Fl-2007, il-Kummissjoni pproponiet "Aġenda Ewropea għal Kultura f’dinja li qed tiġi gglobalizzata" (European Agenda for Culture in a globalising world), li tinkludi l-promozzjoni tal-kultura fir-relazzjonijiet internazzjonali tal-Unjoni. Minn dak iż-żmien, id-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona u l-istabbiliment tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) joħloq struttura ġdida, li tista’ tkompli ssaħħaħ il-kontribut tal-UE għar-relazzjonijiet kulturali internazzjonali. F’dawn l-aħħar snin, l-Istati Membri, il-Parlament Ewropew u r-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili talbu għal approċċ aktar koordinat tal-UE għar-relazzjonijiet kulturali internazzjonali. F'Novembru 2015, il-Kunsill talab lill-Kummissjoni u lir-Rappreżentant Għoli biex iħejju "approċċ strateġiku għall-kultura fir-relazzjonijiet esterni tal-UE, li juri għal dan l-għan sett ta' prinċipji gwida." Kif xieraq, din il-Komunikazzjoni Konġunta tipproponi prinċipji bħal dawn, kif ukoll approċċ tal-UE aktar strateġiku lejn diplomazija kulturali.

Appoġġ għal ġemellaġġ tal-ibliet kulturali: Il-Kummissjoni tippromwovi r-rwol tal-ibliet bħala hubs ta' innovazzjoni u l-aħjar prattika permezz tal-ġemellaġġ tal-bliet u s-siti kulturali li jikkondividu problemi soċjali, ekonomiċi u ambjentali simili kif ukoll opportunitajiet għall-iżvilupp. Il-Kummissjoni sejra tniedi programmi reġjonali mal-Amerika Latina (b'mod partikolari mal-Komunità ta' Stati tal-Amerika Latina u tal-Karibew, CELAC) biex tippromwovi l-koeżjoni soċjali permezz tal-kultura u l-arti fi bliet kbar.

Is-Sehem Kapitali tal-Kultura: il-Kummissjoni se taqsam l-esperjenzi ma’ pajjiżi sħab dwar il-Kapitali Ewropej tal-Kultura, li jtejbu l-wirt kulturali u, b’hekk jissaħħaħ l-appoġġ għall-iżvilupp lokali u reġjonali.

Strateġiji urbani f'villaġġi storiċi: iffinanzjati taħt l-Istrument Ewropew ta’ Viċinat (ENI), l-UE tappoġġa muniċipalitajiet fl-iżvilupp ta’ strateġiji għar-rijabilitazzjoni ta’ bliet storiċi.

3.2. Il-promozzjoni tal-kultura u d-djalogu interkulturali għal relazzjonijiet interkomunitarji paċifiċi

Id-djalogu interkulturali, inkluż id-djalogu interreliġjuż, jista' jgħin biex jippromwovi l-bini ta' soċjetajiet ġusti, paċifiċi u inklużivi li jgħożżu d-diversità kulturali u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem. Billi tiġi stabbilita bażi komuni u ambjent favorevoli għal aktar skambji, djalogi interkulturali jistgħu jtaffu t-tensjonijiet, jipprevjenu kriżijiet milli jeskalaw, jippromwovu r-rikonċiljazzjoni nazzjonali, u jinkoraġġixxu narrattivi ġodda fil-ġlieda kontra r-radikalizzazzjoni. Din it-taqsima tħares lejn kif l-UE tista' tippromwovi direttament id-djalogu interkulturali permezz ta' proġetti ta' kooperazzjoni kulturali, koħolqien, skambji diretti bejn in-nies, dibattitu soċjali u bini tal-paċi.

(a) Appoġġ għal kooperazzjoni fost l-operaturi kulturali

Il-kooperazzjoni, id-djalogu u l-mobbiltà fost l-operaturi kulturali u l-artisti huma aspetti ċentrali tad-djalogu interkulturali. Iċ-ċirkolazzjoni ta' xogħlijiet artistiċi u produzzjonijiet kulturali bejn il-pajjiżi xxerred ideat ġodda, tistabbilixxi rabtiet diretti u indiretti, u trawwem l-innovazzjoni. It-tisħiħ tal-kooperazzjoni kulturali mas-sħab tal-UE jista' jgħin biex l-"ispazju kulturali Ewropew" jinfetaħ għal atturi u udjenzi kulturali ġodda.

Inkoraġġiment għall-parteċipazzjoni f’Ewropa Kreattiva: filwaqt li l-pajjiżi kollha ta' Tkabbir diġà jistgħu jipparteċipaw, il-Kummissjoni tħeġġeġ lill-pajjiżi PEV biex jingħaqdu fil-programm Ewropa Kreattiva (il-Ġeorġja, il-Moldova u l-Ukraina diġà qed jieħdu sehem). Ewropa Kreattiva tippermetti lill-operaturi kulturali u kreattivi mill-pajjiżi PEV biex jaħdmu flimkien ma' kontropartijiet mill-Ewropa kollha u biex ikollhom aċċess għal finanzjament għal proġetti ta' kooperazzjoni kulturali u biex jingħaqdu ma' netwerks kulturali Ewropej.

Promozzjoni tal-Kultura fis-Sħubija tal-Lvant: Wara s-suċċess tal-Programm I li dam mill-2015-2011, il-Programm Kulturali tas-Sħubija tal-Lvant II (li jinvolvi l-Armenja, l-Ażerbajġan, il-Belarussja, il-Ġeorġja, il-Moldova u l-Ukraina) se jkompli jiżviluppa ħiliet u kapaċitajiet tal-operaturi kulturali matul perjodu ta’ tliet snin. Dan ser jipprova jappoġġa inizjattivi reġjonali fejn il-kultura tikkontribwixxi għall-iżvilupp ekonomiku, l-inklużjoni soċjali, ir-riżoluzzjoni tal-kunflitt u d-djalogu interkulturali.

Appoġġ għall-Fondazzjoni Anna Lindh: il-Fondazzjoni Anna Lindh u n-netwerk tagħha ta' aktar minn 4,000 organizzazzjoni tas-soċjetà ċivili fit-42 pajjiż tal-Unjoni għall-Mediterran ser tkompli tibbenefika mill-appoġġ politiku u l-għodda tal-UE għall-promozzjoni tal-iskambju kulturali.

(b) Tħaddin ta' bini tal-Paċi permezz ta' Djalogu Interkulturali

Id-djalogu interkulturali huwa għodda ewlenija fil-prevenzjoni tal-kunflitti u l-promozzjoni tar-rikonċiljazzjoni u l-fehim reċiproku f'sitwazzjonijiet ta' wara kunflitt. L-UE tappoġġa kooperazzjoni prammatika u djalogu interkulturali bejn il-kulturi u s-soċjetajiet differenti. Tappoġġa wkoll il-proċessi ta’ rikonċiljazzjoni bejn il-popli u l-minoranzi. Eżempji ta’ suċċess huma partikolarment il-progress tal-Bożnija-Ħerzegovina lejn l-integrazzjoni mal-UE u ftehimiet prammatiċi milħuqa fil-qafas tad-Djalogu Belgrad-Pristina.

Strument li jikkontribwixxi għall-Istabbiltà u l-Paċi (IcSP) — l-UE se żżid l-appoġġ tagħha għad-djalogu interkulturali f’sitwazzjonijiet ta’ qabel u ta’ wara l-kunflitti.

Id-djalogu interkulturali fost iż-żgħażagħ: L-UE ser tiffaċilita d-djalogu interkulturali fost l-organizzazzjonijiet taż-żgħażagħ fl-Ewropa u lil hinn minnha (inkluż permezz ta' programmi bħall-Fellowships tas-Soċjetà Ċivili tal-Viċinat). B'mod partikolari, l-UE ser tappoġġa t-tieni fażi tal-programm Young Arab Voices (li issa twessa' għar-reġjun Ewro-Mediterranju) biex tapprofondixxi d-djalogu bejn mexxejja żgħażagħ u rappreżentanti tas-soċjetà ċivili u tiġġieled l-estremiżmu u r-radikalizzazzjoni vjolenti.

It-taħriġ għal osservaturi ta’ Missjonijiet ta’ Osservazzjoni Elettorali u ta’ persunal li jkun ser jiġi skjerat f’missjonijiet ta’ stabbilizzazzjoni ċivili: sabiex jiġi żgurat għarfien sħiħ ta’ sensitivitajiet kulturali lokali prevalenti, se jiġu pprovduti korsijiet ta’ taħriġ.

Promozzjoni tad-drittijiet kulturali: inklużi d-drittijiet ta' identità lokali u indiġeni, kif ukoll ir-rwol tad-difensuri tad-drittijiet kulturali, skont il-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali , inklużi d-drittijiet tal-popli indiġeni, kif definit fid-Dikjarazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet tal-Popli Indiġeni (UNDRIP).

3.3 Infurzar tal-kooperazzjoni fir-rigward tal-wirt kulturali

Il-wirt kulturali huwa manifestazzjoni importanti ta’ diversità kulturali li jeħtieġ li jiġi protett. Ir-rijabilitazzjoni u l-promozzjoni tal-wirt kulturali jiġbdu t-turiżmu u jagħtu spinta lit-tkabbir ekonomiku. Il-kooperazzjoni fuq il-wirt kulturali għandha rwol importanti fir-relazzjonijiet internazzjonali u fil-politiki tal-iżvilupp kif imfassla fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni: 'Lejn approċċ integrat għal wirt kulturali għall-Ewropa' ('Towards an integrated approach to cultural heritage for Europe'). Minħabba d-domanda globali li qed tikber għal kompetenzi u minħabba l-fatt li bosta Stati Membri huma lesti li jikkondividu l-għarfien tagħhom, hemm opportunitajiet għal azzjoni konġunta ma' pajjiżi sħab biex jiġu żviluppati strateġiji sostennibbli għall-protezzjoni tal-wirt permezz tat-taħriġ, l-iżvilupp tal-ħiliet u t-trasferiment tal-għarfien.

Il-wirt kulturali huwa fraġli u ta' spiss ikun mhedded minn diżastri naturali, distruzzjoni maħluqa mill-bniedem bħal gwerer, serq u sakkeġġ, intenzjonati li xi drabi jkunu l-frott ta' mibegħda settarjana. Oġġetti tal-arti ssakkeġġati ta' spiss jinbigħu u l-qligħ iġġenerat minn dan il-bejgħ jista' jintuża biex isostni attivitajiet terroristiċi: dan ifaqqar il-wirt kulturali dinji. L-UE adottat miżuri restrittivi fuq is-Sirja u trasponiet is-sanzjonijiet tan-NU kontra d-Daesh/ISIL u l-Al-Qaida, kif ukoll ir-reġim ta’ sanzjonijiet tan-NU għall-Iraq: dawn jinkludu projbizzjoni fuq il-kummerċ illegali ta’ oġġetti tal-arti kulturali u arkeoloġiċi.

Ir-riċerka dwar il-wirt kulturali: Orizzont 2020 isostni r-riċerka u l-innovazzjoni fl-attivitajiet tal-wirt kulturali, permezz ta' proġetti multinazzjonali interdixxiplinari li jinvolvu wkoll lill-awtoritajiet, lin-negozji u lis-soċjetà ċivili lokali u reġjonali, bil-għan li jinstabu soluzzjonijiet ġodda għall-preżervazzjoni u l-ġestjoni tal-wirt kulturali fl-Ewropa mhedded mit-tibdil fil-klima. Il-parteċipazzjoni mill-pajjiżi mhux tal-UE hija mħeġġa.