Il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (“RRF”) hija l-pedament tal-istrateġija ta’ tkabbir orjentata lejn il-futur tal-Unjoni Ewropea wara l-kriżi tal-COVID-19, hekk kif il-pjanijiet nazzjonali għall-irkupru u r-reżiljenza (recovery and resilience plans, “RRPs”) jistabbilixxu l-aġenda ta’ investiment u riforma għas-snin li ġejjin. Għadd kbir ta’ miżuri inklużi fl-RRPs diġà mistennija jtejbu b’mod sinifikanti r-reżiljenza tal-provvista tal-enerġija tal-Unjoni, inaqqsu d-dipendenza fuq l-importazzjonijiet tal-enerġija, u jappoġġaw tranżizzjonijiet ġusti, u ma jħallu l-ebda reġjun u l-ebda persuna l-art. L-RRPs bl-investimenti u r-riformi diġà previsti biex jitwettqu t-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali jibqgħu essenzjali. Fl-istess ħin, l-iżviluppi ġeopolitiċi u ekonomiċi reċenti jirrikjedu sens saħansitra akbar ta’ urġenza u livell saħansitra ogħla ta’ ambizzjoni biex jiġi żgurat irkupru mill-kriżi tal-COVID-19 li jirnexxi. Hemm bżonn li jiġu aċċellerati u approfonditi r-riformi u l-investimenti f’dan il-qasam kemm fil-livell tal-UE kif ukoll f’dak nazzjonali.

Mill-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (Recovery and Resilience Facility, RRF) (“ir-Regolament dwar l-RRF”), avvenimenti ġeopolitiċi u ekonomiċi bla preċedent kellhom impatt drastiku fuq is-soċjetà u l-ekonomija tal-Unjoni. Wara l-invażjoni tal-Ukrajna mir-Russja, il-każ għal tranżizzjoni rapida lejn enerġija nadifa f’konformità mal-miri klimatiċi tal-UE għall-2030 u l-objettiv tan-newtralità klimatika tagħha għall-2050 qatt ma kien aktar b’saħħtu. L-UE timporta 90 % tal-konsum tal-gass tagħha, bir-Russja tipprovdi aktar minn 40 % minnu. Ir-Russja tbigħ ukoll 27 % tal-importazzjonijiet taż-żejt u 46 % tal-importazzjonijiet tal-faħam fl-UE.

Il-proposta tal-Kummissjoni tal-14 ta’ Lulju 2021, COM (2021) 571, tipproponi li temenda d-Deċiżjoni dwar l-MSR sabiex testendi l-irduppjar tar-rata ta’ inkorporazzjoni u r-riżerva minima sal-2030. L-għan tal-proposta huwa li tiżgura li l-objettivi fit-tul tal-MSR f’termini tat-tnaqqis tas-surplus u l-iżgurar tar-reżiljenza tas-suq ma jiġux affettwati. Fuq medda qasira ta’ żmien, madankollu, is-sitwazzjoni eċċezzjonali fis-swieq tal-enerġija kkawżata mill-invażjoni tal-Ukrajna mir-Russja tirrikjedi li l-Unjoni timmobilizza r-riżorsi kollha disponibbli biex tħaffef it-tranżizzjoni lil hinn mill-fjuwils fossili Russi. Għal dan l-għan, parti mill-kwoti attwalment miżmuma fl-MSR, li tikkorrispondi għal valur tas-suq ta’ EUR 20 biljun, jenħtieġ li tiġi rilaxxata u allokata lill-RRF sabiex jiġu promossi l-objettivi tar-REPowerEU. L-emendi proposti huma parti minn firxa usa’ ta’ miżuri meħuda mill-Unjoni b’reazzjoni għax-xenarju soċjoekonomiku u ġeopolitiku mibdul fil-kuntest tar-REPowerEU, jiġifieri l-proposta għal Regolament dwar il-ħżin tal-gass, il-proposta dwar id-disinn tas-suq tal-enerġija, il-Pjattaforma għal xiri konġunt tal-gass, u l-Istrateġija Solari tal-UE. Dawk l-istrumenti huma komplementari, billi din il-proposta tiffoka fuq l-inċentivar u l-abilitazzjoni tal-azzjonijiet tar-REPowerEU fil-livell nazzjonali, filwaqt li dawk il-miżuri l-oħra jindirizzaw id-dimensjoni Ewropea tar-REPowerEU.

•Evalwazzjonijiet ex post/kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti

3.RIŻULTATI TAL-EVALWAZZJONIJIET EX POST, TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET IKKONĊERNATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT

·Eżenzjoni mmirata mill-obbligu li jiġi applikat il-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti” stabbilit fl-Artikolu 5(2) għal riformi u investimenti li jtejbu l-infrastruttura tal-enerġija biex jissodisfaw il-ħtiġijiet immedjati tas-sigurtà tal-provvista taż-żejt u tal-gass, b’mod partikolari biex jippermettu d-diversifikazzjoni tal-provvista fl-interess tal-Unjoni kollha kemm hi,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Qorti tal-Awdituri,

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġiżlattiva ordinarja,

Billi:

(1)Mill-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2021/241 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, avvenimenti ġeopolitiċi bla preċedent u l-konsegwenzi soċjoekonomiċi diretti u indiretti tagħhom affettwaw b’mod konsiderevoli s-soċjetà u l-ekonomija tal-Unjoni. B’mod partikolari, sar aktar ċar minn qatt qabel li s-sigurtà tal-enerġija tal-Unjoni hija indispensabbli għal irkupru li jirnexxi, sostenibbli u inklużiv mill-kriżi tal-COVID-19, peress li hija wkoll fattur ewlieni li jikkontribwixxi għar-reżiljenza tal-ekonomija Ewropea.

(2)Minħabba r-rabtiet diretti bejn irkupru sostenibbli, il-bini tar-reżiljenza tal-Unjoni u s-sigurtà tal-enerġija tal-Unjoni, u r-rwol tagħha għal tranżizzjoni ġusta u inklużiva, il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza hija strument adatt sew biex jikkontribwixxi għar-rispons tal-Unjoni għal dawn l-isfidi emerġenti ġodda.

(3)Id-Dikjarazzjoni ta’ Versailles tal-10-11 ta’ Marzu 2022 tal-Kapijiet ta’ Stat u ta’ Gvern stiednet lill-Kummissjoni tipproponi sal-aħħar ta’ Mejju pjan REPowerEU biex titneħħa gradwalment d-dipendenza fuq l-importazzjonijiet tal-fjuwils fossili Russi, li sussegwentement ġiet imtennija fil-Konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tal-24-25 ta’ Marzu 2022. Dan jenħtieġ li jsir ferm qabel l-2030 b’mod li jkun konsistenti mal-Patt Ekoloġiku tal-UE u l-objettivi klimatiċi għall-2030 u l-2050 minquxa fil-Liġi Ewropea dwar il-Klima. Għalhekk jenħtieġ li r-Regolament (UE) 2021/241 jiġi emendat biex tissaħħaħ il-kapaċità tiegħu li jappoġġa riformi u investimenti ddedikati għad-diversifikazzjoni tal-provvisti tal-enerġija, b’mod partikolari l-fjuwils fossili, biex b’hekk tissaħħaħ l-awtonomija strateġika tal-Unjoni flimkien ma’ ekonomija miftuħa. Jenħtieġ li jingħata wkoll appoġġ għar-riformi u l-investimenti li jżidu l-effiċjenza enerġetika tal-ekonomiji tal-Istati Membri.

(4)Biex jiġu massimizzati l-komplementarjetà, il-konsistenza u l-koerenza tal-politiki u l-azzjonijiet meħuda mill-Unjoni u mill-Istati Membri biex titrawwem l-indipendenza u s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija tal-Unjoni, jenħtieġ li dawn ir-riformi u l-investimenti relatati mal-enerġija jiġu stabbiliti permezz ta’ “kapitolu tar-REPowerEU” tal-pjanijiet għall-irkupru u r-reżiljenza ddedikat għal hekk.

(5)Sabiex jiġi massimizzat il-kamp ta’ applikazzjoni tar-rispons tal-Unjoni, l-Istati Membri kollha li jippreżentaw pjan għall-irkupru u r-reżiljenza wara d-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament jenħtieġ li jkunu obbligati jinkludu kapitolu tar-REPowerEU fil-pjan tagħhom. Jenħtieġ li dan ir-rekwiżit japplika, b’mod partikolari, għall-pjanijiet riveduti ppreżentati mill-Istati Membri mit-30 ta’ Ġunju 2022 biex titqies il-kontribuzzjoni finanzjarja massima aġġornata.

(6)Jenħtieġ li l-Kapitolu tar-REPowerEU jkun jinkludi riformi u investimenti ġodda li jikkontribwixxu għall-għanijiet tar-REPowerEU. Barra minn hekk, jenħtieġ li dak il-kapitolu jkun fih deskrizzjoni ta’ miżuri oħrajn, iffinanzjati minn sorsi li mhumiex il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, li jikkontribwixxu għall-objettivi relatati mal-enerġija deskritti fil-Premessa (3). Jenħtieġ li d-deskrizzjoni tkopri miżuri li l-implimentazzjoni tagħhom jenħtieġ li ssir bejn l-1 ta’ Frar 2022 u l-31 ta’ Diċembru 2026, il-perjodu li matulu għandhom jintlaħqu l-objettivi stabbiliti minn dan ir-Regolament. Fir-rigward tal-infrastruttura tal-gass naturali, biex jiddiversifikaw il-provvista lil hinn mir-Russja, jenħtieġ li l-investimenti u r-riformi tal-Kapitoli tar-REPowerEU, meta jkun rilevanti, jibnu fuq il-bżonnijiet identifikati attwalment permezz tal-valutazzjoni mwettqa u maqbula min-Network Ewropew tal-Operaturi tas-Sistemi ta’ Trażmissjoni tal-Gass (European Network of Transmission System Operators for Gas, ENTSOG), stabbiliti fl-ispirtu ta’ solidarjetà fir-rigward tas-sigurtà tal-provvista u jqisu l-miżuri ta’ tħejjija msaħħa meħuda biex ikun hemm adattament għal theddid ġeopolitiku ġdid. Fl-aħħar nett, jenħtieġ li l-Kapitoli tar-REPowerEU jipprovdu spjegazzjoni u kwantifikazzjoni tal-effetti tal-kombinazzjoni tar-riformi u l-investimenti ffinanzjati mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u l-miżuri l-oħrajn iffinanzjati minn sorsi li mhumiex il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.

(7)Jenħtieġ li jiżdied kriterju ta’ valutazzjoni xieraq biex iservi bħala bażi għall-Kummissjoni biex tivvaluta r-riformi u l-investimenti inklużi fil-Kapitolu tar-REPowerEU u biex tiżgura li r-riformi u l-investimenti jkunu adatti biex jintlaħqu l-objettivi speċifiċi relatati mar-REPowerEU. Jenħtieġ li tkun meħtieġa klassifikazzjoni A skont dan il-kriterju ta’ valutazzjoni l-ġdid għall-pjan għall-irkupru u r-reżiljenza rilevanti biex jiġi vvalutat b’mod pożittiv mill-Kummissjoni.

(8)L-investimenti fl-infrastruttura u t-teknoloġiji waħedhom mhumiex biżżejjed biex jiżguraw tnaqqis tad-dipendenza mill-fjuwils fossili. Jenħtieġ li r-riżorsi jkunu ddedikati għat-taħriġ mill-ġdid u t-titjib tal-ħiliet tan-nies, biex il-forza tax-xogħol tiġi mgħammra ulterjorment b’ħiliet ekoloġiċi. Dan huwa konformi mal-objettiv tal-Fond Soċjali Ewropew Plus, li għandu l-għan li jappoġġa lill-Istati Membri fil-kisba ta’ forza tax-xogħol ta’ ħila u reżiljenti li tkun lesta għad-dinja tax-xogħol futura. Fid-dawl ta’ hekk, ir-riżorsi trasferiti mill-Fond Soċjali Ewropew Plus jenħtieġ li jgħinu biex jappoġġaw miżuri għat-taħriġ mill-ġdid u t-titjib tal-ħiliet tal-forza tax-xogħol. Il-Kummissjoni se tivvaluta jekk il-miżuri inklużi fil-Kapitoli tar-REPowerEU jikkontribwux b’mod sinifikanti għall-appoġġ ta’ rikwalifikazzjoni tal-forza tax-xogħol lejn ħiliet ekoloġiċi.

(9)Jenħtieġ li l-applikazzjoni ta’ dan ir-reġim tkun mingħajr preġudizzju għar-rekwiżiti legali l-oħrajn kollha skont ir-Regolament (UE) 2021/241 sakemm dan ir-Regolament ma jipprovdix mod ieħor.

(10)Il-pjan għall-irkupru u r-reżiljenza, inkluż il-Kapitolu tar-REPowerEU, jenħtieġ li jikkontribwixxi biex jiġu indirizzati b’mod effettiv l-isfidi kollha identifikati fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż rilevanti, jew subsett sinifikanti minnhom, inklużi r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż li jridu jiġu adottati skont iċ-ċiklu tas-Semestru 2022 li jirreferu, fost l-oħrajn, għall-isfidi tal-enerġija li qed jiffaċċaw l-Istati Membri.

(11)Tranżizzjoni effettiva lejn enerġija ekoloġika u tnaqqis tad-dipendenza enerġetika jinvolvu investimenti diġitali sinifikanti. Fid-dawl tar-Regolament (UE) 2021/241, jenħtieġ li l-Istati Membri jipprovdu spjegazzjoni ta’ kif il-miżuri fil-pjan għall-irkupru u r-reżiljenza, inklużi dawk inklużi fil-Kapitolu tar-REPowerEU, mistennija jikkontribwixxu għat-tranżizzjoni diġitali jew għall-isfidi li jirriżultaw minnha u ta’ jekk jikkostitwux ammont li jikkontribwixxi għall-mira diġitali fuq il-bażi tal-metodoloġija għall-ittaggjar diġitali. Madankollu, minħabba l-urġenza bla preċedent u l-importanza tal-isfidi tal-enerġija li qed tiffaċċa l-Unjoni, ir-riformi u l-investimenti inklużi fil-Kapitolu tar-REPowerEU jenħtieġ li ma jitqisux meta tiġi kkalkulata l-allokazzjoni totali tal-pjan għall-fini tal-applikazzjoni tar-rekwiżit tal-mira diġitali stabbilita mir-Regolament (UE) 2021/241.

(12)Skont l-Artikolu 18(4)(q) tar-Regolament (UE) 2021/241, jenħtieġ li l-Istati Membri jipprovdu wkoll sommarju tal-proċess ta’ konsultazzjoni tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u partijiet ikkonċernati rilevanti oħrajn, inkluż, kif rilevanti, mis-settur agrikolu, għar-riformi u l-investimenti inklużi fil-Kapitolu tar-REPowerEU. Jenħtieġ li dawn is-sommarji jispjegaw l-eżitu ta’ dawk il-konsultazzjonijiet u jiddeskrivu kif il-kontribut irċevut ġie rifless fil-Kapitoli tar-REPowerEU.

(13)L-applikazzjoni tal-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti” hija essenzjali biex jiġi żgurat li l-investimenti u r-riformi mwettqin bħala parti mill-irkupru mill-pandemija jiġu implimentati b’mod sostenibbli. Jenħtieġ li tkompli tapplika għar-riformi u l-investimenti appoġġati mill-Faċilità, b’eżenzjoni mmirata waħda biex jiġi ssalvagwardjat it-tħassib immedjat tal-UE dwar is-sigurtà tal-enerġija. Meta jitqies l-objettiv tad-diversifikazzjoni tal-provvisti tal-enerġija lil hinn mill-fornituri Russi, jenħtieġ li r-riformi u l-investimenti stabbiliti f’dawk il-Kapitoli tar-REPowerEU li għandhom l-għan li jtejbu l-infrastruttura u l-faċilitajiet tal-enerġija biex jissodisfaw il-ħtiġijiet immedjati tas-sigurtà tal-provvista taż-żejt u tal-gass ma jkunux obbligati jikkonformaw mal-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti” u għalhekk jenħtieġ li jiġu eżentati minn tali valutazzjoni.

(14)Jenħtieġ li jiġu pprovduti aktar inċentivi għall-Istati Membri biex jitolbu self, permezz tal-kjarifika tal-proċedura tal-allokazzjoni tas-self. F’konformità mar-Regolament (UE) 2021/241, l-Istati Membri jistgħu jitolbu self sal-31 ta’ Awwissu 2023. Jenħtieġ li l-intenzjoni li tiġi ppreżentata talba għal self tiġi kkomunikata lill-Kummissjoni 30 jum wara d-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament sabiex ir-ridistribuzzjoni tal-fondi li jifdal tkun tista’ titwettaq b’mod ordnat.

(15)Barra minn hekk, biex jiġi inċentivat livell għoli ta’ ambizzjoni għar-riformi u l-investimenti li jridu jiġu inklużi fil-Kapitolu tar-REPowerEU, jenħtieġ li jiġu pprovduti sorsi ta’ finanzjament dedikati ġodda.

(16)Filwaqt li l-estensjoni tar-rata attwali ta’ inkorporazzjoni tal-kwoti għar-Riżerva tal-Istabbiltà tas-Suq hija meħtieġa biex tiġi evitata fit-terminu t-twil żieda sinifikanti fis-surplus tal-kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-Unjoni, is-sitwazzjoni ekonomika u ġeopolitika attwali tirrikjedi li l-Unjoni timmobilizza r-riżorsi disponibbli biex tiddiversifika malajr il-provvista tal-enerġija tal-Unjoni u tnaqqas id-dipendenza fuq il-fjuwils fossili qabel l-2030. F’dan il-kuntest, jenħtieġ li d-Deċiżjoni (UE) 2015/1814 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u d-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill jiġu emendati biex jestendu l-irduppjar tar-rata ta’ inkorporazzjoni ta’ 24 % tar-Riżerva tal-Istabbiltà tas-Suq sal-2030, filwaqt li jippermettu rilaxx u monetizzazzjoni eċċezzjonali ta’ porzjon tal-kwoti mir-Riżerva tal-Istabbiltà tas-Suq u jidderieġu d-dħul lejn riformi u investimenti li jikkontribwixxu għall-objettivi tar-REPowerEU, fil-qafas tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.