IL-KUMMISSJONI EWROPEA Strasburgu, 5.7.2016 COM(2016) 446 final RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW, LILL-KUNSILL U LILL-QORTI TAL-AWDITURI Rapport Annwali tal-2015 dwar il-Ġestjoni u l-Prestazzjoni tal-Baġit tal-UE



Werrej Introduzzjoni Taqsima 1 Prestazzjoni u riżultati 1.1. Il-prestazzjoni fil-qalba tal-Kummissjoni ta’ Juncker 1.2. Rendikont fil-qosor tal-progress 1.3 Il-Kompetittività għat-Tkabbir u l-Impjiegi (Intestatura Baġitarja 1A) 1.3.1 Implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 1.3.2 Riżultati tal-programmi tal-QFP 2007-2013 1.4 Il-Koeżjoni Ekonomika, Soċjali u Territorjali (Intestatura Baġitarja 1B) 1.4.1 Implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 1.4.2 Ir-riżultati tal-programmi 2007-2013 1.5 Tkabbir Sostenibbli: Riżorsi Naturali (Intestatura Baġitarja 2) 1.5.1 Informazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 1.5.2 Ir-riżultati tal-programmi 2007-2013 1.6 Is-Sigurtà u ċ-Ċittadinanza (Intestatura Baġitarja 3) 1.6.1 Implimentazzjoni tal-programmi tal-QFP 2014-2020 1.6.2 Riżultati tal-programmi tal-QFP 2007-2013

1.7 Ewropa Globali (Intestatura Baġitarja 4) 1.7.1 Implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 1.7.2 Ir-riżultati tal-programmi 2007-2013 Konklużjonijiet dwar il-prestazzjoni u r-riżultati Taqsima 2 Kisbiet ta’ ġestjoni 2.1 Il-kisba tal-objettivi tal-kontroll intern 2.1.1. Il-Ġestjoni tar-riskji għal-legalità u r-regolarità: Ammont f’riskju fl-għeluq 2.1.2. Il-kosteffettività u s-simplifikazzjoni tal-kontrolli 2.1.3. L-istrateġiji kontra l-frodi 2.2 Aċċertament tal-ġestjoni 2.3 Aċċertament miksub permezz tal-ħidma tas-Servizz tal-Awditjar Intern (IAS) 2.4 Segwitu tar-rakkomandazzjonijiet ta’ awditjar estern u tal-kwittanza Konklużjoni dwar il-kisbiet tal-ġestjoni



Introduzzjoni Bis-saħħa tal-baġit tal-UE, l-Ewropej jistgħu jindirizzaw sfidi komuni kemm f’livell Ewropew kif ukoll f’livell internazzjonali billi jaħdmu flimkien. Il-baġit tal-UE, li jirrappreżenta madwar 1 % mill-Introjtu Nazzjonali Gross tal-UE u 2 % tan-nefqa pubblika fl-UE, jintuża flimkien mal-baġits nazzjonali u għodod ta’ politika u regolatorji oħrajn f’livell Ewropew sabiex jgħin lill-Unjoni tilħaq l-objettivi strateġiċi tagħha. B’mod partikolari, jikkontribwixxi għat-twettiq tal-prijoritajiet politiċi stabbiliti mill-President Juncker. Dawn il-prijoritajiet jixhdu l-isfidi politiċi li għandhom quddiemhom l-ekonomija u s-soċjetà tal-Ewropa u huma l-punt ta’ referenza għall-attivitajiet kollha tal-Kummissjoni. Dawn jimxu bil-bosta id f’id mal-għanijiet tal-istrateġija Ewropa 2020 għall-impjiegi u għat-tkabbir, imnedija fl-2010, li stabbilixxiet sensiela ta’ miri ewlenin li jridu jinkisbu sal-2020 b’rabta mal-impjiegi, ir-riċerka u l-iżvilupp, it-tibdil fil-klima u l-enerġija, l-edukazzjoni, il-faqar u l-esklużjoni soċjali. Dawn il-miri komuni jservu ta’ pjan direzzjonali għal azzjoni fuq livell Ewropew u anki fuq livell nazzjonali, u jissarrfu f’orjentamenti għall-Istati Membri permezz tal-proċess tas-Semestru Ewropew.

Il-Qafas Finanzjarju Pluriennali (QFP) għall-2014-2020 u l-programmi finanzjarji marbutin tfasslu sabiex jgħinu fit-twettiq tal-miri ta’ Ewropa 2020. Sabiex isaħħaħ ir-rabta bejn in-nefqa u l-objettivi politiċi, il-QFP 2014-2020 jinkludi ġabra komprensiva ta’ indikaturi tal-prestazzjoni. Bis-saħħa ta’ dawn l-indikaturi jista’ jitkejjel il-progress li jsir f’kull programm f’termini tal-outputs li jipproduċu u tal-kontributi tagħhom għall-eżiti finali u tal-impatti fuq it-tkabbir ekonomiku u l-benessri taċ-ċittadini Ewropej. Ir-Rapport Annwali tal-2015 dwar il-Ġestjoni u l-Prestazzjoni tal-Baġit tal-UE jgħaqqad żewġ rapporti preċedenti: ir-Rapport ta’ Evalwazzjoni prodott skont l-Artikolu 318 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea; u r-Rapport ta’ Sinteżi meħtieġ mill-Artikolu 66(9) tar-Regolament Finanzjarju. Billi jiġbor flimkien l-informazzjoni dwar il-prestazzjoni u l-ġestjoni tal-baġit tal-UE, ir-rapport jipprovdi ħarsa ġenerali komprensiva lejn kif il-baġit tal-UE jservi ta’ forċina għall-prijoritajiet politiċi tal-Unjoni, u lejn ir-rwol li għandha l-Kummissjoni fit-trawwim ta’ kultura ta’ prestazzjoni u fl-iżgurar u fil-promozzjoni tal-ogħla standards ta’ ġestjoni baġitarja. Filwaqt li jkopri kemm il-valutazzjoni tal-konformità kif ukoll tar-riżultati, ir-rapport huwa parti importanti mill-kontribut tal-Kummissjoni għall-proċess annwali ta’ kwittanza tal-baġit. Il-baġit tal-UE fl-2015 — il-kontribuzzjoni għat-twettiq tal-politiki u għar-reazzjoni għall-kriżijiet Matul l-2015, il-Kummissjoni għamlet progress sinifikanti fir-rigward tal-għaxar prijoritajiet politiċi identifikati fil-linji gwida politiċi tal-President Juncker. Il-Pjan ta’ Investiment għall-Ewropa ta’ EUR 315 biljun qiegħed jagħti spinta tassew meħtieġa lill-investiment fl-impjiegi u fit-tkabbir. Barra minn hekk, proposti strateġiċi ewlenin f’oqsma bħall-Unjoni tal-Enerġija, l-Unjoni tas-Swieq Kapitali u s-Suq Uniku Diġitali wittew it-triq għal suq intern aktar approfondit u miftuħ u għal dinamiżmu ekonomiku akbar. L-2015 kienet ukoll sena li fiha l-Kummissjoni wieġbet b’ħeffa u b’mod komprensiv għal sensiela ta’ sfidi kbar għall-ekonomija u għas-soċjetà tal-Ewropa: il-kriżi tar-refuġjati li tinsab għaddejja bħalissa; l-attakki terroristiċi u l-instabbiltà fil-viċinat tal-Ewropa; il-qgħad għoli u rkupru batut tal-ekonomija; l-instabbiltà finanzjarja fil-Greċja, u l-impatt ekonomiku tal-projbizzjoni fuq l-esportazzjonijiet lejn ir-Russja. Dan il-kuntest diffiċli sawwar kif il-baġit tal-UE ġie implimentat matul l-2015. L-indirizzar ta’ dawn l-isfidi tassew kbar kien jeħtieġ taħlita ta’ tmexxija politika u użu strateġiku tal-baġit tal-UE. F’konformità mal-prijoritajiet politiċi, il-baġit tal-UE kien orjentat lejn li jagħti l-akbar kontribut possibbli għall-impjiegi, it-tkabbir u l-investiment. L-implimentazzjoni b’suċċess tal-programmi ta’ Orizzont 2020, il-forniment bil-quddiem ta’ riżorsi sabiex jiġu ffinanzjati strumenti finanzjarji li jipprovdu finanzjamenti lill-SMEs, it-tħaffif tal-pagamenti sabiex tkun sostnuta l-Inizjattiva favur l-Impjieg taż-Żgħażagħ, il-mobilizzazzjoni tal-programm Erasmus+, it-twaqqif tal-Fond Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi u l-“Pakkett ta’ Solidarjetà” bl-għan li jtaffi s-sitwazzjoni tal-bdiewa juru kif il-baġit ġie mmobilizzat malajr u b’mod effettiv sabiex iservi ta’ forċina għall-prijoritajiet politiċi. Il-kriżi tar-refuġjati qiegħda toħloq sfidi bla preċedent għall-UE. Minkejja li jidher biċ-ċar li l-kriżi tar-refuġjati mhijiex se tiġi indirizzata biss billi jiġu allokati riżorsi finanzjarji addizzjonali u apparti minn hekk li l-UE se tkun tista’ tikkontribwixxi biss b’mod marġinali għall-ħtiġijiet finanzjarji globali f’dan il-qasam, jenħtieġ assolutament approċċ strateġiku għall-finanzjament flimkien mal-istrumenti ta’ politika li l-UE għandha għad-dispożizzjoni tagħha. Ir-reazzjoni tal-UE għall-kriżi tar-refuġjati hija eżempju ċar ta’ kif intuża l-baġit tal-UE bħala parti minn reazzjoni b’bosta lati għal sfida ferm serja. Matul l-2015, il-Kummissjoni ppreżentat l-Aġenda Ewropea dwar il-Migrazzjoni, li tistabbilixxi pjan komprensiv sabiex jonqsu l-inċentivi għall-migrazzjoni irregolari, jiġu salvati l-ħajjiet u jinżammu siguri l-fruntieri esterni tal-UE. Din tipprovdi għall-iżvilupp ta’ politika komuni b’saħħitha dwar l-asil u għal politika ġdida dwar il-migrazzjoni legali. Il-Kummissjoni ppreżentat ukoll l-Aġenda Ewropea dwar is-Sigurtà bħala l-bażi għal kooperazzjoni u għal azzjoni konġunta mill-Unjoni dwar is-sigurtà fil-ħames snin li ġejjin, bl-għan li tiżviluppa żona ġenwina ta’ sigurtà interna tal-UE. Il-finanzjament għall-kriżi tar-refuġjati ġie miżjud b’50 %, sa EUR 3,7 biljun fl-2015 u aktar minn EUR 10 biljun għall-perjodu 2015-2016. Dan il-finanzjament addizzjonali saħħaħ l-operazzjonijiet Triton u Poseidon fil-Mediterran kif ukoll il-kapaċità tal-Frontex, tal-EASO u tal-Europol. Jinkludi wkoll miżuri ta’ emerġenza fl-Unjoni u huwa ta’ sostenn għat-twaqqif ta’ mekkaniżmu għar-rilokazzjoni tar-rifuġjati mill-Istati Membri l-aktar esposti. Il-finanzjament għall-pattulji marittimi tagħha ġew ittriplikati għar-rotot migratorji tal-Mediterran ċentrali u tal-Lvant, u b’hekk l-UE kkontribwiet sabiex jiġu salvati aktar minn 252 000 ħajja fl-2015 u 100 00 ħajja oħra sa nofs l-2016. Irduppjat ukoll l-isforzi tagħha sabiex tiġġieled lit-traffikanti u xxejjen il-gruppi tat-traffikar tal-bnedmin. Apparti azzjonijiet li jindirizzaw il-fluss li dieħel, il-baġit tal-UE ntuża wkoll sabiex jiġu indirizzati l-għeruq tal-migrazzjoni, permezz ta’ għajnuna umanitarja immedjata għas-Sirja, l-Iraq u l-pajjiżi l-oħrajn tal-viċinat (it-Turkija, il-Libanu, il-Ġordan); it-twaqqif ta’ żewġ Fondi Fiduċjarji ġodda u Faċilità ta’ finanzjament sabiex jingħata qafas għall-implimentazzjoni tal-azzjonijiet fil-prattika. Il-Fond Fiduċjarju Reġjonali tal-Unjoni Ewropea b’reazzjoni għall-kriżi Sirjana b’sostenn ta’ EUR 570 miljun mill-baġit tal-UE, se jipprovdi reazzjoni għall-għajnuna għall-kriżi tas-Sirja fuq skala reġjonali li tkun waħda koerenti u fi kwantità akbar. Se jwieġbu għar-reżiljenza u għall-ħtiġijiet tal-bidu għall-irkupru tar-refuġjati Sirjani fil-pajjiżi ġirien, kif ukoll tal-komunitajiet u tal-amministrazzjonijiet li qegħdin jilqgħuhom. Il-Kummissjoni Ewropea nediet Fond Fiduċjarju ta’ Emerġenza għall-istabbiltà li jindirizza l-għeruq ta’ dak li jikkawża l-migrazzjoni irregolari u l-ispostament tal-persuni fl-Afrika. Dan il-Fond Fiduċjarju jikkonsisti f’EUR 1,8 biljun mill-baġit tal-UE u mill-Fond Ewropew għall-Iżvilupp, flimkien ma’ kontribuzzjonijiet minn Stati Membri tal-UE u donaturi oħra. Twaqqfet il-Faċilità tal-UE għar-Refuġjati fit-Turkija li b’kollox tikkoordina EUR 3 biljun bħala sostenn għar-refuġjati fit-Turkija u għall-komunitajiet li qegħdin jilqgħuhom. EUR 1 biljun minn din l-assistenza se jiġu ffinanzjati mill-baġit tal-UE. Il-Faċilità ilha tipprovdi għotjiet u appoġġ finanzjarju ieħor mill-1 ta’ Jannar 2016. Bis-saħħa ta’ monitoraġġ rigoruż tal-implimentazzjoni, sforzi ta’ rilokazzjoni sostanzjali u żviluppi pożittivi min-naħa tad-dħul, in-nefqa addizzjonali fl-2015 ma kinitx tirrikjedi sejħa addizzjonali għal riżorsi proprji mingħand l-Istati Membri. Il-baġit tal-2015 kien implimentat bis-sħiħ u treġġa’ lura lejn livelli sostenibbli bis-saħħa tal-eliminazzjoni progressiva tal-kontijiet mhux imħallsin akkumulati mill-perjodu ta’ programmazzjoni ta’ qabel, f’konformità mal-“Pjan dwar il-Pagamenti” maqbul mal-Parlament Ewropew u mal-Kunsill. Madankollu, peress li d-domandi fuq il-baġit tal-UE qegħdin dejjem jiżdiedu, se jkun essenzjali li jiġi żgurat li jkun hemm finanzjament adegwat disponibbli sabiex isostni l-prijoritajiet politiċi fis-snin futuri, kif ukoll li l-baġit ikun flessibbli biżżejjed sabiex jirreaġixxi għal avvenimenti imprevisti.

L-Istruttura tar-Rapport Annwali dwar il-Ġestjoni u l-Prestazzjoni It-Taqsima 1 ta’ dan ir-rapport tiġbor fil-qosor il-prestazzjoni tal-baġit tal-UE fuq il-bażi tal-aktar evidenza riċenti disponibbli dwar ir-riżultati miksubin fir-rigward tal-baġit tal-UE sa tmiem l-2015. Dan ir-rapportar huwa msejjes fuq informazzjoni mir-Rapport Annwali tal-Attività prodott mid-dipartimenti tal-Kummissjoni; id-Dikjarazzjonijiet tal-Programmi li huma parti mill-proposta baġitarja għall-2017; u sorsi oħrajn bħar-rapporti ta’ evalwazzjoni u ta’ implimentazzjoni fuq il-programmi tal-UE. Ir-rapport jagħti rendikont fil-qosor filwaqt li rapportar ulterjuri fid-dettall dwar l-objettivi tal-programmi u l-progress fuq indikaturi mkejjel skont il-linja bażi u l-miri huwa disponibbli fir-Rapporti Annwali tal-Attività u fid-Dikjarazzjonijiet tal-Programmi. Filwaqt li r-rapport huwa marbut mas-sena ta’ rapportar tal-2015, huwa msejjes fuq l-aktar dejta riċenti, li xi drabi tkun tirrigwarda s-snin ta’ rapportar preċedenti. Għal kull intestatura tal-baġit, ir-rapport jipprovdi informazzjoni dwar l-implimentazzjoni fuq il-progress tal-programmi tal-QFP 2014-2020 u l-aktar evidenza riċenti disponibbli fuq ir-riżultati tal-programmi tal-QFP 2007-2013. Kif mitlub mill-Parlament Ewropew u mill-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-rapport jippreżenta wkoll ir-rabtiet mal-Istrateġija Ewropa 2020 u jipprovdi eżempji konkreti tal-valur miżjud tal-finanzjament tal-UE. Ir-rapport jipprovdi wkoll eżempji ewlenin ta’ tipi oħrajn ta’ strumenti ta’ politika bla nfiq użati flimkien ma’ programmi bi nfiq sabiex isostnu l-prijoritajiet kumplessivi tal-Unjoni. Din it-taqsima tiddeskrivi wkoll il-ħidma li tinsab għaddejja fil-Kummissjoni dwar “Baġit tal-UE Ffukat fuq ir-Riżultati”, inizjattiva b’firxa wiesgħa mfassla biex tiżgura li l-baġit tal-UE jintuża kemm jista’ jkun biex iwassal ir-riżultati għaċ-ċittadini tal-UE.



It-Taqsima 2 tiddeskrivi l-ġestjoni tal-baġit tal-UE min-naħa tal-Kummissjoni fl-2015. Ir-rapportar dwar il-prestazzjoni tal-ġestjoni huwa bbażat fuq ir-Rapporti Annwali tal-Attività tad-dipartimenti tal-Kummissjoni, li fihom huma deskritti fid-dettall l-ambjent ta’ kontroll intern u l-kwistjonijiet relatati. Fejn inqalgħu intoppi matul is-sena, ir-rapport jiddeskrivi kif id-dipartimenti tal-Kummissjoni indirizzaw dawn l-isfidi. Din it-taqsima tiġbor fil-qosor informazzjoni dwar il-kisba tal-objettivi tal-kontroll intern; l-immaniġġjar tar-riskji għal-legalità u r-regolarità; il-kosteffettività tal-kontrolli; u l-istrateġiji kontra l-frodi. Il-konklużjoni fi tmiem it-taqsima, li ntlaħqet fuq il-bażi tal-aċċertament tal-ġestjoni riċevut mingħand id-dipartimenti kollha u tal-aċċertament miksub permezz tal-ħidma ta’ awditjar intern, tippermetti lill-Kummissjoni sabiex, bl-adozzjoni ta’ dan ir-rapport, terfa’ responsabbiltà politika ġenerali għall-ġestjoni tal-baġit tal-UE għall-2015.



Taqsima 1

Prestazzjoni u riżultati 1.1. Il-prestazzjoni fil-qalba tal-Kummissjoni ta’ Juncker Fil-kuntest tad-dixxiplina baġitarja u d-domandi antagonistiċi dwar il-baġit tal-UE, attenzjoni qawwija fuq il-prestazzjoni u l-ksib ta’ riżultati fil-prattika hija fundamentali. Matul l-2015, dan irrikjeda l-użu massimu tal-flessibbiltà disponibbli fil-QFP, inklużi riallokazzjonijiet sostanzjali, sabiex ir-riżorsi disponibbli setgħu jiġu allokati għall-aktar prijoritajiet urġenti, filwaqt li kompla jipprovdi qafas stabbli għall-investiment fit-tul. Fil-bidu tal-mandat tiegħu, il-President Juncker mar dritt għall-punt: “Mhuwiex biżżejjed li nallokaw il-flus bil-għaqal. Se jkollna nagħmlu aktar b’anqas. Irridu niksbu kemm nistgħu mill-baġit u nonfqu l-flus b’mod intelliġenti. […] In-nies iriduna niksbu r-riżultati. Iridu wkoll ikunu jafu kif qegħdin nonfqu flus il-kontribwenti.”

L-inizjattiva “Baġit Iffukat fuq ir-Riżultati" (BFOR, Budget Focused on Results) imnedija fl-2015 mill-Viċi President Georgieva hija mfassla sabiex twettaq dan l-impenn imwiegħed. Tibni fuq il-qafas eżistenti tal-baġitjar abbażi tal-prestazzjoni sabiex tippromwovi bilanċ ġdid bejn il-konformità u l-prestazzjoni, l-assorbiment tal-fondi u r-riżultati tal-programmi. “Enfasi, ħeffa u riżultati” huma l-prinċipji li jidderieġu għadd ta’ inizjattivi, li jaqgħu taħt erba’ oqsma: l-identifikazzjoni ta’ liema huma l-oqsma li fihom għandu jiġi investit il-baġit tal-UE sabiex jiġu promossi l-prijoritajiet ewlenin u jintlaħqu bosta objettivi bl-aġilità u l-flessibbiltà meħtieġa; it-titjib ta’ kif jiġi investit il-baġit tal-UE, sabiex l-ingranaġġ tal-fondi jkun kbir kemm jista’ jkun permezz ta’ użu akbar ta’ strumenti finanzjarji, simplifikazzjoni u kontrolli proporzjonati u kosteffiċjenti; riflessjoni fuq kif inhuma vvalutati l-implimentazzjoni u l-prestazzjoni tal-baġit tal-UE sabiex jiġi implimentat qafas tal-prestazzjoni ssimplifikat u realistiku, inkluż ir-rapportar dwar il-legalità u r-regolarità u r-riżultati; l-iżgurar ta’ komunikazzjoni effettiva li tipprovdi informazzjoni aċċessibbli faċilment u li tinftiehem malajr dwar ir-riżultati miksubin fir-rigward tal-baġit tal-UE għall-pubbliku inġenerali kif ukoll djalogu produttiv mal-partijiet ikkonċernati, inklużi diskorsi bejn esperti u politiċi fuq il-baġitjar abbażi tal-prestazzjoni u konferenza annwali ddedikata għall-BFOR. Wieħed mill-eżempji ta’ kkomunikar aħjar tar-riżultati tal-baġit tal-UE liċ-ċittadini huwa għodda speċifika fuq l-internet “EU Results” (Riżultati tal-UE) imnedija mill-Viċi President Georgieva f’Settembru 2015 fil-konferenza annwali tal-BFOR. Din l-għodda tipprovdi eżempji dwar kif jintefaq il-baġit tal-UE filwaqt li turi l-impatt fil-prattika ta’ proġetti ffinanzjati mill-UE fl-Ewropa u lil hinn, u tkopri diversi oqsma ta’ finanzjament. Filwaqt li l-aġenda tal-BFOR hija msejsa fuq progress kontinwu, matul l-2015 diġà kien iddaħħal titjib speċifiku fiċ-ċiklu ta’ Programmar u ta’ Ppjanar Strateġiku tal-Kummissjoni kif ukoll fil-proċedura baġitarja. Dawn il-bidliet isaħħu l-ippjanar, il-monitoraġġ u r-rapportar tal-prestazzjoni kemm għall-attivitajiet tal-Kummissjoni kif ukoll għall-programmi kollha ta’ nfiq. Tinsab għaddejja ħidma sabiex jiġu rieżaminati l-indikaturi tal-prestazzjoni stabbiliti għal programmi ffinanzjati mill-baġit tal-UE. Dan ir-rieżami se jippermetti li jintgħażlu l-aktar indikaturi adattati, sostnuti minn evidenza ta’ min iserraħ fuqha, sabiex jitkejjel il-progress fir-rigward tal-kisba tal-objettivi u sabiex tingħata informazzjoni dwar il-prestazzjoni aktar ċara u komprensiva għat-tħejjija tal-baġit annwali tal-UE. Fir-rapportar għall-2016 se jidher aktar titjib. Eżempju wieħed huwa l-introduzzjoni ta’ Pjan Strateġiku multiannwali għal kull dipartiment tal-Kummissjoni fuq il-bażi ta’ objettivi ġenerali komuni li jkopru l-għaxar prijoritajiet politiċi tal-Kummissjoni ta’ Juncker u li jservu ta’ forċina għall-għanijiet tal-Ewropa 2020 u għall-obbligi tat-Trattati. Fil-qasam ta’ ġestjoni finanzjarja tajba, sar progress fir-rigward tal-indikaturi tal-kejl sabiex tiġi vvalutata l-kosteffettività tal-kontrolli kif ukoll tal-ammonti f’riskju għal kull qasam ta’ politika. F’dan l-eżerċizzju, il-Kummissjoni tibbaża wkoll fuq il-ħidma u r-rakkomandazzjonijiet ipprovduti mis-Servizz tal-Awditjar Intern (IAS). F’konformità mal-metodoloġija u mal-aħjar prattika tiegħu, l-IAS kellu approċċ indirett fil-konfront tal-prestazzjoni, jiġifieri valutazzjoni ta’ jekk u kif min huwa responsabbli mill-ġestjoni waqqafx sistemi ta’ kontroll maħsuba biex ikejlu l-prestazzjoni (l-effiċjenza u l-effettività) tal-attivitajiet tiegħu. Sabiex jgħin lill-Kummissjoni ssegwi l-metodoloġija u l-aħjar prattika tiegħu, l-IAS wettaq għadd ta’ awditi tal-prestazzjoni fl-2015, li jindirizzaw kif id-dipartimenti tal-Kummissjoni jġestu l-objettivi speċifiċi li jinsabu taħt il-kontroll tagħhom u li jistgħu jinkisbu permezz tal-outputs u tal-azzjonijiet tagħhom, u kif jagħmlu monitoraġġ tagħhom u jirrapportaw dwarhom, u anki kif huma jġestu l-prestazzjoni tal-politika tal-UE u kif jagħmlu monitoraġġ tagħha u jirrapportaw dwarha. (ara l-Anness 3 għal elementi addizzjonali dwar l-awditi tal-prestazzjoni tal-IAS). ---

Dan ir-Rapport Annwali dwar il-Ġestjoni u l-Prestazzjoni ġdid jirrifletti l-approċċ il-ġdid tal-Kummissjoni fir-rigward tar-rapportar dwar il-prestazzjoni. Huwa wkoll eżempju tal-impenn tal-Kummissjoni sabiex tissimplifika r-rapportar dwar il-prestazzjoni tal-baġit. Dan ir-rapport huwa parti minn pakkett ta’ rapportar integrat li huwa ta’ sostenn għall-proċess tal-kwittanza. It-taqsimiet li ġejjin jippreżentaw l-aktar evidenza riċenti disponibbli rigward ir-riżultati miksubin bil-baġit tal-UE. It-taqsima tibda b’rendikont fil-qosor tal-progress lejn il-miri tal-Ewropa 2020 u mbagħad tkopri kemm l-implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 kif ukoll ir-riżultati mill-programmi 2007-2013. 1.2. Rendikont fil-qosor tal-progress Sabiex jintlaħaq l-objettiv tagħha ta’ tkabbir intelliġenti, sostenibbli u inklużiv, l-istrateġija Ewropa 2020 tinkludi ħames miri ewlenin marbuta mal-impjiegi, mar-riċerka u l-iżvilupp, mal-klima u l-enerġija, mal-edukazzjoni u mal-ġlieda kontra l-faqar u l-esklużjoni soċjali. Dawn il-miri ewlenin jissarrfu minn kull Stat Membru f’miri nazzjonali. Filwaqt li l-Istati Membri huma dawk primarjament responsabbli għall-progress fir-rigward ta’ dawn il-miri f’livell nazzjonali, il-baġit tal-UE jikkontribwixxi għall-ilħuq tal-miri ewlenin fil-livell tal-UE. Il-monitoraġġ tal-miri ewlenin ta’ Ewropa 2020 jsir mill-Kummissjoni bl-użu ta’ disa’ indikaturi. L-informazzjoni dwar il-progress fir-rigward ta’ dawn l-indikaturi tiġi aġġornata u ppubblikata b’mod regolari fuq is-sit web tal-Eurostat. Id-dijagramma li ġejja tippreżenta l-aktar dejta riċenti disponibbli għad-disa’ indikaturi. Turi l-progress li sar mill-2008 u dak li għad fadal x’jinqadef sakemm jintlaħqu l-miri relatati tal-Ewropa 2020. L-indikaturi marbutin mal-miri ambjentali u mal-edukazzjoni qegħdin jindikaw progress lejn il-miri ewlenin. Kuntrarjament, hemm bżonn ta’ sforzi ulterjuri fil-qasam tal-impjiegi, tar-riċerka u l-iżvilupp u tal-ġlieda kontra l-faqar u l-esklużjoni soċjali Grafika 1: Il-miri ewlenin ta’ Ewropa 2020 Il-baġit tal-UE huwa wkoll għodda importanti biex ikun hemm sostenn għall-kisba ta’ objettivi trażversali ta’ politika bħall-azzjoni fir-rigward tal-klima u l-bijodiversità. Sabiex twieġeb għall-isfidi u għall-ħtiġijiet ta’ investiment relatati mat-tibdil fil-klima, l-UE ddeċidiet li minn tal-anqas 20 % tal-baġit tagħha għall-2014-2020 – daqs EUR 180 biljun matul il-perjodu kollu – għandhom jintefqu fuq azzjoni relatata mat-tibdil fil-klima. Sabiex dawn ir-riżultati jinkisbu, l-azzjonijiet ta’ mitigazzjoni u ta’ adattament qegħdin jiġu integrati fil-programmi l-kbar ta’ nfiq kollha tal-UE, b’mod partikolari l-Politika ta’ Koeżjoni, l-iżvilupp reġjonali, l-enerġija, it-trasport, ir-riċerka u l-innovazzjoni, il-politika tal-agrikoltura komuni kif ukoll il-politika ta’ żvilupp tal-UE. Mill-abbozz ta’ baġit tal-2014 ’il quddiem, l-istimi għall-infiq relatat mal-klima qegħdin taħt monitoraġġ fuq bażi annwali f’konformità mal-metodoloġija bbażata fuq l-indikaturi ta’ Rio. Fl-2015 il-kontribut kollu għall-integrazzjoni tal-klima kien stmat li jilħaq madwar 17 % u għandu jilħaq it-22 % fl-2016. B’mod li jixbaħ l-integrazzjoni tal-azzjoni tal-klima, il-proċedura ta’ traċċar għan-nefqa relatata mal-bijodiversità pprevediet li 7 % tal-baġit tal-2015 u 9 % tal-baġit tal-2016 se jiġu allokati għat-trażżin u t-treġġigħ lura tat-tnaqqis tal-bijodiversità fl-UE, u b’hekk jingħata kontribut importanti għall-objettivi tat-tkabbir sostenibbli tal-Ewropa 2020. It-taqsimiet li ġejjin jiddeskrivu r-rabtiet bejn l-objettivi tal-programmi tal-QFP 2014-2020 u l-Istrateġija Ewropa 2020. Għall-intestaturi tal-baġit li għandhom l-aktar rabta diretta mal-Ewropa 2020 (1A, 1B u 2), ir-rapportar fuq il-kisbiet tal-programmi 2007-2013 huwa strutturat ukoll madwar il-prijoritajiet tal-Ewropa 2020, billi juri kemm jista’ jkun il-kontribut tal-baġit tal-UE għall-objettivi tal-Istrateġija. Grafika 2: Il-baġit tal-UE tal-2015 skont l-intestaturi baġitarji

Il-baġit tal-UE kien jammonta għal EUR 162,273 biljun fl-2015. Madwar nofs dan l-ammont (48 % jew EUR 78 biljun) ġie allokat għal Intestatura 1 “Tkabbir Intelliġenti u Inklużiv” maqsum bejn l-Intestatura 1A “Kompetittività għat-tkabbir u l-impjiegi” (10,8 %) u l-Intestatura 1B “Koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali” (37,2 %). L-Intestatura 2 “Tkabbir Sostenibbli: Riżorsi Naturali” kienet it-tieni l-ikbar qasam tal-baġit, li jammonta għal 39,4 %. 1.3 Il-Kompetittività għat-Tkabbir u l-Impjiegi (Intestatura Baġitarja 1A) Ġew allokati EUR 17,55 biljun għall-programmi għall-Kompetittività għat-Tkabbir u l-Impjiegi (impenji fl-Intestatura 1A) fl-2015. Dan jirrappreżenta 10,8 % tan-nefqa tal-baġit annwali totali. Il-programmi prinċipali taħt l-intestatura baġitarja “Kompetittività għat-tkabbir u l-impjiegi” huma: Orizzont 2020 – il-Programm Qafas għar-Riċerka u l-Innovazzjoni; proġetti kbar ta’ infrastruttura (Galileo, Reattur Termonukleari Sperimentali Internazzjonali (ITER), Copernicus); il-programm Erasmus+ li jiffinanzja azzjonijiet ta’ edukazzjoni, taħriġ, żgħażagħ u sport; il-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa (CEF) li tiffinanzja l-interkonnessjonijiet fin-netwerks trans-Ewropej tat-trasport, tal-enerġija u tal-ICT; u l-Fond ġdid Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi (FEIS), parti mill-Pjan ta’ Investiment għall-Ewropa.



Prijoritajiet tal-Kummissjoni Il-programmi taħt din l-intestatura baġitarja jikkontribwixxu l-aktar għall-prijoritajiet tal-Kummissjoni ta’ Juncker intitolati “Impjiegi, Tkabbir u Investiment”, “Suq Uniku Diġitali”, “Unjoni tal-Enerġija u l-Klima” u “Unjoni Ekonomika u Monetarja Aktar Approfondita u Ġusta”. Jikkontribwixxu għall-prijoritajiet ta’ Ewropa 2020 ta’ “tkabbir intelliġenti u sostenibbli” u għal “tkabbir inklużiv” l-aktar permezz tal-ħolqien tax-xogħol u l-effetti fuq l-impjegabbiltà ta’ Orizzont 2020 (is-suċċessur tas-Seba’ Programm Qafas ta’ Riċerka (FP7)) u Erasmus+. Grafika 3: Xellug: Sehem għall-Intestatura 1A mill-baġit tal-2015 kollu kemm huwa. / Lemin: Il-programmi prinċipali ffinanzjati taħt l-Intestatura 1A fl-2015. Il-Kategorija “Programmi Oħra” tinkludi fost l-oħrajn il-programm tal-Unjoni Ewropea għall-Impjiegi u l-Innovazzjoni Soċjali (EASI), għad-Dwana u Fiscalis. Il-kategorija “Proġetti infrastrutturali kbar” tinkludi fost l-oħrajn Galileo, is-Sistema Ewropea ta’ Navigazzjoni b’Kopertura Ġeostazzjonarja (EGNOS), .Copernicus, ITER Iċ-ċifri kollha huma f’miljuni ta’ EUR.

1.3.1 Implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 Mill-QFP il-ġdid, ħafna mill-funzjonijiet ta’ implimentazzjoni tal-programmi taħt l-Intestatura 1A issa qegħdin jitwettqu jew permezz ta’ aġenziji (eżekuttivi jew nazzjonali u f’ċerti każijiet deċentralizzati), Impriżi Konġunti, inizjattivi tal-Artikolu 185, jew il-Bank Ewropew tal-Investiment (għal strumenti finanzjarji). Orizzont 2020, Programm Qafas għar-Riċerka u l-Innovazzjoni Il-programm ta’ ħidma Orizzont 2020 għall-2014-2015 ġie implimentat kollu. Sa tmiem l-2015, ġew ippubblikati 198 sejħa għal proposti u ġew riċevuti 78 268 proposta. Minn dawn il-proposti, 10 658 tpoġġew fuq il-lista prinċipali jew ta’ riżerva. Ir-rata medja ta’ suċċess għall-proposti kienet ta’ 14 % li jfisser li r-rati ta’ sottoskrizzjonijiet eċċessivi għadhom għoljin u juri d-domanda kbira għall-finanzjament mill-UE f’dan il-qasam. Galileo, Sistema Ewropea ta’ Navigazzjoni b’Kopertura Ġeostazzjonarja (EGNOS), Copernicus Fl-2015, tħaffef il-pass fir-rigward tal-użu tas-satelliti Galileo permezz tal-illanċjar b’suċċess ta’ tliet satelliti u l-użu ta’ sitt satelliti addizzjonali. Sa Diċembru 2015, l-għadd totali ta’ satelliti li ġew illanċjati kien irdoppja għal 12 li minnhom disgħa kienu operazzjonali, u dan jistabbilixxi ritmu ta’ użu sinifikanti fi ħdan id-dinja tan-navigazzjoni satellitari. In-numru ta’ ajruporti b’kapaċità EGNOS żdied minn 150 (2014) għal 174 (2015). Issoktat l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta’ Kooperazzjoni mal-Ukrajna, b’EUR 5 miljun li tqiegħdu għad-dispożizzjoni permezz tal-istrument tal-viċinat għall-iżvilupp tal-EGNOS fl-Ukrajna. Fl-2015 Copernicus kompla jimxi ’l quddiem biex isir programm ta’ osservazzjoni tad-dinja li jaħdem b’mod sħiħ, u dan permezz tal-illanċjar b’suċċess ta’ Sentinel-2A fit-22 ta’ Ġunju 2015 li żied il-kapaċità ta’ metodi ottiċi tal-immaġnijiet fis-sistema. Dejta satellitari minn Copernicus skattat pereżempju twissijiet bikrin ta’ għargħar fir-Renju Unit u fl-Irlanda fl-2015, u għenet fl-ivvalutar tal-konsegwenzi tat-terremot fl-Afganistan. Ir-Reattur Termonukleari Sperimentali Internazzjonali (ITER) B’kollox, l-Organizzazzjoni ITER iffirmat 104 mill-139 arranġament tal-akkwist għall-pakketti ta’ ħidma differenti tal-bini tar-reattur ITER. Dan jirrappreżenta 90,5 % tal-valur totali in natura tal-proġett. Dan ifisser li sehem sinifikanti mill-attività tal-ITER issa huwa f’idejn il-membri tal-ITER li se jfornu l-komponenti tal-ITER. L-Impriża Konġunta Ewropea għall-ITER (F4E), inkarigata mill-forniment tal-kontribuzzjoni tal-UE għall-Organizzazzjoni ITER, issa allokat ħafna mill-kuntratti b’valur kbir (aktar minn EUR 100 miljun). Sal-31 ta’ Diċembru 2015, F4E ffirmat 766 kuntratt tal-akkwist operazzjonali u 145 għotja għal total ta’ madwar EUR 2,8 biljun (valur tal-2008). Madanakollu l-proġett qiegħed jiffaċċja xi sfidi, b’mod partikolari f’termini ta’ dewmien, riskji ta’ spejjeż żejda u governanza kumplessiva. Ħafna minn dawn ir-riskji huma marbuta man-natura nnifisha tal-proġett li tmur lil hinn mit-teknoloġija avvanzata ta’ fużjoni ta’ bħalissa, u mal-istruttura kumplessa tal-governanza. Pjan ta’ azzjoni għat-titjib, li jindirizza wkoll l-osservazzjonijiet li qajmu l-Parlament Ewropew u l-Qorti tal-Awdituri fir-rapporti tagħhom dwar il-kwittanza tal-2013 ġie approvat mill-Bord Governattiv tal-F4E f’Marzu 2015, u bħalissa qiegħed jiġi implimentat. Erasmus+

Mill-2014 lil hawn, il-programm Erasmus+ ġabar flimkien seba’ programmi preċedenti u inkluda azzjonijiet ġodda għall-iskambji edukattivi. Fl-2014-2015, aktar minn miljun individwu ħadu sehem fi 18 000 azzjoni ffinanzjata mill-UE b’termini aktar flessibbli ta’ mobilità, li jirriflettu aħjar l-evoluzzjoni tal-ħtiġijiet tal-istudenti u l-istruttura tal-lawrji (il-proċess ta’ Bologna) madwar l-Ewropa. Il-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa (CEF) Fl-2015, ġew allokati EUR 12,8 biljun lil 263 proġett tat-trasport permezz ta’ ftehimiet ta’ għotjiet ffirmati fl-2015, taħt is-sejħa għal proposti tas-CEF 2014. Il-finanzjament mis-CEF iġġenera EUR 28,3 biljun f’investimenti totali, billi kkombina kontribuzzjoni tal-UE mal-baġits reġjonali u tal-Istati Membri, kif ukoll self mill-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI). Fl-ambitu taż-żewġ sejħiet għal proposti għall-enerġija taħt is-CEF, imnedin fl-2015, ġie allokat l-ammont ta’ EUR 366 miljun f’sostenn għal 35 proġett għal studji u xogħol. Il-biċċa l-kbir tas-sostenn ingħata lil proġetti fir-reġjun tal-Baltiku kif ukoll fl-Ewropa tal-Lvant Ċentrali u tax-Xlokk, u b’hekk indirizza l-isfidi ta’ sigurtà tal-provvista ta’ dawn l-inħawi fl-Ewropa. Il-proġetti kollha li ntgħażlu għandhom l-għan li jżidu s-sigurtà tal-enerġija u jnaqqsu l-iżolament tal-Istati Membri min-netwerks tal-enerġija madwar l-UE kollha. L-objettiv tagħhom huwa li jikkontribwixxu għat-twettiq ta’ suq Ewropew tal-enerġija u għall-integrazzjoni tas-sorsi ta’ enerġija rinnovabbli fil-grilja tal-elettriku. Daqs EUR 2 biljun huma ppjanati li jintużaw mill-istrumenti finanzjarji tas-CEF għall-perjodu 2014-2020. Għal dan l-għan, il-Ftehim ta’ Delega dwar l-Istrument ta’ Dejn tas-CEF għall-implimentazzjoni tal-Istrument ta’ Dejn tas-CEF ġie ffirmat fit-22 ta’ Lulju 2015 mal-Bank Ewropew tal-Investiment. Dan il-pass importanti ppermetta sabiex jibda jopera l-Istrument ta’ Dejn, filwaqt li jibni fuq l-esperjenza miksuba bl-istrumenti mill-perjodu 2007-2013 bħall-Istrument ta’ Garanzija fuq is-Self għall-Proġetti tan-Netwerk Trans-Ewropew tat-Trasport (TEN-T) u l-Fażi pilota tal-Inizjattiva tal-Bonds tal-Proġetti (PBI). Il-pjanijiet ta’ ħidma proposti mill-Koordinaturi Ewropej għad-disa’ Kurituri tan-Netwerks Ewlenin previsti mir-Regolament TEN-T ġew approvati mill-Istati Membri kkonċernati f’Mejju 2015 u ppreżentati uffiċjalment fil-Jiem tat-TEN-T f’Riga f’Ġunju 2015. Fuq dik il-bażi, ġew stabbiliti prijoritajiet għal kull wieħed mill-kurituri, u azzjonijiet bħal studji, xogħlijiet, u arranġamenti ta’ governanza ġew deċiżi bħala konsegwenza. Il-patt għal tkabbir u impjiegi: Kif il-Fażi Pilota tal-Inizjattiva tal-Bonds tal-Proġetti (PBI) għenet fl-ingranaġġ ta’ finanzjament addizzjonali għal proġetti infrastrutturali importanti Sabiex tingħata spinta addizzjonali biex jintlaħqu l-objettivi ta’ Ewropa 2020, f’Ġunju 2012, il-Kapijiet ta’ Stat jew ta’ Gvern tal-UE adottaw il-“Patt għat-Tkabbir u l-Impjiegi”. Waħda mill-azzjonijiet taħt dan il-Patt kienet it-tnedija tal-“Inizjattiva tal-Bonds tal-Proġetti”. L-evalwazzjoni esterna tal-Fażi Pilota tal-PBI ffinalizzata f’Diċembru 2015 ivvalutat għadd ta’ proġetti infrastrutturali sostnuti mis-soluzzjoni tat-Tisħiħ tal-Kreditu tal-Bonds tal-Proġetti bejn l-2012 u Lulju 2015 u kkonkludiet li l-PBI wieġbet għal falliment evidenti tas-suq billi pprovdiet prodott li rażżan ir-riskji ewlenin assoċjati mal-proġetti infrastrutturali mill-investituri istituzzjonali. Għal dan l-għan, il-pilota tal-PBI ffaċilita involviment akbar tas-settur privat fil-finanzjament fuq terminu twil tas-suq tal-kapital ta’ proġetti kbar fl-oqsma tan-Netwerks Trans-Ewropej tat-Trasport, tan-Netwerks Trans-Ewropej tal-Enerġija, tal-ICT u tal-broadband. Barra minn hekk, l-arranġament għall-kondiviżjoni tar-riskju bejn il-Kummissjoni Ewropea u l-BEI kif ukoll il-kontribuzzjoni pprovduta mill-UE kienu kruċjali għall-iżvilupp tal-inizjattiva, u ppermetta lill-BEI jimmira tranżazzjonijiet aktar riskjużi u akbar, u għat-twessigħ tal-bażi tal-investituri. Apparti minn hekk, l-evalwazzjoni indikat li l-ingranaġġ miksub fuq il-ħames tranżazzjonijiet ta’ Tisħiħ tal-Kreditu tal-Bonds tal-Proġetti magħluqin sal-31 ta’ Lulju 2015 (jiġifieri d-data limitu għall-evalwazzjoni) bil-kontribuzzjoni disponibbli tal-UE kien ta’ 12,9, filwaqt li l-ingranaġġ mistenni tat-tranżazzjonijiet kollha ta’ Tisħiħ tal-Kreditu tal-Bonds tal-Proġetti li se jingħalqu bl-appoġġ mill-baġit tal-UE eżistenti kien ta’ 18,6 (EUR 4 270 miljun f’kost tal-kapital diviż b’EUR 230 miljun ta’ kontribuzzjoni mill-baġit tal-UE) li huwa kompletament konformi mal-aspettattivi. Fl-ewwel tliet xhur tal-2016 ġew iffirmati żewġ tranżazzjonijiet oħra bi Kreditu Msaħħaħ tal-Bonds tal-Proġetti bis-sostenn tal-baġit tal-UE, u b’hekk l-għadd totali ta’ ftehimiet taħt il-PBI (inklużi tranżazzjonijiet b’riskju proprju tal-BEI) ittella’ għal 10. Il-Programm għall-Kompetittività tal-Intrapriżi u l-impriżi żgħar u medji (COSME) Fl-2015, il-mekkaniżmu ta’ forniment bil-quddiem implimentat għall-Fond ta’ Garanzija fuq is-Self (LGF) taħt il-COSME wassal għal kontribut saħansitra aktar sinifikanti għall-finanzjament għal tranżazzjonijiet aktar riskjużi ta’ SMEs milli kien ikun il-każ mingħajr il-garanzija tal-FEIS — (18-il ftehim ta’ garanzija ffirmat, għal ammont totali ta’ EUR 163 miljun f’impenji legali). Huwa mistenni li, b’mod partikolari n-negozji ġodda u l-SMEs iż-żgħar, li jsibuha l-aktar diffiċli sabiex jaċċessaw il-finanzjament, se jibbenefikaw mil-LGF imsaħħaħ. Mit-30 ta’ Settembru 2015, aktar minn 30 000 SME diġà kienu rċevew finanzjament li b’kollox jammonta għal aktar minn EUR 700 miljun. Mill-31 ta’ Diċembru 2015, aktar minn 51 000 SMEs diġà kienu rċevew finanzjament ta’ kważi EUR 1 300 miljun taħt l-LGF tal-COSME msaħħaħ.

Madwar 450 000 SME rċevew servizzi permezz tan-Netwerk Enterprise Europe li jvarjaw minn informazzjoni dwar kwistjonijiet tal-UE għal servizzi ta’ konsulenza speċjalizzata li jiffaċilitaw is-sħubija bejn l-SMEs permezz ta’ żjarat tal-kumpaniji u avvenimenti ta’ tlaqqigħ. L-objettiv huwa li tiżdied il-kompetittività tal-SMEs u tiżdied l-kapaċità ta’ innovazzjoni tagħhom permezz tat-3 000 persunal tan-netwerk preżenti fir-reġjuni kollha tal-UE u f’35 pajjiż lil hinn mill-UE. Is-625 organizzazzjoni parteċipanti pprovdew konsulenza speċjalizzata lil 60 000 SME dwar l-aċċess għal finanzjament, id-drittijiet tal-proprjetà intellettwali, ir-rieżamijiet tan-negozju u tat-teknoloġija u l-effiċjenza fir-riżorsi. Madwar 22 000 SME pparteċipaw f’avvenimenti ta’ tlaqqigħ. Dawn l-attivitajiet issarrfu fi 3 190 kisba speċjali rrapportati mill-kumpaniji u bosta stejjer ta’ suċċess. Erasmus għal Imprendituri Żgħażagħ jagħti lill-imprendituri ġodda jew dawk aspiranti, l-opportunità li jitgħallmu minn imprendituri tal-esperjenza li jmexxu negozji żgħar f’pajjiżi oħra. Sa issa ġew irreġistrati daqs 12 000 profil ta’ imprendituri u ġew stabbiliti 3 900 abbinament li jinvolvu 7 700 imprenditur. Il-Pjan ta’ Investiment għall-Ewropa Prijorità kbira tal-Kummissjoni fl-2015 kienet tinvolvi t-tħejjija tal-implimentazzjoni tal-Pjan ta’ Investiment għall-Ewropa, imniedi fl-2014. Il-mobilizzazzjoni tal-finanzjamenti Il-pedament tal-Pjan ta’ Investiment huwa l-Fond Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi (FEIS), li huwa ġestit mill-Grupp tal-BEI. Sa tmiem Mejju 2016, il-proġetti tal-EFSI kienu approvati mill-Grupp tal-BEI għal valur totali ta’ investiment ta’ madwar EUR 100 biljun imsejsa fuq finanzjament sostnut mill-FEIS ta’ EUR 9,3 biljun għall-investimenti ta’ Infrastruttura u ta’ Innovazzjoni, u EUR 3,5 biljun favur l-SMEs, xiehda ta’ tnedija b’suċċess tal-istrument. L-impatt sħiħ fuq l-ekonomija jista’ jiġi vvalutat b’mod komprensiv biss wara l-mobilizzazzjoni kompluta tal-Inizjattiva. F’Mejju tal-2016, il-Kummissjoni ssottomettiet l-ewwel Rapport tagħha dwar il-ġestjoni tal-fond ta’ garanzija tal-FEIS fl-2015 kif meħtieġ mill-bażi ġuridika. Appoġġ għall-investiment fl-ekonomija reali Fl-2015 saru wkoll sforzi sostanzjali sabiex titħejja t-tnedija ta’ żewġ għodod ewlenin li jagħmlu l-Pjan ta’ Investiment faċilment aċċessibbli għall-promoturi tal-proġetti: iċ-Ċentru Ewropew ta’ Konsulenza għall-Investimenti (EIAH) beda jopera fl-1 ta’ Settembru 2015, u l-Portal Ewropew ta’ Proġetti ta’ Investiment (EIPP) li ħa l-ħajja fl-1 ta’Ġunju 2016. Iċ-Ċentru Ewropew ta’ Konsulenza għall-Investimenti (EIAH) joffri lill-promoturi tal-proġetti punt ta’ dħul uniku għal assistenza teknika, gwida u pariri. Sa tmiem Mejju 2016, kien ittratta aktar minn 160 rikjesta. Il-BEI u l-Kummissjoni Ewropea ħadmu mill-qrib ma’ Grupp Ċentrali ta’ Banek Promozzjonali Nazzjonali (NPBs) u ħejjew Memorandum ta’ Qbil (MtQ) għal kooperazzjoni possibbli bejn l-EIAH u l-NPBs. Daqs 18-il NPB minn 16-il Stat Membru kienu ffirmaw il-MtQ sa tmiem Mejju 2016. Il-Portal Ewropew ta’ Proġetti ta’ Investiment (EIPP), żviluppat mill-Kummissjoni, huwa mfassal bħala portal fuq il-web disponibbli għall-pubbliku li jippermetti lill-promoturi tal-proġetti bbażati fl-UE jsaħħu l-viżibilità tal-proġetti tagħhom ma’ investituri internazzjonali potenzjali. Il-ħolqien ta’ ambjent li jiffavorixxi l-investiment Sabiex jitjiebu l-ambjent kummerċjali u l-kundizzjonijiet tal-finanzjament, il-pjan ta’ investiment jipprevedi l-progress lejn Suq Uniku Diġitali, l-Unjoni tal-Enerġija u l-Unjoni tas-Swieq Kapitali. Mill-kriżi ’l hawn, l-investiment evolva b’modi differenti bejn il-pajjiżi, kemm f’termini ta’ investimenti privati kif ukoll dawk pubbliċi. Għad hemm kemm ostakoli regolatorji kif ukoll mhux regolatorji għall-investiment. L-identifikazzjoni u t-tneħħija ta’ dak ix-xkiel għall-investiment huma parti mill-isforzi sabiex jitjiebu l-kundizzjonijiet qafas u jitneħħew il-burokrazija żejda u l-ostakli regolatorji. Il-Kummissjoni hija involuta fi djalogu strutturat mal-Istati Membri sabiex tgħin biex jitneħħew dawn l-ostakli nazzjonali għall-investiment fil-kuntest tas-Semestru Ewropew. Appoġġ għal Impriżi Żgħar u ta’ Daqs Medju (SMEs) Il-Faċilità ta’ Garanzija għall-SMEs (SMEG) b’impenn tal-baġit tal-UE ta’ EUR 649,90 miljun ikkatalizzat EUR 20,7 biljun f’finanzjament għall-SMEs għal 381 592 SME permezz ta’ 463 295 selfiet. L-effett ta’ ingranaġġ miksub għall-Faċilità SMEG huwa ta’ 38,6.

Fil-qafas tal-Faċilità għall-SMEs Innovattivi u b’Rata Għolja ta’ Tkabbir (GIF), EUR 555 miljun f’riżorsi tal-UE ġew investiti f’fondi ta’ kapital ta’ riskju, li kkatalizzaw finanzjament totali miksub ta’ kważi EUR 3,12 biljun lil 437 destinatarju ta’ investiment eliġibbli (SMEs). L-effett ta’ ingranaġġ miksub għall-GIF huwa ta’ madwar 5,6. Dawn l-SMEs jesperjenzaw tkabbir akbar f’termini ta’ bejgħ, assi u impjiegi minn dawk mhux appoġġjati minn fondi ta’ ekwità jew ta’ kapital ta’ riskju u għandhom ukoll probabilità anqas li jsiru inadempjenti minn kumpaniji oħrajn. 1.3.2 Riżultati tal-programmi tal-QFP 2007-2013 Aspetti tal-implimentazzjoni L-evalwazzjoni ex post tas-Seba’ Programm Qafas ta’ Riċerka (FP7) li tlestiet dan l-aħħar turi li matul is-seba’ snin tal-programm (2007-2013) ġew konklużi 487 sejħa bi kważi 136 000 proposta eliġibbli riċevuti. Ġew iffinanzjati madwar 25 000 proġett, li involvew aktar minn 134 000 parteċipazzjoni minn 170 pajjiż differenti. B’kollox, ħadu sehem madwar 29 000 organizzazzjoni, li 70 % minnhom kienu ġodda. L-SMEs ammontaw għal aktar minn 50 % tal-organizzazzjonijiet industrijali kollha li ħadu sehem fi ftehimiet ta’ għotja. Barra minn hekk, l-FP7 kellu kontribut sinifikanti għall-prijorità tal-Kummissjoni ta’ Juncker “L-UE bħala Attur Globali” b’aktar minn 7 800 parteċipazzjoni minn pajjiżi terzi mhux assoċjati, li jirċievu aktar minn EUR 700 miljun mill-Kummissjoni Ewropea. Il-miżuri ta’ simplifikazzjoni tal-FP7 iffrankaw aktar minn EUR 550 miljun lill-parteċipanti meta mqabbel mal-FP6. L-evalwazzjoni tal-Aġenzija Eżekuttiva għar-Riċerka (REA) li ġġesti sehem kbir mill-Orizzont 2020 sabet li l-kostijiet reali tal-REA kurrenti fl-2012-2015 kienu ta’ EUR 34,8 miljun (15 %) anqas mill-istima inizjali bis-saħħa ta’ spejjeż iffrankati fin-nefqa fuq il-persunal u l-infrastruttura. L-ispejjeż reali ffrankati permezz tad-delega tal-programm lill-REA kienu 24 % ogħla mill-istimi inizjali (EUR 53,4 miljun meta mqabblin ma’ EUR 43,1 miljun). L-analiżi tal-kostijiet reali tal-Aġenzija Eżekuttiva tal-Kunsill Ewropew għar-Riċerka (ERCEA) li ġġesti l-parti tal-Kunsill Ewropew tar-Riċerka (ERC) tal-Orizzont 2020 fl-2012-2015 kienet ta’ EUR 20,6 miljun (12 %) anqas mill-istima inizjali bis-saħħa ta’ spejjeż iffrankati fl-ispejjeż ġenerali, filwaqt li n-nefqa reali marbuta mal-persunal qabżet l-istimi għall-2014-2015. L-ispejjeż reali ffrankati permezz tad-delega tal-programm lill-ERCEA kienu daqsxejn ogħla mill-istimi inizjali (EUR 46,5 miljun meta mqabblin ma’ EUR 44,6 miljun). Minn Jannar 2014, l-Aġenzija Eżekuttiva TEN-T saret l-Aġenzija Eżekuttiva għall-Innovazzjoni u n-Netwerks (INEA), responsabbli fost l-oħrajn għall-implimentazzjoni ta’ partijiet mill-programm CEF (trasport, enerġija u telekomunikazzjoni) u ta’ programmi speċifiċi għat-trasport u l-enerġija ta’ Orizzont 2020. L-istudju ta’ evalwazzjoni ex post imwettaq għall-perjodu 2011-2013 wera li l-Aġenzija kienet l-aktar għażla kosteffettiva disponibbli għall-implimentazzjoni tal-programm TEN-T. Din l-għażla ġġenerat iffrankar ta’ EUR 8,8 miljun mill-baġit tal-UE meta mqabbel ma’ kemm kieku kienet tiġi tiswa implimentazzjoni interna tal-programm. Il-kontribuzzjoni għall-kisbiet tal-politika Tkabbir Intelliġenti

Fl-2015, l-evalwazzjoni ex post tal-FP7 irrapportat dwar il-kisbiet ta’ 12 149 proġett lest tal-FP7 (li jirrappreżentaw madwar 50 % tal-proġetti totali tal-FP7). Filwaqt li għadu kmieni wisq biex issir valutazzjoni finali tal-impatt fuq is-suq tal-FP7, l-evalwazzjoni stmat effett ekonomiku indirett ta’ EUR 500 biljun fuq 25 sena, jew madwar EUR 20 biljun annwalment fi Prodott Domestiku Gross addizzjonali (PDG). Bl-effetti ta’ ingranaġġ fuq terminu qasir u l-effetti multiplikaturi fit-tul, kull euro li jintefaq mill-FP7 iġġenera madwar EUR 11 f’effetti ekonomiċi diretti u indiretti stmati permezz ta’ innovazzjonijiet, teknoloġiji u prodotti ġodda. L-evalwazzjoni ex post tal-FP7 irrapportat 1 700 applikazzjoni għal privattiva u aktar minn 7 400 opportunità kummerċjali li rriżultaw mill-proġetti tal-FP7. B’aktar minn nofs il-proġetti mill-FP7 li għadhom għaddejjin, l-impatt irrapportat huwa mistenni jiżdied fis-snin li ġejjin. Il-proġetti sostnuti fl-ambitu tal-FP7 tlestew b’Livelli ta’ Prontezza Teknoloġika ogħla, li huma indikaturi għall-valutazzjoni tal-ispinta innovattiva tagħhom, meta mqabblin mal-organizzazzjonijiet parteċipanti fl-FP6. Kif tindika l-analiżi tal-Istħarriġ tal-Innovazzjoni tal-Komunità, il-kumpaniji innovattivi sostnuti mill-FP7 kienu aktar probabbli li jintroduċu innovazzjonijiet ta’ prodotti, proċessi jew servizzi ġodda għas-suq u li bħala medja jkollhom sehem ogħla ta’ fatturat mill-innovazzjoni meta mqabblin ma’ dawk mhux sostnuti mill-FP7. B’mod simili, analiżi kontrofattwali li vvalutat in-“numru medju ta’ applikazzjonijiet ta’ privattivi għal kull riċerkatur” uriet li, bħala medja, ir-riċerkaturi f’organizzazzjonijiet li jieħdu sehem fl-FP7 għandhom tendenza li japplikaw għal privattivi aktar minn riċerkaturi f’organizzazzjonijiet li ma jiħdux sehem fi Programmi Qafas tal-UE. L-FP7 kien partikolarment effettiv fit-tisħiħ tal-eċċellenza xjentifika. Sa issa l-proġetti tal-FP7 iġġeneraw 170 000 pubblikazzjoni. Minnhom, 54 % huma b’aċċess miftuħ. Is-sehem ta’ pubblikazzjonijiet tal-FP7 li huma fost l-aqwa 1 % mill-pubblikazzjonijiet iċċitati sew huwa ta’ medja ta’ 3,6 %. Dan il-proporzjon huwa 2.8, 2 u 3.6 darbiet ogħla mill-medja tal-UE, l-Istati Uniti u tad-dinja rispettivament. In-numri ta’ pubblikazzjonijiet fl-aqwa ġurnali xjentifiċi li jirrikonoxxu l-finanzjament mill-ERC, u l-fatt li l-finanzjament mill-ERC inkluda 11-il Rebbieħ tal-Premju Nobel u 5 Rebbieħa tal-Midalja Fields huma xhieda tal-eċċellenza xjentifika tal-ERC. Aktar minn 13 000 SME ħadu sehem fl-FP7 u rċevew EUR 6,4 biljun. Dan huwa ferm ogħla mill-mira ta’ 15 % ta’ finanzjament li għandu jingħata lill-SMEs fi ħdan il-programm ta’ kooperazzjoni tal-FP7 kif stipulata mill-Kunsill u mill-Parlament Ewropew fil-bidu tal-FP7. L-analiżijiet ekonometriċi juru li l-SMEs li jipparteċipaw fl-FP7 ġabu punteġġ 38 % ogħla minn dak tal-grupp ta’ kontroll fejn jidħlu t-tkabbir fl-impjiegi u d-dħul operattiv. Eżempju ta’ valur miżjud tal-UE Skont dawk li wieġbu għal konsultazzjoni online tal-partijiet ikkonċernati fuq l-evalwazzjoni ex post tal-FP7, l-indirizzar ta’ sfidi pan-Ewropej permezz tar-riċerka Ewropea huwa fost l-aktar tliet oqsma importanti tal-valur miżjud tal-UE meta mqabbel mal-azzjonijiet tal-Istati Membri (flimkien maż-żieda fil-kompetizzjoni fir-riċerka, u t-tisħiħ tal-mobilità tar-riċerkaturi). Skont Orizzont 2020, il-programm suċċessur tal-FP7, il-Kummissjoni Ewropea qiegħda tintroduċi sett ta’ premji ta’ “sfida soċjetali”. Dawn il-Premji tal-Orizzont joffru premju fi flus lil dawk li jegħlbu bl-aktar mod effettiv sfida definita. Jaġixxu bħala inċentiv għall-innovazzjoni. Jippreskrivu l-għan iżda mhux min għandu jkun l-innovatur jew kif għandu jintlaħaq l-għan. Fl-2014, il-kumpanija Ġermaniża tal-bijofarmaċewtika CureVac GmbH rebħet il-Premju tal-Innovazzjoni u ngħatat EUR 2 miljun għall-progress favur teknoloġija ġdida sabiex tilqim li jista’ jsalva l-ħajjiet jibqa’ stabbli fi kwalunkwe temperatura ambjentali, u b’hekk jingħeleb wieħed mill-ostakoli l-kbar għall-użu ta’ tilqim f’pajjiżi fil-fażi ta’ żvilupp. Fl-2015, il-premju rnexxielu jikseb ingranaġġ ta’ investiment privat addizzjonali fir-riċerka meta tħabbar investiment ta’ EUR 46 miljun fi CureVac mill-Bill and Melinda Gates Foundation sabiex jitħaffef l-iżvilupp tat-teknoloġija innovattiva tagħha tat-tilqim u l-produzzjoni ta’ bosta tilqim kontra mard infettiv. Taħt l-azzjonijiet tal-FP7 ta’ Marie Skłodowska Curie actions (MSCA), ingħataw aktar minn 50 000 borża ta’ studju lil riċerkaturi (inklużi 10 000 kandidat għal PhD). Dawn ir-rebbieħa ta’ borża ta’ studju rrappreżentaw 148 nazzjonalità differenti li jinsabu f’86 pajjiż madwar id-dinja, biex b’hekk għamlu l-MSCA l-aktar parti internazzjonali tal-FP7. L-MSCA kkontribwixxew sabiex jinżammu l-aħjar riċerkaturi fl-Ewropa peress li kważi 34 % tar-rebbieħa ta’ borża ta’ studju kienu ċittadini ta’ pajjiżi mhux tal-UE u 46 % tar-riċerkaturi li ġew fl-UE minn pajjiżi industrijalizzati baqgħu fl-Ewropa wara li temmew il-borża ta’ studju tal-MSCA tagħhom (għad li mhuwiex possibbli li titkejjel l-influwenza diretta tal-programm). Ir-riżultati tal-istħarriġ urew li madwar 80 % tar-rebbieħa ta’ borża ta’ studju tal-MSCA ħassew li l-esperjenza tagħhom rigward il-borża ta’ studju tejbet il-prospettivi tal-karriera tagħhom, xi ħaġa li turi kemm dawk li rċevew appoġġ finanzjarju apprezzaw il-kontribuzzjoni tal-programm għall-iżvilupp tal-karrieri xjentifiċi tagħhom. Tkabbir Sostenibbli Il-programm tal-Enerġija Intelliġenti Ewropa (IEE) wassal għal benefiċċji tanġibbli: mill-2007, bis-saħħa tal-proġetti tal-IEE ġiet provduta enerġija rinnovabbli ekwivalenti għall-konsum tal-elettriku annwali ta’ 7 miljun ċittadin, ġiet iffrankata enerġija primarja ekwivalenti għall-użu ta’ elettriku annwali ta’ aktar minn 2 miljun unità domestika, u huma mistennijin li jiskattaw aktar minn EUR 4 biljun f’investimenti għall-enerġija sostenibbli. Stima preliminari tal-enerġija primarja annwali ffrankata mill-proġetti IEE li jinsabu għaddejjin turi li din għandha taqbeż it-312 000 tunnellata f’ekwivalenti għaż-żejt (toe) fis-sena. L-IEE laħaq lil aktar minn 40 miljun ruħ madwar l-UE.

L-evalwazzjoni indikat li l-fattur ta’ ingranaġġ medju mistenni tal-proġetti tal-ekoinnovazzjoni huwa ta’ madwar 20 (EUR 1 ta’ investiment pubbliku jwassal għal fattur ta’ ingranaġġ tad-dħul gross ta’ 20 darba, sentejn wara li jintemm il-proġett) b’ġenerazzjoni medja netta ta’ impjiegi ta’ madwar 8 individwi (full-time) għal kull proġett. Ikkonvertit f’termini fi flus, il-valur tal-benefiċċju ambjentali u ekonomiku globali totali mill-inizjattiva Ekoinnovazzjoni tas-CIP (Programm Qafas għall-Kompetittività u l-Innovazzjoni) huwa stmat għal aktar minn EUR 1,6 biljun fuq medda ta’ 5 snin. Nagħmlu l-enerġija aktar sigura, sostenibbli u adattata għal but ta’ kulħadd L-UE bdiet is-sena 2015 bl-impenn li tipprovdi enerġija sigura u bi prezzijiet li jifilħu għalihom iċ-ċittadini u n-negozji tagħha, u fl-istess ħin tiġġieled kontra l-kawżi tat-tibdil fil-klima. Fi Frar nediet l-Unjoni tal-Enerġija biex tgħin lill-konsumaturi jiffrankaw il-flus u l-enerġija, biex tgħin lill-ambjent, biex tippromwovi suq tal-enerġija kompetittiv u biex tiżgura s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija. F’Lulju tnedew diversi proposti relatati li jkopru r-reviżjoni tal-iskema tal-UE għan-negozjar tal-emissjonijiet, jagħmlu t-tikkettar tal-effiċjenza enerġetika aktar ċar u joffru offerta aħjar għall-konsumaturi. Il-Kummissjoni nediet ukoll konsultazzjoni pubblika dwar id-disinn il-ġdid tas-suq tal-elettriku. Fi Frar, il-Kummissjoni ppreżentat Komunikazzjoni dwar il-ksib tal-mira ta’ 10 % għall-interkonnessjoni elettrika sal-2020 fl-Istati Membri kollha. Sa tmiem l-2015 kienu diġà tħabbru diversi proġetti ta’ interkonnessjoni li jikkollegaw l-Istati Baltiċi fit-Tramuntana, il-peniżola Iberika fin-Nofsinhar u Malta mal-bqija tal-UE. F’Settembru, il-Kummissjoni adottat il-Pjan Strateġiku ġdid għat-Teknoloġija tal-Enerġija (il-pjan SET). Il-mira tiegħu hija li jitħaffef l-iżvilupp u l-użu fil-prattika tat-teknoloġiji b’livell baxx ta’ emissjonijiet tal-karbonju u li tiżdied il-kooperazzjoni fost l-Istati Membri. F’Novembru, il-Kummissjoni ħarġet l-ewwel Stat tal-Unjoni tal-Enerġija annwali, li wera l-progress li sar minn meta ġie adottat il-qafas strateġiku għall-Unjoni tal-Enerġija. Madankollu, l-implimentazzjoni tiegħu se jkollha bżonn aktar sforzi u b’hekk l-2016 se tkun sena kruċjali fir-rigward tat-twettiq. Barra minn hekk, l-UE kellha rwol ċentrali fin-negozjati tal-ewwel ftehim universali u legalment vinkolanti dwar il-klima, li ġie adottat minn 195 pajjiż f’Diċembru li għadda f’Pariġi. Il-ftehim stabbilixxa pjan ta’ azzjoni globali biex id-dinja tkun tista’ tevita t-tibdil perikoluż fil-klima billi t-tisħin globali jinżamm sew taħt iż-2 °C. Dan il-ftehim bagħat sinjal ċar lill-investituri, lin-negozji u lil dawk li jfasslu l-politika, li t-tranżizzjoni lejn enerġija nadifa hija waħda permanenti u li l-fjuwils fossili li jniġġsu ma jistgħux jibqgħu r-riżorsi primarji. Tkabbir Inklużiv L-evalwazzjoni ex post tal-FP7 turi li, filwaqt li l-FP7 ma twaqqafx apposta sabiex joħloq l-impjiegi, il-programm se joħloq direttament 130 000 impjieg fir-riċerka fuq perjodu ta’ 10 snin u indirettament 160 000 impjieg addizzjonali fuq 25 sena. L-azzjonijiet Marie Skłodowska Curie (MSCA) saħħew l-impjegabbiltà, l-opportunitajiet ta’ żvilupp tal-karriera u l-mobilità tar-riċerkaturi fl-Ewropa u lil hinn minnha. Daqs 95 % tar-rebbieħa tal-boroż ta’ studju tal-MCA sabu xogħol sa sentejn wara tmiem il-borża ta’ studju tagħhom. L-FP7 ikkontribwixxa għar-reklutaġġ aktar fit-tul tar-riċerkaturi peress li sehem kbir (43 %) mir-riċerkaturi temporanji mqabbdin mill-proġetti baqgħu fit-timijiet ta’ riċerka benefiċjarji wara li ntemm il-proġett. Peress li gradwat Ewropew minn kull tnejn li jistudja jew isegwi taħriġ lil hinn minn pajjiżu jibbenefika mill-Erasmus, evidenza mill-programm Erasmus uriet li l-Erasmus iżid l-vantaġġ ta’ impjegabbiltà b’45 % fuq studenti li mhumiex mobbli. L-istudenti mill-Ewropa tal-Lvant kellhom 83 % anqas ċans li jesperjenzaw qgħad fit-tul jekk ikunu ħadu sehem fl-Erasmus. Stħarriġ imwettaq dwar il-programm Erasmus għal Imprendituri Żgħażagħ indika li aktar minn terz tal-aspiranti imprendituri li ħadu sehem fil-fatt fetħu negozju; u żewġ terzi mill-imprendituri bl-esperjenza li ħadu sehem kisbu ideat ġodda jew għarfien tekniku ġdid, daħlu fi swieq ġodda u żiedu l-fatturat tagħhom.

1.4 Il-Koeżjoni Ekonomika, Soċjali u Territorjali (Intestatura Baġitarja 1B)

Ġew allokati EUR 60,4 biljun għall-programmi taħt l-Intestatura 1B għall-2015, li jirrappreżentaw 37,2 % tat-total tal-baġit tal-UE għall-2015. Grafika 4: Xellug: Il-programmi prinċipali ffinanzjati taħt l-Intestatura 1 B fl-2015. Il-kategorija “Oħrajn” tinkludi fost l-oħrajn “Ir-Reġjuni ultraperiferiċi u skarsament popolati” u “Il-Fond għal Għajnuna Ewropea għall-Persuni l-Aktar fil-Bżonn” / Lemin: Sehem għall-Intestatura 1 B mill-baġit tal-2015 kollu kemm huwa. Iċ-ċifri kollha huma f’miljuni ta’ EUR. L-Intestatura 1B tal-QFP tkopri l-“Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali” (FEŻR), il-“Fond ta’ Koeżjoni” (FK), il-“Fond Soċjali Ewropew” (FSE) — inkluża l-“Inizjattiva favur l-Impjieg taż-Żgħażagħ” (YEI) (allokazzjoni supplimentari speċifika), u l-“Fond għal Għajnuna Ewropea għall-Persuni l-Aktar fil-Bżonn” (FEAD). Dawn il-programmi kollha jitwettqu taħt ġestjoni kondiviża. Prijoritajiet tal-Kummissjoni: Il-FEŻR, il-FK u l-FSE jikkostitwixxu l-Politika ta’ Koeżjoni tal-UE b’baġit ta’ EUR 351,8 biljun għall-2014-2020, li hija l-aktar strument ta’ investiment importanti tal-UE għall-ilħuq tal-objettivi tal-Ewropa 2020 b’sostenn għat-tkabbir u għall-ħolqien tal-impjiegi fil-livell tal-UE u għar-riformi strutturali fil-livell nazzjonali. L-interventi tal-Politika ta’ Koeżjoni jikkontribwixxu għall-kisba ta’ ħafna mill-prijoritajiet tal-Kummissjoni ta’ Juncker, b’mod partikolari l-“Impjiegi, Tkabbir u Investiment”, is-“Suq Uniku Diġitali” u l-“Unjoni tal-Enerġija u l-Klima”. Il-Politika ta’ Koeżjoni tikkontribwixxi wkoll għall-iżvilupp tas-suq intern kif ukoll għal għadd ta’ azzjonijiet marbutin mar-reazzjoni għall-kriżi tar-rifuġjati u mal-politika dwar il-migrazzjoni. Il-Politika ta’ Koeżjoni kif irriformata fl-2014-2020 kienet allinjata kompletament mal-istrateġija Ewropa 2020 għal “tkabbir intelliġenti, sostenibbli u inklużiv”. Il-finanzjament ta’ Koeżjoni jirrappreżenta aktar minn 60 % tal-baġit tal-investiment pubbliku f’għadd ta’ Stati Membri u dan kompla jaqdi rwol ċentrali fis-sostenn tiegħu għal strateġiji ta’ investiment fit-tul. Kif il-Politika ta’ Koeżjoni tikkontribwixxi għall-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi F’konformità mal-qafas legali li jkopri l-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej (FSIE), il-programmi kkofinanzjati mill-FSIE għall-perjodu 2014-2020 jindirizzaw ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi rilevanti kollha fil-kuntest tas-Semestru Ewropew. Il-programmi operazzjonali ġew allinjati mill-qrib ma’ rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi preċedenti u l-approvazzjoni tagħhom kienet ikkundizzjonata mill-implimentazzjoni ta’ għadd ta’ riformi (kundizzjonalitajiet ex ante) sabiex l-użu u l-effettività tal-FSIE jiġu ffaċilitati. Din l-integrazzjoni soda tal-Politika ta’ Koeżjoni rriformata fil-governanza ekonomika ġdida tal-UE fil-QFP għall-2014-2020 tgħin sabiex tiżdied ir-reattività tal-politika għaċ-ċirkostanzi ekonomiċi li jinbidlu u għall-iżbilanċi li jfeġġu. Filwaqt li l-isforzi ewlenin tal-Kummissjoni kienu marbutin mal-iffinalizzar b’suċċess tan-negozjati dwar il-programmi 2014-2020, matul l-2015 il-Kummissjoni implimentat ukoll azzjonijiet immirati li kellhom l-għan li jindirizzaw diffikultajiet speċifiċi għall-pajjiżi u li jżidu l-kapaċità tal-Istati Membri sabiex iwettqu b’mod effettiv il-programmi tagħhom għall-2007-2013. 1.4.1 Implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 Sa tmiem l-2015, il-programmi operazzjonali (PO) kollha tal-Politika ta’ Koeżjoni 2014-2020 kienu ġew adottati mill-Kummissjoni, u b’hekk il-programmi kollha setgħu jibdew jiġu implimentati fil-prattika. It-titjib introdott għall-perjodu tal-2014-2020 jiżgura li l-programmi jkollhom orjentazzjoni aktar soda lejn ir-riżultati u l-ħtiġijiet ta’ investiment ikunu marbuta ma’ għanijiet u prijoritajiet speċifiċi b’indikaturi u miri korrispondenti għall-outputs u r-riżultati. Kull programm għandu qafas ta’ prestazzjoni li fil-konfront tiegħu se tiġi vvalutata l-prestazzjoni. Dan jagħmilha possibbli li jkun hemm rapportar trasparenti u evalwazzjoni tal-progress lejn l-objettivi tal-programm.

Fi tmiem l-2015, aktar minn 100 000 proġett kienu diġà ġew magħżula mill-Istati Membri. Il-Komunikazzjoni “Ninvestu f’impjiegi u tkabbir – nimmassimizzaw il-kontribuzzjoni tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej” maħruġa mill-Kummissjoni f’Diċembru 2015 tipprovdi ħarsa ġenerali tajba tal-investimenti tal-FSIE pprogrammati għall-perjodu ta’ programmazzjoni 2014-2020 u l-outputs mistennija tagħhom. Kumplessivament, huwa stmat li, meta mqabbel mal-istatus quo, impatt pożittiv se jirriżulta direttament mill-implimentazzjoni tal-programmi tal-FSIE 2014-2020, b’mod partikolari fir-rigward tat-tkabbir tal-PDG u se jkompli sew wara t-tmiem tal-implimentazzjoni. L-impatt mistenni huwa partikolarment sinifikanti għall-Istati Membri tal-UE-13, li għalihom l-FSIE jirrappreżenta proporzjon sinifikanti tal-investiment pubbliku. Għal dawk l-Istati Membri, huwa mistenni li d-differenza f’paragun mal-istatus quo se tilħaq il-quċċata ta’ + 2,7 % fi tmiem l-implimentazzjoni, u tibqa’ konsistentement ’il fuq minn 2 % għal minn tal-anqas 10 snin wara l-2020. L-informazzjoni dwar l-implimentazzjoni u r-riżultati se tingħata partikolarment bħala parti mir-Rapporti Annwali ta’ Implimentazzjoni għall-programmi tal-FEŻR-FK u tal-FSE, u se tkun taħt monitoraġġ mill-qrib mill-Kummissjoni. L-ewwel Rapporti Annwali ta’ Implimentazzjoni għandhom jiġu sottomessi mill-Istati Membri f’Ġunju 2016. Prekundizzjonijiet għall-implimentazzjoni Il-kundizzjonalitajiet ex ante (ExACs) huma fost l-elementi ewlenin il-ġodda tal-Politika ta’ Koeżjoni rriformata, bl-għan li jżidu l-effettività tal-fondi. Dawn jistabbilixxu kundizzjonijiet ta’ qafas biex l-investimenti jkunu effettivi u għandhom jiġu ssodisfati bil-quddiem – l-aktar tard matul l-ewwel ħames snin ta’ implimentazzjoni. Għalkemm madwar 75 % mill-kundizzjonalitajiet ex ante kollha ġew issodisfati saż-żmien meta l-programmi ġew approvati, madwar 750 minnhom ma ġewx issodisfati (pereżempju l-pjanijiet ġenerali tat-trasport li jirfdu l-investiment tat-trasport). Kien hemm qbil mal-Kummissjoni dwar pjanijiet ta’ azzjoni għat-twettiq tagħhom sa mhux aktar tard minn tmiem l-2016. Ġie nnutat xi dewmien fit-twettiq ta’ dawn il-pjanijiet ta’ azzjoni: mill-470 pjan ta’ azzjoni li oriġinarjament kienu ppjanati li jitlestew sa tmiem l-2015, 142 pjan ta’ azzjoni tlestew fl-2015 flimkien ma’ 3 pjanijiet ta’ azzjoni ppjanati għall-2016. Il-Kummissjoni qiegħda twettaq monitoraġġ bir-reqqa tas-sitwazzjoni tal-pjanijiet ta’ azzjoni relatata mal-issodisfar tal-kundizzjonalitajiet ex ante u se tkompli tagħmel dan matul l-2016. Element ieħor ġdid tal-Politika ta’ Koeżjoni rriformata huwa dak tad-deżinjazzjoni, bl-għan li jissaħħaħ l-aċċertament billi l-Istati Membri jsiru aktar responsabbli, f’konformità mal-prinċipju ta’ sussidjarjetà. Huwa proċess li permezz tiegħu l-Istati Membri jiddeżinjaw l-awtoritajiet li se jkunu inkarigati mill-ġestjoni u mill-kontroll tal-programmi, u jiżguraw li sistemi adegwati jkunu ġew stabbiliti kif suppost mill-bidu tal-perjodu. Ġaladarba jitlesta l-proċess, il-programmi jkunu jistgħu jibdew jissottomettu rikjesti ta’ pagament lill-Kummissjoni. L-ewwel awtoritajiet ġew iddeżinjati mill-Istati Membri fl-2015. Fi tmiem l-2015, l-Istati Membri kienu nnotifikaw lill-Kummissjoni d-deżinjazzjoni tal-awtoritajiet tal-programmi għal 20 % tal-programmi tal-FSE, tal-FEŻR u tal-FK, b’ritmu aktar bil-mod meta mqabbel mal-iskeda inizjali. Madankollu l-Kummissjoni qiegħda tipprovdi appoġġ lill-Istati Membri sabiex tgħinhom jegħlbu l-intoppi li jiltaqgħu magħhom. Sostenn speċifiku għall-Greċja Bħala parti mill-miżuri meħudin sabiex tiġi megħjuna l-Greċja, intlaħaq qbil dwar żieda tal-prefinanzjament għall-fondi strutturali skont il-perjodu ta’ programmazzjoni 2014-2020, flimkien ma’ rata ta’ finanzjament ta’ 100 % tal-UE għan-nefqa eliġibbli u ħruġ bikri għall-5 % li jifdal għall-programmi 2007-2013. L-impatt kumulattiv kien ta’ EUR 2 biljun (nofs fl-2015 u nofs fl-2016). Inizjattiva favur l-Impjieg taż-Żgħażagħ (YEI) Rigward l-Inizjattiva favur l-Impjieg taż-Żgħażagħ (YEI), l-ewwel sett ta’ dejta ta’ monitoraġġ sottomess mill-Istati Membri fl-2015 (data limitu ta’ tmiem l-2014) jirrapporta dwar madwar 138 000 parteċipant kumplessivament. Problema ewlenija li ġiet identifikata kienet in-nuqqas ta’ finanzjament pubbliku biex jitmexxew ’il quddiem l-attivitajiet tal-YEI. Għal dan l-għan, il-Kummissjoni pproponiet li żżid il-prefinanzjament tal-YEI għal 30 % fl-2015 sabiex tiffaċilita l-finanzjament tal-miżuri inizjali. Dan il-prefinanzjament tħallas mill-baġit tal-UE tal-2015. Stħarriġ sussegwenti u intervisti mal-Awtoritajiet ta’ Ġestjoni fl-2015 jindikaw li l-implimentazzjoni tal-YEI bdiet fil-maġġorparti tal-Istati Membri eliġibbli. Sa Novembru 2015, 10 Stati Membri rrapportaw li diġà kienu impenjaw għal finanzjament 75 % jew aktar mill-baġit tal-YEI tagħhom għal azzjonijiet konkreti. Kumplessivament, għall-20 Stat Membru li implimentaw il-YEI, fi tmiem Diċembru 2015, il-kost totali tal-operazzjonijiet magħżulin għal sostenn kien ta’ EUR 3,3 biljun u l-benefiċjarji ddikjaraw EUR 380 miljun. Skont l-istess studju, sa Novembru 2015, l-Istati Membri l-kbar u/jew il-benefiċjarji ewlenin tal-YEI kien irnexxielhom jimpjegaw eluf ta’ żgħażagħ kull wieħed – l-Italja (madwar 375 000 ikkuntattjati jew diġà f’miżuri), il-Portugall (100 000), il-Greċja (32 000), Franza (32 000) u l-Ungerija (16 000).

Inizjattiva għall-SMEs L-implimentazzjoni bdiet fil-prattika wkoll għall-Inizjattiva għall-SMEs, li hija strument finanzjarju konġunt tal-Kummissjoni u tal-Grupp tal-BEI (il-Bank Ewropew tal-Investiment u l-Fond Ewropew tal-Investiment) bl-għan li tistimula l-finanzjament għall-SMEs billi tipprovdi kopertura parzjali tar-riskju għall-portafolli ta’ self tal-SMEs tal-istituzzjonijiet finanzjarji li joħorġu s-self. Il-prodotti korrispondenti, li huma attraenti kemm għall-banek kif ukoll għall-SMEs, jistgħu jkunu ferm effettivi biex jipprovdu mod rapidu u effettiv sabiex iżidu s-self lill-ekonomija reali, joħolqu l-impjiegi u jistimulaw it-tkabbir ekonomiku. L-implimentazzjoni diġà bdiet f’diversi Stati Membri (il-Bulgarija, Spanja, Malta), flimkien ma’ bosta Stati oħra (fosthom ir-Rumanija, l-Italja u l-Finlandja) li diġà ħabbru l-intenzjoni tagħhom li jissieħbu. Ħolqien tal-impjiegi u t-titjib tal-kundizzjonijiet tas-suq tax-xogħol Minbarra s-sostenn ipprovdut mill-baġit tal-UE u l-programmi ddedikati, il-Kummissjoni kkontribwiet ukoll għat-titjib tas-sitwazzjoni tal-impjiegi u tal-impjieg fl-UE permezz ta’ sensiela ta’ inizjattivi: -Tnieda Patt Ewropew ġdid għaż-Żgħażagħ bl-għan li joħloq 10 000 sħubija edukattiva għan-negozju u tal-anqas 100 000 apprendistat, taħriġ prattiku u impjieg f’livell inizjali ġdid sa tmiem l-2017. -Tnieda bidu ġdid għad-djalogu soċjali ma’ firxa wiesgħa ta’ sħab soċjali bl-għan li jiġu indirizzati aħjar l-isfidi ekonomiċi u soċjali li qegħdin jiġu affaċċjati fl-Ewropa. -Il-Kummissjoni pproponiet l-Att Ewropew għall-Aċċessibilità sabiex jittejjeb il-funzjonament tas-suq intern għal prodotti u servizzi aċċessibbli mfassla għal persuni b’diżabilità, billi jitneħħew u jiġu evitati l-ostakli għall-moviment liberu tagħhom. -Is-sostenn tal-mobilità tal-forza tax-xogħol u koordinazzjoni aħjar tas-sistemi tas-sigurtà soċjali kienu fost l-azzjonijiet ewlenin tal-Kummissjoni sabiex ittejjeb is-suq tax-xogħol Ewropew. EURES, il-Portal Ewropew dwar il-Mobilità fix-Xogħol jippermetti lill-ħaddiema jkollhom aċċess faċli għal bażi ta’ dejta ta’ postijiet battala fis-servizzi pubbliċi tal-impjieg tal-Istati Membri kollha u jqabbluhom mal-applikazzjonijiet online għal impieg tagħhom. Fl-2015, in-netwerk EURES ġie msaħħaħ u mmodernizzat u sar għodda aġġornata ta’ mobilità li tuża l-aktar teknoloġiji tal-IT riċenti, aċċessibbli għal kulħadd. -Sar progress fl-evalwazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE fil-qasam tal-kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti u sikuri. Dalwaqt għandha titlesta evalwazzjoni komprensiva tal-acquis li tikkonsisti minn 24 direttiva fil-qasam tas-saħħa u sikurezza fuq il-post tax-xogħol. L-evalwazzjoni hija parti mill-programm tal-Kummissjoni dwar l-idoneità u l-prestazzjoni tar-regolamentazzjoni (REFIT) bl-għan li jkun hemm qafas regolatorju ssimplifikat, aktar ċar u aktar sod li jservi ta’ forċina għat-tkabbir u għall-impjiegi. 1.4.2 Ir-riżultati tal-programmi 2007-2013 Aspetti tal-implimentazzjoni B’kollox 440 programm operazzjonali (322 għall-FEŻR-FK u 118 għall-FSE) jibbenefikaw mill-finanzjament tal-Politika ta’ Koeżjoni fil-perjodu ta’ programmazzjoni 2007-2013 għal allokazzjoni baġitarja totali ta’ EUR 346,5 biljun. L-implimentazzjoni laħqet livelli sodisfaċenti f’ħafna mill-Istati Membri sa tmiem l-2015 għal tliet fondi tal-Politika ta’ Koeżjoni (80,2 % filwaqt li huma esklużi t-talbiet pendenti li għadhom ma tħallsux), u huma biss ir-Rumanija, l-Italja u l-Kroazja li għadhom xi ftit lura. Ir-rata kumplessiva tal-implimentazzjoni tal-FSE għall-Istati Membri kollha laħqet it-80,5 % lejn tmiem l-2015. Ir-rata ta’ assorbiment għall-FSE fil-pajjiżi bl-aktar prestazzjoni baxxa qabżet il-65 %, bl-eċċezzjoni tal-Kroazja (52,3 %) u r-Rumanija (51,1 %). Għall-FEŻR u l-FK, il-pass tat-twettiq tħaffef aktar lejn tmiem is-sena 2015, b’rata kumplessiva ta’ implimentazzjoni bl-esklużjoni tat-talbiet pendenti għall-Istati Membri kollha ta’ 80 %, u kien hemm dewmien biss għar-Rumanija, l-Italja u l-Kroazja. L-impatt ta’ dan id-dewmien jista’ xorta waħda jitrażżan, billi n-nefqa marbuta mal-istrumenti finanzjarji għadha xorta tista’ tiġi ppreżentata u l-perjodu ta’ eliġibbiltà għall-Kroazja jintemm fi tmiem l-2016.

L-analiżi tal-informazzjoni disponibbli rigward il-monitoraġġ f’rabta mal-għażla tal-proġetti, kif ukoll l-informazzjoni li tinsab fir-rapporti annwali ta’ implimentazzjoni sottomessi mill-awtoritajiet tal-programmi f’Ġunju 2015, tindika li ħafna mill-programmi operazzjonali tal-Politika ta’ Koeżjoni 2007-2013 jinsabu fit-triq it-tajba. Sal-ħarifa tal-2015, aktar minn 760 000 proġett ġew sostnuti mill-FEŻR-FK madwar l-Istati Membri kollha. Attenzjoni aktar qawwija fuq il-prestazzjoni F’konformità mal-attenzjoni aktar qawwija tal-Kummissjoni fuq il-prestazzjoni, u bħala parti minn eżerċizzju pilota mniedi fl-2014 mill-Kummissjoni, fl-2015 twettaq rieżami tal-prestazzjoni tat-322 programm kollha tal-FEŻR-FK. Il-prestazzjoni tqieset bħala tajba jew aċċettabbli għal 91 % tal-programmi u batuta jew kritika għal 9 % minnhom. Dan jirrappreżenta evoluzzjoni pożittiva meta mqabbel mal-istampa li rriżultat mill-valutazzjonijiet irreġistrati għall-eżerċizzju preċedenti tal-2014 (li skontu, 12 % tal-programmi kienu meqjusa f’riskju). B’mod partikolari, il-prestazzjoni tal-programmi tjiebet fir-rigward ta’ kwistjonijiet ta’ ġestjoni u kontroll, l-għażla ta’ proġetti u l-istrumenti finanzjarji u dan wassal għal implimentazzjoni mħaffa bir-rata ta’ implimentazzjoni kumplessiva tal-FEŻR-FK għall-Istati Membri kollha li żdiedet għal 87 % fi tmiem l-2015. Madankollu, l-implimentazzjoni tal-istrumenti ta’ inġinerija finanzjarja għadha aktar bil-mod minn kif ippjanata inizjalment, b’EUR 1,04 biljun minn total ta’ EUR 17,06 biljun li kienu għadhom ma tħallsux fl-istrumenti finanzjarji sa tmiem l-2014. Il-kontribuzzjoni għall-kisbiet tal-politika Filwaqt li t-tkabbir tal-PDG huwa biss wieħed fost il-bosta objettivi tal-politika ta’ koeżjoni tal-UE, it-taqsima tal-makro-mudelli tal-evalwazzjoni ex post stmat li EUR 1 ta’ investiment tal-politika ta’ koeżjoni fil-perjodu 2007-13 se jiġġenera madwar EUR 2,7 f’PDG addizzjonali sal-2023. Fi kliem ieħor, il-politika ta’ koeżjoni se tkun responsabbli għal madwar EUR 1 triljun f’PDG addizzjonali. Barra minn hekk, it-taqsimiet tematiċi tal-evalwazzjonijiet ex post tal-FEŻR-FK u tal-FSE qegħdin jiġu ffinalizzati u se jingħataw konklużjonijiet aktar estensivi dwar il-prestazzjoni fir-rapport tas-sena d-dieħla. Il-kisbiet tal-politika ta’ koeżjoni sal-2014 deskritti aktar ’l isfel huma bbażati primarjament fuq l-aktar informazzjoni riċenti disponibbli dwar il-monitoraġġ mir-rapporti annwali ta’ implimentazzjoni sottomessi mill-Istati Membri fl-2015 u fuq l-evidenza b’riżultat tal-evalwazzjonijiet ex post li diġà tlestew (jiġifieri is-sostenn għall-impriżi, l-ambjent u t-trasport). Tkabbir Intelliġenti (il-FEŻR u l-FSE) Ir-riżultati fil-qasam tat-tkabbir intelliġenti jinkisbu kemm bil-mobilizzazzjoni ta’ riżorsi finanzjarji kif ukoll bil-kontribuzzjoni għat-titjib tal-kundizzjonijiet tal-investiment. Il-programmi jagħtu spinta lill-impjiegi, lit-tkabbir u lill-investiment madwar l-Ewropa, filwaqt li jiffukaw fuq l-oqsma u s-setturi l-anqas żviluppati b’potenzjal għat-tkabbir. Aktar minn 36 000 proġett ġew ikkofinanzjati madwar l-UE sabiex isostnu l-kooperazzjoni bejn in-negozji u ċ-ċentri ta’ riċerka sal-2014. Xi Stati Membri kellhom prestazzjoni tajba u fl-istess ħin qabżu sew il-miri inizjali tagħhom (ir-Renju Unit); fi Stati Membri oħra (bħall-Polonja, il-Belġju jew l-Awstrija), il-kollaborazzjoni bejn is-settur pubbliku u s-settur privat għadha ma laħqitx il-miri iżda qegħdin isiru sforzi bla waqfien sabiex din il-kooperazzjoni importanti titħeġġeġ. Eżempju ta’ valur miżjud tal-UE Il-valur miżjud tal-appoġġ tal-FEŻR jinsab fil-forniment tal-Istati Membri b’appoġġ finanzjarju addizzjonali għal investimenti li joħolqu t-tkabbir fil-kuntest ta’ restrizzjonijiet ta’ konsolidazzjoni fiskali sodi. L-attività ekonomika indotta minn dawn l-investimenti tipproduċi impatt fuq terminu qasir fuq il-PDG (fil-pajjiżi UE-12, il-PDG mistenni li jiżdied b’2,7 % fis-sena bejn l-2007 u l-2016), kif ukoll impatt fuq terminu twil (li jimmaterjalizza biss fit-tul) bis-saħħa tat-titjib strutturali fl-ekonomiji tal-UE. Eżempju ta’ investiment tal-FEŻR li rnexxa huwa t-twaqqif fl-2013 ta’ fond ta’ parteċipazzjoni ta’ kważi EUR 16-il miljun fir-reġjun Spanjol ta’ Extremadura, li ġie assorbit f’anqas minn xahrejn u, minħabba f’hekk, ġie kważi rduppjat għal EUR 30 miljun. Billi pprovda self lill-SMEs għat-tkabbir u għall-innovazzjoni, ikkontribwixxa għat-tkabbir tas-suq tal-investiment privat fl-uniku reġjun Spanjol li jikkwalifika bħala anqas żviluppat (“reġjun ta’ konverġenza”). Sa issa aktar minn 600 SME bbenefikaw mis-sostenn tiegħu. Fatturi kritiċi ta’ suċċess huma s-sħubija bejn l-Fond Ewropew tal-Investiment u l-gvern reġjonali u valutazzjoni ex ante bir-reqqa tas-suq reġjonali li wasslet għal strument finanzjarju mfassal apposta. Abbażi ta’ din l-esperjenza, l-Extremadura kkontribwixxa EUR 75 miljun mill-allokazzjoni reġjonali tiegħu tal-FEŻR għall-Inizjattiva Spanjola rigward l-SMEs għall-2014-2020.

Bl-għajnuna tal-finanzjament tal-FEŻR, twettqu qrib il-95 000 proġett ta’ riċerka u żvilupp. Dan wassal għall-ħolqien ta’ aktar minn 40 000 impjieg fir-riċerka full-time sal-2014, aktar mill-mira kumplessiva ta’ ħolqien ta’ 33 500 impjieg. Huwa rrapportat progress kostanti b’mod partikolari fil-Polonja, fejn inħolqu qrib il-5 000 impjieg fir-riċerka sal-2014. Bis-saħħa tal-investiment tal-FEŻR, b’mod partikolari f’reġjuni anqas żviluppati, il-firxa tal-kopertura tal-broadband żdiedet b’mod sinifikanti fl-UE fl-aħħar snin. Aktar minn 8 miljun unità domestika addizzjonali kisbu aċċess għall-broadband permezz tas-sostenn tal-FEŻR sal-2014. B’mod partikolari huma rrapportati kisbiet importanti fil-Greċja — b’kopertura estiża tal-internet broadband għal 800 000 ċittadin addizzjonali li tlestiet sal-2014 — u fis-Slovenja, b’aktar minn 70 000 ċittadin addizzjonali koperti mill-aċċess għall-broadband bis-saħħa ta’ investimenti li saru sal-2014. Madankollu, xi Stati Membri għadhom qegħdin jaffaċċjaw sfidi partikolari sabiex inaqqsu d-distakk bejn reġjuni li għandhom aċċess għal teknoloġija tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni moderna, u dawk li ma għandhomx jew li għandhom biss aċċess ristrett. Din l-isfida se tiġi indirizzata permezz ta’ investimenti addizzjonali fil-perjodu 2014-2020. Sal-2014 kienu nħolqu aktar minn 825 000 impjieg bis-saħħa tas-sostenn tal-FEŻR għall-investmenti għall-SMEs. Dawn l-interventi kienu fundamentali għat-trażżin tal-effett tal-kriżi f’dawn l-aħħar snin. Barra minn hekk, il-ħolqien ta’ aktar minn 120 000 ditta ġdida madwar l-UE ngħata sostenn mill-FEŻR. Riżultati preliminari tal-pakketti ta’ ħidma tas-sostenn għall-impriżi (SMEs, impriżi kbar, strumenti finanzjarji) tal-evalwazzjoni ex post li tinsab għaddejja tal-FEŻR-FK għall-2007-2013 juru li l-FEŻR ta sostenn lil tal-anqas 246 000 SME (mingħajr ma jingħadd is-sostenn indirett) bl-għotjiet riċevuti speċjalment minn mikroimpriżi. Is-sostenn jirrappreżenta madwar EUR 47,5 biljun jew 16 % tal-allokazzjonijiet totali tal-FEŻR. Ġew identifikati tliet benefiċċji ewlenin: titjib fil-prestazzjoni ekonomika tal-entitajiet li ngħataw sostenn (minkejja t-tnaqqis ġenerali fir-ritmu ekonomiku); tisħiħ fl-innovazzjoni bis-saħħa tal-investiment fir-riċerka u l-iżvilupp, u bidliet fil-komportament. Parti sostanzjalment iżgħar mis-sostenn (madwar EUR 6 biljun) marret għal madwar 3 700 impriża akbar, ħafna minnhom ftit akbar mil-limitu li jiddefinixxi SME. Ħafna mill-proġetti li ngħataw sostenn laħqu l-għanijiet tagħhom bħal investiment privat ikbar, produttività msaħħa tal-kumpaniji jew aktar impjiegi. Madankollu, l-evalwazzjonijiet jargumentaw li r-reġjuni u l-Istati Membri għandhom jikkonċentraw is-sostenn tagħhom fuq il-kisba tal-benefiċċji indiretti bħall-konnessjoni tal-impriżi l-kbar ma’ katina tal-provvista lokali. Dan is-sostenn huwa promettenti peress li jista’ jiffaċilita s-sostenibbiltà tal-investimenti u l-impjiegi f’reġjun. Għall-FSE, ir-riżultati preliminari tal-evalwazzjoni ex post tiegħu wrew li fil-qasam tal-kapital uman, il-FSE kkontribwixxa għall-iżvilupp u għall-konsolidazzjoni tas-sistema tax-xjenza u tat-teknoloġija (permezz tal-appoġġ finanzjarju u tal-gwida fil-qasam tar-riċerka u tal-innovazzjoni). Il-FSE għen ukoll fiż-żieda tal-bini ta’ kapaċità fir-riċerka, kif ukoll fl-attirar ta’ riżorsi umani addizzjonali biex jirriċerkaw u jħeġġu l-impjegabbiltà. Fir-rigward tal-kwalità tal-edukazzjoni għolja, il-FSE kkontribwixxa għall-bidliet fil-livelli tas-sistemi, bħat-titjib tal-programmi ta’ studju, it-taħriġ tal-persunal u l-użu tat-tagħlim elettroniku. It-Tkabbir Sostenibbli (il-FEŻR u l-FK) Il-kapaċità addizzjonali tal-produzzjoni tal-enerġija rinnovabbli li rriżultat direttament mill-interventi sostnuti mill-FEŻR-FK irrapportata mill-Istati Membri fi tmiem l-2014 hija qrib l-4 000 MW, żieda ta’ aktar minn 1 200 MW meta mqabbla mal-2013. Barra minn hekk, numru sinifikanti ta’ proġetti baqa’ jiġi implimentat sabiex tiżdied l-effiċjenza enerġetika tal-blokok tal-appartamenti u tal-binjiet pubbliċi, speċjalment fil-pajjiżi tal-UE-12, li fihom dawn iż-żewġ tipi ta’ bini jikkonsmaw ħafna enerġija. It-tnaqqis irrapportat ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra li rriżulta minn dawn l-interventi kien ta’ 475 592 kt ta’ CO2 u ta’ ekwivalenti fi tmiem l-2014. Il-pakkett ta’ ħidma li tlesta dwar l-effiċjenza enerġetika fil-binjiet pubbliċi u residenzjali tal-evalwazzjoni ex post li tinsab għaddejja tal-FEŻR-FK indika l-fatt li, filwaqt li kien hemm kisbiet matul il-perjodu ta’ programmazzjoni 2007-2013, dawn jidhru biss parzjalment fis-sistemi ta’ monitoraġġ tal-programmi. Nuqqas ta’ tfassil standardizzat wassal biex l-evidenza tidher b’mod inkonsistenti u li jvarja. Madankollu, il-paragun tal-kisbiet bejn il-programmi jista’ jsir għall-aktar żewġ indikaturi tar-riżultati li jintużaw ta’ spiss, jiġifieri “tnaqqis tal-konsum tal-enerġija” u “tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra”: sal-2013 (jiġifieri sentejn wara t-tlestija tal-programmi fi tmiem l-2015), il-programmi taħt rieżami kisbu tnaqqis fl-enerġija ta’ 2 904 GWh fis-sena u tnaqqis ta’ emissjonijiet ta’ 1 454 kilotunnellati f’ekwivalenti ta’ CO2 fis-sena minħabba, fost l-oħrajn, interventi fir-rigward tal-effiċjenza enerġetika.

Fil-qasam tal-prevenzjoni tar-riskji, bl-għajnuna tas-sostenn tal-FEŻR-FK, kien hemm protezzjoni aħjar kontra riskji naturali sa tmiem l-2014 għal madwar 20 miljun u 30 miljun ruħ f’riskju ta’ għargħar u nirien tal-foresti rispettivament. Filwaqt li l-livell kumplessiv ta’ lħuq tal-miri fil-qasam tal-progress ta’ ilma tajjeb għax-xorb u ta’ trattament tal-ilma mormi għadu f’livell ta’ 38 % tal-miri, ġie rrapportat titjib sostanzjali mill-Istati Membri: espress f’numri assoluti fi tmiem l-2014, kien hemm żieda sinifikanti fil-popolazzjoni addizzjonali moqdija minn proġetti tal-ilma (aktar minn 1,7 miljun) u tal-ilma mormi (aktar minn 1,2 miljun) meta mqabblin mal-2013. Ir-riżultati preliminari tal-pakkett ta’ ħidma dwar l-ambjent tal-evalwazzjoni ex post tal-FEŻR-FK li tinsab għaddejja juru li f’ħafna mill-Istati Membri tal-UE-13 u l-UE-15 tan-Nofsinhar, il-Politika ta’ Koeżjoni hija wieħed mis-sorsi ewlenin ta’ finanzjament pubbliku u għalhekk din tat kontribut qawwi sabiex jintlaħqu l-miri tal-UE marbuta mal-ilma u mal-iskart. Ħafna minn dawn il-pajjiżi għamlu progress mifrux: fil-qasam tal-iskart, ir-rata ta’ riċiklaġġ żdiedet fi kważi kull wieħed mill-Istati Membri tal-UE-13; fil-qasam tal-ilma, il-proġetti ffinanzjati mill-FEŻR u mill-Fond ta’ Koeżjoni tejbu l-provvista tal-ilma tajjeb għax-xorb għal minn tal-anqas 4 miljun ċittadin tal-UE u kkontribwew għal trattament aħjar tal-ilma mormi għal aktar minn 7 miljun ċittadin tal-UE. Barra minn hekk, mill-evalwazzjoni rriżulta li l-analiżi finanzjarja mwettqa bħala parti mill-preparazzjoni tal-proġetti l-kbar eżaminati (jiġifieri l-investimenti ta’ aktar minn EUR 50 miljun) fuq l-ilma u l-immaniġġjar tal-iskart ipprovdiet bażi soda għas-sostenibbiltà finanzjarja ta’ dawk il-proġetti ambjentali. Sa tmiem l-2014, meta mqabbla mal-2013, l-Istati Membri rrapportaw ukoll progress fil-qasam tat-trasport li fih saru sforzi speċjali fir-rigward ta’ interventi li esperjenzaw aktar diffikultajiet matul is-snin ta’ qabel, bħall-bini ta’ toroq ġodda (inkluż TEN) u l-bini mill-ġdid ta’ binarji tal-ferroviji. L-aktar progress sinifikanti ġie rreġistrat fir-rigward tat-toroq mibnija mill-ġdid (aktar minn 30 000 km ġew irrapportati fi tmiem l-2014 meta mqabbla ma’ madwar 20 000 km fi tmiem l-2013). Sar ukoll progress fil-kamp tal-binarji tal-ferroviji mibnijin mill-ġdid li tradizzjonalment jimxi b’ritmu aktar kajman, b’kisbiet ta’ kważi 4 000 km sa tmiem l-2014 meta mqabbla ma’ ftit aktar minn 3 000 km fi tmiem l-2013. Ir-riżultati preliminari tal-pakkett ta’ ħidma dwar it-trasport tal-evalwazzjoni tal-FEŻR-FK ex post li tinsab għaddejja juru li billi indirizza l-ħtiġijiet tar-reġjuni li fihom l-infrastruttura tat-trasport ma kinitx żviluppata sew, is-sostenn mogħti mill-Politika ta’ Koeżjoni rawwem konnettività aħjar kemm fl-Istati Membri kif ukoll minn Stat Membru għall-ieħor. Stimola wkoll titjib fil-mod li bih huma ppjanati interventi fit-trasport (pereż. bl-iżvilupp ta’ strateġiji tat-trasport) u ħejja (pereż. permezz ta’ titjib fil-kwalità tal-applikazzjonijiet għal sostenn mill-UE għal investimenti kbar fit-trasport ta’ aktar minn EUR 50 miljun), filwaqt li ħeġġa lill-Istati Membri sabiex jagħtu aktar attenzjoni għat-trasport sostenibbli f’konformità mad-dokumenti strateġiċi tal-UE. It-Tkabbir Inklużiv (il-FEŻR u l-FSE) F’dan il-qasam, il-FEŻR u l-FSE jaħdmu flimkien permezz tal-investiment kemm fl-infrastruttura kif ukoll fil-kapital uman fil-qasam tal-edukazzjoni u t-taħriġ, politiki attivi fis-suq tax-xogħol u l-inklużjoni ta’ gruppi żvantaġġati fis-suq tax-xogħol u fis-soċjetà. Ir-riżultati preliminari tal-evalwazzjoni tal-FSE ex post urew li l-appoġġ tal-FSE fl-Aċċess għall-Impjiegi kkontribwixxa bi 12 % tal-finanzjament nazzjonali tal-Politiki attivi tas-Suq tax-Xogħol (ALMP, Active Labour Market Policies) madwar l-UE. F’ċerti reġjuni ta’ Konverġenza (UE-12 u l-Istati Membri tan-Nofsinhar bħall-Greċja), sehem sinifikanti mill-parteċipanti tal-ALMP ġie ffinanzjat permezz tal-FSE. Mill-evalwazzjoni rriżultat ukoll kompatibilità tajba bejn l-interventi tal-FSE, ir-Rakkomandazzjonijiet Speċifiċi għall-Pajjiżi (CSRs) li saru skont is-Semestru Ewropew u l-Istrateġija Ewropa 2020. Pereżempju, il-FSE kkontribwixxa għar-riforma tas-Servizzi Pubbliċi tal-Impjiegi f’għadd ta’ Stati Membri billi saħħaħ il-kapaċità tagħhom li jfasslu u jwettqu programmi u/jew billi jżidu l-abbiltajiet tagħhom. L-investiment tal-ESF fil-kapital uman kopra interventi maħsuba biex jiżviluppaw l-abbiltajiet ta’ bosta gruppi fil-mira, itejbu l-kwalità tas-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ u l-adattabilità tal-impriżi. Ir-reġjuni l-anqas żviluppati (“ir-reġjuni ta’ konverġenza”) jistgħu jimplimentaw sett aktar wiesa’ ta’ attivitajiet (meta mqabbla mar-reġjuni aktar żviluppati ta’ kompetittività reġjonali) fl-oqsma ta’ tagħlim tul il-ħajja, riformi tal-edukazzjoni u sistemi ta’ taħriġ u l-iżvilupp tar-riżorsi umani fir-riċerka u l-innovazzjoni. Sa tmiem l-2013, l-investiment tal-FSE pprovda riżorsa addizzjonali sostanzjali (EUR 51 biljun inkluż il-kofinanzjament nazzjonali), ikkontribwixxa għall-istrateġiji tal-Ewropa 2020 u tal-Edukazzjoni u t-Taħriġ u s-CSRs relatati, u ġġenera minn tal-anqas 21 miljun riżultat (46 % tal-parteċipazzjonijiet kollha) f’termini ta’ kisbiet ta’ kwalifiki (13 %), impjieg (8 %), u abbiltajiet jew kompetenzi msaħħa, jew “riżultati pożittivi oħra” (25 %). Fil-qasam tal-Inklużjoni Soċjali, l-interventi tal-FSE ppermettew lill-Istati Membri jżidu mal-azzjonijiet ta’ inklużjoni soċjali eżistenti u jkunu ta’ sostenn għal numru akbar ta’ parteċipanti milli kien ikun kieku possibbli, speċjalment fil-kuntest tat-tnaqqis fir-ritmu ekonomiku. Ġew allokati EUR 11,5 biljun (inkluż il-kofinanzjament nazzjonali) għall-inklużjoni soċjali. Sa tmiem l-2013, minn tal-anqas 1,3 miljun parteċipant f’linji ta’ prijorità tal-inklużjoni soċjali kienu sabu xogħol, ġabu kwalifika jew kisbu xi riżultat pożittiv ieħor. Dan jeskludi riżultati li mhumiex daqshekk tanġibbli (pereż. żidiet fil-kunfidenza fihom infushom, titjib fil-kundizzjonijiet tas-saħħa, involviment aktar attiv fis-soċjetà ċivili, u komportament aktar attiv meta jfittxu xogħol), li rari kienu rreġistrati mill-Istati Membri. L-appoġġ mill-FSE ppermetta wkoll lill-Istati Membri joffru servizzi aktar personalizzati lil gruppi speċifiċi fil-mira li kieku kien ikollhom biss aċċess għal servizzi aktar ġeneriċi mhux imfasslin għall-ħtiġijiet speċifiċi — u spiss aktar intensivi — tagħhom.

Kumplessivament, sa tmiem l-2014, ġew irreġistrati 98,2 miljun parteċipazzjoni fl-interventi tal-FSE għat-temi kollha tal-politika tal-FSE. F’termini ta’ outputs, il-programm laħaq l-objettiv tiegħu li jilħaq minn tal-anqas l-istess ammont ta’ parteċipanti bħal fil-perjodu ta’ programmazzjoni ta’ qabel. F’termini ta’ riżultati, minħabba l-limitazzjoni fis-sistemi ta’ monitoraġġ u ta’ rapportar fil-perjodu 2007-2013, l-indikaturi tar-riżultati aggregati jipprovdu biss stampa parzjali. Huwa rrapportat li hemm minn tal-anqas 8,9 miljun parteċipant li sabu xogħol direttament jew ftit taż-żmien wara l-intervent, filwaqt li minn tal-anqas 8,5 miljun parteċipant ġabu kwalifika/ ċertifikat jew temmew b’suċċess kors ta’ taħriġ. Daqs 12,8 miljun parteċipant addizzjonali rrapportaw riżultati pożittivi oħrajn bħal żidiet fl-abbiltajiet u l-kompetenzi. Il-valutazzjoni kumplessiva mfassla mill-evalwazzjoni ex post u dawk imwettqa mill-Istati Membri tista’ titqies bħala pożittiva, għad li fil-parti l-kbira bbażata fuq evidenza kwalitattiva, minħabba nuqqasijiet fis-sistemi ta’ monitoraġġ u n-numru ferm limitat ta’ evalwazzjonijiet tal-impatt kontrofattwali. Fir-rigward tal-FEŻR, l-investimenti fl-infrastruttura edukattiva u tal-indukrar tat-tfal għadhom qegħdin juru progress sinifikanti b’aktar minn 30 000 proġett lest li involva investiment f’faċilitajiet edukattivi sabiex jinbnew skejjel jew kulleġġi ġodda jew sabiex jiġu mmodernizzati u jinxtara tagħmir ġdid għal dawk eżistenti. Dawn kienu jinsabu kważi kollha f’reġjuni anqas żviluppati (“Konverġenza”) u kienu rrapportati prinċipalment minn Stat Membru wieħed (l-Italja). Anki Stati Membri oħrajn wettqu azzjonijiet bħal dawn iżda ma użawx l-indikatur li jkejjel il-kapaċità tal-infrastruttura li rċeviet sostenn, xi ħaġa li pprekludiet ir-rapportar aggregat affidabbli fuq in-numru ta’ persuni li bbenefikaw minn din l-infrastruttura fil-livell tal-UE.



1.5 Tkabbir Sostenibbli: Riżorsi Naturali (Intestatura Baġitarja 2) Ġiet allokata s-somma ta’ EUR 63,9 biljun għall-Intestatura 2 għall-2015, li tirrappreżenta 39.4 % tal-baġit tal-UE kollu għall-2015. L-Intestatura 2 tkopri ż-żewġ pilastri tal-Politika Agrikola Komuni (PAK): Il-Pilastru I jikkonsisti mill-miżuri ta’ appoġġ għas-suq u mill-pagamenti diretti ffinanzjati mill-Fond Agrikolu Ewropew ta’ Garanzija (FAEG); u l-Pilastru II huwa magħmul mis-sostenn għall-iżvilupp rurali ffinanzjat mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR). L-intestatura tkopri wkoll il-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd (FEMS), id-dimensjoni internazzjonali tal-Politika Komuni tas-Sajd (PKS) [jiġifieri l-Organizzazzjonijiet Reġjonali tal-Ġestjoni tas-Sajd (RFMOs) u l-Ftehimiet dwar Sajd Sostenibbli (SFAs)], kif ukoll l-attivitajiet fl-oqsma tal-klima u l-ambjent permezz tal-Programm għall-Ambjent u għall-Azzjoni Klimatika (LIFE). Prijoritajiet tal-Kummissjoni: L-azzjonijiet taħt din l-intestatura jikkontribwixxu għall-kisba tal-prijoritajiet tal-Kummissjoni “Impjiegi, Tkabbir u Investiment”, “Unjoni tal-Enerġija u Klima” u, sa ċertu punt, għall-prijorità “Suq Uniku Diġitali”. Jikkontribwixxu wkoll għall-objettivi tal-Ewropa 2020 fil-qasam tat-tkabbir sostenibbli b’rabtiet ukoll mat-tkabbir intelliġenti u sostenibbli fir-rigward tal-investimenti li jikkontribwixxu għall-ħolqien ta’ impjiegi u għall-innovazzjoni. Grafika 5: Xellug: Il-programmi prinċipali ffinanzjati taħt l-Intestatura 2 fl-2015 / Lemin: Sehem għall-Intestatura 2 mill-baġit tal-2015 kollu kemm huwa. Iċ-ċifri kollha huma f’miljuni ta’ EUR.



Azzjoni tal-Kummissjoni sabiex tindirizza l-kriżi agrikola Il-Kummissjoni aġixxiet b’żewġ modi sabiex tipprovdi l-istabbilizzazzjoni neċessarja tas-suq hekk kif is-setturi tal-prodotti tal-ħalib u tal-laħam tal-majjal intlaqtu mill-projbizzjoni tar-Russja fuq l-importazzjonijiet mill-UE. L-ewwel fetħet l-għajnuna għall-ħażna privata sabiex titnaqqas il-provvista tas-suq. Fit-tieni rawnd ta’ azzjoni, mexxiet ’il quddiem l-iżborż ta’ pagamenti diretti u implimentat “Pakkett ta’ Solidarjetà” ta’ bosta miżuri speċifiċi oħrajn li jtaffu l-pressjoni fuq il-fluss tal-flus tal-bdiewa. Ġew adottati miżuri temporanji speċifiċi ta’ appoġġ sabiex isostnu lill-bdiewa milquta mill-projbizzjoni Russa fuq il-frott u l-ħxejjex li jammontaw għal EUR 219,3 miljun, filwaqt li għas-settur tal-ħalib, il-miżuri ta’ appoġġ addizzjonali ammontaw għal EUR 54,3 miljun. Barra minn hekk, il-miżuri ta’ promozzjoni f’pajjiżi mhux tal-UE ssaħħew bl-ewwel impatt baġitarju ta’ EUR 3 miljun fl-2015 (b’ammonti ulterjuri li ħallew impatt fuq l-2016 u l-2017). Fl-2015, tnedew inizjattivi li jsostnu s-swieq agrikoli u jtejbu l-katina tal-provvista. Dawn jinkludu: -it-tixrid ta’ informazzjoni tas-suq permezz ta’ “dashboards tas-swieq.” Dan se jagħmel is-swieq aktar trasparenti u jgħin lill-operaturi tas-swieq jieħdu deċiżjonijiet aktar informati; -it-tnedija jew it-tnedija mill-ġdid ta’ fora għall-analiżi bħat-Task Force tas-Swieq Agrikoli (li tindirizza suġġetti bħat-trasparenza tas-suq, prattiki kummerċjali inġusti, u aċċess għal strumenti finanzjarji u swieq futuri) u l-Forum ta’ Livell Għoli għal Katina tal-Provvista Alimentari li Taħdem Aħjar.

1.5.1 Informazzjoni dwar l-implimentazzjoni tal-programmi 2014-2020 Il-Fond Agrikolu Ewropew ta’ Garanzija (FAEG) Għall-FAEG, li jiffinanzja l-pagamenti diretti lill-bdiewa u n-nefqa marbuta mas-suq, l-implimentazzjoni matul is-snin inizjali tal-QFP 2014-2020 qiegħda fit-triq it-tajba. Fi ħdan l-Organizzazzjoni Komuni tas-Swieq (OKS), il-programmi ta’ sostenn speċifiċi għas-setturi qegħdin joperaw f’diversi punti fiċ-ċikli tal-ħajja rispettivi tagħhom. Miżuri addizzjonali ta’ sostenn għas-swieq, bħall-għajnuna għall-ħażna privata għal ċerti prodotti tal-ħalib u skemi ta’ rtirar għal frott u ħxejjex, ittieħdu bħala rispons għall-embargo tar-Russja fuq l-importazzjonijiet fuq ċerti prodotti agrikoli tal-UE u tnaqqis fir-ritmu ekonomiku fis-setturi tal-prodotti tal-ħalib u tal-laħam. Dawn il-miżuri taw appoġġ ferm meħtieġ lill-produtturi milquta fl-Istati Membri u għenu sabiex jerġgħu jiġu bbilanċjati s-setturi kkonċernati. L-agrikoltura Ewropea rnexxielha ssib swieq alternattivi lokalment u barra l-Ewropa (b’mod partikolari fl-Asja), kif intwera mill-istatistika tal-kummerċ: minkejja t-telf tas-suq Russu, il-valur kumplessiv tal-esportazzjoni tal-prodotti agrikoli tal-UE żdied b’6 % matul it-12-il xahar ta’ wara l-projbizzjoni imposta f’Awwissu 2014. L-esportaturi tal-UE għamlu gwadanji kbar fl-Istati Uniti (+ 19 %) u ċ-Ċina (+ 39 %), fost swieq oħrajn. L-esportazzjonijiet tal-inbid mill-UE żdiedu b’EUR 660 miljun (10,3 %) meta mqabbla mas-sena ta’ qabel fl-ewwel disa’ xhur tal-2015. Dan is-suċċess kien imsejjes fuq is-sostenn tal-programm speċifiku għas-settur għall-promozzjoni f’pajjiżi mhux tal-UE, kif ukoll għal investimenti fi dwieli u fil-faċilitajiet ta’ pproċessar u kummerċjalizzazzjoni. Għall-pagamenti diretti, matul is-sena finanzjarja 2015, il-FAEG kompla jiffinanzja skemi ta’ qabel ir-riformi iżda ġew introdotti wkoll elementi partikolari tar-riforma tal-Politika Agrikola Komuni (PAK) tal-2013 inkluża l-konverġenza ta’ livelli ta’ għajnuna bejn l-Istati Membri. Fuq il-livell amministrattiv, mill-2014 il-Kummissjoni assistiet lill-Istati Membri fit-tħejjija u l-implimentazzjoni ta’ pagamenti diretti permezz ta’, pereż. dokumenti ta’ gwida jew diskussjonijiet f’laqgħat ta’ gruppi ta’ esperti. Il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR) Għall-FAEŻR, ġew adottati l-118-il Programm ta’ Żvilupp Rurali kollha. Il-Kummissjoni mhijiex qiegħda tistenna li d-dewmien fl-approvazzjoni tal-programm (l-aħħar programmi approvati f’Diċembru 2015) se jkollu impatt fuq il-kapaċità li jintlaħqu l-objettivi tal-programmi u l-miri assoċjati magħhom. Sal-31 ta’ Diċembru 2015, ġew impenjati madwar EUR 23,5 biljun. Dan jirrappreżenta 24 % tal-pakkett globali tal-FAEŻR għall-2014-2020. Rigward il-pagamenti, it-talbiet tal-Istati Membri li ġew riċevuti sa tmiem l-2015 ammontaw b’kollox għal EUR 3,77 biljun, li xorta huwa 4 % tal-impenji totali, xi ħaġa li tirrifletti l-bżonn li fis-snin li ġejjin titħaffef l-implimentazzjoni. Attenzjoni qawwija fuq is-simplifikazzjoni Kmieni fl-2015, il-Kummissjoni nediet eżerċizzju fuq skala kbira ta’ simplifikazzjoni li jkopri l-acquis agrikolu kollu kemm huwa. Sa tmiem l-2015, saru numru ta’ emendi leġiżlattivi, bħal: -estensjoni tal-iskadenza għall-applikazzjonijiet għal sostenn; -aktar flessibbiltà b’rabta mas-sostenn akkoppjat volontarju; -il-pagamenti għal-bdiewa żgħażagħ; u -tnaqqis fil-piżijiet amministrattivi għall-benefiċjarji u għall-amministrazzjonijiet tal-Istati Membri billi tkun issimplifikata s-Sistema Integrata ta’ Amministrazzjoni u Kontroll (SIAK) bħall-introduzzjoni tal-kontroverifiki preliminari preventivi u bosta titjib fid-dokumenti ta’ gwida, b’mod partikolari fir-rigward tal-pagamenti diretti b’rabta mal-implimentazzjoni tal-erjas b’fokus ekoloġiku. Anki r-regoli għall-penali amministrattivi skont is-SIAK qegħdin jiġu ssimplifikati.

Il-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd (FEMS) Għall-FEMS, l-adozzjoni tardiva tar-Regolament tal-FEMS (Mejju 2014) estendiet il-proċess ta’ negozjar mal-Istati Membri, li tlesta f’Diċembru 2015. Issa kull wieħed mis-27 programm operazzjonali tal-FEMS ġie adottat mill-Kummissjoni. Sabiex jiġi żgurat li l-implimentazzjoni tibda bla ebda intopp, il-Kummissjoni adottat sensiela ta’ atti ta’ implimentazzjoni u delegati. Ipprovdiet ukoll gwida lill-Istati Membri fil-laqgħat tal-Kumitat tal-FEMS u l-laqgħat tal-gruppi ta’ esperti tal-FEMS, b’enfasi partikolari fuq il-karatteristiċi l-ġodda fil-FEMS. Sa tmiem l-2015, b’kollox kien hemm fis-seħħ 14-il protokoll għall-Ftehimiet ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli (SFPAs) ma’ pajjiżi mhux tal-UE, meta mqabblin ma’ 10 fl-2013 u 13 fl-2014. Fl-2015 tlestew b’suċċess in-negozjati għat-tiġdid tal-protokolli ma’ Greenland u mal-Mauritania, kif ukoll għal SFPAs ġodda mal-Liberja u mal-Gżejjer Cook. Fl-istess ħin, l-SFPAs mal-Mozambique u ma’ Kiribati twaqqfu malli skadew l-aħħar protokolli tagħhom.



Il-programm Life għall-Ambjent u l-Azzjoni Klimatika (LIFE) L-implimentazzjoni tal-programm LIFE qiegħda fit-triq it-tajba. It-tipi l-ġodda ta’ għotjiet (integrati, assistenza teknika, bini ta’ kapaċità u proġetti preparatorji) introdotti mir-Regolament LIFE ġew implimentati b’suċċess u tnedew is-sejħiet relatati għal proposti. Il-livell għoli ta’ domanda għal proġetti ffukati fuq l-azzjoni klimatika u għal proġetti integrati kkonferma li l-karatteristiċi l-ġodda introdotti mill-Programm LIFE ntlaqgħu tajjeb ħafna. Wara l-ewwel żewġ sejħiet għal proposti fl-2014 u l-2015 daħlu aktar minn 300 applikazzjoni għal proġett iffukati fuq l-objettivi marbutin mal-azzjoni klimatika. Rigward il-proġetti integrati, fl-2015 LIFE pprovdiet EUR 63,8 miljun f’sostenn għal sitt Proġetti Integrati ffinanzjati mill-programm LIFE għall-Ambjent: se jiffaċilitaw l-użu kkoordinat ta’ aktar minn EUR 1,4 biljun f’finanzjament komplimentari mill-FAEŻR, mill-FEŻR, mill-fondi nazzjonali u privati. Bosta kisbiet ta’ politiki taħt is-Seba’ Programm ta’ Azzjoni Ambjentali (Is-Seba’ EAP) kienu sostnuti wkoll minn appoġġ xjentifiku, tekniku u loġistiku ffinanzjat mil-LIFE, bħal attivitajiet marbutin mal-iżvilupp u mal-adozzjoni tal-Pakkett dwar l-Ekonomija Ċirkulari, kif ukoll ħidma preparatorja u appoġġ loġistiku għall-konferenza tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-tibdil fil-klima (COP21) li wasslet għall-ewwel patt klimatiku globali universali fl-istorja li huwa legalment vinkolanti. 1.5.2 Ir-riżultati tal-programmi 2007-2013 Aspetti tal-implimentazzjoni Il-pagamenti diretti tal-FAEG skont l-iskema preċedenti ta’ qabel ir-riforma tal-PAK tal-2013 ġew implimentati mingħajr intoppi bil-kalkolu u l-allokazzjonijiet ta’ sostenn imwettqin mill-amministrazzjonijiet tal-Istati Membri fil-ħin. Għall-iżvilupp rurali (FAEŻR), saru għadd ta’ modifiki korrettivi fuq il-programmi tal-Istati Membri individwali matul il-perjodu 2007-2013. Il-bidliet kienu jikkonċernaw kwistjonijiet bħal bidliet fl-allokazzjonijiet finanzjarji bejn il-miżuri, adattament tal-benefiċjarji fil-mira u l-kriterji ta’ eliġibbiltà. Dan għen sabiex tiġi indirizzata r-rata baxxa ta’ assorbiment finanzjarju fl-ewwel snin tal-implimentazzjoni, kif ukoll ċerti problemi imprevisti li jirriżultaw minħabba l-kuntest tal-politika ekonomika jew dak usa’ li inbidel. Bħalissa, ir-rata ta’ assorbiment finali għall-perjodu 2007-2013 hija stmata fil-livell ta’ 98 %.

Il-Fond Ewropew għas-Sajd (FES, predeċessur tal-FEMS) ipprovda finanzjament lill-industrija tas-sajd u lill-komunitajiet kostali sabiex jgħinhom isiru ekonomikament reżiljenti u ekoloġikament sostenibbli. Sal-31 ta’ Mejju 2015, 90,8 % tal-FES kien impenjat. L-impenji li ħadu l-Istati Membri mill-2007 sal-31 ta’ Mejju 2015 ammontaw għal EUR 3,91 biljun għal 134 689 operazzjoni. Għall-istess perjodu, l-investimenti fis-settur tas-sajd u l-akkwakultura ammontaw għal EUR 9,27 biljun: 42 % mill-FES, 26 % mill-kontribuzzjonijiet pubbliċi nazzjonali u 32 % mill-finanzjament privat. Il-miżuri għall-iżvilupp sostenibbli tal-erjas tas-sajd avvanzaw u laħqu aktar minn 11 % tal-impenji totali tal-FES. F’termini tal-effett ta’ lieva, kull ewro ta’ sostenn impenjat tal-FES jiġġenera EUR 1,37 f’sostenn nazzjonali impenjat, (+ 2.2 % meta mqabbel mal-31 ta’ Mejju 2014), li minnhom EUR 0,75 huma ta’ finanzjament privat u EUR 0,62 huma ta’ kontribuzzjoni pubblika nazzjonali. Fl-2015, il-prestazzjoni tal-Ftehimiet ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli (SFPAs) ġiet evalwata bħala parti minn evalwazzjoni usa’ li tkopri miżuri finanzjarji differenti taħt il-Politika Komuni tas-Sajd. Mill-evalwazzjoni rriżulta li l-SFPAs ġew ġestiti skont il-prinċipji ta’ ġestjoni finanzjarja tajba. Fid-dawl tal-analiżi tal-kostijiet ta’ aċċess imħallsin minn bastimenti mhux tal-UE oħrajn skont ftehimiet privati u t-tariffi mħallsin mis-sidien tal-bastimenti meta mqabblin mal-valuri mħattin l-art tal-qabda, it-tariffi ta’ aċċess innegozjati mill-UE ġew iġġudikati vantaġġjużi u effiċjenti għas-sidien tal-bastimenti. L-evalwazzjoni indikat valur akbar għall-flus għall-ftehimiet li jirrigwardaw it-tonn milli dawk għal diversi speċijiet. Għal LIFE+, il-proġetti tal-għotjiet ammontaw għal 81 % tal-baġit multiannwali tal-programm ta’ EUR 2,1 biljun. Dan ammonta għal EUR 1,7 biljun għall-perjodu kumplessiv u mmobilizza riżorsi finanzjarji (EUR 1,8 biljun) għal aktar mid-doppju tal-finanzjament mill-UE. Il-kontribut għall-kisbiet ta’ politika Peress li l-evalwazzjonijiet ex post dwar il-prestazzjoni tal-programmi ta’ Żvilupp Rurali 2007-2013 u l-FES għadhom ma tlestewx, il-kisbiet irrapportati hawn taħt huma bbażati l-aktar fl-aktar informazzjoni riċenti ta’ monitoraġġ disponibbli dwar dawn il-programmi. Tkabbir Intelliġenti Fil-perjodu 2007-2013, il-PAK kellha influwenza pożittiva qawwija fuq il-vijabbiltà tas-settur tal-farms billi offriet lis-settur finanzjament immirat sabiex titjieb il-prestazzjoni tiegħu. Is-settur tal-farms tal-UE żied il-produttività totali tal-fatturi tiegħu b’0,7 % fis-sena bejn l-2005 u l-2014 (u b’1,7 % fis-sena fl-UE-13), xi ħaġa li turi evidenza ċara ta’ użu tal-fatturi tal-produzzjoni b’aktar effiċjenza. Il-finanzjament għall-iżvilupp rurali kien ta’ sostenn għall-bini tal-għarfien, għall-investimenti, għal diversi forom ta’ kooperazzjoni u għall-innovazzjoni. Fil-perjodu 2007-2013, il-FAEŻR kien ta’ sostenn għal: 430 000 proġett ta’ modernizzazzjoni ta’ farms; sostenn fil-bidu ta’ negozju tagħhom għal 165 000 bidwi żagħżugħ; l-involviment ta’ 385 000 bidwi fi skemi tal-kwalità; aktar minn ħames (5) miljun jum ta’ taħriġ għall-bdiewa. Il-miżuri ta’ żvilupp rurali għenu wkoll sabiex jinħolqu u jiġu żviluppati 70 000 mikroimpriża (mhux agrikola). Il-finanzjament mill-FAEŻR kien ta’ sostenn ukoll għall-kisba ta’ aċċess aħjar għall-broadband u/jew l-ICTs għal tmien (8) miljun abitant rurali. L-aċċess tal-ġenerazzjoni li jmiss f’żoni rurali laħaq il-25 % sa tmiem l-2014 — żieda minn anqas minn 20 % fl-2013. Għad li l-użu ta’ strumenti finanzjarji fil-programmi ta’ żvilupp rurali 2007-2013 kien għadu modest (EUR 364 miljun ta’ finanzjament minn 16-il Programm tal-Iżvilupp Rurali f’seba’ (7) Stati Membri), uħud mir-riżultati kienu inkoraġġanti. Pereżempju, bejn l-2010 u l-2014, fond ta’ garanzija li kien jopera fir-Rumanija u ffinanzjat permezz tal-politika ta’ żvilupp rurali għen sabiex iqiegħed EUR 265 miljun f’self għad-dispożizzjoni b’EUR 116-il miljun biss bħala garanzija fil-forma ta’ 1 040 garanzija.

Tkabbir sostenibbli Fil-perjodu 2007-2013, aktar minn 80 % mill-pagamenti