Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew - L-Interoperabilità għal Servizzi Pan-Ewropej ta’ l-eGovernment /* KUMM/2006/0045 finali */





[pic] | KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ | Brussel 13.2.2006 KUMM(2006) 45 finali KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-KUNSILL U LILL-PARLAMENT EWROPEW L-Interoperabilità għal Servizzi Pan-Ewropej ta’ l-eGovernment KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-KUNSILL U LILL-PARLAMENT EWROPEW L-Interoperabilità għal Servizzi Pan-Ewropej ta’ l-eGovernment Illum l- eGovernment huwa fiċ-ċentru tal-ġibda ta’ l-UE għat-tiġdid ekonomiku, soċjali u ambjentali. Il-kontribut tiegħu għat-titjib ta’ l-iżvilupp u l-implimentazzjoni ta’ politika pubblika huwa stabbilit tajjeb, u reċentement ingħatat attenzjoni partikolari lill-parti li għandu fit-titjib tal-kompetittività u innovazzjoni ta’ l-ekonomiji Ewropej. Sar ħafna progress fuq l- eGovernment fuq il-livelli kollha ta’ l-amministrazzjoni pubblika fl-Ewropa. Filwaqt li dan l-impetu għandu jinżamm, issa jeħtieġ li tingħata iżjed attenzjoni lejn l-iżvilupp tad-dimensjoni trans-fruntali ta' l- eGovernment , li għalih l-interoperabilità tassumi prijorità dejjem ogħla. Kollaborazzjoni iktar mill-qrib bejn l-amministrazzjonijiet ta’ Stati Membri differenti se tagħti sostenn lill-ħolqien ta’ servizzi aħjar għaċ-ċittadini u negozji Ewropej u implimentazzjoni iktar effiċjenti tal-politika ta’ l-UE. Iżjed kollaborazzjoni teħtieġ komunikazzjoni mtejba bejn numru dejjem akbar ta’ amministrazzjonijiet fis-settur pubbliku, sfida li titlob sforz konġunt mill-Istati Membri u l-Komunità. L-għan ta’ din il-komunikazzjoni huwa, għalhekk, li tqajjem l-attenzjoni ta’ l-Istati Membri lejn il-ħidma li teħtieġ li ssir għall-ksib ta’ interoperabilità pan-Ewropea tas-servizzi ta’ l- eGovernment . Fid-dawl tal-firxa ta’ kwistjonijiet li jeħtieġ ikunu indirizzati, hija tipproponi prijoritajiet u l-ewwel sett ta’ azzjonijiet. Din il-komunikazzjoni titlob lill-Kunsill jindirizza r-rekwiżiti identifikati u jagħti s-sostenn tiegħu lejn il-miżuri li se jilħquhom. 1. INTRODUZZJONI 1.1 Sfond It-tisħiħ tal-kompetittività ta’ l-ekonomiji Ewropej jeħtieġ il-modernizzazzjoni tas-settur pubbliku fl-Ewropa u interazzjoni mtejba bejn l-organizzazzjonijiet assoċjati: - Is-suq uniku jserraħ fuq amministrazzjonijiet pubbliċi moderni u effiċjenti li jiffaċilitaw il-mobilità u l-interazzjoni uniformi taċ-ċittadini u n-negozji. - Amministrazzjoni pubblika moderna trid tinbena fuq infrastruttura tat-teknoloġiji ta’ l-informazzjoni u tal-komunikazzjoni ( ICT ) u proċessi ta’ eGovernment soffistikati u simplifikati. Imbagħad biss tkun tista’ toffri servizzi effiċjenti f'termini ta' spiża, trasparenti u konvenjenti neċessarji biex jinħatfu l-okkażjonijiet offruti mis-soċjetà informatika. Il-benefiċċji ta’ l- eGovernment u, partikolarment, tas-servizzi trans-fruntali ta’ l- eGovernment f’dan ir-rigward huma bla dubju[1]. Għalhekk, id-Direttiva proposta dwar servizzi fis-suq intern[2] tenfasizza l-interrelazzjoni bejn l-infrastruttura ta’ l- eGovernment u l-mobilità tan-negozji. Teħtieġ li l-Istati Membri jwaqqfu infrastruttura ta’ interoperabilità neċessarja biex tipprovdi negozji mobbli b’punti ta' kuntatt uniċi għall-kompletament tal-proċeduri amministrattivi relatati mal-mobilità. Oqsma oħra tal-politika ta’ l-UE wkoll jinħtiġilhom sostenn b'iżjed qsim ta' informazzjoni bejn l-amministrazzjonijiet. L-għanijiet tal-politika ma jistgħux jintlaħqu mingħajr iżjed kooperazzjoni bejn l-amministrazzjonijiet, megħjuna minn teknoloġiji ta’ l-informazzjoni, sew fil-qasam tal-ġustizzja u affarijiet interni sew fir-relazzjonijiet esterni u l-politika ta' sigurtà. L-interoperabilità tas-servizzi ta' l- eGovernment [3] , ibbażata fuq standards miftuħa u punti ta’ interazzjoni ( interfaces ) miftuħa, saret ħidma kruċjali u trasversali. Fil-Pjan ta’ Azzjoni eEurope [4], hija ġiet espliċitament rikonoxxuta bħala kundizzjoni minn qabel għall-implimentazzjoni tas-servizzi ta’ l- eGovernment Ewropej, u l-Istati Membri stqarrew mill-ġdid l-importanza tagħha fil-Konferenza Ministerjali li seħħet f’Como f’Lulju 2003: “Il-kooperazzjoni meħtieġa għall-iżvilupp ta’ servizzi pan-Ewropej tiddependi parzjalment fuq l-interoperabilità tas-sistemi ta’ l-informazzjoni u tal-komunikazzjoni użati fil-livelli kollha ta' gvern.” Dan ifisser li, minkejja li l-Istati Membri huma responsabbli għall-interoperabilità tas-sistemi tagħhom, l-interoperabilità f’livell Ewropew, li hu meħtieġ sabiex il-politika u l-prijoritajiet ta’ l-UE jkunu implimentati, teħtieġ kooperazzjoni u koordinament f’livell Ewropew. Il-kwistjoni ta’ din l-interoperabilità għandha għalhekk tibqa’ importanti fuq l-aġenda ta' l-UE dwar is-servizzi elettroniċi ta' interess pubbliku (fil-qasam ta' l- eGovernment iżda wkoll oħrajn bħas-saħħa u l-edukazzjoni), primarjament bħala parti mill-qafas strateġiku ġdid “i2010[5] - Soċjetà Ewropea ta’ Informazzjoni għat-tkabbir u x-xogħol” u l-varji inizjattivi u programmi relatati. i2010 espliċitament jindirizza l-interoperabilità bħala wieħed mill-erba' sfidi għall-ħolqien ta' spazju waħdieni Ewropew għall-informazzjoni u hu essenzjali għas-servizzi pubbliċi bl-użu ta' l- ICT . 1.2 Sfidi: Servizzi pan-Ewropej għaċ-ċittadini u n-negozji Il-kisba ta’ l-interoperabilità għas-servizzi ta’ l- eGovernment hija proċess kontinwu li fiha msieħba ġodda u teknoloġiji ġodda jeħtieġu jkunu integrati kostantement: - Is-servizzi ta’ l- eGovernment jingħataw fuq il-livelli kollha ta’ gvern. L-interoperabilità għandha tkun assigurata bejn l-amministrazzjonijiet lokali, reġjonali, nazzjonali u Ewropej biex jipprovdu servizz uniformi. - L-integrazzjoni ta’ l-Istati Membri l-ġodda hija ħidma ewlenija li qed isseħħ diġà. - Aktar u aktar ċittadini li qed imorru online jistennew u jitolbu aċċess elettroniku effiċjenti u simplifikat għall-informazzjoni u s-servizzi. - It-teknoloġiji u l-prodotti tas-suq qed jevolvu. Filwaqt li modi ġodda ta’ garanzija ta’ l-interoperabilità qed jinbtu, il-potenzjal dejjem akbar għall-arrikkiment tas-servizzi ta’ l- eGovernment ifisser li l-interoperabilità qed issir kwistjoni li qabel ma kinitx. - L-avvanzi magħmula mill-Istati Membri fit-twaqqif tal-programmi u l-politika tagħhom ta' l- eGovernment ifissru li ħafna għażliet saru fir-rigward ta' l-implimentazzjoni. L-integrazzjoni ta’ elementi u proċessi eteroġeni qed issir ħidma ewlenija. - Speċifikazzjonijiet pan-Ewropej huma l-waħdiet, u ebda skambju sistematiku ta’ għarfien u prassi tajba ma jeżistu s’issa. In-numru dejjem akbar ta’ atturi, il-kumplessità dejjem akbar tar-relazzjonijiet, u s-sistemi relatati mat-teknoloġija informatika jeħtieġu arkitetturi konsistenti, politika u standards komuni kif ukoll sforzi ta’ koordinament kontinwi u estensivi bejn l-istituzzjonijiet ta’ l-UE u l-Istati Membri. Bit-tnedija tas-servizzi pan-Ewropej din il-kumplessità se tiżdied. 1.3 L-ambitu tal-komunikazzjoni Strateġija bażika għall-interoperabilità Ewropea tfasslet, u s-sisien huma f'posthom. - L-ewwel verżjoni tal-Qafas Ewropew għall-Interoperabilità għal Servizzi pan-Ewropej ta’ l- eGovernment[6] u l-Linji ta’ Gwida għall-Arkitettura assoċjati miegħu pproponiet l-politika, l-istandards u l-ispeċifikazzjonijiet għall-appoġġ ta’ l-imsieħba ta’ l- eGovernment Ewropew li jinnegozjaw bejniethom. - Programmi ta' riċerka u żvilupp relatati ma' l- eGovernment temmew l-istudji relatati u bdew il-proġetti pilota. - Fil-kuntest tal-konsultazzjonijiet għall-pariri dwar inizjattivi ta’ l- eGovernment għall- eEurope 2005, strateġiji għall-interoperabilità ġew rakkomandati[7]. - Ir-Riċerka fit-Teknoloġiji tas-Soċjetà Informatika, l-Iżvilupp Teknoloġiku u l-Programm ta’ Dimostrazzjoni (IST RTD), il-Programmi għal Netwerks Trans-Ewropej (eTEN) u l-programm dwar l-Għoti Interoperattiv ta’ servizzi Ewropej ta’ eGovernment lill-amministrazzjonijiet pubbliċi, negozji u ċittadini flimkien ( IDABC ) jikkontribwixxu lejn l-identifikazzjoni, il-validazzjoni u l-implimentazzjoni ta’ servizzi pan-Ewropej[8]. L- IDABC ffinalizza stħarriġ fuq is-servizzi pan-Ewropej mal-partijiet interessati relatati[9]. Madankollu, fid-dawl tar-riżorsi limitati, l-isforzi għall-iżvilupp servizzi trans-fruntali ta’ l- eGovernment ma sarux prijorità. It-tieninett, is-sostenibilità fuq medda ta' żmien twil ta' miżuri għas-sostenn ta' l-interoperabilità meħtieġa minn dawn is-servizzi għandha tkun assigurata. Għalhekk, din il-komunikazzjoni: - tipprovdi r-rekwiżiti bażiċi għall-implimentazzjoni ta’ l-interoperabilità pan-Ewropea tas-servizzi ta' l- eGovernment ; - tispjega l-prijoritajiet f'sett strutturat ta’ oqsma tal-politika u miżuri għall-ksib ta’ l-interoperabilità tas-servizzi ta’ l- eGovernment f’kuntest pan-Ewropew; - tipproponi iżjed azzjoni bħala l-ewwel passi għall-mili ta’ dan il-qafas. 2. L-IMPLIMENTAZZJONI TA' L-INTEROPERABILITÀ PAN-EWROPEA GħAS-SERVIZZI TA' L- EGOVERNMENT 2.1 Il-benefiċċji ta’ l-interoperabilità ta' l- eGovernment L-interoperabilità hija kundizzjoni għall-għoti tas-servizzi ta’ l- eGovernment lin-naħa l-oħra tal-fruntieri nazzjonali u ta’ l-organizzazzjoni. L-interoperabilità tiffaċilita l-komunikazzjoni, l-interazzjoni u t-tranżazzjoni bejn entitajiet u msieħba differenti. Tippermetti lill-organizzazzjonijiet iżommu l-indipendenza tagħhom waqt li tħalli l-informazzjoni u t-tranżazzjonijiet jgħaddu lil hinn mill-fruntieri. 2.2 Id-dimensjonijiet u r-rekwiżiti ta' l-interoperabilità ta' l- eGovernment Tliet oqsma ewlenin ta’ l-interoperabilità għandhom jitqiesu waqt li s-servizzi ta' l- eGovernment jiġu mwettqa - l-organizzattiv, is-semantiku u t-tekniku: - L-interoperabilità organizzattiva hija dwar il-kapaċità li tidentifika l-atturi u l-proċessi organizzattivi involuti fl-għoti ta’ servizz speċifiku ta’ l- eGovernment u l-ksib ta' ftehim bejniethom dwar kif għandhom jistrutturaw l-interazzjonijiet tagħhom, jiġifieri “il-punti ta’ interazzjoni tan-negozju"[10]. - L-interoperabilità teknika hija dwar it-tagħqid flimkien tas-sistemi tat-teknoloġiji ta’ l-informazzjoni u s- software , id-definizzjoni u l-użu tal-punti ta' interazzjoni miftuħa, standards u protokolli sabiex jinbnew sistemi ta’ l-informazzjoni affidabbli, effettivi u effiċjenti. - L-interoperabilità semantika hija dwar il-garanzija li t-tifsira ta’ l-informazzjoni mgħoddija lil xulxin ma tintilifx fil-proċess, li tinżamm u miftiehma min-nies, mill-applikazzjonijiet u l-istituzzjonijiet involuti. L-isforzi għall-koordinament huma meħtieġa fi u bejn it-tliet oqsma kollha. 2.3 It-tmexxija ta’ l-interoperabilità ta' l- eGovernment L-istrateġiji u s-soluzzjonijiet għall-interoperabilità se jkunu differenti, skond is-servizz ta' l- eGovernment ikkonċernat u skond l-ambjent li fih is-servizzi huma implimentati. Il-ksib ta’ l-interoperabilità għal determinati oqsma fuq livell Ewropew għandu jitqies bħala proċess ta’ pass wara pass u jeħtieġ li jkun appoġġat bħala tali. L-isforzi għall-koordinament relatati għandhom ikunu appoġġati minn amministrazzjonijiet fil-livelli kollha. Konsiderazzjonijiet ta’ politika u teknoloġiċi jiddeterminaw fejn jaqgħu r-responsabilitajiet. Il-prinċipju tas-sussidjarjetà jeħtieġ intervent pubbliku fil-livell l-iktar effiċjenti waqt li jitqiesu l-għanijiet segwiti: dan spiss ikun fil-livell ta’ Stat Membru. Madankollu, meta jitqiesu l-iskala u l-ambitu tas-servizzi u l-koordinament tal-miżuri li jappoġġaw l-interoperabilità pan-Ewropea, għadd ta’ miżuri għandhom jittieħdu fuq livell ta’ UE. F’dan ir-rigward, il-koordinament tal-ftehimiet ta’ l-interoperabilità ta' l- eGovernment fi ħdan qasam speċifiku ta’ politika jaqa’ fir-responsabilità ta’ dak il-qasam, filwaqt li regoli u elementi komunement applikabbli għandhom ikunu definiti bejn l-oqsma tal-politika. B’hekk, l-iskemi semantiċi għall-iskambju tad- data tat-tassazzjoni jew ta’ l-istatistika tas-saħħa se jkollhom ikunu definiti mill-amministrazzjonijiet għat-tassazzjoni u s-saħħa. Madankollu, elementi komunement użati, bħad-deskrizzjonijiet ta' oġġetti, istituzzjonijiet u persuni naturali b’mod ġenerali, jew regoli tekniċi, bħall-użu ta’ trasport, protokolli u punti ta’ interazzjoni sikuri, għandhom ikunu organizzati orizzontalment bejn l-oqsma kollha, fejn relevanti, issinkronizzati max-xogħol li jindirizza sfidi simili ta' l-interoperabilità fin-negozju. 2.4 Il-leġiżlazzjoni Il-programmi nazzjonali ta’ l- eGovernment iltaqgħu ma’ ostakoli ġuridiċi meta ppruvaw jirristrutturaw u jissimplifikaw il-proċessi għal aktar interazzjoni effiċjenti mal-klijenti tagħhom. Dawn il-problemi x’aktarx jitkattru fuq livell pan-Ewropew. Tibdil fil-leġiżlazzjoni jista' jkun meħtieġ sabiex tinkiseb interoperabilità organizzattiva għal servizzi pan-Ewropej ta' l- eGovernment . Evalwazzjonijiet ta' l-impatt għall-proposti leġiżlattivi - anki mill-UE - se jkollhom jindirizzaw il-limitazzjonijiet għas-servizzi elettroniċi. Il-Kummissjoni nediet studju (taħt il-programm Modinis fil-kuntest ta' l- eEurope 2005) dwar ostakoli ġuridiċi u organizzattivi għall- eGovernment . 3. L-INDIRIZZAR TAR-REKWIżITI GħALL-INTEROPERABILITÀ 3.1 Il-kisbiet 3.1.1 Politika u standards għal interoperabilità pan-Ewropea L-ewwel verżjoni tal-Qafas Ewropew għall-Interoperabilità [ European Interoperability Framework (EIF) ] ġiet ippubblikata, bħala dokument ta’ ħidma ta’ l-IDA ( Interchange of Data between Administrations ), f’Novembru 2004, li ssuġġeriet linji ġenerali ta' gwida għall-għoti ta' servizzi pan-Ewropej ta' l- eGovernment . Ibbażat fuq il-premessa li kull Stat Membru għandu, jew hu fil-proċess li jiżviluppa, Qafas tal-Gvern għall-Interoperabilità ( Government Interoperability Framework [GIF] ) tiegħu, l- EIF jiffoka fuq il-supplimentar, iżjed mit-tibdil, ta' l-oqfsa nazzjonali għall-interoperabilità ta' l- eGovernment billi jżid dimensjoni pan-Ewropea. L- EIF jagħmel rakkomandazzjonijiet, jiddefinixxi rekwiżiti ġeneriċi ta’ standardizzazzjoni fir-rigward ta’ aspetti organizzattivi, semantiċi u tekniċi ta’ din l-interoperabilità u joffri sett komprensiv ta’ prinċipji għal kooperazzjoni Ewropea fl- eGovernment . 3.1.2 Proġetti u studji Il-programmi tar-riċerka u l-iżvilupp dwar l- eGovernment , l- IDA , l- eTEN kif ukoll l-oqsma individwali tal-politika wettqu għadd sostanzjali ta’ proġetti li jużaw u jippromwovu l-interoperabilità ta' l- eGovernment . Fost ħwejjeġ oħra, il-programm IDA pproduċa speċifikazzjonijiet Ewropej għall- eProcurement , u l- eLink , il- middelware għal skambju sikur tad- data bejn l-amministrazzjonijiet u l-imsieħba fil-komunikazzjoni tagħhom. L- eTEN waqqaf sistema pilota pan-Ewropew għall-ipproċessar ta' data tar-reġistrazzjoni standardizzata għall-użu tan-negozji. L-amministrazzjoni tat-taxxi, id-dwana, is-saħħa, is-sigurtà soċjali u l-istatistika diġà għamlu passi kbar lejn l-interoperabilità u l-istandardizzazzjoni fis-setturi tagħhom – parzjalment bl-għajnuna tal-Kummissjoni. Il-programm RTD qed jesplora l-interoperabilità f’setturi li qed jinbtu bħas-servizzi mobbli ta' l- eGovernment . 3.2 Azzjoni meħtieġa 3.2.1 L-iffissar tal-prijoritajiet L-isforzi għall-indirizzar tar-rekwiżiti ta’ l-interoperabilità tas-servizzi ta' l- eGovernment għandhom jiffokaw f’oqsma tal-politika prijoritarji. Fl-isfond tal-qagħda ekonomika ta’ l-UE u l-importanza li jinġiebu benefiċċji reali liċ-ċittadini, l-isforzi mistennija għal kompetittività u x-xogħol, l-innovazzjoni u l-kontribut lejn iċ-ċittadinanza Ewropea għandhom ikunu fost il-kriterji għall-għażla. Reġistrazzjonijiet trans-fruntali ta’ kumpaniji u l-interoperabilità ta’ l- eProcurement Ewropew huma eżempji ta’ oqsma ta’ prijorità għolja. Il-ħtieġa li jitnaqqas il-piż amministrattiv fuq l-impriżi fl-UE qiegħda wkoll issir urġenti. Il-ġbir uniformi ta’ statistika pan-Ewropea huwa pass lejn il-futur. Fil-qasam tas-sigurtà soċjali u l-offerta ta’ xogħol, is-servizzi trans-fruntali se jiffaċilitaw il-mobilità taċ-ċittadini. 3.2.2 Dokumenti ta' l-oqsma tal-politika u l-linji ta' gwida Ir-reazzjonijiet wara il-pubblikazzjoni ta’ l-ewwel verżjoni tal-Qafas Ewropew għall-Interoperabilità ( EIF ) juru li l-ħtieġa ta’ komprensjoni iktar profonda ta’ l-interoperabilità ta' l- eGovernment u ta’ l-impatt tagħha. L- EIF għandu jevolvi b'mod konformi mar-rekwiżiti ta’ politika u bidliet teknoloġiċi. Jeħtieġ li jkun issupplimentat b’rakkomandazzjonijiet dwar standards u applikazzjonijiet speċifiċi, li jistgħu jkunu provduti mil-Linji ta’ Gwida għall-Arkitettura u dokumenti ekwivalenti li għandhom jiġu prodotti mill-programm IDABC . Verżjoni iktar irfinati ta’ l- EIF fil-futur, se jkunu fformalizzati fid-dawl ta’ gwida fil-politika miksuba mill-konsultazzjonijiet u studji fil-programmi varji kkonċernati ta' l-UE, inkluża l-inizjattiva i2010. Fuq medda itwal ta’ żmien, jista’ jkun hemm bżonn ta’ tmexxija organizzattiva stabbli. Jeħtieġ li l- EIF jiġi ssuplimentat b'edizzjoni riveduta tal-Linji ta’ Gwida għall-Arkitettura ta’ l-IDA u huwa stabbilit sew li tittratta l-interoperabilità ta’ l- eGovernment mil-lat iktar tekniku u pragmatiku. Ibbażat fuq il-kunċett ta’ arkitettura mibnija sew, flimkien se joffru gwida dwar kif għandhom ikunu implimentati u integrati l-komponenti ġeneriċi ta’ l- eGovernment u l-infrastruttura tan-netwerks. 3.2.3 Inkoraġġiment għall-kollaborazzjoni bejn l-amministrazzjonijiet F’xi oqsma tal-politika bħad-dwana u t-tassazzjoni, l-iskambji ta’ informazzjoni trans-Ewropej saru komuni u wasslu għall-ħolqien ta’ ftehimiet f’setturi speċifiċi dwar l-interoperabilità. Madankollu, jeħtieġ sforz biex tinkiseb l-interoperabilità fil-livelli kollha ta' gvern. Il-Kummissjoni tipproponi li tlaqqa’ flimkien il-partijiet interessati u twettaq proġetti ta’ validazzjoni u implimentazzjoni għat-twettiq tas-soluzzjonijiet interoperabbli ta’ servizz bl-għajnuna tal-programm eTEN . Il-proġetti tar-riċerka u l-iżvilupp u l-istudji Modinis huma mistennija li jdaħħlu tagħrif. Barra minn hekk, l- IDABC se jkompli jippromwovi u jiffaċilita l-kollaborazzjoni mill-amministrazzjonijiet pubbliċi Ewropej b’appoġġ lejn l-oqsma tal-politika ta' l-UE. Il-partijiet interessati għall-oqsma identifikati jeħtieġu jkunu miġbura fuq livell Ewropew - madwar l-Istati Membri u livelli differenti ta' amministrazzjoni - sabiex: - jingħarfu s-servizzi eżistenti u l-komponenti ta’ servizz f'diversi Stati Membri, - ikunu definiti l-pjanijiet ta’ azzjoni għas-servizz jew għas-setturi speċifiċi dwar kif għandha tinkiseb u mmarkata l-interoperabilità, - ikun identifikat is-saff ta’ interoperabilità orizzontali li għandu jkun indirizzat fuq livell Ewropew - ikun hemm qbil dwar il-livell ta’ interoperabilità ta’ l- eGovernment li għandu jinkiseb u l-istrateġija li għandha tittieħed, - ikun hemm qbil dwar il-mudelli ta’ soluzzjonijiet li jistgħu jerġgħu jintużaw u jintużaw fuq skala differenti li għandhom jitwettqu konġuntament. Sabiex l-implimentazzjoni ta’ din il-politika ta' koordinament tkun appoġġata, il-gwida tal-bidu pprovduta mill-Qafas Ewropew għall-Interoperabilità ( EIF ) għandu jkun ikkumplimentat minn fora relatati u proċessi ta' koordinament istituzzjonalizzati fuq livell Ewropew. 3.2.4 Ġestjoni ta’ elementi ġeneriċi L-esperjenza ma’ programmi nazzjonali dwar l-interoperabilità u proċessi ta’ standardizzazzjoni turi li l-identifikazzjoni u d-definizzjoni ta’ elementi komuni u komponenti ewlenin hija kruċjali għall-effiċjenza ta’ l-informazzjoni u tranżazzjoni. L-istandard rikonoxxut mad-dinja kollha ta' l-indirizz postali huwa eżempju evidenti: bis-saħħa ta’ dan l-istandard waħdu huwa żgur li l-ittri jilħqu d-destinazzjoni tagħhom irrispettivament mill-pajjiż fejn jgħix min se jirċevihom. Filwaqt li l-amministazzjonijiet involuti fl-iskambji ta' l-informazzjoni speċifiċi għas-settur tagħhom għandhom jaqblu fuq l-aspetti li jikkonċernawhom esklussivament, aspetti rikorrenti u kwistjonijiet dwar l-interoperabilità transkonfinali għandhom ikunu deċiżi fuq livell ta' UE. Proċessi xierqa ta’ koordinament ma’ l-Istati Membri għandhom jitwaqqfu u jistgħu jeħtieġu l-għajnuna ta’ entità ta’ ġestjoni responsabbli. Din il-ħidma tista’ tkun iddelegata lil Stat Membru jew aktar, iżda tista’ tkun immaniġġjata wkoll minn proċess istituzzjonalizzat fuq livell Ewropew. 3.2.5 L-istandardizzazzjoni Minħabba l-karatteristiċi ta' ftuħ u inklussività l-istandardizzazzjoni ta’ l- ICT tista' tipprovdi sostenn kbir għall-ksib ta' l-interoperabilità fil-livell ta' netwerk, servizzi u applikazzjonijiet. Sforz akbar huwa għalhekk meħtieġ sabiex ir-rekwiżiti għall-istandardizzazzjoni ta’ l- eGovernment tas-settur pubbliku jitqiegħdu fil-korpi għall-istandardizzazzjoni Ewropej ( CEN , CENELEC u ETSI ) u internazzjonali[11]. Skond il-pjan ta' Azzjoni fl-istandardizzazzjoni ta' l- eEurope , l-organizzazzjonijiet Ewropej ta' l-istandarizzazzjoni, partikolarment is- CEN u l- ETSI , f'kooperazzjoni mal-partijiet interessati u l-ammnistrazzjonijiet pubbliċi relevanti, taw il-bidu għall-programm ta' standardizzazzjoni li jimmira għall-identifikazzjoni u l-implimentazzjoni tal-prijoritajiet ta' l-istandardizzazzjoni ta' l- eGovernment bil-għan li tiżdiet l-interoperabilità. L-organizzazzjonijiet Ewropej ta' l-istandardizzazzjoni huma mistiedna jissuktaw l-isforz u jkomplu jiżviluppawhom fl-inizjattiva i2010. 3.2.6 Arkitettura għall-għoti transkonfinali tas-servizzi ta’ l-eGovernment. Sabiex tkun ekonomika u effettiva, l-implimentazzjoni ta’ l-infrastruttura meħtieġa għall-għoti tas-servizzi pan-Ewropej ta’ l- eGovernment se jkollhom ikunu gwidati minn arkitettura kunċettwali ġenerali, ibbażata fuq standards. Din l-arkitettura għandha tħalli l-atturi responsabbli biex jiddefinixxu individwalment il-komponenti li jridu jimplimentaw u, fl-istess ħin, għandhom jassiguraw il-koerenza ma' l-iskema sħiħa. Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi kunċetti, prinċipji u linji ta' gwida komuni għall-għoti ta' servizzi pan-Ewropej ta' eGovernment permezz tal-programm IDABC , b'kooperazzjoni mal-programmi tar-riċerka u żvilupp teknoloġiku u ta' l- eTEN . 3.2.7 Infrastruttura komuni għall-għajnuna ta’ l-interoperabilità ta' l-eGovernment Strutturi, reġistri u arkivji għall-informazzjoni online se jiffaċilitaw l-interoperabilità organizzattiva u semantika tas-servizzi ta' l- eGovernment , billi jipprovdu punti fejn l-informazzjoni tista’ tinstab, taħt liema kundizzjonijiet u kif għandha tkun interpretata. L-għan ta’ din l-infrastruttura se jkun li jnaqqas id-differenzi bejn l-istrateġiji nazzjonali. Il-Kummissjoni se tħeġġeġ l-esplorazzjoni permezz tal-programm ta’ l- RTD , u l-validazzjoni u l-implimentazzjoni ta’ din l-infrastruttura permezz tal-programmi eTEN u IDABC . Jeħtieġ li l-organizzazzjoni u l-finanzjament għat-tħaddim fuq medda ta’ żmien twil ta’ din l-infrastruttura jkunu evalwati. 3.2.8 Elementi komuni L-elementi komuni u l-komponenti ewlenin li jistgħu u għandhom jintużaw mill-imsieħba ta’ l-interoperabilità fuq livell Ewropew se jkollhom ikunu identifikati. Ftehimiet dwar l-ispeċifikazzjonijiet tagħhom għandhom ikunu kkoordinati, ippubblikati u miżmuma bejn l-awtoritajiet kompetenti u, fejn hu xieraq, bl-involviment tal-korpi ta' standardizzazzjoni rikonuxxuti. Mistenni li jingħata kontribut permezz ta' tagħlim mill-prassi tajba madwar l-UE kollha u fuq livell internazzjonali. 3.2.9 It-twaqqif tal-koordinament u l-manutenzjoni L-implikazzjonijiet tal-koordinament u l-ħidma ta’ manutenzjoni għall-implimentazzjoni ta’ interoperabilità pan-Ewropea għandhom ikunu evalwati.[12] Dawn il-ħidmiet ikunu jinkludu: - il-koordinament ta’ ftehimiet pan-Ewropej dwar speċifikazzjonijiet, standards u regoli komuni madwar oqsma tal-politika; - l-appoġġ tal-koordinament tal-ftehimiet fi ħdan l-oqsma tal-politika; - is-salvagwardja tas-sostenibilità ta’ dawn il-ftehimiet bl-għoti ta’ appoġġ tekniku u organizzattiv għall-aċċessibilità, manutenzjoni u aktar żvilupp ta’ dawn l-ispeċifikazzjonijiet u regoli. L- IDABC għandu jevalwa l-mudelli organizzattivi possibbli u jippreżenta l-għażliet għall-implimentazzjoni sa nofs is-sena 2006.[13] 3.2.10 Għarfien, prassi tajba u konformità L-aderenza mal-linji ta’ gwida u rakkomandazzjonijiet komuni se tkun kruċjali għall-ksib ta’ l-interoperabilità ta' l- eGovernment . Il-konformità hija marbuta bil-qawwa ma’ l-għarfien, u jeħtieġ sforz biex titqajjem kuxjenza għal-linji ta’ gwida u standards li ġew maqbula. L- eTEN , l- IDABC u l-attivitajiet relatati ma’ l- eGovernment fil-programm IST u fil-programm eEurope Modinis qegħdin diġà jippromwovu t-tixrid ta’ l-għarfien u l-prassi tajba. Dawn l-isforzi għandhom jiżdiedu. 3.2.11 L-inkoraġġiment ta’ l-iżvilupp u t-tixrid ta’ soluzzjonijiet interoperabbli ta’ l-eGovernment Is-settur pubbliku jserraħ, il-parti l-kbira, fuq l-iżvilupp ta’ soluzzjonijiet ta’ eGovernment fis-settur privat. Il-programmi eTEN u IST jipprovdu opportunitajiet għall-inkoraġġiment ta' l-iżvilupp ta' dawn is-soluzzjonijiet. Patrimonju ta’ komponenti ta’ software open source huma disponibbli, u l-qsim ta’ dawn is-soluzzjonijiet bejn l-amministrazzjonijiet se tkun mħeġġa permezz tal-programmi IST , eTEN u IDABC . 3.2.12 Ir-riċerka Fil-programmi IST u RTD , l-interoperabilità fl- eGovernment qed tkun esplorata f’kuntesti ta’ għoti ta’ servizzi innovattivi (bħal servizzi mobbli jew multikanali) li huma applikabbli f’kull livell (lokali, reġjonali, nazzjonali, Ewropew) kif ukoll għall-ħolqien ta' servizzi pan-Ewropej tal-futur. Attenzjoni partikolari qed tingħata lil kwistjonijiet marbuta ma’ l-integrazzjoni tax-xogħol klerikali, is-semantika, il-faċilitajiet essenzjali, bħall-ġestjoni u awtentifikazzjoni elettroniċi trans-fruntali ta’ l-identità, kif ukoll għal ambjent sikur għall- eGovernment . Skambju ta’ tagħrif miksub minn dawn il-proġetti ta’ l- RTD huwa ffaċilitat permezz ta’ Osservatorju ta’ l-Interoperabilità[14]. Studji u azzjoni relatati twaqqfu jew huma ppjanati li jindirizzaw kwistjonijiet bħall-identifikazzjoni u l-awtentifikazzjoni elettronika fl- eGovernment , fl-interoperabilità lokali u reġjonali, u kollegament ma' l-iskambju tal-prassi tajba. 4. KONKLUżJONIJIET Din il-komunikazzjoni tinbeda fuq il-fehma li l-Ewropa teħtieġ servizzi governattivi trans-fruntali sabiex tiżdied il-kompetittività ta’ l-ekonomija tagħha u l-mobilità taċ-ċittadini u tan-negozji tagħha. Hija ssostni li: - l-interoperabilità, li tfisser il-kapaċità li torbot sistemi ta’ pproċessar ta’ l-informazzjoni u l-produzzjoni tax-xogħol u li tifhem u terġa’ tuża l-informazzjoni minn organizzazzjonijiet oħra, hija prerekwiżit għat-titjib tal-kundizzjonijiet għal Ewropea kompetittiva u innovattiva. - l-implimentazzjoni ta’ l-interoperabilità tas-servizzi ta’ l- eGovernment fuq livell pan-Ewropew teħtieġ strateġiji komuni u investimenti sostanzjali f’kollaborazzjoni u infrastruttura operattiva mill-partijiet ikkonċernati kollha, ibbażata f’viżjoni fuq medda ta’ żmien twil ta’ servizzi sostenibbli pan-Ewropej ta’ eGovernment . - l-interoperabilità ta' l- eGovernment hija għalhekk sfida Ewropea li teħtieġ li tkun indirizzata mill-istituzzjonijiet Ewropej b’kooperazzjoni mill-qrib ta’ l-Istati Membri. Il-kwistjoni tat-tmexxija teħtieġ li tkun indirizzata mhux biss f’kuntest pan-Ewropew iżda wkoll f’oqsma tal-politika u bejn is-setturi. - il-prijoritajiet għall-implimentazzjoni ta’ l-interoperabilità ta' l- eGovernment għandhom ikunu ddeterminati fuq il-bażi ta’ benefiċċji antiċipati għall-ekonomija ta’ l-Unjoni u għal koeżjoni soċjali fl-Ewropa. - ir-riżorsi għall-investimenti tal-bidu u s-sostenibilità fuq medda ta’ żmien twil tal-miżuri meħtieġa għall-għoti ta’ servizzi trans-fruntali għandhom ikunu evalwati u żgurati. Fuq il-bażi ta' din il-komunikazzjoni, il-Kummissjoni se tifformula proposti biex toħloq kundizzjonijiet favorevoli għat-twaqqif ta' servizzi pan-Ewropej interoperattivi. Dan se jsir fi ħdan il-kuntest ta' l-inizjattiva i2010 fejn qed jitħejja “pjan ta' azzjoni ta’ l- eGovernment ”, u l-programm IDABC , fejn jeħtieġ li l-mekkaniżmi għall-iżgurar tal-sostenibbiltà finanzjarja u operattiva tas-servizzi ta' l-infrastruttura IDABC jiġu ddefiniti qabel il-31 ta' Diċembru 2006.[15] [1] Ara fost ħwejjeġ oħra COM(2003) 567 finali tas-26 ta' Settembru 2003 "Ir-rwol ta' l- eGovernment fil-futur ta' l-Ewropa" u SEC(2004) 346 tat-18 ta' Marzu 2004 "Dokument ta’ Ħidma tal-personal dwar l-interoperabilità tas-servizzi televiżivi diġitali interattivi”. [2] Proposta għal Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar servizzi fis-suq intern (COM(2004) 2, ippreżentata mill-Kummissjoni). [3] Għal skopijiet ta’ din il-komunikazzjoni, l-interoperabilità tfisser “il-kapaċità tas-sistemi tat-teknoloġija ta' l-informazzjoni u tal-komunikazzjoni ( ICT ) u tal-proċessi tan-negozju li huma jappoġġjaw sabiex jagħmlu skambju ta' l-informazzjoni u biex jippermettu l-qsim ta’ l-informazzjoni u l-għarfien”, ara “Il-Qafas Ewropew għall-Interoperabilità għas-Servizzi pan-Ewropej ta’ l- eGovernment ” il-verżjoni 1.0, ippubblikata f'Novembru 2004, http://europa.eu.int/idabc/en/document/3473/5585. [4] “ eEurope 2005: Soċjetà ta’ informazzjoni għal kulħadd. Pjan ta’ Azzjoni li se jkun ippreżentat in vista tal-Kunsill Ewropew ta’ Sivilja, il-21/22 ta’ Ġunju 2002”, COM(2002) 263 finali tat-28 ta’ Mejju 2002, http://europa.eu.int/information_society/eeurope/2005/all_about/action_plan/index_en.htm. [5] 2005 “i2010 – Soċjetà Ewropea ta’ Informazzjoni għat-tkabbir u x-xogħol”, COM(2005) 229 finali ta’ l-1 ta’ Ġunju, http://europa.eu.int/i2010. [6] "Il-Qafas Ewropew għall-Interoperabilità għas-Servizzi pan-Ewropej ta’ l- eGovernment ” huwa dokument ta’ ħidma tal-programm IDA, http://europa.eu.int/idabc/en/document/3473/5585. Dan kien suġġett għal reviżjoni u diskussjoni twal mill-partijiet interessati, iżda mhuwiex dokument uffiċjali tal-politika tal-Kummissjoni Ewropea. [7] Ara rakkomandazzjonijiet CoBrA tal-25 ta’ Ottubru 2004 http://europa.eu.int/information_society/activities/egovernment_research/doc/cobra_recommendations_for_eGovernment_beyond2005.pdf. [8] Id-Deċiżjoni 2004/387/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-għoti ta’ servizzi pan-Ewropej ta’ eGovernment lill-amministrazzjonijiet pubbliċi, negozji u ċittadini ( IDABC ) [9] Fil-futur qrib: Stħarriġ fuq ir-rekwiżiti għas-servizzi pan-Ewropej ta’ l- eGovernment tal-partijiet interessati. [10] Kif imfisser fl- EIF . [11] Dan huwa appoġġat fuq livell ta’ politika mir-rakkomandazzjonijiet COBRA , ir-riżoluzzjonijiet tat-43 laqgħa tad-Diretturi-Ġenerali għall-Amministazzjoni Pubblika ta’ l-Unjoni Ewropea fit-22 u 23 ta’ Novembru 2004 (http://www.eipa.nl/) u dokument ta' strateġija dwar “ Rethinking the European ITC Agenda: Ten ICT-breakthroughs for reaching Lisbon goals ”, The Hague 2004, mibdi mill-presidenza Olandiża, http://www.pwc.com/Extweb/pwcpublications.nsf/docid/EC6DE73A846581CE80256EFD002E41FB/$file/pwc_rethinking_european_ict_agenda.pdf. [12] Ara wkoll EPAN, “ Key Principles of Interoperability Architecture ”, imħejji matul il-Presidenza Irlandiża ta’ l-2004, http://www.reach.ie/publications/downloads/PrinciplesofInteroperability.pdf. [13] Ara l-Artikolu 10.8 tad-Deċiżjoni 2004/387/KE li tadotta l-programm IDABC , ĠUUE L 144, 30.4.2004 (ara il- Corrigendum fil-ĠUUE L 181, 18.5.2004, p. 25). [14] http://www.egovinterop.net/ [15] Ara l-Artikolu 10(8) tad-Deċiżjoni 2004/387/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta' April 2004 dwar l-għoti ta’ servizzi pan-Ewropej ta’ eGovernment lill-amministrazzjonijiet pubbliċi, negozji u ċittadini ( IDABC ).