14.Il-miżuri fuq l-effiċjenza tal-prodotti li jittieħdu mill-Istati Membri joħolqu ostakli għall-moviment liberu tal-prodotti fl-UE u piż bla bżonn għall-industrija biex tkun konformi mas-settijiet ta’ regoli differenti f’kull Stat Membru. Azzjoni fil-livell tal-UE hi l-uniku mod li jassigura li r-rekwiżiti u t-tikketti għall-prodotti mqiegħda fis-suq huma l-istess għall-Istati Membri kollha.

13.Problema tal-aħħar hi relatata b'mod predominanti mal-ekodisinn: l-impatti ambjentali aktar milli l-konsum tal-enerġija fil-fażi tal-użu jistgħu jingħataw aktar attenzjoni.

11.Madankollu, l-evalwazzjoni li saret għal din il-valutazzjoni tal-impatt uriet li, b’mod partikolari, l-introduzzjoni tal-klassijiet A+ sa A+++ naqqsu l-effettività tat-tikketti tal-enerġija. Il-klassijiet A+++, A++, A+ miżjuda fir-riformulazzjoni tad-Direttiva fl-2010 naqqsu l-effettività tat-tikketta biex tipperswadi lill-konsumaturi jixtru prodotti aktar effiċjenti. L-iskala tat-tikketta l-ġdida tinftiehem mill-konsumaturi, imma naqqset ir-rieda tagħhom milli jħallsu aktar għal prodotti aktar effiċjenti. Huma inqas motivati bid-differenza ta’ bejn il-klassijiet A+ u A+++ milli bid-differenza ta’ bejn C u A. Biex ikun indirizzat aktar avvanz teknoloġiku hemm bżonn li l-klassijiet tat-tikketta jkunu riveduti meta l-biċċa l-kbira tas-suq tkun laħqet il-klassi A+++. L-eżerċizzju ta’ definizzjoni mill-ġdid tal-iskali għadu ma sarx, għax għad m’hemmx metodu li sar qbil fuqu. Problema oħra għat-tikketti tal-enerġija hi li hemm żieda fil-bejgħ ta’ mudelli akbar, li huma effiċjenti u għalhekk jingħataw klassi għolja ta’ enerġija, imma li xorta għandhom konsum assolut ogħla minn prodotti iżgħar tal-istess tip.

23.Il-problema li tikkonċerna impatti ambjentali oħra hi indirizzata bl-estensjoni tal-ambitu għal prodotti li mhumiex relatati mal-enerġija li għalihom dawn l-impatti huma aktar dominanti mill-użu tal-enerġija (għażla 3) jew, inkella, bir-reviżjoni u l-aġġornament tal-metodoloġija tal-analiżi tal-ekodisinn (‘MEErP’) biex ikunu indirizzati aħjar l-impatti tal-effiċjenza tal-materjal tal-prodotti relatati mal-enerġija (għażliet 1, 1+ u 2).

19.Il-problema relatata ma’ mudelli akbar hi indirizzata bil-miżuri alternattivi ta’ enfasi akbar fuq il-konsum assolut tal-enerġija fuq it-tikketta (għażla 1) u li prodotti akbar ikunu meħtieġa jilħqu effiċjenza akbar biex tintlaħaq ċertu klassi tat-tikketta (għażliet 1+, 2 u 3). Barra minn hekk, l-għoti ta’ informazzjoni monetarja, mat-tikketta tal-enerġija, hi miżura li tindirizza aktar din il-problema għal gruppi ta’ prodotti b’konsum għoli ta’ enerġija (għażliet 1+, 2 u 3).

26.F’dak li għandu x’jaqsam mal-fehim tal-konsumaturi, it-tikketti bl-iskali alfabetiċi (jiġifieri, A+++ sa D u A sa G) jinftiehmu aħjar mill-konsumaturi mit-tikketti numeriċi. F’termini tal-effett tagħhom fuq id-deċiżjonijiet tax-xiri mill-konsumaturi, kienet it-tikketta A-G li pperswadiet l-aktar lill-konsumaturi biex jixtru aktar prodotti effiċjenti. Warajha ġiet it-tikketta bin-numri b’lura, filwaqt li t-tikketta numerika kellha l-inqas impatt mit-tikketta attwali A+++ sa D.

27.L-għażliet kollha jnaqqsu impatti ambjentali oħrajn bħall-emissjonijiet tal-gass serra, l-emissjonijiet tal-ossidu tan-nitroġenu u l-użu tal-ilma. Madankollu, minbarra li jnaqqas l-emissjonijiet tal-gass serra, li hu sinonimu ħafna mal-iffrankar tal-enerġija, it-tnaqqis ta’ impatti ambjentali oħra hu l-aktar raġonevoli meta mqabbel mal-iffrankar tal-enerġija. Hi biss l-għażla li testendi l-ambitu tad-Direttivi mill-prodotti relatati mal-enerġija għal prodotti oħrajn li għandha l-potenzjal li tindirizza impatti ambjentali oħra b’mod aktar rigoruż. Madankollu, hemm firxa ta’ impatti ambjentali tal-prodotti, li mhumiex relatati mal-enerġija, li diġà hi indirizzata b’leġiżlazzjoni oħra.

28.L-impatt ekonomiku ewlieni hu fuq l-ispiża tal-konsumaturi (is-somma tal-kost tax-xiri u l-kost tal-enerġija matul l-użu), li hi sensittiva għall-prezzijiet tal-enerġija. B’żieda ta’ 4% fis-sena fil-prezz tal-enerġija sal-2030, in-nefqa tal-konsumaturi hi inqas għall-għażliet kollha min-nuqqas ta’ azzjonijiet ġodda u dan il-benefiċċju hu ogħla għal għażliet b’livell ogħla ta’ ambizzjoni. B’żieda ta’ 0.5% fis-sena fil-prezz tal-enerġija, sal-2020, in-nefqa tal-konsumaturi hi inqas ukoll għall-għażliet kollha min-nuqqas ta’ azzjonijiet ġodda, għalkemm f’livell aktar baxx, u l-iffrankar monetarju hu simili għall-għażliet kollha.

29.Ix-xejra għad-dħul kummerċjali ssegwi x-xejra ta’ ffrankar tal-enerġija għall-għażliet kollha: aktar ma jkun għoli l-livell ta’ ambizzjoni tal-miżuri, aktar ikun hemm dħul kummerċjali. Dan għaliex, minbarra l-prodotti elettroniċi, il-prodotti aktar effiċjenti huma relattivament aktar għoljin f’termini ta’ kostijiet tax-xiri. Id-dħul jaffettwa n-negozji l-kbar u lill-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju bl-istess mod. Madwar 80-85% tad-dħul imur għall-PDG tal-UE. Id-dħul għas-settur tad-dawl jonqos minħabba li jiżdied il-bejgħ ta’ tipi ta’ bozoz li għandhom ċiklu ta’ ħajja itwal u li, b’konsegwenza ta’ dan, jeħtieġu li jitbiddlu inqas. Is-settur tat-tisħin tal-postijiet għandu sehem kbir miż-żieda fid-dħul, u hu marbut mal-qlib għal pompi tat-tisħin ġeotermiċi. Jekk il-prezzijiet għall-pompi ġeotermiċi jonqsu aktar milli previst, id-dħul addizzjonali għall-għażliet kollha jkun inqas.

30.Il-piż amministrattiv addizzjonali (apparti dak għall-konformità mal-qafas legali eżistenti) għan-negozju hu konsiderevoli f’każ ta’ riforma leġiżlattiva sinifikanti (għażla 2) u għoli f’każ ta’ riforma komprensiva (għażla 3). Barra minn hekk, hemm piż amministrattiv rikorrenti ta' EUR 50 miljun għall-manifatturi u ta' EUR 10 miljun għan-negozjanti kull 5-10 snin mill-iskalar mill-ġdid tas-sottogħażla li tintroduċi t-tikketta A-G. Il-kostijiet amministrattivi tar-reġistrazzjoni tal-prodotti fl-għażla 1+ huma stmati għal EUR 1.5 miljun fis-sena għall-industrija kollha. Madankollu, meta tqis li l-konformità hi mandatorja, il-manifatturi u n-negozjanti jistgħu jgħaddu dawn l-ispejjeż għall-adattament għall-iskala l-ġdida u għar-reġistrazzjoni (li flimkien jiġu madwar bejn 2 u 5 euroċenteżmu għal kull prodott ittikketat) lill-konsumaturi li għalihom dawn jiġu kkumpensati fuq diversi livelli bil-benefiċċji monetarji b’riżultat tal-prestazzjoni superjuri tat-tikketta A-G bħala bażi għall-konsumaturi biex jidentifikaw u jixtru aktar prodotti effiċjenti.

7.Konklużjonijiet

31.L-għażla ta’ azzjoni mhux leġiżlattiva (għażla 1) waħedha tista’ ġġib aktar iffrankar sinifikanti fl-enerġija u tindirizza wħud mill-problemi. Madankollu, ma tistax tindirizza l-problema kruċjali tat-tifsila tal-iskala tat-tikketta tal-enerġija, li għaliha l-analiżi turi li hemm soluzzjonijiet aħjar meta mqabbla mat-tikketta attwali ta’ A+++ sa D.

32.L-għażliet ta’ riforma leġiżlattiva sinifikanti (għażla 2) u komprensiva (għażla 3) tal-ekodisinn u tat-tikketta tal-enerġija għandhom jiksbu l-ogħla ffrankar ta’ enerġija. Madankollu, dawn l-għażliet jistgħu joħolqu ostakli sproporzjonati fejn jidħol il-kummerċ internazzjonali, għax jinkludu ċ-ċertifikazzjoni ta’ parti terza għall-prodotti kollha. Barra minn hekk, għall-estensjoni tal-ambitu lil hinn mill-prodotti relatati mal-enerġija, fl-għażla 3 mhuwiex ovvju li l-prinċipju tal-proporzjonalità hu rispettat: l-ekodisinn u t-tikkettar tal-enerġija jistgħu ma jkunux l-istrument xieraq għal dawn il-prodotti, u għal numru ta’ gruppi ta’ prodotti din il-mi¿ura tirkeb fuq linji politiċi ambjentali oħrajn. Għalhekk tidher li tmur lil hinn minn dak li hu meħtieġ għall-ilħuq tal-oġġettivi identifikati.

33.L-għażla ta’ azzjoni mhux leġiżlattiva u t-titjib leġiżlattiv għat-tikkettar tal-enerġija (għażla 1+) tidher li hi l-aħjar waħda mill-perspettiva tal-impatti kollha f’daqqa. Tindirizza l-problemi kollha identifikati bis-sħiħ jew b’mod sinifikanti u għandha piż amministrattiv limitat. Tinkludi s-sottogħażla ta’ tikketta A-G, li hi aħjar mill-għażliet l-oħra għat-tifsila tat-tikketta. L-għażla 1+, inkluża t-tikketta A-G, hi stmata li tiffranka 47 Mtoe enerġija primarja oħra fis-sena sal-2030.

Tabelli ta’ ħarsa ġenerali bir-riżultati ewlenin tal-mudell referenzjali għall-2030

Riżultati li jeskludu kull impatt mill-bidla fit-tifsila tat-tikketta Għażla 1 Azzjoni ġdida mhux leġiżlattiva Għażla 1+ Azzjoni ġdida mhux leġiżlattiva + leġiżlattiva għat-tikkettar tal-enerġija Għażla 2 Riforma leġiżlattiva sinifikanti għall-ekodisinn + it-tikkettar tal-enerġija Għażla 3 L-estensjoni tal-ambitu u ċ-ċentralizzar tas-sorveljanza tas-suq Impatti ambjentali Użu ta’ enerġija (TWh primarju/sena) (Mtoe primarju/sena) -310 -27 -490 -42 -580 -50 aħjar minn għażla 2 GHG (Mt CO2-eq./sena) -45 -75 -87 aħjar minn għażla 2 Impatti ekonomiċi Nefqa għall-konsumatur b’rata ta’ eskalazzjoni fil-prezz tal-enerġija ta’ 4% (biljun € fis-sena) -20 -27 -32 l-iktar simili għal għażla 2 Nefqa għall-konsumatur b’rata ta’ eskalazzjoni fil-prezz tal-enerġija ta’ 0.5% mill-2020 (biljun € fis-sena) -8 -9 -10 l-iktar simili għall-għażliet l-oħra Dħul kummerċjali (biljun € fis-sena) +16 +30 +35 mhux disponibbli Piż amministrattiv Piż amministrattiv totali (miljun € fis-sena) +3 +6 +145 +500-1000