/* KUMM/2010/0709 finali */ RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL DWAR L-OPERAZZJONIJIET TA’ TEĦID U GĦOTI B’SELF TAL-UNJONI EWROPEA FL-2009





[pic] | IL-KUMMISSJONI EWROPEA | Brussel 6.12.2010 KUMM(2010) 709 finali RAPPORT MILL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW U LILL-KUNSILL DWAR L-OPERAZZJONIJIET TA’ TEĦID U GĦOTI B’SELFTAL-UNJONI EWROPEA FL- 2009 WERREJ 1. Daħla 3 2. L-Attivitajiet ta' self tal-Unjoni Ewropea 3 2.1. Ħarsa ġenerali 3 2.2. Il-Faċilità tal-BTP 4 2.2.1. Il-karatteristiċi ewlenin tal-faċilità tal-BTP 5 2.2.2. Operazzjonijiet tal-BTP deċiżi u mħallsa fl-2009 5 2.2.3. Ir-reazzjoni tal-UE għall-kriżi ta' dejn sovran fiż-żona tal-euro 6 2.3. Il-faċilità MFA 7 2.3.1. Il-karatteristiċi ewlenin tal-MFA 7 2.3.2. L-Operazzjonijiet tal-BTP deċiżi u mħallsa fl-2009 7 2.3.3. L-impatt tal-kriżi finanzjarja fuq l-MFA 8 2.4. Il-faċilità Euratom 9 2.4.1. Il-Karatteristiċi ewlenin 9 2.4.2. Operazzjoni mħallsa 9 3. L-Attivitajiet ta' self tal-Unjoni Ewropea 9 3.1. Deskrizzjoni 9 3.2. BTP 9 3.3. MFA 11 3.4. Euratom 11 4. Il-Bank Ewropew għall-Investiment 12 4.1. L-attivitajiet ta' għoti b'self tal-BEI 12 4.2. L-attivitajiet ta' teħid ta' self tal-BEI 12 DAħLA Id-deċiżjonijiet tal-Kunsill li jistabbilixxu d-diversi strumenti ta' self tal-Unjoni Ewropea jeħtieġu li kull sena l-Kummissjoni tinforma lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar l-użu li jsir minn dawn l-istrumenti. Biex jintlaħqu dawn ir-rekwiżiti ta’ informazzjoni, dan ir-rapport jiddeskrivi l-operazzjonijiet ta' self għal kull wieħed mill-oqsma kkonċernati. B'mod partikolari, dan ir-rapport fih preżentazzjoni fil-qosor dwar operazzjonijiet ta' teħid u għoti b'self permezz tal-appoġġ tal-bilanċ tal-pagamenti lill-Istati Membri (BTP)[1] li mhumiex fiż-żona tal-Euro, u l-għajnuna makrofinanzjarja (MFA - macro-financial assistance) pprovduta mill-Unjoni Ewropea lill-pajjiżi terzi. Barra minn hekk, ir-rapport jipprovdi informazzjoni dwar l-attivitajiet ta’ teħid u għoti b'self tal-Euratom. Biex tagħti stampa sħiħa tal-attivitajiet tal-UE, l-aħħar taqsima tipprovdi sommarju ġenerali tal-attivitajiet ta' teħid u għoti b'self tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) għall-2009. L-ATTIVITAJIET TA' SELF TAL-UNJONI EWROPEA Ħarsa ġenerali Appoġġ finanzjarju għall-Istati mhux membri u għall-Istati Membri mhux taż-żona tal-euro huwa pprovdut mill-Kummissjoni permezz ta' bażijiet legali differenti, skont iż-żoni ġeografiċi kkonċernati u l-għanijiet mixtieqa. L-operazzjonijiet finanzjarji amministrati mill-Kummissjoni permezz ta' bosta deċiżjonijiet tal-Kunsill ġeneralment jieħdu sura ta’ self bilaterali (appoġġ makro-finanzjarju lill-Istati mhux membri (MFA) jew appoġġ għall-bilanċ tal-pagamenti lill-Istati Membri mhux taż-żona tal-euro (BTP)), fejn l-Unjoni tgħin biex jiġi ristabbilit il-bilanċ makroekonomiku tal-pajjiż. L-istrument tas-self tal-Euratom huwa disponibbli għal operazzjonijiet ta' finanzjar fl-Istati Membri u f'ċerti Stati mhux membri (l-Armenja, ir-Russja u l-Ukraina). Kull self MFA, BTP jew Euratom huwa bbażat fuq operazzjoni back-to-back. Fi kliem ieħor, l-ammonti li jridu jitħallsu (imgħax u/jew somma prinċipali), il-valuta u d-dati tal-ħlas tas-self jaqblu mal-ammonti li jridu jitħallsu, il-valuta u d-dati tal-ħlas tat-tranżazzjoni ta' self oriġinali. Tabella 1: Ħlas ta' self għal għajnuna makrofinanzjarja*, Eurotom lill-Istati mhux membri, u self għall-Bilanċ tal-Pagamenti lill-Istati Membri li mhumiex fl-euro. EUR miljuni 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | Total | Ir-Rumanija(Stat Membru mill-01.01.2007) | 50 | 50 | L-Albanija | 9 | 9 | Bosnja u Ħerzegovina | 10 | 10 | 20 | l-ex Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja | 12 | 28 | 40 | is-Serbja u l-Montenegro | 40 | 15 | 55 | Il-Libanu | 25 | 25 | Sottototal MFA | 12 | 118 | 10 | 15 | 19 | 25 | 199 | Euratom(1) | 40 | 25 | 65 | 215 | 51 | 39 | 16 | 7 | 458 | L-Ungerija | 2 000 | 3 500 | 5 500 | Il-Latvja | 2 200 | 2 200 | Ir-Rumanija | 1 500 | 1 500 | Sottototal BTP(2) | 2 000 | 7 200 | 9 200 | Total Kumplessiv | 52 | 143 | 75 | 230 | 70 | 39 | 2 016 | 7 232 | 9 857 | (1) Inklużi l-Bulgarija u r-Rumanija (Stati Membri mill-01.01.2007) (2) Fit-2 ta' Diċembru 2008, l-ogħla limitu għall-ammont massimu ta' self li jingħata lil Stati Membri li mhumiex fiż-żona tal-euro permezz tal-faċilità tal-BTP żdied minn EUR 12-il biljun sa EUR 25 biljun. Fit-18 ta' Mejju 2009 l-limitu żdied għal EUR 50 biljun. * Rigward l-għotjiet, ammont totali ta' EUR 417 miljun tħallas matul il-perjodu (2002-2009) li minnu EUR 15,3 miljun tħallsu fl-2009 (jinsab aktar tagħrif dwar l-għajnuna makrofinanzjarja fir-rapport dwar l-implimentazzjoni tal-għajnuna makrofinanzjarja lil pajjiżi terzi fl-2009, tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew). | Il-Faċilità tal-BTP Il-kriżi finanzjarja u ekonomika kellha effett kbir negattiv fuq l-attività ekonomika kemm fl-Ewropa kif ukoll fid-dinja kollha. Minkejja l-miżuri fiskali u monetarji mingħajr preċedent li ttieħdu mill-gvernijiet u mill-banek ċentrali biex isostnu s-swieq finanzjari, il-kundizzjonijiet tal-finanzjament, kemm fuq medda twila ta' żmien, kif ukoll fuq medda qasira, baqgħu diffiċli matul is-sena 2009. Fl-2008, il-faċilità tal-Bilanċ tal-Pagamenti (BTP) ġiet attivata mill-ġdid biex tgħin lill-Istati Membri li mhumiex fl-euro jegħlbu d-diffikultajiet ta' bilanċ ta' pagamenti li jirriżultaw mill-kriżi finanzjarja. Fl-2009, l-attività ta' self taħt l-umbrella tal-faċilità tal-BTP żdiedet hekk kif il-kriżi finanzjarja kompliet taffettwa l-attivitajiet ta' finanzjament tal-Istati Membri li mhumiex fiż-żona tal-euro. Il-karatteristiċi ewlenin tal-faċilità tal-BTP L-għajnuna BTP tieħu sura ta' self fuq medda medja ta' żmien ipprovdut mill-Kummissjoni u ġeneralment tingħata flimkien mal-fondi pprovduti mill-FMI u selliefa oħra multilaterali, bħall-BEI, il-BERŻ jew il-Bank Dinji, jew għajnuna bilaterali mill-Istati Membri. Il-faċilità hija eċċezzjonali fin-natura tagħha u tiġi mmobilizzata fuq bażi ta' każ b'każ. Il-benefiċjarji potenzjali huma l-Istati Membri barra miż-żona tal-euro[2] li għandhom diffikultajiet gravi ta' bilanċ ta' pagamenti. L-għajnuna hija ta' natura makroekonomika (jiġifieri mhiex marbuta ma' użu speċifiku tal-fondi bħal fil-każ ta' għajnuna għall-proġetti). Tingħata bil-patt li jintlaħqu l-kundizzjonijiet tal-politika ekonomika u għandha l-għan li ttaffi x-xkiel finanzjarju barrani globali tal-Istati Membri u ġġib lura l-vijabilità tal-bilanċ tal-pagamenti. Dawn il-kundizzjonijiet jintlaħaq ftehim dwarhom mill-Kummissjoni wara konsultazzjoni mal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju(KEF) u mal-Istat Membru f'memorandum ta' ftehim iffirmat qabel l-implimentazzjoni tal-ftehimiet ta' self. L-għajnuna tirfed l-implimentazzjoni tal-miżuri ta' aġġustament maħsuba biex isolvu dawn id-diffikultajiet. Il-verifika ta' dawn il-miżuri hija kundizzjoni għall-ħlas ta' pagamenti sussegwenti taħt dan is-self. Tul l-għoxrin sena wara li tfasslu fl-1975[3], twettqu għadd ta' operazzjonijiet mill-Komunità bil-għan li jsostnu il-bilanċ tal-pagamenti ta' Stati Membri li kienu f'diffikultajiet jew f'riskji finanzjarji partikolari. Dawn l-operazzjonijiet kienu jikkonsistu f'pagamenti ta' self iffinanzjati minn teħid b'self tal-Komunità. L-għadd ta' Stati Membri eliġibbli li żdiet wara t-tkabbir[4] u l-intensità tal-kriżi finanzjarja internazzjonali ħolqu l-ħtieġa li l-faċilità tal-BTP tiġi attivata mill-ġdid u estiża f'Diċembru 2008[5] minn EUR 12-il biljun għal EUR 25 biljun bħala reazzjoni għall-ħtiġijiet potenzjali. Żieda oħra sa EUR 50 biljun fil-limitu massimu tal-faċilità ta' self ġenerali ġiet deċiża f'Mejju 2009[6] biex jibqa' jkun hemm kapaċità għal reazzjoni minnufih fil-każ ta' xi talba oħra ta' għajnuna għall-BTP. Operazzjonijiet tal-BTP deċiżi u mħallsa fl-2009 Fl-2009, il-Kunsill iddeċieda li jgħin żewġ pajjiżi addizzjonali permezz tal-faċilità tal-BTP: - il-Latvja, b'għotja ta' self sa EUR 3,1 biljun (Deċiżjoni tal-Kunsill 2009/290/KE tal-20 ta' Jannar 2009), u - ir-Rumanija, b'għotja ta' self sa EUR 5 biljuni (Deċiżjoni tal-Kunsill 2009/459/KE tas-6 ta' Mejju 2009). Il-BTP għamel parti sostanzjali tal-attività ta' self fil-volum ta' pagamenti fl-2009. Ammont totali ta' EUR 7,2 biljun ingħataw f'għadd imdaqqas ta' pagamenti. Tabella 2: lista ta' operazzjonijiet ta' self mogħtija skont il-faċilità tal-BTP fl-2009 Il-pajjiż | Deċiżjoni | Taqsima | Data | Ammont f'biljuni ta' EUR | l-Ungerija[7] | 2009/102/KE | It-tieni | 26/03/2009 | 2 000 | It-tielet | 6/07/2009 | 1 500 | Il-Latvja | 2009/290/KE | L-ewwel | 25/02/2009 | 1 000 | It-tieni | 27/07/2009 | 1 200 | Ir-Rumanija | 2009/459/KE | L-ewwel | 27/07/2009 | 1 500 | Ir-reazzjoni tal-UE għall-kriżi ta' dejn sovran fiż-żona tal-euro B'segwitu tal-kriżi fil-Greċja, f'Mejju 2010 il-Kunsill u l-Istati Membri ddeċidew fuq pakkett ta' miżuri biex jippreservaw l-istabilità finanzjarja fl-Ewropa. Waħda minn dawn il-miżuri kienet it-tfassil ta' Mekkaniżmu Ewropew ta' Stabbilizzazzjoni Finanzjarja (EFSM). Il-mekkaniżmu huwa bbażat fuq l-Artikolu 122.2[8] tat-Trattat bl-appoġġ sħiħ tal-baġit tal-UE. L-attivazzjoni tiegħu huwa suġġett għal kundizzjonijiet stretti, fil-kuntest ta' appoġġ konġunt tal-UE u l-FMI; il-ftehim u l-kundizzjonijiet ikunu jixbħu lil dawk tal-IMF. Sal-1 ta' Ottubru 2010 dan il-mekkaniżmu ma kienx ġie attivat. Ġew deċiżi żewġ miżuri oħra paralleli mal-EFSM - l-appoġġ finanzjarju għall-Greċja li jikkonsisti fil-ġbir ta' self bilaterali pprovdut mill-Istati Membri fiż-żona tal-euro għal ammont totali ta' EUR 80 biljun. EUR 30 biljun huma pprovduti mill-IMF fil-kuntest ta' appoġġ konġunt tal-UE/IMF li jammonta għal total ta' EUR 110 biljuni. - il-Faċilità Ewropea ta' Stabbiltà Finanzjarja (EFSF) ġiet stabbilita b'kapaċità ta' EUR 440 biljun. Hija garantita fuq bażi pro rata mill-Istati Membri li jipparteċipaw. Il-faċilità MFA Tagħrif fid-dettall dwar operazzjonijiet MFA jinsab fir-Rapport annwali tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar l-implimentazzjoni tal-MFA lil pajjiżi terzi[9]. Il-karatteristiċi ewlenin tal-MFA L-għajnuna makro-finanzjarja (MFA) bħala self u/jew għotjiet tappoġġja l-isforzi ta' riforma politika u ekonomika tal-pajjiżi benefiċjarji u hija implimentata flimkien mal-istituzzjonijiet ta' Bretton Woods (l-IMF u l-Bank Dinji). Il-karatteristiċi ewlenin tal-MFA huma: il-karattru eċċezzjonali ta' din l-għajnuna, il-fatt li tikkomplementa l-iffinanzjar mill-Istituzzjonijiet Finanzjarji Internazzjonali (IFI), u l-kundizzjonalità makroekonomika. B’koordinazzjoni mill-qrib mal-Fond Monetarju Internazzjonali (FMI) u l-Bank Dinji, l-UE appoġġat diversi pajjiżi terzi, skont il-ħtiġiet individwali ta' kull pajjiż, bl-għan ġenerali li tiġi stabbilizzata l-qagħda finanzjarja u li jiġu stabbiliti ekonomiji li jkunu orjentati lejn is-suq. L-operazzjonijiet ta' self tal-MFA jitħallsu ġeneralment f'għadd ta' pagamenti, hekk kif u meta jintlaħqu l-miri ewlenin ta' kondizzjonalità makroekonomika. Kull ħlas huwa marbut ma' tranżazzjoni ta' teħid ta' self mill-Kummissjoni. F'każ ta' sitwazzjoni ta' nuqqas ta' ħlas bħala riżultat ta' nuqqas mill-pajjiż benefiċjarju li jwettaq l-obbligi tiegħu ta' ħlas, il-Kummissjoni tista' tattiva l-Fond ta' Garanzija għall-Azzjonijiet Esterni[10] biex il-ħlas tad-dejn fuq is-self korrispondenti meħud mill-Kummissjoni jkun assigurat. L-għotjiet b'self magħmula permezz ta' dan l-istrument mill-2002 lil hawn jinsabu fit-Tabella 1 hawn fuq. L-Operazzjonijiet tal-MFA deċiżi u mħallsa fl-2009 L-attivitajiet ewlenin tal-MFA fl-2009 huma marbuta ma' negozjati mal-awtoritajiet rilevanti u kienu kkonċentrati fuq dawn li ġejjin: - Il-kundizzjonijiet tal-għajnuna lil-Lebanon (Memorandum ta' Ftehim u Ftehim ta' Self iffirmati fit-18 u d-19 ta' Diċembru 2008 rispettivament). Il-programm MFA mal-Lebanon jikkonsisti f'għotja ta' EUR 30 miljun u self ta' EUR 50 miljun, li t-tnejn li huma għandhom jitħallsu f'żewġ pagamenti. Il-ħlas tal-ewwel taqsima tas-self (EUR 25 miljun) sar fil-bidu ta' Ġunju 2009. F'Diċembru 2009, il-Kummissjoni tawlet il-perjodu ta' disponibbiltà tat-tieni taqsima tal-programm ta' għajnuna, li jiskadi fil-21 ta' Diċembru 2010. It-tieni taqsima ma titħallasx sakemm ma jkunux sodisfatti l-kundizzjonijiet inklużi fl-Memorandum ta' Ftehim miftiehem mal-awtoritajiet nazzjonali. - L-implimentazzjoni tal-qsim bejn is-Serbja u l-Montenegro tas-self tal-MFA mogħti lill-ex Repubblika Federali tal-Jugoslavja. Il-qsim tas-self mill-UE lill-Montenegro minn dak tas-Serbja sar minħabba l-kisba tal-indipendenza tal-Montenegro f'Ġunju 2006 u ta' ftehim milħuq bejn is-Serbja u l-Montenegro f'Lulju 2006 biex jiġu allokati obbligazzjonijiet esterni bejn iż-żewġ stati separati. Ma ħoloq ebda obbligazzjonijiet ġodda għall-UE u ma għandux implikazzjonijiet baġitarji. Ġie ffirmat ftehim ta' self separat mal-Montenegro fl-2009 u daħal fis-seħħ fl-4 ta' Frar 2010. Dan jimplimenta d-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/784/KE[11], li biha, parti mill-obbligazzjonijiet li jirriżultaw mis-self fuq żmien twil mogħtija mill-UE lill-Istat Magħqud tas-Serbja u l-Montenegro - dik li qabel kienet ir-Repubblika Federali tal-Jugoslavja - ġew allokati lill-Montenegro, u b'konsegwenza ta' dan naqqsu l-obbligazzjoni tas-Serbja. Fit-30 ta' Novembru 2009[12] il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea ddeċieda dwar it-tliet operazzjonijiet ġodda tal-MFA li ġejjin: - Għall-Armenja (Deċiżjoni tal-Kunsill 2009/890/KE), li tikkonsisti f'għotja ta' EUR 35 miljun u faċilità ta' self sa EUR 65 miljun. L-MFA tal-UE se tikkomplementa l-appoġġ ta' donaturi oħrajn u hija maħsuba biex tagħti kontribut lejn il-ħtiġijiet ta' finanzjament tal-Armenja bejn l-2010 u 2011, kif ukoll biex ittaffi l-effett tal-kriżi finanzjarja. Il-kundizzjonijiet għall-għotja tal-MFA sejrin jikkumplementaw il-kundizzjonijiet tal-programm tal-FMI u sejrin jinkludu l-implimentazzjoni sodisfaċenti ta' dak il-programm, flimkien ma' riformi proposti fil-qasam tal-ġestjoni tal-finanzi pubbliċi, il-ġestjoni tad-dejn, il-politika tal-akkwist u l-politika doganali. - Għall-Bosnja u Ħerzegovina (Deċiżjoni 2009/891/KE) f'sura ta' faċilità ta' self sa EUR 100 miljun. L-għan ta' din l-għajnuna huwa li tgħin lill-awtoritajiet jindirizzaw il-finanzjament estern u l-ħtiġijiet baġitarji li fadal li jirriżultaw bħala konsegwenza tat-tnaqqis kbir fir-ritmu ekonomiku li qiegħed jaffettwa lill-pajjiż. Tikkumplementa l-programmi tal-FMI u tal-Bank Dinji. Il-ħlas huwa ppjanat f'żewġ taqsimiet, maħsuba b'mod tentattiv li jingħataw fit-tielet u fir-raba' trimestri tal-2010, soġġett għall-konformità sodisfaċenti mal-kundizzjonijiet. - Għas-Serbja (Deċiżjoni 2009/892/KE) għajnuna makrofinanzjarja f'sura ta' faċilità ta' self sa EUR 200 miljun. L-għan ta' din l-għajnuna huwa li tgħin lill-awtoritajiet jindirizzaw il-finanzjament estern u l-ħtiġijiet baġitarji li fadal li rriżultaw fil-kuntest tal-kriżi globali fil-pajjiż. Tikkumplementa l-programmi tal-FMI u tal-Bank Dinji. Din l-għajnuna hija mistennija li tiġi rilaxxata fl-2011 bil-kundizzjoni li jkun hemm prestazzjoni kontinwa ta' konformità mal-kundizzjonijiet. Barra minn hekk, u kif osservat hawn fuq, l-obbligazzjonijiet tas-Serbja li jirriżultaw minn MFA preċedenti lil dik li qabel kienet ir-Repubblika Federali tal-Jugoslavja, tnaqqsu permezz tal-allokazzjoni ta' parti minnhom lill-Montenegro skont id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/784/KE. Fl-2009 ingħatat faċilità ta' self waħda taħt l-MFA[13]: - l-ewwel taqsima ta' EUR 25 miljun tas-self lil-Libanu. L-impatt tal-kriżi finanzjarja fuq l-MFA Bħala riżultat tal-kriżi ekonomika, għadd ta' pajjiżi ġirien ta' xulxien (l-Ukraina, il-Ġeorġja, l-Armenja u l-Belarus) kif ukoll numru ta' pajjiżi terzi oħra (l-Islanda, ir-Repubblika Kirgiża u t-Taġikistan) talbu l-għajnuna makrofinanzjarja biex ittaffi l-pressjoni fuq ir-riżervi barranin u biex tikkontribwixxi lejn l-istabbiltà u r-riforma ekonomika. F'Ottubru 2009 il-Kummissjoni adottat proposta għal għotja ta' self taħt l-MFA ta' EUR 500 miljun lill-Ukraina (li għandu jiżdied mal-EUR 110 miljun allokati fl-2002 u li għadhom ma tħallsux minħabba nuqqas ta' arranġament dwar il-ħidma mal-FMI). Il-proposta favur l-Ukraina ġiet adottata mill-Kunsill fid-29 ta' Ġunju 2010 u ngħatat il-vot tal-Parlament fis-7 ta' Lulju 2010 bil-proċedura leġiżlattiva normali abbażi tal-Artikolu 212 tat-Trattat dwar il-funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE). Il-faċilità Euratom Il-Karatteristiċi ewlenin Il-faċilità ta' self Euratom tista' tintuża biex tiffinanzja proġetti fl-Istati Membri (Deċiżjoni tal-Kunsill 77/270/Euratom) jew f'ċerti pajjiżi terzi (l-Ukraina, ir-Russja jew l-Armenja) (Deċiżjoni tal-Kunsill 94/179/Euratom). Dawn l-operazzjonijiet ta' self huma barra mill-baġit u l-Kummissjoni tiffinanzjahom back to back billi tissellef mis-suq finanzjarju. Fl-1990 il-Kunsill stabbilixxa limitu ta' teħid ta' self ta' EUR 4 biljuni li minnhom ġew deċiżi u mħallsa madwar EUR 3,4 biljuni. Fl-2002 il-Kummissjoni pproponiet żieda fil-limitu tas-self minn EUR 4 biljuni għal EUR 6 biljuni, li dwaru għad ma ntlaħaqx ftehim fil-Kunsill. Operazzjoni mħallsa Fl-2009 l-attivitajiet tal-Euratom kienu ffokati fuq l-operazzjoni ta' għoti u teħid b'self tat-tielet (u l-aħħar) taqsima ta' USD 10,3 miljun[14] skont il-ftehim dwar il-proġett K2R4[15] fl-Ukraina. L-ATTIVITAJIET TA' SELF TAL-UNJONI EWROPEA Deskrizzjoni Sabiex jiġu ffinanzjati l-attivitajiet ta' self deċiżi mill-Kunsill, il-Kummissjoni għandha s-setgħa li tissellef fondi fuq is-suq kapitali f’isem l-Unjoni Ewropea kif ukoll f'isem il-Euratom. Għal kull strument (self BTP, MFA u Euratom) il-mekkaniżmu tal-operazzjoni ta' teħid u għoti jiġi ddeterminat skont il-bażi legali rispettiva. Hemm rabta 'back-to-back' bejn operazzjoni ta' teħid ta' self u l-operazzjoni ta' self marbuta magħha, u dan jiżgura li l-baġit tal-UE huwa ħieles minn kull rata ta' mgħax jew riskju minn valuta barranija. L-għoti u t-teħid b'self jikkorrispondu wieħed mal-ieħor. BTP Il-ħruġ tal-bonds rega' kkonferma lill-UE bħala entità ta' ħruġ ewlenija fis-suq tal-bonds bil-punt ta' riferiment tal-euro. Il-bonds intlaqgħu tajjeb ħafna fis-suq. Billi l-interess tal-investituri kien wieħed qawwi, il-bonds inħatfu malajr. Il-klassijiet kollha importanti ta' investituri kienu rrappreżentati fit-tqassim finali, inklużi l-banek ċentrali, il-fondi tal-investiment, it-teżori tal-banek u l-kumpaniji tal-assikurazzjoni. Il-prezzijiet tal-bonds kienu kważi l-aqwa fil-grupp ta' referenza tagħhom, is-Settur Sovran u Supranazzjonali (SSA) tal-Aġenziji (SSA) , konformi ma' entitajiet emittenti bħall-Bank Ewropew tal-Investiment (EIB), il-"Kreditanstalt für Wiederaufbau" (KFW) u s-"société de financement de l'économie française" (SFEF). Ir-rendiment tas-suq sekondarju wkoll kien sodisfaċenti ħafna u kkonferma l-pożizzjoni tal-UE bħala entità emittenti ta' ħruġ ta' bonds b'punt ta' riferiment mill-aqwa. Din il-pożizzjoni ġiet irrinforzata bil-ħruġ sussegwenti ta' bonds li huma punt ta' riferiment f'Lulju 2010. Tabella 3: Bonds tal-UE maħruġa matul l-2009[16] Il-pajjiż | Deskrizzjoni | Data tal-ħruġ | Data tal-Maturità | Daqs (EUR) | Kupun | Il-Latvja | KEE 3,25 2014 | 25/02/2009 | 3/04/2014 | 1,0 bn | 3,125% | L-Ungerija | KEE 3,25 2014 | 26/03/2009 | 7/11/2014 | 2,0 bn | 3,25% | L-Ungerija | KEE 3,625 2016 | 06/07/2009 | 6/04/2016 | 1,5 bn | 3,625% | Il-Latvja u r-Rumanija | KEE 3,125 2015 | 27/07/2009 | 27/01/2015 | 2,7 bn | 3,125% | MFA Fl-2009 kien hemm teħid b'self wieħed biss ta' EUR 25 miljun marbut mal-operazzjoni ta' għoti b'self lil-Libanu taħt għajnuna makrofinanzjarja. Euratom Fl-2009 inġabar l-ammont ta' USD 10,335 miljun (ekwivalenti għal EUR 7,104 miljuni) għall-Euratom fuq bażi back-to-back biex jiġi ffinanzjat il-proġett K2R4 fl-Ukraina. Tabella 4: Il-volum tal-operazzjonijiet ta' teħid ta' self skont l-istrument finanzjarju mill-2002 sal-2009[17] (f'miljuni ta' EUR). 2002 | 713 | 80 | 1 379 | 2 172 | 2003 | 431 | 105 | 1 372 | 1 908 | 2004 | 423 | 170 | 1 214 | 1 807 | 2005 | 440 | 385 | 1 080 | 1 905 | 2006 | 436 | 436 | 969 | 1 841 | 2007 | 400 | 474 | 786 | 1 260 | 2008 | 266 | 484 | 2 000 | 654 | 3 404 | 2009 | 214 | 481 | 9 200 | 584 | 10 479 | (1)Ir-rati ta' konverżjoni użati huma tal-31 ta' Diċembru ta' kull sena. (2) Il-Komunità Ewropea tal-Faħam u tal-Azzar ilha fi stat ta' likwidazzjoni mill-2002. L-aħħar bond maħruġ mill-KEFA jimmatura fl-2019. | IL-BANK EWROPEW GħALL-INVESTIMENT L-attivitajiet ta' għoti b'self tal-BEI Is-self li jingħata mill-BEI mir-riżorsi tiegħu huwa jew fil-forma ta’ finanzjament dirett ta’ proġetti individwali jew ta’ self globali lill-intermedjarji finanzjarji, li mbagħad jallokaw il-fondi għal proġetti lokali fuq skala iżgħar. Fl-2009 l-volum totali tal-operazzjonijiet tal-BEI ffirmati żdied b'37 % għal EUR 79,3 biljuni, li minnhom ammont ta' EUR 70,5 biljuni ġew iffirmati mal-Istati Membri u EUR 8,8 biljuni ma' pajjiżi fi sħubija. L-attivitajiet ta' għoti b'self tal-BEI jkollhom impatt fuq il-baġit tal-UE meta jkunu akkumpanjati minn garanziji tal-UE, minn sussidji tar-rati tal-interessi jew minn provvedimenti oħra ta' tqassim tar-riskju tal-UE u l-BEI. B'mod partikolari, xi għotjiet b'self tal-BEI barra mill-UE jibbenefikaw minn garanzija mill-baġit tal UE. Fil-21 ta' April 2010 il-Kummissjoni ħarġet rapport iddettaljat dwar l-attività ta' għoti ta' self estern tal-BEI fl-2009 fil-qafas tar-reviżjoni ta' nofs il-mandat estern tal-BEI[18]. Fl-istess ħin, il-BEI jamministra l-faċilitajiet tat-tqassim tar-riskju li jinvolvi l-użu tal-baġit tal-UE biex jappoġġja l-politiki intra-UE (pereżempju Faċilità għat-Tqassim tar-Riskju Finanzjarju għal proġetti ta' riċerka u żvilupp u Garanzija fuq is-Self għal Proġetti tat-Trasport Ewropew)[19]. L-attivitajiet ta' teħid ta' self tal-BEI Il-kriżi finanzjarja globali biddlet il-kundizzjonijiet tas-suq. Minkejja li s-swieq reġgħu rebħu ammont moderat ta' kunfidenza matul it-tieni semestru tal-2009, l-inċertezza tas-suq baqgħet għolja matul is-sena, u dan irrenda l-ħruġ ta' tranżazzjonijiet diffiċli, speċjalment il-ħruġ ta' tranżazzjonijiet kbar u li jimmaturaw fuq medda ta' żmien twila. Il-pjanijiet ta' salvataġġ tal-gvernijiet irriżultaw f'provvista enormi ta' bonds sovrani u bonds iggarantiti tal-gvernijiet. L-investituri kellhom l-opportunità li jkunu selettivi ħafna. Minkejja l-ambjent diffiċli ta' finanzjar fl-2009, il-BEI ġabar ammont ta' EUR 79,4 biljuni b'kundizzjonijiet tajbin, konformi mal-pożizzjoni soda tiegħu fis-suq taħt il-programm ta' finanzjar tal-2009. [1] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 407/2010 tal-11 ta' Mejju 2010 stabbilixxa mekkaniżmu simili bl-appoġġ sħiħ tal-baġit tal-UE, biex jappoġġa lill-Istati Membri li qegħdin fiż-żona tal-euro: il-mekkaniżmu ta' stabbilizzazzjoni finanzjarja Ewropew (EFSM). Sal-1 ta' Ottubru 2010 dan il-mekkaniżmu ma kienx ġie attivat. [2] Fl-1 ta' Ottubru 2009, l-Istati Membri li ġejjin ma kinux adottaw l-euro: Il-Bulgarija, ir-Repubblika Ċeka, id-Danimarka, l-Estonja, l-Ungerija, il-Latvja, il-Litwanja, il-Polonja, ir-Rumanija, l-Isvezja u r-Renju Unit. [3] Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 397/75 tas-17 ta' Frar 1975 li jistabbilixxi mekkaniżmu ġdid magħruf bħala l-Mekkaniżmu ta' Self tal-Komunità (MSK) biex jgħin lil xi wħud mill-pajjżi tal-KE jegħlbu żbilanċ ta' kontijiet kurrenti mhux sostenibbli kkawżati mill-ewwel żieda qawwija fil-prezz taż-żejt. [4] Wara l-introduzzjoni tal-Euro, baqgħu biss eliġibbli għall-għajnuna tal-Bilanċ tal-Pagamenti l-Istati Membri li ma kinux fiż-żona tal-Euro. [5] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1360/2008 tat-2 ta' Diċembru 2008 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 332/2002 li jistabbilixxi faċilità li tipprovdi għajnuna finanzjarja għal żmien medju għall-bilanċi ta' pagamenti tal-Istati Membri. [6] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 431/2009 tat-18 ta' Mejju 2009 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 332/2002 li jistabbilixxi faċilità li tipprovdi għajnuna finanzjarja għal medda ta' żmien medju għall-bilanċi tal-pagamenti tal-Istati Membri. [7] Fid-9/12/2008 kien hemm l-ewwel pagament ta' EUR 2 000 miljun lill-Ungerija. [8] L-Artikolu 122.2 tat-Trattat jipprevedi appoġġ finanzjarju għall-Istati Membri li jinsabu f'diffikultajiet ikkawżati minn ċirkustanzi eċċezzjonali barra mill-kontroll tal-Istati Membri. [9] Għadu mhux ippubblikat għall-2009. Għall-2008 ara COM/2009/514, SEC/2009/1279. [10] Ara r-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 480/2009. [11] ĠU L 269, 10.10.2008, p. 8. [12] Barra minn hekk, id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2009/890/KE għażlet li tipprovdi MFA lill-Ġeorġja f'għotjiet li jammontaw għal EUR 46 miljun. [13] L-ewwel taqsima ta' EUR 15,3 miljun tal-għotja lill-Ġeorġja tħallset fl-2009. [14] L-aħħar pagament sar f'Ottubru 2009. [15] Fid-29 ta' Settembru 2004 l-Kummissjoni approvat self ta' ammont totali f'EUR ekwivalenti għal USD 83 miljun għall-aġġornament tas-sikurezza tal-unitajiet ta' qawwa nukleari magħrufa bħala Unità 2 Khmelnitsky u Unità 4 Rovno (K2R4) fl-Ukraina. [16] http://ec.europa.eu/economy_finance/financial_operations/market/borrowing/benchmark_issues_2011-14_en.htm http://ec.europa.eu/economy_finance/financial_operations/market/borrowing/benchmark_issues_2015-16_en.htm [17] Aktar tagħrif dwar il-bonds tal-KE jinsab fuq http://ec.europa.eu/economy_finance/financial_operation_instruments/market_operations59_en.htm. [18] COM(2010) 173 [19] Il-Kummissjoni rrappurtat lill-Kunsill u lill-Parlament fuq l-implimentazzjoni fl-2009 ta' strumenti ġodda finanzjarji ffinanzjati mill-baġit tal-UE fil-qafas tal-eżerċizzju baġitarju annwali, skont il-punt 49 tal-Ftehim Inter-istituzzjonali bejn il-Kummissjoni Ewropea, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill.