MT    MT  KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ 
Brussel 10.11.2005 
KUMM(2005) 551 finali 
  
KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-KUNSILL, LILL-PARLAMENT 
EWROPEW, LILL-KUMITA T EKONOMIKU U SO ĊJALI U LILL-KUMITAT TAR-
REĠJUNI 
LI TIMPLIMENTA L-PROGRAMM KOMUNITARJU TA’ LI ŻBONA 
POLITIKA MODERNA TA’ L-SMEs G ĦAT-TKABBIR U L-IMPJIEGI 
 
MT 2   MT WERREJ 
1. Introduzzjoni ............................................................................................................... .3  
2. Jing ħata impetu ġdid lill-politika dwar l- SMEs ........................................................... 4 
3. Azzjoni spe ċifika li għandha tittie ħed.......................................................................... 5 
3.1. Il-promozzjoni ta’ l- intraprenditorija u l- ħiliet. ........................................................... 5 
3.2. Titjib fl-a ċċess għas-swieq mill-SMEs. ....................................................................... 6 
3.3. Tnaqqis fil-burokrazija żejda. ...................................................................................... 8 
3.4. Titjib fil-potenzjal tat-tkabbir ta’ l- SMEs ..................................................................... 9 
3.5. It-tis ħiħ fid-djalogu u l-konsultazzjoni ma’ l- SMEs  kollha interessati. ..................... 11 
4. Konklu żjoni................................................................................................................ 12 
 
MT 3   MT KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-KUNSILL, LILL-PARLAMENT 
EWROPEW, LILL-KUMITAT EKNOMIKU U SO ĊJALI U LILL-KUMITAT TAR-
REĠJUNI 
LI TIMPLIMENTA L-PROGRAMM KOMUNITARJU TA' LI ŻBONA 
POLITIKA MODERNA TA’ L- SMEs GĦAT-TKABBIR U L-IMPJIEGI 
1. I NTRODUZZJONI  
L-Impriżi żgħar u ta’ daqs medju (l- SMEs ), imfissra b ħala dawk li g ħandhom inqas 
minn 250 impjegat1, jiffurmaw parti kbira mill-ekonomija ta’ l-Ewropa: hemm 23 
miljun minnhom fl-Unjoni Ewropea, li joffru madwar 75 miljun impjieg u 
jammontaw g ħal 99% ta’ l-impri żi kollha. L- SMEs  huma parti ewlenija ta’ l-
industrija Ewropea, mhux l-inqas g ħax jikkontribwixxu g ħal 80% ta’ l-impjiegi f’xi 
setturi industrijali, b ħat-tessuti, il-bini jew l-g ħamara. L- SMEs  huma sors ewlieni ta’ 
ħiliet imprenditorjali, innovazzjoni u jikkontribwixxu g ħall-koeżjoni ekonomika u 
soċjali. 
Il-Partenarjat l- ġdid għat-Tkabbir u l-Impjiegi jag ħmel enfażi b’mod partikolari fuq 
il-bżonn biex jitjieb l-ambjent g ħan-negozju, iqis it-t ħassib ta' l- SMEs  u jagħtihom l-
appoġġ xieraq. Tabil ħaqq, l- SMEs  huma indispensabbli biex  jipprovdu aktar tkabbir 
b’saħħtu u fit-tul u aktar impjiegi a ħjar. Barra minn hekk, sabiex l-ekonomija 
tingħata nifs ġdid, l-Ewropa te ħtieġ aktar nies lesti li jsiru imprendituri, b’hekk l-
importanza li titrawwem kultura imprenditorjali.  
Għalhekk, isiru aktar importanti strate ġiji ta' politika li jiffavorixxu l- SMEs  kemm 
fuq livell ta’ Komunità kif ukoll fl-Istati Membri sabiex ji ġi sfruttat il-potenzjal ta' l-
UE. Għal dawn ir-ra ġunijiet, il-Kummissjoni qed tie ħu azzjoni biex tqieg ħed lill-
SMEs  fuq quddiem ta’ l-a ġenda politika u tipproponi bidu ġdid għal politika dwar l-
SMEs , biex tkun implimentata bi s ħubija mill-qrib ma’ l-Istati Membri. Din il-
Komunikazzjoni tipprovdi qafas koerenti g ħall-istrumenti differenti ta’ politika dwar 
l-impriżi u timmira biex il-kun ċett “Aħseb l-Ewwel fi ż-Żgħir” ikun effettiv fl-oqsma 
kollha tal-politika ta' l-UE. Hi tenfas izza l-isfidi ewlenin li l-SMEs i ħabbtu wiċċhom 
magħhom fil-ħajja ta’ kuljum, ti pproponi azzjonijiet ġodda biex issa ħħaħ il-kapaċità 
tagħhom ħalli jibqg ħu sostenibbli fis-suq, biex tkabbar u to ħloq impjiegi u modi 
ġodda biex jitjieb id-djalogu u l-konsultazzjoni ma’ l- SMEs  kollha interessati. 
B’hekk, hi tappo ġġja biċ-ċar l-implimentazzjoni tal-Linji ta’ Gwida Integrati ta' 
Liżbona2 u l-Programm Komunitarju ta' Li żbona3. 
                                                 
1 Ara r-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2003/361/KE 
2 Rakkomandazzjoni tal-Kunsill 2005/601/KE dwar linji ta’ gwida ġenerali għall-politika ekonomika ta’ 
l-Istati Membri. 
3 Kommunikazzjoni mill-Kummissjoni: Azzjonijiet Komuni g ħat-Tkabbir u l-Impjiegi: Il-Programm 
Komunitarji ta' Li żbona, COM (2005) 330 
 
MT 4   MT 2. J INGĦATA IMPETU ĠDID LILL -POLITIKA DWAR L -SME S 
Din il-Komunikazzjoni tistipula g ħadd ta’ għanijiet u azzjonijiet li jispe ċifikaw kif il-
miżuri dwar il-programm Komunitarju ta’ Li żbona jistg ħu jkunu ta' benefi ċċju għall-
SMEs . B’mod partikolari, hi sservi ta' gwida dwar kif g ħandhom ji ġu implimentati l-
linji ta’ gwida integrati ta' Li żbona b'mod li jaqdu lill- SMEs . Dan japplika l-aktar 
għal-linji ta’ gwida 14 u 15 li huma marbuta mar-regolamentazzjoni a ħjar, kultura 
aktar imprenditorjali u ambjen t aktar kompetittiv u li jappo ġġja lill- SMEs . Dan 
għandu jkun ta’ g ħajnuna l-aktar fl-implimentazzj oni tal-programmi nazzjonali ta’ 
riforma li l-Istati Membri ntrabtu li jag ħmlu. Tabil ħaqq, is-su ċċess tal-politika dwar 
l-SMEs  jiddependi primarjament mill-azzjoni mill-Istati Membri min ħabba li 
jżommu l-kompetenza ewlenija fil-politika dwar l-impri żi, filwaqt li l-istruttura tal-
politika Komunitarja g ħandha tag ħti appoġġ u tikkumplimenta l-isforzi tag ħhom. 
Din il-Komunikazzjoni to ħloq struttura ta’ politika g ħal azzjonijiet mill- SMEs  u 
tintegra l-g ħanijiet ta' l-istrumenti e żistenti tal-politika dwar l-impri żi, b'mod 
partikolari l-Karta Ewropea g ħall-Impriżi ż-Żgħar u l-Pjan ta' Azzjoni dwar l-
Intraprenditorija sa biex jissawru siner ġiji u titjieb it-trasparenza fil-modi tal-politika 
Ewropea dwar l- SMEs . B’mod partikolari, l-integr azzjoni tar-rappurtar dwar l-
implimentazzjoni tal-Karta fi ċ-ċiklu tat-tmexxija ta’ Li żbona se żżid iċ-ċarezza u l-
konsistenza bejn l-azzjonijiet differenti favur l- SMEs . Se tikkontribwixxi wkoll g ħal 
titjib fis-siner ġiji bejn ir-riformi mikroekonomi ċi li jridu jittie ħdu, jiġifieri li jag ħmlu 
lill-Ewropa aktar i nnovativa u post aktar attraenti biex wie ħed jinvesti u ja ħdem fih. 
Il-politika dwar l- SMEs  fin-natura tag ħha hija trasversali u titlob g ħal tisħiħ fid-
dimensjoni ta' l- SMEs  f’firxa wiesg ħa ta’ l-oqsma tal-politika Komunitarja. Ng ħidu 
aħna, id-dimensjoni ta’ l- SMEs  se tkun riflessa f’dak li ji ġi wara l-Komunikazzjoni 
“Lejn appro ċċ aktar integrat g ħall-politika industrijali4. 
Il-metodu l- ġdid hu bba żat fuq mod s ħiħ ta' kif wie ħed iħares lejn ir-rwol ta' l- SMEs 
fis-soċjeta` billi jkun hemm enfa si fuq l-importanza tag ħhom bħala fattur importanti 
fl-għaqda ekonomika u so ċjali fuq livell lokali u re ġjonali. Barra minn hekk, bosta 
mill- SMEs  huma ħafna drabi marbuta b’responsabbiltà so ċjali korporattiva, li 
tagħtihom lok biex itejbu l- ħidma u l-kompetittività tag ħhom filwaqt li j ħallu effett 
pożittiv fuq il-komunità lokali u l-ambjent.  Il-kumpaniji l-kbar ukoll g ħandhom 
responsabbiltà lejn l- SMEs  bħala sotto-kuntratturi, pere żempju fl-industrija tal-
karozzi.  Il-Kummissjoni se ting ħaqad man-negozji, kemm biex tippromwovi l-
programmi ta’ l-UE u biex tiddi rezzjona r-reazzjonijiet ta' l- SMEs  lejn dawk li jfasslu 
l-oqsma tal-politika. In-netwerks Komunitarji ta’ appo ġġ fin-negozju, b ħaċ-Ċentri ta' 
Informazzjoni dwar l-Ewropa, g ħandhom rwol importanti fit-t ħaddim b'su ċċess tal-
politika dwar l- SMEs . 
L-SMEs  ivarjaw ħafna fin-natura tag ħhom: xi w ħud minnhom ifittxu li jikbru malajr 
u jfittxu swieq akbar; o ħrajn huma attivi biss fis-swieq lokali jew re ġjonali. Peress li 
din id-differenza trid tidher fit-tfassil tal-politika, l-istrate ġija l-ġdida tħaddan fiha 
inizjattivi u azzjonijiet biex ji ġi sfruttat il-potenzjal s ħiħ tat-tipi kollha ta’ impri żi li 
jvarjaw minn dawk ġodda u dawk li jikbru malajr g ħal impriżi tradizzjonali, inklu ż 
                                                 
4 Komunikazzjoni mill-Kummissj oni: L-implimentazzjoni tal-pr ogramm Komunitarju ta’ Li żbona: Qafas 
ta’ politika biex tissa ħħah il-manifattura fl-UE – lejn metodu aktar integrat g ħall-politika industrijali, 
COM (2005) 474 
 
MT 5   MT is-settur tas-snajja’, l-impri żi żgħar ħafna, l-impri żi ta’ ekonomija so ċjali u l- SMEs  
magħmulin minn familja.  
Il-bidliet strutturali li g ħaddiet minnhom l-ekonomija fl-a ħħar għoxrin sena ġabu 
magħhom opportunitajiet ġodda għall-SMEs  li huma ħafna drabi impri żi flessibbli, li 
kapaċi jaddattaw ru ħhom u li huma dinami ċi. Meta mqabbla ma’ impri żi kbar, huma 
jistgħu jkollhom vanta ġġ fis-swieq li g ħandhom potenzjal, swieq li huma ristretti 
ġeografikament, jew li jipprodu ċu volum inqas jew prodotti spe ċjalizzati. I żda, l-
SMEs  ibatu b’mod sporporzjonat minn pi żijiet leġiżlattivi u amministrattivi meta 
mqabbla ma’ negozji kbar. Pressjoni min ħabba żieda fil-kompetizzjoni flimkien ma' 
difetti fis-suq b ħal aċċess limitat g ħan-netwerks finanzjarji, ta’ ri ċerka, innovazzjoni 
u ktajjen ta' fornitura jistg ħu wkoll ma j ħalluhomx jikbru. L- SMEs  huma ħafna drabi 
vulnerabbli g ħal bidliet ekonomi ċi mgħaġġla u għall-pressjoni min ħabba 
kompetizzjoni. Barra minn hekk, l-imprendituri ħafna drabi mhumiex konxji 
biżżejjed mill-attiv itajiet li jsiru biex jikkonsultawhom u jappo ġġjawhom, b'mod 
partikolari fuq livell Ewropew.  
Se jingħata appoġġ lill-SMEs  mill-programmi Komunitarji g ħall-impriżi, jiġifieri l-
Programm Multiannwali g ħall-Impriżi u l-Intraprenditorija u l-Programm ta’ Qafas li 
ġej dwar il-Kompetittività u l-Innovazzjoni ( CIP). Iżda, peress li l-politika dwar l-
SMEs  hi ħafna drabi msarrfa f’inizjattivi ma ħsuba u mwassla fuq livelli lokali u 
reġjonali, għandhom jintu żaw sorsi o ħra importanti ta' fondi, b ħall-fondi g ħall-
politika ta' koe żjoni.  
Il-fondi strutturali  għandhom sehem importanti biex jippromwovu l-
intraprenditorija u l- ħiliet u jitjieb it-tkabbir potenzjali ta’ l- SMEs , pereżempju billi 
jappoġġjaw l-iżvilupp teknolo ġiku ta’ l- SMEs , billi jing ħataw servizzi ta’ appo ġġ lin-
negozju, u tissa ħħaħ il-kooperazzjoni bejn l- SMEs . Il-fondi stru tturali pprovdew 
madwar €21 biljun lill- SMEs  fil-perjodu bejn l-2 000-2006 u l-orjentamenti ssu ġġeriti 
fl-abbozz tal-Linji ta’ Gwida Strate ġiċi dwar il-koe żjoni jikkonfermaw dan l-
impenn.5 Il-Linji ta’ Gwida Strate ġiċi għall-iżvilupp rurali jo ħorġu biċ-ċar ir-rwol li 
l-appoġġ għall-ħolqien ta’ mikro-intrapri żi jista’ jkollu fid-diversifikazzjoni ta’ l-
ekonomija rurali6. 
3. A ZZJONI SPE ĊIFIKA LI G ĦANDHA TITTIE ĦED 
3.1. Il-promozzjoni ta’ l-intraprenditorija u l- ħiliet. 
L-UE mhix tisfrutta sew il-potenzjal imprenditorjali tag ħha u mhix qed 
tipproduċi biżżejjed impri żi ġodda. Għad hemm wisq fatturi, b ħall-iżbilanċ bejn ir-
riskju u l-kumpens, g ħajnuna batuta fis-sigurtà so ċjali, u nuqqas ta’ kuxjenza dwar 
dak li fil-fatt jag ħmlu l-imprendituri, li j ġiegħlu lil dak li jkun jippreferi li jkun 
impjegat milli ja ħdem għal rasu. Il-Kummissjoni se żżid l-isforzi tag ħha biex is-
soċjetà tapprezza aktar dak li jag ħmlu l-imprendituri, to ħloq kuxjenza akbar tal-
karrieri bħala imprendituri, trawwem mentalità impr enditorjali li tinkludi t-tixrid tal-
prassi ta’ intraprenditorija res ponsabbli. Il-Kummi ssjoni se tippre żenta 
Komunikazzjoni dwar l-intraprendito rija u l-edukazzjoni, li issa g ħandha sehem aktar 
                                                 
5 COM (2005) 299 
6 COM (2005) 304 
 
MT 6   MT importanti x'taqdi. Ir-rwol dejjem aktar importanti ta’ l-edukazzjoni g ħall-
intrapreditorija se jkun enfasizzat minn Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar dan 
il-qasam ewlieni. Fl-istess ħin, fondi strutturali se ji kkontribwixxu direttament g ħall-
promozzjoni ta’ l-intraprenditorija bi lli jkun hemm investiment f’azzjonijiet b ħal ma 
huma t-tkabbir tal-firxa u ta l-kwalità tas-servizzi ta’ konsulenza dwar in-negozju u 
servizzi ta’ negoz ju komuni. L-a ħħar iżda mhux l-anqas, il-bi ċċa l-kbira ta' l-Istati 
Membri jistg ħu jieħdu miżuri siewja biex inaqqsu l- ħin u l-ispejje ż involuti fit-
twaqqif ta' kumpanija ġdida. 
Il-Kummissjoni se ssa ħħaħ l-appoġġ tagħha għal attivitajiet li jnaqqsu l-pi ż tar-
riskju  li huma marbuta intrisikament ma’ l-intraprenditorija. Se tie ħu inizjattivi biex 
tikkumbatti l-effetti ħżiena ta’ falliment fin-negozju u te żamina l-possibbiltà li ttejjeb 
l-iskemi tas-sigurtà so ċjali u l-pro ċeduri dwar falliment. Pere żempju, il-Kummissjoni 
nediet pro ġett pilota biex ittejjeb i ċ-ċaqliq ta' g ħarfien u kompetenzi ba żiċi li huma 
meħtieġa biex isir b'su ċċess it-trasferiment tan-negozji.  Il-Kummissjoni qed ta ħseb 
ukoll għal Komunikazzjoni spe ċifika dwar it-trasferiment tan-negozju, sabiex tis ħaq 
dwar ir-rwol kru ċjali tagħhom f’li jin żammu miljuni ta’ impjiegi fl-UE. 
Biex titnaqqas id-ditakk li hemm fil- ħiliet, l-imsieħba kollha, u b'mod partikolari l-
impriżi, għandhom ikunu involuti fl-i żvilupp u t-tiswir ta' korsijiet ta' ta ħriġ u 
metodolo ġiji. Il-Kummissjoni tqis li l-Istati Membri g ħandhom jirrevedu l-politika 
tagħhom edukattiva u ta’ ta ħriġ biex ilaħħqu aħjar mal-bidliet pre żenti u anti ċipati 
fis-suq tax-xog ħol. L-istrate ġiji nazzjonali komprensivi  dwar edukazzjoni tul il- ħajja, 
li jridu jitwaqqfu mill-Ista ti Membri sa l-2006, fil-qafas tal-Programm dwar l-
Edukazzjoni u Ta ħriġ ta’ l-2010, u l-Programm Komun itarju ta’ Azzjoni fil-qasam 
tat-Tagħlim tul il- Ħajja se jiffa ċilita l-addattament tal- ħaddiema ta' l- SMEs  għall-
bżonnijiet tas-suq tax-xog ħol u l-promozzjoni tal- ħiliet imprenditorjali, inklu ż it-
“teħid ta’ riskji” fil-livelli kollha ta’ edukazzjoni u ta ħriġ. Barra minn hekk, il-
Kummissjoni qed tiffinanzja azzjoni jiet biex jitnaqqsu l-firdiet fil- ħiliet permezz tat-
titjib tan-negozju dwar it-ta ħriġ u t-tagħlim tul il- ħajja tal-Fondi So ċjali Ewropej. 
Il-Kummissjoni qed ta ħdem mill-qrib ma’ awtoritajiet nazzjonali biex tindirizza 
dawk l-oqsma fejn il-b żonnijiet ta’ l-imprendituri nisa għadhom ma ntla ħqux sew, 
speċjalment l-a ċċess għal netwerks finanzjarji u imprenditorjali. Fejn jid ħlu l-
imprendituri bħal ma huma żgħażagħ, ħaddiema akbar fl-età, jew dawk minn 
komunitajiet li huma minoranzi etni ċi, il-Kummissjoni se tibqa’ t ħajjar netwerking 
tajjeb bejn dawk li jfasslu l-oqsma tal-polit ika biex tidentifika u tippromwovi l-prassi 
t-tajba biex tg ħinhom. 
3.2. Titjib fl-a ċċess għas-swieq mill-SMEs. 
L-SMEs  ma jgawdux g ħal kollox mill-opportunitajiet li joffri s- Suq Intern , l-aktar 
minħabba nuqqas ta’ informazzjoni dwar oppor tunitajiet ta’ negozju, minkejja l-
isforzi li ilhom jag ħmlu l-Kummissjoni u l-Istati Membri biex jiffa ċilitaw u jtejbu l-
attivitajiet transkonfinali fl -UE. B’mod partikolari, l- SMEs  mhumiex dejjem konxji 
mill-opportunitajiet li joffru s-swieq ta’ l-offerti pubbli ċi, għandhom ri żorsi limitati 
biex ikunu jistg ħu jieħdu sehem fil-pro ċess ta' standardizzazzjoni , jew biex igawdu 
mid- Drittijiet tal-Proprjetà Intellettwali (IPR), u jbatu biex jikkonformaw mas-
sistemi tat-taxxa differenti u kumplikati. Je ħtieġ li l- SMEs  jkunu inkorra ġġiti biex 
joperaw fuq livell internazzjonali, g ħaliex dan spiss iwassal g ħal qagħda kompetittiva 
aħjar u għal titjib fit-tkabbir tal-kumpaniji u l-produttività tag ħhom. 
 
MT 7   MT Il-Kummissjoni tinsisti li żżid l-isforzi biex twettaq is-Suq Intern  u titlob lill-Istati 
Membri biex jikkontribwixxu g ħal dan il-g ħan komuni. Il-Kummissjoni se tniedi 
inizjattiva ġdida li biha te żamina kif l-istrate ġija politiċi pubbliċi jistgħu jgħinu lill-
SMEs  sabiex igawdu aktar mis-suq Ewropew. Fl-istess ħin, il-Kummissjoni se tibqa’ 
taħdem fuq forma legali ta’ l-impri ża ta’ l-UE li tkun tista' toffri in ċentivi lill- SMEs  
sabiex joħolqu partenarjati transkonfinali. 
Il-kuntratti fix- xiri pubbliku  jammontaw g ħal aktar minn €1.5 triljun, jew 16% tal-
PGD ta’ l-UE.7 L-implimentazzjoni tad-Direttivi l- ġodda dwar l-Offerti Pubbli ċi, li 
għandha ssir sal-31 ta’ Jannar 2006, se timmodernizza aktar u tissimplifika l-
proċeduri ta’ g ħotjiet, spe ċjalment billi trawwem l- e-procurement  biex tag ħti lok 
għal offerti pubbli ċi “ambjentali”. Dan x’aktarx ikun ta’ benefi ċċju għall-SMEs , 
inkluż SMEs  li huma eko-innovativi li g ħandhom x’jiggwadanjaw mill-istrate ġiji ta’ 
politika ġodda ta’ xiri ambjentali. 
Il-Kummissjoni qed tie ħu azzjoni biex tippromwovi l-parte ċipazzjoni ta’ l- SMEs  fl-
istandardizzazzjoni  u biex tag ħmel lill- SMEs  konxji mill-istandards. Hemm ħsieb 
għal aktar azzjoni komprensiva fit-tul biex ikun żgurat li l-interessi ta’ l- SMEs  jitqisu 
bis-sħiħ fil-proċess ta’ standardizzazzjoni u li hu ma jiksbu ta’ spiss informazzjoni 
aġġornata dwar l-istandards il- ġodda f’format imqassar u li jiftiehem. Dan hu su ġġett 
ieħor li l-Istati Membri jridu jkunu attivi dwaru, bill i jqisu li l-i żvilupp ta’ standards 
jiġi minn diskussjonijiet fuq livell Ewropew li huma bba żati fuq po żizzjonijiet 
nazzjonali. 
Biex jitnaqqsu l-ispejje ż għolja ta’ konformità mat-taxxa  li ħafna drabi huma 
meħtieġa biex titwaqqaf ferg ħa jew xi sussidjarja fi Stat Membru ie ħor, il-
Kummissjoni bi ħsiebha tipproponi Kom unikazzjoni dwar pro ġett pilota dwar it-
Tassazzjoni mill-Istat ta ’ Residenza sabiex l- SMEs  ikunu jistg ħu jaħdmu l-profitti 
taxxabbli tal-ferg ħat barranin jew sussidarji abba żi tar-regoli ta’ l-Istat ta’ residenza 
tagħhom.  
Il-Kummissjoni bi ħsiebha tipproponi inizjattivi ġodda dwar in-netwerk ta ċ-Ċentru 
ta’ Informazzjoni Ewropew ( EIC) biex tħajjar lill- SMEs  jipparte ċipaw 
f’kooperazzjoni fin-negozju u attivitajiet li jaqblu, spe ċjalment fir-re ġjuni fuq il-
fruntiera. Barra minn hekk, l-ostakli fil-kummer ċ għal swieq barranin, b ħal 
importazzjoni u ħtiġijiet tad-dwana, jistg ħu jimponu pi ż sproporzjonatfuq l- SMEs . 
Bħala parti mid-djalogu proattiv ma’ l-imsie ħba kbar tag ħha fil-kummer ċ kemm fuq 
livell bilaterali kif ukoll fuq livell multilaterali, il-Kummissj oni se tfittex li tnaqqas 
iktar l-ostakli li j ħabbtu wiċċhom mag ħhom esportaturi Ewropej u tippromwovi 
aċċess akbar g ħal swieq internazzjonali , pereżempju billi tag ħti informazzjoni 
dwar is-suq u t ħajjar lill- SMEs  biex jiffirmaw ftehim fuq pro ġetti konġunti ma' 
impriżi f'pajjiżi li qed jiżviluppaw.  
L-Istrateġija ta’ Aċċess tas-Suq ta’ l-UE se tissaħħaħ fejn tidħol ir-reġistrazzjoni u 
l-evalwazzjoni ta’ l-impatt ta’ l-ilmenti mressqa minn kumpaniji ta’ l-UE u biex ikun żgurat li jkun hemm tkomplija adegwata. Il-Kummissjoni timmira wkoll biex 
tiżviluppa l-politika ta’ l- SMEs  u ttejjeb l-ambjent tan-negozju f’pajji żi li mhumiex 
fl-UE, b’mod partikolari dawk li x'ak tarx isiru membri ta' l-UE u l-imsie ħba tal-
                                                
 
7 Rapport dwar it-t ħaddim tas-swieq Komunitarji tal-pro dotti u l-kapital, COM (2002) 743 
 
MT 8   MT politika Ewropea ta’ Vi ċinat, permezz ta' kooperazzjoni politika u programmi ta’ 
għajnuna.  
3.3. Tnaqqis fil-burokrazija żejda.  
Fuq livell Komunitarju l-Kummissjoni bi ħsiebha tintegra l-prin ċipju ' Aħseb l-
Ewwel fi ż-Żgħir' mal-politika Komunitarja kollha u twassal g ħal simplifikazzjoni 
regolatorja u amministra ttiva. Meta jkunu qed ji ġu identifikati l-mi żuri xierqa ta’ 
simplifikazzjoni, g ħandha ting ħata attenzjoni biex ikun żgurat li r-regol ament ikun 
proporzjonat ma’ l-g ħanijiet ewlenin li g ħandhom jinkisbu, me ħud ukoll kont ta’ l-
aspett soċjali, ambjentali u ekonomiku.  
Ir-Regolamentazzjoni a ħjar hija ta’ importanza kbira g ħall-impriżi, speċjalment l-
SMEs , minħabba li għandhom ri żorsi limitati u m’g ħandhomx bi żżejjed kompetenza 
biex isibu tarf tar- regoli u regolamenti li ħafna drabi jkunu kumplessi. L-evidenza 
turi li l- SMEs  ibatu b’mod sproporzjonat minn pi żijiet amministrattivi. Biex jitjiebu 
l-kundizzjonijiet ta’ l-istrutturi g ħat-tkabbir u x-xog ħol, il-Kummissjoni se 
tissimplifika r-regoli u l-le ġiżlazzjoni Komunitarja, kif stipulat fil-Komunikazzjoni 
riċenti dwar is-simplifikazzjoni ta' l-ambjent regolatorju8. Iżda, peress li r-
responsabbiltà g ħas-simplifikazzjoni tinqasam, l-Istati Membri g ħandhom iqisuha fil-
leġiżlazzjoni nazzjonali tag ħhom, kif ukoll jimplimentaw regoli ta’ l-UE bl-iktar mod 
sempliċi.  
Il-Kummissjoni se tag ħti kas aktar tad-dimensjoni ta’ l- SMEs  meta tevalwa, fi stadju 
bikri, l-impatt tal-le ġiżlazzjoni ta' l-UE u ti żgura li jitqisu sew u b’mod sistematiku l-
bżonnijiet ta’ l- SMEs . Meta tkun qed teżamina l-le ġiżlazzjoni e żistenti , il-
Kummissjoni se ti żgura li l-immodernizzar tal-le ġiżlazzjoni pre żenti ma jtellifx mit-
tkabbir ta’ l- SMEs  u l-potenzjal ta’ innovazzjoni u se te żamina sistematikament l-
għażliet kollha inklu ż l-eżenzjonijiet g ħall-impriżi ż-żgħar, fejn jixraq. Kemm fuq 
livell nazzjonali kif ukol l fuq dak ta’ l-UE, g ħandhom jitqisu dejjem mi żuri xierqa 
biex itaffu l-pi ż leġiżlattiv minn fuq l- SMEs  u jista’ jkun utili li jidda ħħlu 
dispożizzjonijiet spe ċifiċi għall-SMEs  bħal perjodi itwal ta’ transizzjoni, drittijiet 
imnaqqsa jew ħtiġijiet ta’ rappurtar simplifikati, anki e żenzjonijiet, jew biex 
jipproponu g ħajnuna, bħal uffiċċji fejn wie ħed jista’ jikseb g ħajnuna. Pere żempju, l-
leġiżlazzjoni farma ċewtika riveduta ta’ l-UE ta ħseb għal tnaqqis sinifikanti fid-
drittijiet, diferimenti u g ħajnuna spe ċjali amministrattiva g ħall-SMEs  li qed 
jiżviluppaw il-medi ċini. Il-Kummissjoni se ti żgura wkoll li l-partijiet kollha 
interessati fl- SMEs  ikunu kkonsultati b’mod xieraq. 
Il-Kummissjoni qed tag ħti attenzjoni akbar lill-ostakli marbuta mal- piż 
amministrattiv  li jżomm lill- SMEs  milli joħolqu l-impjiegi u tistieden lill-Istati 
Membri biex jimplimentaw b’ur ġenza r-riżultati ta’ rapport ri ċenti dwar intrapri żi 
magħmula minn persuna wa ħda, inkluż ir-rakkomandazzjonijiet biex ikun iffa ċilitat 
ir-reklutaġġ għal kumpaniji żgħar.9  
Xi kultant l-u żu ta’ strumenti ta’ politika alternattiva, bħal standards u ftehim 
volontarju, g ħandu jitqis bil-g ħan li jikkumplimenta u jappo ġġja l-implimentazzjoni 
                                                 
8 COM (2005) 535 
9 http://europa.eu.int/comm/enterprise/entrepreneuship/support_measures/first_emp/index.htm  
 
MT 9   MT tal-leġiżlazzjoni e żistenti. Meta dawn ikunu qed jitqisu, il-pro ċess għandu jagħti lok 
biex ir-rappre żentanti ta’ l- SMEs  jipparteċipaw bis-s ħiħ fit-tfassil tag ħhom.  
Ix-xogħol biex ikunu simplifikat i r-regoli marbuta mal- parteċipazzjoni ta’ l- SMEs  
fil-programmi Komunitarji se jibqa’ jsir b’sa ħħa billi titnaqqas il-kumplessità tal-
proċeduri, titjieb l-informazzjoni li ting ħata lill- SMEs  dwar programmi e żistenti u 
jiddaħħlu proċeduri ta' evalwazzjoni li jqisu l-partikularitajiet ta' l- SMEs . Biex 
tagħmel pass ie ħor ‘il quddiem, il-Kummissjoni qed tqis mi żuri oħra, bħal li ddaħħal 
proċeduri dwar evalwazzjoni minn qabel, t ħajjar il-parte ċipazzjoni tal-konsorzji ta’ l-
SMEs , tissimplifika l- ħtiġijiet finanzjarji g ħall-SMEs  u tistabbilixxi miri g ħal 
parteċipazzjoni ta’ l- SMEs . Il-Kummissjoni se ti żgura wkoll li jkunu segwiti sew il-
miżuri meħuda billi tevalwa b'mod regolari l-parte ċipazzjoni ta' l- SMEs  fil-
programmi ta' l-UE.  
Kemm il-Kummissjoni kif ukoll l-Istati Membri g ħandhom jie ħdu azzjoni f’oqsma 
ta’ politika spe ċifika biex jittaffa l-pi ż fuq l- SMEs  u biex jitqisu a ħjar il-bżonnijiet 
partikolari tag ħhom. Il-Kummissjoni bi ħsiebha tirrevedi u tissimplifika r-regoli 
differenti ta’ g ħajnuna mill-Istat  u tinkora ġġixxi li jid ħlu għar-riskju permezz ta’ 
strateġija aktar flessibbli g ħal għajnuna immirata lejn l- SMEs . B’mod partikolari, ir-
regoli ta’ g ħajnuna mill-Istat dwar innovazzjoni se jkunu reveduti biex titrawwem l-
innovazzjoni fost l- SMEs , li hija element importanti. 
Il-Kummissjoni ppubblikat proposta g ħal Direttiva tal-Kunsill10, biex idda ħħal livell 
massimu uniformi ta’ €100,000 kalkulat fi d ħul annwali g ħal eżenzjoni mill- VAT u 
f’sistema ta’ one-stop-shop ghall-VAT biex tissimplifika l-obbligi tal- VAT u biex 
tħajjar lill- SMEs  biex iżidu l-kummer ċ fi ħdan l-UE. Il-Kummissjoni qed tag ħmel 
pressjoni biex ti ġi adottata malajr din id-Direttiva. Barra minn hekk, l-Istati Membri 
huma mistiedna biex jirrevedu t-tassazzjoni diretta  biex jitnaqqas il-pi ż bla bżonn 
fuq l- SMEs . Fl-aħħar, il-Kummissjoni se tidentifika prassi tajba fl-Istati Membri 
dwar it-trattament tat-taxxa fuq dak li jibqg ħalhom milli jaqilg ħu li jsaħħu l-
pożizzjoni ta’ l-ishma fl- SMEs . 
3.4. Titjib fil-potenzjal tat-tkabbir ta’ l- SMEs . 
L-UE qed ta ġixxi biex tindirizza l-vojt persistenti u identifikat sew fis-suq li jnaqqas 
l-aċċess ta’ l- SMEs  għall-finanzi, ri ċerka, innovazzjoni u Teknolo ġiji 
Informati ċi u Komunikattivi ( ICT) u li jtellef mill-potenzjal tag ħhom biex jikbru. 
Filwaqt li l-attivitajiet tag ħha kellhom xi impatt, huma jridu jissa ħħu u jibqgħu jiġu 
żviluppati biex ila ħħqu mal-bżonnijiet dejjem jinbidlu tat-tipi kollha ta' impri żi.  
Il-Finanzi  huma kontribut kru ċjali għall-ħolqien, tkabbir u żvilupp ta’ l- SMEs . Il-
Kummissjoni pproponiet li żżid l-għajnuna finanzjarja  eżistenti lill- SMEs  b’mod 
sinifikanti ta ħt is-CIP. Strument ġdid dwar riskju ta’ kapital immirat spe ċifikament 
għal SMEs  innovativi u li jikbru malajr hu ma ħsub biex ikattar l-espansjoni. Strument 
għal sigurtà ta’ portafolji ta’ self mill-bank se jag ħti kapaċità ta' self akbar biex tkun 
żviluppata d-disponibbiltà ta' qrubija finanzjarja g ħal aktar negozji tradizzjonali. Il-
Kummissjoni se tippre żenta Komunikazzjoni dwar mod Ewropew kif ikun 
iffinanzjat it-tkabbir bil-għan li jinħolqu aktar siner ġiji ma’ l-Istati Membri u l-
                                                 
10 COM (2004) 728 finali tad-29.10.2004 
 
MT 10   MT komunità finanzjarja, biex jitne ħħew l-ostakli li fadal g ħas-Suq Intern g ħal servizzi 
finanzjarji kif ukoll biex ikunu identifikati partenarjati effi ċjenti u effika ċji pubbliċi-
privati li kapa ċi jegħlbu l-firda fis-suq.  
L-innovazzjoni  kostanti hija fattur essenzjali fl-i żvilupp sostenibb li ta’ l-impri żi.11 
Iżda, minkejja l-kontribut importanti tag ħhom għall-innovazzjoni, l- SMEs  ħafna 
drabi jħabbtu wiċċhom ma' diffikultajiet meta ju żaw ir-riżultati ta' l-innovazzjoni u r-
riċerka u jużaw sew l- IPR. L-UE imponiet fuqha nnifsha l-g ħan li ssaħħaħ il-kapaċità 
ta' l-innovazzjoni u tar-ri ċerka ta' l- SMEs u żżidilhom il-volum tat- trasferiment tat-
teknoloġija, filwaqt li tirrikonoxxi li t-tipi kollha ta’ l- SMEs j istgħu jgawdu minn 
progress teknolo ġiku. Il-Kummissjoni g ħalhekk se tfittex li żżid il-parte ċipazzjoni ta’ 
l-SMEs  fl-inizjattiva Ewropea INNOVA u tagħti appoġġ speċifiku lill- SMEs  fil-
qasam ta’ l- IPR, permezz ta’ netwerks ta’ appo ġġ lin-negozju fil-Komunità. Rigward 
il-Programm ta’ G ħajnuna dwar il-Konformità Ambjentali , se tappo ġġja l-
innovazzjoni fl- SMEs  filwaqt li ttejjeb il- ħidma ambjentali tag ħhom. 
L-investiment fil-potenzjal tat-tkabbir ta' l-SMEs huwa wkoll wie ħed mill-elementi 
ċentrali tal-politika l- ġdida ta’ koe żjoni. Il-Linji ta’ Gwida Strate ġiċi jfasslu g ħadd 
ta’ attivitajiet iffokati fuq it-tkabbir ta’ l-SMEs, inklu ż titjib fl-a ċċess għall-
iffinanzjar g ħall-SMEs u g ħall-intraprendituri potenzjali, trasferiment teknolo ġiku 
eħfef jew investiment f’ ċentri ta’ e ċċellenza li jg ħaqqdu lill-SMEs ma’ 
istituzzjonijiet ta’ ri ċerka u ta’ teknolo ġija. 
Il-Kummissjoni tqis li hu fundame ntali li jsir kull sforz biex ji ġu ssimplifikati r-
regoli u l-pro ċeduri biex tippromwovi l-parte ċipazzjoni ta' l- SMEs  fis-7 
Programm ta' Qafas u se tibqa' ssegwi mill-qrib il-progress f’dan il-qasam. Il-
Kummissjoni se tag ħmel aktar mi żuri biex tħajjar u tiffa ċilita l-parte ċipazzjoni ta’ l-
SMEs , kemm fi programmi ta’ kolla borazzjoni skond l-oqsma temati ċi varji kif ukoll 
f’azzjonijiet spe ċifiċi immirati lejn l- SMEs  u lejn l-organizzazzjonijiet 
rappreżentattivi tag ħhom.  
Il-promozzjoni sabiex jintu żaw Teknolo ġiji Informati ċi u Komunikattivi ( ICT), 
tagħlim elettroniku u negozju elettroniku hija fattur kru ċjali biex titjieb il-
kompetittività ta’ l- SMEs . Il-Kummissjoni se tibqa’ tappo ġġja n-netwerking fost 
dawk li jsawru l-politika f'dan il-qasam permezz ta' Netwerk ta' Appo ġġ għan-
Negozju Elettroniku għall-SMEs . Se tkompli tinkora ġġixxi l-iskambju u t-tixrid ta’ 
l-aħjar prassi, tappo ġġja t-taħriġ ta’ konsulenti ta’ l- SMEs u tkattar il-kooperazzjoni 
bejn l- SMEs u min iforni l- ICT. Barra minn hekk, is- CIP se jappo ġġja l-użu ta’ 
soluzzjonijiet ta’ l- ICT għall-benefi ċċju ta’ l- SMEs . 
Fl-aħħarnett, il-Kummissjoni be ħsiebha ttejjeb l- għarfien dwar u l-anali żi tal-
ħidma Ewropea ta’ l- SMEs sabiex tkun tista’ tie ħu azzjoni biex issa ħħaħ il-
kompetittività tag ħhom. Se ttejjeb l-g ħodod eżistenti bħall-Osservatorju ta’ l- SMEs  
Ewropej biex tkun tista’ tanalizza d- data ekonomika u l-per ċezzjonijiet ta' l- SMEs  
bil-għan li tiddeskrivi l- ħidma u l-karatteristi ċi tagħhom ming ħajr ma żżid xi piż 
amministrattiv dirett fuq l- SMEs .  
                                                 
11 Ara l-Komunikazzjoni mill-Kumm issjoni: L-implimentazzjoni tal-Programm Komunitarju ta’ Li żbona: 
Aktar Riċerka u Innovazzjoni – L-investiment g ħat-Tkabbir u l-Impjiegi: Metodu Komuni, COM 
(2005) 488 finali tat-12.10.2005 
 
MT 11   MT 3.5. It-tis ħiħ tad-djalogu u l-konsultazzjoni ma’ l- SMEs  kollha interessati. 
L-SMEs  ftit huma infurmati dwar l-UE u l-attivitajiet tag ħha u xi drabi huma xetti ċi 
dwar l-effett tag ħhom fuq in-negozju. Ħafna drabi, ma ja ħtfux sew l-opportunitajiet li 
ġġib magħha l-UE. L-istituzzjonijie t Ewropej iridu wkoll i żidu l-kapa ċità biex jag ħtu 
kas tat-tħassib ta’ l- SMEs  u biex jippromwovu, flimkien  ma’ l-Istati Membri, dehra 
pożittiva ta’ l-intraprenditorija. It-tnaqqis fid-distakk li hemm fl-informazzjoni  
bejn l-istituzzjonijiet Ewropej u n-negozji, spe ċjalment l- SMEs , huwa essenzjali biex 
terġa' tgħaqqad liċ-ċittadini mal-pro ġett Ewropew.12 
Il-Kummissjoni se tippromwovi djal ogu aktar regolari u strutturat a ħjar ma’ u 
b’konsultazzjoni mal-partijiet kollha interess ati biex tkun rifle ssa d-diversità ta’ l-
udjenza, minn organizzazzjonijiet ta’ negozji Ewropej g ħal organizzazzjonijiet ta’ 
appoġġ nazzjonali u lokali, konsultenti ta’ negozji żgħar u, sa ċertu punt, g ħal SMEs 
innifishom. Il-Kummissjoni , u b’mod partikulari l-Ambaxxatur tag ħha għall-
SMEs , hija kommessa biex tikkonsulta b’mod es tensiv mal-partijiet  kollha interessati 
sabiex jiżguraw li t-t ħassib tagħhom jitqies fil-pro ċess tat-tfassil tal-politika.  
Filwaqt li tag ħraf ir-rwol prin ċipali ta’ l-organizzazzjonijiet tan-negozju biex 
jiddirezzjonaw ir-risposti mill- SMEs  lejn l-istituzzjonijiet Ewropej, il-Kummissjoni 
bi ħsiebha toħloq mekkani żmu konsultattiv li huwa ħafif u faċli biex tużah ("bord 
ta’ l- SMEs ”) permezz tan-netwerk ta ċ-Ċentru ta’ Informazzjoni Ewropew biex 
tiġbor l-opinjonijiet mill- SMEs f’oqsma spe ċifiċi ta’ tfassil ta’ politika. Barra minn 
hekk, il-Kummissjoni b ħalissa qed tirrevedi l-inizjattiva ta’ Tfassil Interattiv ta’ 
Politika u se tipproponi modi ta ’ kif jista’ jitjieb il-mekkani żmu tagħha ta’ ġbir ta’ 
risposti biex ikun iffa ċilitat l-għarfien tal-problemi ta’ li g ħandhom l- SMEs bil-
leġiżlazzjoni Ewropea. Fl-a ħħar iżda mhux l-inqas, il-Kummissjoni g ħadha kif 
ippubblikat rapport dwar konsultazz joni mal-partijiet kollha kon ċernati fuq livell 
nazzjonali u re ġjonali u tag ħti proposti konkreti biex ittejjeb il-mekkani żmi ta’ 
konsultazzjoni.  
It-Tixrid ta’ l-imprenditorjat u l-imma ġni ta' l- SME s se tkun prijorità ewlenija. 
Il-Kummissjoni se tiffoka fuq il-komuni kazzjoni mal-gruppi ta l-partijiet kollha 
differenti interessati, anki fuq livell re ġjonali. Fl-istess ħin, għadd ta’ azzjonijiet 
immirati se jippruvaw itejbu l-mod ġenerali kif il-pubbliku j ħares lejn l-imprendituri 
fl-Ewropa billi jenfasi żżaw prattiċi ta’ intraprenditorija li kellhom su ċċess. Skema 
ġdida, “Premji Ewropej g ħall-Impriżi”, se titnieda fl-a ħħar ta' 2005 biex tidentifika 
politiki li kellhom su ċċess, biex tippromwovi l-intraprenditorija u l- SMEs  fuq livell 
reġjonali u biex tiffa ċilita l-iskambju ta’ l-a ħjar prassi f’dan il-qasam.  
Finalment, il-Kummissjoni se tkattar il-kooperazzjoni ma’ l-Istati Membri u mal-
partijiet l-o ħra kollha interessati. Se ssaħħaħ il-kuntatt ta’ ħidma ma’ 
amministrazzjonijiet nazzjonali dwar su ġġetti marbuta ma’ l- SMEs , filwaqt li tibqa’ 
tagħmel laqgħat fuq ba żi aktar regolari ma’ organiz zazzjonijiet ta’ negozju biex 
tiddiskuti s-su ġġetti marbuta ma’ politika. Biex ti żgura li jkunu i nvoluti l-akbar 
numru ta’ gruppi tal-partijiet  kollha interessati, il-K ummissjoni se torganizza 
konferenza annwali fuq livell g ħoli biex tirrevedi l-prog ress li jkun inkiseb fl-
                                                 
12 Ara l-Pjan ta’ Azzjoni tal-Kummissjoni biex tittejjeb il-Komunikazzjoni fl-Ewropa, Lulju 2005 
(SEC(2005) 985) 
 
MT 12   MT implimentazzjoni ta’ din il-Komunik azzjoni u biex tiddiskuti azzjoni g ħall-ġejjieni. 
Barra minn hekk, il-Kummissjoni se tippromwovi l-parte ċipazzjoni tal- SMEs  fi 
gruppi ta’ livell g ħoli, diskussjonijiet u f’fora o ħra fejn jixraq u se torganizza 
konferenza g ħall-impriżi tas-snajja’ fl-2006. 
4. KONKLU ŻJONI 
Il-Komunikazzjoni pre żenti timmarka bidu ġdid għal politika aktar prammatika, 
komprensiva u inklussiva ta' l-UE favur l- SMEs . Hi tenfasizza r-rwol kru ċjali li l-
SMEs  għandhom fil-Partenarjat g ħat- Tkabbir u g ħall- Impjiegi. Il-Komunikazzjoni 
twitti t-triq g ħal metodu strate ġiku biex l- SMEs  isiru aktar kompettivi, ibba żat fuq it-
tqarrib ta’ l-istrumenti ta' politika Komunitarja, fuq titjib fis-siner ġiji bejn l-oqsma ta' 
politika u fuq s ħubija ġenwina bejn l-UE u l-azzjonijiet ta' l-Istati Membri. 
Għan importanti huwa li jkunu xprunati  bidliet fil-mod kif jitqiesu l- SMEs  u l-
imprendituri fit-tfas sil tal-politika u fl- opinjoni pubblika, kemm fuq livell ta’ l-UE 
kif ukoll fuq livell nazzjonali. Tabil ħaqq, biex tkun su ċċess, il-politika ta’ l- SMEs  
trid twaħħad l-aspettattivi propja ta’ miljuni ta’ impri żi Ewropej fi spettru wiesa’ ta’ 
politiki. Il-K omunikazzjoni ti ġbed l-attenzjoni g ħall-ammont kbir ta’ potenzjal mhux 
sfruttat ta’ l- SMEs  biex jinħoloq it-tkabbir u x-xog ħol u tipproponi modi biex ikunu 
simplifikati r-regoli u r-regolamenti, tippromwovi kultura imprenditorjali, u tg ħin 
lill-SMEs  biex ikollhom a ċċess għall-innovazzjoni, finanzi, ta ħriġ, u fl-aħħar iżda 
mhux l-inqas, g ħas-swieq Ewropej kif ukoll dawk internazzjonali. Fl-a ħħar, titjib fil-
komunikazzjoni u fil-konsu ltazzjoni mal-partijiet kollha interessati jaqblu sew ma’ 
din il-politika ġdida ta’ l- SMEs . 
Biex jintla ħqu l-għanijiet mog ħtija f’din il-Komunikazzjoni je ħtieġ li jiċċaqalqu u 
jintrabtu l-atturi kollha relevanti, kemm pubbli ċi kif ukoll dawk privati fuq livell 
reġjonali, nazzjonali u Ewropew. Il-Kummissjoni se ssegwi mill-qrib il- ħidma ta’ l-
SMEs  fl-ekonomija, se tag ħmilha prijorità li ssa ħħaħ il-koordinazzjoni ta’ politiki 
kemm fuq livell ta’ l-UE kif uko ll fost l-Istati Membri u se tu ża’ l-istrumenti u l-
programmi tal-Komunità biex tw ettaq l- azzjonijiet li jappo ġġjaw il-kompetittivita` 
ta’ l- SMEs .