MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea C 100/121

Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar il-Proposta għal Regolament tal-Kunsill li jistabbilixxi regoli komuni għal skemi ta’ appoġġ dirett taħt il-politika agrikola komuni għall-bdiewa u li jistabbilixxi ċerti skemi ta’ appoġġ għall-bdiewa; u il-Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar modifiki fil-politika agrikoli komuni bl-emenda tar-Regolamenti (KE) Nru 320/2006, (KE) Nru 1234/2007, (KE) Nru 3/2008 u (KE) Nru […]/2008 u l-Proposta għal Regolament tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 1698/2005 dwar l-appoġġ għall-iżvilupp rurali mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR)

COM(2008) 306 finali — 2008/0103+0104+0105 (CNS)

2009/C 100/21

Nhar it-18 ta’ Ġunju 2008, il-Kunsill iddeċieda, b’konformità mal-Artikoli 36 u 37 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, li jikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar

il-Proposta għal Regolament tal-Kunsill li jistabbilixxi regoli komuni għal skemi ta’ appoġġ dirett taħt il-politika agrikola komuni għall-bdiewa u li jistabbilixxi ċerti skemi ta’ appoġġ għall-bdiewa;

il-Proposta għal Regolament tal-Kunsill dwar modifiki fil-politika agrikoli komuni bl-emenda tar-Regolamenti (KE) Nru 320/2006, (KE) Nru 1234/2007, KE Nru 3/2008 u (KE) Nru […]/2008 u

l-Proposta għal Regolament tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 1698/2005 dwar l-appoġġ għall-iżvilupp rurali mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR)

Is-Sezzjoni Speċjalizzata għall-Agrikoltura, l-Iżvilupp Rurali u l-Ambjent, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-opinjoni tagħha nhar it-8 ta’ Ottubru 2008. Ir-rapporteur kien is-Sur VAN OORSCHOT u l-korapporteurs kienu s-Sur KALLIO u s-Sur WILMS.

Matul l-448 sessjoni plenarja tiegħu li nżammet nhar it-21 u t-23 ta’ Ottubru 2008 (seduta tat-23 ta’ Ottubru), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-opinjoni b’117-il vot favur, 28 vot kontra u 18-il astensjoni.

1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

1.1. Fl-20 ta’ Mejju 2008, il-Kummissjoni Ewropea ppubblikat proposti biex tissimplifika l-Politika Agrikola Komuni (PAK) sabiex tiżgura li qed taħdem kemm jista’ jkun tajjeb f’Unjoni Ewropea mkabbra u f’kuntest internazzjonali dejjem jinbidel. Din tissejjaħ l-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa.

1.2. Il-KESE jidhirlu li d-diskussjoni dwar l-Istat ta’ Saħħa għandha tqis aħjar id-diversi oqsma ta’ ħidma li għandhom x’jaqsmu mal-PAK (pereżempju l-mudell Ewropew tal-biedja u s-sigurtà tal-ikel). Għalhekk il-KESE jisħaq dwar il-ħtieġa ta’ politika agrikola xierqa fil-livell tal-UE għal perjodu qasir u fit-tul u li jiġu allokati biżżejjed fondi. X’aktarx li dan ser jitlob mill-anqas l-istess ammont ta’ fondi li ngħata qabel. Il-ħtieġa tal-PAK u l-għan tal-miżuri individwali għandhom jitfissru aħjar lill-pubbliku, sabiex id-dibattitu dwar il-fondi ma jibqax sejjer għal dejjem.

1.3. Il-KESE jfakkar l-opinjoni aktar bikrija tiegħu dwar il-ġejjieni tal-PAK fejn semma li l-bdiewa għaddejjin minn żmien iebes ta’ transizzjoni. Il-KESE għalhekk jidhirlu li l-għan ewlieni tal-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa għandu jkun li l-implimentazzjoni ssir aktar faċli, aktar diretta u li toffri tweġiba għall-isfidi ġodda fis-suq u fis-soċjetà b’rispett għar-rwol multifunzjonali tal-agrikoltura.

1.4. Il-KESE jemmen li għadhom neċessarji pagamenti li jiffinanzjaw il-funzjonijiet multipli li jaqdu l-bdiewa li ma jiġux ikkumpensati mis-suq. Fl-istess ħin il-KESE jqis li ser isir aktar diffiċli li l-pagamenti jiġu ġġustifikati skont il-livell preċedenti ta’ produzzjoni. L-Istati Membri għandhom jitħallew jadattaw il-pagamenti tagħhom għal rata aktar fissa, dan iżda għandu jiġi diskuss fil-fond minn qabel fil-kuntest tal-PAK ta’ wara l-2013. L-Istati Membri għandu jkollhom il-possibbiltà li jistabbilixxu perjodu ta’ transizzjoni suffiċjenti sabiex il-bdiewa li jkunu investew f’kuntest differenti ma jsibux ruħhom f’diffikultà. Ir-regoli tal-kundizzjonalità jridu jsir inqas kumplessi u għandha tiġi evitata d-duplikazzjoni tal-kontrolli.

1.5. Il-KESE jaqbel ma’ aktar diżakkoppjament tal-pagamenti sabiex il-bdiewa jingħataw “il-libertà li jipprattikaw il-biedja”. Madankollu, l-Istati Membri ma għandhomx jintalbu jagħmlu diżakkoppjament bil-għan li jiġu ppreservati setturi u territorji fraġli, sakemm ma jinħolqux distorsjonijiet fis-suq. Il-KESE jappoġġja l-miri tal-“Artikolu 68” għalkemm dan l-artikolu mhuwiex is-soluzzjoni għall-problemi kollha. F’xi każijiet jeħtieġ aktar flessibilità. L-Istati Membri għandhom jistudjaw bir-reqqa l-konsegwenzi tat-tqassim mill-ġdid tal-pagamenti lill-bdiewa qabel ma jimplimentaw din il-miżura.

1.6. Il-KESE jidhirlu li qabel xejn, imissha titqies il-possibbiltà li tiġi adattata l-iskema attwali ta’ interventi, minflok is-sejħiet għall-offerti. Il-KESE jitlob ukoll li jitfasslu strumenti ġodda biex tinħoloq xibka ta’ sikurezza sostenibbli. Barra minn dan, il-KESE jissuġġerixxi li jinżamm il-mekkaniżmu tas-serħan tal-artijiet filwaqt li perċentaġġ ta’ art imserrħa għandu jiġi kkalkulat skont il-prospettivi tas-suq.

1.7. Il-KESE jitlob li ssir valutazzjoni tal-iżviluppi futuri possibbli tas-suq tal-prodotti tal-ħalib u l-konsegwenzi ta’ dan l-iżvilupp, qabel ma tittieħed id-deċiżjoni li l-kwota tal-ħalib tiskadi fl-2015. Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni tfisser f’aktar dettall il-miżuri maħsuba sabiex isostnu l-produzzjoni tal-prodotti tal-ħalib f’żoni vulnerabbli u tispjega l-konsegwenzi finanzjarji li ser ikollhom u kif ser jiġu finanzjati. Qabel ma tkun disponibbli strateġija bħal din, il-KESE ma jistax jaqbel maż-żieda ppjanata fil-kwoti. Il-KESE japprova l-ħolqien ta’ netwerk Ewropew tal-ħalib bil-għan li l-provvista tilħaq mad-domanda, biex id-dħul tal-produtturi jkun assigurat u jinżamm numru xieraq ta’ bdiewa li jrabbu l-annimali għall-produzzjoni tal-ħalib madwar l-Ewropea. Il-ħolqien ta’ netwerk jagħmilha possibbli li jinħoloq bilanċ tal-poter ġdid bejn l-industrijalisti, il-produtturi, id-distributuri u anke l-konsumaturi.

1.8. Il-KESE jagħraf l-isfidi ġodda tal-klima, l-ilma, l-enerġiji li jistgħu jiġġeddu u l-bijodiversità li semmiet il-Kummissjoni. Dawn jirrikjedu fondi addizzjonali taħt it-tieni pilastru. Dawn l-isfidi ġodda jistgħu jiġu ffinanzjati biss permezz tal-modulazzjoni għax il-fondi disponibbli sal-2013 diġà ġew allokati u huwa kważi impossibbli li jinstabu sorsi finanzjarji ġodda.

2. Daħla

2.1. Nhar l-20 ta’ Mejju 2008, il-Kummissjoni Ewropea ppubblikat il-proposti għar-Regolamenti tal-Kunsill dwar bosta bidliet fil-Politika Agrikola Komuni (COM(2008) 306/4). L-għan ewlieni ta’ din l-hekk imsejħa “Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa” huwa li tevalwa l-implimentazzjoni tar-riforma tal-PAK tal-2003 u tindirizza dawk il-bidliet fil-proċess ta’ riforma li huma meqjusa meħtieġa biex il-politika tiġi ssimplifikata aktar, biex issir kapaċi taħtaf l-opportunitajiet ġodda tas-suq u tħabbat wiċċha mal-isfidi ġodda fis-suq u fis-soċjetà.

2.2. Barra mill-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa, jeħtieġ li jiġi diskuss ukoll l-iżvilupp tal-PAK wara l-2013 sabiex din tkun tista’ tilqa’ l-isfidi ġodda li qed jiffaċċjaw l-agrikoltura, is-soċjetà u l-katina ta’ valur agrikola.

3. Il-qagħda dinjija tal-ikel qed tinbidel

3.1. Matul dawn l-aħħar 30 sena, il-prezzijiet tal-prodotti agrikoli wrew tendenza li jonqsu f’termini reali. Fl-2007 rajna żieda qawwija u mhux mistennija fil-prezzijiet ta’ dawn il-prodotti. Raġunijiet importanti għaż-żieda fil-prezzijiet kienu d-domanda globali dejjem tiżdied, livelli baxxi ħafna ta’ ħażniet u ħsad ħażin minħabba l-kundizzjonijiet tal-klima. Dan ħalla effett negattiv fuq il-bdiewa li jrabbu l-annimali li kellhom iħabbtu wiċċhom ma’ prezzijiet għolja tal-għalf. Madankollu, il-prezzijiet tal-prodotti agrikoli qed jerġgħu jibdew jonqsu. Bejn il-Ħarifa tal-2007 u April 2008 il-prezzijiet tal-ħalib naqsu b’madwar 30 % u l-prezzijiet tal-qamħ naqsu b’madwar 20 % (1). Bħala eżempju dan il-fatt, flimkien mal-ispejjeż dejjem jiżdiedu, ifisser li d-dħul tal-bdiewa li jaħdmu l-art huwa mistenni jonqos b’bejn 16 u 24 % fl-2008. Fil-verità l-prezzijiet tal-prodotti agrikoli xorta għadhom inqas mil-livelli li ntlaħqu waqt il-kriżi taż-żejt tal-1973 jew tal-1979 (2).

3.2. Dawn l-aħħar xhur urew biċ-ċar li dħalna f’perjodu ta’ volatilità tal-prezzijiet tal-prodotti agrikoli, ħaġa li la hija tajba għall-konsumatur li jkollu jħabbat wiċċu ma’ żieda fil-prezzijiet tal-prodotti, u lanqas ma hija tajba għall-bdiewa jew il-partijiet interessati fil-katina tal-ikel, li jkollhom jerġgħu jikkalkulaw l-investimenti tagħhom il-ħin kollu. Din is-sitwazzjoni għandha titqies f’kull riflessjoni dwar il-politika agrikola futura jekk is-sigurtà tal-ikel għandha tibqa’ objettiv tal-UE.

3.3. Minħabba ż-żieda fid-domanda dinjija, il-prezzijiet tal-konsumaturi mhumiex mistennija jinżlu għal-livell ta’ qabel fil-perjodu qasir jew medju iżda mistennija aktar volatilità fil-prezzijiet tal-produtturi.

3.4. L-effett taż-żieda fil-prezzijiet tal-prodotti agrikoli huwa limitat minħabba s-sehem dejjem jonqos tal-materja prima agrikola fl-ispejjeż tal-produzzjoni tal-ikel meta mqabbla ma’ dawk tal-enerġija u tax-xogħol. Pereżempju, il-prezz tal-qamħ huwa biss 4 % mill-prezz totali ta’ ħobża (3). Barra minn hekk, is-sehem tal-ikel fl-ispiża domestika totali huwa baxx (madwar 14 % fl-UE-27). Il-KESE jidhirlu li l-katina tal-ikel għandha tiġi razzjonalizzata fl-interess tal-bdiewa u tal-konsumaturi (4)

3.5. L-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Alimentazzjoni u l-Agrikoltura (FAO) trid tittejjeb biex torganizza l-provvista tal-ikel u, minn mindu l-agrikoltura ġiet integrata fl-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO), inħolqu inugwaljanzi akbar bejn l-oqsma agrikoli. Il-mod ta’ ħsieb dwar din il-kwistjoni għandu jinbidel; l-agrikoltura għandha tingħata l-opportunità li torganizza lilha nnifisha fil-livell dinji permezz ta’ forum ta’ dibattitu li jiġbor fih l-organizzazzjonijiet li l-aktar li jirrappreżentaw l-agrikoltura nazzjonali, u mhux neċessarjament l-aktar organizzazzjonijiet għonja.

3.6. Il-KESE jidhirlu li l-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa tal-PAK għandha tqis dawn il-bidliet fil-qagħda dinjija tal-ikel. F’dan ir-rigward, il-bdiewa għandhom ikunu jistgħu jkomplu jaqdu r-rwol multifunzjonali tagħhom fil-Mudell Agrikolu Ewropew.

4. Kummenti Ġenerali

4.1. Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew ifakkar fl-Opinjoni inizjali tiegħu (5) dwar “l-Evalwazzjoni tal-istat ta’ saħħa tal-PAK u l-ġejjieni tagħha wara l-2013”. F’dik l-opinjoni, il-KESE jistqarr li l-bdiewa u n-negozji tal-ipproċessar tal-ikel għaddejjin minn żmien iebes ta’ tranżizzjoni. Hemm rieda qawwija li dawn il-kundizzjonijiet ġodda tas-suq jintlaqgħu b’mod intraprenditorjali, bil-kundizzjoni li l-wegħdiet li saru matul ir-riformi jinżammu, li tingħata sigurtà legali xierqa u li jkun hemm ġestjoni tajba. Il-KESE jemmen li l-għan ewlieni tal-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa għandu jkun li tidentifika l-ħtiġijiet għall-adattament tal-leġiżlazzjoni attwali, biex b’hekk tippermetti:

— implimentazzjoni eħfef u aktar diretta; u

— it-tneħħija ta’ tfixkil għall-implimentazzjoni mmirata tal-miżuri ta’ riforma li diġà ntlaħaq ftehim dwarhom.

Barra dawn il-punti, il-KESE jagħraf li l-UE qed tħabbat wiċċha ma’ sfidi ġodda li fihom il-bdiewa jistgħu jaqdu rwol importanti u li l-qagħda tas-suq tal-ikel titlob soluzzjonijiet ġodda.

Madankollu, l-għerq tal-“Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa” għandu jkun l-istabbiltà permezz tal-organizzazzjoni, is-simplifikazzjoni u l-adattament tas-swieq.

4.2. Huwa importanti wkoll li miżuri tal-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa jenfasizzaw aktar l-iżvilupp tal-mudell Ewropew tal-agrikoltura u jippermettu lill-bdiewa jaqdu r-rwol multifunzjonali tagħhom:

— biex jilħqu l-ogħla livelli fid-dinja tas-sigurtà u l-kwalità tal-ikel, il-ħarsien ambjentali u l-benessri tal-annimali;

— biex iħarsu l-kampanja u jikkonservaw in-natura; u

— biex jagħtu kontribut kruċjali għall-impjiegi, iżommu ħajja l-produzzjoni agrikola u l-vitalità tal-ħajja rurali fir-reġjuni kollha tal-UE.

— biex jevitaw it-tnaqqis fil-popolazzjoni fiż-żoni rurali u l-abbandun tal-art agrikola.

Il-KESE jqis li l-proposti tal-Kummissjoni fihom bidliet sostanzjali meta mqabbla mas-sitwazzjoni preżenti. Jeħtieġ li naħsbu fil-fond dwar dawn il-bidliet.

5. Il-Miżuri tal-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa

5.1. Skema ta’ Pagament Uniku (SPS)

5.1.1. Il-Kummissjoni Ewropea tipproponi li l-Istati Membri jitħallew jadattaw il-mudell SPS tagħhom billi bil-mod il-mod jersqu lejn rati aktar fissi skont kull dritt għall-għajnuna, sabiex l-SPS issir aktar effettiva u effiċjenti. B’mod parallel, il-proposti jinkludu sensiela ta’ miżuri ta’ simplifikar fl-implimentazzjoni tal-SPS.

5.1.2. Fl-Ewropa, l-iżvilupp sostenibbli dejjem qiegħed ikompli jingħata aktar attenzjoni. Hemm nuqqas ta’ progress fl-inklużjoni ta’ aspetti mhux kummerċjali fil-ftehim internazzjonali. Iżda l-inklużjoni ta’ dawn hija essenzjali jekk irridu nkunu koerenti max-xewqat taċ-ċittadini Ewropej. Barra minn hekk, il-fruntieri tal-UE qed ikunu dejjem inqas protetti. Fuq bażi ta’ dawn l-argumenti, il-KESE jidhirlu li l-assigurazzjoni tal-mudell Ewropew tal-biedja u tad-dħul tal-bdiewa wara l-2013 tiddependi mill-bżonn li l-bdiewa jkollhom il-possibbiltà li jkopru l-ispejjeż ta’ produzzjoni sostenibbli li mhumiex koperti mis-suq permezz ta’ sistema ta’ ħlas uniku. Dan irid jibqa’ kompitu ċar tal-PAK.

5.1.3. Il-KESE jemmen li ser jibqgħu neċessarji pagamenti ta’ kumpens li jiffinanzjaw ix-xogħol wiesa’ li jagħmlu l-bdiewa li ma jiġix ikkumpensat mis-suq. Fl-istess ħin, il-ġustifikazzjoni tal-livelli tal-pagamenti skont il-livelli preċedenti ta’ produzzjoni ser tkompli ssir aktar diffiċli. L-Istati Membri, li għadhom ma introduċewx din is-sistema għandhom jitħallew jadattaw id-distribuzzjoni tal-limitu nazzjonali massimu tagħhom għal rata ta’ pagament aktar fissa matul il-perjodu 2009-2013, jew li jibdew jagħmlu dan fl-2013. Qabel ma jagħmlu dan, l-Istati Membri għandhom jeżaminaw bir-reqqa l-konsegwenzi fuq id-dħul tal-irziezet u l-adattabilità tal-bdiewa u l-ħtieġa għal ċertezza għal ippjanar fit-tul. Jekk jittieħed dan l-approċċ, l-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jiddeċiedu dwar perjodu tranżizzjonali xieraq bil-għan li tiġi evitata sitwazzjoni fejn jinħolqu problemi għall-irziezet li setgħu investew skont regoli differenti.

5.1.4. Is-SAPS applikata fil-biċċa l-kbira tal-Istati Membri hija faċli biex tiġi amministrata iżda tista’ tkun ukoll wisq sempliċi fl-approċċ tagħha fir-rigward l-appoġġ għal bdiewa li jaħdmu b’mod intensiv (frott u ħxejjex, produzzjoni tal-annimali, it-tabakk, eċċ.) b’mod li jagħmel sens meta mqabbel mas-settur tal-uċuħ tar-raba kkultivati. Soluzzjoni iktar ibbilanċjata, pereżempju fi ħdan il-qafas SPS, għandha tinstab fit-term medju billi jintużaw l-istrumenti l-oħrajn li jeżistu jew strumenti ġodda li jridu jiġu żviluppati madwar l-UE.

5.1.5. L-art kollha fl-Istati Membri l-ġodda li, fiż-żmien li fih issir it-talba, tkun tikkonforma ma’ kundizzjonjiet agrikoli u ambjentali tajbin għandha tkun eliġibbli għall-pagamenti.

5.2. Il-kundizzjonalità

5.2.1. Il-Kummissjoni Ewropea tixtieq tissimplifika u ttejjeb l-immirar tal-kundizzjonalità. Il-Kummissjoni tipproponi t-tneħħija ta’ ċerti rekwiżiti mhux marbuta mar-responsabbiltà tal-bidwi u tipproponi l-introduzzjoni ta’ Kundizzjonijiet Agrikoli u Ambjentali Tajbin ġodda.

5.2.2. Il-KESE jappoġġja ż-żamma tar-rabta bejn il-ħlas uniku għal kull razzett u r-rispett lejn il-livelli tal-UE li huma marbutin mal-attività agrikola permezz tal-kundizzjonalità. Il-KESE jinsab kuntent bil-proposti tal-Kummissjoni li tiġi ssimplifikata l-kundizzjonalità. Hemm ukoll il-ħtieġa ċara li l-kundizzjonalità ssir inqas kumplessa, b’mod partikulari billi jiġu kkjarifikati r-regoli, tiddaħħal regola “de minimis” u jitnaqqas l-għadd ta’ żjarat differenti ta’ spezzjoni li jsiru fl-irziezet individwali. Id-dupplikazzjoni tal-kontrolli, bħal pereżempju permezz tal-verifiki mill-Iskemi tal-Assigurazzjoni tal-Kwalità (QAS) għandha tiġi evitata wkoll.

5.2.3. L-agrikoltura hija settur importanti li joħloq ħafna impjiegi fl-UE kollha. Għandhom isiru sforzi biex jitnaqqsu l-għadd ta’ inċidenti fil-biedja u biex ikun imħeġġeġ xogħol aktar kwalifikat. Il-KESE jqis li ċerti aspetti speċifikati ta’ sikurezza tax-xogħol fir-razzett huma importanti ħafna, jiġifieri struzzjonijiet dwar l-użu ta’ makkinarju, l-iġjene u l-ħżin xieraq ta’ materjal perikoluż. Dawn għandhom ikunu regolati mil-leġislazzjoni soċjali nazzjonali u jistgħu jiġu inklużi fl-ambitu tal-kundizzjonalità. Bħala inċentiv għall-bidwi, il-KESE jissuġġerixxi li jitwessgħu l-possibbiltajiet tal-fond soċjali tal-UE fil-qasam tas-sigurtà fuq il-post tax-xogħol u l-kwalifiki.

5.2.4. B’rabta mal-mira li l-kundizzjonalità ssir aktar effiċjenti u marbuta b’mod aktar dirett mal-attivitajiet agrikoli, il-KESE jidhirlu li l-kundizzjonijiet amministrattivi statutorji dwar it-tpoġġija ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti fuq is-suq mhumiex responsabbiltà tal-bdiewa nfushom u għalhekk għandhom jiġu rtirati.

5.2.5. Il-KESE jitlob li jsir studju tal-impatt tal-implimentazzjoni tal-Kundizzjonijiet Agrikoli u Ambjentali Tajbin qabel ma jiżdied element ġdid fl-ambitu tagħhom. Dan l-istudju għandu jinkludi l-effetti fuq il-bdiewa kif ukoll il-piż amministrattiv. Il-KESE jaħseb li l-benefiċċji ambjentali assoċjati mas-serħan tal-artijiet, l-istrixxi marġinali u l-karatteristiċi ta’ pajsaġġ m’għandhomx jitneħħew, minkejja x-xewqa li s-serħan obbligatorju tal-art jiġi eliminat għal kollox. Sabiex dawn il-benefiċċji jintlaħqu permezz ta’ miżuri volontarji bħala parti mill-iżvilupp rurali jeħtieġ li l-bdiewa jingħataw l-inċentivi rilevanti, li s’issa għadhom ma jeżistux. Dawn il-miżuri għandhom jiġu ppremjati kif xieraq.

5.2.6. Fejn jidħlu l-Istati Membri l-ġodda għandu japplika approċċ speċjali. Is-sistema ta’ kundizzjonalità għandha tiġi introdotta bil-mod il-mod, filwaqt li wieħed iżomm f’moħħu li s-sistema ta’ pagamenti diretti hija applikata gradwalment. Għandhom japplikaw il-kundizzjonalità bis-sħiħ meta jilħqu l-livell ta’ 100 % għall-Iskema ta’ Pagament Uniku għall-Medda (SAPS).

5.3. Appoġġ parzjalment akkoppjat

5.3.1. Il-Kummissjoni Ewropea jidhrilha li permezz tad-diżakkoppjament, il-bdiewa setgħu jirrispondu aħjar għas-sinjali tas-suq b’mod aktar sostenibbli. Fi żmien ir-riforma tal-PAK tal-2003 kien ġie deċiż li l-Istati Membri għandhom jitħallew iżommu ċertu livell ta’ appoġġ akkoppjat f’xi setturi. Il-Kummissjoni tisħaq li t-tħaddim ta’ żewġ sistemi ma ssimplifikax is-sitwazzjoni. Il-Kummissjoni tipproponi li l-Istati Membru jitħallew iżommu l-primjums akkoppjati għall-baqar li jreddgħu u għal-laħam tan-nagħaġ u tal-mogħoż biss.

5.3.2. Il-KESE huwa xettiku dwar aktar diżakkoppjament fl-Istati Membri li jżommu appoġġ parzjalment akkopjat sabiex jippermettu aktar orjentazzjoni tas-suq. Il-KESE huwa konxju li, f’xi każijiet, id-diżakkoppjament jista’ jwassal għall-għajbien ta’ ċerti tipi ta’ produzzjoni u għall-abbandun ta’ produzzjoni f’ċerti reġjuni, b’konsegwenzi serji fuq l-ambjent, l-ekonomija rurali u l-impjieg. L-Artikolu 68 għandu jintuża sabiex jiġu indirizzati dawn il-problemi. L-Istati Membri ma għandhomx jiġu mitluba jiddiżakkoppjaw. L-appoġġ akkoppjat li jifdal ma għandux iwassal għal differenzi fis-suq bejn l-Istati Membri.

5.4. Appoġġ speċifiku

5.4.1. Il-Kummissjoni Ewropea tipproponi li jitwessa’ l-iskop tal-artikolu 69 (preżenti) għal bosta raġunijiet, fosthom biex tiġi indirizzata l-kwistjoni kemm tal-iżvantaġġi tal-bdiewa f’setturi speċifiċi ta’ ċerti reġjuni u kemm taż-żieda fid-drittijiet f’artijiet li qed jiġu ristrutturati. L-Istati Membri li japplikaw l-SPS bħalissa jistgħu jżommu sa 10 % tal-limiti massimi tal-baġit nazzjonali tagħhom għal miżuri marbuta mal-ħarsien ambjentali u għat-titjib tal-kwalità u l-promozzjoni tal-prodotti agrikoli.

5.4.2. Il-Kummissjoni Ewropea temmen li l-bidliet fl-istrumenti tradizzjonali tas-suq u ċ-ċaqliq lejn appoġġ dirett għall-produttur qajmu diskussjoni dwar modi differenti ta’ kif wieħed jiġġestjona r-riskju, bir-riskju fil-prezz u r-riskju fil-produzzjoni identifikati bħala ż-żewġ sorsi ta’ varjazzjoni ewlenin li jaffettwaw id-dħul. Il-Kummissjoni tipproponi li l-Istati Membri jużaw l-Artikolu 68 għall-assigurazzjoni fuq l-uċuħ għal diżastri u fondi reċiproki għall-mard tal-annimali u l-pjanti.

5.4.3. Il-KESE jappoġġja l-miri msemmija fl-Artikolu 68, għalkemm dan l-artikolu mhuwiex is-soluzzjoni għall-problemi kollha li jistgħu jinqalgħu. Il-KESE jista’ jasal biex jaqbel li jkun hemm aktar flessibilità fl-użu tal-Artikolu 68 bil-kundizzjoni li kwalunkwe fondi addizzjonali jintużaw għat-tisħiħ tal-qagħda tal-bdiewa. Il-Kumitat huwa tal-fehma li f’każijiet speċifiċi ħafna f’xi Stati Membri, il-limitu fuq il-fondi jista’ jkun ogħla mill-massimu totali li jeżisti bħalissa ta’ 10 % mill-limitu massimu nazzjonali. Il-KESE jappoġġja l-proposti dwar l-assigurazzjoni fuq l-uċuh tar-rabà mid-diżastri u fondi reċiproki għall-mard tal-annimali u l-pjanti, dejjem b’kunsiderazzjoni tal-fatt li l-għan għandu jkun il-ħarsien tal-konsumaturi u l-bdiewa. Dawn il-miżuri ma għandhomx idgħajfu skemi ta’ assigurazzjoni jew miżuri komunitarji eżistenti (Art 44 u l-fond veterinarju). Minħabba l-importanza tal-prevenzjoni tal-mard fis-soċjetà sħiħa, il-KESE jipproponi li dawn il-fondi għandhom ikunu kofinanzjati mill-Istati Membri, kif propost mill-Kummissjoni.

5.4.4. Il-KESE jidhirlu li l-użu tal-Artikolu 68 jista’ jwassal għal tqassim konsiderevoli ġdid tal-pagamenti tal-bdiewa. Barra minn hekk il-KESE jibża’ li l-Artikolu 68 mhuwiex għodda b’saħħitha biżżejjed biex tindirizza l-kwistjonijiet kollha. Għalhekk l-Istati Membri għandhom jeżaminaw bir-reqqa l-konsegwenzi għall-bdiewa fil-każ li jintuża l-Artikolu 68. Il-KESE jidhirlu li l-ammonti li qabel kienu jiġu allokati għall-baġit agrikolu għandhom jibqgħu fis-settur tal-irziezet u jistgħu jintużaw għall-Artikolu 68.

5.4.5. L-impatt kumulattiv tal-modulazzjoni u l-Artikolu 68 fuq id-dħul tal-irziezet għandu jiġi eżaminat. Kieku l-proposti tal-Kummissjoni kellhom jiġu implimentati dan jista’ jfisser tnaqqis fil-pagamenti diretti ta’ mill-inqas 10 + 13 % = 23 %. Għalhekk il-KESE jqis li l-effetti għandhom jiġu eżaminati bir-reqqa.

5.5. Limiti fuq il-pagamenti

5.5.1. Il-Kummissjoni Ewropea tidentifika l-fatt li l-introduzzjoni tal-pagament uniku għamlet id-distribuzzjoni tal-pagamenti iktar viżibbli. L-għadd kbir ta’ bdiewa li jirċievu ammonti żgħar ta’ pagamenti joħolqu piż amministrattiv kbir. Il-Kummissjoni tipproponi li l-Istati Membri japplikaw ammont minimu ta’ EUR 250 jew daqs minimu ta’ ettaru jew it-tnejn. Barra minn dan, il-Kummissjoni tipproponi modulazzjoni progressiva. Huwa propost ukoll li l-Istati Membri l-ġodda jsiru eliġibbli għall-modulazzjoni mill-2012 ’il quddiem.

5.5.2. Bħala prinċipju, il-KESE jaċċetta l-proposti tal-Kummissjoni li jistabbilixxu rekwiżiti minimi fuq il-pagamenti sabiex jitnaqqsu l-ispejjeż amministrattivi filwaqt li jagħtu għażla lill-Istati Membri fl-implimentazzjoni ta’ dawn ir-rekwiżiti minimi.

5.5.3. Il-KESE jemmen li d-diskussjoni dwar il-modulazzjoni progressiva sserraħ fuq il-kwistjoni ta’ jekk wieħed jistax jistenna rata ogħla ta’ modulazzjoni minn dawk in-negozji fl-UE li jirċievu pagamenti diretti annwali ta’ iktar minn EUR 100 000. Billi r-riċevituri l-kbar igawdu b’mod ġenerali mill-ekonomiji ta’ skala, progress moderat huwa ġġustifikat, speċjalment billi n-negozji għandhom l-opportunità li jużaw il-miżuri l-ġodda taħt it-tieni pilastru biex jiksbu l-flus mill-PAK.

5.6. Swieq

5.6.1. Il-Kummissjoni Ewropea tqajjem il-kwistjoni ta’ kif jista’ jinħoloq mekkaniżmu ta’ intervent effettiv, li jaħdem bħala xibka ta’ sikurezza iżda mingħajr ma jistrieħ fuq esportazzjoni ssussidjata. Il-Kummissjoni tipproponi s-simplifikar tad-dispożizzjonijiet dwar l-intervent pubbliku permezz tal-estensjoni ta’ sistema ta’ sejħiet għall-offerti. Għall-qamħ durum, għar-ross u għal-laħam tal-majjal il-Kummissjoni pproponiet li jitneħħa l-intervent.

5.6.2. Il-KESE jaħseb li d-dgħufija tal-mekkaniżmi ta’ ġestjoni tas-suq intern u t-tnaqqis fil-protezzjoni tal-fruntieri li seħħu minħabba r-riformi tal-PAK u n-negozjati ta’ kummerċ mill-1992 ’l hawn esponew lill-UE aktar għaċ-ċaqliq fis-suq dinji. Fl-istess waqt dan iċ-ċaqliq fis-suq dinji, jiġifieri r-riskju, qed jiżdied: il-bidla fil-klima qed tissarraf f’ċaqliq iktar estrem fil-ħsad madwar id-dinja u l-ivvjaġġar globali qed iżid ir-riskju tat-tixrid tal-mard. Il-bdiewa jridu jħabbtu wiċċhom ma’ dawn l-isfidi kollha. F’dan il-kuntest, l-abbandun ta’ kull mekkaniżmu regolatorju jista’ jkun perikoluż f’perjodu meta l-provvista tkun baxxa u d-domanda kbira.

5.6.3. Il-KESE jaħseb li wieħed mill-iktar objettivi importanti tal-PAK, u tal-ewwel pilastru b’mod partikolari, huwa li jiġi pprovdut biżżejjed ikel sikur u varjat għall-500 miljun konsumatur fl-Unjoni. Biex jinkiseb dan il-għan jinħtieġu strumenti xierqa. Minkejja l-fatt li sistema ta’ sejħiet għall-offerti tista’ ttejjeb l-orjentazzjoni tas-suq, hija tista’ ddgħajjef ix-xibka ta’ sikurezza tal-bdiewa u żżid l-inċertezza fis-suq. Għalhekk il-KESE jipproponi l-ewwel nett li jiġu eżaminati adattamenti oħra għall-iskema ta’ intervent li teżisti bħalissa, pereżempju perjodu ta’ intervent iqsar. Il-KESE jitlob li jitfasslu għodod ġodda li joħolqu xibka ta’ sikurezza sostenibbli b’mod partikolari fid-dawl tal-bżonn ta’ provvista tal-ikel sigura għaċ-ċittadini Ewropej u dħul xieraq għall-irziezet.

5.6.4. Il-KESE jissuġġerixxi li l-Kummissjoni twaqqaf netwerks Ewropej għall-ġestjoni tas-swieq li jipprovdu qafas b’saħħtu b’tali mod li d-domanda u l-provvista jaqblu u jippermettu li l-produtturi fl-Ewropa jkunu kollegati, ħalli b’hekk l-istennijiet soċjali jiġu ssodisfati bl-aħjar mod possibbli. Bis-saħħa ta’ dan, il-forzi tas-suq jiġu bbilanċjati mill-ġdid, u b’hekk il-ħtiġijiet tal-konsumaturi jiġu ssodisfati aħjar. Il-Kummissjoni għandha tissorvelja din l-organizzazzjoni.

5.7. Is-serħan tal-artijiet

5.7.1. Il-Kummissjoni tipproponi li s-serħan tal-artijiet jitneħħa minn strument għall-kontroll tal-provvista minħabba l-qagħda prospettiva tas-suq. L-Istati Membri jingħataw għodod li jiżguraw li jistgħu jinżammu l-benefiċċji ambjentali.

5.7.2. Is-serħan tal-artijiet huwa għodda għall-ġestjoni tal-provvista li tista’ tkun utli u flessibbli. Il-KESE jqis li għalkemm il-prezzijiet għolja tas-suq bħalissa għadhom tajbin, il-qagħda tas-suq għandha mnejn terġa’ tiddgħajjef. Għaldaqstant il-KESE jemmen li jkun loġiku li jinżamm il-mekkaniżmu tas-serħan tal-artijiet (6) u li l-perċentaġġ ta’ art imserrħa jiġi kkalkulat skont ix-xejriet tas-suq.

5.7.3. Il-KESE jaħseb li kwalunkwe benefiċċji ambjentali assoċjati mas-serħan tal-artijiet għandhom jinżammu sabiex tiżdied l-approvazzjoni tal-bdiewa f’dan il-qasam. Dawn jistgħu jintlaħqu permezz ta’ serħan tal-artijiet volontarju bħala parti mill-iżvilupp rurali biss jekk ikunu jeżistu inċentivi xierqa, ħaġa li ma kinitx iggarantita fil-passat.

5.8. Kwota fuq il-prodotti tal-ħalib

5.8.1. Fl-1984, iddaħħlu l-kwoti fuq il-ħalib bħala reazzjoni għall-produzzjoni żejda. Il-Kummissjoni tqis li l-kundizzjonijiet li wasslu għal din l-introduzzjoni ma għadhomx japplikaw. Fid-dawl tad-domanda dejjem tiżdied għall-ħalib u l-prodotti tal-ħalib il-Kummissjoni tipproponi żieda fil-kwota fuq il-ħalib ta’ 1 % fis-sena għall-ħames snin li ġejjin. Din iż-żieda fil-kwota hija maħsuba biex tħejji għar-rata ta’ tnaqqis gradwali fit-tkabbir tas-sistema hekk kif tiskadi fl-2015. Il-Kummissjoni Ewropea analizzat l-impatti soċjali tal-bidliet fis-sistema tal-kwoti tal-ħalib. L-iskadenza tal-kwoti ser twassal għar-ristrutturar tas-settur tal-ħalib li fih il-produtturi ż-żgħar b’mod speċjali x’aktarx ikunu soġġetti għal kompetizzjoni ħarxa żżejjed b’implikazzjonijiet potenzjali għal ċerti reġjuni.

5.8.2. Peress li l-kwoti ser jiskadu fl-2015, skont il-qagħda legali bħalissa, il-KESE jitlob lill-Kummissjoni twettaq analiżi aktar ddettaljata minn dik li saret s’issa dwar kif jistgħu jinkisbu l-prevedibilità u l-bilanċ reġjonali f’suq sostenibbli wara l-2015. Il-ħalib huwa prodott tal-ikel essenzjali u san u barra minn dan, il-bdiewa li jipproduċu l-ħalib jaqdu rwol importanti fl-ekonomiji rurali. B’mod partikulari, ser ikun importanti li jiġu introdotti miżuri li jgħinu lill-bdiewa jtejbu l-pożizzjoni kompetittiva tagħhom.

5.8.3. Il-produzzjoni tal-ħalib hija settur importanti ħafna fiż-żoni vulnerabbli tal-UE. Għalhekk il-KESE jitlob lill-Kummissjoni taħseb ukoll dwar miżuri – fosthom miżuri finanzjarji - li jsostnu l-produzzjoni tal-prodotti tal-ħalib u ekonomija rurali ħajja f’dawn iż-żoni vulnerabbli. Il-KESE jidhirlu li l-Kummissjoni, fil-proposti tagħha, ma tippreżentax kunċett li jista’ jitħaddem tajjeb f’dan ir-rigward. L-Artikolu 68 huwa limitat f’dan il-qasam u ma jistax ikopri l-ispejjeż għolja li ser jirriżultaw.

5.8.4. Peress li għad m’hemmx pjan ta’ adattament reali, il-KESE għalissa ma jaqbilx ma’ bidliet fil-kwoti. Il-kwoti għandhom jinbidlu skont id-domanda tas-suq u mhux b’mod arbitrarju. Fid-dawl tas-sitwazzjoni ta’ wara l-2015, jeħtieġ li jinħoloq netwerk Ewropew tal-ħalib, li permezz tiegħu l-produzzjoni tkun tista’ tiġi adattata skont il-konsum u jiġi stabbilit bilanċ tal-poter ġdid fi ħdan in-netwerks. B’dan il-mod, il-produzzjoni tal-ħalib fl-aktar żoni vulnerabbli tkun tista’ tibqa’ għaddejja.

5.9. Skemi ta’ appoġġ oħrajn

5.9.1. Il-Kummissjoni tipproponi diżakkoppjament immedjat għas-setturi tal-uċuh ta’ proteina, il-qanneb, il-qamħ durum u l-ġewż. Għar-ross, il-patata tal-lamtu, l-għalf imnixxef u l-kittien, il-Kummissjoni tipproponi diżakkoppjament b’perjodu ta’ tranżizzjoni ta’ sentejn.

5.9.2. Mingħajr akkoppjament il-produzzjoni tista’ tgħib b’effetti negattivi fuq l-ekonomiji reġjonali, l-ambjent jew il-provvisti tal-UE. Għalhekk il-KESE jqis li l-possibbiltà li dawn il-pagamenti jiċċaqilqu għall-Ħlas Uniku għall-Aġendi Agrikoli (SFP) għandha tiġi eżaminata bil-galbu skont il-każ u jekk meħtieġ, għandhom jitkomplew il-pagamenti akkoppjati sabiex jiġi evitat tnaqqis sinifikanti ta’ produzzjoni f’żoni vulnerabbli. Dawn is-setturi jeħtieġu perjodu xieraq ta’ transizzjoni u miżuri ta’ akkumpanjament biex jiġu żviluppati opportunitajiet ġodda tas-suq.

5.9.3. Il-primjum fuq l-uċuħ għall-enerġija huwa piż amministrattiv u meta wieħed iqis l-objettivi stipulati mill-Kunsill għall-inkorporazzjoni tal-bijokarburanti, ma hemmx iktar ħtieġa għal inċentiva fil-livell tal-produzzjoni. Il-fondi li m’għadhomx jintużaw għall-primjum fuq l-enerġija għandhom jintużaw sabiex isaħħu l-qagħda tal-bdiewa.

5.10. Il-bidla fil-klima

5.10.1. Il-Kummissjoni tqis li l-kwistjonijiet ta’ klima u enerġija telgħu fuq nett fl-aġenda. F’Marzu 2007 il-mexxejja tal-UE ddeċidew li jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2 b’mill-inqas 20 % sal-2020 u bi 30 % jekk jintlaħaq ftehim dwar il-miri globali. Il-Kummissjoni tqis li l-agrikoltura tista’ tagħti kontribut importanti għat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet b’effet ta’ serra.

5.10.2. Il-KESE jidhirlu li l-agrikoltura tal-UE għenet iktar minn ħafna setturi oħrajn biex jitnaqqsu l-emissjonijiet ta’ gassijiet b’effett ta’ serra u għandha tkompli miexja fl-istess triq (7). L-agrikoltura hija wkoll wieħed mis-setturi li huma l-iktar esposti għall-impatt tal-bidla fil-klima.

5.10.3. Il-bżonn li nifhmu aħjar l-implikazzjonijiet tal-bidla fil-klima għall-agrikoltura qiegħed isir dejjem aktar urġenti għalhekk ir-riċerka hija prijorità. Din it-tip ta’ riċerka qed tiġi ffinanzjat mis-Seba’ Programm ta’ Riċerka tal-UE iżda għandha titħaffef u tissaħħaħ.

5.10.4. Huwa importanti wkoll li jiżdiedu l-inċentivi għall-bdiewa sabiex ikunu jistgħu jlaħħqu mal-bidla fil-klima u jwettqu sistemi ta’ produzzjoni li għandhom effett newtrali fuq il-klima. F’dan ir-rigward il-KESE jappoġġja l-lista indikattiva ta’ tipi ta’ operazzjonijiet fuq il-bidla fil-klima fil-pjan ta’ żvilupp rurali.

5.11. Il-ġestjoni tal-ilma

5.11.1. L-objettivi tal-UE f’dik li hi politika tal-ilma jinsabu stipulati fid-Direttiva Kwadru dwar l-Ilma. Il-Kummissjoni tqis li l-agrikoltura għandha rwol importanti x’taqdi fil-ġestjoni tal-ilma.

5.11.2. Waħda mill-iżjed problemi urġenti għandha x’taqsam mal-ilma - kemm l-iskarsezza u l-kwalità tiegħu, kif ukoll l-umdità u l-għargħar. Il-KESE jaqbel li parti mill-fondi ġejjin mill-modulazzjoni għandhom jintużaw biex iżidu l-inċentivi għall-ġestjoni tal-ilma bħala parti mill-miżuri għall-iżvilupp rurali taħt it-tieni assi. Il-KESE jidhirlu li l-operazzjonijiet għandu jkollhom rabta diretta mal-agrikoltura.

5.12. Enerġija li tiġġedded

5.12.1. Fl-2007, il-mexxejja tal-UE stipulaw mira vinkolanti ta’ 20 % għall-użu tas-sorsi ta’ enerġija li tiġġedded, fosthom sehem ta’ 10 % ta’ bijokarburanti fil-konsum tal-petrol u tad-diżil.

5.12.2. Il-KESE jappoġġja l-lista ta’ operazzjonijiet indikattivi relatati mal-enerġija li tiġġedded.

5.12.3. Il-KESE jemmen li huwa importanti ħafna li tiġi promossa aktar riċerka sabiex jittejbu s-sistemi ta’ produzzjoni sabiex il-kontribut tal-bijoenerġija għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tas-CO2 u l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija jiġu massimizzati. Il-possibilità li jiġu żviluppati bijokarburanti tat-tieni ġenerazzjoni, bl-użu ta’ koprodotti agrikoli, trid tiġi riċerkata aktar.

5.12.4. Il-bdiewa jistgħu jaqdu rwol essenzjali fil-provvediment ta’ provvisti sostenibbli ta’ bijoenerġija fil-livell lokali jew reġjonali (pereżempju, impjanti ta’ mikroġenerazzjoni li jużaw bijomassa lokali) biex b’hekk jikkontribwixxu għall-objettivi ta’ Kyoto. Regoli dwar l-għajnuna statali għandhom jagħmlu eżenzjoni għal dan it-tip ta’ proġetti.

5.13. Il-bijodiversità

5.13.1. Il-Kummissjoni jidhrilha li parti kbira mill-bijodiversità fl-Ewropa tiddependi mill-agrikoltura u l-forestrija u li għandhom jiżdiedu l-isforzi biex titħares il-bijodiversità. L-agrikoltura għandha rwol kruċjali x’taqdi fil-ħarsien tal-bijodiversità. L-Istati Membri huma impenjati sabiex iwaqqfu t-tnaqqis fil-bijodiversità sal-2010.

5.13.2. F’bosta Stati Membri jeżistu eżempji tajbin ta’ proġetti li jtejbu l-bijodiversità. Il-KESE jappoġġja t-tipi indikattivi ta’ operazzjonijiet li ssemmi l-Kummissjoni biex tittejjeb il-bijodiversità b’kundizzjoni li l-inċentivi jmorru direttament għand il-bdiewa għaliex huma essenzjali għaż-żamma ta’ żoni rurali ħajjin b’opportunitajiet ekonomiċi u ta’ impjieg.

5.14. It-tisħiħ tat-tieni pilastru

5.14.1. Il-Kummissjoni qed tippjana li tegħleb dawn l-erba’ sfidi ġodda (punt 5.10 sa punt 5.13) permezz ta’ pakkett ġl-id ta’ miżuri li għandhom jiġu stabbiliti taħt it-tieni pilastru u l-mezzi finanzjarji addizzjonali għandhom jiġu mill-modulazzjoni. Il-Kummissjoni tinnota li żieda fil-modulazzjoni obbligatorja hija l-uniku mod kif jinkisbu aktar fondi għall-iżvilupp rurali, billi l-fondi l-oħra kollha tal-UE diġà ġew allokati sal-2013. Il-Kummissjoni tipproponi li żżid il-modulazzjoni obbligatorja bi 8 % f’erba’ passi sal-2012.

5.14.2. Il-KESE jidhirlu li r-riżultati tan-negozjati dwar il-prospettiva finanzjarja għall-2007-2013 wasslu għal finanzjament mhux xieraq tat-tieni pilastru. Fil-fehma tal-KESE, il-funzjonijiet differenti tal-PAK għandhom jinżammu. Kwalunkwe miżura oħra ta’ modulazzjoni tal-pagamenti diretti taħt l-ewwel pilastru għandha tissodisfa din il-ħtieġa (8). Għalhekk il-KESE ser jappoġġja l-modulazzjoni proposta biss jekk jiġi garantit li dan il-baġit ikun immirat b’mod ċar u speċifiku biex jgħin il-bdiewa jilqgħu dawn l-isfidi ġodda. Għandu jingħaraf ir-rwol tal-impjiegi u l-ħaddiema fl-agrikoltura f’dan il-proċess ta’ bidla. L-implimentazzjoni permezz tal-pjanijiet ta’ żvilupp rurali nazzjonali trid issir iktar effettiva u aċċessibbli għall-bdiewa. Il-kofinanzjar nazzjonali għandu jkun żgurat minn qabel.

6. L-impatt baġitarju tal-proposti tal-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa

6.1. Il-Kummissjoni tfakkar li l-PAK fiha nnifisha tinkludi mekkaniżmu ta’ dixxiplina finanzjarja. Minħabba l-fatt li issa ħafna mill-appoġġ huwa fiss u li l-prospettiva tas-suq tjiebet sewwa, il-potenzjal li tiġi applikata d-dixxiplina finanzjarja naqas. Barra minn hekk, il-Kummissjoni tistqarr li l-proposti għall-modulazzjoni kif inhuma mfassla, għandhom effett fuq il-baġit, iżda jistgħu jwasslu għal nefqa nazzjonali addizzjonali. Il-Kummissjoni tistenna li ma jkun hemm kważi l-ebda nfiq żejjed fuq miżuri tas-suq.

6.2. Il-baġit totali għall-PAK naqas minn 0,6 % tal-PGD tal-UE fl-1993 sa inqas minn 0,4 % fl-2007. L-infiq baġitarju reali żdied minn madwar EUR 40 biljun fl-1995 sa madwar 50 biljun fl-2007 (inkluż l-Iżvilupp Rurali), minkejja l-fatt li n-numru ta’ Stati Membri kważi rdoppja minn 15 għal 27.

6.3. Ħmistax-il sena ilu l-UE nefqet EUR 10 biljun fis-sena fuq sussidji għall-esportazzjoni. Fl-2009 dan il-baġit huwa limitat għal EUR 350 miljun biss (9). Il-Kummissjoni Ewropea qablet li tneħħi s-sussidji għall-esportazzjoni kompletament sal-2013, b’kundizzjoni li l-imsieħba kummerċjali jieħdu impenji paralleli.

6.4. Il-KESE jidhirlu li l-PAK hija sinsla ferm importanti tal-Unjoni Ewropea. Kif jidher mill-qagħda dinjija tal-ikel, il-Politika Agrikola ser tibqa’ taqdi rwol importanti ħafna. Il-KESE huwa tal-fehma li l-bdiewa m’għandhomx jaqdu rwol essenzjali fil-provvista tal-ikel biss, iżda jridu jaqdu wkoll rwol multifunzjonali.

7. Lejn objettivi fit-tul tal-PAK wara l-2013/qafas finanzjarju

7.1. Il-KESE jemmen li għandhom jitfasslu objettivi u prijoritajiet ċari għall-PAK wara l-2013 li jikkontribwixxu fid-diskussjonjiet dwar il-prospetti finanzjarji li jmiss.

7.2. Meta wieħed iqis li l-popolazzjoni tad-dinja mistennija tkompli tikber għal 9 biljun ruħ sal-2050 u li l-konsum għal kull ras ser jiżdied, il-ħtiġijiet għal produzzjoni tal-ikel ser jiżdiedu. Fl-istess waqt, l-ammont ta’ art agrikola tajba qed jonqos madwar id-dinja minħabba fatturi bħat-tgħawwir, iż-żieda fil-kontenut tal-melħ u l-urbanizzazzjoni. B’riżultat ta’ dan, jista’ jkun li ma jkunx possibbli li fis-snin li ġejjin il-konsumaturi Ewropej jieħdu s-sigurtà tal-ikel bħala garanzija. PAK futura trid tqis dawn l-iżviluppi ġodda.

7.3. Fl-Ewropa, il-konsumaturi jitolbu ikel san u varjat f’kwantitajiet suffiċjenti, u li jrid jiġi prodott b’mod sostenibbli. L-importazzjonijiet iridu jaqblu mal-livelli tal-UE, li bħalissa mhux dejjem qed ikun il-każ. Fl-istess waqt, iċ-ċittadini Ewropej huma mħassba dwar il-bidla fil-klima u s-sostenibilità. Il-bdiewa fl-UE jistgħu jaqdu rwol importanti biex jintlaħqu l-istennijiet tas-soċjetà.

7.4. Il-bdiewa jippreferu jiksbu d-dħul tagħhom mis-suq. Madankollu, is-soċjetà fl-Ewropa tistenna wkoll li l-bdiewa jipprovdu numru ta’ servizzi li ma humiex remunerati permezz tas-suq. Għaldaqstant, pagamenti diretti sabiex il-bdiewa jiġu ppremjati talli jiżguraw l-ogħla livelli ta’ sistemi ta’ produzzjoni sostenibbli, kif ukoll servizzi addizzjonali, għandhom jibqgħu essenzjali, kif għandhom jibqgħu wkoll pagamenti għall-promozzjoni tal-iżvilupp rurali. Barra minn hekk, il-PAK ser tibqa’ strument fundamentali li jappoġġja l-ekonomiji reġjonali.

7.5. Għall-ksib tal-objettivi msemmija f’paragrafu 3.3, il-PAK għandha tagħmel iżjed enfasi fuq:

— l-iżgurar ta’ provvisti sikuri ta’ ikel sikur u varjat u provvista ta’ sorsi li jiġġeddu;

— l-iżgurar ta’ dħul ġust għall-bdiewa;

— l-iżgurar li l-produzzjoni tkun kemm sostenibbli u kemm kompetittiva fir-reġjuni kollha tal-UE;

— il-kontribut lejn kampanja ħajja b’opportunitajiet ekonomiċi u ta’ impjieg.

7.6. Fuq perjodu itwal, il-KESE huwa tal-fehma li l-objettivi tal-PAK u l-istrumenti biex dawn jinkisbu għandhom ikunu armonizzati aħjar fost l-Istati Membri kollha.

7.7. Il-KESE għalhekk jisħaq dwar il-bżonn ta’ politika tal-agrikoltura xierqa fil-livell tal-UE kemm fuq perjodu ta’ żmien qasir kif ukoll fit-tul u l-fondi suffiċjenti li teħtieġ. Dan ifisser mill-anqas l-istess ammont ta’ fondi li ġie allokat s’issa. Huwa xogħol il-politiċi li jfissru aħjar minn qabel ir-rwol bżonjuż li taqdi l-PAK u l-għan tal-miżuri individwali, sabiex id-dibattitu dwar il-fondi ma jibqax sejjer għal dejjem.

Brussell, 23 ta’ Ottubru 2008. Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew Mario SEPI

(1) Preżentazzjoni tal-Proposta tal-Evalwazzjoni tal-Istat ta’ Saħħa lill-COMAGRI, 20 ta’ Mejju 2008.

(2) Kummissjoni Ewropea: X’wassal għaż-żieda attwali fil-prezzijiet tal-prodotti agrikoli?

(3) Diskors ta’ Mariann FISCHER BOEL: Food, feed or fuel, (Ikel, għalf jew karburanti); Berlin 18 ta’ Jannar 2008.

(4) Il-KESE qed ikompli jaħdem fuq din il-kwistjoni fl-opinjoni esploratorja tiegħu “L-UE u l-isfida dinjija tal-ikel”.

(5) ĠU C 44, 16.2.2008, p. 60.

(6) Ġ.U. C 44 tas-16.2.2008, p. 63, punt 5.7.1.

(7) Studju tal-KE: Climate change: (Il-bidla fil-klima: l-isfida għall-agrikoltura) (Diċembru 2007); dokument mhux disponibbli bil-Malti

(8) Ara nota 5.

(9) The Common Agricultural Policy: sorting the facts from the fiction (Il-Politika Agrikola Komuni: nifirdu l-fatti mill-ħrejjef), 20 ta’ Ġunju 2008; dokument mhux disponibbli bil-Malti.