Ir-Rapport Speċjali Nru 14/2012 “L-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni dwar l-iġjene tal-UE fil-biċċeriji tal-pajjiżi li ssieħbu fl-UE mill-2004 ’il quddiem”





ABBREVJAZZJONIJIET BTSF : Taħriġ Imtejjeb għal Iżjed Sikurezza fl-Ikel DĠ Agrikoltura u Żvilupp Rurali : Id-Direttorat Ġenerali għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali DĠ Saħħa u Konsumaturi : Id-Direttorat Ġenerali għas-Saħħa u l-Konsumaturi EAHC : Aġenzija Eżekuttiva għas-Saħħa u l-Konsumaturi ECDC : Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard EFSA : Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel FAEGG : Fond Agrikolu Ewropew ta’ Gwida u Garanzija FAEŻR : Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali FBO : Operatur Kummerċjali tal-Ikel FVO : Uffiċċju tal-Ikel u Veterinarju HACCP : Analiżi tal-Periklu u l-Punti Kritiċi ta’ Kontroll MANCP : Pjan Multiannwali Nazzjonali ta’ Kontroll OLAF : Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi PŻR : Programm ta’ Żvilupp Rurali SAPARD : Programm Speċjali tal-Adeżjoni għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali GLOSSARJU Analiżi tal-Periklu u l-Punti Kritiċi ta’ Kontroll (HACCP) : L-Operaturi tal-kummerċ tal-ikel għandhom jistabbilixxu, iżommu u japplikaw proċeduri bbażati fuq il-prinċipji tal-HACCP fl-attività tagħhom billi: jidentifikaw xi perikoli li għandhom jiġu pprevenuti, eliminati jew imnaqqsa; jidentifikaw il-Punti Kritiċi ta’ Kontroll fil-pass jew passi li fihom il-kontroll huwa essenzjali sabiex jipprevjenu jew jeliminaw periklu jew inaqqsuh għal livelli aċċettabbli; jistabbilixxu limiti kritiċi fil-Punti Kritiċi ta’ Kontroll li jisseparaw l-aċċettabbiltà min-nuqqas ta’ aċċettabbiltà; jistabbilixxu u jimplimentaw proċeduri effettivi ta’ monitoraġġ fil-Punti Kritiċi ta’ Kontroll; jistabbilixxu azzjonijiet korrettivi meta l-monitoraġġ jindika li Punt Kritiku ta’ Kontroll ma jkunx taħt kontroll; jistabbilixxu proċeduri sabiex jikkonfermaw li l-miżuri msemmija hawn fuq qed jaħdmu b’mod effettiv; jistabbilixxu dokumenti u reġistri biex juru l-applikazzjoni effettiva tal-miżuri [1]. Ittestjar mikrobijoloġiku : L-Operaturi tal-Kummerċ tal-Ikel għandhom jiżguraw li l-oġġetti tal-ikel jikkonformaw mal-kriterji mikrobijoloġiċi rilevanti, u li jieħdu kampjuni speċifiċi mill-karkassi u l-laħam, kif meħtieġ mir-Regolament (KE) Nru 2073/2005 [2]. Katina ta’ kesħa : L-Operaturi tal-Kummerċ tal-Ikel għandhom jipprovdu matul il-proċess kollu tal-produzzjoni tal-ikel, mit-tbiċċir tal-annimali sakemm jintbagħtu l-prodotti lill-konsumatur finali, katina mhux interrotta ta’ kundizzjonijiet xierqa ta’ maniġġar u ħażna f’temperatura kkontrollata, ta’ kapaċità suffiċjenti biex il-prodotti tal-ikel jinżammu f’temperaturi xierqa. Dawn it-temperaturi huma maħsuba biex iżommu u jestendu l-ħajja fuq l-ixkaffa tal-prodotti friski billi jipprevjenu t-tkabbir u l-multiplikazzjoni ta’ mikroorganiżmi. Pjan Multiannwali Nazzjonali ta’ Kontroll (MANCP) : L-Istati Membri għandhom jinfurzaw il-liġi dwar l-ikel, u jimmonitorjaw u jikkonfermaw li r-rekwiżiti rilevanti tal-liġi dwar l-ikel jiġu mħarsa mill-Operaturi tan-Negozju tal-Ikel u l-Għalf. Għal dak l-iskop, għandhom iżommu sistema ta’ kontrolli uffiċjali [3]. Sabiex tiġi żgurata l-implimentazzjoni effettiva ta’ dawn ir-rekwiżiti, kull Stat Membru għandu jħejji Pjan Multiannwali Nazzjonali ta’ Kontroll uniku u integrat, li jkun fih informazzjoni ġenerali dwar l-istruttura u l-organizzazzjoni tas-sistemi ta’ kontroll għall-għalf u l-ikel, il-kontroll tas-saħħa tal-annimali u tat-trattament xieraq tal-annimali, f’dak l-Istat Membru. Il-MANCP huwa mfassal biex jippromwovi approċċ konsistenti, komprensiv u integrat għall-kontrolli uffiċjali u għall-identifikazzjoni tal-prijoritajiet ibbażati fuq ir-riskju u kriterji għall-kategorizzazzjoni tar-riskju tal-attivitajiet konċernati u l-proċeduri ta’ kontroll l-aktar effettivi [4]. Programm ta’ kontroll proprju : L-Operaturi tal-Kummerċ tal-Ikel f’kull stadju tal-produzzjoni, l-ipproċessar u d-distribuzzjoni tal-ikel iridu jieħdu kampjuni sabiex jiżguraw li l-proċess tal-produzzjoni qed jaħdem f’livelli aċċettabbli u l-livell ta’ kontaminazzjoni ma jeħtieġx miżuri korrettivi. Il-frekwenzi tal-kampjunar ta’ karkassi fil-biċċeriji huma stabbiliti fl-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 2073/2005. Jeħtieġ ukoll li jittieħdu kampjuni minn żoni ta’ pproċessar u mit-tagħmir użati fil-produzzjoni tal-ikel. Il-kampjunar mill-Operaturi tal-Kummerċ tal-Ikel (programm ta’ kontroll proprju) huwa differenzjat mill-kampjunar imwettaq mill-veterinarji tal-Istati Membri fil-qafas tal-Pjanijiet Multiannwali Nazzjonali ta’ Kontroll. Punti Kritiċi ta’ Kontroll (CCP) : Dan huwa l-istadju jew l-istadji fejn il-kontroll huwa essenzjali għall-prevenzjoni jew l-eliminazzjoni ta’ periklu jew biex dan jitnaqqas għal livelli aċċettabbli (ara HACCP). Taħriġ Imtejjeb għal Iżjed Sikurezza fl-Ikel (BTSF) : "Taħriġ Imtejjeb għal Iżjed Sikurezza fl-Ikel" (BTSF) hija inizjattiva tal-Kummissjoni mmirata lejn l-organizzazzjoni ta’ strateġija ta’ taħriġ Komunitarju (UE) fl-oqsma tal-liġi dwar l-ikel, il-liġi dwar l-għalf, ir-regoli dwar is-saħħa tal-annimali u t-trattament xieraq tal-annimali, kif ukoll regoli dwar is-saħħa tal-pjanti. It-taħriġ huwa mfassal għall-persunal kollu tal-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri involuti f’attivitajiet ta’ kontroll uffiċjali sabiex jinżammu aġġornati fir-rigward tal-aspetti kollha tal-liġi Komunitarja fl-oqsma speċifikati hawn fuq u jkun żgurat li l-kontrolli jitwettqu b’mod aktar uniformi, oġġettiv u adegwat fl-Istati Membri kollha [5]. SOMMARJU EŻEKUTTIV I. Il-biċċeriji huma pass kruċjali fil-katina tal-ipproċessar tal-ikel. Taħt il-leġiżlazzjoni dwar l-iġjene tal-Unjoni Ewropea, l-Operaturi tal-Kummerċ tal-Ikel (FBOs) responsabbli mill-biċċeriji għandu jkollhom kundizzjonijiet u proċeduri xierqa fis-seħħ biex jiżguraw is-sigurtà tal-ikel. Ġew allokati fondi tal-UE għall-biċċeriji fil-pajjiżi li ssieħbu fl-UE mill-2004 ’il quddiem, sabiex tkun iffaċilitata l-konformità tagħhom mad-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni. Billi r-rekwiżiti kienu ġeneralment aktar onerużi minn rekwiżiti nazzjonali eżistenti, din kienet sfida kbira. It-titjib assoċjat tal-biċċeriji kien appoġġjat minn kontribuzzjonijiet tal-UE taħt il-Programm Speċjali tal-Adeżjoni għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali (SAPARD) u wara mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Gwida u Garanzija (FAEGG) u l-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR). II. Il-verifika tal-Qorti eżaminat jekk il-Kummissjoni u l-Istati Membri kkonċernati ħadux il-passi neċessarji biex jiżguraw li l-biċċeriji jsiru konformi mal-istandards tal-iġjene tal-UE. Dan kien jinvolvi eżami tas-sorveljanza, tal-gwida, tal-implimentazzjoni u tal-finanzjament ta’ miżuri relatati mar-rekwiżiti tal-iġjene (il-paragrafi 1 sa 21). III. II-verifika żvelat dgħufijiet fl-applikazzjoni tar-regoli u l-proċeduri fl-Istati Membri miżjura li huma deskritti fil-qosor hawn taħt. Dawn id-dgħufijiet ma jitfgħux dubju fuq it-tfassil ġenerali tas-sistemi iżda juru l-ħtieġa ta’ aktar rigorożità fl-applikazzjoni tal-kontrolli fil-livelli kollha biex jitnaqqsu r-riskji u jkunu evitati problemi potenzjalment serji għas-sigurtà tal-ikel (il-paragrafu 51). IV. L-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tar-Regolament applikabbli dwar l-iġjene kienet parzjalment riveduta mill-Uffiċċju tal-Ikel u Veterinarju (FVO) fl-Istati Membri (il-paragrafi 22 sa 25). Instabu dgħufijiet fl-implimentazzjoni tal-Pjanijiet Multiannwali Nazzjonali ta’ Kontroll (MANCPs) mill-Istati Membri (il-paragrafi 26 sa 27). Is-sorveljanza mill-awtoritajiet kompetenti nazzjonali ma pprevjenitx l-okkorrenza ta’ problemi bl-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene mill-FBOs (il-paragrafi 28 sa 35). V. Filwaqt li l-Kummissjoni ppubblikat dokumenti ta’ gwida sabiex tiffaċilita l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene, xi wħud mill-Istati Membri involuti ma pproduċewx linji gwida nazzjonali (il-paragrafi 36 sa 38). VI. Kien hemm nuqqas ta’ konsultazzjoni sistematika bejn il-Kummissjoni u l-Aġenzija Eżekuttiva għas-Saħħa u l-Konsumaturi dwar l-inizjattiva (il-paragrafu 39) u nuqqas ta’ proċeduri xierqa fl-Istati Membri biex ixerrdu r-riżultati tal-inizjattiva BTSF (il-paragrafi 40 sa 44). VII. Il-kontribuzzjoni tal-fondi tal-UE biex tkun iffaċilitata l-implimentazzjoni ta’ rekwiżiti tal-iġjene fil-biċċeriji ġiet affettwata minn dgħufijiet relatati mas-sostenibbiltà u l-għażla tal-proġetti (il-paragrafi 45 sa 50). VIII. Il-Qorti tirrakkomanda li l-Kummissjoni ttejjeb is-sorveljanza u l-gwida tal-implimentazzjoni tal-iġjene tal-Istati Membri aderenti ġodda. Meta jitqies l-użu tal-fondi tal-UE għall-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene f’dawk l-Istati Membri, il-Kummissjoni hija rrakkomandata biex b’mod effettiv tissorvelja l-implimentazzjoni tal-programmi relatati u tevalwa l-impatt ta’ dawn il-fondi tal-UE. INTRODUZZJONI 1. Iż-żamma ta’ livelli għoljin ta’ sigurtà tal-ikel bi spiża raġjonevoli, bl-indirizzar tar-riskji ewlenin u l-iżgurar tal-implimentazzjoni effettiva tal-leġiżlazzjoni dwar is-sigurtà tal-ikel, hija prijorità ewlenija tal-Kummissjoni [6]. Sensiela ta’ kriżijiet tal-ikel u l-għalf (pereżempju, enċefalopatija sponġiformi bovina, diossina) enfasizzaw id-dgħufijiet fit-tfassil u l-implimentazzjoni tar-regolamenti tal-ikel fl-Unjoni Ewropea (UE). Mill-White Paper dwar is-Sikurezza tal-Ikel tal-2000 [7] ’l hawn, il-Kummissjoni ħadet passi lejn tiġdid komprensiv tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar l-iġjene tal-ikel u kwistjonijiet veterinarji. 2. Il-Parlament Ewropew u l-Kunsill adottaw Regolament dwar is-sigurtà fl-ikel [8] fl-2002. Regolamenti speċifiċi dwar l-iġjene u s-sigurtà tal-ikel fil-biċċeriji u l-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tagħhom ġew adottati mill-Pakkett tal-Iġjene tal-2004, li daħal fis-seħħ f’Jannar 2006 u inkluda: (a) regoli dwar l-iġjene tal-oġġetti tal-ikel [9]; (b) regoli speċifiċi dwar l-iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali [10]; u (c) regoli speċifiċi għall-organizzazzjoni ta’ kontrolli uffiċjali fuq prodotti li joriġinaw mill-annimali maħsuba għall-konsum mill-bniedem [11]. 3. Kontrolli uffiċjali [12] jitwettqu sabiex tkun żgurata l-verifikazzjoni tal-konformità mal-liġi dwar l-ikel u l-għalf, is-saħħa tal-annimali u r-regoli dwar it-trattament xieraq tal-annimali. Fiż-żamma ta’ livell għoli ta’ sigurtà fl-ikel, il-biċċeriji [13] huma pass kruċjali fil-katina tal-ipproċessar tal-ikel. Ir-rekwiżiti ewlenin dwar l-iġjene u s-sigurtà fl-ikel li għandhom jiġu applikati fil-biċċeriji [14] huma stabbiliti fl-Anness I. 4. L-Istati Membri li ssieħbu fl-UE mill-2004 kkonfrontaw sfidi partikolari biex jissodisfaw ir-rekwiżiti ġodda tal-Pakkett tal-Iġjene, b’kuntrast mal-Istati Membri eżistenti li kienu diġà japplikaw leġiżlazzjoni dwar l-iġjene tal-UE. Għalhekk ġew allokati fondi tal-UE lill-biċċeriji fl-Istati Membri aderenti ġodda biex tkun iffaċilitata l-konformità tagħhom mal-leġiżlazzjoni. 5. Sa Diċembru 2011, 2154 biċċerija kienu ġew approvati mill-awtoritajiet nazzjonali ta’ dawn l-Istati Membri (ara t-Tabella fil-paragrafu 45) bħala li jirrispettaw ir-Regolamenti dwar l-iġjene tal-UE. RESPONSABBILTAJIET 6. Il-Pakkett tal-Iġjene jassenja r-responsabbiltajiet għall-iġjene u s-sigurtà tal-ikel bejn il-Kummissjoni, l-Istati Membri, u l-Operaturi tal-Kummerċ tal-Ikel. IL-KUMMISSJONI 7. Il-Kummissjoni (Direttorat Ġenerali (DĠ) għas-Saħħa u l-Konsumaturi) hija responsabbli milli tiżviluppa l-politika dwar is-sigurtà tal-ikel tal-UE, u b’mod partikolari għall-immaniġġjar tar-riskju fir-rigward tas-sigurtà tal-ikel. Hija assistita minn żewġ aġenziji f’dan il-kompitu. L-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel (EFSA), ibbażata f’Parma, tipprovdi opinjonijiet esperti dwar kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-ikel li jservu bħala l-bażi xjentifika għall-miżuri tal-UE. Iċ-Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard (ECDC), ibbażat fi Stokkolma għandu wkoll rwol xjentifiku u ta’ valutazzjoni tar-riskju, iżda b’enfasi akbar fuq is-saħħa tal-bniedem. 8. Il-Kummissjoni twettaq verifikazzjoni tal-implimentazzjoni tal-politika tal-UE dwar is-sigurtà tal-ikel mill-Istati Membri, partikolarment billi tiċċekkja jekk l-Istati Membri jiżviluppawx sistema ta’ kontrolli uffiċjali nazzjonali f’konformità mal-liġi tal-UE. Din il-verifikazzjoni titwettaq minn Direttorat speċifiku tad-DĠ Saħħa u Konsumaturi, l-Uffiċċju Alimentari u Veterinarju (FVO), li jwettaq verifiki tal-kontrolli uffiċjali nazzjonali tal-Istati Membri. Id-DĠ Saħħa u Konsumaturi jiżviluppa wkoll taħriġ relatat mas-sigurtà tal-ikel għall-Istati Membri taħt il-programm BTSF. Dawn il-korsijiet ta’ taħriġ huma amministrati mill-Aġenzija Eżekuttiva għas-Saħħa u l-Konsumaturi (EAHC), ibbażata fil-Lussemburgu. L-ISTATI MEMBRI 9. Kull Stat Membru għandu awtorità kompetenti responsabbli biex timplimenta l-Pakkett tal-Iġjene tal-2004, u biex twettaq verifikazzjoni tal-konformità tal-FBOs mar-rekwiżiti tiegħu. Il-kompiti ewlenin tal-awtoritajiet kompetenti jinkludu: (a) żvilupp u tixrid tal-linji gwida nazzjonali; (b) approvazzjoni tal-biċċeriji; (c) preparazzjoni ta’ Pjan Multiannwali Nazzjonali ta’ Kontroll (MANCP) wieħed biex jiddeskrivi s-sistema tagħhom ta’ kontrolli uffiċjali u attivitajiet oħra li jinfurzaw l-applikazzjoni tar-rekwiżiti dwar is-sigurtà tal-ikel mill-FBOs f’kull stadju tal-katina alimentari; (d) preparazzjoni ta’ rapporti ta’ implimentazzjoni tal-MANCP; (e) twettiq ta’ kontrolli uffiċjali, (minbarra dawk tal-veterinarji uffiċjali (OV) li jinsabu fil-biċċerija) tal-FBOs skont il-MANCP; (f) promozzjoni ta’ taħriġ tal-uffiċjali li jwettqu l-kontrolli; (g) arranġament għad-deżinjazzjoni tal-laboratorji ta’ referenza nazzjonali; (h) twettiq ta’ verifiki tas-sistemi ta’ kontroll uffiċjali sabiex ikun żgurat li qed jilħqu l-objettiv tar-Regolament (KE) Nru 882/2004. 10. L-Istati Membri jirrapportaw annwalment lill-Kummissjoni dwar ir-riżultati tal-kontrolli u l-verifiki tagħhom tas-sena ta’ qabel. OPERATURI TAL-KUMMERĊ TAL-IKEL 11. L-FBOs huma responsabbli milli jiżguraw li l-istadji kollha tal-produzzjoni, l-ipproċessar u d-distribuzzjoni tal-ikel taħt il-kontroll tagħhom jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-iġjene rilevanti. FBOs li jimmaniġġjaw il-biċċeriji fl-Istati Membri huma responsabbli milli jiżguraw l-aderenza mar-rekwiżiti fir-rigward ta’: (a) provviżjoni ta’ faċilitajiet u taħriġ xierqa li jippermettu lill-veterinarju uffiċjali jwettaq spezzjonijiet ante-mortem u post-mortem; (b) traċċabbiltà tal-prodotti tal-annimali; (c) kampjunar għal kontaminazzjoni mikrobijoloġika; (d) separazzjoni tal-attivitajiet fl-ispazju jew fil-ħin sabiex tiġi evitata l-kontaminazzjoni trasversali; (e) manutenzjoni tal-katina ta’ kesħa u tgeżwir jew ippakkjar xieraq u dispaċċ; (f) rimi korrett tal-iskart kollu li jirriżulta mill-operazzjonijiet imwettqa fil-bini tal-biċċeriji. 12. Il-proċeduri kollha dwar l-iġjene tal-ikel għandhom ikunu bbażati fuq il-prinċipji tal-Analiżi tal-Periklu u l-Punti Kritiċi ta’ Kontroll (HACCP) [15], li huwa l-metodoloġija standard internazzjonali għall-immaniġġjar tar-riskji relatati mal-ikel. FINANZJAMENT SPEĊIFIKU GĦALL-ISTATI MEMBRI ADERENTI ĠODDA 13. L-Istati Membri aderenti mal-UE mill-2004 kellhom jiżguraw li l-biċċeriji tagħhom jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-iġjene tal-UE. Peress li dawn ir-rekwiżiti kienu ġeneralment ta’ standard ħafna ogħla mir-rekwiżiti nazzjonali eżistenti, fondi tal-UE kienu pprovduti biex jimmodernizzaw il-biċċeriji sabiex tkun iffaċilitata l-konformità tagħhom mar-rekwiżiti tal-iġjene. 14. Il-Programm Speċjali tal-Adeżjoni għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali (programm SAPARD) [16] ipprovda madwar EUR 117-il miljun lil 241 biċċerija taħt il-miżura "Titjib tal-ipproċessar u l-marketing ta’ prodotti agrikoli u tal-industrija tas-sajd" [17]. Din il-miżura pprovdiet fondi biex tgħin lill-Istati Membri jittrattaw l-aġġustament strutturali fis-setturi agrikoli u fiż-żoni rurali tagħhom, inkluża l-leġiżlazzjoni dwar l-iġjene fir-rigward tal-biċċeriji. Din iffokat fuq il-prijoritajiet identifikati fil-Ftehimiet tas-Sħubija għall-Adeżjoni fejn id-dettalji għal kull pajjiż huma stabbiliti fi Pjan ta’ Żvilupp Rurali. 15. Il-finanzjament SAPARD intefaq fuq għajnuna bħalma hija l-kostruzzjoni tal-bini tal-biċċeriji, ix-xiri ta’ tagħmir, ir-rinnovament bi twaħħil mill-ġdid ta’ kmamar tal-produzzjoni li jużaw materjali iġjeniċi (pereżempju l-ebda żebgħa tal-ħajt normali ma kienet permessa), l-isterilizzazzjoni u t-tindif ta’ installazzjonijiet biex jiġu sodisfatti l-istandards tal-iġjene. 16. Il-biċċeriji kienu mbagħad appoġġjati mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Gwida u Garanzija (FAEGG) [18] taħt il-miżura "Titjib tal-ipproċessar u l-marketing ta’ prodotti agrikoli u tal-industrija tas-sajd" u sussegwentement mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR) [19] taħt il-miżura "Żieda fil-valur tal-prodotti agrikoli u tal-forestrija". Dawn il-fondi huma ġestiti mid-Direttorat Ġenerali għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali (DĠ Agrikoltura u Żvilupp Rurali) u mill-Istati Membri. AMBITU U APPROĊĊ TAL-VERIFIKA 17. L-objettiv tal-verifika kien li jkun eżaminat jekk il-Kummissjoni u l-Istati Membri li rċevew il-fondi mill-programmi SAPARD, FAEGG u FAEŻR [20] ħadux il-passi meħtieġa biex jiżguraw li l-biċċeriji jsiru konformi mal-istandards tal-iġjene tal-Unjoni Ewropea (UE). Dan kien jinvolvi l-eżami tal-mistoqsijiet li ġejjin: (a) Kien hemm sorveljanza adegwata mill-Kummissjoni u l-awtoritajiet kompetenti fl-Istati Membri fir-rigward tal-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene applikabbli għall-biċċeriji? (b) Kien hemm gwida u taħriġ adegwati biex tkun appoġġjata l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene applikabbli għall-biċċeriji? (c) Kien hemm proċeduri adegwati biex ikunu implimentati r-rekwiżiti tal-iġjene fil-biċċeriji? (d) Kienu effettivi l-proċeduri għall-għoti ta’ finanzjament tal-UE lill-biċċeriji, għall-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene tal-UE u s-sigurtà tal-ikel? 18. Il-verifika inkludiet żjarat lis-servizzi rilevanti tal-Kummissjoni, l-EAHC u l-EFSA. Inżaru ħamsa mill-Istati Membri aderenti ġodda msemmija hawn fuq (ir-Repubblika Ċeka, l-Ungerija, il-Polonja, ir-Rumanija u s-Slovenja), u 25 biċċerija li bbenefikaw mill-finanzjament tal-UE (ħamsa f’kull Stat Membru) ġew awditjati fuq il-post. 19. Ix-xogħol tal-verifika fis-servizzi tal-Kummissjoni responsabbli għas-sigurtà tal-ikel inkluda eżami tad-dokumentazzjoni u l-proċeduri dwar missjonijiet tal-verifika tas-sigurtà tal-ikel u missjonijiet ta’ spezzjonijiet, il-ġestjoni tal-programmi ta’ taħriġ, u linji gwida rilevanti għall-użu mill-FBOs u l-awtoritajiet kompetenti. 20. Fis-servizzi tal-Kummissjoni responsabbli mill-finanzjament, il-verifika inkludiet l-eżami tad-dokumentazzjoni dwar il-Programmi ta’ Żvilupp Rurali (PŻR) permezz tal-fondi ta’ qabel l-adeżjoni (SAPARD), FAEGG u FAEŻR u l-eżami tad-dokumentazzjoni rilevanti dwar l-implimentazzjoni tal-programmi fl-Istati Membri miżjura matul il-verifika. 21. Fl-Istati Membri, il-verifika ffukat fuq l-eżami tas-sistemi ta’ ġestjoni għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni dwar l-iġjene tal-UE fil-biċċeriji, u inkludiet analiżi tal-kontribuzzjoni tal-programmi ffinanzjati mill-UE għal dan il-għan. Il-verifika fil-biċċeriji eżaminat l-applikazzjoni tal-proċeduri relatati. OSSERVAZZJONIJIET SORVELJANZA TAL-IMPLIMENTAZZJONI TAR-REKWIŻITI TAL-IĠJENE 22. Il-verifika eżaminat is-sorveljanza mill-Kummissjoni tal-azzjonijiet meħuda fl-Istati Membri u l-attivitajiet ta’ sorveljanza tal-FBOs tal-Istati Membri. Il-verifika tal-Qorti sabet li b’mod ġenerali, it-tfassil ta’ sistemi għas-sorveljanza tar-rekwiżiti tal-iġjene mill-Kummissjoni, u l-awtoritajiet kompetenti fl-Istati Membri miżjura (il-paragrafu 18) kien adegwat, iżda li kien hemm lok għal titjib fl-implimentazzjoni tagħhom f’għadd ta’ aspetti importanti kif stabbilit hawn taħt. 23. L-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene kienet għadha ma ġietx kompletament analizzata mill-Kummissjoni (il-paragrafi 24 sa 25). Fil-livell tal-Istati Membri vverifikati, kien hemm dgħufijiet fl-implimentazzjoni tal-MANCPs (il-paragrafi 26 sa 27) u fit-twettiq tal-kontrolli veterinarji (il-paragrafu 28). IL-KUMMISSJONI ANALIZZAT BISS PARZJALMENT L-IMPLIMENTAZZJONI TAL-PAKKETT TAL-IĠJENE TAL-2004 FL-ISTATI MEMBRI 24. Id-DĠ Saħħa u Konsumaturi jiċċekkja l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene fl-Istati Membri permezz ta’ spezzjonijiet imwettqa mid-Direttorat tal-FVO tiegħu. L-FVO jwettaq madwar 250 missjoni ta’ spezzjoni kull sena, li minnhom aktar minn terz jitwettqu f’Pajjiżi Terzi. Id-DĠ Saħħa u Konsumaturi jistabbilixxi l-prijoritajiet għall-ispezzjonijiet tagħhom fuq bażi annwali, u jikkunsidra r-riskju, il-fatturi deskritti fir-regolamenti, l-istrateġija attwali, u r-riżultati ta’ spezzjonijiet preċedenti. Jitwettqu spezzjonijiet speċifiċi għas-settur [21], spezzjonijiet ġenerali ta’ segwitu u spezzjonijiet speċifiċi ta’ segwitu. 25. Fl-2006, l-FVO analizza l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-pakkett tal-iġjene tal-2004 (il-paragrafu 8) dwar is-settur tal-laħam aħmar fl-Istati Membri kollha li ngħaqdu mal-UE mill-2004. Matul il-verifika tal-2011, kien qed jiġi kkompletat is-segwitu tal-livelli mhux sodisfaċenti ta’ implimentazzjoni identifikati matul dik l-analiżi. Fis-settur tal-laħam tat-tjur, madankollu, l-analiżi bdiet biss fl-2008. Fiż-żmien tal-verifika fl-2011 (ħames snin wara d-data tal-iskadenza għall-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene) din l-analiżi, u s-segwitu sussegwenti tagħha wkoll kienet għadha għaddejja [22]. NUQQASIJIET FL-IMPLIMENTAZZJONI TA’ PJANIJIET MULTIANNWALI NAZZJONALI TA’ KONTROLL (MANCP) MILL-ISTATI MEMBRI VVERIFIKATI 26. L-implimentazzjoni tal-MANCPs tal-Istati Membri (il-paragrafu 9 u l-Glossarju) hija evalwata mill-FVO waqt verifiki ta’ segwitu ġenerali. Ġew identifikati dgħufijiet fl-implimentazzjoni [23] mill-FVO fil-MANCPs ta’ tlieta mill-Istati Membri aderenti ġodda miżjura (l-Ungerija, ir-Rumanija u s-Slovenja), li naqqsu l-adegwatezza tagħhom bħala bażi għat-twettiq ta’ kontrolli uffiċjali. 27. Barra minn hekk, il-verifika tal-Qorti sabet li fir-Rumanija l-kontrolli ppjanati mill-MANCP għall-2009 ma kinux ġew implimentati bis-sħiħ. DGĦUFIJIET FL-IMPLIMENTAZZJONI TAL-KONTROLLI VETERINARJI TAL-ISTATI MEMBRI 28. L-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri għandhom iwettqu kontrolli veterinarji uffiċjali fil-biċċeriji skont il-proċeduri dokumentati [24]. Il-kontrolli effettivi jeħtieġu li dawn il-proċeduri jkunu stabbiliti b’mod ċar, u implimentati b’mod korrett (ara l-Anness II). Il-verifika sabet li b’mod ġenerali kien hemm proċeduri xierqa fis-seħħ biex ikun hemm konformità mar-rekwiżiti. Madankollu nstabu nuqqasijiet speċifiċi. Dawn kienu relatati ma’ problemi ta’ koordinazzjoni, u d-dokumentazzjoni ta’ programmi ta’ kampjunar u r-riżultati ta’ kontroll (ara l-Kaxxa 1). IMPLIMENTAZZJONI TAR-REKWIŻITI TAL-IĠJENE U S-SIGURTÀ TAL-IKEL FIL-BIĊĊERIJI MILL-FBOS 29. Il-Qorti eżaminat l-implimentazzjoni mill-FBOs tar-rekwiżiti tal-iġjene u s-sigurtà tal-ikel fil-biċċeriji, taħt is-sorveljanza tal-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri. Il-verifika sabet li b’mod ġenerali kien hemm proċeduri xierqa fis-seħħ fl-FBOs biex ikun hemm konformità mar-rekwiżiti. Madankollu l-osservazzjonijiet li ġejjin juru li l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene u s-sigurtà tal-ikel mill-FBOs xorta teħtieġ verifikazzjoni msaħħa mill-awtoritajiet kompetenti Nazzjonali u sorveljanza mill-qrib ta’ dawn tal-aħħar mill-Kummissjoni. KAXXA 1 DGĦUFIJIET FIL-KONTROLLI VETERINARJI UFFIĊJALI Fil-Polonja, il-verifika tal-kontrolli veterinarji uffiċjali mill-awtoritajiet kompetenti kienet, fil-ħin meta twettqet il-verifika tal-Qorti, taħt ir-responsabbiltà tal-istess servizzi ta’ spezzjoni li jwettqu l-kontrolli veterinarji. Dan jippreżenta riskju għall-indipendenza tax-xogħol. Fir-Rumanija, rapport minnhom ta’ spezzjoni mwettqa mill-awtoritajiet kompetenti biex tiġi vverifikata l-prestazzjoni tal-kompiti tal-veterinarju uffiċjali fil-biċċerija kien fih sejbiet dwar l-attività tal-biċċeriji u l-implimentazzjoni tal-kontrolli proprji li huma fil-fatt ir-responsabbiltà tal-FBO. Is-servizzi veterinarji tal-Istati Membri jiċċekkjaw jekk it-tfassil u l-implimentazzjoni tas-sistemi tal-HACCP tal-FBOs jissodisfawx ir-rekwiżiti regolatorji. Fl-Ungerija, madankollu, is-servizzi veterinarji ċentrali ma kellhomx deskrizzjoni tal-applikazzjoni tal-HACCP. Barra minn hekk, l-informazzjoni dwar in-nuqqasijiet frekwentement identifikati ma ġietx imqabbla biżżejjed. Konsegwentement, ma kienx possibbli li tiġi sorveljata l-applikazzjoni u l-implimentazzjoni ġenerali tas-sistema tal-HACCP. Fis-Slovenja kien hemm nuqqas ta’ linji gwida ċari u dokumentazzjoni standard għar-rappurtar tar-riżultati tal-kontroll veterinarju, li jirriżulta f’differenzi fin-natura u fir-rappurtar tal-kontrolli. Dan ħoloq riskju għall-kwalità u l-kompletezza tagħhom. F’xi wħud mill-biċċeriji żgħar miżjura matul il-verifika, kien hemm demarkazzjoni inadegwata bejn ir-responsabbiltajiet tal-FBO u dawk tal-veterinarju uffiċjali. Dan jista’ jolqot l-indipendenza tal-kontrolli uffiċjali. NUQQASIJIET FL-IMPLIMENTAZZJONI TAR-REKWIŻITI TAL-IĠJENE 30. Il-verifika nnutat dgħufijiet fl-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene f’disgħa mill-25 biċċerija miżjura. Dawn kienu fir-rigward ta’ tagħmir ta’ tindif, diżinfettar u stordament mhux xierqa, is-separazzjoni ta’ żoni "indaf" minn dawk "maħmuġa", u nuqqas ta’ faċilitajiet ta’ ħażna adegwati għal-laħam iddikjarat mhux xieraq għall-konsum mill-bniedem (ara l-Kaxxa 2). KAXXA 2 NUQQASIJIET FL-IMPLIMENTAZZJONI TAR-REKWIŻITI TAL-IĠJENE Għalkemm il-fluss tal-produzzjoni fil-biċċeriji għandu jkun imfassal biex jipprevjeni l-kontaminazzjoni trasversali, fl-ewwel biċċerija miżjura fir-Rumanija, il-persunal seta’ jiċċirkola liberament minn żoni maħmuġin għal dawk indaf u t-tim tal-verifika kellu jmur lura miż-żona maħmuġa għaż-żona nadifa peress li l-ebda ħruġ ieħor ma kien disponibbli. Fit-tieni biċċerija Rumena, il-laħam mill-faċilitajiet tal-ħażna kellu jittieħed lura lejn l-impjant tat-tqattigħ biex ikun ittikkettjat biex jintbagħat. Fiż-żewġ biċċeriji, in-nuqqas ta’ separazzjoni fl-ispazju jew fil-ħin ta’ attivitajiet fil-biċċerija jistgħu jippreżentaw riskju ta’ kontaminazzjoni transversali. Fit-tielet biċċerija, l-iskieken ma kinux maħżuna sew matul l-operazzjoni tat-tbiċċir. Fir-raba’ biċċerija, il-persunal ħadem bil-karkassi tal-majjal immedjatament wara li naddaf l-art mingħajr ma ħasel idejh l-ewwel. F’biċċerija miżjura fir-Repubblika Ċeka, il-faċilitajiet għat-tindif tal-idejn u l-istvali ma kinux xierqa biex jiżguraw li l-persunal tassew użawhom qabel daħlu fiż-żoni nodfa. F’dan il-każ u fit-tieni biċċerija, ma kienx hemm separazzjoni ċara bejn iż-żoni differenti, u b’hekk kien hemm aċċess liberu għall-faċilitajiet mingħajr ma ttieħdu miżuri ta’ diżinfettazzjoni xierqa. F’biċċerija oħra, it-tielet waħda, il-gaġeġ miżjura li jintużaw għat-trasport ta’ tiġieġ ħajjin ma kinux kompletament imnaddfa wara l-ħatt tal-għasafar li jista’ jwassal għal riskju ta’ kontaminazzjoni trasversali. F’biċċerija miżjura fil-Polonja, it-tagħmir tal-istordament użat ma kienx jaħdem kif suppost u kkawża tbatija żejda għall-annimali peress li t-tagħmir ta’ sostituzzjoni ma kienx disponibbli fil-pront biex itemm l-istordament fi żmien raġjonevoli. F’biċċerija oħra li saret żjara fiha fil-Polonja ma kienx hemm faċilitajiet tat-tkessiħ separati disponibbli għall-ħażna ta’ laħam li ma kienx adatt għall-konsum mill-bniedem. ASSIGURAZZJONI INSUFFIĊJENTI RELATATA MAS-SISTEMA TAL-ANALIŻI TAL-PERIKLU U L-PUNTI KRITIĊI TA’ KONTROLL (HACCP) 31. Dokumentazzjoni xierqa (pereżempju, dwar il-katina ta’ kesħa) tifforma parti essenzjali minn sistemi tal-HACCP [25]. Il-pjanijiet tal-HACCP tal-biċċeriji miżjura kienu jipprovdu għar-reġistrazzjoni tal-attivitajiet ta’ monitoraġġ tal-Punti Kritiċi ta’ Kontroll (CCPs). Madankollu, f’ħamsa mill-biċċeriji miżjura, il-proċeduri tal-HACCP ma kinux applikati għal CCPs relatati mat-temperatura, u d-dokumentazzjoni tal-kontrolli CCP ma kinitx kompluta u/jew ma kinitx affidabbli (ara l-Kaxxa 3). Dan naqqas l-assigurazzjoni tal-kontroll kritiku rrappurtat. KAXXA 3 KONTROLLI MHUX KOMPLUTI FUQ IL-PUNTI KRITIĊI TA’ KONTROLL F’biċċerija miżjura fis-Slovenja, it-temperatura massima tal-laħam qabel il-bgħit, stabbilita mir-Regolamenti (7°C), kienet użata bħala limitu għal CCP, u l-qari tat-temperatura kien meħud sistematikament. Jekk qari tat-temperatura jsib li l-laħam lest biex jintbagħat ma jkunx kiesaħ biżżejjed, għandu jiġi mkessaħ aktar. Madankollu l-verifika nnutat kunsinni dokumentati ta’ laħam mill-biċċerija b’qari tat-temperatura ta’ aktar minn 8°C mingħajr tkessiħ ulterjuri. F’biċċerija miżjura fl-Ungerija, it-temperatura fi kmamar tat-tkessiħ kienet soġġetta għal CCP. Madankollu s-sistema ta’ monitoraġġ tat-temperatura ma tatx biżżejjed twissijiet f’każ ta’ devjazzjonijiet tat-temperatura minn livelli stabbiliti fil-pjan tal-HACCP. F’biċċerija oħra miżjura, id-dokumentazzjoni għal CCPs kienet kompletata biss meta jseħħu l-problemi. Ma kienet disponibbli l-ebda evidenza dokumentarja tal-qari tat-temperatura fil-livelli permessi. F’biċċerija miżjura fir-Rumanija, ir-reġistrazzjonijiet tat-temperatura fil-kmamar tat-tkessiħ ma kinux ikkunsidrati bħala affidabbli. L-istess temperatura kienet konsistentement irreġistrata f’dawn ir-reġistrazzjonijiet għall-qari tat-temperatura meħud erba’ darbiet f’ġurnata fuq diversi ġimgħat mill-istess persuna. F’biċċerija oħra miżjura fir-Rumanija, ir-reġistrazzjonijiet tat-temperatura mtlew minn qabel, u kienu juru dejjem "C" għal "compliant" (konformi). NUQQASIJIET FL-IMPLIMENTAZZJONI TAL-PROGRAMM TA’ KONTROLL PROPRJU 32. Il-leġiżlazzjoni teħtieġ li l-FBOs iwettqu programm ta’ kontroll proprju li jinvolvi kampjunar ta’ karkassi għall-kontaminazzjoni mikrobijoloġika tal-inqas darba fil-ġimgħa, ħlief f’ċerti każijiet fejn l-awtoritajiet veterinarji jistgħu jippermettu kampjunar li jitwettaq kull ġimagħtejn. F’ħamsa mill-biċċeriji miżjura fi tliet Stati Membri, il-frekwenza tal-kampjunar, jew it-trattament tal-kampjuni ma twettqux skont ir-rekwiżiti. F’erba’ każijiet, fejn l-awtoritajiet veterinarji approvaw il-kampjunar fuq bażi ta’ kull ġimagħtejn, il-kampjunar proprju twettaq f’intervalli inqas frekwenti. F’każ minnhom ir-riżultati tal-ittestjar ma kinux disponibbli (ara l-Kaxxa 4). KAXXA 4 IL-KAMPJUNAR TAL-KARKASSI MHUX DEJJEM IMWETTAQ SKONT IR-REGOLI L-FBOs tal-biċċeriji għandhom jieħdu kampjuni għall-analiżi mikrobijoloġika tal-anqas darba fil-ġimgħa. F’żewġ biċċeriji miżjura fir-Rumanija, il-kampjunar għas-Salmonella mill-FBO tnaqqas għal taħt ir-rekwiżiti legali mingħajr approvazzjoni xierqa minn qabel mill-awtoritajiet veterinarji. Barra minn hekk, il-veterinarju uffiċjali ħa l-kampjuni minkejja li din hija r-responsabbiltà tal-FBO. F’biċċerija miżjura fil-Polonja, il-kampjunar mill-FBO tnaqqas għal darba fix-xahar f’xi każijiet. F’biċċerija oħra, ma kienx hemm evidenza li jitwettqut-testijiet kollha meħtieġa. F’biċċerija miżjura fir-Repubblika Ċeka, filwaqt li l-FBO kienet konformi mal-frekwenza tal-kampjunar, il-kampjuni kienu mibgħuta lil-laboratorju biss darba fix-xahar jew saħansitra inqas ta’ spiss. Din il-prattika kienet tikkostitwixxi riskju għall-iġjene tal-proċess tal-produzzjoni peress li jkun impossibbli li jittieħdu miżuri korrettivi immedjati f’każ li riżultati ta’ kampjuni pożittivi ta’ analiżi mikrobijoloġika ma jkunux magħrufa malajr. NUQQAS TA’ KONFORMITÀ MAR-REKWIŻITI TA’ TRAĊĊABILITÀ 33. Ikel u għalf li jistgħu jinbiegħu fl-UE għandhom ikunu ttikkettati jew identifikati b’mod adegwat biex jiffaċiltaw it-traċċabilità tagħhom, permezz ta’ dokumentazzjoni jew informazzjoni rilevanti [26]. Il-verifika nnutat dgħufijiet f’sitta mill-25 biċċerija miżjura. Dawn kienu fir-rigward ta’ sistemi mhux xierqa għall-identifikazzjoni ta’ karkassi u qatgħat u sistemi mhux kompluti sabiex ikun traċċat l-ipproċessar ta’ annimali ħajjin għal karkassi fil-katina tal-ikel (ara l-Kaxxa 5). KAXXA 5 NUQQAS TA’ INFORMAZZJONI DWAR TRAĊĊABILITÀ L-operaturi tal-biċċeriji m’għandhomx jaċċettaw annimali fil-bini tal-biċċerija sakemm ma jkunux ġew ipprovduti b’informazzjoni rilevanti dwar is-sigurtà tal-ikel inkluża fir-rekords li jinżammu fl-azjenda tal-oriġini. F’żewġ biċċeriji miżjura fil-Polonja, l-ebda informazzjoni dwar il-katina tal-ikel ma kienet disponibbli għall-baqar imbiċċra matul iż-żjara. F’żewġ biċċeriji tal-ħnieżer miżjura fir-Rumanija, u waħda fir-Repubblika Ċeka, ir-regoli dwar l-identifikazzjoni tal-karkassi, fid-dawl tal-assigurazzjoni tat-traċċabilità, kienu insuffiċjenti. Fiż-żewġ każijiet Rumeni, l-FBO iddikjarat li d-data tat-tbiċċir kienet in-numru tal-lott. Fil-kamra tal-ħżin f’temperatura kiesħa tal-ewwel biċċerija, ġew innutati rjus ta’ ħnieżer mingħajr identifikazzjoni matul iż-żjara fuq il-post. In-nuqqas ta’ informazzjoni speċifika għall-identifikazzjoni tal-partijiet tal-karkassi jew il-lott, seta’ mbagħad jirrappreżenta riskju għall-assigurazzjoni tat-traċċabilità. Fil-każ tar-Repubblika Ċeka, il-karkassi kienu nnumerati biss bin-numru tal-ordni tat-tbiċċir u d-data tat-tbiċċir ma kinitx irreġistrata. Dan itellef it-traċċabilità rapida tal-laħam għall-azjenda f’każ ta’ kriżi. F’żewġ biċċeriji tat-tjur miżjura fil-Polonja, ma kien hemm ebda rikonċiljazzjoni bejn in-numru ta’ tjur imwassla u mbiċċra. F’waħda mill-biċċeriji kien hemm differenzi bejn in-numru ta’ tjur ikkonfermati għat-tbiċċir bl-ispezzjoni tal-veterinarju ante-mortem fl-azjenda agrikola, u n-numru ta’ tjur mibgħuta lejn il-biċċerija. Fit-tieni biċċerija, it-tjur imbiċċra ma kinux jingħaddu b’mod fiżiku. Barra minn hekk, f’dan il-każ, id-dokumenti ta’ identifikazzjoni li jakkumpanjaw it-tjur għat-tbiċċir kienu jidentifikaw l-azjenda iżda l-informazzjoni dwar l-identifikazzjoni tal-qatgħa kienet nieqsa. Meta l-azjendi għandhom aktar minn qatgħa waħda, dan iwassal għal nuqqas ta’ traċċabilità bejn il-qatgħa kkontrollata u l-qatgħa mbiċċra. Nuqqas simili ta’ identifikazzjoni tal-qatgħat kien innutat f’biċċerija tat-tjur miżjura fl-Ungerija. INKOMPATIBBILTÀ TA’ REGOLI DWAR IL-FLESSIBILITÀ 34. Kif deskritt fil-paragrafu 11, l-FBOs huma meħtieġa li jwettqu kampjunar mikrobijoloġiku fil-biċċeriji. Il-leġiżlazzjoni [27] tipprovdi għal eżenzjonijiet mill-frekwenzi tal-kampjunar fil-każ ta’ biċċeriji żgħar, sakemm jitwettaq analiżi tar-riskju li jindika li t-tnaqqis huwa ġustifikat. 35. Ma hemm l-ebda definizzjoni għal negozji żgħar tal-ikel fil-leġiżlazzjoni dwar l-iġjene tal-UE. Barra minn hekk, hemm inkonsistenza fir-rekwiżit li l-istabbilimenti kollha, irrispettivament mid-daqs tagħhom, għandhom japplikaw il-leġiżlazzjoni dwar l-iġjene fis-seħħ u r-Regolament (KE) Nru 2073/2005 li jippermetti derogi għal biċċeriji żgħar. GWIDA U TAĦRIĠ 36. Il-verifika eżaminat jekk il-Kummissjoni u l-Istati Membri żviluppawx linji gwida rilevanti u għamlux promozzjoni ta’ taħriġ xieraq għall-partijiet interessati. Filwaqt li l-linji gwida huma stabbiliti fil-livell tal-Kummissjoni, xi linji gwida għall-prattiki tal-iġjene fil-biċċeriji kienu żviluppati mis-setturi professjonali nazzjonali (il-paragrafi 37 sa 38). Il-programm ta’ taħriġ organizzat mill-Kummissjoni kien ikkunsidrat mill-Istati Membri miżjura bħala utli ħafna, iżda l-verifika nnutat li kien hemm lok għal titjib (il-paragrafi 39 sa 44). GWIDA LIMITATA DWAR L-IMPLIMENTAZZJONI TAL-LEĠIŻLAZZJONI MILL-ISTATI MEMBRI 37. Il-Kummissjoni hija meħtieġa mir-Regolamenti dwar is-sigurtà tal-ikel biex tistabbilixxi linji gwida għall-kontrolli uffiċjali [28] u gwidi għal prattika tajba [29] għall-iġjene u għall-applikazzjoni tal-prinċipji tal-HACCP, u għandha tiżgura li dawn jiġu żviluppati u mxerrda. Għal dak il-għan, il-Kummissjoni tippubblika u taġġorna linji gwida rilevanti wara konsultazzjoni mal-Istati Membri u partijiet interessati oħra. 38. L-Istati Membri għandhom jinkoraġġixxu wkoll l-iżvilupp mis-setturi tan-negozju tal-ikel ta’ gwidi nazzjonali għal prattika tajba għall-iġjene u għall-applikazzjoni tal-prinċipji tal-HACCP [30]. Dawn il-gwidi jkunu għodda importanti għall-prevenzjoni tas-sitwazzjonijiet deskritti fis-sejbiet tal-verifika tal-Qorti fil-livell tal-Istat Membru, kif ukoll id-dgħufijiet identifikati mill-ispezzjonijiet tal-FVO. Madankollu, fi tliet Stati Membri vverifikati (il-Polonja, ir-Rumanija u s-Slovenja), l-ebda gwida bħal din ma kienet ġiet stabbilita mill-assoċjazzjonijiet professjonali nazzjonali. NUQQAS TA’ KONSULTAZZJONI SISTEMATIKA BEJN ID-DĠ SAĦĦA U KONSUMATURI U L-EAHC 39. Suġġetti għat-taħriġ u t-tfassil tal-korsijiet ta’ taħriġ BTSF jintgħażlu mid-DĠ Saħħa u Konsumaturi u jiġu pprovduti b’mod dettaljat ħafna lill-EAHC. Għall-perjodu taħt reviżjoni (ibbażata fuq żjarat tal-verifika sa Jannar 2011), kien hemm nuqqas ta’ konsultazzjoni sistematika bejn l-EAHC u d-DĠ Saħħa u Konsumaturi dwar it-tfassil ta’ dawn il-korsijiet ta’ taħriġ, li ħoloq riskju li l-għarfien li l-Aġenzija kisbet fl-implimentazzjoni tal-programmi ma kienx sfruttat. NUQQASIJIET FL-IMPLIMENTAZZJONI TAL-BTSF 40. Sabiex jiġu armonizzati l-kontrolli veterinarji uffiċjali mill-Istati Membri, il-Kummissjoni tista’ torganizza korsijiet ta’ taħriġ għall-persunal tal-Istati Membri [31]. L-inizjattiva ta’ taħriġ BTSF ġiet żviluppata mid-DĠ Saħħa u Konsumaturi u hija implimentata mill-EAHC. Sabiex tiġi żgurata komunikazzjoni aħjar mal-Istati Membri, jiġu organizzati laqgħat regolari bejn il-Kummissjoni u l-Punti ta’ Kuntatt Nazzjonali tal-Istati Membri. 41. Prinċipju bażiku minnhom, tat-taħriġ BTSF mhuwiex li jissostitwixxu l-programmi ta’ taħriġ nazzjonali jew li jħarrġu l-persunal kollu tal-awtoritajiet kompetenti iżda li jippromwovu approċċ ta’ "taħriġ għal min iħarreġ" fejn l-Istati Membri għandhom jgħaddu l-informazzjoni rċevuta mill-parteċipanti fis-sessjonijiet ta’ taħriġ BTSF lis-servizzi veterinarji tagħhom. L-approċċ ta’ "taħriġ għal min iħarreġ" għadu mhux qed jiġi implimentat kompletament f’livell tal-UE. Bħalissa ma jeżisti l-ebda qafas komuni għall-mod li bih l-attivitajiet ta’ disseminazzjoni għandhom jitwettqu u ebda kriterji għall-monitoraġġ tar-riżultati tad-disseminazzjoni f’livell tal-Istat Membru sabiex jitwettaq segwitu ta’ dawn l-attivitajiet. 42. Fl-Ungerija u r-Rumanija, ir-rwol tal-Punti ta’ Kuntatt Nazzjonali tal-BTSF huwa limitat għat-trażmissjoni ta’ informazzjoni dwar il-progress tal-azzjonijiet lill-Kummissjoni u mhuwiex biżżejjed għall-monitoraġġ tal-programm ta’ taħriġ għall-għoti ta’ feedback, u għad-disseminazzjoni tal-informazzjoni relatata. 43. L-evalwazzjoni intermedja tal-BTSF [32] uriet li l-parteċipanti jqisu li l-attivitajiet ta’ taħriġ kienu wisq teoretiċi u nieqsa minn eżempji prattiċi suffiċjenti. Barra minn hekk, il-verifika tal-Qorti fl-Istati Membri nnutat li d-disseminazzjoni tal-informazzjoni fl-Istati Membri wara l-parteċipazzjoni fil-korsijiet BTSF kienet nieqsa minn eżempji prattiċi suffiċjenti li jkunu jtejbu r-riżultati u l-impatt tal-attivitajiet ta’ disseminazzjoni fil-livell tal-Istati Membri (ara l-Kaxxa 6). 44. Evalwazzjoni sussegwenti tal-BTSF, li kienet inizjalment ippjanata għall-2011, kienet imdewma u mistennija li tiġi kkompletata fl-2012. KAXXA 6 TITJIB FIT-TAĦRIĠ MEĦTIEĠ Fl-Istati Membri miżjura matul il-verifika, l-awtoritajiet veterinarji kompetenti jikkunsidraw l-inizjattiva BTSF bħala waħda utli ħafna, għalkemm huma ssuġġerew titjib fir-rigward ta’: (a) tiġdid ta’ suġġetti għal taħriġ BTSF, peress li l-ispetturi fil-livell ċentrali tagħhom kienu diġà pparteċipaw f’korsijiet ta’ taħriġ eżistenti u kien hemm suġġetti oħra relatati ma’ kwistjonijiet attwali li kien hemm bżonn li jiġu koperti sabiex jiġi żgurat approċċ armonizzat ta’ kontrolli uffiċjali; (b) reviżjoni tal-lingwi ta’ taħriġ, peress li l-korsijiet ta’ taħriġ huma normalment ipprovduti biss bl-Ingliż, bil-Franċiż jew bil-Ġermaniż. L-awtoritajiet enfasizzaw id-diffikultà biex jinstabu spetturi b’ħiliet lingwistiċi suffiċjenti biex jipparteċipaw f’dawn il-korsijiet. Barra minn hekk, mhux l-istabbilimenti kollha magħżula biex issir żjara fihom mill-parteċipanti fil-korsijiet ta’ taħriġ kienu kkunsidrati konformi mar-rekwiżiti tal-iġjene attwali jew ipprovdew eżempji tal-aħjar prattiki. Fir-Rumanija u fl-Ungerija, minħabba nuqqas ta’ skambju ta’ informazzjoni bejn il-Punt ta’ Kuntatt Nazzjonali u l-awtoritajiet veterinarji, il-proposti għal titjib fil-korsijiet ta’ taħriġ ma ġewx ikkunsidrati. PROĊEDURI GĦALL-UŻU TAL-FONDI TAL-UE 45. Il-verifika eżaminat il-proċeduri għall-provvista ta’ finanzjament tal-UE għall-biċċeriji sabiex tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene. Il-Qorti identifikat dgħufijiet relatati mas-sostenibbiltà u l-għażla tal-proġetti (il-paragrafi 46 sa 50). It-Tabella turi l-finanzjament li sar disponibbli minn SAPARD għall-biċċeriji, li għandu l-mira li jwassalhom biex ikunu konformi mal-istandards tal-iġjene tal-UE. Dawn l-operazzjonijiet attwalment qed jiġu appoġġjati mill-miżura "Żieda fil-valur tal-prodotti agrikoli u tal-forestrija" tal-FAEŻR [33]. TABELLA SAPARD — MIŻURA "TITJIB TAL-IPPROĊESSAR U L-MARKETING TA’ PRODOTTI AGRIKOLI U TAS-SAJD" Sors: Stat Membru | Numru ta’ biċċeriji appoġġjati minn SAPARD taħt il-miżura | Ammont ta’ kontribuzzjoni tal-UE għal biċċeriji ffinanzjati minn SAPARD taħt il-miżura (EUR miljun) | Medja tal-ammont ta’ kontribuzzjoni tal-UE għal kull biċċerija (EUR miljun) | Numru ta biċċeriji approvati fil- 31.12.2011 | (A) | (B) | (C) | (D)=(C)/(B) | (E) | Il-Bulgarija [6666] | 42 | 29 | 0,69 | 108 | Ir-Repubblika Ċeka [7777] | 30 | 4 | 0,13 | 239 | L-Estonja [7777] | 4 | 1 | 0,25 | 60 | Il-Latvja [6666] | 4 | 1 | 0,25 | 78 | Il-Litwanja [6666] | 9 | 12 | 1,33 | 78 | L-Ungerija [7777] | 13 | 3 | 0,23 | 283 | Il-Polonja [7777] | 77 | 22 | 0,29 | 1003 | Ir-Rumanija [7777] | 51 | 40 | 0,78 | 156 | Is-Slovenja [7777] | 4 | 3 | 0,75 | 61 | Is-Slovakkja [7777] | 7 | 2 | 0,29 | 88 | Total | 241 | 117 | 0,49 | 2154 | 46. Il-programmi nazzjonali fihom dispożizzjonijiet ġenerali għall-implimentazzjoni tagħhom, inkluż il-ġestjoni, il-monitoraġġ u l-kontrolli. Dan kien meħtieġ qabel ma l-Kummissjoni approvat il-programmi SAPARD. 47. Ir-Rapport ta’ Attività Annwali 2008 tad-DĠ Agrikoltura u Żvilupp Rurali tal-Kummissjoni inkluda riserva rigward is-sistema ta’ ġestjoni u kontroll għas-SAPARD fir-Rumanija u l-Bulgarija. Ir-riserva kienet serja biżżejjed biex iġġiegħel lill-Kummissjoni tinterrompi l-pagamenti lil dawk l-Istati Membri. Fir-Rumanija (fejn il-problemi kienu aktar serji), minn 197 proġett SAPARD appoġġjat taħt il-miżura "Titjib tal-ipproċessar u l-marketing ta’ prodotti agrikoli u tas-sajd", 104 kienu diġà ġew investigati mill-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (OLAF) saż-żmien meta saret il-verifika tal-Qorti, wara tħassib dwar il-proċeduri ta’ akkwist pubbliku. Instabu irregolaritajiet serji għal 64 proġett, b’rakkomandazzjonijiet għall-irkupru totali ta’ għajnuna pubblika. Għal 60 minn dawn il-proġetti, kienet suspettata frodi u l-awtoritajiet ġudizzjarji xierqa ġew infurmati. DGĦUFIJIET RELATATI MAS-SOSTENIBBILTÀ TAL-PROĠETTI FFINANZJATI 48. Kriterju wieħed għall-finanzjament taħt SAPARD kien li l-proġetti għandhom jissodisfaw l-istandards ġodda f’termini ta’ iġjene u sigurtà tal-ikel sal-aħħar tat-twettiq tal-investiment. Is-sostenibbiltà tal-proġett kienet objettiv ieħor. Il-proġetti ffinanzjati għandhom jinżammu fil-livelli tal-attività tal-mira għal tal-inqas ħames snin wara t-tmiem tal-investiment. 49. Il-verifika nnutat li l-fondi tal-UE kkontribwew għar-ristrutturar tal-biċċeriji sabiex tkun iffaċilitata l-konformità mal-istandards tal-iġjene tal-UE, u sabiex tinżamm l-attività ekonomika. L-impatt tal-investimenti ffinanzjati fuq l-ilħuq tal-istandards ġodda tal-iġjene ma kienx soġġett għal evalwazzjoni speċifika mis-servizzi tal-Kummissjoni. Il-verifika nnutat każijiet f’kull Stat Membru miżjura fejn jew il-perjodu minimu ta’ ħames snin ta’ attività ma ntlaħaqx, jew inkella fejn il-livelli ta’ attività fil-mira ma nkisbux (ara l-Kaxxa 7). Dan naqqas l-impatt tal-fondi użati biex tkun iffaċilitata l-konformità mar-rekwiżiti tal-iġjene fil-biċċeriji. KRITERJI TAL-GĦOTI MHUX XIERQA GĦALL-PROĠETTI SAPARD 50. Fir-Repubblika Ċeka, il-kriterji tal-għoti għas-sottomiżura SAPARD "Assistenza fl-introduzzjoni ta’ Analiżi tal-Periklu u l-Punti Kritiċi ta’ Kontroll" (HACCP) kienu jinkludu l-eżistenza ta’ tim tal-HACCP. L-applikanti li diġà kellhom tim tal-HACCP stabbilit u li kienu diġà avvanzati sew fl-applikazzjoni tal-HACCP għalhekk kienu magħżula fuq dawk li kienu għamlu inqas progress u li fil-fatt kienu jeħtieġu aktar assistenza. Dan ma kienx konsistenti mal-objettiv tal-inkoraġġiment tal-implimentazzjoni tal-HACCP. Fil-każ ta’ tnejn mill-biċċeriji miżjura mill-awdituri li bbenefikaw minn dan is-sottomiżura, l-uniċi kriterji tal-għoti applikati għall-għażla ta’ dawn iż-żewġ biċċeriji kienu l-eżistenza ta’ tim tal-HACCP u ċertifikazzjoni ISO. Għalhekk, il-kontribuzzjoni tal-fondi SAPARD għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-iġjene tal-UE kienet limitata peress li l-istabbilimenti li kienu diġà qed jiżviluppaw il-proċeduri biex jikkonformaw ma’ dawn ir-rekwiżiti kienu l-iktar probabbli li jintgħażlu. KAXXA 7 EŻEMPJI FEJN IL-LIVELL TA’ ATTIVITÀ PPJANAT MA NTLAĦAQX JEW MA KIENX APPOĠĠJAT Fir-Rumanija tnejn mill-ħames biċċeriji miżjura (EUR 0,9 miljun ta’ fondi SAPARD) ma kinux laħqu l-livell ta’ attività tat-tbiċċir fil-mira tagħhom. Dan kien minħabba taħlita ta’ domanda aktar dgħajfa milli kien mistenni għall-prodotti tal-laħam tagħhom, u provvista anqas milli kienet mistennija ta’ annimali adatti. Fil-Polonja, waħda mill-biċċeriji ffinanzjati li inizjalment kienet magħżula biex issir żjara fiha (EUR 0,7 miljun ta’ fondi SAPARD) waqqfet l-attività tagħha fl-2010 minħabba nuqqas ta’ prestazzjoni ekonomika. Fl-Ungerija wieħed mis-siti miżjura kellu biċċerija tal-ħnieżer appoġġjata minn SAPARD fl-2003 (EUR 60 000) li kienet ilha inattiva mill-2006. L-FBO ttrasferixxa l-attività tat-tbiċċir lejn biċċerija oħra minn tiegħu. Filwaqt li l-aġenzija tal-pagamenti rkuprat il-fondi SAPARD dovuti, l-objettivi tal-fondi tal-UE ma ntlaħqux. KONKLUŻJONIJIET U RAKKOMANDAZZJONIJIET 51. Il-verifika tal-Qorti sabet li b’mod ġenerali, it-tfassil ta’ sistemi għas-sorveljanza tar-rekwiżiti tal-iġjene mill-Kummissjoni u l-awtoritajiet kompetenti fl-Istati Membri aderenti ġodda kienu adegwati. Il-verifika żvelat numru ta’ dgħufijiet fl-applikazzjoni tar-regoli u l-proċeduri fl-Istati Membri miżjura. Barra minn hekk il-verifika sabet dgħufijiet relatati mas-sostenibbiltà u l-għażla tal-proġetti ffinanzjati. Filwaqt li d-dgħufijiet identifikati ma jixħtux dubju individwalment jew kollettivament fuq it-tfassil globali tas-sistemi sabiex ikun żgurat li r-rekwiżiti tal-iġjene jkunu applikati, dawn juru l-ħtieġa għal rigorożità akbar fl-applikazzjoni ta’ kontrolli fil-livelli kollha biex jitnaqqsu r-riskji li jistgħu jwasslu għal problemi serji dwar is-sigurtà tal-ikel. 52. L-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene fil-pajjiżi li ngħaqdu mal-UE mill-2004 ’l quddiem kienet għadha ma ġietx kompletament analizzata mill-Kummissjoni (il-paragrafi 24 sa 25). Fil-livell ta’ Stat Membru, ġew innutati dgħufijiet fl-implimentazzjoni tal-MANCPs, kontrolli veterinarji (il-paragrafi 26 sa 28), u l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene mill-FBOs (il-paragrafi 29 sa 35). RAKKOMANDAZZJONI 1 Dwar is-sorveljanza tal-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene, il-Kummissjoni għandha: (a) tikkompleta s-segwitu mill-FVO tar-rakkomandazzjonijiet preċedenti tiegħu lill-Istati Membri li jirriżultaw mill-analiżi tal-implimentazzjoni tal-pakkett tal-iġjene tal-2004; (b) ittejjeb il-gwida u s-sorveljanza tagħha tal-preparazzjoni u l-implimentazzjoni mill-Istati Membri tal-MANCPs sabiex tiġi żgurata sistema effettiva ta’ kontrolli uffiċjali; (c) tħeġġeġ lill-Istati Membri biex iwettqu l-kontrolli veterinarji tagħhom b’mod effettiv, prinċipalment permezz ta’ taħriġ, spezzjonijiet tal-FVO u analiżi tar-rapporti tal-Istati Membri. (d) ittejjeb is-sorveljanza tagħha tal-kontrolli tal-Istati Membri sabiex tnaqqas id-dgħufijiet li jkunu ġew identifikati mill-verifika tal-Qorti. 53. Il-verifika tal-Qorti ma sabitx biżżejjed appoġġ u gwida lill-FBOs u ċerti nuqqasijiet fl-implimentazzjoni tal-BTSF (il-paragrafi 36 sa 44). RAKKOMANDAZZJONI 2 Dwar il-gwida u t-taħriġ, il-Kummissjoni għandha: (a) tħeġġeġ lill-Istati Membri biex jiżviluppaw gwidi nazzjonali li jistgħu jikkontribwixxu biex jipprevjenu n-nuqqasijiet identifikati mill-verifika tal-Qorti; (b) tqis azzjonijiet biex jittejbu l-azzjonijiet ta’ taħriġ u tiġi kkompletata l-evalwazzjoni tal-inizjattiva BTSF; (c) tiżgura li jkun hemm komunikazzjoni effettiva adegwata bejn is-servizzi tagħha biex jittejbu l-azzjonijiet ta’ taħriġ; (d) tħeġġeġ lill-Istati Membri fil-promozzjoni ta’ aktar gwida u taħriġ indirizzati lill-FBOs. 54. Filwaqt li l-fondi tal-UE jikkontribwixxu għall-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tal-iġjene tal-UE, kien hemm problemi bl-għażla u s-sostenibbiltà tal-proġetti ffinanzjati (il-paragrafi 45 sa 50). RAKKOMANDAZZJONI 3 Dwar l-użu tal-fondi tal-UE għall-implimentazzjoni ta’ rekwiżiti tal-iġjene fil-biċċeriji fil-pajjiżi li ssieħbu fl-UE mill-2004 ’l quddiem, il-Kummissjoni tingħata rakkomandazzjoni biex: (a) tipprovdi gwida lill-Istati Membri biex tinkoraġġixxi l-użu effettiv tal-fondi tal-UE, b’mod partikolari dwar l-għażla effettiva tal-proġetti sostenibbli; (b) tevalwa l-impatt tal-fondi tal-UE allokati għall-implimentazzjoni tal-istandards tal-iġjene u s-sigurtà tal-ikel; (c) tqis, abbażi ta’ dik l-evalwazzjoni, jekk għandhomx jittieħdu azzjonijiet oħra sabiex ikun żgurat livell għoli ta’ standards tal-iġjene fil-biċċeriji. Dan ir-Rapport ġiet adottata mill-Awla I, immexxija mis-Sur Ioannis SARMAS, Membru tal-Qorti tal-Awdituri, fil-Lussemburgu fil-laqgħa tagħha tal- 25 ta’ Lulju 2012. Għall-Qorti tal-Awdituri +++++ TIFF +++++ Vítor Manuel da Silva Caldeira President [1] L-Artikolu 5 tar-Regolament (KE) Nru 852/2004. [2] L-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 2073/2005. [3] L-Artikolu 17 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002. [4] It-Titolu 5 tar-Regolament (KE) Nru 882/2004. [5] Sors: Aġenzija Eżekuttiva għas-Saħħa u l-Konsumaturi http://ec.europa.eu/eahc/food/about.html [6] http://ec.europa.eu/food/intro_en.htm [7] COM(1999) 719 finali tat- 12 ta’ Jannar 2000. [8] Ir-Regolament (KE) Nru 178/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat- 28 ta’ Jannar 2002 li jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabbilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-ikel (ĠU L 31, 1.2.2002, p. 1). [9] Ir-Regolament (KE) Nru 852/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad- 29 ta’ April 2004 dwar l-iġjene tal-oġġetti tal-ikel (ĠU L 139, 30.4.2004, p. 1, Rettifika ĠU L 226, 25.6.2004, p. 3). [10] Ir-Regolament (KE) Nru 853/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad- 29 ta’ April 2004 li jistabbilixxi ċerti regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali (ĠU L 139, 30.4.2004, p. 55, Rettifika ĠU L 226, 25.6.2004, p. 22). [11] Ir-Regolament (KE) Nru 854/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad- 29 ta’ April 2004 li jippreskrivi regoli speċifiċi għall-organizzazzjoni ta’ kontrolli uffiċjali fuq prodotti li joriġinaw mill-annimali maħsuba għall-konsum mill-bniedem (ĠU L 139, 30.4.2004, p. 206, Rettifika ĠU L 226, 25.6.2004, p. 83). [12] Skont ir-Regolament (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad- 29 ta’ April 2004 dwar il-kontrolli uffiċjali mwettqa biex tiġi żgurata l-verifikazzjoni tal-konformità mal-liġi dwar l-għalf u l-ikel, mas-saħħa tal-annimali u mar-regoli dwar it-trattament xieraq tal-annimali (ĠU L 191, 28.5.2004, p. 1). ‘Kontroll Uffiċjali’ tfisser kull forma ta’ kontroll li l-awtorità kompetenti jew il-Komunità twettaq għall-verifikazzjoni tal-konformità mal-liġi dwar l-għalf u l-ikel, mas-saħħa tal-annimali u mar-regoli dwar it-trattament xieraq tal-annimali. [13] Skont id-definizzjoni tar-Regolament (KE) Nru 853/2004, biċċerija tfisser stabbiliment użat għat-tbiċċir u t-tindif tal-annimali, li l-laħam tagħhom ikun destinat li jittiekel mill-bniedem. [14] L-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 852/2004. [15] Ara l-Glossarju għal definizzjoni ta’ dawn il-prinċipji. [16] Ir-Regolament (KE) Nru 1268/1999 dwar l-għajnuna mill-Komunità għal miżuri ta’ qabel l-Adeżjoni għal żvilupp agrikolu u rurali fil-pajjiżi applikanti tal-Ewropa ċentrali u tal-Lvant matul il-perjodu ta’ qabel l-adeżjoni (ĠU L 161, 26.6.1999, p. 87). [17] Din il-miżura kellha allokazzjoni totali ta’ EUR 1025 miljun. L-ammont ta’ EUR 117-il miljun għall-biċċeriji huwa stima mill-Qorti bbażata fuq informazzjoni disponibbli fil-Kummissjoni u l-Istati Membri.Il-livelli ta’ assistenza taħt SAPARD kienu determinati u rreġistrati fil-livell tal-"Miżura". Peress li ma kienx hemm miżura speċifikament għall-biċċeriji, jeżisti nuqqas ta’ informazzjoni affidabbli u kompluta dwar il-finanzjament tagħhom. L-assistenza taħt SAPARD kienet disponibbli sal-2006. Jekk il-proġetti ssirilhom modifika sostanzjali matul il-ħames snin wara d-data tal-pagament finali tal-kontribuzzjoni SAPARD, jistgħu jsiru rkupri mill-awtoritajiet kompetenti tal-Istat Membru qabel l-għeluq tal-programm. Fil-prattika, programm SAPARD jingħalaq wara massimu ta’ seba’ snin wara li jkun sar il-pagament finali għall-proġetti. Għall-Istati Membri li ngħaqdu mal-UE fl-2004, l-irkupri jistgħu għalhekk isiru sal-2013. Għall-Bulgarija u r-Rumanija l-aħħar dikjarazzjoni ta’ nfiq ġiet sottomessa fl-2009, u l-irkupri jistgħu jsiru sal-2016. [18] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1257/1999 tas- 17 ta’ Mejju 1999 dwar is-sostenn għal żvilupp rurali mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Gwida u Garanzija (FAEGG) u jemenda u jħassar ċerti Regolamenti, (ĠU L 160, 26.6.1999, p. 80). [19] Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1698/2005 tal- 20 ta’ Settembru 2005 dwar appoġġ għall-iżvilupp rurali mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR) (ĠU L 277, 21.10.2005, p. 1). [20] Il-Bulgarija, ir-Repubblika Ċeka, l-Estonja, il-Latvja, il-Litwanja, l-Ungerija, il-Polonja, ir-Rumanija, is-Slovenja u s-Slovakkja. [21] Eż. Verifiki dwar l-"Iġjene tal-Ikel — Ikel li ġej mill-annimali" li twettqu fl-2006 fl-Istati Membri kollha. [22] L-Estonja u r-Rumanija kienu għadhom ma ġewx koperti. [23] Eż. fl-Ungerija, il-MANCP ma pprovdiex biżżejjed informazzjoni dwar aspetti speċifiċi relatati mas-settur tat-tjur; ir-responsabbiltajiet tal-veterinarji approvati; il-valutazzjoni tar-riskju; u s-sistema użata biex tkun stabbilita l-frekwenza tal-kontrolli uffiċjali.Fir-Rumanija, il-MANCP ma pprovdiex biżżejjed informazzjoni dwar jekk is-sanzjonijiet kinux effettivi, proporzjonati u dissważivi; il-prijoritizzazzjoni tal-kontrolli uffiċjali ma ġietx iddettaljata b’mod armonizzat; u l-pjan ma kienx ikopri l-proċeduri għall-verifikazzjoni tal-ħidma tal-veterinarji uffiċjali. [24] L-Artikolu 8(1) tar-Regolament (KE) Nru 882/2004. [25] L-Artikolu 5 tar-Regolament (KE) Nru 852/2004 (ara wkoll il-Glossarju). [26] L-Artikolu 18(4) tar-Regolament (KE) Nru 178/2002. [27] L-Anness I tal-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2073/2005 tal- 15 ta’ Novembru 2005 dwar il-kriterji mikrobijoloġiċi għall-oġġetti tal-ikel (ĠU L 338, 22.12.2005, p. 1). [28] L-Artikolu 8(4) tar-Regolament (KE) Nru 882/2004. [29] Il-Kapitolu III tar-Regolament (KE) Nru 852/2004. [30] L-Artikolu 7 u l-Artikolu 8 tar-Regolament (KE) Nru 852/2004. [31] L-Artikolu 51(1) tar-Regolament (KE) Nru 882/2004. [32] Evalwazzjoni Intermedja tal-attivitajiet ta’ taħriġ "Taħriġ Imtejjeb għal Iżjed Sikurezza fl-Ikel", ir-Rapport Finali, Food Chain — Evaluation Consortium, għad-DĠ Saħħa u Konsumaturi, l- 4 ta’ April 2009. [33] L-Artikolu 28 tar-Regolament (KE) Nru 1698/2005. B’kollox din il-miżura kkontribwixxiet EUR 1025 miljun lil 1936 proġett. [6666] Rapporti ta’ implimentazzjoni annwali SAPARD u evalwazzjonijiet ex-post disponibbli. [7777] Informazzjoni mibgħuta lill-Qorti mill-aġenziji tal-pagamenti tal-Istati Membri. -------------------------------------------------- ANNESS I STANDARDS GĦAS-SIGURTÀ TAL-IĠJENE U L-IKEL LI GĦANDHOM JIĠU APPLIKATI MILL-OPERATURI TAL-KUMMERĊ TAL-IKEL L-FBOs għandhom iqiegħdu l-prodotti li joriġinaw mill-annimali manifatturati fl-UE fis-suq biss jekk dawn ikunu ġew ippreparati u trattati esklussivament fi stabbilimenti awtorizzati li jkunu jissodisfaw ir-rekwiżiti rilevanti tal-liġi tal-ikel (ir-Regolament (KE) Nru 853/2004 li jistabbilixxi ċerti regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali). Il-proċeduri stabbiliti mill-FBO għandhom jiggarantixxu li l-annimali aċċettati fil-bini tal-biċċerija jkunu identifikati b’mod xieraq. Il-biċċeriji għandu jkollhom faċilitajiet ta’ żamma tal-annimali adegwati u iġjeniċi. Għandu jkun hemm separazzjoni fl-ispazju jew fil-ħin tal-operazzjonijiet. Il-linji għat-tbiċċir għandhom jippermettu progress kostanti tal-proċess tat-tbiċċir u jevitaw il-kontaminazzjoni trasversali bejn il-partijiet differenti tal-linja tat-tbiċċir. Il-biċċeriji għandu jkollhom faċilitajiet biex jiddiżinfettaw l-għodod b’ilma sħun fornut f’mhux anqas minn 82°C, jew sistema alternattiva li jkollha effett ekwivalenti. Għandu jkun hemm faċilitajiet li jissakkru għall-ħażna mkessħa ta’ laħam miżmum u faċilitajiet separati li jissakkru għall-ħażna ta’ laħam iddikjarat bħala mhux adatt għall-konsum mill-bniedem. It-tqassim, it-tfassil, il-kostruzzjoni, it-tqegħid u d-daqs tal-bini tal-ikel għandhom jippermettu: (a) spazju għax-xogħol adegwat biex ikunu jistgħu jitwettqu l-operazzjonijiet kollha b’mod iġjeniku, ikunu permessi prattiki tal-iġjene tal-ikel tajba, inkluża l-protezzjoni kontra l-kontaminazzjoni, (b) kundizzjonijiet adattati ta’ trattament u ħażna f’temperatura kkontrollata, u (c) numru adegwat ta’ sinkijiet, impoġġija u deżinjati b’mod adatt għat-tindif tal-idejn (ir-Regolament (KE) Nru 852/2004 dwar l-iġjene tal-oġġetti tal-ikel). Għandu jkun hemm provvista adegwata ta’ ilma tajjeb għax-xorb, li għandu jintuża kull meta jkun meħtieġ sabiex ikun żgurat li l-oġġetti tal-ikel ma jiġux kontaminati. Kull persuna li taħdem f’żona fejn ikun trattat l-ikel għandha żżomm livell għoli ta’ ndafa personali u tilbes ilbies adattat, nadif u, fejn meħtieġ, protettiv. Is-salmonella m’għandhiex tkun preżenti fil-laħam frisk, għandhom jiġu osservati rekwiżiti li jikkonċernaw kriterji mikrobijoloġiċi u rekwiżiti oħra ta’ kampjunar. It-taħriġ għandu jiġi żgurat għal dawk li jittrattaw l-ikel u għall-persuni responsabbli mill-implimentazzjoni tas-sistema tal-HACCP. -------------------------------------------------- ANNESS II REKWIŻITI SPEĊIFIĊI GĦAL KONTROLLI VETERINARJI UFFIĊJALI L-Anness II għaIl-Kapitolu II tar-Regolament (KE) Nru 882/2004 jispeċifika l-proċeduri għall-kontrolli veterinarji uffiċjali: 1. l-organizzazzjoni tal-awtorità kompetenti u r-relazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti ċentrali u l-awtoritajiet li lilhom ikunu ġew delegati l-kompiti li jwettqu kontrolli uffiċjali; 2. ir-relazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti u l-korpi ta’ kontroll li lilhom ikunu ddelegaw il-kompiti relatati mal-kontrolli uffiċjali; 3. dikjarazzjoni tal-miri li għandhom jinkisbu; 4. kompiti, responsabbiltajiet u dmirijiet tal-impjegati; 5. proċeduri ta’ teħid ta’ kampjuni, metodi ta’ kontroll u teknika, interpretazzjoni tar-riżultati u deċiżjonijiet konsegwenti; 6. programmi ta’ monitoraġġ u sorveljanza; 7. assistenza reċiproka fil-każ li l-kontrolli uffiċjali jkunu jeħtieġu aktar minn Stat Membru wieħed biex tittieħed azzjoni; 8. azzjoni li għandha tittieħed wara kontrolli uffiċjali; 9. koperazzjoni ma’ servizzi oħra jew dipartimenti li jista’ jkollhom responsabbiltajiet rilevanti; 10. il-verifikazzjoni tal-adattezza tal-metodi ta’ teħid ta’ kampjuni, metodi ta’ analiżi u testijiet għall-kxif; 11. kull attività oħra jew informazzjoni meħtieġa għall-iffunzjonar effettiv tal-kontrolli uffiċjali. --------------------------------------------------