MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea C 271/91

Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar “Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni — Lejn Investiment Soċjali għat-Tkabbir u l-Koeżjoni — inkluża l-implimentazzjoni tal-Fond Soċjali Ewropew 2014–2020”

COM(2013) 83 final

2013/C 271/17

Relatur: is-Sur RÖPKE

Nhar it-18 ta’ Marzu 2013, il-Kummissjoni Ewropea ddeċidiet, b’konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li tikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar

il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni: Lejn Investiment Soċjali għat-Tkabbir u l-Koeżjoni – inkluża l-implimentazzjoni tal-Fond Soċjali Ewropew 2014-2020

COM(2013) 83 final.

Is-Sezzjoni Speċjalizzata għax-Xogħol, l-Affarijiet Soċjali u ċ-Ċittadinanza, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar it-23 ta’ April 2013.

Matul l-490 sessjoni plenarja tiegħu li saret fit-22 u t-23 ta’ Mejju 2013 (seduta tat-22 ta’ Mejju ), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b’160 vot favur, 3 voti kontra u 11-il astensjoni.

1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

1.1 Il-KESE jilqa’ l-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali tal-Kummissjoni Ewropea u l-bidla li jġib miegħu fejn l-enfasi aktar qawwija fuq l-investiment soċjali ma tiġix ikkunsidrata biss bħala spiża iżda hija kkunsidrata wkoll bħala investiment fil-ġejjieni, fit-tkabbir u fl-impjiegi li jikkontribwixxi b’mod konsiderevoli għall-ksib tal-għanijiet tal-Ewropa 2020 u jikkostitwixxi element ċentrali tal-mudell soċjali Ewropew.

1.2 L-investiment soċjali mmirat mhux biss iwassal għall-progress soċjali u soċjetali iżda fl-istess ħin iwassal ukoll għal żieda fil-kompetittività. Speċjalment fi żminijiet ta’ qgħad drammatiku u mingħajr preċedent u faqar li kulma jmur jiżdied, l-investiment fis-sigurtà soċjali jaqdi rwol ċentrali wkoll fit-tisħiħ tal-koeżjoni soċjali, l-inklużjoni soċjali kif ukoll fil-ġlieda kontra l-esklużjoni soċjali u l-faqar.

1.3 Is-suq tax-xogħol huwa fattur ewlieni għall-ġestjoni tat-tibdil demografiku u għall-konsolidazzjoni sostenibbli tal-baġits pubbliċi. Fil-fehma tal-KESE, l-investiment soċjali qawwi u mmirat iżid b’mod sostenibbli l-opportunitajiet tal-individwi biex isibu impjieg. Għaldaqstant, il-pakkett dwar l-investiment soċjali jista’ jagħti kontribut importanti għal bidla politika favur aktar tkabbir u impjiegi, jekk jiġi implimentat fil-prattika b’mod konsistenti.

1.4 Il-KESE jaqbel mal-Kummissjoni Ewropea li l-iżvilupp tal-politika soċjali huwa qabel kollox ir-responsabbiltà tal-Istati Membri u li kull pajjiż għandu jibbilanċja s-sostenibbiltà u l-adegwatezza tas-sistemi tas-sigurtà soċjali tiegħu u l-organizzazzjoni tas-servizzi soċjali. Minħabba d-differenzi kbar bejn il-pajjiżi, il-Kummissjoni Ewropea għandha taqdi rwol ċentrali fl-iskambju ta’ approċċi innovattivi u provati bejn l-Istati Membri u l-atturi rilevanti kollha.

1.5 Il-KESE jilqa’ l-fatt li l-Komunikazzjoni tirrikonoxxi b’mod espliċitu r-rwol importanti li jaqdu l-ekonomija soċjali, l-intrapriżi soċjali, is-soċjetà ċivili u l-imsieħba soċjali fl-implimentazzjoni tal-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali. F’dan ir-rigward, il-KESE jappoġġja bis-sħiħ it-talba biex l-imsieħba soċjali u l-atturi tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili fl-Istati Membri jiġu involuti b’mod fundamentali fil-proċess ta’ koordinazzjoni tas-Semestru Ewropew.

1.6 Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni Ewropea biex tippubblika pjan għall-implimentazzjoni konkreta tal-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali li jappoġġja lill-Istati Membri bil-miżuri meħtieġa u jippromovi l-iskambju bejn il-pajjiżi, l-imsieħba soċjali, l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali, l-NGOs, l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u l-provvedituri tas-servizzi soċjali. Dawn l-atturi għandhom l-għarfien espert neċessarju fil-qasam tal-investiment soċjali, l-innovazzjoni soċjali u l-ħolqien tal-impjiegi.

1.7 Madankollu, il-KESE jikkritika l-fatt li l-kwistjoni tal-finanzjament għall-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali ftit li xejn ġiet indirizzata. Mingħajr bidla fil-politika unilaterali tat-tnaqqis fin-nefqa, l-implimentazzjoni b’suċċess tal-proposti ma tidhirx realistika. Ta’ min jilqa’ l-użu mtejjeb tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej (ESIF), kif ukoll il-possibbiltà ta’ effiċjenza u adegwatezza akbar tal-miżuri iżda dawn żgur li mhux ser ikunu biżżejjed biex tinkiseb il-bidla mixtieqa fil-politika.

1.8 Għaldaqstant, il-KESE jtenni l-fehma tiegħu li l-identifikazzjoni ta’ sorsi ġodda ta’ dħul għall-baġits pubbliċi huwa essenzjali. F’dan ir-rigward ta’ min isemmi l-miżuri li ġejjin flimkien mal-intaxxar ta’ diversi tipi ta’ assi: it-tibdil u l-espansjoni tal-bażijiet tat-taxxa, l-għeluq tar-rifuġji fiskali, it-tmiem tal-kompetizzjoni dannuża għall-inqas taxxi kif ukoll il-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa.

1.9 B’mod partikolari f’dan ir-rigward, il-KESE jtenni t-talba espliċita tiegħu għal programm ekonomiku u ta’ investiment Ewropew ta’ 2 % tal-PDG. B’hekk ikun jista’ jiġi ffinanzjat patt ta’ investiment soċjali, li jippermetti li sseħħ bidla fil-prijoritajiet politiċi fid-direzzjoni tal-investiment soċjali u li jissaħħu u jiġu modernizzati l-politiki soċjali fl-Istati Membri minkejja l-konsolidazzjoni fiskali mixtieqa. Huwa biss permezz ta’ finanzjament adatt li l-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali jkun jista’ jiġi implimentat b’suċċess fil-prattika, inkella jibqa’ biss dikjarazzjoni ta’ intenzjoni.

1.10 Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni Ewropea biex l-enfasi aktar qawwija fuq l-investiment soċjali tiġi riflessa wkoll fil-proċess ta’ koordinazzjoni tas-Semestru Ewropew. Din l-enfasi l-ġdida għandha tiġi kkunsidrata b’mod espliċitu fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi kif ukoll fl-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir li jmiss (2014). F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni Ewropea għandha tippreżenta proposti konkreti mill-aktar fis. Għandu jiġi ċċarat li investiment soċjali akbar huwa kompatibbli ma’ konsolidazzjoni fiskali “differenzjat[a] u favorevoli għat-tkabbir”.

2. Il-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali għat-tkabbir u l-koeżjoni

2.1 Wieħed mill-għanijiet tal-Istrateġija Ewropa 2020 huwa li sal-2020 tal-anqas 20 miljun individwu joħorġu mill-faqar. Il-konsegwenzi profondi tal-kriżi u l-ħtieġa li nerġgħu naqbdu t-triq li twassal għat-tkabbir wasslu sabiex jitfasslu għadd ta’ inizjattivi mill-Kummissjoni bil-għan li jiġu preservati u jinħolqu l-postijiet tax-xogħol, ikun hemm tranżizzjonijiet bla xkiel bejn impjieg u ieħor u n-nies jibdew jiddaħħu fis-suq tax-xogħol (1).

2.2 Fl-20 ta’ Frar 2013, il-Kummissjoni ħarġet it-tant mistenni Pakkett dwar l-Investiment Soċjali tagħha li kkonsista f’Komunikazzjoni (“Lejn Investiment Soċjali għat-Tkabbir u l-Koeżjoni – inkluża l-implimentazzjoni tal-Fond Soċjali Ewropew 2014-2020”), Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni (“L-investiment fit-tfal: niksru ċ-ċiklu tal-iżvantaġġ”) u seba’ Dokumenti ta’ Ħidma tal-Persunal mehmużin.

2.3 Il-Pakkett ipoġġi l-investiment soċjali mtejjeb fil-kuntest tas-Semestru Ewropew u jintegra l-governanza u r-rekwiżiti tar-rappurtar tal-Unjoni u l-Istati Membri bil-għan li jintlaħqu l-għanijiet tal-Istrateġija Ewropa 2020 fil-qasam tal-politika soċjali, tal-impjieg u tal-edukazzjoni.

2.4 Il-Kummissjoni tinnota li l-kriżi fl-Ewropa, li ilha għaddejja mill-2008, żiedet il-faqar, l-esklużjoni soċjali u l-esklużjoni mis-suq tax-xogħol għal ħafna ċittadini f’għadd ta’ Stati Membri, u li dawn il-problemi laħqu dimensjonijiet rekord, speċjalment fost l-aktar gruppi vulnerabbli. Għaldaqstant, fil-Komunikazzjoni tagħha l-Kummissjoni tagħti parir lill-Istati Membri biex jagħmlu aktar enfasi fuq l-investiment soċjali u jużaw ir-riżorsi b’mod aktar effiċjenti.

2.5 Għaldaqstant, il-Kummissjoni temmen li l-investiment soċjali jgħin liċ-ċittadini. Dan isaħħaħ il-ħiliet u l-kwalifiki tagħhom u jgħinhom jieħdu sehem fis-soċjetà u fis-suq tax-xogħol li, min-naħa tiegħu, iwassal għal benessri akbar, iħeġġeġ l-ekonomija u jgħin lill-UE toħroġ mill-kriżi aktar b’saħħitha, aktar magħquda u aktar kompetittiva.

2.6 Jingħad li s-sistemi soċjali jaqdu tliet funzjonijiet: l-investiment soċjali għal ġejjieni aħjar, il-protezzjoni soċjali matul perjodi diffiċli tal-ħajja, u fl-aħħar iżda mhux l-inqas, l-istabbilizzazzjoni tal-ekonomija.

2.7 Il-Kummissjoni tappella għall-azzjoni biex jiġi żgurat li s-sistemi tal-protezzjoni soċjali jindirizzaw il-ħtiġijiet tan-nies li jinsabu f’fażijiet kritiċi ta’ ħajjithom. Għal dan il-għan, hija tirrakkomanda miżuri ta’ prevenzjoni fis-sura ta’ investiment fl-aktar fażi bikrija possibbli minflok investiment bħala reazzjoni għall-problemi wara li jkun sar il-fatt, li jkun jiswa aktar flus. Għaldaqstant, l-investiment fit-tfal u ż-żgħażagħ huwa vitali.

2.8 Dan jiġi speċifikat f’aktar dettall fir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni permezz tal-linji gwida għall-Istati Membri. Skont il-Kummissjoni l-investiment preventiv kontra l-faqar u l-esklużjoni soċjali fost it-tfal, li huwa intiż biex jippromovi l-benessri tat-tfal, jista’ jinkiseb permezz ta’ firxa sħiħa ta’ miżuri differenti.

2.9 Taħt is-sottotitolu “Lok għal titjib fl-effiċjenza tal-politiki soċjali”, fil-Komunikazzjoni l-Kummissjoni titlob għal użu aktar effettiv tal-finanzjament sabiex jiġu żgurati sigurtà soċjali sostenibbli u adegwata kif ukoll politika soċjali mtejba bbażata fuq l-evidenza. Għal dan il-għan, l-Istati Membri huma mħeġġġa jissemplifikaw l-amministrazzjoni tal-benefiċċji u s-servizzi, jimmiraw il-benefiċċji b’mod aktar effettiv u jagħmluhom ibbażati fuq kundizzjonijiet, pereżempju l-parteċipazzjoni f’aktar taħriġ.

2.10 L-Istati Membri kemm-il darba jintalbu jimpenjaw ruħhom aktar biex jinvolvu lill-partijiet interessati rilevanti kollha, speċjalment lill-imsieħba soċjali u l-gruppi tas-soċjetà ċivili, huma u jtejbu l-politika soċjali b’rabta mal-Istrateġija Ewropa 2020.

3. Kummenti ġenerali dwar il-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali

3.1 Il-kriżi finanzjarja u ekonomika u l-effetti profondi tagħha fuq it-tkabbir u l-impjiegi u l-koeżjoni ekonomika u soċjali ddominaw l-aġenda politika tal-Unjoni Ewropea matul dawn l-aħħar ħames snin. Għalkemm l-Istati Membri inizjalment irreaġġixxew b’politika ekonomika kontroċiklika u li tistabilizza l-ekonomija, il-pakketti ta’ salvataġġ tal-banek wasslu b’mod partikolari għal żieda sostanzjali fid-dejn pubbliku. B’mod ġenerali, it-tentattivi tal-gvernijiet biex, fi żmien ta’ tnaqqis fir-ritmu ekonomiku, jikkonsolidaw il-baġits pubbliċi permezz ta’ tnaqqis unilaterali fin-nefqa ma rnexxewx. Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-investiment soċjali għaldaqstant tipprovdi perspettiva ġdida għall-ġlieda kontra l-kriżi, jiġifieri, li fil-perjodu qasir l-investiment soċjali huwa assoċjat ma’ spejjeż, iżda fil-perjodu medju u fit-tul l-investiment soċjali huwa assoċjat ma’ benefiċċji mil-lat ta’ benessri għas-soċjetà u ma’ żieda fid-dħul għall-baġit nazzjonali, li jwasslu għal tnaqqis fl-ispiża soċjali fil-ġejjieni.

3.2 Għaldaqstant, il-KESE jilqa’ b’mod partikolari l-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali tal-Kummissjoni u l-bidla fundamentali relatata għall-istituzzjonijiet tal-UE fir-rigward ta’ aġenda li tħares ’il quddiem. L-Istati Membri issa huma mitlubin b’mod espliċitu jagħmlu enfasi akbar fuq l-investiment soċjali u jimmodernizzaw u jsaħħu l-politika soċjali u jużaw ir-riżorsi disponibbli b’mod aktar effiċjenti. Il-politika soċjali għandha ssir aktar sostenibbli. B’hekk, il-Kummissjoni tidher li qed tikkoreġi l-iżbalji li saru fi snin reċenti u li m’għadhiex tikkunsidra l-investiment soċjali biss bħala spiża. Tali investiment ser isaħħaħ il-ħiliet u l-kwalifiki taċ-ċittadini, ser itejjeb l-opportunitajiet tagħhom fis-soċjetà u fis-suq tax-xogħol, li min-naħa tiegħu ser iwassal għal titjib fil-benessri tal-individwi, ser jistimola l-ekonomija u jgħin lill-UE toħroġ mill-kriżi aktar b’saħħitha u aktar kompetittiva. Dan il-pakkett jista’ jkun wieħed mill-aktar inizjattivi ta’ politika soċjali importanti ta’ dawn l-aħħar snin, dejjem jekk jiġi implimentat b’mod konsistenti u ambizzjuż. Dan jirrikjedi l-appoġġ fit-tul tal-Kummissjoni Ewropea.

3.3 Madankollu, it-tfassil tal-politiki soċjali huwa qabel kollox ir-responsabbiltà tal-Istati Membri. Id-diversità tal-kundizzjonijiet u ċ-ċirkostanzi nazzjonali tirrikjedi li kull Stat Membru jikseb bilanċ bejn is-sostenibbiltà u l-adegwatezza tas-sistema soċjali tiegħu, peress li ma jeżistix mudell uniku għal kulħadd. Il-Kummissjoni għandha tiġbor eżempji tal-aħjar prattiki, inkluża l-promozzjoni tal-fornituri tas-servizzi li joperaw fl-interess ġenerali permezz tal-akkwist pubbliku u l-libertà tal-għażla fis-servizzi soċjali, u tħeġġeġ lill-Istati Membri jorganizzaw is-sistemi soċjali tagħhom b’mod innovattiv u effiċjenti filwaqt li jagħmlu enfasi fuq l-impjiegi u l-attivazzjoni bil-għan li jinkiseb l-għan tal-Istrateġija Ewropa 2020 li jonqos il-faqar.

3.4 Fi żmien ta’ qgħad mingħajr preċedent u faqar li dejjem jiżdied fl-UE, is-sigurtà soċjali saret indispensabbli biex jingħelbu l-isfidi li tfaċċaw. L-investiment immirat fil-qasam tal-protezzjoni soċjali u tal-istat soċjali jista’ jsolvi l-problemi strutturali u joħloq l-impjiegi. Il-potenzjal eżistenti jista’ jintuża aħjar billi jiġu segwiti l-aktar strateġiji ta’ inklużjoni u parteċipazzjoni attivi u komprensivi possibbli għall-iktar firxa wiesgħa tal-popolazzjoni, u billi l-Istati Membri kollha jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet tal-2008 dwar l-integrazzjoni attiva tal-persuni esklużi mis-suq tax-xogħol.

3.5 Filwaqt li s’issa n-nefqa soċjali prinċipalment tiġi meqjusa bħala “spiża” u ntalab tnaqqis fil-baġits soċjali, din il-Komunikazzjoni tista’ tirrappreżenta speċi ta’ bidla fil-politika fil-livell tal-UE kif ukoll f’xi Stati Membri. Il-KESE ilu żmien twil isostni li hemm bżonn kbir ħafna ta’ investiment, inkluż investiment soċjali, u li dan jista’ joħloq l-impjiegi, jevita l-faqar u jillimita ż-żieda fl-esklużjoni soċjali. Dan ser jirrikjedi kemm investiment privat u pubbliku kif ukoll riformi (2).

3.6 Il-KESE jilqa’ wkoll bħala perspettiva ġdida u mod ġdid ta’ kif inħarsu lejn l-interventi taċ-ċiklu tal-ħajja u l-approċċ ibbażat fuq il-ħtiġijiet fir-rigward tal-investiment soċjali li ttieħed fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni, li jistgħu jtejbu l-opportunitajiet individwali u l-koeżjoni soċjali kif ukoll isaħħu l-iżvilupp ekonomiku. It-tisħiħ tal-investiment soċjali għandu effetti pożittivi b’mod partikolari kemm fil-perjodu medju kif ukoll fit-tul. Madankollu, l-effetti pożittivi fil-perjodu qasir bl-ebda mod m’għandhom jiġu sottovalutati. L-investiment f’politika soċjali mtejba u bbażata fuq l-evidenza jagħti riżultati pożittivi u malajr f’ħafna sitwazzjonijiet (3).

3.7 L-investiment soċjali m’għandux biss effetti fuq il-politiki tas-swieq tax-xogħol, iżda jaqdi wkoll rwol ċentrali fit-tisħiħ tal-koeżjoni soċjali u l-integrazzjoni soċjali u fil-ġlieda kontra l-esklużjoni soċjali u l-faqar. Il-kriżi ekonomika profonda fl-Ewropa aggravat b’mod drammatiku l-pożizzjoni soċjali ta’ ħafna individwi. Biex tiġi miġġielda din it-tendenza, huwa assolutament neċessarju li jkun hemm bidla lejn investiment aktar soċjali.

3.8 F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni Ewropea għandha tiċċara u tiddefinixxi f’termini speċifiċi xi tfisser eżatt bit-talba tagħha għall-“kundizzjonalità” tal-benefiċċji soċjali. Għalkemm jista’ jkun loġiku li f’oqsma bħall-politika attiva tas-suq tax-xogħol il-benefiċċji jiġu assoċjati ma’ għan partikolari (bħall-parteċipazzjoni fit-taħriġ), dan il-prinċipju m’għandu bl-ebda mod jiġi applikat b’mod ġenerali fil-politika soċjali (pereżempju fil-qasam tat-tħaris tat-tfal). Il-benefiċċji soċjali għandhom jiġu kkunsidrati bħala drittijiet soġġetti għal kriterji prevedibbli b’tali mod li tiġi żgurata ċ-ċertezza legali.

3.9 L-oqsma ewlenin fejn għandu jiġi applikat dan l-“approċċ il-ġdid” lejn l-investiment soċjali huma riflessi fir-Rakkomandazzjoni u d-Dokumenti ta’ Ħidma tal-Persunal ippubblikati flimkien mal-Komunikazzjoni. Il-Kummissjoni issa għandha tniedi djalogu mal-atturi rilevanti kollha dwar kif dan l-approċċ lejn l-investiment soċjali b’rabta ma’ dawn il-prijoritajiet tematiċi stabbiliti għandu jiġi applikat fil-prattika u għandha tressaq pjan għall-implimentazzjoni tal-Komunikazzjoni tagħha, li għandu jinkludi gwida ta’ azzjoni li tappoġġja lill-Istati Membri.

3.10 Il-KESE jilqa’ r-rikonoxximent espliċitu mill-Kummissjoni Ewropeatar-rwol importanti li għandhom jaqdu l-ekonomija soċjali, l-intrapriżi soċjali u s-soċjetà ċivili fl-implimentazzjoni tal-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali (4). Apparti li jipprovdu esperjenza u riżorsi addizzjonali, sikwit huma involuti direttament u b’mod konkret fl-implimentazzjoni tal-għanijiet politiċi, bħal pereżempju t-twettiq tas-servizzi soċjali. Sabiex jiġu appoġġjati f’dawn il-kompiti, jeħtieġ li jkun hemm fondi pubbliċi u kapital privat għad-diżpożizzjoni tagħhom b’mod aħjar u aktar sempliċi. L-inklużjoni ta’ objettivi tematiċi għall-investiment soċjali u tal-investimenti bħala azzjonijiet fil-qafas tal-politika ta’ koeżjoni tal-UE fl-2014-2020 huma proposti li jintlaqgħu tajjeb. Għandhom jiġu kkunsidrati fin-negozjati – li għandhom jinvolvu lir-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili – dwar il-programmi bejn l-awtoritajiet nazzjonali u l-Kummissjoni Ewropea.

3.11 Il-Kummissjoni temmen li l-innovazzjoni hija fattur importanti fil-qasam tal-politika dwar l-investiment soċjali għax il-politika soċjali teħtieġ tiġi adattata l-ħin kollu għall-isfidi l-ġodda. Għaldaqstant il-kumpaniji privati appoġġjati minn kuntratti pubbliċi jaqdu rwol importanti bħala alternattiva u komplement għas-settur pubbliku.

3.12 L-Istati Membri għandhom jużaw aktar approċċi innovattivi għall-finanzjament pereżempju permezz tal-parteċipazzjoni tas-settur privat jew bonds ta’ investiment soċjali, li l-Kummissjoni tiżgura li ser jikkontribwixxu għall-iffrankar baġitarju (5). Madankollu, il-bonds ta’ investiment soċjali huma suġġett kontroversjali ħafna u jeħtieġ li jsiru aktar studji dwar il-konsegwenzi tagħhom. Barra minn hekk, għandhom jiġu provduti aktar dettalji dwar l-oqsma li jistgħu jkunu l-aktar adatti għal tali “finanzjament innovattiv”. Fi kwalunkwe każ, il-KESE jenfasizza li tali strumenti bl-ebda mod m’għandhom iwasslu għall-kummerċjalizzazzjoni tal-politika soċjali. L-istat m’għandux ifarfar ir-responsabbiltà tiegħu fir-rigward tal-politika soċjali.

4. Kummenti speċifiċi

4.1 Sfortunatament, wieħed għandu jassumi li d-deterjorament ekonomiku u soċjali u t-tnaqqis fir-rata tat-tkabbir ser jissoktaw fis-snin li ġejjin, fost l-oħrajn minħabba l-miżuri ta’ konsolidazzjoni fiskali tal-Istati Membri tal-UE. It-tkabbir ekonomiku sostenibbli għalhekk ser jiddependi minn domanda (interna) akbar, pereżempju, permezz ta’ parteċipazzjoni akbar tan-nisa fis-suq tax-xogħol. It-tkabbir fis-servizzi soċjali u fl-ekonomija soċjali, li wera r-reżiljenza tiegħu f’din il-kriżi, jaqdi rwol ewlieni wkoll f’dan ir-rigward.

4.2 Il-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali jista’ jagħti kontribut importanti għal dan il-għan. L-espansjoni tas-servizzi soċjali tikkontribwixxi għall-ħolqien tal-impjiegi aktar minn kwalunkwe forma oħra ta’ nefqa pubblika. Barra minn hekk, l-investiment fis-servizzi soċjali huwa meħtieġ biex jiġu sodisfatti d-domanda li dejjem tikber u l-bżonnijiet soċjali li dejjem jiżdiedu. Il-ksib tal-għanijiet ta’ impjieg tal-Istrateġija Ewropa 2020 ser jiddependi miż-żieda fin-numru ta’ nisa li jaħdmu u ser iwassal biex jiġu indirizzati l-qgħad (fost iż-żgħażagħ) u l-integrazzjoni mtejba tan-nies avvanzati fl-età fis-suq tax-xogħol.

4.3 Huwa importanti li jiġi rikonoxxut li l-appoġġ mogħti mill-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali fl-oqsma ta’ politika nazzjonali, bħall-integrazzjoni soċjali, il-kura tas-saħħa u s-servizzi soċjali, għandhom jinkludu wkoll servizzi affordabbli, ta’ kwalità għolja u li jistgħu jiġu aċċessati faċilment mill-gruppi żvantaġġati fis-soċjetà, bħal dawk b’diżabbiltà u n-numru dejjem akbar ta’ individwi li jgħixu f’faqar estrem. Tali servizzi soċjali jżidu l-opportunitajiet tagħhom li jgħixu ħajja deċenti u li jsibu u jibqgħu fl-impjieg.

4.4 L-eżempju tat-tħaris tat-tfal juri li bl-investiment immirat, il-progress soċjali u soċjetali jista’ jiġi abbinat ma’ żieda fil-kompetittività. L-investiment ikbar fit-tħaris tat-tfal u s-servizzi soċjali b’mod usa’ (il-kura tal-anzjani, l-edukazzjoni, l-infermerija, is-servizzi għall-persuni b’diżabbiltà, id-djar ta’ kura (sheltered housing), eċċ.) minn naħa jgħollu l-istandard tal-postijiet, u fl-istess ħin jagħti kontribut importanti għat-tisħiħ tar-rati tal-impjieg fost in-nisa u dawk l-individwi li huma l-aktar imbiegħda mis-suq tax-xogħol, bħall-persuni b’diżabbiltà u jgħin biex titnaqqas il-pressjoni minn fuq il-baġits pubbliċi fil-perjodu medju u fit-tul. Kif diġà ġie rikonoxxut mill-Kummissjoni, huwa importanti li jiġi żgurat li dan l-investiment ikun immirat lejn il-bżonnijiet speċifiċi ta’ persuna pjuttost milli ta’ grupp sabiex jinkisbu l-aħjar riżultati possibbli u jingħata appoġġ individwali (6). Barra minn hekk, il-KESE huwa tal-opinjoni li jeħtieġ li jiġu prevenuti kull tip ta’ problemi soċjali, indipendentement mill-età ta’ dawk ikkonċernati. Għaldaqstant il-prevenzjoni għandha tkun approċċ ġenerali tal-politika soċjali li għandha tiġi estiza biex tkopri l-gruppi soċjali kollha apparti t-tfal.

4.5 Is-suq tax-xogħol huwa fattur ewlieni għall-ġestjoni tat-tibdil demografiku u għall-konsolidazzjoni sostenibbli tal-baġits pubbliċi. Għaldaqstant ta’ min jilqa’ t-talba tal-Kummissjoni biex tittejjeb il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol, anke permezz ta’ politika attiva tas-suq tax-xogħol u integrazzjoni soċjali aktar b’saħħitha. Jekk il-potenzjal tal-impjieg li jeżisti jintuża b’mod aktar effettiv, il-bilanċ bejn il-kontributuri u l-benefiċjarji jista’ jinżamm b’mod ġenerali minkejja ż-żieda kbira ħafna fl-għadd ta’ persuni akbar fl-età (7). Madankollu, il-KESE jtenni l-opinjoni tiegħu li l-investiment soċjali għandu jikkonċerna wkoll lill-gruppi soċjali li għalihom il-benefiċċji soċjali ma jissarrfux fid-dħul tagħhom fis-suq tax-xogħol.

4.6 Fl-istess ħin, l-investiment soċjali u politika soċjali mtejba mhux biss jistgħu jagħtu kontribut importanti għat-tisħiħ tal-impjiegi. L-implimentazzjoni kontinwa tal-politika ta’ inklużjoni soċjali fl-Istati Membri u l-ġlieda konsistenti kontra l-faqar iwasslu għal vantaġġi konsiderevoli għas-soċjetà kollha u għall-promozzjoni tal-paċi soċjali u l-koeżjoni fis-soċejtà.

4.7 Il-bidla fil-politika enfasizzata fil-Komunikazzjoni tikkontribwixxi b’mod importanti għall-konsolidazzjoni sostenibbli tal-baġits pubbliċi. Il-promozzjoni ta’ tkabbir inklużiv u żieda sostanzjali fir-rati tal-impjieg sal-2020 jistgħu jipprovdu flessibbiltà addizzjonali fil-baġits pubbliċi tas-27 Stat Membru tal-UE, li tista’ tilħaq mal-EUR 1 000 biljun (8).

4.8 Madankollu, għad iridu jiġu indirizzati kwistjonijiet importanti dwar il-bidla fil-prijoritajiet elenkati fil-Komunikazzjoni u l-integrazzjoni tagħha fis-Semestru Ewropew. Il-KESE jilqa’ t-titjib fil-monitoraġġ però huwa konxju wkoll li l-orjentazzjoni tal-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir tal-2013 għadha tinkludi l-prijoritajiet tas-sena l-oħra. Fil-fehma tal-KESE għandha ssir enfasi akbar fuq l-investiment soċjali fir-rakkomnadazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi għat-tieni nofs tas-sena. Għalhekk, l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir (2014) għandu jikkunsidra b’mod espliċitu l-investiment soċjali u jinkludi l-problemi soċjali fis-Semestru Ewropew li jmiss. Barra minn hekk, matul is-Semestru għandu jiġi ċċarat b’mod espliċitu li t-tisħiħ tal-investiment soċjali huwa kompatibbli ma’ konsolidazzjoni “differenzjat[a] u favorevoli għat-tkabbir”.

4.9 Madankollu, il-kummenti fil-Komunikazzjoni dwar il-finanzjament tal-inizjattiva ta’ investiment soċjali u t-tibdil tal-istruttura tat-taxxa huma diżappuntanti u jmorru pass lura meta mqabbla mal-Pakkett tal-Impjieg fejn il-Kummissjoni rrakkomandat li jitnaqqas il-piż fuq l-impjieg u li l-kapital jiġi intaxxat aktar. Huwa biss jekk jiġi garantit il-finanzjament li tkun tista’ titwettaq fil-prattika l-bidla fil-politika xprunata mill-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali.

4.10 Madankollu, il-kwistjoni tal-finanzjament għall-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali ftit li xejn ġiet indirizzata. Il-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej (ESIF), b’mod partikolari l-FSE, jistgħu jkunu strumenti importanti ta’ finanzjament jekk jintużaw b’mod aktar effikaċi iżda żgur li mhux ser ikunu biżżejjed biex tinkiseb il-bidla mixtieqa fil-politika. Minflok, il-KESE jtenni li huwa assolutament importanti li jiġu identifikati sorsi ġodda ta’ dħul għall-baġits pubbliċi, apparti li tiżdied l-effiċjenza tan-nefqa pubblika u li tiġi mmirata b’mod aktar preċiż. Il-kontribut potenzjali ta’ diversi tipi ta’ dħul u assi għandu jiġi kkunsidrat f’dan ir-rigward (9). Fl-istess ħin, ir-riżorsi disponibbli għandhom jintużaw aħjar.

4.11 Il-KESE jinnota li l-loġika tal-investiment soċjali wasslet ukoll biex jinbidlu u jittejbu l-politiki li wrew li kienu ineffiċjenti. L-investiment primarju addizzjonali mhuwiex neċessarju. Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni biex tagħti informazzjoni u kjarifiki dwar il-politiki soċjali l-ġodda li huma aħjar għall-benefiċjarju aħħari u li l-ispejjeż tagħhom huma komparabbli jew inqas.

4.12 Il-KESE ilu li rrakkomanda li tiġi estiża l-enfasi biex mhux biss tinkludi n-nefqa iżda wkoll id-dħul pubbliku, pereżempju permezz tat-tibdil u l-espansjoni tal-bażijiet tat-taxxa, permezz ta’ taxxa fuq it-tranżazzjonijiet finanzjarji, l-għeluq tar-rifuġji fiskali, u t-tmiem tal-kompetizzjoni tat-taxxa u l-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa (10). Huwa speċifikament fid-dawl tal-Pakkett dwar l-Investiment Soċjali u l-isfidi relatati miegħu li l-KESE jenfasizza dawn ir-rakkomandazzjonijiet u jtenni b’mod espliċitu l-bżonn ta’ programm ekonomiku u ta’ investiment Ewropew ta’ madwar 2 % tal-PDG (11). Għalkemm dan il-pakkett jistabbilixxi l-prijoritajiet it-tajba, ma jinkludix proposti għal pakkett dwar l-investiment soċjali li jmur lil hinn mid-dikjarazzjonijiet ta’ intenzjoni u jersaq lejn l-implimentazzjoni prattika ta’ prijoritajiet politiċi ġodda.

4.13 Barra li titlob lill-Istati Membri biex jinvolvu aktar mill-qrib lill-imsieħba soċjali u lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, ħaġa li l-KESE jappoġġja bis-sħiħ, il-Kummissjoni għandha tfassal mill-aktar fis proposti speċifiċi għall-involviment aktar mill-qrib u kontinwu tagħhom fil-proċess ta’ koordinazzjoni tas-Semestru Ewropew. Dan jikkonċerna fost affarijiet oħra l-enfasi aktar qawwija fuq l-investiment soċjali u l-inklużjoni attiva. Tali involviment għandu jkollu approċċ fundamentali u jippermetti li t-tfassil tal-politiki jiġi influwenzat b’mod ġenwin.

Brussell, 22 ta’ Mejju 2013. Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew Henri MALOSSE

(1) Il-Pakkett dwar l-Impjieg, il-Pakkett dwar l-Impjieg għaż-Żgħażagħ, l-Inizjattiva tal-UE “Opportunitajiet għaż-Żgħażagħ”, ir-Reviżjoni tal-Edukazzjoni.

(2) ĠU C 11, 15.1.2013, p. 65-70.

(3) “Housing First”, imsejjaħ ukoll “rapid re-housing”, huwa bbażat fuq approċċ għall-problema tal-persuni mingġajr dar li oriġinarjament intuża fil-politika soċjali Amerikana u li ġie implimentati b’suċċess tul dawn l-aħħar snin fl-Awstrija, id-Danimarka, il-Finlandja, Franza, il-Ġermanja, il-Portugall u r-Renju Unit bħala alternattiva għas-sistema konvenzjonali ta’ akkomodazzjoni ta’ emerġenza u akkomodazzjoni tranżizzjonali.

(4) COM(2013) 83 final, p. 5.

(5) COM(2013) 83 final, p. 6, 7.

(6) COM(2013) 83 final, p. 8.

(7) COM(2012) 55 final, White Paper – Aġenda għal Pensjonijiet Adegwati, Sikuri u Sostenibbli, p. 6.

(8) Ara d-Dokument dwar Kwistjonijiet Prinċipali tal-EPC, Nru 72, Novembru 2012: “1 000 billion euros at stake: How boosting employment can address demographic change and public deficits (Hemm involuti EUR 1 000 biljun: kif it-tisħiħ tal-impjiegi jista’ jindirizza t-tibdil demografiku u d-defiċits pubbliċi)”.

(9) Ara ĠU C 143, 22.5.2012, p. 94-101, punt 4.3, kif ukoll ĠU C 306, 16.12.2009, p. 70-75, punt 3.4.2.

(10) Ara ĠU C 143, 22.5.2012, p. 23-28, punt 6.1.3.1.

(11) Ara ĠU C 133, 9.5.2013, p. 77-80, punt 3.2.4.