Ir-rapport tal-valutazzjoni tal-impatt – Sommarju Eżekuttiv

It-tisħiħ tal-kapaċitajiet b'appoġġ għas-sigurtà u l-iżvilupp

A.IL-ĦTIEĠA LI TITTIEĦED AZZJONI

Il-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tad-19/20 ta' Diċembru 2013 enfasizzaw "l-importanza li jiġu appoġġati l-pajjiżi sħab u l-organizzazzjonijiet reġjonali, permezz tal-għoti ta' taħriġ, pariri, tagħmir u riżorsi fejn xieraq, sabiex ikunu jistgħu jipprevjenu jew jiġġestixxu dejjem iktar il-kriżijiet huma stess". F’April 2015, il-Kummissjoni Ewropea u r-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà adottaw Komunikazzjoni Konġunta dwar "it-tisħiħ tal-kapaċitajiet b'appoġġ għas-sigurtà u l-iżvilupp" (capacity building in support of security and development, CBSD). Din il-Komunikazzjoni identifikat lakuni fil-kapaċità tal-UE biex tappoġġa t-tisħiħ tal-kapaċitajiet ta' sħab fil-qasam tas-sigurtà, u kompliet billi kkonkludiet li "attwalment ma hemm l-ebda strument fil-baġit tal-UE maħsub biex jipprovdi finanzjament komprensiv għat-tisħiħ tal-kapaċitajiet fis-sigurtà tal-pajjiżi sħab, b’mod partikolari l-komponent militari tagħha". Dan huwa problematiku, għaliex "il-kunflitti, l-insigurtà u l-instabbiltà [...] iwasslu għat-tbatija umana, għaċ-ċaqliq sfurzat u għal eżiti ta’ żvilupp qarsa, kif rikonoxxut [...] fir-riżoluzzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti, Nittrasformaw id-Dinja tagħna: l-Aġenda tal-2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli, inkluż l-Għan 16" dwar il-paċi u l-istabbiltà.

L-istabbiltà u s-sigurtà huma essenzjali biex l-isforzi fil-qasam tal-iżvilupp iseħħu; tabilħaqq, huma parti minn strateġiji ta’ politika komprensiva tal-iżvilupp, li tinkludi t-trawwim ta’ kundizzjonijiet għall-paċi u għas-sigurtà tal-bniedem. In-nuqqasijiet identifikati fl-appoġġ għas-CBSD jfixklu l-abbiltà tal-UE biex tilħaq l-għanijiet tal-azzjoni esterna, inkluż it-trawwim tal-paċi, is-sigurtà tal-bniedem u l-iżvilupp sostenibbli.

L-għanijiet ġenerali ta’ din l-inizjattiva huma dawk stabbiliti fl-Artikoli 21 tat-TUE u 208 tat-TFUE, u b’mod partikolari:

biex jiġi żgurat li l-għajnuna għall-iżvilupp tal-UE lill-pajjiżi fraġli fil-fażi tal-iżvilupp ma tkunx mhedda minn sitwazzjonijiet ta’ instabbiltà u kunflitt, billi l-atturi kollha tas-sigurtà, inkluż il-militar, ikunu kapaċi jiżguraw l-istabbiltà, il-paċi u l-ordni pubbliku;

biex jitrawmu l-iżvilupp ekonomiku, soċjali u ambjentali sostenibbli tal-pajjiżi fil-fażi tal-iżvilupp, bl-għan ewlieni jkun li jinqered il-faqar, filwaqt li jiġu rrispettati l-impenji u jittieħdu inkonsiderazzjoni l-objettivi approvati fil-kuntest tan-Nazzjonijiet Uniti u ta' organizzazzjonijiet internazzjonali relevanti oħrajn.

L-għanijiet speċifiċi huma:

biex tikkontribwixxi għal titjib fil-kapaċitajiet tal-pajjiżi sħab, biex jipprevjenu u jiġġestixxu l-kriżijiet huma stess;

biex tikkontribwixxi għat-titjib fl-effikaċja tal-atturi tas-sigurtà, inkluż il-militar, f’pajjiżi sħab permezz tat-tisħiħ tal-kapaċitajiet, sabiex jiġu appoġġati s-sigurtà u l-iżvilupp; u

biex tikkontribwixxi għall-iżgurar tar-rispett tal-istat tad-dritt, tal-governanza tajba kif ukoll għall-kontroll u għas-sorveljanza ċivili msaħħin fuq il-militar f'pajjiżi terzi.

L-azzjoni tal-UE tkun neċessarja u ġġustifikata kemm fuq il-bażi tal-għanijiet stipulati fit-Trattat (l-Artikoli 21 TUE; 208 TFUE) u kemm fuq il-prinċipju ta' sussidjarjetà. L-Istati Membri tal-UE talbu lill-Kummissjoni u lir-Rappreżentant Għoli biex jippreżentaw proposti li jkunu jippermettu li l-Unjoni tinvolvi ruħha b’mod komprensiv fis-CBSD. L-appoġġ komprensiv u flessibbli tal-UE għas-settur tas-sigurtà jkollu l-benefiċċju li jippermetti azzjonijiet fuq terminu ta' żmien qasir u twil biex jiġu involuti l-atturi kollha tas-sigurtà f'pajjiż, u jkun jippermetti koordinament aħjar ta' dan l-appoġġ.

B.SOLUZZJONIJIET

L-effetti negattivi meta ma tiġix indirizzata l-problema jirriżultaw fin-nuqqas ta’ effettività fl-azzjonijiet tal-Unjoni u fil-kapaċità tagħha li tikkontribwixxi għall-Istabbiltà u t-twettiq tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli, speċjalment f’pajjiżi fraġli. Is-soluzzjoni konsegwentement twassal għall-bżonn li titressaq proposta li tindirizza l-ħtieġa li jiġi pprovdut appoġġ finanzjarju komprensiv lill-atturi kollha fis-settur tas-sigurtà, inkluż il-militar, kull meta l-għan u l-kontenut tat-tip maħsub ta’ attivitajiet previsti jkunu jistgħu juru b’mod ċar li jikkontribwixxu għall-għanijiet tal-politika għall-iżvilupp.

L-opzjonijiet jieħdu inkonsiderazzjoni l-aġġustament tal-mekkaniżmi eżistenti ta’ ffinanzjar li jinsabu fil-baġit ġenerali tal-Unjoni jew li ma jinsabux fih, kif ukoll l-iżvilupp ta’ strument ta’ finanzjament apposta kompletament komprensiv. L-opzjonijiet jimplikaw livelli differenti ta’ bidla fil-leġiżlazzjoni sekondarja eżistenti, u jinvolvu perjodi ta' żmien differenti. Huwa essenzjali li tiġi ppreferuta s-soluzzjoni immedjata li tkun possibbli, sabiex jiġu indirizzati l-isfidi imminenti. Fl-2016, opzjoni immedjata bħal din tkun tikkonsisti fl-adozzjoni ta' proposta mill-Kummissjoni.

Il-valutazzjoni tal-impatt tikkonkludi li l-aktar opzjoni xierqa u effettiva fuq medda qasira ta’ żmien tkun reviżjoni tal-Istrument li jikkontribwixxi għall-Istabbiltà u l-Paċi (Instrument contributing to Stability and Peace, IcSP). L-implimentazzjoni għalkollox komprensiva fuq terminu ta' żmien twil tal-inizjattiva tas-CBSD (jiġifieri inkluż l-appoġġ lill-militar għal finijiet relatati mad-difiża) tkun tirrikjedi l-ikkombinar ta' strument baġitarju (għal kompiti ta' żvilupp) ma' mekkaniżmu ieħor possibilment extrabaġitarju.

Minbarra l-konsultazzjonijiet estensivi ma’ Stati Membri u ma' partijiet ikkonċernati oħrajn fl-2015, saret konsultazzjoni pubblika online mill-1 ta’ April sas-27 ta’ Mejju 2016, sabiex il-pubbliku jingħata l-opportunità jagħti r-rispons tiegħu. Mal-94 % ta' dawk li wieġbu qablu li settur tas-sigurtà effikaċi, leġittimu u responsabbli f'pajjiżi sħab jista' jikkontribwixxi għall-paċi, għas-sigurtà tal-bniedem u għall-iżvilupp sostenibbli. Bl-istess mod, 85 % ta’ dawk li wieġbu qablu li t-tisħiħ fil-governanza tal-atturi militari, b’mod partikolari f’pajjiżi fraġli, jista’ jwassal għal stabbiltà u biex jintlaħqu l-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (Sustainable Development Goals, SDGs). Minkejja li l-konsultazzjoni pubblika ma kinitx rappreżentattiva, hija tindika li dawk li ġew ikkonsultati qablu dwar il-ħtieġa li tittieħed azzjoni. F’dokument informali tal-15 ta’ April 2016, għaxar Stati Membri tal-UE enfasizzaw li, fuq terminu ta' żmien qasir, l-IcSP jikkostitwixxi l-iktar għodda xierqa fil-qasam tas-CBSD.