Rapport mill-Kummissjoni - Rapport dwar il-konverġenza ta' diċembru 2006 (imħejji skond l-Artikolu 122(2) tat-Trattat) {SEG(2006) 1570} /* KUMM/2006/0762 finali */





[pic] | KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ | Brussel 5.12.2006 KUMM(2006) 762 finali RAPPORT MILL-KUMMISSJONI RAPPORT DWAR IL-KONVERĠENZA TA' DIĊEMBRU 2006 (imħejji skond l-Ar tikolu 122(2) tat-Trattat){SEG(2006) 1570} 1. L-GħAN TAR-RAPPORT L-Artikolu 122(2) tat-Trattat jeħtieġ li l-Kummissjoni u l-BĊE għandhom jibgħatu rapporti lill-Kunsill, mill-anqas darba kull sentejn, jew fuq talba ta' xi wieħed mill-Istati Membri b'deroga, fuq il-progress magħmul mill-Istati Membri sabiex dawn jissodisfaw l-obbligazzjonijiet tagħhom dwar it-twettiq ta' unjoni ekonomika u monetarja. L-aħħar rapporti regolari dwar il-konverġenza tal-Kummissjoni u tal-BĊE, adottati f'Ottubru 2004, koprew l-għaxar Stati Membri li ssieħbu ma' l-UE f'Mejju 2004 u l-Iżvezja.[1] Għat-talba ta' l-awtoritajiet nazzjonali rispettivi, il-Litwanja u l-Islovenja ġew evalwati fir-rapporti tagħhom dwar il-konverġenza li nħarġu f'Mejju 2006.[2] Dan ir-rapport attwali jkopri d-disa' Stati Membri l-oħra b'deroga: ir-Repubblika Ċeka, l-Estonja, Ċipru, l-Ungerija, il-Latvja, Malta, il-Polonja, is-Slovakkja u l-Iżvezja[3]. Evalwazzjoni aktar dettaljata tal-qagħda tal-konverġenza f'dawn il-pajjiżi tingħata f'anness tekniku għal dan ir-rapport [SEC(2006) 1570]. Il-kontenut tar-rapporti mħejjija mill-Kummissjoni u l-BĊE huwa regolat mill-Artikolu 121(1) tat-Trattat. Dan l-Artikolu jeħtieġ li r-rapporti għandhom jinkludu eżami tal-kompatibiltà bejn il-leġiżlazzjoni nazzjonali u l-Artikoli 108 u 109 tat-Trattat u l-Istatut ta' l-SEBĊ u l-BĊE. Ir-rapporti għandhom jeżaminaw ukoll jekk ikunx intlaħaq grad għoli ta' konverġenza sostenibbli fl-Istat Membru kkonċernat, b'referenza għal jekk ikunx issodisfa l-kriterji dwar il-konverġenza (l-istabbiltà fil-prezzijiet, il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern, l-istabbiltà tar-rati tal-kambju, ir-rati ta' imgħax f'perjodi fit-tul), kif ukoll għandhom iqisu bosta fatturi oħra msemmija fl-aħħar subparagrafu ta' l-Artikolu 121(1). L-erba' kriterji ta' konverġenza huma żviluppati aktar fi Protokoll anness mat-Trattat (il-Protokoll Nru 21 dwar il-kriterji ta' konverġenza). L-eżami tal-kompatibiltà tal- leġiżlazzjoni nazzjonali , inkluż l-istatuti tal-banek ċentrali nazzjonali, ma' l-Artikoli 108 u 109 tat-Trattat u l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE jeħtieġ evalwazzjoni tal-konformità mal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju (Art. 101 KE); il-projbizzjoni ta' aċċess privileġġat (Art 102 KE); il-konsistenza ma' l-għanijiet ta' l-SEBĊ (Art 105.1 KE); l-indipendenza tal-bank ċentrali (Art 108 KE); u l-integrazzjoni tal-banek ċentrali nazzjonali fl-SEBĊ (bosta artikoli tat-Trattat tal-KE u ta' l-Istatut ta' l-SEBĊ). Il-kriterju ta' stabbiltà fil-prezzijiet ġie definit fl-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 121(1) tat-Trattat: “il-ksib ta’ livell għoli ta’ stabbiltà fil-prezzijiet […] dan jirriżulta minn rata ta’ inflazzjoni li l-iżjed tkun tixbaħ lil dik ta' t-tliet Stati Membri li jkunu qed imorru l-aħjar f'dik li hija l-istabbiltà fil-prezzijiet”. L-Artikolu 1 tal-Protokoll dwar il-kriterju ta' konverġenza tistipula ukoll li “l-kriterju ta' l-istabbilità tal-prezzijiet […] għandu jfisser li l-Istat Membru involut jkollu grad ta' stabbilità tal-prezzijiet li jkun sostenibbli u rata medja ta' inflazzjoni, osservata fuq perjodu ta' sena qabel l-eżami, li ma teċċedix b'aktar minn 1.5 punti perċentwali ta' dik, ta' l-aħjar tliet Stati Membri f'dik li hi stabbiltà fil-prezzijiet. L-inflazzjoni għandha tiġi mkejla permezz ta' indiċi ta' prezzijiet tal-konsumaturfuq bażi paragunabbli, meħud kont tad-differenzi fid-definizzjonijiet nazzjonali”. Ir-rekwiżit tas-sostennibiltà jimplika li r-rendiment sodisfaċenti ta' l-inflazzjoni għandu jsir essenzjalment minħabba l-funzjonament adegwat ta' l-ispejjeż tal-produzzjoni u ta' fatturi oħrajn li jaffettwaw l-iżviluppi fil-prezzijiet b'mod strutturali, aktar milli jirrifletti l-impatt ta' fatturi temporanji. Għalhekk, l-eżami dwar il-konverġenza jinkludi evalwazzjoni tal-fatturi sottostanti ta' inflazzjoni u ta' prospetti fiż-żmien mezzan. Jiġi evalwat ukoll jekk il-pajjiż aktarx jilħaq il-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Il-valur ta' referenza ta' l-inflazzjoni kkalkolat kien 2.8% f'Ottubru 2006[4], bil-Polonnja, il-Finlandja u l-Iżvezja bħala l-aħjar tliet Stati Membri. It-Trattat jirreferi għall- kriterju tar-rata tal-kambju fit-tielet inċiż ta' l-Artikolu 121 bħala “osservanza tal-marġni ta’ fluttwazzjoni normali li dwarhom hemm provdut bil-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju tas-Sistema Monetarja Ewropea, għal mill-inqas sentejn, mingħajr żvalutazzjoni fil-konfront tal-munita ta xi Stat Membru ieħor”. L-Artikolu 3 tal-Protokoll dwar il-kriterji ta' konverġenza jistipula: “Il-kriterju dwar il-parteċipazzjoni fil-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju tas-Sistema Monetarja Ewropea (…) għandu jfisser li l-Istat Membru involut ikun irrispetta l-marġni normali ta' varjazzjoni previsti mill-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju tas-Sistema Monetarju Ewropea mingħajr tensjonijiet qawwija għal mill-inqas l-aħħar sentejn qabel l-eżami. Partikolarment, l-Istat Membru ma għandux ikun żvaluta r-rata bilaterali ċentrali tal-munita tiegħu kontra l-munita ta' kwalunkwe Stat Membru ieħor, fuq inizjattiva tiegħu stess, matul l-istess perjodu”. Il-perjodu relevanti ta' sentejn għall-evalwazzjoni ta' l-istabbiltà tar-rata tal-kambju f'dan ir-rapport huwa bejn Novembru 2004 sa Ottubru 2006. Il-kriterju ta' konverġenza li jittratta dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern ġie definit fit-tieni inċiż ta' l-Artikolu 121(1) tat-Trattat bħala “l-pożizzjoni finanzjarja tal-Gvern sostenibbli: dan jirriżulta meta ikun wasal għall-pożizzjoni fl-estimi tkun mingħajr defiċit eċċessiv kif stabbilit fl-Artikolu 104 (6)”. Barra minn dan, l-Artikolu 2 tal-Protokoll dwar il-kriterji ta' konverġenza jistipula li dan il-kriterju għandu jfisser li “fil-waqt ta' l-eżami, l-Istat Membru involut ma jkunx is-suġġett ta' deċiżjoni tal-Kunsill taħt l-Artikolu 104(6) ta' dan it-Trattat dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv”. Ir-raba' inċiż ta' l-Artikolu 121(1) tat-Trattat jistipula “id-durabilità tal-konverġenza miksuba mill-Istat Membru u l-parteċipazzjoni tiegħu fil-Mekkaniżmu tar-Rata tal-Kambju tas-Sistema Monetarja Ewropea kif jidher fil- livelli tar-rati ta ’ mgħax f'perjodi fit-tul .” L-Artikolu 4 tal-Protokoll dwar il-kriterji ta' konverġenza jistipula wkoll li “il-kriterju dwar il-konverġenza tar-rati ta' l-imgħax (…) għandu jfisser li, osservat fuq perjodu ta' sena qabel l-eżami, l-Istat Membru involut kellu rata ta' l-imgħax medja nominali b'terminu twil li ma taqbiżx b'aktar minn żewġ punti perċentwali, dik ta' l-aħjar tliet Stati Membri f'dik li hi stabbiltà fil-prezzijiet. Ir-rati ta' l- imgħax għandhom jitkejlu abbażi ta' bonds tal-gvern b'terminu twil jew bonds paragunabbli, kont meħud tad-differenzi fid-definizzjonijiet nazzjonali”. Il-valur ta' referenza tar-rata ta' mgħax ġie kkalkolat għal 6.2% f'Ottubru 2006. L-Artikolu 121 tat-Trattat jirrikjedi wkoll eżami ta' fatturi oħrajn relevanti għall-integrazzjoni ekonomika u l-konverġenza. Dawn il-fatturi addizzjonali jinkludu l-integrazzjoni tas-suq finanzjarju u s-suq tal-prodott, l-iżvilupp tal-bilanċ tal-pagamenti fuq il-kont kurrenti u l-iżvilupp tal-kost ta' unità lavorattiva u indiċijiet oħra ta prezzijiet. Dawn ta' l-aħħar huma koperti permezz tal-valutazzjoni ta' l-istabbiltà fil-prezzijiet. 2. L-EVALWAZZJONI TA' L-ISTAT MEMBRU 2.1. Ir-Repubblika Ċeka Fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, il-Kummissjoni evalwat li r-Repubblika Ċeka ssodisfat tnejn mill-kriterji dwar il-konverġenza (ta' l-istabbiltà fil-prezzijiet u ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul) L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali kkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fir-Repubblika Ċeka ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. L-Att dwar il-Bank Nazzjonali Ċek (CNB) ġie emendat bosta drabi fis-snin reċenti, notevolment fl-2005 u fl-2006. Madankollu, l-inkompatibilitajiet immarkati fir-Rapport dwar il-Konverġenza 2004 ma ġewx indirizzati. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fil-perjodu ta' l-adozzjoni ta' l-euro, il-leġiżlazzjoni fir-Repubblika Ċeka, partikolarment l-Att tal-Bank Nazzjonali Ċek, ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. L-inflazzjoni annwali HICP fir-Repubblika Ċeka ilha taħt it-3½% mill-bidu ta' 2002 , u l-medja għall-1999-2005 kienet qiegħda 2.3%. Il-pressjonijiet sottostanti ta' l-inflazzjoni donnhom trażżnu dawn l-aħħar snin. L-inflazzjoni tal-pagi ġiet ristretta minħabba staġnar fis-suq ta' l-impjiegi, għalkemm kondizzjonijiet ċikliċi ttejbu b'mod gradwali matul l-2003-2005. Iż-żieda fl-prezzijiet ta' importazzjoni giet ristretta l-aktar minħabba andament mtejjjeb fil-valurtar-rata tal-kambju tal-koruna f'termini nominali effettivi. L-inflazzjoni Ċeka kienet għaldaqstant x'aktarx volatili minħabba l-impatt ta' prezzijiet amministrati, l-effett ta' l-adeżjoni ma' l-UE u l-varjazzjonijiet fil-prezzijiet ta' l-ikel u ta' l-importazzjoni. Titjib żgħir fl-inflazzjoni mistenni għall-2007-2008, minħabba kundizzjonijiet ċikliċi mtejba u żidiet ippjanati fit-taxxi tas-sisa u fil-prezzijiet regolati. Ir-rendiment ta' l-inflazzjoni fiż-żmien mezzan jiddependi wkoll fuq żviluppi fir-rata tal-kambju, minħabba l-fatt li jeżisti livell għoli ta' trasparenza fir-Repubblika Ċeka, u fuq il-qagħda tal-politika fiskali. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar fir-Repubblika Ċeka ilha taħt il-valur ta' referenza minn April 2005. L-inflazzjoni medja fir-Repubblika Ċeka fuq 12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 2.2%, taħt il-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' taħt il-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Ir-Repubblika Ċeka tissodisfa l-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. Ir-Repubblika Ċeka bħalissa hija soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv (Deċiżjoni tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2004).[5]. Il-Kunsill irrakkomanda lir-Repubblika Ċeka biex sa l-2008 tniżżel id-defiċit taħt it-3% tal-PGD b'mod kredibbli u sostenibbli. It-tkabbir fid-defiċit tal-gvern wara l-2000 irrifletta fil-biċċa l-kbira fatturi ta' darba li kienu relatati mat-tranżizzjoni, u li notevolment kellhom x'jaqsmu ma' ristrutturar fis-setturi ta' l-intrapriża u tal-banek, kif ukoll minħabba spejjeż soċjali dejjem jiżdiedu. It-tnaqqis sinifikanti fid-defiċit fl-2004, għal 2.9% tal-PGD, kien dovut l-aktar minħabba titjib fit-tkabbir ekonomiku u l-faċilità li ngħatat lid-dipartimenti tal-gvern sabiex jittrasferixxu l-fondi li ma ntefqux għas-sena ta' wara. Kondizzjonijiet ekonomiċi għenu fil-konsolidazzjoni fiskali tas-snin riċenti; madankollu, it-tkabbir qawwi ma ġiex sfruttat bis-sħiħ sabiex jiġi mħaffef il-pass għall-aġġustament fiskali. Filwaqt li l-proporzjon tad-dejn tal-gvern żdied sostanzjalment kif ipparagunat ma' l-2000, għaldaqstant jibqa' relattivament baxx f'madwar 30% tal-PGD. Id-defiċit ġenerali tal-gvern kien ta' 3.6% tal-PGD fl-2005, u d-dejn tal-gvern kien ta' 30.4% tal-PGD.[6] Ir-Repubblika Ċeka ma tissodisfax il-kriterju tal-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-koruna Ċeka ma tieħux sehem fl-ERM II. Ir-repubblika Ċeka ilha tħaddem il-mira espliċita ta' l-inflazzjoni flimkien ma' sistema ta' rata ta' skambju varjabbli sa mill-1998. Il-koruna Ċeka għaddiet minn perjodu twil ta' żieda fil-valur nominali li beda minn tmiem id-Disgħinijiet, b'perjodu ta' interruzzjoni bejn in-nofs ta' l-2002 u r-Rebbiegħa ta' l-2004. Matul is-sentejn qabel din l-evalwazzjoni, i.e. bejn Novembru 2004 u Ottubru 2006 il-koruna żdiedet fil-valur meta mqabbla ma' l-euro b'madwar 10%. Ir-Repubblika Ċeka ma tissodisfax l-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul tar-Repubblika Ċeka fis-sena sa Ottubru 2006 kienet 3.8%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul fir-Repubblika Ċeka ilhom taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. Sa mill-bidu ta' l-2005, ir-renditi fuq il-bonds tal-gvern Ċek ġew qrib ħafna dawk taż-żona ta' l-euro, b'firxiet li ma jaqbżux il-35 punt bażiku. Wara perjodu ta' differenzjal pożittiv moderat fl-2005, il-firxa ħżienet xi ftit fl-ewwel nofs ta' l-2006. Ir-Repubblika Ċeka tissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Ċeka ħija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, ir-relazzjonijiet kummerċjali u tal-FDI ma' Stati Membri oħra huma estensivi u l-integrazzjoni tas-settur domestiku finanzjarju fis-settur usa' ta' l-UE għamlet passi sostanzjali 'l quddiem, l-aktar minħabba l-għadd kbir ta' sidien barranin ta' intermedjarji finanzjarji. Il-pożizzjoni esterna tar-Repubblika Ċeka tjiebet dawn l-aħħar snin. Id-defiċit fil-kont kurrenti naqas sinifikament, minn madwar 6% tal-PGD fl-2003 sa' qrib it-2% tal-PGD fl-2005, l-aktar minħabba żieda qawwija fl-esportazzjoni ta' merkanziji. Fuq in-naħa tal-finanzjament, il-bilanċ pożittiv fil-kont finanzjarju jirrifletti notevolment żieda sostanzjali fl-influss ta' ammont nett ta' investiment dirett barrani, li laħaq it-8% tal-PGD fl-2005. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni kkonkludiet li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus tar-Repubblika Ċeka bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.2. L-Estonja Fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li l-Estonja ssodisfat tnejn mill-kriterji dwar il-konverġenza (ta' l-istabbiltà fil-prezzijiet u ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul) u li ma kien hemm ebda raġuni għaliex l-Estonja ma tissodisfax il-kriterju tar-rati ta' mgħax. L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali ikkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fl-Estonja ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' l-euro, il-leġiżlazzjoni fl-Estonja (partikolarment l-Att Eesti Pank, il-Kostituzzjoni tar-Repubblika ta' l-Estonja kif ukoll il-Liġi dwar il-Munita u l-Liġi dwar is-Sigurtà tal-kroon Estonjana) ġiet evalwata li ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Abbozz ta' Att li jemenda l-Att Esti Pank ġie sottomess lir-Riigikogu (il-Parlament) f'Settembru 2005 u ġie adottat fis-7 ta' Ġunju 2006. Fir-rigward ta' l-Att Eesti Pank, l-inkompatibiltajiet li tressqu fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004 ġew imwarrba. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' l-euro, l-Artikolu 111 tal-Kostituzzjoni ta' l-Estonja mhuwiex formalment kompatibbli mar-rekwiżiti tat-Trattat u ta' l-Istatut ta' l-SEBĊ. Madankollu, id-deċiżjoni ta' l-11 ta' Mejju 2006 tal-Kamra tar-Reviżjoni Kostituzzjonali tal-Qorti Suprema ta' l-Estonja tipprovdi ċarezza legali, b'mod partikolari dwar l-inapplikabbiltà ta' l-Artikolu 111 wara l-introduzzjoni ta' l-euro fl-Estonja, u għalhekk tneħħi l-ħtieġa ta' aktar emendi. Il-leġiżlazzjoni nazzjonali fl-Estonja tista' tkun ikkunsidrata bħala kompatibbli fl-intier tagħha ma' l-obbligi tat-Trattat u ta' l-Istatut ta' l-SEBĊ, soġġett għar-revoka tal-Liġi dwar il-Munita u l-Liġi dwar is-Sigurtà tal-Kroon Estonjana b'effett mid-data ta' l-introduzzjoni ta' l-euro. L-inflazzjoni HICP fl-Estonja rreġistrat tendenza qawwija ta' tnaqqis dan l-aħħar għaxar snin, u waqgħet fil-livell ta' 1.4% fl-2003. Madankollu, l-inflazzjoni telgħet għal 3% fl-2004 u għal 4.1% fl-2005, u minn dak iż-żmien 'l hawn baqgħet f'livelli għoljin. Filwaqt li ż-żieda fl-inflazzjoni kienet ikkaġunata prinċipalment minħabba d-disturbi qawwijin ta' prezzijiet esterni (notevolment prezzijiet globali taż-żejt aktar għoljin) u l-aġġustamenti f'taxxi indiretti, jidher ukoll li l-pressjonijiet sottostanti ta' l-inflazzjoni dan l-aħħar reġgħu qabdu, hekk kif it-tkabbir enerġetiku fid-domanda u ppressar rapidu fis-suq ta' l-impjiegi qegħdin jimponu dejjem aktar limitazzjonijiet fuq il-kapaċità ta' l-ekonomija. L-inflazzjoni mistennija tibqa' 'l fuq għal xi żmien. Dan jirrifletti domanda qawwija u tkabbir fil-pagi, preżżijiet ogħla fl-enerġija għad-djar privati kif ukoll żidiet indiretti fit-taxxi indiretti f'konformità mar-rekwiżiti ta' l-UE. L-inflazzjoni medja ta' l-Estonja fuq 12-il xahar ilha 'l fuq mill-valur ta' referenza sa minn Settembru 2004. L-inflazzjoni medja fl-Estonja fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 4.3%, 'l fuq mill-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' 'l fuq mill-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. L-Estonja ma tissodisfax il-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. L-Estonja mhijiex soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv. Bejn l-2000 u l-2005, l-Estonja rreġistrat bilanċ pożittiv ġenerali tal-gvern fil-medja ta' 1.1% tal-PGD. Il-miri baġitarji ġew issuperati b'mod regolari, notevolment minħabba żviluppi enerġetiċi fl-introjtu. Fl-2005 l-Estonja rreġistrat bilanċ pożittiv ġenerali tal-gvern ta' 2.3%, l-istess livell bħal tas-sena ta' qabel.[7] Il-bilanċ pożittiv li jiġi aġġustat ċiklikament ilu jonqos xi ftit mill-2005. Dan jimplika qagħda fiskali espansiva matul perjodu ta' tkabbir qawwi ħafna. Dan il-proporzjon tad-dejn gross ġenerali tal-gvern kien ta' 4.5% tal-PGD fl-2005, l-aktar wieħed baxx fost l-Istati Membri ta' l-UE. L-awtoritajiet użaw l-opportunità tal-perjodu ta' tkabbir qawwi biex itellgħu ammont konsiderevoli ta' riżervi tal-gvern. L-Estonja tissodisfa l-kriterju dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-kroon Estonjana ilha tieħu sehem fl-ERM II sa mit-28 ta' Ġunju 2004, i.e. għal aktar minn sentejn fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' dan ir-rapport. Qabel id-dħul tagħha fl-ERM II, l-Estonja sa mill-1992, kienet segwiet b'suċċess regim ta' skeda ta' muniti ( currency board ) marbuta mad-DM, u aktar tard ma' l-euro. Mad-dħul tagħha fl-ERM II, l-Estonja b'mod unilaterali ħadet l-impenn biex iżżomm l-iskeda ta' muniti tagħha fil-mekkaniżmu. Indikaturi oħrajn, bħal żviluppi fir-rati ta' mgħax b'terminu qasir u riżervi fil-kambju, ma jindikawx pressjonijiet fuq ir-rata tal-kambju. L-iskeda tal-muniti tgawdi minn kredibbiltà mas-swieq finanzjarji u mal-pubbliku. Matul il-perjodu ta' sentejn taħt evalwazzjoni, il-kroon Estonjana ma tbiddlitx mill-parità ċentrali tagħha u ma għaddietx minn tensjonijiet qawwijin. L-Estonja tissodisfa l-kriterju tar-rata tal-kambju. Bħala riżultat tal-livell baxx tad-dejn tal-gvern ta' l-Estonja, ma hemm ebda bond tal-gvern referenzjali b'terminu twil jew ta' titolu komparabbli disponibbli biex issir evalwazzjoni tad-durabilità tal-konverġenza kif riflessa fir-rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Indikatur għar-rati ta' mgħax ibbażat fuq self bankarju b'terminu twil fil-munita kroon għad-djar privati u għan-negozji mhux finanzjarji kien, fuq medju, ta' 4.1% fis-sena sa Settembru 2006[8] Abbażi ta' żviluppi fl-indikatur tar-rati ta' mgħax u meħud f'kont inter alia, il-livell baxx tad-dejn tal-gvern, ma hemm l-ebda raġuni biex jiġi konkluż li l-Estonja ma għandhiex tissodisfa il-kriterju dwar il-konverġenza tar-rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Estonjana ħija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, ir-relazzjonijiet kummerċjali u tal-FDI ma' Stati Membri oħra huma estensivi u l-integrazzjoni tas-settur domestiku finanzjarju fis-settur aktar usa' ta' l-UE għamlet passi sostanzjali 'l quddiem, l-aktar minħabba għadd kbir ta' sidien barranin ta' intermedjarji finanzjarji u l-użu estensiv ta' l-euro bħala munita għas-self u l-investiment. Sa minn l-2002 id-defiċit fil-kont kurrenti ta' l-Estonja eċċeda l-10% tal-PGD. Id-defiċit għoli fil-kont kurrenti jirrifletti fil-biċċa l-kbira l-proċess ta' lħiq rapidu, billi t-tfaddil ta' flus barrani jiġi mmobilizzat permezz ta' self estern sabiex jiżdied it-tkabbir domestiku fl-investiment u l-produttività. Madankollu, il-pożizzjoni esterna timplika ħtiġijiet sostanzjali ta' finanzjament fiż-żmien mezzan u jeħtieġ li l-influssi jiġu wżati b'mod produttiv. In-nuqqas estern ġie ffinanzjat l-aktar permezz ta' influssi sostanzjali ta' l-FDI u mis-self bankarju ta' bejn il-gruppi. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni tikkonkludi li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus ta' l-Estonja bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.3. Ċipru Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li Ċipru jissodisfa tnejn mill-kriterji dwar il-konverġenza (ta' l-istabbiltà fil-prezzijiet u ta' rati ta' imgħax f-perjodi fit-tul). L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali kkonkludiet li l-leġiżlazzjoni f'Ċipru ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Ma ddaħħlet ebda leġiżlazzjoni nazzjonali s'issa sabiex jiġu solvuti l-kwistjonijiet dwar il-konverġenza legali identifikati fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004. Madankollu, abbozz ta' Liġi li jemenda l-Liġi tal-Bank Ċentrali ta' Ċipru ta' l-2002 u l-2003 ġie sottomess lill-Parlament fit-12 ta' Ottubru 2006 sabiex dawn il-kwistjonijiet jiġu indirizzati biex jiġi żgurat konformità bis-sħiħ mat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Fil-forma preżenti tiegħu, dan l-abbozz ta' Liġi jħassar l-inkompatibilitajiet kollha nnotati fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004. Sakemm issir l-adozzjoni ta' l-abbozz tal-Liġi l-ġdida, il-leġiżlazzjoni ta' Ċipru, b'mod partikolari il-Liġi tal-Bank Ċentrali ta' Ċipru, mhijiex kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali ma' l-SEBĊ fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' l-euro. Ċipru tradizzjonalment gawda minn inflazzjoni relattivament baxxa, għalkemm ta' sikwiet volatili. Dan jirrifletti s-sensitività ta' l-ekonomija żgħira u miftuħa tiegħu fir-rigward tad-disturbi qawwijin ta' prezzijiet esterni. L-inflazzjoni HICP kienet fil-medja ta' 2.7% fl-1999-2005 iżda laħqet quċċati ta' madwar 6% fir-Rebbiegħa ta' l-2000 u darb'oħra fix-xitwa ta' l-2003, fil-każ ta' l-aħħar parzjalment minħabba żidiet fir-rati tal-VAT u s-sisa li kienu relatati ma' l-adeżjoni. L-inflazzjoni żdiedet fil-bidu ta' l-2006, iżda immoderat ruħha dawn l-aħħar xhur għal 1.7% f'Ottubru 2006. Dan it-tbandil jirrifletti fil-biċċa l-kbira l-impatt tal-prezzijiet ta' enerġija u ikel. Hekk kif tgħib id-daqqa tal-prezz ta' l-enerġija, l-inflazzjoni mistennija li tonqos b'mod gradwali. Madankollu, iż-żidiet fil-VAT u s-sisa relatati mas-sodisfar tar-rekwiżiti ta' l-UE mistennija li jkollhom effett notevoli li jgħolli 'l fuq l-inflazzjoni, mhux aktar tard minn meta d-derogi attwali jispiċċaw fit-tmiem l-2007. Ir-rendiment ta' l-inflazzjoni fiż-żmien mezzan jkollu jiddependi fil-biċċa l-kbir, fuq it-trażżin ta' pressjonijiet potenzjali tal-pagi . L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar f'Ċipru ilha taħt il-valur ta' referenza minn Awissu 2005. L-inflazzjoni medja f'Ċipru fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 2.3%, taħt il-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' taħt il-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Ċipru jissodisfa l-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. Ċipru bħalissa ma huwiex soġġet għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv, minħabba li d-deċiżjoni dwar l-eżistenza tat-tali defiċit f'Ċipru adottata mill-Kunsill fil-5 ta' Lulju 2004[9] ġiet mħassra bid-deċiżjoni tal-Kunsill tal-11 ta' Lulju 2006[10]. Id-defiċit ġenerali tal-gvern laħaq il-quċċata ta' 6.3% tal-PGD fl-2003, iżda naqas sostanzjalment fis-snien ta' wara, għal 2.3% tal-PGD fl-2005[11]. Matul is-sitt snin sa l-2005, segwew xejra 'l fuq fil-medja kemm il-proporzjon tad-dħul totali kif ukoll dak tan-nefqa totali. Id-dħul totali żdied minħabba taħlita ta' miżuri struttural u miżuri ta' darba. Ta' l-ewwel inkludew il-konformità tar-rati tat-taxxa tal-VAT ma' l- acquis u miżuri biex tiġi skoraġġita l-evażjoni tat-taxxa, filwaqt li l - miżuri ta' darba ħadu x-xeħta ta' dividend eċċezzjonali fuq il-gwadanni tal-passat ta' organizzazzjonijiet parastatali u ta' amnestija fuq it-taxxa. Iż-żieda fl-infiq ġiet ristretta minħabba l-impożizzjoni ta' limitu fuq ir-rati tat-tkabbir nominali ta' l-infiq primarju kurrenti u kapitali, politika li tkompliet f'baġits sussegwenti. Id-dejn tal-gvern naqas għal 69.2% tal-PGD fl-2005. Ċipru jissodisfa l-kriterju dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-lira Ċiprijotta ilha tieħu sehem fl-ERM II sa mit-2 ta' Mejju 2005, i.e. għal 19-il xahar fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' dan ir-rapport. Qabel id-dħul fl-ERM II, il-Bank Ċentrali ta' Ċipru kien qed jopera sistema biex jiġu kkontrollati l-varjazzjonijiet mqabbla ma' l-euro fi ħdan firxa relattivament żgħira ta' ±2¼% madwar ir-rata ċentrali. Firxa usa' ta' varjazzjoni uffiċjali ( official fluctuation ) ta' ±15% ilha effettiva mill-2001, iżda fil-prattika il-firxiet usa' ma ġewx użati. Waqt il-perjodu ta' l-evalwazzjoni mhux kopert mill-parteċipazzjoni fl-ERM II, il-lira baqgħet marbuta mill-qrib mar-rata ċentrali tal-ġejjieni. Wara d-dħul fl-ERM II, il-lira baqgħet marbuta mill-qrib mar-rata ċentrali u ma għadditx minn tensjonijet qawwijin ħafna. Ċipru ma jissodisfax l-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul ta' Ċipru fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 4.1%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul f'Ċipru ilhom taħt il-valur ta' referenza sa minn Novembru 2005. Ir-rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul f'Ċipru naqsu ħafna dawn l-aħħar ftit snin. Firxiet ta' renditi baxxi vis-à-vis iż-żona ta' l-euro jagħtu xhieda tar-riskju residwali baxx tal-pajjiżkif jiġi vvalutat fis-swieq. Ċipru jissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Ċiprijotta hija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, il-kummerċ u l-FDI qegħdin jiżdiedu u s-sistema finanzjarja ta' Ċipru qiegħda mqabbda tajjeb ma' u bejn is-sistemi finanzjarji ta' l-UE u ta' pajjiżi oħra f'termini ta' fergħat u sussidjarji ta' banek barranin li qegħdin joperaw fiċ-Ċipru. Id-defiċit fil-kont kurrenti ta' Ċipru kiber f'dawn l-aħħar snin u laħaq il-5.7% tal-PGD fl-2005. Id-defiċit fil-kont kurrenti jirrifletti differenzi kbar fil-kummerċ nett ta' oġġetti u servizzi. Tradizzjonalment, il-bilanċi pożittivi sostanzjali fil-kummerċ tas-servizzi m'għamlux tajjeb b'mod komplet għad-defiċits qawwijin fil-kummerċ ta' oġġetti u għall-bilanċi negattivi tad-dħul. Fuq in-naħa tal-finanzjament, l-influssi nett ta' l-FDI kienu sostanzjali, għalkemm volatili. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni kkonkludiet li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus ta' Ċipru bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.4. Il-Latvja Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li l-Latvja tissodisfa tnejn mill-kriterji dwar il-konverġenza (tal-pożizzjoni finanzjarja tal-Gvern u ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul). L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali ikkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fil-Latvja ma kinitx kompattibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Il-Liġi dwar il-Bank tal-Latvja ġiet emendata darbtejn mill-adozzjoni tar-Rapport dwar il-Konverġenza ta' 2004 (Diċembru 2005 u Ġunju 2006). Madankollu, għadd limitat biss ta' l-inkompatibilitajiet immarkati ġew solvuti. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fil-perjodu ta' l-adozzjoni ta' l-euro, il-leġiżlazzjoni fil-Latvja, b'mod partikolari l-Liġi tal-Bank tal-Latvja, ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. L-inflazzjoni fil-medja ta' kull sena tal-Latvja kienet qiegħda kważi dejjem 'l fuq mis-6% sa mill-2004. Dan jirrifletti l-impatt tad-disturbi qawwijin minn prezzijiet esterni u minn aġġustamenti fil-prezzijiet amministrati u taxxi indiretti kif ukoll limitazzjonijiet dejjem jikbru ta' kapaċità f'kuntest ta' tkabbir reali u mħaffef ħafna tal-PGD. L-aktar reċenti, l-inflazzjoni ta' bażi immoderat xi ftit, għal 5.6% f'Ottubru 2006. Filwaqt li fatturi esterni (notevolment prezzijiet ta' l-enerġija) kellhom impatt sostanzjali li mbuttaw 'l fuq ir-riżultati ta' l-inflazzjoni, jidher li fatturi ġejjin min-naħa tad-domanda żdiedu dejjem aktar fl-importanza fir-rigward taż-żamma ta' l-inflazzjoni f'livelli elevati, kif jixhdu r-rati relattivament għoljin ta' inflazzjoni ta' qofol (i.e. li teskludi prezzijiet volatili bħal ta' l-enerġija u ta' l-ikel). L-inflazzjoni mistennija tibqa' f'livelli elevati għal xi żmien, b'dan jirrifletti pressjonijiet 'l fuq ġejjin minn żviluppi fl-ispiża tax-xogħol fl-isfond ta' suq ta' mpjiegi mċekken, attività ekonomika enerġetika, żidiet fit-taxxi tas-sisa, u politiki fiskali li jimxu maċ-ċiklu. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar fil-Latvja ilha taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. L-inflazzjoni medja fil-Latvja fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet ta' 6.7%, 'l fuq mill-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' 'l fuq mill-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Il-Latvja ma tissodisfax l-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. Il-Latvja m'hijiex soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv tal-gvern. Wara l-kriżi fl-1998 tal-munita Russa, perjodu ta' konsolidazzjoni fiskali ntemmet ħesrem fl-1999 meta d-defiċit żdied għal għarrieda għal 5.3% tal-PGD. Sussegwentement il-bilanċ ġenerali tal-gvern irreġistra defiċits iżgħar ta' medja ta' 1.8% tal-PGD matul il-perjodu bejn l-2000-2004, filwaqt li fl-2005 ġie rreġistrat bilanċ pożittiv marġinali ta' 0.1% tal-PGD. Fl-istess żmien, il-piż tat-taxxi fuq l-ekonomija kompla jittaffa, minn 32% tal-PGD fl-1999 għal 29% fl-2005. Kemm il-proporzjon fil-PGD ta' l-infiq fuq id-dħul kif ukoll dak ta' l-infiq primarju naqsu b'mod kostanti. Il-pożizzjoni ġenerali tal-gvern ġiet ibbilanċjata fl-2005 u d-dejn tal-gvern kien ta' 12.1% tal-PGD[12]. Il-Latvja tissodisfa l-kriterju dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-lats Latvjan ilu jieħu sehem fl-ERM II sa mit-2 ta' Mejju 2005, i.e. għal aktar minn 19-il xahar fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' dan ir-rapport. Qabel id-dħul fl-ERM II, il-lats kien marbut ma' l-SDR sa tmiem l-2004 u ma' l-euro mill-1 ta' Jannar 2005 'l quddiem. Waqt il-perjodu ta' l-evalwazzjoni mhux kopert mill-parteċipazzjoni fl-ERM II, il-valur tal-lats naqas moderatament meta mqabbel ma' l-euro u mbagħad stabbilizza wara r-rabta mill-ġdid ( re-peg ). Mad-dħul tagħha fl-ERM II, il-Latvja b'mod unilaterali ikkommettiet ruħha biex iżżomm il-lats f'firxa ta' ±1% madwar ir-rata ċentrali. Wara d-dħul fl-ERM II, il-lats baqa' marbut mill-qrib mar-rata ċentrali u ma għaddiex minn tensjonijet qawwijin ħafna. Indikaturi oħrajn, bħal żviluppi fir-rati ta' mgħax b'terminu qasir u riżervi fil-kambju, ma jindikawx pressjonijiet fuq ir-rata tal-kambju. Il-Latvja ma tissodisfax l-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul fil-Latvja fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 3.9%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul fil-Latvja ilhom taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. Wara d-dħul fl-ERM II firxiet ta' rati' ta' mgħax f'perjodi fit-tul lejn iż-żona ta' l-euro varjaw f'livelli moderati. Dan juri l-istabbiltà tar-rabta mal-munita ( currency peg ) u l-kunfidenza li għandhom fiha l-investituri. Il-Latvja tissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Latvjana qed issir dejjem aktar integrata ma' l-UE. B'mod partikolari, ir-relazzjonijiet kummerċjali u tal-FDI ma' Stati Membri oħra huma estensivi u l-integrazzjoni tas-settur domestiku finanzjarju fis-settur usa' ta' l-UE għamlet passi sostanzjali 'l quddiem, l-aktar minħabba l-għadd kbir ta' sidien barranin ta' intermedjarji finanzjarji u l- merger tal-borża domestika fl- OMX Group of Nordic exchanges . Sa minn l-2004 id-defiċit fil-kont kurrenti tal-Latvja eċċeda l-10% tal-PGD, u fl-2005 laħaq it-12.7% tal-PGD. Ix-xejriet ta' defiċits għoljin fil-kont kurrenti, prinċipalment minħabba defiċits sostanzjali fil-kummerċ ta' l-oġġetti li pattew għalihom parzjalment bilanċi pożittivi fis-servizzi u trasferimenti kurrenti, jirrifletti fil-biċċa l-kbira it-triq imħaffa li qabdet l-ekonomija biex tlaħħaq ma' l-oħrajn, b'tali mod li t-tfaddil ta' flus barrani ġie mmobilizzat permezz ta' self estern bil-għan li jiżdied l-investiment domestiku u t-tkabbir fil-produttività. Madankollu, il-pożizzjoni esterna timplika ħtiġijiet sostanzjali ta' finanzjament fiż-żmien mezzan u jeħtieġ li l-influssi jiġu wżati b'mod produttiv. Id-defiċits fil-kont kurrenti ġew iffinanzjati l-aktar permezz ta' influssi netti pożittivi ta' l-FDI u ammonti kbar ta' self bankarju bejn il-gruppi, kif ukoll ta' depożiti mdaqqsa minn residenti barranin. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni kkonkludiet li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus tal-Latvja bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.5. L-Ungerija Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li l-Ungerija ma ssodisfat l-ebda wieħed mill-kriterji dwar il-konverġenza. L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali ikkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fl-Ungerija ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Il-Parlament Ungeriż emenda l-Att tal- Magyar Nemzeti Bank fit-tmiem l-2004. Madankollu l-emendi ma ħassrux l-inkompatibiltajiet li tressqu fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004. Minbarra dan, teżisti inkompatibilità fir-rigward tal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fil-perjodu ta' l-adozzjoni ta' l-euro kif ukoll tal-projbizzjoni ta' finanzjament monetarju, il-leġiżlazzjoni fl-Ungerija, b'mod partikolari l-Att tal- Magyar Nemzeti Bank , ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Wara li l-inflazzjoni HCIP niżlet b'madwar 10% fil-bidu ta' l-2000ijiet għal 4% fl-2003, l-inflazzjoni HCIP reġgħet tjiebet fl-2004, l-aktar minħabba żidiet fil-prezzijiet ta' l-enerġija u ta' l-ikel. L-inflazzjoni għaldaqstant ilha li ġiet immoderata mit-tmiem l-2004 u baqgħet kemm kemm 'il fuq mit-2% fil-bidu ta' l-2006, l-aktar bħala riżultat ta' nżul ħesrem fil-prezzijiet ta' l-ikel ipproċessat flimkien ma' tnaqqis fil-prezzijiet ta' l-enerġija. L-Inflazzjoni fl-Ungerija L-inflazzjoni reġgħet żdiedet dan l-aħħar, kaġun ta' żidiet fil-prezzijiet ta' l-ikel, tibdiliet fit-taxxi indiretti u prezzijiet amministrati li ddaħħlu fis-Sajf kif ukoll minħabba l-impatt kajman tat-tnaqqis fil-valur tar-rata tal-kambju fl-ewwel nofs ta' l-2006. L-inflazzjoni mistennija li tkompli taċċellera minħabba l-effetti sekondarji ta' bosta miżuri li ġew implimentati fl-2006 kif ukoll minħabba żidiet sinifikanti fil-prezzijiet amministrati u t-taxxi indiretti previsti għall-2007. Barra min hekk, bosta riformi fis-sistemi tas-saħħa u ta' l-edukazzjoni mistennija qabel tmiem l-2007 aktarx li sejrin jagħfsu l-prezzijiet 'l fuq. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar fl-Ungerja ilha taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. L-inflazzjoni medja fl-Ungerja matul it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 3.5%, 'l fuq mill-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx li għandha tibqa' 'l fuq mill-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. L-Ungerija ma tissodisfax l-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. L-Ungerija bħalissa hija soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv (Deċiżjoni tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2004).[13] Il-Kunsill irrakkomanda lill-Ungerija biex sa l-2008 tniżżel id-defiċit għal taħt it-3% tal-PGD b'mod kredibbli u sostenibbli. F'Novembru 2005, il-Kunsill iddeċieda li l-Ungerija ma kenitx ħadet azzjoni adegwata b'risposta għar-rakkomandazzjonijiet tiegħu . Fl-1 ta' Settembru 2006, l-Ungerija ppreżentat aġġornament aġġustat tal-programm ta' konverġenza li abbażi tiegħu, fid-9 ta' Ottubru 2006, il-Kunsill ta lill-Ungerija sena oħra biex tirranġa d-defiċit tagħha (sa l-2009). Kull sena mill-2001 'l hawn, l-orjentazzjoni tal-politika fiskali fl-Ungerija kienet waħda espansiva mmexxija minn żidiet kbar fin-nefqa pubblika (b'mod partikolari fil-pagi u fit-trasferimenti soċjali) u tnaqqis fit-taxxa li ma ġewx ibbilanċjati permezz ta' tnaqqis korrispondenti fl-ispiża. Sa mill-2002, kull sena id-defiċit fil-baġit kien qiegħed ferm ogħla mis-6% tal-PGD u laħaq is-7.8% tal-PGD fl-2005, inkluż l-ispejjeż tar-riforma fil-pensjoni. Fl-2006, il-Gvern stqarr l-iżbalji kbar fil-baġit. Wara li ttieħdu miżuri korrettivi, l-awtoritajiet issa qegħdin jimmiraw lejn defiċit ta' 10.1% tal-PGD għal din is-sena[14]. Id-dejn tal-Gvern żdied għal 61.7% tal-PGD, minkejja d-dħul enormi mill-privatizzazzjoni. L-Ungerija ma tissodisfax il-kriterju dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-forint Ungeriż, li ilu marbut unilateralment ma' l-euro b'marġni ta' varjazzjoni ta' madwar ( 15% sa mill-2001, ma jieħux sehem fl-ERM II. Matul l-akbar parti tal-perjodu ta' żmien mill-introduzzjoni tal- peg unilaterali ma' l-euro, il-forint baqa' jvarja fil-biċċa tal-firxa l-aktar għolja. Madankollu, minn Awissu 2005 'l quddiem, il-forint naqas sostanzjalment vis-à-vis l-euro, sakemm laħaq punt baxx f'Ġunju 2006, imbagħad bil-mod reġa' beda jissaħħaħ. Matul is-sentejn qabel din l-evalwazzjoni, i.e. bejn Novembru 2004 u Ottubru 2006 il-forint naqas fil-valur meta mqabbel ma' l-euro b'madwar 9%. L-Ungerija ma tissodisfax l-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul ta' l-Ungerija fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 7.1%, 'l fuq mill-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul fl-Ungerija ilhom 'l fuq mill-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. Firxiet ta' rendimenti ta' bonds maż-żona ta' l-euro twessgħu minn livell ta' madwar 280 punt bażiku f'Ġunju 2006, għal madwar 350 punt bażiku f'Awissu 2006, għal madwar 375 punt bażiku f'Ottubru 2006. L-Ungerija ma tissodisfax il-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Ungeriża ħija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, ir-relazzjonijiet kummerċjali u tal-FDI ma' Stati Membri oħra huma estensivi u l-integrazzjoni tas-settur domestiku finanzjarju fis-settur usa' ta' l-UE għamlet passi sostanzjali 'l quddiem, l-aktar minħabba l-għadd kbir ta' sidien barranin ta' intermedjarji finanzjarji. Id-defiċit fil-kont kurrenti naqas sinifikament, minn madwar 8.5% tal-PGD fl-2004 għal 6.8% tal-PGD fl-2005, l-aktar minħabba defiċit anqas fil-kummerċ ta' l-oġġetti u s-servizzi. Id-defiċits sostanzjali fil-kont kurrenti għal dawn l-aħħar snin, li jirriflettu inter alia nuqqas fid-depożiti pubbliċi, ġew iffinanzjati l-aktar minn FDI nett għoli u sostnut (minbarra fl-2003 meta waqgħu b'mod konsiderevoli) u minn influssi fil- portfolio . Fl-ewwel nofs ta' l-2006, evalwazzjoni dejjem aktar negattiva min-naħa ta' l-investituri barranin dwar il-fundamentali ekonomiċi ta' l-Ungerija waslet għal tnaqqis qawwi ta' l-influssi fil- portfolio . Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni kkonkludiet li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus ta' l-Ungerija bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.6. Malta Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li Malta ssodisfat waħda mill-kriterji dwar il-konverġenza (ta' rati ta' mgħax f-perjodi fit-tul). L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali kkonkludiet li l-leġiżlazzjoni f'Malta ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Għalkemm l-Att dwar il-Bank Ċentrali ta' Malta ġie emendat darbtejn fl-2005, ebda wieħed minn dawn l-atti emendati ma ħassar l-inkompatibilitajiet kollha mmarkati fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004. Abbozz ta' Liġi ġdida li jemenda l-Liġi tal-Bank Ċentrali ta' Malta ġie sottomess lill-Parlament fit-13 ta' Novembru 2006 sabiex jiġu indirizzati l-kwistjonijiet li kien fadal u biex jiżgura konformità bis-sħiħ mat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Fil-forma preżenti tiegħu, dan l-abbozz ta' Liġi jħassar l-inkompatibilitajiet kollha nnotati fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004. Sakemm issir l-adozzjoni ta' l-abbozz ta' l-Att ġdid, il-leġiżlazzjoni ta' Malta, b'mod partikolari l-Att dwar il-Bank Ċentrali ta' Malta, mhux kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali ma' l-SEBĊ fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' l-euro. L-inflazzjoni HICP f'Malta varjat madwar livell ta' xi 2.5% dawn l-aħħar snin, b'ċerta volatilità, dovuta l-aktar minħabba l-fatt li l-ekonomija ta' Malta hija waħda miftuħa u vulnerabbli għal disturbi esterni qawwija (b'mod partikolari fil-prezzijiet ta' l-ikel u ta' l-enerġija), u għal tibdiliet fit-taxxi indiretti. L-inflazzjoni żdiedet b'mod konsiderevoli fil-Ħarifa ta' l-2005, li tirrifletti l-aktar iż-żieda qawwija fil-prezzijiet regolati għall-enerġija u prodotti relatati. Kien hemm volatilità konsiderevoli matul l-2006, bi tnaqqis qawwi f'Ottubru, ikkaġunat l-aktar minħabba żviluppi vantaġġjużi fil-prezz taż-żejt. L-inflazzjoni HICP eskluż l-enerġija baqgħet stabbli fil-medja ta' taħt it-2% fl-2006. Il-forzi moderati fl-inflazzjoni ta' qofol jindikaw li l-pressjonijiet sottostanti ta' l-inflazjoni baqgħu limitati, fl-isfond ta' nuqqas fil produzzjoni u pressjonijiet minħabba pagi baxxi. L-inflazzjoni mistennija tibqa' fit-triq moderata fiż-żmien mezzan hekk kif tgħib id-daqqa tal-prezz ta' l-enerġija. Għad hemm ir-riskju ta l-effetti indiretti jew tat-tieni serje minħabba żidiet fil-prezz ta' l-enerġija, għalkemm s'issa ma jidher li hemm ebda indikazzjoni ta' effetti sekondarji sinifikanti. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar f'Malta ilha 'l fuq mill-valur ta' referenza sa minn Mejju 2006. L-inflazzjoni medja f'Malta fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 3.1%, 'l fuq mill-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tirritorna qrib il-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Malta ma tissodisfax il-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. Malta bħalissa hija soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv (Deċiżjoni tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2004).[15] Il-Kunsill irrakkomanda lil Malta biex sa l-2006 tniżżel id-defiċit għal taħt it-3% tal-PGD b'mod kredibbli u sostenibbli. Id-defiċit ġenerali tal-gvern ta' Malta varja f'livelli relattivament għoljin dawn l-aħħar snin (inkluż minħabba operazzjonijiet ta' darba biss), sakemm laħaq il-quċċata ta' madwar 10% tal-PGD fl-2003 u mbagħad naqas fis-snin ta' wara fil-kuntest tal-programm tal-konsolidazzjoni fiskali tal-gvern. Il-proporzjon tad-dħul segwa xejra 'l fuq, filwaqt li l-infiq baqa' jiżdied sa l-2003 iżda mbagħad minn hemm 'l quddiem naqas. Id-dejn ġeneral tal-gvern żdied sinifikament fl-ewwel nofs ta' l-għaxar snin u laħaq il-quċċata ta' madwar 75% fl-2004. Id-defiċit ġenerali tal-gvern kien ta' 3.2% tal-PGD fl-2005, u d-dejn tal-gvern kien ta' naqas ftit għal 74.2% tal-PGD[16]. Malta ma tissodisfax il-kriterju tal-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-lira Maltija ilha tieħu sehem fl-ERM II sa mit-2 ta' Mejju 2005, i.e. għal 19-il xahar fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' dan ir-rapport. Qabel ma ddaħħlet fl-ERM II, il-lira kienet marbuta mal-basket tal-muniti euro-dollaru-sterlina . Waqt il-perjodu ta' l-evalwazzjoni mhux kopert mill-parteċipazzjoni fl-ERM II, il-lira baqgħet marbuta mill-qrib mar-rata ċentrali tal-ġejjieni. Mad-dħul tagħha fl-ERM II, l-awtoritajiet Maltin ħadu l-impenn, b'mod unilaterali, biex iżżommu l-lira fir-rata ċentrali. Wara d-dħul fl-ERM II, il-lira baqgħet stabbli vis-à-vis ir-rata ċentrali u ma għaddietx minn tensjonijet qawwijin ħafna. Indikaturi oħrajn, bħal żviluppi fir-rati ta' mgħax b'terminu qasir u riżervi fil-kambju, ma jindikawx pressjonijiet fuq ir-rata tal-kambju. Malta ma tissodisfax il-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul ta' Malta fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 4.3%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul f'Malta ilhom taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. Firxiet ta' rendimenti b'terminu twil vis-à-vis iż-żona ta' l-euro varjaw relattivament f'livelli moderati dawn l-aħħar snin, u fil-Ħarifa 2006 baqgħet iddur madwar il-50 punt bażiku. Firxiet ta' rendimenti miżmuma jagħtu xhieda ta' riskju residwali limitat tal-pajjiż kif valutat fis-swieq. Malta tissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Maltija ħija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, relazzjonijiet kummerċjali u ta' l-FDI ma' l-Istati Membri l-oħra huma estensivi u s-sistema finanzjarja ta' Malta qiegħda mqabbda tajjeb mas-sistemi finanzjarji ta' pajjiżi oħra, kemm fi ħdan kif ukoll minbarra l-UE, permezz ta' l-istabbiliment ta' intermedjarji finanzjarji u l-provdiment ta' servizzi transkonfinali. Il-bilanċ tal-kont kurrenti ta' Malta kien pjuttost volatili dawn l-aħħar snin, li jirrifletti d-daqs żgħir u l-bażi settorali limitata ta' l-ekonomija. Il-pożizzjoni esterna turi disparitajiet kbar fil-kummerċ nett ta' l-oġġetti u s-servizzi, b'defiċit għoli fil-kummerċ ta' l-oġġetti bbilanċjat parzjalment minn eċċess sostanzjali fis-servizzi. Id-defiċit fil-kont kurrenti kiber b'mod sinifikanti dawn l-aħħar snin, u laħaq il-livell ta' 10.6% tal-PGD fl-2005. Din iż-żieda tirrifletti kundizzjonijiet tas-suq diffiċli fis-setturi dominanti ta' l-elettronika u tat-turiżmu u, fl-2005, żieda qawwija fil-kont taż-żejt. Fuq in-naħa tal-finanzjament, influssi nett ta' l-FDI kienu sostanzjali, għalkemm volatili. Madankollu, il-pożizzjoni esterna timplika ħtiġijiet sostanzjali ta' finanzjament fiż-żmien mezzan. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni tikkonkludi li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus ta' Malta bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.7. Il-Polonja Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li l-Polonja ma tissodisfa l-ebda kriterju dwar il-konverġenza. L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali ikkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fil-Polonja ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Saru emendi fl-Att dwar il-Bank Nazzjonali ta' Polonja fl-2004 u fl-2006, għalkemm ebda waħda minn dawn l-emendi ma tindirizza l-inkompatibilitajiet immarkati fir-Rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004. Barra min hekk, jeżistu inkompatibilitajiet fir-rigward tal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fil-perjodu ta' l-adozzjoni ta' l-euro kif ukoll tal-projbizzjoni ta' finanzjament monetarju, il-leġiżlazzjoni fil-Polonja, (b'mod partikolari l-Att dwar il-Bank Nazzjonali tal-Polonja, il-Kostituzzjoni Pollakka u l-Liġi dwar il-Fond ta' Garanziji Bankarji) ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Wara inflazzjoni għolja u volatili fid-Disgħinijiet, l-inflazzjoni HICP fil-Polonja naqset ħafna għal livell wisq baxx, fil-medja ta' 2.1% matul il-perjodu 2002-2005. Il-pressjonijiet sottostanti ta' l-inflazzjoni trażżnu dawn l-aħħar ftit snin. L-inflazzjoni tal-pagi ġiet ristretta minħabba staġnar fis-suq ta' l-impjiegi, għalkemm kondizzjonijiet ċikliċi ttejbu bil-mod matul l-2005-2006. Iż-żieda fl-prezzijiet ta' importazzjoni naqset sotanzjalment mill-2004. Dan jirrifletti titjib fil-valur tar-rata tal-kambju tal- zloty f'termini nominali effettivi. Madankollu, l-inflazzjoni Pollakka kienet, madankollu, x'aktarx volatili, minħabba notevolment l-effett ta' l-adeżjoni ma' l-UE u l-varjazzjonijiet fil-prezzijiet ta' l-ikel u ta' l-importazzjoni. Titjib żgħir fl-inflazzjoni mill-livell baxx attwali mistenni għall-2007-2008, minħabba kondizzjonijiet ċikliċi mtejba u żidiet ippjanati fit-taxxi indiretti. Iż-żamma ta' rendiment sodisfaċenti ta' l-inflazzjoni fiż-żmien mezzan għandu jiddependi milli t-tkabbir fil-pagi jinżamm konformi ma żviluppi fil-produttività, hekk kif it-tnaqqis mistenni fil-qgħad jista' jżid xi ftit il-pressjonijiet tal-pagi. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar fil-Polonja ilha fl-istess livell jew taħt il-valur ta' referenza minn Novembru 2005. L-inflazzjoni medja fil-Polonja fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 1.2%, taħt il-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' taħt il-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Il-Polonja tissodisfa l-kriterju dwar l-istabbiltà tal-prezzijiet. Il-Polonja bħalissa hija soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv (Deċiżjoni tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2004).[17] Il-Kunsill irrakkomanda lill-Polonja biex sa l-2007 tniżżel id-defiċit taħt it-3% tal-PGD b'mod kredibbli u sostenibbli. Fit-28 ta' Novembru 2006, il-Kunsill iddeċieda li l-azzjoni li ttieħdet mill-Polonja b'risposta għar-rakkomandazzjonijiet tiegħu ta' Lulju 2004 ma kinitx qed tkun adegwata. Il-bilanċ ġenerali tal-gvern kien wieħed negattiv matul il-perjodu 2000-2005 b'defiċit medju rreġistrat ta' 3.2% tal-PGD. Id-defiċit mar għall-agħar fl-2001 u reġa' fl-2003, meta l-proporzjon ta' nfiq-għal-PGD laħaq il-quċċata. Id-defiċit naqas matul l-2004-2005, notevolment minħabba riformi fit-taxxa tad-dħul, l-iffriżar ta' l-indiċi għal trasferimenti soċjali, investiment pubbliku aktar baxx milli mistenni u xi tibdiliet fil-metodoloġija ta' l-akkumulazzjonijiet. Id-defiċit ġenerali tal-gvern kien 2.5% tal-PGD fl-2005. Jekk tiġi eskluża l-iskema obbligatorja tal-pensjonijiet ikkapitalizzati mis-settur tal-gvern, id-defiċit ġenerali tal-gvern jakkumula għal 4.4% tal-PGD[18] [19]. Id-dejn ġenerali tal-gvern żdied b'madwar 6 punti perċentwali bejn l-2000 u l-2005. Id-dejn tal-gvern naqas għal 42.0% tal-PGD; il-figura, eskluża l-skema obbligatorja tal-pensjonijiet ikkapitalizzati tkun ta' 47.3% tal-PGD. Il-Polonja ma tissodisfax il-kriterju dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Iz-zloty Pollakk ma jieħux sehem fl-ERM II. Minn mindu warrbet is-sistema tar-rabta dgħajfa (crawling peg) fl-2000, il-Polonja ilha tħaddem sistema immirata espliċitament lejn l-inflazzjoni flimkien ma' rata ta' skambju varjabbli. Ir-rata tal-kambju taz-zlotys varja ħafna fl-aħħar ftit snin. Il-munita żdiedet ħafna fil-valur matul l-2000-2001, iżda mbagħad għaddiet minn aġġustamenti sinifikanti sal-bidu ta' l-2004. Matul is-sentejn qabel din l-evalwazzjoni, i.e. bejn Novembru 2004 u Ottubru 2006 iz-zloty żdied fil-valur meta mqabbel ma' l-euro b'madwar 8½%. Il-Polonja ma tissodisfax il-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul tal-Polonja fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 5.2%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul fil-Polonja ilhom taħt il-valur ta' referenza sa minn Awissu 2005. Fl-aħħar snin ir-rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul tal-Polonja varjaw. Dan jirrifletti notevolment tibdiliet fix-xejra ta' l-inflazzjoni u fil-qagħda tal-politika monetarja kif ukoll tibdiliet fl-opinjoni fis-suq li ħalla impatt fuq il- premia tar-riskju tal-pajjiż. Firxiet ta' termini fit-tul vis-à-vis iż-żona ta' l-euro naqsu b'mod sinifikanti meta mqabblin mal-bidu ta' l-2000ijiet. Il-firxiet ċkienu għal madwar 100 punt bażiku fir-Rebbiegħa ta' l-2006, iżda reġgħu żdiedu għal 'il fuq minn 150 punt bażiku fis-Sajf. Il-Polonja tissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Pollakka ħija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, ir-relazzjonijiet kummerċjali u tal-FDI ma' Stati Membri oħra qegħdin jissaħħu u l-integrazzjoni tas-settur domestiku finanzjarju fis-settur usa' ta' l-UE għamlet passi sostanzjali 'l quddiem, l-aktar minħabba l-għadd kbir ta' sidien barranin ta' intermedjarji finanzjarji. Id-defiċit fil-kont kurrenti ta' Polonja kiber temporanjament għal ftit aktar minn 4% tal-PGD fl-2004, l-aktar minħabba żieda għal għarrieda fid-defiċit tad-dħul. Dan jirrifletti primarjament renditi qawwija mill-FDI, iżda naqas għal 1.7% tal-PGD fl-2005. Dħul mill-FDI, għalkemm f'livell baxx meta mqabbel ma' Stati Membri ġodda oħra, kienu aktarx biżżejjed għall-finanzjament ta' defiċit fil-kont kurrenti tas-snin li għaddew. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni tikkonkludi li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus tal-Polonja bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.8. Is-Slovakkja Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li s-Slovakkja ssodisfat wieħed mill-kriterji dwar il-konverġenza (ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul). L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali ikkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fis-Slovakkja ma kinitx kompattibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. L-Att dwar il-Bank Nazzjonali tas-Slovakkja ġie emendat fl-2004 u fl-2005, mingħajr ma ġew indirizzati l-inkompatibilitajiet innotati fir-Rapport dwar il-Konverġenza tal-Kummissjoni ta' l-2004. Minbarra dan, teżisti inkompatibilità fir-rigward tal-projbizzjoni tal-finanzjament monetarju. Fir-rigward ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fil-perjodu ta' l-adozzjoni ta' l-euro kif ukoll tal-projbizzjoni ta' finanzjament monetarju, il-leġiżlazzjoni fis-Slovakkja, (b'mod partikolari l-Att dwar il-Bank Nazzjonali tas-Slovakkja u l-Liġi dwar il-Protezzjoni tad-Depożiti fil-Banek) ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. Fis-snin reċenti, is-Slovakkja rat inflazzjoni HICP volatili, u xi minn daqqiet għolja, b'dan jirrifletti l-impatt ta' fatturi esterni u ta' aġġustamenti fi prezzijiet amministrati u taxxi indiretti. Ix-xejra taż-żieda fil-valur tar-rata tal-kambju tal-koruna fl-2002-2005 ħalliet effett moderat fuq l-inflazzjoni. Permezz ta' aġġustamenti minħabba l-impatt ta' żidiet fil-prezzijiet amministrati, l-iżviluppi fl-inflazzjoni bażika kienu b'mod ġenerali relattivament vantaġġjużi. Aktar reċenti, pressjonijiet fid-domanda domestika u prezzijiet ta' l-enerġija kellhom sehem fit-tijib ta' l-inflazzjoni mill-medja ta' 2.8% fl-2005 għal madwar 5% fis-Sajf ta' l-2006. L-inflazzjoni mistennija timmodera matul l-2007 u l-2008, l-aktar minħabba żidiet baxxi fil-prezzijiet amministrati, filwaqt li domanda qawwija u tkabbir fil-pagi mistennija jagħmlu pressjoni li tiġbed l-inflazzjoni 'l fuq. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar fis-Slovakkja ilha taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. L-inflazzjoni medja fis-Slovakkja fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 4.3%, 'l fuq mill-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' 'l fuq mill-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. Is-Slovakkja ma tissodisfax l-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. Is-Slovakkja bħalissa hija soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv (Deċiżjoni tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2004).[20] Il-Kunsill irrakkomanda lis-Slovakkja biex sa l-2007 tniżżel id-defiċit għal taħt it-3% tal-PGD b'mod kredibbli u sostenibbli. Id-defiċit ġenerali tal-gvern ta' Slovakkja laħaq livelli ta' madwar 7% tal-PGD fil-bidu tad-deċenni iżda naqas sostanzjalment mill-2002. Kemm il-proporzjon tad-dħul u tan-nefqa naqsu, dak ta' l-aħħar b'rata ogħla. Id-dejn ġenerali tal-gvern naqas sinifikament mill-2000, meta qagħad fil-livell ta' madwar 50% tal-PGD. Id-defiċit ġenerali tal-gvern kien ta' 3.1% tal-PGD fl-2005, u d-dejn tal-gvern kien ta' 34.5% tal-PGD[21]. Is-Slovakkja ma tissodisfax il-kriterju tal-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-koruna Slovakka ilha tieħu sehem fl-ERM II sa mit-28 ta' Novembru 2005, i.e. għal 12-il xahar fiż-żmien ta' l-adozzjoni ta' dan ir-rapport. Qabel id-dħul fl-ERM II, is-Slovakkja operat sistema ta' rata tal-kambju mhux fissa (varjata) u ġestita. Waqt il-perjodu ta' l-evalwazzjoni mhux kopert mill-parteċipazzjoni fl-ERM II, il-koruna żdiedet fil-valur moderatament meta mqabbla ma' l-euro u mbagħad baqgħet marbuta mill-qrib mar-rata ċentrali tal-ġejjieni. Mid-dħul fl-ERM II, il-koruna baqgħet 'il fuq mir-rata ċentrali ħlief għal perjodu limitat fis-Sajf ta' l-2006 meta l-inċertezza ta' wara l-elezzjonijiet dwar id-data ta' l-adozzjoni ta' l-euro u l-inċertezzi fiskali flimkien ma' pressjonijiet fuq il-muniti ta' l-Ewropa Ċentrali waslu għal pressjoniiet li ġibduha 'l isfel, li dawn ġew ikkuntrarjati permezz ta' azzjoni min-naħa tal-bank ċentrali. Mil-Lulju 2006, il-koruna baqgħet miexja lejn żieda soda fil-valur, b'hekk laħqet 5.5% 'l fuq mill-parità ċentrali fi tmiem il-perjodu ta' evalwazzjoni. Is-Slovakkja ma tissodisfax il-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul tas-Slovakkja fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 4.3%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Ir-rati medji ta' mgħax f'perjodi fit-tul fis-Slovakkja ilhom taħt il-valur ta' referenza sa mill-adeżjoni ma' l-UE. Il-firxa vis-à-vis bonds referenzjali b'terminu fit-tul fiż-żona ta' l-euro kienet qed tonqos sew mill-adozzjoni tal-programm ta' riforma tal-gvern fl-2002 u marret ħażin għal bosta xhur fl-2005, qabel ma reġgħet tjiebet fl-2006 bħala tweġiba għat-titjib fl-inflazzjoni u għaż-żidiet sussegwenti fir-rati ta' politiki ewlenin. Is-Slovakkja tissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Slovakka ħija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, ir-relazzjonijiet kummerċjali u tal-FDI ma' Stati Membri oħra huma estensivi u l-integrazzjoni tas-settur domestiku finanzjarju fis-settur usa' ta' l-UE għamlet passi sostanzjali 'l quddiem, l-aktar minħabba l-livell sinifikanti ta' sidien barranin ta' intermedjarji finanzjarji. Il-bilanċ fil-kont kurrenti tas-Slovakkja kienet volatili ħafna dawn l-aħħar snin. Dan jirrifletti varjazzjonijiet fir-rendiment ta' l-esportazzjoni misjuq mill-kapaċitajiet ġodda għal produzzjoni relatati ma' l-FDI, b'mod partikolari s-settur tal-karozzi. Wara titjib sostanzjali fl-2003, id-defiċit fil-kont kurrenti kiber u laħaq il-8.6% tal-PGD fl-2005. L-andament għall-agħar tal-pożizzjoni esterna tas-Slovakkja dawn l-aħħar snin kien immexxi minn konsum dinamiku privat u żieda fl-importazzjonijiet relatati ma' l-FDI. Kapaċità sostanzjali fil-produzzjoni orjentata lejn l-esportazzjoni mistennija li tagħti spinta lill-esportazzjoni fis-snin li ġejjin. Id-defiċit fil-kont kurrenti ġie ffinanzjat l-aktar minn influssi kbar nett fl-FDI. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni tikkonkludi li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus tas-Slovakkja bħala “Stat Membru b'deroga”. 2.9. L-Iżvezja Fir-rapport dwar il-Konverġenza ta' l-2004, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet li l-Iżvezja tissodisfa tlieta mill-kriterji dwar il-konverġenza (ta' l-istabbiltà fil prezzijiet, tal-pożizzjoni finanzjara tal-gvern u ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul). L-evalwazzjoni dwar il-konverġenza legali ikkonkludiet li l-leġiżlazzjoni fl-Iżvezja ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikolu 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. L-Att dwar il-Riksbank ġie emendat fl-2004 u fl-2006, iżda mingħajr ma ġew indirizzati l-inkompatibilitajiet innotati fir-Rapport dwar il-Konverġenza tal-Kummissjoni ta' l-2004. Minbarra dan, l-inkompatibilitajiet ġew identifikati fil-Liġi dwar il-Politika fuq ir-Rata tal-Kambju Fir-rigward ta' l-indipendenza tal-bank ċentrali kif ukoll ta' l-integrazzjoni tal-bank ċentrali fl-SEBĊ fil-perjodu ta' l-adozzjoni ta' l-euro, b'mod partikolari l-Att dwar Sveriges Riksbank, l-Istrument tal-Gvern (il-Kostituzzjoni tal-pajjiż) u l-Liġi dwar il-Politika fuq ir-Rata tal-Kambju, ma kinitx kompatibbli bis-sħiħ ma' l-Artikoli 108 u 109 tat-Trattat u ma' l-Istatut ta' l-SEBĊ/BĊE. L-inflazzjoni HICP fl-Iżvezja kienet ġeneralment taħt it-2% fil-ftit snin li għaddew, minbarra matul il-perjodi 2001 u 2003, meta żidiet fil-prezzijiet tad-dawl waslu għal inflazzjoni ta' bażi aktar għolja. Tkabbir ekonomiku relattivament qawwi kien immexxi minn renditi għoljin ta' produttività, li pattew sostanzjalment għall-impatt tat-tkabbir fil-pagi fuq l-ispejjeż ta' l-unità tax-xogħol. Tranżizzjoni b'mod gradwali mit-tisħiħ tar-rata tal-kambju tal-krona bejn l-2002 u l-2004 għall-impatt diżinflazzjonarju ta' kompetizzjoni internazzjonali u globalizzazzjoni fuq il-prezzijiet ta' oġġetti manufatturati importati, ukoll ikkontribwixxew għall-inflazzjoni baxxa. Tkabbir qawwi fid-domanda u titjib fil-kundizzjonijiet tas-suq ta' l-impjiegi mistennija li jeżerċitaw pressjoni moderata li għandha tiġbed 'l fuq l-inflazzjoni. Madankollu, il-prospetti inflazzjonarji fiż-żmien mezzan għadhom vantaġġjużi minħabba fatturi pożittivi għall-provvista u aspettazzjonijiet stabbiliti ferm għall-inflazzjoni. L-inflazzjoni medja fuq 12-il xahar fl-Iżvezja ilha kostantament taħt il-valur ta' referenza għal dawn l-aħħar snin. L-inflazzjoni medja fl-Iżvezja fuq it-12-il xahar sa Ottubru 2006 kienet 1.5%, taħt il-valur ta' referenza ta' 2.8%, u x'aktarx għandha tibqa' taħt il-valur ta' referenza fix-xhur li ġejjin. L-Iżvezja tissodisfa l-kriterju dwar l-istabbiltà fil-prezzijiet. L-Iżvezja mhijiex soġġetta għal Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta' defiċit eċċessiv tal-gvern. l-Iżvezja kellha bilanċ pożittiv ġenerali tal-gvern matul il-perjodu 2000-2005 fil-medju ta' 2.0% tal-PGD. Din il-medja għolja tal-bilanċ pożittiv tirrifletti l-qafas baġitarju Żvediż ibbażat fuq ir-regoli. Fl-2005 il-bilanċ pożittiv kien ta' 3.0% tal-PGD. Jekk tkun eskluża l-iskema obbligatorja tal-pensjonijiet ikkapitalizzati mis-settur tal-gvern, il-bilanċ pożittiv ġenerali tal-gvern ikun jammonta għal 2.0% tal-PGD[22] [23]. Id-dejn tal-Gvern kien 50.4% tal-PGD fl-2005; iċ-ċifra, eskluża l-iskema obbligatorja tal-pensjonijiet ikkapitalizzati tkun 50.9% tal-PGD. L-Iżvezja tissodisfa l-kriterju dwar il-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern. Il-krona Żvediża ma tieħux sehem fl-ERM II. L-Iżvezja topera sistema ta' mira lejn l-inflazzjoni flimkien ma' sistema ta' rata ta' skambju varjabbli. Minbarra żvalutar ta' malajr fir-rata tal-kambju immedjatament wara li twarrbet is-sistema ta' rata tal-kambju fissa fl-1992, ir-rata tal-kambju krona/euro iċċaqalqet l-aktar f'firxa relattivament ckejkna vis-a-vis id-Deutschemark u mbagħad l-euro. Bejn Novembru 2004 u Ottubru 2006, il-krona naqset fil-valur meta mqabbla ma' l-euro għal ftit anqas mit-3%. L-Iżvezja ma tissodisfax il-kriterju dwar ir-rata tal-kambju. Ir-rata medja ta' mgħax f'perjodi fit-tul fl-Iżvezja fis-sena sa Ottubru 2006 kienet ta' 3.7%, taħt il-valur ta' referenza ta' 6.2%. Il-medja tar-rati ta' interessi f'perjodi fit-tul fl-Iżvezja ilha kostantament taħt il-valur ta' referenza għal dawn l-aħħar snin. Il-firxa vis - à - vis ir-rati ta' imgħax f'perjodi fit-tul fiż-żona ta' l-euro naqsu b'mod konsiderevoli mill-2003 minn madwar 50 punt bażiku għal nieqes 10 punti bażiċi ta' issa. Dan jirrifletti fost affarijiet oħrajn rata differenzjali negattiva ta' politika vis-à-vis iż-żona ta' l-euro. L-Iżvezja tissodisfa l-kriterju dwar il-konverġenza ta' rati ta' mgħax f'perjodi fit-tul. Fatturi oħrajn ġew eżaminati wkoll, inkluż l-integrazzjoni tas-suq tal-prodott u s-suq finanzjarju u l-iżviluppi tal-bilanċi tal-pagamenti. L-ekonomija Żvediza hija integrata sostanzjalment ma' l-UE. B'mod partikolari, qegħdin jitkattru r-relazzjonijiet kummerċjali ma' Stati Membri oħra u s-settur domestiku finanzjarju hija integrata ferm mas-settur usa' ta' l-UE, l-aktar minħabba s-sidien Żvediżi ta' intermedjarji finanzjarji fir-reġjun Nordiku/Baltiku u l- merger tal-borża Żvediża fil-boroż OMX Group of Nordic stock exchanges . L-Iżvezja kellha bilanċ pożittiv fil-kont kurrenti ta' madwar 6-7% tal-PGD għal ħafna snin minħabba rendiment qawwi fl-esportazzjoni. Ħruġ nett mill-FDI jikkostitwixxu l-biċċa l-kbira tad-defiċits fil-kont finanzjarju. Fid-dawl ta' din l-evalwazzjoni, il-Kummissjoni tikkonkludi li ma għandu jkun hemm ebda tibdil fl-istatus ta' l-Iżvezja bħala “Stat Membru b'deroga”. [1] Il-Kummissjoni Ewropea, Rapport dwar il-Konverġenza 2004, COM(2004) 690 finali, 20 ta' Ottubru 2004; u l-Bank Ċentrali Ewropew, Rapport dwar il-Konverġenza 2004, Ottubru 2004. [2] Il-Kummissjoni Ewropea, Rapport dwar il-Konverġenza 2006 għall-Litwanja, COM(2006) 223 finali, 16 ta' Mejju 2006; Il-Kummissjoni Ewropea, Rapport dwar il-Konverġenza 2006 għas-Slovenja, COM(2006) 224 finali, 16 ta' Mejju 2006; u l-Bank Ċentrali Ewropew, Rapport dwar il-Konverġenza Mejju 2006, Mejju 2006. [3] Id-Danimarka u r-Renju Unit innegozjaw arranġamenti biex ma jiġux inklużi ( opt out) qabel l-adozzjoni tat-Trattat ta' Maastricht u ma jipparteċipawx fit-tielet fażi ta' l-EMU. Sakemm dawn l-Istati Membri jindikaw li ma jixtiequx jipparteċipaw fit-tielet fażi u jissieħbu fil-valuta unika, ma humiex suġġetti għal evalwazzjoni mill-Kunsill jekk jissodisfawx jew le l-kundizzjonijiet meħtieġa għall-adozzjoni ta' l-euro. [4] Id-data ta' l-għeluq għad-dejta wżata f'dan ir-Rapport hija s-17 ta' Novembru 2006. [5] 2005/185/KE ĠU L 62, 9.3.2005, p. 20. [6] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ta' 3.5% tal-PGD. [7] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ta' 2.5% tal-PGD. [8] L-aħħar dejta disponibbli. [9] 2005/184/KE, ĠU L 62, 9.3.2005, p. 19. [10] 2006/627/KE, ĠU L 256, 20.9.2006, pp.13-14. [11] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ta' 1.9% tal-PGD. [12] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ta' 1.0% tal-PGD. [13] 2004/918/KE ĠU L 389, 30.12.2004, p.27. [14] It-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ġenerali tal-gvern f'l-istess livell. [15] 2005/186/KE, ĠU L 62, 9.3.2005, p.21. [16] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ta' 2.9% tal-PGD. [17] 2005/183/KE, ĠU L 62, 9.3.2005, p.18. [18] Il-Polonja bbenefikat minn perjodu ta' tranżizzjoni għall-implimentazzjoni tad-deċiżjoni ta l-Eurostat tat-2 ta' Marzu 2004 dwar il-klassifkazzjoni ta' l-iskemi tal-pensjonijiet ikkapitalizzati. Matul dan il-perjodu li jintemm ma' l-ewwel notifika fiskali għall-2007, il-Polonja tista' tirreġistra d-dħul u l-infiq ta' l-iskemi tal-pensjonijiet ikkapitalizzati fi ħdan is-settur tal-gvern, li għandu jirriżulta f'defiċit ġenerali tal-gvern aktar baxx. [19] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ġenerali tal-gvern ta' 2.2% tal-PGD (bl-esklużjoni ta' l-iskema obbligatorja tal-pensjonijiet ikkapitalizzati ċ-ċifra tkun 4.2% tal-PGD. [20] 2005/182/KE, ĠU L 62, 9.3.2005, pp.16-17. [21] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ta' 3.4% tal-PGD. [22] L-Iżvezja bbenefikat minn perjodu ta' tranżizzjoni għall-implimentazzjoni tad-deċiżjoni ta l-Eurostat tat-2 ta' Marzu 2004 dwar il-klassifkazzjoni ta' l-iskemi tal-pensjonijiet ikkapitalizzati. Matul dan il-perjodu li jintemm ma' l-ewwel notifika fiskali għal 2007, l-Iżvezja tista' tirreġistra d-dħul u l-infiq ta' l-iskemi tal-pensjonijiet ikkapitalizzati fi ħdan is-settur tal-gvern, li għandu jirriżulta f'bilanċ pożittiv ġenerali tal-gvern aktar għoli. [23] Għall-2006, it-tbassir ekonomiku tas-servizzi tal-Kummissjoni għall-Ħarifa jipproġetta defiċit ġenerali tal-gvern ta' 2.8% tal-PGD (bl-esklużjoni ta' l-iskema obbligatorja tal-pensjonijiet ikkapitalizzati ċ-ċifra tkun 1.7% tal-PGD.