Minbarra x-xogħol ta’ konsultazzjoni pubblika deskritt hawn fuq u l-istudju ta’ evalwazzjoni retrospettiva deskritt fit-taqsima li jmiss, din il-proposta tissejjes fuq diversi studji ewlenin.

Fl-2014, il-Kummissjoni tat kuntratt għal studju dwar għarfien akbar tal-aspetti soċjoekonomiċi ewlenin marbutin mat-tipi ta’ sajd l-iktar importanti li jsiru fil-Baħar Adrijatiku, intitolat “Improved knowledge of the main socio-economic aspects related to the most important fisheries in the Adriatic Sea”. L-għan tal-istudju kien li jidentifika t-tipi ta’ sajd ewlenin li jsiru fil-Baħar Adrijatiku, li jiddeskrivi l-istat tal-valutazzjonijiet tal-istokkijiet u l-pariri xjentifiċi għall-istokkijiet rilevanti u li jipprovdi informazzjoni soċjoekonomika dwar it-tipi ta’ sajd differenti li jsiru mis-sajjieda tal-pajjiżi li jmissu mal-Baħar Adrijatiku. Dan l-istudju tlesta fl-2015.

Studju ieħor tnieda mid-Direttorat Ġenerali għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd fl-2014 biex jivvaluta x-xenarji speċifiċi ta’ ġestjoni għall-pjanijiet pluriennali skont l-għanijiet tal-PKS. Dan l-istudju ppreveda erba’ studji tal-każijiet, u wieħed minnhom kellu x’jaqsam mas-sajd għall-ħut pelaġiku ż-żgħir fil-Baħar Adrijatiku. L-istudju mbagħad uża l-immudellar bijoekonomiku sabiex jivvaluta l-impatti ambjentali, soċjali u ekonomiċi tax-xenarji differenti fuq is-segmenti differenti tal-flotta.

L-evalwazzjonijiet ex post/il-kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti

Studju dwar l-evalwazzjoni retrospettiva tar-Regolament dwar il-Mediterran21 sab li, minkejja li qed jiġu implimentati bosta miżuri skont dan ir-Regolament, ir-Regolament dwar il-Mediterran jidher li mhux qed jilħaq il-biċċa l-kbira tal-għanijiet tiegħu fir-reġjun tal-Baħar Adrijatiku tat-Tramuntana jew li r-riżultati dwar l-effettività tiegħu mhumiex konklużivi minħabba li ma hemmx biżżejjed evidenza ta’ sostenn. Pereżempju, l-awtoritajiet nazzjonali kollha li ġew ikkonsultati fil-kuntest ta’ dan l-istudju ftit li xejn innutaw tnaqqis fl-isforzi tas-sajd fir-reġjun tal-Baħar Adrijatiku tat-Tramuntana jew ma nnutaw l-ebda tnaqqis f’dawn l-isforzi u r-Regolament dwar il-Mediterran kellu impatt limitat fuq l-għadd ta’ bastimenti fl-Italja u fil-Kroazja u fuq l-impjiegi fihom.

L-STECF analizza l-pjanijiet ta’ ġestjoni nazzjonali li l-Istati Membri adottaw skont ir-Regolament dwar il-Mediterran abbażi ta’ studju apposta. L-STECF ikkonkluda li bil-pjanijiet ta’ ġestjoni nazzjonali eżistenti t-tnaqqis fil-qabdiet mhux biżżejjed biex jintlaħqu livelli sostenibbli tas-sajd sal-2020. Għalhekk, l-STECF iqis li, sakemm ma jinbidlux il-pjanijiet ta’ ġestjoni nazzjonali, x’aktarx li l-għanijiet tal-PKS mhux se jintlaħqu.

Għall-miżuri internazzjonali implimentati skont il-Kummissjoni Ġenerali għas-Sajd fil-Mediterran (il-GFCM), fl-2015 il-GFCM għamlet valutazzjoni bijoekonomika tal-miżuri ta’ ġestjoni għas-sajd għall-inċova u għas-sardin fil-Baħar Adrijatiku. Is-simulazzjonijiet juru li l-mortalitajiet attwali mis-sajd huma għoljin wisq, inkluż fil-kuntest tal-miżuri ta’ emerġenza li adottat il-GFCM. Jekk jitkomplew, l-istokkijiet tas-sardin u tal-inċova se jibqgħu me jkunux f’limiti bijoloġiċi sikuri jew saħansitra jikkrollaw bejn l-2020 u l-2030.

Il-valutazzjoni tal-impatt

Il-valutazzjoni tal-impatt għall-pjan pluriennali għall-ispeċijiet pelaġiċi ż-żgħar fil-Baħar Adrijatiku saret fil-kuntest tal-PKS il-ġdida u tal-abbozzar mill-ġdid tar-regolamenti dwar il-miżuri tekniċi. Għalhekk, il-valutazzjonijiet tal-impatt li ġejjin huma rilevanti għal din il-proposta:

ir-riforma tal-PKS;

l-impatti tal-introduzzjoni tal-obbligu tal-ħatt l-art;

id-dimensjonijiet soċjoekonomiċi tal-PKS;

l-iżvilupp ta’ regolament ġdid dwar il-miżuri tekniċi.

Barra minn hekk, saret valutazzjoni tal-impatt dwar din il-proposta legali biex jiġi stabbilit pjan pluriennali għall-istokkijiet pelaġiċi ż-żgħar u għas-sajd tagħhom fil-Baħar Adrijatiku.

L-għażliet tal-politika li tqiesu f’din il-valutazzjoni tal-impatt kienu dawn li ġejjin:

l-Għażla 0: l-użu ta’ strumenti mhux leġiżlattivi jew ta’ “liġijiet mhux vinkolanti” (għażla li ma damitx ma ngħatat ’il ġenb);

l-Għażla 1: iż-żamma tal-istatus quo (li huwa x-xenarju ta’ referenza li miegħu tqabblu l-għażliet l-oħrajn);

l-Għażla 2: it-tfassil ta’ Regolament tal-UE għall-ġestjoni tas-sajd għall-ħut pelaġiku ż-żgħir bil-għan li jkun hemm sajd sostenibbli ta’ dawn l-istokkijiet jew sal-2018 jew sal-2020 (żewġ għażliet sekondarji). Qed jiġi propost mekkaniżmu ġdid ta’ ġestjoni fil-kuntest tal-Għażla 2 li jiffoka fuq il-produzzjoni tas-sajd billi jistabbilixxi limiti tal-qbid. Dan l-approċċ ġie ttestjat b’suċċess f’ilmijiet oħrajn tal-UE u wassal għal titjib fl-istat tal-istokkijiet;

l-Għażla 3: it-tentattiv biex jiġi emendat il-qafas attwali ta’ ġestjoni (il-leġiżlazzjoni nazzjonali u internazzjonali), li jista’ jwassal għall-aħjar xenarju jew għall-agħar wieħed possibbli skont jekk jirnexxix jew le.

L-għażla ppreferuta kienet l-Għażla 2 — Regolament tal-UE għall-ġestjoni tas-sajd għall-ħut pelaġiku ż-żgħir — li hija l-unika waħda li nstabet li tagħti riżultati għall-għanijiet kollha. B’mod ġenerali, ir-riżultat mistenni tal-Għażla 2 se jkun status imtejjeb ta’ konservazzjoni tal-inċova u s-sardin, li fl-aħħar mill-aħħar se jwassal għal settur tas-sajd li jiddependi minn din ir-riżorsa li jkun aktar b’saħħtu u sostenibbli, li jkun joffri salarji aħjar għas-sajjieda individwali u iktar profittabbiltà b’mod ġenerali meta mqabbel mal-istatus quo.