KOMUNIKAZZJONI TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL dwar ir-reżiljenza tas-sistema Ewropea tal-gass f'terminu qasir Inlestu ruħna għal interruzzjoni possibbli fil-provvisti mil-Lvant matul il-ħarifa u x-xitwa tal-2014/2015 /* COM/2014/0654 final/2 */





1. Introduzzjoni Fit-28 ta' Mejju 2014 il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija Ewropea għas-Sigurtà tal-Enerġija li tifrex pjan komprensiv biex tissaħħaħ is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija fl-Ewropa.[1] Minħabba dak li qed iseħħ l-Ukraina u r-riskju possibbli relatat li jinqatgħu l-provvisti tal-gass lejn l-UE, l-Istrateġija tiġbor miżuri li jridu jittieħdu bla telf ta' żmien ħalli tiżdied ir-reżiljenza tal-UE għal interruzzjoni kbira fil-provvista tal-gass matul ix-xitwa li ġejja. Bħala parti minn dawn il-miżuri immedjati, fis-27 ta' Ġunju 2014 il-Kunsill Ewropew approva l-proposta tal-Kummissjoni biex jitnieda l-hekk imsejjaħ eżerċizzju ta' simulazzjoni ta' kriżi, sabiex titkejjel ir-reżiljenza tas-sistema Ewropea tal-gass f'każ ta' interruzzjoni kbira fil-provvista tal-gass għall-UE matul ix-xitwa li ġejja.[2] Fil-bidu ta' Lulju, il-Kummissjoni talbet lill-Istati Membri, lill-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija, u lill-Ġeorġja[3], kif ukoll lill-Iżvizzera u lit-Turkija, biex ibassru l-impatt ta' bosta xenarji possibbli ta' interruzzjoni fil-provvista tal-gass f'pajjiżhom matul ix-xitwa, u biex jiddeskrivu l-miżuri li għandhom imħejjija biex jindirizzaw skarsezzi fil-provvista. Barra minn hekk il-Kummissjoni talbet lin-Norveġja tgħarrafha bil-kapaċità tagħha li tirreaġixxi għal din l-interruzzjoni billi żżid il-provvista tal-gass. Il-Kummissjoni pproponiet tliet "gruppi fokus" biex ikopru speċifikament lil dawk ir-reġjuni fejn aktarx l-impatt tal-interruzzjoni jkun l-eqqel. Dawn kienu r-reġjun tax-Xlokk tal-UE (il-Bulgarija, il-Kroazja, il-Greċja, l-Ungerija u r-Rumanija), l-Istati Baltiċi u l-Finlandja u l-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija. Matul is-sajf l-awtoritajiet nazzjonali ħadmu qatigħ biex jiġbru d-dejta u jagħmlu valutazzjonijiet fi żmien qasir; ir-rapporti nazzjonali tagħhom[4] ippreżentawhom lill-Kummissjoni f'Awwissu u f'Settembru 2014. Anke n-Netwerk Ewropew għall-Operaturi tas-Sistema tat-Trażmissjoni tal-Gass (magħrufa bħala l-ENTSOG) fassal l-impatt li jħallu l-interruzzjonijiet fil-provvista tal-gass fuq is-sistema tal-gass mifruxa mal-UE kollha, u għal din il-ħidma taw sehemhom ukoll bosta assoċjazzjonijiet tal-industrija, l-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija[5], il-G7 u pajjiżi sħab ewlenin oħra. Il-metodoloġija u x-xenarji tas-simulazzjonijiet ta' kriżi Ix-xenarji li pproponiet il-Kummissjoni għall-parteċipanti kollha f'dan l-eżerċizzju jkopru l-interruzzjoni tar-rotta Ukrena tat-tranżitu tal-gass u l-flussi kollha tal-gass Russu lejn l-Ewropa għal perjodi ta' xahar u ta' sitt xhur (minn Settembru sa Frar), u jassumu kundizzjonijiet xitwin medji f'kull każ. Barra minn hekk, l-ENTSOG ħoloq subxenarju ta' ġimagħtejn kesħa straordinarja fi Frar, ħalli jkopri l-effett tal-akbar domanda għas-sistema tal-provvista meta s-sistema tkun diġà f'qagħda diffiċli. Dawn il-proposti ddawwlu mill-esperjenza tal-imgħoddi u mill-ħtieġa li jiġu ttestjati s-sistemi tal-enerġija attwali waqt kundizzjonijiet qalila, jiġifieri waqt interruzzjoni tal-flussi kollha mingħand il-fornitur estern ewlieni tal-gass naturali fl-Ewropa. L-effetti tax-xenarji ta' interruzzjoni tat-tranżitu mill-Ukraina jew ta' interruzzjoni sħiħa fil-provvista Russa fuq il-pajjiżi Ewropej tax-Xlokk, li jirċievu ħafna provvisti permezz tal-Ukraina, jixxiebhu ferm, filwaqt li l-interruzzjoni mbassra tat-tranżitu mill-Ukraina ma taffettwax lill-Istati Membri Baltiċi u lill-Finlandja. Għalhekk fir-rapport il-Kummissjoni ssemmi l-aktar l-effetti tax-xenarju ta' interruzzjoni fil-provvista tal-gass Russu għal 6 xhur waqt kundizzjonijiet xitwin normali u jekk taqa' kesħa straordinarja. B'li diġà sar, dan l-eżerċizzju diġà jiswa mitqlu deheb, l-aktar għax hu l-ewwel wieħed tax-xorta tiegħu li jagħti stampa sħiħa tal-prontezza tas-settur Ewropew tal-gass għal interruzzjoni serja li tista' tiġri fil-provvista tal-gass mil-Lvant u l-impatti possibbli li din tista' tħalli fuq dan is-settur. F'din il-Komunikazzjoni, il-Kummissjoni tirrapporta dwar ir-riżultati ewlenin ta' dan l-eżerċizzju ta' simulazzjoni ta' kriżi u tiġbor għadd ta' rakkomandazzjonijiet speċifiċi. Flimkien ma' din il-Komunikazzjoni, is-servizzi tal-Kummissjoni ħejjew dokumenti ta' ħidma tal-persunal li fihom ir-rapporti tat-tliet "gruppi fokus", rapport dwar il-kooperazzjoni mal-G7 u ma' pajjiżi sħab oħra u rapport dwar ir-reviżjoni tar-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Povvista tal-Gass[6]. Barra minn hekk, il-Kummissjoni se tadotta wkoll Rakkomandazzjoni tagħha għall-applikazzjoni tar-regoli tas-suq intern għall-Komunità tal-Enerġija. 2. Ir-riżultati tas-simulazzjonijiet ta' kriżi 2.1 Il-qagħda tal-flussi ta' tranżitu B'mod parallel mal-eżerċizzju ta' simulazzjoni ta' kriżi, matul ir-rebbiegħa tal-2014, il-Kummissjoni Ewropea diġà għamlet sforzi ġmielhom biex jinstab kompromess bejn l-Ukraina u r-Russja fit-tilwima ta' bejniethom fuq il-ħlasijiet u d-djun tal-gass, sabiex jiġu żgurati biżżejjed kunsinni tal-gass lill-Ukraina u tranżitu stabbli lejn l-UE u l-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija. Matul is-sena saru għadd ta' laqgħat bejn il-Kummissjoni Ewropea, l-awtoritajiet Russi u Ukreni, anki fil-livell ministerjali. Fl-aħħar laqgħa ministerjali trilaterali li saret fis-26 ta' Settembru f'Berlin, il-partijiet qorbu lejn ftehim dwar għadd ta' punti ewlenin ta' proposta ta' kompromess li ressqet il-Kummissjoni. Bħalissa għaddejja konsultazzjoni f'Moska u fi Kiev dwar il-"pakkett tax-xitwa" u l-laqgħa trilaterali li jmiss hi maħsuba ssir qabel il-Kunsill Ewropew ta' Ottubru, għax ftehim dwar il-kunsinni tal-gass lejn l-Ukraina matul ix-xitwa jserraħ l-imħuħ fejn jidħlu dawn il-kunsinni. B'mod ġenerali l-istabbiltà tal-provvisti tal-gass Russu lejn l-UE u tat-trażmissjoni permezz tal-Ukraina tiddependi minn bosta fatturi, u l-UE għandha kontroll fuq ftit minnhom biss. Għalhekk, ikun għaqli li jitqies kull xenarju possibbli, anki ta' interruzzjonijiet kbar fil-provvista tal-gass. Dwar dawn, il-projezzjonijiet dettaljati li jidhru hawn taħt m'għandhomx jitqiesu bħala pronjożi iżda sempliċement bħala xenarju possibbli u bażi għal miżuri ta' kontinġenza. Xi drabi, il-flussi tal-gass Russu lejn l-UE f'Settembru u f'Ottubru 2014 kienu anqas milli kien mistenni, u dan iħassibha ferm lill-Kummissjoni. B'mod partikolari, f'Settembru ġew rappurtati li naqsu xi kunsinni ta' Gazprom lejn għadd ta' kumpaniji fl-UE, iżda dawn it-tnaqqisiet ma kinux tant li ħallew impatt ħażin fuq is-sigurtà tal-provvista fl-UE jew fil-pajjiżi ġirien tagħha. Il-fluss fiżiku bil-kontra mis-Slovakkja lejn l-Ukraina baqa' stabbli. U l-flussi bil-kontra mill-Polonja lejn l-Ukraina ġew interrotti temporanjament għal jumejn iżda reġgħu ssoktaw minnufih. Barra minn hekk, fil-25 ta' Settembru ġew interrotti b'mod indefinit il-kunsinni mill-Ungerija lejn l-Ukraina għax il-volumi tal-gass li daħlu l-Ungerija fi triqithom lejn faċilitajiet tal-ħżin kienu ferm akbar. Il-Kummissjoni qed issegwi is-sitwazzjoni mill-qrib id f'id mal-Grupp tal-Koordinazzjoni tal-Gass. 2.2 Il-qagħda tal-provvista fl-Ewropa jekk issir interruzzjoni Bħalma talbet il-Kummissjoni, l-ENTSOG ħoloq bosta xenarji ta' interruzzjoni fil-provvista. Il-mudell juri li f'xenarji differenti ta' interruzzjoni għal sitt xhur sħaħ, wara li tinbidel it-taħlita tal-provvista, l-UE u l-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija lkoll f'daqqa mingħajr l-Ukraina, xorta jkun jonqoshom bejn ħamsa u disa' biljun metru kubu (bcm) ta' gass.[7]. Dan il-mudell juri wkoll li jekk nassumu użu massimu tal-infrastruttura u kundizzjonijet normali tas-suq[8], meta jseħħu dawn l-interruzzjonijiet, il-volumi mir-Russja jinbidlu l-aktar permezz ta' importazzjoni ta' volumi żejda ta' LNG.[9],[10] Għalkemm l-ENTSOG ma fassalx l-effetti fuq il-prezz li jġibu l-interuzzjonijiet fil-provvista, il-ħtieġa li jinbidlu l-volumi ġġib magħha żidiet fil-prezzjonijiet minħabba l-importazzjoni ta' għadd ġmielu ta' volumi żejda ta' LNG. Huma dawn is-sinjali fil-prezzijiet, sakemm ikunu jifilħu l-kapaċitajiet tal-interkonnessjonijiet jew l-aċċess dirett għal faċilitajiet ta' importazzjoni tal-LNG, li jidderieġu l-gass lejn l-aktar swieq meħtieġa minħabba, ngħidu aħna, il-ħtiġijiet tat-tisħin jew tal-produzzjoni elettrika. Iż-żidiet fil-prezz iżidu bil-qawwa l-użu tal-ħażniet u jnaqqsu d-domanda volontarja. L-eżerċizzju ta' simulazzjoni juri wkoll liema pajjiżi jintlaqtu l-aktar mill-interruzzjonijiet fil-provvista tal-gass. Tabella 1 – Il-volumi tal-gass li jkun jonqos għal kull pajjiż milqut matul ix-xenarju ta' interruzzjoni fil-provvista għal 6 xhur u kesħa straordinarja (l-iskarsezza totali f'mcm u l-akbar skarsezza relattiva ta' kull xahar f'%) Sors: l-ENTSOG Grafika 1 – Is-sostituzzjoni tal-gass Russu fix-xenarju ta' interruzzjoni fil-provvista Russa għal sitt xhur[11] Sors: l-ENTSOG Għall-finijiet ta' dan l-eżerċizzju, l-ENTSOG ħoloq xenarji "kooperattivi" u oħrajn "mhux-kooperattivi".[12] Il-karatteristika ewlenija li tofroq dawn iż-żewġ xenarji hi li x-xenarji kooperattivi tal-ENTSOG jassumu l-element essenzjali ta' qsim (relattiv) ekwu tal-piż min-naħa tal-Istati Membri, b'tali mod li l-valur tas-solidarjetà jitħaddem sal-punt li l-iskarsezzi tal-gass jinqasmu indaqs bejn l-Istati Membri ġirien. Mill-banda l-oħra, fix-xenarju mhux-kooperattiv, l-Istati Membri jnaqqsu jew iwaqqfu l-esportazzjonijiet tal-gass bejniethom u lejn il-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija meta ma jkunux jistgħu jissodisfaw għalkollox id-domanda domestika tagħhom. Ix-xenarju kooperattiv jassumi li l-Ukraina u l-Moldova[13] huma fornuti kontinwament bil-gass mingħand l-Istati Membri, għall-inqas permezz tas-Slovakkja, b'kapaċità sħiħa, filwaqt li x-xenarju mhux-kooperattiv jassumi esportazzjoni ta' 50% tal-kapaċità Slovakka tal-fluss bil-kontra. Jekk ma ssirx kooperazzjoni bejn l-Istati Membri u ma jittiħdux miżuri nazzjonali addizzjonali, jaf ikollna skarsezzi ta' 40% jew ferm aktar[14] għall-inqas lejn tmiem is-sitt xhur tal-interruzzjoni, għall-Bulgarija, għar-Rumanija, għas-Serbja, għal dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u għall-Bosnja u Ħerzegovina (kemm fix-xenarju ta' tranżitu tal-Ukraina u kemm fix-xenarju ta' interruzzjoni sħiħa fil-provvista Russa). Fix-xenarju ta' interruzzjoni sħiħa fil-provvisti Russi lejn l-UE, anki l-Litwanja, l-Estonja u l-Finlandja jkollhom skarsezzi kbar daqshekk. Għalkemm mhux daqstant, f'dan ix-xenarju jintlaqtu wkoll l-Ungerija u l-Polonja[15] bi skarsezzi ta' 30% u 20% rispettivament. L-effetti ewlenin tal-interruzzjoni jidhru fil-Grafika 2. Fix-xenarju kooperattiv, l-effetti ta' interruzzjoni naqsu sew fl-aktar Stati Membri u Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija li jintlaqtu, b'mod partikolari l-Bulgarija, l-Estonja, il-Bosnja u Ħerzegovina, dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u s-Serbja. Fl-istess waqt, il-Greċja u l-Latvja aktarx ikollhom ukoll xi skarsezzi mhux negliġibbli[16]. Skont is-simulazzjoni, abbażi tal-infrastruttura tal-provvista tal-gass li għandhom bħalissa u l-provdiment tal-gass, l-Istati Membri skurati bil-griż ma jintlaqtux direttament. Grafika 2 – Mapep ta' interruzzjonijiet possibbli fil-provvista – qabel ma jittieħdu xi miżuri nazzjonali addizzjonali – fi Frar, fi tmiem is-6 xhur ta' interruzzjoni fil-provvista tal-gass Russu fix-xenarju kooperattiv u fix-xenarju mhux-kooperattiv f'kundizzjonijiet xitwin medji[17] Ix-xenarju kooperattiv || Ix-xenarju mhux-kooperattiv Sors: l-ENTSOG L-effetti fuq l-Ukraina li ġġib interruzzjoni kontinwa fil-provvista L-Ukraina tinsab f'qagħda pjuttost unika fost il-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija. Din għandha kapaċitajiet ta' trażmissjoni u ħżin li jeħtiġilhom jiġu modernizzati iżda huma għodod biżżejjed biex l-Ukraina tegħleb l-isfida ta' interruzzjoni fil-provvista b'mod aktar differenzjat mill-bqija tal-Partijiet Kontraenti. Normalment l-Ukraina tikkonsma madwar 50 bcm fis-sena, li minnhom madwar 20 bcm toħloqhom hi stess u ħafna mill-bqija timportahom mir-Russja. Madankollu, il-provvisti tal-gass mir-Russja għall-konsum fl-Ukraina ilhom li twaqqfu mis-16 ta' Ġunju 2014. Il-valutazzjoni tas-simulazzjoni ta' kriżi li saret għall-Ukraina turi li l-produzzjoni u l-ħażniet tal-pajjiż ikopru bejn 50% u 70% tad-domanda jekk jiġu applikati miżuri ta' rispons għad-domanda. L-importazzjonijiet mill-UE jgħinu biex ikopru parzjalment l-iskarsezzi tal-gass fix-xenarju ottimist previst mill-Ukraina[18]. Pass importanti f'din id-direzzjoni kien il-fluss bil-kontra bejn is-Slovakkja u l-Ukraine, li beda jitħaddem fil-bidu ta' Settembru u li jista' jwassal sa 27 mcm ta' gass kuljum, żewġ terzi minnu b'mod kostanti. Jekk taqa' kesħa straordinarja għal ġimagħtejn sħaħ fi tmiem is-6 xhur ta' interruzzjoni, bla dubju taggrava s-sitwazzjoni tas-sigurtà tal-provvista. Kif turi l-Grafika 3, skont il-mudell tal-ENTSOG, anke hawn, f'xenarju kooperattiv, l-iskarsezzi fl-aktar pajjiżi milquta jkunu jistgħu jonqsu mil-livell allarmanti li jġib miegħu xenarju mhux-kooperattiv. Madankollu fix-xenarju kooperattiv, Stati Membri oħra mil-Lvant Ċentrali u mill-Punent tal-Ewropa bħall-Awstrija, ir-Repubblika Ċeka, i(t-Tramuntana ta)l-Ġermanja[19], l-Italja u s-Slovakkja jistgħu jintlaqtu wkoll minħabba l-flussi tal-gass lejn pajjiżi aktar skarsi. Skont il-mudell, dawn l-iskarsezzi jilħqu anqas minn 10%. Normalment dan hu l-livell meta tonqos id-domanda (naturali) indotta bil-prezz, mingħajr il-ħtieġa ta' miżuri addizzjonali. Grafika 3 – Mapep ta' interruzzjonijiet possibbli fil-provvista – qabel ma jittieħdu xi miżuri nazzjonali addizzjonali – fi Frar, fi tmiem is-6 xhur ta' interruzzjoni fil-provvista tal-gass Russu fix-xenarju kooperattiv u fix-xenarju mhux-kooperattiv meta taqa' kesħa straordinarja Ix-xenarju kooperattiv || Ix-xenarju mhux-kooperattiv Sors: l-ENTSOG L-esponiment tas-settur tat-tisħin għal interruzzjoni fil-provvista tal-gass Madwar nofs il-konsum tal-enerġija primarja tal-UE jintuża għat-tisħin tal-ispazju u tal-ilma fis-settur residenzjali u fis-settur terzjarju u għall-proċess tat-tisħin fl-industrija. Bħalma turi l-Grafika 4 hawn taħt, it-tisħin tal-ispazju u tal-ilma fid-djar fl-Ungerija, fl-Italja, fil-Pajjiżi l-Baxxi u fir-Renju Unit isir ħafna bil-gass. Grafika 4 – Id-distribuzzjoni fl-Istati Membri tad-domanda għas-sħana tal-użu finali biex jissaħħan l-ispazju u l-ilma fis-settur residenzjali u fis-settur tas-servizzi, skont it-tip ta' fjuwil u trasportatur tal-enerġija. . Sors: Valutazzjoni Stratego tas-Suq tat-Tisħin fl-UE28 għall-2010 Ħafna mit-tisħin tal-ispazju u tal-ilma (88%) fl-UE jsir b'bojlers individwali għall-konsum tagħhom stess filwaqt li s-sehem tat-tisħin distrettwali hu 12%. Iżda din il-medja tkopri differenzi kbar għax fl-Istati Membri tat-Tramuntana, tal-Baltiku, Ċentrali u tal-Lvant tal-Ewropa, it-tisħin distrettwali jipprovdi bejn 14% u 56% tas-sħana[20] li sservi għal bejn 10% u kważi nofs il-konsumaturi domestiċi[21]. Bħala medja, 44% tat-tisħin distrettwali jsir bil-gass b'sehem sa 80% fil-pajjiżi fejn it-tisħin distrettwali hu stabbilit sew bħal-Latvja, il-Litwanja, is-Slovakkja, il-Bulgarija u l-Ungerija. Minħabba f'hekk, fil-pajjiżi Baltiċi u fil-Finlandja, il-konsum tal-gass fit-tisħin distrettwali u fl-impjanti tas-sħana u tal-enerġija kkombinati, tipikament ikun jirrappreżenta madwar 50% tal-konsum kollu tal-gass. L-impjanti tat-tisħin distrettwali li jaħdmu bil-gass (sakemm ma jkunux jistgħu jinqalbu għall-fjuwil) u l-klijenti li jirċievu t-tisħin, ġeneralment jitqiesu klijenti protetti[22] u huma fost l-aħħar li jintlaqtu minn xi interuzzjoni fil-provvista li tista' sseħħ. Barra minn hekk, ħafna Stati Membri imponew obbligi ta' qlib fil-fjuwil fl-impjanti tat-tisħin, iżda is-sehem ivarja ferm minn essenzjalment 100% fil-Finlandja sa inqas minn 20% fir-Rumanija u l-Bulgarija. 2.3 Valutazzjoni tal-miżuri proposti fir-rapporti nazzjonali Bħalma juru x-xenarji tal-ENTSOG, l-Istati Membri se jintlaqtu b'modi tassew differenti jekk ikun hemm interruzzjonijiet fil-provvista tal-gass Russu, u dawn ilkoll jiddependu mill-pożizzjoni ġeografika tagħhom u mill-għażliet tas-sors tal-gass. Dawn il-gradi differenti tal-impatt jirriflettuhom ukoll il-miżuri li semmew l-Istati Membri u l-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija fir-rapporti tagħhom tas-simulazzjonijiet ta' kriżi li għaddew lill-Kummissjoni. Filwaqt li wħud mill-aktar pajjiżi vulnerabbli jaf ikollhom jieħdu miżuri radikali (bħal tnaqqis fil-provvista jew rilaxx strateġiku tal-ħażniet) aktar malajr waqt il-perjodu mbassar, xi Stati Membri oħra jħallu s-settur tal-gass tagħhom jaħdem skont il-prinċipji tas-suq. Importanti nsemmu li jekk fl-Istati Membri inqas milquta, il-kriżi tal-provvista jkollha ġestjoni kalma mmexxija mis-suq, ikun ta' ġid ġenerali għall-UE u l-Komunità tal-Enerġija kollha biex jissolvew l-iskarsezzi. Grafika 5 – Ħarsa ġenerali lejn l-għadd ta' miżuri differenti previsti mill-Istati Membri fir-rapporti tagħhom, li jassumu interruzzjoni tat-tranżitu tal-Ukraina għal 6 xhur u interruzzjoni fil-provvisti Russi kollha rispettivament. Sors: ir-Rapporti Nazzjonali tas-Simulazzjonijiet ta' Kriżi 2.3.1 Il-ħżin Meta possibbli, il-ħżin hu għodda siewja biex jinstab bilanċ fis-sitwazzjoni bejn il-provvista u d-domanda fl-Istati Membri kollha u fil-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija[23]. Sa mill-bidu t'Ottubru, il-ħażniet fl-UE kienu mimlija ferm, sa madwar 90%. Żewġ Stati Membri biss (l-Ungerija u l-Portugall) kellhom ħżin taħt it-80%, iżda minħabba l-kapaċitajiet kbar ta' ħażna, l-Ungerija diġà għandha proporzjon ta' mili u ħżin li jaqbeż il-medja. Grafika 6 – Il-livelli tal-ħażniet (%) ta' kull Stat Membru, il-mili tal-ħażna bħala sehem mid-domanda domestika (%) u l-kapaċità tal-ħażna bħala sehem tad-domanda domestika (%), f'Ottubru tal-2014[24] Sors: Il-pjattaforma ta' trasparenza AGSI dwar il-Ħażna tal-Gass fl-Ewropa, u l-Eurogas; analiżi tal-Kummissjoni Madankollu, skont iċ-ċifri mniżżla fir-rapporti nazzjonali u fl-analiżi tal-ENTSOG, kriżijiet fit-tul jew sempliċement xitwa kiesħa jistgħu jbattlu l-ħażniet malajr u għaldaqstant iġagħluna nduru għal miżuri oħra ta' sigurtà tal-provvista ħalli tkun żgurata l-provvista lill-klijenti. Meta jingħarblu l-bosta pjanijiet nazzjonali dwar l-użu tal-ħażniet, joħorġu għadd ta' osservazzjonijiet importanti. L-ewwel li ftit li xejn hemm spazju biex tiżdied fiżikament il-kapaċità tal-ħażna fi żmien qasir. It-tieni li dawk il-pajjiżi li jserrħu fuq żieda fi żmien qasir fir-rati tal-użu – sakemm ma jittiħdux miżuri biex jevitaw li jitbattlu malajr wisq – se jkollhom ibatu l-konsegwenzi aktar 'il quddiem jekk l-interruzzjoni tieħu fit-tul, fosthom li jonqsu sew ir-rati tal-użu meta l-livelli tal-ħżin ikunu baxxi. Fost il-miżuri preparatorji importanti li jistgħu jieħdu l-aktar Stati Membri esposti f'każ ta' kriżi huma li l-ħażniet jimtlew aktar mil-livelli tas-soltu u li jiżguraw użu għaqli minħabba l-possibbiltà li jkollna xitwa twila. Il-ħżin jista' jintuża biex ikunu żgurati provvisti f'modi aktar u inqas ibbażati fuq is-suq. Bosta Stati Membri ħadu miżuri preventivi biex jiżguraw is-sigurtà tal-provvista permezz ta' obbligi ta' ħżin relatati mal-provvista (bħall-Bulgarija, id-Danimarka, Franza, l-Italja, il-Polonja, il-Portugall, is-Slovakkja u Spanja) u ħżin strateġiku (bħall-Ungerija). Barra minn hekk, xi pjanijiet nazzjonali, bħal dak tal-Ungerija, jipprevedu miżuri li jagħmluha aktar attraenti li jimlew il-ħażniet billi jnaqqsu t-tariffi tat-trażmissjoni, li jistgħu jammontaw għal parti ġmielha mill-ispejjeż tal-ħażna. Għandha tingħata attenzjoni speċjali biex l-attività għalkollox leġittima li jkun faċilitat il-mili tal-ħażniet – ħafna drabi b'gass impurtat – ma ġġibx spejjeż (espliċiti) ta' tranżazzjonijiet transfruntieri li għandhom l-għan jieħdu l-gass 'il barra mill-pajjiż. 2.3.2 Is-sostituzzjoni tal-volumi li jonqsu permezz ta' żieda fil-produzzjoni domestika jew żieda fix-xiri tal-gass minn sors ieħor Mod ovvju kif jinbidlu l-volumi tal-gass nieqes minn sors partikolari hu b'importazzjoni minn sors ieħor jew b'żieda fil-produzzjoni domestika. B'mod ġenerali, ftit li xejn hemm lok li żieda fil-produzzjoni domestika tal-gass fl-UE tħalli effett sinifikanti fi żmien qasir, l-aktar minħabba l-limitazzjonijiet tekniċi fis-sistemi. Fejn jidħlu l-importazzjonijiet, bħalissa l-alternattiva ta' konsenji addizzjonali minn pajplajns mill-Afrika ta' Fuq hi limitata u l-produzzjoni Norveġiża qorbot il-kapaċità sħiħa tagħha. Jidher ċar li l-LNG hu s-sors ta' importazzjoni bl-akbar potenzjal għax it-terminals tal-LNG fl-UE jifilħu biżżejjed għal volumi ġodda tal-LNG.[25] Mil-lat ta' komodità, is-suq globali tal-LNG jiflaħ biżżejjed għal volumi addizzjonali u daqstant ieħor jiflaħ is-settur tal-ġarr bil-vapuri. Barra minn hekk, billi dan l-aħħar naqsu l-prezzijiet tal-LNG mill-Asja, l-LNG sar alternattiva aktar ekonomika għall-UE. Madankollu, billi waqt interruzzjonijiet jew skarsezzi l-prezz ta' LNG jogħla, il-ġarr tal-merkanzija jogħla wkoll[26]. Barra minn hekk, ikun hemm bżonn mill-anqas ġimgħa biex il-merkanzija tinġarr bil-vapuri lejn iż-żona ta' kriżi. 2.3.3 Inqisu n-naħa tad-domanda Jekk tonqos il-ħtieġa tal-gass jittaffew l-impatti ta' interruzzjoni. Bħala osservazzjoni ġenerali, il-biċċa l-kbira tar-rapporti nazzjonali – b'mod partikolari tal-aktar reġjuni milquta – ma għarblux l-effett possibbli ta' tnaqqis fid-domanda (mill-klijenti industrijali jew potenzjalment bil-ġenerazzjoni tal-enerġija mill-gass) li jafu jġibu ż-żidiet fil-prezzijiet f'każ ta' interruzzjoni fil-provvista. Aktarx li d-domanda b'elastiċità kbira tal-prezzijiet – stmata madwar 10% – tħalli s-suq l-ewwel billi jixxejnu l-unitajiet għal raġunijiet ekonomiċi jew minħabba qlib, f'każ li jkun ekonomiku, għal fjuwils alternattivi (bħall-bijomassa jew iż-żejt). Ftit huma r-rapporti nazzjonali tas-simulazzjonijiet ta' kriżi li jsemmu miżuri għad-domanda li huma mmexxija mill-inċentivi u msejsa fuq is-suq, fl-aktar pajjiżi milquta m'hemmx esperjenza ta' implimentazzjoni. Għan-naħa tad-domanda, l-aħħar għodda li għandhom l-awtoritajiet – li lkoll lesti li jużawha, anki fid-dawl tad-dispożizzjonijiet tar-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass – hi t-tnaqqis skont sekwenza stabbilita ta' gruppi ta' utenti. Is-soltu, dawn il-pjanijiet jibdew mill-aktar utenti industrijali flessibbli u jintemmu bil-klijenti protetti, l-aktar id-djar. Dwar it-tnaqqis fin-naħa tad-domanda, il-Kummissjoni tagħraf li ħafna mill-pjanijiet ma jikkwantifikawx jew ma jispeċifikawx l-effetti preċiżi li l-miżuri ta' tnaqqis maħsuba jħallu fuq gruppi individwali ta' klijenti, u dan minħabba n-nuqqas ta' ċarezza dwar il-qies tal-konsegwenzi potenzjali li jaf iġġib magħha interruzzjoni għal bosta gruppi ta' klijenti[27]. 2.3.4 Il-qlib fil-fjuwil F'ħafna Stati Membri milquta, is-sistemi tat-tisħin distrettwali jistrieħu l-aktar fuq il-gass. Barra minn hekk, għall-Kroazja, il-Greċja, l-Ungerija, il-Latvja u l-Litwanja, fl-2012 is-sehem tal-ġenerazzjoni tal-enerġija bil-gass kien 25% jew aktar.[28] Jekk jiżdiedu l-prezzijiet tal-gass jaf ikollu jsir qlib temporanju fil-fjuwil influwenzat minn kunsiderazzjonijiet ekonomiċi f'qagħda ta' kriżi. Barra minn hekk, il-pjanijiet nazzjonali ta' kull pajjiż li jaf ikollu interruzzjoni fil-provvista jipprevedu l-possibilità li jkun obbligat il-qlib fil-fjuwil. B'dawn il-miżuri, l-utenti li għandhom il-kapaċità ta' żewġ tipi ta' fjuwil, ġeneralment ikollhom jaqilbu. L-Istati Membri rrapportaw obbligi għal ħażna fuq il-post ta' fjuwils alternattivi (bħall-bijomassa jew iż-żejt) għal ċertu ammont – relattivament qasir – ta' ġranet[29]. B'mod ġenerali, l-Istati Membri mhu jistennew l-ebda problema loġistika serja jew relatata mal-provvista fir-rigward ta' arranġamenti għall-qlib fil-fjuwil fil-perjodu obbligatorji nazzjonali tal-provvista. Madankollu għadhom la ġew ittestjati l-interruzzjonijiet fit-tul u lanqas it-tul tal-qlib korrispondenti. Meta meħtieġ, il-ħażniet strateġiċi taż-żejt jaf jintużaw bħala fjuwil għall-impjanti tal-enerġija u għall-unitajiet tat-tisħin ċentrali f'konformità mal-leġiżlazzjoni[30]. Il-Kummissjoni tinnota li jistgħu jinqalgħu diffikultajiet f'xi pajjiżi tal-Komunità tal-Enerġija minħabba nuqqas ta' ħażniet taż-żejt u tal-faħam maħsuba apposta għat-tisħin. Ngħidu aħna, fis-Serbja jew fil-Bożnja u Ħerzegovina, għalkemm terz tal-impjanti tat-tisħin distrettwali jistgħu jinqalbu mill-gass għaż-żejt, il-ħażniet taż-żejt jispiċċaw malajr. Anke fil-każ tal-Moldova, il-qlib mill-gass għall-faħam għall-produzzjoni tal-elettriku jaf ma jkunx jista' jsir għalkollox meta ma tkunx żgurata l-ħażna tal-faħam fil-ħin. B'mod partikolari għat-tisħin, bosta rapporti nazzjonali jsemmu l-possibilità li minn konsum tal-gass jaqilbu għal konsum tal-elettriku, fosthom bl-użu tal-enerġija rinnovabbli (bijomassa sostenibbli mkabbra lokalment, pompi tas-sħana, eċċ.) u bl-użu tal-possibilitajiet ta' ħżin termali fis-sistemi tat-tisħin distrettwali. Filwaqt li l-elettriku jaf ikun miżura effettiva biex tittaffa l-iskarsezza tal-gass b'mod konsiderevoli, iridu jitqiesu bir-reqqa bosta elementi oħra bħar-rwol li għandhom il-faċilitajiet tal-ġenerazzjoni tal-enerġija bil-gass fil-provvista ta' riżervi u bilanċi fis-sistema, jew bħal-limiti tan-netwerk biex ilaħħaq ma' domanda straordinarja li tfeġġ ħesrem[31]. Id-diskussjonijiet bejn l-Istati Baltiċi u l-Finlandja, kif ukoll bejn pajjiżi oħra bħall-Greċja u l-Bulgarija, ixaqilbu lejn aktar kooperazzjoni u kunsiderazzjoni konġunta tal-interazzjoni bejn iż-żewġ setturi. Madankollu, b'mod ġenerali, ir-rapporti nazzjonali u l-valutazzjoni tan-Netwerk Ewropew tal-Operaturi tas-Sistema tat-Trażmissjoni tal-Elettriku (ENTSO-E), abbażi tal-aqwa dejta disponibbli, ma jagħtux ħarsa sħiħa lejn l-effetti konsegwenzjali li tħalli interruzzjoni tal-gass fuq is-settur tal-enerġija. 2.3.5 Il-waqt opportun għal miżuri mhux ibbażati fuq is-suq Il-Grafika 7 hi analiżi tal-Kummissjoni dwar il-waqt opportun potenzjali biex jiddaħħlu miżuri mhux ibbażati fuq is-suq waqt is-6 xhur ta' interruzzjoni fil-provvista Russa. Aktarx li wħud mid-differenzi – lil hinn mid-differenzi fil-livelli tal-esponiment – jinħolqu wkoll minħabba deċiżjonijiet fil-livell ta’ politika fl-Istati Membri dwar l-approċċ għal kriżi fil-provvista. Xi Stati, bħar-Repubblika Ċeka u l-Ġermanja, li skont ix-xenarju kooperattiv tal-ENTSOG jekk taqa' kesħa straordinarja aktarx ikunu fost l-inqas li jintlaqtu, qed juru interess li bħala prevenzjoni ma jkunux ibbażati fuq is-suq biex jiżguraw provvista lill-klijenti protetti. Xi differenzi oħra jinħolqu b'bidla bikrija għal miżuri mhux ibbażati fuq is-suq, pereżempju, tal-Greċja u tal-Kroazja, meta mqabbla ma' enfasi apparenti fuq miżuri bbażati fuq is-suq li qed jagħmlu, pereżempju, l-Bulgarija, l-Ungerija u r-Rumanija għal kemm jista' jkun fit-tul. Barra minn hekk, jekk jitqabblu sew l-analiżijiet nazzjonali u l-mudelli li bassar l-ENTSOG biż-żoni u l-livelli tal-persuni milquta waqt kriżi fil-provvista, joħroġ fid-dieher li fix-xenarju kooperattiv, l-introduzzjoni ta' miżuri li ma jkunux ibbażati fuq is-suq jaf tiddewwem ftit ġmielu. Dan jissuġġerixxi lok biex titjieb il-qagħda ġenerali b'koordinazzjoni aktar mill-qrib. Grafika 7 – Introduzzjoni temporali tal-miżuri nazzjonali Sors: Rapporti Nazzjonali, analiżi tal-Kummissjoni 3. Konklużjonijiet 3.1 Valutazzjoni tal-miżuri tal-Istati Membri Interruzzjoni fit-tul fil-provvista tar-rotta tat-trażmissjoni tal-Ukraina u interruzzjoni fit-tul a fortiori fil-provvisti kollha tal-gass Russu lejn l-UE se jkollhom impatt sostanzjali fl-UE, u l-aktar pajjiżi milquta jkunu l-Istati Membri tal-UE tal-Lvant u l-pajjiżi tal-Komunità tal-Enerġija. Ir-rapporti nazzjonali juru żewġ dgħufijiet prinċipali fil-qagħda tal-UE fejn tidħol is-sigurtà tal-provvista fi żmien qasir. L-ewwel li bosta proġetti infrastrutturali mnedija bl-iskop espliċitu li tiżdied is-sigurtà tal-provvista wara l-kriżi tal-provvista li ġrat fl-2009 – minħabba firxa ta' kwistjonijiet li tvarja minn nuqqas ta' appoġġ politiku għal ġestjoni mhux sodisfaċenti tal-proġetti u nuqqas ta' kooperazzjoni transfruntiera – għadhom ma ġewx ikkummissjonati (għalkollox)[32]. It-tieni li ħafna mill-istrateġiji nazzjonali tas-sigurtà tal-provvista għandhom natura unilaterali, inkella mhumiex koordinati biżżejjed u/jew mhumiex kooperattivi biżżejjed. B'mod ġenerali, minħabba f'hekk il-livell ta' effiċjenza fit-trattament tas-sigurtà tal-provvista tal-gass fl-Unjoni jkun subottimu, bħalma hu spjegat fid-dettall hawn taħt. L-analiżi tal-ENTSOG turi li jekk il-kooperazzjoni tistrieħ fuq l-aqwa użu tal-infrastruttura u qsim relattiv tal-piż, għandha tkun żgurata provvista lill-klijenti protetti fl-Istati Membri u fil-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija kif ukoll esportazzjonijiet ġmielhom lejn l-Ukraina.[33] Madankollu, apparti l-ottimizzazzjoni tal-flussi tal-gass domestiċi u transfruntiera, l-Istati Membri Baltiċi, il-Finlandja, kif ukoll fl-Ewropa Ċentrali u tax-Xlokk u l-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija, se jkollhom idaħħlu għadd wiesa' ta' miżuri addizzjonali biex jiżguraw li l-hekk imsejjaħ gass "mhux servut" u l-gass lil klijenti mhux protetti jkunu minimi. Billi l-mudell tal-ENTSOG diġà jqis l-akkwist ta' aktar gass minn produzzjoni nazzjonali possibbli, sorsi esterni jew ħażniet, aktarx li l-miżura li jmiss, apparti tipi oħra ta' miżuri min-naħa tad-domanda, se tkun il-qalba fil-fjuwil li tkun indotta bil-prezz jew obbligatorja. Eżempju tajjeb hu l-Finlandja li, mal-ewwel daqqa t'għajn, jaf tidher l-aktar Stat Membru vulnerabbli għax il-gass mhux servut jew nieqes jilħaq il-100% fix-xenarju mbassar ta' interruzzjoni fil-provvista Russa għal 6 xhur. Madankollu, qabelxejn irid jitqies li s-sehem ta' klijenti protetti fornuti bil-gass hu minimu. U barra minn hekk, minħabba l-mekkaniżmu ta' qlib obbligatorju u minħabba l-obbligu li jinħażen fjuwils alternattivi, dan l-Istat Membru – b'loġistika mwettqa sew – aktarx ikun jista' jibdel il-volumi kollha tal-gass mingħajr ma titnaqqas id-domanda. Iżda aktarx, l-aktar Stati Membri milquta fil-Baltiku, fl-Ewropa Ċentrali u tax-Xlokk, u l-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija[34] se jkollhom bżonn inaqqsu l-klijenti mhux protetti, l-aktar lejn tmiem il-perjodu mbassar. Kull rapport nazzjonali jippreżenta miżuri li jindirizzaw il-possibbiltà ta' interruzzjoni fil-provvista. Is-sekwenza ta' kif jidħlu dawn il-miżuri hi importanti filwaqt li hu essenzjali li s-suq jiffunzjona kemm jista' jkun fit-tul. Meta s-suq jiffunzjona, is-sinjali tal-prezzijiet se jattiraw kunsinni ġodda tal-gass – l-aktar tal-LNG – lejn l-UE u fi ħdan l-UE lejn l-aktar pajjiżi skarsi diment li tkun teżisti l-infrastruttura meħtieġa. Is-sinjali tal-prezzijiet jippromwovu l-użu kummerċjali tal-ħażniet bħala mezz li jiżgura bilanċ bejn id-domanda u l-provvista u jinċentiva tnaqqis fid-domanda u l-qlib fil-fjuwil influwenzat minn kunsiderazzjonijiet ekonomiċi. L-Istati Membri m'għandhomx iżommu l-fluss tal-gass minn fruntiera għal oħra. Żieda fil-prezzijiet mhix kriżi fil-provvista u ma tiġġustifikax intervent fis-suq bl-iskuża tas-sigurtà tal-provvista. Iżda dan kollu ma jeżonerax lill-Istati Membri vulnerabbli mill-obbligu li jfasslu u jixħtu f'sekwenza tajba l-miżuri li beħsiebhom jieħdu waqt it-tħejjija għal emerġenza u waqt ir-reazzjoni għal emerġenza. Anki l-pajjiżi vulnerabbli għandhom jisfruttaw miżuri bbażati fuq is-suq mill-ewwel u għalkollox, iżda meta dawn ma jibqgħux biżżejjed, jeħtiġilhom iduru għal miżuri mhux abbażi tas-suq f'każ ta' emerġenza. Meta jkollhom jittieħdu miżuri mhux abbażi tas-suq, importanti ħafna li l-ewwel jittieħdu l-anqas miżuri distortivi u l-aktar miżuri proporzjonati qabel ma jittieħdu dawk aktar intrużivi, u importanti wkoll li dan isir b'qies xieraq tal-effett tal-miżura bejn il-fruntieri. 3.2 Il-ħtieġa li jiżdiedu l-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni Kif issemma, b'mod ġenerali, meta jixtarru l-istrateġiji tas-sigurtà tal-provvista, ir-rapporti nazzjonali jxaqilbu aktar lejn approċċi nazzjonali milli lejn id-dimensjoni reġjonali. Għalhekk, fir-rapporti nazzjonali tagħhom, ħafna Stati Membri għamlu suppożizzjonijiet dwar in-nuqqas ta' ċertezza fit-twassil ta' kunsinni minn ċertu fruntieri, u allura jirrikorru wkoll għal suppożizzjonijiet li ma ssir l-ebda esportazzjoni li ddgħajjef is-sigurtà tal-provvista fi skala usa' reġjonali jew tal-UE kollha. Għaldaqstant il-kooperazzjoni hi vitali bħal, ngħidu aħna, fir-reġjun Baltiku, il-pożizzjoni tal-ħażna ta' Inčukalns tant hi importanti li mingħajrha l-Estonja tispiċċa mingħajr gass f'ħamest ijiem saħansitra għall-klijenti protetti tagħha. In-nuqqas ta' koordinazzjoni jidher f'għadd ta' diskrepanzi fil-miżuri li jindikaw bosta Stati Membri differenti, ħafna drabi ġirien. Fost dawn id-diskrepanzi hemm l-inklużjoni f'diversi pjanijiet taż-żieda fil-kapaċitajiet tal-istess fornituri esterni jew is-suppożizzjonijiet differenti tal-flussi minn interkonnetturi kondiviżi. Dan ibassar ċar u tond li se jinkisbu riżultati ineffiċjenti, l-aktar waqt kriżi bi swieq stretti, u jistgħu jwasslu għal sens falz ta' sigurtà. Filwaqt li hu ċar li qabel l-eżerċizzju ta' simulazzjoni ta' kriżi saret koordinazzjoni u baqgħet tissaħħaħ aktar b'bosta diskussjonijiet ġodda, l-analiżi komparattiva tar-rapporti turi li għad hemm lok u ħtieġa għal koordinazzjoni transfruntiera eqreb biex bħala għan bażiku jkunu żgurati suppożizzjonijiet realistiċi fejn jidħlu l-flussi tal-gass li huma mistennija jgħaddu mill-punti ta' interkonnessjoni. Fid-dawl ta' dan kollu, jidher ċar li l-kooperazzjoni transfruntiera trid tisboq is-sempliċi verifika tal-konsistenza transfruntiera tal-miżuri nazzjonali u trid titwessa' biex tinkludi l-identifikazzjoni ta' sinerġiji transfruntiera, kif ukoll ftehim dwar kif għandhom jiġu implimentati l-miżuri ta' solidarjetà. Fundamentalment, approċċ bħal dan iżid il-gwadanji tal-effiċjenza, mhux biss f'termini ekonomiċi iżda anki mil-lat li tkun żgurata sigurtà tal-provvista tal-gass għal żmien qasir ħafna. Jeżistu eżempji ta' kooperazzjoni bħal din fost l-Istati Membri, u l-Kummissjoni tqishom bħala l-ewwel pass effettiv biex titjieb is-sigurtà tal-provvista fil-livell reġjonali. Fost l-eżempji hemm il-ftehim previst bejn l-Estonja u l-Litwanja li bih il-klijenti protetti taż-żewġ pajjiżi jinqdew qabel il-klijenti mhux protetti ta' kull pajjiż. Eżempju ieħor jinsab fil-Ftehim Intergovernattiv Ungeriż-Kroat dwar is-sigurtà tal-provvista li, għalkemm għadu mhux implimentat, jirrifletti approċċ kostruttiv lejn il-kooperazzjoni. Barra minn hekk, il-kooperazzjoni tista' ssir ukoll bl-użu komuni tal-infrastrutturi, pereżempju l-ħażniet, jew fiż-żieda tal-ġenerazzjoni tal-enerġija f'ċertu Stati Membri biex Stati Membri oħra jkunu jistgħu jużaw il-gass mibgħut għall-provvista tal-klijenti protetti. Eżempju interessanti f'dan ir-rigward hu l-iżvilupp ta' kooperazzjoni bejn il-Greċja u l-Bulgarija li jipprevedi skambju tal-gass u tal-elettriku biex jiġu stabbilizzati ż-żewġ sistemi f'każ ta' skarsezza kbira. Għal approċċ kooperattiv imsaħħaħ hemm bżonn ftehim bejn il-partijiet konċernati dwar it-termini u l-kundizzjonijiet organizzattivi, kummerċjali u regolatorji tal-kooperazzjoni f'każ ta' kriżi. Sabiex tissawwar il-fiduċja, iridu jiġu miftiehma regoli ċari minn qabel fil-livell Ewropew jew reġjonali. Jista' jkun li l-kooperazzjoni transfruntiera msaħħa ma tinkisibx għalkollox f'kull aspett sax-xitwa li ġejja, iżda, minħabba r-riskju attwali qawwi, l-Istati Membri u l-pajjiżi ġirien għandhom jibdew dan il-proċess, jew isaħħu bla dewmien l-inizjattivi li għaddejjin ħalli jsibu fehim dwar l-aktar informazzjoni fundamentali u dwar azzjonijiet individwali u konġunti waqt kriżi li tista' tinqala'. Il-Kummissjoni tista' tiffaċilita dawn l-arranġamenti, fosthom b'miżuri li jistgħu jiġu implimentati f'każ ta' bżonn matul ix-xitwa li jmiss, sabiex tikkonkludi ftehim fi żmien relattivament qasir. Jeħtiġilhom jitħaddmu għamliet differenti ta' kooperazzjoni ħalli jittaffew l-iskarsezzi tal-gass f'xi Stat Membru billi jiġu żgurati u jitħallew isiru kunsinni minn naħa għall-oħra tal-fruntiera, anki jekk dawn il-kunsinni jkunu ta' piż għall-pajjiż li qed jagħti minn tiegħu. Waqt li jitħaddem dan il-prinċipju, għandhom jintużaw bis-sħiħ ir-rwol tal-koordinazzjoni u r-responsabbiltà tas-sigurtà tal-provvista tat-TSOs, bl-appoġġ tar-regolaturi nazzjonali tal-enerġija, sabiex ikunu jistgħu jipprovdu flussi lill-pajjiż ġar anki jekk dawn ma jkunux żguraw il-funzjonament tas-sistema sħiħa fiż-żona tar-responsabbiltà tagħhom. Din jaf tkun ukoll opportunità biex titjieb is-sigurtà tal-provvista fit-tul permezz ta' sħubijiet reġjonali. F'dan il-kuntest, il-Kummissjoni tisħaq fuq ir-rwol speċjali tal-Istati Membri fit-territorju mnejn jgħaddi l-fluss tal-gass lejn swieq aktar "downstream". Rigward il-kunsinna tal-provvisti lejn l-Ewropa Ċentrali u tax-Xlokk, il-Ġermanja, ir-Repubblika Ċeka, l-Awstrija, is-Slovakkja, l-Ungerija u s-Slovenja lkoll għandhom l-infrastruttura partikolarment importanti li jeħtieġ titħaddem bl-aqwa mod bħala bażi għall-funzjonament tas-suq intern. Barra minn hekk, f'qagħda speċifika ta' sigurtà tal-provvista, għandu jkun żgurat ukoll li dawn il-pajjiżi jkomplu jħallu l-flussi tal-gass jgħaddu lejn swieq bi skarsezzi sinifikanti. Madankollu hu ċar li dan it-tip ta' kooperazzjoni ma tistax issir biss minn naħa waħda. Din għandha tħalli allokazzjoni xierqa tal-ispejjeż tal-miżuri meħtieġa biex tlaħħaq waqt kriżi fi żmien qasir kif ukoll fi żmien medju u fit-tul. L-idea li l-konsumaturi f'pajjiż iġarrbu l-ispejjeż tal-miżuri tas-sigurtà tal-provvista u allura għandu jkollhom livell ogħla ta' protezzjoni, ħafna drabi toħloq xkiel għall-iżvilupp ta' skemi ta' kooperazzjoni. Il-miżuri ta' solidarjetà mhumiex għotjiet jew donazzjonijiet iżda miżuri operattivi għal rispons f'emerġenza li fl-aħħar mill-aħħar il-benefiċjarju se jkollu jikkontribwixxi għalihom. Is-solidarjetà li tinċentiva l-opportuniżmu mhi solidarjetà xejn. F'kull każ, mhux xieraq li s-solidarjetà titħaddem biss f'kuntest kummerċjali għal ftit żmien. B'kooperazzjoni msaħħa ma jsirx biss ġid tanġibbli fi żmien qasir għall-aktar Stati Membri esposti għar-riskju ta' emerġenza matul ix-xitwa li ġejja. Hu fl-interess ta' kulħadd li l-aktar miżuri estensivi u radikali – bħat-tnaqqis fid-domanda, limitazzjonijiet kummerċjali jew ir-rilaxx strateġiku tal-ħażniet – idumu ma jiddaħħlu u li dawn ikunu minimi, għax dawn il-miżuri jistgħu jdgħajfu s-suq intern tal-enerġija għal ħafna żmien. Dan kollu, min-naħa tiegħu, jista' jagħmel ħsara lill-fiduċja tal-investituri (eż. f'ħażniet kummerċjali) u jnaqqas l-attrazzjoni tas-suq tal-UE għal provvisti esterni minn sorsi eżistenti u ġodda. Approċċi bbażati fuq iżolamenti u suspetti jmorru kontra s-solidarjetà meħtieġa biex tinħoloq Unjoni tal-Enerġija reali. Madankollu, dan jeħtieġ ukoll li l-Istati Membri vulnerabbli jagħmlu l-almu tagħhom kollu biex jevitaw sitwazzjoni ta' emerġenza billi jieħdu l-passi diskussi fil-Kapitolu 4. 4. Rakkomandazzjonijiet Kollox ma' kollox, il-politika tal-enerġija tal-UE tfittex li tikkompleta s-suq intern tal-enerġija, iżżid l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija, tnaqqas l-emissjonijiet ta' gassijiet serra, tiddiversifika s-sorsi esterni tal-provvista, u tisfrutta sorsi indiġeni; dawn il-kompiti kollha jtejbu s-sigurtà tal-provvista tal-UE. Madankollu, dan ir-rapport jiffoka fuq ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi li għandhom jiżguraw li l-UE tkun iktar ippreparata u f'qagħda li tirrispondi għal riskju konkret ta' interruzzjonijiet fil-provvista mil-Lvant fix-xitwa li ġejja. 4.1 Rakkomandazzjonijiet urġenti għax-xitwa li ġejja Il-Kummissjoni qassmet ir-rakkomandazzjonijiet fit-terminu l-qasir fi tliet temi: i) il-funzjonament tas-suq; ii) definizzjoni ċara ta' meta s-suq jieqaf jiffunzjona sew u ta' meta jkunu meħtieġa miżuri ta' emerġenza; u iii) koordinament u kooperazzjoni kemm fl-ippjanar għal każijiet ta' emerġenza u kemm f'interventi possibbli. i) Il-funzjonament tas-suq fit-terminu l-qasir 1. Immassimizza l-kapaċità fl-interkonnetturi u neħħi jew irsisti r-restrizzjonijiet fuq il-kummerċ transfruntier Il-kapaċità fl-interkonnetturi għandha tiġi mmassimizzata, u għandu jiġi żgurat li din il-kapaċità massima ssir disponibbli għas-suq, eż. billi jiġu applikati mingħajr dewmien proċeduri effettivi ta' ġestjoni tal-konġestjoni[35] kif ukoll mekkaniżmi ta' allokazzjoni tal-kapaċità[36]. B'mod partikolari, ir-restrizzjonijiet fuq l-esportazzjoni jista' jkollhom effett avvers f'każ ta' kriżi tal-gass. Kif turi l-analiżi mwettqa mill-ENTSOG, ir-restrizzjonijiet fuq l-esportazzjonijiet jistgħu jeżaċerbaw serjament il-ħsara ta' kriżi tal-gass fl-iktar Stati Membri milqutin, u jistgħu jżidu l-għadd ta' pajjiżi li jkunu jaffaċċjaw interruzzjonijiet gravi fil-provvista. F'dan il-kuntest, il-Kummissjoni tfakkar fl-Artikolu 11(5) tar-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass, li skontu "l-ebda miżura [m'għandha tiġi] introdotta li tillimita bla bżonn il-fluss tal-gass fis-suq intern" jew li "x'aktarx tipperikola serjament is-sitwazzjoni tal-provvista tal-gass fi Stat Membru ieħor." Il-Kummissjoni tħeġġeġ l-implimentazzjoni malajr tar-regoli ta' aċċess tal-partijiet terzi għal infrastrutturi (inklużi ħażniet) anki f'dawk il-każijiet meta jkunu ngħataw derogi għat-Tielet Pakkett tal-Enerġija, bħal ngħidu aħna fil-Latvja u fl-Estonja. 2. Ottimizza l-użu tal-ħażniet It-trasparenza fejn jidħlu l-livelli ta' ħżin żdiedet ħafna tul l-aħħar snin, u l-pjattaforma Gas Storage Europe (GSE) hija inizjattiva ta' min ifaħħarha, li tipprovdi tagħrif aġġornat dwar il-ħażniet kważi kollha tal-UE. Ir-Rumanija (Romgaz) għandha tagħmel sforz tal-aħħar biex tippubblika d-dejta tagħha dwar il-livelli tal-ħżin[37], inkluż fuq il-pjattaforma GSE. Ir-regolaturi nazzjonali għandhom għodda għad-dispożizzjoni tagħhom sabiex jipprovdu inċentivi ekonomiċi lill-atturi tas-suq – eż. billi jbaxxu t-tariffi tat-trażmissjoni għall-injettar tal-gass fil-ħażniet – sabiex jixprunaw żieda fl-injezzjonijiet. Dan ħadem sew dan l-aħħar fl-Ungerija, għax wassal għal tkabbir sod fil-livelli tal-ħżin tul l-aħħar ġimgħat, anki jekk il-livelli tal-ħżin fl-Ungerija għadhom xi ftit 'l isfel mill-medja tal-UE.[38] Ix-xejriet ta' rtirar mill-ħażniet huma xprunati mill-ekonomija, u mhux neċessarjament minn strateġija ta' sigurtà tal-provvista, speċjalment jekk l-obbligi tal-provvista ma jiġux infurzati kif suppost. Jistgħu jingħataw inċentivi ekonomiċi sabiex jiskoraġġixxu lill-atturi tas-suq milli jirrikorru wisq malajr għall-ħażniet meta jkunu jistgħu jiġu kkonsultati wkoll sorsi oħra tal-gass, bħal-LNG. Tali inċentivi, kif użati diġà mit-TSO Daniż, jistgħu jkunu fil-forma ta' ħlasijiet essenzjalment soċjalizzati lis-sidien tal-gass fil-ħażniet sabiex iżommu l-gass tagħhom fil-ħażna minflok jirtirawh. Meta ma jkunx hemm alternattiva u biss f'ċirkustanzi ġustifikati kif xieraq, f'każ li tali inċentivi ekonomiċi jibqgħu mhux effettivi, wieħed jista' jikkunsidra li jdaħħal tariffi li jiskoraġġixxu l-irtirar mill-ħażniet, jew anki limiti ta' rtirar għad-dritt bi skadenzi varji tul ix-xitwa. Dan irid ikollu l-għan li jiżgura tbattil iktar prudenti tal-ħażniet, speċjalment matul perjodi meta s-swieq tal-UE huma inqas stretti. Madankollu, għandu jkun ċar li kull tariffa jew limitu għandu jkun proporzjonali mar-riskji ta' sigurtà tal-provvista, u ma għandux jgħaxxaq is-sitwazzjoni tas-sigurtà tal-provvista f'pajjiżi ġirien. 3. Żgura li l-proġetti tal-infrastruttura jiġu implimentati fil-ħin Il-Kummissjoni tilqa' l-ikkummissjonar li ġej tat-terminal tal-LNG ta' Klaipeda fil-Litwanja. L-eżistenza ta' tali infrastruttura, li tippermetti d-diversifikazzjoni fil-provvisti, hija essenzjali kemm biex tiddiversifika l-provvista u kemm biex tiżgura netwerk tal-gass aktar flessibbli. Għaldaqstant, għandu jiġi żgurat li l-ikkummissjonar tal-proġetti skedati għat-tlestija fix-xhur li ġejjin isir mingħajr dewmien. B'mod speċifiku f'dak li jirrigwarda x-xitwa li ġejja, dawn jinkludu l-interkonnettur Slovakk-Ungeriż (l-1 ta' Jannar 2015) u t-terminal tal-LNG ta' Świnoujście fil-Polonja (l-1 ta' Frar 2015). L-Istati Membri għandhom jgħarrfu lill-Kummissjoni bil-quddiem sew, filwaqt li jispeċifikaw ir-raġunijiet, jekk ikun hemm dewmien, sabiex jiġu identifikati b'mod konġunt azzjonijiet li jistgħu jagħtu lok għat-tneħħija jew tal-anqas għall-minimizzazzjoni tad-dewmien. ii) Definizzjoni ċara ta' meta s-suq jieqaf jiffunzjona sew u ta' meta jkunu meħtieġa miżuri ta' emerġenza 4. Implimenta l-obbligu tal-provvista istandard stipulat fir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass Il-fornituri tal-gass għandhom ikunu mħeġġa jħejju b'mod responsabbli għal sitwazzjonijiet varji ta' provvista li jistgħu jinqalgħu tul ix-xitwa li ġejja. Biex tiġi żgurata s-sigurtà tal-provvista, wieħed għandu jħejji tajjeb għal interruzzjoni possibbli – din hija responsabbiltà maqsuma bejn l-awtoritajiet pubbliċi u l-industrija. Ir-Regolament tas-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass fih provvista standard li għandha tiġi rispettata, implimentata u applikata fil-prattika. Il-Kummissjoni Ewropea se tiffaċilita l-implimentazzjoni sħiħa ta' kull dispożizzjonijiet ta' dan ir-Regolament. Madankollu, huwa f'idejn l-awtoritajiet kompetenti nazzjonali li jiżguraw l-obbligu ta' provvista standard, u li jimmonitorjaw jekk il-fornituri jkunu żguraw provvisti u għażliet ta' flessibbiltà biżżejjed sabiex jagħtu provvista lill-klijenti tagħhom tul ix-xitwa li ġejja f'xenarji varji. Jekk dan mhuwiex il-każ, l-awtoritajiet kompetenti nazzjonali għandhom jirrakkomandaw jew jimponu, skont l-għodda li hemm għad-dispożizzjoni tagħhom mil-leġiżlazzjoni nazzjonali, l-akkwist ta' gass addizzjonali jew ta' għażliet ta' flessibbiltà fuq bażi kummerċjali. Kif ġie indikat iktar 'il fuq, il-possibbiltà ta' gass addizzjonali bil-pajplajns lejn l-UE hija limitata, u ċerti Stati Membri llimitaw l-aċċess għal sorsi alternattivi bil-pajplajns li ma jkunux Russi. Għaldaqstant, l-LNG huwa l-alternattiva ewlenija biex iżżid il-provvisti f'każ ta' skarsezzi serji. Madankollu, fid-dawl ta' kunsiderazzjonijiet kummerċjali u operattivi, l-akkwist ħesrem ta' kunsinni puntwali ta' LNG f'nofs kriżi jista' jkun għoli u jista' jieħu ċertu żmien. Għalhekk, volumi addizzjonali ta' gass maħżun jew l-ikkuntrattar ta' ċerta forma ta' "assigurazzjoni tal-LNG", eż. fil-forma ta' għażliet ta' xiri tal-LNG, jistgħu jnaqqsu ferm l-esponiment korporattiv bl-iħħeġġjar tal-prezzijiet u bil-limitazzjoni tar-riskji operattiv. Ta' min wieħed iqis ukoll modi kif xirjiet tal-LNG minn atturi tas-suq jistgħu jitwettqu fi żminijiet ta' interruzzjonijiet serji fil-provvista, b'mod li – filwaqt li wieħed jibqa' jirrispetta l-prinċipju tas-suq – ma jkomplix jolqot b'mod sinifikanti l-qagħda ekonomika f'pajjiż determinat. Tali ftehimiet ċirkonskritti biċ-ċar, iddedikati u kooperattivi jistgħu jkunu fil-mira wkoll ma' importaturi kbar oħra tal-LNG, bħall-Ġappun. 5. Għal pajjiżi li għandhom provvista standard miżjuda, implimenta miżuri li jnaqqsuha b'mod temporanja f'każ ta' emerġenza reġjonali jew fuq il-livell tal-Unjoni Ir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass jistabbilixxi l-obbligu li l-Istati Membri jiżguraw il-provvista lil klijenti protetti waqt sensiela ta' ċirkustanzi diffiċli. Madankollu, hemm l-obbligu wkoll li l-Istati Membri jidentifikaw kif tista' titnaqqas b'mod temporanju kwalunkwe provvista standard miżjuda jew obbligu addizzjonali imposti fuq intrapriżi tal-gass naturali lil hinn minn dawk iċ-ċirkustanzi diffiċli, u dan fi spirtu ta' solidarjetà, f'każ ta' emerġenza reġjonali jew fuq il-livell tal-UE. Kwalunkwe tnaqqis temporanju jista' jillibera ċerti ammonti ta' gass, li inkella mhux neċessarjament jintuża, u b'hekk tiżdied il-likwidità fis-suq, u possibbilment jittaffew l-iskarsezzi tal-gass f'reġjuni oħra. L-analiżi tal-Pjanijiet ta' Azzjoni Preventiva u tal-Pjanijiet ta' Emerġenza[39] turi li ċerti Stati Membri diġà implimentaw dispożizzjonijiet iddettaljati għall-applikazzjoni ta' tali tnaqqis. Il-Kummissjoni se taħdem id f'id ma' dawk li ma jkunux qablu mal-miżuri xierqa. 6. Immassimizza l-potenzjal tal-qlib tal-fjuwil u żgura l-implimentazzjoni operattiva Il-kapaċitajiet ta' qlib tal-fjuwil huma element ewlieni fil-prevenzjoni u fl-għelbien tal-interruzzjonijiet fil-provvista. Filwaqt li l-Finlandja, pereżempju, tiddependi għalkollox fuq il-gass Russu u ma tistax tiġi fornuta mill-ebda sors ta' gass ieħor, għandha timplimenta miżuri biex tiżgura obbligu wiesa' ħafna f'dak li jirrigward l-qlib fil-fjuwil, li jipprovdi alternattiva sostenibbli. Ir-rapporti nazzjonali wrew li l-potenzjal tal-qlib fil-fjuwil ivarja ħafna skont l-Istat Membru u skont il-Parti Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija. Billi l-Istati Membri diġà qed jippjanaw[40] li jaqilbu madwar 10% tal-bżonnijiet ta' tisħin tagħhom lejn l-enerġija rinnovabbli, dawn il-pjanijiet għandhom jinġiebu 'l quddiem bl-użu tal-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej, u billi jisfruttaw l-esperjenza diġà miksuba. L-awtoritajiet kompetenti nazzjonali għandhom jiżguraw li l-miżuri kollha amministrattivi u operattivi jkunu implimentati sabiex jiffaċilitaw it-twettiq tal-qlib fil-fjuwil, b'mod partikolari f'sistemi ta' tisħin distrettwali, inkluż l-ittestjar ta' faċilitajiet sabiex jiżguraw li jistgħu jaqilbu l-fjuwil b'mod effettiv. Billi dan bħalissa l-iktar li jikkonċerna ż-żejt, huwa essenzjali li jiġi żgurat li l-aspetti loġistiċi ta' tali qlib massiv (u forsi sostnut) ikunu ppjanati bil-quddiem sew, inkluż l-użu possibbli ta' ħażniet ta' żejt strateġiċi f'ċerti ċirkustanzi. L-istess jgħodd għall-qlib lejn il-bijomassa. Fl-industrija, unitajiet ta' koġenerazzjoni (CHP) jistgħu jintfew ukoll, u l-produzzjoni tagħhom tista' tiġi ssostitwita bil-bojlers tat-tisħin biss li l-biċċa l-kbira mill-impjanti CHP industrijali għandhom bħala kapaċità ta' emerġenza, dejjem jekk l-elettriku prodott mis-CHP jista' jiġi ssostitwit bl-elettriku mill-grilja, u li tali sostituzzjoni tkun finanzjarament siewja. 7. Implimenta miżuri fuq terminu qasir għall-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u għall-moderazzjoni tad-domanda Li jinkiseb livell apprezzabbli ta' tnaqqis fid-domanda billi l-utenti jitħeġġew ibaxxu t-temperaturi tal-kamra, jew billi jingħataw għajnuna biex iwettqu miżuri oħra li jiffrankaw l-enerġija, jista' jkun effettiv biex inaqqas lakuna fil-provvista. Kampanji pubbliċi f'din id-direzzjoni wrew li kienu effettivi biex jassorbu, tal-anqas sa ċertu punt, skarsezzi fil-provvista ħesrem fis-settur tal-elettriku wara l-inċident ta' Fukuxima fil-Ġappun u l-isplużjoni tal-impjant ta' Vasilikos f'Ċipru. Miżuri diġà lesti li jistgħu jiġu implimentati malajr bi spejjeż baxxi ta' investiment bil-quddiem jinkludu eż. l-iżolament mill-arja, panewijiet rifletturi għar-radjaturi, u l-kisi tal-pajpijiet. Dawn il-miżuri jistgħu jiġu implimentanti b'mod varji, inkluż b'obbligi mill-fornitur tal-enerġija skont id-Direttiva tal-UE dwar l-Effiċjenza fl-Użu tal-Enerġija. Fl-industrija, id-domanda tal-enerġija tista' tiġi ottimizzata fit-terminu l-qasir bl-introduzzjoni ta' verifiki tal-enerġija u l-implimentazzjoni ta' skemi ta' ġestjoni tal-enerġija. 8. Speċifika r-rwol tat-TSO f'sitwazzjonijiet ta' emerġenza u żgura li dan ir-rwol jinftiehem sew mit-TSO Ta' min wieħed iqis jekk ikunx meħtieġ li t-TSO jingħata responsabbiltajiet addizzjonali, taħt is-superviżjoni tal-awtoritajiet regolatorji nazzjonali, sabiex ikollu l-permess imur lil hinn mis-sempliċi monitoraġġ, iċċentrat fuq in-netwerk, tal-bilanċ bejn il-provvista u d-domanda, u jwettaq azzjonijiet usa', preventivi jew reattivi, biex jiżgura s-sigurtà operattiva tal-provvista. Aktarx dawn l-azzjonijiet jistgħu jinvolvu li t-TSO iwettaq xiri ta' gass f'ċirkustanzi speċifiċi u ddefiniti tajjeb, kif ukoll jikkuntratta trasport lejn iż-żona tas-suq tiegħu u forsi jikkuntratta wkoll kapaċitajiet ta' ħżin. Tali sistema teżisti, pereżempju, fil-Pajjiżi l-Baxxi, fejn it-TSO għandu mandat biex jaħżen il-gass u jirrilaxxah f'każ li t-temperatura tinżel taħt ċertu livell. It-TSOs li jkollhom tali rwoli fuq livell nazzjonali għandhom jikkoordinaw b'mod effettiv lil hinn mill-fruntieri. Iktar importanti minn hekk, għandu jiġi żgurat għalkollox li r-rwol tat-TSO ikun ċirkonskritt b'mod preċiż, u limitat b'mod espliċitu, għal ċirkustanzi ddefiniti tajjeb ta' falliment fis-suq. Il-funzjoni ta' servizz pubbliku li tkun tiġi imposta f'dan il-każ fuq it-TSO ma għandhiex tmur kontra l-karatteristika fundamentali tad-disinn tas-suq intern tal-enerġija tal-UE, jiġifieri li t-TSOs ma għandhomx ikunu parteċipanti attivi fin-negozjar tal-kommoditajiet jew fis-suq tal-provvisti. iii) Koordinament u kooperazzjoni kemm fl-ippjanar għal każijiet ta' emerġenza u kemm f'interventi possibbli 9. Bżonn li tkompli tiġi żviluppata l-kooperazzjoni reġjonali fejn tidħol is-sigurtà tal-provvista tal-gass Fil-prinċipju, il-pajjiżi kollha għandhom jikkoordinaw u jikkooperaw mill-qrib mal-kollegi tagħhom lil hinn mill-fruntieri, jew biex jistabbilixxu interkonnetturi, jew biex jiżguraw li dawk l-interkonnetturi jistgħu jintużaw b'mod effiċjenti għall-ġid taż-żewġ naħat. F'ċerti każijiet – ngħidu aħna l-Greċja u l-Bulgarija – tali kooperazzjoni għandha tkun saħansitra usa' sabiex tindirizza r-riskju speċifiku possibbli għas-sigurtà tal-provvista minħabba skarsezzi rispettivi ta' gass u ta' elettriku li jistgħu jittaffew permezz ta' ftehim. Barra minn hekk, il-kooperazzjoni reġjonali tista' tiffoka wkoll fuq l-iżgurar tal-provvisti lil klijenti protetti, kif inhu ppjanat bejn il-Litwanja u l-Estonja. Il-kooperazzjoni reġjonali tista' torbot ukoll mal-użu tal-ħażniet f'każ ta' emerġenza. Ta' min wieħed iqis ukoll modi kif xirjiet tal-LNG minn atturi tas-suq jistgħu jitwettqu fi żminijiet ta' interruzzjonijiet serji fil-provvista, b'mod li – filwaqt li wieħed jibqa' jirrispetta l-prinċipju tas-suq – ma jkomplix jolqot b'mod sinifikanti l-qagħda ekonomika f'pajjiż determinat. Tali ftehimiet ċirkonskritti biċ-ċar, iddedikati u kooperattivi jistgħu jiġu żviluppati fi ħdan l-UE, iżda jkunu fil-mira wkoll ma' importaturi kbar oħra tal-LNG, bħall-Ġappun. 10. Bżonn ta' iktar trasparenza It-TSOs u l-awtoritajiet regolatorji nazzjonali, kif ukoll l-Istati Membri, għandhom jissieltu għall-ogħla livell ta' trasparenza fl-azzjonijiet tagħhom fir-rigward ta' xulxin, tal-partijiet ikkonċernati u tal-pubbliku ġenerali. F'netwerk interkonness u fil-proċess tat-tlestija tas-suq intern, azzjonijiet minn Stat Membru jew pajjiż wieħed (jew l-atturi tas-suq tiegħu) ikollhom impatti sekondarji fuq swieq oħra. F'sitwazzjoni ta' tensjonijiet qawwija bħal dik li għaddejjin minnha bħalissa, kull azzjoni tista' tiġi interpretata f'dawl politiku. Għaldaqstant, hu essenzjali li tali azzjonijiet jiġu spjegati biex ixejnu t-tħassib u jibnu l-fiduċja. 11. Ir-rwol kontinwu ta' monitoraġġ tal-Kummissjoni, u l-użu tal-Grupp ta' Koordinazzjoni tal-Gass Il-Grupp ta' Koordinazzjoni tal-Gass twaqqaf fl-2004[41], għalkemm ġie msaħħaħ b'mod sostanzjali mir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass. Fi snin imgħoddija sar pjattaforma siewja għall-iskambju ta' tagħrif u għal diskussjonijiet dwar is-sigurtà tal-provvista tal-gass. Dan min-naħa tiegħu kkontribwixxa għal iktar trasparenza, kif ukoll għall-bini ta' fiduċja fost il-membri kollha tiegħu. Il-Kummissjoni beħsiebha timmonitorja mill-qrib is-sitwazzjoni tas-sigurtà tal-provvista f'kooperazzjoni stretta mal-awtoritajiet kompetenti nazzjonali. Se tkompli ssejjaħ għal laqgħat regolari tal-Grupp ta' Koordinazzjoni tal-Gass sabiex jiddiskuti mal-Istati Membri u mal-partijiet ikkonċernati dwar din il-kwistjoni, u se tuża l-laqgħat ta' emerġenza tal-Grupp ta' Koordinazzjoni tal-Gass sabiex taqsam tagħrif u tiddiskuti l-miżuri meħudin f'każ ta' interruzzjoni possibbli jew reali fil-provvista. Il-Kummissjoni se tikkoordina azzjoni wkoll u tiżgura li emerġenza tiġi ddikjarata u li l-miżuri mhux ibbażati fuq is-suq jiġu implimentati skont ir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass. Barra minn hekk, billi l-analiżi tal-effetti tal-interruzzjonijiet fil-provvista tal-gass fuq is-settur tal-elettriku s'issa ma tatx konklużjonijiet, il-Grupp ta' Koordinazzjoni tal-Gass għandu jsegwi din il-kwistjoni, bl-għajnuna tal-ENTSOG u tal-ENTSO-E, sabiex jiddetermina effetti sekondarji possibbli. 12. Kooperazzjoni ma' pajjiżi mhux tal-UE Il-Kummissjoni Ewropea stiednet lis-sħab internazzjonali ewlenin tas-settur tal-enerġija jipprovdu l-kontributi tagħhom għal din il-Komunikazzjoni, l-aktar b'osservazzjonijiet jew suġġerimenti fir-rigward tal-flessibbiltà potenzjali għal provvisti addizzjonali tal-gass. Dawk is-sħab kienu jinkludu l-membri tal-G7 li mhumiex tal-UE, kif ukoll in-Norveġja, l-Iżvizzera, it-Turkija u l-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija (IEA). Il-Kummissjoni terġa' tistieden lil dawk is-sħab esterni fil-qasam tal-enerġija, inklużi dawk b'kapaċitajiet u potenzjal ta' esportazzjoni tal-LNG, kif ukoll dawk li jimportaw l-LNG, sabiex ikomplu l-kooperazzjoni li bdew b'dan ir-rapport, anki fil-kuntest tal-G7 u tal-IEA. 4.2 Miżuri fuq terminu medju (sa tmiem l-2015) 13. Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni ta' regoli tas-suq intern tal-enerġija bejn l-Istati Membri tal-UE u l-Partijiet Kontraenti għall-Komunità tal-Enerġija Kooperazzjoni iktar mill-qrib fost l-awtoritajiet u applikazzjoni konsistenzi tal-leġiżlazzjoni tas-suq intern tal-UE fil-fruntieri bejn il-Partijiet Kontraenti u l-Istati Membri tal-UE huma elementi li jistgħu jtejbu s-sigurtà tal-provvista u jqassru l-lakuni f'dan il-qasam għall-Partijiet Kontraenti u għall-Istati Membri tal-UE. Fost l-eżempji tajbin hemm is-soluzzjonijiet li nstabu dwar il-fluss bil-kontra mis-Slovakkja lejn l-Ukraina. L-applikazzjoni konsistenti tal-leġiżlazzjoni tas-suq intern tat-Tielet Pakkett hi pilastru li fuqu tista' tkompli tiġi żviluppata l-kooperazzjoni transfruntiera. Sabiex tiffaċilita tali kooperazzjoni ma' att formali, il-Kummissjoni se toħroġ Rakkomandazzjoni lill-Istati Membri tal-UE biex jikkooperaw mal-Partijiet Kontraenti fl-applikazzjoni tat-Tielet Pakkett, kif ukoll dwar kwistjonijiet ta' sigurtà tal-provvista. Madankollu, il-Kummissjoni tisħaq li fin-nuqqas ta' swieq tal-gass li jiffunzjonaw sew, u fin-nuqqas ta' implimentazzjoni tat-Tielet Pakkett min-naħa tal-Partijiet Kontraenti, ir-rakkomandazzjonijiet tal-UE mhux se jissostitwixxu n-negozjati meħtieġa bejn l-Istati Membri tal-UE u l-Partijiet Kontraenti fir-reġjun dwar kif għandha tintuża l-infrastruttura komuni u b'liema kundizzjonijiet tista' tintuża f'każ ta' kriżi. 14. Ħaffef l-ikkummissjonar u l-implimentazzjoni ta' Proġetti ewlenin ta' Interess komuni jew Proġetti tal-Komunità tal-Enerġija Kull miżura meħtieġa għandha tittieħed biex tħaffef u, meta validu, biex tevita iktar dewmien fl-implimentazzjoni ta' proġetti ewlenin ta' infrastruttura li jitqiesu ta' importanza essenzjali mil-lat ta' sigurtà tal-provvista[42]. Dawn jinkludu, pereżempju, l-interkonnettur Rumen-Bulgaru, dak Grieg-Bulgaru, dak Bulgaru-Serb u dak Rumen-Moldovjan, li l-Kummissjoni għażlet abbażi ta' dati ta' kkummissjonar ċari u preċiżi. Dawn il-proġetti għandhom jitwettqu malajr u jitlestew sa tmiem l-2015. Il-Kummissjoni se ssegwi tali proġetti u se tibqa' lesta li tiffaċilita n-negozjati pendenti bejn il-partijiet, bil-għan li timbotta dawn il-proġetti kollha lejn it-tlestija rapida tagħhom. 15. Rieżami tal-eżenzjonijiet tal-flussi bil-kontra fiżiċi Il-flussi bil-kontra fiżiċi jippermettu li l-Istati Membri jkunu konnessi ma' xulxin biċ-ċert u b'mod flessibbli. Ta' sikwit, tali investimenti jkunu relattivament żgħar, iżda jkollhom impatt sinifikanti fuq is-sigurtà tal-provvista ta' reġjun sħiħ, kif muri mill-investiment fil-fluss bil-kontra fil-pajplajn ta' Yamal fil-fruntiera bejn il-Ġermanja u l-Polonja, u iktar riċentement fil-fruntiera bejn is-Slovakkja u l-Ukraina. L-Istati Membri għandhom jaħdmu flimkien biex jerġgħu jeżaminaw jekk ikunux inbidlu ċ-ċirkustanzi li skonthom kienu ntalbu tali eżenzjonijiet għal proġett ta' fluss bil-kontra fiżiku, partikularment fid-dawl tas-sitwazzjoni iktar delikata ta' sigurtà tal-provvista, kif ukoll fid-dawl tal-fatt li ħafna Stati Membri dan l-aħħar gawdew b'mod sinifikanti mill-għażliet addizzjonali ta' negozjar u ta' provvista offruti minn tali itinerjarji ġodda. Dan huwa l-każ partikularment għall-kapaċità ta' fluss bil-kontra ta' ċerti pajplajns ewlenin tal-gass li llum jimxu biss mil-Lvant għall-Punent (Obergailbach, Waidhaus u l-interkonnettur BBL bejn il-Pajjiżi l-Baxxi u r-Renju Unit), kif ukoll għall-interkonnettur bejn l-Awstrija u l-Ungerija. 16. Il-qlib fil-fjuwil permezz tat-tisħin distrettwali u l-koġenerazzjoni fis-setturi residenzjali / terzjarji u fl-industrija In-netwerks tat-tisħin distrettwali jipprovdu flessibbiltà teknoloġika, billi jistgħu jħaddmu sorsi ta' provvista varji u diversi. In-netwerks mibnija fuq il-gass naturali jistgħu jinqalbu għal sorsi alternattivi, bħall-bijomassa, it-tisħin mill-iskart, il-koġenerazzjoni, l-enerġija mix-xemx u ġeotermali, pompi tas-sħana, skart muniċipali, eċċ. It-tranżizzjonijiet jistgħu jiġu implimentati f'sena jew sentejn, skont id-daqs speċifiku u r-rekwiżiti ta' kapaċità. Meta sistemi ta' tisħin distrettwali jkunu diġà jeżistu iżda ma jgħaqqdux il-bini kollu fiż-żona, l-espansjoni ta' dawk is-sistemi, bis-sostituzzjoni tal-provvista tal-gass b'bojlers tal-gass individwali, tista' tkun mezz kosteffettiv ta' kif wieħed jaqleb għal sorsi rinnovabbli lokali u sorsi oħrajn b'użu baxx tal-karbonju. Il-qlib minn impjanti ta' koġenerazzjoni (CHP) industrijali u ta' daqs medju fis-settur terzjarju (sptarijiet, ċentri kummerċjali, kumplessi ta' uffiċji) għal sorsi rinnovabbli jew b'użu baxx tal-karbonju jista' jsir f'sena jew sentejn, skont id-daqs speċifiku u r-rekwiżiti ta' kapaċità. L-industriji bl-ikbar rekwiżiti ta' tisħin (eż. il-polpa u l-karti) li jipproduċu s-sħana tagħhom stess, abbażi ta' CHP bil-gass jew bojlers tat-tisħin biss, jistgħu jinvestu wkoll fil-flessibbiltà sabiex jaħżnu s-sħana jew jaqilbu bejn it-tisħin abbażi tal-gass u t-tisħin abbażi tal-elettriku. Dan ikun ta' benefiċċju finanzjarju li kieku jkun flessibbli biżżejjed biex igawdi minn prezzijiet baxxi fi żminijiet ta' eċċess fil-produzzjoni tal-elettriku (rinnovabbli). 17. It-tnaqqis tad-domanda għat-tisħin fl-industrija u t-trasformazzjoni tal-enerġija L-industrija u s-settur tat-trasformazzjoni tal-enerġija (il-ġenerazzjoni, id-distribuzzjoni) għandhom potenzjal enormi għal miżuri ta' effiċjenza fl-użu tal-enerġija li jnaqqsu d-domanda bi spiża baxxa u b'perjodu qasir ta' ħlas lura (inqas minn sentejn), ngħidu aħna billi jsir monitoraġġ aħjar tal-proċessi kif ukoll kontroll u manutenzjoni aħjar għall-prevenzjoni. Biex jiġi identifikat il-potenzjal ta' titjib fi żmien qasir tal-effiċjenza fl-użu tal-enerġija bi prezz baxx jew żero, għandha titħaffef l-implimentazzjoni tal-verifiki tal-enerġija jew is-sistemi ta' ġestjoni tal-enerġija skont id-Direttiva dwar l-Effiċjenza fl-Użu tal-Enerġija fl-industriji b'użu intensiv ta' enerġija. 5. Il-passi li jmiss L-esperjenza bl-applikazzjoni tar-Regolament tas-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass tindika titjib ċar fis-sitwazzjoni tas-sigurtà tal-provvista fl-Ewropa mill-2009 'l hawn, iżda għad hemm lok għat-tisħiħ tal-qafas regolatorju tal-UE. Kif iddikjarat fl-Istrateġija Ewropea tas-Sigurtà tal-Enerġija tat-28 ta' Mejju 2014, il-Kummissjoni se tirrevedi l-mekkaniżmi eżistenti biex tissalvagwardja l-provvista tal-enerġija u tipproponi t-tisħiħ tagħhom meta meħtieġ. B'mod parallel, il-Kummissjoni beħsiebha (tkompli) taħdem id f'id ma' (gruppi ta') Stati Membri speċifiċi sabiex tiżviluppa soluzzjonijiet għal kwistjonijiet li ġew identifikati bħala fatturi potenzjali ta' riskju matul dan l-eżerċizzju ta' simulazzjoni. Għaldaqstant, il-Kummissjoni beħsiebha timbotta r-rakkomandazzjonijiet ta' hawn fuq permezz ta' ħidma fuq żewġ binarji. L-ewwel nett, beħsiebha tistabbilixxi – flimkien mal-ACER u l-ENTSOs – il-monitoraġġ permanenti tal-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet fit-terminu qasir, u tipprovdi – meta meħtieġ – għajnuna fl-iffaċilitar jew l-ixprunar ta' proġetti u diskussjonijiet. Barra minn hekk, se tkompli taħdem mal-Istati Membri, il-Parlament Ewropew u l-partijiet ikkonċernati sabiex tiddefinixxi l-għanijiet ewlenin tas-sigurtà tal-provvista tal-elettriku u tal-gass għall-UE tul is-snin li ġejjin. [1] Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill "Strateġija Ewropea għas-Sigurtà tal-Enerġija", COM/2014/330 finali. http://eur-lex.europa.eu/legal-content/MT/TXT/PDF/?uri=CELEX:52014DC0330 [2] Il-Konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tas-27 ta' Ġunju 2014, EUCO 79/14 http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_Data/docs/pressdata/en/ec/143478.pdf [3] Il-Partijiet Kontraenti huma r-Repubblika tal-Albanija, il-Bosnja u Ħerzegovina, dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, ir-Repubblika tal-Moldova, ir-Repubblika tal-Montenegro, ir-Repubblika tas-Serbja, l-Ukraina u l-Missjoni Temporanja ta' Amministrazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti fil-Kosovo skont ir-Riżoluzzjoni Nru 1244 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti. Ir-Repubblika tal-Ġeorġja hi kandidat għall-adeżjoni mal-Komunità tal-Enerġija. [4] Għat-tliet Stati Baltiċi u għall-Finlandja, ir-rapporti nazzjonali ssarrfu f'rapport konġunt. [5] L-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija għamlet analiżi komprensiva tas-suq tal-LNG. [6] Ir-Regolament (UE) Nru 994/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ottubru 2010 dwar miżuri li jissalvagwardaw is-sigurtà tal-provvista tal-gass u li jħassar id-Direttiva tal-Kunsill 2004/67/KE, ĠU 2010 L 295/1. [7] Bejn wieħed u ieħor, dan ifisser bejn 1% u 2% tal-konsum annwali tal-UE. [8] Tajjeb jingħad li fil-verità, sfortunatament, dawn il-premessi mhux dejjem jiġu ssodisfatti. [9] Fl-aktar xenarju estrem, l-LNG fit-taħlita tal-provvista jiżdied b'130%, jiġifieri minn 24 bcm għal 56 bcm. [10] L-analiżi tal-ENTSOG issemmi punt tassew importanti. Skontha, jekk il-kapaċità tal-pajplajn OPAL, jiġifieri ta' waħda mill-estensjonijiet tal-pajplajn tal-gass li tibda minn Greifswald fit-Tramuntana tal-Ġermanja u tibqa' sejra sa Brandov mal-fruntiera tal-Ġermanja u r-Repubblika Ċeka, tiżdied minn 50% għal 100%, ma ġġibx tnaqqis fil-volumi tal-gass li jkun jonqos fl-Istati Membri tal-Lvant minħabba limitazzjonijiet fl-infrastruttura li jeżistu għan-naħa tal-lvant. L-effett taż-żieda fil-kapaċità għal 100% se jkun limitat biex jinbidlu l-volumi tal-LNG fl-Ewropa tal-Punent. [11] L-iskarsezzi totali ta' 22% li jinkludu wkoll il-volumi mhux imwassla minn ġol-Istati Membri tal-UE lejn it-Turkija u Kaliningrad. [12] Fir-rapport lill-Kummissjoni l-ENTSOG jsejjaħ dawn iż-żewġ xenarji "ottimu" u "subottimu" rispettivament. [13] Għall-Moldova, il-preżunzjoni ta' twassil tal-volumi, minkejja li jeżistu bosta kwistjonijiet kummerċjali u regolatorji (ta' liċenzjar), jipprevjenu l-interkonnettur ta' Iași-Ungheni mir-Rumanija sal-Moldova milli jaħdem anki jekk dan diġà nfetaħ uffiċjalment u teknikament jiffunzjona. Għalhekk, jekk il-kwistjoni ma tissolviex u ssir interruzzjoni, l-iskarsezza tal-gass fil-Moldova tkun 100%. [14] Sa limitu ta' 100%. [15] Il-Polonja tintlaqat biss fix-xenarju ta' interruzzjoni sħiħa fil-provvista Russa. [16] Il-pożizzjoni ta' dawk iż-żewġ Stati Membri tintlaqat fix-xenarju kooperattiv għax it-tnejn jiddawru bi Stati Membri b'esponiment kbir ħafna għal interruzzjoni fil-provvista, iżda huma għandhom l-infrastruttura – hemm imħażen fil-Latvja u terminal tar-rigassifikazzjoni tal-LNG fil-Greċja – li tipprovdilhom protezzjoni. Jekk tiġi kondiviża din l-infrastruttura, il-bilanċ tal-provvista u d-domanda tagħhom jinbidel. [17] Iż-żewġ mapep, it-tnejn juru l-effetti fi Frar ta' 6 xhur ta' interruzzjoni fil-provvista tal-gass Russu. Kull miżura nazzjonali li għandha x'taqsam ma' ngħidu aħna r-rispons għad-domanda, il-qlib obbligatorju, u l-bqija, aktarx tibda fuq sieq zoppa b'dal-mod. Minħabba f'hekk, l-Istati Membri li jidhru li m'għandhomx alternattivi mil-lat ta' infrastruttura tan-netwerk tal-gass – bħall-Finlandja – jistgħu jduru għal miżuri nazzjonali speċifiċi oħra bħas-sistema elaborata ta' qlib obbligatorju għal unità li tiġġenera l-enerġija bil-gass u għal unità tat-tisħin. [18] B'mod partikolari, dan ix-xenarju jipprevedi kapaċità sħiħa ta' fluss bil-kontra mis-Slovakkja, l-Ungerija u l-Polonja u tnaqqis fit-tisħin distrettwali u fil-konsum industrijali. [19] L-hekk imsejjaħ żona tas-suq Ġermaniż NetConnect. [20] Pereżempju fl-Iżvezja, fid-Danimarka u fis-Slovakkja dan il-persentaġġ hu 56%, 53% u 54% rispettivament, u fil-Finlandja hu 47%. Fir-Rumanija, fil-Bulgarija, fis-Slovenja u fl-Awstrija dan is-sehem hu bejn 14% u 19%. [21] Fl-Isvezja, fid-Danimarka, fil-Finlandja, fil-Latvja, fil-Litwanja, fil-Polonja u fis-Slovakkja aktar minn 40% tal-konsumaturi domestiċi jsaħħnu darhom bit-tisħin distrettwali. It-tisħin distrettwali jipprovdi tisħin għal 10% sa 40% tal-konsumaturi fil-Ġermanja, fl-Awstrija, fl-Ungerija, fis-Slovenja, fil-Bulgarija, fil-Kroazja, fir-Rumanija u fir-Repubblika Ċeka. [22] Ir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass jistabbilixxi kategorija tal-hekk imsejħa klijenti protetti li tiġbor id-djar u meta jkun jixtieq l-Istat Membru, xi servizzi soċjali essenzjali u l-SME, sa ċertu limitu, u l-installazzjonijiet tat-tisħin distrettwali li ma jistgħu jaqilbu għall-fjuwil u li jwasslu t-tisħin għand klijenti protetti oħra. [23] Innota li ġeneralment l-użu tal-ħżin qed jitqies f'kuntest nazzjonali. [24] Bħalissa, essenzjalment l-operaturi Gazprom Export u tas-sistema tal-ħażna Rumena biss mhumiex jirrappurtaw il-livelli tal-ħażna lill-pjattaforma ta' trasparenza AGSI dwar il-Ħażna tal-Gass fl-Ewropa. [25] B'kollox, il-kapaċità tar-rigassifikazzjoni tal-UE hi madwar 200bcm kull sena iżda ħafna minnha tikkonċentra mal-kosta tal-Mediterran u tal-Atlantiku. Minħabba f'hekk, il-limitazzjonijiet tal-interkonnessjoni jżommu lura l-kapaċità ta' ħafna terminali tal-LNG individwali milli jipprovdu lil kull reġjun b'interruzzjoni fil-provvista. [26] L-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija tistma li l-prezzijiet jistgħu jogħlew sa 100%. [27] Pjan speċifiku tal-Ukraina jaħseb biex inaqqas id-domanda domestika billi jdaħħal liġi ġdida li teżiġi tnaqqis fil-konsum b'20-30%, l-aktar billi titnaqqas id-domanda għat-tisħin distrettwali, id-djar u l-industrija kimika u billi jiddaħħlu miżuri fis-settur pubbliku. Għalkemm dan it-tnaqqis hu infurzabbli, l-impatti fuq il-konsumaturi mhux faċli jitbassru. [28] Iżda matul l-aħħar snin l-użu tal-gass għall-ġenerazzjoni tal-enerġija naqas minħabba marġnijiet tal-profitt baxxi jew ħżiena meta mqabbel l-aktar mal-produzzjoni tal-elettriku bil-faħam. [29] Tipikament il-ħżin hu obbligatorju għal madwar 5 ijiem sa 15-il jum. Il-Finlandja hi eċċezzjoni notevoli għax obbligata taħżen il-fjuwil sa 5 xhur. [30] Id-Direttiva 2009/119/KE tal-Kunsill tal-14 ta' Settembru 2009 li timponi obbligu fuq l-Istati Membri biex iżommu livell minimu ta' ħażniet ta' żejt mhux maħdum u/jew ta' prodotti petroliferi. [31] Ngħidu aħna, f'xi Stati fir-reġjun tal-Balkani għadu mhux ċar safejn jistgħu jinħolqu żbilanċi serji fil-provvista tal-elettriku jekk isir qlib estensiv għall-elettriku flimkien mal-effetti tal-għargħar tar-rebbiegħa 2014 u t-tnaqqis fil-provvista tal-gass lil impjanti tal-enerġija termali. Ir-rapporti nazzjonali m'għarbluhx bir-reqqa dan id-dettall. [32] Fosthom hemm l-interkonnetturi Bulgaru-Grieg, Rumen-Bulgaru, Bulgaru, Serb, Maldovjan-Rumen u Ungeriż-Slovakk kif ukoll il-proġett Rumen tal-fluss bil-kontra. Barra minn hekk, fiżikament, xi interkonnetturi għadhom ma jisgħux imexxu l-gass lejn iż-żewġ direzzjonijiet u allura l-flessibbiltà ġenerali tas-sistema hi limitata. [33] F'kull probabbiltà, l-iskarsezzi fil-provvista mhux se jkunu kbar biżżejjed biex jaffettwaw lill-klijenti protetti. Fix-xenarju mhux-kooperattiv, il-klijenti protetti li huma l-aktar fil-perikolu huma dawk tal-Bosnja u Ħerzegovina u dawk minn dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja filwaqt li t-tnaqqis fil-klijenti mhux protetti aktarx ikun ferm akbar f'pajjiżi milquta oħra wkoll. [34] L-Estonja, il-Litwanja, il-Latvja, il-Polonja, l-Ungerija, ir-Rumanija, il-Bulgarija, il-Greċja, il-Bosnja u Ħerzegovina, dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja u s-Serbja. [35] Skont id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2012/490/UE dwar l-emendar tal-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 715/2009. [36] Skont ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 984/2013. Minkejja implimentazzjonijiet bikrija li jkunu ta' siwi, dan ir-Regolament għandu jiġi implimentat sal-1 ta' Novembru 2015. [37] Bi qbil mal-Artikolu 19(4) tar-Regolament (KE) Nru 715/2009 dwar il-kundizzjonijiet għall-aċċess għan-networks ta' trażmissjoni tal-gass naturali. [38] Fl-istess ħin, l-injezzjoni addizzjonali fil-ħżin li ġejja minn żieda fl-importazzjonijiet tal-gass Russu permezz tal-Ukraina ġabet magħha s-sospensjoni tal-esportazzjonijiet lill-Ukraina, u din hija konsegwenza lamentabbli. [39] Skont ir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass, l-Istati Membri għandhom jistabbilixxu Pjan ta' Azzjoni Preventiva, jew ineħħu jew itaffu r-riskji identifikati, kif ukoll Pjan ta' Emerġenza bil-miżuri li jneħħu jew itaffu l-impatt ta' interruzzjoni fil-provvista tal-gass. [40] C.f. Pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali dwar l-enerġija rinnovabbli. [41] Skont id-Direttiva 2004/67. [42] Ara l-proġetti speċifikament elenkati fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar Strateġija Ewropea għas-Sigurtà tal-Provvista tal-Enerġija, pp. 23-24. Anness 1: Rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-Istati Membri l-aktar milquta Stat Membru || Esponiment[1] || RAKKOMANDAZZJONIJIET SPEĊIFIĊI L-Estonja || 204 mcm 100% || ­ Żgura l-appoġġ politiku meħtieġ biex tilħaq ftehimiet ewlenin dwar miżuri konġunti ta’ emerġenza li jkopru kwistjonijiet sensittivi bħall-volumi tal-gass li għandu jiġi kondiviż u d-destinazzjoni tiegħu fis-suq. ­ Adotta pjan konġunt ta’ emerġenza u pjan konġunt ta’ azzjoni preventiva malajr. ­ Qabel Diċembru iffinalizza ftehim mal-Litwanja għall-provvista tal-klijenti protetti f’każ ta’ emerġenza mit-terminal tal-LNG ta' Klaipeda. ­ Ikkunsidra li żżid il-livell tal-istokkijiet għall-qlib fil-fjuwil sabiex tiżgura li l-installazzjonijiet jistgħu jibqgħu jaħdmu waqt emerġenza filwaqt li jaslu kunsinni tal-fjuwils alternattivi ġodda. ­ Esplora s-soluzzjonijiet tas-suq, bħal kuntratti li jistgħu jiġu interrotti biex titratta jew ittaffi ħtiġijiet tal-gass f’każ ta’ interruzzjoni fil-provvista. ­ Żgura l-aċċess ta’ partijiet terzi għas-sistema tal-gass minkejja d-deroga mit-Tielet Pakkett tal-Enerġija. ­ Żgura l-impenn politiku ċar sabiex taċċellera l-investiment fl-infrastrutturi bħall-Balticconnector (l-interkonnettur bejn l-Estonja u l-Finlandja) u t-terminal Reġjonali tal-LNG. Il-Latvja || 39 mcm 15% || ­ Żgura l-appoġġ politiku meħtieġ biex tilħaq ftehimiet ewlenin dwar miżuri konġunti ta’ emerġenza li jkopru kwistjonijiet sensittivi bħall-volumi tal-gass li għandu jiġi kondiviż u d-destinazzjoni tiegħu fis-suq. ­ Adotta pjan konġunt ta’ emerġenza u pjan konġunt ta’ azzjoni preventiva malajr. ­ Żgura l-aċċess ta’ partijiet terzi għall-faċilità tal-ħżin f'Inčukalns u għas-sistema tat-trasport tal-gass fil-Latvja, minkejja d-deroga mit-Tielet Pakkett tal-Enerġija. ­ Ikkonsidra soluzzjonijiet ibbażati fuq is-suq kif ukoll miżuri min-naħa tad-domanda sabiex jitnaqqsu l-impatti ta’ kriżi. ­ Irrevedi d-definizzjoni ta’ klijenti protetti sabiex tallinjaha ma’ Stati Membri oħra fir-reġjun u mar-Regolament (UE) Nru 994/2010. Il-Litwanja || 693 mcm 59% || ­ Żgura l-appoġġ politiku meħtieġ biex tilħaq ftehimiet ewlenin dwar miżuri konġunti ta’ emerġenza li jkopru kwistjonijiet sensittivi bħall-volumi tal-gass li għandu jiġi kondiviż u d-destinazzjoni tiegħu fis-suq. ­ Adotta pjan konġunt ta’ emerġenza u pjan konġunt ta’ azzjoni preventiva malajr. ­ Ikkonsidra li żżid il-livell tal-istokkijiet għall-qlib fil-fjuwil sabiex tiżgura li l-installazzjonijiet jistgħu jibqgħu jaħdmu waqt emerġenza filwaqt li jaslu kunsinni tal-fjuwils alternattivi ġodda. ­ Kompli bil-ħidma fuq l-aġġornament fuq il-pajplajns ta' bejn Klaipeda u Kursenai sabiex tippermetti l-użu mtejjeb tat-terminal tal-LNG ta' Klaipeda. Il-Finlandja || 2255 mcm 100% || ­ Żgura l-appoġġ politiku meħtieġ biex tilħaq ftehimiet ewlenin dwar miżuri konġunti ta’ emerġenza li jkopru kwistjonijiet sensittivi bħall-volumi tal-gass li għandu jiġi kondiviż u d-destinazzjoni tiegħu fis-suq. ­ Adotta pjan konġunt ta’ emerġenza u pjan konġunt ta’ azzjoni preventiva malajr. ­ Żgura l-fattibbiltà ta’ qlib fil-fjuwil waqt l-emerġenzi billi tneħħi l-ostakli possibbli li jaffettwaw is-sostituzzjoni ta’ ħażniet, partikolarment fir-rigward tal-loġistika. ­ Żgura l-impenn politiku ċar sabiex jiġi aċċellerat l-investiment fl-infrastrutturi bħall-Balticconnector (l-interkonnettur bejn l-Estonja u l-Finlandja) u t-terminal Reġjonali tal-LNG. ­ Kompli l-ħidma fuq l-iżvilupp ta’ terminals lokali tal-LNG (Turku, Pori, Tornio). Il-Bulgarija || 843 mcm 76% || ­ Iffirma l-Memorandum ta' Ftehim dwar l-iskambju ta' emerġenza tal-elettriku u l-gass mal-Greċja li jiffoka fuq il-bilanċ tal-interessi. ­ Ikkunsidra skambju simili tal-elettriku u l-gass mat-Turkija. ­ Ħejji pjan ta' kontinġenza mas-settur u l-industrija tat-tisħin u l-koġenerazzjoni dwar qlib fuq skala kbira. ­ Iffinalizza l-interkonnettur bejn ir-Rumanija u l-Bulgarija. ­ Intrabat li tippermetti l-flussi tal-gass lil dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja. ­ Żid it-trasparenza fis-settur tal-gass u ħaffef l-implimentazzjoni tar-regoli tas-suq intern li jaffettwaw il-kummerċ. ­ Meta ma jkunx hemm alternattiva oħra, il-Kummissjoni Ewropea għandha tikkunsidra deroga speċjali għal żmien qasir mil-leġiżlazzjoni ambjentali għall-impjant tal-enerġija mħaddem bil-faħam ta' Varna. Il-Greċja || 109 mcm 18 % || ­ Iffirma Memorandum ta' Ftehim mal-Bulgarija dwar l-iskambju tal-elettriku u l-gass f'każ ta' emerġenza, li jiffoka fuq il-bilanċ tal-interessi. ­ Ħejji pjan ta' kontinġenza mas-settur u l-industrija tat-tisħin u l-koġenerazzjoni dwar qlib fuq skala kbira. ­ Żviluppa pjan ta' kontinġenza dwar is-sigurtà ekonomika tal-provvista. ­ Ikkunsidra ftehim mat-Turkija biex tiżgura provvisti tal-gass anki f’każ ta’ interruzzjoni fil-provvista. Ir-Rumanija || 1027 mcm 32% || ­ Iddefinixxi l-klijenti protetti skont ir-Regolament dwar is-Sigurtà tal-Provvista tal-Gass. ­ Iffinalizza l-interkonnettur bejn ir-Rumanija u l-Bulgarija. ­ Ikkoopera mal-Moldova dwar il-kundizzjonijiet li skonthom il-provvisti tal-gass fuq in-netwerk ewlieni jistgħu jseħħu. ­ Investiga l-alternattivi tas-sistema Rumena sabiex iżżid it-throughput tal-interkonnettur bejn l-Ungerija u r-Rumanija. ­ Ippubblika d-dejta tal-ħżin minn Romgaz dwar il-pjattaforma ta' trasparenza ta' Gas Storage Europe. L-Ungerija || 2170 mcm 35% || ­ Żid it-trasparenza fis-settur tal-enerġija. ­ Intrabat biex jissolvew il-kwistjonijiet relatati mal-ittestjar dwar il-pajplajns bejn l-Islovakkja u l-Ungerija filwaqt li jippermetti l-ikkummissjonar għall-1 ta' Jannar 2015. ­ Iffirma ftehim mal-pajjiżi li jinsabu mal-fruntiera li jippermettu użu sħiħ (il-wasla u t-trażmissjoni tal-gass) ta’ interkonnetturi skont il-kundizzjonijiet tas-suq u skont il-prinċipju ta’ solidarjetà f’emerġenza ta’ sigurtà tal-provvista. F’dan ir-rigward, implimenta bla dewmien is-sigurtà ta' aspetti relatati mal-provvista ta’ ftehim intergovernattiv mal-Kroazja li jippermetti wkoll flussi bil-kontra fl-Ungerija. Il-Kroazja || 41 mcm 12% || ­ Ivvaluta mill-ġdid is-sehem għoli tal-klijenti protetti. ­ Implimenta bla dewmien is-sigurtà ta' aspetti relatati mal-provvista ta’ ftehim intergovernattiv mal-Ungerija li jippermetti wkoll flussi bil-kontra f'dak il-pajjiż. Anness 2: Rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-Partijiet Kontraenti tal-Komunità tal-Enerġija Il-Partijiet Kontraenti || Esponiment || RAKKOMANDAZZJONIJIET SPEĊIFIĊI Il-Bożnja Ħerzegovina || 139 100% || ­ Żid l-istokkijiet taż-żejt tat-tisħin biex tippermetti l-qlib tal-produzzjoni tas-sħana mill-gass sal-aħħar ta' Novembru 2014. ­ Applika definizzjoni limitata ta’ klijenti protetti u ippermetti l-ftuħ tas-suq fil-livell nazzjonali għas-swieq tal-elettriku u l-gass, fuq kollox għal klijenti li mhumiex djar sal-aħħar ta’ Novembru 2014. ­ Indirizza riforma prinċipali fis-settur tal-gass fuq livell nazzjonali li tippermetti l-aċċess ta’ partijiet terzi għall-entitajiet kollha u s-separazzjoni tal-operaturi li twassal għall-użu flessibbli tal-infrastruttura sa Jannar 2015. ­ Involvi ruħek f’kooperazzjoni mas-Serbja u l-Ungerija dwar it-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ dispożizzjonijiet tekniċi biex joperaw reġim ta’ aċċess għal partijiet terzi dwar il-pajplajns eżistenti b’mod koordinat. Ibda konsultazzjonijiet f’Novembru 2014. Dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja || 128 100% || ­ Peress li l-konsum tal-gass mid-djar huwa marġinali, żgura li l-provvista taż-żejt għat-tisħin f'termini tas-suq hija żgurata b'tali mod li tippermetti l-qlib fil-fjuwil (Novembru 2014). ­ Għal kull impjant industrijali individwali ħejji pjanijiet għat-tnaqqis tal-konsum tal-gass li jistgħu jiġu applikati f’sitwazzjonijiet ta’ emerġenza. (Novembru 2014). ­ B’sehem għoli ta’ konsum mill-industrija huwa kruċjali li tiddaħħal id-definizzjoni ta’ klijenti protetti għall-gass li huwa limitat għad-djar u l-aktar setturi sensittivi (bħall-amministrazzjoni pubblika) biss, u biex tippermetti l-ftuħ sħiħ tas-suq fuq livell nazzjonali għas-swieq tal-elettriku u l-gass għall-inqas għal konsumaturi mhux djar (Jannar 2015). Il-Moldova || N/A || ­ Stabbilixxi fid-dettall il-potenzjal għal miżuri min-naħa tad-domanda (tnaqqis ta’ konsum, qlib għaż-żejt għat-tisħin u qlib għall-elettriku) fil-livell ta’ kumpaniji individwali kif ukoll fis-settur tad-djar u l-amministrazzjoni pubblika. Inkludi dan fil-Pjan ta’ Azzjoni li qiegħed jitħejja għal Novembru 2014. ­ Oħroġ il-permessi u l-liċenzji kollha meħtieġa biex topera l-pajplajns Iași – Ungheni bejn ir-Rumanija u l-Moldova, applika tariffi tal-gass mhux diskriminatorji għall-importazzjonijiet mir-Rumanija. Wettaq dawn l-azzjonijiet sa Novembru 2014. ­ Wettaq ix-xogħlijiet ta’ kostruzzjoni meħtieġa biex tgħaqqad l-infrastruttua biex jitqassam il-gass mill-interkonnettur fit-territorju tal-Moldova malajr kemm jista' jkun. ­ Ikkoopera mal-Ukraina u mar-Rumanija dwar kundizzjonijiet li skonthom l-Ukraina u r-Rumanija jkunu lesti li jfornu lill-Moldova min-netwerks tal-pajplajns ewlenin. Saqsi lill-Ukraina dwar il-kundizzjonijiet għall-aċċess u l-użu tal-kapaċità ta’ ħżin f’Bogorodchany fil-Punent tal-Ukraina. Ibda l-konsultazzjonijiet f’Novembru 2014. Is-Serbja || 631 64% || ­ Stabbilixxi kamp ta' applikazzjoni realistiku u preċiż tat-tnaqqis potenzjali għas-setturi industrijali filwaqt li tillimita l-grupp ta’ klijenti protetti għall-unitajiet domestiċi u l-aktar setturi sensittivi biss (sal-aħħar ta’ Novembru 2014). ­ Implimenta s-separazzjoni u żgura l-aċċess effettiv ta’ partijiet terzi għal kapaċitajiet mhux użati fuq il-pajplajns u l-ħażniet tal-gass eżistenti f’konformità mad-dispożizzjonijiet dettaljati tat-Tielet Pakkett sa Jannar 2015. ­ Ikkoordina mal-Ungerija u l-Bożnja Ħerzegovina dwar it-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ dispożizzjonijiet tekniċi biex joperaw ir-reġim ta’ aċċess ta' partijiet terzi b’mod koordinat. Ibda l-konsultazzjonijiet f'Novembru 2014. ­ Ħu l-passi kollha meħtieġa biex tibda tibni interkonnettur bejn il-Bulgarija u s-Serbja u sabiex fl-2015 isir operattiv. L-Ukraina || 5000 mcm[2] || ­ Ilħaq ftehim reċiprokament sodisfaċenti biex tissokta l-provvista tal-gass mir-Russja lejn l-Ukraina matul il-perjodu tax-xitwa abbażi tal-proposta għal “pakkett tax-xitwa interim” li l-Kummissjoni għamlet fid-diskussjonijiet trilaterali li għadhom għaddejjin (sa Ottubru 2014). ­ Żid malajr l-istokkijiet tal-fjuwil fil-pajjiż filwaqt li tesplora l-mezzi kollha possibbli biex iżżid il-provvisti tal-gass minn sorsi indiġeni kif ukoll l-importazzjonijiet (sa Novembru 2014). ­ Eżamina l-potenzjal sħiħ ta’ miżuri fuq in-naħa tad-domanda kif ukoll il-qlib fil-fjuwil, kemm għat-tisħin tad-distrett fid-diversi setturi industrijali, kif ukoll minn unitajiet domestiċi u fl-amministrazzjoni pubblika, bħala parti mill-Pjan ta’ Kontinġenza Nazzjonali tal-Enerġija. (sa Ottubru 2014). ­ Irrevedi u aġġorna l-proċeduri ta’ emerġenza kollha fid-diversi setturi tal-enerġija, filwaqt li tqis it-theddid speċifiku għax-xitwa li ġejja, f’konformità mar-rakkomandazzjonijiet tal-Pjan ta’ Kontinġenza Nazzjonali tal-Enerġija (sa Ottubru 2014). ­ Kompli għaddejja b'urġenza bir-riformi fis-settur tal-gass, inkluż il-ftuħ tas-swieq tal-gass u tal-elettriku, it-tħaddim tal-pajplajns u l-imħażen u s-separazzjoni (sa Jannar 2015). Il-Montenegro, il-Kosovo* u l-Albanija || N/A || ­ Fid-dawl tan-nuqqas ta’ gass fil-bilanċ tal-enerġija tal-Montenegro, il-Kosovo* u l-Albanija, l-impatt ta’ interruzzjoni fil-provvista tal-gass jista' biss ikun indirett – permezz ta’ żieda fid-domanda għall-elettriku fil-livell reġjonali. Il-Kummissjoni tirrakkomanda l-monitoraġġ mill-qrib tas-sitwazzjoni tal-provvista u d-domanda għall-elettriku. [1] Il-volumi tal-gass li jkun jonqos għal kull pajjiż affettwat matul ix-xenarju ta' interruzzjoni fil-provvista għal 6 xhur u kesħa straordinarja (l-iskarsezza totali f'mcm u l-akbar skarsezza relattiva ta' kull xahar f'%) [2] Esponiment skont il-valutazzjoni fir-rapport nazzjonali