Konklużjonijiet tal-Kunsill dwar l-appoġġ għall-benesseri fl-edukazzjoni diġitali

(2022/C 469/04)

IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA

FIL-KUNTEST TA':

1. Id-diskussjonijiet politiċi fis-Summit Soċjali ta’ Gothenburg fl-2017, fejn ġie enfasizzat li 44 % tal-Ewropej ma għandhomx ħiliet diġitali bażiċi, li 90 % tal-impjiegi fil-futur ser jirrikjedu ħiliet u kompetenzi diġitali, u li 40 % tal-kumpaniji Ewropej ibatu biex jirreklutaw speċjalisti tal-ICT. It-tnedija ta’ riflessjoni dwar il-Futur tal-Apprendiment, biex twieġeb għax-xejriet futuri u r-rivoluzzjoni diġitali, inkluż l-intelliġenza artifiċjali (IA), kienet waħda mill-ideat diskussi mill-mexxejja Ewropej f’dik l-okkażjoni.

2. L-ewwel prinċipju tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, jiġifieri li kulħadd għandu d-dritt għal edukazzjoni, taħriġ u tagħlim tul il-ħajja inklużivi u ta’ kwalità sabiex iżomm u jikseb ħiliet li jagħmlu possibbli l-parteċipazzjoni sħiħa fis-soċjetà u l-ġestjoni b’suċċess ta’ tranżizzjonijiet fis-suq tax-xogħol.

3. Il-komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar il-kisba taż-Żona Ewropea tal-Edukazzjoni sal-2025, li tissottolinja l-ħtieġa li jinħolqu ambjenti ta’ apprendiment ta’ appoġġ għal gruppi f’riskju ta’ prestazzjoni insuffiċjenti u li jiġi appoġġat il-benesseri fl-iskola.

4. Ir-Riżoluzzjoni tal-Kunsill dwar qafas strateġiku għall-kooperazzjoni Ewropea fl-edukazzjoni u t-taħriġ lejn iż-Żona Ewropea tal-Edukazzjoni u lil hinn (2021-2030), li tenfasizza li l-edukazzjoni u t-taħriġ għandhom rwol vitali fit-tiswir tal-futur tal-Ewropa, fi żmien meta huwa essenzjali għaċ-ċittadini li jsibu s-sodisfazzjon u l-benesseri personali, li jkunu lesti jadattaw u jaħdmu f’suq tax-xogħol li qed jinbidel u li jinvolvu ruħhom f’ċittadinanza attiva u responsabbli.

5. Il-Pjan ta’ Azzjoni għall-Edukazzjoni Diġitali (2021-2027), li jiddeskrivi l-kunċett ta’ ekosistema tal-edukazzjoni diġitali bi prestazzjoni għolja u jenfasizza l-importanza tal-ħiliet diġitali u l-iżvilupp tal-kompetenzi għall-ħajja ta’ kuljum.

6. Id-djalogu strutturat li għaddej dwar l-edukazzjoni u l-ħiliet diġitali mal-Istati Membri, imniedi mill-Kummissjoni fl-2021, u l-approċċ ta’ gvern sħiħ tiegħu għall-edukazzjoni diġitali.

7. Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta’ Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal, li għandha l-għan li tipprevjeni u tiġġieled l-esklużjoni soċjali u tiżgura opportunitajiet indaqs billi tiggarantixxi aċċess liberu għall-edukazzjoni għal tfal minn ambjenti żvantaġġati. F’dan ir-rigward, ir-Rakkomandazzjoni tissottolinja l-importanza li jiġu pprovduti għodod edukattivi diġitali, konnettività b’veloċità għolja, servizzi diġitali u tagħmir adegwat, kif ukoll li jittejbu l-ħiliet diġitali u li jiġu indirizzati l-forom kollha ta’ distakk diġitali.

8. L-Istrateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b’Diżabilità 2021-2030, li tindika li l-użu effettiv tat-teknoloġiji diġitali jirrikjedi t-tneħħija tal-ostakli għall-aċċessibbiltà għall-persuni b’diżabilità u l-investiment fil-ħiliet diġitali tagħhom.

9. Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar “Perkorsi għas-Suċċess fl-Iskola” u li tissostitwixxi r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-28 ta’ Ġunju 2011 dwar politiki biex jitnaqqas it-tluq bikri mill-iskola, li għandha l-għan li tippromwovi eżiti edukattivi aħjar għaż-żgħażagħ Ewropej kollha, irrispettivament mill-karatteristiċi personali tagħhom, il-kuntest familjari, kulturali u soċjoekonomiku tagħhom u tenfasizza l-benesseri fl-iskola u s-saħħa fiżika u mentali bħala komponenti ewlenin tas-suċċess fl-iskola.

10. Il-grupp ta’ esperti informali tal-Kummissjoni li qed jiġi stabbilit bħalissa biex jippromwovi ambjenti ta’ apprendiment ta’ appoġġ għal gruppi f’riskju ta’ progress insuffiċjenti u biex jappoġġa l-benesseri fl-iskola.

11. Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tad-29 ta’ Novembru 2021 dwar approċċi ta’ apprendiment imħallta għal edukazzjoni primarja u sekondarja ta’ kwalità għolja u inklużiva, li tissottolinja l-importanza li tingħata prijorità lill-benesseri (kemm fiżiku kif ukoll mentali) u li tissuġġerixxi li l-politiki dwar il-benesseri tal-istudenti u kontra l-bullying jiġu inklużi fl-objettivi tal-iskejjel, kif ukoll li tiżdied l-enfasi fuq il-benesseri u l-kwalità tal-ħajja professjonali tal-għalliema u l-ħarrieġa, il-mexxejja tal-iskejjel u persunal edukattiv ieħor sabiex jittaffa l-istress u jiġi evitat l-eżawriment.

12. Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-24 ta’ Novembru 2020 dwar l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali (VET) għall-kompetittività sostenibbli, l-ekwità soċjali u r-reżiljenza, li tenfasizza politiki tal-VET adatti għall-ekonomija diġitali.

13. Id-Dikjarazzjoni ta’ Osnabrück dwar l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali bħala faċilitatur tal-irkupru u tranżizzjonijiet ġusti lejn ekonomiji diġitali u ekoloġiċi, li għandha l-għan li tiżviluppa d-diġitalizzazzjoni tal-VET f’kultura ġdida għat-tagħlim tul il-ħajja.

14. Il-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar l-edukazzjoni diġitali fis-soċjetajiet tal-għarfien tal-Ewropa, li jenfasizzaw li l-edukazzjoni diġitali għandha tqis il-benesseri tal-atturi kollha involuti fil-proċess ta’ apprendiment.

15. Il-Monitor tal-Edukazzjoni u t-Taħriġ 2021, li jiffoka fuq is-suġġett tal-benesseri fl-edukazzjoni.

16. Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni “Deċennju Diġitali għat-tfal u ż-żgħażagħ: l-istrateġija Ewropea l-ġdida għal internet aħjar għat-tfal (BIK+)”, li tiffoka fuq it-titjib tal-benesseri tat-tfal f’ambjenti online.

17. Il-“Qafas ta’ Kompetenza Diġitali għaċ-Ċittadini” aġġornat (DigComp 2.2) prodott mill-Kummissjoni, li jenfasizza s-sikurezza, eż. fil-kuntest tal-appoġġ għall-benesseri u s-saħħa kif ukoll il-fehim u l-ġlieda kontra l-bullying ċibernetiku.

18. Il-Qafas Ewropew għall-Kompetenza Diġitali tal-Edukaturi (DigCompEdu), li jissottolinja l-importanza ta’ miżuri maħsuba biex jiżguraw il-benesseri fiżiku, psikoloġiku u soċjali tal-istudenti filwaqt li jużaw it-teknoloġiji diġitali.

JIRRIKONOXXI LI:

19. Għall-finijiet ta’ dawn il-konklużjonijiet tal-Kunsill, il-“benesseri fl-edukazzjoni diġitali” huwa mifhum bħala sentiment ta’ kuntentizza fiżika, konjittiva, soċjali u emozzjonali li tippermetti lill-individwi kollha jinvolvu ruħhom b’mod pożittiv fl-ambjenti kollha ta’ apprendiment diġitali inkluż permezz ta’ għodod u metodi diġitali ta’ edukazzjoni u taħriġ, jimmassimizzaw il-potenzjal u l-awtorealizzazzjoni tagħhom u jgħinhom jaġixxu b’mod sikur online u jappoġġa l-awtonomizzazzjoni tagħhom f’ambjenti online (1). Dawn il-konklużjonijiet tal-Kunsill jiffukaw fuq il-benesseri diġitali fl-edukazzjoni u t-taħriġ fil-livelli primarji, sekondarji inferjuri u superjuri u permezz tagħhom, inkluż l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali (VET).

20. Għall-finijiet ta’ dawn il-konklużjonijiet tal-Kunsill, it-terminu “studenti” jkopri l-iskulari, l-istudenti u l-apprendisti kollha li jattendu l-livelli primarji, sekondarji inferjuri u superjuri tas-sistemi edukattivi formali inizjali, inkluż l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali inizjali (VET).

21. Għall-finijiet ta’ dawn il-konklużjonijiet tal-Kunsill, it-terminu “edukaturi” jkopri l-għalliema, il-mexxejja tal-iskejjel, il-ħarrieġa u persunal pedagoġiku ieħor involut fit-tagħlim tal-istudenti fil-livelli primarji u sekondarji tas-sistemi edukattivi formali inizjali, inkluż l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali inizjali (VET).

22. It-teknoloġiji diġitali biddlu radikalment il-modi li bihom in-nies jitgħallmu, jaħdmu, jużaw l-informazzjoni u jikkomunikaw. It-trasformazzjoni diġitali ġġib magħha sfidi u opportunitajiet ġodda għall-istudenti u għandha impatt fuq il-ħajja konjittiva, fiżika, soċjali u emozzjonali tagħhom.

23. Il-pandemija tal-COVID-19 u l-bidla għal tagħlim u apprendiment ta’ emerġenza online u mill-bogħod ġabu ħafna sfidi għall-ambjenti ta’ apprendiment diġitali. Il-mod li bih is-sistemi diġitali tal-edukazzjoni u t-taħriġ, inkluż l-istudenti u l-edukaturi u atturi rilevanti oħra, irreaġixxew għal dawn l-isfidi jista’ jservi bħala esperjenza utli u tagħlimiet meħuda għall-iżvilupp ta’ approċċi ta’ benesseri fl-edukazzjoni diġitali.

24. Edukazzjoni u taħriġ ta’ kwalità għolja u inklużivi għandhom itejbu l-opportunitajiet li jinfetħu mit-trasformazzjoni diġitali biex jappoġġaw il-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi f’ambjenti ta’ apprendiment diġitali. Dan għandu jiġi appoġġat u mrawwem b’mod sistematiku fl-aspetti kollha tal-ekosistema tal-edukazzjoni diġitali (2).

25. It-tisħiħ tal-benesseri tal-istudenti fil-kuntest tal-edukazzjoni diġitali huwa proċess bidirezzjonali. L-ambjenti diġitali jistgħu jġibu magħhom xi sfidi, inkluż fil-kuntest tal-edukazzjoni diġitali, eż. il-bullying ċibernetiku, li jista’ jkollu impatt negattiv fuq il-benesseri, speċjalment jekk xi aspetti ta’ dawk l-ambjenti ma jkunux imfassla jew implimentati tajjeb. B’kuntrast ma’ dan, ekosistemi tal-edukazzjoni diġitali mfassla tajjeb li huma effettivi u inklużivi jistgħu jippromwovu l-iżvilupp tal-benesseri tal-istudenti u jtejbu l-prospetti tal-edukazzjoni, tal-ħajja u tax-xogħol tagħhom.

26. Id-distakk diġitali joħloq theddida serja għall-benesseri fl-edukazzjoni u t-taħriġ diġitali kemm għall-istudenti kif ukoll għall-edukaturi, u dan id-distakk spiss isaħħaħ l-inugwaljanzi eżistenti jew joħloq oħrajn ġodda. Is-sistemi tal-iskejjel fil-livell nazzjonali, reġjonali u lokali għandhom ikunu kapaċi jirrispondu għal kwalunkwe problema ta’ aċċess insuffiċjenti, tagħmir inadegwat jew kondizzjonijiet ta’ apprendiment mhux sodisfaċenti li jiffaċċjaw l-istudenti, b’mod partikolari l-istudenti żvantaġġati inkluż dawk b’diżabbiltajiet u/jew bi bżonnijiet edukattivi speċjali u dawk li jiffaċċjaw sfidi relatati mad-distakk diġitali bejn il-ġeneri.

27. Mudelli ġodda ta’ apprendiment, inkluż dawk li jinvolvu l-użu ta’ għodod diġitali aċċessibbli u traċċabbli, li jestendu s-sensibilizzazzjoni għal studenti żvantaġġati, inkluż dawk b’diżabbiltajiet u/jew bi bżonnijiet edukattivi speċjali u dawk li temporanjament ma jistgħux jattendu l-iskola minħabba kundizzjoni ta’ saħħa, kif ukoll studenti li jgħixu f’żoni iżolati, insulari jew remoti, bħar-reġjuni ultraperiferiċi tal-UE. Huma jappoġġaw ukoll motivazzjoni u impenn aktar b’saħħithom biex jibbenefikaw minn esperjenzi online, u flimkien ma’ approċċi ċċentrati fuq l-istudent jgħinu biex jitnaqqas id-distakk diġitali.

28. Bil-wasla ta’ studenti minn kuntesti ta’ migrazzjoni u/jew dawk li l-ewwel lingwa tagħhom hija differenti mil-lingwa tal-iskola, l-għodod diġitali u l-kontenut edukattiv ta’ kwalità għolja jistgħu jiffaċilitaw il-kontinwità tal-edukazzjoni u t-taħriġ tagħhom, jistgħu jgħinuhom iżommu r-rabta tagħhom mal-lingwa u l-kultura tal-oriġini tagħhom u jlaħħqu ma’ esperjenzi trawmatiċi possibbli u ma’ sfidi ġodda.

29. Aċċess aktar frekwenti u li dejjem jikber għall-ambjenti diġitali u għall-użu tagħhom jista’ jesponi lill-istudenti għal riskju akbar li jsofru minn theddid fid-dinja diġitali, eż. il-bullying ċibernetiku u/jew l-iżolament. Iridu jsiru sforzi biex jiġi żgurat li l-istudenti jiġu edukati u li l-edukaturi jkunu mħarrġa b’mod adegwat u jikkooperaw ma’ professjonisti rilevanti oħra sabiex verament jippromwovu ambjent ta’ apprendiment diġitali sikur.

30. L-enfasi fuq il-ħsieb kritiku, il-litteriżmu medjatiku u diġitali u r-reżiljenza għad-diżinformazzjoni u l-miżinformazzjoni għandhom jissaħħu fis-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ, bil-ħsieb li l-istudenti jawtonomizzaw ruħhom bil-ħiliet meħtieġa biex jirrispondu għal theddid u sfidi potenzjali u filwaqt li jipprovdu esperjenza online aktar sikura u aktar pożittiva.

31. L-edukaturi, flimkien mal-persunal amministrattiv u maniġerjali, għandhom rwol importanti u insostitwibbli fl-iżvilupp ta’ ambjenti tal-edukazzjoni u t-taħriġ (3) u fl-appoġġ għall-benesseri tal-istudenti. Għandhom jiżviluppaw u jsaħħu l-kompetenzi diġitali tagħhom u jtejbu l-għarfien tagħhom dwar il-benefiċċji u l-isfidi tal-użu ta’ għodod diġitali fl-edukazzjoni u t-taħriġ eż. fl-edukazzjoni inizjali, l-induzzjoni u l-iżvilupp professjonali kontinwu tagħhom, kif ukoll dwar l-importanza li tiżdied l-attraenza tal-iżvilupp tal-ħiliet tal-ICT għall-bniet fost l-oħrajn permezz ta’ approċċi sensittivi għall-ġeneru għat-tagħlim ta’ kompetenzi relatati mad-diġitalizzazzjoni.

32. It-teknoloġiji diġitali mhumiex maħsuba biex jissostitwixxu l-preżenza fiżika u l-interazzjonijiet wiċċ imb wiċċ bejn l-edukaturi u l-istudenti. L-għan tal-integrazzjoni tat-teknoloġiji diġitali fil-proċessi edukattivi huwa li tiġi appoġġata u ffaċilitata l-ħidma tal-edukaturi u li tissaħħaħ l-esperjenza ta’ apprendiment tal-istudenti.

JIRRIKONOXXI LI:

Il-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi fil-kuntest tal-edukazzjoni u t-taħriġ diġitali jista' jiġi appoġġat minn:

A. Il-kisba tal-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi meħtieġa għat-trawwim tal-benesseri fl-edukazzjoni u t-taħriġ diġitali 33. L-individwi jinvolvu ruħhom f'ambjent diġitali tul il-ħajja personali, professjonali u ċivika tagħhom. L-iżvilupp tal-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi diġitali jista' jappoġġa l-prosperità emozzjonali u l-kontenut tagħhom u jrawwem il-kapaċità tagħhom li jirrispondu b'mod xieraq għall-isfidi u r-riskji ppreżentati kemm fid-dinja diġitali kif ukoll f'dik fiżika. 34. Il-politiki u l-miżuri li jikkonċernaw l-iżvilupp tal-ħiliet u l-kompetenzi diġitali għandhom jitfasslu b'kont meħud tal-benesseri tal-istudenti u tal-ħtiġijiet individwali tagħhom, b'enfasi speċjali fuq il-gruppi żvantaġġati. Dawn għandhom ikunu mmirati wkoll biex iżidu r-reżiljenza u l-awtonomizzazzjoni tagħhom. Il-kompetenza diġitali (4) tinvolvi involviment kunfidenti, kritiku, responsabbli, etiku u aktar sikur mat-teknoloġiji diġitali. Il-ħiliet diġitali bħall-ħsieb komputazzjonali, is-soluzzjoni tal-problemi fil-qasam tal-ICT u l-litteriżmu fid-data huma meħtieġa kemm matul l-istadji inizjali tal-edukazzjoni u t-taħriġ kif ukoll tul il-ħajja sabiex l-individwi jkunu jistgħu jiġu integrati aħjar fis-soċjetà u jkollhom aċċess aħjar għal opportunitajiet ta' impjieg. 35. It-teknoloġiji diġitali jinfluwenzaw il-modi li bihom l-istudenti jitgħallmu, ifittxu u jikkondividu l-informazzjoni kif ukoll kif jinteraġixxu flimkien u jissoċjalizzaw. L-istudenti huma esposti għal varjetà wiesgħa ta' informazzjoni, inkluż id-diżinformazzjoni u l-miżinformazzjoni, għalhekk l-iżvilupp tal-litteriżmu diġitali u medjatiku, il-ħsieb kritiku u l-ħiliet għas-soluzzjoni tal-problemi huwa essenzjali. 36. L-istudenti għandhom jiksbu u jiżviluppaw l-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi meħtieġa li ser jikkontribwixxu għall-użu innokwu, sikur u etiku tal-għodod diġitali, inkluż il-ħiliet taċ-ċibersigurtà u l-għarfien tal-limiti tal-algoritmi tal-IA. Dan jista' jkollu impatt sinifikanti fuq il-benesseri u r-reżiljenza tal-istudenti. 37. L-iżvilupp tal-kompetenza personali u soċjali jista' jgħin lill-istudenti jużaw networks soċjali diġitali b'inqas riskju ta' ħsara emozzjonali jew soċjali u jżidu l-għarfien tagħhom dwar ir-riskji ta' użu eċċessiv tat-teknoloġiji diġitali. 38. L-istudenti għandu jkollhom l-opportunità li jiksbu l-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi meħtieġa biex ikunu jistgħu joħolqu, jikkondividu u jużaw kontenut diġitali, u għandhom ikunu konxji mir-regoli relatati mal-proprjetà intellettwali. 39. Huma meħtieġa ħiliet avvanzati u speċjalizzati għall-iżvilupp ta' prodotti u servizzi tal-ICT u ta' teknoloġiji diġitali avvanzati, inkluż dawk li jista' jkollhom impatt pożittiv fuq il-benesseri tal-individwi, eż. persuni b'diżabbiltajiet u/jew bżonnijiet edukattivi speċjali. 40. L-edukaturi għandhom jiġu appoġġati biex jiksbu u jiżviluppaw l-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi diġitali tagħhom, eż. fl-edukazzjoni inizjali, l-induzzjoni u l-iżvilupp professjonali kontinwu tagħhom, u jkunu infurmati tajjeb dwar il-benefiċċji u l-isfidi tal-użu tal-għodod diġitali, u dwar l-opportunitajiet li jirriżultaw mill-użu tagħhom, fl-edukazzjoni u t-taħriġ. L-edukaturi għandhom jappoġġaw lill-istudenti biex jużaw it-teknoloġija b'mod sikur, responsabbli u kreattiv.

B. It-tfassil ta’ approċċi ta’ tagħlim u ta’ apprendiment u ambjenti diġitali li jtejbu l-benesseri tal-istudenti 41. L-approċċi ta' tagħlim u ta' apprendiment, li jinkludu metodi ta' tagħlim u ta' apprendiment u aspetti organizzattivi, għandhom itejbu r-rilevanza u l-effettività tal-proċess tal-edukazzjoni u t-taħriġ kif ukoll il-kuntentizza u l-fiduċja tal-istudenti fihom infushom fl-ambjenti kollha ta' apprendiment. F'dan il-kuntest, l-aċċessibbiltà, is-sikurezza u l-kwalità tal-infrastruttura diġitali u t-teknoloġiji diġitali huma kruċjali. L-iżvilupp u l-użu ta' teknoloġiji diġitali avvanzati fl-edukazzjoni u t-taħriġ jistgħu jkunu ta' benefiċċju, speċjalment għal studenti żvantaġġati inkluż dawk b'diżabbiltajiet u/jew bi bżonnijiet edukattivi speċjali. 42. Meta jkunu qed jitfasslu politiki tal-edukazzjoni diġitali, għandhom jiġu kkunsidrati l-aspetti li ġejjin: — l-ambjenti li fihom isir l-apprendiment, filwaqt li jitqies l-isfond soċjoekonomiku, kulturali u familjari tal-istudenti kif ukoll ċirkostanzi rilevanti oħra. — l-għodod u l-apparati użati, li jadattaw l-użu tagħhom għall-ħtiġijiet individwali tal-istudenti (influwenzati minn eż. il-kundizzjoni tas-saħħa, il-ħtiġijiet edukattivi speċjali u l-isfond soċjoekonomiku): — L-ekosistemi tal-edukazzjoni diġitali għandhom jappoġġaw il-ħidma permezz ta' għodod edukattivi innovattivi, li jistgħu jinkludu l-ludifikazzjoni, is-soluzzjonijiet edukattivi bbażati fuq pereżempju teknoloġiji tar-realtà estiża bħar-realtà awmentata/virtwali, l-IA, l-analitika tal-apprendiment u n-networks soċjali, li jirrispettaw approċċ etiku u trasparenti, il-privatezza tad-data u n-nondiskriminazzjoni sa mit-tfassil, filwaqt li jitqiesu l-benefiċċji u r-riskji potenzjali (5). — Is-soluzzjonijiet diġitali għandhom jitfasslu b'tali mod li jippermettu u jinkoraġġixxu l-adattabbiltà għal skopijiet ta' edukazzjoni diġitali u jirrispettaw l-isfondi u l-ħtiġijiet differenti tal-individwi kollha, speċjalment l-istudenti minn gruppi żvantaġġati. Fejn rilevanti, għandha tiġi promossa l-interoperabbiltà tas-soluzzjonijiet diġitali użati fl-edukazzjoni u t-taħriġ. — It-teknoloġiji diġitali avvanzati u speċjalizzati (eż. l-IA, ir-realtà awmentata/virtwali, l-internet tal-oġġetti, it-tewmin diġitali, eċċ.) jistgħu jtejbu l-aċċessibbiltà u l-kwalità tal-ambjenti ta' apprendiment u taħriġ u jikkomplementaw b'mod sinerġiku l-approċċi ta' tagħlim u ta' apprendiment mhux diġitali. L-integrazzjoni ta' soluzzjonijiet diġitali innovattivi tista' tippromwovi l-ħila tal-istudenti fl-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali. — L-użu tat-teknoloġiji diġitali jista' jieħu l-ħin li jista' jintuża għal attivitajiet oħra li huma ta' benefiċċju għas-saħħa, bħall-eżerċizzju fiżiku jew l-irqad. Għaldaqstant, għandu jiġi kkunsidrat il-bilanċ bejn il-ħin li wieħed iqatta' quddiem skrin u dak mhux quddiem skrin u l-ġestjoni tal-ħin. — il-kompiti tal-apprendiment li jintużaw fil-proċess tal-edukazzjoni li jwasslu għal eżiti tal-apprendiment maħsuba. — L-użu ta' kontenut ta' edukazzjoni diġitali ta' kwalità għolja mfassal bi skop pedagoġiku sod u mwassal b'mod modern, aċċessibbli u faċli biex jintuża (6). — Appoġġ għal approċċi ċċentrati fuq l-istudent, inkluż il-promozzjoni tal-awtonomija tal-istudenti. — l-edukaturi li għandhom ikunu mħarrġa sew u kapaċi jipprovdu gwida lill-istudenti dwar l-użu xieraq tat-teknoloġiji diġitali, inkluż allokazzjoni għaqlija u bbilanċjata ta' ħin imqatta' quddiem skrin u 'l bogħod minnu. Edukaturi mħarrġa tajjeb huma kapaċi jqisu l-ispeċifiċitajiet ta' ambjenti differenti ta' apprendiment diġitali, jaħdmu b'għodod diġitali innovattivi, b'approċċi ta' tagħlim u ta' apprendiment u jimplimentawhom f'kuntest pedagoġiku filwaqt li jżommu f'moħħhom ir-riskji tal-użu eċċessiv tat-teknoloġiji diġitali.

C. Relazzjonijiet interpersonali fl-ekosistema tal-edukazzjoni diġitali 43. L-ekosistemi tal-edukazzjoni diġitali huma bbażati mhux biss fuq l-infrastruttura diġitali u l-għodod u l-kontenut diġitali, iżda wkoll fuq l-interazzjonijiet soċjali bejn l-individwi involuti - jiġifieri l-istudenti, l-edukaturi u atturi oħra li jużaw mezzi teknoloġiċi għall-komunikazzjoni u l-ħolqien ta' kontenut u networks - u fuq l-ambjenti fiżiċi u soċjali tagħhom. Huwa essenzjali li dawn l-interazzjonijiet soċjali jiġu kkunsidrati meta jiġu mfassla l-ekosistemi tal-edukazzjoni diġitali. 44. Il-progress teknoloġiku biddel il-forom ta' komunikazzjoni u fetaħ opportunitajiet ġodda għall-awtonomizzazzjoni, l-awtoespressjoni u ċ-ċittadinanza diġitali (7), inkluż għal parteċipazzjoni attiva fis-soċjetà permezz ta' għodod online. 45. L-interazzjonijiet diġitali jistgħu jgħinu fl-iżvilupp tal-ħiliet soċjali u jsaħħu l-konnessjonijiet soċjali. Madankollu, l-istudenti u l-edukaturi jistgħu jkunu esposti wkoll għal riskji diġitali (8) (bħal bullying ċibernetiku, diskors ta' mibegħda, aħbarijiet foloz, ksur tal-privatezza, frodi online, kmamar tal-eku (9), eċċ.) (10) li huma ta' ħsara għall-benesseri tagħhom (11). Huwa essenzjali li l-istudenti, l-edukaturi u l-ġenituri jkunu konxji mill-ambitu u l-varjetà ta' dawn ir-riskji u jkunu jafu kif jevitawhom u/jew jipprevenuhom, fejn isibu appoġġ u kif jibnu r-reżiljenza. Huwa importanti wkoll li jintużaw interazzjonijiet kif ukoll approċċi ta' tagħlim u apprendiment f'ambjenti ta' apprendiment diġitali biex jiġu indirizzati r-riskji diġitali. 46. Is-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ u l-iskejjel għandhom jesploraw modi kif isaħħu l-benesseri fl-edukazzjoni diġitali, jippromwovu l-għarfien u l-prevenzjoni tar-riskji diġitali kif ukoll il-politiki olistiċi tal-iskejjel, inkluż il-proċeduri organizzattivi tal-iskejjel, l-appoġġ għal ambjenti sikuri tal-edukazzjoni diġitali u l-indirizzar tal-isfidi marbuta mar-riskji diġitali. 47. It-tqabbil soċjali mrawwem fid-dinja online jista' jkollu impatt negattiv fuq is-saħħa mentali u l-awtostima, b'mod partikolari fl-adolexxenza. It-tħassib tal-istudenti dwar id-dehra fiżika u s-sens ta' aljenazzjoni soċjali jistgħu jiġu skattati jew intensifikati jekk ikunu esposti għal immaġnijiet “ideali” fuq il-media soċjali. L-użu tal-media soċjali online huwa marbut ukoll mal-fenomenu magħruf bħala l-“biża' li nitilfu xi ħaġa”. L-edukaturi f'ambjenti ta' tagħlim diġitali għandhom ikunu konxji minn dawn ir-riskji, iqajmu kuxjenza dwar l-impatti negattivi ta' dawn il-fenomeni u jindirizzawhom u jippromwovu l-iżvilupp tal-ħiliet fost l-istudenti biex jiffaċċjaw dawn il-kwistjonijiet. 48. L-edukaturi għandhom jappoġġaw il-motivazzjoni tal-istudenti biex jitgħallmu u jiżviluppaw il-potenzjal sħiħ tagħhom, jgħinuhom jikbru f'individwi koerenti u maturi li huma konxji mill-aspetti qawwija, id-dgħufijiet, l-għanijiet tal-ħajja u l-aspirazzjonijiet tagħhom, u li bnew awtoimmaġni pożittiva, u li fl-istess ħin jirrispettaw lill-oħrajn u l-ħtiġijiet individwali tagħhom. Imġiba bħal din hija fattur ewlieni tal-benesseri fl-edukazzjoni diġitali. 49. Ġenitorjalità diġitali għaqlija u ambjent solidali tal-familja għandhom ikunu parti minn ekosistema tal-edukazzjoni diġitali, filwaqt li jitqies l-isfond tal-familja. L-iskejjel għandhom ikunu konxji tal-importanza tal-komunikazzjoni u l-kooperazzjoni mal-ġenituri jew mal-persuni li jindukraw fir-rigward tal-opportunitajiet, il-benefiċċji u l-isfidi ppreżentati mill-edukazzjoni diġitali, kif ukoll ir-riskji diġitali u l-importanza tal-ġestjoni tal-ħin meta jintużaw għodod diġitali għal skopijiet edukattivi u ta' taħriġ.

JISTIEDEN LILL-ISTATI MEMBRI, F'KONFORMITA MAĊ-ĊIRKOSTANZI NAZZJONALI TAGĦHOM U L-PRINĊIPJU TAS-SUSSIDJARJETÀ, BIEX

50. Jagħmlu enfasi fuq it-tisħiħ tal-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi meta jfasslu politiki u strateġiji nazzjonali fl-edukazzjoni diġitali;

51. Jippromwovu t-tfassil ta’ proċessi ta’ tagħlim u ta’ apprendiment bil-ħsieb tal-impatt tagħhom fuq il-benesseri tal-istudenti u, fejn rilevanti, jinkoraġġixxu kooperazzjoni b’saħħitha bejn l-ekosistemi tal-edukazzjoni diġitali u l-professjonisti u s-servizzi tas-saħħa mentali u psikosoċjali;

52. Jinkoraġġixxu proċessi ta’ tagħlim u ta’ apprendiment ibbażati fuq approċċ iċċentrat fuq l-istudent, eż. permezz tal-integrazzjoni ta’ teknoloġiji diġitali avvanzati, l-użu etiku tal-intelliġenza artifiċjali (IA) u tad-data (12), b’enfasi speċjali fuq l-appoġġ għall-benesseri ta’ studenti żvantaġġati u dawk f’sitwazzjonijiet vulnerabbli inkluż dawk b’diżabilità u/jew bi bżonnijiet edukattivi speċjali, kif ukoll studenti b’talenti speċjali, u fuq l-indirizzar tad-distakk diġitali bejn il-ġeneri;

53. Isaħħu l-għarfien tal-istudenti u tal-edukaturi dwar il-ħtieġa li jsibu bilanċ bejn il-ħin quddiem l-iskrin u ’l bogħod minnu, u, fejn possibbli, jappoġġaw lill-iskejjel fl-iżvilupp ta’ ġestjoni xierqa tal-ħin fir-rigward tal-attivitajiet ta’ tagħlim u apprendiment diġitali u wiċċ imb wiċċ;

54. Jesploraw modi kif jappoġġaw it-tfassil u l-implimentazzjoni tal-proċessi ta’ tagħlim u ta’ apprendiment u l-użu ta’ teknoloġiji diġitali fl-edukazzjoni u t-taħriġ sabiex jiffaċilitaw l-integrazzjoni ta’ studenti minn sfond ta’ migrazzjoni u/jew dawk li l-ewwel lingwa tagħhom hija differenti mil-lingwa tat-tagħlim fis-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ tal-Istati Membri, filwaqt li jippermettulhom iżommu l-konnessjoni tagħhom mal-ilsna materni u l-kulturi rispettivi tagħhom;

55. Jappoġġaw (13) l-għarfien tal-istudenti dwar theddid potenzjali fid-dinja diġitali u l-iżvilupp tar-reżiljenza tagħhom sabiex jitnaqqsu r-riskji u jiġu offruti opportunitajiet online sikuri għaż-żgħażagħ, filwaqt li jingħata appoġġ għall-protezzjoni tad-data u l-privatezza online;

56. Jesploraw modi biex jappoġġaw lill-edukaturi fil-promozzjoni tal-ħsieb kritiku, il-litteriżmu medjatiku u diġitali tal-istudenti u fil-ħidma bid-data u l-informazzjoni, inkluż approċċ infurmat għall-miżinformazzjoni u d-diżinformazzjoni (14);

57. Iħeġġu lill-iskejjel, fejn xieraq, biex japplikaw approċċi olistiċi tal-iskejjel li jippromwovu b’mod sistematiku l-benesseri fl-edukazzjoni diġitali fil-livelli primarji, sekondarji u tal-VET, inkluż politiki flessibbli li jappoġġaw il-prevenzjoni u r-reżiljenza u jindirizzaw sfidi bħar-riskji diġitali, kif ukoll il-proċeduri organizzattivi tal-iskejjel;

58. Jikkunsidraw li jużaw l-opportunitajiet offruti mill-istrumenti eżistenti tal-UE (il-Fond Soċjali Ewropew Plus, Erasmus+, l-Istrument ta’ Appoġġ Tekniku, eċċ.) biex jippromwovu politiki tal-edukazzjoni diġitali li jiffokaw fuq il-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi f’ambjenti ta’ apprendiment diġitali.

JISTIEDEN LILL-KUMMISSJONI, F'KONFORMITÀ MAT-TRATTATI U B'RISPETT SĦIĦ GĦAS-SUSSIDJARJETÀ, BIEX

59. Tappoġġa r-riċerka dwar l-impatt tal-użu tat-teknoloġiji diġitali fuq il-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi fl-Istati Membri kollha, u tfassal studju bbażat fuq l-evidenza dwar is-sitwazzjoni attwali tal-ħtiġijiet marbuta mal-benesseri f’ambjenti tal-edukazzjoni diġitali. Tfassal mudell għal prattiki effiċjenti mmirati lejn it-titjib tal-benesseri fl-ekosistemi tat-tagħlim diġitali u, fl-aħħar mill-aħħar, kriterji għal “mudell ta’ skola ta’ benesseri diġitali” fl-iskejjel bħala eżempju possibbli u biex l-Istati Membri jużawhom fuq bażi volontarja. Meta tfassal dan il-mudell, tieħu kont tal-ħidma tal-grupp ta’ esperti informali tal-Kummissjoni, li qed jiġi stabbilit bħalissa, dwar ambjenti ta’ tagħlim li jappoġġaw lil gruppi li huma f’riskju li jkollhom progress insuffiċjenti u li jappoġġaw il-benesseri fl-iskejjel;

60. Jinkoraġġixxu l-iżvilupp u l-kondiviżjoni ta’ kontenut ta’ kwalità għolja għall-edukaturi u professjonisti rilevanti oħra bl-għan li jkomplu jtejbu l-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi tagħhom, l-approċċi pedagoġiċi ċċentrati fuq l-istudent u l-ħidma ma’ gruppi differenti ta’ studenti;

61. Jikkunsidraw il-promozzjoni tal-benesseri fl-edukazzjoni diġitali bħala parti mill-Hackathon tal-Edukazzjoni Diġitali annwali;

62. Tqajjem kuxjenza fost il-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha, eż. disinjaturi ta’ għodod u servizzi diġitali, bħas-settur tat-teknoloġija tal-edukazzjoni (EdTech) u dawk iffukati fuq iċ-ċibersigurtà, fuq l-integrazzjoni ta’ approċċi u soluzzjonijiet faċli għall-utent li jappoġġaw il-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi fl-edukazzjoni diġitali. Tqajjem kuxjenza fost il-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha li jiżviluppaw kontenut tal-edukazzjoni diġitali dwar l-integrazzjoni tal-aspett tal-benesseri mhux biss fil-kontenut innifsu iżda wkoll fil-proċessi tat-tagħlim u tal-apprendiment.

63. Tappoġġa l-użu ta’ programmi tal-UE, bħal Erasmus+, il-Fond Soċjali Ewropew Plus, il-Korp Ewropew ta’ Solidarjetà, Orizzont Ewropa u l-Programm Ewropa Diġitali għall-promozzjoni tal-benesseri tal-istudenti u tal-edukaturi f’ambjenti ta’ apprendiment diġitali u l-użu ta’ teknoloġiji diġitali avvanzati, eż. għal studenti b’diżabilità u/jew bi ħtiġijiet edukattivi speċjali, kif ukoll l-iżvilupp, l-ittestjar u l-użu ta’ ludifikazzjoni, soluzzjonijiet edukattivi bbażati fuq l-IA, u teknoloġiji tar-realtà estiża bħar-realtà awmentata/virtwali għal skopijiet pedagoġiċi;

64. Tirrifletti l-ħtieġa ta’ ekosistema tal-edukazzjoni diġitali olistika, integrata u sostenibbli fl-Istati Membri li tippromwovi l-kwalità u l-inklużjoni u trawwem il-benesseri fl-edukazzjoni diġitali fl-implimentazzjoni li għaddejja tal-Pjan ta’ Azzjoni għall-Edukazzjoni Diġitali (2021-2027) u l-proposti li jmiss għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-fatturi abilitanti għall-edukazzjoni diġitali u Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar it-titjib tal-provvista ta’ ħiliet diġitali fl-edukazzjoni u t-taħriġ.

(1) Il-benesseri konjittiv jista’ jiġi definit bħala “parteċipazzjoni b’suċċess fis-soċjetà fi rwoli differenti - bħala studenti tul il-ħajja, bħala ħaddiema produttivi, bħala ċittadini attivi”. Din il-parteċipazzjoni ssir possibbli, fost oħrajn, permezz tal-għarfien u l-kompetenzi li jkollhom. Il-benesseri fiżiku jista’ jinftiehem bħala l-livell tas-saħħa tal-individwi u l-kapaċità tagħhom li jkollhom stil ta’ ħajja tajjeb għas-saħħa. Il-benesseri soċjali jkopri l-interazzjonijiet tal-istudenti ma’ oħrajn, kif ukoll il-perċezzjoni tagħhom tal-ambjent tal-apprendiment diġitali. Il-benesseri psikoloġiku jirreferi għall-opinjonijiet u s-sentimenti tal-istudenti dwar ħajjithom stess u l-għanijiet personali li stabbilixxew għalihom infushom (Panesi, S., Bocconi, S. u Ferlino, L., Promoting Students’ Well-Being and Inclusion in Schools Through Digital Technologies: Perceptions of Students, Teachers, and School Leaders in Italy Expressed Through SELFIE Piloting Activities, Frontiers in Psychology, 2020).

(2) L-ekosistema tal-edukazzjoni diġitali tinkludi l-infrastruttura tal-edukazzjoni diġitali, il-konnettività u t-tagħmir (inkluż teknoloġiji aċċessibbli u ta’ assistenza); kontenut ta’ edukazzjoni diġitali ta’ kwalità għolja; studenti u edukaturi bl-għarfien biex jintegraw it-teknoloġiji diġitali fil-proċess pedagoġiku; u l-iżvilupp tal-għarfien, il-ħiliet u l-kompetenzi diġitali u l-kondizzjonijiet għar-relazzjonijiet interpersonali f’ambjenti ta’ apprendiment diġitali.

(3) Diversi fatturi jista’ jkollhom impatt fuq il-benesseri ġenerali tal-edukaturi, eż. ammont ta’ xogħol eċċessiv, perċezzjoni ta’ nuqqas ta’ rikonoxximent u rispett għall-professjoni tat-tagħlim, daqsijiet eċċessivi tal-klassijiet, nuqqas ta’ appoġġ għall-iskejjel bi problemi ta’ mġiba ħażina tal-istudenti li ma jistgħux jiġu mmaniġġati, u, f’xi pajjiżi, finanzjament inadegwat jew inugwali (Viac, C. u Fraser, P., Teachers’ well-being: A framework for data collection and analysis, OECD Education Working Paper No. 213, OECD Publishing, Paris, 2020).

(4) Ara pereżempju Kummissjoni Ewropea, Ċentru Konġunt tar-Riċerka, Vuorikari, R., Kluzer, S., Punie, Y., DigComp 2.2, The Digital Competence framework for citizens: with new examples of knowledge, skills and attitudes, 2022 u r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-22 ta’ Mejju 2018 dwar il-Kompetenzi Ewlenin għat-Tagħlim tul il-Ħajja (ĠU C 189, 4.6.2018, p. 1).

(5) Dawn jinkludu, pereżempju, id-dipendenza fuq l-internet, il-ħin eċċessiv li wieħed iqatta’ quddiem skrin, id-disturbi relatati mal-logħob u kwistjonijiet relatati mas-saħħa bħas-sedentarjetà li twassal għall-obeżità.

(6) Fir-rigward tal-kontenut edukattiv, il-Qafas li jmiss dwar il-Kontenut tal-Edukazzjoni Diġitali tal-Kummissjoni jista’ jipprovdi gwida utli.

(7) Skont il-Kunsill tal-Ewropa, ċittadin diġitali huwa persuna li, permezz tal-iżvilupp ta' firxa wiesgħa ta' kompetenzi, huwa kapaċi jinvolvi ruħu b'mod attiv, pożittiv u responsabbli, f'komunitajiet kemm online kif ukoll offline, kemm jekk fil-livell lokali, nazzjonali jew dak globali (Richardson, J., Milovidov, E., Digital citizenship education handbook: being online, well-being online, rights online (Manwal dwar l-Edukazzjoni taċ-Ċittadinanza Diġitali: li tkun online, benesseri online, drittijiet online), Kunsill tal-Ewropa, 2019).

(8) Ir-riskji diġitali jistgħu jkunu marbuta, eż. ma' użu eċċessiv jew użu mhux xieraq ta' teknoloġiji diġitali jew mal-interazzjoni tal-istudenti mad-dinja diġitali.

(9) It-terminu “kamra tal-eku” jirreferi għal sitwazzjonijiet fil-media soċjali u fi gruppi ta' diskussjoni online li fihom it-twemmin jiġi amplifikat jew imsaħħaħ permezz ta' komunikazzjoni u repetizzjoni f'sistema magħluqa u iżolata. Il-parteċipanti normalment jirċievu informazzjoni li ssaħħaħ il-fehmiet eżistenti tagħhom mingħajr ma jiltaqgħu ma' fehmiet opposti" (Vuorikari, R., Kluzer, S. u Punie, Y., DigComp 2.2: The Digital Competence Framework for Citizens - With new examples of knowledge, skills and attitudes, (DigComp 2.2: Il-Qafas tal-Kompetenza Diġitali għaċ-Ċittadini - B'eżempji ġodda ta' għarfien, ħiliet u attitudnijiet), Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, Lussemburgu, 2022.

(10) Studju li sar mill-OECD fl-2019 jiddefinixxi tipoloġija tar-riskji: riskji ta' kuntatt, riskji marbutin mal-kontenut, riskji għall-privatezza u riskji għall-konsumatur (Burns, T., Gottschalk, F. (eds.), Educating 21st Century Children: Emotional Well-being in the Digital Age, Educational Research and Innovation, (Benesseri emozzjonali fl-Era Diġitali, Riċerka u Innovazzjoni fl-Edukazzjoni), Pubblikazzjoni tal-OECD, Pariġi, 2019.

(11) Pereżempju, il-bullying ċibernetiku jista' jkun saħansitra aktar dannuż minn forom ordinarji ta' bullying minħabba li l-umiljazzjoni tinfirex ħafna aktar għal udjenza kbira online, u l-kliem u l-immaġnijiet jistgħu jibqgħu fl-ambjent online b'mod indefinit.

(12) Il-linji gwida etiċi dwar l-użu tal-intelliġenza artifiċjali (IA) u d-data fit-tagħlim u l-apprendiment għall-edukaturi, imħejjija mill-Kummissjoni, jistgħu jitqiesu bħala sors utli ta' gwida u appoġġ f'dan ir-rigward.

(13) Pereżempju permezz tan-network eżistenti ta' Ċentri għal Internet Aktar Sikur fl-Istati Membri, kofinanzjat mill-UE, u l-pjattaforma betterinternetforkids.eu, iċ-ċentru pan-Ewropew dwar is-sikurezza online tat-tfal, li fih materjal għall-għalliema, il-ġenituri u t-tfal fil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE.

(14) Il-linji gwida għall-għalliema u l-edukaturi dwar l-indirizzar tad-diżinformazzjoni u l-promozzjoni tal-litteriżmu diġitali permezz tal-edukazzjoni u t-taħriġ, imħejjija mill-Kummissjoni, jistgħu jitqiesu bħala sors utli ta' gwida u appoġġ f'dan ir-rigward.