Ir-riforma ppjanata tal-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà tinkludi reviżjoni tal-istrumenti finanzjarji ta’ prekawzjoni li huma maħsuba biex jappoġġjaw pajjiżi b’sisien ekonomiċi sodi li jistgħu jiġu affettwati minn xokk negattiv lil hinn mill-kontroll tagħhom. L-iċċarar tal-kundizzjonijiet ta’ aċċess għal tali strumenti huwa kruċjali peress li jiżgura t-trasparenza u jiggwida l-aspettattivi. Fl-istess ħin, il-kundizzjonijiet ta’ eliġibbiltà ma għandhomx jegħlbu l-iskop tal-istrumenti ta’ prekawzjoni, għandhom ikunu konsistenti ma’ dawk meħtieġa skont il-qafas ta’ sorveljanza tal-UE u għandhom jitfasslu b’tali mod li jirrispettaw il-kompetenzi tal-istituzzjonijiet tal-UE.

Ġie miftiehem li l-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà se jipprovdi garanzija ta’ kontinġenza komuni għall-Fond Uniku ta’ Riżoluzzjoni fil-forma ta’ linja ta’ kreditu. Il-Mexxejja qablu li jintroduċu l-garanzija ta’ kontinġenza sa mill-2020 u mhux aktar tard mill-2023. Bħala l-aħħar rimedju, il-garanzija ta’ kontinġenza komuni se tappoġġa l-ġestjoni effettiva u kredibbli ta’ kriżijiet bankarji fi ħdan il-Mekkaniżmu Uniku ta’ Riżoluzzjoni, u se titħallas lura permezz ta’ kontribuzzjonijiet mis-settur bankarju Ewropew. Sabiex jiġi żgurat qafas ta’ riżoluzzjoni kredibbli tal-banek, il-ftehim dwar il-garanzija ta’ kontinġenza komuni jeħtieġ li jiżgura li r-riżorsi jsiru disponibbli malajr. F’dak ir-rigward, limiti ta’ żmien qosra għat-teħid ta’ deċiżjonijiet (12/24 sigħat) huma essenzjali, flimkien ma’ proċedura ta’ votazzjoni ta’ emerġenza. Barra minn hekk, huwa importanti li r-responsabbiltajiet tal-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà jkunu definiti b’mod ċar u ma jirduppjawx jew ma joħolqux tensjoni mal-istituzzjonijiet u l-korpi tal-UE li jkunu ġew inkarigati biex jissorveljaw il-banek jew jimmaniġġjaw il-kriżijiet bankarji. L-aktar importanti, ir-riforma tat-Trattat li jistabbilixxi l-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà ma tridx toħloq ostakli għal emendi futuri tal-leġiżlazzjoni tal-UE, li jwasslu għal problemi fundamentali li jaffettwaw l-awtonomija tal-ordni ġuridiku tal-UE. Il-leġiżlazzjoni bankarja tal-UE għandha tibqa’ miftuħa għal aktar żviluppi f’konformità mal-metodu Komunitarju biex isir aġġustament għaċ-ċirkostanzi tas-suq li qed jinbidlu u titlesta l-Unjoni Bankarja.

Unjoni Bankarja

Illum is-settur bankarju tal-UE huwa f’qagħda ħafna aħjar milli kien 10 snin ilu u seħħ ammont sinifikanti ta’ tnaqqis tar-riskju. B’mod ġenerali, il-banek huma kapitalizzati aħjar u huma inqas ingranati, u b’hekk huma ppreparati aħjar biex jifilħu għax-xokkijiet ekonomiċi. Saru passi importanti fit-tnaqqis tal-istokk eżistenti ta’ self improduttiv flimkien ma’ azzjoni determinata biex tiġi evitata akkumulazzjoni mill-ġdid fil-futur u l-livell ta’ self improduttiv qed joqrob lejn il-livelli ta’ qabel il-kriżi. Filwaqt li l-istokk ta’ self improduttiv għadu għoli f’xi Stati Membri, qed isir progress sinifikanti. Jeħtieġ li l-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha jżommu dawk l-isforzi.

Grafika 4: Is-self improduttiv naqas b’mod sinifikanti

Leġiżlazzjoni li ntlaħaq qbil dwarha dan l-aħħar se tkompli tnaqqas ir-riskju u se ssaħħaħ aktar ir-reżiljenza tas-settur bankarju Ewropew. B’mod partikolari, ir-Regolament dwar self improduttiv adottat mill-Parlament Ewropew u mill-Kunsill f’April 2019 jintroduċi livelli minimi ta’ kopertura ta’ telf ta’ self għal self improduttiv ġdid (il-“garanzija ta’ kontinġenza prudenzjali statutorja”) sabiex jiġi limitat ir-riskju ta’ nuqqas ta’ proviżjonament ta’ self improduttiv futur. Il-pakkett bankarju adottat mill-Parlament Ewropew u mill-Kunsill f’Mejju 2019 jistabbilixxi qafas aktar b’saħħtu biex jirregola u jissorvelja l-banek. Il-banek qed jagħmlu wkoll progress biex jibnu l-buffers tagħhom biex jassorbu t-telf fi kriżi (Rekwiżit Minimu għal Obbligazzjonijiet Eliġibbli — MREL - Minimum Requirement for Eligible Liabilities). Id-Direttiva dwar il-klassifikazzjoni ta’ strumenti ta’ dejn mhux garantiti f’insolvenza tgħin lill-banek biex jibnu assorbiment suffiċjenti tat-telf u tgħin biex tiżgura li l-funzjonijiet kritiċi tagħhom jistgħu jitkomplew mingħajr fondi pubbliċi. Dawk il-miżuri jimmarkaw stadji importanti fl-aġenda tat-tnaqqis tar-riskju ta’ wara l-kriżi u jimplimentaw l-istandards internazzjonali.

F’Diċembru 2018, il-Mexxejja talbu biex il-ħidma dwar l-Unjoni Bankarja tavvanza, u b’mod partikolari biex jiddefinixxu pjan direzzjonali biex jinbdew negozjati politiċi dwar l-Iskema Ewropea ta’ Assigurazzjoni tad-Depożiti, it-tielet pilastru tal-Unjoni Bankarja li għadu nieqes. Sfortunatament, l-imblokk li kkarattarizza dawn l-aħħar snin baqa’ jippersisti u ma sar l-ebda progress tanġibbli. Minkejja t-tnaqqis sinifikanti tar-riskju li seħħ fis-settur finanzjarju tal-UE, ċerti partijiet ikkonċernati għadhom jopponu bis-sħiħ il-ġbir flimkien tar-riżorsi u l-kondiviżjoni tar-riskju f’dan il-punt.

Barra minn hekk, l-Unjoni Bankarja mhux se tkun lesta sakemm tkun ġiet stabbilita sistema robusta biex jiġu indirizzati banek f’diffikultà; dan jirrikjedi li jkun hemm mekkaniżmu effettiv li jipprovdi assi likwidi suffiċjenti lill-banek f’riżoluzzjoni biex ikunu jifilħu flussi ta’ ħruġ ta’ depożiti għal żmien qasir li huma inevitabbli f’riżoluzzjoni. Abbażi tat-tagħlimiet miksuba mill-każijiet riċenti ta’ riżoluzzjoni, kwalunkwe soluzzjoni effettiva biex tiġi pprovduta likwidità f’riżoluzzjoni trid tmur lil hinn minn titjib limitat ta’ prattiki eżistenti.

Fid-dawl tal-laqgħa tas-Summit tal-Euro fil-21 ta’ Ġunju 2019, il-Kummissjoni tistieden lill-Mexxejja tal-UE:

·Biex jilħqu ftehim dwar il-karatteristiċi ewlenin tal-Istrument Baġitarju għall-Konverġenza u Kompetittività bil-għan li tiġi appoġġjata adozzjoni rapida mill-Parlament Ewropew u mill-Kunsill. Biex jilħqu ftehim dwar id-daqs tiegħu fil-kuntest tal-Qafas Finanzjarju Pluriennali.

·Biex jiffinalizzaw it-tibdil fit-Trattat li jistabbilixxi l-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà bil-ħsieb ta’ ratifika rapida mill-Istati Membri taż-żona tal-euro, inkluża garanzija ta’ kontinġenza operattiva komuni effettiva, il-forniment ta’ likwidità f’riżoluzzjoni u strumenti ta’ prekawzjoni attivi u effettivi. Biex iżommu delineazzjoni ċara tar-responsabbiltajiet bejn l-atturi u l-possibbiltà li l-Ġabra Unika tar-Regoli tal-UE tiġi aġġustata għall-banek skont il-metodu Komunitarju. Biex jintegraw il-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà fil-liġi tal-UE matul iż-żmien.

·Biex jagħmlu sforz mill-ġdid biex titlesta l-Unjoni Bankarja billi jibdew in-negozjati politiċi dwar l-Iskema Ewropea ta’ Assigurazzjoni tad-Depożiti.

·Biex iħaffu l-progress tal-Unjoni tas-Swieq Kapitali u jsaħħu l-ħidma biex jissaħħaħ ir-rwol internazzjonali tal-euro.

4.It-triq ’il quddiem

Għall-ġejjieni, il-Kummissjoni se tkompli taħdem mal-Parlament Ewropew, mal-Istati Membri, mal-Bank Ċentrali Ewropew u ma’ korpi oħra biex tkompli tapprofondixxi l-Unjoni Ekonomika u Monetarja. Minbarra r-riżultati tanġibbli bikrija li għandhom jinkisbu din is-sena, it-tlestija tal-Unjoni Ekonomika u Monetarja teħtieġ viżjoni fit-tul. Sal-2025, għandu jsir progress biex jissaħħaħ il-qafas ta’ sorveljanza ekonomika u ta’ governanza tal-UE mirfud b’responsabbiltà demokratika akbar, biex titwaqqaf funzjoni ta’ stabbilizzazzjoni fiskali u biex tiġi finalizzata l-implimentazzjoni tal-Unjoni Bankarja u l-Unjoni tas-Swieq Kapitali. Dan il-progress għandu jintuża wkoll biex ikompli jissaħħaħ ir-rwol internazzjonali tal-euro.

Sorveljanza ekonomika

F’dawn l-aħħar snin sar progress tajjeb biex l-Istati Membri u l-ekonomija globali taż-żona tal-euro jergħu jibdew jikbru b’mod sostenibbli. B’mod partikolari, id-defiċit fiskali u d-dejn taż-żona tal-euro kollha kemm hi tnaqqsu b’mod konsiderevoli, u aktar milli f’ekonomiji avvanzati oħra. Fl-istess ħin, il-pożizzjonijiet fiskali qed ivarjaw minn pajjiż għall-ieħor: il-livelli tad-dejn tal-gvern qed jonqsu b’rata mgħaġġla f’xi Stati Membri, filwaqt li f’oħrajn għadhom għoljin.

Il-Kummissjoni se tqis l-implimentazzjoni tal-qafas għas-sorveljanza ekonomika u fiskali b’rieżami tal-leġiżlazzjonijiet “two-pack” u “six-pack”, li eventwalment għandhom iwittu t-triq lejn regoli fiskali tal-UE aktar sempliċi. Ir-rieżami jista’ wkoll jipprovdi l-bażi għal aktar titjib fl-effikaċja u t-trasparenza tal-qafas ta’ koordinazzjoni tal-politika u biex tissaħħaħ id-dimensjoni soċjali tal-qafas ta’ sorveljanza.