(*) Il-valuri tal-passat għal xi Stati Membri tnaqqsu għal skopijiet ta’ preżentazzjoni (MT fl-2015=411%; IT fl-2010=316 %); Bidliet fil-metodoloġija f’EL u SK. DK u IE ma jirreġistrawx il-kawżi amministrattivi separatament.

(*) L-ordni huwa ddeterminat skont l-istanza tal-qorti bl-itwal proċedimenti f’kull Stat Membru. Ma hemm l-ebda data disponibbli: għall-qorti tal-prim’ istanza f’LU, għall-qrati tat-tieni istanza f’MT u RO, u għall-qorti tat-tielet istanza f’NL. Il-qorti suprema jew qorti oħra superjuri hija l-unika istanza ta’ appell f’CZ, IT, CY, AT, SI u FI. L-ebda qorti tat-tielet istanza għal dawn it-tipi ta’ kawżi f’HR, LT, LU, u MT. L-ogħla Qorti Amministrattiva hija l-prim’ u l-unika istanza għal ċerti kawżi f’BE. L-aċċess għall-qorti tat-tielet istanza jista’ jkun limitat f’xi Stati Membri. DK u IE ma jirreġistrawx il-kawżi amministrattivi separatament.

(*) L-ordni huwa ddeterminat skont l-istanza tal-qorti bl-itwal proċedimenti f’kull Stat Membru. Ma hemm l-ebda data disponibbli għall-qrati tal-ewwel u t-tieni istanza f’BE, BG u IE, għall-qrati tat-tieni u t-tielet istanza f’NL u AT, u għall-qrati tat-tielet istanza f’HR. Ma hemm l-ebda qorti tat-tielet istanza f’MT. L-aċċess għall-qorti tat-tielet istanza jista’ jkun limitat f’xi Stati Membri.

(*) L-għadd ta’ kawżi jvarja skont l-Istat Membru. Kolonna vojta tindika illi l-Istat Membru ma rrappurtax kawżi għal dik is-sena (ħlief għal PT għall-2017: l-ebda data). F’ċerti sitwazzjonijiet, l-għadd limitat ta’ kawżi rilevanti (LV, LT, MT, SK, SE) jista’ jfisser illi d-data annwali jkollha tiddependi fuq kawża waħda twila jew qasira żżejjed u tirriżulta f’varjazzjonijiet kbar minn sena għal oħra. DK: korp kważi-ġudizzjarju responsabbli mill-appelli fil-prim’istanza. ES, AT, u PL: qrati differenti responsabbli skont is-suġġett. MT: fl-2016 ġie rrapportat każ eċċezzjonalment twil ta’ 2 500 jum, li kien jirrelata ma’ kwistjoni kumplessa fejn awtorità lokali, flimkien ma’ diversi residenti, nedew proċedimenti fir-rigward ta’ emissjonijiet perikolużi allegati minn stazzjonijiet bażi tar-radjukomunikazzjoni mobbli.

(*) EE: ebda kawża. IE u AT: ix-xenarju mhuwiex applikabbli minħabba li l-awtoritajiet ma għandhomx setgħat sabiex jieħdu d-deċiżjonijiet rispettivi. AT: id-data tinkludi kawżi deċiżi mill-Qorti Cartel li jinvolvu l-ksur tal-Artikoli 101 u 102 TFUE, iżda li mhumiex ibbażati fuq appelli kontra l-awtorità nazzjonali tal-kompetizzjoni. Fil-BG u IT intużat stima tat-tul. Kolonna vojta tindika illi l-Istat Membru ma rrappurtax kawżi għal dik is-sena. L-għadd ta’ kawżi huwa baxx (inqas minn 5 fis-sena) għall-biċċa l-kbira tal-Istati Membri, li bih id-data annwali tista’ tkun dipendenti fuq kawża eċċezzjonalment twila jew qasira. L-għadd tal-itwal kawżi fis-sett tad-data inkluda ż-żmien meħtieġ għal referenza quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja (pereżempju LT), rieżami kostituzzjonali (pereżempju SK) jew dewmien proċedurali speċifiku (pereżempju CZ, EL, HU).

(*) Ebda data għall-2017: LU, AT, CY, PL u FR. ES: stima tat-tul. LV: Minħabba għadd relattivament baxx ta’ kawżi fl-2016, hemm diversi fatturi li possibbilment jaffettwaw it-tul ta’ proċediment, pereżempju sospensjoni ta’ kawża waħda minħabba raġunijiet oġġettivi. PL: Il-kalkolu tat-tul għall-2016 ibbażat fuq kampjun ta’ kawżi magħżul b’mod każwali. SE: Il-kalkolu fl-2017 ibbażat fuq kampjun ta’ kawżi solvuti. IT: Id-data tirreferi għall-qrati korrispondenti, u tkopri madwar 91% tal-proċedimenti totali fl-2015, u madwar 99% fl-2016 u l-2017; Id-data tirreferi kemm għas-seduti ta’ smigħ tal-qorti tal-proċess kif ukoll dawk preliminari.

(*) FR, IT, LT, LU: kampjun ta’ kawżi użat għad-data ta’ ċerti snin. BG: stima mill-qrati użata għall-2016. PL: stima mill-qrati użata għall-2015. Ġew irrapportati kawżi partikolarment twal li jaffettwaw il-medja f’EE, IE, LV u SE. EL: data bbażata fuq it-tul medju ponderat minn żewġ qrati. ES: il-kawżi li jikkonċernaw titoli oħrajn tal-IP tal-UE huma inklużi fil-kalkolu tat-tul medju. DK: data mill-kawżi kollha dwar it-trademarks - mhux biss tal-UE - fil-Qrati Superjuri Kummerċjali u Marittimi.

(*)“Talba ta’ valur baxx” hija talba li tikkorrespondi għal-livell limitu tal-Eurostat għall-faqar għal persuna waħedha f’kull Stat Membru, mibdul f’introjtu fix-xahar (pereżempju fl-2018, dan il-valur kien ivarja bejn EUR 110 f’RO u EUR 1 716 f’LU). BE u RO: ma kienet ipprovduta l-ebda informazzjoni dwar it-tariffi tal-qorti għal talba ta’ valur baxx. LU: Il-litiganti jridu jħallsu tariffi ta’ uffiċjal ġudizzjarju biex jibdew proċedimenti bħala rikorrenti sakemm ma jibbenefikawx minn għajnuna legali. NL: Tariffi tal-qorti għal introjtu ta’ <€2 242/xahar.

(*) DK: jittieħed inkunsiderazzjoni l-għadd ta’ kawżi li jidħlu u ta’ kawżi solvuti fil-qrati tal-prim’istanza. DE: dan huwa biss għall-baġit tal-Qorti Federali Suprema — fir-rigward tal-qrati tal-prim’istanza u tat-tieni istanza. Is-sistemi ġudizzjarji jvarjaw bejn l-istati federali. EE: l-għadd ta’ kawżi li jidħlu u ta’ kawżi solvuti għall-qrati tal-prim’istanza u tat-tieni istanza. FR: l-għadd ta’ kawżi li jidħlu u ta’ kawżi solvuti għall-qrati tal-istanzi kollha. Jittieħed inkunsiderazzjoni l-għadd ta’ kawżi solvuti abbażi ta’ evalwazzjoni tal-kostijiet għall-qrati. IT: il-Ministeru tal-Ġustizzja jiddefinixxi l-kriterji għall-qrati ċivili u kriminali, filwaqt li l-Kunsill għall-Ġudikatura (CPGA) jiddefinixxi l-kriterji għall-qrati amministrattivi. HU: il-liġi tipprovdi li s-salarji tal-imħallfin jridu jiġu determinati fl-att dwar il-baġit ċentrali b’mod illi l-ammont ma jridx ikun inqas minn dak li kien is-sena ta’ qabel. NL: jittieħed inkunsiderazzjoni l-għadd ta’ kawżi solvuti abbażi ta’ evalwazzjoni tal-kostijiet għall-qrati. FI: Jittieħed inkunsiderazzjoni l-għadd ta’ kawżi solvuti abbażi ta’ evalwazzjoni tal-kostijiet għall-qrati.

(*) Il-valuri għal xi Stati Membri tnaqqsu għal skopijiet ta’ preżentazzjoni (SI=257 %). F’xi ftit Stati Membri l-proporzjon ta’ parteċipanti jaqbeż il-100 %, li jfisser li xi parteċipanti jattendu aktar minn attività waħda ta’ taħriġ. DK: tinkludi l-persunal tal-qorti. IT: Il-qrati amministrattivi reġjonali, il-kummissjonijiet tal-awditjar reġjonali, il-kummissjonijiet fiskali lokali, u l-qrati militari mhumiex ikkunsidrati. AT: tinkludi l-prosekuturi. UK: Data għas-sena 2016.

Figura 36Error! No sequence specified.: L-imħallfin li pparteċipaw f’attivitajiet ta’ taħriġ kontinwu fid-dritt tal-Unjoni jew fil-liġi ta’ Stat Membru ieħor (*) (bħala perċentwal tal-għadd totali ta’ mħallfin) (sors: il-Kummissjoni Ewropea ( ))

(*) Din il-kategorija tikkonsisti minn imħallfin li jaħdmu fuq bażi full-time, skont il-metodoloġija tas-CEPEJ. Din ma tinkludix Rechtspfleger/l-iskrivani tal-qorti li hemm f’ċerti Stati Membri. AT: Għaċ-ċiklu tal-2016 ġiet introdotta għall-ewwel darba d-data dwar il-ġustizzja amministrattiva. EL: l-għadd totali ta’ mħallfin professjonali jinkludi l-kategoriji differenti matul is-snin kif muri hawn fuq, li parzjalment jispjega l-varjazzjoni tagħhom. Sa mill-2016, id-data fuq l-għadd ta’ mħallfin professjonali tinkludi l-gradi kollha għall-ġustizzja kriminali u politika kif ukoll l-imħallfin amministrattivi. IT: Il-qrati amministrattivi reġjonali, il-kummissjonijiet tal-awditjar reġjonali, il-kummissjonijiet fiskali lokali, u l-qrati militari mhumiex ikkunsidrati. UK: il-medja ponderata tat-tliet ġurisdizzjonijiet. Id-data għall-2010 tinkludi d-data għall-2012 għal UK (NI). LU: in-numru ġie rivedut abbażi ta’ metodoloġija mtejba.

(*) L-Istati Membri ngħataw punt wieħed għal kull suġġett tal-istħarriġ irrispettivament minn jekk l-istħarriġ twettaqx fil-livell nazzjonali, reġjonali jew tal-qorti. “Suġġetti oħrajn” jinkludu: l-aċċessibbiltà fiżika (MT); l-użabbiltà tal-portal online li għandu informazzjoni tal-qrati (DK); l-aċċess għall-informazzjoni tal-qrati (PT), u d-disponibbiltà u l-leġġibbiltà tal-formoli u l-istruzzjonijiet biex dawn jimtlew (PL). Din il-kategorija tkopri wkoll stħarriġ fost il-persunal tal-qorti, pereżempju l-integrità tal-imħallfin (HU), il-livell ta’ għarfien u l-kultura personali tal-impjegati tas-servizz tal-qorti (PL) u l-profil tal-proprjetà tal-ġudikatura (AT), u l-aspetti kwalitattiva, bħas-sodisfazzjon (AT), il-kwalità tas-sentenzi li jingħataw (MT), il-lealtà lejn il-qrati (PT) u l-kunċett ta’ piena xierqa (FI).

(*) Is-sistema ta’ evalwazzjoni tirreferi għall-prestazzjoni tas-sistemi tal-qorti, billi tuża indikaturi u miri. Fl-2018, l-Istati Membri kollha rrapportaw li kellhom sistema li tippermettihom jissorveljaw l-għadd ta’ kawżi li jidħlu u l-għadd ta’ deċiżjonijiet mogħtija, kif ukoll it-tul tal-proċedimenti li jagħmlu dawn il-kategoriji superfluwi għall-figura t’hawn fuq. Bl-istess mod, il-ħidma aktar profonda fuq l-istandards tal-kwalità ssostitwixxiet l-użu tagħhom bħala kategorija ta’ evalwazzjoni. Data dwar “elementi oħra” tinkludi pereżempju r-rati ta’ għeluq tal-kawżi (AT, FR), l-għadd ta’ kawżi appellati u l-proċeduri ta’ eżekuzzjoni (ES), l-għadd ta’ kawżi skont it-tip ta’ tilwim (SK), l-eżitu tal-kawża, pereżempju ssodisfazzjon totali jew parzjali (SK), il-kundanni finali u l-kawżi sospiżi (RO) u l-għadd ta’ sessjonijiet tal-qorti (PL).

(*) It-tabella turi d-distribuzzjoni tal-imħallfin li pparteċipaw f’attivitajiet ta’ taħriġ kontinwu (jiġifieri dawk li jseħħu wara l-perjodu ta’ taħriġ inizjali sabiex wieħed isir imħallef) f’kull wieħed mill-erba’ oqsma identifikati bħala perċentwal tal-għadd totali ta’ mħallfin imħarrġa f’dan it-tip ta’ taħriġ. L-attivitajiet ta’ taħriġ legali ma jiġux ikkunsidrati. L-awtoritajiet ta’ taħriġ ġudizzjarju fl-EL, CY, LU u MT ma pprovdewx attivitajiet ta’ taħriġ speċifiku dwar il-ħiliet magħżula. DK: tinkludi l-persunal tal-qorti. AT: tinkludi l-prosekuturi. Id-data tal-UK hija għall-Ingilterra u Wales.

(*) Għal kull Stat Membri, il-kolonna tax-xellug tippreżenta l-prattiki fil-Qrati Supremi, il-kolonna tal-lemin tippreżenta l-prattiki fil-Qrati Supremi Amministrattivi (il-kolonna mmarkata bl-ittra “A”). L-Istati Membri jidhru fl-ordni alfabetika tal-ismijiet ġeografiċi tagħhom fil-lingwa oriġinali. L-Istati Membri ngħataw punt wieħed għal kull indikatur tal-kwalità tas-sentenzi. It-taħriġ jinkludi t-taħriġ legali tal-imħallfin dwar l-istruttura tad-deċiżjonijiet bil-miktub (0,25 punti), it-taħriġ legali tal-imħallfin tal-Qrati Supremi dwar l-istil tal-motivazzjoni tas-sentenzi bil-miktub, it-taħriġ legali tal-imħallfin tal-qrati inferjuri dwar l-istil ta’ motivazzjoni tas-sentenzi bil-miktub (0,25 punti) u t-taħriġ dwar l-abbozzar tas-sentenzi (università, skola tal-imħallfin jew fuq ix-xogħol) (0,25 punti). L-obbligu li jsir użu ta’ lingwaġġ ċar u sempliċi huwa meqjus li jeżisti kemm jekk huwiex rikjest mil-liġi, ir-regolamentazzjoni jew il-prattika professjonali (punt wieħed). L-obbligu ta’ konċiżjoni huwa meqjus li japplika kemm jekk huwiex ibbażat fuq il-liġi, ir-regolamenti jew il-prattiki tal-qorti (punt wieħed). Il-valutazzjoni tal-kwalità tas-sentenzi tirreferi għall-eżistenza ta’ mekkaniżmu intern fil-livell tal-Qorti Suprema biex tivvaluta l-kwalità globali tad-deċiżjonijiet tagħha stess (punt wieħed). IT, Corte Suprema di Cassazione: għalkemm ma teżistix għodda proċedurali għall-kjarifikazzjoni tas-sentenzi, f’xi sitwazzjonijiet, ċerti aspetti tal-kawża xorta jistgħu jiġu ċċarati fl-istadju tal-eżekuzzjoni tad-deċiżjoni quddiem imħallef kompetenti. DK u RO: l-ebda data. Qrati li qed jipparteċipawi: BE: Cour de Cassation (Qorti Suprema) u Conseil d’Etat (Kunsill tal-Istat) BG: Върховен касационен съд (Qorti Suprema) u Върховен административен съд (Qorti Suprema Amministrattiva). CZ: Nejvyšší soud (Qorti Suprema) u Nejvyšší správní soud (Qorti Suprema Amministrattiva) DE: Bundesverwaltungsgericht (Qorti Amministrattiva Federali). EE: Riikohus (Qorti Suprema). IE: Chúirt Uachtarach (Qorti Suprema). EL: Συμβούλιο της Επικρατείας (Kunsill tal-Istat). ES: Tribunal Supremo (Qorti Suprema). FR: Cour de Cassation (Qorti Suprema) u Conseil d’Etat (Kunsill tal-Istat). HR: Vrhovni sud (Qorti Suprema) u Visoki upravni (Qorti Suprema Amministrattiva). IT: Corte Suprema di Cassazione (Qorti Suprema) u Consiglio de Stato (Kunsill tal-Istat). CY: Ανώτατο Δικαστήριο (Qorti Suprema). LV: Augstākā tiesa (Qorti Suprema) LT: Vyriausiasis Administracinis Teismas (Qorti Suprema Amministrattiva). LU: Cour de Cassation (Qorti Suprema). HU: Riikohus (Qorti Suprema). MT: Qorti tal-Appell NL: Hoge Raad (Qorti Suprema) u Raad van State (Kunsill tal-Istat). AT: Oberster Gerichtshof (Qorti Suprema) u Verwaltungsgerichtshof (Qorti Suprema Amministrattiva). PL: Sąd Najwyższy (Qorti Suprema) u Naczelny Sąd Administracyjny (Qorti Suprema Amministrattiva). PT: Supremo Tribunal Administrativo (Qorti Suprema Amministrattiva). SI: Vrhovno sodišče (Qorti Suprema). SK: Nejvyšší soud (Qorti Suprema). FI: Korkein hallinto-oikeus (Qorti Suprema Amministrattiva). SE: Högsta domstolen (Qorti Suprema) u Högsta förvaltningsdomstolen (Qorti Suprema Amministrattiva). UK: il-Qorti Suprema.

·Ħafna Stati Membri għad iridu jimplimentaw bis-sħiħ is-sistemi tal-ICT għall-ġestjoni tal-kawżi, u ma sar l-ebda titjib imqabbel mas-snin preċedenti (Figura 40). Dawn is-sistemi jservu diversi skopijiet, inkluż il-ġenerazzjoni ta’ statistika, u għandhom jiġu implimentati b’mod konsistenti fis-sistema tal-ġustizzja kollha kemm hi. Ċerti Stati Membri għandhom sistemi ta’ twissija bikrija maħsuba sabiex jiskopru problemi jew nuqqas ta’ konformità mal-istandards tal-ipproċessar tal-kawżi, li jippermettu li jinstabu soluzzjonijiet f’waqthom. F’xi Stati Membri, għadu mhux possibbli li jiġi żgurat il-ġbir tad-data fuq livell nazzjonali fl-oqsma kollha tal-ġustizzja.

(*) BG: Huwa l-kap amministrattiv rilevanti tal-qorti jew il-Kulleġġ tal-Imħallfin għall-Kunsill Ġudizzjarju Suprem tal-Bulgarija li jinvestiga. CZ: Il-ministru tal-ġustizzja jista’ jmexxi wkoll xi inkjesti preliminari sabiex jipprepara l-mozzjoni biex jinbdew proċedimenti dixxiplinari, normalment f’konsultazzjoni mal-president tal-qorti fejn jippresjedi l-imħallef konċernat. DK: Huwa d-Direttur tal-Prosekuzzjoni Pubblika li jinvestiga. DE: Ma hemm l-ebda fażi preinvestigatorja formali. F’ordnijiet dixxiplinari, li jikkonċernaw miżuri dixxiplinari inqas severi bħal ċanfira, il-fatti jiġu vvalutati mill-president tal-qorti u l-ogħla awtorità għas-servizz (normalment il-ministeru tal-ġustizzja, kemm fil-livell tal-istati federali kif ukoll fil-livell federali). L-ogħla awtorità għas-servizz tiddeċiedi jekk tnediex proċediment dixxiplinari quddiem il-qorti. Imbagħad il-qorti twettaq investigazzjonijiet formali. EE: Il-President ta’ qorti jew il-Kanċillier tal-Ġustizzja (Ombudsman) jista’ jmexxi investigazzjoni. IE: L-imħallfin mhumiex soġġetti għal korp dixxiplinari jew reġim dixxiplinari ħlief għall-proċedura taħt il-Kostituzzjoni fejn imħallef jista’ jitneħħa mill-kariga għal imġiba ħażina jew inkapaċità meta jgħaddu riżoluzzjonijiet miż-żewġ Kmamar tal-Parlament (l-Oireachtas) li jitolbu għat-tneħħija tiegħu/tagħha. EL: Il-Qrati Ċivili u Kriminali Il-Korp tal-Ispezzjoni Ġudizzjarja li huwa elett minn fost l-imħallfin bil-polza. Il-qrati amministrattivi: L-investigatur jiġi magħżul bil-polza minn fost il-membri tal-Kunsill tal-Istat. ES: Il-Promotur tal-azzjoni dixxiplinari jiġi maħtur mill-Kunsill Ġenerali għall-Ġudikatura; il-Promotur jiġi magħżul minn grupp ta’ mħallfin tal-Qorti Suprema u l-Maġistrati li għandhom iktar minn 25 sena ta’ esperjenza legali, iżda jeżerċita esklussivament il-funzjonijiet ta’ Promotur matul il-mandat tiegħu. IT: Il-Prosekutur Ġenerali fil-Qorti Suprema (li huwa membru tal-Kunsill għall-Ġudikatura) huwa intitolat li jmexxi l-investigazzjoni. CY: Huwa l-Imħallef investigattiv, maħtur mill-Qorti, li jinvestiga. LV: Huwa l-Kumitat Dixxiplinari Ġudizzjarju li jinvestiga. HU: Huwa l-Kummissarju Dixxiplinari, maħtur mit-Tribunal għas-Servizz (il-qorti dixxiplinari), li jinvestiga. LT: Hija l-Kummissjoni tal-Etika u d-Dixxiplina Ġudizzjarja, li l-membri u l-president tagħha (eletti mill-Kunsill għall-Ġudikatura) huma stabbilit fis-Sentenza tal-Kunsill għall-Ġudikatura, komposta minn erba’ mħallfin maħturin mill-Kunsill għall-Ġudikatura, żewġ membri maħturin mill-President tar-Repubblika, u membru wieħed maħtur mill-Ispeaker tas-Seimas, li tinvestiga. Il-president tal-Kummissjoni tal-Etika u d-Dixxiplina Ġudizzjarja għandu d-dritt li jiddelega l-president tal-qorti li fih jaħdem l-imħallef jew il-president tal-qorti ogħla biex imexxi l-investigazzjoni u jippreżenta r-riżultat tal-investigazzjoni. MT: Hija l-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja li tinvestiga. NL: Huwa l-Prosekutur Ġenerali li jinvestiga. PL: Il-Ministru tal-Ġustizzja jaħtar l-Uffiċjal Dixxiplinari għall-imħallfin tal-qorti ordinarji u ż-żewġ deputati tiegħu/tagħha (dawn, imbagħad, jistgħu jaħtru d-deputati tagħhom stess minn fost il-kandidati proposti mill-imħallfin, iżda f’ċerti ċirkostanzi jistgħu jaħtru deputati tal-għażla tagħhom) biex jinvestigaw. Il-Ministru tal-Ġustizzja jista’ jieħu f’idejh kwalunkwe investigazzjoni li tkun għaddejja billi jaħtar Uffiċjal Dixxiplinari ad hoc tal-Ministru tal-Ġustizzja. PT: Il-Kunsill għall-Ġudikatura jaħtar il-Korp tal-Ispezzjoni Ġudizzjarju biex jinvestiga. RO: Huwa l-Korp tal-ispezzjoni Ġudizzjarja li jinvestiga. SI: Il-Kunsill Ġudizzjarju jaħtar prosekutur dixxiplinari minn fost il-kandidati proposti mill-Qorti Suprema, biex jinvestiga. SK: Il-Panel dixxiplinari, maħtur mill-Kunsill għall-Ġudikatura, imexxi l-investigazzjoni. SE: L-Ombudsmen Parlamentari u l-Kanċillier tal-Ġustizzja jaġixxu bħala prosekuturi fil-każijiet ta’ malprassi gravi. UK (EN u WL): Skont in-natura tal-każ u l-istadju tal-proċess dixxiplinari li jinsab fih il-każ, awtoritajiet differenti jieħdu inkunsiderazzjoni l-ilmenti fl-istadji differenti tal-proċess dixxiplinari: l-Uffiċju għall-Kondotta u l-Investigazzjonijiet Ġudizzjarji jqis id-dokumenti fil-prim’ istanza; L-imħallfin maħturin, magħżulin mill-Lord Prim Imħallef, tipikament jieħdu d-deċiżjonijiet dwar id-dokumenti biss, iżda ma għandhomx id-diskrezzjoni li jintervistaw il-partijiet; il-panels dixxiplinari, magħżulin mil-Lord Prim Imħallef u l-Lord Kanċillier, tipikament iħarsu lejn id-dokumenti u jieħdu l-evidenza mis-suġġett tal-ilment direttament; u l-imħallfin inkwirenti, magħżulin mil-Lord Prim Imħallef, normalment jintervistaw is-suġġett tal-ilment u jistgħu wkoll jintervistaw partijiet oħra. Jenħtieġ li jkun innotat li mhux kull ilment igħaddi minn dawn l-istadji kollha. UK (NI): Il-Lord Prim Imħallef għall-Irlanda ta’ Fuq.

Figura 55: Id-distribuzzjoni tas-setgħat ta’ ġestjoni ewlenin fuq is-servizzi ta’ prosekuzzjoni nazzjonali (*) (sors: il-Kummissjoni Ewropea flimkien mal-Grupp Espert dwar il-Ħasil tal-Flus u l-Finanzjament tat-Terroriżmu)

(*) L-Istati Membri jidhru fl-ordni alfabetika tal-ismijiet ġeografiċi tagħhom fil-lingwa oriġinali. Is-setgħat ta’ ġestjoni ewlenin tal-Prosekutur Ġenerali huma deskritti fil-Figura 56. BE: Il-Kunsill għall-Ġudikatura: is-setgħa li jiddeċiedi dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi. Il-Ministru tal-Ġustizzja: is-setgħa li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni fuq il-bażi tal-parir tal-Bord tal-prosekuturi ġenerali u li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali (dritt ta’ inġunzjoni pożittiva biex jipprosegwixxi huwa previst fl-Art. 364 tal-Kodiċi tal-Proċedura Kriminali u l-Art. 151(1) tal-Kostituzzjoni). BG: Il-Kunsill għall-Ġudikatura (Kulleġġ tal-Prosekutur tal-Kunsill Ġudizzjarju Suprem): is-setgħat li jiddeċiedi dwar miżura dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekutur, dwar evalwazzjoni individwali u dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi. Il-Ministru tal-Ġustizzja jista’ jipproponi l-ħatra, il-promozzjoni, id-demozzjoni, it-trasferiment u r-rilaxx mill-kariga tal-imħallfin, tal-prosekuturi u tal-maġistrati inkwirenti. CZ: Il-Ministru tal-Ġustizzja: is-setgħa li jiddeċiedi dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi; is-setgħa li jittrasferixxi l-prosekuturi mingħajr il-kunsens tagħhom biss fil-każ ta’ bidliet organizzazzjonali bbażati fuq il-liġi. DK: Il-Ministru tal-Ġustizzja: is-setgħat li jiddeċiedi dwar miżuri dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekuturi u li jiddeċiedi dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi. DE: Il-Ministru tal-Ġustizzja: is-setgħa li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni u li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali. EE: Il-proċedimenti dixxiplinari għandhom jinbdew fuq it-talba ta’ persuna interessata jew fuq l-inizjattiva proprja mill-Ministru tal-Ġustizzja kontra l-Prosekutur Ġenerali, il-kap prosekutur tal-istat jew il-kap prosekutur. EL: Il-Kunsill Ġudizzjarju Suprem: is-setgħa li jippromwovi u jittrasferixxi prosekuturi pubbliċi, effettwat minn digriet Presidenzjali. Il-Ministru tal-Ġustizzja għandu l-permess eċċezzjonali li joħroġ direttivi b’informazzjoni ġenerali lill-prosekuturi relatati mal-applikazzjoni tal-istrumenti legali adottati fil-Kunsill tal-Unjoni Ewropea li jikkonċernaw il-kooperazzjoni ġudizzjarja tal-Istati Membri fl-oqsma tal-prevenzjoni u l-ġlieda kontra ċerti tipi ta’ reati. ES: Il-Kunsill Fiskali (Kunsill ta’ Prosekuzzjoni) għandu s-setgħa li jirrevedi deċiżjonijiet magħmulin mill-Prosekutur Ġenerali fil-każijiet stabbiliti fil-liġi. FR: Il-Ministru tal-Ġustizzja: is-setgħa li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni; is-setgħa li jiddeċiedi dwar miżuri dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekuturi fuq il-bażi tal-opinjoni tal-Kunsill Għoli għall-Ġudikatura (Conseil Supérieur de la Magistrature) (l-Artikolu 65 tal-Kostituzzjoni Franċiża u l-Artikoli 48, 58-1 u 59 tal-Ordni Statutorja). Jekk il-Ministru għandu l-intenzjoni li jieħu deċiżjoni li hija iktar serja minn dik proposta mill-Kunsill Għoli għall-Ġudikatura, il-Kunsill irid jerġa’ jiġi kkonsultat (it-Taqsima 58(1) tal-ordni Statutorja). Il-President tar-Repubblika joħroġ digriet li jippromwovi prosekutur fuq il-bażi tal-opinjoni tal-Kunsill għall-Ġudikatura. Il-Kunsill Għoli għall-Ġudikatura jagħti opinjoni dwar miżuri dixxiplinari, it-trasferimenti tal-prosekuturi mingħajr kunsens, u l-promozzjoni tal-prosekuturi. HR: Il-Kunsill tal-Avukati tal-Istat: is-setgħa li jiddeċiedi dwar miżuri dixxiplinari u li jippromwovi l-prosekuturi. IT: Il-Kunsill għall-Ġudikatura: is-setgħat li jiddeċiedi dwar miżura dixxiplinari fir-rigward prosekutur, li jittrasferixxi l-prosekuturi mingħajr il-kunsens tagħhom, li jiddeċiedi dwar l-evalwazzjoni individwali ta’ prosekutur, u li jippromwovi prosekutur. CY: Il-Kunsill għall-Ġudikatura jneħħi l-Prosekutur Ġenerali. LV: Il-Kunsill tal-Prosekutur Ġenerali: skont l-Artikolu 29, il-Taqsima 2 tal-Liġi dwar l-Uffiċċju tal-Prosekuzzjoni, il-Kunsill bħala istituzzjoni konsultattiva kolleġġjali jirrevedi l-kwistjonijiet ewlenin relatati mal-organizzazzjoni u l-operat tal-Uffiċċju tal-Prosekuzzjoni u jwettaq funzjonijiet oħra previsti fil-liġi (eż jiżviluppa u jadotta statuti li jikkontrollaw l-għażla, it-traineeships u l-eżami ta’ kwalifikazzjoni tal-applikanti għall-pożizzjoni ta’ Prosekutur u statuti għall-evalwazzjoni tal-prestazzjoni professjonali tal-prosekuturi). LT: Il-Parlament (Seimas) jistabbilixxi l-prijoritajiet operazzjonali tas-Servizz ta’ Prosekuzzjoni u jwettaq skrutinju parlamentari ta’ azzjonijiet mhux proċedurali. LU: Il-Ministru tal-Ġustizzja jista’ jordna lis-servizzi ta’ prosekuzzjoni sabiex jipprosegwixxu f’każ (iżda ma jistax jagħti struzzjonijiet biex ma jipprosegwixxux). Madankollu, tali struzzjonijiet ilhom ma jingħataw aktar minn 20 sena. Ma hemm l-ebda rekwiżit legali li jikkonsulta prosekutur jew ifittex l-opinjoni tal-Prosekutur Ġenerali dwar tali struzzjoni. Il-Gran-Duka, bħala l-Kap tal-Istat, għandu l-kompetenza li jiddeċiedi dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi, fuq il-bażi ta’ opinjoni favorevoli mill-prosekutur tal-istat / Prosekutur Ġenerali. MT: Il-pulizija għandha l-kompetenza esklużiva li tistitwixxi u twettaq proċedimenti kriminali u taġixxi bħala prosekutur quddiem il-qrati inferjuri; l-Avukat Ġenerali jaġixxi bħala prosekutur quddiem il-Qrati Superjuri meta l-kumpilazzjoni tal-evidenza quddiem il-Qrati Inferjuri tiġi konkluża. NL: Il-Kunsill tal-Avukat Ġenerali (College van procureurs-generaal): is-setgħa li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni. Il-Ministru tal-Ġustizzja. is-setgħa li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni u li jiddeċiedi dwar ċertu miżura dixxiplinari fuq il-prosekuturi; dan jista’ jordna lis-servizzi ta’ prosekuzzjoni biex jipprosegwixxu jew biex ma jipprosegwixxux f’każ, iżda jeħtieġ li qabel jikseb opinjoni motivata bil-miktub tal-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali (College van procureurs-generaal) dwar l-istruzzjonijiet suġġeriti, u hija meħtieġa notifika lill-Parlament. Madankollu, s’issa, kien hemm każ wieħed biss bħal dan li seħħ aktar minn għoxrin sena ilu. Il-Kap tas-Servizz ta’ Prosekuzzjoni Pubbliku fid-distrett fejn il-Prosekutur Pubbliku jaħdem għandu s-setgħa li jiddeċiedi dwar miżuri dixxiplinari u dwar l-evalwazzjoni tal-prosekuturi. AT: Il-Ministru tal-Ġustizzja: is-setgħa li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni u li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali bl-approvazzjoni ta’ korp indipendenti (Weisungsrat) stabbilit fl-uffiċju tal-Prosekuturi Ġenerali. Is-setgħat tal-Prosekutur Ġenerali ma jinkludux ġestjoni diretta fuq is-servizz ta’ prosekuzzjoni kif imsemmi fil-grafika. Is-setgħat ta’ ġestjoni l-oħra murija fil-grafika huma miżmuma jew mill-Prosekutur Superjuri jew mill-Bord tal-Persunal Indipendenti Personalkommission), li jikkonsisti minn erba’ membri, li jridu jkunu prosekuturi pubbliċi (ara l-kummenti taħt il-Figura 56). Fir-rigward tal-promozzjoni ta’ prosekutur, dan jeħtieġ applikazzjoni għal kariga ogħla u li jsegwi r-regoli applikabbli għal ħatra ta’ prosekutur (jiġifieri proposta mill-Bord tal-Persunal indipendenti (Personalkommission), ħatra mill-President Federali delegat lill-Ministru tal-Ġustizzja). Is-setgħa li jiddeċiedu dwar miżura dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekutur hija tal-Qrati Dixxiplinari, li għandhom is-setgħa wkoll li jittrasferixxu prosekutur bħala sanzjoni. PL: Il-Prosekutur Ġenerali huwa wkoll il-Ministru tal-Ġustizzja. PT: Il-Kunsill għall-Ġudikatura: is-setgħa li jiddeċiedi dwar miżura dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekutur, li jittrasferixxi l-prosekuturi mingħajr il-kunsens tagħhom, li jiddeċiedi dwar l-evalwazzjoni individwali ta’ prosekutur u dwar il-promozzjoni ta’ prosekutur. Il-parlament jista’ joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni. RO: Il-Kunsill għall-Ġudikatura: is-setgħa li jiddeċiedi dwar miżura dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekutur u li jiddeċiedi dwar il-promozzjoni ta’ prosekutur (skont l-Artikolu 40 para 2 l-ittra i) tal-Liġi Nru 317/2004, it-Taqsima ta’ Prosekuzzjoni fil-Kunsill Superjuri tal-Maġistratura (SCM) toħroġ id-deċiżjoni dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi, iżda l-promozzjoni tiġi deċiża biss wara kompetizzjoni (l-Artikolu 43 tal-Liġi Nru 303/2004)). Il-Ministru tal-Ġustizzja, skont l-Artikolu 69 emendat reċentement tal-Liġi Nru 304/2004 dwar l-organizzazzjoni ġudizzjarja, jista’ jitlob lill-Prosekutur Pubbliku Ġenerali tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku li jinsab ħdejn il-Qorti Għolja ta’ Kassazzjoni u tal-Ġustizzja, jew, skont il-każ, il-Prosekutur Pubbliku Ġenerali tal-Uffiċċju Nazzjonali tal-Prosekutur Pubbliku Kontra l-Korruzzjoni, għal informazzjoni dwar l-attività tal-Uffiċċji tal-Prosekutur Pubbliku u jista’ joħroġ linji gwida bil-miktub dwar il-passi li jridu jittieħdu fil-prevenzjoni u l-kontroll tal-kriminalità. Skont l-Artikolu 40 il-para 2 l-ittra h) tal-Liġi Nru 317/2004 dwar l-SCM, it-Taqsima ta’ Prosekuzzjoni fl-SCM hija kompetenti biex tiddeċiedi dwar ilmenti kontra d-deċiżjoni finali tal-kumitat ta’ evalwazzjoni (l-iggradar). Skont l-Artikolu 39 il-para 3 tal-Liġi Nru 303/2004 dwar l-istatut tal-imħallfin u l-prosekuturi, l-evalwazzjoni individwali tal-prosekuturi titwettaq minn kumitati speċjali kostitwiti fuq il-bażi tad-deċiżjoni tal-SCM. SI: Il-Kunsill ta’ Prosekuzzjoni tal-Istat: is-setgħa li jittrasferixxi l-prosekuturi mingħajr il-kunsens tagħhom, li jiddeċiedi dwar l-evalwazzjoni individwali ta’ prosekutur u dwar il-promozzjoni ta’ prosekutur. Barra dan, il-Kunsill ta’ Prosekuzzjoni tal-Istat huwa responsabbli għall-ħatra u t-tneħħija tal-kapijiet tal-uffiċċji tal-prosekutur tal-istat tad-distrett, il-valutazzjoni tal-prestazzjoni u l-promozzjoni, it-trasferimenti, is-sekondar u l-parteċipazzjoni fil-proċedura tal-ħatra tal-prosekuturi tal-istat, il-provvista ta’ opinjonijiet dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni, il-valutazzjoni tal-prestazzjoni u l-effiċjenza tal-funzjonament tal-uffiċċji tal-prosekutur tal-istat, il-protezzjoni tal-awtodipendenza fit-twettiq tas-servizz ta’ prosekuzzjoni tal-istat u t-twettiq ta’ kwistjonijiet oħrajn skont l-Att dwar l-Uffiċċju tal-Proseutur tal-Istat. SK: Is-setgħat tal-Kunsill għall-Prosekuzzjoni (il-Bord tal-Prosekuturi) ma jinkludux il-ġestjoni diretta fuq is-servizz ta’ prosekuzzjoni kif imsemmi fit-tabella. Il-Bord tal-Prosekuturi għandu setgħat oħra (eż li jiddeċiedi dwar l-oġġezzjonijiet ta’ prosekutur kontra l-kontenut tal-evalwazzjoni, li l-Kap tal-Uffiċċju tas-Servizz Pubbliku ma jkunx ikkonforma miegħu, u jesprimi l-opinjoni tiegħu dwar l-assenjazzjoni temporanja ta’ prosekutur għal Uffiċċju ta’ Prosekuzzjoni ieħor). SE: Il-gvern jista’ joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni.

Il-Figura 56 tippreżenta ħarsa ġenerali fattwali tas-setgħat ta’ ġestjoni ewlenin tal-Prosekutur Ġenerali fuq il-prosekuturi: 1) li joħroġ gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni, 2) li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali, 3) li jevalwa prosekutur, 4) li jippromwovi prosekutur, 5) li jneħħi każ individwali li kien assenjat lil prosekutur (trasferiment ta’ każ), 6) li jiddeċiedi fuq miżura dixxiplinari fir-rigward ta’ prosekutur, u 7) li jittrasferixxi l-prosekuturi mingħajr il-kunsens tagħhom. Minbarra dawn is-setgħat, il-Prosekutur Ġenerali jista’ jkollu setgħat oħra, li mhumiex murija fil-figura ( ).





Figura 56: Is-setgħat ta’ ġestjoni tal-Prosekutur Ġenerali (*) (sors: il-Kummissjoni Ewropea flimkien mal-Grupp Espert dwar il-Ħasil tal-Flus u l-Finanzjament tat-Terroriżmu)

(*) L-Istati Membri jidhru fl-ordni alfabetika tal-ismijiet ġeografiċi tagħhom fil-lingwa oriġinali. BE: Fir-rigward tas-setgħa li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali, id-dritt ta’ inġunzjoni biex jipprosegwixxi fuq il-Prosekutur tar-Re huwa previsti bl-Artikolu 364 tal-Kodiċi ta’ Proċedura Kriminali. L-Artikoli 150(2) u 138(2) tal-Kodiċi ta’ Proċedura Ċivili jipprovdu dritt ġenerali li jeżerċita awtorità fuq il-Prosekutur tar-Re. CZ: is-setgħa li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali fl-Uffiċċju tal-Prosekutur Ġenerali biss u lil uffiċċji tal-prosekuturi pubbliċi għolja. EL: Il-Prosekutur Pubbliku tal-Qorti Suprema (jiġifieri l-Prosekutur Ġenerali) għandu d-dritt li jindirizza direzzjonijiet u rakkomandazzjonijiet lill-prosekuturi kollha tal-pajjiż relatati mat-twettiq tad-doveri tagħhom, mingħajr ma l-indirizzi tad-direttivi u r-rakkomandazzjonijiet tiegħu jkunu marbutin mill-formulazzjoni u l-espressjoni tal-opinjoni tagħhom. ES: L-Avukat Ġenerali jistabbilixxi ordnijiet u struzzjonijiet interni xierqa għas-servizz u għall-eżerċizzju tal-funzjonijiet ta’ prosekuzzjoni, li jistgħu jkunu ġenerali jew relatati ma’ kwistjonijiet speċifiċi. Il-linji gwida ġenerali huma essenzjali sabiex jinżamm u l-prinċipju ta’ unità ta’ azzjoni u huma definiti fundamentalment permezz ta’ ċirkolari, istruzzjonijiet u konsultazzjonijiet. Fir-rigward tat-trasferiment mingħajr kunsens, dan isir biss f’każijiet ta’ volum ta’ xogħol kbir. IT: Il-Prosekuturi Ġenerali fil-Qorti tal-Appell għandhom is-setgħat li jneħħu każ individwali li kien assenjat lil prosekutur territorjali, fil-każ ta’ nuqqas ta’ azzjoni; barra dan, dawn għandhom is-setgħa li jiksbu data u informazzjoni mill-uffiċċji ta’ prosekuzzjoni tad-distrett (jew territorjali) u li jibagħtuhom lill-Prosekutur Ġenerali fil-Qorti tal-Kassazzjoni, sabiex jivverifika l-funzjonament korrett u uniformi tal-uffiċċji tal-prosekuzzjoni u l-konformità mar-regoli dwar il-proċess ġust. Il-Prosekutur Ġenerali fil-Qorti tal-Kassazzjoni huwa responsabbli bil-Liġi għall-kontroll fuq id-Direttorat Nazzjonali Kontra l-Mafja; barra dan, huwa responsabbli li jsolvi l-konflitti ta’ kompetenza bejn żewġ uffiċċji tal-prosekuzzjoni territorjali jew iktar. CY: L-Avukat Ġenerali għandu s-setgħa li jiddeċiedi dwar miżuri dixxiplinari fir-rigward tal-prosekuturi fil-każ ta’ ksur dixxiplinari minuri. Fil-każ ta’ reati dixxiplinari serji, l-Avukat Ġenerali ma jipproponix sanzjonijiet iżda jirrakkomanda l-bidu ta’ miżuri dixxiplinari mill-Kummissjoni tas-Servizz Pubbliku. LT: Fir-rigward tas-setgħa li jagħti struzzjonijiet dwar każijiet individwali, il-Prosekutur Ġenerali ma jistax jagħti struzzjonijiet dwar liema deċiżjoni għandha tittieħed; fir-rigward tas-setgħa li jiddeċiedi dwar il-promozzjoni tal-prosekuturi, il-Prosekutur Ġenerali jiddeċiedi fuq il-konklużjonijiet tal-Kummissjoni ta’ Għażla tal-Prosekuturi jew tal-Kummissjoni ta’ Għażla tal-Kap Prosekutur. LU: Il-Ministru tal-Ġustizzja jista’ jordna lis-servizzi ta’ prosekuzzjoni sabiex jipprosegwixxu f’każ (iżda ma jistax jagħti struzzjonijiet biex ma jipprosegwixxux). Fir-rigward tal-promozzjoni ta’ prosekutur, il-prosekutur tal-istat / Prosekutur Ġenerali, b’opinjoni favorevoli, jissuġġerixxi l-promozzjoni lill-eżekuttiv u l-Kap tal-Istat jiffirma n-nomina. AT: Is-setgħat tal-Prosekutur Ġenerali ma jinkludux il-ġestjoni diretta fuq is-servizz ta’ prosekuzzjoni kif imsemmi fil-grafika. Il-Prosekuturi Superjuri għandhom is-setgħat li ġejjin: li joħorġu gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni fid-distretti rispettivi tagħhom, li jagħtu struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali, li jittrasferixxu l-prosekuturi mingħajr il-kunsens tagħhom għal raġunijiet organizzazzjonali (eż sabiex ilaħħqu ma’ volum ta’ xogħol eċċessiv jew minħabba liv għal mard fuq terminu twil f’awtorità ta’ prosekuzzjoni waħda - fid-distrett tiegħu jew tagħha biss u għal żmien limitat). Il-kap tal-awtorità ta’ prosekuzzjoni rispettiva għandu s-setgħa li jagħti struzzjonijiet dwar il-prosekuzzjoni f’każijiet individwali u li jneħħi każ individwali, li jkun ġie assenjat lil prosekutur (trasferiment ta’ każ). Il-Korp tal-Persunal Indipendenti (Personalkommission), li jikkonsisti minn erba’ membri, li jridu jkunu prosekuturi pubbliċi, għandu s-setgħa li jevalwa prosekutur. PL: Il-Prosekutur Ġenerali huwa wkoll il-Ministru tal-Ġustizzja. RO: Il-Prosekutur Ġenerali għandu s-setgħa li jittrasferixxi każ individwali minn unità tal-prosekuzzjoni għal unità tal-prosekuzzjoni oħra u li joħroġ gwida ġenerali dwar politiki (rakkomandazzjonijiet) ta’ prosekuzzjoni, sabiex jiggarantixxi approċċ unitarju lejn l-investigazzjonijiet kriminali. SI: Kemm il-Prosekutur Ġenerali kif ukoll il-kap tal-Uffiċċji tal-Prosekutur tal-Istat għandhom is-setgħat li joħorġu gwida ġenerali dwar il-politika ta’ prosekuzzjoni u li jneħħu każ individwali assenjat lil prosekutur.

Il-Figura 57 tippreżenta ħarsa ġenerali tal-awtoritajiet (il-Kunsill għall-Ġudikatura/il-Kunsill ta’ Prosekuzzjoni/il-Qorti, il-Ministru tal-Ġustizzja, il-Prosekutur Ġenerali/is-servizz ta’ prosekuzzjoni) li jittrattaw il-ħatra u t-tneħħija tal-prosekuturi nazzjonali, u ma turix il-ħatra u t-tneħħija tal-Prosekuturi Ġenerali jew karigi oħrajn ta’ ġestjoni assimilati. Il-figura turi d-diversità tal-mudelli ta’ organizzazzjoni tas-servizz ta’ prosekuzzjoni madwar l-Istati Membri miġburin madwar is-setgħa tal-eżekuttiv jew il-ġudikatura. Il-figura turi wkoll ir-rwol tal-Prosekutur Ġenerali u l-Kunsilli għall-Ġudikatura/il-Kunsilli ta’ Prosekuzzjoni bħala atturi importanti fil-ħatra u fit-tneħħija tal-prosekuturi.

Figura 57: Il-ħatra u t-tneħħija tal-prosekuturi nazzjonali (*) (sors: il-Kummissjoni Ewropea flimkien mal-Grupp Espert dwar il-Ħasil tal-Flus u l-Finanzjament tat-Terroriżmu)

(*) BE: Proposta għal ħatra: il-Kunsill għall-Ġudikatura Deċiżjoni dwar ħatra: il-Kap tal-Istat fuq parir tal-Ministru tal-Ġustizzja. Proposta għal tneħħija: il-qorti dixxiplinari. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Kap tal-Istat fuq parir tal-Ministru tal-Ġustizzja. BG: Deċiżjoni dwar ħatra u dwar tneħħija: l-Awla tal-Prosekuturi tal-Kunsill għall-Ġudikatura. CZ: Proposta għal ħatra: il-Prosekutur Ġenerali. Proposta għal tneħħija: il-Prosekutur Ġenerali, il-Kapijiet Prosekuturi Pubbliċi u l-Ministru tal-Ġustizzja. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Qorti DK: Proposta għal ħatra: il-Prosekutur Ġenerali jipproponi l-kandidati finali għall-kariga ta’ trainees prosekuturi (għal perjodu ta’ madwar tliet snin) lill-Ministru tal-Ġustizzja li jaħtar il-kandidati. Jekk trainee prosekutur jgħaddi mill-eżami u sussegwentement it-taħriġ, il-kandidat isir prosekutur. EE: Proposta għal ħatra: il-kumitat għall-kompetizzjoni tal-prosekuturi għal prosekuturi speċjalizzati, prosekuturi tad-distrett u assistenti prosekuturi; il-kapijiet prosekuturi għal prosekuturi anzjani. Deċiżjoni dwar ħatra u dwar tneħħija: il-Prosekutur Ġenerali. IE: Proposta għal ħatra: kompetizzjoni ta’ reklutaġġ taħt liċenzja ta’ reklutaġġ maħruġa mill-Kummissjoni dwar in-Nomini tas-Servizz Pubbliku (CPSA) li normalment issir mill-Uffiċċju tad-Direttur tal-Prosekuzzjonijiet Pubbliċi (jew potenzjalment mis-Servizz tal-Karigi Pubbliċi). Deċiżjoni dwar ħatra: id-Direttur tal-Prosekuzzjonijiet Pubbliċi. Proposta għal tneħħija: l-Uffiċċju tad-Direttur tal-Prosekuzzjonijiet Pubbliċi, skont it-termini u l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-Ministru tal-Finanzi, l-Infiq u r-Riforma Pubblika. Deċiżjoni dwar tneħħija: id-Deputat Direttur tal-Prosekuzzjonijiet Pubbliċi (id-Direttur tal-Prosekuzzjonijiet Pubbliċi għal prosekuturi ggradati bħala uffiċjali prinċipali jew ogħla). ES: Proposta għal ħatra: il-Prosekutur Nazzjonali wara rapport mill-Kunsill Fiskali, wara li jisma’ l-Kunsill Fiskali Superjuri jew il-Komunità Awtonoma rispettiva fil-każ ta’ karigi fl-Uffiċċji tal-Prosekutur Pubbliku tal-kamp ta’ applikazzjoni territorjali tiegħu. Deċiżjoni dwar ħatra: il-Gvern Proposta għal tneħħija: l-Avukat Ġenerali. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Ministru tal-Ġustizzja, wara rapport favorevoli mill-Kunsill Fiskali. EL: Proposta għal ħatra: il-Ministru tal-Ġustizzja kull sena joħroġ deċiżjoni ministerjali li tikkonċerna l-eżami tad-dħul għall-Iskola Nazzjonali tal-Imħallfin għal Prosekuturi Pubbliċi kandidati. Il-proċess tal-għażla - li jsir minn kumitat b’ħames membri - attwalment jikkonsisti minn eżerċizzji bil-miktub u orali. Meta jidħlu fl-Iskola Nazzjonali Griega tal-Imħallfin, il-kandidati li jirnexxu jibdew kors ta’ studju ta’ 16-il xahar kemm fit-teorija kif ukoll fil-prattika. Dan it-taħriġ huwa segwit minn eżami użat biex jikklassifikahom skont l-ordni ta’ mertu. Skont il-grad tagħhom, dawn jiġu maħtura lill-qorti kompetenti. Deċiżjoni dwar ħatra: il-kandidati jiġu maħtura bħala Prosekuturi Pubbliċi permezz ta’ digriet Presidenzjali. Proposta għal tneħħija: il-Ministru tal-Ġustizzja. Deċiżjoni dwar tneħħija: sentenza tal-qorti mill-Kunsilli Dixxiplinari previsti fl-Artikolu 91 l-§2 tal-Kostituzzjoni u komposti minn imħallfin professjonali. FR: Proposta għal ħatra: il-Ministru tal-Ġustizzja fuq parir mhux vinkolanti tal-Kunsill tal-Ġudikatura. Deċiżjoni dwar ħatra: il-President tar-Repubblika; Proposta għal tneħħija: il-Ministeru tal-Ġustizzja fuq parir mhux vinkolanti tal-Kunsill tal-Ġudikatura. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-President tar-Repubblika; IT: Deċiżjoni dwar ħatra: wara proposta tal-Kunsill, il-Ministru tal-Ġustizzja joħroġ digriet ministerjali, mingħajr kwalunkwe setgħa diskrezzjonali biex ma jaħtarx jew biex jaħtar kwalunkwe kandidat ieħor minflok il-prosekutur kandidat propost. CY: Proposta għal tneħħija: l-Avukat Ġenerali. Deċiżjoni dwar ħatra u dwar tneħħija: il-Kummissjoni tas-Servizz Pubbliku bl-opinjoni tal-Avukat Ġenerali LT: Proposta għal ħatra: il-Kummissjoni tal-Għażla tal-Prosekuzzjoni (komposta minn żewġ prosekuturi nominati mill-Kunsill Kolleġjali, żewġ prosekuturi nominati mill-Prosekutur Ġenerali u membru wieħed nominat minn kull wieħed mill-President tar-Repubblika, l-Ispeaker tas-Seimas u l-Prim Ministru). Deċiżjoni dwar ħatra: il-Prosekutur Ġenerali. Proposta għal tneħħija: il-Kummissjoni għall-Etika tal-Prosekuturi (l-istess kompożizzjoni bħall-Kummissjoni ta’ Għażla tal-Prosekuzzjoni). LU: Proposta għal ħatra: il-Ministru tal-Ġustizzja, fuq l-opinjoni favorevoli tal-Prosekutur Ġenerali, jipproponi nomina lill-Gran Duka. Deċiżjoni dwar ħatra: il-Kap tal-Istat. Proposta għal tneħħija: il-Prosekutur Ġenerali. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Qorti HU: Proposta/deċiżjoni dwar ħatra: il-Prosekutur Anzjan. Proposta għal tneħħija: il-Prosekutur Anzjan. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Prosekutur Ġenerali. MT: Il-pulizija għandha l-kompetenza esklużiva li tistitwixxi u twettaq proċedimenti kriminali u taġixxi bħala prosekutur quddiem il-qrati inferjuri; l-Avukat Ġenerali jaġixxi bħala prosekutur quddiem il-Qrati Superjuri meta l-kumpilazzjoni tal-evidenza quddiem il-Qrati Inferjuri tiġi konkluża. NL: Proposta għal ħatra: il-Ministru tal-Ġustizzja. Id-deċiżjoni dwar ħatra tittieħed permezz ta’ digriet reġju (l-awtorità li taħtar għandha obbligu permezz tal-prattika kostituzzjonali li ssegwi l-proposta biex taħtar il-kandidat għall-kariga ta’ prosekutur). Proposta għal tneħħija: il-Ministru tal-Ġustizzja fuq il-parir tal-Kap tal-uffiċċju tal-prosekuzzjoni. Id-deċiżjoni dwar tneħħija tittieħed permezz ta’ digriet reġju. AT: Proposta għal ħatra: il-Korp tal-Persunal Indipendenti (Personalkommission), li jikkonsisti minn erba’ membri, li jridu jkunu prosekuturi pubbliċi. Deċiżjoni dwar ħatra: Il-President Federali jiddelega d-deċiżjoni lill-Ministru tal-Ġustizzja. Proposta u d-deċiżjoni dwar tneħħija: il-Qorti Dixxiplinari. PL: Proposta għal u d-deċiżjoni dwar ħatra: il-Prosekutur Ġenerali - li huwa wkoll il-Ministru tal-Ġustizzja - fuq mozzjoni tal-Prosekutur Pubbliku Nazzjonali. Bord tal-uffiċċju tal-prosekutur pubbliku kompetenti jagħti opinjoni dwar kandidat għall-kariga ta’ prosekutur. Proposta għal tneħħija: il-Prosekutur Nazzjonali. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Qorti Dixxiplinari; f’sitwazzjonijiet limitati ħafna, anke l-Prosekutur Ġenerali jista’ jneħħi prosekutur fuq it-talba tal-Prosekutur Nazzjonali. L-opinjoni dwar it-tneħħija ta’ prosekutur tingħata permezz tal-laqgħa tal-prosekuturi pubbliċi tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Nazzjonali jew l-Uffiċċju tal-Prosekutur Reġjonali kompetenti. RO: Proposta għal ħatra: il-Kunsill Suprem tal-Maġistratura. Deċiżjoni dwar ħatra: il-President (l-awtorità li taħtar għandha obbligu permezz tal-liġi li ssegwi l-proposta biex taħtar il-kandidat għall-kariga ta’ prosekutur). SI: Proposta għal ħatra: il-Ministru tal-Ġustizzja fuq l-opinjoni tal-Kunsill għas-Servizz ta’ Prosekuzzjoni. Deċiżjoni dwar ħatra: il-Kunsill għas-Servizz ta’ Prosekuzzjoni (l-awtorità li taħtar m’għandhiex l-obbligu li ssegwi l-proposta biex taħtar il-kandidat għall-kariga ta’ prosekutur). Proposta għal tneħħija: il-Kunsill għas-Servizz ta’ Prosekuzzjoni. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Gvern fuq il-proposta mill-Ministru tal-Ġustizzja. SK: Proposta għal ħatra: il-President tal-Bord tal-Għażla tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Ġenerali. Il-ħatra u t-tneħħija: il-Prosekutur Ġenerali. FI: Il-ħatra u t-tneħħija: il-Prosekutur Ġenerali. SE: Proposta għal u d-deċiżjoni dwar ħatra: id-Direttur tar-riżorsi umani tal-awtorità ta’ prosekuzzjoni Żvediża, fuq l-opinjoni tal-Prosekutur Ġenerali. Proposta għal tneħħija: id-Direttur tar-riżorsi umani tal-awtorità ta’ prosekuzzjoni Żvediża. Deċiżjoni dwar tneħħija: il-Qorti fuq l-opinjoni tal-Prosekutur Ġenerali.

3.3.3. Sommarju dwar l-indipendenza ġudizzjarja L-indipendenza ġudizzjarja hija element fundamentali ta’ sistema tal-ġustizzja effettiva. Hija vitali għaż-żamma tal-istat tad-dritt, il-ġustizzja fi proċedimenti ġudizzjarji u l-fiduċja taċ-ċittadini u tan-negozji fis-sistema legali. Għal din ir-raġuni, kwalunkwe riforma tal-ġustizzja jenħtieġ li tiddefendi l-istat tad-dritt u tikkonforma mal-istandards Ewropej dwar l-indipendenza ġudizzjarja. It-Tabella ta’ Valutazzjoni turi x-xejriet fil-perċezzjoni dwar l-indipendenza ġudizzjarja fost il-pubbliku ġenerali u n-negozji. Din l-edizzjoni tippreżenta wkoll xi indikaturi magħżulin li jikkonċernaw is-salvagwardji legali relatati mal-korpi involuti fil-proċedimenti dixxiplinari fir-rigward tal-imħallfin u tal-ġestjoni tas-servizzi ta’ prosekuzzjoni. L-indikaturi strutturali ma jippermettux fihom infushom li jintlaħqu konklużjonijiet dwar l-indipendenza tal-ġudikatura tal-Istati Membri, iżda jirrappreżentaw elementi potenzjali li jistgħu jittieħdu bħala punt tal-bidu għal analiżi bħal din. ·It-Tabella ta’ Valutazzjoni għall-2019 tippreżenta l-iżviluppi fil-perċezzjoni dwar l-indipendenza mill-istħarriġ taċ-ċittadini (l-Ewrobarometru) u tal-kumpaniji (l-Ewrobarometru u l-Forum Ekonomiku Dinji): -L-istħarriġ kollu ġeneralment juri riżultati simili, b’mod partikolari fir-rigward tal-kompożizzjoni taż-żewġ gruppi ta’ Stati Membri li għandhom l-iktar perċezzjoni għolja u l-iktar waħda baxxa dwar l-indipendenza ġudizzjarja. -L-istħarriġ tal-Forum Ekonomiku Dinji (Figura 51), ippreżentat għas-seba’ darba, juri li l-perċezzjoni tan-negozji dwar l-indipendenza tjiebet jew baqgħet stabbli f’madwar tlieta minn kull ħamsa tal-Istati Membri, meta mqabbel mal-2010. Barra dan, fost l-Istati Membri li qed jiffaċċjaw sfidi speċifiċi ( ), il-perċezzjoni dwar l-indipendenza tjiebet jew baqgħet stabbli fi kważi tlieta minn kull ħamsa ta’ dawk il-pajjiżi jekk wieħed iħares lejn il-perjodu ta’ tmien snin. Madankollu, mqabbel mal-2016-17, il-perċezzjoni tan-negozji dwar l-indipendenza naqset fi kważi tlieta minn kull ħamsa tal-Istati Membri kollha. -L-istħarriġ tal-Ewrobarometru fost il-pubbliku ġenerali (Figura 47), ippreżentat għar-raba’ darba, juri li l-perċezzjoni dwar l-indipendenza tjiebet fi kważi żewġ terzi tal-Istati Membri, meta mqabbel mal-2016. Il-perċezzjoni tal-pubbliku ġenerali dwar l-indipendenza tjiebet f’iktar minn żewġ terzi tal-Istati Membri li qed jiffaċċjaw sfidi speċifiċi jekk wieħed iħares lejn il-perjodu ta’ erba’ snin. Madankollu, mqabbel mas-sena l-oħra, il-perċezzjoni tal-pubbliku ġenerali dwar l-indipendenza naqset fi kważi tlieta minn kull ħamsa tal-Istati Membri kollha (f’iktar minn żewġ terzi tal-Istati Membri li qed jiffaċċjaw sfidi speċifiċi, u kważi nofs l-Istati Membri l-oħra). -L-istħarriġ tal-Ewrobarometru fost il-kumpaniji (Figura 49), ippreżentat għar-raba’ darba, juri li l-perċezzjoni dwar l-indipendenza tjiebet fi kważi żewġ terzi tal-Istati Membri kemm imqabbel mal-2016 kif ukoll mas-sena l-oħra (mqabbel mas-sena l-oħra dan kien il-każ f’iktar minn żewġ terzi tal-Istati Membri li qed jiffaċċjaw sfidi speċifiċi, u madwar tlieta minn kull ħamsa tal-Istati Membri l-oħra). -Fost ir-raġunijiet għall-perċezzjoni ta’ nuqqas ta’ indipendenza tal-qrati u tal-imħallfin, l-interferenza jew il-pressjoni mill-gvern u l-politikanti kienet l-aktar raġuni msemmija, segwita mill-pressjoni minn interessi ekonomiċi jew interessi speċifiċi oħrajn. Iż-żewġ raġunijiet għadhom notevoli għal diversi Stati Membri fejn il-perċezzjoni tal-indipendenza hija baxxa ħafna (Figuri 48 u 50). -Fost ir-raġunijiet għal perċezzjoni tajba tal-indipendenza tal-qrati u tal-imħallfin, kważi erbgħa minn kull ħames kumpaniji u ċittadini (ekwivalenti għal 40 % jew 44 % tar-rispondenti kollha, rispettivament) semmew il-garanziji pprovduti mill-istatus u mill-pożizzjoni tal-imħallfin. ·It-Tabella ta’ Valutazzjoni tal-Ġustizzja tal-UE għall-2019 tippreżenta ħarsiet ġenerali dwar l-awtoritajiet dixxiplinari li qed jittrattaw proċeduri fir-rigward ta’ mħallfin kif ukoll il-kompetenza tal-ġudikatura, l-eżekuttiv u l-parlament fl-għażla ta’ mħallfin-membri tal-Kunsilli għall-Ġudikatura, u xi aspetti maniġerjali u organizzazzjonali tas-servizzi ta’ prosekuzzjoni: -il-Figura 52 tippreżenta ħarsa ġenerali tal-awtoritajiet responsabbli mill-proċedimenti dixxiplinari fir-rigward tal-imħallfin. Fil-maġġoranza tal-Istati Membri, l-awtorità li tiddeċiedi dwar is-sanzjonijiet dixxiplinari hija awtorità indipendenti bħal qorti (il-Qorti Suprema, il-Qorti Amministrattiva jew il-President tal-Qorti) jew Kunsill għall-ġudikatura, filwaqt li f’xi Stati Membri hija qorti speċjali li l-membri tagħha huma magħżulin jew maħturin speċifikament (mill-Kunsill għall-Ġudikatura, mill-Imħallfin jew, fi Stat Membri wieħed, mill-Ministru tal-Ġustizzja) biex jaġixxu fi proċedimenti dixxiplinari. -Il-Figura 53 tippreżenta ħarsa ġenerali ta’ min huwa l-investigatur responsabbli mill-investigazzjonijiet dixxiplinari fir-rigward tal-imħallfin. Fil-maġġoranza tal-Istati Membri, l-investigatur huwa President tal-Qorti jew Kunsill għall-Ġudikatura. F’xi Stati Membri l-investigatur huwa magħżul speċifikament mill-imħallfin jew inkella mill-Kunsill għall-Ġudikatura jew, fi Stat Membru wieħed, mill-Ministru tal-Ġustizzja. -Il-Figura 54 turi l-involviment tal-ġudikatura fil-ħatra tal-imħallfin-membri tal-Kunsill għall-Ġudikatura. Hija responsabbiltà tal-Istati Membri li jorganizzaw is-sistemi tal-ġustizzja tagħhom, inkluż jekk għandhomx jistabbilixxu Kunsill għall-Ġudikatura. Madankollu, meta Kunsill għall-Ġudikatura jkun twaqqaf minn Stat Membru, l-indipendenza tal-Kunsill għandha tiġi ggarantita skont l-istandards Ewropej. Fi kważi l-Istati Membri kollha, l-imħallfin-membri tal-Kunsilli jiġu proposti u eletti jew magħżula mill-imħallfin. -Il-Figura 55 tippreżenta ħarsa ġenerali tad-distribuzzjoni, fost awtoritajiet differenti, tas-setgħat ta’ ġestjoni ewlenin fuq il-prosekuturi nazzjonali. Il-Figura 56 tippreżenta ħarsa ġenerali fattwali tas-setgħat ta’ ġestjoni ewlenin tal-Prosekutur Ġenerali fuq il-prosekuturi. Dawn il-figuri juru li f’xi Stati Membri hemm ċertu livell ta’ konċentrazzjoni f’awtorità waħda tas-setgħat ta’ ġestjoni ewlenin relatati mas-servizzi ta’ prosekuzzjoni. Il-Figura 57 tippreżenta ħarsa ġenerali tal-awtoritajiet involuti fil-proċeduri ta’ ħatra u tneħħija għall-prosekuturi nazzjonali. Filwaqt li s-sitwazzjoni tvarja sew fost l-Istati Membri, fil-maġġoranza tal-pajjiżi huwa involut il-Kunsill għall-Ġudikatura/il-Kunsill ta’ Prosekuzzjoni jew is-servizz ta’ prosekuzzjoni.

4. KONKLUŻJONIJIET

Din is-seba’ edizzjoni tat-Tabella ta’ Valutazzjoni tal-Ġustizzja tal-UE turi li għadd kbir ta’ Stati Membri komplew bl-isforzi tagħhom biex ikomplu jtejbu l-effettività tas-sistemi tal-ġustizzja nazzjonali. Madankollu, l-isfidi jibqgħu biex tiġi żgurata l-fiduċja taċ-ċittadini fis-sistemi legali ta’ dawk l-Istati Membri fejn il-garanziji tal-istatus u l-pożizzjoni tal-imħallfin jistgħu jkunu f’riskju u għalhekk l-indipendenza tagħhom. Il-Kummissjoni ħadet l-azzjoni meħtieġa u tkompli ssegwi s-sitwazzjoni fl-Istati Membri. Il-Kummissjoni hija impenjata li tiżgura li kwalunkwe riforma ġudizzjarja tirrispetta l-istat tad-dritt u l-istandards Ewropej dwar l-indipendenza ġudizzjarja.