Rapport tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-implimentazzjoni, il-funzjonament u l-effettività tat-TLD ’.eu’ /* KUMM/2009/0303 finali */





[pic] | KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ | Brussel 26.6.2009 KUMM(2009) 303 finali RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL dwar l-implimentazzjoni, il-funzjonament u l-effettività tat-TLD ’.eu’ RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL dwar l-implimentazzjoni, il-funzjonament u l-effettività tat-TLD ‘.eu’ (Test b'rilevanza għaż-ŻEE) 1. IL-KUNTEST ġENERALI L-għan tal-introduzzjoni tad-Domain tal-Ogħla Livell (TLD) '.eu' kien li jipprovdi lir-residenti, l-organizzazzjonijiet u l-impriżi tal-Komunità b'identità pan-Ewropea speċifika fuq l-Internet. L-għan ta' dan ir-Rapport huwa li jgħarraf lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-implimentazzjoni, l-effettività u l-funzjonament tat-TLD '.eu', kif previst fl-Artikolu 8 tar-Regolament (KE) Nru 733/2002 [1]. Ir-Rapport jiffoka fuq l-iżviluppi reċenti li jikkonċernaw it-TLD '.eu' li seħħew mill-adozzjoni tar-Rapport preċedenti fis-6 ta' Lulju 2007[2] sal-31 ta' Marzu 2009. 2. IL-QAFAS '.EU' 2.1. Qafas Legali Il-qafas legali '.eu' jikkonsisti mir-Regolament (KE) Nru 733/2002 imsemmi qabel dwar l-implimentazzjoni tat-TLD '.eu' u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 874/2004 tat-28 ta' April 2004 li jippreskrivi r-regoli tal-politika pubblika. Dawn iż-żewġ strumenti huma kkompletati minn għadd ta' deċiżjonijiet tal-Kummissjoni dwar l-għażla u d-deżinjazzjoni tar-Reġistru. Fl-aħħarnett, ir-Reġistru ħoloq għadd ta' regoli amministrattivi li jirregolaw l-operazzjonijiet ta' kuljum tiegħu fl-ambitu tar-reġistrazzjoni ta' ismijiet ta' domains. Sabiex titqies bix-xieraq l-introduzzjoni tal-proċedura reglatorja bi skrutinju, ir-Regolament (KE) Nru 733/2002 ġie emendat mir-Regolament (KE) Nru 1137/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta' Ottubru 2008. Ir-Rumanija u l-Bulgarija daħlu fl-Unjoni Ewropea fl-1 ta' Jannar 2007 u skont dan kien jeħtieġ li jkollhom il-possibbiltà li jirregistraw l-ismijiet tad-domains li kienu rriservati għalihom minn qabel . Sabiex tiġi żgurata ċ-ċarezza legali, l-Anness għar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 874/2004, li jinkludi l-lista tal-ismijiet tad-domains skont il-pajjiż u l-pajjiżi li jistgħu jirreġistrawhom, ġie emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1255/2007. Il-Kummissjoni identifikat ukoll il-ħtieġa li temenda r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 874/2004 sabiex taġġustah għall-ħtiġijiet tal-IDN taħt id-'.eu'. 2.2. Il-prinċipji bażiċi Il-qafas legali '.eu' jipprovdi għal separazzjoni tad-dmirijiet bejn il-Kummissjoni u r-Reġistru '.eu'. Ir-Reġistru '.eu' huwa organizzazzjoni mingħajr skop ta' qligħ li tamministra t-TLD '.eu' indipendentement skont il-prinċipji tal-ħelsien mill-indħil, l-awtoġestjoni u l-awtoregolazzjoni[3]. Il-Kummissjoni ġiet fdata bi rwol superviżorju ġenerali. B'mod partikolari, il-Kummissjoni mhijiex kompetenti għat-teħid ta' deċiżjonijiet dwar ismijiet ta' domains partikolari u lanqas mhi l-istanza ta' appell għad-deċiżjonijiet meħuda mir-Reġistru. Barra minn hekk, it-TLD '.eu' huwa bbażat fuq mudell ta' reġistru-reġistratur fejn ir-Reġistru huwa inkarigat mill-ġestjoni tat-TLD '.eu', inkluża l-manutenzjoni tad-databases rilevanti, filwaqt li reġistraturi akkreditati jaġixxu ta' aġenti li joffru s-servizzi ta' reġistrazzjoni lir-reġistranti. Ir-Reġistru ma għandux permess jaġixxi huwa nnifsu ta' reġistratur[4]. Dan l-approċċ irawwem il-kompetittività fis-suq tal-ismijiet ta' domains li fih ir-reġistraturi jkollhom tendenza li jiddiversifikaw l-offerta tagħhom biex jissodisfaw il-ħtiġijiet differenti tar-resġistranti filwaqt li jiggarantixxu prezzijiet kompetittivi. 2.3. Ir-Reġistru Ir-Reġistru Ewropew għad-Domains tal-Internet (EURid), organizzazzjoni mhux għal skop ta' qligħ, ibbażata f'Diegem, il-Belġju, inħatret mill-Kummissjoni bħala r-Reġistru għat-TLD '.eu' wara sejħa għall-espressjonijiet tal-interess fil-21 ta' Mejju 2003[5]. Il-EURid twaqqfet f'April 2003. Il-membri tagħha huma l-organizzazzjonijiet li joperaw it-TLDs nazzjonali għall-Belġju, l-Italja, ir-Repubblika Ċeka u s-Slovenija, kif ukoll ISOC-ECC (Internet Society European Chapters Coordinating Council) u Businesseurope (konfederazzjoni ta' federazzjonijiet Ewropej relatati mal-industrija). Kif ipprovdut fir-Regolament (KE) Nru 733/2002[6], fit-12 ta' Ottubru 2004 l-Kummissjoni ffirmat Kuntratt ta' Konċessjoni tas-Servizz mal-EURid (il-Kuntratt) għal terminu inizjali ta' ħames snin, bil-possibbiltà tat-tiġdid[7]. Fit-12 ta' Diċembru 2008, il-Kummissjoni, f'isem il-Komunità Ewropea, u l-EURid iffirmaw kuntratt supplimentari li jipprovdi għat-tiġdid tal-Kuntratt attwali għal perjodu ieħor ta' ħames snin, jiġifieri sat-12 ta' Ottubru 2014. Il-kuntratt supplimentari se jidħol fis-seħħ malli jiskadi l-Kuntratt attwali, jiġifieri fit-12 ta' Ottubru 2009. 3. IR-REġISTRAZZJONI U L-UżU TAD-DOMAINS '.EU' L-effettività tas-sistema tat-TLD '.eu' tista' titkejjel skont żewġ indikaturi: l-għadd ta' ismijiet tad-domains irreġistrati u r-rendiment tar-Reġistru. 3.1. Għadd ta' ismijiet ta' domain irreġistrati '.eu' fil-kuntest globali It-TLD '.eu' fetaħ għar-reġistrazzjoni pubblika fis-7 ta' April 2006. Tliet snin wara, ġew irreġsitrati 'l fuq minn tliet miljun domain '.eu', li jagħmel lid-'.eu' ir-raba' TLD tal-kodiċi tal-pajjiż l-aktar popolari fl-Ewropa, u d-disa' TLD l-aktar popolari fid-dinja. Dawn iċ-ċifri jixhdu kemm id-'.eu' kiseb popolarità mal-pubbliku. Fost is-ccTLDs Ewropej, '.eu' jinqabeż biss mid-Domains tal-Ogħla Livell tal-kodiċi tal-pajjiż (ccTLDs) għall-Ġermanja ('.de'), ir-Renju Unit ('.uk') u l-Olanda ('.nl'). Fuq livell globali, huma biss it-TLD ġeneriċi '.com', '.net', '.org' u '.info' kif ukoll is-ccTLD taċ-Ċina ('.cn') u t-tliet ccTLDs Ewropej imsemmija li għandhom aktar reġistrazzjonijiet (ara l-Anness 1). Tqassim skont il-pajjiż tar-reġistrant Il-maġġoranza tad-domains '.eu' ġew irreġistrati fil-pajjiżi l-aktar popolati u f'pajjiżi bi tradizzjoni qawwija ta' reġistru u użu ta' domains. L-akbar domanda għall-ismijiet tad-domains '.eu' ġiet mill-Ġermanja (30 % ta' domains ‘.eu’), l-Olanda (14 %), ir-Renju Unit (12 %), Franza (8 %) u l-Polonja (6 %)[8] (ara l-Anness 2). It-tkabbir Wara ż-żieda impressjonanti fir-reġistrazzjonijiet tal-ismijiet tad-domains li kien hemm waqt il-fażi tal-bidu fl-2006, it-TLD '.eu' ikkonsolida u r-rati tat-tkabbir tiegħu issa huma simili għal dawk ta' ccTLDs Ewropej oħra (+11 % fl-2007 u +11 % fl-2008). Ir-raġunijiet għal din l-evoluzzjoni huma tnejn. (i) minn naħa, ir-reġistrazzjoni ta' domains ġodda qiegħda progressivament tnaqqas ir-ritmu għal livell normali wara tmiem il-fażi ta' "tlugħ ix-xemx", u (ii) mill-oħra, ir-rati inizjali ta' tiġdid li kienu eċċezzjonalment għolja ta' 'l fuq minn 80% issa qed joqorbu lejn il-medja tal-industrija (bħalissa 72%). Filwaqt li t-tkabbir globali ta' 22% fir-reġistrazzjoni għall-perjodu 2006-2008 jista' jitqies sodisfaċenti, kien pjuttost impressjonanti fil-Polonja (+149%), il-Litwanja (+142%), il-Lussemburgu (+95%) u l-Irlanda (+94%) (ara l-Anness 3). Id-'.eu' kiber maġenb TLDs Ewropej oħra. Ta' min jgħid li t-tkabbir tad-'.eu' ħabat ma' żieda fl-għadd ta' ismijiet nazzjonali tad-domains f'bosta Stati Membri. Pereżempju, fl-2008, it-tkabbir fir-reġistrazzjonijiet taħt id-Domain tal-Ogħla Livell tal-Ġermanja ('.de') kien ta' 7%, filwaqt li '.uk' (ir-Renju Unit) u '.nl (l-Olanda) kibru b'madwar 11% u 18% rispettivament. Dan jimxi mal-għan tat-TLD '.eu' li jipprovdi lir-residenti tal-UE bil-għażla ta' identità tal-Internet tassew Ewropea sabiex it-TLDs eżistenti tal-kodiċi tal-pajjiż (ccTLDs) fl-UE tikkumplementahom, aktar milli tieħu posthom. 3.2. L-użu tad-domains '.eu' Ir-reġistrazzjoni u l-użu Qed tikber it-tendenza lejn l-użu tad-domain ".eu" minnufih hekk kif jiġu rreġistrati, minflok sempliċment reġistrazzjoni li ssir bħala miżura ta' prekawzjoni. L-ismijiet tad-domani '.eu' qed isiru karatteristika regolari fiċ-ċiberspazju u s-suq elettroniku tal-Ewropa. '.eu' huwa partikolarment popolari fost l-impriżi żgħar u medji. Barra minn hekk, organizzazzjonijiet kbar u magħrufa, iżda wkoll organizzazzjonijiet mhux governattivi u residenti tal-UE qedgħdin dejjem aktar jużaw l-isem tad-domain '.eu' li jkunu rreġistraw[9]. Il-websajt kollha kemm hi tal-istituzzjonijiet tal-UE, u l-indirizzi kollha tagħhom tal-posta elettronika, qalbu għad-'.eu' fid-9 ta' Mejju 2006. Minn dak iż-żmien 'l hawn, l-istituzzjonijiet tal-UE offrew mogħdija unika għar-residenti, l-organizzazzjonijiet u l-impriżi Ewropej kollha fi ħdan it-TLD '.eu'. http://europa.eu. Minbarra l-korpi, l-istituzzjonijiet u l-aġenziji Ewropej, programmi u proġetti ffinanzjati mill-Unjoni Ewropea qegħdin dejjem aktar jużaw ismijiet tad-domain '.eu'. Il-websajt uffiċjali tal-Presidenza Żvediża tal-UE issibu taħt isem tad-domain '.eu': www.se2009.eu. Minbarra dan, stħarriġ imwettaq mir-Reġistru wera li madwar 80 % tal-ismijiet ta' domain ".eu" kollha jwasslu għal sit tal-web jew server tal-posta elettronika operattivi[10]. Mis-siti tal-web operattivi, 20 % minnhom biss awtomatikament għaddew lill-viżitatur lejn sit jew URL ieħor; dawn iċ-ċifri jindikaw li l-ismijiet ta' domain ".eu" qegħdin jintużaw attivament fil-biċċa l-kbira tal-każijiet. Għarfien u immaġni Meta mqabbel ma' ħafna ccTLDs Ewropej oħra li ġew stabiliti fid-Disgħinijiet, '.eu' jista' jitqies bħala ġdid. Għalhekk, mhix ħaġa kbira li, f'termini ta' perċezzjoni, '.eu' għadu lura meta mqabbel ma' TLDs oħra. Stħarriġ imwettaq mir-Reġistru[11] wera li 79 % tal-utenti ta' Internet fl-Ewropa huma familjari mal-kunċett ta' TLDs u ismijiet ta' domains u li 63 % jafu bl-eżistenza ta' '.eu'. 45 % tal-utenti tal-Internet kienu jafu li bħala residenti fl-UE, jistgħu jirreġistraw domain ".eu" u 11 % kienu qegħdin iqisu l-possibbiltà li jirreġistraw isem ta' domain fi ħdan dan it-TLD. Ta' min jinnota li d-domains '.eu' għandhom reputazzjoni tajba: skont stħarriġ ieħor[12] li sar f'isem il-EURid, l-utenti mhux biss jipperċepixxu d-'.eu' bħala l-identità elettronika Ewropea l-ġenwina, iżda jemmnu wkoll li d-domains '.eu' huma innovattivi u moderni. 4. IL-PRESTAZZJONI TAR-REġISTRU 4.1. Is-servizz u l-ħlasijiet Tul l-aħħar sentejn, ir-Reġistru ħadem biex itejjeb aktar is-servizz tiegħu lir-reġistraturi. Ir-Reġistru jipprovdi servizz lir-reġistraturi fl-ilsna uffċijali kollha tal-Unjoni Ewropea. Minbarra l-kwartieri tagħha f'Diegem (il-Belġju), l-EURid fetħet fergħat fi Stokkolma, Praga, u Piża, sabiex toqrob aktar lejn ir-reġistraturi tagħha. Billi d-domains '.eu' huma kkummerċjalizzati minn madwar elf reġistratur '.eu.' akkreditat, huwa essenzjali skambju regolari bejn ir-Reġsitru u r-reġistraturi, li jipprovdi lir-Reġistru b'tagħrif dwar il-ħtiġijiet u l-evoluzzjoni tas-suq. Għal dak il-għan, inħolqu żewġ bordijiet konsultattivi jikkonsistu minn rappreżentanti tar-reġistraturi, ir-Registrar Advisory Board (RAB) u r-Registrar Requirements Panel (RRP). L-RAB jipprovdi lill-Bord tal-Ġestjoni tal-EURid b'pariri dwar in-negozju, filwaqt li l-RRP jiffoka fuq l-aspett tekniku. Barra minn hekk, ir-Reġistru f'Settembru 2008 nieda servizz ta' appoġġ 24/7 għall-komunità tar-reġistraturi, biex b'hekk jiżgura appoġġ f'kull ħin. Is-servizz ipprovdut mr-Reġistru lir-reġistraturi jidher sodisfaċenti: skont stħarriġ imwettaq f'isem ir-Reġistru, aktar minn 90 % tar-reġistraturi li wieġbu kienu sodisfatti jew aktar milli sodisfatti bl-appoġġ li jirċievu mill-EURid u 86 % ma raw l-ebda ħtieġa għal titjib fis-sistema tar-reġistrazzjoni[13]. Madankollu, ir-reġistraturi jixtiequ wkoll jaraw titjib f'ċerti oqsma, bħall-proċeduri għan-negozjar u t-trasferimenti tal-ismijiet tad-domain u t-traċċar tal-bidliet implimentati permezz tal-verżjonijiet varji tas-sistema. F'April 2007, EURid adotta Kodiċi ta' Mġiba li għalih jistgħu jissottoskrivu r-reġistraturi fuq bażi volontarja. Min iħaddan dan il-Kodiċi jaqbel li jaderixxi għall-kundizzjonijiet stipulati fil-Karta tal-Kodiċi u għal dan jingħata d-dritt li juża l-logo uffiċjali tal-membri tal-Kodiċi tal-Imġiba, li jippermettilu jingħaraf bħala fornitur ta’ servizz mill-aqwa fil-klassi tiegħu. Ħlasijiet u prezzijiet Il-Kummissjoni qed timmonitorja l-ħlasijiet tar-reġistrazzjoni tad'.eu' għall-operaturi ekonomiċi, billi tqis il-qagħda finanzjarja tar-Reġistru, kif ukoll il-kuntest kumplessiv tat-TLD. Minħabba l-interess qawwi fid-".eu" u l-għadd kbir ta' reġistrazzjonijiet, ir-Reġistru rnexxielu jbaxxi suċċessivament il-ħlasijiet għar-reġistrazzjoni għall-operaturi ekonomiċi: fl-1 ta' Jannar 2007, il-ħlas għar-reġistrazzjoni u l-ħlas għat-tiġdid annwali tnaqqas minn €10 għal €5; daħal fis-seħħ tnaqqis ieħor għal €4 fl-1 ta' Frar 2008. Il-Kummissjoni se tkompli tosserva s-sitwazzjoni u tipproponi lir-Reġistru biex iqis tnaqqis ulterjuri, jekk u meta dan isir fattibbli[14]. Jeħtieġ li jiġi nnutat li dan il-ħlas għall-operaturi ekonomiċi jagħmluh lir-Reġistru r-reġistraturi akkreditati tad-".eu" li, imbagħad, jistabbilixxu l-prezzijiet tagħhom għall-konsumaturi li jirreġistraw għandhom. Bosta reġistraturi jagħqqdu s-servizzi tagħhom biex jinkludu, pereżempju, web hosting u pakketti ta' posta elettronika. Illum, il-prezz effettiv għall-konsumatur għal isem ta' domain taħt ".eu" jibda minn madwar €5, li definittivament mhuwiex ogħla mill-aktar prezzijiet baxxi tas-suq li hemm għal '.com', '.net', '.uk', '.de', u Domains tal-Ogħla Livell ewlenin oħra. 4.2. Sostenibbiltà finanzjarja Il-Kummissjoni qed timmonitorja l-qagħda finanzjarja tar-Reġistru, li hija komponent ewlinei tas-sostenibbiltà ta' '.eu'. Is-suċċess akbar milli mistenni tar-reġsitrazzjoni ġġenera dħul li s'issa qabeż l-ispejjeż. Il-Kummissjoni wieġbet għal dan l-iżvilupp f'konformità mad-dispożizzjonijiet pertineti tal-qafas legali u tal-Kuntratt. L-ewwel nett, il-Kummissjoni lill-EURid obbligatha tiddetermina u tippjana bil-quddiem l-investimenti tagħha u livell xieraq ta' riżervi fuq bażi kontinwa annwali. Kontribuzzjoni għal dawn mbagħad tinżamm kull sena mir-Reġistru mill-bilanċ pożittiv, filwaqt li l-bqija jingħadda lill-baġit Komunitarju. Fl-istess ħin, il-Kummissjoni talbet lir-Reġistru li jistħarreġ il-ħin kollu l-possibbiltà li jitnaqqas il-ħlas tar-reġistrazzjoni għall-operaturi ekonomiċi (ara fuq). Tnaqqis bħal dan huwa meħtieġ sabiex jagħraf l-ispiża mġarrba għal kull isem ta' domain, li dejjem qed tonqos minħabba l-volum dejjem jikber tar-reġistrazzjonijiet. Barra minn hekk, it-tnaqqis tal-ħlas huwa l-aħjar mod kif jiġi limitat il-bilanċ trasferibbli bil-ħsieb li l-flus minflok jitħallew għand id-detenturi tal-isem tad-domain. Ta' min jgħid li sabiex tiġi żgurata s-sostenibbiltà finanzjarja tar-reġistru, id-dħul annwali għandu dejjem ikopri n-nefqa annwali u l-fondi meħtieġa għall-investimenti u r-riżervi, anki jekk ir-reġsitrazzjonijiet — jew iż-żieda fir-reġistrazzjonijiet — ikunu qed jonqsu. Il-prinċipju tal-prudenza għalhekk jiddetta li t-tnaqqis tal-miżati għandu jsegwi — u mhux jiġi qabel — it-tnaqqis fl-ispejjeż. Bħala riżultat ta' dan l-approċċ, ir-Reġistru gradwalment naqqas il-ħlas għall-operaturi ekonomiċi hekk kif kompla jżid il-volum tar-reġsitrazzjonijiet, iżda b’dewmien. B'konsegwenza ta' dan, il-bilanċ pożittiv tiegħu qiegħed jonqos mingħajr ma tiġi pperikolata s-sostenibbiltà finanzjarja. Fl-2006, il-bilanċ pożittiv kien ta' €11.3 miljun, li minnhom €8.9 miljun ġew trasferiti lill-baġit Komunitarju. Fl-2007, il-bilanċ pożittiv kien ta' €10.9 miljun, li minnhom ġew trasferiti €6.9 miljun. Ċifri preliminari għall-2008 jissuġġerixxu li l-bilanċ pożittiv se jkun ta' bejn wieħed u ieħor €5 miljun, li minnhom ir-Reġistru se jittrasferixxi madwar €4 miljun lill-baġit Komunitarju. L-ammonti mhux trasferiti lill-baġit Komunitarju jew jiġi investiti għal kwalità mtejba tas-servizz jew inkella biex jinbnew riżervi xierqa. L-operazzjonijiet tar-Reġistru kienu għalhekk finanzjarjament sodi fil-perjodu ta' rappurtar. Id-dħul operattiv qabeż l-ispejjeż operattivi u l-bilanċ pożittiv kien biżżejjed biex ikopri l-ħtiġijiet u l-obbligazzjonijiet tal-investiment. 4.3. Il-kontinwità u l-flessibbiltà tan-negozju Tul l-aħħar sentejn, ir-Reġistru ħadem biex jaġġorna aktar is-sistemi tekniċi tiegħu. Waħda mill-isfidi ewlenin kienet dik tat-titjib tal-flessibbiltà billi tiġi żgurata r-ridondanza tal-operazzjonijiet ewlenin kollha. F'dan il-kuntest, ir-Reġistru qed jipperfezzjoni is-sit mera tiegħu li huwa bbażat fi Praga, li jippermetti replikazzjoni sħiħa tal-funzjonijiet tas-sit ewlieni. Minbarra dan, ir-Reġistru implimenta t-teknoloġija anycast, li tippermetti li duplikati tas-servers tal-isem '.eu' jkunu mxerrda madwar id-dinja. L-evitar ta' punti waħdiena ta' ħsara fl-infrastruttura tar-Reġistru għandu l-għan li jkabbar l-istabbilità fil-każ li wieħed mis-servers tinqalagħlu ħsara jew inkella ma jkunx jista' jintlaħaq. Iż-żewġ netwerks anycast li qed jintużaw mill-EURid huma operati minn żewġ provvedituri anycast differenti. Din l-eteroġeneità tkompli tqawwi l-istabbiltà u s-saħħa tad-domain '.eu'. Kif jesiġi l-Kuntratt, ir-Reġistru ħejja Pjan ta' Kontinwità tan-Negozju (Business Continuity Plan –BCP), li jinkludi analiżi tal-funzjonijiet tal-qalba tar-Reġistru kif ukoll riskji u kontromiżuri relatati. Tinkludi wkoll pjan ta' ġestjoni tal-kriżijiet, kif ukoll xenarji ta' kontinwità tan-negozju u proċeduri għal tipi partikolari ta' theddidiet. Il-BCP għadda mill-verifika ta’ awditur indipendenti. Din il-valutazzjoni kellha l-għan li tivverifika l-ippjanar tal-kontinwità tan-negozju tal-EURid bi tqabbil mal-aħjar prassi fl-industrija. Ir-rapport jikkonferma li l-EURid qed taħdem fuq l-implimentazzjoni ta' miżuri ta' kontinwità, li jindika l-proċess għadu ma ġiex iffinalizzat. Barra minn hekk, il-EURid għarraf lill-Kummissjoni dwar il-miżuri tiegħu biex isaħħaħ l-affidabbiltà tas-sistemi operattivi tiegħu billi jqawwi l-flessibbiltà u l-prestazzjoni sew tad-database kif ukoll tas-servizzi ta' reġistrazzjoni. 4.4. Kunflitti dwar ismijiet tad-domain Minħabba l-valur kummerċjali potenzjalment konsiderveoli ta' xi ismijiet tad-domain, il-kunflitti leagli huma pjuttost spissi f'dan il-qasam. Proċedura ta' Riżoluzzjoni Alternattiva tal-Kunflitti Il-qafas ġuridiku għat-TLD ".eu" jipprevedi proċedura ta' Riżoluzzjoni Alternattiva tal-Kunflitti (ADR) biex issolvi d-diverġenzi dwar l-ismijiet ta' domain taħt it-TLD '.eu'. Din is-sistema tipprovdi garanziji proċedurali għall-partijiet ikkonċernati u tapplika mingħajr preġudizzju għal kull proċedura fil-qrati li kwalunkwe parti interessata tista' tibda kontra d-detentur tal-isem ta' domain jew deċiżjoni tar-Reġistru. Il-EURid ħatar lill-Qorti ta' Arbitraġġ b'sede fi Praga marbuta mal-Kamra tal-Ekonomija tar-Repubblika Ċeka u l-Kamra tal-Agrikoltura tar-Repubblika Ċeka (il-Qorti Ċeka tal-Arbitraġġ jew CAC) biex tipprovdi l-ADR għad-diverġenzi dwar l-ismijiet ta' domain ".eu". Taħt il-qafas ġuridiku tad-'.eu, litigazzjoni fi ħdan is-sistema ADR għad-'.eu' tista’ tinbeda: (i) kontra l-mala fede jew reġistrazzjonijiet abbużivi jew (ii) kontra deċiżjonijiet meħuda mir-Reġistru. Il-kunflitti jistgħu jitressqu bi kwalunkwe lsien uffiċjali tal-UE. Il-livell tal-ħlasijiet għall-proċeduri ADR huwa bbażat fuq il-prinċipju tal-irkupru tal-ispejjeż. Il-ħlasijiet tal-ADR tnaqqsu bosta drabi mill-2006 u jibdew minn €1 300[15], u għalhekk jitqabblu favorevolment ma' dawk mitluba minn korpi simili ta' arbitraġġ[16]. L-għadd ta' kawżi ADR quddiem is-CAC naqsu sew minn 200 każ kull erba' xhur fl-2006 għal madwar 25 każ kull erba' xhur bħalissa. Waqt il-fażi tal-bidu, il-parti l-kbira tal-litigazzjoni saret kontra r-Reġistru (madwar 73 %), filwaqt li l-bqija tal-każi saru kontra detenturi ta‘ ismijiet tad-domains '.eu'. Intant, il-qagħda issa nbidlet: issa l-biċċa l-kbira tal-ilmenti jsiru kontra d-detenturi ta‘ ismijiet tad-domains '.eu'. Dan jikkonferma li l-għadd kbir inizjali ta’ kunflitti dwar l-ismijiet tad-domains ikkonċerna reġistrazzjonijiet tal-perjodu ta' tlugħ ix-xemx, fejn dawk li ressqu l-ilmenti kienu qegħdin jikkontestaw id-deċiżjonijiet tar-Reġistru fir-rigward tal-validazzjonijiet tad-drittijiet ta' qabel tad-detenturi ta’ ismijiet tad-domains '.eu'.[17]. Kawżi l-qorti dwar reġistrazzjonijiet allegatament abbużivi ta' ismijiet tad-domain EURid hija parti f'kawżi quddiem il-qrati nazzjonali tal-Belġju u tal-Greċja. Dawn il-każi jikkonċernaw ħżin allegat ta' ismijiet tad-domain[18]. F'każ minnhom, qorti Belġjana ordnat lill-EURid, permezz ta' inibizzjoni kawtelatorja, jeħilsu madwar 74 000 isem tad-domain soġġett għal penali ta' €25 000 kull isem ta' domain kull siegħa ta' dewmien. EURid ikkonforma mal-mandat ħlief għal 20 isem ta' domain, fuq il-bażi li dawn kienu soġġetti għal każi ADR pendenti. Dan sussegwentament wassal għall-iffriżar tal-kontijiet tal-bank tal-EURid sal-ammont ta' €4 190 000 (li jikkostitwixxu 1 % tal-penali mitluba). Il-każ għadu pendenti u sal-lum ma kien hemm l-ebda seduta l-qorti għall-kawża ewlenija. 4.5. Kawżi quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja Ewropea Fir-rigward ta' kawżi marbuta mad-'.eu' quddiem il-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja li għalihom hija parti l-Kummissjoni, fil-każ 'Galileo', fejn ġiet ikkontestata l-leġittimità li jiġi rriżervat l-isem 'galileo.eu' għall-użu mill-istituzzjonijiet u l-korpi Komunitarji, il-Qorti tal-Prim' Istanza caħdet l-applikazzjoni bħala inammissibbli fl-2007 (T-46/06). F'appell li sar kontra l-ordni tas-CFI f'dan il-każ, il-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja kkonfermat id-deċiżjoni tas-CFI (C-483/07) Fit-tieni każ, 'Inet Hellas', li għadu pendenti quddiem il-Qorti tal-Prim' Istanza, min qed iressaq l-ilment qed jikkontesta l-interpretazzjoni tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) 874/2004 fir-rigward tal-projbizzjoni ta' ismijiet tad-domains b'żewġ ittri li jirrappreżentaw pajjżi li mhumiex fl-UE (T-107/06). Barra minn dan, l- Oberster Gerichtshof fl-Awstrija rreferiet lill-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja mistqosijiet għal sentenza preliminari dwar l-interpretazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 874/2004 (C-569-08). Il-kawża għadha pendenti. 4.6. Ismijiet tad-Domain Internazzjonalizzati (IDN) Bħalissa, ir-reġistrazzjoni tal-ismijiet tad-domains taħt it-TLD '.eu' possibbli biss bl-użu ta' karattri bil-kitba Latina standard: ‘a’ sa ‘z’, ċifri ‘0’ sa ‘9’ and ‘-’[19]. Il-qafas legali għad-'.eu' jistipula li l-Ismijiet tad-Domain Internazzjonalizzati (IDN) għandhom jiddaħħlu hekk kif dan ikun teknikament possibbli[20]. Billi issa hija possibbli r-reġistrazzjoni taħt TLD ta' dawn l-ismijiet tad-domain, il-EURid qed iħejji l-introduzzjoni tal-IDN taħt it-TLD '.eu', li se jippermetti l-użu ta' karattri bid-dijakritiċi bħal ‘é’, ‘ö’, ‘ç’ jew ‘č’ u kitbiet mhux Latini. Wara li ġie adattat il-qafas legali sabiex iqis il-ħtiġijiet tal-IDN[21], huwa mistenni li l-IDN taħt it-TLD '.eu' jitnieda waqt l-2009. 5. KONKLUżJONIJIET Tliet snin wara t-tnedija tiegħu, id-Domain tal-Ogħla Livell '.eu' rnexxielu jsir għażla ta' valur għall-Ewropej meta jiġu biex jagħżlu identità tal-Internet. B'aktar minn tliet miljun domain, '.eu' qabeż dak li kien mistenni minnu u huwa stabbilit bis-sħiħ fost l-ewwel għaxar TLDs tad-dinja. Wara l-mewġa inizjali ta’ reġistrazzjonijiet, qed tikber it-tendenza lejn l-użu tad-domains ".eu" minnufih hekk kif jiġu rreġistrati, minflok sempliċment ikunu rreġistrati bħala miżura ta' prekawzjoni qabel ma tittieħed deċiżjoni aktar tard dwar l-użu tagħhom. Illum, l-ismijiet tad-domains '.eu' qegħdin dejjem jiġu adottati minn impriżi, organizzazzjonijiet u individwi għall-benefiċċju uniku li joffru. L-għadd ta' ismijiet tad-domains li hemm kunflitti dwarhom ilu jonqos b'mod kostanti u s-sistema ADR qed titqies bħala effettiva għall-ħarsien tad-drittijiet tar-reġistranti. Barra minn hekk, ir-Reġistru jopera mingħajr intoppi u skont l-aħjar prattiki tal-industrija. Madankollu, ir-Reġistru se jħabbat wiċċ ma' sensiela ta' sfidi fis-snin li ġejjin. L-aktar avveniment importanti se jkun l-introduzzjoni tal-IDN. Aktar 'il quddiem, l-introduzzjoni li ġejja ta' TLDs ġeneriċi ġodda kif ukoll l-ambjent ekonomiku inċert jaf irażżan it-tkabbir tad-'.eu'. Huwa għalhekk meħtieġ approċċ strateġiku proattiv. B'mod partikolari, ir-Reġistru għandu jaħdem sabiex ikabbar l-għarfien dwar l-eżistenza tat-TLD '.eu' u jsaħħaħ il-perċezzjoni tiegħu. B'dan, jiġbed aktar reġistrazzjonijiet, kif ukoll njixpruna l-adozzjoni ta' siti '.eu', jekk ikun possibbli, minn impriżi u organizzazzjonijiet magħrufa. Minħabba n-natura dinamika tal-ambjent TLD, ir-Reġistru għandu jkompli jmanti u jespandi d-djalogu u l-iskambji tiegħu mal-komunità tal-Internet. Dan se jippermetti lir-Reġistru jidentifika żviluppi rilevanti tas-suq u jkompli jadotta l-aħjar prattiki. Il-Kummissjoni se tkompli ssegwi l-iżvilupp tat-TLD '.eu', u tiżġura li din tilħaq il-ħtiġijiet tar-residenti, l-organizzazzjonijiet u l-impriżi tal-UE. ANNESSI ANNESS 1: L-AKBAR GĦAXAR DOMAINS TAL-OGĦLA LIVELL SKONT L–GĦADD TA' ISMIJIET TAD-DOMAINS IRREĠISTRATI (SA MARZU 2009) TLD | Għadd ta' domains reġistrati | .com | 79 439 607 | .cn | 13 854 687 | .de | 12 652 025 | .net | 12 099 536 | .org | 7 472 142 | .uk | 7 382 123 | .info | 5 137 681 | .nl | 3 285 095 | .eu (*) | 3 049 034 | .biz | 2 025 576 | Sors: http://domainsinfo.fr/. (*) L-għadd ta' reġistrazzjonijiet għad-.eu jiġi aġġornat kuljum fuq:http://www.eurid.eu/en/about/facts-figures/statistics. Anness 2: GĦADD TA' REĠISTRANTI SKONT IL-PAJJIŻ TA' RESIDENZA TAR-REĠISTRANTI (SA MARZU 2009) Pajjiż | Għadd ta' domains '.eu' Marzu 2009 | L-Awstrija | 74 767 | Il-Belġju | 92 404 | Il-Bulgarija | 9 578 | Ċipru | 53 051 | Ir-Repubblika Ċeka | 82 020 | Id-Danimarka | 45 167 | L-Estonja | 8 179 | Il-Finlandja | 14 876 | Franza | 251 744 | Il-Ġermanja | 930 467 | Il-Greċja | 25 169 | L-Ungerija | 29 148 | L-Irlanda | 59 612 | L-Italja | 166 454 | Il-Latvja | 7 166 | Il-Litwanja | 9 416 | Il-Lussemburgu | 27 256 | Malta | 2 916 | Olanda | 415 474 | Il-Polonja | 176 328 | Il-Portugall | 11 789 | Ir-Rumanija | 20 204 | Is-Slovakkja | 18 609 | Is-Slovenja | 6 385 | Spanja | 70 390 | L-Iżvezja | 81 979 | Ir-Renju Unit | 377 820 | Sors: EURid. Anness 3: ŻIEDA FID-DOMAINS .EU 2006-2008 SKONT IL-PAJJIŻ TA' RESIDENZA TAR-REĠISTRANTI Pajjiż | Żieda ta' domains '.eu' 2006-2008* | L-Awstrija | +27 % | Il-Belġju | +23 % | Il-Bulgarija** | +58 % | Ċipru | -41 % | Ir-Repubblika Ċeka | +65 % | Id-Danimarka | +18 % | L-Estonja | +43 % | Il-Finlandja | +57 % | Franza | +56 % | Il-Ġermanja | +19 % | Il-Greċja | +44 % | L-Ungerija | +32 % | L-Irlanda | +94 % | L-Italja | +14 % | Il-Latvja | 0 % | Il-Litwanja | +142 % | Il-Lussemburgu | +95 % | Malta | -85 % | Olanda | +36 % | Il-Polonja | +149 % | Il-Portugall | -2 % | Ir-Rumanija** | +40 % | Is-Slovakkja | +74 % | Is-Slovenja | +71 % | Spanja | +33 % | L-Iżvezja | -10 % | Ir-Renju Unit | -14 % | UE | +22 % | *mill-31.12.2006 sal-31.12.2008 ** Iċ-ċifri għall-Bulgarija u r-Rumanija jirreferu għall-2007-2008, billi r-reġsitrazzjoni tad-domains .eu bdiet wara l-adeżjoni tagħhom mal-UE fl-1 ta' Jannar 2007. Sors: EURid. [1] Ir-Regolament (KE) Nru 733/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta' April 2002 dwar l-implimentazzjoni tal-Qasam tal-Ogħla Livell EU (ĠU L 113, 30.4.2002, p. 1), kif emendat mir-.Regolament (KE) Nru 1137/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta' Ottubru 2008 li jadatta numru ta' strumenti suġġetti għall-proċedura stabbilita fl-Artikolu 251 tat-Trattat għad-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE, tal-proċedura regolatorja bi skrutinju – Adattament għall-proċedura regolatorja bi skrutinju – L-Ewwel Parti (ĠU L 311, 21.11.2008, p. 1). [2] COM (2007) 385 finali (ĠU C 191, 17.8.2007, p. 17)http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2007:0385:FIN:EN:PDF. [3] Ara l-premessa 9 tar-Regolament (KE) Nru 733/2002. [4] L-Artikolu 3(4) tar-Regolament (KE) Nru 733/2002. [5] Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2003/375/KE tal-21 ta' Mejju 2003 dwar il-ħatra tar-Reġistru tat-TLD ".eu" (ĠU L 128, 24.5.2003, p. 29) [6] L-Artikolu 3(1) jgħid li 'Il-kuntratt bejn il-Kummissjoni u r-Reġistru għandu jkun għal żmien limitat u għandu jkun jista' jiġġedded'. [7] Għal aktar tagħrif dwar l-EURid żur http://www.eurid.eu/content/view/12/26/lang,en/. [8] Iċ-ċifri l-aktar reċenti, bi tqassim skont il-pajjiż, huwa disponibbli fuq:http://www.eurid.eu/en/press-room/facts-figures. [9] Għal eżempji tal-użu attiv ta' ismijiet tad-domain '.eu': http://www.eurid.eu/en/press-room/why-eu. [10] http://www.eurid.eu/files/2007_q1_report.pdf. [11] http://www.eurid.eu/en/content/two-thirds-online-europeans-are-aware-eu. [12] https://www.centr.org/main/4607-CTR/version/default/part/AttachmentData/data/Admin14%20-%20Linden-%20.eu%20branding%20study.pdf. [13] http://www.eurid.eu/en/content/eu-registrars-are-generally-satisfied-eurid-give-some-suggestions-improvements. [14] L-Artikolu 4(2)(c) tar-Regolament (KE) Nru 733/2002 jistipula li 'Ir-Reġistru għandu [...] jimponi tariffi direttament relatati mal-ispejjeż magħmula' Barra minn hekk, l-Artikolu I(I)(6) tal-Kuntratt ta' Konċessjoni tas-Servizz jgħid li 'jekk jiġi rreġistrat bilanċ pożittiv li ma jiġix investit għal għanijiet ta' kwalità aħjar tas-servizz, dan il-bilanċ jiġi ttrasferit lill-baġit Komunitarju fi kwalunkwe sena li jseħħ dan il-bilanċ. .Għandha tingħata kunsiderazzjoni lill-ħtieġa li tiġi żgurata riżerva operattiav xierqa. [15] Sors: Qorti tal-Arbitraġġ Ċeka: http://adr.eu/arbitration_platform/fees.php. [16] Il-miżati miżmuma mill-WIPO (World Intellectual Property Organisation) jibdew minn USD 1 500 (http://www.wipo.int/amc/en/domains/fees/index.html). [17] Kif ipprovdut fir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 874/2004, id-detenturi ta' drittijiet li kienu jeżistu qabel rikonoxxuti jew stabbiliti mil-liġi nazzjonali u/jew tal-Komunità u korpi pubbliċi għandhom jibbenefikaw minn perjodu speċifiku ta' żmien ("sunrise period") li matulu r-reġistrazzjoni tal-ismijiet tagħhom ta' domain tkun esklussivament riżervata għal dawk id-detenturi ta' drittijiet li kienu jeżistu qabel rikonoxxuti jew stabbiliti bil-liġi nazzjonali u/jew tal-Komunità u korpi pubbliċi. [18] Il-ħżin tal-isem tad-domain huwa prattika fejn xi reġistraturi jiksbu l-kontroll ta' ismijiet tad-domain bil-għan li jżommuhom jew 'jaħżnuhom' għall-użu u/jew il-qligħ tagħhom. Il-ħażżien is-soltu jipprova jbigħ l-isem tad-domain bi prezz eżagerat.. [19] Ara wkoll it-Termini u l-Kundizzjonijiet tal-EURid, Taqsima 2,.2: http://www.eurid.eu/files/trm_con_EN.pdf. [20] L-Artikolu 6 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 874/2004 jipprovdi li 'r-Reġistru għandu jwettaq ir-reġistrazzjoni tal-ismijiet ta' domains fil-karattri alfabetiċi kollha tal-lingwi uffiċjali tal-Komunità meta standards adegwati internazzjonali jsiru disponibbli.' [21] ĠU L xxx, xx.xx.2009 (għadu ma ġiex ippubblikat).