Proposta għal direttiva tal-Parlament ewropew u tal-Kunsill dwar il-perjodu ta’ protezzjoni ta’ drittijiet ta’ l-awtur u ċerti drittijiet relatati (Verżjoni kkodifikata) /* KUMM/2006/0219 finali - COD 2006/0071 */





[pic] | KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ | Brussel 19.5.2006 KUMM(2006) 219 finali 2006/0071 (COD) Proposta għal DIRETTIVA TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL dwar il-perjodu ta’ protezzjoni ta’ drittijiet ta’ l-awtur u ċerti drittijiet relatati (Verżjoni kkodifikata) (preżentata mill-Kummissjoni) MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI 1. Fl-isfond ta’ Ewropa għall-poplu, il-Kummissjoni tisħaq li tissimplifika u tiċċara il-liġi tal-Komunita sabiex tkun iktar ċara u iktar aċċessibbli liċ-ċittadin komuni u b’hekk toffrilu aktar opportunitajiet u ċ-ċans li juża d-drittijiet speċifiċi li tagħtih. Ma jistax jintlaħaq dan il-għan sakemm il-bosta dispożizzjonijiet li ġew emendati ħafna drabi b’mod sostanzjali, jibqgħu imferxin bejn l-att oriġinali u atti segwenti li jemendaw l-oriġinali. Hemm bżonn għalhekk ta’ riċerka mdaqqsa li tqabbel ħafna atti differenti ma’ xulxin sabiex jiġu identifikati r-regoli preżenti. Għalhekk hu essenzjali li ssir kodifikazzjoni ta’ regoli li ġew emendati ta’ sikwit sabiex il-liġi tal-Komunita tkun ċara u trasparenti. 2. Għalhekk fl-1 ta’ April 1987 il-Kummissjoni ddeċidiet[1] li tordna lill-persunal tagħha li kull att leġislattiv għandu jiġi kkodifikat wara mhux iktar minn għaxar emendi, u tenfasizza li din hi kundizzjoni minima u li d-dipartimenti għandhom jippruvaw li jikkodifikaw it-testi li huma responsabbli għalihom anke wara inqas emendi biex jiżguraw li r-regoli tal-Komunita huma ċari u jinftiehmu malajr. 3. Il-Konklużjoni tal-Presidenza tal-Kunsill Ewropew ta’ Edinburgu (Diċembru 1992) ikkonfermaw dan[2], waqt li saħqu l-importanza tal- kodifikazzjoni għaliex tagħti ċertezza għal-liġi applikabbli. Il-kodifikazzjoni għandha sseħħ skond il-proċedura normali leġislattiva tal-Komunita. Għalkemm l-ebda bidla sostanzjali ma tista ssir lill-atti li jiġu kkodifikati , il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni qablu permezz ta’ ftehim interistituzzjonali tal-20 ta’ Diċembru 1994 li jistgħu jużaw proċedura mgħaġġla għall-adozzjoni bikrija ta’ atti ta’ kodifikazzjoni. 4. L-għan ta’ din il-proposta hi li sseħħ il-kodifikazzjoni tad-Direttiva tal-Kunsill 93/98/KEE tad-29 ta’ Ottubru 1993 li tarmonizza l-perjodu ta’ protezzjoni ta’ drittijiet ta’ l-awtur u ċerti drittijiet relatati[3]. Id-Direttiva l-ġdida tissupera lill-atti varji inkorporati fiha[4] ; din il-proposta żżomm il-kontenut kollu ta’ l-atti li qed jiġu kkodifikati u għalhekk kull ma tagħmel hu li tgħaqqadhom bl-emendi formali biss kif meħtieġ mill-eżerċizzju ta’ kodifikazzjoni nnifsu. 5. Il-proposta tal- kodifikazzjoni nħasbet a bażi ta’ konsolidazzjoni preliminarja fl-ilsna kollha uffiċjali tad-Direttiva 93/98/KEE u ta’ l-att li jemendaha, magħmula mill-Uffiċċju għall-Publikazzjonijiet Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej permezz ta’ sistema ta’ pproċessar ta’ data . Fejn l-artikoli ngħataw numri ġodda, il-korrelazzjoni bejn in-numri ġodda u qodma tidher fit-tabella misjuba fl-Anness II tad-Direttiva kkodifikata. ê 93/98/KEE (adattat) 2006/0071 (COD) Proposta għal DIRETTIVA TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL Ö dwar il-perjodu Õ ta’ protezzjoni ta’ drittijiet ta’ l-awtur u ċerti drittijiet relatati IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA, Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli Ö 47 Õ (2), Ö 55 Õ u Ö 95 Õ tiegħu, Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni, Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew[5], Mixjin skond il-proċedura mniżżla fl-Artikolu 251 tat-Trattat[6] Billi: ê (1) Id-Direttiva tal-Kunsill 93/98/KEE tad-29 ta’ Ottubru 1993 li tarmonizza l-perjodu ta’ protezzjoni ta’ drittijiet ta’ l-awtur u ċerti drittijiet relatati[7] ġiet emendata[8] b’mod sostanzjali. Għal iktar ċarezza u razzjonalità, l-imsemmija Direttiva għandha tiġi kkodifikata. ê 93/98/KEE Premessa (1) (adattat) (2) Il-Konvenzjoni ta’ Berna għall-protezzjoni ta’ xogħlijiet letterarji u artistiċi u l-Konvenzjoni Internazzjonali għall-protezzjoni ta’ artisti, produtturi ta’ fonogrammi u organizzazzjonijiet tax-xandir (il-Konvenzjoni ta’ Ruma) jistipulaw biss Ö il-perjodi Õ minimi ta’ protezzjoni tad-drittijiet li jirreferu għalihom, waqt li jħallu Stati Kontraenti ħielsa li jagħtu Ö perjodi Õ itwal. Ċerti Stati Membri eżerċitaw dan id-dritt. ê 93/98/KEE Premessa (2) (adattat) (3) Bħala konsegwenza hemm differenzi bejn il-liġijiet nazzjonali li jirregolaw Ö il-perjodu Õ tal-protezzjoni tad-drittijiet ta’ l-awtur u d-drittijiet relatati, li jistgħu jfixklu l-moviment ħieles ta’ l-oġġetti u l-libertà li jipprovdu servizzi, u li jgħawġu l-kompetizzjoni fis-suq komuni. Għalhekk in vista ta’ tħaddim faċli tal-kummerċ lokali, il-liġijiet ta’ l-Istati Membri għandhom ikunu armonizzati sabiex Ö jistabbilixxu l-istess perjodu Õ ta’ protezzjoni mal-Komunità kollha. ê 93/98/KEE Premessa (3) (adattat) (4) L-armonizzazzjoni għandha tirregola mhux biss Ö il-perjodu Õ bħala tali, iżda wkoll ċerti arranġamenti ta’ implimentazzjoni bħad-data li minnha kull Ö perjodu Õ ta’ protezzjoni hu kkalkulat. ê 93/98/KEE Premessa (4) (5) Id-disposizzjonijiet ta’ din id-Direttiva ma jaffettwawx l-applikazzjoni mill-Istati Membri tad-disposizzjonijiet ta’ l-Artikolu 14a (2) (b), (ċ) u (d) u (3) tal-Konvenzjoni ta’ Berna. ê 93/98/KEE Premessa (5) (adattat) (6) Ö I-perjodu Õ minimu ta’ protezzjoni stipulata bil-Konvenzjoni ta’ Berna, jiġifieri l-ħajja ta’ l-awtur u 50 sena wara l-mewt tiegħu, kien maħsub biex jipprovdi protezzjoni għall-awtur u l-ewwel żewġ ġenerazzjonijiet tad-dixxendenti tiegħu. Il-medja tal-ħajja fil-Komunità twalet, sal-punt fejn dan Ö il-perjodu Õ mhuwiex aktar biżżejjed li jkopri żewġ ġenerazzjonijiet. ê 93/98/KEE Premessa (6) (adattat) (7) Ċerti Stati Membri taw Ö perjodu Õ itwal minn 50 sena wara l-mewt ta’ l-awtur biex jikkumpensaw l-effetti tal-gwerer dinjija fuq l-isfruttar tax-xogħlijiet ta’ l-awtur. ê 93/98/KEE Premessa (7) (adattat) (8) Għall-protezzjoni ta’ drittijiet relatati ċerti Stati Membri introduċew Ö perjodu Õ ta’ 50 sena wara l-pubblikazzjoni legali jew komunikazzjoni legali lill-pubbliku. ê 93/98/KEE Premessa (8) (adattat) (9) Skond il-posizzjoni tal-Komunità adottata fil-Laqgħa ta’ l-Urugwaj negozjati skond il-Ftehim Ġenerali fuq it-Tariffi u Kummerċ (GATT) Ö il-perjodu Õ tal-protezzjoni għall-produtturi ta’ fonogrammi għandu jkun 50 sena wara l-ewwel pubblikazzjoni. ê 93/98/KEE Premessa (9) (adattat) (10) Il-kunsiderazzjoni xierqa għad-drittijiet stabbiliti hija waħda mill-prinċipji ġenerali tal-liġi protetti mill-ordni legali tal-Komunità. Għalhekk, armonizzazzjoni Ö tal-perjodu Õ ta’ protezzjoni tad-drittijiet ta’ l-awtur u drittijiet relatati ma tistax ikollha effetti li tnaqqas il-protezzjoni gawduta mid-detenturi tad-drittijiet fil-Komunità Ö qabel id-dħul fis-seħħ tad-Direttiva 93/98/KEE Õ. Sabiex iżżomm l-effetti tal-miżuri tranżitorji mill-inqas kemm jista’ jkun u biex tħalli s-suq lokali li jopera fil-prattika, l-armonizzazzjoni Ö ta-perjodu Õ ta’ protezzjoni għandha ssir fuq bażi ta’ Ö żmien Õ twil. ê 93/98/KEE Premessa (10) (adattat) (11) Hemm il-ħtieġa li tarmonizza d-drittijiet ta’ l-awtur u d-drittijiet relatati f’livell għoli ta’ protezzjoni għar-raġuni li dawn id-drittijiet huma fundamentali għall-ħolqien intellettwali. Il-protezzjoni tagħhom tassigura ż-żamma u l-iżvilupp tal-kreattività fl-interess ta’ l-awturi, l-industriji kulturali, il-konsumaturi u s-soċjeta in ġenerali. ê 93/98/KEE Premessa (11) (adattat) (12) Biex tistabbilixxi livell għoli ta’ protezzjoni li fl-istess ħin jissodisfa r-rekwiżiti tas-suq lokali u l-ħtieġa li tistabbilixxi ambjent legali li jwassal għal żvilupp ta’ konkordanza fil-ħolqien letterarju u artistiku fil-Komunità, Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni għad-drittijiet ta’ l-awtur għandu jkun armonizzat għal 70 sena wara l-mewt ta’ l-awtur jew 70 sena wara li x-xogħol ikun ġie legalment disponibbli għall-pubbliku, u għal drittijiet relatati f’50 sena wara l-każ li jagħti bidu li jibda jgħodd Ö il-perjodu Õ. ê 93/98/KEE Premessa (12) (adattat) (13) Kollezzjonijiet huma protetti skond l-Artikolu 2(5) tal-Konvenzjoni ta’ Berna meta, għar-raġuni li l-għażla u l-arranġament tal-kontenut tagħhom, jikkostitwixxu kreazzjonijiet intellettwali. Dawk ix-xogħlijiet huma protetti bħali tali, mingħajr preġudizzju għad-drittijiet ta’ l-awtur f’kull wieħed mix-xogħlijiet li jagħmel parti minn dawn il-kreazzjonijiet. Bħala konsegwenza Ö perjodi Õ ta’ protezzjoni jistgħu japplikaw għal xogħlijiet inklużi fil-kollezzjonijiet. ê 93/98/KEE Premessa (13) (adattat) (14) Fil-każi kollha fejn waħda jew aktar persuni fiżiċi jkunu identifikati bħala awturi Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni għandu jiġi kkalkulat wara mewthom. Il-kwistjoni ta’ l-awtur fix-xogħol kollu jew parti minnu fil-kwestjoni ta’ fatt li l-qrati nazzjonali jistgħu jkollhom jiddeċiedu. ê 93/98/KEE Premessa (14) (adattat) (15) Ö Il-perjodu Õ ta’ protezzjoni għandhom jiġu kalkolati mill-ewwel ta’ Jannar tas-sena wara l-ġrajja relevanti, kif inhuma fil-Konvenzjonijiet ta’ Berna u ta’ Ruma. ê 93/98/KEE Premessa (17) (adattat) (16) Il-protezzjoni ta’ fotografiji fl-Istati Membri hija s-suġġett għal diversi kondizzjonijiet. Sabiex tikseb armonizzazzjoni suffiċjenti Ö tal-perjodu Õ tal-protezzjoni ta’ xogħlijiet fotografiċi, b’mod partikolari ta’ dawk li, bħala riżultat tal-karattru artistiku u professjonali tagħhom, huma ta’ importanza fis-suq lokali, huwa meħtieġ li tfisser il-livell ta’ oriġinalità meħtieġa f’din id-Direttiva. Xogħol fotografiku skond it-tifsira tal-Konvenzjoni ta’ Berna għandu jkun ikkunsidrat oriġinali jekk huwa l-ħolqien intellettwali ta’ l-awtur innifsu li jirrifletti l-personalità tiegħu, l-ebda kriterju ieħor bħala meritu jew skop ma jkun ikkunsidrat. Il-protezzjoni ta’ fotografiji oħra għandha titħalla għal-liġi nazzjonali. ê 93/98/KEE Premessa (18) (adattat) (17) Sabiex tevita differenzi Ö fil-perjodu Õ ta’ protezzjoni dwar drittijiet relatati huwa meħtieġ li tipprovdi l-istess punt ta’ tluq biex ikun kalkolat Ö il-perjodu Õ mal-Komunità kollha. Il-wirjiet, twaħħil, trasmissjoni, pubblikazzjoni legali, u komunikazzjoni legali lill-pubbliku, jiġifieri l-mezzi li jagħmlu suġġett ta’ dritt relatat perċepibbli fil-modi xierqa kollha lill-persuni in ġenerali, għandhom ikunu kkunsidrati biex ikun ikkalkolat Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni irrispettivament mill-pajjiż fejn iseħħu l-wirja, twaħħil, trasmissjoni, pubblikazzjoni legali, jew komunikazzjoni legali lill-pubbliku. ê 93/98/KEE Premessa (19) (adattat) (18) Id-drittijiet ta’ l-organizzazzjonijiet tax-xandir fix-xandiriet tagħhom, sew jekk dawn ix-xandiriet ikunu trasmessi bil-wajer sew jekk bl-ajru, inklużi bil- cable jew bis-satellita, m’għandhomx ikunu perpetwi. Huwa għalhekk meħtieġ li jkollok Ö perjodu Õ ta’ protezzjoni li jibda mill-ewwel trasmissjoni ta’ xandira partikolari biss. Din id-disposizzjoni hija maħsuba bl-iskop li tevita Ö perjodu Õ ġdid li jibda fil-każi fejn xandira tkun identika ma’ waħda preċedenti. ê 93/98/KEE Premessa (20) (19) L-Istati Membri għandhom jibqgħu ħielsa li jżommu jew jintroduċu drittijiet oħra relatati mad-drittijiet ta’ l-awtur partikolarment dwar il-protezzjoni ta’ pubblikazzjonijiet kritiċi u xjentifiċi. Sabiex jassiguraw trasparenza f’livell tal-Komunità, madankollu hu meħtieġ għall-Istati Membri li jintroduċu drittijiet ġodda relatati biex jgħarrfu lill-Kummissjoni. ê 93/98/KEE Premessa (21) (adattat) (20) Għandu jkun ċar li din id-Direttiva ma tapplikax għal drittijiet morali. ê 93/98/KEE Premessa (22) (adattat) (21) Għal xogħlijiet li l-pajjiż ta’ oriġini tagħhom skond it-tifsira tal-Konvenzjoni ta’ Berna huwa pajjiż barrani u li l-awtur tagħhom mhuwiex ċittadin tal-Komunità, għandhom ikunu applikati paraguni ta’ Ö perjodu Õ ta’ protezzjoni, kemm-il darba Ö il-perjodu Õ mogħti fil-Komunità ma jeċċedix Ö il-perjodu Õ stipulat f’din id-Direttiva. ê 93/98/KEE Premessa (23) (adattat) (22) Fejn detentur tad-drittijiet li mhux ċittadin tal-Komunità jikkwalifika għall-protezzjoni skond ftehim internazzjonali Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni tad-drittijiet relatati għandu jkun l-istess bħal dak stipulat f’din id-Direttiva, għajr li dan m’għandux jaqbeż dak stipulat fil-pajjiż li tiegħu d-detentur tad-drittijiet huwa ċittadin. ê 93/98/KEE Premessa (24) (adattat) (23) Paragun Ö tal-perjodu Õ m’għandux jirriżulta li l-Istati Membri jiġu f’konflitt ma’ l-obbligi internazzjonali tagħhom. ê 93/98/KEE Premessa (26) (adattat) (24) L-Istati Membri għandhom jibqgħu ħielsa li jadottaw id-disposizzjonijiet dwar l-interpretazzjoni, adattament u aktar twettiq ta’ kuntratti fuq l-isfruttar ta’ xogħlijiet protetti u materjal ieħor li kienu konklużi qabel l-estensjoni Ö tal-perjodu Õ ta’ protezzjoni li tirriżulta minn din id-Direttiva. ê 93/98/KEE Premessa (27) (25) Ir-rispett għad-drittijiet miksuba u espettazzjonijiet leġittimi huwa parti mill-ordni legali tal-Komunità. L-Istati Membri jistgħu jipprovdu b’mod partikolari li f’ċerti ċirkustanzi d-drittijiet ta’ l-awtur u drittijiet relatati li joħorġu skond din id-Direttiva ma jagħtux lok għall-ħlasijiet minn persuni li jkunu jassumu in bona fide l-isfruttar tax-xogħlijiet fil-ħin meta dawn ix-xogħlijiet kienu fl-isfera pubblika. ê (26) Din id-Direttiva għandha tkun bla ħsara għall-obbligi ta’ l-Istati Membri rigward il-limiti ta’ żmien għat-trażpożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni tad-Direttivi mniżżla fl-Anness I, Parti B, ê 93/98/KEE (adattat) ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA: Artikolu 1 Ö It-tul tal-perjodu Õ tad-drittijiet ta’ l-awtur ê 93/98/KEE 1. Id-drittijiet ta’ awtur ta’ xogħol artistiku u letterarju skond it-tifsira ta’ l-Artikolu 2 tal-Konvenzjoni ta’ Berna għandhom idumu tul il-ħajja ta’ l-awtur u għal 70 sena wara mewtu, irrispettivament mid-data meta x-xogħol ikun legalment disponibbli għall-pubbliku. ê 93/98/KEE (adattat) 2. Fil-każ ta’ xogħol ta’ awturi flimkien Ö il-perjodu Õ imsemmi fil-paragrafu 1 għandu jkun ikkalkulat mill-mewt ta’ l-aħħar awtur li jkun baqa’. 3. Fil-każ ta’ xogħlijiet anonimi jew psewdonimi, Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni għandu jdum għal 70 sena wara li x-xogħol ikun sar legalment disponibbli għall-pubbliku. Madankollu, meta psewdonimu adottat mill-awtur ma jħalli l-ebda dubju għall-identità tiegħu, jew jekk l-awtur jiżvela l-identità tiegħu matul il-perijodu msemmi fl-ewwel perijodu, iil-perjodu ta’ protezzjoni applikabbli għandu jkun dak stipulat fil-paragrafu 1. ê 93/98/KEE 4. Fejn l-Istati Membri jipprovdu għal disposizzjonijet partikolari fuq drittijiet ta’ l-awtur dwar xogħlijiet kollettivi jew għal persuna legali li għandha tinħatar bħala detentur tad-drittijiet, iil-perjodu tal-protezzjoni għandu jkun ikkalkulat skond id-disposizzjonijet tal-paragrafu 3, għajr jekk persuni fiżiċi li jkunu ħolqu x-xogħol bħala tali jkunu hekk identifikati fil-verżjonijiet tax-xogħol li jkun sar disponibbli għall-pubbliku. Dan il-paragrafu huwa mingħajr preġudizzju għad-drittijiet ta’ l-awturi identifikati li l-kontribut identifikabbli tagħhom ikun inkluż f’dawn ix-xogħlijiet, li għal liema kontribut għandhom japplikaw il-paragrafi 1 jew 2. 5. Fejn xogħol huwa ppubblikat f’volumi, partijiet, faxxikli, ħarġiet jew episodji u il-perjodu ta’ protezzjoni jibda mill-ħin meta x-xogħol kien legalment magħmul disponibbli għall-pubbliku, iil-perjodu ta’ protezzjoni għandu jibda separatament għal kull oġġett. 6. Fil-każ ta’ xogħlijiet li għalihom iil-perjodu ta’ protezzjoni ma jkunx ikkalkolat mill-mewt ta’ l-awtur jew awturi u li ma jkunux saru disponibbli legalment għall-pubbliku fi żmien 70 sena mill-ħolqien tagħhom, il-protezzjoni għandha tintemm. Artikolu 2 Xogħlijiet ċinematografiċi jew awdjoviżivi 1. Id-direttur prinċipali ta’ xogħol ċinematografiku jew awdjoviżiv għandu jkun ikkunsidrat bħala l-awtur tiegħu jew wieħed mill-awturi. L-Istati Membri għandhom ikunu ħielsa li jaħtru lil ko-awturi oħrajn. 2. Iil-perjodu ta’ protezzjoni ta’ xogħlijiet ċinematografiċi jew awdjoviżivi għandu jintemm 70 sena wara l-mewt ta’ l-aħħar mill-persuni li ġejjin li jkunu baqgħu ħajjin, sew jekk dawn il-persuni jinħatrux jew le bħala ko-awturi: id-direttur prinċipali, l-awtur ta’ l-i screenplay , l-awtur tad-djalogu u l-kompożitur tal-mużika maħluqa speċifikament biex tintuża fix-xogħol ċinematorgrafiku jew awdjoviżiv. Artikolu 3 ê 93/98/KEE (adattat) Ö Perjodu Õ ta’ drittijiet relatati ê 93/98/KEE 1. Id-drittijiet ta’ l-artisti għandhom jiskadu 50 sena wara d-data tal-wirja. Madankollu, jekk l-iffissar ta’ wirja jkun ippubblikat legalment jew ikkomunikat legalment lill-pubbliku f’dan il-perijodu, id-drittijiet għandhom jiskadu 50 sena mid-data ta’ l-ewwel pubblikazzjoni bħal din jew l-ewwel komunikazzjoni bħal din lill-pubbliku, liema minnhom tkun l-ewwel. ê 2001/29/KE Art. 11(2) 2. Id-drittijiet tal-produtturi ta’ fonogrammi għandhom jiskadu 50 sena wara li jsir l-iffissar. B’danakollu, jekk fonogramm ikun pubblikat legalment f’dan il-perjodu, id-drittijiet imsemmija għandhom jiskadu 50 sena mid-data ta’ l-ewwel pubblikazzjoni legali. Jekk ma tkun saret l-ebda pubblikazzjoni legali fil-perijodu msemmi fl-ewwel sentenza, u jekk il-fonogramm ikun legalment komunikat lill-pubbliku fi żmien dan il-perjodu, id-drittijiet imsemmija għandhom jiskadu ħamsin sena mid-data ta’ l-ewwel komunikazzjoni legali lill-pubbliku. ê 2001/29/KE Art. 11(2) (adattat) B’danakollu, Ö fejn dawk id-drittijiet ma kenux aktar protetti fit-22 ta’ Diċembru 2002 skond l-Artikolu 2(2) tad-Direttiva 93/98/KEE Õ, dan il-paragrafu m’għandux ikollu l-effett li jipproteġi Ö dawk Õ id-drittijiet mill-ġdid. ê 93/98/KEE 3. Id-drittijiet tal-produtturi ta’ l-ewwel iffissar ta’ film għandhom jiskadu 50 sena wara li jsir l-iffissar. Madankollu, jekk il-film ikun ippubblikat legalment jew ikun komunikat legalment lill-pubbliku matul dan il-perijodu, id-drittijiet għandhom jiskadu 50 sena mid-data ta’ din l-ewwel pubblikazzjoni jew l-ewwel komunikazzjoni bħal din lill-pubbliku, liema minnhom tkun l-ewwel. It-terminu «film» għandu jfisser xogħol jew xbiehat jiċċaqilqu ċinematografiċi jew awdjoviżivi, kemm jekk ikunu akkumpanjati mill-ħoss sew jekk le. 4. Id-drittijiet ta’ l-organizzazzjonijiet tax-xandir għandhom jiskadu 50 sena wara l-ewwel trasmissjoni, sew jekk din ix-xandira tkun trasmessa bil-wajer jew jekk bl-ajru, inklużi bil- cable jew satellita. Artikolu 4 Protezzjoni ta’ xogħlijiet mhux pubblikati qabel Kull persuna li, wara l-iskadenza tal-protezzjoni tad-drittijiet ta’ l-awtur, għall-ewwel darba tippubblika legalment jew tikkomunika legalment mal-pubbliku xogħol mhux ippubblikat qabel, għandha tibbenefika mill-protezzjoni ekwivalenti għad-drittijiet ekonomiċi ta’ l-awtur. It-tul ta’ protezzjoni ta’ dawn id-drittijiet għandu jkun 25 sena minn meta x-xogħol ikun ippubblikat l-ewwel darba jew komunikat legalment lill-pubbliku. Artikolu 5 Pubblikazzjonijiet kritiċi u xjentifiċi ê 93/98/KEE (adattat) L-Istati Membri jistgħu jipproteġu pubblikazzjonijiet kritiċi u xjentifiċi ta’ xogħlijiet li jkunu ġew fl-isfera pubblika. Ö Il-perjodu Õ massimu ta’ protezzjoni ta’ dawn id-drittijiet għandu jkun 30 sena minn meta l-pubblikazzjoni kienet legalment ippubblikata għall-ewwel darba. ê 93/98/KEE Artikolu 6 Protezzjoni ta’ fotografiji Fotografiji li huma oriġinali fis-sens li huma l-ħolqien intellettwali ta’ l-awtur innifsu għandhom ikunu protetti skond l-Artikolu 1. L-ebda kriterji oħra m’għandhom ikunu applikati biex jistabbilixxu l-eliġibilità tagħhom għall-protezzjoni. L-Istati Membri jistgħu jipprovdu għall-protezzjoni ta’ fotografiji oħra. Artikolu 7 Protezzjoni rigward pajjiżi terzi ê 93/98/KEE (adattat) 1. Fejn il-pajjiż ta’ oriġini ta’ xogħol, fit-tifsira tal-Konvenzjoni ta’ Berna, huwa pajjiż terz, u l-awtur tax-xogħol mhuwiex ċittadin tal-Komunità, Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni mogħti mill-Istati Membri għandu jiskadi fid-data ta’ skadenza tal-protezzjoni mogħtija mill-pajjiż ta’ oriġini tax-xogħol, iżda ma jistax jaqbeż iil-perjodu stipulat fl-Artikolu 1. 2. Ö Il-perjodu Õ ta’ protezzjoni stipulati fl-Artikolu 3 għandhom japplikaw fil-każ ta’ detenturi tad-drittijiet li mhumiex ċittadini tal-Komunità, kemm-il darba l-Istati Membri jagħtuhom protezzjoni. Madankollu, mingħajr preġudizzju għall-obbligi internazzjonali ta’ l-Istati Membri, Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni mogħti mill-Istati Membri għandu jiskadi mhux aktar tard mid-data ta’ skadenza tal-protezzjoni mogħtija fil-pajjiż li tiegħu d-detentur tad-drittijiet huwa ċittadin u ma jistax jeċċedi Ö il-perjodu Õ stipulat fl-Artikolu 3. 3. L-Istati Membri li, Ö fid-29 ta’ Ottubru 1993 Õ , b’mod partikolari skond l-obbligi internazzjonali tagħhom, ikunu taw Ö perjodu Õ itwal ta’ protezzjoni minn dak li jirriżulta mid-disposizzjonijet, imsemmija fil-paragrafi 1 u 2 jistgħu jżommu din il-protezzjoni sal-konklużjoni tal-ftehim internazzjonali dwar Ö il-perjodu Õ tal-protezzjoni bid-drittijiet ta’ l-awtur jew drittijiet relatati. Artikolu 8 Stima ta’ Ö perjodu Õ Ö Il-perjodu Õ stipulati f’din id-Direttiva huma stmati mill-ewwel jum ta’ Jannar tas-sena ta’ wara li l-każ ikun seħħ. ê 93/98/KEE Artikolu 9 Drittijiet morali Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijet ta’ l-Istati Membri li jirregolaw id-drittijiet morali. Artikolu 10 Applikazzjoni fil-ħin ê 93/98/KEE (adattat) 1. Fejn Ö perjodu Õ ta’ protezzjoni, li jkun itwal miil-perjodu li jikkorrispondi Ö mal-perjodu Õ li hemm Ö stabbilit Õ f’din id-Direttiva, ikun diġà għaddej fi Stat Membru Ö fl-1 ta’ Lulju 1995 Õ, din id-Direttiva m’għandhiex ikollha l-effett li tqassar Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni fi Stat Membru. 2. Ö Il-perjodi Õ ta’ protezzjoni li Ö huma stabbiliti Õ f’din id-Direttiva għandhom japplikaw għax-xogħlijiet kollha li huma protetti f’għall-inqas Stat Membru wieħed, fid-data msemmija Ö fil-paragrafu 1 Õ, skond id-disposizzjonijet nazzjonali fuq id-drittijiet ta’ l-awtur jew drittijiet relatati jew li jissodisfaw il-kriterji għall-protezzjoni skond id-Direttiva [92/100/KEE Ö tal-Kunsill[9]] Õ. 3. Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għal kull att ta’ sfruttament imwettaq qabel id-data msemmija. Stati Membri għandhom jadottaw id-disposizzjonijet meħtieġa biex jipproteġu b’mod partikolari drittijiet miksuba ta’ pajjiżi barranin. ê 93/98/KEE 4. L-Istati Membri mhumiex meħtieġa japplikaw id-disposizzjonijet ta’ l-Artikolu 2(1) għal xogħlijiet ċinematografiċi u awdjoviżivi maħluqin qabel l-1 ta’ Lulju 1994. ê 93/98/KEE Art. 12 (adattat) Artikolu 11 Ö N Õ otifika Ö u Komunikazzjoni Õ Ö 1. Õ L-Istati Membri għandhom minnufih jinnotifikaw lill-Kummissjoni b’kull pjan governattiv biex tagħti drittijiet relatati ġodda, inklużi r-raġunijiet bażiċi għall-introduzzjoni tagħhom u Ö il-perjodu Õ ta’ protezzjoni prevista. ê 93/98/KEE (adattat) Ö 2. Õ L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw mal-Kummissjoni t-test tad-disposizzjonijet tal-liġi nazzjonali li huma jadottaw fil-qasam irregolat minn din id-Direttiva. ê Artikolu 12 Tħassir Id-Direttiva 93/98/KEE, kif emendata mid-Direttiva mniżżla fl-Anness I, Parti A hi mħassra, bla ħsara għall-obbligi ta’ l-Istati Membri rigward il-limiti ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni tad-Direttivi mniżżla fl-Anness I, Parti B. Referenzi għad-Direttiva mħassra għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw skond it-tabella ta’ korrelazzjoni fl-Anness II. Artikolu 13 Dħul fis-seħħ Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara l-pubblikazzjoni tagħha fil- Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea . ê 93/98/KEE (adattat) Artikolu 14 Ö Destinatarji Õ Din id-Direttiva hi ndirizzata lill-Istati Membri. Magħmula fi Brussell, Għall-Parlament Ewropew Għall-Kunsill Il-President Il-President é ANNESS I Parti A Direttiva mħassra flimkien ma’ l- emendament tagħha (imsemmi fl-Artikolu 12) Direttiva 93/98/KEE Tal-Kunsill (ĠU L 290, 24.11.1993, p. 9) | Direttiva 2001/29/KE Tal-Parlament Ewropew u Tal-Kunsill (ĠU L 167, 22.6.2001, p. 10) | L-Artikolu 11(2) | Parti B Lista tal-limiti ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u l-applikazzjoni (imsemmi fl-Artikolu 12) Direttiva | Limitu ta’ żmien għat-traspożizzjoni | Data ta’ applikazzjoni | 93/98/KEE | L-1 ta’ Lulju 1995 (L-Artikoli 1 sa 11) | Id-19 ta’ Novembru 1993 (L-Artikolu 12) Mhux iktar tard mill-1 ta’ Lulju 1997 għall-artikolu2(1) (L-Artikolu 10(5) | 2001/29/KE | It-22 ta’ Diċembru 2002 | _____________ ANNESS II Tabella Ta’ Korrelazzjoni Direttiva 93/98/KEE | Din id-Direttiva | Artikoli 1 sa 9 | Artikoli 1 sa 9 | Artikoli 10(1) sa (4) | Artikoli 10(1) sa 4() | Artikolu 10(5) | - | Artikolu 11 | - | Artikolu 12 | Artikolu 11(1) | Artikolu 13(1) l-ewwel sub-paragrafu | - | Artikolu 13(1) it-tieni sub-paragrafu | - | Artikolu 13(1) it-tielet sub-paragrafu | Artikolu 11(2) | Artikolu 13(2) | - | - | Artikolu 12 | - | Artikolu 13 | Artikolu 14 | Artikolu 14 | - | Anness I | - | Anness II | _____________ [1] KUMM(87) 868 PV. [2] Ara l-Anness 3 għal Parti A tal-Konklużjonijiet. [3] Magħmul skond il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill – Kodifikazzjoni ta’ l- Acquis Communautaire, KUMM(2001) 645 finali. [4] Ara l-Anness I, Parti A għal din il-proposta. [5] ĠU C [...], [...] p. [...]. [6] ĠU C [...], [...] p. [...]. [7] ĠU L 290, ta’ l-24.11.1993, p. 9. Direttiva kif emendata mid-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2001/29/KE (ĠU L 167, 22.6.2001, p. 10). [8] Ara l-Anness I, Parti A. [9] ĠU L 346, tas-27.11.1992, p. 61.