Proposta għal REGOLAMENT TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL dwar l-abbuż minn informazzjoni privileġġata u l-manipulazzjoni tas-suq (l-abbuż tas-suq) /* KUMM/2011/0651 finali - 2011/0295 (COD) */





MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI 1. IL-KUNTEST TAL-PROPOSTA Adottata kmieni fl-2003, id-Direttiva dwar l-Abbuż tas-Suq (MAD) 2003/6/KE[1] introduċiet qafas komprensiv biex tiġġieled l-abbuż minn informazzjoni privileġġata ("insider dealing") u l-prattiki ta’ manipulazzjoni tas-suq, flimkien imsejħa “abbuż tas-suq”. Id-Direttiva timmira li żżid il-fiduċja tal-investituri u l-integrità tas-suq billi tipprojbixxi lil dawk li jkollhom informazzjoni privileġġata (jew "minn ġewwa") milli jkunu involuti fin-negozjar fi strumenti finanzjarji relatati, u billi tipprojbixxi l-manipulazzjoni tas-swieq permezz ta’ prattiki bħat-tixrid ta’ informazzjoni falza jew għajdut u t-twettiq ta’ negozjar li jiżgura prezzijiet fuq livelli anormali. L-importanza tal-integrità tas-suq ġiet enfasizzata mill-kriżi ekonomika u finanzjarja globali attwali. F’dan il-kuntest, il-Grupp tal-Għoxrin (G20) qabel li jsaħħaħ is-superviżjoni u r-regolamentazzjoni finanzjarja u jibni qafas ta’ standards għolja miftiehma internazzjonalment. B’konformità mas-sejbiet tal-G20, ir-rapport mill-Grupp ta’ Livell Għoli dwar is-Superviżjoni Finanzjarja fl-UE rrakkomanda li “qafas prudenzjali sod u twettiq tan-negozju għas-settur finanzjarju għandu jkun ibbażat fuq sistemi sodi ta’ sorveljanza u l-penalizzazzjoni”[2]. Fil-Komunikazzjoni tagħha dwar “L-iżgurar ta’ swieq tad-derivati effiċjenti, sikuri u sodi: Azzjonijiet futuri ta’ politika”, il-Kummissjoni impenjat ruħha li testendi d-dispożizzjonijiet rilevanti tal-MAD sabiex tkopri s-swieq tad-derivati b’mod komprensiv.[3]. L-importanza ta’ kopertura effiċjenti ta’ tranżazzjonijiet over-the-counter (OTC) fid-derivati ġiet enfasizzata ukoll fid-diskussjonijiet f’diversi fora internazzjonali inklużi l-G20 u l-IOSCO, kif ukoll fil-programm riċenti ta’ Riforma Regolatorja Finanzjarja tal-US Treasury. Barra minn hekk, il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar Att dwar in-Negozji ż-Żgħar għall-Ewropa titlob lill-Unjoni u lill-Istati Membri jfasslu regoli skont il-prinċipju “aħseb l-ewwel fiż-żgħir” billi jnaqqsu l-piżijiet amministrattivi, jadattaw il-leġiżlazzjoni skont il-ħtiġijiet tal-emittenti li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fuq swieq ta’ tkabbir tal-SMEs, u jiffaċilitaw l-aċċess għall-finanzjament ta’ dawk l-emittenti[4]. Reviżjoni tas-setgħat eżistenti tas-sanzjonar u l-applikazzjoni prattika tagħhom bil-għan li tiġi promossa l-konverġenza tas-sanzjonijiet tul firxa ta’ attivitajiet ta’ sorveljanza twettqet fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar is-sanzjonar fis-settur tas-servizzi finanzjarji[5]. Il-Kummissjoni Ewropea evalwat l-applikazzjoni tal-MAD u identifikat għadd ta’ problemi li għandhom impatti negattivi f’termini ta’ integrità tas-suq u protezzjoni tal-investituri, iwasslu għal kundizzjonijiet mhux ekwi u jirriżultaw fi spejjeż ta’ konformità u diżinċentivi għall-emittenti, li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs, sabiex iżidu l-kapital. Bħala riżultat ta’ żviluppi regolatorji, tas-swieq u teknoloġiċi, irriżultaw lakuni fir-regolamentazzjoni ta’ swieq ġodda, pjattaformi u strumenti OTC. Bl-istess mod, dawn l-istess fatturi wasslu għal lakuni fir-regolamentazzjoni ta’ komoditajiet u derivati relatati. Il-fatt li r-regolaturi m’għandhomx ċerta informazzjoni u setgħat, u li s-sanzjonijiet għandhom xi nuqqasijiet jew mhumiex dissważivi biżżejjed, ifisser li r-regolaturi ma jistgħux jinfurzaw id-Direttiva b’mod effettiv. Fl-aħħar nett, l-eżistenza ta’ bosta għażliet u diskrezzjonijiet fid-MAD, kif ukoll in-nuqqas ta’ ċarezza dwar ċerti kunċetti fundamentali, ifixklu l-effettività tad-Direttiva. Fid-dawl ta’ dawn il-problemi, din l-inizjattiva timmira li żżid l-integrità tas-suq u l-protezzjoni tal-investitur, filwaqt li tiżgura sett ta’ regoli wieħed u kundizzjonijiet ekwi, u li tiżdied l-attrattività tas-swieq tat-titoli għaż-żieda tal-kapital. 2. RIŻULTATI TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET INTERESSATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT L-inizjattiva hija r-riżultat ta’ konsultazzjonijiet estensivi mal-partijiet interessati ewlenin kollha, inklużi l-awtoritajiet pubbliċi (gvernijiet u r-regolaturi ta’ titoli), emittenti, intermedjarji u investituri. Tieħu inkunsiderazzjoni r-rapporti ppubblikati mill-Kumitat ta’ Regolaturi tat-Titoli Ewropej (KRTE) dwar in-natura u l-estensjoni tas-setgħat ta’ sorveljanza tal-Istati Membri taħt id-Direttiva dwar l-Abbuż tas-Suq[6] u dwar l-għażliet u d-diskrezzjonijiet tar-reġim tad-MAD użati mill-Istati Membri[7]. Tqis ukoll rapport mill-Grupp Espert tas-Swieq Ewropej tat-Titoli (ESME)[8] li jevalwa l-effettività tad-MAD fil-kisba tal-miri ewlenin tagħħa, jidentifika ċerti nuqqasijiet u problemi u jistabbilixxi suġġerimenti għal titjib[9]. Fit-12 ta’ Novembru 2008, il-Kummissjoni Ewropea organizzat konferenza pubblika dwar ir-reviżjoni tar-reġim dwar l-abbuż tas-suq. Fl-20 ta’ April 2009, il-Kummissjoni Ewropea nediet sejħa għal evidenza dwar ir-reviżjoni tad-Direttiva dwar l-Abbuż tas-Suq. Is-servizzi tal-Kummissjoni rċevew 85 kontribuzzjoni. Il-kontribuzzjonijiet mhux kunfidenzjali jistgħu jiġu kkonsultati fuq il-websajt tal-Kummissjoni[10]. Fit-28 ta’ Ġunju 2010, il-Kummissjoni nediet konsultazzjoni pubblika dwar ir-reviżjoni tad-Direttiva, li għalqet fit-23 ta’ Lulju 2010[11]. Is-servizzi tal-Kummissjoni rċevew 96 kontribuzzjoni. Il-kontribuzzjonijiet mhux kunfidenzjali jistgħu jiġu kkonsultati fuq il-websajt tal-Kummissjoni[12]. Hemm sommarju mehmuż mal-Anness 2 għar-rapport tal-valutazzjoni tal-impatt[13]. Fit-2 ta’ Lulju 2010, il-Kummissjoni organizzat konferenza pubblika oħra dwar ir-reviżjoni tad-Direttiva[14]. B’konformità mal-politika tagħha “Regolamentazzjoni Aħjar”, il-Kummissjoni wettqet valutazzjoni tal-impatt tal-alternattivi tal-politika. L-għażliet politiċi kienu relatati ma’ swieq ġodda, pjattaformi u strumenti OTC, komoditajiet u derivati relatati, sanzjonijiet, setgħat ta’ awtoritajiet kompetenti, kjarifika tal-kunċetti ewlenin u tnaqqis tal-piżijiet amministrattivi. Kull għażla politika ġiet evalwata skont il-kriterji li ġejjin: l-impatt fuq il-partijiet interessati, l-effettività u l-effiċjenza. L-impatt ġenerali tal-għażliet tal-politika ppreferuti se jwassal għal titjib konsiderevoli fl-indirizzar tal-abbuż tas-suq fl-UE. L-ewwel nett, l-integrità tas-suq u l-protezzjoni tal-investitur se jitjiebu billi jiġi ċċarat liema strumenti finanzjarji u swieq huma koperti, u jiġi żgurat li jkunu koperti l-istrumenti ammessi għal faċilitajiet multilaterali tan-negozjar (MTF) u tipi ġodda oħra ta’ faċilitajiet organizzati ta’ negozjar (OTFs) biss. Barra minn hekk, l-għażliet ippreferuti se jtejbu l-protezzjoni kontra l-abbuż tas-suq b'derivati ta’ komoditajiet permezz ta’ trasparenza mtejba tas-suq. Dawn se jiżguraw lokalizzazzjoni aħjar tal-abbuż tas-suq billi joffru s-setgħat meħtieġa lill-awtoritajiet kompetenti biex iwettqu l-investigazzjonijiet u jtejbu l-iskoraġġiment ta’ reġimi tas-sanzjonar billi jintroduċu prinċipji minimi għal miżuri amministrattivi jew sanzjonijiet. Il-proposta għal Direttiva [XX] teħtieġ ukoll l-introduzzjoni ta’ sanzjonijiet kriminali. Barra minn hekk, l-għażliet ippreferuti se jwasslu għal approċċ aktar koerenti dwar abbuż tas-suq billi jnaqqsu l-għażliet u d-diskrezzjonijiet għall-Istati Membri, u se jintroduċu reġim proporzjonat għall-emittenti, li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs. B’mod ġenerali, l-għażliet politiċi ppreferuti huma mistennija li jikkontribwixxu għall-integrità mtejba tas-swieq finanzjarji li se jkollu impatt pożittiv fuq il-fiduċja tal-investituri, u dan se jikkontribwixxi aktar għall-istabbiltà finanzjarja tas-swieq finanzjarji. Is-servizzi tad-DĠ MARKT iltaqgħu mal-Bord tal-Valutazzjoni tal-Impatt fit-23 ta’ Frar 2011. Il-Bord analizza din il-Valutazzjoni tal-Impatt u ppreżenta l-opinjoni tiegħu fil-25 ta’ Frar 2011. Matul din il-laqgħa l-membri tal-Bord pprovdew kummenti lis-servizzi tad-DĠ MARKT sabiex itejbu l-kontenut tal-Valutazzjoni tal-Impatt, li wasslu għal xi modifiki fit-test. Dawn huma: – Kjarifika ta’ kif il-prestazzjoni tal-leġiżlazzjoni eżistenti ġiet evalwata u kif ir-riżultati tal-evalwazzjoni infurmaw l-analiżi tal-problema; – Iż-żieda ta’ stimi bbażati fuq evidenza tal-ħsara ġenerali lill-ekonomija Ewropea bħala konsegwenza ta’ prattiki abbużivi fis-swieq ikkunsidrati, u ta’ benefiċċji globali stmati tal-għażliet politiċi ppreferut, bit-twissijiet meħtieġa rigward l-interpretazzjoni ta’ dawn l-istimi; – Kjarifika fix-xenarju bażi ta’ kif regolamenti finanzjarji relatati oħra jikkumplimentaw id-Direttiva dwar l-Abbuż fis-Suq; – Kjarifika tal-kontenut ta’ ċerti għażliet politiċi u preżentazzjoni aħjar tal-pakketti tal-għażliet ippreferuti, kif ukoll valutazzjoni tal-impatti ġenerali tal-pakketti tal-għażliet ippreferuti, filwaqt li jitqiesu s-sinerġiji jew il-kompromessi bejn għażliet differenti jekk ikun applikabbli; – Analiżi aktar proporzjonata tal-miżuri li jiswew aktar fil-valutazzjoni tal-piżijiet u l-ispejjeż amministrattivi; – Iż-żieda fit-test ewlieni ta’ sommarji konċiżi aktar viżibbli b’mod ċar tal-valutazzjoni tal-impatti ta’ għażliet politiċi f’termini ta’ drittijiet fundamentali, speċjalment fl-oqsma ta’ setgħat investigattivi u sanzjonijiet; – Ġustifikazzjoni mtejba ta’ għaliex l-approssimazzjoni tal-liġi kriminali hija essenzjali għal politika effettiva tal-UE dwar l-abbuż tas-suq, ibbażata fuq studji u evidenza mill-Istati Membri dwar l-effettività tas-sanzjonijiet kriminali, kif ukoll sommarju tar-reazzjonijiet għall-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar ir-rinfurzar tar-reġimi tas-sanzjonar fis-settur tas-servizzi finanzjarji; u – Preżentazzjoni aktar ċara fit-test prinċipali tal-fehmiet tal-partijiet interessati, inklużi l-investituri istituzzjonali u individwali, dwar l-għażliet politiċi. 3. ELEMENTI LEGALI TAL-PROPOSTA 3.1. Bażi legali Il-proposta hija bbażata fuq l-Artikolu 114 tat-TFUE bħala l-iktar bażi xierqa għal Regolament f’dan il-qasam. Regolament huwa meqjus bħala l-aktar strument legali xieraq biex jiddefinixxi l-qafas tal-abbuż tas-suq fl-Unjoni. L-applikabbiltà diretta ta’ Regolament se tnaqqas il-kumplessità regolatorja u toffri ċertezza legali akbar għal dawk suġġetti għal-leġislazzjoni madwar l-Unjoni permezz tal-introduzzjoni ta’ sett armonizzat ta’ regoli ewlenin u l-kontribuzzjoni għall-funzjonament tas-Suq Uniku. 3.2. Is-sussidjarjetà u l-proporzjonalità Skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà (l-Artikolu 5(3) tat-TFUE), għandha tittieħed azzjoni fuq livell tal-Unjoni biss meta l-għanijiet previsti ma jistgħux jintlaħqu b’mod suffiċjenti mill-Istati Membri waħedhom u għalhekk, minħabba l-iskala jew l-effetti tal-azzjoni proposta, jistgħu jinkisbu aħjar mill-Unjoni. Minkejja li l-problemi kollha msemmija hawn fuq għandhom implikazzjonijiet importanti għal kull Stat Membru individwali, l-impatt globali tagħhom jista’ jkun perċepit kompletament biss f’kuntest transkonfinali. Dan huwa minħabba li l-abbuż tas-suq jista’ jitwettaq kull fejn dak l-istrument ikun elenkat, jew OTC, u għalhekk anke fi swieq apparti s-suq primarju tal-istrument ikkonċernat. Għalhekk hemm riskju reali li r-reazzjonijiet nazzjonali għall-abbuż tas-suq ikunu evitati jew mhux effettivi fin-nuqqas ta’ azzjoni fil-livell tal-Unjoni. Barra minn hekk, approċċ konsistenti huwa essenzjali sabiex jiġi evitat arbitraġġ regolatorju u peress li din il-kwistjoni diġà hija koperta mill-acquis tal-MAD eżistenti, l-indirizzar tal-problemi enfasizzati hawn fuq jista’ jinkiseb l-aħjar bi sforz komuni. F’dan l-isfond, l-azzjoni tal-Unjoni tidher xierqa f’termini tal-prinċipju ta’ sussidjarjetà. Il-prinċipju tal-proporzjonalità jeħtieġ li kull intervent ikun fil-mira, u ma jmurx lil hinn minn dak li hu meħtieġ biex jintlaħqu l-għanijiet. Dan il-prinċipju mexxa l-proċess mill-identifikazzjoni u l-evalwazzjoni tal-għażliet politiċi alternattivi sal-abbozzar ta’ din il-proposta. 3.3. Il-konformità mal-Artikoli 290 u 291 tat-TFUE Fit-23 ta’ Settembru 2009, il-Kummissjoni adottat proposti għal Regolamenti li jistabbilixxu l-ABE, l-AEAPX, u l-AETS[15]. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tixtieq tfakkar id-Dikjarazzjonijiet rigward l-Artikoli 290 u 291 tat-TFUE li għamlet fl-adozzjoni tar-Regolamenti li jistabbilixxu l-Awtoritajiet Superviżorji Ewropej, li skonthom: “Fir-rigward tal-proċess għall-adozzjoni ta’ standards regolatorji, il-Kummissjoni tenfasizza n-natura unika tas-settur tas-servizzi finanzjarji, li jkompli mal-istruttura Lamfalussy u li kien speċifikament rikonoxxut fid-Dikjarazzjoni 39 għat-TFUE. Madankollu, il-Kummissjoni għandha dubji serji jekk ir-restrizzjonijiet fuq ir-rwol tagħha meta tadotta atti delegati u provvedimenti ta’ implimentazzjoni humiex skont l-Artikoli 290 u 291 tat-TFUE.” 3.4. Spjegazzjoni fid-dettall tal-proposta 3.4.1. Kapitolu I (Dispożizzjonijiet ġenerali) 3.4.1.1. Ir-regolamentazzjoni ta’ swieq ġodda, faċilitajiet ta’ negozjar u strumenti finanzjarji OTC Il-MAD hija bbażata fuq il-kunċett ta’ projbizzjoni tal-abbuż minn informazzjoni privileġġata jew il-manipulazzjoni tas-suq fl-istrumenti finanzjarji li huma ammessi għan-negozjar f’suq regolat. Madankollu, mill-adozzjoni tal-MiFID[16], strumenti finanzjarji kienu dejjem aktar nnegozjati fuq l-MTFs, fuq tipi oħra ta’ OTFs, bħal faċilitajiet ta’ eżekuzzjoni ta’ tpartit jew sistemi ta’ broker crossing, jew ġew negozjati biss OTC. Dawn il-postijiet u faċilitajiet kummerċjali ġodda pprovdew aktar kompetizzjoni fis-suq regolat eżistenti, biex b’hekk inkiseb sehem akbar ta’ likwidità u nġibdet firxa usa’ ta’ investituri. Iż-żieda fil-kummerċ bejn postijiet differenti kienet għamlitha aktar diffiċli biex jiġi ssorveljat abbuż possibbli tas-suq. Għalhekk ir-Regolament jestendi l-kamp ta’ applikazzjoni tal-qafas kontra l-abbuż tas-suq biex ikopri kull strument finanzjarju ammess għan-negozjar MTF jew OTF, kif ukoll kwalunkwe strumenti finanzjarji relatati nnegozjati OTC li jista’ jkollhom effett fuq is-suq sottostanti kopert. Dan huwa meħtieġ biex jiġi evitat kwalunkwe arbitraġġ regolatorju bejn postijiet kummerċjali, sabiex jiġi żgurat li l-protezzjoni tal-investituri u l-integrità tas-swieq ikunu ippreservati b’kundizzjonijiet ekwi fl-Unjoni kollha, u biex jiġi żgurat li l-manipulazzjoni tas-suq ta’ strumenti finanzjarji bħal dawn permezz ta’ derivati nnegozjati OTC, bħal CDs, tiġi pprojbita b’mod ċar. 3.4.1.2. Ir-Regolamentazzjoni tal-derivati tal-komoditajiet u l-kuntratti spot relatati tal-komoditajiet Is-swieq spot u s-swieq tad-derivati relatati huma interkonnessi ħafna, u jista’ jsir abbuż tas-suq bejn dawn is-swieq. Dan iqajjem tħassib speċjali għas-swieq spot peress li r-regoli eżistenti dwar it-trasparenza u l-integrità tas-suq japplikaw biss għas-swieq finanzjarji u tad-derivati, u mhux għas-swieq spot relatati. L-għan tar-Regolament mhuwiex li jirregola direttament dawk is-swieq spot. Fil-fatt, kwalunkwe tranżazzjoni jew imġiba strettament fi ħdan dawk is-swieq mhux finanzjarji għandu jkun barra mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament u jkun suġġett għal regolamentazzjoni u sorveljanza speċifiċi u settorjali kif previst għall-qasam tal-enerġija fil-proposta tal-Kummissjoni għal Regolament dwar l-integrità u t-trasparenza tas-swieq tal-enerġija (REMIT)[17]. Madankollu, ir-Regolament għandu jkopri l-operazzjonijiet jew imġiba f’dawk is-swieq spot li huma relatati u jkollhom effett fuq is-swieq finanzjarji u tad-derivati li huma fl-ambitu tiegħu. B’mod partikolari, taħt il-MAD attwali n-nuqqas ta’ definizzjoni u vinkolanti ta’ informazzjoni privileġġata relatata mas-swieq tad-derivati tal-komoditajiet jista’ jippermetti assimetriji b’konnessjoni ma’ dawk is-swieq spot relatati. Dan ifisser li, skont il-qafas attwali tal-abbuż tas-suq, l-investituri fid-derivati tal-komoditajiet jistgħu jkunu inqas protetti minn investituri fid-derivattivi ta’ swieq finanzjarji peress li persuna tista’ tibbenefika minn informazzjoni privileġġata f’suq spot billi tinnegozja f’suq relatat ta’ derivati. Għal din ir-raġuni, id-definizzjoni ta’ informazzjoni privileġġata fir-rigward ta’ derivati tal-komoditajiet għandha tiġi allinjata mad-definizzjoni ġenerali ta’ informazzjoni privileġġata u tiġi estiża għal informazzjoni sensittiva għall-prezzijiet li hija rilevanti għall-kuntratt relatat tal-komodità spot kif ukoll għad-derivat innifsu. Dan għandu jiżgura ċertezza legali u informazzjoni aħjar għall-investituri. Barra minn hekk, il-MAD tipprojbixxi biss kwalunkwe manipulazzjoni li tgħawweġ il-prezz tal-istrumenti finanzjarji. Peress li ċerti tranżazzjonijiet fis-swieq tad-derivati jistgħu jintużaw ukoll biex jimmanipulaw il-prezzijiet tas-swieq spot relatati, u tranżazzjonijiet fis-swieq spot lokali jistgħu jintużaw biex jimmanipulaw is-swieq tad-derivati, id-definizzjoni tal-manipulazzjoni tas-suq għandha tiġi estiża fir-Regolament biex tinkludi wkoll dawn it-tipi ta’ manipulazzjoni bejn is-swieq. Fil-każ speċifiku ta’ prodotti tal-enerġija tal-operaturi, l-awtoritajiet kompetenti u l-AETS għandhom jikkooperaw mal-ACER u mal-awtoritajiet regolatorji nazzjonali tal-Istati Membri biex jiżguraw li jittieħed approċċ koordinat għall-infurzar tar-regoli relevanti relatati ma’ strumenti finanzjarji u prodotti tal-enerġija tal-operaturi. B’mod partikolari, l-awtoritajiet kompetenti għandhom jieħdu inkunsiderazzjoni l-karatteristiċi speċifiċi tad-definizzjonijiet tar-[Regolament (UE) Nru ... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-Integrità u t-Trasparenza tas-Suq tal-Enerġija tal-Operaturi] meta japplikaw id-definizzjonijiet ta’ informazzjoni privileġġata (minn ġewwa), l-abbuż ta’ informazzjoni privileġġata u manipulazzjoni tas-suq ta’ dan ir-Regolament għal strumenti finanzjarji relatati ma’ prodotti tal-enerġija tal-operaturi. 3.4.1.3. Il-manipulazzjoni tas-suq permezz ta’ negozjar algoritmiku u ta’ frekwenza għolja Is-swieq finanzjarji qed jesperjenzaw żieda mifruxa fl-użu ta’ metodi kummerċjali awtomatizzati bħal negozjar algoritmiku jew negozjar ta’ frekwenza għolja. Negozjar bħal dan jinvolvi algoritmi tal-kompjuter li jiddeċiedu jekk tkunx ġiet magħmula ordni u/jew dwar aspetti tal-eżekuzzjoni tal-ordni. Tip speċifiku ta’ negozjar algoritmiku huwa magħruf bħala negozjar ta’ frekwenza għolja (HFT). L-HFT tipikament mhuwiex strateġija fih innifsu, iżda l-użu ta’ teknoloġija sofistikata ħafna biex jiġu implimentati strateġiji tradizzjonali tan-negozjar bħal strateġiji ta’ arbitraġġ u ta’ ġenerazzjoni tas-suq. Filwaqt li ħafna mill-istrateġiji algoritmiċi u ta’ HFT huma leġittimi, jeżistu strateġiji awtomatizzati partikolari li ġew identifikati mir-regolaturi li, jekk jitwettqu, x’aktarx jikkostitwixxu abbuż tas-suq. Dan jinkludi, pereżempju, strateġiji bħall-“quote stuffing”, “layering” u “spoofing”. Id-definizzjoni tal-manipulazzjoni tas-suq fil-MAD hija wiesgħa ħafna u diġà kapaċi tapplika għall-imġiba abbużiva indipendentement minn liema mezz ikun użat għan-negozjar. Madankollu, huwa xieraq li fir-Regolament jiġu speċifikati aħjar eżempji speċifiċi ta’ strateġiji li jużaw negozjar algoritmiku u negozjar ta’ frekwenza għolja li jaqgħu taħt il-projbizzjoni kontra l-manipulazzjoni tas-suq. Aktar identifikazzjoni tal-istrateġiji abbużivi se tiżgura approċċ konsistenti fil-monitoraġġ u l-infurzar mill-awtoritajiet kompetenti. 3.4.1.4. Tentattiv ta’ manipulazzjoni tas-suq Peress li l-MAD ma tkoprix tentattivi ta’ manipulazzjoni tas-suq, il-prova ta’ manipulazzjoni tas-suq teħtieġ li regolatur juri li saret ordni jew inkella li ġiet eżegwita tranżazzjoni. Madankollu, hemm sitwazzjonijiet fejn persuna tieħu passi u hemm prova ċara ta’ intenzjoni ta’ manipulazzjoni tas-suq iżda ma titqiegħedx l-ordni jew it-tranżazzjoni ma tiġix eżegwita. Ir-Regolament jipprojbixxi espressament it-tentattivi ta’ manipulazzjoni tas-suq, u dan se jsaħħaħ l-integrità tas-suq. Id-definizzjoni eżistenti ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata diġà fiha elementi ta’ tentattiv ta’ mġiba. Dawn se jitneħħew u t-tentattiv ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata se jiġi kkwalifikat bħala reat separat. 3.4.1.5. Kwoti ta’ emissjonijiet Il-kwoti ta’ emissjonijiet se jiġu kklassifikati mill-ġdid bħala strumenti finanzjarji bħala parti mir-reviżjoni tad-Direttiva dwar is-Swieq fl-Istrumenti Finanzjarji. Bħala riżultat, dawn se jkunu jaqgħu wkoll fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-qafas tal-abbuż tas-suq. Filwaqt li ħafna mill-miżuri taħt ir-reġim tal-abbuż tas-suq japplikaw mingħajr adattament għall-kwoti ta’ emissjonijiet, ftit dispożizzjonijiet jeħtieġ li jiġu aġġustati fil-kunsiderazzjoni tan-natura speċifika ta’ dawn l-istrumenti u l-karatteristiċi strutturali ta’ dan is-suq. B’mod partikolari, b’differenza minn ħafna mill-klassijiet ta’ strumenti finanzjarji, l-iżvelar ta’ informazzjoni privileġġata kif ukoll dmirijiet relatati ma’ listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata u tranżazzjonijiet maniġerjali ma jistgħux jiġu indirizzati b’mod effettiv lill-emittent ta’ kwoti ta’ emissjoni li jkun responsabbli għall-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-politiki tal-klima tal-Unjoni. L-awtoritajiet pubbliċi responsabbli (inkluża l-Kummissjoni) xorta huma obbligati li jiżguraw żvelar ġust u mhux diskriminatorju u aċċess għal deċiżjonijiet, żviluppi u dejta ġodda. Barra minn hekk, fl-insegwiment tagħhom tal-politika tal-klima tal-Unjoni, l-Istati Membri, il-Kummissjoni Ewropea kif ukoll korpi oħra uffiċjalment nominat m’għandhomx ikunu limitati minħabba d-dmiritijiet stabbiliti fir-reġim tal-abbuż tas-suq. Għalhekk, qed tiġi introdotta definizzjoni speċifika ta’ informazzjoni privileġġata għall-kwoti ta’ emissjonijiet. L-obbligu li tiġi żvelata informazzjoni privileġġata se jitqiegħed fuq il-parteċipanti fis-suq tal-kwoti ta’ emissjonijiet, peress li huma dawn li jżommu l-informazzjoni rilevanti adattata għal żvelar ad-hoc jew perjodiku. Limitu (spjegat f’termini ta’ emissjonijiet jew input termiku jew taħlita ta’ dawn it-tnejn) definit f’att delegat ineħħi mill-ambitu tal-obbligu taħt l-Artikolu 12 (kif ukoll l-Artikoli 13 u 14) dawk l-entitajiet kollha, li l-attività tagħhom fuq bażi individwali ma jista’ jkollha ebda impatt materjali fuq il-formazzjoni tal-prezz tal-kwoti ta’ emissjonijiet jew ir-riskji (konsegwenzjali) ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata. Fl-aħħar nett, peress li l-kwoti ta’ emissjonijiet huma kklassifikati bħala strumenti finanzjarji skont id-MiFID, huwa possibbli li l-miżuri kollha tal-abbuż tas-suq li jikkonċernaw l-irkant tal-kwoti ta’ emissjonijiet jitqiegħdu fi ktieb ta’ regoli wieħed u flimkien mar-reġim ġenerali kontra l-abbuż tas-suq għas-suq sekondarju. 3.4.2. Kapitolu II (L-abbuż minn informazzjoni privileġġata u l-manipulazzjoni tas-suq) 3.4.2.1. L-informazzjoni "minn ġewwa" jew privileġġata L-informazzjoni privileġġata jista' jsir abbuż minnha qabel ma emittent ikun obbligat li jikxifha. Il-qagħda ta’ negozjati ta’ kuntratti, it-termini miftiehma proviżjonalment fin-negozjati ta’ kuntratti, il-possibbiltà tal-pożizzjonament ta’ strumenti finanzjarji, il-kundizzjonijiet li skonthom strumenti finanzjarji jistgħu jiġi kkummerċjalizzati, jew it-termini proviżjonali għall-pożizzjonijiet ta’ strumenti finanzjarji, jistgħu jkunu informazzjoni relevanti għall-investituri. Għaldaqstant, tali informazzjoni għanda tikkwalifika bħala informazzjoni privileġġata. Madankollu, tali informazzjoni jista' jkun li ma tkunx preċiża biżżejjed biex l-emittent ikollu l-obbligu li jikxifha. F'tali każijiet, għandha tapplika l-projbizzjoni tan-negozjar b'informazzjoni privileġġata, iżda ma għandux japplika l-obbligu li l-emittent jikxef l-informazzjoni. 3.4.2.2. Kundizzjonijiet ekwi fost postijiet u faċilitajiet tan-negozjar fil-prevenzjoni u fl-identifikazzjoni tal-abbuż tas-suq In-negozjar li dejjem jiżdied ta’ strumenti bejn postijiet differenti jagħmilha aktar diffiċli li jiġi ssorveljat l-abbuż possibbli tas-suq. Skont il-MiFID, l-MTFs jistgħu jitħaddmu minn operaturi tas-suq jew ditti ta’ investiment. L-obbligi ta’ monitoraġġ fl-Artikolu 26 tal-MiFID japplikaw għalihom bl-istess mod. Madankollu, l-obbligu fl-Artikolu 6 tal-MAD li jiġu adottati dispożizzjonijiet strutturali mmirati lejn il-prevenzjoni u l-kxif ta’ prattiki ta’ manipulazzjoni tas-suq japplika biss għall-operaturi tas-suq. Ir-Regolament jimmira li jiżgura kundizzjonijiet ekwi fost l-postijiet u l-faċilitajiet kollha tan-negozjar fil-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu billi jeħtieġ li dawn jadottaw id-dispożizzjonijiet strutturali meħtieġa għall-prevenzjoni u l-kxif ta’ prattiki ta’ manipulazzjoni tas-suq. 3.4.3. Kapitolu III (Rekwiżiti ta’ Żvelar) 3.4.3.1. Żvelar pubbliku ta’ informazzjoni privileġġata L-Artikolu 6(1) tal-MAD jeħtieġ li dawk li joħorġu strumenti finanzjarji jinfurmaw lill-pubbliku malli possibbli b’informazzjoni privileġġata li tikkonċerna direttament dawk li joħorġuhom. Il-Paragrafu 2 jippermetti lil min joħroġ l-informazzjoni taħt kundizzjonijiet speċifiċi biex jittardja l-iżvelar pubbliku. Skont ir-Regolament, dawk li joħorġu l-informazzjoni se jkunu meħtieġa li jinformaw lill-awtoritajiet kompetenti bid-deċiżjoni tagħhom li jittardjaw l-iżvelar tal-informazzjoni privileġġata mingħajr dewmien wara li jsir dan l-iżvelar. Ir-responsabbiltà biex jevalwa jekk dak id-dewmien huwiex ġustifikat tibqa’ f’idejn l-emittent. Il-possibbiltà għall-awtoritajiet kompetenti fejn xieraq biex jinvestigaw ex post jekk fil-fatt il-kundizzjonijiet speċifiċi għad-dewmien ġewx milħuqa se żżid il-protezzjoni tal-investituri u tal-integrità tas-suq. Madankollu, jekk l-informazzjoni privileġġata jkollha importanza sistemika u jkun fl-interess pubbliku li l-pubblikazzjoni tagħha tiġi ttardjata, l-awtoritajiet kompetenti se jkollhom is-setgħa li jippermettu dan id-dewmien għal perjodu limitat fl-interess pubbliku usa’ li tinżamm l-istabbiltà tas-sistema finanzjarja u l-evitar tat-telf li jista’ jirriżulta pereżempju mill-nuqqas ta’ emittent sistemikament importanti. Listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata Il-listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata huma għodda importanti għall-awtoritajiet kompetenti meta jinvestigaw abbuż possibbli tas-suq. Ir-Regolament jimmira li jelimina d-differenzi nazzjonali li sa issa imponew piżijiet amministrattivi bla bżonn fuq l-emittenti, billi jipprovdi li d-dejta preċiża li għandha tiġi inkluża fil-listi għandha tiġi definiti fl-atti delegati u jimplimenta standards tekniċi adottati mill-Kummissjoni. 3.4.3.2. Rekwiżiti ta’ żvelar għal emittenti li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs. Bla ħsara għall-għanijiet tal-preservazzjoni tal-integrità u t-trasparenza tas-swieq finanzjarji u tal-protezzjoni tal-investituri, il-qafas tal-abbuż tas-suq huwa adattat skont il-karatteristiċi u l-ħtiġijiet tal-emittenti, li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs. L-applikazzjoni tal-qafas ġdid tal-abbuż tas-suq tar-Regolament b’mod mhux iddifferenzjat għas-swieq kollha ta’ tkabbir tal-SMEs tista’ tiddisswadi lill-emittenti f’dawk is-swieq milli jżidu l-kapital fis-swieq kapitali. L-ambitu u d-daqs tan-negozju ta’ dawk l-emittenti huma aktar ristretti u l-avvenimenti li jwasslu għall-ħtieġa li tiġi żvelata informazzjoni privileġġata huma tipikament aktar limitati minn dawk ta’ emittenti akbar. Ir-Regolament jeħtieġ li dawk l-emittenti jinżvelaw informazzjoni privileġġata b’mod modifikata u simplifikat speċifiku għas-suq. Informazzjoni privileġġata bħal din tista’ tiġi ppubblikata minn dawk is-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs, f’isem dawk l-emittenti, b’mod konformi ma’ kontenut standardizzat u format definit fl-istandards tekniċi ta’ implimentazzjoni adottati mill-Kummissjoni. Dawk l-emittenti huma eżenti wkoll, taħt ċerti kundizzjonijiet, mill-obbligu li jżommu u jaġġornaw b’mod kostanti il-listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata, u jibbenefikaw mil-limitu l-ġdid għar-rappurtar tat-tranżazzjonijiet maniġerjali msemmija hawn taħt. 3.4.3.3. Rappurtar tat-tranżazzjonijiet maniġerjali Ir-Regolament jiċċara l-ambitu tal-obbligi ta’ rappurtar rigward it-tranżazzjonijiet maniġerjali. Dawn ir-rapporti jservu skopijiet importanti billi jiskoraġġixxu lill-maniġers milli jwettqu negozjar b'informazzjoni privileġġata u jipprovdu informazzjoni utli għas-suq dwar il-fehma tal-maniġer dwar il-movimenti tal-prezzijiet tal-ishma tal-emittenti. Ir-Regolament jiċċara li kwalunkwe tranżazzjoni magħmula minn persuna li teżerċita diskrezzjoni f’isem maniġer ta’ emittent jew fejn il-maniġer iwiegħed jew jislef l-ishma tiegħu għandha tiġi rrappurtata wkoll lill-awtoritajiet kompetenti u ssir aċċessibbli għall-pubbliku. Barra minn hekk, huwa jintroduċi limitu ta’ EUR 20 000, uniformi fl-Istati Membri kollha, li jqajjem l-obbligu li jiġu rrappurtati tranżazzjonijiet maniġerjali bħal dawn. 3.4.4. Kapitolu IV (l-AETS u l-Awtoritajiet Kompetenti) 3.4.4.1. Is-setgħat tal-Awtoritajiet Kompetenti Skont l-Artikolu 12(2)(b) tal-MAD, l-awtoritajiet kompetenti għandhom is-setgħa li jiddomandaw informazzjoni minn kwalunkwe persuna. Madankollu, hemm nuqqas ta’ informazzjoni dwar swieq spot tal-komoditajiet, fejn m’hemmx regoli ta’ trasparenza jew obbligi ta’ rappurtar lil regolaturi settorjali, jekk applikabbli. Is-setgħa li tintalab informazzjoni minn kwalunkwe persuna tipikament tippermetti lill-awtoritajiet kompetenti aċċess għall-informazzjoni kollha meħtieġa biex jinvestigaw suspetti ta’ abbuż possibbli tas-suq. Iżda din l-informazzjoni tista’ ma tkunx biżżejjed, b’mod partikolari jekk ma jkun hemm l-ebda awtorità settorjali biex tissorvelja dawn is-swieq spot tal-komoditajiet. Ir-Regolament jippermetti lill-awtoritajiet kompetenti aċċess għal dejta kontinwa billi jeħtieġ li din id-dejta tintbagħat lilhom direttament b’format speċifiku. Billi jiksbu aċċess għal sistemi ta’ negozjanti ta’ swieq spot tal-komoditajiet, l-awtoritajiet kompetenti huma kapaċi wkoll li jissorveljaw flussi ta’ dejta fil-ħin reali. Għall-finijiet tal-identifikazzjoni ta’ każijiet ta’ negozjar b'informazzjoni privileġġata u ta’ manipulazzjoni tas-suq, jeħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkollhom il-possibbiltà li jaċċessaw bini privat u li jikkonfiskaw dokumenti. L-aċċess għall-bini privat ikun partikularment meħtieġ fejn: (i) il-persuna li għaliha tkun diġà saret talba għal informazzjoni tonqos (għalkollox jew parzjalment) milli tikkonforma magħha; jew (ii) hemm raġunijiet ġustifikabbli biex wieħed jemmen li, kieku kellha ssir talba, ma tiġix milqugħa, jew id-dokumenti jew l-informazzjoni li t-talba tkun marbuta magħhom jitneħħew, jiġu mmanipulati jew jinqerdu. Filwaqt li l-ġuriżdizzjonijiet kollha llum jipprovdu għall-aċċess għal kwalunkwe dokument, mhux l-awtoritajiet kompetenti kollha għandhom is-setgħa li jidħlu f'bini privat u jikkonfiskaw dokumenti. B'riżultat ta’ dan, jeżisti r-riskju li l-awtoritajiet kompetenti, f'tali każijiet, jitneħħielhom l-aċċess għal provi importanti u neċessarji, u b'hekk, każijiet ta’ negozjar b'informazzjoni privileġġata u ta’ manipulazzjoni tas-suq x'aktarx jibqgħu ma jiġux identifikati, u wisq inqas sanzjonati. F'dan il-kuntest, ta’ min wieħed jindika li tali aċċess għall-bini privat jaf jikkostitwixxi interferenza mal-jeddijiet fundamentali għall-ħajja privata u ta’ familja, kif irrikonoxxuti bl-Artikolu 7 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea. Huwa essenzjali li kwalunkwe limitazzjoni li tista' ssir ta’ dawn id-drittijiet tkun kompatibbli għalkollox mal-Artikolu 52 tal-Karta. Għaldaqstant, l-awtorità kompetenti ta’ Stat Membru għandu jkollha s-setgħa li tidħol f'bini privat biex tikkonfiska dokumenti biss wara li tkun kisbet awtorizzazzjoni prevja mill-awtorità ġudizzjarja tal-Istat Membru kkonċernat, skont il-liġi nazzjonali, u fejn ikun hemm suspett ġustifikabbli li dokumenti marbutin mas-suġġett tal-ispezzjoni jistgħu jkunu relevanti bħala provi ta' każ ta' abbuż minn informazzjoni privileġġata jew ta' manipulazzjoni tas-suq, bi ksur ta' dan ir-Regolament jew tad-Direttiva [il-MAD ġdida]. Il-projbizzjonijiet tal-abbuż minn informazzjoni privileġġata u tal-manipulazzjoni tas-suq japplikaw lil kulħadd, mingħajr eċċezzjoni ta' xejn. Għaldaqstant, l-awtoritajiet kompetenti jrid ikollhom aċċess għall-informazzjoni miżmuma, mhux biss mill-kumpaniji ta’ investiment, iżda mill-persuni nfushom, kif ukoll għall-informazzjoni dwar l-imġiba ta' dawk il-persuni, miżmuma f'bażijiet tad-dejta ta' kumpaniji mhux finanzjarji. Rekords eżistenti tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta minn kumpaniji tal-investiment li jwettqu tranżazzjonijiet, u rekords eżistenti tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta minn operaturi tat-telekomunikazzjoni, jikkostitwixxu evidenza importanti biex tiġi identifikata u pprovata l-eżistenza ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata u ta’ manipulazzjoni tas-suq. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta jistgħu jistabbilixxu l-identità ta’ persuni responsabbli għat-tixrid ta’ informazzjoni falza jew qarrieqa. Il-biċċa l-kbira mill-forom ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata jew ta’ manipulazzjoni tas-suq jinvolvu l-azzjonijet ta’ tnejn min-nies jew aktar, li jittrasferixxu l-informazzjoni jew jikkoordinaw l-attivitajiet tagħhom. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta jistgħu jagħtu provi stabbiliti li teżisti relazzjoni bejn il-persuni li għandha aċċess għall-informazzjoni privileġġata u bejn l-attività sospettuża ta’ negozjar ta’ persuna oħra, jew provi stabbiliti ta’ rabta bejn l-attivitajiet kollużivi ta’ negozjar bejn ġiex persuni. B'mod partikulati, l-aċċess għar-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta mill-operaturi tat-telekomunikazzjoni jitqies bħala wieħed mill-aktar kwistjonijiet importanti għat-twettiq tal-kompiti investigattivi u ta’ infurzar tal-membri tas-CESR[18]. M'hemmx xi ngħidu, l-aċċess għar-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta miżmuma mill-operaturi tat-telekomunikazzjoni hija biċċa evidenza importanti, u kultant anki l-unika biċċa evidenza, li tista' tistabbilixxi jekk tkunx ġiet mgħoddija informazzjoni privileġġata minn informatur wieħed għal xi ħadd li jkun qed jikkummerċja biha. Pereżempju, din id-dejta tkun tirrappreżenta prova importanti f’każ fejn membru tal-bord ta’ kumpanija li jkollu l-pussess ta’ informazzjoni privileġġata jittrasferixxi bit-telefown l-informazzjoni privileġġata lil xi ħabib, qarib, jew membru ta’ familtu, li mbagħad min-naħa tiegħu jwettaq tranżazzjoni suspettuża bbażata fuq l-informazzjoni privileġġata li jkun irċieva. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta mill-operaturi tat-telekomunikazzjoni jistgħu jintużaw mir-regolatur biex juri li kienet saret ċempila mill-informatur primarju lill-ħabib jew qarib tiegħu ftit qabel ma dik il-persuna tkun ċemplet lis-sensar tagħha biex tagħtih struzzjonijiet biex jagħmel tranżazzjoni suspettuża. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta mill-operaturi tat-telekommunikazzjoni jipprovdu evidenza ta’ rabta, li tista’ tintuża bħala prova sabiex il-każ jiġi sanzjonat, minflok ma lanqas biss jiġi identifikat. Eżempju ieħor ikun każ fejn jintefa' messaġġ falz jew qarrieqi fuq tabellina tal-internet, sabiex jinfluwenza l-prezz ta’ strument finanzjarju. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta jistgħu jgħinu biex jiġi identifikat minn ikun kiteb il-messaġġ. Barra minn hekk, tali rekords jistgħu jipprovdu evidenza ta’ rabta ma' persuna oħra li tkun wettqet tranżazzjonijiet suspettużi qabel jew wara, bħala prova tal-manipulazzjoni tas-suq bit-tixrid ta' informazzjoni falza jew qarrieqa. F'dan il-kuntest, huwa importanti li jiġu stabbiliti kundizzjonijiet ekwi fis-suq intern f'dak li jirrigwarda l-aċċess mill-awtoritajiet kompetenti għar-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta, miżmuma minn operatur tat-telekomunikazzjoni jew minn kumpanija ta' investiment. Għaldaqstant, l-awtoritajiet kompetenti għandu jkollhom il-possibbiltà li jitolbu r-rekords eżistenti tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta miżmumin minn operatur tat-telekomunikazzjoni jew minn kumpanija tal-investiment, fejn jeżisti suspett raġonevoli li tali rekords marbutin mas-suġġett tal-ispezzjoni jistgħu jkunu relevanti bħala prova ta’ abbuż ta’ informazzjoni privileġġata jew ta’ manipulazzjoni tas-suq kif iddefiniti f'dan ir-Regolament jew fid-[Direttiva l-ġdida MAD]. Għandu jkun ċar ukoll, madankollu, li dawn ir-rekords ma jkunux jikkonċernaw il-kontenut tal-komunikazzjoni li għalihom huma relatati. Billi l-abbuż tas-suq jista’ jseħħ bejn il-fruntieri u bejn swieq differenti, l-AETS għandha rwol qawwi ta’ koordinazzjoni u l-awtoritajiet kompetenti huma meħtieġa li jikkoperaw u jiskambjaw informazzjoni ma’ awtoritajiet kompetenti oħra, u fejn applikabbli, għal derivati tal-komoditajiet, mal-awtoritajiet regolatorji responsabbli għas-swieq spot relatati, fl-Unjoni u f’pajjiżi terzi. 3.4.5. Kapitolu V (Sanzjonijiet amministrattivi) 3.4.5.1. Sanzjonijiet Is-swieq finanzjarji huma dejjem iżjed integrati fl-Unjoni u r-reati jista’ jkollhom effetti transkonfinali fl-Unjoni. Is-sistemi eżistenti diverġenti tas-sanzjonar fost l-Istati Membri jrawmu arbitraġġ regolatorju u jxekklu l-għanijiet aħħarija tal-integrità tas-suq u t-trasparenza fis-Suq Uniku għas-servizzi finanzjarji. Rendikont tar-reġimi nazzjonali fis-seħħ, pereżempju, wera li l-livelli ta’ sanzjonijiet pekunarji jvarjaw ħafna fost l-Istati Membri, li xi awtoritajiet kompetenti m’għandhomx ċerti setgħat importanti ta’ sanzjonar għad-dispożizzjoni tagħhom u li xi awtoritajiet kompetenti ma jistgħux jindirizzaw sanzjonijiet lil persuni fiżiċi u ġuridiċi[19]. Għalhekk, dan ir-Regolament jintroduċi regoli minimi għal miżuri, sanzjonijiet u multi amministrattivi. Dan ma jimpedixxix lil Stati Membri individwali milli jistabbilixxu standards ogħla. Ir-Regolament jipprovdi għad-"disgorgement" (l-għoti lura bil-fors ta’ kwalunwke profitti miksuba illegalment) ta’ kwalunkwe profitti meta dawn ikunu ġew identifikati, inklużi l-interessi, u, sabiex jiġi żgurat effett deterrenti xieraq, jintroduċi multi li għandhom jaqbżu kull profitt miksub jew telf evitat bħala riżultat tal-ksur ta’ dan ir-Regolament, u għandhom jiġu stabbiliti mill-awtoritajiet kompetenti fid-dawl tal-fatti u ċ-ċirkostanzi. Barra minn hekk, is-sanzjonijiet kriminali għandhom effett ta’ deterrent aktar b’saħħtu milli l-miżuri u s-sanzjonijiet amministrattivi. Il-proposta għal Direttiva [XX] tintroduċi r-rekwiżit li l-Istati Membri kollha jqiegħdu fis-seħħ sanzjonijiet effettivi, proporzjonati u dissważivi għall-aktar reati serja ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata u manipulazzjoni tas-suq. Dik id-Direttiva għandha tiġi applikata filwaqt li jitqiesu d-dispożizzjonijiet stabbiliti f’dan ir-Regolament, inklużi miżuri prospettivi ta’ implimentazzjoni. Madankollu, id-definizzjonijiet użati għall-iskopijiet tad-Direttiva jistgħu jvarjaw minn dawk użati għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament. 3.4.5.2. Protezzjoni u inċentivi għall-informaturi dwar prattiki ħżiena ("whistleblowers") L-għoti ta’ informazzjoni dwar prattiki ħżiena ("whistle blowing") jista’ jkun sors utli ta’ informazzjoni primarja u jista’ jwissi lill-awtoritajiet kompetenti għal każijiet ta’ abbuż suspettat tas-suq. Ir-Regolament isaħħaħ il-qafas tal-abbuż tas-suq fl-Unjoni billi jintroduċi protezzjoni xierqa għall-informaturi ta’ prattiċi ħżiena li jirrappurtaw abbuż suspettat tas-suq, il-possibbiltà ta’ inċentivi finanzjarji għall-persuni li jipprovdu lill-awtoritajiet kompetenti b’informazzjoni ewlenija li twassal għal sanzjoni monetarja, u titjib tad-dispożizzjonijiet tal-Istati Membri biex jirċievu u janalizzaw notifiki ta’ informazzjoni dwar prattiki ħżiena. 4. IMPLIKAZZJONI BAĠITARJA L-implikazzjonijiet baġitarji speċifiċi tal-proposta huma relatati ma’ kompitu allokat lill-AETS kif speċifikat fid-dikjarazzjonijiet finanzjarji leġiżlattivi li jakkumpanjaw din il-proposta. Implikazzjonijiet baġitarji speċifiċi għall-Kummissjoni huma evalwati wkoll fid-dikjarazzjoni finanzjarja li takkumpanja din il-proposta. Il-proposta għandha implikazzjonijiet għall-baġit Komunitarju. 2011/0295 (COD) Proposta għal REGOLAMENT TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL dwar l-abbuż minn informazzjoni privileġġata u l-manipulazzjoni tas-suq (l-abbuż tas-suq) (Test b’relevanza għaż-ŻEE) IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA, Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 114 tiegħu, Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Ewropea[20], Wara t-trażmissjoni tal-abbozz tal-att leġiżlattiv lill-Parlamenti nazzjonali, Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew[21], Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Bank Ċentrali Ewropew[22], Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Dejta, Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġiżlattiva ordinarja, Billi: (1) Suq waħdieni ġenwin għas-servizzi finanzjarji huwa kruċjali għat-tkabbir ekonomiku u għall-ħolqien ta’ impjiegi fl-Unjoni. (2) Suq finanzjarju integrat u effiċjenti jeħtieġ integrità tas-suq. Il-funzjonament bla xkiel tas-swieq tat-titoli u l-kunfidenza pubblika fis-swieq huma prerekwiżiti għat-tkabbir u għall-ġid ekonomiku. L-abbuż tas-suq jolqot ħażin l-integrità tas-swieq finanzjarji u l-kunfidenza pubblika f’titoli u derivati. (3) Id-Direttiva 2003/6/KE tal-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar insider dealing u manipulazzjoni tas-suq (abbuż tas-suq)[23], adottata fit-28 ta’ Jannar 2003, kompliet u aġġornat il-qafas legali tal-Unjoni biex tipproteġi l-integrità tas-suq. Madankollu, minħabba l-iżviluppi leġiżlattivi, tas-suq u teknoloġiċi li minn dakinhar irriżultaw f’bidliet konsiderevoli għax-xenarju finanzjarju, dik id-Direttiva għandha issa tiġi sostitwita sabiex jiġi żgurat li tinżamm aġġornata skont dawn l-iżviluppi. Jeħtieġ ukoll strument leġiżlattiv ġdid sabiex jiġu żgurati regoli uniformi u ċarezza tal-kunċetti ewlenin, u biex ikun żgurat sett ta’ regoli wieħed f’konformità mal-konklużjonijiet tal-Grupp ta’ Livell Għoli dwar is-Superviżjoni Finanzjarja[24]. (4) Hemm bżonn li jiġi stabbilit qafas uniformi sabiex jippreżerva l-integrità tas-suq u sabiex jevita arbitraġġ regolatorju potenzjali, kif ukoll sabiex jipprovdi aktar ċertezza legali u inqas kumplessità regolatorja għall-parteċipanti fis-suq. Dan l-att legali direttament applikabbli jimmira li jikkontribwixxi, b'mod determinanti, għall-funzjonament bla xkiel tas-suq intern, u għaldaqstant għandu jissejjes fuq id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 114 tat-TFUE, kif interpretat skont il-ġurisprudenza konsistenti tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea. (5) Għaldaqsant, sabiex jitneħħa x-xkiel li għad baqa' għall-kummerċ, jisparixxi t-tagħwiġ sinifikanti tal-kompetizzjoni li jirriżulta mid-diverġenzi fost il-liġijiet nazzjonali, u jiġi evitat kull xkiel ieħor possibbli għall-kummerċ u għat-tagħwiġ sinifikanti tal-kompetizzjoni, jeħtieġ li jiġi adottat Regolament li jistabbilixxi regoli uniformi applikabbli fl-Istati Membri kollha. L-istabbiliment ta’ rekwiżiti kontra l-abbuż tas-suq fil-forma ta’ Regolament għandu jiżgura li dawk ir-rekwiżiti ikunu direttament applikabbli. Dan għandu jiżgura kundizzjonijiet uniformi billi jevita d-diverġenza fost ir-rekwiżiti nazzjonali minħabba t-traspożizzjoni ta’ direttiva. Dan ir-Regolament għandu jimplika li l-persuni kollha, mingħajr eċċezzjoni, isegwu l-istess regoli fl-Unjoni. Tali regolament għandu wkoll inaqqas il-kumplessità regolatorja u jniżżel l-ispejjeż tal-kumpaniji li jkunu konformi, partikularment dawk il-kumpaniji li jaġixxu fuq bażi transkonfinali. Ir-Regolament għandu jikkontribwixxu wkoll lejn it-tneħħija totali tat-tagħwiġ tal-kompetizzjoni. (6) Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni “Att dwar in-Negozji ż-Żgħar għall-Ewropa”[25] titlob lill-Unjoni u lill-Istati Membri tagħha jfasslu regoli sabiex inaqqsu l-piżijiet amministrattivi, jadattaw il-leġiżlazzjoni skont il-ħtiġijiet ta’ emittenti fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs, u jiffaċilitaw l-aċċess għall-finanzjament ta’ dawk l-emittenti. Għadd ta’ dispożizzjonijiet fid-Direttiva 2003/6/KE jimponu piżijiet amministrattivi fuq l-emittenti, b’mod partikulari dawk li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs, li għandhom jitnaqqsu. (7) L-abbuż tas-suq huwa l-kunċett li jinkludi l-imġiba illegali kollha fis-swieq finanzjarji, u għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament għandu jkun mifhum li jikkonsisti f’abbuż minn informazzjoni privileġġata jew użu ħażin ta’ informazzjoni privileġġata u manipulazzjoni tas-suq. Imġiba bħal din timpedixxi trasparenza totali u korretta tas-suq, li huwa prerekwiżit għan-negozjar għall-atturi ekonomiċi kollha fi swieq finanzjarji integrati. (8) Il-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva 2003/6/KE kien jiffoka fuq l-istrumenti finanzjarji ammessi għan-negozjar fi swieq regolati, iżda fis-snin riċenti l-istrumenti finanzjarji kienu negozjati dejjem aktar fuq faċilitajiet multilaterali tan-negozjar (MTF). Hemm ukoll strumenti finanzjarji li huma nnegozjati biss fuq tipi oħra ta’ faċilitajiet organizzati tan-negozjar (OTFs) bħas-sistemi ta’ broker crossing jew negozjati biss OTC. Il-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament għalhekk għandu jiġi estiż biex jinkludi kull strument finanzjarju nnegozjati fuq MTF jew OTF, kif ukoll strumenti finanzjarji nnegozjati OTC, bħal pereżempju swaps ta’ inadempjenza tal-kreditu, jew kwalunkwe kondotta jew azzjoni oħra li jista’ jkollha effett fuq strument finanzjarju bħal dan innegozjat f’suq regolat, MTF jew OTF. Dan għandu jtejjeb il-protezzjoni tal-investitur, jippreżerva l-integrità tas-swieq u jiżgura li l-manipulazzjoni tas-suq ta’ strumenti bħal dawn permezz ta’ strumenti finanzjarji nnegozjati OTC ikun ipprojbit b’mod ċar. (9) L-istabilizzazzjoni ta’ strumenti finanzjarji jew negozjar f’ishma proprji fi programmi ta’ riakkwist (“buy-back”) tista’ tkun leġittima, f’ċerti ċirkustanzi, għal raġunijiet ekonomiċi, u m’għandhiex, għalhekk, fiha nnifisha titqies bħala abbuż tas-suq. (10) L-Istati Membri u s-Sistema Ewropea ta’ Banek Ċentrali, il-Faċilità Ewropea għall-Istabbiltà Finanzjarja, il-banek ċentrali nazzjonali u aġenziji oħra jew vetturi b’għan speċjali ta’ Stat Membru wieħed jew diversi Stati Membri kif ukoll l-Unjoni u ċerti korpi pubbliċi oħra, ma għandhomx ikunu ristretti fit-twettiq ta’ ġestjoni monetarja, tar-rata ta’ skambju jew dejn pubbliku jew politika tal-klima. (11) L-investituri raġjonevoli jibbażaw id-deċiżjonijiet ta’ investiment tagħhom fuq informazzjoni diġà disponibbli għalihom, jiġifieri, fuq it-tagħrif disponibbli ex ante. Għalhekk, id-domanda jekk, fit-teħid ta’ deċiżjoni ta’ investiment, investitur raġjonevoli x’aktarx li jqis biċċa informazzjoni partikulari, għandha tiġi evalwata fuq il-bażi tal-informazzjoni disponibbli ex ante. Tali valutazzjoni għandha tieħu inkunsiderazzjoni l-impatt antiċipat tal-informazzjoni fid-dawl tal-totalità tal-attività tal-emittent relatat, l-affidabbiltà tas-sors tal-informazzjoni u kwalunkwe varjanti oħra tas-suq li x’aktarx jaffettwaw l-istrumenti finanzjarji, il-kuntratti spot relatati tal-komoditajiet, jew il-prodotti rkantati bbażati fuq il-kwoti ta’ emissjonijiet fiċ-ċirkostanzi partikolari. (12) Informazzjoni ex post tista’ tintuża biex tivverifika l-preżunzjoni illi l-informazzjoni ex ante kienet sensittiva għall-prezzijiet, imma ma għandhiex tintuża biex tittieħed azzjoni kontra persuni li jkunu siltu konklużjonijiet raġjonevoli mill-informazzjoni ex ante disponibbli għalihom. (13) Iċ-ċertezza legali għall-parteċipanti tas-suq għandha tiġi msaħħa permezz ta’ definizzjoni aktar mill-qrib ta’ tnejn mill-elementi essenzjali għad-definizzjoni ta’ informazzjoni privileġġata, jiġifieri n-natura preċiża ta’ dik l-informazzjoni u s-sinifikat tal-effett potenzjali tagħha fuq il-prezzijiet tal-istrumenti finanzjarji, il-kuntratti spot tal-komoditajiet relatati, jew il-prodotti rkantati bbażati fuq il-kwoti ta’ emissjonijiet. Għal derivati li jkunu prodotti tal-enerġija tal-operaturi, informazzjoni speċifika li għandha tkun mikxufa skont ir-Regolament [Regolament (UE) Nru ... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-Integrità u t-Trasparenza tas-Suq tal-Enerġija tal-Operaturi], għandha titqies bħala informazzjoni privileġġata jew "ta' ġewwa". (14) L-informazzjoni privileġġata jista' jsir abbuż minnha qabel ma emittent ikun obbligat li jikxifha. Il-qagħda ta’ negozjati ta’ kuntratti, it-termini miftiehma proviżjonalment fin-negozjati ta’ kuntratti, il-possibbiltà tal-pożizzjonament ta’ strumenti finanzjarji, il-kundizzjonijiet li skonthom strumenti finanzjarji jistgħu jiġi kkummerċjalizzati, jew it-termini proviżjonali għall-pożizzjonijiet ta’ strumenti finanzjarji, jistgħu jkunu informazzjoni relevanti għall-investituri. Għaldaqstant, tali informazzjoni għanda tikkwalifika bħala informazzjoni privileġġata. Madankollu, tali informazzjoni jista' jkun li ma tkunx preċiża biżżejjed biex l-emittent ikollu l-obbligu li jikxifha. F'tali każijiet, għandha tapplika l-projbizzjoni tan-negozjar b'informazzjoni privileġġata, iżda ma għandux japplika l-obbligu li l-emittent jikxef l-informazzjoni. (15) Is-swieq spot u s-swieq relatati tad-derivati huma interkonnessi ħafna u globali, u l-abbuż tas-suq jista’ jsir madwar is-swieq kif ukoll bejn il-fruntieri. Dan japplika kemm għall-abbuż minn informazzjoni privileġġata kif ukoll għall-manipulazzjoni tas-suq. B’mod partikolari, informazzjoni privileġġata minn suq spot tista’ tibbenefika lil persuna li tinnegozja f’suq finanzjarju. Għalhekk, id-definizzjoni ġenerali ta’ informazzjoni interna b'relazzjoni mas-swieq finanzjarji u derivattivi tal-merkanzija għandhom japplikaw ukoll għall-informazzjoni kollha li hija relevanti għall-komodità relatati. Barra minn hekk, l-istrateġiji manipulattivi jistgħu wkoll jestendu madwar post u swieq derivattivi. In-negozjar tal-istrumenti finanzjarji, inklużi d-derivati tal-komoditajiet, jista' jintuża biex jimmanipula kuntratti spot relatati tal-komoditajiet, u viċiversa, dawn il-kuntratti jistgħu jintużaw biex jimmanipulaw strumenti finanzjarji relatati. Il-projbizzjoni tal-manipulazzjoni tas-suq għandha taqbad dawn l-interkonnessjonijiet. Madankollu, ma jixraqx, jew mhuwiex prattikabbli, li l-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament jiġi estiż għal imġiba li ma tinvolvix strumenti finanzjarji, pereżempju, għal negozjar f’kuntratti spot tal-komoditajiet li jaffettwa biss is-suq spot. Fil-każ speċifiku ta’ prodotti tal-enerġija tal-operaturi, l-awtoritajiet kompetenti għandhom iqisu l-karatteristiċi speċifiċi tad-definizzjonijiet tar-[Regolament (UE) Nru ... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-Integrità u t-Trasparenza tas-Suq tal-Enerġija tal-Operaturi] meta japplikaw id-definizzjonijiet ta’ informazzjoni privileġġata (jew "minn ġewwa"), l-abbuż minn informazzjoni privileġġata u l-manipulazzjoni tas-suq ta’ dan ir-Regolament għal strumenti finanzjarji marbuta ma’ prodotti tal-enerġija tal-operaturi. (16) B'konsegwenza tal-klassifikazzjoni ta’ kwoti tal-emissjonijiet bħala strumenti finanzjarji, parti mir-reviżjoni tad-Direttiva dwar is-Swieq fl-Istrumenti Finanzjarji, dawk l-istrumenti se jaqgħu wkoll fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament. B'qies għan-natura speċifika ta’ dawk l-istrumenti u l-karatteristiċi strutturali tas-suq tal-karbonju, huwa meħtieġ li jiġi żgurat li l-attività tal-Istati Membri, il-Kummissjoni Ewropea u korpi oħra maħtura uffiċjalment li jinvolvu kwoti tal-emissjonijiet, ma tkunx ristretta għall-insegwiment tal-politika tal-klima tal-Unjoni. Barra minn hekk, id-dmir li tirrapporta informazzjoni privileġġata jeħtieġ li jiġi indirizzat lill-parteċipanti f’dak is-suq b'mod ġenerali. Madankollu, sabiex jiġi evitat li s-suq jiġi espost għal rappurtar li ma jkunx utli, kif ukoll biex tinżamm il-kosteffiċjenza tal-miżura prevista, jidher li huwa meħtieġ li l-impatt regolatorju ta’ dak id-dmir jiġi limitat biss għal dawk l-operaturi tal-ETS tal-UE, li –minħabba d-daqs u l-attività tagħhom– jistgħu jkunu mistennija raġonevolment li jkollhom effett sinifikanti fuq il-prezz tal-kwoti tal-emissjonijiet. Fejn il-parteċipanti fis-suq tal-kwoti tal-emissjonijiet diġà huma konformi mad-dmirijiet ekwivalenti ta’ żvelar ta’ informazzjoni privileġġata, b’mod partikolari skont ir-Regolament dwar l-integrità u t-trasparenza tas-suq tal-enerġija (Regolament (UE) Nru ... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-Integrità u t-Trasparenza tas-Suq tal-Enerġija tal-Operaturi), l-obbligu ta’ żvelar ta’ informazzjoni privileġġata rigward il-kwoti tal-emissjonijiet m’għandux iwassal għal żvelar obbligatorju doppju sostanzjalment bl-istess kontenut. (17) Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1031/2010 tat-12 ta’ Novembru 2010 dwar l-għażla taż-żmien, l-amministrazzjoni u aspetti oħra ta’ rkantar ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra skont id-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tistabilixxi skema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra fil-Komunità[26] pprovdiet għal żewġ reġimi paralleli kontra l-abbuż tas-suq, applikabbli għall-irkantar tal-kwoti tal-emissjonijiet. Madankollu, b'riżultat tal-klassifikazzjoni tal-kwoti tal-emissjonijiet bħala strumenti finanzjarji, dan ir-Regolament għandu jikkostitwixxi sett ta’ regoli wieħed ta’ miżuri ta’ abbuż tas-suq applikabbli għas-swieq primarju u sekondarju sħaħ fil-kwoti tal-emissjonijiet. Ir-Regolament għandu japplika wkoll għall-irkantar tal-kwoti tal-emissjonijiet jew prodotti rkantati oħra bbażati fuqu skont ir-Regolament tal-Kummissjoni Nru 1031/2010 tat-12 ta’ Novembru 2010 dwar l-għażla taż-żmien, l-amministrazzjoni u aspetti oħra ta’ rkantar ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra skont id-Direttiva 2003/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tistabilixxi skema għall-iskambju ta’ kwoti ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra fil-Komunità. (18) Dan ir-Regolament għandu jipprovdi miżuri rigward il-manipulazzjoni tas-suq li jistgħu jiġu adattati għal forom ġodda ta’ negozjar jew strateġiji ġodda li jistgħu jkunu abbużivi. Sabiex jiġi rifless il-fatt li n-negozjar ta’ strumenti finanzjarji huwadejjem aktar awtomatizzat, huwa mixtieq li l-manipulazzjoni tas-suq għandha tkun issupplimentata minn eżempji ta’ strateġiji speċifiċi ta’ abbuż li jistgħu jitwettqu permezz ta’ negozjar algoritmiku inkluż negozjar ta’ frekwenza għolja. L-eżempji pprovduti mhumiex maħsuba biex ikunu eżawrjenti u lanqas ma huma maħsuba biex jissuġġerixxu li l-istess strateġiji mwettqa permezz ta’ mezzi oħra ma jkunux abbużivi wkoll. (19) Sabiex jikkomplementa l-projbizzjoni tal-manipulazzjoni tas-suq, dan ir-Regolament għandu jinkludi projbizzjoni kontra tentattiv ta’ involviment fil-manipulazzjoni tas-suq, peress li tentattivi li ma jirnexxux għal manipulazzjoni tas-suq għandhom jiġu ssanzjonati wkoll. It-tentattiv li jsir involviment f’manipulazzjoni tas-suq għandu jkun distint minn sitwazzjonijiet fejn l-imġiba ma jkollhiex l-effett mixtieq fuq il-prezz ta’ strument finanzjarju. Din l-imġiba hija meqjusa bħala manipulazzjoni tas-suq minħabba li x’aktarx setgħet tagħti sinjali foloz jew qarrieqa. (20) Dan ir-Regolament għandu jiċċara wkoll li l-involviment f’manipulazzjoni tas-suq jew tentattiv ta’ involviment f’manipulazzjoni tas-suq fi strument finanzjarju jistgħu jieħdu l-forma ta’ użu ta’ strumenti finanzjarji relatati bħal strumenti derivati li huma nnegozjati fuq post jew faċilità tan-negozjar ieħor jew OTC. (21) Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet uniformi tas-suq bejn postijiet u faċilitajiet tan-negozjar suġġetti għal dan ir-Regolament, l-operaturi tas-swieq regolati, l-MTFs u OTFs għandhom ikunu obbligati li jadottaw dispożizzjonijiet strutturali proporzjonati mmirati lejn il-prevenzjoni u l-kxif ta’ prattiki ta’ manipulazzjoni tas-suq. (22) Il-manipulazzjoni jew tentattiv ta’ manipulazzjoni ta’ strumenti finanzjarji jista’ jikkonsisti wkoll fi tqegħid ta’ ordnijiet li ma jistgħux jiġu eżegwiti. Barra minn hekk, strument finanzjarju jista’ jiġi mmanipulat permezz ta’ mġiba li ssir barra mill-post jew faċilità tan-negozjar. Għalhekk, persuni li professjonalment jirranġaw jew iwettqu tranżazzjonijiet u li jkunu mitluba li jkollhom sistemi fis-seħħ sabiex jidentifikaw u jirrappurtaw tranżazzjonijiet suspettużi għandhom jirrappurtaw ukoll ordnijiet suspettużi u tranżazzjonijiet suspettużi li jsiru barra mill-post jew faċilità tan-negozjar. (23) Il-manipulazzjoni jew tentattiv ta’ manipulazzjoni ta’ strumenti finanzjarji jistgħu jikkonsistu wkoll fit-tixrid ta' informazzjoni falza jew qarrieqa. It-tixrid ta’ informazzjoni falza jew qarrieqa jista' jkollu impatt sinifikanti fuq il-prezzijiet tal-istrumenti finanzjarji f'perjodu ta' żmien relattivament limitat. Jista' jikkonsisti fl-invenzjoni ta’ informazzjoni ċarament falza, iżda wkoll fl-omissjoni apposta ta’ fatti materjali, kif ukoll ir-rappurtar impreċiż apposta ta’ informazzjoni. Din il-forma ta’ manipulazzjoni tas-suq hija ta’ ħsara partikulari għall-investituri, għaliex iġegħilhom jsejsu d-deċiżjonijiet tal-investiment tagħhom fuq informazzjoni skorretta jew imgħawġa. Hija ta’ ħsara wkoll għall-emittenti, għaliex itnaqqas il-fiduċja fl-informazzjoni li hemm għad-dispożizzjoni tagħhom. Nuqqas ta’ fiduċja fis-suq jista', min-naħa tiegħu, jikkomprometti serjament il-ħila ta’ emittent biex joħroġ strumenti finanzjarji ġodda, jew biex jiżgura l-kreditu minn parteċipanti oħra tas-suq sabiex jiffinanzja l-operati tiegħu. L-informazzjoni tinfirex mas-suq malajr ħafna. B'konsegwenza ta’ dan, il-ħsara lill-investituri u lill-emittenti tista' tibqa' sejra għal żmien relattivament twil, sakemm jinstab li l-informazzjoni kienet falza jew qarrieqi, u tkun tista' tiġi kkoreġuta mill-emittent jew minn dawk responsabbli għat-tixrid tagħha. Għaldaqstant, jeħtieġ li t-tixrid ta' informazzjoni falza jew qarrieqi, inklużi l-għajdut u l-aħbarijiet foloz jew qarrieqi, jiġi kklassifikat bħala ksur ta' dan ir-Regolament. Jixraq b'hekk li dawk li jkunu attivi fis-swieq finanzjarji ma jkollhom il-permess li jesprimu liberament informazzjoni li tmur kontra l-opinjoni tagħhom jew il-ġudizzju tajjeb tagħhom, li jafu jew imisshom jafu li hija falza jew qarrieqi, bi ħsara għall-investituri u għall-emittenti. (24) L-iżvelar pubbliku fil-pront ta’ informazzjoni privileġġata minn emittent huwa essenzjali sabiex jiġi evitat negozjar b'informazzjoni privileġġata u jiżguraw li l-investituri ma jiġux imqarrqa. L-emittenti għandhom għalhekk ikunu mitluba li jinformaw lill-pubbliku malajr kemm jista’ jkun rigward informazzjoni privileġġata, sakemm dewmien ma jkunx probabbli li jqarraq bil-pubbliku u l-emittent ikun jista’ jiżgura l-kunfidenzjalità tal-informazzjoni. (25) Xi drabi, meta istituzzjoni finanzjarja tirċievi għajnuna ta’ self ta’ emerġenza, jista’ jkun fl-aħjar interess tal-istabbiltà finanzjarja li l-iżvelar tal-informazzjoni privileġġata ikun ittardjat meta l-informazzjoni tkun ta’ importanza sistemika. Għandu għalhekk ikun possibbli li l-awtorità kompetenti tawtorizza dewmien fl-iżvelar ta’ informazzjoni privileġġata. (26) Il-ħtieġa li tiġi żvelata informazzjoni privileġġata tista’ tkun ta’ piż għall-emittenti, li l-istrumenti finanzjarji tagħhom huma ammessi għan-negozjar fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs, minħabba l-ispejjeż tal-monitoraġġ ta’ informazzjoni fil-pussess tagħhom u t-tiftix ta’ parir legali dwar jekk u meta l-informazzjoni jeħtieġ li tiġi żvelata. Madankollu, l-iżvelar fil-pront ta’ informazzjoni privileġġata huwa essenzjali biex tiġi żgurata l-kunfidenza tal-investituri f’dawk l-emittenti. Għalhekk, l-Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq (AETS) għandha tkun tista’ toħroġ linji gwida li jgħinu lill-emittenti jħarsu l-obbligu li jiżvelaw informazzjoni privileġġata mingħajr ma jikkompromettu l-protezzjoni tal-investitur. (27) Il-listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata huma għodda importanti għar-regolaturi meta jinvestigaw abbuż possibbli tas-suq, iżda d-differenzi nazzjonali rigward dejta li għandha tiġi inkluża f’dawk il-listi jimponu piżijiet amministrattivi żejda fuq l-emittenti. Kaxex tad-dejta meħtieġa għal-listi ta' persuni b'informazzjoni privileġġata għandhom għalhekk ikunu uniformi sabiex jitnaqqsu dawk l-ispejjeż. Il-ħtieġa li jinżammu listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata u li jiġu aġġornati kostantement timponi piżijiet amministrattivi speċifikament fuq l-emittenti fis-swieq ta’ tkabbir tal-SMEs. Peress li l-awtoritajiet kompetenti jistgħu jwettqu sorveljanza effettiva tal-abbuż tas-suq mingħajr ma jkollhom dawk il-listi disponibbli l-ħin kollu għal dawk l-emittenti dawn għandhom ikunu eżenti minn dan l-obbligu sabiex jitnaqqsu l-ispejjeż amministrattivi imposti b’dan ir-Regolament. (28) Trasparenza akbar tat-tranżazzjonijiet imwettqa minn persuni li jeżerċitaw responsabbiltajiet maniġerjali fil-livell tal-emittent u, fejn applikabbli, persuni assoċjati mill-qrib magħhom, tikkostitwixxi miżura preventiva kontra l-abbuż tas-suq. Il-pubblikazzjoni ta’ dawk it-tranżazzjonijiet mill-inqas fuq bażi individwali tista’ wkoll tkun sors siewi ta’ informazzjoni għall-investituri. Huwa meħtieġ li jiġi ċċarat li l-obbligu li jiġu ppubblikati t-tranżazzjonijiet ta’ dawk il-manigers jinkludi wkoll il-wegħda jew self ta’ strumenti finanzjarji kif ukoll tranżazzjonijiet minn persuna oħra li li teżerċita diskrezzjoni għall-maniġer. Sabiex jiġi żgurat bilanċ xieraq bejn il-livell tat-trasparenza u n-numru ta’ rapporti notifikati lill-awtoritajiet kompetenti u lill-pubbliku, għandu jiġu introdotti limitu uniformi f’dan ir-Regolament li t-tranżazzjonijiet li ma jaqbżuhx m’għandhomx jiġu notifikati. (29) Sett ta’ għodod u setgħat effettivi għall-awtorità kompetenti ta’ kull Stat Membru jiggarantixxi effettività ta’ sorveljanza. L-intrapriżi tas-suq u l-atturi ekonomiċi kollha għandhom jikkontribwixxu wkoll għall-integrità tas-suq. F’dan is-sens, il-ħatra ta’ awtorità kompetenti unika għall-abbuż tas-suq m’għandhiex teskludi rabtiet ta’ kollaborazzjoni jew delegazzjoni taħt ir-responsabbiltà tal-awtorità kompetenti, bejn dik l-awtorità u l-intrapriżi tas-suq bil-ħsieb li tiġi ggarantita sorveljanza effiċjenti ta’ konformità mad-dispożizzjonijiet f’dan ir-Regolament. (30) Għall-finijiet tal-identifikazzjoni ta’ każijiet ta’ negozjar b'informazzjoni privileġġata u ta’ manipulazzjoni tas-suq, jeħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkollhom il-possibbiltà li jaċċessaw bini privat u li jikkonfiskaw dokumenti. L-aċċess għall-bini privat ikun partikularment meħtieġ fejn: il-persuna li għaliha tkun diġà saret talba għal informazzjoni tonqos (għalkollox jew parzjalment) milli tikkonforma magħha; jew fejn hemm raġunijiet ġustifikabbli biex wieħed jemmen li, kieku kellha ssir talba, ma tiġix milqugħa, jew id-dokumenti jew l-informazzjoni li t-talba tkun marbuta magħhom jitneħħew, jiġu mmanipulati jew jinqerdu. (31) Rekords eżistenti tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta minn kumpaniji tal-investiment li jwettqu tranżazzjonijiet, u rekords eżistenti tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta minn operaturi tat-telekomunikazzjoni, jikkostitwixxu evidenza kruċjali, u kultant anki l-unika evidenza, biex tiġi identifikata u pprovata l-eżistenza ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata u ta’ manipulazzjoni tas-suq. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta jistgħu jistabbilixxu l-identità ta’ persuna responsabbli għat-tixrid ta’ informazzjoni falza jew qarrieqa, jew li ċerti persuni jkunu ġew f'kuntatt f'ċertu ħin, jew li teżisti relazzjoni bejn tnejn min-nies jew aktar. Sabiex jiġu introdotti kundizzjonijiet indaqs fl-Unjoni f'dak li jirrigwarda l-aċċess mill-awtoritajiet kompetenti għar-rekords eżistenti tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta miżmuma minn operatur tat-telekomunikazzjoni jew minn kumpanija tal-investiment, l-awtoritajiet kompetenti għandu jkollhom il-possibbiltà li jitolbu rekords eżistenti tat-telefown jew tat-traffiku tad-dejta miżmuma minn operatur tat-telekomunikazzjoni jew minn kumpanija ta' investiment, fejn ikun hemm suspett raġonevoli li tali rekords, marbutin mas-suġġett tal-ispezzjoni, ikunu relevanti bħala prova ta' abbuż minn informazzjoni privileġġata jew ta' manipulazzjoni tas-suq kif iddefiniti fid-Direttiva [MAD ġdida], bi ksur ta' dan ir-Regolament jew tad-Direttiva [MAD ġdida]. Ir-rekords tat-telefown u tat-traffiku tad-dejta ma jinkludux il-kontenut ta’ tal-komunikazzjonijiet. (32) Peress li l-abbuż tas-suq jista’ jsir bejn il-fruntieri u s-swieq, l-awtoritajiet kompetenti għandhom ikunu mitluba li jikkooperaw u jiskambjaw informazzjoni ma’ awtoritajiet kompetenti u regolatorji oħra, u mal-AETS, b’mod partikolari rigward attivitajiet ta’ investigazzjoni. Meta awtorità kompetenti tkun konvinta li l-abbuż tas-suq kien, jew qiegħed, jiġi mwettaq fi Stat Membru ieħor jew jaffettwa strumenti finanzjarji nnegozjati fi Stat Membru ieħor, għandha tinnotifika dak il-fatt lill-awtorità kompetenti u lill-AETS. F’każijiet ta’ abbuż tas-suq b’effetti transkonfinali, l-AETS għandha tkun mitluba li tikkoordina l-investigazzjoni jekk tintalab li tagħmel hekk minn waħda mill-awtoritajiet kompetenti kkonċernati. (33) Sabiex jiġu żgurati skambji ta’ informazzjoni u kooperazzjoni ma’ awtoritajiet ta’ pajjiżi terzi rigward l-infurzar effettiv ta’ dan ir-Regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom jikkonkludu arranġamenti ta’ kooperazzjoni mal-kontropartijiet tagħhom f’pajjiżi terzi. Kwalunkwe trasferiment ta’ dejta personali li jsir fuq il-bażi ta’ dak il-ftehim għandu jkun konformi mad-Direttiva (KE) 95/46/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta’ Ottubru 1995 dwar il-protezzjoni ta’ individwi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ dejta personali u dwar il-moviment liberu ta’ dik id-dejta[27], kif ukoll mar-Regolament (KE) Nru 45/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta’ Diċembru 2000 dwar il-protezzjoni ta’ individwu fir-rigward tal-ipproċessar ta’ dejta personali mill-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Komunità u dwar il-movement liberu ta’ dik id-dejta[28]. (34) Qafas prudenzjali u sod u l-kondotta tan-negozju għas-settur finanzjarju għandu jkun ibbażat fuq sistemi b’saħħithom ta’ sorveljanza u sanzjonar. Għal dan il-għan, l-awtoritajiet superviżorji għandhom ikunu mgħammra b’biżżejjed setgħat sabiex jaġixxu u għandhom ikunu jistgħu jistrieħu fuq sistemi ta’ sanzjonijiet ugwali, qawwija u ta’ deterrent kontra kull kondotta ħażina finanzjarja, sanzjonijiet li għandhom jiġu infurzati b’mod effettiv. Madankollu, il-Grupp ta’ Livell Għoli kkunsidra li l-ebda wieħed minn dawn l-elementi ma huwa attwalment fis-seħħ. Analiżi tas-setgħat eżistenti tas-sanzjonar u l-applikazzjoni prattika tagħhom bil-għan li tiġi promossa l-konverġenza tas-sanzjonijiet tul firxa ta’ attivitajiet ta’ sorveljanza ġiet imwettqa fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-8 Diċembru 2010 dwar ir-rinfurzar tar-reġimi tas-sanzjonar fis-settur tas-servizzi finanzjarji[29]. (35) Għalhekk, minbarra li jiġu pprovduti regolaturi b’għodod u setgħat effettivi ta’sorveljanza, sett ta’ miżuri, sanzjonijiet u multi amministrattivi għandu jkun stabbilit sabiex jiġi żgurat approċċ komuni fl-Istati Membri u sabiex jiġi mtejjeb l-effett dissważiv tagħhom. Il-multi amministrattivi għandhom jieħdu in kunsiderazzjoni fatturi bħad-disgorgement ta’ kwalunkwe benefiċċju finanzjarju identifikat, kemm ikun serju u kemm idum ksur, kwalunkwe fattur aggravanti jew mitiganti, il-ħtieġa li l-multi jkollhom effett deterrenti u, fejn xieraq, jinkludu skont għal kooperazzjoni mal-awtorità kompetenti. L-adozzjoni u l-pubblikazzjoni tas-sanzjonijiet għandhom jirrispettaw id-drittijiet fundamentali kif stabbiliti fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, b’mod partikolari d-dritt tar-rispett għall-ħajja privata u familjari (Artikolu 7), id-dritt għall-protezzjoni tad-dejta personali (Artikolu 8) u d-dritt għal rimedju effettiv u għal proċess ġust (Artikolu 47). (36) L-informaturi dwar prattiċi ħżiena ("whistleblowers") jressqu informazzjoni ġdida għall-attenzjoni tal-awtoritajiet kompetenti li tgħinhom biex jidentifikaw u jissansjonaw każijiet ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata u manipulazzjoni tas-suq. Madankollu, l-għoti ta’ informazzjoni dwar prattiċi ħżiena jista’ jkun ostakolat minħabba l-biża’ minn ritaljazzjoni, jew minħabba nuqqas ta’ inċentivi. Dan ir-Regolament għalhekk għandu jiżgura li l-arranġamenti adegwati huma fis-seħħ biex jinkoraġġixxu lill-informaturi dwar prattiċi ħżiena sabiex iwissu lill-awtoritajiet kompetenti dwar ksur possibbli ta’ dan ir-Regolament, u biex ikunu protetti minn ritaljazzjoni. Madankollu, l-informaturi dwar prattiċi ħżiena għandhom ikunu eliġibbli biss għal dawk l-inċentivi meta dawn iressqu informazzjoni ġdida li mhumiex diġà legalment obbligati li jinnotifikaw u meta din l-informazzjoni tirriżulta f’sanzjoni għal ksur ta’ dan ir-Regolament. L-Istati Membri għandhom jiżguraw ukoll li l-iskemi tal-għoti ta’ informazzjoni dwar prattiċi ħżiena li jimplimentaw jinkludu mekkaniżmi li jipprovdu protezzjoni xierqa ta’ persuna rappurtata, b’mod partikulari rigward id-dritt għall-protezzjoni tad-dejta personali tiegħu u proċeduri biex jiżguraw id-dritt tal-persuna rrappurtata għal difiża u li jinstema’ qabel ma tiġi adottata deċiżjoni li tikkonċerna lilu kif ukoll id-dritt għal tiftix ta’ rimedju effettiv quddiem qorti kontra deċiżjoni li tikkonċerna lilu. (37) Peress li l-Istati Membri adottaw leġiżlazzjoni li timplimenta d-Direttiva 2003/6/KE, u peress li huma previsti atti delegati u standards tekniċi ta’ implimentazzjoni li għandhom jiġu adottati qabel il-qafas li se jiġi introdotti jista’ jiġi applikat b’mod siewi, huwa neċessarju li l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet sostantivi ta’ dan ir-Regolament tiġi diferita għal perjodu suffiċjenti ta’ żmien. (38) Sabiex tiġi faċilitata tranżizzjoni mingħajr xkiel għad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament, prattiki tas-suq eżistenti qabel id-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament u aċċettati mill-awtoritajiet kompetenti skont ir-Regolament (KE) Nru 2273/2003 tat-22 ta’ Diċembru 2003 li jimplimenta d-Direttiva 2003/6/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill rigward l-eżenzjonijiet għall-programmi tax-xiri lura u l-istabbilizzazzjoni tal-istrumenti finanzjarji[30] għall-iskop tal-applikazzjoni tal-punt 2(a) tal-Artikolu 1 tad-Direttiva 2003/6/KE, jistgħu jibqgħu applikabbli sa sena wara d-data speċifikata għall-applikazzjoni effettiva ta’ dan ir-Regolament, sakemm dawn ikunu notifikati lill-AETS. (39) Dan ir-Regolament jirrispetta d-drittijiet fundamentali u josserva l-prinċipji rikonoxxuti fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea kif stabbilit fit-Trattat, b’mod partikolari d-dritt għar-rispett tal-ħajja privata u tal-familja, id-dritt għall-protezzjoni ta’ dejta personali, il-libertà tal-espressjoni u tal-informazzjoni, il-libertà ta’ intrapriża, id-dritt għal rimedju effettiv u għal proċess imparzjali, il-preżunzjoni ta’ innoċenza u d-dritt għad-difiża, il-prinċipji ta’ legalità u proporzjonalità ta’ reati u ta’ pieni, u d-dritt li wieħed ma jiġix iġġudikat jew jingħata piena darbtejn għall-istess reat. Il-limitazzjonijiet imposti fuq dawn id-drittijiet huma skont l-Artikolu 52(1) tal-Karta peress li huma meħtieġa biex jiżguraw l-għanijiet ta’ interess ġenerali tal-protezzjoni tal-investituri u l-integrità tas-swieq finanzjarji, u s-salvagwardji xierqa huma pprovduti biex jiżguraw li d-drittijiet ikunu limitati biss sal-punt meħtieġ biex jintlaħqu dawn l-għanijiet u permezz ta’ miżuri li huma proporzjonati għall-għan li għandu jintlaħaq. Il-projbizzjoni ta’ tentattivi ta’ involviment f’manipulazzjoni tas-suq hija meħtieġa sabiex l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jissanzjonaw tentattivi bħal dawn fejn ikollhom prova ta’ intenzjoni li tigi kommessa manipulazzjoni tas-suq, anke fin-nuqqas ta’ effett identifikabbli fuq il-prezzijiet tas-suq. L-aċċess għad-dejta u għar-rekords telefoniċi huwa meħtieġ biex tiġi pprovduta evidenza u ħjiel investigattivi dwar abbuż possibbli minn informazzjoni privileġġata jew manipulazzjoni possibbli tas-suq, u b'hekk għall-identifikazzjoni u s-sanzjonar tal-abbuż tas-suq. Il-kundizzjonijiet imposti minn dan ir-Regolament jiżguraw konformità mad-drittijiet fundamentali. Miżuri dwar l-għoti ta’ informazzjoni dwar prattiċi ħżiena (“whistleblowing”) huma meħtieġa biex jiffaċilitaw l-identifikazzjoni ta’ abbuż tas-suq u biex jiżguraw il-protezzjoni tal-informatur u tal-persuna rrappurtata, inkluża l-protezzjoni tal-ħajja privata tagħhom, id-dejta personali, u d-dritt li jinstemgħu u għal rimedju effettiv quddiem tribunal. L-introduzzjoni ta’ regoli minimi komuni għal miżuri, sanzjonijiet u multi amministrattivi hija meħtieġa biex jiġi żgurat li l-ksur simili tal-abbuż tas-suq jiġi sanzjonat b’mod paragunabbli u jiġi żgurat li s-sanzjonijiet imposti jkunu proporzjonati għall-ksur. Dan ir-Regolament ma jimpedixxi bl-ebda mod lill-Istati Membri milli japplikaw ir-regoli kostituzzjonali tagħhom relatati mal-libertà tal-istampa u l-libertà tal-espressjoni fil-midja. (40) Id-Direttiva 95/46 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta’ Ottubru 1995 dwar il-protezzjoni ta’ individwi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ dejta personali u dwar il-moviment liberu ta’ dik id-dejta[31] u r-Regolament (UE) Nru 45/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta’ Diċembru 2000 dwar il-protezzjoni ta’ individwu fir-rigward tal-ipproċessar ta’ dejta personali mill-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Komunità u dwar il-movement liberu ta’ dik id-dejta[32], jirregolaw l-ipproċessar ta’ dejta personali mwettaq mill-AETS fil-qafas ta’ dan ir-Regolament u taħt is-superviżjoni tal-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri, b’mod partikolari l-awtoritajiet indipendenti pubbliċi maħturin mill-Istati Membri. Kull skambju jew trażmissjoni ta’ informazzjoni mill-awtoritajiet kompetenti għandu jkun skont ir-regoli dwar it-trasferiment ta’ dejta personali kif stabbilit fid-Direttiva 95/46/KE. Barra minn hekk, kwalunkwe skambju jew trażmissjoni ta’ informazzjoni mill-AETS għandu jkun skont ir-regoli dwar it-trasferiment ta’ dejta personali kif stabbilit fir-Regolament (KE) Nru 45/2001. (41) Dan ir-Regolament, kif ukoll l-atti delegati, l-istandards u l-linji gwida adottati skont dan, huma bla ħsara għall-applikazzjoni tar-regoli Komunitarji dwar il-kompetizzjoni. (42) Il-Kummissjoni għandha tingħata s-setgħa li tadotta atti ddelegati skont l-Artikolu 290 tat-Trattat. B'mod partikulari, għandhom jiġu adottati atti ddelegati fir-rigward tal-kundizzjonijiet għall-programmi ta’ riakkwist u għall-istabilizzazzjoni ta’ strumenti finanzjarji, l-indikaturi ta’ mġiba manipulattiva elenkati fl-Anness 1, l-għatba li lil hinn minnha tiġi determinata l-applikazzjoni tal-obbligu ta’ żvelar pubbliku lill-parteċipanti fis-suq tal-kwoti tal-emissjonijiet, il-kundizzjonijiet biex jitfasslu listi ta’ persuni b'informazzjoni privileġġata, u l-limiti u l-kundizzjonijiet marbutin mat-tranżazzjonijiet maniġerjali. Huwa ta’ importanza partikulari li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul il-ħidma preparatorja tagħha, inkluż fuq il-livell ta’ esperti. Il-Kummissjoni, meta tħejji u tfassal atti ddelegati, għandha tiżgura trażmissjoni simultanja, fil-ħin u xierqa ta’ dokumenti rilevanti lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. (43) Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet indaqs għall-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament fir-rigward ta’ proċeduri għar-rappurtar ta' ksur ta' dan ir-Regolament, għandhom jingħataw setgħat ta' implimentazzjoni lill-Kummissjoni. Dawn is-setgħat għandhom jiġu eżerċitati skont ir-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Frar 2011 li jistabbilixxi r-regoli u l-prinċipji ġenerali dwar il-modalitajiet ta’ kontroll mill-Istati Membri tal-eżerċizzju mill-Kummissjoni tas-setgħat ta’ implimentazzjoni. (44) Standards tekniċi fis-servizzi finanzjarji għandhom jiżguraw kundizzjonijiet uniformi mal-Unjoni kollha fl-oqsma koperti minn dan ir-Regolament. Bħal korp b'għarfien espert speċjalizzat, ikun effiċjenti u xieraq li l-AETS (l-Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq) tkun fdata bit-tfassil ta' abbozzi ta' standards tekniċi regolatorji u ta' implementazzjoni li ma jinvolvux għażliet ta' politika, għat-tressiq tagħhom lill-Kummissjoni. (45) Il-Kummissjoni għandha tadotta l-abbozzi ta’ standards tekniċi regolatorji żviluppati mill-AETS fir-rigward tal-proċeduri u l-arranġamenti għall-postijiet ta’ negozjar, immirati li jipprevjenu u jidentifikaw l-abbuż tas-suq, kif ukoll is-sistemi u l-mudelli li għandhom jintużaw mill-persuni sabiex jidentifikaw u jinnotifikaw ordnijiet u tranżazzjonijiet suspettużi, u fir-rigward ta’ arranġamenti tekniċi għal kategoriji ta’ persuni għall-preżentazzjoni oġġettiva tal-informazzjoni, bir-rakkomandazzjoni ta’ strateġija ta’ investiment, u għall-iżvular ta’ interessi partikulari jew indikazzjonijiet ta’ kunflitti ta’ interess, permezz ta’ atti ddelegati skont l-Artikolu 290 tat-TFUE u l-Artikoli 10 sa 14 tar-Regolament (UE) Nru 1093/2010. Huwa ta’ importanza partikulari li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul il-ħidma preparatorja tagħha, inkluż fuq il-livell ta’ esperti. (46) Il-Kummissjoni għandu jkollha wkoll is-setgħa li tadotta standards tekniċi ta’ implimentazzjoni permezz ta’ atti ta’ implimentazzjoni skont l-Artikolu 291 tat-TFUE, u skont l-Artikolu 15 tar-Regolament (UE) Nru 1093/2010. L-AETS għandha tkun fdata bit-tfassil ta’ standards tekniċi ta’ implimentazzjoni għat-tressiq lill-Kummissjoni, fir-rigward tal-kxif pubbliku tal-informazzjoni privileġġata, il-formati tal-listi ta' persuni b'informazzjoni privileġġata, u l-proċeduri għall-kooperazzjoni u l-iskambju ta' informazzjoni tal-awtoritajiet kompetenti, kemm fosthom stess kif ukoll mal-AETS. (47) Peress li l-għan tal-azzjoni proposta, jiġifieri li timpedixxi abbuż tas-suq fil-forma ta’ abbuż minn informazzjoni privileġġata u manipulazzjoni tas-suq, ma jistax jintlaħaq b’mod suffiċjenti mill-Istati Membri, u għalhekk, minħabba l-iskala u l-effetti tal-miżuri, jista’ jintlaħaq aħjar fuq il-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista’ tadotta miżuri, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, dan ir-Regolament ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħaq dak il-għan. (48) Billi d-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2003/6/KE m’għadhomx rilevanti u suffiċjenti, dik id-Direttiva għandha tiġi mħassra minn [24 xahar wara d-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament]. Il-ħtiġijiet u l-projbizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament huma relatati strettament ma’ dawk fl-MiFID, għalhekk għandhom jibdew japplikaw fid-data tad-dħul fis-seħħ tar-reviżjoni tal-MiFID, ADOTTAW DAN IR-REGOLAMENT: KAPITOLU I DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI Taqsima 1 Suġġett u Kamp tal-applikazzjoni Artikolu 1 Suġġett Dan ir-Regolament jistabbilixxi qafas regolatorju komuni kontra l-abbuż tas-suq, biex jiżgura l-integrità tas-swieq finanzjarji fl-Unjoni, u biex itejjeb il-protezzjoni tal-investitur u l-fiduċja f’dawk is-swieq. Artikolu 2 Kamp ta’ applikazzjoni 1. Dan ir-Regolament japplika għal dawn li ġejjin: (a) strumenti finanzjarji ammessi għan-negozjar f’suq regolat jew li saret għalihom talba għall-ammissjoni għan-negozjar f’suq regolat; (b) strumenti finanzjarji nnegozjati fuq MTF jew fuq OTF f’mill-inqas Stat Membru wieħed; (c) imġiba jew tranżazzjonijiet relatati ma’ strument finanzjarju msemmi fil-punti (a) jew (b) irrispettivament jekk l-imġiba jew it-tranżazzjoni fil-fatt sarux jew le f’suq regolat, MTF jew OTF; (d) imġiba jew tranżazzjonijiet, inklużi l-offerti, marbutin mal-irkantar ta’ kwoti tal-emissjonijiet jew prodotti oħra rkantati bbażati fuqhom, skont ir-Regolament tal-Kummissjoni Nru 1031/2010[33]. Bla ħsara għal kwalunkwe dispożizzjonijiet speċifiċi li jirreferu għal offerti sottomessi fil-kuntest ta’ rkant, kwalunkwe rekwiżiti u projbizzjonijiet f'’dan ir-Regolament li jirreferu għal ordnijiet għan-negozjar għandhom japplikaw għal offerti bħal dawn. 2. L-Artikoli 7 u 9 japplikaw ukoll għall-akkwist jew iċ-ċessjoni ta’ strumenti finanzjarji mhux imsemmija fil-punti (a) u (b) tal-paragrafu 1, iżda li l-valur tagħhom huwa relatat ma’ strument finanzjarju msemmi f’dak il-paragrafu. Dan jinkludi speċifikament strumenti tad-derivati għat-trasferiment ta’ riskju ta’ kreditu li huma relatati ma’ strument finanzjarju msemmi fil-paragrafu 1 u kuntratti finanzjarji għad-differenzi relatati ma’ strument finanzjarju bħal dan. 3. L-Artikoli 8 u 10 japplikaw ukoll għal tranżazzjonijiet, ordnijiet għan-negozjar jew imġiba oħra relatata ma’: (a) tipi ta’ strumenti finanzjarji, inklużi kuntratti ta’ derivati jew strumenti ta’ derivati għat-trasferiment ta’ riskju tal-kreditu meta t-tranżazzjoni, ordni jew imġiba jkollha jew x’aktarx ikollha jew maħsuba li jkollha effett fuq strument finanzjarju msemmi fil-punti (a) u (b) tal-paragrafu 1; (b) kuntratti spot ta’ komoditajiet, li mhumiex prodotti tal-enerġija tal-operaturi, fejn it-tranżazzjoni, ordni jew imġiba jkollha jew x’aktarx ikollha jew maħsuba li jkollha effett fuq strument finanzjarju msemmi fil-punti (a) u (b) tal-paragrafu 1; jew (c) tipi ta’ strumenti finanzjarji, inklużi kuntratti ta’ derivati jew strumenti ta’ derivati għat-trasferiment ta’ riskju tal-kreditu fejn it-tranżazzjoni, l-ordni jew l-imġiba jkollha jew x’aktarx ikollha jew maħsuba li jkollha effett fuq kuntratti spot ta’ komoditajiet. 4. Il-projbizzjonijiet u r-rekwiżiti f’dan ir-Regolament għandhom japplikaw għal azzjonijiet imwettqa fl-Unjoni jew barra l-Unjoni rigward strumenti msemmija fil-paragrafi 1 sa 3. Taqsima 2 Esklużjoni mill-Kamp tal-applikazzjoni Artikolu 3 Eżenzjoni għal programmi ta’ riakkwist u stabbilizzazzjoni 1. Il-projbizzjonijiet fl-Artikoli 9 u 10 ta’ dan ir-Regolament ma japplikawx għan-negozjar fl-ishma proprji fi programmi ta’ riakkwist ("buy-back") meta d-dettalji sħaħ tal-programm jiġu żvelat qabel il-bidu tan-negozjar, in-negozjar ikun irrappurtat bħala parti mill-programm ta' riakkwist lill-awtorità kompetenti u wara dan jiġi żvelat lill-pubbliku, u jiġu rispettati l-limiti xierqa f'dak li jirrigwarda l-prezz u l-volum. 2. Il-projbizzjonijiet fl-Artikoli 9 u 10 ta’ dan ir-Regolament ma japplikawx għan-negozjar fl-ishma proprji għall-istabbilizzazzjoni ta’ strument finanzjarju meta l-istabbilizzazzjoni ssir għal perjodu ta' żmien limitat, meta tiġi żvelata informazzjoni relevanti dwar l-istabbilizzazzjoni, u jiġu rrispettati limiti xierqa f'dak li jirrigwarda l-prezz. 3. Il-Kummissjoni għandha tadotta, permezz ta’ atti ddelegati skont l-Artikolu 31, miżuri li jispeċifikaw il-kundizzjonijiet li tali programmi ta’ riakkwist u miżuri ta’ stabbilizzazzjoni msemmija fil-paragrafi 1 u 2 jeħtieġ li jaderixxu magħhom, inklużi kundizzjonijiet għan-negozjar, ir-restrizzjonijiet fir-rigward taż-żmien u l-volum, l-obbligi ta’ żvelar u rappurtar, u l-kundizzjonijiet tal-prezz. Artikolu 4 Esklużjoni għal attivitajiet monetarji u ta’ ġestjoni tad-dejn pubbliku u attivitajiet tal-politika tal-klima 1. Dan ir-Regolament ma japplikax għal tranżazzjonijiet, ordnijiet jew imgiba mwettqa fl-insegwiment ta’ politika monetarja, tar-rata ta’ skambju jew ta’ ġestjoni tad-dejn pubbliku minn Stat Membru, mis-Sistema Ewropea tal-Banek Ċentrali, minn bank ċentrali nazzjonali ta’ Stat Membru, minn kwalunkwe ministeru, aġenzija jew entità bi skop speċjali ta’ Stat Membru, jew minn kull persuna li taġixxi f’isimha u, fil-każ ta’ Stat Membru li huwa stat federali, għal tali tranżazzjonijiet, ordnijiet jew imgiba mwettqa minn membru li jagħmel parti mill-federazzjoni. Ma japplikax lanqas lil tali tranżazzjonijiet, ordnijiet jew imġiba mwettqa mill-Unjoni, entità bi skop speċjali għal bosta Stati Membri, il-Bank Ewropew tal-Investiment, istituzzzjoni finanzjarja internazzjonali stabbilita minn żewġ Stati Membri jew aktar, li għandha l-għan li jimmobbilizzaw il-finanzjament u li jipprovdu l-għajnuna finanzjarja għall-ġid tal-membri tagħhom li jkunu qed iġarrbu, jew mhedda li jġarrbu, problemi finanzjarji serji, jew il-Faċilità Ewropea għall-Istabbiltà Finanzjarja. 2. Dan ir-Regolament ma japplikax għall-attività ta’ Stat Membru, il-Kummissjoni Ewropea jew kwalunkwe korp ieħor maħtur uffiċjalment, jew ta’ kwalunkwe persuna li taġixxi f’isimhom, li tikkonċerna kwoti ta’ emissjonijiet u hija mwettqa fl-insegwiment tal-politika tal-klima tal-Unjoni. Taqsima 3 Definizzjonijiet Artikolu 5 Definizzjonijiet Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin: (1) “strument finanzjarju” tfisser kwalunkwe strument fis-sens tal-Artikolu 2(1)(8) tar-Regolament [MiFIR]. (2) “suq regolat” tfisser sistema multilaterali fl-Unjoni fis-sens tal-Artikolu 2(1)(5) tar-Regolament [MiFIR]. (3) “faċilità multilaterali tan-negozjar (MTF)” tfisser sistema multilaterali fl-Unjoni fis-sens tal-Artikolu 2(1)(6) tar-Regolament [MiFIR]. (4) “faċilità organizzata tan-negozjar (OTF)” tfisser sistema jew faċilità fl-Unjoni msemmija fl-Artikolu 2(1)(7) tar-Regolament [MiFIR]. (5) “post tan-negozjar” tfisser sistema jew faċilità fl-Unjoni msemmija fl-Artikolu 2(1)(26) tar-Regolament [MiFIR]. (6) “suq ta’ tkabbir tal-SMEs” tfisser MTF fl-Unjoni fis-sens tal-Artikolu 4(1)(17) tad-Direttiva [MiFID ġdida]. (7) “awtorità kompetenti” tfisser l-awtorità kompetenti maħtura skont l-Artikolu 16. (8) “persuna” tfisser kwalunkwe persuna naturali jew ġuridika. (9) “komodità” għandha l-istess tifsira bħal fl-Artikolu 2(1) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1287/2006[34]. (10) “kuntratt spot tal-komoditajiet” tfisser kwalunkwe kuntratt għall-provvista ta’ komodità nnegozjata f’suq spot li tiġi kkonsenjata fil-pront meta titlesta t-tranżazzjoni, inkluż kwalunkwe kuntratt ta’ derivati li għandu jingħalaq fiżikament. (11) “suq spot” tfisser kwalunkwe suq ta’ komoditajiet li fih il-komoditajiet jinbigħu għal flus kontanti u jiġu kkonsenjati fil-pront malli titlesta t-tranżazzjoni. (12) “programm ta’ riakkwist” tfisser in-negozjar fl-ishma proprji skont l-Artikoli 19 sa 24 tad-Direttiva 77/91/KEE[35]. (13) “negozjar algoritmiku” tfisser in-negozjar ta’ strumenti finanzjarji permezz ta’ algoritmi tal-kompjuter fis-sens tal-Artikolu 4(1)(37) tad-Direttiva [MiFID ġdida]. (14) “kwoti tal-emissjonijiet” tfisser strument finanzjarju kif definit fil-punt (11) tat-Taqsima C tal-Anness I tad-Direttiva [MiFID ġdida]. (15) “parteċipant fis-suq tal-kwoti tal-emissjonijiet” tfisser kwalunkwe persuna li tagħmel tranżazzjonijiet, inkluż it-tqegħid ta’ ordnijiet għan-negozjar, ta’ kwoti tal-emissjonijiet. (16) “emittent ta’ strument finanzjarju” tfisser emittent kif definit fl-Artikolu 2(1)(h) tad-Direttiva 2003/71/KE[36]. (17) “ACER” tfisser l-Aġenzija għall-Kooperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija stabbilita skont ir-Regolament (KE) Nru 713/2009[37]. (18) "prodott tal-enerġija tal-operaturi" għandha l-istess tifsira bħal fl-Artikolu 2(4) tar- [Regolament (UE) Nru ... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-Integrità u t-Trasparenza tas-Suq tal-Enerġija tal-Operaturi][38]. (19) "awtorità regolatorja nazzjonali" għandha l-istess tifsira bħal fl-Artikolu 2(7) tar- [Regolament (UE) Nru ... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-Integrità u t-Trasparenza tas-Suq tal-Enerġija tal-Operaturi][39]. Taqsima 4 L-informazzjoni privileġġata, l-abbuż tal-informazzjoni privileġġata, u l-manipulazzjoni tas-suq Artikolu 6 L-informazzjoni jew privileġġata 1. Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, informazzjoni privileġġata (jew "minn ġewwa") għandha tinkludi t-tipi ta’ informazzjoni li ġejjin: (a) informazzjoni ta’ natura preċiża, li ma saritx pubblika, relatata, direttament jew indirettament, ma’ emittent jew emittenti ta’ strumenti finanzjarji jew ma’ strument jew strumenti finanzjarji, u li jekk issir pubblika, x’aktarx li jkollha effett sinifikanti fuq il-prezzijiet ta’ dawk l-istrumenti finanzjarji jew fuq il-prezz ta’ strumenti finanzjarji ta’ derivati relatati. (b) rigward derivati fuq komoditajiet, informazzjoni ta’ natura preċiża, li ma saritx pubblika, relatata, direttament jew indirettament, ma’ derivat wieħed jew aktar minn dawn id-derivati jew mal-kuntratt spot relatat mal-komoditajiet, u li jekk issir pubblika, x’aktarx li jkollha effett sinifikanti fuq il-prezzijiet ta’ dawn id-derivati jew kuntratti spot relatati mal-komoditajiet; b'mod speċifiku, informazzjoni li hija meħtieġa li tiġi żvelata skont id-dispożizzjonijiet legali jew regolatorji fuq livell tal-Unjoni jew nazzjonali, regoli tas-suq, kuntratti jew dwana, fuq id-derivati tal-komoditajiet jew swieq spot rilevanti. (c) fir-rigward ta’ kwoti tal-emissjonijiet jew prodotti rkantati bbażati fuqhom, informazzjoni ta’ natura preċiża, li ma saritx pubblika, relatata, direttament jew indirettament, għal strument wieħed jew aktar bħal dawn, u li jekk issir pubblika, x'aktarx li jkollha effett sinifikanti fuq il-prezzijiet ta’ tali strumenti jew fuq il-prezzijiet ta’ strumenti finanzjarji ta’ derivati relatati. (d) għal persuni inkarigati bl-eżekuzzjoni ta’ ordnijiet li jikkonċernaw strumenti finanzjarji, din tfisser ukoll informazzjoni mibgħuta minn klijent u relatata mal-ordnijiet pendenti tal-klijent fl-istrumenti finanzjarji, li hija ta’ natura preċiża, relatata, direttament jew indirettament, għal emittent jew emittenti ta’ strumenti finanzjarji jew għal strument jew strumenti finanzjarji, u li jekk issir pubblika, x'aktarx li jkollha effett sinifikanti fuq il-prezzijiet ta’ dawk l-istrumenti finanzjarji, il-prezz ta’ kuntratti spot relatati mal-komoditajiet, jew fuq il-prezz ta’ strumenti finanzjarji ta’ derivati relatati. (e) informazzjoni li ma taqax taħt il-paragrafi (a), (b), (c) jew (d) relatata, direttament jew indirettament, għal emittent jew emittenti ta’ strumenti finanzjarji jew għal strument jew strumenti finanzjarji, li mhix ġeneralment disponibbli għall-pubbliku, iżda li jekk issir disponibbli għal investitur raġjonevoli, li regolarment jinnegozja fis-suq u fl-istrument finanzjarju jew kuntratt spot tal-komoditajiet relatat ikkonċernat, tkun jew x’aktarx tkun meqjusa minn dik il-persuna bħala rilevanti meta jiġu deċiżi t-termini li bihom għandhom isiru t-tranżazzjonijiet fl-istrument finanzjarju jew kuntratt spot tal-komoditajiet relatati. 2. Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-paragrafu 1, l-informazzjoni għandha titqies li tkun ta’ natura preċiża jekk tindika sett ta’ ċirkostanzi li jeżistu jew jistgħu raġonevolment ikunu mistennija li jidħlu fis-seħħ jew avveniment li seħħ jew jista’ raġonevolment ikun mistenni li jagħmel dan u jekk tkun speċifika biżżejjed biex tippermetti li ssir konklużjoni rigward l-effett possibbli ta’ dak is-sett ta’ ċirkostanzi jew avveniment fuq il-prezzijiet tal-istrumenti finanzjarji, il-kuntratti spot tal-komoditajiet relatati, jew il-prodotti rkantati bbażati fuq il-kwoti tal-emissjonijiet. 3. Għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-paragrafu 1, informazzjoni li, jekk issir pubblika, aktarx ikollha effett sinifikanti fuq il-prezzijiet tal-istrumenti finanzjarji, il-kuntratti spot relatati tal-komoditajiet, jew il-prodotti rkantati bbażati fuq il-kwoti tal-emissjonijiet, għandha tfisser informazzjoni li investitur raġjonevoli x’aktarx li juża bħala parti mill-bażi tad-deċiżjonijiet ta’ investiment tiegħu. Artikolu 7 L-abbuż minn informazzjoni privileġġata u l-iżvelar mhux xieraq tal-informazzjoni privileġġata 1. Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, l-abbuż minn informazzjoni privileġġata ssir meta persuna tippossjedi informazzjoni privileġġata u tuża dik l-informazzjoni billi takkwista jew tagħmel ċessjoni, għall-kont tagħha jew għall-kont ta’ parti terza, direttament jew indirettament, strumenti finanzjarji li dik l-informazzjoni tkun relatata magħhom. L-użu ta’ informazzjoni privileġġata biex tiġi kkanċellata jew emendata ordni rigward strument finanzjarju li l-informazzjoni tkun relatata miegħu meta dik l-ordni tkun saret qabel ma l-persuna kkonċernata kellha l-informazzjoni privileġġata, għandhom jitqiesu wkoll bħala abbuż minn informazzjoni privileġġata. 2. Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, tentattiv ta’ involviment f’abbuż minn informazzjoni privileġġata jsir meta persuna tippossjedi informazzjoni privileġġata u tipprova takkwista jew tagħmel ċessjoni, għall-kont tagħha jew għall-kont ta’ parti terza, direttament jew indirettament, minn strumenti finanzjarji li dik l-informazzjoni hija relatata magħhom. It-tentattiv biex tiġi kkanċellata jew emendata ordni li tikkonċerna strument finanzjarju li l-informazzjoni hija relatata miegħu abbażi tal-informazzjoni privileġġata fejn tkun saret l-ordni qabel ma l-persuna kkonċernata kellha l-informazzjoni privileġġata, għandha titqies ukoll bħala tentattiv ta’ involviment f’abbuż minn informazzjoni privileġġata. 3. Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, persuna tirrakkomanda jew tinduċi persuna oħra biex ssir involuta f’abbuż minn informazzjoni privileġġata jekk il-persuna tippossjedi informazzjoni privileġġata u tirrakkomanda jew tinduċi persuna oħra, fuq il-bażi ta’ informazzjoni privileġġata, biex takkwista jew tagħmel ċessjoni minn strumenti finanzjarji li hija relatata magħhom dik l-informazzjoni. 4. Għall-finijiet tar-Regolament, l-iżvelar mhux xieraq ta’ informazzjoni privileġġata jsir meta persuna tippossjedi informazzjoni privileġġata u tiżvela l-informazzjoni privileġġata lil xi persuna oħra, ħlief meta l-iżvelar isir waqt it-twettiq normali ta’ dmirijiet li jirriżultaw minn impjieg jew professjoni. 5. Il-paragrafi 1, 2, 3 u 4 japplikaw għal kwalunkwe persuna li tippossjedi informazzjoni privileġġata b'riżultat ta’ kwalunkwe waħda mis-sitwazzjonijiet li ġejjin: (a) tkun membru tal-korpi amministrattivi, maniġerjali jew ta’ sorveljanza tal-emittent; (b) ikollha sehem fil-kapital tal-emittent; (c) ikollha aċċess għall-informazzjoni permezz tal-eżerċizzju tad-dmirijiet li jirriżulta minn impjieg jew professjoni; (d) tkun involuta f’attivitajiet kriminali. Il-paragrafi 1, 2, 3 u 4 japplikaw ukoll għal kwalunkwe informazzjoni miksuba minn persuna f'ċirkustanzi differenti minn dawk imsemmija fil-punti (a) sa (d) u, li l-persuna tkun taf, jew imissha taf, li hi informazzjoni privileġġata. 6. Fejn il-persuna msemmija fil-paragrafi 1 u 2 tkun persuna ġuridika, id-dispożizzjonijiet ta’ dawk il-paragrafi għandhom japplikaw ukoll għall-persuni naturali li jieħdu sehem jew jinfluwenzaw id-deċiżjoni li jitwettaq, jew jipprova jitwettaq, l-akkwist jew ċessjoni għall-kont tal-persuna ġuridika kkonċernata. 7. Fejn il-persuna msemmija fil-paragrafu 1 tkun persuna ġuridika, id-dispożizzjonijiet ta’ dak il-paragrafu m’għandhomx japplikaw għal tranżazzjoni mill-persuna ġuridika jekk il-persuna ġuridika kellha fis-seħħ arranġamenti effettivi li żguraw li l-ebda persuna li jkollha informazzjoni privileġġata rilevanti għat-tranżazzjoni ma kellha l-ebda involviment fid-deċiżjoni, jew ġabet ruħha b’tali mod li jinfluwenza d-deċiżjoni, jew kellha xi kuntatt ma’ dawk involuti fid-deċiżjoni li biha l-informazzjoni setgħet ġiet trażmessa jew li l-eżistenza tagħha setgħet ġiet indikata. 8. Il-paragrafu 1 ma għandux japplika għal tranżazzjonijiet imwettqa fit-twettiq ta’ obbligu li sar dovut għall-akkwist jew disponiment ta’ strumenti finanzjarji meta dak l-obbligu jirriżulta minn ftehim konkluż, jew għandu jissodisfa obbligu legali jew regolatorji li qam, qabel ma l-persuna kkonċernata kellha l-informazzjoni privileġġata. 9. Fir-rigward tal-irkanti ta’ kwoti tal-emissjonijiet jew prodotti rkantati oħra bbażati fuqhom li huma miżmuma skont ir-Regolament Nru 1031/2010, il-projbizzjoni tal-paragrafu 1 għandha tapplika wkoll għall-użu ta’ informazzjoni privileġġata billi tiġi ppreżentata, immodifikata jew irtirata offerta għall-kont proprju tal-persuna li tippossjedi informazzjoni privileġġata jew għall-kont ta’ parti terza. Artikolu 8 Il-manipulazzjoni tas-suq 1. Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, il-manipulazzjoni tas-suq għandha tinkludi l-attivitajiet li ġejjin: (a) id-dħul fi tranżazzjoni, tqegħid ta’ ordni għan-negozjar jew xi mġiba oħra li jkollha l-konsegwenzi li ġejjin: – tagħti, jew aktarx tagħti, sinjali foloz jew qarrieqa dwar provvista, domanda, jew prezz ta’ strument finanzjarju jew kuntratt spot relatat mal-komoditajiet; jew – tikseb, jew aktarx tikseb, il-prezz ta’ strument finanzjarju wieħed jew aktar, jew kuntratti spot relatati mal-komoditajiet fuq livell anormali jew artifiċjali; (b) id-dħul fi tranżazzjoni, tqegħid ta’ ordni għan-negozjar jew kwalunkwe mġiba oħra li taffettwa l-prezz ta’ strument finanzjarju wieħed jew aktar, jew kuntratt spot relatat mal-komoditajiet, li juża tagħmir fittizju jew kwalunkwe forma oħra ta’ qerq jew sotterfuġju; jew (c) it-tixrid ta’ informazzjoni bil-midja, inkluż bl-internet, jew bi kwalunkwe mezz ieħor, li jkollu l-konsegwenzi msemmija fis-subparagrafu (a), fejn il-persuna li tkun xerrdet l-informazzjoni kienet taf, li missha kienet taf, li l-informazzjoni kienet falza jew qarrieqi. Meta l-informazzjoni tinxtered għall-finijiet tal-ġurnaliżmu, dan it-tixrid ta’ informazzjoni għandu jiġi evalwat b’kunsiderazzjoni tar-regoli li jiggvernaw il-libertà tal-istampa u l-libertà tal-espressjoni f’midja oħra, sakemm: – dawk il-persuni ma jiħdux, direttament jew indirettament, vantaġġ jew profitti mit-tixrid tal-informazzjoni inkwistjoni; jew – l-iżvelar jew it-tixrid isir bl-intenzjoni qarrieqa rigward il-provvista, id-domanda, jew il-prezz ta’ strumenti finanzjarji. 2. Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, tentattiv ta’ involviment fil-manipulazzjoni tas-suq għandu jinkludi li ġej: (a) tentattiv li ta’ dħul fi tranżazzjoni, ta’ tqegħid ta’ ordni għan-negozjar, jew ta’ kwalunkwe mġiba oħra kif definit fil-paragrafu 1(a) jew (b); jew (b) tentattiv ta’ tixrid ta’ informazzjoni kif definit fil-paragrafu 1(c). 3. L-imġiba li ġejja għandha titqies bħala manipulazzjoni tas-suq jew tentattiv ta’ involviment fil-manipulazzjoni tas-suq: (a) kondotta minn persuna, jew persuni li jaġixxu f’kollaborazzjoni, sabiex jiksbu pożizzjoni dominanti fuq il-provvista jew id-domanda għal strument finanzjarju jew kuntratti spot relatati mal-komoditajiet, li għandha l-effett li tistabbilixxi, direttament jew indirettament, prezzijiet ta’ xiri jew ta’ bejgħ jew toħloq kundizzjonijiet inġusti oħra ta’ negozjar, (b) ix-xiri jew il-bejgħ ta’ strumenti finanzjarji fl-għeluq tas-suq bl-effett jew l-intenzjoni li l-investituri jiġu mqarrqa fuq il-bażi ta’ prezzijiet ta’ għeluq, (c) it-trażmissjoni ta’ ordnijiet lejn post tan-negozjar permezz ta’ negozjar algoritmiku, inkluż in-negozjar ta’ frekwenza għolja, mingħajr intenzjoni ta’ negozjar iżda bl-għan li: – - tfixkel jew tittardja l-funzjonament tas-sistema ta’ negozjar tal-post tan-negozjar; – tagħmilha aktar diffiċli għal persuni oħra jidentifikaw ordnijiet ġenwini fis-sistema ta’ negozjar tal-post tan-negozjar; jew – toħloq impressjoni falza jew qarrieqa dwar il-provvista jew id-domanda għal strument finanzjarju. (d) jittieħed vantaġġ minn aċċess okkażjonali jew regolari għall-midja tradizzjonali jew elettronika billi tiġi espressa opinjoni dwar strument finanzjarju jew kuntratt spot relatat mal-komoditajiet (jew indirettament dwar l-emittent tiegħu) waqt li qabel ikunu ttieħdu pożizzjonijiet dwar dak l-istrument finanzjarju jew kuntratt spot relatati mal-komoditajiet u sussegwentement isir profitt mill-impatt tal-opinjonijiet espressi dwar il-prezz ta’ dak l-istrument jew kuntratt spot relatat mal-komoditajiet, mingħajr ma jiġi żvelat simultanjament dak il-kunflitt ta’ interess lill-pubbliku b’mod xieraq u effettiv. (e) ix-xiri jew il-bejgħ fis-suq sekondarju ta’ kwoti tal-emissjonijiet jew derivati relatati qabel l-irkant imwettaq skont ir-Regolament Nru 1031/2010 bl-effett li jiġi stabbilit il-prezz tal-ikklerjar tal-irkant għall-prodotti rkantati fuq livell anormali jew artifiċjali jew li offerenti li jagħmlu l-offerti fl-irkan