IL-KUMMISSJONI EWROPEA 
Brussell, 6.10.2011 
SEG(2011) 1142 finali 
  
DOKUMENT TA’ ĦIDMA MILL-PERSUNAL TAL-KUMMISSJONI 
SOMMARJU E ŻEKUTTIV TAL-VALUTAZZJONI TAL-IMPATT 
Li jakkumpanja d-dokument 
Proposta g ħal 
REGOLAMENT TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL 
li jistabbilixxi dispo żizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew g ħall-Iżvilupp Re ġjonali, 
il-Fond So ċjali Ewropew, il-Fond ta' Koe żjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew g ħall-
Iżvilupp Rurali u l-Fond Ewropew g ħall-Affarijiet Marittimi u g ħas-Sajd li huma 
koperti mill-Qafas Strate ġiku Komuni, u li jistabbilixxi dispo żizzjonijiet ġenerali dwar 
il-Fond Ewropew g ħall-Iżvilupp Re ġjonali, il-Fond So ċjali Ewropew u l-Fond ta' 
Koeżjoni u li jabroga r-Regolament (KE) Nru 1083/2006 
{KUMM(2011) 615 finali} 
{SEG(2011) 1141 finali}  
 
2/10 1. SOMMARJU E ŻEKUTTIV  
Din hija l-Valutazzjoni tal-Impatt tal-proposta le ġiżlattiva għal regolament li jistabbilixxi 
dispożizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew g ħall-Iżvilupp Re ġjonali, il-Fond So ċjali 
Ewropew, il-Fond ta' Koe żjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew g ħall-Iżvilupp Rurali u l-Fond Ewropew 
għall-Affarijiet Marittimi u g ħas-Sajd li huma koperti mill-Qafas Strate ġiku Komuni, u li 
jistabbilixxi dispo żizzjonijiet ġenerali dwar il-Fond Ewropew g ħall-Iżvilupp Re ġjonali, il-Fond 
Soċjali Ewropew u l-Fond ta' Koe żjoni u li jabroga r-Regol ament (KE) Nru 1083/2006 (ir-
Regolament dwar id-dispo żizzjonijiet komuni). Il-v alutazzjoni tkopri kwistj onijiet relatati mal-Fond 
Ewropew g ħall-Iżvilupp Re ġjonali (il-FE ŻR), mal-Fond So ċjali Ewropew (il-FSE) u mal-Fond ta' 
Koeżjoni għall-perjodu ta' programmazzjoni ta' wara l-2013. Mag ħha saru wkoll valutazzjonijiet 
tal-impatt g ħall-Fond Agrikolu Ewropew g ħall-Iżvilupp Rurali u g ħall-Fond Ewropew g ħall-
Affarijiet Marittimi u g ħas-Sajd. Hija tag ħmel parti minn pakkett ta' Valutazzjonijiet tal-Impatt, li 
jinkludi wkoll il-Valutazzjoni tal-Impatt tal-FE ŻR, tal-Fond ta' Koe żjoni u tar-Regolamenti tal-
KTE, u l-Valutazzjoni tal-Impatt tar-Regolament tal-FSE.  
Saru konsultazzjonijiet pubbli ċi estensivi, b ħall-Grupp ta' Livell G ħoli dwar Linja Politika futura 
favur il-Koe żjoni, Task Force dwar il-Kundizzjonalità , u konsultazzjoni pubblika bejn it-12 ta' 
Novembru 2010 u l-31 ta' Jannar 2011 dwar il-Konklu żjonijiet tal- Ħames rapport dwar il-
Koeżjoni1.  
Il-Ħames Rapport dwar il-Koe żjoni u l-evalwazzjonijiet ex-pos t tal-programmi differenti tal-
perjodu bejn l-2000 u l-2006 jag ħtu prova li l-linja politika favur il-koe żjoni tat kontribut sinifikanti 
biex it-tkabbir u l- ġid jixterdu madwar l-Unjoni u biex il-prijoritajiet tal-linji politi ċi Ewropej 
jitwettqu, filwaqt li jitna qqsu l-inugwaljanzi ekonomi ċi, soċjali u territorjali2. Madanakollu, hemm 
għadd ta' problemi li je ħtieġ li jiġu indirizzati:  
1.1. Il-problema marbuta mal-kapa ċità li nagħtu valur mi żjud Ewropew 
a) It-tqassim ġeografiku tas-sostenn  
Il-problema g ħandha x'taqsam ma' kemm il- linja politika favur il-koe żjoni qed tkopri bl-a ħjar mod 
possibbli t-territorju ġeografiku. U ħud jargumentaw li je ħtieġ li jibqa' jkollna kopertura s ħiħa jekk 
irridu li l-Istrate ġija Ewropa 2020 ti ġi sostnuta fir-re ġjuni kollha u jkomplu jitnaqqsu l-inugwaljanzi 
madwar l-Unjoni. O ħrajn jargumentaw li bil-pressjoni de jjem tikber fuq il-finanzi pubbli ċi, jista' jsir 
użu aħjar tar-riżorsi allokati g ħal reġjuni iktar g ħonja.  
b) Nikkonċentraw fuq g ħadd limitat ta' prijoritajiet skont l-istrate ġija Ewropa 
2020  
Teżisti loġika b'saħħitha favur li l-linja politika favur il-koe żjoni tikkonċentra fuq il-prijoritajiet 
tal-UE . L-istrate ġija Ewropa 2020 tipprovdi kemm sett ċar ta' objettivi komuni, inklu żi miri 
ewlenin u inizjattivi ewlenin, u qafas ċar għall-identifikazzjoni tal-prijoritajiet g ħall-finanzjament. 
Hekk, is-sensil espli ċitu bejn il-linja politika favur il-koe żjoni u l-Ewropa  2020 jipprovdi l-
                                                 
1  "Results of the public consultation on the conclusions of the fifth report on economic, social and territorial 
cohesion, Brussell", Dokument ta' Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni, SEC(2011) 590 finali, 13.5.2011. 
2  Il-Ħames Rapport dwar il-Koe żjoni Ekonomika, So ċjali u Territorjali, Novembru 2010. Rapport ta' Sintesi dwar l-
Evalwazzjoni Ex-post tal-Programmi tal-Linja Politika favur il-Koe żjoni 2000-06 b'parti minnhom iffinanzjata mill-
FEŻR (Objettiv 1 u 2), im ħejji minn Applica, Ismeri, The Vienna Institu te for International Economic Studies, April 
2010. Għal diskussjoni aktar elaborata dar il-kisbiet u n-nuqqasijiet tal-linja politika favur il-koe żjoni fir-rigward tat-
tnaqqis tal-inugwaljanzi ara t-Taqsima 2.5. 
 
3/10 opportunità kemm li nibqg ħu ngħinu lir-reġjuni tal-UE li huma ifqar biex ila ħħqu mal-bqija, kif 
ukoll li lil-linja politika dwar il-koe żjoni nkomplu ni żviluppawha f'g ħodda importanti li tippermetti 
li jseħħ tkabbir g ħall-UE kollha kemm hi. Biex dan ise ħħ, jeħtieġ li jiġu indirizzati g ħadd ta' 
problemi. 
a) In-nuqqas ta' kon ċentrazzjoni fuq l-objettivi strate ġiċi. Għadd ta' studji u 
evalwazzjonijiet ex-post urew li hemm problemi min ħabba li mhemmx bi żżejjed 
konċentrazzjoni fuq l-objettivi strate ġiċi, mhemmx bi żżejjed orjentazzjoni lejn il-kisba tar-
riżultati u hemm nuqqas ta' in ċentivi biex ti ġi promossa l-kon ċentrazzjoni fuq il-kisba tar-
riżultati. Saru tentattivi biex ti ġi indirizzata l-kwistjoni ta' kon ċentrazzjoni ikbar fuq il-
prijoritajiet u l-objettivi strate ġiċi fil-perjodu bejn l-2007 u l-2013, i żda l-impatt kien limitat.  
b) In-nuqqas ta' kapa ċità li wieħed ibassar il-volumi tal-finanzjament g ħall-FSE.  Minkejja 
l-importanza li l-postijiet tax-xog ħol u l-ħiliet għandhom g ħall-Istrate ġija Ewropa 2020, fl-
aħħar erba' perjodi ta' programmazzjoni l-im portanza tal-proporzjo n tal-allokazzjonijiet 
għall-FSE meta mqabbel mal-allokazzjonijiet (g ħall-FSE, g ħall-FEŻR u għall-FK) naqset 
konsistentement minn 40% fi l-perjodu bejn l-1989 u l-1993 g ħal 22% fil-perjodu ta' 
programmazzjoni ta' b ħalissa. 
c) Il-fatt li mhemmx bi żżejjed koordinazzjoni . Marbuta ma ż-zewġ problemi msemmijin 
hawn fuq hemm il-kwistjoni  tal-fatt li mhemmx bi żżejjed koordinazzjoni u 
kumplimentarjetà bejn il-f ondi differenti (l-FSE, il-FE ŻR u l-FK) u linji politi ċi u strumenti 
finanzjarji o ħrajn tal-UE kif ukoll il-Programmi Nazzjonali ta' Riforma tal-Istati Membri. 
Dwar il-koordinazzjoni, dawk li g ħandhom interessi fil-qasam spiss jilmentaw dwar il-
kumplessità li tirri żulta minn skemi li jispor ġu waħda fuq l-o ħra jew minn nuqqas ta' 
koordinazzjoni f il-livell strate ġiku.  
1.2. Problemi relatati mal-effika ċja tal-linja politika 
Minħabba li hija linja politika msejsa fuq il-prin ċipji tal-ġestjoni kondivi ża, il-linja politika favur il-
koeżjoni spiss kienet ikkaratterizzata minn antagoni żmu bejn, fuq in-na ħa l-waħda, enfasi fuq il-
ksib tal-a ħjar riżultati possibbli u, fuq in-na ħa l-oħra, li jkun hemm allokazzjoni finanzjarja 
prevedibbli g ħal perjodu ta' 7 snin b'rekwi żiti stretti u marbutin bi ż-żmien biex dawn il-flus jintefqu. 
Il-kundizzjonijiet ġenerali tal-linji politi ċi, regolatorji u istituzzjonali 
L-effettività tal-fondi strutturali ti ddependi fuq li jkun hemm linji politi ċi makroekonomi ċi 
b'saħħithom, ambjent mikroekonomiku favorevol i, u qafas istituzzjonali qawwi.  
Il-kundizzjonijiet makrofiskali 
Il-qafas regolatorju ta' b ħalissa jipprovdi g ħall-kundizzjonalità makrof iskali fil-Fond ta' Koe żjoni 
sabiex tissa ħħaħ l-implimentazzjoni tal-program mi tal-istabbiltà u tal-konver ġenza u jiġi evitat li 
jkun hemm defi ċit eċċessiv. Hemm fejn ir-regoli e żistenti jiġu rriveduti u fejn ji ġu allinjati mal-
miżuri ta' infurzar il- ġodda tal-PST li g ħandhom ji ġu adottati b ħala parti mis-Sitt Pakkett tal-
Governanza Ekonomika. 
L-effikaċja meta wie ħed jaraha mill-aspett ta' kemm ikunu ntla ħqu l-objettivi u l-miri ffissati 
Għalkemm l-evalwazzjonijiet ex-post tal-perjodu bejn l-2000 u l-2006 jag ħtu 'l wieħed x'jifhem li l-
linja politika favur il-koe żjoni kellha effetti mifruxin sinifikanti u immedjati fuq il-linji politi ċi 
domestiċi, b'mod partikulari fl-oqsma tal-ippjanar strate ġiku, tal-kultura tal-evalwazzjoni, u tal-
 
4/10 orjentazzjoni lejn l-effika ċja fil-linji politi ċi nazzjonali, g ħadhom jeżistu għadd ta' problemi b'rabta 
mal-monitera ġġ u mal-evalwazzjoni, u dan jag ħmilha diffi ċli biex wie ħed jagħraf ir-riżultati 
miksubin.  
1.3. Il-problemi relatati mat-twettiq tal-linja politika 
Biex ikun hemm ġestjoni tajba, effettiva u effi ċjenti tat-twettiq tar-ri żorsi marbutin mal-linja 
politika favur il-koe żjoni, irid ikun hemm strutturi xe rqin, effettivi u trasparenti fl-
amministrazzjonijiet nazzjonali u re ġjonali. 
1.4. Il-ġustifikazzjoni g ħall-azzjoni me ħuda mill-UE 
L-azzjoni min-na ħa tal-UE hija ġġustifikata fuq il-ba żi kemm tal-objettivi sta bbiliti fl-Artikolu 174 
tat-Trattat kif ukoll tal-prin ċipju tas-sussidjarjetà. Id-dritt tal-UE li ta ġixxi joħroġ mill-Artikolu 3 
tat-Trattat dwar l-Un joni Ewropea, li jg ħid li "[l-Unjoni] g ħandha tippromwovi l-koe żjoni 
ekonomika, so ċjali u territorjali, u s-solidarjetà bejn l-Istati Membri", kif ukoll mill-Artikolu 175 
tat-TFUE, li jitlob b'mod espli ċitu li l-Unjoni twettaq din il-linja politika permezz tal-Fondi 
Strutturali, u mill-Artikolu 177, li jidde finixxi l-irwol tal-Fond ta' Koe żjoni. L-għanijiet tal-Fond 
Soċjali Ewropew (il-FSE) , tal-Fond Ewropew g ħall-Iżvilupp Re ġjonali (il-FE ŻR) u tal-Fond ta' 
Koeżjoni (il-FK) huma ddefiniti fl-Artikoli 162, 176 u 177. 
2. L-OBJETTIVI  
L-objettiv ġenerali  huwa ddefinit fit-Trattat sabiex ji ġi promoss l-i żvilupp ibbilan ċjat u armonju ż 
tal-Istati Membri u tar-re ġjuni u jitnaqqsu d-diver ġenzi bejn il-livelli tal-i żvilupp tad-diversi re ġjuni 
u n-nuqqas ta' progress ta' dawk ir-re ġjuni li huma inqas ivvanta ġġati.  
L-objettivi spe ċifiċi huma li l-Istati Membri u r-re ġjuni jiġu megħjunin biex jippromwovu t-tkabbir 
intelliġenti, sostenibbli u inklu żiv skont l-istrate ġija Ewropa 2020 billi jindirizzaw il-problemi 
speċifiċi. Meta wie ħed iqis l-ambitu ta' din il-valut azzjoni tal-impatt, l-objettivi spe ċifiċi qegħdin 
hemm biex ji żguraw li l-Fondi Strutturali u l-Fond ta' Koe żjoni jintefqu: 
• b'mod li jipprovdi valur miżjud Ewropew g ħoli, 
• b'mod effettiv  – li jfisser li jintu żaw b'mod li jinkiseb l-ikbar impatt possibbli, 
• b'mod effi ċjenti  – jitnaqqsu kemm jista' jkun l-ineffi ċjenzi kka ġunati minn rekwi żiti 
amministrattivi mhux ne ċessarji jew minn pro ċeduri kkumplikati żżejjed u jing ħataw 
inċentivi favur l-u żu effiċjenti tar-ri żorsi.  
Kwistjonijiet ġenerali bħal dawn ji ġu tradotti f'dawn l-objettivi operazzjonali marbutin mal-linja 
politika: 
• li nikkon ċentraw  ir-riżorsi tal-linja politika favur il-koe żjoni fuq l-i żvilupp ta' qafas ta' 
kundizzjonijiet li jwassal g ħall-iżvilupp u t-tkabbir sosteni bbli, sabiex niksbu l-og ħla 
valur miżjud Ewropew, 
• li fir-regolamenti nipprovdu l-mekkani żmi xerqin sabiex nippermettu li jse ħħ 
allinjament s ħiħ mal-istrate ġija, l-objettivi u l-miri ewlenin tal-Ewropa 2020 , 
• li niżguraw li jkun hemm l-aħjar koordinazzjoni possibbli  bejn il-Fondi nfushom u ma' 
strumenti finanzjarji o ħrajn, 
 
5/10 • li niffissaw miri ċari u li jistg ħu jitkejlu , 
• li noħolqu l-ekwilibriju t- tajjeb bejn, min-na ħa l-waħda, spejjeż amministrattivi/pi ż 
amministrattiv baxxi  għall-awtoritajiet responsabbli mill- ġestjoni u g ħall-benefi ċjarji, 
u, min-na ħa l-oħra, li nnaqqsu kemm jista'  jkun ir-riskju g ħall-baġit tal-UE .  
3. GĦAŻLIET , ANALIŻI U TQABBIL  
Fid-29 ta' Ġunju 2011, il-Kummissjoni adottat proposta g ħall-qafas finanzjarju multiannwali g ħall-
perjodu bejn l-2014 u l-2020. Din il-proposta g ħamlet sejħa biex tissa ħħaħ l-effettività tan-nefqa fuq 
il-koeżjoni. Hemm g ħadd ta' għażliet li fit-tfassil tag ħhom jirriflettu l-proposta.  
3.1. Niżguraw li l-valur mi żjud Ewropew ise ħħ  
Jekk inħarsu lejha mill-aspett tal- konċentrazzjoni ġeografika tas-sostenn , l-Għażla 1 taħseb għal 
xenarju fejn ma sse ħħ l-ebda bidla, b'kon ċentrazzjoni tas-sostenn fuq ir-re ġjuni inqas żviluppati, u r-
reġjuni tal-konver ġenza li b ħalissa jaqb żu l-livell limitu ta' 75% jibbenefikaw minn sostenn li 
jitnaqqas bil-ftit il-ftit. L-G ħażla 2 tkun b ħalha iżda bid-differenza ewlenija li ti ġi stabbilita 
kategorija ġdida ta' tran żizzjoni, li tie ħu post is-sistemi statisti ċi ta' bħalissa li biha l-g ħajnuna 
titneħħa u tiddaħħal bil-ftit il-ftit. L-G ħażla 3 tippre żenta metodu aktar radikali, fejn ma jing ħata l-
ebda sostenn b ħala parti mil-linja politika favur il-koe żjoni ħlief lil Stati Membri b'medja ta' ING 
għal kull ras ta' inqas minn 90% tal- medja per capita tal-Unjoni. Bl-G ħażla 3, ir-re ġjuni li jgawdu 
mill-mekkani żmu li permezz tieg ħu s-sostenn jidda ħħal u jitneħħa bil-ftit il-ftit, kif ukoll ir-re ġjuni 
li jaqgħu taħt l-objettiv tal-Kompetittività ma jkunux eli ġibbli għal interventi b ħala parti mil-linja 
politika favur il-koe żjoni.  
Tabella 1: L-allokazzjoni tal-ba ġit għal kull Għażla  
 Għażla 1 Għażla 2 Għażla 3 
Reġjuni inqas żviluppati 70.3% 67.9% 100% 
Reġjuni ta' tran żizzjoni 8.4% 13.5% 0% 
Reġjuni iktar żviluppati 21.3% 18.6% 0% 
Total 100% 100% 100% 
L-għażliet 1 u 2 ji żguraw li ti ġi koperta, b'intensitajiet differenti ta' g ħajnuna, il-popolazzjoni tal-UE 
kollha kemm hi. G ħalhekk, ir-re ġjuni kollha tal-UE jiksbu soste nn mil-linja politika favur il-
koeżjoni, filwaqt li l-G ħażla 3 tiżgura li r-ri żorsi tal-linja politika favur il-koe żjoni jkunu 
kkonċentrai biss fuq l-Istati Membri li huma maqtug ħin lura. Hija biss l-G ħażla 2 li tipprovdi 
kopertura aktar komprensiva tal-popol azzjoni permezz tal- kategorija tar-re ġjuni intermedji, u minn 
fost l-għażliet kollha hija dik li ġġib l-ogħla tkabbir tal-PDG filwaqt li tipprovdi intensitajiet 
qawwijin ta' g ħajnuna lir-re ġjuni li huma maqtug ħin lura.  
Jekk inħarsu lejha mill-aspett tal- konċentrazzjoni fuq il-prijoritajiet tal-UE , l-Għażla 1 tipprovdi 
għall-assenjazzjoni tan-nefqa g ħall-objettivi tal-Ewropa 2020 u g ħall-applikazzjoni tal-Linji Gwida 
Strateġiċi tal-Komunità fil-livell tal-UE.  L-G ħażla 2 tagħmel pass aktar b'lista ta' objettivi temati ċi 
marbutin direttament mal-istrate ġija Ewropa 2020 u li jiddefinixxu l- prijoritajiet tal-investiment 
għall-fondi.  Il-kon ċentrazzjoni fuq il-prijorit ajiet tal-UE se tissa ħħaħ billi f'ċerti oqsma li jaqg ħu 
taħt il-linja politika ji ġi ffissat l-inqas proporzjon ta' g ħajnuna li tista' ting ħata bħala sostenn mill-
fondi strutturali .  Meta wie ħed iqis il-kopertura ġeografika limitata bl-G ħażla 3, il-kon ċentrazzjoni 
fuq il-prijoritajiet tal-UE sse ħħ biss fl-Istati Membri li huma inqas żviluppati. 
 
6/10 L-Għażla 1 tippre żenta metodu iktar flessibbli g ħall-Istati Membri permezz tad-dispo żizzjonijiet 
dwar l-assenjazzjoni, filwaqt li l-G ħażla 2 tipprovdi rabta aktar vi żibbli u komprensiva mal-miri 
ewlenin u l-Linji Gwida Inte grati tal-Ewropa 2020 L-G ħażla 3 tikkon ċentra biss fuq il-prijoritajiet 
tal-UE fil-pajji żi inqas żviluppati. G ħalhekk, l-G ħażla 2 hija l-iktar wa ħda li tikkontribwixxi g ħall-
miri ewlenin, filwaqt li l-G ħażla 1 twassal g ħal frammentazzjoni tal-interventi b ħala parti mil-linja 
politika favur il-koe żjoni.  
Rigward il- viżibbiltà tal-finanzjament g ħall-FSE u l-possibbiltà li wie ħed ibassru , huma biss l-
għażliet 2 u 3 li ji żguraw proporzjonijiet minimi g ħall-FSE, filwaqt li l-G ħażla 1 tkun tippermetti 
lill-Istati Membri l-flessibbiltà li jinnegozjaw l-allokazzjoni tag ħhom mill-FSE skont ħtiġijiethom.  
Jekk wieħed iħares lejn is-sitwazzjoni mill-aspett tal- koordinazzjoni ma' linji politi ċi u strumenti 
finanzjarji o ħrajn tal-UE , l-għażliet 1 u 2 jirrappre żentaw metodu li jimxi pa ss wara pass lejn l-
allinjament strate ġiku mal-Ewropa 2020. Filwaqt li l-G ħażla 1 tipprovdi allinjament laxk imsejjes 
fuq il-Linji Gwida Strate ġiċi tal-Komunità, li ma jorbtux, l-G ħażla 2 tipprovdi allinjament aktar 
komprensiv mal-objettivi tal-Ew ropa 2020 permezz tal-Qafas Strate ġiku Komuni u tal-Kuntratt tas-
Sħubija, filwaqt li l-G ħażla 3 ma tipprovdi l-ebda allinjament li jmur lil hinn mill-konformità 
formali. Il-kontribut ta l-miri ewlenin tal-Ewropa 2020 huwa l-ikbar fl-G ħażla 2 minħabba li l-qafas 
strateġiku tagħha jorbot iktar, filwaqt li huwa i żgħar fl-Għażla 1 u l-iċken fl-Għażla 3 minħabba li 
ma torbotx u min ħabba l-kopertura ġeografika i żgħar.  
Mill-konċentrazzjoni ġeografika sal-koordina zzjoni ma' linji politi ċi u strumenti finanzjarji o ħrajn 
tal-UE, l-G ħażla 2 tagħti l-ogħla valur mi żjud Ewropew.  
3.2. Inkabbru l-effika ċja tal-linja politika 
3.2.1.  L-Għażla 1 – Jibqa' kollox kif inhu 
Fil-każ tal-għażla li ma ssir l-ebda bidla fil-linja politika, jibqg ħu jeżistu l- kundizzjonalitajiet  li 
ġejjin: 
− il-kundizzjonalità makrofiskali  fil-qafas tal-Fond ta' Koe żjoni (għalkemm s'issa din qatt 
ma ġiet infurzata), 
− ir-rispett lejn il-pro ċeduri, 
− il-konformità mal-le ġiżlazzjoni settorja li tal-UE li hija app likabbli direttament g ħall-
investiment u xi kundizzjonalitajiet temati ċi marbutin mal-oqfsa strate ġiċi. 
Il-vantaġġ ewlieni ta' din l-g ħażla huwa li ma fihiex rekwi żiti ġodda għall-awtoritajie t responsabbli 
mill-ġestjoni. L-i żvantaġġ ewlieni huwa li jibqg ħu jeżistu l-ineffi ċjenzi marbutin ma' kapa ċità 
istituzzjonali fqira, man-nuqqas ta' konformità mal-le ġiżlazzjoni tal-UE, u ma' linji politi ċi fiskali u 
oqfsa strate ġiċi inadegwati. Il-kundizzjonalità makrofiskali tal-Fond ta' Koe żjoni tibqa' 
diskrezzjonali. In-nuqqas ta' sistema li tippremja u tin ċentiva l-ksib tar-ri żultati jillimita l-impatt fuq 
l-effettività u l-effi ċjenza tal-linja politika. 
3.2.2.  L-Għażla 2 – Kundizzjonalitajiet ex-ante 
Il-kundizzjonalità ex-ante hija marbuta mal- issodisfar ta' kundizzjon ijiet minn qabel li g ħandhom 
x'jaqsmu ma' oqfsa strate ġiċi, regolatorji u instituzzjonali kif ukoll mat-twettiq tal-linja politika 
skont il-linji gwida tal-linj a politika tal-UE. Jista' jag ħti l-każ li l-kundizzjonijiet minn qabel ikunu 
saru qabel ma ti ġi adottata l- ġenerazzjoni l- ġdida ta' programmi. Madanakollu, f'xi ka żijiet, skont il-
kuntest li jkun, jista' jkun hemm b żonn ta' aktar bidliet jew a ġġustamenti u dawn ikunu marbutin 
 
7/10 mal-obbligu li l-Istati Membri u r-re ġjuni jfasslu skeda ta' żmien li torbot g ħat-twettiq tal-impenji 
tagħhom. It-twettiq innifsu tal-impenji ji ġi mmoniterjat.  
Il-vantaġġ ewlieni ta' din l-g ħażla hu li żżid l-effettività tan-nefqa fuq il-koe żjoni billi tistabbilixxi 
kundizzjonijiet regolatorji, strate ġiċi u istituzzjonali minn qabel li huma ne ċessarji biex l-
investimenti jkunu effettivi. L-i żvantaġġ ewlieni ta' din l-g ħażla jinsab fir-riskju li l-programmi 
jdumu ma jibdew u li ji żdied il-piż aministrattiv. 
3.2.3.  L-Għażla 3 – Qafas g ħall-effikaċja u riserva g ħall-effikaċja 
Jinħoloq qafas g ħall-effikaċja, li jesprimi l-pass li bih ikun irid isir progress lejn l-objettivi u l-miri 
ffissati fil-bidu tal-perjodu billi ji ġu stabbiliti miri intermedji – "s tadji". Dawn ikunu marbutin ma' 
impenji, ma' x'jo ħroġ mill-programmi u, fejn ikun xieraq, man-nefqa u mar-ri żultati. Il-qafas g ħall-
effikaċja jintlaħaq qbil dwaru fil-Kuntratti tas-S ħubija u fil-programmi. Ir- riserva g ħall-effika ċja 
tkun allokata lill-Istat Membru g ħal programmi/assi prijoritarji li jkunu waslu fl-istadji fejn kellhom 
jaslu.  
Il-vantaġġ ewlieni ta' din l-g ħażla huwa li dda ħħal mekkani żmu li jagħti inċentiv favur il-kontribut 
tal-fondi biex jintla ħqu l-objettivi u l-miri Ewropej, filwaqt li tiffoka fuq il-miri li jintla ħqu, 
timmoniterjahom u tirra pporta dwarhom. L-i żvantaġġ ewlieni huma żieda fil-pi ż amministrattiv, l-
isfida ta' tekniki robusti g ħall-kejl, kif ukoll l-in ċertezzi li jin ħolqu meta ji ġu sospiżi l-programmi. 
  
3.2.4.  L-Għażla 4 – Kundizzjonalità makrofiskali msa ħħa 
Il-kundizzjonalità makrofiskali tal-linja politika favur il-koe żjoni tista' tissa ħħaħ f'żewġ stadji: 
(i) Tista' ti ġi żgurata l-applikazzjoni effe ttiva tal-kundizzjonalità e żistenti tal-Fond ta' Koe żjoni 
billi jiġu rriveduti d-dispo żizzjonijiet e żistenti g ħat-twettiq tieg ħu, bħall-iskattar 
potenzjalment aktar bikri fil-P ŻE, is-sospensjoni gradwali tal-impenji kollha jew ta' parti 
minnhom fil-ka ż ta' ksur ripetut tal-PST fuq il-ba żi ta' dispo żizzjonijiet ex-ante o ġġettivi u 
trasparenti.  
(ii) Dawn ir-regoli rrive duti dwar il-kundizzjonalità ma krofiskali tal-Fond ta' Koe
żjoni jistgħu 
jiġu estiżi għall-Fondi Strutturali min ħabba li l-effettività tag ħhom hija dipendenti wkoll fuq 
li jkun hemm linji politi ċi makroekonomi ċi u fiskali b'sa ħħithom li jwasslu g ħat-tkabbir. 
3.2.5.  L-Għażla 5 – Taħlita tal-għażliet 2, 3 u 4 
Din l-għażla tiġbor flimkien l-elementi kollha tal-G ħażla 2, tal-G ħażla 3 u tal-G ħażla 4, inklu żi l-
elementi li ġejjin (i) il-kundizzjonalità ex-ante; (ii) il-qafas g ħall-effikaċja u r-riserva g ħall-effikaċja 
u (iii) kundizzjonalità makrofiskali msa ħħa, inkluża l-estensjoni g ħall-fondi st rutturali. 
Il-vantaġġ ewlieni ta' din l-g ħażla jkun li tindirizza l-problemi kollha li ġew identifikati b'rabta mal-
effikaċja tal-linja politika. Ti żgura kundizzjon ijiet strate ġiċi, regolatorji u istituzzjonali kif ukoll 
linji politi ċi makrofiskali b'sa ħħithom. Tag ħti inċentiv biex il-programmi jkunu effika ċi u 
timmoniterja l-effika ċja mill-aspett ta' kemm jintla ħqu l-objettivi u l-miri ma rbutin ma' objettivi u 
miri. L-iżvantaġġ ewlieni ta' din l-g ħażla jkun il-pi ż amministrattiv ikbar i ġġenerat mill- ħtieġa li 
jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet ne ċessarji u biex ji ġi stabbilit il-qafas g ħall-effikaċja.  
 
8/10 3.2.6.  Tqabbil tal-g ħażliet flimkien fuq l-effika ċja 
L-għażliet ġew ivvalutati fuq il-ba żi tal-kontribut tag ħhom biex ji ġu indirizzati l-problemi relatati 
(i) mal-kundizzjonijiet strate ġiċi, regolatorji u istituzzjonali mi nn qabel, (ii) mal-kundizjonijiet 
makrofiskali u (iii) mal-effika ċja meta wie ħed jaraha mill-aspett ta' kemm jintla ħqu l-objettivi u l-
miri. Sabiex ji ġu indirizzati l-kundizzjonijiet ne ċessarji biex isir investiment effettiv, l-g ħażliet ġew 
ivvalutati skont il-prin ċipji tal-Bank Dinji dwar il-kundizzjonalitajiet3.  
L-Għażla 1 ma tantx ti żgura li jkun hemm il-kundizzjonijiet minn qabel ne ċessarji li huma me ħtiġin 
biex is-sostenn ikun effettiv u biex jing ħata inċentiv sabiex il-programmi jkunu effika ċi; L-Għażla 2 
tkun tindirizza biss il-kundizzj onijiet minn qabel li huma ne ċessarji biex is-sostenn ikun effettiv; 
madanakollu, ma tantx tag ħti inċentiv biex il-programmi jkunu fil-fatt effika ċi; filwaqt li l-G ħażla 3 
tkun tiffoka biss fuq dan tal-a ħħar. L-għażla ppreferuta hija t-ta ħlita tal-Għażla 2, l-Għażla 3 u l-
Għażla 4, li tkun tindirizza l-problemi kollha li g ħandhom x'jaqsmu mal-effika ċja.  
 
3.3. Nagħmlu t-twettiq aktar effi ċjenti u nnaqqsu kemm jista'  jkun ir-riskju li jsiru l-
iżbalji 
3.3.1.  Simplifikazzjoni – innaqqsu l-ispejje ż amministrattivi u nnaqqsu kemm jista' jkun 
ir-riskju li jsiru l-i żbalji 
3.3.1.1.  L-Għażla 1 – L-ebda bidla fil-linja politika 
− Isiru rimbor żi fuq il-ba żi tal-ispejje ż reali; xi g ħażliet fakultattivi ssimplifikati rigward l-
ispejjeż 
− L-ebda gwida sostanzjali dw ar il-Governanza elettronika4 fil-livell tal-UE g ħall-
implimentazzjoni tal-linja politika favur il-koe żjoni 
− L-akkreditament nazzjonali tas-sistemi tal- ġestjoni u tal-kontroll b'revi żjoni 100% mill-
Kummissjoni 
 
3.3.1.2.  L-Għażla 2 – Metodu flessibbli  
− Għażliet flessibbli rigward il- ħlas, skont l-operazzjoni, li ji ġu ddeterminati mill-benefi ċjarji 
− Governanza elettronika ms ejsa fuq il-linji gwida 
− Ir-responsabbiltà g ħar-reviżjoni ex-ante tas-sistemi tal- ġestjoni u tal-kontro ll (akkreditament 
nazzjonali biss) taqa' fuq l-Istat Membru 
 
                                                 
3  World Bank (2005), Review of World Bank Conditionality, Operations Policy and Country Services, Il-Bank Dinji, 
Washington, DC, Settembru. 
4  Il-governanza elettronika fil-politika favur il-koe żjoni tkun biex ji ġi żgurat li l-benefi ċjarji ma jintalbux 
jissottomettu l-istess info rmazzjoni aktar minn darba, u li l-info rmazzjoni tkun disponibbli u tra żmessa f'format 
elettroniku.  
 
9/10 3.3.1.3.  L-Għażla 3 – Metodu preskrittiv  
− Pagamenti msejsin fuq ir-ri żultati tanġibbli fil-qafas tal-pro ġett 
− Governanza elettronika obbligatorja fil-livell tal-UE 
− Ir-reviżjoni tas-sistemi tal- ġestjoni u tal-kontroll tag ħmlu l-Kummissjoni 
  
3.3.1.4.  L-Għażla 4 – Metodu proporzjonali  
− Pagamenti msejsin fuq l-ispejje ż reali jew fuq g ħażliet issimplifikati rigward l-ispejje ż 
− Governanza elettronika obbligatorja fil-livell tal-Istati Membri jew tar-re ġjuni 
− Metodu proporzjonali g ħall-eżami ex-ante tas-sistemi tal- ġestjoni u tal-kontroll 
Id-differenzi ewlenin bejn l-g ħażliet għandhom x'jaqsmu mal-livell tal-involviment tal-
Kummissjoni fil-valutazzjoni tas-sistemi tal- ġestjoni u tal-kontroll; mad-disponibbiltà ta' g ħażliet 
rigward ir-rimbor ż li jkunu marbutin mar-rizultati; u mal-mekkani żmu għall-promozzjoni tal-
governanza elettronika f il-kuntest tal-linja politika favur il-koe żjoni. 
L-Għażla 4, il-metodu proporzjonali, hija ppreferuta min ħabba li tista' twassal g ħal tnaqqis 
sinifikanti fl-ispi ża tal-kontrolli u g ħal tnaqqis fit-tag ħbija tax-xog ħol; għall-amministr azzjonijiet l-
użu tal-metodu proporzjonali fir-rigward  tal-assigurazzjoni jkun jirrappre żenta tnaqqis fit-tag ħbija 
tax-xogħol ta' madwar 4% meta mqabbel mal-g ħażla li ma ssir l-ebda bi dla. Mhux hekk biss: din l-
għażla tirrispetta a ħjar il-prin ċipju tas-sussidjarjetà. Barra minn dan, jista' jintla ħaq tnaqqis 
addizzjonali ta' bejn 5 u 10% billi ji ġu ssimplifikati r-regoli u l-pro ċeduri nazzjonali g ħall-
implimentazzjoni tar-regolamenti tal-UE u b illi jitnaqqas l-ibbanjar nazzjonali bid-deheb (i ż-żieda 
ta' rekwiżiti nazzjonali mar-regoli tal-UE). 
3.3.2.  Koordinazzjoni bejn l-istrumenti tal-linja politika favur il-koe żjoni 
3.3.2.1.  L-Għażla 1 – L-ebda bidla fil-linja politika 
Il-programmazzjoni tal-FE ŻR u tal-FSE tie ħu s-sura ta' programmi li jie ħdu minn fond wie ħed. Id-
delimitazzjoni bejn il-fondi essenzjalment issir fuq il-ba żi tat-tip tal-investiment. Fil-livell 
operazzjonali, il-"finanzjament tra żversali" ta' ċerti investimenti huwa permess permezz ta' 
klawżola ta' flessibbiltà.  
3.3.2.2.  L-Għażla 2 – Niffa ċilitaw il-programmazzjoni integrata 
B'din l-għażla, l-Istati Membri jkunu m ħeġġin jużaw programmi li jie ħdu minn iktar minn fond 
wieħed, bi proċessi komuni g ħat-tħejjija, għan-negozjar, g ħall-ġestjoni u g ħat-twettiq. Fejn xieraq, 
jiġi stabbilit "fond prin ċipali", li jkun marbut mal-qasam ( oqsma) tal-linja politika li l-programm 
ikollu x'jaqsam mag ħhom. L-interventi tal-fond prin ċipali jkunu kkumplimentati b'interventi mill-
fondi strutturali l-o ħrajn sabiex ji ġi żgurat sostenn koerenti g ħall-objettivi temati ċi differenti skont 
il-linja politika favur il-koe żjoni.  
 
10/10 3.3.2.3.  L-Għażla 3 – Il-metodu ta' linja politika wa ħda u fond wie ħed 
B'din l-għażla, il-programmazzjoni tal-FE ŻR u tal-FSE tista' tie ħu s-sura ta' programmi li jie ħdu 
minn fond wie ħed jew ta' programmi li jie ħdu minn aktar minn fond wie ħed u tista' to ħloq 
delimitazzjoni stretta bejn il-fondi.  
L-Għażla 2 tipprovdi l-i kbar kisbiet fl-effi ċjenza kif ukoll l-og ħla grad ta' flessibbiltà. L-G ħażla 1 
iddaħħal piż amministrattiv ie ħor (minħabba dispo żizzjonijiet dwar il-finanzjament tra żversali), u l-
Għażla 3 toħloq demarkazzjonijiet ri ġidi.  
4. MONITERA ĠĠ U EVALWAZZJONI  
L-għażliet ippre żentati f'din il-Valutazzjoni tal-Impatt juru kif l-objettivi u l-kun ċetti tal-linja 
politika jistg ħu jiġu fformulati mill- ġdid biex jindirizzaw tliet kwistj onijiet partikulari. F'dan ir-
rigward, il-monitera ġġ u l-evalwazzjoni g ħandhom sehem importanti. Fl-g ħażliet kollha dwar kif 
tista' ssir il-bidla, is-sistemi tal-monitera ġġ u tal-evalwazzjoni se ji ġu rrinfurzati meta mqabblin 
mal-qagħda ta' bħalissa. Il-bidliet proposti g ħas-sistemi tal-monitera ġġ u tal-evalwazzjoni jtejbu l-
enfasi fuq ir-ri żultati u fuq l-allinjament mal-istrate ġija tal-Ewropa 2020.  
• Il-programmi kollha se jkollhom lo ġika aktar ċara rigward l-interven ti, li se tkun ibba żata 
fuq deskrizzjoni ċara ta' kif ir-ri żorsi minfuqin (inputs) fuq inte rventi partikulari (outputs) 
ikunu se jikkontribwixxu g ħar-riżultati. 
Fil-programmi kollha, fejn ikun rilevanti, se jintu ża sett ta' indikaturi kom uni li jkun allinjat mal-
objettivi tal-UE2020. Dawn l-indikaturi se  jkunu jinkludu l-aktar dak li se jo ħroġ mill-programmi, 
kif ukoll xi ri żultati intermedji.