/* KUMM/2011/0174 finali */ KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL dwar l-applikazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta' kanċellazzjoni jew dewmien twil ta' titjiriet





[pic] | IL-KUMMISSJONI EWROPEA | Brussel 11.4.2011 KUMM(2011) 174 finali KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL dwar l-applikazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta' kanċellazzjoni jew dewmien twil ta' titjiriet {SEG(2011) 428 finali} KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL dwar l-applikazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta' kanċellazzjoni jew dewmien twil ta' titjiriet Introduzzjoni Il-libertà ta' moviment, wieħed mid-drittijiet individwali l-aktar importanti taċ-ċittadini tal-UE u aspett essenzjali tas-suq intern, hija vitali għall-kompetittività u l-integrazzjoni tal-ekonomija tal-UE. L-ivjaġġar huwa prerekwiżit meħtieġ għall-eżerċizzju tal-libertà ta' moviment. Ir-Regolament (KE) Nru 261/2004[1] (minn hawn 'il quddiem "ir-Regolament") sar applikabbli fis-17 ta' Frar 2005. Ir-Regolament stipula livell minimu ta' standards ta' kwalità għall-protezzjoni tal-passiġġieri, u permezz ta' dan żied dimensjoni taċ-ċittadin importanti għal-liberalizzazzjoni tas-suq tal-avjazzjoni. In-novità ta' xi wħud mid-dispożizzjonijiet tar-Regolament wasslu għal interpretazzjonijiet differenti, u b'hekk għal applikazzjoni varja, fost it-trasportaturi bl-ajru u l-awtoritajiet nazzjonali tal-infurzar (NEBs), u b’hekk qed issir diffiċli għall-passiġġieri u l-partijiet interessati biex jifhmu l-ambitu u l-limiti tad-drittijiet stipulati. Fl-2007 l-Kummissjoni ħarġet Komunikazzjoni[2] fejn ġew identifikati n-nuqqasijiet ewlenin relatati mal-applikazzjoni tar-Regolament flimkien ma' ġabra ta' miżuri ta' rimedju. Il-Kummissjoni impenjat lill-partijiet interessati u lill-istituzzjonijiet tal-UE biex ikomplu l-isforzi biex itejbu l-applikazzjoni tar-Regolament sabiex jiġu żgurati l-interpretazzjoni u l-infurzar armonizzati tiegħu u biex regolarment iwettqu rapport fir-rigward ta' dan. F'konformità ma' dan l-impenn, wara 6 snin ta' applikazzjoni, il-Kummissjoni qed tivvaluta mill-ġdid l-implimentazzjoni tar-Regolament. Dan ir-rapport huwa parti mil-ħidma tal-Kummissjoni biex tneħħi l-ostakoli li ma jħallux liċ-ċittadini jeżerċitaw effettivament id-drittijiet tagħhom taħt il-liġi tal-UE, kif imnedija mir-Rapport dwar iċ-Ċittadinanza tal-UE tal-2010 "Inżarmaw l-ostakoli għad-drittitjiet taċ-ċittadini tal-UE"[3]. F'dak ir-rapport il-Kummissjoni ħabbret l-intenzjoni tagħha li tiżgura l-infurzar xieraq tad-drittijiet tal-passiġġieri tal-ajru partikolarment fil-każ ta' dewmien twil u kanċellazzjonijiet. Għalhekk, l-objettiv ta' dan ir-rapport hu maqsum fi tlieta: li jiġu elenkati l-iżviluppi mill-adozzjoni li jista' jkollhom xi impatt fuq l-applikazzjoni tar-Regolament; li jiġu segwiti l-miżuri li ttieħdu mill-2007, u jittieħed kont tat-titjib fl-applikazzjoni tiegħu u tal-ostakoli li fadal; li jiġu identifikati azzjonijiet addizzjonali biex jiġi żgurat titjib ulterjuri fuq terminu ta' żmien qasir tal-applikazzjoni tiegħu fi ħdan il-qafas legali attwali pprovdut mir-Regolament, u li jiġu evalwati bidliet possibbli li jistgħu jgħinu l-kisba aħjar tal-għanijiet politiki. Żviluppi mill-2007 Bidliet fis-suq Matul dawn l-aħħar snin it-tlestija tal-liberalizzazzjoni tas-suq tal-avjazzjoni, iż-żieda qawwija ta' kumpaniji u kunċetti ta' negozji ġodda kif ukoll l-espansjoni ta' rotot ġodda lkoll wasslu għall-ħolqien ta' opportunitajiet ġodda ta' vjaġġar għall-passiġġieri. L-għadd ta' passiġġieri żdied b'madwar 35 % mill-2000. L-ivjaġġar bl-ajru mhuwiex meqjus aktar bħala lussu, iżda sar neċessità biex jintlaħqu l-ħtiġijiet tan-negozji u dritt evidenti minnu nnifsu għaċ-ċittadini Ewropej. Madankollu, b'dan it-tkabbir il-perċezzjoni tal-kwalità tat-trasport bl-ajru ġiet affetwata b'mod negattiv fir-rigward ta' xi wħud mill-aspetti. Din id-deterjorazzjoni hija dovuta għal bosta raġunijiet, fosthom: dewmien li jista' jiġi evitat minħabba l-konġestjoni tal-ispazju tal-ajru, l-ajruporti ffullati u l-ippjanar ta' kontinġenza insuffiċjenti f'każ ta' kundizzjonijiet tat-temp ħżiena ħafna; miżuri aktar stretti ta' sigurtà; ajruporti akbar b'distanzi itwal li jimplikaw, għall-passiġġieri, riskji fil-ġbir tal-bagalji u f'telf ta' titjiriet; u xi prattiki kummerċjali ta' trasportaturi bl-ajru li jista' jkollhom impatt negattiv fuq il-passiġġieri - il-parti l-aktar dgħajfa fil-kuntratt tat-trasport – (bħal dik imsejħa "prattika ta' no-show" jew prattiki marbuta ma' ġestjoni ħażina ta' bagalji li juru lakuni u nuqqasijiet fl-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni attwali). Dawn il-problemi jistgħu, f'xi wħud mill-każijiet, jirriżultaw fi spejjeż għall-passiġġieri li jkunu ekwivalenti għal dawk li jirriżultaw minn kanċellazzjoni jew dewmien twil. Peress li l-użu wiesa' tal-prattiki kummerċjali ġie żviluppat wara l-adozzjoni tar-Regolament, jeħtieġ li ssir aktar riflessjoni dwar jekk xi wħud minn dawn il-kwistjonijiet għandhomx jiġu indirizzati f'livell Ewropew. Il-mezzi u l-iskop tal-ivjaġġar evolvew ukoll, f'konformità mal-evoluzzjoni tas-soċjetà tagħna lejn użu aktar intensiv tal-ħin u l-importanza akbar ta' vjaġġar u vakanzi. F' każ li jinqala' xi tfixkil waqt il-vjaġġ, l-inkonvenjenza għall-passiġġieri x'aktarx tkun ikbar milli kien il-każ qabel. Għalhekk, l-objettiv ewlieni ta' dan ir-Regolament - li jtejjeb is-sitwazzjoni tal-passiġġieri jekk jinqala' xi tfixkil waqt il-vjaġġ tagħhom – huwa aktar pertinenti minn qabel. Bidliet fil-leġiżlazzjoni tal-UE dwar id-Drittijiet tal-Passiġġieri Ir-Regolament dwar id-drittijiet tal-Passiġġieri tal-Ferrovija daħal fis-seħħ f'Diċembru 2009[4]. Fl-2010 il-Kunsill u l-Parlament adottaw Regolament dwar id-drittijiet tal-passiġġieri marittimi u tal-passaġġi fuq l-ilma interni[5] u fl-2011, Regolament dwar id-drittijiet għal passiġġieri b’xarabank u b’kowċ[6]. Minħabba l-karatteristiċi distinti tal-mezzi differenti ta' trasport u s-swieq tagħhom, kemm għall-industriji (id-differenzi fid-daqs ta' kumpanija, id-dħul jew l-għadd ta' rotot) kif ukoll għall-passiġġieri (id-differenzi fit-tul u l-kundizzjonijiet tal-vjaġġ), il-kontenut preċiż ta' dawn id-drittijiet ivarja, iżda t-tipoloġija tad-drittijiet iggarantiti bit-tliet regolament eżistenti għat-trasport bl-ajru, il-ferrovija, il-baħar u l-passaġġi tal-ilma interni u x-xarabank u l-kowċ huma komparabbli; partikolarment id-dritt għal informazzjoni, rimborż, rotta alternattiva, assistenza waqt l-istennija għall-vjaġġ, u kumpens taħt ċerti kundizzjonijiet. Bidliet fid-dimensjoni internazzjonali L-UE ma għadhiex unika fl-arena internazzjonali li għandha regoli stipulati dwar l-istandards minimi għad-drittijiet tal-passiġġieri. L-awtoritajiet tal-akbar swieq tat-trasport bl-ajru qed itejbu dejjem aktar id-Drittijiet tal-Passiġġieri bl-Ajru (APR). L-Istati Uniti, il-Kanada u pajjiżi terzi oħra attwalment qed itejbu l-leġiżlazzjoni dwar l-APR, filwaqt li xi pajjiżi Ewropej u tal-Afrika ta' Fuq ser japplikaw ir-Regolament bħala parti mill-Ftehimiet bilaterali u multilaterali tagħhom dwar l-avjazzjoni mal-UE. Madankollu, sa issa, l-UE hija l-unika parti tad-dinja li fiha ġew stabbiliti standards minimi għad-drittijet tal-passiġġieri għall-mezzi ta' trasport kollha. Każistika Il- Każistika kellha impatt deċisiv fuq l-interpretazzjoni tar-Regolament. Fid-deċiżjoni tal- IATA[7] , il-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea kkonfermat il-kompatibbiltà tagħha mal-konvenzjoni ta' Montreal u l-komplementaritajiet bejn iż-żewġ strumenti legali. Fil-każ C-549/07 Wallentin-Herrman[8] il-qorti ċċarat meta problema teknika f'inġenju tal-ajru ma tkunx tista' titqies bħala ‘ċirkustanza straordinarja’. Delinjazzjoni aħjar ta' x'jista' jitqies bħala force majeure fl-avjazzjoni –filwaqt li tiġi kkunsidrata l-interpretazzjoni pprovduta mill-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea u t-tagħlimiet mill-esperjenza- hija rakkomandata. Fil-każ ta' Sturgeon[9] dwar dewmien twil, il-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea sostniet li dewmien twil ta' mill-inqas tliet sigħat mill-wasla jista' jintitola lill-passiġġieri għall-istess kumpens bħal dak fil-każ ta' kanċellazzjoni ta' titjira, ladarba l-inkonvenjenza mġarrba mill-passiġġieri hija simili. Peress li d-deċiżjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea huma direttament applikabbli u legalment vinkolanti mid-data li fiha r-Regolament ikun daħal fis-seħħ, it-trasportaturi kollha huma legalment obbligati li jirrispettawhom. Il-kriżital-vulkan ta' April 2010 L-għeluq tal-ispazju tal-ajru Ewropew minħabba s-sħaba ta' rmied minn vulkan Islandiż f'April 2010 kien avveniment mingħajr preċedenti. Ir-Regolament baqa' applikabbli b'mod sħiħ, bl-għeluq jiġi kwalifikat immedjatament mal-UE kollha bħala ċirkostanza eċċezzjonali. Valutazzjoni primarja tal-applikazzjoni tal-liġi tal-UE dwar l-APR matul is-sitwazzjoni tal-vulkan turi li l-maġġorità kbira ta' linji tal-ajru, ajruporti u operaturi tal-ivjaġġar ħadmu b'mod effettiv biex jimminimizzaw l-impatt fuq il-vjaġġaturi. Ma hemmx dubju li, mingħajr ir-Regolament, il-ġenn u l-kost kemm għaċ-ċittadini Ewropej kif ukoll għas-soċjetà in ġenerali kienu jkunu ferm ikbar. L-NEBs issa għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa kontra dawk il-ftit trasportaturi bl-ajru li rrifjutaw li jikkonformaw mar-Regolament, biex tiġi evitata kemm id-distorsjoni ta' kompetizzjoni fost it-trasportaturi kif ukoll il-frustrazzjoni tal-passiġġieri fir-rigward ta' kwalunkwe nuqqas ta' konformità mal-liġi. Minkejja dan, il-vulkan wera xi wħud mil-limiti strutturali tar-Regolament, li ġew eżaminati taħt l-iskala mkabbra tal-kriżi. Il-proporzjonalità ta' xi wħud mill-miżuri attwali, bħar-responsabbiltà mingħajr limitu fir-rigward tad-dritt li tingħata assistenza lill-passiġġieri f'diżastri naturali kbar, jista' jistħoqqilha valutazzjoni. L-Istati Membri u l-Kummissjoni jeħtieġ li jirriflettu dwar kif jiġi żgurat li, fil-ġejjieni, dan l-appoġġ vitali li fil-kriżi tal-vulkan ġie pprovdut biss minn parti mill-industrija jiġi maqsum u ffinanzjat b'mod korrett. Bħalissa għaddejja valutazzjoni tal-ispiża finanzjarja tal-kriżi; madankollu din teħtieġ li l-industrija tipprovdi d-dejta rilevanti kollha meħtieġa, li jista' jagħti l-każ li mhijiex disponibbli attwalment peress li għadd kbir ta' talbiet tal-passiġġieri jinsabu pendenti fl-NEBs jew il-Qrati nazzjonali kompetenti. Jeħtieġ li titwettaq valutazzjoni sħiħa ta' ċifri affidabbli, dispożizzjonijiet attwali u miżuri possibbli fil-ġejjieni biex jiġi żgurat li ma jkunx hemm piż eċċessiv fuq l-industrija tal-avjazzjoni filwaqt li fl-istess ħin jiġi żgurat li ċ-ċittadini ma jerfgħux l-ispiża finanzjarja u l-inkonvenjenza ta' katastrofi naturali waħedhom. Fost il-miżuri mmirati għal preservazzjoni tal-mobbiltà tal-passiġġieri f'sitwazzjoni ta' kriżi, il-Kummissjoni se tesplora mezzi possibbli biex ittejjeb il-livell ta' tħejjija tal-atturi kollha differenti kkonċernati. Il-waqfa temporanja ta' restrizzjonijiet operattivi bħal restrizzjonijiet għal titjiriet matul il-lejl tista' tiġi prevista. SEGWITU TAL-MIżURI MEħUDIN MILL-2007 Il-Kummissjoni twettaq monitoraġġ tad-dejta relatata mal-applikazzjoni tar-Regolament, abbażi ta' għadd ta' sorsi, bħal informazzjoni ppublikata minn assoċjazzjonijiet tat-trasportaturi u tal-konsumaturi jew minn NEBs u servizzi relatati tal-Kummissjoni bħan-Netwerk Ewropew ta' Ċentri tal-Konsumaturi (ECC-Net)[10] u l-"Europe Direct Call Center" (EDCC); għadd ta' studji u stħarriġ imwettqa biex jeżaminaw l-applikazzjoni tar-Regolament partikolarment ir-Rapport tal-2008 dwar il-kundizzjonijiet kuntrattwali tat-trasportaturi u l-iskemi tarrifarji preferenzjali[11], il-Eurobarometer tal-2009 dwar id-Drittijiet tal-Passiġieri, it-Tabella ta' Valutazzjoni tas-Suq tal-Konsumatur tal-2010 (Consumer Market Scoreboard) u r-Rapport tal-2010 dwar l-evalwazzjoni tar-Regolament 261/2004[12]; ir-riżultati ta' konsultazzjoni pubblika dwar l-APR magħluqa fl-2010, li indirizzat ukoll mistoqsijiet relatati ma' kwistjonijiet ta' ġestjoni ħażina ta' bagalji[13] u r-relazzjoni bejn l-APR u d-drittijiet u kompiti li joħorġu mid-Direttiva dwar il-Pakketti tal-Ivvjaġġar[14] f'każ ta' falliment ta' trasportatur. Dan ix-xogħol, disponibbli fuq is-sit fuq il-web, jista' jservi bħala informazzjoni komplimentari għal dan ir-rapport[15]. Skont l-informazzjoni miġbura, xi wħud min-nuqqasijiet huma relatati mal-formulazzjoni tal-kliem u l-kontenut tar-Regolament, u b'hekk ma jistgħux jiġu solvuti mingħajr emenda tar-regoli attwali u mhumiex, għalhekk, indirizzati f'dan ir-rapport. Fid-dawl ta' dan, għall-fini ta' kompletezza, l-elementi prinċipali ta' kritika għall-kontenut tar-Regolament huma elenkati hawn. Għall-industrija, l-elementi prinċipali ta' kritika huma marbuta mal-kumplessità tar-Regolament; man-nuqqas ta' limitazzjoni ta' reponsabbiltà li tingħata assitenza lill-passiġġieri f'każ ta' ċirkostanzi straordinarji lil hinn mill-kontroll tat-trasportatur; mad-diffikultajiet li jiġi żgurat li l-kostijiet imġarrba fl-applikazzjoni tar-Regolament huma koperti mill-parti terza responsabbli; man-nuqqas ta' spjegazzjoni aħjar taċ-ċirkustanzi straordinarji kemm lil hinn kif ukoll fil-kontroll tat-trasportatur; u man-nuqqas ta' interpretazzjoni u infurzar uniformi. Għall-passiġġieri, l-elementi prinċipali ta' kritika huma li r-Regolament ma jistax jiġi applikat b'mod korrett mit-trasportaturi (eżempju d-dritt li tiġi offruta, mill-aktar fis, rotta alternattiva bi kwalunkwe mezz ta' trasport komparabbli u li jirċievu assistenza waqt li jistennew li tingħatalhom rotta alternattiva); li l-NEBs ma jindirizzawx l-ilmenti malajr u b'mod effiċjenti biżżejjed; li d-deċiżjonijiet tal-NEBs mhumiex vinkolanti u għalhekk mhux dejjem jiġu segwiti mit-trasportaturi jew rikonoxxuti mill-imħallfin; u li hemm nuqqas ta' monitoraġġ, kejl u pubblikazzjoni ta' informazzjoni dwar il-prestazzjoni tal-operaturi, fir-rigward tal-applikazzjoni tar-Regolament u tal-livelli ta' sodisfazzjoni tal-konsumatur. Fir-rigward tal-applikazzjoni tar-Regolament, il-Kummissjoni, fil-Komunikazzjoni tagħha tal-2007 identifikat oqsma differenti għal titjib, partikolarment, in-nuqqas ta': - interpretazzjoni u infurzar uniformi fl-UE kollha; - mezzi ċari u aċċessibbli faċilment ta' ġestjoni tal-ilmenti; u - informazzjoni xierqa għall-passiġġieri. Sabiex jintgħelbu dawn in-nuqqasijiet, il-Kummissjoni ħeġġet lill-partijiet interessati biex jilħqu qbil dwar kif ir-Regolament jista' jiġi applikat b'mod sodisfaċenti. Intlaħqu żewġ ftehimiet volontarji li jiċċaraw l-obbligi kemm tal-NEB kif ukoll tal-linji tal-ajru dwar il-ġestjoni tal-ilmenti, partikolarment f'ċirkustanzi straordinarji. Barra minn hekk, żewġ dokumenti interpretattivi biex jgħinu jarmonizzaw l-applikazzjoni u l-infurzar tar-Regolament ġew miftiehma mill-NEBs taħt it-tmexxija tal-Kummissjoni, wieħed fl-2007 (dokument ta' Mistoqsijiet & Tweġibiet "Q&A"), u ieħor fl-2010 relatat mal-kriżi tal-vulkan. Il-Kummissjoni ppresjediet f'bosta laqgħat tal-NEBs kull sena, ħeġġet l-iskambji kostanti u informali ta' informazzjoni bejn l-NEBs, u żammet djalogu miftuħ u kostanti mal-industrija u l-partijiet interessati rilevanti kollha, permezz ta' laqgħat multilaterali kull sena. Dan it-tip ta' djalogu pprovda għajnuna lill-partijiet kollha biex jifhmu aħjar kemm il-kuntest li fih jiġi applikat ir-Regolament kif ukoll ir-rekwiżiti tal-awtoritajiet nazzjonali kompetenti. Il-Kummissjoni tagħti importanza kbira lil dan id-djalogu mal-partijiet interessati kollha, u tfittex li tizviluppah aktar. Skont is-sorsi differenti ta' informazzjoni, hemm tliet konklużjonijiet ewlenin li għandhom joħorġu f'dan l-istadju. L-ewwel, id-diffikultajiet fl-applikazzjoni marbuta man-nuqqas kemm ta' interpretazzjoni uniformi kif ukoll infurzar konsistenti f'livell nazzjonali għadhom xorta għoljin. It-tieni, id-differenzi sostanzjali bejn il-proċeduri tal-ġestjoni tal-ilmenti, il-limiti ta' żmien li fihom għandha tingħata tweġiba lill-passiġġieri u n-natura mhux vinkolanti u l-ambitu tal-opinjonijiet tal-NEBs jifrustraw lill-passiġġieri kif ukoll idgħajfu l-applikazzjoni tar-Regolament. Finalment, l-għarfien tal-passiġġieri dwar id-drittijiet tagħhom ma jidhirx li żdied. Filwaqt li xi wħud min-nuqqasijiet huma marbutin direttament mar-Regolament, parti minnhom hija konsegwenza tal-leġiżlazzjoni frammentata dwar il-protezzjoni tal-konsumatur u l-infurzar ta' leġiżlazzjoni tali fil-prattika, partikolarment f'sitwazzjonijiet transkonfinali. Nuqqas ta' interpretazzjoni uniformi Minħabba n-novità tal-leġiżlazzjoni dwar l-APR u n-nuqqas ta' definizzjoni ta' xi wħud mit-termini użati mill-koleġiżlaturi, xi wħud mill-artikoli ġew suġġetti għal interpretazzjonijiet diverġenti mill-bidu nett. Għall-parti l-kbira tal-mistoqsijiet li ġew diskussi fl-2007, l-interpretazzjoni pprovduta dak iż-żmien mill-NEBs u l-Kummissjoni hija aċċettata b'mod ġenerali mill-partijiet interessati kollha. Madankollu xi mistoqsijiet oħrajn ma għadhomx validi aktar wara l-interpretazzjoni pprovduta mill-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea, filwaqt li ġew miżjuda oħrajn ġodda. Għalhekk huwa meħtieġ aġġornament tad-dokument tal-"Q&A". L-avvenimenti naturali eċċezzjonali li seħħew fl-2010 – il-kriżi tal-vulkan u l-kundizzjonijiet severi tat-temp – saħqu l-ħtieġa li jiġi enfasizzat li, f'dawk il-każijiet fejn ir-responsabbiltà tad-disturb tkun ta' kwalunkwe persuna, inkluż il-partijiet terzi (il-fornituri tas-servizzi tal-ajru, il-maniġers tal-ajruporti, il-ground handlers, l-operaturi turistiċi, l-amministrazzjonijiet nazzjonali, eċċ.) it-trasportaturi tal-ajru jistgħu jitolbuhom għal kumpens. L-Artikolu 13 jistabbilixxi b'mod ċar responsabbiltà maqsuma, fejn trasportatur tal-ajru li jopera għandu r-reponsabbiltà li jassisti lill-passiġġieri, iżda mhux l-obbligu li jħallas il-kostijiet kollha. L-iskop li jintuża trasportatur tal-ajru li jopera bħala l-punt fokali għall-obbligi tar-Regolament huwa biex tiġi żgurata l-applikazzjoni effettiva tar-Regolament b'benefiċċju għall-passiġġieri filwaqt li jkun possibbli li l-kostijiet jinqasmu ma' kwalunkwe persuna, privata jew pubblika, responsabbli għad-disturb[16]. Fid-dawl tal-prinċipji ġenerali żviluppati mill-ġurisprudenza xi termini oħra f'artikoli ġew iċċarati biżżejjed biex ma jkunux aktar suġġetti għal interpretazzjonijiet diverġenti, minkejja l-opinjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea fil-ġejjieni. Dan huwa l-każ tad-dritt li tingħata rotta alternattiva mill-aktar fis taħt kundizzjonijiet ta' trasport komparabbli (Art. 8.1.b) f'każ ta' kanċellazzjoni jew fil-każ li l-passiġġieri ma jitħallewx jitilgħu, u d-dritt li tingħata l-assitenza (Art. 6) fil-punti ta' konnessjoni. Hekk kif il-Qorti ċċarat fil-każistika tagħha, fl-interpretazzjoni ta' dispożizzjoni tal-liġi tal-UE, jeħtieġ li jiġi kkunsidrat mhux il-kliem biss iżda wkoll il-kuntest li tidher fih, l-objettivi immirati bir-regoli li minnhom hija parti u r-raġunijiet li wasslu għall-adozzjoni tagħha[17]. Għal passiġġieri, l-ewwel dritt u dak l-iktar essenzjali huwa li jkollhom moħħhom mistrieħ li jkunu ser isiefru f'kundizzjonijiet simili għal dawk stipulati fil-biljetti tagħhom, partikolarment fir-rigward tal-ħinijiet skjedati. B'konformità kemm mal-objettivi politiki tar-Regolament biex titnaqqas l-inkonvenzjenza għal passiġġieri u biex jiġu offruti rotta alterattiva[18] kif ukoll mar-raġunament tal-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea, id-dispożizzjonijiet li jagħtu d-drittijiet lill-passiġġieri bl-ajru jistgħu jiġu interpretati b'mod wiesa'[19]. Skont l-Artikolu 8 l-passiġġieri għandhom id-dritt li jagħżlu li tingħatalhom rotta mill-ġdid "taħt kundizzjonijiet tat-trasport komparabbli"; dan jista' jitwettaq minn mezz ta' trasport jew minn trasportatur ieħor li jkopri l-istess rotta jew waħda simili, fl-istess klassi tan-noll jew f'dik simili. It-trasportaturi huma obbligati li joffru għażla bħal din lill-passiġġieri tagħhom. Il-"kundizzjonijiet tat-trasport komparabbli" għandhom jiġu ddefiniti abbażi tal-istess klassi kew dik simili u mhux abbażi tal-prezz tal-biljett imħallas mill-passiġġier individwali, peress li l-prezz ta' sit fl-ajruplan jinbidel kontinwament bħala parti mill-istrateġija kummerċjali, skont bosta fatturi differenti. Dan jintwera mill-fatt li fuq l-istess titjira, fl-istess klassi tan-noll, il-passiġġieri li qiegħdin bilqiegħda maġenb xulxin jistgħu jkunu ħallsu prezzijiet sostanzjalment differenti għal sitijiet identiċi. L-istess prinċipji japplikaw għall-provista ta' assistenza fil-punti ta' konnessjoni jkun fejn ikun il-punt tal-vjaġġ fejn ikun seħħ id-dewmien twil – jew l-ewwel dewmien li rriżulta f'dewmien twil. Ir-Regolament għandu jiġi interpretat skont il-liġi primarja b'mod konġunt, inkluz il-prinċipju tat-trattament ugwali, li jeħtieġ li sitwazzjonijiet komparabbli ma għandhomx jiġu ttrattati b'mod differenti[20]. Il-fattur essenzjali li jiddefenixxi l-obbligi tat-trasportatur huwa r-relazzjoni kontrattwali li tiżgura lill-passiġġieri li jaslu fid-destinazzjoni finali fil-ħin skjedat. Għall-passiġġieri, punt ta' konnessjoni fil-biljetti tagħhom li jgħaqqad żewġ partijiet tal-vjaġġ tagħhom ma għandu l-ebda skop ieħor ħlief li jgħinhom jilħqu d-destinazzjoni finali tagħhom. Sadanittant skont ir-Regolament it-trasportaturi mhumiex imċaħħda milli joffru s-servizz huma stess (jew direttament jew permezz ta' titjira konnessa) u lanqas huma mċaħħda milli jagħmlu użu minn titjiriet ta' trasportatur ieħor skont kwalunkwe ftehim bejn it-trasportaturi. Dan huwa stipulat b'mod ċar mil-leġiżlatur fl-artikolu 2 (h) fejn jipprovdi d-definizzjoni ta' destinazzjoni finali u jillimita r-responsabbiltà tat-trasportaturi billi jispeċifika li "titjiriet konnessi alternattivi li qegħdin għad-dispożizzjoni m'għandhomx jiġu meħudin in konsiderazzjoni jekk il-ħin oriġinali tal-wasla hu mħares". Il-leġiżlatur għażel konsistentament il-kunċett tad-destinazzjoni finali biex jiddetermina kemm ir-responsabbiltà tat-trasportatur (li tista' titnaqqas jekk il-ħin tal-wasla jitħares) kif ukoll id-drittijiet tal-passiġġieri (biex jimminimizza kwalunkwe inkonvenjent imġarrab). L-Artikolu 6 jimponi l-obbligu ta' assistenza fuq it-trasportatur tal-ajru li jopera meta jistenna b'mod raġonevoli li l-passiġġieri se jkunu mdewmin lil hinn mill-perjodi ta' żmien iddeterminati f'dan l-Artikolu, u dan l-obbligu jkopri lill-passiġġieri li jġarrbu dewmien f'punt ta' konnessjoni lejn id-destinazzjoni finali tagħhom. L-Artikolu 13 jafferma d-dritt tat-trasportatur tal-ajru li jopera (li għandu jipprovdi l-assistenza) li jsib rimedju mit-trasportatur responsabbli għad-dewmien, eżempju it-trasportatur kontrattwali jew it-trasportatur li jkun qed jopera titjira (mdewma) preċedenti. Jekk il-Qorti tal-Ġustizzja Ewopea kellha rwol ewlieni fil-kjarifika ta' xi wħud mill-punti l-aktar kontroversjali, il-Kummissjoni hija konxja madankollu li, fid-dawl tal-kumplessità tar-regoli attwali, l-għadd ta' mistoqsijiet li għad jistgħu jeħtieġu l-interpretazzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja Ewopea għadu għoli. Barra minn hekk, kif imsemmi fil-punt 2.4, il-kriżi tal-vulkan enfasizzat l-importanza ta' interpretazzjoni ċara. Id-Drittijiet tal-Passiġġieri bl-Ajru għandhom jiġu analizzat b'mod konġunt, għalhekk ikun meħtieġ li ssir valutazzjoni tal-lakuni fil-leġiżlazzjoni attwali - jiġifieri dwar il-kwistjonijiet relatati mal-bagalji- jew fil-prattiki ġodda mis-suq għandhom jiġu indirizzati. Għalhekk, fid-dawl tal-esperjenza u l-iżviluppi riċenti, il-Kummissjoni tikkunsidra li hija meħtieġa valutazzjoni tal-miżuri attwali u li, f'dan il-kuntest, hija meħtieġa koordinazzjoni xierqa mar-reviżjoni li għaddejja bħalissa tad-Direttiva dwar il-Pakketti tal-Ivvjaġġar. Il-Kummissjoni ser taħdem man-Netwerk NEB biex jintlaħaq ftehim dwar l-interpretazzjoni armonizzata, u fl-2011 se tniedi Valutazzjoni tal-Impatt biex tivvaluta l-proporzjonalità tal-miżuri attwali fid-dawl tal-esperjenza u tal-kostijiet tar-regolament għall-partijiet interessati, bil-għan li fl-2012 jiġu proposti miżuri ulterjuri dwar id-Drittijiet tal-Passiġġieri bl-Ajru (APR), inkluż ta' natura leġiżlattiva. Nuqqas ta' infurzar uniformi mal-UE kollha Ir-Rapport tal-2010 kkonkluda li l-problemi fir-rigward tal-infurzar fil-livell tal-UE huma riżultat tal-fatt li, f'bosta Stati Membri, l-infurzar mhuwiex effettiv, proporzjonat u diswassiv biżżejjed li jipprovdi lit-trasportaturi b'inċentiv ekonomiku li jikkonformaw mar-Regolament. B'konsegwenza ta' dan, dawn id-differenzi reġistrati fuq skala nazzjonali fl-approċċ tal-infurzar jistgħu jwasslu għal distorsjoni tal-kompetizzjoni fit-trasport bl-ajru. Fl-2010 l-Kummissjoni ħeġġet diversi azzjonijiet konġunti tal-NEBs kontra trasportaturi biex tiġi żgurata l-korrezzjoni armonizzata b'suċċess ta' kwalunkwe prattika mhux xierqa. L-NEBs bdew iwettqu l-miżuri l-ġodda, bħall-monitoraġġ kemm tal-informazzjoni ppubblikata mit-trasportaturi kif ukoll ta' ittri mibgħuta lil passiġġieri sabiex issir korrezzjoni ta' informazzjoni ħażina, qarrieqa jew mhux kompluta. Dan ix-xogħol huwa sostnut minn kuntatti strutturati mat-trasportaturi meta jkun hemm suspett ta' nuqqas ta' konformità, u permezz ta' twissijiet uffiċċjali biex titħeġġeġ il-konformità. Minkejja li dawn it-twissijiet u l-azzjonijiet konġunti tal-NEBs tejbu l-infurzar fil-livell tal-UE, għad fadal nuqqasijiet li jeħtieġu aktar azzjonijiet. Differenzi fil-liġijiet u l-proċeduri nazzjonali Ir-Rapport tal-2010 analizza u spjega r-raġunijiet ewlenin li, fil-parti l-kbira tal-Istati Membri, iwasslu għal infurzar kumpless wisq, b'ritmu baxx wisq jew, fil-prattika, mhux applikabbli. Dawn id-diverġenzi fl-oqfsa legali nazzjonali, is-sistemi amministrattivi u l-proċeduri ġudizzjarji jżidu l-kostijiet u l-inċertezzi legali kemm għall-industrija tal-avjazzjoni, li hija dipendenti ħafna fuq it-traffiku transkonfinali għan-negozji, kif ukoll għall-passiġġieri. Il-ħidma mal-Istati Membri biex jiġu identifikati u jintgħelbu l-ostakoli fil-liġi nazzjonali li jtellfu l-applikazzjoni xierqa tar-Regolament –inkluż, jekk hemm bżonn, il-ftuħ tal-proċeduri ta' ksur- għandha ttejjeb l-infurzar fil-livell tal-UE. Ir-Regolament 261/2004 huwa kopert bir-Regolament KE 2006/2004 (ir-Regolament CPC, ir-Regolament dwar il-Kooperazzjoni għall-Ħarsien tal-Konsumatur)[21] fir-rigward tal-investigazzjoni u l-infurzar ta' ksur transkonfinali li jmur kontra l-interess kollettiv tal-konsumatur. Madankollu, fl-imgħoddi, l-awtoritajiet nazzjonali ma għamlux użu ta' dawn il-possibbiltajiet li joffri r-Regolament CPC. Ir-Regolament 261/2004 jipprovdi għall-ħatra tal-awtoritajiet nazzjonali responsabbli għall-infurzar, tal-pajjiżi stess, li għandhom japplikaw l-iskemi nazzjonali ta' pieni tagħhom kemm fuq operaturi nazzjonali kif ukoll dawk mhux nazzjonali li qed jaħdmu fuq it-territorju tagħhom. Dan jaf ikun ta kontribut għall-użu limitat tan-Netwerk CPC f'dan is-settur. L-għażliet kollha li jkollhom il-mira li jiżguraw infurzar aħjar tar-Regolament 261 f'livell transkonfinali għandhom jiġu esplorati. Il-Kummissjoni ser taħdem mal-Istati Membri rilevanti biex jiġu individwati u jintgħelbu l-ostakoli fil-liġi nazzjonali li jtellfu l-applikazzjoni xierqa u l-infurzar uniformi tar-Regolament, u ser tivvaluta l-opportunità li tneħħihom bil-ftuħ ta' proċeduri ta' ksur jekk ikun hemm il-ħtieġa. Nuqqas ta' mandat ċar u regoli interni tal-Grupp "Netwerk NEB" Fl-Artikolu 16 tar-Regolament hemm previst l-infurzar fil-livell nazzjonali mingħajr l-istabbiliment tal-ebda għodda li tiżgura l-applikazzjoni armonizzata, konsistenti u effiċjenti meħtieġa tar-Regolament fil-livell tal-UE. Sabiex jintgħeleb dan in-nuqqas il-Kummissjoni ħeġġet lill-NEBs biex jaħdmu bħala grupp informali (in-Netwerk NEB) li fi ħdanu jistgħu jilħqu ftehim dwar kwistjonijiet ta' infurzar. Din l-esperjenza wriet il-benefiċċji li tiżgura li l-NEBs jilħqu ftehim dwar interpretazzjoni komuni tar-Regolament u li l-miżuri koordinati tal-infurzar jkunu kkoordinati. L-esperjenza identifikat tliet ostakoli ewlenin li attwalment qed jimpedixxu l-ħarsien sħiħ ta' ftehimiet li jkunu ntlaħqu fi ħdan in-Netwerk NEB: in-nuqqas ta' mandat xieraq li jiddefinixxi l-kompiti allokati għalih; in-nuqqas ta' membri maħtura uffiċjalment bil-kapaċità li jieħdu deċiżjonijiet f'isem l-amministrazzjonijiet nazzjonali tagħhom; u n-nuqqas ta' regoli interni li jiddefinixxu, partikolarment, l-effetti tad-deċiżjonijiet tiegħu u l-mod kif jiġu adottati. Dan jista' jinkiseb bl-istabbiliment ta' mekkaniżmi mfassla biex jiżuraw li l-ftehimiet dwar l-applikazzjoni tal-liġi fi ħdan in-Netwerk NEB attwali jitħarsu mill-Istati Membri kollha. Dan in-netwerk ta' awtoritajiet tal-infurzar ser ikopri d-diversi regolamenti tal-UE dwar l-APR, billi jadatta l-membri maħtura għar-regolamenti li qed jiġu diskussi, partikolarment, ir-Regolamenti 261/2004, 1107/2006[22] jew 889/2002[23]. Il-Kummissjoni ser timplimenta mandat u regoli ta' ħidma interni għan-netwerk NEB eżistenti –li ser ikopru wkoll id-diversi regolamenti APR - biex ittejjeb il-kooperazzjoni tagħhom fil-livell xieraq u biex tiġi ffaċilitata l-adozzjoni ta' deċiżjonijiet komuni u rilevanti dwar l-interpretazzjoni u l-infurzar tar-Regolament, inkluż kjarifikazzjoni ulterjuri dwar ċirkustanzi straordinarji u dwar dritt raġonevoli u proporzjonat għall-assistenza. Nuqqas li tiġi pprovduta informazzjoni mit-trasportaturi dwar il-proċeduri tagħhom biex jikkonformaw mar-Regolament Sabiex joperaw, it-trasportaturi mhumiex obbligati, kemm taħt il-liġi tal-UE kif ukoll taħt il-liġi nazzjonali, li jkollhom pjan APR ta' kontinġenza ċċertifikat. Dan ifisser li NEB għandha tkun estremament proattiva u tiġġudika l-mod kif it-trasportaturi kollha qed jinterpretaw u jissodisfaw l-obbligi tagħhom skont ir-Regolament abbażi tal-informazzjoni li jirċievu minn sorsi indiretti. In-nuqqas tal-obbligu li l-NEBs jiġu informati qabel il-proċeduri stabbiliti biex jikkonformaw mar-Regolament jikkomplika bla bżonn il-kompitu tal-NEB li tevita prattiki mhux ġusti. Dan jista' jittejjeb permezz ta' koordinazzjoni aħjar fil-livell nazzjonali bejn l-awtorità tal-liċenzji u l-NEB, u billi tiżdied il-kooperazzjoni mal-partijiet rilevanti kollha. Għandu jiġi stabbilit grupp ta' esperti biex jagħti opinjonijiet lill-Kummissjoni dwar il-leġiżlazzjoni APR kollha. Il-Kummissjoni ser: - tħeġġeġ koordinazzjoni aħjar fil-livell nazzjonali bejn l-awtorità li tkun ħarġet il-liċenzja u l-NEB biex issaħħaħ il-miżuri ta' infurzar, u bejn il-korpi nazzjonali differenti maħtura bħala NEBs biex jiżdied il-livell ta' skambju ta' informazzjoni dwar il-konformità tat-trasportaturi. - ser torganizza b'mod strutturat il-kuntatti tagħha mal-partijiet interessati prinċipali kollha l-oħra permezz tal-ħolqien ta' Grupp Konsultattiv għad-Drittijiet tal-Passiġġieri bl-Ajru li jirrifletti l-perspettiva tal-industrija u tal-passiġġieri dwar il-kwistjonijiet kollha relatati ma' drittijiet tal-passiġġieri bl-ajru. Nuqqas ta' dejta integrata, l-obbligu ta' rappurtar u "recueil" ta' ġurisprudenza Ir-Rapport tal-2010 enfasizza li koordinazzjoni aħjar f'livell tal-UE tad-dejta kollha disponibbli fil-livell nazzjonali u fil-Livell ta' UE tista' ttejjeb l-infurzar uniformi. Din tista' tinkiseb billi jsir ftehim fi ħdan il-grupp tan-netwerk NEB dwar id-definizzjonijiet u kategoriji komuni ta' dejta li għandha tkun komuni; fejn l-informazzjoni skambjata tkun magħmula minn dejta personali, tapplika d-Direttiva 95/46[24]. Attwalment ma hemm l-ebda ġabra ta' deċiżjonijiet nazzjonali dwar l-applikazzjoni tar-Regolament. Dan itellef l-armonizzazzjoni tal-interpretazzjoni, anki fl-istess pajjiż. L-infurzar armonizzat tar-Regolament mill-NEBs u l-imħallfin nazzjonali jista' jinkiseb billi jinġabru u jiġu ppublikati sentenzi rilevanti kemm fil-livell tal-UE kif ukoll f'dak nazzjonali. Finalment, l-NEBs ma għandhomx jirrapportaw pubblikament dwar sanzjonijiet u miżuri oħra li jkunu ttieħdu biex tiġi żgurata l-konformità tat-trasportaturi, u la l-NEBs u lanqas l-industrija attwalment ma għandhom jirraportaw dwar il-prestazzjoni komprensiva tal-operaturi fir-rigward tal-konformità mar-Regolament. Ir-rappurtar pubbliku dwar sanzjonijiet u prestazzjoni tat-trasportaturi jkun joffri aktar trasparenza lill-pubbliku inġenerali u b'hekk jkun ta' għajnuna biex tinkiseb applikazzjoni aktar korretta tar-Regolament u jitħeġġeġ ambjent ekwu fost it-trasportaturi tal-ajru. Il-Kummissjoni ser: - tħeġġeġ lill-NEBs biex jagħmlu użu mill-għodod effettivi biex jiskambjaw informazzjoni, inkluż dwar id-deċiżjonijiet amministrattivi u ġudizzjarji nazzjonali u rilevanti, biex tinkiseb koordinazzjoni ulterjuri ta' bażijiet tad-dejta u biex ikun hemm rappurtar ulterjuri dwar l-applikazzjoni tar-Regolament; - tħeġġeġ ambjent ekwu aħjar fost l-operaturi fiż-żona Ewropea, billi, fost affarijiet oħra, tħeġġeġ il-pubblikazzjoni ta' sanzjonijiet maħruġa u/jew tal-prestazzjoni komprensiva tal-operaturi fir-rigward tal-konformità mar-Regolament. Nuqqas ta' proċeduri armonizzati u aċċessibbli ta' ġestjoni tal-ilmenti u mezzi ta' rimedju L-Artikolu 16 jistabbilixxi żewġ kompiti differenti għall-NEBs: l-infurzar tar-Regolament b'azzjoni ta' rivalsa għal skemi ta' sanzjonijiet f'każ ta' mġieba mhux xierqa, u l-ġestjoni tal-ilmenti individwali mill-passiġġieri. Ir-Regolament iħalli lill-Istati Membri kompletament ħielsa biex jiddeċiedu n-natura tal-Korp inkarigat b'dan il-kompitu li ssemma l-aħħar, li jista' jkun jew jista’ ma jkunx l-istess awtorità inkarikata mill-infurzar. Ir-Regolament ma jipprovdix definizzjoni tal-ġestjoni tal-ilmenti u lanqas ma jidentifika NEB speċifika kompetenti għall-ġestjoni tal-ilmenti. Tliet elementi prinċipali ta' kritika joħorġu minn perspettiva tal-passiġġieri: l-ewwel, il-limiti ta' żmien attwali li fihom it-trasportatur u l-NEBs għandhom iwieġbu lill-passiġġieri huma twal wisq; it-tieni, l-NEBs joħorġu opinjonijiet mhux vinkolanti li jistgħu ma jiġux segwiti mit-trasportaturi u mhux dejjem jiġu rikonoxxuti mill-Qrati nazzjonali, partikolarment meta d-deċiżjoni tkun ħarġet mill-NEBs ta' Stat Membru ieħor; u t-tielet, l-NEBs mhux dejjem jagħmluha ta' medjatur bejn il-passiġġieri u t-trasportaturi. It-tliet punti ewlenin li għandhom mhumiex solvuti huma: Diverġenzi dwar ir-rwol tal-NEBs u l-ambitu tal-opinjonijiet tagħhom Mill-2005 ġew żviluppati mudelli differenti ta' ġestjoni tal-ilmenti u ġew spjegati fit-tul fir-Rapport tal-2010. Għalhekk, fl-UE, ir-rwoli tal-NEBs, l-ambitu tal-opinjonijiet tagħhom u l-limiti ta' żmien għall-ġestjoni tal-ilmenti jibqgħu differenti ħafna. Skont l-ispirtu tar-Regolament, il-ġestjoni tal-ilmenti għandha tipprovdi lill-passiġġieri bi tweġiba sensibbli dwar id-drittijiet speċifiċi fi ħdan il-limitu ta' żmien raġonevoli, u mhux biss bl-informazzjoni dwar il-grad tal-konformità tat-trasportatur mal-liġi jew dwar sanzjonijiet possibbli. Bosta NEBs jirrikonoxxu żieda fl-għadd tal-ilmenti tal-passiġġieri fis-snin reċenti. Dan huwa sinjal tajjeb f'termini ta' għarfien miżjud tad-drittijiet taċ-ċittadini waqt l-ivjaġġar bl-ajru, iżda min-naħa l-oħra, l-istrutturi attwali ta' NEB, jistgħu ma jkunux kapaċi biex iwettqu l-ġestjoni xierqa tal-għadd dejjem ikbar ta' ilmenti fil-limitu ta' żmien raġonevoli. Il-ħidma flimkien mal-Istati Membri biex jiġu identifikati u jintgħelbu n-nuqqasijiet fil-korpi u l-proċeduri nazzjonali maħtura għall-ġestjoni tal-ilmenti -filwaqt li jiġi żgurat il-fluss neċessarju ta' informazzjoni għall-awtorità tal-infurzar- tista' twassal għal ġestjoni tal-ilmenti aktar effiċjenti u armonizzata fil-livell tal-UE. It-tieni, mezzi effiċjenti tar-rimedju privat fil-livell nazzjonali u f'dak tal-UE, pereżempju l-istabbiliment ta' korpi ta' arbitraġġ jew medjazzjoni li jistgħu jgħinu lill-passiġġieri jsibu rimedju vinkolanti, malajr u rħis, għandhom jgħinu biex jitjiebu l-applikazzjoni u s-sodisfazzjoni tal-passiġġieri. Il-Kummissjoni ser: - taħdem mal-Istati Membri rilevanti biex jiġu identifikati u jintgħelbu n-nuqqasijiet fil-korpi u l-proċeduri nazzjonali attwali għall-ġestjoni tal-ilmenti biex isir progress lejn ġestjoni tal-ilmenti aktar effiċjenti, b'ritmu aktar mgħaġġel u aktar konsistenti fil-livell tal-UE filwaqt li jiġi żgurat il-fluss indispensabbli ta' informazzjoni bejn il-korpi għall-ġestjoni tal-ilmenti u l-korpi tal-infurzar; - tiżgura l-koordinazzjoni xierqa mar-reviżjoni li għaddejja bħalissa tal-miżuri eżistenti jew dawk tal-ġejjieni dwar l-infurzar u r-rimedju, bħal dawk dwar mekkaniżmi alternattivi għas-soluzzjoni tat-tilwim jew għar-rimedju kollettiv tal-konsumatur. L-NEB kompetenti biex twettaq ġestjoni ta' lment; Limiti ta' żmien raġonevoli Iż-żewġ ftehimiet volontarji dwar il-ġestjoni tal-ilmenti attwalment mhumiex jitħarsu mill-partijiet kollha. Skont rapporti minn ECCs (Ċentri Ewropej tal-Konsumatur) u organizzazzjonijiet tal-konsumatur, huwa diffiċili biex wieħed isir jaf kif jippreżenta lment ma' xi wħud mil-linji tal-ajru. Il-perjodi ta' żmien li fihom passiġġier jista' jistenna opinjoni finali mill-NEB attwalment jistgħu jvarjaw minn madwar erba' xhur sa 18-il xahar, apparti mill-ħin li t-trasportatur jieħu biex iwieġeb għat-talba. Attwalment, għal żewġ inċidenti simili relatati mal-istess biljett ta' ritorn mal-istess trasportatur –pereżempju, nuqqas ta' assistenza matul żewġ każijiet ta' dewmien, wieħed fuq it-titjira 'l barra u ieħor fuq dik 'il ġewwa- il-passiġġieri għandhom jilmentaw ma' żewġ NEBs differenti, jgħaddu minn żewġ preoċeduri differenti b'żewġ limiti ta' żmien differenti, biex jieħdu żewġ tipi differenti ta' opinjonijiet, waħda li tista' tikkwantifika d-drittijiet speċifiċi tiegħu, l-oħra li tikkonċerna l-istatus ta' konformità mar-Regolament. L-involviment politiku ulterjuri tal-Istati Membri biex jiġu mħarsa l-limiti ta' żmien stipulati fil-ftehimiet volontarji u biex jaħdmu b'mod aktar konsistenti għandhom itejbu s-sitwazzjoni attwali. Dawn id-differenzi, li għadhom prevalenti fil-livell tal-UE, jiffrustraw lill-passiġġieri minħabba n-nuqqas ta' bilanċ li hemm bejn l-aspettativi tagħhom rigward ir-rwol tal-NEBs u x'jistgħu fil-fatt jagħmlu l-NEBs fi ħdan il-qafas tal-proċeduri nazzjonali tagħhom stess. Il-kwistjonijiet tal-lingwa jistgħu jippreżentaw ostakolu ieħor. Dawn kollha jidhru b'mod ċar minħabba n-natura transkonfinali tat-trasport bl-ajru u l-prinċipju miftiehem tal-kompetenza "abbażi tal-inċident" għall-ġestjoni tal-ilment tal-NEB. L-esperjenza turi li xi drabi, minħabba r-relazzjoni mill-qrib tal-passiġġier ma' punt rilevanti ieħor tal-vjaġġ, il-passiġġieri jidhru li jippreferu li jkollhom l-għażla fir-rigward tal-NEB kompetenti li se twettaq il-ġestjoni tal-ilment (bħal ma kien il-każ fir-rigward tal-ġurisdizzjonijiet kompetenti[25]). Il-possibbiltà li l-passiġġieri jiġu offruti għażla simili rigward l-NEB kompetenti li se twettaq il-ġestjoni tal-ilment tagħhom tista' tiġi esplorata peress li din tista' tiffaċilità mhux biss l-azzjonijiet legali mill-passiġġieri iżda wkoll is-segwitu tad-deċiżjonijiet tal-NEB mill-Qorti kompetenti tal-istess pajjiż. Il-Kummissjoni ser: - tħeġġeġ ġestjoni aktar uniformi u b'ritmu aktar mgħaġġel tal-ilmenti, partikolarment billi tippreżenta lill-Grupp tan-netwerk NEB b'formola standard komuni biex tintalab informazzjoni mit-trasportaturi u proposta dwar l-NEB kompetenti; - taħdem mal-Grupp Konsultattiv APR tal-ġejjieni biex tħeġġeġ lit-trasportaturi bl-ajru biex jistabbilixxu perjodi ta' żmien raġonevoli u preċiżi li fihom titwettaq il-ġestjoni tat-talbiet tal-passiġġieri. Nuqqas ta' informazzjoni pprovduta lill-passiġġieri Il-passiġġieri għandhom bżonn li jirċievu l-informazzjoni korretta biex ikunu jistgħu jivvalutaw jekk id-drittijiet tagħhom ġewx rispettati kif xieraq u jeħtieġ li jkunu jafu fejn jistgħu imorru f'każ li ma jkunux sodisfatti. Informazzjoni mhux eżatta jew qarrieqa –provduta lil passiġġieri permezz tat-termini u kundizzjonijiet kuntrattwali tat-trasportaturi, informazzjoni ġenerali fir-reklamar tagħhom u stqarrijiet għall-istampa u informazzjoni speċifika li tingħata fit-tweġibiet tat-trasportaturi għat-talbiet tal-passiġġieri- huwa nuqqas gravi li għandu jiġi kkundannat fil-każijiet kollha, anki jekk ma jsirux ilmenti. Reazzjoni immedjata mill-NEBs hija essenzjali. Għadhom qed jiġu osservati inkonsistenzi f'każijiet fejn trasportatur tal-ajru jkollu jipprovdi lill-passiġġier b'informazzjoni skont l-Artikolu 14.2 dwar il-kawża tad-disturb tal-vjaġġ tagħhom. . L-inkuraġġiment li l-NEBs jagħtu lill-industrija biex iżżid l-użu ta' teknoloġiji ġodda (eżempju l-SMS, l-internet u s-siti ta' netwerking soċjali) biex tilħaq lill-passiġġieri affetwati mill-aktar fis possibbli jista' jgħin biex jimminimizza l-inkonvenjenza għall-passiġġieri u l-kostijiet għat-trasportaturi. Id-dejta kwantitattiva robusta hija għodda ta' valur kbir għall-operaturi, il-konsumaturi u anke għal dawk li jfasslu l-politika. Ir-Regolament ikun aktar effettiv jekk it-trasportaturi jipprovdu aktar informazzjoni lill-NEBs li tiffaċilita l-pubblikazzjoni ta' informazzjoni dwar kwistjonijiet bħall-puntwalità, l-għadd ta' titjiriet affettwati minn disturb u l-miżuri tal-APR applikati, b'konformità sħiħa mad-Direttiva 95/46/KE. Dan għandu jservi wkoll biex tiżdied il-kompetizzjoni, abbażi tal-istandards tal-assistenza għall-konsumaturi, bejn it-trasportaturi u l-fluss ġenerali ta' informazzjoni lill-pubbliku, b'hekk tingħata għajnuna biex jinkiseb ambjent ekwu fost it-trasportaturi bl-ajru. Il-Kummissjoni ser taħdem man-Netwerk NEB u l-Grupp Konsultattiv APR biex tħeġġeġ lil-linji tal-ajru u lil operaturi rilevanti oħra biex jirraportaw b'mod regolari lill-NEBs dwar dejta rilevanti dwar l-applikazzjoni tar-Regolament għall-pubblikazzjoni. L-għadd tal-ilmenti tal-passiġġieri meta trasportatur jonqos milli jissodisfa l-obbligi f'każ ta' inċident għadu baxx[26], li juri, fost raġunijiet oħra possibbli, ċertu nuqqas ta' għarfien tal-passiġġieri dwar id-drittijiet tagħhom. Fl-2010 l-Kummissjoni nediet kampanja ta' informazzjoni mal-Ewropa kollha biex iżżid l-għarfien taċ-ċittadini. Miżuri ulterjuri mwettqa mill-NEBs, assoċjazzjonijiet tal-konsumatur jew servizzi relatati mal-Kummissjoni, bħan-Netwerk ECC, jistgħu jżidu aktar l-għarfien tal-passiġġieri dwar l-ambitu tad-drittijiet tagħhom u kif għandhom jeżerċitawhom. Fil-qafas tal-approċċ intermodali tagħha għad-drittijiet tal-passiġġieri, il-Kummissjoni ser tkompli titlob għall-appoġġ tal-partijiet interessati biex b'mod progressiv tittrasforma ċ-ċentri tat-trasport, fosthom l-ajruporti, f'postijiet fejn iċ-ċittadini jista' jkollhom aċċess faċli għal informazzjoni dwar id-Drittijiet tal-UE tagħhom, speċjalment meta jkunu qed jivjaġġaw fl-UE. Il-Kummissjoni ser iżżid l-għarfien tal-passiġġieri dwar id-drittijiet tagħhom, permezz tal-għodda ta' komunikazzjoni fuq skala kbira, bħall-kampanja ta' informazzjoni tal-Kummissjoni li għaddejja bħalissa dwar id-drittijiet tal-passiġġieri, kif ukoll permezz tan-netwerks eżistenti tal-konsumatur, bħall-ECCs u b'koordinazzjoni man-netwerk NEB. KONKLUżJONIJIET U L-PASSI LI JMISS Minkejja l-progress li sar mill-2007, il-Kummissjoni tikkunsidra li hemm tliet oqsma fejn għad hemm bżonn ta' miżuri biex titjieb l-applikazzjoni tar-Regolament: l-infurzar armonizzat b'mod effettiv tad-drittijiet stabbiliti mill-UE, l-iffaċilitar ta' kif jistgħu jitgawdew fil-prattika u ż-żieda fl-għarfien dwar dawn id-drittijiet. F'dan ir-raport il-Kummissjoni identifikat 12-il azzjoni biex jintgħelbu l-ostakoli li l-passiġġieri u l-industrija jiltaqgħu magħhom meta japplikaw u jgawdu d-drittijiet provduti mir-Regolament. Fit-terminu taż-żmien qasir, dawn l-azzjonijiet jibnu fuq il-mekkaniżmi u l-proċeduri diġà stabbiliti, biex jiġu strutturati u użati aħjar. Fit-terminu ta' żmiem medju, il-Kummissjoni se twettaq valutazzjoni biex tevalwa l-impatt tar-Regolament attwali u x-xenarji differenti li jistgħu jgħinu jtejbu l-ħarsien tal-APR u biex tkun tista’ tlaħħaq mar-realtajiet soċjoekonomiċi li dejjem jevolvu. Dan għandu jippermetti lill-Kummissjoni biex fl-2012 tħabbar liema miżuri ulterjuri, fosthom dawk ta' natura leġiżlattiva, jistgħu jitqiesu bħala neċessarji. B'hekk, il-Kummissjoni ser:[27] 1. Taħdem mal-Istati Membri rilevanti biex jiġu identifikati u jintgħelbu l-ostakoli fil-liġi nazzjonali li jtellfu l-applikazzjoni xierqa u l-infurzar uniformi tar-Regolament, u ser tivvaluta l-opportunità li tneħħihom bil-ftuħ ta' proċeduri ta' ksur jekk ikun hemm il-ħtieġa; 2. Timplimenta mandat u regoli ta' ħidma interni għan-netwerk NEB eżistenti -li ser ikopru wkoll id-diversi -regolamenti APR- biex ittejjeb il-kooperazzjoni tagħhom fil-livell xieraq u biex tiġi ffaċilitata l-adozzjoni ta' deċiżjonijiet komuni u rilevanti dwar l-interpretazzjoni u l-infurzar tar-Regolament, inkluż kjarifikazzjoni ulterjuri dwar ċirkustanzi straordinarji u dwar dritt raġjonevoli u proporzjonat għall-assistenza; 3. Tħeġġeġ koordinazzjoni aħjar fil-livell nazzjonali bejn l-awtorità li tkun ħarġet il-liċenzja u l-NEB biex issaħħaħ il-miżuri ta' infurzar, u bejn il-korpi nazzjonali differenti maħtura bħala NEBs biex jiżdied il-livell ta' skambju ta' informazzjoni dwar il-konformità tat-trasportaturi. 4. Torganizza b'mod strutturat il-kuntatti tagħha mal-partijiet interessati prinċipali kollha l-oħra permezz tal-ħolqien ta' Grupp Konsultattiv APR li jirrifletti l-perspettiva tal-industrija u tal-passiġġieri dwar il-kwistjonijiet kollha relatati ma' drittijiet tal-passiġġieri bl-ajru; Taħdem mal-Grupp Konsultattiv APR tal-ġejjieni biex tħeġġeġ lit-trasportaturi bl-ajru biex jistabbilixxu perjodi ta' żmien raġonevoli u preċiżi li fihom titwettaq il-ġestjoni tat-talbiet tal-passiġġieri; 5. Tħeġġeġ lill-NEBs biex jagħmlu użu mill-għodod effettivi biex jiskambjaw informazzjoni, inkluż dwar id-deċiżjonijiet amministrattivi u ġudizzjarji nazzjonali u rilevanti, biex tinkiseb koordinazzjoni ulterjuri ta' bażijiet tad-dejta u biex ikun hemm rappurtar ulterjuri dwar l-applikazzjoni tar-Regolament; 6. Tħeġġeġ ambjent ekwu fost l-operaturi fiż-żona Ewropea, billi, fost affarijiet oħra, tħeġġeġ il-pubblikazzjoni ta' sanzjonijiet maħruġa u/jew tal-prestazzjoni komprensiva tal-operaturi fir-rigward tal-konformità mar-Regolament; 7. Taħdem mal-Istati Membri rilevanti biex jiġu identifikati u jintgħelbu n-nuqqasijiet fil-korpi u l-proċeduri nazzjonali attwali għall-ġestjoni tal-ilmenti biex isir progress lejn ġestjoni tal-ilmenti aktar effiċjenti, b'ritmu aktar mgħaġġel u aktar konsistenti fil-livell tal-UE filwaqt li jiġi żgurat il-fluss indispensabbli ta' informazzjoni bejn il-korpi għall-ġestjoni tal-ilmenti u l-korpi tal-infurzar; 8. Tiżgura l-koordinazzjoni xierqa mar-reviżjoni li għaddejja bħalissa tal-miżuri eżistenti jew dawk tal-ġejjieni dwar l-infurzar u r-rimedju, bħal dawk dwar mekkaniżmi alternattivi għas-soluzzjoni tat-tilwim jew għar-rimedju kollettiv tal-konsumatur; 9. Tħeġġeġ ġestjoni aktar uniformi u b'ritmu aktar mgħaġġel tal-ilmenti, partikolarment billi tippreżenta lill-Grupp tan-netwerk NEB b'formola standard komuni biex tintalab informazzjoni mit-trasportaturi u proposta dwar l-NEB kompetenti; 10. Taħdem man-Netwerk NEB u l-Grupp Konsultattiv APR biex tħeġġeġ lil-linji tal-ajru u lil operaturi rilevanti oħra biex jirraportaw b'mod regolari lill-NEBs dwar dejta rilevanti dwar l-applikazzjoni tar-Regolament għall-pubblikazzjoni; 11. Iżżid l-għarfien tal-passiġġieri dwar id-drittijiet tagħhom, permezz tal-għodda ta' komunikazzjoni fuq skala kbira, bħall-kampanja ta' informazzjoni tal-Kummissjoni li għaddejja bħalissa dwar id-drittijiet tal-passiġġieri, kif ukoll permezz tan-netwerks eżistenti tal-konsumatur, bħaċ-Ċentri tal-Konsumaturi Ewropej; 12. Fl-2011, ser tniedi Valutazzjoni tal-Impatt biex tivvaluta l-proporzjonalità tal-miżuri attwali fid-dawl tal-esperjenza u tal-kostijiet tar-regolament għall-partijiet interessati, bil-għan li, fl-2012, jiġu proposti miżuri ulterjuri dwar id-Drittijiet tal-Passiġġieri bl-Ajru, inkluż miżuri ta' natura leġiżlattiva, u dan b'koordinazzjoni mar-reviżjoni li għaddejja bħalissa tad-Direttiva dwar il-Pakketti tal-Ivvjaġġar (90/314/EEC). [1] ĠU L46/1 tas-17-2-2004 [2] COM 168 (2007) [3] COM 603 (2010) [4] ĠU L 315/14 tat-03-12-2007 [5] ĠU L 334/1 tas-17-12-2010 [6] ĠU L55/1 tat-28-02-2011 [7] C-344/04 tal-10-01-2006 [8] C 549/07 tat-22-12-2008 [9] Kawżi Magħquda C-402/07 u C-432/07 tad-19-11-2009 [10] http://ec.europa.eu/consumers/ecc/index_en.htm [11] Minn Steer Davies Gleeve http://ec.europa.eu/transport/passengers/studies/passengers_en.htm [12] Minn Steer Davies Gleeve, l-istess sit fuq il-web. [13] ĠU L140/2 tat-30-5-2002 [14] ĠU L158/59 tat-23-6-1990 [15] SEC (2011) 428 Dokument ta' Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni, dokument ta’ akkumpanjament għal din il-Komunikazzjoni [16] Il-Premessi 7 u 8 [17] Il-punti 41-42 ta' Sturgeon [18] Il-Premessa 12 [19] Il-punt 17 ta' Wallentin-Hermann; il-punt 45 Sturgeon [20] Il-punt 95 tal-Każ IATA [21] ĠU L 364/1 tal-9.12.2004 [22] ĠU L 204/1 tas-26-7-2006 [23] ĠU L 140/2 tat-30-5-2002 [24] ĠU L 281 , 23/11/1995 P. 0031 - 0050 [25] Il-każ C-204/08, Rehder punti 43 u 45 [26] Inqas minn 7 % mill-Eurobarometer tal-2009 [27] Dawn il-konklużjonijiet jirrepetu t-test li jidher hawn fuq fil-kaxxi ta' din il-Komunikazzjoni