RAPPORT TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW, LILL-KUNSILL, LILL-KUMITAT EKONOMIKU U SOĊJALI EWROPEW U LILL-KUMITAT TAR-REĠJUNI dwar l-implimentazzjoni, ir-riżultati u l-valutazzjoni ġenerali tas-Sena Ewropea taċ-Ċittadini 2013 /* COM/2014/0687 final */





1. Introduzzjoni B’konformità mad-Deċiżjoni li tistabbilixxi s-Sena Ewropea taċ-Ċittadini 2013[1], dan ir-rapport jagħti ħarsa ġenerali lejn l-implimentazzjoni, ir-riżultati u l-kisbiet ġenerali tagħha. Huwa jibni wkoll fuq it-tagħlimiet miksuba mill-evalwazzjoni ‘ex post’ tas-Sena magħmula minn kuntrattur estern għall-Kummissjoni[2]. 1.1. Kuntest Il-kunċett ta’ ‘ċittadinanza tal-Unjoni’ ddaħħal għall-ewwel darba fl-1993 permezz tat-Trattat ta’ Maastricht. It-Trattati ta’ Amsterdam (1999) u ta' Lisbona (2009) li segwewh komplew isaħħu d-drittijiet marbutin maċ-ċittadinanza tal-Unjoni. Madankollu, avolja d-drittijiet tal-libertà ta’ moviment u residenza issa huma ferm stabbiliti kemm fil-liġi primarja kif ukoll f’dik sekondarja tal-Unjoni, għad hemm diskrepanzi bejn ir-regoli legali applikabbli u r-realtà li ċ-ċittadini jaffaċċjaw meta jfittxu li jeżerċitaw dawk id-drittijiet fil-ħajja tagħhom ta’ kuljum. B’mod partikolari, iċ-ċittadini tal-Unjoni għadhom iħabbtu wiċċhom ma’ wisq ostakoli prattiċi meta jagħżlu li jmorru jgħixu u jaħdmu fi Stat Membru ieħor. Fir-Rapport tal-2010 dwar iċ-Ċittadinanza tal-UE[3], il-Kummissjoni indirizzat dawn l-ostakoli, b’mod partikolari fir-rigward tas-sitwazzjonijiet transfruntiera, u fasslet 25 miżura konkreta għat-tneħħija tagħhom. Fost l-oħrajn, waslet għall-konklużjoni li nuqqas ta’ tagħrif żamm liċ-ċittadini tal-Unjoni milli jgawdu drittijiethom, b’mod partikolari d-dritt ta’ libertà ta’ moviment. Fir-Riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta’ Diċembru 2010[4], il-Parlament Ewropew stieden lill-Kummissjoni biex tiddikjara s-sena 2013 is-Sena Ewropea taċ-Ċittadini “sabiex tagħti imbuttatura lid-dibattitu dwar iċ-ċittadinanza Ewropea u tinforma liċ-ċittadini tal-UE bid-drittijiet tagħhom, b'mod partikolari d-drittijiet il-ġodda li jirriżultaw mid-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona”. Għaldaqstant, 20 sena wara t-Trattat ta’ Maastricht, deher xieraq li l-2013 tingħażel bħala s-Sena Ewropea taċ-Ċittadini, “sabiex iżżid l-għarfien dwar id-drittijiet marbutin maċ-ċittadinanza tal-Unjoni, sabiex iċ-ċittadini jkunu jistgħu jagħmlu użu sħiħ tad-dritt tal-libertà ta’ moviment u ta’ residenza fit-territorji tal-Istati Membri”[5]. Dan l-objettiv kien saħansitra iktar relevanti fid-dawl tal-fatt li kien jonqos biss ftit żmien qabel isiru l-elezzjonijiet Ewropej (2014), li fihom iċ-ċittadini kollha tal-Unjoni kienu intitolati li jivvutaw u joħorġu għall-elezzjoni. B’konformità ma’ Nikkomunikaw l-Ewropa fi Sħubija[6], il-Parlament Ewropew, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u l-Kummissjoni Ewropea identifikaw is-Sena Ewropea taċ-Ċittadini tal-2013 bħala waħda mill-prijoritajiet ta’ komunikazzjoni interistituzzjonali tagħhom għall-2013/2014. 1.2. Objettivi tas-Sena L-objettivi speċifiċi li ġejjin ġew stabbiliti għas-Sena Ewropea taċ-Ċittadini 2013 (minn hawn ’il quddiem imsejħa ‘EYC2013’): · li jiżdied l-għarfien taċ-ċittadini tal-Unjoni dwar id-dritt tagħhom li jmorru jgħixu u jirrisjedu liberament fl-Unjoni Ewropea u, b’mod iktar ġenerali, dwar id-drittijiet tagħhom f’sitwazzjonijiet transfruntiera, inkluż id-dritt li jieħdu sehem fil-ħajja demokratika tal-Unjoni; · li jiżdied l-għarfien taċ-ċittadini tal-Unjoni dwar kif jistgħu jibbenefikaw b’mod tanġibbli mid-drittijiet u l-politiki tal-Unjoni meta jkunu qed jirrisjedu fi Stat Membru ieħor, u li tiġi mħeġġa l-parteċipazzjoni attiva tagħhom f’forums ċiviċi dwar politiki u kwistjonijiet tal-Unjoni; u · li jiġi mħeġġeġ id-dibattitu dwar l-impatt u l-potenzjal tad-dritt ta’ libertà ta’ moviment bħala aspett inaljenabbli taċ-ċittadinanza tal-Unjoni, b’mod partikolari f’termini ta’ tisħiħ tal-koeżjoni soċjali u tal-fehim reċiproku bejn iċ-ċittadini tal-Unjoni, u tar-rabta bejn iċ-ċittadini u l-Unjoni. L-EYC2013 kellha l-għan li turi li ċ-ċittadinanza tal-Unjoni mhijiex xi kunċett teoriku biss, iżda status fundamentali taċ-ċittadini tal-Istati Membri li jipprovdilhom drittijiet u benefiċċji tanġibbli (bħala individwi, konsumaturi, ħaddiema, studenti, voluntiera, atturi politiċi, eċċ.). Għaldaqstant, l-EYC2013 tisħaq ukoll li ċ-ċittadini tal-Unjoni stess għandhom rwol siewi fit-tisħiħ ta’ dawk id-drittijiet permezz tal-parteċipazzjoni tagħhom fis-soċjetà ċivili u l-ħajja demokratika. 1.3. Riżorsi tal-EYC2013 Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni[7], li tadotta l-programm ta’ ħidma annwali tal-2013 għall-EYC2013 allokat baġit ta’ EUR 1 miljun biex jiġu ffinanzjati attivitajiet li jindirizzaw l-objettivi speċifiċi tagħha. Wara l-adozzjoni tal-baġit ġenerali tal-Unjoni Ewropea għas-sena finanzjarja 2013, emenda fil-programm ta’ ħidma[8] pprovdiet EUR 1 miljun oħra bl-għan li jitwessa’ l-kamp ta’ applikazzjoni tal-attivitajiet. B’antiċipazzjoni għall-EYC2013, fl-2012 ġie magħmul disponibbli baġit ta’ EUR 750 000 bħala azzjoni preparatorja għall-EYC. Id-DĠ COMM irnexxilu jikseb EUR 1.2 miljun oħra mill-baġit tal-programm Ewropa għaċ-Ċittadini. Mit-EUR 3 842 849.92 li ġew allokati, 79 % intużaw għal attivitajiet marbutin ma’ kampanja ta' informazzjoni u ta' komunikazzjoni fl-UE kollha, filwaqt li l-21 % l-oħra tqassmu bejn għotjiet għal azzjonijiet li jappoġġaw l-Alleanza tas-Sena Ewropea taċ-Ċittadini (EYCA) ta’ organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, il-konferenzi ta’ tnedija u għeluq tal-EYC2013 taħt il-Presidenzi tal-Irlanda u l-Litwanja tal-UE, rispettivament, u kuntratt għall-evalwazzjoni esterna tal-attivitajiet tal-EYC2013. 1.4. Il-partijiet interessati u l-imsieħba ewlenin fil-kampanja EYC2013 1.4.1. Punti ta’ kuntatt nazzjonali Bħal fis-Snin Ewropej ta' qabel, l-Istati Membri ntalbu jagħżlu punti ta’ kuntatt nazzjonali biex jgħinu fil-koordinazzjoni ta’ attivitajiet marbutin mal-EYC2013 ma’ partijiet interessati f’livelli nazzjoanli, reġjonali u lokali. Madankollu, ir-riżorsi baġitarji limitati ma tawx lok sabiex jingħata appoġġ finanzjarju lill-awtoritajiet nazzjonali b'mod li dawn jiġu megħjuna fit-tmexxija tal-kampanja f’livell nazzjonali. L-Istati Membri kollha, minbarra tnejn[9], għażlu punt ta’ kuntatt nazzjonali. F’ħafna pajjiżi, il-punti ta’ kuntatt saru parteċipanti attivi u f’ħafna każijiet ħadmu mill-qrib mar-Rappreżentazzjoni tal-Kummissjoni u mal-Uffiċċju tal-Informazzjoni tal-Parlament Ewropew, kif ukoll mal-aġenziji nazzjonali msieħba tal-fornitur ewlieni tas-servizzi ta’ komunikazzjoni tal-Kummissjoni[10]. F’ċerti każijiet (eż. fl-Awstrija u l-Italja), il-punti ta’ kuntatt nazzjonali pproduċew fuljetti jew ktejbiet ta’ tagħrif speċjali biex jgħarrfu liċ-ċittadini dwar id-drittijiet tagħhom fl-UE, filwaqt li oħrajn (eż. l-Irlanda u l-Portugall) organizzaw sensiela ta’ Djalogi maċ-Ċittadini nazzjonali, ispirati mid-Djalogu maċ-Ċittadini madwar l-Unjoni organizzati mill-Kummissjoni. 1.4.2. Organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili Bosta organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili huma attivi fl-oqsma tal-impenn ċiviku u l-integrazzjoni Ewropea kemm f’livell nazzjonali kif ukoll tal-UE. It-twaqqif tal-EYCA, l-ikbar grupp ta’ tali organizzazzjonijiet fl-istorja, kien element fundamentali tal-EYC2013. L-EYCA laqqgħet flimkien 62 organizzazzjoni membru fil-livell tal-UE u netwerk f’livell nazzjonali u tal-UE[11] li flimkien jirrappreżentaw iktar minn 4 500 organizzazzjoni f’50 pajjiż madwar l-Ewropa. Billi aġixxiet fuq żewġ binarji tal-programm ta’ ħidma tagħha (“tisħiħ tal-parteċipazzjoni billi ċ-ċittadini jiġu informati permezz tas-soċjetà ċivili” u “żvilupp ta’ aġenda tal-politiki għaċ-ċittadini fl-Ewropa miċ-ċittadini u l-għoti tal-possibbiltà li jsemmgħu leħinhom”) mal-membri kollha tagħha f’livell tal-UE kif ukoll nazzjonali, l-EYCA kienet sieħeb strateġiku siewi għall-Kummissjoni fl-implimentazzjoni tal-EYC2013, billi pprovdiet ideat siewja mill-perspettiva tas-soċjetà ċivili. 1.4.3. Rappreżentazzjonijiet u servizzi tal-Kummissjoni Il-Kummissjoni ġabret flimkien ħafna mid-dipartimenti interni tagħha f’sensiela ta’ laqgħat biex iħejju għall-attivitajiet tal-EYC2013 u jgħinu fit-tmexxija tagħhom, u sabiex dawn isibu opportunitajiet għal kooperazzjoni fuq temi marbutin mal-EYC2013. Ir-Rappreżentazzjonijiet tal-Kummissjoni kellhom rwol strateġiku importanti sabiex jiżguraw il-viżibbiltà tal-EYC2013 f’livelli nazzjonali, reġjonali u lokali, kif ukoll koordinazzjoni bla intoppi ma’ atturi nazzjonali f’termini ta’ kontenut, loġistika, viżibbiltà fil-mezzi tax-xandir (inkluża l-midja soċjali), monitoraġġ u rapportar. Kellhom rwol importanti wkoll fl-organizzazzjoni tad-Djalogi maċ-Ċittadini, għodda ta’ komunikazzjoni ġdida li ppromwovew b’“avvenimenti sekondarji” biex iħejju liċ-ċittadini interessati ħalli jieħdu sehem b’mod attiv fid-dibattiti. F’għadd ta’ Stati Membri, gawdew mill-appoġġ attiv tan-netwerk nazzjonali tagħhom taċ-Ċentri ta’ Informazzjoni ta’ Europe Direct (EDICs). 1.4.4. Istituzzjonijiet oħrajn tal-UE Tul is-sena kollha, Membri tal-Parlament Ewropew attendew avvenimenti marbutin mal-EYC2013, kemm f’livell tal-UE kif ukoll nazzjonali, b’mod partikolari s-sensiela ta’ Djalogi taċ-Ċittadini. L-Uffiċċji tal-Informazzjoni tal-Parlament Ewropew (EPIOs) taw sehemhom fl-implimentazzjoni tal-kampanja EYC2013. Il-Kumitat tar-Reġjuni kien l-ewwel wieħed li nieda attivitajiet formali tal-EYC2013, billi organizza forum dwar Reġjuni u bliet lesti għas-Sena Ewropea 2013: L-Aġenda taċ-Ċittadini ssir lokali fit-28 ta’ Novembru 2012[12]. Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropea (KESE) appoġġja l-kampanja b’mod attiv matul is-sena, billi beda bl-avveniment L-Ewropa Tiegħek 2013 fi Spazju Miftuħ fit-23-24 ta’ Jannar 2013[13]. Organizza avveniment ieħor ta’ profil għoli dwar il-Jum tas-Soċjetà Ċivili tal-2013 (Ma nistgħux inkunu iktar Ewropej minn hekk! Ngħaqqdu l-ekonomija, is-solidarjetà u d-demokrazija flimkien)[14]. 1.5. L-importanza tas-sħubijiet, l-attivitajiet pro bono u l-isforzi volontarji għas-suċċess tal-EYC2013 L-evalwatur estern ikkonkluda li l-EYC2013 involviet bosta atturi differenti b’ħafna modi differenti u dan għen sabiex jiġu mmitigati l-limitazzjonijiet imposti minn baġit modest għal kampanja ta’ sensibilizzazzjoni għal iktar minn 507 miljun ruħ madwar 28 Stat Membru (bl-adeżjoni tal-Kroazja fl-1 ta’ Lulju 2013). Strateġija ta’ alleanza msejsa fuq l-impenn ta’ diversi partijiet interessati sabiex jikkooperaw u jikkontribwixxu f’livelli Ewropej u nazzjonali sa lokali kienet pern fundamentali sabiex il-kampanja setgħet issir b’riżorsi limitati. Skont l-evalwaturi esterni, mingħajr dawn is-sħubijiet, dan kollu ma setax iseħħ. Ninżlu f’livell lokali: l-importanza tas-sħubijiet Il-proġett ta’ Spanja “19-il Wiċċ għall-Ewropa” kien wieħed mill-ikbar attivitajiet ta’ sħubija tul is-Sena. Tnieda mir-Rappreżentazzjoni tal-Kummissjoni f’Madrid u l-punt ta’ kuntatt nazzjonali ta’ Spanja f’kooperazzjoni mill-qrib maċ-Ċentri ta’ Informazzjoni ta’ Europe Direct (EDICs) ta’ Spanja u sostnut mill-fornitur ewlieni tas-servizzi ta’ komunikazzjoni tal-Kummissjoni (permezz tal-aġenzija msieħba tiegħu fi Spanja). Il-proġett identifika persuna waħda għal kull reġjun Spanjol (hemm 19), b’kull wieħed bi storja li turi kif inhu ċittadin tal-Ewropa. L-istejjer ta’ dawn id-“19-il Wiċċ” dehru f’fuljett imqassam lill-EDICs Spanjoli kollha. Ir-ritratti tad-19-il Wiċċ inkixfu fuq il-faċċata tal-bini maqsum bejn l-istituzzjonijiet tal-UE fi triq prinċipali kbira f’Madrid nhar is-26 ta’ Novembru 2013, fil-preżenza ta’ mezzi tal-komunikazzjoni popolari, uffiċjali tal-gvern, nies li kienu għaddejjin fil-qrib u rappreżentanti ewlenin mill-Kummissjoni, il-Parlament Ewropew, l-Ambaxxaturi ta’ Spanja għall-EYC2013, l-Uċuħ tas-Sena u l-Kelliema. Fl-istess ħin, tqassmu 19-il stqarrija għall-istampa (waħda għal kull reġjun) lill-mezzi tal-komunikazzjoni lokali u reġjonali, u stqarrija ewlenija minnhom għall-mezzi tal-komunikazzjoni nazzjonali. L-attività rriżultat f’iktar minn 40 aħbar, fuq it-TV, ir-radju u l-mezzi tal-komunikazzjoni online. L-installazzjoni ġiet irreġistrata fuq vidjow, flimkien ma’ intervisti ma’ uħud mill-uffiċjali preżenti, u din intweriet f’avvenimenti uffiċjali. L-evalwatur osserva li l-partijiet interessati għamlu kontributi konsiderevoli, b’mod partikolari permezz ta’ ħidma volontarja jew mir-riżorsi finanzjarji tagħhom stess. Dan kien minnu b’mod partikolari għal membri nazzjonali tal-EYCA li rranġaw l-attivitajiet tagħhom (avvenimenti, seminars, sessjonijiet ta’ ħidma) b’konformità ma’ prijoritajiet tal-EYC2013. Il-fornitur ewlieni tas-servizzi ta’ komunikazzjoni tal-Kummissjoni segwa wkoll għadd ta’ opportunitajiet għal attivitajiet ta’ sensibilizzazzjoni pro bono permezz tan-netwerk tiegħu ta’ aġenziji msieħba nazzjonali; diversi impriżi madwar l-Unjoni offrew ħin b’xejn fuq ir-radju, spazju fuq kartelluni b’xejn jew ferm imraħħas f’toroq pubbliċi, u ġesti ta’ appoġġ simili. 1.6. Kumplimentarjetajiet bejn l-EYC2013 u programmi u inizjattivi oħrajn tal-UE Skont l-evalwazzjoni esterna, il-livell ta’ ambizzjoni flimkien ma’ baġit ġenerali ferm limitat[15] kienu jesiġu kreattività min-naħa ta’ dawk kollha kkonċernati, li b’mod sistematiku fittxew elementi komuni bejn programmi/inizjattivi tal-UE u timijiet relatati. Uħud mill-ispeċifiċitajiet tal-EYC2013 kienu n-numru u l-intensità tas-sinerġiji miksubin. Dan kien partikolarment il-każ għall-kampanja Żgħażagħ Attivi. Ġiet żviluppata identità viżiva komuni u nħolqu u ġew iffinanzjati animazzjonijiet speċjali għall-EYC2013 mill-baġit tal-EYC2013 biex isostu 16-il avveniment fi Stati Membri differenti[16], b’Ambaxxaturi għall-EYC2013 jew l-Uċuħ tas-Sena li taw is-sehem attiv tagħhom f’dibattiti dwar it-temi tas-Sena. Dawn l-avvenimenti taw ukoll opportunità sabiex jitqassmu pubblikazzjonijiet dwar kwistjonijiet marbutin maċ-ċittadinanza tal-UE. Il-Ġimgħa Ewropea għaż-Żgħażagħ 2013 kienet iddedikata għaċ-ċittadinanza u l-parteċipazzjoni attivi taż-żgħażagħ fis-soċjetà; ingħataw premjijiet lil proġetti taż-Żgħażagħ Attivi li wrew ħidma eżemplari biex jippromwovu ċ-ċittadinanza fost iż-żgħażagħ. L-Aġenziji Nazzjonali tal-programm taż-Żgħażagħ Attivi organizzaw mijiet ta’ attivitajiet nazzjonali u reġjonali madwar l-UE, f’kooperazzjoni mal-punti ta’ kuntatt tal-EYC2013, ir-Rappreżentazzjonijiet tal-Kummissjoni u n-netwerk tal-Eurodesk[17]. Fl-2013-2014, il-Kummissjoni nediet għadd ta’ eżerċizzji ta’ impenn għaċ-ċittadini b’appoġġ għar-“Riċerka u Innovazzjoni Responsabbli”[18] sabiex trawwem djalogu reċiproku maċ-ċittadini fi ħdan l-Ewropa, b’tali mod li dan jgħin lill-UE fit-tfassil tal-aġenda politika ta’ riċerka u innovazzjoni tagħha Orizzont2020. L-inizjattiva VOICES[19], li ġiet iffinanzjata mill-programm tal-UE “Xjenza fis-Soċjetà” u mnedija taħt il-kappa tal-EYC2013, kienet sostnuta mill-impenn bażi tal-Kummissjoni sabiex tieħu r-riżultati taċ-ċittadini[20] permezz tal-istabbiliment ta’ proċess parteċipatorju, trasparenti u traċċabbli puntwali. Generations@school Imnedija fl-2012 fil-kuntest tas-Sena Ewropea tat-Tixjiħ Attiv u s-Solidarjetà bejn il-Ġenerazzjonijiet, Generations@school stiednet lill-għalliema sabiex jorganizzaw proġett li jinvolvi lil studenti tfal u ċittadini anzjani mill-komunitajiet tagħhom u mbagħad jidħlu f’kompetizzjoni ma’ skejjel oħrajn madwar l-UE. Il-proġett ġie estiż għall-EYC2013 u ffoka fuq taħditiet dwar l-Ewropa, il-qagħda attwali tagħha u dwar x’jistgħu jagħżlu flimkien il-kbar u ż-żgħar sabiex flimkien jibnu l-Ewropa tal-ġejjieni (Xi tfisser li tkun ċittadin Ewropew? Xi drittijiet tal-UE ġew żgurati permezz tal-integrazzjoni Ewropea? Iċ-ċittadini Ewropej tal-ġejjieni x’jaħsbu fuq dawn id-drittijiet u kif għandhom il-ħsieb li jużawhom? X’tip ta’ Ewropa għandha tingħadda lill-ġenerazzjoni li jmiss?). Uħud mill-ispejjeż tal-kompetizzjoni (traduzzjonijiet, organizzazzjoni tal-ġurija) kienu koperti mill-baġit tal-EYC2013 u l-membri tat-tim tal-EYC2013 għenu sabiex jintgħażlu l-iskejjel rebbieħa. 2. Iż-żewġ naħat tas-Sena Fid-diskors tiegħu dwar l-Istat tal-Unjoni tal-2012, il-President tal-Kummissjoni José Manuel Barroso saħaq li “… iż-żminijiet ta’ integrazzjoni Ewropea permezz ta’ kunsens impliċitu waslu fi tmiemhom…”. L-EYC2013 kienet opportunità eċċellenti biex jiġi indirizzat il-pilastru politiku ta’ żgurar tal-parteċipazzjoni tal-pubbliku ġenerali fl-integrazzjoni tal-UE, filwaqt li żdied ukoll l-għarfien dwar id-drittijiet taċ-ċittadini tal-Unjoni. Għaldaqstant, l-attivitajiet tal-EYC2013 inqasmu fi tnejn, b’tali mod li involvew sensibilizzazzjoni u djalogu, u taw tipi differenti ta’ opportunitajiet lil firxa wiesgħa ta’ partijiet interessati sabiex jinvolvu ruħhom. 2.1. Sensibilizzazzjoni: il-kampanja informattiva u komunikattiva madwar l-UE Ġiet żviluppata ‘tagline’ biex ixxandar dawn iż-żewġ karatteristiċi tal-kampanja: "Dwar l-Ewropa, dwarek. Ipparteċipa fid-dibattitu". Din ġiet tradotta f’kull waħda mill-24 lingwa tal-UE u kienet il-qofol tal-identità viżiva tal-EYC2013. Mill-bidu nett, l-identità viżiva tal-EYC2013 kienet interistituzzjonali u l-istituzzjonijiet tal-Unjoni tħeġġu sabiex jużawha fl-attivitajiet ta’ komunikazzjoni tagħhom marbutin mal-EYC2013. Il-Parlament Ewropew żiedha (permezz ta’ tikketta mdaħħla) mal-kunċett u l-kuluri tiegħu stess, filwaqt li l-KESE u l-Kumitat tar-Reġjuni sostnewha u użawha spiss. Il-kampanja ta’ komunikazzjoni ċentrali tal-EYC2013 immexxija mill-kuntrattur ewlieni tal-Kummissjoni kellha l-għan li tipprovdi tagħrif lill-pubbliku ġenerali dwar id-drittijiet u l-opportunitajiet tal-UE. Din żiedet ukoll l-għarfien u ppromwoviet l-użu ta’ tagħrif multilingwi u għodod parteċipatorji li jeżistu biex jgħinu liċ-ċittadini jisfruttaw kemm jistgħu d-drittijiet u l-opportunitajiet tal-UE tagħhom biex jinvolvu ruħhom fit-tfassil ta’ politiki tal-Unjoni (dawn jinkludu n-netwerk Europe Direct, L-Ewropa Tiegħek, SOLVIT, Tfassil ta’ Politika Interattiva online (IPM), Inizjattivi taċ-Ċittadini Ewropej (ECI), petizzjonijiet lill-Parlament Ewropew, u lmenti lill-Ombudsman Ewropew). Il-kampanja fittxet li tisfrutta l-potenzjal sħiħ tal-għodod u l-materjali eżistenti tal-istituzzjonijiet tal-UE (siti, portali, filmati, fuljetti, avvenimenti, eċċ.) biex tinforma liċ-ċittadini u tgħinhom jieħdu sehem fl-UE. Dan kien jeħtieġ kooperazzjoni mill-qrib mal-atturi kollha tal-EYC2013, inklużi ħafna servizzi tal-Kummissjoni (speċjalment ir-Rappreżentazzjonijiet), iċ-Ċentri ta’ Informazzjoni ta’ Europe Direct (EDICs), l-Uffiċċji tal-Informazzjoni tal-Parlament Ewropew (EPIOs) u istituzzjonijiet oħrajn tal-UE, l-Istati Membri (f’livelli nazzjonali, reġjonali u lokali) u organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili (f’livell nazzjonali u tal-UE). Il-Kummissjoni użat ukoll il-materjali awdjoviżivi u stampati eżistenti tagħha dwar id-drittijiet taċ-ċittadini u l-attivitajiet transfruntiera, u s-Suq Uniku. Ir-Rappreżentazzjonijiet tal-Kummissjoni u n-netwerks rispettivi tagħhom tal-EDIC kienu atturi u xprunaturi importanti għal azzjoni f’livelli nazzjonali, reġjonali u lokali, billi organizzaw mijiet ta’ seminars, dibattiti u konferenzi tul is-Sena. 50 % tal-“avvenimenti sekondarji” mfasslin b’mod speċifiku biex iħejju għal, jakkumpanjaw u jagħtu segwitu lill-inizjattiva ta’ Djalogi taċ-Ċittadini (ara iktar ’il quddiem) iffukaw fuq suġġetti relevanti għas-Sena u għalhekk setgħu jitqiesu parti integrali mill-kampanja EYC2013. Il-karatteristiċi ewlenin[21] tal-kampanja komunikattiva ċentrali inkludew: · sit ċentrali interistituzzjonali mwaqqaf għall-EYC2013 (www.europa.eu/citizens-2013, li mbagħad sar http://europa.eu/citizens-2014), bil-paġni tal-ogħla livell disponibbli f’kull waħda mill-24 lingwa uffiċjali tal-UE, inkluż il-Kroat u l-Gaelic. Is-sit tfassal biex jindirizza l-ħtiġijiet tal-profili differenti tal-qarrejja fil-mira, bħal akkademiċi, żgħażagħ, persuni li qed ifittxu impjieg u votanti. Il-partijiet interessati kollha ntalbu jikkontribwixxu b’mod attiv, u tħeġġu jaqsmu l-aħbarijiet dwar l-avvenimenti u jtellgħuhom fuq il-kalendarju ċentrali tal-avvenimenti madwar l-UE tas-sit. Is-sit inkluda l-profili tal-Ambaxxaturi għall-EYC2013, l-Uċuħ tas-Sena u l-Kelliema (ara iktar ’il quddiem), li ġew imħeġġa wkoll jissottomettu rapporti dwar l-attivitajiet tagħhom sabiex jiġu ppubblikati fuq is-sit. Fuq is-sit ġew ippubblikati wkoll tagħrif ġeneriku dwar id-drittijiet tal-UE, ċerti siltiet mill-mezzi tal-komunikazzjoni, rapporti u ritratti mill-avvenimenti tal-EYC2013; · materjali awdjoviżivi u tar-radju: distribuzzjoni madwar l-UE ta’ aħbarijiet dwar l-EYC2013 fuq vidjow, stock shots, filmat virali tal-EYC2013 u l-produzzjoni u x-xandir madwar l-UE, li fil-parti l-kbira sar pro bono, ta’ riklam ta’ tletin sekonda fuq ir-radju dwar id-drittijiet tal-UE u s-Sena Ewropea; · attivitajiet tal-mezzi tax-xandir, inklużi stqarrijiet għall-istampa fil-livell tal-UE u nazzjonali, ittri lill-mezzi tax-xandir u relazzjonijiet proattivi magħhom; · reklamar: organizzazzjoni ta’ sħubijiet ma’ organizzazzjonijiet li jiltaqgħu mal-pubbliku bħal fornituri pubbliċi tat-trasport, ċentri tal-komunità jew libreriji, biex tingħata prominenza pro bono lil materjali promozzjonali tal-EYC2013; Prominenza pro bono għal materjali tal-kampanja EYC2013: eżempju mis-Slovakkja F’approċċ dirett għaċ-ċittadini, bl-użu tat-trasport pubbliku biex il-messaġġi tal-kampanja jaslu għand il-pubbliku ġenerali, ingħataw skonti li jaslu sa 90 % biex jintwerew viżwal u reklam virali tal-EYC2013 f’karozzi tal-linja ta’ Dopravný podnik, il-fornitur ewlieni tat-trasport pubbliku, fil-belt kapitali Slovakka Bratislava. Bis-saħħa ta’ dan, f’Diċembru 2013 il-kartelluni tal-EYC2013 intwerew fuq il-flotta sħiħa ta’ 500 karozza tal-linja, u 650 000 passiġġier rawhom kuljum għal ġimagħtejn sħaħ. Matul ġimgħa minnhom, ir-reklam virali ta’ 30 sekonda tal-EYC2013 intwera fuq l-iskrins tal-karozzi tal-linja wkoll, bl-islogan u l-viżwal tal-EYC2013 li żguraw impatt massimu. · L-Ambaxxaturi għall-EYC2013, l-Uċuħ u l-Kelliema: personalitajiet magħrufin sew fl-Istati Membri ntalbu joffru l-ħin u l-isforzi tagħhom minn jeddhom sabiex ikunu ‘Ambaxxaturi’ għas-Sena. B’mod simili, ċittadini li għamlu użu tajjeb mid-drittijiet tal-UE tagħhom ġew identifikati sabiex jirrappreżentaw il-kampanja bi stejjer li seħħew tassew u jieħdu sehem bħala ‘Uċuħ tas-Sena’. Magħhom issieħbu esperti fl-oqsma relatati mal-EYC2013 (b’mod partikolari ċ-ċittadinanza, l-affarijiet tal-UE u l-politiki) li servew ta’ ‘Kelliema’ għall-kampanja u esperti tal-mezzi tal-komunikazzjoni. F’ċerti każijiet, il-punt ta’ kuntatt nazzjonali jew ir-Rappreżentazzjoni tal-KE ħadu wieħed minn dawn ir-rwoli. Fid-dawl ta’ speċifiċitajiet nazzjonali, ċerti pajjiżi ddeċidew li ma jużawx Ambaxxatur, Wiċċ jew Kelliem, iżda minflok ġew offruti servizzi oħrajn tal-kampanja (eż. appoġġ għal avvenimenti, materjali promozzjonali, eċċ.); · appoġġ tal-midja soċjali, speċjalment permezz tal-kontijiet tal-midja soċjali ċentrali tal-Kummissjoni: sensiela ta’ stħarriġiet fuq Facebook u applikazzjoni fuq Facebook akkumpanjatriċi, monitoraġġ online, kompetizzjoni online tar-ritratti għall-EYC2013 fuq Facebook, li mlew kalendarju ta’ 12-il xahar għall-2014, u kontenut ieħor imfassal għall-Internet. Ittellgħu wkoll ċerti rekalmi fuq Facebook. Il-kanali tal-midja soċjali tal-Kummissjoni ntużaw bħala mezzi għal ‘ġimgħat tematiċi tal-midja soċjali’, prattika ġdida li tinvolvi enfasi fuq tema ta’ interess għall-pubbliku ġenerali għal ċertu perjodu, normalment ġimgħa. Dawn il-ġimgħat tematiċi ħeġġew lis-servizzi tal-Kummissjoni kkonċernati sabiex jikkooperaw barra mix-xogħol ta’ kuljum tagħhom u jrawwmu approċċ iffukat fuq iċ-ċittadini. L-evalwaturi esterni kkonkludew li dawn l-eżerċizzji mhux tas-soltu f’kollaborazzjoni bejn dipartimenti u li huma orjentati lejn il-konsumaturi kienu effett pożittiv u sostenibbli tal-EYC2013; · materjali ta’ komunikazzjoni stampati u affarijiet promozzjonali tal-EYC2013, inkluż kits ta’ għodod tal-kampanja għal bosta qarrejja fil-mira (fi 23 lingwa uffiċjali), kartolini, kartelluni, roll-ups, strixxuni u diversi rigali. Il-Kummissjoni qiegħdet il-fajls diġitali tal-identità viżiva tal-kampanja għad-dispożizzjoni sabiex jitniżżlu, flimkien ma’ gwida tal-istil, sabiex il-partijiet interessati malajr ikunu jistgħu jikkummissjonaw l-affarijiet promozzjonali tagħhom stess (bl-ispejjeż tagħhom), mingħajr ma jkollhom bżonn ifasslu l-viżiva huma stess; · il-Kummissjoni mmobilizzat ukoll is-servizzi u l-għodod ta’ komunikazzjoni korporattiva tagħha biex dawn jikkontribwixxu għall-EYC2013. Dawn inkludew filmati fuq id-Djalogi taċ-Ċittadini, tagħrif ibbażat fuq l-Internet dwar politiki tal-UE, proġetti tas-soċjetà ċivili ffinanzjati permezz tal-programm Ewropa għaċ-Ċittadini, avvenimenti organizzati mill-EDICs u Team Europe[22], il-promozzjoni tal-‘one-stop shop’ għaċ-ċittadini mal-Ewropa Tiegħek, u gruppi mistiedna b’mod speċjali mill-Kummissjoni biex iħejju u jagħtu segwitu għad-Djalogi taċ-Ċittadini organizzati tul is-Sena; u · l-inizjattiva Lura għall-Iskola[23] ħeġġet lill-uffiċjali sabiex jieħdu sehem bis-sħiħ, mgħammra b’taħriġ u materjal ta’ sfond relevanti tal-EYC2013. Insemmgħu leħinna favur id-drittijiet tal-UE: Ambaxxaturi għall-EYC2013 Judit Polgár, ir-Rebbieħa Olimpika taċ-Chess mill-Ungerija, aktarx hija l-aqwa plejer mara fl-istorja taċ-Chess. Kienet ukoll waħda mill-Ambaxxaturi għall-EYC2013. Judit qalet, “bħala Ambaxxatur għall-EYC2013, nixtieq ngħin lil iktar nies jintebħu li l-kooperazzjoni ma għandhiex tinkiseb f’livell tal-Istati Membri biss. In-nies kollha fl-Unjoni Ewropea għandhom jindunaw li għandhom l-opportunità li jsiru jafu lil nies minn pajjiżi oħrajn, u jaqsmu l-fehmiet u l-ideat tagħhom fuq kwistjonijiet li jikkonċernawhom. Bħala plejer taċ-chess, bħala Ungeriża u Ewropea, qed nipprova nikkontribwixxi għall-iżvilupp tal-Unjoni Ewropea fil-qasam tal-isport, l-edukazzjoni u l-kultura.” 2.2. Trawwim ta’ djalogu 2.2.1. Komunikazzjoni mal-pubbliku ġenerali: id-Djalogi taċ-Ċittadini Bejn Settembru 2012 u Marzu 2014, il-Kummissjoni organizzat sensiela ta’ 51 Djalogu taċ-Ċittadini fl-Istati Membri kollha, b’baġit ġenerali (separat mill-baġit tal-EYC2013) ta’ EUR 3.56 miljun. Il-President u ħafna mill-membri tal-Kulleġġ kienu involuti. Il-Kummissjoni żviluppat u ttestjat id-Djalogi taċ-Ċittadini bħala strument ġdid għal komunikazzjoni politika diretta mal-pubbliku ġenerali. Dawn kienu bbażati fuq il-mudell ta’ ‘laqgħa f’sala’, fejn Kummissarju, flimkien ma’ Membru tal-Parlament Ewropew jew politiku nazzjonali jew reġjonali, jisma’ u jiddibatti ma’ ċittadini dwar kwistjonijiet marbutin mal-UE. Id-Djalogi kellhom l-għan li jerġgħu jibnu l-fiduċja taċ-ċittadini Ewropej f’dawk li jfasslu l-politiki u fil-governanza Ewropea. Dawn għenu sabiex jagħtu wiċċ lill-Ewropa u offrew liċ-ċittadini opportunità sabiex isemmgħu l-opinjonijiet tagħhom u jiksbu tagħrif konkret. Id-Djalogi taċ-Ċittadini ġabru flimkien medja ta’ 300 ċittadin għal kull avveniment; sa tmiem Marzu 2014, madwar 17 000 ċittadin kienu attendew avvenimenti personalment u 105 000 ruħ oħra segwewhom permezz ta’ xandir dirett fuq l-Internet jew fuq il-midja soċjali. Is-supplimenti tal-istampa f’gazzetti reġjonali fil-ġimgħa li fiha sar id-Djalogu taċ-Ċittadini waslu għand 43 miljun ċittadin Ewropew permezz ta’ kopji stampati, filwaqt li 51 miljun waslu għand iċ-ċittadini permezz tal-mezzi online. Bħala medja, kull avveniment ġie msemmi 39 darba fuq il-mezzi tal-informazzjoni (kollegamenti diretti fuq it-TV u filmati fuq it-TV, tħabbiriet fuq ir-radju, u artikli fuq mezzi tal-komunikazzjoni stampati u online). Id-Djalogi kollha ntwerew permezz ta’ xandira diretta fuq l-Internet u ġew iddokumentati fuq is-sit ċentrali ta’ tagħrif (http://ec.europa.eu/debate-future-europe/index_mt.htm). Fi tmiem is-sensiela, il-Kulleġġ adotta rapport[24] dwar it-tagħlimiet ewlenin li għandhom jittieħdu mill-eżerċizzju. Niftħu d-dibattitu: id-Djalogi taċ-Ċittadini Fis-27 ta’ Marzu 2014, il-Kummissjoni għalqet l-ewwel sensiela ta’ Djalogu taċ-Ċittadini b’dibattitu pan-Ewropew li sar fi Brussell. Dan l-avveniment laqqa’ flimkien 150 ċittadin mill-Ewropa kollha biex jitkellmu fuq l-esperjenzi reali tagħhom bħala Ewropej u jaqsmu dak li qed iħassibhom u l-aspirazzjonijiet tagħhom għall-ġejjieni tal-Ewropa u l-ġejjieni tagħhom bħala ċittadini Ewropej. Waħda minnhom, żagħżugħa Pollakka li jisimha Kamila, li tenniet dak li ntqal f’bosta diskussjonijiet mal-istudenti kollegi tagħha dwar l-Ewropa, tkellmet b’passjoni kbira matul id-djalogu mal-President tal-Kummissjoni Barroso: “Importanti li ż-żgħażagħ ikunu jafu li huma ċittadini tal-UE u li jsiru jafu x’inhuma l-possibbiltajiet li tagħtihom iċ-ċittadinanza. L-UE għandha tkun parti mill-kurrikulu tal-iskola f’kull wieħed mit-28 Stat Membru.” 2.2.2. Il-mobilizzazzjoni tas-soċjetà ċivili organizzata Id-Djalogi taċ-Ċittadini ffukaw fuq il-komunikazzjoni ma’ ċittadini individwali iżda, fl-istess ħin, organizzazzjonijiet membri tal-EYCA, netwerks fil-livell tal-UE u l-Alleanzi/Inizjattivi Nazzjonali tagħhom fi 23 Stat Membru[25] kienu strumentali sabiex involvew gruppi organizzati tas-soċjetà ċivili madwar l-UE f’attivitajiet tal-EYC2013. L-Alleanzi Nazzjonali tal-EYCA kienu involuti b’mod attiv mill-bidu nett, billi ħadmu ma’ punti ta’ kuntatt nazzjonali, uffiċċji tal-istituzzjonijiet tal-UE u aġenziji msieħba tal-fornitur ewlieni tas-servizzi ta’ komunikazzjoni biex jabbozzaw pjanijiet ta’ azzjoni komuni għall-implimentazzjoni tal-EYC2013. Mobilizzazzjoni f’livelli nazzjonali, reġjonali u lokali: eżempji minn uħud mill-Alleanzi Nazzjonali tal-EYCA Il-karatteristika li tiddistingwi l-EYCA kienet kemm irnexxilha tinvolvi u timmobilizza l-Alleanzi Nazzjonali tagħha f’ħafna mill-Istati Membri, u kemm dawn kienu kreattivi. L-Alleanza Nazzjonali fir-Renju Unit, wieħed miż-żewġ Stati Membri li ma kellu ebda punt ta’ kuntatt, ħadmet mill-qrib mar-Rappreżentazzjonijiet tal-Kummissjoni u mal-Uffiċċji tal-Informazzjoni tal-Parlament Ewropew f’Londra, Glasgow u Cardiff minflok. Flimkien, organizzaw sensiela ta’ seminars biex jistħarrġu temi bħall-inklużjoni soċjali, il-volontarjat u l-għodod għall-parteċipazzjoni attiva taċ-ċittadini. L-Alleanza Nazzjonali Bulgara ħadmet mal-uffiċċji tal-istituzzjonijiet tal-UE biex torganizza kompetizzjoni li wasslet għall-kamp Aħna ċittadini tal-Ewropa[26], fejn studenti mill-pajjiż kollu kellhom il-possibbiltà li jippreżentaw il-proġetti tagħhom dwar kif itejbu l-attività fil-ħajja politika tal-UE u jiskopru opportunitajiet ta’ finanzjament disponibbli. L-EYCA u l-Forum Ċiviku Ewropew ippubblikaw dokument ta’ 12-il paġna bl-Ingliż u bil-Franċiż, b’enfasi speċjali fuq l-EYC2013 u l-ħtieġa ta’ sforz qawwi ta’ komunikazzjoni. Pubblikazzjonijiet jew kolonni simili ġew prodotti minn membri oħrajn tal-EYCA biex iżidu l-għarfien dwar l-EYC2013, jikkomunikaw man-nies u jħeġġu l-parteċipazzjoni tagħhom f’diskussjonijiet konkreti dwar il-politika dwar iċ-ċittadinanza tal-Unjoni. L-adeżjoni tal-Kroazja fl-Unjoni Ewropea tat opportunità lill-EYCA sabiex torganizza konferenza fil-livell tal-UE, ‘Ċittadinanza fl-UE: naqsmu l-perspettivi’, f’Żagreb nhar it-8 ta’ Lulju, li tat lil organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili mill-Balkani tal-Punent ħarsa lejn ir-riflessjoni dwar iċ-ċittadinanza li bħalissa qed issir fl-Ewropa. L-avveniment ġabar flimkien iktar minn 150 parteċipant, b’bilanċ tajjeb bejn rappreżentanti mill-Balkani u pajjiżi Ewropej oħrajn. Il-ħafna ġurnalisti preżenti segwew id-diskussjonijiet kollha mill-qrib. L-avveniment indirizza kwistjonijiet importanti dwar l-EYC2013 u minnu ħarġu rakkomandazzjonijiet li mbagħad żdiedu mar-rakkomandazzjonijiet ġenerali tal-politika tal-EYCA (ara iktar ’il quddiem). Matul is-Sena, l-EYCA u l-membri tagħha f’livell tal-UE u nazzjonali ħadu sehem f’dibattitu fil-livell tal-UE fuq il-politika dwar iċ-ċittadinanza (id-drittijiet marbutin maċ-ċittadinanza tal-UE, l-ostakoli għat-tgawdija tagħhom u kif tegħlibhom, eċċ.) b’konformità mal-objettivi tal-EYC2013. Twaqqfu tliet gruppi ta’ ħidma, li involvew 100 rappreżentat minn 80 organizzazzjoni tas-soċjetà ċivili ta’ livell nazzjonali u tal-UE minn ħafna mill-Istati Membri, sabiex jiffukaw fuq: 1. ċittadinanza parteċipattiva u djalogu ċivili; 2. ċittadinanza ekonomika, soċjali, politika: sħuħija koerenti; u 3. ċittadinanza inklużiva għar-residenti kollha tal-UE. Ir-riżultat ta’ din il-ħidma impenjattiva u inklużiva kien DWARNA, dwar l-Ewropa! Lejn Ċittadinanza Ewropea Demokratika[27], sett ta’ 98 rakkomandazzjoni ta’ politiki indirizzati lejn istituzzjonijiet tal-UE, awtoritajiet nazzjonali u organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili stess. Rakkomandazzjonijiet ta’ politiki tal-EYCA: il-perspettiva mis-soċjetà ċivili organizzata Wieħed mill-għanijiet ewlenin tan-netwerk transettorjali u transnazzjonali wiesa’ tal-EYCA fil-produzzjoni tar-rakkomandazzjonijiet ta’ politiki tiegħu kien li jiġi żgurat li ċ-ċittadinanza attiva tinftiehem bħala tema dejjiema waħdiena fil-politika pubblika Ewropea. Fir-rakkomandazzjonijiet tagħha, l-EYCA spjegat li ċ-ċittadinanza tal-UE ma għandhiex tkun limitata għal approċċ ibbażat fuq id-drittijiet individwali, iżda għandu jkollha dimensjoni b’saħħitha msejsa fuq valuri sabiex jitrawwem is-sens ta’ appartenenza tal-Ewropej għal proġett Ewropew komuni. Ir-rakkomandazzjonijiet jissupplimentaw u jsaħħu dawk stipulti fir-Rapport tal-2013 dwar iċ-Ċittadinanza tal-Kummissjoni Ewropea u, b’mod speċifiku, huma msejsin fuq żewġ binarji komplimentarji li għandhom l-għan li jsaħħu: (1) it-tħaddin tal-proġett Ewropew miċ-ċittadini; u (2) il-qafas għall-parteċipazzjoni fil-proċess Ewropew ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet. 3. Nibnu storja dejjema ta’ żvilupp tal-politiki 3.1. Il-konferenzi tal-EYC2013 fil-livell tal-UE Bħal fis-Snin Ewropej ta’ qabel, l-avvenimenti ta’ ftuħ u għeluq ġew organizzati miż-żewġ Stati Membri li kellhom il-Presidenza tal-UE matul is-sena – f’dan il-każ, l-Irlanda u l-Litwanja. Il-President Barroso, it-Taoiseach tal-Irlanda, Enda Kenny, u t-Tánaiste, Eamon Gilmore nedew b’mod uffiċjali s-Sena fil-bini tal-Kunsill ta’ Dublin fl-10 ta’ Jannar 2013. L-ewwel Djalogu taċ-Ċittadini tas-Sena sar eżatt wara, fl-istess post, bil-parteċipazzjoni tal-Viċi President tal-Kummissjoni Viviane Reding u l-Ministru tal-Istat Irlandiż għall-Affarijiet Ewropej, Lucinda Creighton. L-avveniment ta’ għeluq sar fil-Parlament tal-Litwanja (Seimas) f’Vilnius fit-12‑13 ta’ Diċembru 2013. Fiċ-ċeremonja inizjali, il-Viċi President Reding, il-Prim Ministru Litwen, Algirdas Butkevičius, l-Ispiker tas-Seimas, Loreta Graužinienė, u l-Ombudsman Ewropew, Emily O’Reilly għamlu d-diskorsi ewlenin. Fl-avveniment, ir-rakkomandazzjonijiet tal-politiki tal-EYCA (ara iktar ’il fuq) ingħataw lis-Sinjura Reding b’mod formali, li mill-ġdid ħadet sehem fi Djalogu maċ-Ċittadini, l-aħħar wieħed tas-sena, fil-bini tal-Kunsill ta’ Vilnius. 3.2. Dokumenti ewlenin tal-EYC2013 B’mod ġenerali, l-għanijiet tas-Snin Ewropej huma: (1) kampanja ta’ sensibilizzazzjoni madwar l-UE dwar suġġett partikolari; u (2) xprunatur tal-iżvilupp tal-politiki f’dak il-qasam. L-EYC2013 ma kinitx eċċezzjoni; f’termini ta’ żvilupp tal-politiki, ir-riżultati ewlenin tagħha kienu: · L-Ewropej jgħidu tagħhom - Rapport ta’ analiżi tal-konsultazzjoni pubblika Ċittadini tal-UE – id-drittijiet tiegħek, il-futur tiegħek[28], organizzata mill-Kummissjoni mid-9 ta’ Mejju sas-27 ta’ Settembru 2012, dwar iċ-ċittadinanza Ewropea, li għaliha wieġbu kważi 12 000 ruħ u organizzazzjoni, biex b’hekk saret l-ikbar konsultazzjoni pubblika li qatt għamlet il-Kummissjoni; · ir-Rapport tal-2013 dwar iċ-Ċittadinanza tal-UE - Ċittadini tal-UE – id-drittijiet tiegħek, il-futur tiegħek:[29] rapport importanti adottat mill-Kummissjoni fit-8 ta’ Mejju 2013, li fih huma proposti tnax-il azzjoni biex jeliminaw ostakoli għat-tgawdija miċ-ċittadini ta’ drittijiethom, li jvarjaw mit-tneħħija tal-ostakoli għall-ħaddiema, l-istudenti u l-istudenti f’taħriġ fl-UE sat-tneħħija ta’ burokrazija żejda fl-Istati Membri u l-promozzjoni tal-parteċipazzjoni taċ-ċittadini tal-UE fil-ħajja demokratika tal-Unjoni; · ir-rapport tal-Kummissjoni dwar id-Djalogi taċ-Ċittadini - Id-Djalogi taċ-Ċittadini bħala Kontribut għall-Iżvilupp ta' Spazju Pubbliku Ewropew,:[30] ideat u tagħlimiet miksubin mis-sensiela ta’ dibattiti f’għamla ta’ laqgħat li saru madwar l-UE bejn Settembru 2012 u tmiem Marzu 2014; u · f’Diċembru 2013 (matul il-Presidenza Litwana), sett ta’ konklużjonijiet tal-Kunsill[31] li jsostnu r-Rapport tal-2013 dwar iċ-Ċittadinanza tal-UE u li jitolbu l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet tiegħu. 4. Segwitu għall-EYC2013 4.1. Estensjoni tal-attivitajiet fl-2014 Peress li kienet sena ta’ elezzjonijiet Ewropej u transizzjoni istitutzzjonali, il-Kummissjoni qieset li jkun xieraq li l-azzjoni marbuta mal-EYC2013 tiġi estiża sabiex tibqa’ għaddejja fl-2014. Sehem kbir mill-azzjoni baqa’ relevanti għall-parteċipazzjoni f’demokrazija u għall-parteċipazzjoni inklużiva fit-tiswir tal-politiki tal-UE. Ma ġiet allokata ebda riżorsa speċifika għall-attivitajiet li jridu jsiru fl-2014. B’hekk ġew organizzati żewġ avvenimenti fil-livell tal-UE f’kooperazzjoni mill-qrib bejn l-EYCA, il-KESE u l-Kummissjoni: - Inġeddu l-proġett Ewropew flimkien – diskussjoni li saret fl-20 ta’ Frar 2014; u - Lil hinn mill-aġendi u l-manifesti: L-Ewropa xi tfisser għalina? – jum tas-soċjetà ċivili fit-18 ta’ Marzu 2014. Fiż-żewġ avvenimenti, fil-bini tal-KESE fi Brussell, ir-rakkomandazzjonijiet tal-politiki tal-EYCA intużaw bħala kontributi għal bosta dibattiti li involvew rappreżentanti tal-Kummissjoni, il-Parlament Ewropew u l-KESE. 4.2. Il-ħolqien ta’ spazju pubbliku Ewropew ġenwin Bħala għodda mfassla għal ċittadini sabiex jitkellmu huma stess (minflok permezz ta’ rappreżentanti ta’ gruppi ta’ interess speċjali) u jesprimu t-tħassib, il-biżgħat, x’inhuma jittamaw u jistennew b’mod dirett lil dawk li jfasslu l-politiki fl-ogħla livell, id-Djalogi maċ-Ċittadini kienu kontribuzzjoni tanġibbli għall-ħolqien ta’ spazju pubbliku Ewropew li fih jistgħu jsiru dibattiti dwar il-politika Ewropea. Kienu iktar minn sempliċi sessjonijiet ta’ mistoqsija u tweġiba, u l-esperjenza, b’mod partikolari fid-Djalogu taċ-Ċittadini pan-Ewropew li kkonkluda l-ewwel sensiela fis-27 ta’ Marzu 2014, uriet li għandhom potenzjal kbir sabiex jiġbru ideat u jikkumplimentaw diskussjonijiet li bħalissa huma limitati għal numru żgħir ta’ organizzazzjonijiet ta’ partijiet interessati jew iseħħu fil-parti l-kbira barra x-xena istituzzjonali. B’mod parallel, l-involviment mill-qrib ta’ organizzazzjonijiet membri tal-EYCA u netwerks kemm f’livell tal-UE kif ukoll nazzjonali żgura li ċ-ċittadini organizzati fis-soċjetà ċivili minn madwar l-Unjoni setgħu jiddiskutu fuq kwistjonijiet marbutin mal-EYC2013 u jagħtu sehemhom għall-iżvilupp tal-politika tal-UE fil-qasam taċ-ċittadinanza u d-demokrazija. L-EYC2013 u t-tkomplija tagħha fl-2014 kienu opportunità eċċellenti biex jiġi kkunsidrat kif dawn il-kanali ta’ komunikazzjoni — sa dak iż-żmien separati — jistgħu jitwaħħdu u jgħinu fl-iżvilupp ta’ ‘spazju pubbliku Ewropew’ ġenwin. Ir-riżultati tal-elezzjonijiet Ewropej xeħtu dawl fuq il-ħtieġa li jitrawmu l-parteċipazzjoni u l-involviment ċiviċi taċ-ċittadini fil-proċessi ta’ integrazzjoni tal-Unjoni, kemm jekk organizzati f’soċjetà ċivili jew jaġixxu b’mod individwali. Il-Kummissjoni għandha l-għan li tisfrutta opportunitajiet biex tiżviluppa spazju pubbliku għal dibattitu, diskussjoni u skambju dwar kwistjonijiet Ewropej minn perspettiva Ewropea, ma’ organizzazzjonijiet taċ-ċittadini u l-pubbliku ġenerali. 4.3. Konklużjonijiet Il-Kummissjoni tilqa’ bi ħġarha l-konklużjonijiet tal-evalwaturi esterni[32] rigward ir-relevanza tal-portafoll ta’ attivitajiet magħżulin għall-EYC2013 u l-konferma tagħhom li dawn koprew l-objettivi tas-Sena bis-sħiħ, mingħajr trikkib jew diskrepanzi kbar. Osservaw ukoll li l-firxa tas-suġġett fissret li ġew involuti firxa wiesgħa ta’ atturi u multiplikaturi relevanti li b’hekk taw sehemhom sabiex ikompli jixxandar il-messaġġ tal-EYC2013. Tqies li l-attivitajiet ta’ komunikazzjoni indirizzaw il-ħtiġijiet tal-gruppi fil-mira. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi l-konklużjonijiet (minsuġin) rigward l-effikaċja u l-effiċjenza, jiġifieri l-adozzjoni tard tad-Deċiżjoni għamlitha diffiċli sabiex imsieħba potenzjali jiġu mmobilizzati fil-ħin sabiex jagħtu sehemhom għall-attivitajiet, b’mod partikolari f’livell nazzjonali; u r-riżorsi finanzjarji mqiegħda għad-dispożizzjoni ma laħħqux mal-ambizzjoni li jiġu informati ċ-ċittadini kollha dwar id-drittijiet tal-UE tagħhom. Madankollu, l-evalwaturi jqisu li l-attivitajiet u l-avvenimenti parteċipattivi wrew li huma iktar effettivi meta mqabblin ma’ tagħrif mgħoddi bil-mezzi tal-komunikazzjoni tal-massa. Barra minn hekk, jixħtu dawl fuq il-mobilizzazzjoni konsiderevoli tal-partijiet interessati (ara iktar ’il fuq), li kkontribwixxew riżorsi umani u finanzjarji u/jew ħadu sehem fuq bażi volontarja, u jisħqu li l-kategoriji ta’ attività varjaw f’termini ta’ effiċjenza. Il-Kummissjoni hija tal-istess fehma u qablet mal-konklużjonijiet tal-evalwaturi dwar is-sostenibbiltà tal-attivitajiet tal-EYC2013. Minn naħa, huwa minnu li aktarx li l-effetti tal-kampanja informattiva u ta’ komunikazzjoni mxandra madwar l-UE mhumiex sostnuti, minħabba l-baġit żgħir tagħha, u dan itaffi s-sostenibbiltà ġenerali. Min-naħa l-oħra, il-forom parteċipattivi ta’ komunikazzjoni li ġew promossi, peress li kienu ffukati fuq il-ħtiġijiet taċ-ċittadini, aktarx li jkollhom influwenza dejjiema fuq il-partijiet interessati involuti, diment li jiġu ssodisfati l-aspettattivi għas-segwitu li ħolqu; inkella, ċerti partijiet interessati jaf ikunu inqas lesti li jinvolvu ruħhom fil-ġejjieni. Rigward l-impatt tagħha fuq l-għarfien ġenerali taċ-ċittadini Ewropej dwar id-drittijiet tagħhom u l-ħila tagħhom li jieħdu sehem fil-proċess ta’ integrazzjoni Ewropea, l-EYC2013 tista’ titqies biss bħala kontribuzzjoni speċifika għall-isforzi ġenerali tal-Kummissjoni permezz tal-istrateġija ta’ komunikazzjoni korporattiva tagħha u l-programmi u l-politiki ta’ komunikazzjoni tal-UE. L-EYC2013 inħolqot bħala kampanja madwar l-UE biex iżżid l-għarfien dwar id-drittijiet taċ-ċittadini tal-UE u biex isservi ta’ xprunatur għall-iżvilupp ta’ politiki fil-qasam taċ-ċittadinanza tal-UE, speċjalment fir-rigward tal-ħolqien ta’ spazju pubbliku Ewropew ġenwin. Il-kunsiderazzjoni msemmija l-aħħar ingħatat prominenza akbar iktar ma beda jgħaddi żmien fis-Sena, b’mod partikolari bl-estensjoni tal-attivitajiet tal-EYC2013 fl-2014 fit-tħejjija għall-elezzjonijiet Ewropej. Il-baġit modest illimita l-kamp ta’ applikazzjoni u l-impatt tal-kampanja ta’ komunikazzjoni, iżda din il-limitazzjoni ttaffiet b’mod effettiv bis-saħħa tal-kreattività, l-impenn, l-isforzi volontarji u r-rieda tal-partijiet interessati kollha fil-livelli tal-Unjoni u nazzjonali. Dawn inkludew l-EYCA u l-membri tagħha mis-soċjetà ċivili organizzata, li ġġeneraw netwerks sostenibbli b’effetti dejjiema li ser jgħinu sabiex jitrawwem spazju pubbliku Ewropew ġenwin. Dawn l-isforzi f’daqqa u l-attivitajiet kollha għenu sabiex l-EYC2013 saret ‘Sena għal, minn u maċ-ċittadini, kemm jekk organizzati (permezz tal-EYCA) kif ukoll jekk le (permezz tad-Djalogi maċ-Ċittadini). Evalwazzjoni esterna tal-EYC2013: sfidi għas-Snin Ewropej tal-ġejjieni ü Sabiex tintlaħaq udjenza kbira, li tolqot lit-28 Stat Membru bl-istess mod, kampanja informattiva teħtieġ ‘biljett tad-dħul’ baġitarju ta’ mill-inqas bosta miljuni ta’ euro, eż. għal riklami fuq il-mezzi ta’ komunikazzjoni biss. Ikun hemm bżonn ukoll li jingħaddu messaġġi ċari u oriġinali li jiġbdu l-attenzjoni tan-nies u potenzjalment iħallu impatt; ü Meta r-riżorsi jkunu limitati, il-prijorità hija li titnieda kampanja ta’ komunikazzjoni li ssostni l-avvenimenti. F’dawn il-każijiet, l-avvenimenti huma l-pilastri ewlenin tat-tixrid ta’ informazzjoni u l-kampanja hija għodda li għandha l-għan ewlieni li tinvolvi lill-parteċipanti u tiġbed l-attenzjoni tal-mezzi tal-komunikazzjoni sabiex tiżgura tixrid ikbar; u ü Tentattivi ta’ implimentazzjoni ta’ kampanja tradizzjonali flimkien ma’ komunikazzjoni bbażata fuq l-avvenimenti b’baġit limitat huma ineffettivi. L-istrateġija ta’ komunikazzjoni għandha tiġi deċiża fi stadju bikri tat-tfassil. Anness: Is-Sena Ewropea taċ-Ċittadini 2013 f'daqqa t'għajn [1] Deċiżjoni Nru 1093/2012/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Novembru 2012 dwar is-Sena Ewropea taċ-Ċittadini (2013), ĠU L 325, 23.11.2012, p. 1. [2] Evaluation of the European Year of Citizens 2013, PPMI, Euréval and Occurence, Ġunju 2014. [3] Inżarmaw l-ostakoli għad-drittijiet taċ-ċittadini tal-UE, Kummissjoni Ewropea, COM(2010) 603 finali, 27 ta’ Ottubru 2010. [4] Ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-15 ta’ Diċembru 2010 dwar il-qagħda tad-drittijiet fundamentali fl-Unjoni Ewropea (2009) – implimentazzjoni effikaċi wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Lisbona (2009/2161(INI)), ĠU C 169 E, 15.6.2012, p. 49. [5] Artikolu 2 – Objettivi tad-Deċiżjoni msemmija iktar ’il fuq. [6] Dikjarazzjoni politika ffirmata mit-tliet istituzzjonijiet fit-22.10.2008 - ĠU C 13 tal-20.01.2009. [7] C(2012) 8607 tad-29 ta’ Novembru 2012. [8] Deċiżjoni tal-Kummissjoni C(2013) 1409 finali tal-5 ta’ Marzu 2013. [9] Is-Slovakkja u r-Renju Unit. [10] Kuntrattur estern, il-kumpanija bbażata Berlin Media Consulta, appoġġja lill-Kummissjoni fl-istrateġija ta’ komunikazzjoni ġenerali għas-Sena u fil-koordinazzjoni u s-segwitu ta’ wħud mill-kampanji nazzjonali ta’ komunikazzjoni, attivitajiet tas-soċjetà ċivili u avvenimenti ta’ viżibilità kbira. [11] Lista sħiħa tal-membri tal-EYCA f’livell nazzjonali kif ukoll tal-UE tista’ tinkiseb minn fuq: http://ey2013-alliance.eu/. [12] http://cor.europa.eu/mt/events/forums/Pages/citizens-agenda-local.aspx. [13] http://www.eesc.europa.eu/?i=portal.en.events-and-activities-youreurope2013. [14] http://www.eesc.europa.eu/?i=portal.en.events-and-activities-civil-society-day-2013. [15] Meta mqabbel mal-baġit tas-Snin Ewropej ta’ qabel: 2007 Opportunitajiet Indaqs għal Kulħadd (EUR 22.5 miljun) - 2008 Djalogu Interkulturali (EUR 10 miljun) - 2010 Kontra l-Faqar u l-Esklużjoni Soċjali (EUR 17.25 miljun) - 2011 Volontarjat (EUR 10.75 miljun) jew 2012 Tixjiħ attiv u Solidarjetà bejn il-Ġenerazzjonijiet (EUR 5 miljun). [16] Palma de Mallorca (ES), 26–28 ta’ Marzu; Volos (EL), 18–20 ta’ April; Pariġi (FR), 9–10 ta’ Mejju; Brussell (BE), 28–30 ta’ Ġunju; Spa (BE), 17–21 ta’ Lulju; Burgas (BG), 25–28 ta’ Lulju; Sventoji (LT), 8–11 ta’ Awwissu; Marsilja (FR), 27–29 ta’ Settembru; Košice (SK), 3–5 ta’ Ottubru; Liège (BE), 17–19 ta’ Ottubru; Burgos (ES), 20–21 ta’ Novembru; Nikosija (CY), 22–23 Novembru; Valletta (MT), 6–7 ta’ Diċembru; u, fl-2014, Riga (LV) 28 ta’ Frar-2 ta’ Marzu; Praga (CZ) 29-30 ta’ April; u Lisbona (PT) 9‑11 ta’ Mejju. [17] Il-fornitur ewlieni ta’ tagħrif dwar politiki u opportunitajiet Ewropej għaż-żgħażagħ u dawk li jaħdmu magħhom: http://www.eurodesk.org. [18] http://ec.europa.eu/programmes/horizon2020/en/h2020-section/public-engagement-responsible-research-and-innovation. [19] “Views, Opinions and Ideas of Citizens in Europe on Science”: http://www.voicesforinnovation.eu/. [20] Dan irriżulta fl-abbozzar tas-sejħiet għal proposti ta’ riċerka għall-qasam ta’ prijorità ta’ Orizzont2020 “Skart: Riżorsa biex tiġi Rriċiklata, Użata mill-ġdid u Rkuprata Materja Prima”, li mistenni jibbenefika minn finazjament tal-UE ta’ madwar EUR 116-il miljun tul il-perjodu 2014-2015. [21] Ċerta dejta kwantitattiva dwar il-kampanja u l-attivitajiet tista’ tinkiseb fl-Anness (Daqqa t’għajn lejn is-Sena Ewropea taċ-Ċittadini 2013). [22] Kelliema esperti mill-UE li jistgħu jmexxu preżentazzjonijiet, sessjonijiet ta’ ħidma jew dibattiti permezz ta’ stedina (skejjel, NGOs, negozji, eċċ.). [23] http://ec.europa.eu/news/eu_explained/110117_mt.htm. [24] Rapport mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni - Id-Djalogi taċ-Ċittadini bħala Kontribut għall-Iżvilupp ta' Spazju Pubbliku Ewropew, COM(2014) 173finali, 24 ta’ Marzu 2014. [25] Ma kien hemm ebda Alleanza/Inizjattiva Nazzjonali tal-EYCA fl-Awstrija, l-Estonja, il-Greċja, l-Irlanda jew l-Isvezja. [26] http://ey2013-alliance.eu/events/youth-camp-we-are-citizens-of-europe-koprivshtitsa-bulgaria/. [27] http://ey2013-alliance.eu/itsabouteuropeitsaboutus/. [28] http://ec.europa.eu/justice/citizen/files/report_eucitizenship_consultation_en.pdf. [29] Rapport mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Rapport tal-2013 dwar iċ-Ċittadinanza tal-UE - Ċittadini tal-UE: id-drittijiet tiegħek, il-futur tiegħek - COM(2013) 269 finali, 8.5.2013 http://ec.europa.eu/justice/citizen/files/2013eucitizenshipreport_mt.pdf. [30] Rapport mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Id-Djalogi taċ-Ċittadini bħala Kontribut għall-Iżvilupp ta' Spazju Pubbliku Ewropew - COM(2014) 173 finali, 24.3.2014. http://ec.europa.eu/debate-future-europe/citizens-dialogues/belgium/brussels3/dialogue_en.pdf. [31] http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/jha/139959.pdf. [32] Għal konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet dettaljati, ara: http://europa.eu/citizens-2013/sites/default/files/content/document/EYC2013 %20evaluation%20final%20report%202014_07_25.pdf. Is-Sena Ewropea taċ-Ċittadini 2013 f’daqqa t’għajn · Baġit allokat: EUR 3 842 849.92 · Kampanja ta’ informazzjoni u komunikazzjoni fl-UE kollha o 59 Ambaxxatur EYC2013 minn 22 Stat Membru o 56 Wiċċ tas-sena EYC2013 minn 21 Stat Membru o 39 Kelliem EYC2013 minn 14-il Stat Membru o Aktar minn 230 sħubija f’27 Stat Membru o It-tqegħid ta' 149 strixxun fuq l-Internet fl-Istati Membri kollha o 686,000 oġġett promozzjonali tal-EYC2013 imqassma permezz ta’ 33 Uffiċċju ta’ Rappreżentanza tal-KE o Il-websajt tal-EYC2013 (01/01/2013 sa 31/12/2013): § Żjarat 338 590 § Viżitaturi uniċi 259 377 § Drabi kemm ġiet aċċessata l-paġna 867 807 o Il-VNR (stqarrija għall-istampa f'format ta' filmat) tal-EYC2013 ġiet aċċessata 350 darba fuq YouTube mingħajr ma sar reklamar o Il-filmat virali tal-EYC 2013 ġie aċċessat 973 368 darba o 3 100 kollokament pro bono tal-avviż dwar l-EYC 2013 fuq ir-radju o Tweġibiet mingħand 5 976 persuna għal 11-il stħarriġ permezz tal-applikazzjoni tal-EYC2013 fuq Facebook o 80 568 żjara tal-paġna tal-kompetizzjoni tar-ritratti tal-EYC2013, li rċeviet 894 sottomissjoni, minn utenti ta’ Facebook · Avvenimenti ta' parteċipazzjoni o 51 Djalogu taċ-Ċittadini fl-Istati Membri kollha - madwar 17 000 parteċipant u 105 000 persuna jsegwu l-avvenimenti fuq il-midja soċjali o 363 avveniment sekondarju organizzat mill-Uffiċċji ta’ Rappreżentanza tal-KE bħala appoġġ għat-tħejjija u s-segwitu tad-Djalogi taċ-Ċittadini o 91 avveniment tal-Alleanza tas-Sena Ewropea tac-Ċittadini (EYCA) - madwar 24 000 parteċipanti fiżiċi o 13 avveniment Żgħażagħ Attivi - madwar 98 000 parteċipanti fiżiċi o 612 avveniment irreġistrat fuq il-websajt ta' EYC2013 - madwar 122 000 parteċipanti fiżiċi o L-organizzazzjoni ta' aktar minn 800 avveniment tal-Ġimgħa Ewropea taż-Żgħażagħ fil-livell nazzjonali, li jvarjaw minn avvenimenti fuq skala żgħira għal oħrajn fuq skala kbira (b’iktar minn 1 000 parteċipant)