[pic] | IL-KUMMISSJONI EWROPEA | Brussel 24.9.2010 KUMM(2010) 501 finali RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL L-ewwel rapport dwar l-impatt tar-riforma tal-POSEI tal-2006 WERREJ RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL L-ewwel rapport dwar l-impatt tar-riforma tal-POSEI tal-2006 1 RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL L-ewwel rapport dwar l-impatt tar-riforma tal-POSEI tal-2006 3 1. Introduzzjoni 3 2. Storja u elementi ewlenin tal-iskema 3 3. Bażi legali tar-rapport 6 4. L-impatt tar-riforma tal-2006 6 4.1. Approċċ ta' programmazzjoni u sħubija 6 4.2. Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista 7 4.2.1. Garanzija tal-provvista tal-prodotti essenzjali 7 4.2.2. Kumpens għall-ispejjeż addizzjonali 7 4.2.3. Riperkussjoni tal-benefiċċju lill-utent aħħari 7 4.2.4. Bgħit mill-ġdid tal-prodotti pproċessati u distorsjonijiet tal-kummerċ. 7 4.2.5. Żamma u żvilupp tal-attivitajiet agrikoli 8 4.3. Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali 8 4.3.1. Żamma u żvilupp tal-produzzjoni agrikola lokali 8 4.3.2. Produzzjoni ta' kwalità 9 5. Eżekuzzjoni Finanzjarja 9 6. Awditjar tal-implimentazzjoni tal-iskema POSEI wara l-2006 10 7. Żviluppi rilevanti marbutin mal-kummerċ wara r-riforma tal-2006. 10 7.1. Ftehimiet ta’ Sħubija Ekonomika (EPAs – Economic Partnership Agreements) 10 7.2. Ftehimiet tal-WTO u ta' kummerċ bilaterali 11 8. Proposti għal titjib 12 8.1. Emendi proposti għal-leġiżlazzjoni tal-UE 12 8.2. Rakkomandazzjonijiet lill-Istati Membri 12 9. Konklużjonijiet 13 SEG(2010) 1093 RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL L-ewwel rapport dwar l-impatt tar-riforma tal-POSEI tal-2006 INTRODUZZJONI L-Artikolu 349 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) jirrikonoxxi s-sitwazzjoni strutturali, soċjali u ekonomika tar-reġjuni ultraperiferiċi (ORs - outermost regions) Din is-sitwazzjoni sfat iggravata minħabba għadd ta' fatturi: il-bogħod, l-insularità, iċ-ċokon tad-daqs, it-topografija u l-klima diffiċli, u d-dipendenza ekonomika fuq ftit prodotti. Il-permanenza u t-tgħaqqid ta' dawn il-fatturi jillimitaw serjament l-iżvilupp ta' dawn ir-reġjuni. Bħalissa, hemm disa' reġjuni li jagħmlu parti minn tliet Stati Membri elenkati taħt l-Artikolu 349 tat-TFUE: - Għal Franza: il-Gwadelup, il-Gujana Franċiża, Martinique, Réunion, Saint-Barthélemy u Saint-Martin; - l-arċipelagi Portugiżi tal-Azores u Madeira; u - l-Gżejjer Kanarji ta' Spanja. Filwaqt li jitqiesu l-karatteristiċi u l-limitazzjonijiet speċjali ta' dawn ir-reġjuni, għandhom jiġu adottati miżuri speċifiċi. B'mod partikolari dawn jimmiraw li jistabbilixxu l-kundizzjonijiet tal-applikazzjoni tat-Trattati għal dawk ir-reġjuni, inklużi l-politiki komuni. Fir-rigward tal-Politika Agrikola Komuni (PAK), ir-reġjuni ultraperiferiċi jibbenefikaw minn reġim speċifiku li jappoġġja l-produzzjoni lokali u l-forniment ta' prodotti essenzjali: l-iskema tal-POSEI ( Programmes d'Options Spécifiques à l'Eloignement et l'Insularité) . STORJA U ELEMENTI EWLENIN TAL-ISKEMA L-ewwel referenza għall-ħolqien tal-programmi speċifiċi għar-reġjuni ultraperiferiċi kienet ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew fl-1987 dwar id-dipartimenti Franċiżi extra-Ewropej[1]. Din kienet tindika illi "is-sitwazzjoni serja li teżisti f'dawn it-territorji tiġġustifika, u tesiġi li jkun hemm żvilupp ekonomiku u soċjali f'setturi differenti"[traduzzjoni mhux uffiċjali]. Fl-1991 iddaħħlu miżuri speċifiċi għall-agrikulura fir-reġjuni ultraperiferiċi għad-Dipartimenti Franċiżi extra-Ewropej (POSEIDOM) [2] u fl-1992 għall-Gżejjer Kanarji (POSEICAN) [3], Azores u Madeira (POSEIMA) [4]. Għal dan il-għan ġew stabbiliti l-istrumenti ewlenin tal-iskema tal-POSEI: 1. L- Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista SA - Specific Supply Arrangements), għandhom l-għan li jtaffu l-ispejjeż għall-forniment ta' prodotti li jintużaw bħala inputs għall-konsum ta' kuljum jew għall-manifattura ta' ċerti oġġetti essenzjali tal-ikel, billi jistipulaw eżenzjoni minn dazji ta' prodotti impurtati direttament minn pajjiżi terzi jew għajnuna għal prodotti li joriġinaw mill-bqija tal-Kominità fil-limiti tal-ħtiġijiet lokali; 2. Il-Miżuri ta' Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali (SLP - Support Local Production) għandhom l-għan li jżommu jew jiżviluppaw ċerti prodotti billi jagħtu appoġġ lill-produzzjoni, lill-ipproċessar u u/jew lill-kummerċjalizzazzjoni ta' dawn il-prodotti jew lill-istrutturar tas-setturi konċernati); 3. Miżuri ta’ akkumpanjament: 4. Dispożizzjonijiet speċjali li jadattaw il-PAK għall-ispeċifiċitajiet tar-reġjuni ultraperiferiċi; 5. Derogi applikabbli għal miżuri strutturali; 6. Simbolu grafiku sabiex jiġi żviluppat għarfien dwar il-prodotti mir-reġjuni ultraperiferiċi; 7. Miżuri veterinarji u dwar is-saħħa tal-pjanti. Fl-2001, l-iskema tal-POSEI ġiet irriformata[5]. Din ir-riforma emendat l-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista billi stabilixxiet "stima [previżjonijiet] tal-bilanċi tal-provvista – listi ta' prodotti li jibbenefikaw mill-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista – u biddlet il-mod kif tiġi kkalkulata l-għajnuna tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista abbażi ta' "spejjeż addizzjonali" marbutin mal-bogħod, l-insularità u ċ-ċokon minflok ir-rifużjonijiet tal-esportazzjoni. Iddaħħlu wkoll miżuri ġodda ta' Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali filwaqt li l-miżuri eżistenti ġew immodifikati u l-iskema ġiet adattata għar-Regolament il-ġdid għall-Iżvilipp Rurali[6]. Fl-2006, il-POSEI ġiet irriformata mill-ġdid, l-iktar minħabba l-elementi li ġejjin: 8. Il-pubblikazzjoni tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni COM(2004)343[7], li tadotta strateġija għar-reġjuni ultraperiferiċi bil-għan li l-Fondi tal-UE jiġu artikolati aħjar biex jiffavorixxu r-reġjuni ultraperiferiċi u l-ħolqien ta' strumenti ad hoc ; 9. Ir-riforma tal-PAK tal-2003 (ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1782/2003[8] dwar skemi ta' appoġġ dirett għall-bdiewa) li kkostitwit orjentazzjoni mill-ġdid tal-PAK u fetħet it-triq għar-riforma tal-Organizzazzjoni Komuni tas-Suq (OKS), li għaliha tirreferi l-POSEI. 10. Ir-rikonoxximent tal-mod strett li bih jiġu ġestiti l-programmi [COM (2004)687] li ma ppermettix l-adattament rapidu tal-bilanċi tal-provvista u tal-miżuri tal-Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali għall-ħtiġijiet tat-territorju u li xekkel kwalnunkwe approċċ ta' parteċipazzjoni. Għalhekk it-tliet regolamenti ta' qabel ġew mibdula f'test wieħed: ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006[9] li jistabbilixxi miżuri speċifiċi għall-agrikoltura fir-reġjuni l-aktar il-bogħod [ultraperiferiċi] tal-Unjoni. Ir-riforma tal-2006 ma emendatx l-għanijiet ewlenin u l-istrumenti tal-iskema. In-novità ewlenija tagħha hija l-adozzjoni ta' approċċ ta' programmazzjoni u t-trasferiment tar-responsabbiltà lill-Istat Membru sabiex ifasslu u jimmodifikaw programmi li huma adattati għall-ħtiġijiet lokali, imexxuhom u jimmonitorjawhom. L-għan ta' din l-innovazzjoni kien li jiddaħħal livell ogħla ta' flessibbiltà fil-ġestjoni tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista u tal-Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali u li l-proċeduri tal-emendi tagħhom jiġu ssemplifikati. Wara li ġie adottat, ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006 ġie modifikat bosta drabi sabiex tittieħed kunsiderazzjoni tar-riformi tal-banana u taz-zokkor tal-2006, il-Kontroll tas-Saħħa, (li jittrasferixxi lill-POSEI l-baġit li jikkorispondi għall-miżuri ta' appoġġ dirett li qabel kienu ġestiti mir-Regolament (KE) Nru 1782/2003) kif ukoll trasferimenti diretti oħrajn fl-2007 u fl-2008[10]. Dawn l-emendi kienu jimplikaw żidiet progressivi fl-allokazzjonijiet tal-POSEI kif jidher fit-tabella li ġejja (l-Artikolu 23 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006): PT | 77,9 | 86,98 | 87,08 | 87,18 | 106,21 | ES | 127,3 | 268,4 | 268,4 | 268,4 | 268,42 | TOTAL |331,8 |617,98 |624,88 |628,58 |653,04 | | Illum, il-programmi POSEI huma ekwivalenti għall-ewwel pilastru tal-PAK għar-reġjuni ultraperiferiċi. BAżI LEGALI TAR-RAPPORT L-Artikolu 28(3) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006 jistpula li "Mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2009, u sussegwentement għal [ kull ] ħames snin, il-Kummissjoni għandha tissottometti [ tippreżenta ] rapport ġenerali lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill li juri l-impatt tal-azzjoni meħuda taħt dan ir-Regolament, flimkien ma' proposti adegwati, fejn applikabbli " . Minħabba li r-riforma tal-POSEI ġiet implimentata iktar tard milli kien mbassar oriġinarjament, (bejn l-aħħar tal-2006 u n-nofs tal-2007), l-ewwel rapport imsemmi hawn fuq qed jitressaq matul l-2010 sabiex ikun hemm ċans li jinġabru iktar elementi għall-evalwazzjoni tal-impatt inizjali ta' din ir-riforma. B'mod partikolari, dan ir-rapport iqis l-eżekuzzjoni finanzjarja tal-programmi sas-sena finanzjarja 2009, id-dejta fuq is-swieq rilevanti sal-2009 u l-istudju mwettaq mill-konsulenti Oréade–Brèche għall-Kummissjoni dwar l-evalwazzjoni tal-miżuri implimentati skont il-POSEI sa mill-2001 (minn hawn 'il quddiem "l-istudju ta' evalwazzjoni"), ippubblikat fi Frar 2010 fuq: http://ec.europa.eu/agriculture/eval/reports/posei/index_fr.htm L-IMPATT TAR-RIFORMA TAL-2006 Approċċ ta' programmazzjoni u sħubija Ir-responsabbiltajiet u l-kompetenzi miżjuda għall-awtoritajiet nazzjonali u reġjonali għad-definizzjoni tal-programm tagħhom u l-parteċipazzjoni tal-partijiet involuti fit-tfassil tal-miżuri intlaqgħu kemm mill-Istati Membri kif ukoll mill-operaturi. B'mod partikolari, iż-żieda fil-flessibiltà sabiex ikun hemm adattament gradwali tal-programmi għall-ħtiġijiet attwali lokali permezz tal-modifikazzjonijiet annwali hija meqjusa bħala ħaġa pożittiva ħafna. Fil-fatt, f'kuntest ta' fraġilità minħabba r-riskji klimatiċi u dawk tas-suq speċifiċi għal dawn ir-reġjuni, dan jippermetti li l-miżuri ta' appoġġ jiġu adattati malajr għar-rekwiżiti attwali ta' kull territorju. L-istudju ta' evalwazzjoni juri li r-riforma tejbet l-effiċjenza amministrattiva (iż-żieda fil-baġit xprunat effett ta' ekonomija ta' skala) Madankollu, il-livell ogħla tas-sħubija ma ppermettix li jittaffa l-piż ammistrattiv: l-approċċ ta' programmazzjoni jirriżulta diffiċli kemm għall-awtoritajiet nazzjonali/reġjonali kif ukoll għas-servizzi tal-Kummissjoni. Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista Garanzija tal-provvista tal-prodotti essenzjali L-istudju ta' evalwazzjoni juri li l-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista jkopru b'mod tajjeb il-ħtiġijiet għall-prodotti magħżula mill-Istati Membri/Reġjuni Ultraperiferiċi, li għalihom għandhom r-rwol essenzjali li: 11. Jiggarantixxu fornimenti regolari permezz tal-istabbiliment tal-istokkijiet. 12. Tinħoloq kompetizzjoni bi prodotti simili impurtati, li jkollha impatt fuq l-istabbiltà tal-prezzijiet. 13. Jinżammu l-istrutturi tal-produzzjoni lokali billi: 14. Tiġi appoġġata l-profittabbiltà tat-trobbija lokali tal-bhejjem. 15. Tiġi żgurata il-vijabbiltà tal-industrija agroalimentari lokali. Kumpens għall-ispejjeż addizzjonali Kull Stat Membru għażel approċċi differenti fir-rigward tad-determinazzjoni ta' spejjeż addizzjonali. L-istudju ta' evalwazzjoni kkonkluda li l-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista jippermettu l-kumpens tagħhom għall-forniment tal-prodotti kollha magħżula. B'mod partikolari, minħabba l-volatilità tal-ispejjeż tat-trasport, il-baġit tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista, li kien limitat għal limiti annwali fissi, ma jistax ikopri l-istess proporzjon ta' spejjeż addizzjonali kull sena. Riperkussjoni tal-benefiċċju lill-utent aħħari L-istudju ta' evalwazzjoni żvela li f'ċerti każijiet biss il-vantaġġ kien trażmess b'mod tajjeb. F'każijiet oħrajn dan huwa iktar diffiċli biex jiġi determinat. Ġeneralment, huwa diffiċli li wieħed jivverifika t-trażmissjoni korretta tal-vantaġġ tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista lill-utent aħħari, partikolarment f'dak li jirrigwarda l-prodotti li ġew introdotti f'katina ta' pproċessar. Dawn il-kontrolli jaqgħu taħt il-kompetenza tal-Istat Membri, konċernati, li qed jimplimentaw sistemi ta' monitoraġġ. Bgħit mill-ġdid tal-prodotti pproċessati u distorsjonijiet tal-kummerċ. Kif imsemmi fil-premessa Nru 4 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006, il-kwantitajiet koperti mill-arranġamenti speċifiċi ta' provvista huma limitati għall-bżonnijiet ta' provvista fir-reġjuni l-aktar il-bogħod [ir-reġjuni ultraperiferiċi], sabiex ma jfixklux il-funzjonament tajjeb tas-suq intern jew jinħolqu devjazzjonijiet tal-kummerċ fil-prodotti konċernati. Il-bgħit jew l-esportazzjoni ta' dawk il-prodotti mir-reġjuni ultraperiferiċi huwa għalhekk projbit. Madankollu, il-bgħit jew l-esportazzjoni ta' dawk il-prodotti huwa awtorizzat meta l-vantaġġ li jirriżulta mill-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista ikun rimborżat jew, fil-każ ta' prodotti pproċessati, sabiex jippermetti kummerċ reġjonali jew flussi ta' kummerċ tradizzjonali kif stipulat fl-Artikolu 4 tar-Regolament imsemmi hawn fuq. Dawn il-kwantitajiet tradizzjonali ġew iddeterminati abbażi tal-flussi medji tal-kummerċ bejn l-1989 u l-1991, jiġifieri qabel ma nbdiet l-iskema tal-POSEI. Il-Kummissjoni tqis li ma hemmx għalfejn jiġu riveduti dawn il-kwantitajiet tradizzjonali. It-tali reviżjoni tista' tmur kontra l-għan tal-iskema li tillimita l-provvisti għall-ħtiġijiet lokali u tista' tiddermina distorsjonijiet fil-kummerċ. Madankollu, għandu jitħeġġeġ l-kummerċ tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista fost ir-reġjuni ultraperiferiċi. Żamma u żvilupp tal-attivitajiet agrikoli L-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista għandhom rwol essenzjali fil-preservazzjoni tal-istrutturi tal-produzzjoni lokali billi: - Jappoġġjaw il-profittabbiltà tat-trobbija lokali tal-bhejjem. - Jiżguraw il-vijabbiltà tal-industrija agroalimentari lokali. Bħala konsegwenza, l-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista joħolqu impjiegi addizzjonali lokali fl-agrikoltua u fl-industrija agroalimentari. Mill-banda l-oħra, il-livell ta' għajnuna determinat għall-forniment ta' uħud mill-prodotti f'ċerti reġjuni ultraperiferiċi (pereżempju laħam u prodotti tal-ħalib fil-Gżejjer Kanarji u f'Madeira) joħolqu kompetizzjoni mal-produzzjoni lokali tal-istess prodotti li minhabba f''hekk ftit li xejn jistgħu jiżviluppaw. It-titjib fid-distribuzzjoni tal-fondi sabiex il-produzzjonijiet lokali jingħataw privileġġ jaqa' taħt ir-responsabbiltà tal-Istati Membri. Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali Żamma u żvilupp tal-produzzjoni agrikola lokali L-iskema POSEI, adattata kif inhi għall-ispeċifiċitajiet tar-reġjuni ultraperiferiċi, hija essenzjali sabiex għall-inqas tnaqqas ir-rigress tal-attivitajiet agrikoli. Kif deher mill-istudju ta' evalwazzjoni, din tikkontribwixxi sabiex il-maġġoranza tal-produzzjonijiet jinżammu u saħansitra biex uħud minnhom jiġu żviluppati. Il-profittabbiltà u l-kompetittività ta' għadd ta' setturi appoġġati mill-POSEI żdiedu wkoll bis-saħħa tal-miżuri għall-Iżvilupp Rurali komplementari Minn mindu twettqet r-riforma tal-POSEI, żdied id-dħul ta' kważi l-produtturi kollha. Fil-livell globali, il-miżuri tal-POSEI kienu effettivi ħafna fis-setturi tal-esportazzjoni tal- banana fir-regjuni bl-ikbar produzzjoni (il-Gżejjer Kanarji, il-Gwadelup u Martinique), u taz- zokkor (il-Gwadelup, Martinique u Reunion), li jibbenefikaw mill-livell importanti ta' appoġġ iżda li jagħtu wkoll riżultati tajbin f'termini ta' livell ta' żamma ta' produzzjoni u f'termini ta' dħul, kif ġie enfasizzat fl-istudju ta' evalwazzjoni. Giet irreġistrata iktar produzzjoni tal- laħam u tal- ħalib fis-settur tat-trobbija tal-bhejjem f'Reunion u fl-Azores. Madankollu, is-setturi tal-laħam u tal-ħalib ma għandhomx l-istess riżultati pożittivi fir-reġjuni ultraperiferiċi kollha. Fil-fatt, ma rriżultawx partikolarment effettivi f'Madeira u fil-Gżejjer Kanarji. Ġew innutati wkoll diffikultajiet fis-settur tal- frott u l-ħxejjex fid-Dipartimenti Franċiżi, fejn l-għajnuniet għandhom penetrazzjoni limitata minħabba li l-produtturi huma obbligati li jkunu assoċjati sabiex jirċievu l-għajnuna (partikolarment fil-Gujana); l- ananas fl-Azores u t- tadam fil-Gżejjer Kanarji huma prodotti oħrajn f'dan is-settur, maħsubin għall-esportazzjoni li wkoll jiltaqgħu ma' diffikultajiet. Fir-rigward tas-settur tal- banana , ġie rreġistrat progress importanti f'termini ta' żieda fil-profittabbiltà, l-effetti fuq il-produttività, il-kwalità u l-kundizzjoniet ambjentali tal-produzzjoni. Fir-rigward tas-settur taz- zokkor , fid- Dipartimenti Franċiżi , l-appoġġ jippermetti li jagħmel tajjeb għall-effetti tar-riforma taz-zokkor tal-2006 sabiex jinżamm livell aċċettabbli fil-prezz għall-produtturi, tinżamm il-vijabbiltà tal-industriji tal-ipproċċessar taz-zokkor u b'hekk ikun hemm kundizzjonijiet ġusti għall-kompetizzjoni fis-suq tal-UE. Madankollu, is-settur taz-zokkor qed iħabbat wiċċu ma' diffikultajiet fl- Azores minkejja l-appoġġ mogħti bil-POSEI. F'Mejju 2010 il-leġiżlaturi adottaw proposta leġiżlattiva sabiex itaffu dawn id-diffikultajiet. Produzzjoni ta' kwalità L-iskema POSEI, li tikkomplementa l-Programmi għall-Iżvilupp Rurali (RDPs - Rural Development Programs), hija għodda utli li tappoġġa l-produzzjoni lokali ta' kwalità li tkun tista' tikkompeti mal-prodotti impurtati, li issa ma għadhomx l-uniku għażla fis-swieq lokali. Il-logo li jista' jintuża mill-produtturi tal-esportazzjoni lokali bl-awtorizzazzjoni tal-awtoritajiet nazzjonali kompetenti jikkontribwixxi għat-tikkettar ta' kwalità tal-produzzjoni tar-reġjuni ultraperiferiċi fl-UE. EżEKUZZJONI FINANZJARJA Id-dejta dwar l-eżekuzzjoni finanzjara tal-programmi tal-POSEI bejn l-2006 u l-2008 (is-snin finanzjarji 2007-2009) hija rrappurtata fl-Anness I. Din id-dejta turi żieda fl-użu tal-fondi tal-POSEI matul dak il-perjodu. B'mod partikolari, xi miżuri eżawrew ir-riżorsi finanzjarji allokati fl-aħħar snin. Dan jidher biċ-ċar partikolarment fil-miżuri tad-diversifikazzjoni fis-setturi tat-trobbija tal-bhejjem u tal-ħaxix tad-Dipartimenti Franċiżi Extra-Ewropej, li f'dawn l-aħħar snin għaddew minn perjodu ta' żvilupp mhux mistenni. L-insuffiċjenza tal-fondi wasslet lill-awtoritajiet Franċiżi sabiex japplikaw "stabilizzaturi" (tnaqqis pro-rata tal-għajnuna skont id-defiċit tal-baġit). Dan ġie ssuperat bl-awtorizzazzjoni ta' finanzjament nazzjonali addizzjonali mill-2010 'l quddiem. Jidher ukoll biċ-ċar li l-baġit annwali tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista ntuża kważi kollu fir-reġjuni ultraperiferiċi. L-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista ġew stabbiliti fl-2005/2006 għal kull Stat Membru abbażi tal-eżekuzzjoni storika fl-2001-2003 u huma fissi. F'kull programm, is-sitwazzjoni tista' tittejjeb billi l-baġit disponibbli jerġa jitqassam mill-ġdid fost dawk il-miżuri fejn jeżistu marġnijiet. Barra minn hekk, l-Artikolu 16 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006 jippermetti lill-Istati Membri sabiex jagħtu finanzjament addizzjonali għall-miżuri ta' Appoġġ għall-Produzzjoni Lokali. Madankollu, f'dak li jikkonċerna l-Arranġament Speċifiċi ta' Provvista, il-limiti stabbiliti bl-Artikolu 23(3) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006 jikkawżaw ċertu nuqqas ta' flessibbiltà. Għalhekk qed issir proposta sabiex jingħata permess li ssir distribuzzjoni mill-ġdid iktar flessibbli tal-fondi bejn l-Appoġġ għal-Produzzjoni Lokali u l-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista fil-limiti tal-baġit allokat (ara § 8.1). AWDITJAR TAL-IMPLIMENTAZZJONI TAL-ISKEMA POSEI WARA L-2006 Is-servizzi ta' awditjar tal-Kummissjoni wettqu stħarriġ dwar l-approvazzjoni tal-kontijiet fl-Azores, f'Madeira u f'Reunion fl-2008, fil-Gżejjer Kanarji fl-2008 u fl-2009, f'Martinique u fil-Gwadelup fl-2009. B'mod ġenerali, is-sitwazzjonijiet stabbiliti matul dawn eżerċizzji tal-awditjar juru titjib sostanzjali fuq dak innutat għas-snin ta' qabel, minkejja li qed jiġu nnotifkati xi nuqqasijiet, fir-rigward tal-kejl tal-pjantazzjonijiet tal-banana taħt il-programm tal-POSEI għall-Gżejjer Kanarji, li għad iridu jiġu investigati bis-sħiħ fil-kuntest tal-approvazzjoni tal-kontijiet. ŻVILUPPI RILEVANTI MARBUTIN MAL-KUMMERċ WARA R-RIFORMA TAL-2006. Ftehimiet ta’ Sħubija Ekonomika (EPAs – Economic Partnership Agreements) Mill-1.1.2008, il-Ftehimiet ta' Sħubija Ekonomika awtorizzaw aċċess mingħajr dazju u mingħajr kwoti għas-suq Ewropew għal għadd ta' pajjiżi Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku (AKP). Għadd ta' pajjiżi AKP jipproduċu komoditajiet għall-esportazzjoni li jiffurmaw ukoll biċċa sostanzjali mill-esportazzjoni tar-reġjuni ultraperiferiċi, bħal pereżempju l-banana, iz-zokkor, ir-ross, il-laħam u frott u ħaxix ieħor. Il-komoditajiet l-iktar rilevanti li jikkonċernaw ir-reġjuni ultraperiferiċi huma z-zokkor u l-banana. Għall- banana , il-Kummissjoni wettqet valutazzjoni tal-impatt qabel ir-riforma tal-banana tal-OKS fl-2006. Din il-valutazzjoni qieset il-konsegwenzi probabbli tal-Ftehimiet ta' Sħubija Ekonomika u wasslet għat-trasferiment ta' baġit ogħla mill-OKS għall-iskema POSEI. L-importazzjonijiet tal-banana mill-pajjiżi AKP żdiedu sena wara sena bi kważi 10 % fl-2008 u għal darb'oħra b'4 % fl-2009. Wara tnaqqis konsiderevoli fil-produzzjoni ta' Martinique u fil-Gwadelup minħabba l-Urugan Dean f'Awwissu 2007 (ara l-Anness III), il-produzzjoni tar-reġjuni ultraperiferiċi reġgħet żdiedet, bi 2,7 % fl-2008 u b'7,4 % fl-2009. Għaz- zokkor , il-Ftehimiet ta' Sħubija Ekonomika daħħlu importazzjonijiet mingħajr dazju u mingħajr kwoti mill-1.10.2009, soġġetti għal protezzjoni tranżizzjonali sal-2015 għall-pajjiżi AKP li mhumiex ukoll Pajjiżi l-Inqas Żvilippati (LCDs – Least Developed Countries). Dan jista' jwassal għal aktar importazzjonijiet mill-Pajjiżi AKP – mingħajr ma ssir distinzjoni bejn il-Pajjiżi l-Inqas Żviluppati u dawk li mhumiex. Madankollu, x'aktarx li fuq perjodu ta' żmien qasir, dawn l-importazzjonijiet mhumiex se jilħqu l-livell imbassar ta' 3,5 m tunnellata fir-riforma taz-zokkor tal-2006.. Fil-fatt il-Ftehimiet ta' Sħubija Ekonomika sa issa ma kellhom l-ebda impatt dirett fuq is-settur taz-zokkor fir-reġjuni ultraperiferiċi. Ftehimiet tal-WTO u ta' kummerċ bilaterali L-UE dan l-aħħar ikkonkludiet ftehimiet bilaterali u multilaterali li jbiddlu l-preferenzi fuq it-tariffa tal-importazzjoni għal ċerti komoditajiet. Dawn it-bidliet jistgħu jaffettwaw il-kapaċità tal-produtturi tar-reġjuni ultraperiferiċi li jikkompetu fis-suq tal-UE. Il-prodotti affettwati x'aktarx jinkludu r-rum, ċerti frott u ħaxix, zokkor tal-kannamieli u prodotti pproċessati li fihom kontenut għoli ta' zokkor miksub kollu kemm hu mill-kannamieli. Fir-rigward tal- banana , l-UE inizjalat ftehim fil-15 ta' Diċembru 2009 mal-produtturi Latinoamerikani, li huma magħrufin ukoll bħala l-produtturi tan-Nazzjon l-Iktar Vantaġġat. Il-ftehim jinvolvi tnaqqis gradwali fuq it-tariffa tal-importazzjoni tal-UE minn EUR 176/tunnellata għal EUR 114 fuq perjodu ta' bejn seba' u disa' snin. L-UE qablet ukoll dwar tnaqqis addizzjonali fuq id-dazji tal-banana għal EUR 75/tunnellata sal-2020 f'żewġ ftehimiet bilaterali li kkonkludiet fl-ewwel nofs tal-2010, wieħed mal-Kolombja u l-Perù, u l-ieħor mal-pajjiżi tal-Amerika Ċentrali. L-Ekwador, pajjiż ewlieni ieħor li jesporta l-banana, wera l-interess tiegħu sabiex jidħol fil-ftehim tal-UE mal-Kolombja u l-Perù. Wara t-tmiem tal-Qafas Speċjali ta' Assistenza (SFA - Special Framework of Assistance) għall-fornituri tradizzjonali tal-banana tal-pajjiżi AKP li operaw bejn l-1999 u l-2008 b'baġit ta' EUR 375 miljun, il-Kummissjoni pproponiet li timmobilizza sa massimu ta' EUR 200 miljun għall-perjodu bejn 2010-2013 għall-benefiċċju tal-għaxar pajjiżi prinċipali tal-AKP li jesportaw il-banana (BAM - Banana Accompanying Measures) sabiex tgħinhom fil-proċess meħtieġ ta' aġġustament. Għall-produtturi tar-reġjuni ultraperiferiċi, ir-riforma tal-OKS tal-banana fl-2006 kienet diġà ikkunsidrat fil-biċċa l-kbira l-effetti tal-ambjent kummerċjali l-ġdid. Il-valutazzjoni tal-impatt li twettqet qabel ir-riforma eżaminat il-konsegwenzi probabbli tat-tnaqqis fit-tariffi mqabbla ma' dawk li ġew miftiehma dan l-aħħar. Il-valutazzjoni wriet, abbażi tal-fatt li l-POSEI tiżgura li l-produtturi tal-banana jirċievu l-ammont sħiħ li għalih huma eliġibbli, ukoll jekk ma jilħqux eżattament il-livell tal-produzzjoni korrispondenti, li t-tibdiliet fit-tariffi tal-importazzjoni tal-UE, jekk jinżammu f'ċerti limiti, ikollhom impatt limitat fuq il-produzzjoni tal-UE. (ara l-Anness IV). Sabiex jakkumpanja r-riforma tal-banana, l-ammont ittrasferit lill-POSEI ġie kkalkulat fuq il-medja l-iktar favorevoli tal-għajnuna mħallsa lill-produtturi tal-banana għall-2000-02, b'żieda ta' marġini ta' 8,4 % sabiex tirrifletti ċerta varjabbiltà tas-suq tal-banana f'kuntest ta' iktar liberalizzazzjoni. Fir-realtà, il-baġit tal-banana għola b'rata saħansitra akbar minn hekk – madwar 47 % - meta bbażata fuq l-appoġġ medju mħallas bejn l-2002 u l-2006. Madankollu minħabba l-iżviluppi ta' dan l-aħħar fis-suq, il-Kummissjoni qed tissorvelja mill-qrib l-impatt tal-ftehimiet kummerċjali multilaterali u se tieħu azzjoni xierqa biex fejn meħtieġ ittaffi dan l-impatt. Għaz- zokkor , it-tnaqqis possibbli fuq id-dazji tal-importazzjoni u/jew l-introduzzjoni ta' Kwoti tar-Rati tat-Tariffi bħala parti mit-taħditiet multilaterali li għaddejjin bħalissa fid-Doha Round jistgħu jwasslu għal provvista żejda u jistgħu jaffettwaw il-prezzijiet interni taz-zokkor fl-UE. Ir-Regolament tal-Kunisll (KE) Nru 1234/2007 jirrikjedi li l-Kummissjoni żżomm il-bilanċ strutturali tas-suq bi prezz li jkun qrib il-prezz ta' referenza. Bosta miżuri tas-suq huma disponibbli, bħal pereżempju l-irtirar jew il-ħżin privat, sabiex tiġi affrontata sitwazzjoni bħal din. Dawn il-miżuri jaffettwaw il-produzzjoni taz-zokkor tal-kwota. Madankollu, ir-reġjuni ultraperiferiċi jipproduċu inqas zokkor mill-kwoti allokati lilhom, u b'hekk għandu jiġi llimitat l-impatt ta' dawn il-miżuri. PROPOSTI GħAL TITJIB Emendi proposti għal-leġiżlazzjoni tal-UE Fil-kuntest tal-iżvilupp tal-iskema fl-aħħar snin u d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Liżbona dan l-aħħar, huwa propost li r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 247/2006 jiġi riformulat sabiex jiġu aġġornati u ssemplifikati ċerti dispożizzonijiet u sabiex dan ikun allinjat mar-rekwiżiti l-ġodda tat-TFUE. B'mod partikolari, qed issir proposta ta' emendar fl- Artikolu 4(2) sabiex jinkludi l-possibbiltà ta' kummerċ ħieles għall-prodotti pproċessati tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista (ara § 4.2.4) fost id-Dipartimenti Franċiżi Extra Ewropej. Qed jiġi propost ukoll li l-Artikolu 23(3) jiġi emendat sabiex jiżdiedu l-limiti massimi annwali tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista għal Franza u għall-Portugall. – fi ħdan l-allokazzjonijiet finanzjari eżistenti sabiex jitneħħa l-piż minn fuq il-pakketti riżervati għall-Arranġamenti Speċifiċi tal-Provvista u sabiex prodotti addizzjonali jitħallew jidħlu fil-previżjonijiet tal-bilanċi tal-provvista tar-reġjuni ultraperiferiċi fil-bżonn mingħajr ma jiżdied il-baġit globali (ara§ 5). Fl-aħħar, sabiex jitnaqqas il-piż amministrattiv u sabiex jingħata iktar żmien lill-Istati Membri li jiddeterminaw il-ħtiġijiet attwali u jiffinalizzaw approċċ strateġiku għas-sena ta' wara (ara § 4.1) il-Kummissjoni għandha l-ħsieb li temenda l-Artikolu 49 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 793/2006. L-emenda se tikkonsisti fil-posponiment tad-data tal-iskadenza mill-1 ta' Awwissu għat-30 ta' Settembru, għat-tressiq tal-modifikazzjonijiet tal-programmi annwali lill-Kummissjoni għas-sena ta' wara. Dawn il-modifikazzjonijiet għandhom jiġu eżaminati mis-servizzi tal-Kummissjoni u approvati permezz ta' ittra mid-DĠ AGRI sakemm ma jkunux jinvolvu emendi kbar, bħal pereżempju l-introduzzjoni ta' miżura ġdida (kapitlu) fil-programm. F'dan il-każ, il-modifikazzjonijiet għandhom jitressqu sal-1 ta' Awwissu u għandhom jiġu approvati permezz ta' Deċiżjoni tal-Kummissjoni. Rakkomandazzjonijiet lill-Istati Membri L-Istati Membri qegħdin fil-proċess li jistabbilixxu sistemi ta' kontroll xierqa sabiex jivverifikaw it- trażmissjoni tajba tal-vantaġġ tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista lill-utent aħħari (§ 4.2.3). Huma qed jiġu mistiedna li jdaħħluhom fis-seħħ f'qasir żmien u li jirrappurtaw lill-Kummissjoni. Qed issir rakkomandazzjoni lill-Istati Membri sabiex jaġġustaw il-livell tal- għajnuna tal-Arranġamenti Speċifiċi ta' Provvista għal dawk il- prodotti li huma prodotti lokalment ukoll b'tali mod li tingħata prijorità lill-iżvilupp tal-produzzjoni lokali(§ 4.2.5). Qed issir rakkomandazzjoni lill-Istati Membri sabiex jeżaminaw fil-fond ir-raġunijiet li jispjegaw is-suċċess limitat tal-miżuri li mhux qed jilħqu l-miri tagħhom (§ 4.3.1) u qed tiġi proposta strateġija mtejba ta' appoġġ fil-programmi tagħhom. Il-flessibbiltà li ngħatat lill-Istati Membri bir-riforma sabiex dawn imexxu l-programm tagħhom tista' tkun effettiva ħafna sabiex jiġu ttrattati sitwazzjonijiet partikolari. Sabiex tingħata għajnuna lis-setturi f'diffikultà, l-Istati Membri jistgħu jallokaw mill-ġdid il-pakkett tal-POSEI fi ħdan il-programm u saħansitra jagħtu għajnuna addizzjonali, bis-saħħa wkoll tad-dispożizzjonijiet li huma iktar flessibbli dwar l-Għajnuna mill-Istat prevista għar-reġjuni ultraperiferiċi (§ 5). Fil-kuntest ta' dawn l-għażliet strateġiċi, l-Istati Membri għandhom jipprivileġġaw miżuri li jiffavorixxu ż-żamma u l-ħolqien tal- impjieg lokali . L-Istati Membri qed jiġu mistiedna biex jirrappurtaw regolarment abbażi tal- indikaturi ewlenin li qed jiġu stabbiliti mis-servizzi tal-Kummissjoni sabiex jippermettu li ssir evalwazzjoni globali tal-progress tal-Iskema POSEI matul iż-żmien. Fl-aħħar, għandu jiġi enfasizzat li d-definizzjoni inizjali tal-programmi POSEI kienet teħtieġ approċċ ta' parteċipazzjoni mill-partijiet involuti kollha: dan għandu japplika wkoll fil-każ tal-modifikazzjonijiet annwali ta' dawn il-programmi. L-emenda prevista tal-Artikolu 49 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 793/2006 li tipposponi d-data tal-iskadenza għat-tressiq tagħhom (§ 8.1) se tippermetti li jkun hemm iktar żmien għall-konsultazzjoni tal-operaturi konċernati. KONKLUżJONIJIET Matul l-ewwel snin tal-implimentazzjoni, irriżulta li l-iskema POSEI kienet suċċess f'termini ta' approċċ ta' programmazzjoni (bla dubju iktar flessibbli u iktar qrib il-ħtiġijiet lokali), fir-rigward tal-garanzija tal-forniment tal-prodotti essenzjali billi ttaffi l-ispejjeż addizzjonali għall-konsenja tagħhom, fl-appoġġ tad-dħul tal-bdiewa fir-reġjuni ultraperiferiċi u fl-iżvilupp ta' ċerti setturi agrikoli. Abbażi tal-analiżi u tas-sitwazzjoni ta' bħalissa, il-Kummissjoni tqis illi l-pakkett finanzjarju allokat għall-POSEI ffaċilita l-ilħuq tal-għanijiet ġenerali tal-iskema. Ir-rwol tal-Istati Membri fl-implimentazzjoni tal-iskema POSEI huwa kruċjali. L-Istati Membri għandhom jirriflettu fuq riallokazzjoni iktar immirata tar-riżorsi disponibbli sabiex jappoġġjaw is-setturi emerġenti u l-produzzjonijiet li esperjenzaw iktar diffikultajiet minn setturi oħrajn. Kemm il-Kummisjoni kif ukoll l-Istati Membri għandhom ikomplu bl-isforzi tagħhom sabiex l-implimentazzjoni tal-iskema ssir bl-aħjar mod possibbli u b'mod partikolari sabiex jintlaħqu l-għanijiet tal-awtosuffiċjenza tal-ikel u d-diversifikazzjoni mis-setturi tal-produzzjoni tal-esportazzjoni tradizzjonali, sabiex tiġi żgurata l-vijabbiltà tal-attività agrikola ukoll fil-każ ta' kriżijiet tas-suq li jkunu fil-mira. L-impjieg fl-agrikoltura, li għandu jinżamm u jiżdied fejn huwa possibbli, il-kwalità tal-produzzjoni u l-preservazzjoni tal-ambjent huma wkoll miri essenzjali li għandhom jinżammu fil-mira. [1] Ir-Riżoluzzjoni tal-PE tal-11 ta' Mejju 1987 [2] Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3763/91 (ĠU L 356, 24.12.1991, p. 1). [3] Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1601/92 (ĠU L 173, 27.6.1992, p. 13). [4] Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1600/92 (ĠU L 173, 27.6.1992, p. 1). [5] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1452/2001 (POSEIDOM), 1453/2001 (POSEIMA) u 1454/2001 (POSEICAN) tat-28 ta' Ġunju 2001 ĠU L 198, 21.7.2001, p. 11. [6] Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1257/1999 (ĠU L 160, 26.6.1999, p. 80). [7] Riveduta u rinfurzata bil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni COM(2008)642. [8] ĠU L 270, 21.10.2003, p. 1. [9] ĠU L 42, 14.2.2006, p. 1. [10] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 318/2006 ĠU L 58, 28.2.2006, p. 1 (ir-riforma taz-zokkor) Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2013/2006 ĠU L 384,29.12.2006, p. 13 (ir-riforma tal-banana) Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1276/2007 ĠU L 284, 30.10.2007, p. 11 (limiti baġitarji għall-2007) Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 674/2008 - ĠU L 189, 17.7.2008, p. 5 (limiti baġitarji għall-2008) Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 73/2009 - ĠU L 30, 31.1.2009, p. 16 (Il-Kontroll tas-Saħħa)