Analiżi tar-restrizzjonijiet regolatorji għall-professjonijiet ekonomikament importanti li huma l-fokus ta’ din il-komunikazzjoni turi ostakli sinifikanti għad-dħul fis-suq u għall-eżerċitar ta’ dawn il-professjonijiet, u firxa wiesgħa ta’ approċċi regolatorji meħuda fl-Istati Membri kollha. Dawn ir-restrizzjonijiet ikopru aspetti differenti tal-aċċess għal servizzi professjonali u l-eżerċitar tagħhom, li jvarjaw minn attivitajiet riżervati u titoli professjonali protetti għal rekwiżiti dwar forom ġuridiċi, parteċipazzjoni azzjonarja jew assigurazzjoni. L-effetti kumulattivi tar-rekwiżiti fir-restrizzjoni tas-swieq għas-servizzi professjonali jistgħu jkunu sinifikanti. Rapport reċenti, Business Journey on the Single Market: Practical Obstacles and Barriers, isemmi l-aċċess għal u l-eżerċitar ta’ professjonijiet regolati bħala wħud mill-ostakoli b’saħħithom u persistenti għan-negozji fis-suq uniku.

Minkejja l-benefiċċji ekonomiċi ċari assoċjati mat-tnaqqis tar-restrizzjonijiet regolatorji fis-suq għas-servizzi, b’mod ġenerali, il-progress f’firxa wiesgħa ta’ setturi tas-servizzi kien kważi ineżistenti matul l-aħħar snin ( Chart 1 ).

Ċart 1. L-ostakli tas-suq fl-EU-27, 2006-2017. Ir-restrittività regolatorja titkejjel fuq skala minn 0 sa 1. Sors: Mapping and Assessment of Legal and Administrative Barriers in the Services Sector (L-Immappjar u l-Valutazzjoni tal-Ostakli Legali u Amministrattivi fis-Settur tas-Servizzi), studju għall-Kummissjoni Ewropea, Ara: https://data.europa.eu/doi/10.2873/690757.

Din is-sitwazzjoni tapplika wkoll għas-setturi tas-servizzi professjonali analizzati. Mill-2017, għadd żgħir biss ta’ pajjiżi tal-UE adottaw riformi biex jilliberalizzaw is-servizzi professjonali (f’ħafna każijiet bħala riżultat ta’ proċedimenti ta’ ksur). B’mod ġenerali, ir-riformi indirizzaw parzjalment biss ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni, bir-riżultat li għad hemm lok sinifikanti għal aktar titjib regolatorju fil-biċċa l-kbira tal-Istati Membri.

B’kuntrast ma’ dan, għadd ta’ Stati Membri reċentement issikkaw ir-regolamenti tagħhom ta’ ċerti professjonijiet. Pereżempju, żewġ Stati Membri bdew jirregolaw il-professjoni tal-aġenti tal-proprjetà immobbli (b’inizjattiva regolatorja pendenti f’pajjiż wieħed aktar), li qabel ma kinitx regolata f’dawn il-pajjiżi. Għadd ta’ Stati Membri introduċew restrizzjonijiet fuq ċerti aspetti tad-dħul u l-eżerċitar ta’ servizzi legali, tal-arkitettura u tal-inġinerija (id-dettalji jidhru hawn taħt).

Indikatur tar-restrittività għar-regolamentazzjoni fis-servizzi professjonali

Bħal fl-2017, dan l-aġġornament tar-rakkomandazzjonijiet ta’ riforma huwa bbażat fuq valutazzjoni bir-reqqa tal-oqfsa regolatorji nazzjonali applikabbli għas-seba’ professjonijiet fil-mira. Minbarra analiżi kwalitattiva dettaljata, ir-restrittività ġenerali tar-regolamentazzjoni nazzjonali tiġi stmata bl-użu ta’ indikatur kompost, żviluppat fl-2017 biex jivvaluta l-piż kumulattiv ta’ rekwiżiti regolatorji multipli.

L-indikatur jipprovdi bażi kwantitattiva għall-valutazzjoni komparattiva tal-oqfsa regolatorji tal-Istati Membri għas-seba’ professjonijiet billi jkejjel ir-restrittività tagħhom fuq skala minn żero (l-inqas restrittivi) sa sitta (l-aktar restrittivi). Din issegwi metodoloġija ġeneralment simili għall-edizzjoni tal-2018 tal-indikaturi tar-Regolament dwar is-Suq tal-Prodotti (PMR) tal-OECD. It-tipi ta’ rekwiżiti regolatorji koperti mill-indikatur baqgħu l-istess mill-2017, inklużi:

(1) approċċ regolatorju: attivitajiet riżervati għad-detenturi ta’ kwalifiki speċifiċi, protezzjoni tat-titolu;

(2) rekwiżiti ta’ kwalifika: snin ta’ edukazzjoni u taħriġ, eżami tal-Istat mandatorju, obbligi ta’ żvilupp professjonali kontinwu, eċċ.;

(3) rekwiżiti oħrajn ta’ dħul: sħubija jew reġistrazzjoni obbligatorja f’korp professjonali, limitu għall-għadd ta’ liċenzji mogħtija, rekwiżiti oħrajn ta’ awtorizzazzjoni, eċċ.;

(4) rekwiżiti ta’ eżerċitar: restrizzjonijiet fuq forom ta’ kumpanija, rekwiżiti ta’ parteċipazzjoni azzjonarja u tal-vot, restrizzjonijiet fuq l-eżerċizzju konġunt ta’ professjonijiet, attivitajiet inkompatibbli, eċċ.

Fl-2017, il-metodoloġija użata biex jiġi ġġenerat l-indikatur tar-restrittività għaddiet minn verifika statistika miċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka tal-Kummissjoni Ewropea, li kkonkludiet li l-indikatur kien statistikament koerenti u robust u pprovda għodda utli u effiċjenti għall-kondensazzjoni ta’ aspetti differenti tar-regolamenti nazzjonali. L-indikatur ġie vvalutat ukoll fi studju għall-Parlament Ewropew, li kkonkluda li “dan jista’ jgħin biex jintwera li r-restrittività tar-regolamentazzjoni tas-servizzi professjonali għandha t-tendenza li tnaqqas il-funzjonament tajjeb tas-swieq u b’hekk tnaqqas it-tkabbir fl-UE”. L-istudju jindika wkoll li, għalkemm jibni fuq il-metodoloġija tal-PMR tal-OECD, l-indikatur jippreżenta l-livelli ġenerali ta’ restrittività fl-Istati Membri tal-UE saħansitra f’aktar dettall, billi jinkludi xi aspetti addizzjonali fl-analiżi.

Ir-riżultati speċifiċi għall-Istati Membri dwar ir-restrittività regolatorja għal kull waħda mis-seba’ professjonijiet huma ppreżentati hawn taħt. Filwaqt li dawn ir-riżultati jipprovdu indikazzjoni utli tar-restrittività regolatorja ġenerali u tal-potenzjal għal titjib regolatorju, jenħtieġ li dawn ma jintużawx f’iżolament mill-valutazzjoni kwalitattiva tal-kuntesti regolatorji nazzjonali. Jenħtieġ li lanqas ma jiġu interpretati bħala ġudizzju fuq il-proporzjonalità jew l-adegwatezza tar-regolamentazzjoni. Minflok, jenħtieġ li dan ikun punt tat-tluq għall-analiżi komprensiva ulterjuri, fejn approċċi kwalitattivi u kwantitattivi jikkomplementaw lil xulxin.

II. Analiżi skont il-professjoni

It-taqsimiet li ġejjin jiddeskrivu r-regolamenti tas-servizzi professjonali differenti analizzati. Il-kunċetti u t-terminoloġija (nazzjonali) kif ukoll l-organizzazzjoni u l-kamp ta’ applikazzjoni tal-attivitajiet fil-professjonijiet spiss ivarjaw bejn l-Istati Membri. L-analiżi tqis dawn id-differenzi u tħares lejn is-servizzi koperti f’settur partikolari, minflok id-definizzjonijiet nazzjonali ta’ kull professjonali.

Il-valutazzjoni li ġejja hija bbażata prinċipalment fuq:

·l-informazzjoni pprovduta mill-Istati Membri fil-bażi ta’ data dwar il-professjonijiet regolati;