[pic] | IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ | Brussell, il-21.2.2006 COM(2006) 72 finali RAPPORT TAL-KUMMISSJONI It-tieni rapport tal-Kummissjoni fuq il-bażi ta’ l-Artikolu 6 tad-deċiżjoni-qafas tal-Kunsill tas-26 ta’ Ġunju 2001 dwar il-ħasil tal-flus, l-identifikazzjoni, it-traċċar, l-iffriżar jew il-qabda u l-konfiska ta’ strumenti u qligħ mill-kriminalità {SEC(2006) 219} 1. INTRODUZZJONI Din it-tieni evalwazzjoni hija t-tkomplija tar-rapport tal-Kummissjoni tal-5 ta’ April 2004[1] stabbilit fuq il-bażi ta’ l-Artikolu 6 tad-deċiżjoni-qafas tal-Kunsill tas-26 ta’ Ġunju 2001[2] dwar il-ħasil tal-flus, l-identifikazzjoni, it-traċċar, l-iffriżar jew il-qabda u l-konfiska ta’ strumenti u qligħ mill-kriminalità. Waqt il-laqgħa tiegħu tal-25 u s-26 ta’ Ottubru 2004, il-Kunsill ħa nota tar-rapport stabbilit mill-Kummissjoni u stieden lill-Istati Membri li kienu għadhom mhumiex għal kollox konformi mad-deċiżjoni-qafas biex jagħmlu dan mill-aktar fis possibbli u biex ifornu informazzjoni dwar il-progress miksub. Huwa ddikjara ruħu favur it-tieni rapport ta’ evalwazzjoni u talab lill-Istati Membri ġodda, li naturalment ma kinux evalwati fl-ewwel rapport, biex jitrażmettu l-informazzjoni rilevanti dwar it-traspożizzjoni tat-test fil-liġijiet nazzjonali rispettivi tagħhom. Minkejja l-iskadenza fil-31 ta' Diċembru 2004 għall-għoti ta' l-informazzjoni, l-Istati Membri kollha ma kinux f'pożizzjoni li jirrispondu fil-ħin. Il-Kummissjoni bagħtet ittra ta’ tfakkir datata fl-4 ta’ Marzu 2005, segwita f’Ġunju bi tfakkira finali permezz ta’ l-email, tant li sa l-aħħar ta’ Lulju 2005, Stat Membru ġdid wieħed biss (MT) ma kienx għadda l-informazzjoni lill-Kummissjoni. Iż-żewġ Stati Membri (AT u PT) li ma kienu taw l-ebda informazzjoni fil-ħin għall-ewwel evalwazzjoni sadattant għaddew informazzjoni sostanzjali. Madankollu, nilmentaw dwar in-nuqqas ta’ informazzjoni min-naħa ta’ ċerti Stati Membri li kienu kkunsidrati f'konformità parzjali mat-test tad-deċiżjoni-qafas jew li ma kinux fornew biżżejjed informazzjoni biex jippermettu lill-Kummissjoni twettaq il-missjoni ta’ analiżi tagħha. L-informazzjoni mogħtija mill-GR fiha nuqqasijiet. DE, IT, SE u UK biss taw spjegazzjonijiet addizzjonali bbażati fuq ir-rimarki fl-ewwel rapport. Dan ir-rapport ikopri sostanzjalment l-Istati Membri li ma kinux koperti fl-ewwel rapport. Fir-rigward ta’ dawk li kienu s-suġġett ta’ l-ewwel rapport, iżda li mbagħad ikkomunikaw kjarifiki, ir-rapport jippreżenta ħarsa ġenerali konsolidata tas-sitwazzjoni tagħhom. Ittieħdu f’kunsiderazzjoni biss ir-risposti li waslu għand il-Kummissjoni qabel it-30 ta’ Lulju 2005. Minħabba raġunijiet relatati mat-tul massimu tad-dokumenti eliġibbli għat-traduzzjoni fil-lingwi kollha ta’ l-Unjoni Ewropea, f’dan id-dokument[3] hija ppreżentata biss sinteżi qasira tar-risposti dwar l-Artikoli 2, 3 u 4. 2. ANALIŻI TAL-MIŻURI NAZZJONALI MEĦUDA BIEX JIKKONFORMAW MAD-DEĊIŻJONI-QAFAS 2.1. Artikolu 1: Riżervi fir-rigward tal-konvenzjoni ta’ l-1990 2.1.1. L-Ewwel Artikolu, paragrafu (a): Riżervi fir-rigward ta' l-Artikolu 2 tal-Konvenzjoni ta’ l-1990. L-ewwel evalwazzjoni kienet enfasizzat li tliet Stati Membri (GR, LU u SE) ma kinux konformi ma’ l-Artikolu 1(a). SE tat informazzjoni addizjonali fl-ittri tagħha tat-30 ta’ Awissu 2004 u tad-29 ta’ Ġunju 2005. L-emenda tal-liġi tal-Kodiċi Kriminali tad-19 ta’ Mejju 2005, li daħlet fis-seħħ fl-1 ta’ Lulju 2005, testendi l-proċedura ta’ konfiska għar-reati l-oħra punibbli b’sentenza ta’ mill-inqas sena. Ir-riżerva tibqa’ tgħodd għall-konfiska tal-qligħ mir-reati fiskali, iżda d-deċiżjoni-qafas tippermetti din l-eċċezzjoni. Fir-rigward ta’ l-10 Stati Membri ġodda, disgħa fosthom huma konformi mad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 1(a). MT illimitat l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 2 għar-reati meqjusin bħala kriminali skond il-liġi Maltija b'dikjarazzjoni preżentata fid-19 ta’ Novembru 1999. 2.1.2. L-Ewwel Artikolu, paragrafu (b): riżervi fir-rigward ta' l-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni ta’ l-1990. Erba’ Stati (AT, GR, LU u PT) kienu kkunsidrati fl-ewwel evalwazzjoni bħala preżentaturi ta’ riżervi li mhumiex konformi ma’ l-Artikolu 1(b). PT ikkomunika informazzjoni li, abbażi tagħha, emenda fil-kodiċi kriminali tiegħu tipprevedi li r-reati jinkludu d-delitti kollha punibbli b’minimu ta’ sitt xhur jew b’massimu ta’ ħames snin. AT preżentat riżerva li tillimita r-reati bażiċi għar-reati gravi li taħt il-Kodiċi Kriminali Awstrijakk iwasslu għal sentenza ta’ iktar minn tliet snin. AT tqis li hija konformi mad-dispożizzjoni ta’ l-Artikolu 1b, minħabba li titqies bħala pajjiż mgħammar b'sistema ta' penali minimi. Dawn il-penali minimi jeżistu fuq il-bażi ta’ reati punibbli b’sentenza ta’ kustodja ta’ mill-inqas ħames snin. Iżda jeżistu wkoll reati punibbli b’sentenza ta’ 3 snin jew inqas (iżda iktar minn sena) li m’għandhomx penali minimi. Dawn ir-reati bħalissa huma esklużi mill-ambitu ta’ l-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni ta’ l-1990 minħabba r-riżerva ta’ l-Awstrija, li jwassalha li ma tkunx konformi mat-test ta’ l-Artikolu 1b. GR iddikjarat li abbozz ta’ liġi li bħalissa huwa preżentat għall-konsultazzjoni għandu jirrevoka r-riżervi fl-Artikoli 2 u 6 fil-liġi Nru 2655/1998. Dan l-abbozz ta’ liġi għandu joħloq tliet kategoriji ta’ reati prekursuri relatati mal-ħasil tal-flus. Minbarra lista speċifika ta’ reati, l-abbozz tal-liġi għandu jikkompleta d-definizzjoni tar-reat bażiku billi jinkludi r-reati punibbli b’sentenza ta’ priġunerija (li l-limitu tagħha għad irid ikun definit) u r-reati punibbli b’sentenza ta’ priġunerija li l-limitu tagħha għad irid ikun definit ukoll u li jkunu wasslu għal qligħ illegali ta’ ammont superjuri għal-limitu li għalissa mhuwiex determinat. Mhuwiex possibbli, f’dan il-punt, li jkun determinat jekk l-abbozz tal-liġi hux se jneħħi definittivament l-oġġezzjonijiet preżentati fl-ewwel rapport. Fin-nuqqas ta’ informazzjoni kumplimentari, mhuwiex possibbli li jkun determinat jekk ir-rimarki mhux favorevoli preżentati fit-tmiem ta’ l-ewwel evalwazzjoni lill-LU jkunux jistgħu jiġu irtirati. Fir-rigward ta’ l-10 Stati Membri ġodda, jidher li tmienja fosthom huma konformi ma’ l-Artikolu 1(b). Madankollu, MT illimitat l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 6(1) għar-reati meqjusin bħala reati gravi skond il-liġi Maltija b'dikjarazzjoni tad-19 ta’ Novembru 1999. HU llimitat l-applikazzjoni ta' l-Artikolu 6(1) għar-reati bażiċi msemmija fil-kodiċi kriminali tagħha b'dikjarazzjoni tat-2 ta' Marzu 2000. 2.2. Artikolu 2: is-sanzjonijiet L-ewwel evalwazzjoni ddikjarat li 11-il pajjiż li trażmetta l-informazzjoni kienu konformi ma’ l-Artikolu 2. Madankollu, il-qrati ta’ DK, FI u SE kienu jipprevedu penali konformi mad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 2 fil-każ biss ta’ ħasil tal-flus gravi jew aggravat. Ir-reat bażiku baqa’ puibbli b’penali inferjuri għal-livell preskritt bid-deċiżjoni-qafas. SE xtaqet tispeċifika li ma teżisti l-ebda differenza effettiva bejn is-sistema nazzjonali tagħha u dik fis-seħħ fil-maġġoranza tal-pajjiżi, minħabba li s-sentenzi huma sistematikament mogħtija f’kunsiderazzjoni tal-gravità tar-reat, kemm jekk ir-relazzjoni bejn il-gravità tar-reat u tal-penali tkun spjegata espliċitament, bħal fil-każ ta’ l-Isvezja, u kemm jekk ma tkunx, bħal fis-sistemi legali Ewropej l-oħra, fejn il-qorti għandha diskrezzjoni akbar biex tipproporzjona l-penali mar-reat. Ir-risposta Żvediża għalhekk tipprovdi l-informazzjoni kumplimentari ta’ spjegazzjoni li ssostni l-affirmazzjoni li fuqha SE tikkonforma mad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 2. Lilhinn mil-linji gwida dwar l-għoti tas-sentenzi ppubblikati f'diversi pajjiżi, hija biss analiżi dettaljata tal-ġurisprudenza li tista’ twassal li tqabbel il-grad tas-severità tas-sistemi legali Ewropej differenti fir-rigward tal-ħasil tal-flus, li ma tkunx f’lokha f’din l-evalwazzjoni. AT argumentat ukoll li kellha tieħu f’kunsiderazzjoni l-koerenza tas-sistemi legali biex tiġġustifika l-linji gwida dwar l-għoti tas-sentenzi ispirati minn konsiderazzjonijiet simili. Madankollu, il-livell tas-sententzi jista’ jkollu effetti mhux mistennija u mhux mixtieqa fuq l-implimentazzjoni tad-deċiżjoni-qafas 2005/212/JAI. Fil-qasam tar-reati marbutin mal-ħasil tal-flus, is-setgħat ta’ konfiska rinforzata stipulati fl-Artikolu 3 jgħoddu jekk ir-reat jitwettaq fil-qafas ta' organizzazzjoni kriminali u huwa punibbli b'sentenza ta’ kustodja ta’ mill-inqas erba' snin. Għalhekk, ikun utli li jiġi żgurat li l-ħasil tal-flus f’organizzazzjoni kriminali jkun sistematikament assimilat mal-ħasil tal-flus “gravi jew regolari” (DK) jew “estensiv u professjonali” (FI)[4]. B’mod aktar ġenerali, il-mistoqsija hija dwar jekk ir-reat tal-ħasil tal-flus mhux aggravat hux ikkunsidrat bħala reat distint mir-reat aggravat[5] għall-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tad-deċiżjoni-qafas 2005/212/JAI. GR ma tatx informazzjoni bil-miktub li tippermetti li tiġi vvalutata l-implimentazzjoni ta’ l-Artikolu 2. Fost id-disa’ Stati ġodda li trażmettew l-informazzjoni: - il-leġiżlazzjoni Ungeriża tippreskrivi l-eżenzjoni mill-prosekuzzjoni ta’ kwalunkwe persuna li tikxef jew tibda tikxef il-fatti tal-ħasil tal-flus mhux magħrufa lill-awtoritajiet tal-pulizija. Din l-eżenzjoni tidher eċċessiva għax tista’ tidher ukoll li tati benefiċċju lill-persuna li twettaq il-ħasil tal-flus, jiġifieri l-persuna li tikxef l-attivitajiet tal-ħasil tal-flus lill-pulizija biex tibbenefika minn din l-eżenzjoni. Min-naħa l-oħra, ta’ min isemmi li, skond il-leġiżlazzjoni Ungeriża, persuna twettaq ir-reat tal-ħasil tal-flus biss fil-qafas ta’ l-attivitajiet professjonali tagħha, li jidher limitat b’mod illeġittimu; - l-abboz tal-liġi adottat mill-gvern tar-Repubblika Ċeka fid-9 ta’ Ġunju 2004 jgħolli s-sentenza massima għar-reat bażiku minn sentejn sa erba’ snin, iżda jintroduċi dispożizzjoni li tistipula li f’każ ta’ akkumulazzjoni ta’ sentenzi, is-sanzjoni marbuta mar-reat bażiku tipprevali jekk is-sanzjoni mogħtija għar-reat bażiku tkun inferjuri għas-sanzjoni mogħtija għar-reat tal-ħasil tal-flus. Jekk ikun diffiċli li tiġi evalwata l-konsegwenza ta’ din il-miżuri, jidher li r-Repubblika Ċeka għandha temenda dan id-dettall fl-abbozz tal-liġi sabiex il-leġiżlazzjoni futura tkun kompletament konformi. 2.3. Artikolu 3: Konfiska tal-valur L-ewwel evalwazzjoni ddeterminat li l-konfiska tal-valur kienet possibbli f’diversi livelli, iżda għall-inqas bħala miżura alternattiva (anki jekk xi kultant hija limitata għal każijiet speċifiċi jew għal ċerti tipi ta’ reati jew ta’ assi), fil-proċeduri interni tal-ħdax-il Stat Membru (BE, DK, DE, FR, IE, IT, LU, NL, FI, SE u UK) u mill-inqas f’disa’ Stati Membri (BE, DK, FR, IE, IT, NL, FI, SE u UK u probabbilment DE) fir-rigward tat-talbiet barranin. LU u ES indikaw, waqt l-ewwel evalwazzjoni, li se jippreparaw liġijiet li jikkompletaw id-dispożittivi nazzjonali rispettivi tagħhom biex ikunu konformi ma’ l-Artikolu 3, iżda l-istat tal-progress tal-ħidmiet leġiżlattivi rispettivi tagħhom ma kienx komunikat. GR ddikjarat li hi konformi ma’ l-Artikolu 3, mingħajr ma tat it-testi li jikkorrispondu. 2.3.1. Proċeduri interni L-informazzjoni miġbura matul it-tieni eżerċizzju turi li l-proċedura ta’ konfiska tal-valur hija mifruxa ħafna, għall-inqas minn meta beda’ jidher li hu impossibbli li titwettaq il-konfiska tal-qligħ mill-kriminalità. IT, PT, LT, PL, CY, CZ, SK, SI u HU għalhekk jidhru li huma konformi ma’ l-Artikolu 3 mil-lenti ta' proċeduri interni. Fl-Awstrija, l-Artikolu 20 tal-kodiċi kriminali jistipula li multa għall-arrikkiment inġust tista’ tkun imposta fuq il-persuni li jkunu kkommettew reati f’ammonti li jikkorrispondu għall-profitti mir-reat imwettaq jew li jkunu rċevew billi wettquh. Ma jkunx hemm multa jekk l-arrikkiment ma jaqbiżx l-ammont ta’ €21,802, li huwa ogħla mil-limitu stipulat fl-Artikolu 3. L-informazzjoni mill-LV turi li m’hemmx dispożizzjoni għall-konfiska tal-valur. 2.3.2. Proċeduri interni Ta’ min ifakkar li l-Istati Membri kollha rratifikaw il-Konvenzjoni Nru 141 tal-Kunsill ta’ l-Ewropa, li tobbliga lill-Partijiet li jadottaw il-miżuri neċessarji li jwassalhom li jkunu konformi mat-talbiet esterni għall-konfiska ta' somom ta’ flus li jikkorrispondu mal-valur tar-reat. L-ewwel rapport ta’ evalwazzjoni nnota n-natura relattiviment vaga ta’ ċerti spjegazzjonijiet mogħtija minn ċerti Stati Membri. L-informazzjoni miġbura fit-tmiem tat-tieni fażi, għalkemm hija prezzjuża, twassal għall-istess konklużjonijiet. Għandha ssir distinzjoni għall-proposta ta’ emenda mill-DE, li tista’ tgħin biex tiċċara s-sitwazzjoni fir-rigward ta’ l-Artikolu 3. 2.4. Artikolu 4: Ipproċessar tat-talbiet għall-għajnuna reċiproka Skond dan l-Artikolu, talbiet għall-għajnuna reċiproka minn Stati Membri oħra fir-rigward ta’ l-identifikazzjoni, it-traċċar, l-iffriżar jew il-qabda u l-konfiska tal-qligħ mill-kriminalità, għandhom ikunu pproċessati bl-istess prijorità mogħtija lill-dawn il-miżuri fil-proċeduri interni. L-ewwel evalwazzjoni enfasizzat li l-Kummissjoni ma rċevietx biżżejjed informazzjoni mill-Istati Membri biex tikkunsidra jekk din id-dispożizzjoni kenitx speċifikament trasposta. L-informazzjoni rċevuta minn dak in-nhar tirreferi, b’mod ġenerali, għall-applikazzjoni tal-Konvenzjoni ta’ l-1990 tal-Kunsill ta’ l-Ewropa (CY, CZ, SI), għat-testi leġiżlattivi li jirregolaw il-kondizzjonijiet għall-aċċettazzjoni tat-talbiet barranin (AT, CY, SE, EE u HU) jew għat-testi leġiżlattivi sekondarji li jiggwidaw l-awtoritajiet ġudizzjarji fl-aċċettazzjoni ta’ dawn it-talbiet (DE, PT). Mingħajr ma jitpoġġa fid-dubju l-kontenut ta’ l-informazzjoni mogħtija, il-Kummissjoni se terġa’ tagħmel l-istess rimarki minħabba li jidher ċar li evalwazzjoni effettiva ta’ l-implimentazzjoni ta’ l-Artikolu 4 teħtieġ tekniki ta’ evalwazzjoni differenti. Id-dispożizzjonijiet ġodda fid-deċiżjoni-qafas tal-Kunsill 2003/577/JAI tat-22 ta’ Lulju 2003, li magħha l-Istati Membri kienu mitluba li jikkonformaw ruħhom qabel it-2 ta’ Awissu 2005, jidħlu b’mod impliċitu fil-perspettiva ta’ applikazzjoni aħjar ta’ l-Artikolu 4[6]. Il-ħidmiet li għaddejjin dwar il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku tad-deċiżjonijiet ta’ konfiska jidħlu fl-istess loġika. Adozzjoni rapida ta’ din id-deċiżjoni-qafas għandha, mingħajr dubju, tirrappreżenta progress sinifikanti. 2.5. Artikolu 7: Applikazzjoni territorjali L-Artikolu 7 jippreskrivi li d-deċiżjoni-qafas għandha tidħol fis-seħħ f’Ġibiltà hekk kif il-Konvenzjoni ta’ l-1990 tal-Kunsill ta’ l-Ewropa tibda’ tapplika. UK ġibed l-attenzjoni li din il-klawsola ma ntlaħqitx u li mhux qed jiġu preparati miżuri biex jimtela’ l-vojt. 3. KONKLUŻJONIJIET Is-sitwazzjoni li tikkonċerna t-traspożizzjoni tad-dispożizzjonijiet speċifiċi hija hekk: Artikolu 1(a): Il-Greċja, il-Lussemburgu u Malta għandhom, probabbilment, jirriformulaw ir-riżervi tagħhom fir-rigward ta’ l-Artikolu 2 tal-Konvenzjoni ta’ l-1990. Artikolu 1(b): L-Awstrija, il-Greċja u l-Lussemburgu għadhom ma laħqux il-kondizzjonijiet neċessarji. Fost l-Istati Membri ġodda, ir-riżervi ta' Malta u l-Ungerija ma jidhrux konformi. Artikolu 2: L-Istati Membri kollha li rrispondew huma konformi ma’ dan l-Artikolu. Madankollu, se nagħmlu tliet rimarki: - Ir-Repubblika Ċeka tista’ temenda dispożizzjoni ta’ abbozz ta’ liġi fil-kwistjoni biex tkun konformi b’mod sħiħ. - L-Ungerija jista’ jkollha tirriformula d-dispożizzjoni li teżenta lil dawk kollha li jikxfu attivitajiet marbuta mal-ħasil tal-flus u d-definizzjoni tagħha tar-reat tal-ħasil tal-flus; - Is-sanzjoni massima konformi ma’ l-Artikolu 2 hija stipulata biss jekk l-imħallef jikkundanna l-ħasil tal-flus aggravat (l-Awstrija, id-Danimarka, il-Finlandja, l-Iżvezja, ir-Repubblika Ċeka, is-Slovakkja). Artikolu 3: Il-konfiska tal-valur tidher possibbli f’livelli differenti, iżda għall-inqas bħala miżura alternattiva (anke jekk xi kultant hija limitata għal każijiet speċifiċi jew għal ċerti tipi ta’ reati jew ta’ assi), fil-proċeduri interni tal-biċċa l-kbira ta’ l-Istati Membri. L-unika eċċezzjoni hi li l-Latvja m’għandhiex din il-proċedura. Il-proċedura tal-konfiska fl-Awstrija tapplika biss għal limitu superjuri għad-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 3. Fir-rigward tat-talbiet barranin, kien hemm ftit informazzjoni li ssupplimentat ir-riżultat mill-ewwel evalwazzjoni. L-Istati Membri ġodda li taw informazzjoni, ġeneralment iddikjaraw li kkonformaw ma’ l-istrumenti internazzjonali rilevanti. Artikolu 4: Il-Kummissjoni tibqa’ tqis li ma rċevitx biżżejjed informazzjoni biex tikkunsidra li din id-dispożizzjoni ġiet trasposta speċifikament. Il-Kummissjoni tqis li l-implimentazzjoni ta’ dan l-Artikolu se jkun imħaffef jekk l-inizjattivi li għaddejjin fir-rigward tar-rikonoxximent reċiproku tad-deċiżjonijiet ta’ konfiska jseħħu malajr kemm jista’ jkun. Artikolu 7: Din id-dispożizzjoni għadha ma ġietx trasposta mir-Renju Unit. [1] COM (2004) 230 tal-05.04.2004 [2] ĠU L 182, tal-05.7.2001, p.1 [3] Sinteżi aktar dettaljata hija disponibbli fid-dokument SEC fl-anness. [4] Per eżempju [5] Kif ukoll, fil-każ ta’ l-Awstrija, għar-riċiklaġġ minn partijiet terzi ta’ l-assi ta' organizzazzjonijiet kriminali jew terroristi. [6] Dokument 14622/04 COPEN 135 tas-17 ta’ Diċembru 2004 u 14622/04 COR 1 COPEN 135 tas-17 ta’ Jannar 2005.