Ewropea u r-rieda politika li tik seb il-miri komuni. Ewropa ta’ solidarjetà u 
sħubija, li tag ħti lin-nies l-opportunità li jibnu flimkie n prosperità fit-tul. Ewropa li ċ-ċittadini 
tagħha jkunu kunfidenti fil-fu tur. Ewropa li l-vu ċi tagħha tinstema madwar id-dinja. 
Naturalment, qed naffa ċċjaw din l-isfida fil-kuntes t ta’ dinja mqallba u in ċertezza interna, u l-
avvenimenti ri ċenti ħolqu dubju dwar l-kapa ċità ta’ azzjoni ta’ l-Unjoni Ewropea.  
Li l-Ewropa ting ħata Kostituzzjoni huwa att b’sa ħħtu u simboliku, i żda għadu ma se ħħx. L-
Unjoni Ewropea trid tkompli fit-triq ta ’ l-integrazzjoni, u tevita n-nassa ta’ 
intergovermentali żmu li ma jwassal g ħal xejn. Din hija r-ra ġuni għaliex għandna bżonn tal-
Kostituzzjoni, u l-istrumenti sabiex nidde ċiedu u na ġixxu malajr, sabiex inkunu nistg ħu 
nimxu ‘l quddiem filwaqt illi n żommu garanziji tal-bilan ċ tal-metodu tal-komunità. G ħalhekk 
il-qbil fuq Kostituzzjoni ġdida jibqa’ essenzjali g ħall-futur ta’ l-Ewropa. 
Ekonomikament, l-Ewropa trid tqum g ħal din l-isfida. I ċ-ċittadini tag ħna jistennew li l-Unjoni 
Ewropea biex tibni fuq l-integrazzjoni ekono mika u tbiddel l-akba r entità ekonomika u 
kummerċjali fid-dinja f' żona li toħloq aktar tkabbir u prosperità . Ir-rendiment ekonomiku ta’ 
l-Ewropa kien fqir f’termini relattivi. Sa mill-1995, ir-rata ta' takbbir g ħall-UE ta' 15 kien 
f'medja ta' 2.2%, x ħin imqabbel mal-medja globali ta' 3.6% fl-Istati Uniti. L- evidenza turi illi 
– sakemm ma titte ħidx azzjoni issa – l-ekonomija Ewr opea ser tmur lura. Aktar ma ddum 
tirrendi anqas milli suppost l-ekonomija Ewrop ea, aktar ser jikbru d-dubji dwar il-kapa ċità 
tagħha li ġġib wieħed mill-pedamenti tal-le ġittimità politika – il-prosperità. Hija me ħtieġa 
azzjoni robusta, koordinata u koerenti sabiex tinbidel din it-tendenza. 
Il-ġlieda għall-paċi u kontra t-terrori żmu madwar id-dinja hija qasam fejn l-Ewropa trid tag ħti 
kontribut b’sa ħħtu, iżda l-qasmiet fuq materji internazzjonali ewlenin kess ħu dawn l-
isperanzi. 
 
MT 5   MT Tindirizza dawn l-oqsma, jew titlef triqitha: din hija l-isfida reali g ħall-Unjoni u l-Istati 
Membri tag ħha. L-ispejje ż tan-nuqqas ta’ azzjoni huma kb ar u ser ikomplu jikbru dejjem 
aktar. 
Huwa me ħtieg obbligu ġdid li jkun hemm qbil fuq il-miri tal-pro ġett Ewropew g ħall-Unjoni 
mkabbra fis-snin li ġejjin u li l-Unjoni ting ħata l-mezzi me ħtieġa sabiex tiksibhom. Ming ħajr 
dan, l-Istati Membri kollha g ħandhom x’jitilfu. Hija me ħtieġa azzjoni kon ġunta mill-
awtoritajiet pubbli ċi kollha, kemm fil-livell Ewropew kif ukoll fil-livell nazzjonali, sabiex ji ġi 
ottimizzat il-valur mi żjud f’kull livell u sabiex jin ġiebu benefi ċċji tanġibbli għal kulħadd.  
Il-valur mi żjud ta’ l-Unjoni jinsab fl-azzjoni tran snazzjonali madwar l-Ewropa. Hawnhekk, l-
awtoritajiet nazzjonali mh umiex attrezzati sabiex jie ħdu in konsiderazzjoni l-benefi ċċji kollha 
jew l-ispejje ż kollha ta’ l-azzjonijiet tag ħhom. L-effettività titlob massess kriti ċi kbar li ma 
jistgħux jintlaħqu mill-gvernijiet nazzjonali wa ħedhom, jew fi sforzi ta’ networking fil-livell 
nazzjonali.  
Politiki komuni, kif stabbilit mit-Trattati, jistg ħu jwasslu g ħal dawn il-benefi ċċji, permezz ta’ 
taħlita ta’ regolazzjoni, koordinament u ri żorsi finanzjarji. 
L-għażliet li jridu jsiru dwar il-perspettivi finanz jarji li jmiss mhumiex bi ss dwar il-flus. Hija 
kwestjoni ta’ direzzj oni politika, li trid issir fuq il-ba żi ta’ viżjoni ċara ta’ x’irridu nag ħmlu. 
Dawn l-g ħażliet ser jiddeterminaw jekk l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tag ħha jistgħux 
jiksbu fil-prattika dak li jistenna l-poplu Ewropew.  
Dan ifisser fa żi ġdida għall-baġit ta’ l-Unjoni. Dan mhux dw ar ridistribu zzjoni ta’ ri żorsi bejn 
l-Istati Membri. Huwa dwar kif g ħandu jiġi massimizzat l-impatt tal-politiki komuni tag ħna 
sabiex inkabbru l-valur mi żjud ta’ kull euro li jintefaq fil-livell Ewropew. 
* * 
* 
Perspettivi finanzjarji wa ħda wara l-o ħra kienu riflessjoni ta’ pro ġett politiku. G ħall-Aġenda 
2000, li tkopri l-2000-06, il-pro ġett iffoka fuq il-bidla fil-pass sabiex fl-Ewropa sabiex it-
tkabbir isir possibbli. Bit-tkabbir li  issa sar realtà, anke jekk fadal ħafna xogħol xi jsir fl-
integrazzjoni ta’ l-Istati Membri, l-Ewropa trid issib dinami żmu ġdid u tilħaq aspettativi 
ġodda. 
L-Ewropa trid ta ħdem flimkien g ħal tkabbir ekonomiku og ħla u għal impjiegi a ħjar. 
M’hemmx soluzzjoni ma ġika sabiex in żidu t-tkabbir ekonomiku fl-Ewropa u sabiex inpo ġġuh 
fi triq sostenibbli. Minkejja dan, huwa ċar illi parti mill-problema tinsab fil-fatt illi l-
innovazzjoni u t-teknolo ġija għadhom ma jwasslux g ħal tkabbir fl-ekonomiji Ewropej. Minn 
Lisbona, l-UE fittxet li tbiddel l-Unjoni Ewropea f’ekonomija dinamika bba żata fuq it-tag ħrif 
b’bażi industrijali soda, b’miri li jwasslu g ħal tkabbir ta’ madwar 3 fil-mija kull sena. L-
inkapaċità ta’ l-Unjoni u ta’ l-Istati Membri tag ħha li jilħqu din il-mira turi kemm l-azzjoni li 
ttieħdet s’issa ma kienitx bi żżejjed. 
L-istrateġija ta’ Lisbona u s-Suq Intern jitolbu kontroll ekonomiku effettiv sabiex jintla ħaq 
pakket bilan ċjat ta’ benefi ċċji ekonomi ċi, soċjali u ambjentali li huma ċentrali għall-iżvilupp 
sostenibbli u li jippermettu lill-Ewropej jaffa ċċjaw it-tibdil b’kunfidenza.  
 
MT 6   MT It-tkabbir irid ikun ibba żat fuq is-solidarjetà. Il-kompetittività u l-koe żjoni jsaħħu lil xulxin. 
Il-politika ta’ koe żjoni ta’ l-Unjoni qieg ħda hemm sabiex ti żgura s-solidarjetà bejn ir-re ġjuni 
u ċ-ċittadini kollha. Din uriet xi ssarraf fil-passat, u issa trid tit ħaddem f’Unjoni li ser tkun 
ekonomikament varjata aktar minn qatt qabel. Dan ifisser kon ċentrazzjoni ta ’ l-azzjonijiet 
tagħha fuq inizzjattivi mag ħżula, u li jie ħdu in konsiderazzjoni id-differenzi u l- ħtiġijiet 
relattivi. 
Il-benefiċċji tat-tkabbir iridu ji ġu ndirizzati sabiex jg ħinu lill-Ewropej jg ħaddu mill-pro ċess 
tal-bidla. Id-djalogu so ċjali Ewropew g ħandu għalhekk jissa ħaħ u jiġi integrat a ħjar fil-
politika pubblika sabiex jig ħin l-atturi ekonomi ċi kollha kemm janti ċipaw kif ukoll 
jimmaniġġjaw il-bidla. 
Iċ-ċittadinanza Ewropea trid isserv i sabiex tiggarantixxi dritti jiet u dmirijiet konkreti, b’mod 
partikolari, il-libertà, il- ġustizzja u s-sigurtà, u sabiex ti żgura aċċess għal servizzi pubbli ċi 
bażiċi fil-livell Ewropew. Il-benefi ċċji tas-sħubija għaċ-ċittadini issa jmorru lil hinn mil-
libertajiet tas-suq, u da wn il-materji jridu jie ħdu prijorità. Dan huwa qasam fejn il-libertajiet 
pubbliċi u d-drittijiet u d-dmirijiet indi vidwali fil-livell Ewropew qed ji żviluppaw, filwaqt illi 
d-diversitajiet kulturali g ħadhom b’sa ħħithom u jridu ji ġu sostnuti u inkora ġġuti b’mod 
kostanti. Id-diversità kulturali ssost ni l-unità Ewropea. L-Unjoni g ħaldaqstant g ħandha 
tikkomplimenta l-isforzi ta’ l-Istati Membri u ti żgura illi l-benefi ċċji ta’ Ewropa ming ħajr 
fruntieri jkunu disponibbli u a ċċessibbli lil kul ħadd fuq ba żi ugwali.  
L-Ewropa trid tkun attur globali b’sa ħħtu. Ħadd ma jista’ jiddubita dwar l-importanza tar-rwol 
li l-Ewropa g ħandha fid-dinja, ibda mir-responsabbiltà tag ħha lejn il- ġirien tagħha. Dan 
dejjem ġie meqjus b ħala fatt, per e żempju, fid-dibattitu dwar il-f utur ta’ l-Ewropa. Kemm fl-
għajnuna għall-iżvilupp, fil-politika kummer ċjali, fil-politika barranija u ta’ sigurtà jew l-
aspetti esterni ta’ politiki o ħrajn, l-aspettativi g ħall-Ewropa qed jikbru.  
Huwa ċar ukoll illi fix-xena globali l-Ewropa qed ta ġixxi ferm anqas mill-pi ż ekonomiku u l-
potenzjal politiku tag ħha. Huwa biss permezz ta’ l-e żistenza u l-effi ċjenza ta’ azzjoni komuni 
li aħna nistgħu nittradu ċu l-valuri tag ħna u d-dikjarazzjonijiet politi ċi f’realtà. Qatt mhu ser 
inkunu kapa ċi nwieġbu kif suppost g ħal kriżi fl-Ewropa jew xi mkien ie ħor mingħajr 
strumenti komuni u r-ri żorsi biex in ħaddmuhom. B ħala attur kontinentali u globali, l-UE 
għandha tkun kapa ċi taffronta l-isfidi dejjem akbar r -responsabbiltajiet tat-tmexxija re ġjonali 
tagħha. 
* * 
* 
Il-kwadru finanzjarju futu r ta’ l-Unjoni Ewropea g ħandu joffri l-istabilità sabiex isostni l-miri 
politiċi ta’ l-Unjoni fuq livell multi-annwali. Dan irid ikun indirizzat sabiex jirrendi 
prijoritajiet konkreti u mag ħżula għall-benefi ċċju ta’ l-Istati Membri u ta ċ-ċittadini Dan ifisser 
ottimizzazzjoni tar-relazzjoni bejn l-azzjoni f uq livell nazzjonali u fil-livell ta’ l-Unjoni. 
Il-politiki komuni jistg ħu u għandhom ikomplu jkunu ċentrali fil-kisba tal-miri ta’ l-Unjoni 
mkabbra. Il-politiki komuni mhumiex xi o ġġett extra: f’dawm l-oqsma, azzjoni fil-livell 
Ewropew biss tista’ tkun su ċċess. 
Tradizzjonalment il-politiki ta’ l–UE kienu ċċentrati fis-settur ta’ l-agrikoltura, fuq il-
koeżjoni, fuq il- ħolqien ta’ suq intern integrat u f uq il-kisba ta’ stabilità makroekonomika. 
 
MT 7   MT F’dawk l-oqsma, kellhom su ċċess kbir. Ikun żball kieku niefqu na ħdmu f’dak l-oqsma, fejn il-
politiki di ġa’ ġew aġġustati sabiex jibnu fuq is-su ċċessi tagħhom u sabiex jindirizzaw ħtiġijiet 
ġodda. Il-ftehim dwar ir-riforma agrikola u l-finanzjament tag ħha, turi li l-Istati Membri 
jħaddnu din l-opinjoni. L-Un joni trid issa tag ħmel l-azzjoni tag ħha f’dawk l-oqsma aktar 
razzjonali u testendiha g ħall-Istati Membri l- ġodda. Iżda peress illi t-tkabbir ser ikollu impatt 
asimmetriku fuq il-ba ġit tal-Komunità – billi j żid l-infiq aktar milli d-d ħul – anke 
sempliċement il-preservazzjoni ta’ l-‘acquis’ ser t kun tfisser intensifikazz joni ta’ l-isforz 
finanzjarju. 
Il-qabża bejn l-obbligi ambizzju żi ta’ l-ogħla livell politiku u n-nuqqa s ta’ implementazzjoni 
tagħhom ma tistax tit ħalla tikber aktar. F’ ħafna minn dawn l-oqsma ġodda ta’ prijorità, il-
kapaċità ta’ l-Unjoni li ssarraf il-weg ħdiet ta’ l-Istati Membri hija mdg ħajjfa minħabba n-
nuqqas ta’ volontà politik a ta’ azzjoni u ri żorsi insuffi ċjenti. Il-miri politi ċi u l-aspettattivi 
ffissati għall-Unjoni jridu jkunu akkumpanjati minn mezzi adegwati, inklu ż riżorsi finanzjarji. 
L-għan irid ikun li ti ġi massimizzata l-effi ċjenza ta’ l-ispi ża pubblika u li l-isforzi nazzjonali u 
Ewropej isiru aktar mit-total tal-partijiet.  
I P RIJORITAJIET G ĦALL-UNJONI EWROPEA MKABBRA  
3 PRIJORITAJIET G ĦALL-PERSPETTIVI FINANZJARJI LI JMISS: 
(1) IS-SUQ INTERN IRID JITLESTA  SABIEX IKUN JISTA’ JILG ĦAB IR-
RWOL S ĦIĦ TIEGĦU FIL-KISBA TAL-MIRA USA’ TA’ L-I ŻVILUPP 
SOSTENIBBLI, U J ĊAQLAQ POLITIKI EKONOMI ĊI, SOĊJALI U 
AMBJENTALI G ĦAL DAK IL-G ĦAN. DAN JINKLUDI L-
KOMPETITTIVITÀ, IL-KOE ŻJONI U L-IMMANI ĠĠJAR U L-
PROTEZZJONI SOSTENIBBLI TAR-RI ŻORSI NATURALI. 
(2) IL-KUNĊETT POLITIKU TA Ċ-ĊITTADINANZA EWROPEA HUWA 
MARBUT MAT-TLESTIJA TA’ ŻONA TA’ LIBERTÀ, ĠUSTIZZJA U 
SIGURTÀ U A ĊĊESS GĦAL OĠĠETTI PUBBLI ĊI BAŻIĊI. 
(3) L-EWROPA TRID TURI RWOL KOERENTI B ĦALA SIE ĦEB GLOBALI, 
ISPIRATA MILL-VALURI EWLENIN TAG ĦHA FL-ASSUNZJONI TA’ 
RESPONSABBILTAJIET RE ĠJONALI, IL-PROMOZZJONI TA’ ŻVILUPP 
SOSTENIBBLI, U L-KONTRIBUZZJONI G ĦAL SIGURTÀ ĊIVILI U 
STRATE ĠIKA. 
A ¯vilupp sostenibbli 
L-għan tas-suq intern jipprovdi l-ba żi tat-tkabbir. I żda ż-żieda fil-prosperità ta ċ-ċittadini 
Ewropej skond il-valuri Ewropej titlob it-trasformazzjoni ta’ l- Unjoni Ewropea f’ekonomija 
dinamika bba żata fuq it-tag ħrif, bi żvilupp ekonomiku sostenibbli u koe żjoni soċjali akbar. 
Dan huwa pre ċiżament dak li sar bl-A ġenda ta’ Lisbona, mnehdija fl-2000, u li ġiet 
kompletata fil-Kunsill Ewropew ta’ Göteborg ta’ l-2001. 
Li nirranforzaw u nkunu kapa ċi nlestu l-a ġenda ta’ Lisbona jfisser li nindirizzaw l-aspetti ta’ 
rafforzament re ċiproku ta’ l-aspetti tal-kompetittività u l-koe żjoni. Dawn huma mfissra fis-
sezzjonijiet ta’ wara. 
 
MT 8   MT Iż-żieda fil-prosperità ta ċ-ċittadini Ewropej b’mod sostenibbli titlob: 
• li l-Unjoni Ewropea tinbide l f’ekonomija dinamika bba żata fuq it-tag ħrif u indirizzata 
għat-tkabbir 
• li jkun hemm koe żjoni akbar fil-kuntest ta’ Unjoni mkabbra. 
• li tkun imsa ħħa l-kompetittività ta’ l-agrikoltura tag ħna, li jkun imsa ħħaħ l-iżvilupp rurali, 
li niżguraw użu sostenibbli tar-ri żorsi tas-sajd u l-kwalità ta’ l-ambjent. 
1. Kompetittività g ħat-Tkabbir u impjiegi: il- ħtieġa ta’ l-implementazzjoni ta’ Lisbona 
Li tagħti prijorità lit-tkabbir jitlob orjentazzjoni ġdida għall-politiki u g ħall-baġit kemm 
nazzjonali kif ukoll ta’ l-UE. Dak li huwa me ħtieġ issa huwa Ewropa aktar dinamika u 
konessa a ħjar. Dan jitlob bidla sostanzjal i fil-politiki ta’ sostenn ta’ l-infrastuttura fisika u tat-
tagħrif ta’ l-Unjoni. Dan ifisser azzjoni sabiex ittejjeb ir-ri ċerka, iżżid l-impri ża u l-
innovazzjoni, u tistabbilixxi ne tworks f’livell Ewropew, u ssa ħħaħ ir-rwol ta’ l-edukazzjoni. 
Din hija kundizzjoni g ħaż-żamma ta’ ba żi industrijali kompetittiva. Fl-istess waqt, dan jitlob 
garanziji kollettivi ġodda għall-ħaddiema u sforz ġdid sabiex wie ħed jantiċipa u jaġġusta fil-
ħin għal ambjent ekonomiku u kummer ċjali globali li qed jinbidel. 
IL-MIRI: 
• IL-PROMOZZJONI TAL-KOMP ETITTIVITÀ TA’ L-IMPRI ŻI F’SUQ WIE ĦED 
PJENAMENT INTEGRAT, 
• IT-TISĦIĦ TA’ L-ISFORZ EWROPEW FL-I ŻVILUPP TAR-RI ĊERKA U TAT-
TEKNOLO ĠIJA, 
• IL-KONNESSJONI TA’ L-EWROPA PERMEZZ TA’ NETWORKS MADWAR L-
UE, 
• TITJIB FIL-KWALITÀ TA’ L-EDUKAZZJONI U T-TA ĦRIĠ, 
• AĠENDA TAL-POLITIKA SO ĊJALI: L-G ĦAJNUNA LIS-SO ĊJETÀ EWROPEA 
SABIEX TANTI ĊIPA U TIMMANI ĠĠJA L-BIDLA. 
a) Il-promozzjoni tal-kompetittività ta’ l-impri żi f’suq wie ħed pjenament integrat, 
Sabiex til ħaq il-miri ambizzju żi tat-tkabbir ekonomiku li jippromwovi l-koe żjoni u l-
investiment li ma jkunx ta’ dannu g ħall-ambjent, l-Ewropa g ħandha bżonn tiżviluppa metodu 
ta’ kompetittività koerenti sabiex ti żblokka l-potenzjal mhux sfrutta t tas-Suq Intern. L-Unjoni 
tista’ tkun il-katalist u l-koordinatu r ta’ l-isforzi ta’ l-Istati Membri u tista’ tikkontribwixxi 
għal, u tikkumplimentha l-kisbiet tag ħhom. 
L-azzjonijiet ta’ l-Unjoni Ewrope a biex itejbu l-ambjent kummer ċjali u jżidu l-produttività 
jistgħu jindirizzaw il-linji li ġejjin: 
– It-tlestija, it-tijib u l-immani ġġjar tas-Suq Intern Xog ħol leġislattiv ulterjuri ser jimmira li 
jneħħi l-ostakoli li fadal g ħall-integrazzjoni s ħiħa tas-suq. F’ ċerti oqsma partikolari b ħall-
industriji jew is-servizzi tan-networks, is-suq wie ħed għad fadallu triq twila biex isir realtà. 
L-immani ġġjar tas-Suq Intern f’oqsma b ħall-prodotti farma ċewtiċi jew kimi ċi, kemm 
 
MT 9   MT permezz ta’ a ġenziji, jew permezz ta’ standards Ewr opej komuni, ser jibqa’ jinvolvi sforz 
sinjifikanti fl-Unjoni mkabbra. L-estensjoni g ħall-pajjiżi ġirien ser tkun sfida o ħra. 
– Il-preservazzjoni u ż-żieda fil-kompetittività ta’ l-industrija, indirizzata g ħal tkabbir og ħla 
fil-produttività u titjib f il-kompetittività internazzj onali. Dan jinkludi metodu ġdid kif 
tħares lejn il-li ġi tal-Komunità u dik nazzjonali, bl-u żu sħiħ tal-prinċipji ta’ “tfassil a ħjar 
tal-liġijiet”, li jinkludu l-e żami ta’ l-impatt tal-li ġi u ta’ l-ambjent regolatorju fuq il-
kompetittività ta’ l-impri żi Ewropej. 
– Iż-żieda fl-inizzjattiva ta’ impri ża u l-iżvilupp tan-negozji ż-żgħar. It-titjib ulterjuri ta’ l-
aċċess għall-finanzi permezz ta’ l-istrumenti fi nanzjarji tal-Komunità, kif ukoll id-
disponibbiltà tas-serv izzi ta’ sostenn g ħan-negozji Ewropej, ser jikkontribwixxu g ħall-
kapaċità ta’ l-impri żi li jinnegozjaw fis-suq intern im kabbar u li jikkompetu barra minn 
pajjiżhom. 
– Il-mobilizzazzjoni ta’ l-atturi u r-ri żorsi rilevanti sabiex tg ħin fir-realizzazzjoni tal-
potenzjal innovattiv ta’ l-impri żi. Il-promozzjoni tat-trasferiment tat-teknolo ġija permezz 
tal-flussi ta’ tag ħlim u networks ta ’ innovazzjoni ser i ġibu benefi ċċji kbar lill-impri żi, 
partikolarment lil dawk l-impri żi żgħar u innovattivi. Il-po litika ta’ innovazzjoni ser 
issaħħaħ ukoll l-investiment fl-innovazzjoni, fil-bi dla fl-organizzazzjoni u fis-soluzzjonijiet 
ta’ disinn innovattiv. Il-fa ċiltazzjoni ta’ metodi komuni, attività transfruntiera u re ġjonali 
kif ukoll networking fl-UE kollh a tista’ tikkontribwixxi g ħall-iżvilupp u d-diffu żjoni ta’ 
ambjent regolatorju innovattiv u a ċċessibbli. 
– Modi aktar sistemi ċi ta’ kif in ħarsu lejn is-so ċjetà ta’ l-informazzjoni bba żata fuq taħlita ta’ 
politiki ta’ ri ċerka, regolamentazzjoni u skjerament huma mitluba qabel ma jista’ jkun 
hemm tnaqqis fil-qab ża fit-tkabbir tal-produttività, peress illi l-investiment pubbliku u 
privat fit-teknolo ġiji ta’ l-informazzjoni u tal-komunikazzjoni jilg ħabu rwol importanti fit-
titjib tal-produttività, il-kompetittività u ż-żieda fl-effi ċjenza. 
– L-investiment fit-teknolo ġiji ta’ l-informazzjoni u l-komunikazzjoni fis-servizzi pubbli ċi 
fl-Istati Membri huwa stmat li jla ħħaq mal-50 biljun Euro sa l-2011 g ħal azzjonijiet 
purament nazzjonali. Ser ikun me ħtieġ sforz addizzjonali sabiex ni żguraw li l-u żu u l-
adozzjoni ta’ dawn it-teknolo ġiji fis-servizzi pubbli ċi kollha madwar l-Ewropa sabiex 
intejbu l-effi ċjenza, l-effettività u l-interoperabilità tag ħhom. Dan ikopri oqsma fis-settur 
pubbliku b ħal ma huma s-sa ħħa, l-ambjent, il-kultura, l-edukazzjoni u s-sigurtà. 
– Il-promozzjoni ta’ l-u żu ta’ teknolo ġiji eko-effi ċjenti, li jistg ħu jnaqqsu l-impatti 
ambjentali filwaqt li jikkontribwixxu g ħall-kompetittività u t-tkabbir ekonomiku. Je żistu 
bosta teknolo ġiji ambjentali potenzjalment sinjifikanti, i żda dawn mhumiex u żati biżżejjed, 
minħabba r-restrizzjonijiet fit-teknolo ġiji eżistenti, l-a ċċess diffiċli għall-finanzi, l-g ħarfien 
baxx ta’ l-investituri, u s-sinj ali tal-prezzijiet distorti. Ibba żati fuq il-Pjan ta’ Azzjoni dwar 
it-Teknolo ġiji Ambjentali, it-teknolo ġiji ambjentali jistg ħu jkunu promossi permezz ta’ 
strumenti bba żati fuq is-suq kif ukoll permezz ta’ inizzj attivi ta’ politika mmirata ndirizzati 
sabiex jimbuttaw l-innovazzjoni f’dan il-q asam. L-istrumenti ta’ l-UE fil-qasam tar-
riċerka, d-dimostrazzjoni u l-innova zzjoni, kif ukoll il-politika re ġjonali u l-kooperazzjoni 
esterna, g ħandhom jintegraw din id-dimensjoni. 
 
MT 10   MT b) It-tis ħiħ ta’ l-isforz Ewropew fl-i żvilupp tar-ri ċerka u tat-teknolo ġija, 
Qasam ovvju fejn il-ba ġit ta’ l-UE jista’, u g ħandu, jag ħmel id-differenza huwa dak tar-
riċerka u t-teknolo ġija. L-isforz Ewropew fir-ri ċerka għadu maqsum wisq, 
komparimentalizzat i żżejjed u mhux konness bi żżejjed mal-kooperazzjoni internazzjonali. 
Aktar minn hekk, l-Ewropa talloka biss 2% tal-GDP fir-ri ċerka filwaqt illi l-Istati Uniti 
jallokaw 2.7% u l- Ġappun aktar minn 3%. L-Ewropa ma kenitx kapa ċi tiġbed lejha l-a ħjar 
riċerkaturi mondjali; u ħafna xjentisti e ċċellenti għadhom s’issa jag ħżlu li jaħdmu fl-Istati 
Uniti. Din hija materja kritika sabiex intejbu l-kapa ċità tas-settur produttiv tag ħna li 
jibbenefika mid-divi żjoni tax-xog ħol ġdida internazzjonali. 
Sabiex ng ħinu lill-Ewropa ssir dawl ta’ e ċċellenza u ti ġbed lejha ri ċerkaturi u investimenti, 
aħna rridu nne ħħu l-ostakoli g ħall-eċċellenza li jo ħorġu mill-programmi nazzjonali mqassma 
f’kompartimenti. I żda t-titjib fil-kwalità mhux ser ikunu bi żżejjed. Huwa me ħtieġ ukoll li 
nżidu fl-isforz tar-ri ċerka. Dan ifisser illi l-Unjoni trid tfittex li tikseb fl-istess ħin it-tlett miri 
relatati u kumplimentari:  
• Toħloq “Żona Ewropea ta’ ri ċerka”, billi ta ġixxi bħala suq intern g ħar-riċerka u t-
teknoloġija, kif ukoll b ħala spazju g ħal koordinazzjoni a ħjar ta’ l-attivitajiet u politiki ta’ 
riċerka nazzjonali u re ġjonali, sabiex tissupera l-frammentazzjoni atwali u d-duplikazzjoni 
ta’ l-isforzi fl-Ewropa; 
• Tgħin tkabbar l-isforz Ewropew fir-ri ċerka għal 3% tal-GDP sa l-2010; b’1% ji ġi minn 
sorsi pubbli ċi, u 2% mis-settur privat. 
• Tgħin u ssaħħaħ r-riċerka madwar l-Ewropa  kollha permezz ta’ g ħajnuna finanzjarja 
diretta fil-livell Ewropew sabiex tikkumplimenta l-programmi nazzjonali li jg ħinu l-kisba 
ta’ l-ewwel żewġ miri. 
L-għajnuna finanzjarja fil-live ll ta’ l-UE toffri valur mi żjud għoli fir-riċerka billi tg ħin sabiex 
jinħolqu l-masses kriti ċi ta’ riżorsi finanzjarji u umani, ti ġi stimolata l-e ċċellenza u l-
kreattività permezz ta’ l-iskambju, n-networki ng, il-kollaborazzjoni u l-kompetizzjoni fl-
iskala Ewropea, u biex ti żdied il-viżibbiltà tal-kapa ċitajiet u r-rendimenti Ewropej.  
Hemm għalhekk ka ż b’saħħtu għal żieda sinjifikanti fil-fondi ta’ ri ċerka ta’ l-UE li b ħalissa 
jammontaw g ħal 0.04% tal-GDP, b ħala kontribuzzjoni g ħall-eliminazzjoni tal-qab ża lejn il-
mira ta’ 1% ta’ l-investiment pubbliku, kumplim entari ma’ l-isforzi nazzjonali u f’relazzjoni 
mill-qrib mag ħhom. L-azzjoni ta’ l-Unjoni trid tikkon ċentra fuq 5 temi ewlenin li 
jikkorrispondu ma’ 5 materji prin ċiplai li qed taffa ċċja l-Ewropa fir-ri ċerka: 
• L-istimulazzjoni tad-dinami żmu, l-eċċellenza, il-kreattività u l-produttività tar-ri ċerka 
Ewropea billi jing ħata sostenn fina nzjarju lill-pro ġetti li jsiru minn gr uppi individwali ta’ 
riċerka mag ħżula permezz ta’ kompetizzjoni fil-livell Ewropew aktar milli fil-livell 
nazzjonali, b’mod pa rtikolari fir-ri ċerka bażika, sabiex ji ġu esplorati toroq u materji 
xjentifiċi ġodda, f’relazzjoni mill-qrib mal-komunità xjentifika. 
GĦAL DAK IL-G ĦAN GĦANDHA TI ĠI STABBILITA FA ĊILITÀ EWROPEA 
FIL-LINJI TA’ PER E ŻEMPJU IL-FONDAZZJONI NAZZJONALI TAX-XJENZA 
FL-ISTATI UNITI, SABIEX TAG ĦTI GĦOTJIET LILL-GRUPPI INDIVIDWALI 
TA’ RIĊERKA LI JURU L-OG ĦLA LIVELL FIL-KOMPETIZZJONI FIL-
LIVELL EWROPEW, F’OQSMA B ĦALL-MATEMATIKA AVVANZATA JEW 
 
MT 11   MT IL-QUANTUM PHYSICS FIL-PERSPETTIVA TA’ SKOPERTI ĠODDA FL-
INFORMATIKA U S-SOFTWARE. 
• It-tisħiħ tal-kapaċitajiet tar-ri ċerka Ewropej billi ji ġu sostnuti d-disinn, l-i żvilupp u l-u żu 
ta’ infrastrutturi ewlenin tar-ri ċerka ta’ dimensjoni u inte ress Ewropew, kif ukoll l-i żvilupp 
tar-riżorsi umani fir-ri ċerka u t-teknolo ġija, billi ji ġi sostnut it-ta ħriġ, tingħata għajnuna 
sabiex jitne ħħew l-ostakoli g ħal karrieri xjentifi ċi pan-Ewropej, u l-promozzjoni tal-
mobilità transnazzjonali tar-ri ċerkaturi. Dawn l-azzjonijiet jitolbu koordinazjoni ma’ dawk 
taħt il-politika ta’ koe żjoni. 
IL-KAPA ĊITAJIET TAR-RI ĊERKA TA’ DAN IT-TIP HUMA PER E ŻEMPJU 
LEJSERS EWROPEJ KBAR U FA ĊILITAJIET TA’ NEWTRONS G ĦALL-
ESPLORAZZJONI TAL-MATERJA U APPLIKAZZJONIJIET BIJOMEDI ĊI; 
JEW BANEK TA’ DATI BIJOLO ĠIĊI EWROPEJ FIL- ĠENOMI U T-TITJIB 
TAN-NETWORKING TAR-RI ĊERKA TA’ L-EWROPA U L-
INFRASTRUTTURA TAL-KOMPJUTERS. L-G ĦAJNUNA SABIEX JITTEJBU 
R-RIŻORSI UMANI TAR-RI ĊERKA UMANA TINKLUDI  S-SOSTENN FUQ 
SKALA KBIRA TAL-PROGRAMMI G ĦAX-XJENZATI EWROPEJ ŻGĦAR U 
DAWK STABBILITI. 
• Il-ħolqien ta’ s ħubiji pan-Ewropej bejn il-gvern u l-privat g ħar-riċerka teknolo ġika 
permezz ta’ inizzjattivi kon ġunti bbażati fuq il-kun ċett tal-pjattaformi teknolo ġiċi li 
jgħaqqad flimkien l-azzjonisti pubbli ċi u dawk privati, sabiex jibnu u jimplementaw l-
aġendi komuni ta’ ri ċerka fl-oqsma ta’ relevanza indus trijali, fuq il-mudell segwit fl-
Inizzjattiva Ewropea ta’ Tkabbir. 
EŻEMPJI TA’ DAN IT-TIP TA’ S ĦUBIJA JINKLUDU L-I ŻVILUPP TA’ 
ĠENERAZZJONI ĠDIDA TA’ AJRUPLANI NODFA U EKONOMI ĊI PPJANAT 
GĦALL-2020; L-I ŻVILUPP TA’ NETWORKS TA’ L-IDRO ĠENU U ĊELLULI 
TAL-KARBURANTI, L-I ŻVILUPP TAL-KAPA ĊITAJIET FIL-QASAM TA’ L-
ELETTRONIKA FL-ISKALA-NANO, L-INVESTIMENT FIT-TEKNOLO ĠIJI 
TAĊ-ĊELLULARI U TA’ MING ĦAJR FILI, IT-TIS ĦIĦ TA’ L-ISFORZI 
KONĠUNTI FIS-SISTEMI NKORPORAT I, KIF UKOLL IT-TEKNOLO ĠIJI TA’ 
L-ENER ĠIJA SOLARI, U L-ISFORZ EW ROPEW KOORDINAT FIL-KIMIKA 
AVVANZATA, G ĦALL-APPLIKAZZJONIJIET INDUSTRIJALI MULTIPLI U 
GĦAL SKOPIJIET SO ĊJALI. 
• L-istimulazzjoni ta’ l-i żvilupp ta’ “poli ta’ e ċċellenza” Ewropej ibba żati fuq in-networking 
u l-kollaborazzjoni fil-li vell ta’ laboratorju minn networks transnazzjonali ta’ daqs medju u 
proġetti permezz ta’ strumenti ġodda wżati fis-6 Programm Kwadru dwar ir-Ri ċerka fl-
Unjoni mtejjeb fuq il-ba żi ta’ l-esperjenza. 
DAN IL-QASAM JINVOLVI S-SOSTEN IMENT TAL-POLI EWROPEJ TA’ 
EĊĊELLENZA F’OQSMA B ĦALL-AMBJENT U R-RI ĊERKA DWAR IL-
KLIMA, IT-TEKNOLO ĠIJI TAL-KOMUNIKAZZJONI U L-INFORMAZZJONI, 
RIĊERKA MEDIKA U FUQ L-IKEL, JEW IR-RI ĊERKA FUQ MATERJALI 
ĠODDA U PRO ĊESSI INDUSTRIJALI, BIL- ĦOLQIEN U S-SOSTENN TAL-
KOOPERAZZJONI TA’ LABORATORJI  EWROPEJ TA’ LIVELL G ĦOLI F’ 
“NETWORKS TA’ E ĊĊELLENZA” U RI ĊERKA KON ĠUNTA NDIRIZZATA 
GĦAL MIRI PRE ĊIŻI U MMIRATI SEW FIL-“PRO ĠETTI INTEGRATI”. 
 
MT 12   MT • It-titjib, permezz ta’ mekkani żmi speċifiċi ta’ networking, il-koordi nazzjoni tal-programmi 
u l-politiki ta’ ri ċerka nazzjonali u re ġjonali, sabiex ji ġu stabbiliti masses kriti ċi ta’ riżorsi, 
jissaħħaħ il-karattru kumplimentari ta’ l-attivitajie t nazzjonali, u titjieb il-koerenza ta’ l-
aġendi ta’ ri ċerka pubblika madwar l-Ewropa. Dan jinvolvi skambji stimulanti, il-ftu ħ 
reċiproku ta’ programmi u l-bidu ta’ inizzjattivi ġodda. 
IL-PROGRAMMI NAZZJONALI TAR-RI ĊERKA SER JINQASMU F’OQSMA 
BĦAL, PER E ŻEMPJU, IL-KAN ĊER, L-ALZHEIMER U L-MARD 
EMERĠENTI, IN-NANOTEKNOLO ĠIJI, JEW IR-RI ĊERKA FUQ L-ISFIDI 
SOĊJALI U EKOMI ĊI PRIN ĊIPALI, B ĦAD-DEMOGRAFIJA, L-
EDUKAZZJONI, L-IMPJIEGI U L-INNOVAZZJONI. 
F’rabta mill-qrib ma’ l-azzjoni tag ħha fir-riċerka, l-Unjoni g ħandha tgħin l-iżvilupp ta’ sforz 
koerenti u b’sa ħħtu fil-livell Ewropew f’ żewġ oqsma illi fihom ix-xjenza u t-teknolo ġija 
għandhom rwol fundamentali: 
• L-ispazju, f’g ħajnuna lill-politika Ewropea dwar l-ispa zju, immirata lejn koerenza akbar ta’ 
l-isforzi privati u pubbli ċi fil-livell nazzjonali u f’dak Ewropew, u ffokati fuq l-i żvilupp ta’ 
applikazzjonijiet f’oqsma b ħall-posizzjonament u n-navig azzjoni, l-osservazzjoni u l-
monitoraġġ tad-dinja, u t-telekomunikazzjonijiet,  il-koordinazzjoni ta’ l-investimenti fll-
R&D fid-diversi livelli u l-g ħajnuna għall-UE sabiex tikseb l-g ħanijiet tal-politika tag ħha 
bi sħubija mal-potenzi spazjali e żistenti bħar-Russja, u o ħrajn emer ġenti bħaċ-Ċina, l-Indja 
u l-Brażil. 
L-AZZJONI F’DAN IL-QASAM TIDD EPENDI FUQ L-IMPLEMENTAZZJONI 
TA’ PROGRAMM SPAZJALI EWROPEW LI JSA ĦĦAĦ IL-PRO ĠETTI 
SPAZJALI TA’ L-UE (B ĦALL-GMES – IL-MONITORA ĠĠ GLOBALI G ĦALL-
MABJENT U S-SIGURTÀ). 
Is-Sigurtà, f’g ħajnuna għall-implementazzjoni tal-po litiki ta’ l-Unjoni, billi tg ħin ir-riċerka 
meħtieġa sabiex ti żdied is-sigurtà fid-dimensjonijiet kollha tag ħha fl-Ewropa b ħala tkomplija 
tax-xogħol mibdi f’dan il-qasam, li fih l-i nvestimenti ta’ l-Istati Uniti huma ħames darbiet 
ogħla minn dawn ta’ l-Ewropa. Dan ifi sser kontribuzzjoni tal-Kummissjoni g ħall-aġenda usa’ 
ta’ l-UE sabiex tindirizza l-isfidi ta’ l- Ewropa u t-theddid ki f imfisser, fost l-o ħrajn, fl-
Istrateġija Ewropea tas-Sigurtà li kienet appo ġġjata mill-Kunsill Ewropew f’Di ċembru 2003. 
Din hija kumplimentari g ħall-azzjonijiet u l-isforzi li qed isiru mill-Istati Membri u l-
istituzzjonijiet l-o ħrajn ta’ l-UE. 
DAN JINVOLVI WKOLL L-I ŻVILUPP TAT-TAG ĦRIF U T-TEKNOLO ĠIJI 
B’VALUR MI ŻJUD EWROPEW SABIEX JI ĠU ANTI ĊIPATI B’SU ĊĊESS, 
SORVELJATI U MITIGATI T-THEDDID G ĦAS-SIGURTÀ, B ĦAL DAWK 
MARBUTA MAT-TERRORI ŻMU BIJOLO ĠIKU, IL-KRIMINALITÀ FUQ L-
INTERNET U S-SIGURTÀ GLOBALI, U SABIEX TI ĠI ŻGURATA L-
POSIZZJONI EWROPEA FIN-NETWORKS TAR-RI ĊERKA KUMPLESSA. 
 
L-azzjoni ta’ l-UE fil- qasam tat-tixrid tar-ri żultati tar-ri ċerka ser tissa ħħaħ bl-istess mod u l-
parteċipazzjoni u t-tmexxija Ewropea fl-inizzjattivi globali ser ji ġu raffurzati. 
 
MT 13   MT ċ) Il-konnessjoni ta’ l-Ewropa pe rmezz ta’ networks ta’ l-UE, 
Għaxar snin wara li nbiet l-inizzjattiva dwar in-networks trans-Ewropej, l-i żvilupp ta’ ba żi ta’ 
assi maġġuri madwar l-Unjoni Ewropea issa qed jieqaf. Madanakollu, it-traffiku fuq in-
networks qed ikomplu jikbru, u t-tkabbir ser ji ġġenera aktar traffiku fuq l-infrastruttura tat-
toroq, il-ferroviji u l-ener ġija. L-ispi ża tal-konġestjoni tla ħħaq madwar 1% tal-GDP, li sejra 
tirdoppja sa l-2020. Jekk ma jsir xejn, ħafna minn din i ż-żieda ser taqa’ fuq toroq u dan 
iwassal għal konsegwenzi negattivi f’termini ta’ kon ġestjoni, l-ambjent, is -sigurtà u l-kwalità 
tal-ħajja. Jekk ma jsir xejn, l-Ewr opa mhux ser tkun konnessa, u ser t ħallas il-prezz ta’ 
infrastruttura ħażina f’termini ta’ potenzjal ta’ tkabbir. 
Networks trans-Ewropej li jirrendu ħafna huma katalist essenzjali g ħall-mobilità sostenibbli 
ta’ l-oġġetti, iċ-ċittadini u l-ener ġija f’UE mkabbra. Dan mhux biss jikkontribwixxi g ħall-
kompetittività, i żda joffri simbolu tan ġibbli ta’ l-integrazzjoni Ew ropea. Il-potenzjal mhux 
esplorat g ħan-nies u n-negozji li ji ġi minn trasport a ħjar huwa stimat li jla ħħaq iż-0.23% tal-
GDP, li jfisser madwar miljun impjieg fiss. Pro ġetti bħal-linji ferrovjarji g ħall-veloċità għolja 
jew is-sistema Ewropew ta’ navigazzjoni bi s-satellita Galileo ser jimbuttaw l-industriji 
Ewropej fuq quddiem nett tat-teknolo ġija għolja. 
Għalhekk hija kritika g ħar-rendiment ekonomiku illi tin ħoloq sistema ta’ trasport effi ċjenti u 
sostenibbli u provvista ta’ l-ener ġija ta’ min joqg ħod fuqha. In-nuqqas  ta’ azzjoni i ġġib 
magħha spejjeż reali. 
Il-qligħ fuq dan l-investiment imur lil hinn mill-fruntieri nazzjonali. Dan jinkora ġġixxi in-
nuqqas tal-gvernijiet nazzjonali li jag ħtu każ l-ewwel tal-perspettiva Ewropea u l-istint 
tagħhom li jpo ġġu l-programmi nazzj onali l-ewwel, spe ċjalment fi żmenijiiet ta’ pressjoni 
intensa fuq il-ba ġits nazzjonali. Il-koor dinazzjoni u l-parte ċipazzjoni fil-finanzjament minn 
naħa ta’ l-Unjoni Ewropea b’enfasi fuq l-oqsma transfruntiera jistg ħu jġibu l-koerenza fuq 
skala kontinentali, stabilità fit-tul u jisg ħu jagħfsu għal parteċipazzjoni g ħola tas-settur privat.  
• Per eżempju, “Toroq tal-ba ħar” jista’ jne ħħi l-ġarr ta’ merkanzija minn fuq it-toroq (per 
eżempju jistg ħu jinġarru 7.6 miljun tunnellata bejn Rotte rdam u Bilbao kull sena, u dan 
ifisser 10% tal- ġarr ta’ merkanzija bit-toroq fuq din ir-rotta). I żda din tista’ ta ħdem biss 
permezz ta’ koordinazzjoni ta’ l-UE. 
• Il-mina tal-ferrovija tal-Mont-Cenis be jn Lyon u Turin jista ’ jittrippla l-kapa ċità attwali u l-
konnessjonijiet ma’ xi w ħud mir-re ġjuni l-aktar dinami ċi ta’ l-Ewropa mal-qalba ta’ l-Istati 
Membri l- ġodda. Iżda dan ma jistax jinbeda ming ħajr l-appo ġġ ta’ l-UE. 
L-ispiża totali tan-network trans-Ewropew hija st mata li tqum €600 miljun. Il-linji gwida l-
ġodda għan-networks trans-Ewropej li nlaqg ħu mill-Kunsill Ewropew f’Di ċembru 2003 joffru 
koordinazzjoni a ħjar bejn l-Istati Membri u ji ffukaw aktar fuq lista ta’ pro ġetti prijoritarji 
definiti b’dati pre ċiżi. 
Dan kien jinkludi interkonnessjoni ta’ networks nazzjonali ta’ velo ċità għolja tal-ferrovija sa 
l-2012, network tal- ġarr bill-ferrovija fl-Ewropa ċentrali sa l-2015, u pakkett biex jg ħaqqad il-
portijiet u t-trasport bl-art sa l-2010. 
Il-livell globali ta’ investiment me ħtieġ sabiex isiru is-26 pro ġett prijoritarju fil-qasam tat-
trasport jammonta g ħal 220 biljun Euro sa l-2020, bil-fondi jkunu l-og ħla bejn 2007 u l-2013. 
Huwa stimat illi s-sehem tas-settur privat fil-finanzjament ta’ dan il-pro ġett huwa ta’ madwar 
 
MT 14   MT 20% tal-fondi me ħtieġa, u l-bqija ji ġi finanzjat mill-ba ġits nazzjonali flimkien, u l-ba ġit tal-
Komunità jikkontribwixxi sa 20%. 
Huwa me ħtieġa wkoll fondi Ewropej sabiex ni żguraw illi l-pr ovvista ta’ l-ener ġija ta’ l-
Ewropa ti ġi fornita lil hinn mill-fruntieri nazzjonali u sabiex ni żviluppaw ener ġija rinnovabbli 
u karburanti nodfa, bi spi ża stmata g ħal madwar 100 biljun Euro. L- inizzjattivi tal-Komunità 
huma me ħtieġa sabiex i żidu l-impatt u l-appell ta’ l-ener ġija rinnovabbli u l-effi ċjenza fl-
enerġija u sabiex jil ħqu miri miftiehma b ħall-provvista ta’ 22% ta’ l-elettriku minn sorsi 
rinnovabbli sa l-2010. 
L-Unjoni te ħtieġ ukoll ittenni l-isforzi tag ħha sabiex telimina l-ostakoli li jtellfu l-i żvilupp ta’ 
SUq Intern g ħat-telekomunikazzjonijiet u sabiex ti żgura d-disponibbiltà ta’ infrastruttura 
għall-broadband netw ork sigura fir-re ġjuni kollha, waqt li tag ħti attenzjoni partikolari g ħar-
riskju tad-digital divide bejn żoni urbani u żoni remoti u rurali. 
d) Titjib fil-kwalità ta’ l-edukazzjoni u t-ta ħriġ fl-Unjoni, 
Il-kapital uman huwa wie ħed mill-fatturi ewlenin li jikkundizzjonaw it-tkabbir ekonomiku. 
Sena żejda ta’ skola tista żżid il-produttività globali b’6.2% g ħal pajjiż tipiku Ewropew . 
Madanakollu fil-perjodu 1995-2000, l-inve stiment pubbliku fl-edukazzjoni u t-ta ħriġ bħala 
porzjon tal-GDP naqas fil-ma ġġor part ta’ l-Istati Membri. L-UE tinsab wara l-kompetituri 
tagħha f’termini ta’ numru ta’ gradwati, is-snajja’ miksuba meta persuna titlaq mill-iskola, u l-
parteċipazzjoni fit-tag ħlim tul il- ħajja. Hemm ukoll varjazzjonijiet  enormi fir-rendiment minn 
Stat Membru g ħall-ieħor. In vista ta’ dawn l-indikaturi ta’ tnaqqis, hemm ħtieġa urġenti illi 
jaċċellera l-pass tar-riforma u l-modernizzazzjoni tas-sistemi ta’ l-edukazzjoni u t-ta ħriġ ta’ l-
Ewropa. Il-globalizzazzjoni, il-bidla teknolo ġika u demografika jitolbu ħaddiema flessibbli u 
mobbli bi snajja’ rele vanti u kontinwament a ġġornati.  
Il-politiki ta’ l-edukazzjoni huma qasam fejn il-vi ċinanza lejn l-indivi dwi u d-diversità 
kulturali huma importanti ħafna, u għalhekk fejn l-awtoritajiet nazzjonali u lokali g ħandhom 
rwol primarju. Il-modernizzazzjoni gl obali tas-sistemi ta’ edukazzjoni u ta ħriġ tal-Komunità 
hija ċentrali fl-Istrate ġija ta’ Lisbona. Konsegwentement,  il-Kunsill Ewropew adotta miri 
komuni u programm tax-xog ħol sabiex jittrasformaw is-s istemi ta’ l-edukazzjoni u t-ta ħriġ 
f’sistemi effi ċjenti ta’ tag ħlim tul il- ħajja aċċessibbli g ħaċ-ċittadini kollha u sabiex iji żdiedu l-
istandards b’mod globali. Il-punt fokali huwa f uq it-titjib tal-kwalità ta’ l-edukazzjoni u t-
taħriġ (riforma fil-kurrikulum, il-metodi ġodda tat-tag ħlim, l-assigurazzjoni tal-kwalità), i ż-
żieda ta’ l-a ċċess għall-edukazzjoni u t-ta ħriġ fl-istadji kollha tal- ħajja (inklu ż l-e-learning) u 
l-ftuħ ta’ l-edukazzjoni u ta ħriġ għall-influwenzi esterni mis-swieq tax-xog ħol sal-
kompetizzjoni mondjali. 
Dan ix-xog ħol jitlob sostenn mill-Unjoni, peress illi l-benefi ċċji jinqasmu ma’ l-Ewropa 
kollha u l-Istati Membri individwali m’g ħandhomx il-mezzi xierqa. Minbarra s-sostenn tal-
politika ta’ koe żjoni lill-infrastruttura  u l-edukazzjoni u t-ta ħriġ bażiku, il-kontribuzzjoni ta’ l-
Unjoni għandha żewġ forom prin ċipali: is-sostenn tal-mobilità ndividwali (b ħall-istudenti, l-
għalliema, l-akkademi ċi jew trejners): u l-promozzjoni tas-s ħubiji/networks bejn skejjel, 
universitajiet u fornituri ta’ ta ħriġ fil-pajjiżi differenti. Fil-qalba ta’ dan il-g ħan hemm il-
mobilità ta’ l-istudenti, l-g ħalliema, l-akkademi ċi, it-trejners u mhux anqas ta’ l-ideat u l-a ħjar 
prattiċi. Il-mobilità transfruntiera multilaterali hija qasam ili, g ħalkemm rikonoxxut minn 
kullħadd bħala kruċjali, ma jistax ji ġi organizzat b’mod effi ċjenti jew iffinanzjat fil-livell 
nazzjonali. L-azzjoni ta’ l-UE biss tista’ tipprovdi s-sostenn tal- qafas u sostenn finanzjarju, li 
għalih id-domanda ta ħt il-programmi attwali taqbe ż bil-kbir lill-provvista. 
 
MT 15   MT Il-miri li ġejjin jkunu jinkludu: 
il-parteċipazzjoni ta’ 3 miljun student universitarju fi programmi ta’ mobilità sa l-2010 (il-
figura ta’ 1 miljun inkisbet fl-2002) u dan ifisse r illi madwar 10% ta’ l-istudenti universitarji 
jiġu offruti l-possibiltà li jkollhom esposizzjoni g ħal u jibbenefikaw mill-istudju barra minn 
pajjiżhom. 
L-involviment ta’ 150,000 persuna li tie ħu taħriġ vokazzjonali fl-azzjonijiet ta’ mobilità sa l-
2013; 
L-involviment ta’ 10% tal-popolazzjoni s kolastika tal-Komunità (studenti u g ħalliema) 
f’azzjonijiet ta’ mobilità tul il-perijodu kollu tal-programm; 
Il-parteċipazzjoni ta’ 50,000 adult f’azzjoniji et ta’ mobilità marbuta mat-ta ħriġ tul il-ħajja sa 
l-2013. 
Ir-riżultat  
e) A ġenda tal-politika so ċjali: L-għajnuna lis-so ċjetà Ewropea sabiex tanti ċipa u 
timmaniġġja l-bidla, 
It-tibdil rapidu fil-kondizzjonijiet kom petitivi internazzjonali jwasslu g ħal diviżjoni ġdida tax-
xogħol liema t ħalli l-impatti fuq kollox. Il-benefi ċċji tagħha huma wiesa’ imma, marbuta ma’ 
tkabbir batut, jista’ jirri żulta f’żieda fil-qag ħad u esklu żjonijiet. Kontra dan l-isfond, l-UE trid 
tantiċipa u takkompanja t-tibdil li ġej : dan hu l-essenzjali tal-mudell Ewropew ta’ koe żjoni 
soċjali u tkabbir ekonomiku.  
L-unjoni g ħandha bżonn li taddotta, tibda u tassorbi l-bidl a. Billi tindirizza l-isfidi dinami ċi li 
għandhom x’'jaqsmu mat-tibdil rapidu fil-kndi zzjonijiet kompetitiv i internazzjonali, l-A ġenda 
tal-Politika So ċjali hi r-roadmap ta’ l-Unjoni g ħall-politika u l-azzjoni fl-isfera ta’ l-impjiegi u 
soċjali, bħala parti mill-Istrate ġija globali ta' Lisbona. B’kombinazzjoni ta’ le ġislazzjoni, l-
metodu miftu ħ ta’ koordinament u djalodu so ċjali, l-għajnua għall-baġit ta’ l-UE, l-a ġenda hi 
instrumentali fil-modernizzar tal-mudell so ċjali Ewropew.  
L-Aġenda tal-Politika So ċjali għandha tgħin l-Ewropa til ħaq lpotenzjal massimu billi isa ħħaħ 
l-politika so ċjali bħala fattur prodittuiv u tindirizza l-spejje ż ta’ politika li m’hix so ċjali. 
L-UE trid tipprovdi l-kwadru  regolari xieraq biex to ħloq kundizzjonijiet indaqs g ħan-negozzji 
u għall-ħaddiema billi jistabilixxu standards so ċjali u drittijiet ba żiċi. L-azzjoni ta’ l-UE 
taġixxi wkoll b ħala katalista biex tiffa ċilita d-definizzjoni u l-implimentazzjoni tal-mi żuri ta’ 
riforma mill-Istati Membri fis-suq tag ħhom tax-xog ħol u l-politika so ċjali u, bħala tali, iġġib 
żviluppi mportanti fil-politika b’mezzi finanzjarji modesti. Il-livell ta’ l-UE hu l-iktar post 
addottat bix jippromvi b’su ċċess d-djalodu so ċjali, kif ma ħsub bit-Trattat.  
• Biex tiffa ċja sfidi ġodda komuni g ħall-Istati Membri kollha u timmani ġja t-tibdil fil-
kuntest tat-tkabbir, globalizazzjoni u xju ħija demografika, l-A ġenda tal-Politika So ċjali 
għandha tkun msa ħħa iżjed.  
• Fl-aħħar rapport tar-Rebbieg ħa, il-Kummissjoni sej ħet għall-istabbiliment ta’ S ħab 
Ewropej g ħat-tibdil, mekkani żmu bi tlieta li g ħandu l-għan li jidentifika l-isfidi komuni u 
jagħti tweġibiet xierqa biex issir it-tibdil. Ftehimi kollettivi g ħandhom ikopru sensiela iktar 
 
MT 16   MT wiesa’ ta’ su ġġetti ‘l hinn minn su ġġetti klassi ta’ paga, ħin tax-xog ħol u qed ikunu 
żviluppati f’instrumenti biex tanti ċipa u timmani ġja t-tibdil. Dawn is-s ħab għandhom 
jindirizzaw ukoll mistoqsijiet li g ħandhom x’jaqsmu mad-divi żjoni internazzjonali ġdida 
ta’ xogħol li joħroġ mill-globalizazzjoni, b’settu r partikolari billi tti ffokusja fuq is-settur. 
Azzjoni fuq livell ta’ UE hi mixtieqa g ħax: 
• {0>The EU provides the appropriate framew ork to create a level playing field for 
businesses by establishing common social st andards and rights and free movement of 
workers.<}66{>L-UE trid tippr ovdi l-kwadru addottat biex to ħloq kundizzjonijiet indaqs 
għan-negozzji u g ħall-ħaddiema billi jistabilixxu standards so ċjali komuni u drittijiet 
moviment ħieles tal-ħaddiema. 
IL-PROMOZZJONI TAL-PREVENZJON I U T-TWAQQIF TA’ STANDARDS 
MINIMI TA’ SA ĦĦA U SIGURTÀ NAQQSU SINJIFIKATTIVAMENT L-
INĊIDENTI U L-MARD MARB UTA MAL-POST TAX-XOG ĦOL. 
MADANAKOLLU, L-ISPI ŻA TOTALI G ĦALLL-EKONOMIJA XORTA 
TAMMONTA G ĦAL BEJN 2.6% U 3.8 % TAL-GNP, XHIEDA TA' L-ISPEJJE Ż 
EKONOMI ĊI GĦOLJA TAN-NUQQAS TA’ LE ĠISLAZZJONI. IL-
KUMMISSJONI SEJ ĦET GĦAL MIRA TA’ TNAQQIS GLOBALI TA’ 15% FL-
EFFETT TAR-RATA TA’ IN ĊIDENTI FUQ IL-POST TAX-XOG ĦOL F’KULL 
STAT MEMBRU. 
ATTWALMENT 30 MILJUN RU Ħ JIBBENEFIKAW MID-DISPOSIZZJONIJIET 
TA’ KOORDINAZZJONI TAS-SIGURTÀ SO ĊJALI FIL-LIVELL TA' L-UE 
WAQT LI JKUNU F'WAQFA TEMPORANJA FI STAT MEMBRU IE ĦOR. IL-
MIRA TA’ MILL-ANQAS 100 MILJUN PERSUNA G ĦANDHA TINKISEB 
PERMEZZ TA’ L-U ŻU TAL-KARTA EWROPEA TA ’ L-ASSIGURAZZJONI 
FUQ IS-SA ĦĦA. 
• Il-koordinazzjoni tal-politika ta’ l-UE hija katalist li ġġib żviluppi mportanti fil-politika fl-
Istati Membri li m’g ħandhomx mezzi finanzjarji enormi. 
L-ISTRATE ĠIJA EWROPEA DWAR L-IMPJIEGI ĠĠIB RIFORMI 
STRUTTURALI FIS-SWIEQ TAX-XOG ĦOL TA’ L-ISTATI MEMBRI. DIN 
TKOMPLI TNAQQAS IL-QAB ŻA FIR-RENDIMENT BEJN IR-RATA ATTWALI 
TA’ L-IMPJIEGI U L-MIRA TA’ IMPJIEG S ĦIĦ LI BĦALISSA HIJA TA’ 
KWAŻI 16 MILJUN IMPJIEG. IL-POTENZJAL TAL- ĦADDIEMA ANZJANI 
BISS JAMMONTA G ĦAL 7 MILJUN IMPJIEG. L-ISPI ŻA TA’ L-U ŻU ANQAS 
MILL-POTENZJAL TAL-PO POLAZZJONI LI TA ĦDEM HIJA STMATA G ĦAL 
MADWAR 9% TAL-GDP TA’ L-UNJONI, JEW 825 BILJUN EURO. 
• Il-livell ta’ l-UE huwa wkoll l-aktar post xieraq sabiex ti żdied b’su ċċess il-kwalità tar-
relazzjonijiet i ndustrijali u ji ġi promoss id-djalogu kif previst mit-Trattat. 
ID-DIRETTIVA DWAR IL-KUNSILL EWROPEW TAX-XOG ĦOL HIJA 
MMIRATA SABIEX TKATTAR L-INFORM AZZJONI U L-KONSULTAZZJONI 
TAL-ĦADDIEMA FIL-LIVELL TRANSNAZZJONALI. BI Ż-ŻIEDA TAL-
KOPERTURA TA’ L-IMPJEGATI G ĦAL 80% (MILL-65% ATTWALI) BEJN 2.5 
U 3 MILJUN IMPJEGAT AKTAR JISTG ĦU JIBBENEFIKAW MINN DAWN IL-
MEKKANI ŻMI, U G ĦALDAQSTANT JINKISBU MADWAR 21.5 MILJUN 
 
MT 17   MT ĦADDIEM MADWAR L-EWROPA U TI ĠI FAĊILITATA R-RISTRUTTURAR. 
 
Fid-dawl ta’ dan, din hija il lustrazzjoni finanzjarja g ħas-sezzjoni 1:  
 
 
APPROPRIJAZZJONIJIET 
GĦALL-OBBLIGI 2006
(A) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 
1A. KOMPETITTIVITÀ G ĦAT-
TKABBIR U IMPJIEGI: 8.791 12.105 14.390 16.680 18.965 21.250 23.540 25.825 
 
2. Koe żjoni akbar g ħat-tkabbir u l-impjiegi 
Permezz tal-politika ta’ koe żjoni tagħha. L-Unjoni g ħamlet kontribuzzjoni sinjifikanti g ħall-
iżvilupp armonju ż, bilanċjat u sostenibbli. Permezz tal-mobilizzazzjoni tal-potenzjal mhux 
użat ta’ l-Ewropa, il-politika ta’ koe żjoni żiedet ukoll ir-rendiment e konomiku globali fl-istess 
ħin li naqqset id-differenzi ekonomi ċi u soċjali. 
IL-VALUR MI ŻJUD TAL-POLITIKA TA’ KOE ŻJONI 
IL-KARATTERISTI ĊI EWLENIN FIS-SU ĊĊESS TAL-POLITIKA TA’ KOE ŻJONI 
EWROPEA LI ŻŻID IR-RENDIMENT EKONOMIK U TA’ L-ISTATI MEMBRI 
FUTURI U R-RE ĠJUNI HUMA DAWN LI ĠEJJIN, LI G ĦANDHOM JI ĠU 
MSAĦĦA FIL-FUTUR. 
• IL-KONĊENTRAZZJONI TA’ RI ŻORSI FUQ L-INVESTIMENT SABIEX I ŻŻID 
U TTEJJEB IL- ĦAŻNA TA’ KAPITAL FI ŻIKU U UMAN U B’HEKK TIKSEB L-
OGĦLA IMPATT FUQ IL-KOMPETITTIVI TÀ U T-TKABBIR EKONOMIKU. 
HIJA DIN IL-KON ĊENTRAZZJONI LI PPERMETTIET L-MA ĠĠORANZA 
TAR-RE ĠJUNI ANQAS ŻVILUPPATI FL-ERBA’ PAJJI ŻI L-AKTAR FQAR, LI 
HUMA DAWK LI L-AKTAR JIBBENE FIKAW MILL-POLITIKA F'TERMINI 
FINANZJARJI, LI JIKSBU RATA MEDJA TA’ TKABBIR OG ĦLA MILL-
MEDJA EWROPEA TUL IL-PERIJODU 1995-2001. 
• IR-RISPETT G ĦAR-REGOLI TAS-SUQ WIE ĦED, PER E ŻEMPJU, FIR-
RIGWARD TAL-POLITIKA TA’ KOM PETIZZJONI U APPALTI PUBBLI ĊI. 
EFFETT TA' DAN LI TISTA’ TITKEJJEL HIJA Ż-ŻIEDA FIL-KUMMER Ċ FI 
ĦDAN IL-KOMUNITÀ, PRIN ĊIPALMENT BEJN L-ISTATI MEMBRI U R-
REĠJUNI L-ANQAS ŻVILUPPATI U L-BQIJA TA’ L-UE. FIL-KA Ż TAL-
POLITIKA TA’ KOE ŻJONI, DAN IFISSER ILLI MADWAR KWART TA' L-
ISPIŻA TAĦT IL-PROGRAMMI G ĦAL DAWK L-OQSMA JER ĠA’ JMUR 
LURA LEJN IL-BQIJA TA’ L-UNJONI FIL-FORMA TA’ ESPORTAZZJONI 
AKBAR. 
• L-ENFAŻI FUQ IL- ĦOLQIEN TAX-XOG ĦOL F’ATTIVITAJIET ĠODDA 
SABIEX IKUN HEMM G ĦAJNUNA G ĦALL-KONTRA L-EFFETT TAL-BIDLA 
EKONOMIKA U SO ĊJALI, MIN ĦABBA D-DIVI ŻJONI INTERNAZZJONALI 
ĠDIDA TAL- ĦADDIEMA. PER E ŻEMPJU, BARRA R-RE ĠJUNI L-ANQAS 
 
MT 18   MT ŻVILUPPATI, IL- ĠENERAZZJONI TA’ TA' QABEL PROGRAMMI, G ĦAS-
SNIN 1994-99, G ĦENET MADWAR 300 000 NEGOZJU ŻGĦIR, U 
KKONTRIBWIET G ĦALL-ĦOLQIEN TA’ MADWAR 500 000 XOG ĦOL ĠDID; 
• IL-KONTRIBUZZJONI G ĦAS-SĦUBIJA U L-KONTROLL TAJJEB IS-
SISTEMA TA’ KONTROLL FUQ DIVERSI LIVELI LI TINVOLVI L-
AWTORITAJIET TAL-KOMUNI TÀ, NAZZJONALI, RE ĠJONALI U LOKALI U 
L-PARTE ĊIPANTI TG ĦIN SABIEX JI ĠI ŻGURAT ILLI L-AZZJONIJIET 
IKUNU ADATTATI G ĦAĊ-ĊIRKOSTANZI FUQ IL-BA ŻI ILLI HEMM 
IMPENN ĠENWIN G ĦAS-SUĊĊESS (“DRITT TA’ PROPJETÀ”); 
• IL-EFFETT TAL-KONTRIBUZZJONI B ĦALA RIŻULTAT TA’ REGOLI TA’ 
KO-FINANZJAMENT LI J ĊAQILQU R-RI ŻORSI ADDIZZJONALI G ĦALL-
INVESTIMENT ĠDID MIR-RI ŻORSI PUBBLI ĊI U PRIVATI. KULL EURO 
MINFUQ MILL-BA ĠIT TA’ L-UNJONI FUQ IL-POLITIKA TA’ KOE ŻJONI 
JIKKONTRIBWIXXI MEDJAMENT 0.9 € FIR-RE ĠJUNI L-ANQAS 
ŻVILUPPATI (“OBJECTIVE 1”) U 3 € FIR-RE ĠJUNI L-O ĦRA (“OBJECTIVE 
2”). 
• IS-SOSTENN B’SU ĊĊESS LILL-POLITIKI SETTORJALI L-O ĦRAJN TA’ L-
UNJONI.  
O PERMEZZ TA’ L-INVESTIMENT FL-IMPLEMENTAZZJONI TAL-
LIĠI TAL-KOMUNITÀ, IL-POLITIKA TA’ KOE ŻJONI TG ĦIN IR-
REĠJUNI L-AKTAR ŻVANTAĠĠATI JILĦQU L-ISTANDARDS TA' 
L-UE, PER E ŻEMPJU FIL-QASAM TA’ L-AMBJENT.  
O F’SETTURI B ĦALL-EDUKAZZJONI, IT-TRASPORT U L-
ENERĠIJA, IL-POLITIKA TA’ KOE ŻJONI TOFFRI SOSTENN FUQ 
SKALA AKBAR LILL-INVESTIMENTI L- ĠODDA, SPE ĊJALMENT 
L-ISTATI MEMBRI U R-RE ĠJUNI L-AKTAR ŻVANTAĠĠATI. 
Għall-futur, jibqa’ essenzjali li wie ħed iżomm politika effettiva fil-livell Ewropew sabiex 
tippromwovi l-modernizzazzjoni u t- tkabbir ekonomiku aktar malajr fir-re ġjuni l-anqas 
żviluppati u sabiex i ġġib aktar nies f’impjie ġi produttivi minn madwar l-Unjoni kollha. I żda 
il-politika te ħtieġ ukoll riforma sabiex tirrispondi a ħjar għall-isfidi l- ġodda. 
It-tkabbir ta’ l-Unjoni jirrappre żenta sfida li qatt ma rajna qabel g ħall-kompetittività u l-
koeżjoni interna ta’ l-Unjoni. Fl -Unjoni mkabbra, il-medja tal-GDP kull ras ser tkun aktar 
minn 12% aktar baxxa minn dik tal- Ħmistax, filwaqt illi d-disparitajiet fil-qlig ħ ser 
jirduppjaw globalment. 
Ir-riforma trid tiffoka fuq il-kompetittività, l-i żvilupp sostenibbli u l-im pjiegi kif imfisser fil-
Kunsilli Ewropej ta’ Lisbona u Göteborg f’kuntest ta' kompetizzjoni akbar, globalizzazzjoni u 
popolazzjoni ġeneralment dejjem ixja ħ. Għall-futur, l-isfida hija li ni żguraw li l-miri ta’ 
Lisbona u Göteborg u l-anti ċipazzjoni tal-bidla li ġejja mid-divi żjoni ġdida tax-xog ħol huma 
sistematikament inkorporati mill- bidu fit-tfassil ta’ l-istrate ġiji ta' l-iżvilupp kollha fil-livelli 
nazzjonali u re ġjonali. 
Fi sforz sabiex titjieb il-kwalità ta’ l-ispi ża għall-perijodu li ġej skond il-miri ta’ Lisbona u 
Göteborg, il-Kummissjoni tippropo ni illi l-politika ta’ koe żjoni trid tkun iggwidata minn 
strateġja globali. G ħal dan il-g ħan, il-Kummissjoni bi ħsiebha tippre żenta dokument 
 
MT 19   MT strateġiku lill-Parlament u lill-Kunsill li jelenka l-prijoritajiet g ħall-politika ta’ koe żjoni, li 
tinkludi mi żuri kkunsidrati me ħtieġa għall-antiċipazzjoni tal-bidla ekonomika u so ċjali. 
Il-Kummissjoni tara wkoll fil-futur qafas akta r semplifikat u trasparenti, sabiex tikseb l-
aġendi ta’ Lisbona u Göteborg b’mod li jkun differenti skond i ċ-ċirkostanzi, bi tlett 
prijoritajiet (li jie ħdu post il-miri attwali) kif ġej: 
– Konverġenza. L-isforz ewlieni jrid jiffokaw fuq ir-re ġjuni u l-Istati Membri l-anqas 
żviluppati ta’ l-Unjoni mkabbra. Dan jinkludi wkoll dawk ir-re ġj u n i  l i  m a  s p i ċċawx il-
proċess ta’ konver ġenza iżda illi jkun ux aktar eli ġibbli għall-għajnuna min ħabba illi l-livell 
ta’ dħul kull ras tag ħhom ikun og ħla f’termini relattivi fl-Unjoni mkabbra (dak li jissejja ħ 
“l-effett statistiku”). L-isforzi fil-programmi ta’ konver ġenza ser ikunu dedikati g ħall-
immodernizzar u ż-żieda fil-kapital fi żiku u uman, sabiex ti żdied il-kompetittività fit-tul, 
titkattar is-sostenibbiltà ambjentali u tipprovdi kontribuzzjoni g ħar-rendiment ekonomiku 
globali ta’ l-Unjoni filwaqt illi ti żviluppa l-a ħjar pratti ċi fil-kontroll u l-kapa ċitajiet 
istituzzjonali. 
– Kompetittività Re ġjonali u l-Impjiegi . Il-kompetittività re ġjonali u l-programmi ambjentali 
ser ikopru l-Istati Membri u r-re ġjuni l-oħrajn, peress illi ser jippersistu l- ħtiġijiet kbar 
madwar l-Unjoni b ħala riżultat tar-ri strutturar ekonomika u so ċjali u żvantaġġi oħrajn. 
Sabiex ji ġi żgurat il-valur mi żjud ta’ l-azzjonijiet tal-Komunità, l-interventi je ħtieġ li 
jikkonċentraw fuq numru limitat ta’ prijorit ajiet ta’ politika marbuta ma’ l-a ġenda ta’ 
Lisbona u Göteborg, fejn dawn jistg ħu jagħtu valur mi żjud u jkollhom effett ta’ 
multiplikatur fuq il-politiki nazzjonali jew re ġjonali. Il-programmi ta’ l-impjiegi ser ikunu 
organizzati fil-livell nazz jonali. Il-programmi ta’ żvilupp reġjonali ser ikunu simplifikati 
nkluż it-twaqqif tas-sistema attwali li biha l-Kummissjoni tag ħżel żoni żgħar fil-livell 
reġjonali. Aktar milli hekk, g ħandu jiġi determinat il-bilan ċ xieraq bejn l-indirizz 
ġeografiku u dak tematiku fl-interventi fil-kuntest tat-tfas sil tal-pjan ta’ żvilupp 
plurijennali. L-g ħajnuna għar-reġjuni li m’g ħadhiex tissodisfa l-krit erji tal-programmi ta' 
konverġenza, anke fin-nuqqas ta’ l-effe tt statistiku tat-tkabbir, g ħandhom ikunu nklu żi taħt 
dan it-titolu. 
– Il-kooperazzjoni territorjali Ewropea fil-forma ta’ progr ammi transfruntiera u 
transnazzjonali. Il-programmi ser ifittxu li jindirizzaw il-problemi partikolari li je żistu fil-
kisba ta’ ekonomija kompetittiva u sostenibbli fi ż-żoni ta’ l-Istati Membri li huma 
maqsuma mill-fruntieri nazzjonali. L-enfa żi ser titpo ġġa fuq il-promozzjoni ta’ l-iskambji 
ta’ l-esperjenzi u l-pratti ċi tajba, tikkontribwixxi  l-integrazzjoni e konomika madwar it-
territorju ta' l-Unjoni u żvilupp aktar armonju ż u bilanċjat. 
Fid-dawl ta’ dan, din hija il lustrazzjoni finanzjarja g ħas-sezzjoni 2:  
 
 
APPROPRIJAZZJONIJIET G ĦALL-
OBBLIGI 2006 
(A) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2
1B. KOMPETITTIVITÀ G ĦAT-
TKABBIR U IMPJIEGI: 38.791 47.570 48.405 49.120 49.270 49.410 50.175 50
 
 
MT 20   MT 3. Immani ġġjar sostenibbli u protezzjoni tar-ri żorsi naturali: agrikoltura, sajd u 
ambjent 
L-Istati Membri l- ġodda (u l-o ħrajn li għad iridu jissie ħbu) ifissru 75 miljun konsumatur 
addizzjonali, 4 miljun bidwi i żjed fl-Unjoni Ewropea. It-tkabbir ifisser suq ħafna akbar, aktar 
kompetizzjoni, u sfida sabiex til ħaq l-istandards g ħolja f’termini ta’ kwalità u sigurtà tal-
prodotti, u protezzjoni ambjentali. Id-de ċiżjoni bikrija ta' l-Istati Membri li jbiddlu l-poltiki 
rispettivi nazzjonali li kienu ji swew il-flus u parzjalment kontradittorji b’politika komuni 
mfissra fit-Trattat kienet sfurzata mill-valur mi żjud mistenni f’termini ta’ assigurazzjoni tal-
moviment ħieles tal-prodotti agrikoli u n-nuqqas ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan il-
Komunità Ewropea, il-promozzjoni ta’ l-istabilità  fil-provvista u t-titjib fil-kompetittività fis-
swieq interni u esterni.  
Minn dakinhar, il-politika żviluppat u assumiet problemi addizzjonali ta' natura pubblika 
bħall-kwalità tal-produzzj oni, l-ambjent, is-sa ħħa ta’ l-annimali u l-kampanja ħajja, li 
tammonta g ħal 80% tat-territorju Ewropew. Tat ka ż ukoll tal- ħtieġa li tgħin lill-bdiewa 
jipproduċu u jikkonservaw l-o ġġetti pubbli ċi bl-aktar mod effi ċjenti. Konsegwentement, li-
CAP fir-realtà pprodu ċiet valur mi żjud tul is-snin bi spi ża anqas milli kien ikun il-ka ż kieku l-
Istati Membri komplew bil-po litiki agrikoli separati tag ħhom. 
F’Ġunju li għadda ġiet deċiża riforma fundamentali fil-Politi ka Agrikola Komuni (CAP) u din 
qed titkompla mit-tieni pakkett li ser ikun se gwit minn proposta dwar iz-zokkor f’nofs l-2004. 
Dan huwa mfassal sabiex ji żgura qafas stabbli g ħas-settur sa l-2013. 
Ir-riforma hija ndirizzata lejn il-miri tal-kompetittività, is-solidarjetà u l-integrazzjoni a ħjar 
tal-problemi ambjentali li g ħalhekk isiru pass ewlieni fl-i żvilupp ta’ l-istrate ġija ta’ Lisbona u 
Göteborg. Dan jinvolvi: 
• Simplifikazzjoni sostanzjali tal-mi żuri ta’ għajnuna lis-suq u l-pagamenti ta’ g ħajnuna 
diretta permezz tas-se parazzjoni tal-pagamenti dire tti lill-bdiewa mill-produzzjoni.  
• Tisħiħ ulterjuri ta’ l-i żvilupp rurali bit-trasferi ment tal-fondi mill-g ħajnuna tas-suq g ħall-
iżvilupp rurali permezz ta’ tnaqqis fil-pagamenti ta’ g ħajnuna diretta lill-irziezet il-kbar 
(modulazzjoni) u b’hekk torbot i ż-żewġ pilastri tal-CAP li huma kumplimentari fit-tkabbir 
ta’ l-iżvilupp sostenibbli tal-biedja u l-komunitajiet rurali.  
• Mekkaniżmu ta’ dixxiplina finanzjarja in linja mad-de ċiżjoni tal-Kunsill Ewropew li 
jistabbilixxi limitu massimu g ħall-ispiża f’għajnuna lis-suq u o ħra diretta bejn l-2007 u l-
2013. 
Il-kontribuzzjoni g ħall-miri ta’ l-i żvilupp sostenibbli u wara li issa ġiet imsaħħa, il-politika 
futura dwar l-i żvilupp rurali wara l-2006, se r jiffokaw fuq tlett miri prin ċipali: 
– iż-żieda fil-kompetittività tas-settur ta’ l-agrikoltura permezz ta’ g ħajnuna għar-ristrutturar 
(per eżempju l-g ħajnuniet g ħall-investiment g ħall-bdiewa ż-żgħar, miżuri ta’ informazzjoni 
u ta’ promozzjoni). 
– it-titjib ta' l-ambjent u l-kampanja permezz ta' g ħajnuna għall-immani ġġjar ta’ l-art, inklu ż 
il-finanzjament kon ġunt ta’ azzjonijiet ta’ żvilupp rurali marbuta mas- siti ta’ protezzjoni 
tan-natura Natura 2000 (per e żempju agri-ambjent, foresti u mi żuri għaż-Żoni l-Anqas 
Vantaġġjati); 
 
MT 21   MT – it-titjib tal-kwalità tal- ħajja f'żoni rurali u l-promozzjoni tad-diversifikazzjoni ta' l-
attivitajiet ekonomi ċi permezz ta’ mi żuri li jindirizzaw is-settur ta' l-irziezet u atturi rurali 
oħrajn (per e żempju r-ri-orjentazzjoni kwalitattiva ta l-produzzjoni, il-kwalità ta’ l-ikel, ir-
restawr ta’ l-ir ħula). 
Il-Politika Komuni dwar is-S ajd (CFP) hija l-kundizzjoni g ħal trattament indaqs u 
opportunitajiet ugwali g ħas-sajjieda u r-re ġjuni kostali ta’ l-Istati Me mbri, u qed issir dejjem 
aktar importanti sabiex ti żgura sajd sostenibbli hekk kif il- ħażniet ta’ ħut qed jonqsu, wara li 
tieħu in konsiderazzjoni l-aspe tti ambjentali, ekonomi ċi u soċjali b’mod bilan ċjat. 
Sa mill-1 ta' Jannar 2003, issa ġiet integrata sew fi ħdan il-politika tal-Komunità dwar l-
iżvilupp sostenibbli, il-Politik a Komuni dwar is-Sajd il- ġdida li tiffoka aktar fuq l-isfruttament 
sostenibbli tar-ri żorsi akwati ċi ħajjin ibba żata fuq parir xjentifiku ta jjeb u fuq metodu kawt ta’ 
maniġġjar tas-sajd flimkien ma’ l-akwakoltura. 
Il-kisba tal-miri ta’ politika ta’ Lisbona u Göteborg, ji ġifieri, l-iżvilupp ta’ ekonomija 
Ewropea li tikseb t-tkabbir filwaqt illi tnaqqas l-impatti negattivi fuq l-ambjent, titlob impenn 
kontinwu lejn l-u żu sostenibbli u l-immani ġġjar tar-riżorsi u l-protezzjoni ta’ l-ambjent. Il-
politika ambjentali hija politik a kumplimentari fundamentali g ħas-suq wie ħed u tgħolli l-
kwalità tal- ħajja. Iċ-ċittadini Ewropej qed jaraw dejjem aktar l-a ċċess għal ambjent nadif 
bħala dritt u j ħarsu lejn l-UE sabiex din tiggarantixxi dak id-dritt u ti żgura li l-Istati Membri 
jimplimentaw sew il-politika ambjentali. L-attivitajiet importanti g ħall-perijodu 2006-2012 fi 
ħdan dawn il-prijori tajiet jinkludu: 
• L-implementazzjoni tal-Program m tal-KE Dwar it-Tibdil tal-Klima, li jinkludi sensiela ta' 
miżuri li jiżguraw illi tintla ħaq l-mira tal-Protokoll ta' Kyoto dwar l-emissjonijiet tal-
gassijiet tas-sera mill-KE. 
• L-implementazzjoni ta' l-istrate ġiji tematiċi li jindirizzaw prijor itajiet ambjentali spe ċifiċi, 
e.ż. il-ħamrija; il-kwalità ta’ l-arja; il-pesti ċidi; l-ambjent tal-ba ħar; l-iżvilupp urban; l-u żu 
u l-immani ġġjar sostenibbli tar-ri żorsi; u r-ri ċiklaġġ ta’ l-iskart. 
• L-Implementazzjoni tal-Pjan  ta’ Azzjoni dwar it-Teknolo ġija Ambjentali (‘ETAP’) sabiex 
jgħaqqad il-potenzjal tat-teknolo ġiji ambjentali, inaqqas il-pressjoni fuq ir-ri żorsi naturali, 
u jipprova jtejjeb il-kwalità tal- ħajja taċ-ċittadini Ewropej filw aqt illi jistimola l-
kompetittività u t-tkabbir ekonomiku,  jippromwovi aktar ir-rwol prin ċipali li l-UE tie ħu fl-
iżvilupp u l-applikazzjoni tat-teknolo ġiji ambjentali. 
• L-iżvilupp u l-implementazzjoni tan-netw ork Natura 2000 ta’ siti li jipprote ġu l-
bijodiversità kif ukoll l-implementazzjoni tal- pjan ta’ azzjoni dwar il-bijodiversità. 
Fid-dawl ta’ dan kollu, l-impenji li ttie ħdu jridu ji ġu rispettati u l-Unjoni Ewropea trid 
timmaniġġja r-riżorsi naturali tag ħha bħala traduzzjoni tal-mudell Ewropew ta’ tkabbir 
ekonomiku u koe żjoni fl-immani ġjar ta’ l-ambjent tag ħha. 
Fid-dawl ta’ dan, din hija il lustrazzjoni finanzjarja g ħas-sezzjoni 3:  
 
 
APPROPRIJAZZJONIJIET 
GĦALL-OBBLIGI  2006 
(a) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 
 
MT 22   MT 2. Immani ġġjar sostenibbli 
u protezzjoni tar-ri żorsi 
naturali: 56.015 57.180 57.900 58.115 57.980 57.850 57.825 57.805 
B Tifsir s ħiħ taċ-ċittadinanza Ewropea 
1. I ż-żona ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja 
Il-libertà, is-Sigurtà u l- Ġustizzja huma valuri ċentrali li jiffurmaw l-elementi ewlenin tal-
mudell Ewropew ta’ so ċjetà. 
Permezz ta’ l-integrazzjoni tal-Karta tad-Drittijie t Fundamentali fit-Trattat Kostituzzjonali, l-
Unjoni ser ikollha obbligu legali li ti żgura li d-drittijiet f undamentali mhux biss ikunu 
rispettati imma ji ġu promossi attivament ukoll. 
Issa huwa rikonoxxut b’mod ċar illi l-isfidi ppre żentati mill-immigrazzjoni, l-asil, u l- ġlieda 
kontra l-kriminalità u t-terrori żmu ma jistg ħux jiġu affrontati adekwament permezz ta’ mi żuri 
meħuda biss fuq il-livell nazzjonali.  
F’dan il-kuntest, l-i żvilupp ta’ din id-dimensjoni ta’ l-Unjoni Ewropea hija l-fruntiera l- ġdida 
ta’ l-integrazzjoni: żona vera ta’ Libertà, Sigurtà u Ġustizzja hija ġebla indispensabbli fil-bini 
ta’ l-Unjoni Ewropea, fil-qalba tal-pro ġett politiku ta’ Unjoni mkabbra.  
Azzjoni fil-livell ta’ l-Unjoni ti żgura sehem ġust ta’ responsabbiltajiet inklu ż it-tqassim tal-pi ż 
finanzjarju, u żżid l-għarfien tal-materji u l-valuri komuni, u g ħalhekk tiffa ċilita l-emer ġenza 
ta’ metodi ta’ ħidma komuni.  
It-tkabbir ser i żid in-numru ta ċ-ċittadini li jistennew li ji bbenefikaw mill-fatt illi jg ħixu f’żona 
ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja fuq skala li qa tt ma kien hawn b ħala qabel, u ser i ġġib ukoll 
sfidi partikolari, per e żempju f’termini tas-sigurtà tal-fruntieri esterni tag ħna. 
(i) Fruntieri esterni/immigrazzjoni 
• L-Unjoni trid timmani ġġja l-fruntieri esterni tag ħha b’mod integrat, sabiex tilqa’ l-
immigrazzjoni legali b’mod koordinat u tipprote ġi il-fruntieri esterni li ser jikbru g ħal 
madwar 6,000 km fuq l-art u aktar minn 85,000 ta’ fruntieri fuq il-ba ħar mill-immigranti 
illegali.  
GĦAN EWLIENI F’DAN IL-QASAM HIJA L-A ĠENZIJA EWROPEA TAL-
FRUNTIERA LI TRID  TIBDA T-TRIQ G ĦALL-ĦOLQIEN TA’ KORPI TA' 
GWARDJI TAL-FRUNTIERI EWROPEJ B'MEZZI ADEGWATI SABIEX 
JEŻEGWIXXU L-KOMPITI TA’ SORVELJANZA U KONTROLL TAL-
FRUNTIERA U JG ĦINU LILL-AWTORITAJIET NAZZJONALI. 
• L-UE ser tkompli taffa ċċja l-isfida biex tassigura r-rispett g ħall-obbligi ta’ protezzjoni 
internazzjonali fil-kuntest ta’ fl ussi migratorji u persuni li jkunu qed ifittxu asil. Politika 
komuni dwar l-asil ibba żata fuq tqassim ekwu tar-responsabbiltà u tal-pi ż finanzjarju bejn 
l-Istati Membri tassigur a kundizzjonijiet uniformi g ħall-akkoljenza ta’ aktar minn 400 000 
ruħ li qed japplikaw g ħall-asil fl-Unjoni mkabbra kull sena, filwaqt illi taqta’ qalb dawk li 
m’għandhomx talbiet ġustifikati.  
 
MT 23   MT • Hija meħtieġa politika komuni dwar l-immigrazzjoni g ħall-immani ġġjar effettiv tal-flussi 
migratorji sostnuti sabiex jintla ħqu l-ħtiġijiet tas-suq tax-xog ħol. Fid-dawl tat-tibdil 
demografiku, l-immigranti ser jikkontribwixxu g ħat-tkabbir ekonomiku, il-kompetittività u 
l-iżvilupp sostenibbli ta’ l-UE. F’dan ir-ri gward, l-Unjoni trid timplementa l-mi żuri fil-
qasam tal-politika tag ħha, biex tipprovdi in ċentivi u g ħajnuna għall-azzjoni ta’ l-Istati 
Membri sabiex tippromwovi l-integrazzjoni ta’ ċittadini ta’ pajji żi terzi li jg ħixu f’dawn l-
Istati. 
L-integrazzjoni s ħiħa ta’ l-immigranti g ħaldaqstant hija kemm materja ta’ koe żjoni soċjali kif 
ukoll rekwi żit għall-effiċjenza ekonomika. I ċ-ċittadini ta’ terzi pajji żi li diġà jigħixu fl-UE 
jammontaw g ħal 14.3 miljun ru ħ, b’influss stmat ta’ madwar 1.5 persuna fis-sena. 
L-INTERVENT FINANZJARJU TA’ L-UE G ĦANDU JKUN INDIRIZZAT SABIEX 
JIKKUMPLIMENTA U JG ĦIN L-AZZJONIJIET TA’ L-ISTATI MEMBRI U 
JIMMIRA SABIEX JO ĦLOQ KOORDINAZZJONI F'QA SAM FEJN IL-MATERJI 
HUMA PER DEFINIZZJONI TRANSNAZZJONALI: 
DAN IFISSER L-INVOLVIMEN T TA’ MILL-ANQAS 5% TA’ ĊITTADINI TA’ 
TERZI PAJJI ŻI RESIDENTI LEGALMENT (10% PERMEZZ TA’ IMPATTI 
DIRETTI) FI PROGRAMMI U AZZJONIJIET B ĦALL-AĊĊESS GĦAS-SERVIZZI, 
SELF-EMPOWERMENT FIL- ĦAJJA SO ĊJALI, IL- ĦOLQIEN TA' NETWORKS, 
L-ISKAMBJU TA' L-A ĦJAR PRATTI ĊI BEJN L-OPERATURI. AKTAR MINN 
HEKK, G ĦANDHA TKUN MIRA SPE ĊIFIKA FIR-RIGWARD TA’ L-
INTEGRAZZJONI LI WIE ĦED JIPPROVDI SERVIZZI SPE ĊIFIĊI TA’ 
INTEGRAZZJONI LILL-20% TA’ ĊITTADINI TA’ TERZI PAJJI ŻI LI 
GĦADHOM QED JASLU (KORSIJIET TA’ ORJENTAMENT, KORSIJIET FIL-
LINGWA). 
L-IŻVILUPP TA’ STRUMENT KOMUNI G ĦAR-RIPATRIJAZZJONI TA’ 
ĊITTADINI TA’ TERZI PAJJI ŻI LI JKUNU RESIDENT I ILLEGALMENT JEW 
TA’ IMMIGRANTI ILLEGALI LI JID ĦLU FL-UE HUWA MEZZ 
KUMPLIMENTARI ME ĦTIEĠ GĦAL POLITIKA LI TG ĦIN L-IMMIGRAZZJONI 
SOSTENIBBLI. 
(ii) Ġustizzja/sigurtà 
• L-assigurazzjoni tas-sigurt à permezz tal-prevenzjoni u l- ġlieda kontra l-kr iminalità u t-
terroriżmu ser tibqa’ sfida ewlenija g ħall-Unjoni. Il-prijoritajiet ser jinkludu: azzjoni sabiex 
tiżviluppa u ssa ħħaħ l-Europol, u l-Kulle ġġ Ewropew tal-Pulizija sabiex issa ħħaħ il-
kooperazzjoni u l-iskambju bejn  il-prattikanti in voluti; u kon ċentrazzjoni aktar b’sa ħħitha 
fuq l-attivitajiet ta’ prevenzjoni tad-delitti, prin ċipalment il-forom u l-mezzi emer ġenti ta’ 
kriminalità serja u organizzata, sabiex ti ġi ndirizzata l- ħtieġa ta’ sigurtà b ħala rekwi żit 
qabel kollox g ħas-sostenibbiltà so ċjali u ekonomika tas-so ċjetajiet Ewropej. B ħala eżempju 
ta' azzjonijiet fil-live ll ta' l-UE insibu: 
– It-taħriġ ta’ 10% ta’ l-uffi ċjali għolja tal-pulizija permezz tal-Kulle ġġ Ewropew tal-
Pulizija, li indirettament jaffettwa 60% ta' l-uffi ċjali tal-pulizija fl-UE permezz tad-
diffużjoni ta’ programmi komuni ta’ ta ħriġ. 
– Iż-żieda fil-volum ta’ l-iskambji ta’ informazzjoni  relevanti bejn l-awtoritajiet nazzjonali 
ta' l-infurzar u l-Europol b’75% fl-2013. 
 
MT 24   MT • Żona effettiva ta’ ġustizzja hija l-element kumplimentari  naturali tal-libertà effettiva tal-
moviment g ħax tipprovdi ċertezza legali li ssostni t-tran sazzjonijiet transfruntiera u 
taffronta l-problemi marbuta mad-diffikulta jiet legali transfruntiera li jinvolvu 
sitwazzjonijiet personali  u familjari. Hija me ħtieġa azzjoni sabiex ti ġi żgurata ġustizzja 
effettiva u kooperazzjoni ġudizzjarja mill-qrib kif ukoll metodi ta’ ħidma komuni kontra l-
kriminalità billi jitne ħħew il-‘postijiet ta’ kenn’ g ħall-kriminali.  
 Ser tkompli ti ġi msaħħa l-Eurojust sabiex insa ħħu l-koordinazzjoni u l-kooperazzjoni bejn 
l-investigaturi u l-prosekuturi li ja ħdmu fil-qasam tal-kriminalità transfruntiera serja. 
 
2. A ċċess għall-oġġetti u s-servizzi ba żiċi 
L-Ewropej jistennew ukoll a ċċess għal-livelli ta' o ġġetti u servizzi ta' interess ġenerali 
assoċjati mal-mudell ekonomiku u so ċjali Ewropew: 
• Il-protezzjoni ta ċ-ċittadini kontra perikoli differenti b ħad-diżastri naturali, il-kri żijiet tas-
saħħa u dawk ambjentali huma qasam fejn l-Unjoni tista' tag ħti valur mi żjud fejn l-azzjoni 
individwali ta’ Stat Membri ma tk unx tista’ tipprovdi risposta effettiva g ħall-perikoli li 
jkollhom konsegwenzi transnazzjona li jew fejn l-iskala tal-kri żi konċernata titlob 
solidarjetà Ewropea: 
– L-iżvilupp ta’ dan ifisser it-tis ħiħ ta’ l-istandards ta ’ sigurtà sabiex ji nkisbu sistemi nodfa 
ta’ enerġija u trasport, kif ukoll l- applikazzjoni ta’ standard s ambjentali sabiex ji ġi żgurat 
illi l-bżonnijiet naturali ba żiċi (l-arja, l-ilma u l- ħamrija) ma jkunx fihom sustanzi dannu żi 
għas-saħħa.  
– Iċ-ċittadini jħarsu lejn l-UE g ħall-protezzjoni kontra d-di żastri fuq skala kbira. Fit-terminu 
medju l-UE ser tintalab dejjem aktar issa ħħaħ il-kapaċità ta' rispons tag ħha fl-eventwalità 
ta’ diżastru li jkun ħafna akbar mill-kapa ċitajiet nazzjonali, u timmassimizza l-effettività 
tar-riżorsi disponibbli madwar l-UE. 
– Bħala konsumaturi, i ċ-ċittadini jiddependu fuq il-fornitur i u fuq l-awtoritajiet pubbli ċi 
sabiex jiżguraw illi l-o ġġetti u s-servizzi li joffru ma jkunux perikolu żi. Huma me ħtieġa 
informazzjoni a ħjar u messa ġġi ċari sabiex i ċ-ċittadini jkunu jistg ħu jagħmlu għażliet 
infurmati dwar dak li jixtru u l-istil tal- ħajja tagħhom. L-Unjoni trid tobbliga ru ħha li 
tiżgura, flimkien ma’ l-awtoritajiet nazzjonali, is-sigurtà ta’ l-o ġġetti. Dan huwa 
partikolarment importanti g ħas-sigurtà, il-kwalità  u l-valur nutrizzjona li tal-provvista ta’ l-
ikel tagħha, kif ukoll il-garanziji dwar il-mod kif din ti ġi prodotta, u l-korrettezza ta' l-
informazzjoni li ting ħata liċ-ċittadini dwar l-ikel li jixtru jew jieklu.  
– Iżda s-saħħa tiġġenera wkoll ir-rikkezza. Sa ħħa aħjar timbotta l-progress, tag ħti poter lill-
individwi permezz ta’ ħajja itwal, a ħjar u aktar produttiva, u hija kundizzjoni g ħall-
prosperità ekonomika. B ħala individwi, in-nies jistennew li jir ċievu informazzjoni 
awtoritattiva u pariri dwar l-g ħażliet bażiċi fuq saħħithom. L-Unjoni tista’ tg ħin lill-
awtoritajiet nazzjonali ju ru lin-nies kif itejbu sa ħħithom, u tiffa ċilita l-aċċess trasnfruntier 
għas-servizzi tas-sa ħħa għall-pazjenti. F’dinja moderna b’kummer ċ u trasport globali u 
frekwenti, il-kri żijiet tas-sa ħħa jespandu malajr lil hinn mill -fruntieri, u dan jitlob azzjoni 
konġunta ta’ l-UE. 
 
MT 25   MT • Aktar minn hekk, fil-mudell Ewropew ta' so ċjetà, iċ-ċittadini jistennew li jkollhom a ċċess 
għal-livell adegwat ta’ servizzi ba żiċi ta’ interess ġenerali, b ħas-saħħa u l-edukazzjoni, il-
provvista ta’ l-ener ġija, it-trasport, it-telekomunikazzjoniji et jew is-servizzi tal-posta. Dan 
jista’ jitlob qafas komuni mfassal sabiex jag ħti garanziji lill-Istati Membri ta’ g ħajnuna fl-
għażliet relevanti tal-politika. 
3. N ħaddmu ċ-ċittadinanza: ni żviluppaw kultura Ewropea u diversità 
L-UE ser tg ħaddi mill-akbar tkabbir fl-istorja tag ħha. L-immigrazzjoni di ġà żiedet id-diversità 
kulturali ta’ l-Unjoni u x-xejriet demografi ċi juru li dan ser ikompli. L-Unjoni tal-futur 
għaldaqstant ser tkun karatte rizzata minn diversità so ċjali u kulturali immensa. Il-konoxxenza 
u l-ftehim re ċiproku bejn i ċ-ċittadini tag ħha isir essenzjali. I ċ-ċittadini Ewropej iridu jkunu 
jafu u jkunu kapa ċi jesperjenzaw dak li g ħandhom in komuni. 
Il-qafas g ħad-djalogu u l-iskambju bejn i ċ-ċittadini ta’ l-Istati Memb ri, sabiex jippromwovi l-
ftehim re ċiproku u identità Ewropea komuni, u azzjonijiet ta' promozzjoni ta ċ-ċittadinanza 
Ewropea huma mfassla sabiex jikkumplemen taw l-azzjonijiet ta' l-Istati Membri u 
jippromwovu d-diversità kulturali f’Unjoni ta’ 25 u aktar Stati Membri u ħafna minoranzi.  
Dan jinvolvi s-sostenn g ħall-kooperazzjoni kultu rali Ewropea, l-g ħajnuna sabiex ji ġu superati 
l-ostakoli g ħall-iskambji u l-istrutturi tran sfruntiera fl-i ndustrija awdjovi żiva u t-tkabbir l-
iskambji ta’ żgħażagħ, servizz volontarju u tag ħlim informali kif ukoll it-tag ħlim tal-lingwa u 
t-taħriġ għall-professjonisti bba żati fuq il-lingwa. Fuq kollox huwa permezz ta’ l-involviment 
taż-żgħażagħ illi l-Ewropa ser ti żgura l-futur tag ħha. 
Eżempji oħra huma: 
– L-ostakoli g ħall-kooperazzjoni fil-live ll ta’ l-UE – per e żempju permezz ta ċ-ċirkolazzjoni 
ta’ opri ta’ l-arti jew artisti, il- ħolqien ta’ networks ta’ mu żewijiet, teatri ta’ l-opra jew 
istituzzjonijiet kulturali o ħra – joħorġu mill-frammentazzjoni bejn l-Istati Membri.  
– Is-sitwazzjoni hija simili f’dak li g ħandu x’jaqsam ma ċ-ċirkolazzjoni tal-films u —
programmi televi żivi Ewropej: min ħabba problemi spe ċifiċi ta’ lingwa, kultura jew so ċjetà, 
l-industrija awdjovi żiva Ewropea g ħadha strutturata fuq ba żi nazzjonali u tiddependi 
prinċipalment fuq is-swieq nazzjonali.  
WIEĦED JISTA’ JIMMIRA G ĦAL DAWN IL-MIRI: 
ŻIEDA SOSTANZJALI FIN-NUM RU TA’ L-INIZJATTIVI TA Ċ-ĊITTADINI G ĦAD-
DJALOGU INTERKULTURALI U L-IS KAMBJU U N-NUMRU TA’ PRO ĠETTI TA’ 
KOOPERAZZJONI TRANSNAZZJONALI, B’NETWORKING TA’ 1500 
ISTITUZZJONI KULTURALI U LI TIL ĦAQ MILJUNI TA’ ĊITTADINI KULL 
SENA; 
ŻIEDA FIR-RATA TA’ FILMS EWROPE J DISTRIBWITI BARRA L-PAJJI Ż TA’ L-
ORIĠINI TAG ĦHOM MILL-11% ATTWALI FIS-SUQ G ĦAL 20% FL-2013, L-
IRDUPPJAR TAN-NUMRU TA’ SWALI TA Ċ-ĊINEMA LI JURU FILMS EWROPEJ 
SA L-2010 U T-TA ĦRIĠ TA’ 35,000 PROFESSJONIST AWDJOVI ŻIV SA L-2013; 
IMPLEMENTAZZJONI TA’ 40,000 PRO ĠETT MA Ż-ŻGĦAŻAGĦ (E.Ż. SKAMBJU 
TA’ ŻGĦAŻAGĦ) U 5,000 PRO ĠETT (TA ĦRIĠ, INFORMAZZJONI U SKAMBJU 
 
MT 26   MT TA’ PRATTI ĊI TAJBA) G ĦALL-ĦADDIEMA ŻGĦAŻAGĦ TUL IL-PERIJODU 
TAL-PROGRAMMI, U ŻIEDA FIL-PARTE ĊIPAZZJONI FIS-SERVIZZ 
VOLONTARJU EWROPEW TA' 10,000 VOLUNTIER FIS-SENA. 
Ir-riżultat ser ikun kontribu zzjoni ewlenija g ħar-realizzazzjoni tal-mira ta' l-UE li til ħaq l-
unità fid-diversità. 
Fid-dawl ta’ dan, din hija il lustrazzjoni finanzjarja g ħas-sezzjoni 4:  
 
 
APPROPRIJAZZJONIJIET 
GĦALL-OBBLIGI  2006
(a) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 
3. Ċittadinanza, libertà, 
sigurtà u ġustizzja  1.381 1.630 2.015 2.330 2.645 2.970 3.295 3.620
Ċ. L-UE b ħala sieħba globali 
B’aktar minn 450 miljun abitant u kwart tal-produzzjoni dinjija, l-Unjoni ta’ 25 - dalwaqt 27 – 
membru g ħandu jkollha nfluwenza konsiderevoli fuq l-g ħażliet politiċi u ekonomi ċi fit-tul li 
jiddeterminaw il-prosperità u l-istabbiltà fl -Ewropa u fid-dinja usa, li jinfluwenzaw il-
benesseri u s-sigurtà ta’ l-Ewropej. 
Hemm iżda, qabża bejn il-pi ż ekonomiku u s-sa ħħa politika tag ħha. L-Unjoni mhix Stat, i żda 
relazzjonijiet esterni koerenti jistg ħu jżidu l-influwenza tag ħha lil hinn minn dak li l-Istati 
Membri jistg ħu jiksbu fuq ba żi ndividwali jew anke f’linji simili ta’ azzjoni. 
L-Unjoni żviluppat varjetà wiesa’i żda nkompluta ta’ mezzi fir-relazz jonijiet esterni fil-forma 
ta’ politika kummer ċjali komuni, kooperazzjoni ta ħt ftehim bilaterali u multilaterali, 
kooperazzjoni dwar l-i żvilupp, għajnuna umanitarja u assistenza fi nanzjarja kif ukoll l-aspetti 
esterni tal-politiki interni (ener ġija, ambjent, trasport, ġustizzja u affarijiet interni, e ċċ).  
L-azzjoni esterna ta’ l-UE inklu ża l-Politka Barranija u ta’ Sigurtà Komuni, il-politika 
kummerċjali komuni u l-kooperazzjoni ma’ terzi pajji żi tipprovdi qafas kemm g ħall-
integrazzjoni ta’ l-istrumenti kollha ta’ l- UE – filwaqt li niftakru fil-karatteristi ċi istituzzjonali 
u operattivi spe ċifiċi tagħhom – kif ukoll g ħall-iżvilupp gradwali ta’ sett ta’ azzjonijiet 
komuni bba żati fuq po żizzjonijiet komuni fl-isfera usa tar-relazzjon ijiet politi ċi, li jinkludu s-
sigurtà. 
It-tkabbir ser jitfa’ fuq l-UE re sponsabbiltajiet anke akbar, b ħala mexxej re ġjonali u b ħala 
sieħba globali. G ħalhekk hi g ħandha ssa ħħaħ il-kapaċità tagħha li tippromw ovi d-drittijiet 
umani, id-demokrazija u l-istat tad-dritt kif ukoll il-kapa ċità tagħha illi tiffoka fuq il- ġlieda 
kontra l-faqar, kemm fil-vi ċinat tagħha kif ukoll permezz tal-politiki multilaterali u bilaterali 
tagħha li huma prin ċipalment indirizzati lejn l-i żvilupp sostenibbli u l- istabilità politika. 
B’dawk il-mezzi, l-UE ser tikseb konsistenza ta’ veru bejn l-a ġenda domesti ċi u dik esterna u 
tikkontribwixxi b'hekk g ħas-sigurtà u l-pr osperità globali. 
1. L-UE u l-politika ta' vi ċinat 
Ir-rwol ta’ l-UE b ħala mexxej re ġjonali huwa kritiku mhux biss g ħaliha nfisha u l-vi ċinat 
tagħha, iżda wkoll b ħala pass importanti g ħall-kontribuzzjoni tag ħha lejn is-sostenibilità u l-
 
MT 27   MT istabilità fuq skala dinjija. Billi tibni fuq il-karatteristi ċi li kienu su ċċess fit-tkabbir ta’ qabel, 
l-UE mkabbra ser tistabbilizza l-vi ċinat wiesa tag ħha u ssostni l-i żvilupp permezz ta’ 
kooperazzjoni stretta u permezz ta ' livell ta’ integrazzjoni g ħoli u li jixraq il- ħtiġijiet u l-
possibilitajiet tal-pajji żi kandidati u pre-kandidati u l- ġirien tagħhom. Il-libera lizzazzjoni fil-
kummerċ u l-investiment, il-promozzjoni ta’ liv ell xieraq ta’ konvergenza regolatorja, li 
tgħaqqad in-networks tat-trasport, l-ener ġija u l-komunikazzjoni tag ħha magħhom ser 
jgħinuhom fl-istrate ġiji interni ta’ żvilupp tag ħhom stess li jibqg ħu l-element l-aktar 
importanti g ħas-suċċess. Il-kooperazzjoni msa ħħa fl-edukazzjoni u fit-ta ħriġ, li diġà fiha 
nfisha hija su ċċess tal-politika tal-vi ċinat ta' l–UE, ser tkun esse nzjali fis-sostenn ta’ din l-
integrazzjoni. Politiki dwar l- immigrazzjoni maqbula b’mod kon ġunt jiddependu fuq na ħa 
waħda, fuq l-impjiegi fil-pajji żi ta’ l-emigrazzjoni, u, min-na ħa l-oħra fuq l-integrazzjoni ta' l-
immigranti illegali fil-kuntest ta ' l-UE imkabbra. Fi kliem ie ħor, dan iċ-ċirku ta’ stabilità 
jfisser spazju komuni, komunità ta' "kollox barra l-istituzzjonijiet". 
Is-sigurtà ambjentali u nukleari u s-sigurtà fl-ener ġija huma wkoll żewġ materji ewlenin 
għall-UE fil-kuntatti tag ħha mal-ġirien tag ħha. L-immigrazzjoni llegali, il-kriminalità 
organizzata, it-traffikar ta’ diversi tipi, it-terrori żmu u l-mard li jittie ħed huma wkoll theddid li 
jitolbu azzjoni kon ċertata ma’ dawn il-pajji żi. L-espansjoni ta’ l-erba’ libertajiet tas-Suq 
Intern madwar i ż-żona kollha filwaqt illi titlob żieda fis-sigurtà titlob ukoll grad g ħoli ta' 
kooperazzjoni u integrazzjoni.  
Lil hinn mill-interessi spe ċifiċi li jgħaqqdu dawk l-Istati Membri li g ħandhom fruntiera 
komuni mal- ġirien ta’ l-UE fin-Nord u fis-Sud, l-UE g ħandha interess kollettiv fil-
konsolidazzjoni tad-demokrazija u l-istat tad-dritt u fil-inkora ġġiment vigoru ż tar-riformi 
ekonomiċi u l-integrazzjoni madwar i ż-żona l-UE ffurmat mar-Russja u l- ġirien tagħha, il-
Balkani u l-Mediterran sal-Golf Persiku. L-estesjoni tal-benefi ċċji ta' kummer ċ estensiv u 
bilanċjat madwar il-25 membru ta' l-UE g ħal din iż-żona kollha permezz ta’ l-integrazzjoni ta’ 
dawn il-pajji żi f’żona bbażata fuq valuri komuni u suq akbar strutturat permezz ta’ networks 
konnessi flimkien u regoli u standards komuni hija sfida enormi. Il-qab żiet dejjem akbar fid-
dħul u l-esperjenzi stori ċi differenti ħolqu qasma konsiderevoli bejn l-UE u l- ġirien tagħha, 
qasma li trid ting ħalaq permezz ta' sforzi kon ġunti tul perijodu twil ta’ żmien. 
Is-sħab tagħha lejn il-Lvant u s-Sud ma jistg ħux aktar jiefqu milli jwettqu riformi ekonomi ċi 
li jiddependu fuq l-industrijalizzazzj oni/ri-industrija lizzazzjoni u l-i żvilupp tas-servizzi 
meħtieġa sabiex jin ħolqu l-miljuni ta’ postijiet tax-xog ħol meħtieġa sabiex itejbu l-livelli ta’ l-
għajxien u jindirizzaw il -frustrazzjonijiet ta ż-żgħażagħ. Bil-kriterji ta’ Kopen ħagen f’mo ħħna 
bħala referenza, il-kondizzjonijiet an nessi mal-kooperazzjoni u l-a ssistenza ta’ l-UE  u l-lealtà 
murija mill-Istati Membri lejn l-UE fin-negozjati bilaterali ma’ dawn il-pajji żi huma 
mportanti sabiex nibdew ni ċċaqilqu fid-direzzjoni t-tajba. 
Fil-viċinat tagħha u lil hinn minn dan, l-UE ma tistax madanakollu, tillimita ru ħha fl-oqsma 
ekonomiċi u politiċi; hija dejjem aktar te ħtieġ li tkun f’po żizzjoni li tiggarantixxi l-istabilità, 
tipprevjeni l-kunflitti u timmani ġġja l-kriżijiet li jse ħħu fuq l-g ħatba tagħha, bħala l-aħħar 
strument risorsa anke bl-u żu tal-forza ta ħt mandat ta’ l-UN. 
2. L-UE b ħala sieħba għall-iżvilupp sostenibbli 
Il-kontribuzzjoni ewlenija  li l-UE, f’dan il-mumen t ta' l-integrazzjoni tag ħha, tista' tag ħmel 
issa lis-sigurtà dinjija hija li ta ħdem b'mod attiv g ħall-iżvilupp sostenibbli permezz ta’ 
kontroll globali permezz tar-rel azzjonijiet bilaterali tag ħha.  
 
MT 28   MT Bħala attur ekonomiku globali, l-UE tista’ tag ħmel il-kontroll globali aktar effettiv fil-
ġeneralizzazzjoni ta’ l-i żvilupp sostenibbli madwar il-pjaneta permezz ta' kombinazzjoni ta' 
kooperazzjoni internazzjonali u politiki domesti ċi tajba. Il-kooper azzjoni mal-pajji żi li qed 
jiżviluppaw ser tiffoka fuq l-eradikazzjoni tal- faqar, u - b'mod konsistenti ma' l-impenni 
assunti fil-livell multilaterali - l-UE tista’ u g ħandha tag ħmel kontribuzzjoni b’sa ħħitha u 
koerenti g ħall-progress lejn il-kisba tal-Miri tal-Millenju dwar l-I żvilupp, stabbiliti fl-
Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti ta’ l-2000. Politika komuni dwar l-i żvilupp ffukata 
fuq il-ġlieda kontra l-faqar ti pprovdi qafas xieraq.  
L-UE mkabbra, di ġà potenza kummer ċjali ewlenija, l-akbar donatur ta' g ħajnuna globalment, 
u sieħba attiva fin-negozjati dwar ir-regoli multilatera li, ser tara titjib konsiderevoli fir-rwol u 
l-influwenza tag ħha fit-tlett pilastri tas-sistem a ta’ kontroll ekonomiku – il-kummer ċ, il-
finanzi, u l-istabbiliment tar-rego li – meta hija tassigura rappre żentanza esterna wa ħda 
kullimkien.  
Billi tippromwovi po żizzjonijiet komuni maqbula b’ma ġġoranza kwalifikata, hija ti żgura sens 
ta’ direzzjoni fin-negozzjati multilaterali, u to ħloq koerenza me ħtieġa fis-sistema ta' kontroll.  
Iżda l-koeżjoni ta’ l-UE mkabbra u l- konsistenza ta’ l-azzjoni tag ħha fl-affarijiet ekonomi ċi 
globali eventwalment iserr ħu fuq kunsens b'sa ħħtu fl-UE fuq mudell Ewropew ta' żvilupp, 
kumpatibbli ma’ swieq miftu ħa u kompetittivi.  
Is-saħħa ta' l-assistenza finanzjarja ta' l-UE u tal-preferenzi bilaterali fil-kummer ċ ser tiżdied 
konsiderevolment permezz ta’ pre żenza unifikata ta’ dan it-tip fl-organi multilaterali tal-
kontroll ekonomiku b ħall-Bank Dinji, l-IMF u l-a ġenziji ekonomi ċi tal-UN. b’mod 
partikolari, il-valur ta’ kull Euro minfuq f’dan il-kuntest il- ġdid, ser jg ħola konsiderevolment. 
3. L-UE b ħala attur globali 
L-Unjoni trid tilg ħab ir-rwol s ħiħ tagħha fil-kontroll politiku globali billi ssostni 
multilaterali żmu effettiv. Hija trid tikkontribwixxi wkoll g ħal sigurtà strate ġika kif imfissra fl-
Istrateġija Ewropea dwar is-Sigurtà a dottata mill-Kunsill Ewropew f'Di ċembru 2003. Dan 
jirrigwarda l-protezzjoni kontra t-theddi d kif ukoll l-assigurazzjoni tas-sigurtà ta ċ-ċivili u l-
protezzjoni tal-popolazzjonijiet ġewwa u barra l-Ewropa. 
Sigurtà strate ġika: Fid-dawl ta’ theddi d fundamentali – it-terrori żmu, il-proliferazzjoni ta' l-
armi tad-distruzzjoni tal- massa u l-istati li m'g ħadhomx je żistu, kunflitt intern u re ġjonali – l-
UE trid topera fir-re ġjun tagħha, fil-livell ta’ l- ordni internazzjonali u fil-livell ta' azzjoni 
minn ta’ quddiem lil hinn mill-fruntieri tag ħha (per e żempju assistenza bis-sa ħħa ta’ 
operazzjonijiet ta’ mmani ġġjar ta’ kri żijiet). Dawn l-operazzjonijiet jitolbu ta ħlit xieraq ta’ 
mezzi ċivili u militari. 
Sigurtà ta ċ-ċivili: fid-dinja tal-lum, ikkaratterizzata mill-ftu ħ u l-instabilità, il-popolazzjonijiet 
ċivili huma esposti dejjem aktar g ħal riskji b ħall-kunflitti, id-di żastri nazzjonali u l-pandemi ċi. 
L-UE, bħala kontinent ming ħajr fruntieri, hija partikolarment vulnerabbli g ħall-konsegwenzi 
ta’ riskji u theddid ta' din ix-xorta. B’mod konsistenti mar-rwol tag ħha bħala sieħba ewlenija 
fil-promozzjoni ta' l-i żvilupp sostenibbli, il-valuri umani u l-kontroll dinji, l- Unjoni trid tie ħu 
wkoll azzjoni esterna xierqa, u tg ħin b'mod effettiv l-isforzi internazzjonali, li jaffettwaw 
mhux biss is-sigurtà fi żika tal-popolazzjonijiet ċivili u l-potenzjal ta’ żvilupp tag ħhom, imma 
wkoll is-sigurtà u l-istabiltà. 
 
MT 29   MT Sabiex jitkabbru l-kapa ċitajiet ta’ l-UE f’dan ir-rigward, iridu jsiru sforzi ulterjuri sabiex 
jiżdied r-riżorsi disponibbli u sabiex dawn jitqa ssmu b’mod aktar effettiv. Sabiex jissa ħħu l-
kapaċitajiet militari, hemm b żonn tiżdied ir-ri ċerka marbuta mas-sigurtà u jissa ħħu l-
immaniġġjar tal-kri żijiet ċivili, il-kapa ċitajiet diplomati ċi u ta’ intelligence. 
Il-valur mi żjud ta’ l-g ħajnuna ta’ l-UE 
Il-vantaġġ komparattiv ta’ ħidma permezz ta' l-UE fl-azzjonijiet fil-kri żijiet esterni huwa 
mfisser sew bil-ka żijiet tal-Balkani tal-Punent, l-Afganistan u Timor tal-Lvant. 
 
Fil-Balkani tal-Punent, l-g ħajnuna ta’ l-UE g ħenet sabiex ti ġi sottolinjata l-politika ta’ 
prossimità li hija l-Pro ċess ta’ Stabilizzazzjoni u Asso ċjazzjoni. Kemm min ħabba d-daqs tal-
fondi mog ħtija lir-reġjun kif ukoll min ħabba l-għamla ta’ l-g ħajnuna ndirizzata prin ċipalment 
lejn miżuri ta’ stabbilizzazzjoni demokratika (ritorn tar-rifu ġjati, bini ta’ l-istituzzjonijiet, 
Drittijiet Umani u Stat tad-Dritt), l-UE kisb et impatt li mhux probabbli li seta’ jinkiseb mill-
azzjoni kon ġunta tal-programmi bilaterali ta’ l-Istati Membri. 
 
L-għajnuna tal-Komunità lill-Afganistan turi livell ta’ koerenza li ma setg ħax jinkiseb anke 
permezz ta’ l-a ħjar koordinazzjoni possibbli tal-program mi nazzjonali individwali. Fl-2001, 
il-Komunità da ħlet f’impenn wie ħed sinjifikanti g ħal 5 snin. Il-kundizzjonijiet g ħal dan l-
impenn fit-tul ġew stipulati b’mod e żawrjenti f’Dokumet dwar l-Istrate ġija ta’ Pajji ż u 
reviżjoni annwali tipprovdi flessibbiltà biex ti ġi adattata l-g ħajnuna mog ħtija għas-sitwazzjoni 
reali fuq fil-post. 
L-isforz tal-Komunità f’Timor tal-Lv ant ikkontribwixxa, f’termini konkreti, g ħad-dehra ta’ 
dak il-pajji ż permezz ta’ l-ewwel snin ta' sfida wara l-indipendenza.  
4. Il-ta ħlita politika 
Il-mixja lejn politika ta’ kooperazzjoni u assistenza komuni titlob ukoll ta ħlita aħjar ta’ 
politika sabiex titjieb il-koerenza fir-rela zzjonijiet bilaterali jew fl-istituzzjonijiet 
internazzjonali t-tfassil g ħal kull pajji ż, reġjun jew istituzzjoni imsie ħba tat-taħlita ta’ politika 
skond il-prijoritajiet tag ħna, il-ħtieġijiet ta’ l-is ħab jew ta’ l-isfidi gl obali, u sabiex dan ji ġi 
tradott fl-a ħjar mixxela ta' strumenti effi ċjenti li jistg ħu jintużaw.  
Għall-pajjiżi ġirien il-mixxela tal-politika ser tiffoka prin ċipalment fuq it-tqassim ta' l-
istabilità u l-prosperità u ser tie ħu in konsiderazzjoni l-impatt impor tanti tal-politik i interni ta’ 
l-UE. Għal pajjiżi oħra, il-mixxela tal-politika ser tiddependi fost l-affarijiet l-o ħra fuq eżami 
ta’ l-interess ta’ l-Unjoni u tas-s ħab tagħna, u tas-sitwazzjoni ġeopolitika. 
Il-ħolqien ta’ qafas ta’ politika wie ħed u programmazzjoni unika g ħal kull sie ħeb u għal kull 
politika tematika, li jwassal g ħall-implementazzjoni koordinata u finanzjata b'mod kon ġunt, 
għandu jlesti t-triq g ħal azzjonijiet kumplimentari effettivi bejn l-Unjoni u l-Istati Membri. 
Politika komuni dwar l-i żvilupp tipprovdi l-qafas xieraq. 
Fid-dawl ta’ dan, din hija il lustrazzjoni finanzjarja g ħas-sezzjoni 5:  
 
 
APPROPRIJAZZJONIJIET 
GĦALL-OBBLIGI  2006
(a) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 
4. L-UE b ħala sieħba globali  11.232 11.400 12.175 12.945 13.720 14.495 15.115 15.740 
 
MT 30   MT II. I NQABBLU R -RIŻORSI MAL -MIRI  
Ippjanar finanzjarju sod ifisser it-tqabbil tar-ri żorsi mal-ħtiġijiet. Peress illi r-ri żorsi finanzjarji 
huma limitati, id-de ċiżjonijiet finanzjarji huma essenzjalment dwar l-g ħażliet li jridu jsiru u l-
prijoritajiet li jridu ji ġu stabbiliti. 
Din il-komunikazzjoni pp ruvat tispjega kif jistg ħu jinkisbu l-miri ta’ l- Unjoni. Hija elenkat 
proġett politiku bba żat fuq il-kun ċett ewlieni ta’ l-i żvilupp sostenibbli: nkabbru u ng ħożżu r-
riżorsi naturali ta’ l-Unjoni, nibnu l-kompettittività u s-solidarjetà, nag ħmlu l-Ewropej 
madwar l-Unjoni aktar siguri u aktar sinjuri. 
Li nsarrfu l-prijoritajiet tag ħna f’azzjoni u d-dikjarazzjonijie t f’azzjonijiet jitlob azzjoni kemm 
fil-livell nazzjonali kif ukoll fil-livell ta' l-Unjoni. L-ebda livell mhu mg ħammar sabiex 
jipprovdi t-twe ġibiet kollha. Imma jekk l-Unjoni trid tag ħti l-kontribut tag ħha, teħtieġ baġit 
adegwat.  
Fi żmien ta’ pressjoni intenza fuq il-finanzi pubbli ċi fil-livell nazzjonali, it-talba li l-Unjoni 
tkun aktar rigoru ża fil-fondi tag ħha hija ġustifikata. I żda hija biss illu żjoni li wie ħed jaħseb li 
t-tnaqqis ta' l-ispi ża fil-livell ta’ l-UE jiggarantixxi l-valur g ħall-flus: kull Euro minfuq mill-
baġit ta’ l-Unjoni jista’ jissarraf f’g ħadd ta’ Euros fil-livell nazzjonali, kif di ġa wriet il-
politika ta’ koe żjoni (ara s-sezzjoni I.A.2). 
L-evoluzzjoni tal-ba ġit tal-Komunità fl-a ħħar snin wriet illi l-Unjoni ġibdet ir-riedni fl-infieq. 
Iżda l-qabża bejn it-talbiet lill-Unjoni u r-ri żorsi disponibbli kibret i żżejjed. Sabiex l-Unjoni 
tintrabat b’sett ta’ miri u mbag ħad tiġi miċħuda mir-ri żorsi jkun ifisser li tkun qed ti ġi 
kkundannata ssofri l-kritika ġustifikata ta ċ-ċittadini li jispi ċċaw ma jing ħatawx dak li 
jistennew b'mod le ġittimu.  
A. DAK LI JĦALLU WARAJHOM L -OBBLIGI E ŻISTENTI . 
Fl-2006, il-limitu ta’ l-approprijazzjonijiet g ħall-obbligi tal-perspettiv a finanzjarja attwali 
għall-Unjoni ta’ 25 Stat Membru ser tammonta g ħal 1.11% tad-d ħul nazzjonali gross (GNI) 
ta’ l-UE. L-obbligi ta ħt id-9 EDF ser i żidu medja ta’ 0.03% o ħra tal-GNI.  
L-evoluzzjoni ta’ l-ispi ża għall-perijodu 2007-2013 di ġà hija parzjalment determinata minn 
ċerti deċiżjonijiet u premessi ta’ l-e żerċizzju:  
• Il-Kunsill Ewropew ftiehem l-ispi ża fuq affarijiet marbuta mas-suq u pagamenti diretti fl-
agrikoltura sa l-2013. 
• Il-politiki ta’ koe żjoni fl-għaxar Stati Membri l- ġodda, li l-livell ta' prosperità tag ħhom hija 
sinjifikattivament anqas minn dik ta; l-UE ta' 15, ser titlob żieda fl-infiq.  
• L-akkomodazzjoni ta’ żewġ Stati Membri b’attivita agrikola kbira u livell ta’ d ħul 
sinjifikattivament anqas kull ras sejra ċertament i żżid mar-rekwi żiti ta’ l-ispi ża fuq il-ba żi 
ta' l-acquis.  
• Bosta politiki ta’ l-UE – b ħas-suq intern, il-politika ta' kompetizzjoni, id-dwana, l-
istatistika, it-trasport, is -sigurtà nukleari, l-awdjovi żjoni, iż-żgħażagħ, il-kultura u l-politika 
ta' l-informazzjoni - kollha g ħandhom konsegwenzi fuq ir-ri żorsi li ħerġin direttament mit-
Trattati u mil-li ġi ta’ l-UE.  
 
MT 31   MT Ta’ min jinnota wkoll illi bidla relevanti o ħra ser tkun il-“budgetisation” tal-EDF sabiex 
tiżdied il-koerenza u l-konsistenza u l-effe ttività tal-politika ta' l-Unjoni dwar l-i żvilupp. 
Dawn l-obbligi ma jistg ħux jiġu njorati. L-anqas ma nistg ħu ma nikkunsidrawx il- ħtieġa li 
nitfgħu ftit għajnuna finanzjarja sabiex in żidu l-kompetittività g ħat-tkabbir u l-impjiegi, 
sabiex niżviluppaw i żżona ta’ ċittadinanza, libertà, sigurtà u ġustizzja, jew sabiex nag ħmlu l-
UE sieħeb globali effettiv. 
Limitu massimu ta' madwar  1% tal-GNI ma jkunx bi żżejjed sabiex nissodisfaw l-obbligi tal-
Kunsill Ewropew dwar il-pagamenti fl-agrikoltura, li jmorru kontra d-d ħul progressiva tal-
politika ta' koe żjoni fl-10 Stati Membri l- ġodda, u jipperikola l-livelli e żistenti fil-politiki l-
oħrajn, aħseb u ara l-prijoritajiet il- ġodda. F’dan il-kuntest, l-UE ikollha:  
• tnaqqas l-isforzi tag ħha f’termini ta’ g ħajnuna esterna, 
• tnaqqas is-sostenn g ħall-iżvilupp rurali, wa ħda mill-miri ewlenin tar-riforma fil-CAP, 
• terġa’ mill-obbligi u l-weg ħdiet internazzjonali 
• tnaqqas drastikament l-g ħajnuna g ħall-koeżjoni fl-Istati Membri attwali min ħabba l-
problemi ewlenin ta’ żvilupp li g ħadu lura, qg ħad u esklu żjoni soċjali. 
• terġa’ lura mill-obbligi li di ġà assumiet, il-politika ġdida tagħha dwar il-vi ċinat jew il-
kompiti ta' ġustizzja u sigurtà, u tipperiko la tkabbir ulterjuri.  
Altrimenti, ser ikunu me ħtieġa tnaqqis fl-oqsma kollha, u l-ftehim e żistenti ser ikollhom 
jerġgħu jinfetħu, inklużi l-ammonti de ċiżi fil-Kunsill Ewropew ta' Brussel ta' Ottubru 2002, u 
b'mod partikolari ir-rijorjentazzjoni tal-CAP lejn l-i żvilupp rurali 
Fil-qosor, il-messa ġġ ikun dak illi l-Unjoni qatg ħet qalba f’dawn il-kompiti. 
B. IL-ĦTIĠIJIETFINANZJARJI L -ĠODDA  
L-importanza ta' l-isfidi identifikati hawn fuq titlob żieda sinjifikanti fil-kapa ċitajiet ta’ 
finanzjament fil-livell ta’ l-UE. I żda biex in żommu mal-limiti massimi e żistenti, dawn jistg ħu 
jiġu akkomodati permezz ta' ta ħlita ta’ tibdil fil-bilan ċ bejn id-diversi prijoritajiet ta’ infiq, 
costing bil-g ħaqal, u żidiet limitati biss fid-daqs attwali tal-ba ġit. Jista’ ji ġi mfassal pjan 
kredibbli sabiex jissodisfa l- ħtiġijiet ta’ l-Unjoni fi ħdan id-dixxiplini attwali tal-ba ġit, li huma 
rrappreżentati mil-limitu massimu ta’ ri żorsi propji ta’ 1.24% tal-GNI.  
Dan il-qafas jippermetti: 
• Inizzjazzjoni kompleta ta' l-Istati Membri l- ġodda fl-agrikoltura, is-sajd u l-immani ġġjar 
ta’ riżorsi ambjentali o ħra u l-implementazzjoni tar-riformi tal-CAP u l-CFP; 
• Injezzjoni fil-kompetittività g ħat-tkabbir u l-impjiegi, li tkopri r-ri ċerka, l-edukazzjoni u t-
taħriġ, u n-networks ta’ l-UE; 
• Ir-riżorsi meħtieġħa sabiex ji ġu sodisfatti l-obbligi ta' soli darjetà u tiffoka aktar fuq it-
tkabbir ekonomiku u l-impjiegi wara t-tkabbir. 
 
MT 32   MT • Azzjoni ġdida fil-qasam ta ċ-ċittadinanza, il-libertà, is-sigurtà u l- ġustizzja; 
• l-UE ser issir ġara effettiva u sie ħba globali aktar b’sa ħħitha fit-termini tal-miri tal-
Millennju dwar l-i żvilupp. 
Ir-riżultat jirrispetta l-limitu massimu ta’ 1.24% tal-GNI, i żda l-bilan ċjament mill- ġdid tal-
baġit joħloq spazju g ħal prijoritajiet ġodda. Sehem sinjifikanti mir-ri żorsi ta' l-UE ser jiffoka 
fuq miri b ħall-kompetittività g ħat-tkabbir u l-impjiegi  (16%) u l-Ewropa b ħala sieħba globali 
(7%). 
Il-limitu massimu ta’ 4% g ħal transfer finanzjarju g ħall-politika ta’ koe żjoni ser jin żamm, u l-
ammonti trasferiti lejn l-istrumenti ġodda ta’ l-i żvilupp rurali u tas-sajd ser jibqg ħu jiġu nklużi 
fil-kalkolazzjoni. 
Il-Fond Ewropew ta' l-I żvilupp ser ji ġi integrat fil-ba ġit ta’ l-UE. Fil-pre żent dan jammonta 
għal 0.03% tal-GNI. 
Sabiex jinkiseb l-a ħjar użu possibbli ta’ l-infiq u ji ġu żviluppati mekkani żmi aktar effettivi, ir-
riżorsi għalhekk ikollhom jidda ħħlu fuq perijodu ta’ żmien, kif normalment ikun il-ka ż1 
Dan il-limitu huwa kompromess bejn il- ħtiġijiet u l-istabilita tal-ba ġit. Ma jla ħħaqx mal-
ħtiġijiet imtennija diversi drabi u mal-kapa ċità ta' l-Unjoni li tikkontribwixxi g ħal dawn il-
ħtiġijiet. L-investiment pubbliku fir-ri ċerka fl-Istati Membri hija ppjanata li ti żdied għal .88% 
tal-GDP sa l-2010, ta ħt il-mira maqbula ta’ 1% g ħas-sehem ta’ l-infiq pubbliku mill-mira ta' 
3%. Il-qab ża ta’ 0.12%, li trid tin ġarr mill-ba ġit ta’ l-Unjoni, hija biss parzjalment koperta fis-
sitwazzjoni pre żenti. Bl-istess mod, l-Unjoni tista' tikkontribwixxi aktar g ħas-600 biljun Euros 
meħtieġa għall-bini tan-Networks Trans-Ewropej, je w l-estensjoni tal-programmi ta' mobilità 
fl-edukazzjoni g ħal sehem usa tal-popolazzjoni ta’ l-istudenti u l-akkademi ċi. L-Unjoni tista’ 
tieħu sehem mill-impenni assunti mill-Istati Membri f’Monterrey. Fl-a ħħar nett wie ħed jista’ 
jaħseb f’ordni ta’ 3 biljun Euro g ħar-riċerka fuq is-sigurtà. F'dawn  l-oqsma kollha, l-azzjoni 
ta' l-Unjoni tista’ toffri benefi ċċji reali u t ħaffef il-pi ż għall-baġits nazzjonali: qafas alternattiv 
ta' 1.3% kien jippermetti l-Unjoni tirrispondi a ħjar għal dawk il- ħtiġijiet filwaqt li tibqa’ 
moderata. 
It-tabella li ġejja tipprovdi illustrazzjoni  tal-qafas imfisser hawn fuq. 
                                                 
1 L-approprijazzjonijiet g ħall-obbligi jkollhom medja ta' 1.22% tul il-perijodu. Il-pagamenti jkollhom medja ta’ 
1.14% (inklu¿a l-EDF). 
 
MT 33  
 MT 2006  (a) 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013
47.582 59.675 62.795 65.800 68.235 70.660   73.715 76.785
8.791 12.105 14.390 16.680 18.965 21.250 23.540   25.825
38.791 47.570 48.405 49.120 49.270 49.410 50.175   50.960
56.015 57.180 57.900 58.115 57.980 57.850 57.825   57.805
li minnhom: Agrikoltura - spi ża marbuta mas-suq u pagamenti diretti 43.735 43.500 43.673 43.354 43.034 42.714 42.506   42.293
1.381 1.630 2.015 2.330 2.645 2.970 3.295     3.620
11.232 11.400 12.175 12.945 13.720 14.495 15.115   15.740
5. Amministrazzjoni (d) 3.436 3.675 3.815 3.950 4.090 4.225 4.365     4.500
Kumpens 1.041
Total ta' approprijazzjonijiet ghall-obbligi 120.688 133.560 138.700 143.140 146.670 150.200 154.315 158.450
Total ta' approprijazzjonijiet ghall-pagamenti (b)(c) 114.740 124.600 136.500 127.700 126.000 132.400 138.400 143.100 Average
1,09% 1,15% 1,23% 1,12% 1,08% 1,11% 1,14% 1,15% 1,14%
0,15% 0,09% 0,01% 0,12% 0,16% 0,13% 0,10% 0,09% 0,10%
1,24% 1,24% 1,24% 1,24% 1,24% 1,24% 1,24% 1,24% 1,24% DESKRIZZJONI FIL-QOSOR TAL-QAFAS FINANZJARJU L-GDID 2007-2013
APPROPRIJAZZJONIJIET GHALL-OBBLIGI
1. Żvillupp SostenibbliMiljuni ta' € bil- prezzijiet ta' l-2004
Approprijazzjoniet ghall-pagamenti bhala percentwali tal-GNI 
Limitu ta' ri żorsi propji bhala percentwali tal-GNIMargini disponibbli
(a)  L-ispi ża ta' l-2006 ghall-perspettiva finanzjarja kurrenti tqassmet skond in-nomenklatura ta' referenza gdida proposta biex tiffacilit a t-tqabbil.
(d) Jinkludi l-ispiza amministrattiva ghall- istituzzjonijiet li mhumiex il-Kummissjoni, pensjon ijiet u skejjel Ewropej. L-ispi ża amministrattiva tal-Kummissjoni hija ntegrata fl-ewwel erba' titoli ta' l-
ispiża.(c)  L-integrazzjoni ta' l-EDF fil-bagit hi meqjusa li ser is sehh fl-2008. L-obbligi ghall-2006 u l-2007 qed jigu nkluzi biss g hal finijiet ta' tqabbil. Il-pagamenti fuq l-obbligi qabel l-2008 ma 
jittiehdux in konsiderazzjoni fil-figuri tal-hlas.   1a. Kompetittività ghat-tkabbir ekonomiku u l-Impjiegi
2. Immanigjar sostenibbli u protezzjoni tar-ri żorsi naturali1b. Koe
(b) Tinkludi l-ispi ża ghall- Fond ta' Solidarjetà (€ 1 biljun fl-2004 b il-prezzijiet attwali) sa mill-2006 kalkolati biss mill-20073. Cittadinanza, libertà, sigurtà u gustizzja
4. L-UE bhala sieheb globali (c)
 
 
MT 34   MT III. A SSIGURAZZJONI LI L -MIRI JINTLA ĦQU: STRUMENTI U KONTROLL  
Is-suċċess tal-politika jistrie ħ fuq l-effi ċjenza ta’ l-istrumenti, b’mod iktar wiesa’ fis-sistema 
addattata tal-kontroll ekonomiku. Da n jinvolvi tqassim adegwat tal- ħidmiet bejn l-Unjoni u l-
Istati Membri, attenzjoni adegwata fuq l-g ħanijiet mqassma, kunsens u s ħubija bejn l-atturi 
nvoluti, u r-revi żjoni ta’ l-intrumenti g ħall-konsistenza u s-sempli ċità.  
Għal dan il-g ħan, il-prin ċipji ta' gwida huma: 
– Konċentrazzjoni tar-ri żorsi tal-Komunità g ħal ftit inizjattivi ewlenin: trasparenza 
finanzjarja og ħla, skop g ħall-kwalità a ħjar u effettività tan-nefqa, possibilità g ħal eżami 
aħjar tal-valur mi żjud tal-Komunità.  
– Konsistenza bejn g ħanijiet strate ġiċi, miri u strumenti differenti, 
– Sħubija ma' -atturi kollha nvoluti, u l-ikta r bejn l-Unjoni u l-Istati Membri kon ċernati. 
Biex tieħu l-aħjar, mhux biss hemm il-b żonn ta’ kooper azzjoni msa ħħa u sħubija, imma wkoll 
strumenti simplifikati, li jie ħdu post l-kumpless ta’ varjetà u poteri ta’ de ċiżjonijiet u 
strumenti tal-politika, li jw asslu minn livelli lolkali u re ġjonali għall-livelli nazzjonali ta’ l-
UE.  
Fid-dawl ta’ dan, hemm żewġ affarijiet importanti li jridu jsiru: 
• roadmap  
• Simplifikazzjoni ta’ l-istrumenti tal-mani ġġjar tan-nefqa. 
A. Roadmap  
Ir-roadmap g ħandha ġġib flimkien l-g ħanijiet, l-o ġġettivi, l-istrumenti u l-indikaturi, kif ukoll 
skeda strin ġenti biex te żamina jekk il-benchmarks miftehma nla ħqux u li tista' tkun orjentata 
lejn għan aħħari ta’ l-iżvilupp tas-sostenibilità bba żata fuq l-interazzjoni armonju ża bejn it-
tkabbir, l-koe żjoni u l-ambjent.  
Kif spjegat fuq, l-g ħanijiet strate ġiċi (e.ż. it-tisħiħ ta' l-isforz Ewropew fir-ri ċerka u l-iżvilupp 
tekonoloġiku), huma artikolati permezz ta’ xi g ħanijiet spe ċifiċi (e.ż. l-istabbiliment ta’ skema 
ta’ l-għotja għal temi ta’ ri ċerka individwali) u, fejn jixraq , iktar azzjonijiet dettaljati (e. ż. 
proċetti speċifiċi fuq in-nanoteknolo ġija).  
L-istrumenti ta’ l-implimentazzjoni (le ġislazzjoni, koordinazzjoni, nefqa) g ħandhom ikunu 
definiti flimkien ma’ l-indikaturi tal-progress u in ċentivi suffi ċjenti biex jassiguraw ri żultat 
pożittiv. 
Fir-rigward ta’ l-g ħanijiet ta’ l-i żvilupp strate ġiċi , kif stabbilit fil-pro ċess ta’ Lisbona, huwa 
ċar li huma g ħandhom ikunu mfittxa b’azzjonijiet kemm fl-Istati Membri u fil-livell ta’ l-
Unjoni.  
Għalhekk, ir-roadmap g ħandha tkun programm maqsum li jinvolvi  azzjonijiet u fondi fil-livell 
nazzjonali u ta' l-Unjoni. Pro ċess għandu jkun mniedi – fi s ħubija ma’ l-Istati Membri – biex 
jikkontempla l-prijoritajiet su ġġeriti u l-g ħanijiet bi pjan ta’ azzjoni dettaljata u skeda g ħall-
 
MT 35   MT użu ta’ l-strumenti tal-politika u b’mekkani żmu għal sorveljar effettiv tal-fa żi ta’ l-
implimentazzjoni. Il-pro ċess suġġerit għandu jkun jista’ jassigura l-impenn s ħiħ tal-partijiet 
konċernati kollha biex jiksbu l-g ħanijiet miftehma. Dan jista’ jservi b ħala bażi ta’ 
preparazzjoni tar-revi żjoni ta’ nofs it-ter minu ta’ l-istrate ġija ta’ Lisbona. 
Ir-rendiment ta’ l-Unjoni u l-Istati membri tag ħha huma fil-pre żent eżaminati kull sena fil-
kuntest tar- ċiklu tal-Kunsill Ewropew tar-Rebbieg ħa. Biex jippermetti l-Kunsill Ewropew 
jipprovdi gwida, l-Kummissjoni di ġà għaqqdet mill- ġdid il-kontribuzzjonijiet settorali 
f’dokument wie ħed (ir-Rapport Sinte żi tar-Rebbieg ħa) u rranġat l-proċess li jwassal g ħall-
Politika Ekonomika Wiesa’ u Linji Gwida dwar l-Impjiegi.  
Dan l-eżerċizzju għandu jkun mtejjeb i żjed u jsir iktar effettiv skond il-linji li ġejjin: 
• definizzjoni ta’ interazzjoni a ħjar u iktar vi żibbli bejn l-azzjonijiet u l-mezzi tal-ba ġits 
impilmentati fil-livell ta’ Stati Membri u fil-livell ta’ l-Unjoni, 
• l-eżami f'dan il-kuntest ta’: 
– il-kontribuzzjoni li l-ba ġits ta’ l-Istati Membri u l-ba ġit ta’ l-UE jistg ħu jagħmlu 
biex jintla ħqu l-għanijiet tal-politika u r-rakkomandazzjonijiet stabbiliti fil-Linji 
Gwida Wiesa’ tal-Politika Ekonomika u Linji Gwida dwar l-Impjiegi u l-
Istrateġija usa’ ta’ Lisbona b’mod ġenerali, 
– kif issir l-azzjoni fil-livell ta’ l- ~Unjoni biex tattiva/torjenta l-u żu tal-Fond ta’ l-
Aġġustament tat-Tkabbir (ara ta ħt, punt IV.C). Dan g ħandu jippermetti lill-Unjoni 
bex taġġustja prijoritajiet/tirrispondi g ħall-bżonnijiet ġodda u tg ħinhom bir-ri żorsi 
tal-baġit. 
Dan il-metodu g ħandu jagħti kontribuzzjoni konkreta g ħas-sistema tal-kontroll fuq il- ġesjoni 
ekonomika ta’ l-Unjoni, billi jie ħu in konsiderazzjoni l-impatt ta’ l-azzjonijiet li hemm b żonn 
biex jintla ħqu l-għanijiet komuni. Hi g ħandha tipprovdi g ħal konsistenza akbar tal-politika ta’ 
koeżjoni bil-Linji Gwida dwar il- Politika Ekonomika Wiesa’ u l-Li nji Gwida dwar l-Impjiegi, 
li għalhekk jgħinu biex jintegrawha fl-a ġenda Ewropea g ħat-tkabbir sostenibbli. 
B. Strumenti simpifikattivi bi ex itejbu r-rata ta’ kisba  
L-strumenti disponibbli  lill-Unjoni biex tg ħin l-għanijiet tal-politika tag ħha inkluża r-
regolazzjoni, koordi nazzjoni u l-appo ġġ għall-baġit. Is-sehem relattiv ta’ l-Unjoni u n-nefqa 
ta’ l-Istati Membri mhix l-istess f’ku ll qasam tal-politika. Hi tirrapre żenta l-ma ġġor parti ta’ l-
appoġġ finanzjarju mog ħti lil settur (e ż l-Agrikoltura) jew sehem sinjifikanti ta’ ri żorsi 
allokati biex tintla ħaq mira partikolari (e. ż. koeżjoni fir-re ġjuni li qieg ħdin lura). F’oqsma 
oħrajn, n-nefqa ta’ l-Unjoni Ewropea g ħandha tkun ta’ daqs limitat i żjed b’tqabbil mar-ri żorsi 
prrovduti mill-Istati Membri: f’dawn il-ka żijiet r-rwol hu iktar minn wie ħed li jaġixxi bħala 
katalist. 
Jiddependi fuq ir-rwol differenti ta n-nefqa fost l-istrumenti li jg ħinu l-politika in kwistjoni, 
arranġamenti differenti jistg ħu jkunu ma ħsuba f’termini ta’ mekkani żmu għal azzjonijiet 
magħżula biex ikunu finanzjati, allokazzjoni tar-ri żorsi, intrumenti tal-ba ġit u mani ġjar tal-
proġett. 
Hemm, madanakollu, tlett konsid erazzjonijiet ap plikabbli g ħad-disinn u l-implimentazzjoni 
 
MT 36   MT tal-programmi ta’ nefqa ta’ l-Unjoni kollha: 
– L-għażla ta’ l-istrumenti tal-ba ġit trid tirrifletti l-kriterji tas-sempli ċità u l-konsistenza. 
Hemm mil-b żonn li tissemplifika, sa kemm ikun possibli, l-istruttura tal-ba ġit, tiġi evitata 
d-dupplikazzjoni ta’ l-istr umenti u tipprovdi benefi ċarji u awtoritajiet ta’ mmani ġġjar 
imsieħba permezz ‘one-stop-shop’; 
– Fil-waqt li żomm id-dover politiku biex tiddefinixxi l-g ħanijiet strate ġiċi u l-kwadru tal-
programmi tan-nefqa, l-Kummissjoni g ħandha tillimita l-ka żijiet fejn hi żżomm 
responsabbiltà diretta g ħall-implimentazzjoni u l-immani ġjar tagħhom; 
– Trid tinżamm il-proporzjonalità be jn l-ammonti tar-ri żorsi u l-pi ż amministrattiv li g ħandu 
marbut ma' l-u żu tagħhom. 
Fid-dawl ta’ dan, il-Kummissjoni g ħandha tapplika l-prin ċipji li ġejjin:  
• Strument wie ħed għal kull qasam tal-politika, fond wie ħed kull programm. L-Istrumenti 
tal-fondi ta’ l-UE g ħandhom sa kemm ikun possibbli jkun u konsolidati u razzjonalizzati 
sabiex kull qasam tal-politika responsabbli g ħan-nefqa operazzjonali jkollu strument tal-
fondi wie ħed li jkopri sensiela s ħiħa ta’ l-interventi tag ħha. Il-linji żgħar tal-baġit 
għandhom ikunu konsolidati f’taqsimie t ta’ l-strument tal-fondi wa ħdani, anke jekk 
strument jkollu b żonn bażi legali wa ħda. 
• Il-Kummissjoni g ħandha tikkonsidra alternattivi g ħall-imaniġjar dirett minn ġewwa. Eżami 
każ b’każ tal-politika u l-effettività ta’ l-ispejje ż għandha tkun determinat liema azzjonijiet 
għandhoma (a) jkunu mmani ġġjati mid-dipartimenti tradiz zjonali ewlenin; (b) mmani ġġjati 
b’uffiċċini jew aġenziji esekuttiv2, it-tnejn ta ħt il-kontroll tal-Kummissjoni; ( ċ) aġenziji ta’ 
barra flimkien ma a ġenziji “klassi ċi” fil-livell ta’ l-UE, ja ħdmu b’mod indipendenti mill-
Kummissjoni; jew (d) mmani ġġjati f’sistema ta’ s ħubija ma’l-Istati membri u/jew re ġjuni. 
 
Il-Kummissjoni g ħanda tidentifika metodu globali fuq il-kontroll amministrattiv, li g ħandu 
jwassal g ħall-irranġar u l-għażla ta’ l-iktar mekkani żmu addattat u l-ir ħis. L-implimetazzjoni 
sħiħa ta’ dan il-metodu, g ħandhom jkunu mi ġbura fl-anness 1, joffri l-potenzjal g ħall-
benefiċċji f’termini ta’ ħidma mtejba u iktar effi ċjenza, kif ukoll metodu iktar konsistenti biex 
jintlaħqu b’suċċess il-ħidmiet ta’ natura esekuttiva.  
Il-Kummissjoni g ħandha tag ħmel proposti dettaljati g ħas-simplifikazzjoni fix-xhur li ġejjin 
fuq il-bażi tal-prinċipji bażati fuq. Xi e żempji jistg ħu jkunu identifikati di ġà għall-politika 
interna u esterna: 
(i) Politika interna 
• Il-ġenerazzjoni li jmiss ta’ programmI ta’ koe żjoni għandha tkun organizzat b’tali mod li 
kull programm individwali g ħandu jkun iffinanz jat minn fond wie ħed, l-ERDF jew l-ESF. 
Fl-Istati Membri koperti mill-Fond ta’ Koe żjoni, is-simplifikazzj oni u l-konsistenza 
għandhom ikunu msa ħħa bil-programazzjoni ta ‘ intervent fl-istess kwadru ta’ dawk 
megħjuna mill-ERDF. 
                                                 
2 Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 58/2003 tad-19 ta’ Di ċembru 2002 , ĠU L 11, 16.01.2003, p.1. 
 
MT 37   MT • Il-miżuri rurali g ħandhom ikunu iggrupjati g ħar-reġjuni kollha (inklu żi l-Istati Membri l-
inqas żviluppati u re ġjuni) taħt fondi wie ħed, programmar, mani ġjar finanzjarju u sistema 
ta’ kontroll, b’livell ta’ kon ċentrazzjoni b ħal fil-preżent f’dawk ir-re ġjuni koperti mill-
programmi ta’ konver ġenza. 
• Strument finanzjarju ġdid għall-ambjent g ħandu jieħdu post il-fondi tal-programmi 
ambjentali attwali. 
(ii) Fiż-żona ta’ relazzjonijiet esterni, g ħandha tkun proposta arkite ttura simplifikata, ibba żata 
fuq 6 strumenti, li jie ħdu post iktar minn 100 strument differenti illum. 
• Żewġ strumenti ġodda (liema g ħandhom iknu mag ħquda fi stadju iktar tard) g ħandhom 
ikopru żewġ funzjonijiet fundamentali:  kooperazzjoni ekonomika u żvilupp fuq na ħa, paċi 
u sigurtà fuq in-na ħa l-oħra. Dan g ħandu jieħu post n-numru kbir ta’ strumenti ba żiċi jew 
tematiċi eżistenti u jinkludi l-integr azzjoni tal-fond ta’ l-I żvilupp Ewropew fil-ba ġit ta’ l-
UE.  
• Strument spe ċifiku għall-għajnuna umanitarja g ħandha tinżamm.  
• Għandu jkun introdrott strument ġdid (unifikat) ta’ qabel l-ade żjoni biex jie ħu post il-
PHARE, ISPA, u SAPARD3  
• Hemm bżonn strument ġdid tal-viċinat ndirizzat lejn il-ko-operazzjoni madwar il-fruntieri 
bejn l-Unjoni mkabbra u l-pajji żi ġirien.  
• Għajnuna makro-finanzjarja g ħandha tibqa’ mhux mibdula. 
Biex toħloq Instrument Ġdid ta’ Vi ċinat  
Huwa fl-interess ta’ l-UE kollha li tevita l-emer ġenza ta’ linji ġodda ta’ qasma fuq u madwar 
il-fruntieri esterni tag ħha u li tipromwovi l-istabilità u l-pr osperità fi u lil hinn minn dawn il-
fruntieri esterni. Huwa me ħtieġ sforz kon ġunt u mag ħqud mill-UE sabiex jinkiseb dan l-g ħan 
ambizzjuż. L-Istati Membri mhumiex armati bi ex jindirizzaw din l-isfida fuq ba żi ndividwali. 
L-NNI propost mill-Kummissjoni g ħandha tag ħfas b'mod partikolari biex tippromovi s-
sostenibilità ekonomika u l-i żvilupp so ċjali ta’ dawn ir-re ġjuni tal-fruntiera, biex tassigura l-
funzjoni tajba u l-immani ġjar sikur tal-fruntieri esterni fu ture, jindirizza l-isfidi li jiffa ċjaw l-
UE u l-ġirien tagħha bħal ambjent, sa ħħa pubblika, u l-privenzjoni ta’ u kontra l-kriminalità 
organizzata, u timpliment a kooperazzjoni min-niexs g ħan-nies bejn l-Istati membri ta’ l-UE u 
ġirien tagħhom.  
Il-element transfruntier ta’ l-Instument Ġdid tal-Vi ċinat għandu jkun implimentat malajr 
kemm jista’ jkun bi st rument legali wie ħed, li jibni fuq il-prin ċipji tal-programmi trasfrontiera 
Ewropej – s ħubija, programmazzjoni multi-annwali u ko-finanzjament. 
                                                 
3 F’ dan il-kuntest, il- ħtiġijiet tal-politika tal-Komunità li l-pajji żi li daħlu għandhom jimplimentaw g ħandhom 
jittieħdu in konsiderazzjoni. 
 
MT 38   MT IV. IL-KWADRU FINANZJARJU ĠDID (2007-2013) 
A. Ikopri perijodu adegwat 
Il-perijodu kopert bil-kwadru finanzjarji ġdid jrid ikun twil bi żżejjed biex jipprovdi kura ġġ 
koerenti, fil-limiti ra ġonevoli tal-ba ġit, għall-introduzzjoni kompleta tar-riforma tal-politika 
tal-Komunità u g ħall-integrazzjoni b’su ċċess tat-tnax-il Stat Membru ġdid. 
Il-Kummissjoni kkif ukoll l-PE g ħandhom terminu ta’ ħames snin. Kwadri finanzjarji futuri 
għandhom isiru iktar konsisten ti ma’ dan ir-ritmu istituzzjonali. Kull Kummissjoni g ħandha 
tipparteċipa fil-finalizazzjoni tal-kwadru finanzjarji parti mil-liema mbag ħad għandha tkun 
implimentata. Ibba żata fuq din l-esperjenza, g ħandha ukoll tkun responsabbli g ħat-tfassil tal-
kwadru finanzjarji li jmiss. Il-Parlament g ħandu jawtorizza u jsegwi l-implimentazzjoni tal-
baġits annwali ta ħt kwadru ta’ ftehim finanzjarju li jkun qabel mieg ħu.  
Madanakollu, il-kummissjoni pproponiet perjodu tr ansizzjonali ta’ seba’ snin li jestendi mill-
2007 sa l-2013 qabel jaqleb g ħal ċiklu normali ta’ ħames snin. Dan g ħandu jkun ne ċessarju 
minħabba li l-evoluzzjoni tan-nefqa li g ħandha marbuta mas-suq u l- ħlasijiet diretti fl-
agrikoltura (UE-25) ġiet stabbilita sa l-2013 u l-implimenta zzjoni attwali ta’ fondi strutturali 
kif ukoll l-a ġġustamenti min-na ħa ta’ l-istitizzjonijiet kollha g ħandhom jie ħdu xi żmien biex 
jiġu mplementati. 
B. Klassifikazzjoni tan-nefqa u żvilupp tan-nefqa 
Il-klassifikazzjoni attwali tan-nefqa fil-pers pettiva finanzjarja hi b'mod sostanzjali r-ri żultat 
tat-twaqqif ta’ l-ewwel perspettiva finanzjarja u tas-su ċċessuri tag ħha. Il-perspettiva 
finanzjarja attwali hi strutturata  fi 8 titoli ta’ nefqa, li jsiru 11 meta tikkonsidra s-ssubtitoli. Il-
limitazzjoni tar-ri żorsi f’numru kbir ta’ t itoli u subtitoli jag ħmlu s-sistema iktar ri ġida u 
jżommu l-a ġġustament sew u u żu iktar effettiv tar-ri żorsi biex jinkisbu l-g ħanijiet tal-politika 
ta’ l-Unjoni.  
L-għan (leġittimu madanakollu) tad-dixxiplina tal-ba ġit jisboq l-g ħan aħħari li jkollok l-mezzi 
tal-baġit għas-servizz ta' g ħan politiku/ekonomiku.  
Numru \ktar limitat ta’ titoli ta’ ba ġits mhux biss jirrifletti l-g ħanijiet wiesa’ tal-politika, imma 
jipprovdu wkoll spazju ne ċessarju g ħall-immanuvrar li ma jistax ikun dejjem mbassar 
preċiżament għaxar snin minn qabel. G ħall-kwadru finanzjarju l- ġdid, il-Kummissjoni 
pproponiet ħames titoli ta’ nefqa:  
(1) L-ewwel titolu hu ndirizzat biex i żid il-kompetittività u l-koe żjoni għal tkabbir 
sostenibbli b’ żewġ subtitoli: 
1a. Kompetittività g ħat-Tkabbir u impjiegi. Dan is -subtitolu jinkludi nefqa g ħar-riċerka u 
innovazzjoni; edukazzjoni u ta ħriġ; sigurtà u sostenibbilità ambj entali tan-networks ta’ l-UE; 
jgħin suq wie ħed integrat u l-politika ta’ akkumpanjament; implimentazzjoni ta’ l-a ġenda tal-
politika so ċjali. 
1b. Koeżjoni għat-tkabbir u l-impjiegi man-nefqa biex ti żdied il-konver ġenza ta’ l-Istati 
Membri u r-re ġjuni l-anqas żviluppati, jikkomplimentaw l-istrate ġija ta’ l-UE g ħall-iżvilupp 
sostenibbli barra mir-re ġjuni inqas sinjuri, u jg ħin il-kooperazzjoni inter-re ġjonali. 
 
MT 39   MT (2) Immaniġġjar sostenibbli u protezzjoni tar-ri żorsi naturali. Barra min-nefqa li g ħandha 
x’taqsam mal-politika Komuni agri kola u Komuni tas-Sajd4, din g ħandha tkopri wkoll 
n-nefqa li g ħandha x’taqsam ma’ l-ambjent. 
(3) Ċittadinanza, libertà sigurtà u ġustizzja inklu żi azzjonijiet fl-oqsma tal-libertà, 
ġustizzja u ntern, u ċittadinanza5.  
(4) L-Unjoni Ewropea b ħala sieħba globali6. 
(5) Nefqa amministrattiva tal-Kummissjoni g ħandha tkun marbuta b’mod dirett man-
nefqa operattiva, wara l-lo ġika ta’ l-attivita ibba żata fuq l-immani ġjar. Jibqa’ titolu ta' 
Amministratur biex jinkludi nefqa g ħall-istituzzjonijiet g ħajr il-Kummissjoni, 
pensjonijiet u skejjel Ewropej. 
Il-konsistenza u t-trasparenza jitolbu integr azzjoni tal-Fond tas-Solidarjetà fil-kwadru 
finanzjarju. Dan g ħandu jsir billi ji żdied il-Fond tas-Solidarjetà u ri żorsi assoċjati għall-
‘koeżjoni’ (1b) b’titolu. B ħal fil-każ ta’ għajnuna għall-emerġenza u riservi ta' garanziji ta' 
self, biex ikunu ntegrati ta ħt titolu Unjoni Ewropea b ħala sħab globali, il-klassifikazzjoni 
ġdida m’g ħandhiex tippre ġudika l-pro ċeduri korrisspondenti tal-ba ġit jew l-metodi ta’ l-
immaniġjar speċifiku. Il-Fondi utilizzati jista’ jkunu mobilizzati biss meta jin ħtieġ. 
Ċ Flessibilità 
Matul perjodu ta’ g ħaxar snin minn issa sa l-2018, g ħandu jkun hemm il-possibilità li 
taġġustja l-prijorità billi tiddefininxxi road map f’ ċertu limiti.  
• Il-proċedura biex tirrevedi l-limitazzjonijiet tan-nefqa g ħandha tibqa’ strument ewlieni 
biex jippermetti l-a ġġustamenti g ħall-kwadru finanzjarju meta t-tibdil sostanzjali u li jibqa' 
jsir fil-prijoritajiet politi ċi. Madanakoliu, fl-a ħħar għaxar snin il-fa ċilità għar-reviżjonijiet 
kienet kwa żi mpossibli. Dan ikkontribwixxa g ħall-ħolqien ta’ diversi strumenti ad hoc u 
arranġamenti matul is-snin biex jil ħqu l-prijoritajiet ġodda jew talbiet ur ġenti. Il-
Kummissjoni pproponiet e żami tal-bżonnijiet, e ż, fil-forma ta' trilogu bejn il-Parlament, l-
Kunsill u l-Kummissjoni qabel il-pre żentazzjoni ta’ kull abbozz ta’ ba ġit preliminarju. 
• Il-proċedura annwali tal-ba ġit għandha tippermetti flessibilità fil-kwadru finanzjari 
mifthiem biex jg ħin lill-Kummissjoni u lill-awtorità tal-ba ġit tirreaġixxi malajr g ħall-
kriżijiet ta’ emer ġenza fit-terminu qasir jew g ħal ġrajjiet politi ċi jew ekonomi ċi mhux 
mistennija. G ħall-kwadru finanzjaru ġdid il-Kummissjoni pproponi et kombinazzjoni ta’ 
strumenti e żistenti b’flessibilità ta’ riallokazzjoni ġdida biex tie ħu post l-e żistena ta’ l-
‘istrument ta’ flessibilità’. Dan g ħandu jippermetti l-awtorità tal-ba ġit tkun rijallokata 
b’ċertu limitajiet bejn is-smig ħ tan-nefqa, bl-e ċċezzjoni tal–koe żjoni u l-
approprijazzjonijiet ta’ l-i żvilupp rurali g ħall-programmi multi-annwali. Dawn bilfors, 
iridu jkunu allokati minn qabel bejn l- Istati Membri fil-bidu tal-perjodu.  
                                                 
4 Gwida-EAGGF u fondi FIFG li b ħal issa jinsabu ta ħt fondi strutturali huma trasferiti g ħal dan it-titolu. 
Madanakollu, l-ammonti korrispondenti trasferiti g ħandhom ikomplu jid ħlu fil-kalkulazzjoni ta’ 4% ta’ 
l-‘capping’ g ħall-fondi strutturali u ta’ koe żjoni għall-Istati Membri ġodda. 
5 Dan jinkludi wkoll l-protezzjoni tal- fruntiera u l-politik a ta’ l-asilu, tis ħiħ ċiviku, bini ta’ l-istituzzjonijiet, 
aċċess għall-oġġetti pubbli ċi, sigurtà fl-ikel, sa ħħa pubblika, u protezzjoni tal-konsumatur, kultura u 
settur adjovi żiv, żgħażagħ u djalogu ma ċ-ċittadini. 
6 Dan it-titolu, jinkludi l-azzjonijiet esterni kollha, inklu żi l-istrumenti ta’ qabel is-s ħubija, l-politika tal-vi ċinat, 
tnaqqis tal-faqar prevenzjonijiet ta’ kri żi ċivili u mmani ġġjar. Dan g ħandu jinkludi r-risevi attwali g ħall-
għajnuna ta' l-emer ġenza u garanzijja ta' self (u l-Fond Ewropew g ħall-Iżvilupp). 
 
MT 40   MT • Iżjed minhekk, il-Kummissjoni proponiet li żżid ir-responsività tan-nefqa g ħaċ-ċirkustanzi 
mibdula billi to ħloq fond ta’ a ġġustament tat-tkabbir fl-‘i żvilupp sostenibbli’ titolu tan-
nefqa (1a) biex tottimi żma l-kisba ta’ l-g ħanijiet tat-tkabbir u l-koe żjoni identifikati biex 
jiħdu kont tal-progress irregol ari fir-roadmap lejn l-g ħanijiet u jinplimenta l-a ġġustamenti 
neċessarji biex tiffa ċja ġrajjiet mhux mistennija li jkoll hom impatt sinifikanti jew iebes fuq 
it-tkabbir u l-qg ħad. Dan jg ħin ukoll lill-Unjoni tirrea ġixxi għal kriżijiet li jirri żultaw minn 
żviluppi ekonomi ċi u ta’ kummer ċ. Wara l-e żami anwali tat-twassli tal-progress tar-
roadmap li saret fil-Kunsill tar-Rebbieg ħa, hi għandha tkun w żata biex tindirizza l- ħofor li 
jirriżultaw mill-g ħanijiet tar-roadmap billi żżid il-programmi ta’ nefqa fil-kompetitivita u 
s-sottotitoli ta’ koe żjoni, u timbottat g ħall-investiment u l-appo ġġ pubbliku fuq pro ġetti 
ewlenin.   Sa €1 biljun kull sena g ħandhom jkunu disponibbli fil-kompetitività g ħat-tkabbir u g ħat-
titolu ta’ l-impjieg. Barra minnhekk, huwa propost li tag ħmel użu ta’ fondi impenjati imma 
mhux użati għal żewġ strumenti ta’ koe żjoni (ERDF u ESF) fl -applikazzjoni tar-regola 
'N+2' sa massimu ta' 1 bilj un euro fis-sena, biex ji żdiedu mal-fond ta' l-a ġġustament tat-
tkabbir. 
V. I
S-SISTEMA TA ’ FINANZJAR  
Għalkemm il-Kummissjoni g ħandha tipprepara proposti spe ċifiċi xierqa fuq ir-ri żorsi propja 
fir-Rapport tar-Ri żorsi Propja7 dan g ħandu jkun sottomess mill-Kunsill sas-sajf 2004, 
attenzjoni hi mi ġbuda għal żewġ elementi tas-sistema kurrenti tar-ri żorsi propja. 
A Struttura tar-ri żorsi propji 
Is-sistema tar-ri żorsi propji ġiet ikkritikata g ħal nuqqas ta’ trasparenza g ħaċ-ċittadini ta’ l-UE, 
u l-awtonomija finanzja rja limitata, kif ukoll g ħall-kumplessità u n-nuqqas ta’ trasparenza 
tagħha.  
Madanakollu, is-sistema finanzjarja kurrenti se jra relattivament tajjeb mill-punt finanzjarju, 
għax hija assigurat finanzjament sew u żammiet l-ispejje ż amministrattivi tas-sistemi baxxi 
mhux ħażin.  
Mezz wie ħed biex teg ħleb id-diffikultajiet tas-sistema pre żenti hi li sa ħħaħ it-taxxa bba żata 
fuq ir-riżors fl-iffinanzjar tal-ba ġit ta’ l-UE. Ri żors ta’ taxxa vi żibbli u relattivament ewlieni 
pagablli mi ċ-ċittadini ta’ l-UE u/jew operaturi ekonomi ċi oħrajn jista’ parzjalment ibiddel il-
kontribuzzjonijiet tal-GNI. Dan g ħandu jixxiftja s-sistema tar-ri żorsi propja ta’ l-Unjoni minn 
sistema ta’ finanzjarjament prediminament bba żata fuq kontribuzzjon ijiet nazzjonali lejn 
sistema ta’ finanzjarjament liema g ħandha tirrifletti a ħjar l-Unjoni ta’ l-Istitati Membri u popli 
ta’ l-Ewropa. 
Fid-dawl ta’ ċertu armonizazzjoni tat-taxxa fl-U E, tlett kandidati ewlenin jistag ħu fil-preżent 
jkunu ma ħsuba: 1) taxxa fuq id-d ħul; 2) riżors tal-VAT ġenwin; 3) taxxa fuq l-ener ġija. F’kull 
każ, il-piż tat-taxxa g ħaċ-ċittadini m’g ħandux għalfejn jiżdied peress illi r-rata tat-taxxa ta’ l-
UE li tista’ tag ħmel tajjeb g ħaliha bi tnaqqis ekwivalenti tar-rata li to ħroġ mill-baġit 
nazzjonali ta’ l-istess taxxa, jew ta’ rati ta’ taxxa o ħrajn. Dan jista’ jkun possibli min ħabba li 
                                                 
7 Kif stipulat fid-De ċiżjoni dwar ir-Ri żorsi Propji. 
 
MT 41   MT r-riżorsi bbażati fuq it-taxxa g ħandhom parzjalment ibiddlu, iktar milli j żidu, għall-ħlasijiet li 
bħal issa jsiru mill-Istati Membri fuq il-ba żi tal-GNI rispettivament tag ħhom. Min ħabba l-
ħlasijiet tal-GNI g ħandu jnaqqas Stati Membri milli jkunu kapa ċi jnaqqsu s-sorsi ta’ d ħul bl-
istess ammont ming ħajr ma jkun ta’ ħsara għall-istabbilita fil-ba ġit.  
Il-Kummissjoni m’g ħandhiex il- ħsieb li tipproponi ri żorsi propji ġodda fil-futur qrib. Hi 
għandha tippre żenta l-anali żi tagħha għall-konklu żjonijiet fir-rapport g ħar-riżorsi propja, 
liema hija g ħandha taddotta qabel is-sajf 2004. Bla ħsara għall-konkul żjoniet ta' dan ir-
rapport, g ħandu jitnieda pro ċess biex jo ħloq il-bażi għal riżorsi propji ġdid biex jie ħu post 
parti mportanti mill-kontribuzzjonijie t importanti fit-terminu medju.  
B. Korrezzjonijiet fl-isbilan ċi tal-baġit 
L-Unjoni Ewropea hi komunità ta ’ solidarjeta b’partijiet tal-ba ġit iservu b ħala għan ta’ 
solidarjetà u l-allokazzjoni ta’ partijiet o ħrajn tal-ba ġit li jirrispondi g ħal għanijiet spe ċifiċi ta’ 
programme ta’ nfiq relevanti. Dejjem g ħandu jkun hemm benefi ċarji u kontributuri netti tal-
baġit ta’ l-UE, g ħalkemm il-benefi ċċji tal-politika tgawdi minnhom l-Unjoni b’mod globali.  
Huwa rikonoxxut, madanakollu, li ċertu żbilanċji jistgħu jqajmu t ħassib. Korrezjoni ta’ żbilaċ 
eċċessiv jista' g ħalhekk jidher ne ċessarju, dejjem jekk hu strettament limitat. 
Korrezzjoni ta’ mekkani żmi għandhom ikunu ppreparati biex jikkore ġu l-iżbilanċi negattivi 
netti u jkollhom il-g ħan li jitrattaw b'mod xieraq l-Istati Membri liema g ħandhom l-istess 
kapaċità li jikkontribwixxu g ħall-baġit ta’ l-UE. Min-nofs is-snin tmeninijiet korrezzjoni li 
eżistiet għal stat Membru wie ħed biss, u hi ffinanzjata mill-Istati Membri l-o ħra. Mill-2002 il-
qasam ta’ l-iffinanzjament g ħall-erba’ stati Membri f’dan il-kumpenss tnaqqas g ħal 25% tal-
qasam normali tag ħhom. Il-Kummissjoni pp roponiet li tintrodu ċi mekkani żmu ta’ korrezzjoni 
ċeneralizzat, li tikkore ġi l-piż tal-baġit li jkun e ċċessiv in relazzjoni mal-prosperità (kif 
imfassal fil-konklu żjonijiet tal-Kunsill Ewropea ta’ Fointainebleau fl-1984) kif ukoll tevita 
milli l-volum tal-mekkani żmu jsir eċessiv.  
Bħala iktar ri żultat tat-tkabbir, id-daqs tal-korrezzjoni e żistenti għal Stat Membru wie ħed 
għandu jgħola b’mod sostanzjali, jg ħolli l-ispejje ż ta’ l-iffinanzjament ma’ Stati Membri 
oħrajn u għalhekk għandu l-ħsieb li jtejjeb l-g ħan li jikkorre ġi l-piż fuq il-ba ġit li jkun 
eċċessiv in relazzjoni mal-prosperità relattiva. 
Li nħallu s-sitwazzjoni a ttwali mhux mibdula i żid sinjifikattivament l-i żbilanċ favur Stat 
Membru ndividwali. Billi tabolixxi l-korrezzjoni e żistenti la tkun meqjusa b ħala aċċettabli 
mill-Istati Membri kollha, u lanqas i ġġib eqreb il-bilan ċi netti ta’ l-Istati Membri f’livelli 
komparabbli ta’ prosperità. 
Mekkaniżmu ta’ korrezzjoni ġeneralizzat li jie ħu post dak e żistenti għandu jkollu l-g ħan li 
jirranġa l-kontribuzzjonijiet netti b'e ċess ta' ċertu limiti pre-definit minn qabel ta' 'solidarjetà 
finanzjarja’ adegwata, definuta b ħala persenta ġġ tad-dħul nazzjonali gross, in linja mal-
prosperità relattiva. Is-solidarjetà g ħandha tibqa’ l-fulkru  ta’ l-Unjoni u g ħalhekk l-effett ta’ 
kwalunkwe mekkani żmu ġerneralizzat, modifikat g ħandu jkun limitat biex jevita pi żijiet 
fiskali eċessivi u mhux ġustifikati u l-Istati Membri kollha g ħandhom jikkontribwixxu g ħal 
dan il-mekkani żmu.  
Hemm bżonn numru ta’ parametri bi ex jiddeffinixxu t-tali mekkani żmu biex ja ħdem tajjeb, 
inklużi l-kategorijji tan-nefqa u d-d ħul biex jittie ħdu in konsiderazzjoni, l-livell tal-limitu li 
 
MT 42   MT jekk jinqabe ż l-iżbilanċ net tal-ba ġit gġandu jkun (parzjalemt) kompensat, persenta ġġ ta’ l-
isbilanċ negattiv e ċċessiv li għandu jkun korrett, u r-regoli finanzjarji relatati. L-Istati Membri 
kollha għandhom jikkontribwixxu g ħal dan il-mekani żmu. 
Il-Kummissjonu g ħandha tressaq proposti dettaljati g ħal dan l-effett fil-kuntest tal-pakkett 
finanzjarju globali, liema g ħandu jindirizza l-affarijiet tad-d ħul u tan-nefqa. 
 
MT 43   MT ANNESS 1  
Prinċipji għall-Kontroll Amministrattiv: inqas mani ġjar dirett, kontroll a ħjar ta’ l-kunsenja u 
iktar effettivittà fl-ispejje ż 
Wieħed mill-prin ċipji fundamentali tar-riforma ta l-Kummissjoni hu li l-qalba ta’ l-
amministrazzjoni tal-Kummissjoni g ħandha fil-futur titfa’  l-attenzjoni tag ħha fuq l-i żvilupp u 
tissorvelja l-politika ta ħt it-Trattat. L-esekuzzjoni ta’ dawn  il-politiki, kif ukoll l-attivitajiet 
esekuttivi o ħrajn fil-livell ta’ l-Ewropa, g ħandhom fejn ikun jixraq ikunu delegati lil korpi 
oħrajn.  
Huwa essenzjali li d- delegazzjoni lill-korpi ħlief għall-qalba ta’ l-amministrazzjoni tal-
Kummissjoni hi koordinata sew. De ċiżjonijiet ri ċenti fuq id-delegazzjoni wrew li hem mil-
bżonn li jtejbu l-koerenza u jirran ġaw il-kriterja g ħat-tali delegazzjonijiet. G ħal dan il-g ħan, 
il-Kummissjoni g ħandha l-ħsieb li saħħaħ il-koordinazzjoni globali meta fil-futur tidde ċiedi li 
tiddelega attivita (b’wa ħda mid-diversi mezzi liema huma g ħad-dispożizzjoni tag ħha, cf. 
Taqsima III.B tal-Kommunikazzjoni). Sakemm attivitajiet e żistenti li jsiru minn entitajiet 
esterni/delegati huma kon ċernati, il-Kummissjoni g ħandha issegwi metodu bl-istadji, b’liema 
iġġib deċiżjonijiet ta’ qabel in linja mal-kwadru ġdid. 
Mezzi differenti huma disponibbli: (1) Maniġjar maqsum ma’ Stati Membri o ħrajn jew delegazzjoni ma’ entitajiet nazzjonali. 
Esperjenza fl-oqsma agri koli u ta’ politika ta’ koe żjonu diġa joffru lezzjonijiet ta’ 
valur f’dan ir-rispett. ¯ew ġ kriterja importanti biex itte nni t-talli metodu huma: a) 
kontenut lokali sinifikanti u b) komplimentarja mal-programmi re ġjonali u nazzjonali; 
(2) Entitajiet delegati, jinkludu:  
a) Uffiċċji: b’riforma, l-Kummissjoni introdu ċiet Uffiċċji amministrattivi. Sal-lum, 
Uffiċċji ntużaw għal ħidmiet eżekuttivi li m’humiex direttament konnessi ma’ 
programm u ming ħajr medda ta’ żmien speċifika. Huma jippre żentaw vanta ġġ biex 
inaqqsu l-ispejje ż operattivi u iktar flessibilta operazzjonali bid-disponibbilità ta’ 
pjan ta’ twaqqif separati u linji tal-ba ġit. L-uffiċċju huma ta ħt il-kontroll dirett tal-
Kummissjoni. 
b) Aġenziji: fil-mument, varjetà ta’ korpi huma inklu żi f’din il-kategorija, l-funzjoni ta’ liema 
tista’ tvarja milli tipprovdi g ħajnuna f’forma ta’ opinjoni u rakkomandazzjonijiet (e. ż. 
Awtorità Ewropea tas-Sigurtà fl-Ikel), billi tipprovdi rapporti ta’ spezzjoni (e. ż. Aġenzija 
Ewropea g ħas-Sigurtà Marittima), biex taddotta de ċiżjonijiet liema jorbtu legalment fuq 
partijiet terzi (e. ż. Uffiċċju għall-Armonizazzjoni fis-suq In tern). Il-Kummissjoni hi 
ġeneralment rapre żentata f’dawn l-a ġenziji flimkien ma' Stati Membri u, fejn jixraq, 
rapreżentanti ta' partijiet terzi interessati. Il-Kummissjoni g ħandha involvement limitat f’dawn 
l-aġenziji, għalkemm ikunu kompletament responsabbli g ħal dan ir-ri żultat. Aġenziji 
esekuttivi minflokk korpi, ta ħt il-kontroll dirett tal-Kummissj oni, ta’ liema statut hu pprovdut 
mir-regolament tal-Kunsill8. 
                                                
 
8 Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 58/2003 tad-19 ta’ Di ċembru 2002 , ĠU L 11, 16.01.2003, p.1. 
 
MT 44   MT Dan kollu g ħandu jkun e żaminat mill- ġdid madwar tlett punti : 
(1) It-riskju li jo ħroġ mill-programmi ta' natura esekuttiva, ta' durazzjoni spe ċifika taż-
żmien, għandha tkun delegata lill-a ġenziji eżekuttivi. Il-Kummissjoni g ħandha żżomm 
kontroll tal-mekani żmu li jikkonsenja. 
(2) Aġenzija iktar awtonoma – li taqbel mal-mude lli – tista’ tkun ikkonsidrata meta parir 
li ma jorbotx hu mistenni jew meta l- ħidmiet atribwiti lill-a ġenzija jinvolvu l-
azzjonijiet li jaqg ħu barra r-responsabilità diretta tal- Kummissjoni jew fejn ir-rwol tal-
Kummissjoni jidher mar ġinali. Xi a ġenziji eżistenti jwettqu l- ħidmiet b’involviment 
limitata ħafna biss mill-Kummissjoni, anke je kk il-Kummissjoni hi kompletament 
responsabbli g ħar-riżultat. Is-sitwazzjoni g żalhekk għandha bżonn riviżjoni urġenti. 
(3) Uffiċċju għandu jkun konsidrat g ħall-ħidmiet eżekuttivi ġodda bl-ebda limitu ta ż-
żmien speċifikat, jew g ħal attivitajiet preparatorji fuq il-ba żi ta’ liema l-Kummissjoni 
tista’ tieħu deċiżjonijiet regolatori g ħal-liema hi responsabbli. 
(4) Xi aġenziji eżistenti jwettqu l- żidmiet b’involviment limitata ħafna biss mill-
Kummissjoni, anke jekk il-Kummissj oni hi kompletament responsabbli g ħar-riżultat. 
Is-sitwazzjoni g ħalhekk għandha bżonn riviżjoni urġenti. 
 
MT 45   MT ANNESS 2 
ROADMAP - E żempju 
 Titjib fil-kwalità ta’ l-edukazzjoni u t-ta ħriġ fl-Unjoni 
 Għanijiet Azzjonijiet prin ċipali u strumenti Indikaturi tal-progress u miri 
1 Żieda fit-
titjib tal-kwalità ta’ l-
edukazzjoni 
u t–taħriġ 
provdut fl-Ewropa Koordinazzjoni ta’ l-UE : ¯oni 
Ewropej ta’ Edukazzjoni G ħolja u ta’ 
Taħriġ vokazzjonali: “G ħanijiet” 
process working groups; pro ċessi 
Bologna u Copenhagen; 
Benchmarking mad-dinja kollha tas-sistemi ta’ l-edukazzjoni u t-ta ħriġ.  
Nefqa ta’ l-UE: Appo ġġ għas-sħab 
trans-nazzjonali ta’ l-iistituzzjoniijiet ; kambji u pratti ċita tajba ; kollezzjoni u 
analiżi ta’ statisti ċi u indikaturi: 
Strument wie ħed għall-edukazzjoni u 
taħriġ (suċċessur għall-programmi 
Socrates/Leonardu).  Numru ta’ s ħab; progressi kontra 
l-benchmarks mifthema u indikaturi; implimentazzjoni tal-kwalita tal-kwadri ta’ l-
assigurazzjoni g ħall-edukazzjoni 
għolja u t-ta ħriġ.  
2 Aċċess fit-
titjib għall-
edukazzjoni u t-taħriġ fl-
istadji kollha tal-ħajja Leġislazzjoni ta’ l-UE: De ċiżjoni 
Europass. Segwiment tar-Rakkomandazzjoni tal-Mobilità  
Nefqa ta’ l-UE: Instument wie ħed 
għall-edukazzjoni u ta ħriġ (suċċessur 
għall-programmi Socr ates/Leonardu).  Numru ta’ żgħażagħ u adulti fil-
mobilità ; rata ta’ l-addozzzjoni tas-sistema tat-trasferiment ta’ kreditu fl-edukazzjoni u edukazzjoni vokazzjonnali u taħriġ; rata ta' l-addozzjoni ta' l-
instrumenti trasparenti 
(Suppliment tad-Diploma, 
Europass, e ċċ) 
Miri: 10% tat-tfal ta’ l-iskola u 
għalliema fil-mobilità u 
kooperazzjoni Ewropea ħidmiet 
2007-13 ; 3 miljun postijiet g ħall-
istudenti fl-unive rsità sa l-2010; 
150,000 postijit ta’ ta ħriġ 
vokazzjonali u 50,000 adulti f’taħriġ u tagħlim barra kull sena 
sa l-2013. 
3 Ftuħ fl-
edukazzjoni ta’ l-UE u taħriġ fis-
sistemi għad-dinja 
globali ikbar Leġislazzjoni ta’ l-UE: Direttiva fuq 
aċċess għall-istudenti/ri ċerkaturi minn 
pajjiżi terzi 
Nefqa ta’ l-UE: Erasmus Mundus; 
Suċċessur għall-programm Tempus. Numri ta’ studenti ta’ pajji żi 
terzi, taħriġ u akkademi ċi ġejjin 
fl-Ewropa 
Miri: iktar minn 11,000 g ħotja 
għall-mobilità ta’ studenti u 
akkademi ċi minn u lejn pajji żi 
terzi 2004-08. 
 
MT 46   MT