MT    MT  IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ 
Brussell, 25.1.2006 
COM(2006) 19 finali 
  
KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJONI LILL-KUNSILL, LILL-PARLAMENT 
EWROPEW, LILL-KUMITA T EKONOMIKU U SO ĊJALI EWROPEW U LILL-
KUMITAT TAR-RE ĠJUNI 
Il-Programm Tematiku “Il-Partijiet mhux statali u l-Awtoritajiet Lokali fl-I żvilupp” 
 
MT 2   MT WERREJ 
1. Da ħla ............................................................................................................................ 3  
2. Il-Kuntest.................................................................................................................. .... 3 
2.1. L-anali żi tat-tema ......................................................................................................... 3 
2.2. Il-qafas stabbili t ta’ politika ......................................................................................... 5 
2.3. Esperjenza tal-passat/lezzjonijiet li nkisbu .................................................................. 6 2.4. Il-ba żi razzjonali g ħal strateġija tematika .................................................................... 6 
3. Il-programm tematiku .................................................................................................. 8 3.1. Il-firxa .................................................................................................................. ........ 8 
3.1.1. Il-partijiet eli ġibbli ....................................................................................................... 8 
3.1.2. It-tipi eli ġibbli ta’ interventi......................................................................................... 8 
3.1.3. Il-kopertura ġeografika................................................................................................. 9 
3.2. Il-Prin ċipji ta’ programmar .......................................................................................... 9 
3.3. L-G ħanijiet ................................................................................................................. 10 
3.4. Il-Prijoritajiet.......................................................................................................... .... 11 
 L-ANNESS – Taqsira ta’ l- esperjenza tal-passat....................................................... 12 
 
MT 3   MT KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJ ONI LILL-KUNSILL, LILL-
PARLAMENT EWROPEW, LILL-KUMITAT EKONOMIKU U SO ĊJALI 
EWROPEW U LILL-KUMITAT TAR-RE ĠJUNI 
Il-Programm Tematiku “Il-Partijiet mhux statali u l-Awtoritajiet Lokali fl-
Iżvilupp” 
1. D AĦLA 
Sabiex tirrazzjonalizza u tissimplifika l-qafas le ġiżlattiv attwali li jirregola l-azzjonijiet 
esterni tal-Komunità, il-Kummi ssjoni Ewropea pproponiet sett ġdid ta’ sitt strumenti ta ħt 
il-Perspettivi Finanzjarji 2007 sa 2013. Tliet strumenti (g ħall-għajnuna umanitarja, l-
istabilità u l-g ħajnuna makrofinanzjarja) huma ta’ na tura orizzontali sabiex jirrea ġixxu 
għal ħtiġijiet u ċirkostanzi partikolari. Tliet strumenti (g ħajnuna ta’ qabel l-ade żjoni; 
appoġġ għall-viċinat Ewropew u l-politika tal-parten arjat (ENPI) u l-kooperazzjoni ta’ l-
iżvilupp/ekonomika (DCECI) huma mfassla sa biex jimplimetaw politiki partikolari u 
jkopru żoni ġeografiċi speċifiċi. Fil-ġejjieni, dawn l-istrumenti se jiffurmaw il-ba żi legali 
għan-nefqa tal-Komunità fuq il-program mi tal-kooperazzj oni esterna inklu żi programmi 
tematiċi adattati u se jie ħdu post ir-regolamenti temati ċi eżistenti. 
Taħt dawn il-proposti, il-programmi temati ċi jipprovdu valur mi żjud distint u 
jikkomplementaw il-programmi ġeografiċi, li jibqg ħu il-qafas primarju g ħall-
kooperazzjoni tal-Komunità mal-pajji żi terzi1. 
Il-Kummissjoni ntrabtet li żżomm diskussjonijiet mal-Parl ament Ewropew u mal-Kunsill 
dwar il-firxa, l-g ħanijiet u l-prijoritajiet ta’ kull programm tematiku dwar il-ba żi ta’ 
komunikazzjonijiet formali li ż-żewġ istituzzjonijiet. Ir-ri żultat ta’ dan il-pro ċess se 
jipprovdi l-orjentazzjon ijiet ta’ politika g ħall-ipprogrammar sussegwenti, notevolment id-
dokumenti ta’ strate ġija tematika li jridu ji tfasslu skond l-istrumenti ta’ hawn fuq.  
Il-Kummissjoni żammet konsultazzjoni pubblika fid-dettall sabiex ti żgura l-involviment 
ta' firxa wiesg ħa ta' partijiet interessati g ħad-definizzjoni tal-fatturi ewlenin tal-
programm. Il-programm huwa bba żat fuq ir-ri żultat ta’ din il-konsultazzjoni (ara l-
websajt tad- DG Dev Europa għal rapport s ħiħ fuq il-konsultazzjoni pubblika). 
2. I L-KUNTEST  
2.1. L-anali żi tat-tema 
Is-sjieda u l-parte ċipazzjoni tal-prin ċipji tal-qalba tal-politika ta’ l-I żvilupp ta’ l-UE kif 
iddikjarati fil-“Konsensus Ewropew fuq l-I żvilupp”2. Sabiex tapplika dawn il-prin ċipji 
                                                 
1 Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar “Azzjonijiet 
Esterni permezz ta’ Programmi Temati ċi taħt il-Perspettivi Finanzjarji Futuri 2007-2013” - 
COM(2005) 324, TAT-3.8.2005. 
2 Il-Kunsill ta’ l-Unjoni Ewropea, id-dokumen t Nru 14820/05, tat-22 ta’ Novembru 2005. 
 
MT 4   MT b’mod effettiv, il-Kummissjoni g ħandha rwol importanti x’tie ħu fl-iffaċilitar u l-
promozzjoni tad-djalogu bejn il-partijiet ta’ l- istat u dawk li mhumiex ta’ l-istat dwar il-
prijoritajiet u l-istrate ġiji ta’ l-iżvilupp fil-pajji żi msieħba.  
F’dan il-kuntest huwa kru ċjali l-appo ġġ għall-proċessi ta’ kapa ċità ta’ l-iżvilupp fi ħdan 
il-pajjiż innifsu fid-dimensjonijiet kollha tag ħhom u fil-livelli diffe renti. Il-gvernijiet 
imsieħba qegħdin juru impenn li qed jikber g ħall-promozzjoni ta’ strate ġiji parteċipatorji. 
Qegħdin jinvolvu dejjem aktar is-so ċjetajiet ċivili tagħhom kemm fit-t ħejjija kif ukoll fl-
iżvilupp ta’ l-istrate ġiji ta’ l-i żvilupp u qeg ħdin jiffaċilitaw dejjem aktar l-a ċċess li 
għandhom g ħall-fondi. Minkejja dan, f’ ċerti każijiet, jew il- kuntest tal-pajji ż inkella l-
attitudni tal-gvern ċentrali trendi l-parte ċipazzjoni tal-partijiet interessati b ħala waħda li 
hija biss parzjali, jew limitata ħafna jew inkella, f’sitwazzjonijiet estremi, sa ħansitra 
impossibbli.  
Dan il-programm huwa ma ħsub li jkun is-su ċċessur kemm tal-kofinanzjament ta’ l-NGO 
kif ukoll tal-programmi ta’ kooperazzjoni de ċentralizzata. Huwa “orjentat lejn il-
partijiet” milli “orjentat lejn il-qasam”. Se jappo ġġja "d-dritt ta’ l-inizjattiva" tal-partijiet 
interessati, bill i jipprovdi r-ri żorsi finanzjarji g ħal "inizjattivi proprji", meta l-programmi 
ġeografiċi mhumiex l-istrument adattat. Se jikkomplementa l-appo ġġ li programmi 
temetiċi “settorjali” o ħra jistgħu jipprovdu lill-istess partijiet, b’mod partikolari l-
programm dwar id-Demokrazija u d-drittijiet tal-bniedem.  
Il-Komunikazzjoni tipprovdi orje ntazzjonijiet ta’ politika g ħal programm li huwa orjentat 
lejn il-partijiet li g ħandu jkun adattat g ħal ġestjoni, sussidjarju tal-programmi ġeografiċi 
u komplementarji g ħall-programmi temati ċi l-oħra. Dawn l-orjentazzjonijiet 
jiddifferenzjaw bejn il-partijiet, filwaqt li jie ħdu f’kunsiderazzjoni l-valur rispettiv 
tagħhom f’dak li g ħandu x’jaqsam mal-firxa ta l-programm u l-karatteristi ċi, il-ħtiġijiet u 
r-restrizzjonijiet rispettivi tal-partijiet (kapa ċitajiet, potenzjal, żoni speċifiċi ta' l-interess, 
riżorsi finanzjarji) sabiex jistabbilixxu l- aqwa mod kif jinvolvuhom  fil-politika ta' l-
iżvilupp tal-KE. L-istrate ġija orjentata lejn il-partijiet tag ħraf l-organizzazzjonijiet tas-
soċjetà ċivili bħala l-partijiet tal-qofol tal-forniment ta’ l-g ħajnuna b ħala partijiet 
importanti asso ċjati mal-pro ċess tat-tfassil tal-politika. G ħalhekk, dan il-programm se 
jippermetti s-so ċjetà ċivili sabiex te żerċita d-dritt proprju tag ħha ta’ inizjattiva sabiex 
tiżviluppa strate ġiji innovattivi u sabiex tag ħti dinamika spe ċifika lill-pro ċess.  
Il-valur mi żjud tal-partijiet li mhumiex stat ali jinsab fl-indipendenza tag ħhom mill-istat, 
fil-prossimità tag ħhom ta' kostitwenzi definiti u fil-fehma tag ħhom ta' dawn il-
kostitwenzi kif ukoll fil-kapa ċità tagħhom li jartikolaw l-interessi spe ċifiċi tagħhom, fl-
għarfien u l-esperjenza li j ġibu u fil-kapa ċità tagħhom li jimlew id-'distakk' kritiku bejn l-
għanijiet strate ġiċi u r-realizzazzj oni prattika tag ħhom.  
Kontributi spe ċifiċi minn tipi differenti ta’ organizzazzjonijiet jistg ħu jkunu enfasizzati 
fost il-partijiet li mhumie x statali. L-NGOs iwasslu l-il ħna taċ-ċittadini u l-il ħna ta’ dawk 
li jiffurmaw il-ba żi, fid-dibattiti ta’ politika u jikkontribwixxu b’mod effettiv g ħall-
attivitajiet ta’ l-i żvilupp. L-organizzazzjonijiet tal- ħaddiema u ta’ min i ħaddem 
għandhom rwol kru ċjali xi jwettqu fil-promozzjoni tad-djalogu so ċjali u għalhekk 
jikkontribwixxu g ħal xogħol diċenti għal kulħadd u għal tkabbir b’mod xieraq. Il-
pedamenti indipendenti ta’ politika jistg ħu jikkontribwixxu fit-trawwim tal-prin ċipji 
demokrati ċi u tal-kollegamenti bejn i ċ-ċittadini u r-rappre żentanti politi ċi. L-
 
MT 5   MT universitajiet jitg ħu jsaħħu l-ħiliet analiti ċi u l-kapa ċitajiet ta’ ri ċerka tas-so ċjetà ċivili, 
kif ukoll it-tiswir ta’ kuntatti Tramuntan a-Nofsinhar u Nofsinhar-Nofsinhar.  
L-awtoritajiet lokali g ħandhom preferibbilment ikunu appo ġġjati fil-qafas tal-programmi 
ġeografiċi permezz ta’ pro ċess deċentralizzanti. Minkejja dan, huma ħafna eqreb lejn i ċ-
ċittadini minn istituzzjonijiet o ħra pubbliċi u jistgħu jiffaċilitaw l-involviment immedjat 
taċ-ċittadini fil-pro ċess ta’ l-iżvilupp, jiffa ċilitaw l-interazzjoni bejn i ċ-ċittadini u l-istat u 
jibnu pontijiet bejn l-UE u ċ-ċittadini tal-pajji żi msieħba.  
L-elementi ewlenin ta’ din il-proposta jistg ħu jiġu deskritti fil-qosor hekk kif ġej:  
– L-organizzazzjonijiet ċivili u l-awtoritajiet lokali kollha, mill-UE u l-pajji żi msieħba, 
huma, fil-prin ċipju, eliġibbli għall-għoti ta’ fondi ta ħt dan il-programm tematiku.  
– Il-biċċa l-kbira ta' l-allokazzjoni jiet finanzjarji se jkunu a llokati lil inte rventi ta' 
appoġġ fil-qasam imwettqa fil-pajji żi li qegħdin jiżviluppaw. Minkejja dan, il-
programm se jag ħti wkool attenzjoni adattata lil interv enti li jippromwovu l- ħolqien 
ta’ l-għarfien u l-edukazzjoni g ħall-iżvilupp. L-attivitajiet li jiffa ċilitaw il-
koordinazzjoni bejn in-netwerks ta l-partijiet interessati se jkunu eli ġibbli wkoll g ħall-
għoti ta’ fondi.  
– It-tipi differenti ta’ l-interventi  se jkunu implimentati fil-pajji żi li qegħdin jiżviluppaw 
koperti mid-DCECI u fil-pajji żi kollha koperti mill-ENPI.  
– L-Istati Membri ta' l-UE u tal-pajji żi li jinsabu fi triqithom lejn is-s ħubija huma 
eliġibbli għall-ħolqien ta' l-g ħarfien g ħall-interventi ta' l-i żvilupp u g ħall-
koordinazzjoni ta’ bejn in-netwerks ta l-partijiet interessati ta’ l-UE.  
– Se jiġu stipulati prijoritajiet spe ċifiċi għall-azzjoni u aktar dettall dwar il-firxa 
speċifika tal-programm, f’dokument multiannwal i ta’ l-ipprogrammar (dokument ta’ l-
istrateġija tematika).  
2.2. Il-qafas stabbilit ta’ politika 
Li jiġu involuti partijiet li mhumiex stat ali u awtoritajiet lokali fil-pro ċess ta’ l-i żvilupp, 
inkluż permezz tad-djalogu u ta’ l-appo ġġ finanzjarju, huwa prin ċipju stabbilit sewwa fil-
politika ta’ l-i żvilupp tal-KE, rifless f'nu mru ta' dokumenti ta' pol itika tal-Kummissjoni u 
fil-konklu żjonijiet, ir-ri żoluzzjonijiet u l-opinjonijiet ta' l-istituzzjonijiet ta' l-UE3.  
“Il-Konsensus Ewropew fuq l-I żvilupp” 
“L-UE tappo ġġja l-parteċipazzjoni wiesg ħa tal-partijiet interessati kollha fl-i żvilupp tal-
pajjiżi u tħeġġeġ lill-partijiet kollha tas-so ċjetà sabiex jipparte ċipaw. Is-so ċjetà ċivili, 
inklużi l-imsieħba ekonomi ċi u soċjali bħalma huma t-trejdjunjin s, l-organizzazzjonijiet 
ta' min iħaddem u s-settur privat, l-NGOs u partijiet o ħra li mhumiex statali b'mod 
                                                 
3 “Il-Konsensus Ewropew fuq l-I żvilupp" (Il-Kunsill ta' l-UE – 14820/05, 22.11.2005); 
“Parteċipazzjoni tal-Partijiet mhux Statali fil-Politika ta’ l-I żvilupp tal-KE” - COM(2002) 598, 
7.11.2002; Konklu żjonijiet tal-Kunsill tad-19 ta’ Mejju 2003, re żoluzzjoni tal-Parlament 
Ewropew ta’ l-4 ta’ Settembru 2003, l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u So ċjali Ewropew tas-16 
ta’ Lulju 2003. 
 
MT 6   MT partikolari jag ħmlu rwol vitali b ħala mezzi ta’ promozzjoni tad-demokrazija, il- ġustizzja 
soċjali u d-drittijiet tal-bniedem. L-UE se sa ħħaħ l-appoġġ tagħha għall-bini tal-kapa ċità 
ta’ partijiet li mhumiex statali sabiex issa ħħilhom leħinhom fil-pro ċess ta’ l-i żvilupp u 
sabiex tmexxi ’l quddiem  id-djalogu politiku, so ċjali u ekonomiku. Se jing ħaraf ukoll ir-
rwol importanti tas-so ċjetà ċivili Ewropea; g ħal dan il-g ħan, l-UE se tag ħti attenzjoni 
partikolari lill-edukazzjoni ta’ l-i żvilupp u l-qawmien ta' l-g ħarfien fost i ċ-ċittadini ta' l-
UE." 
Din l-istrate ġija hija wkoll riflessa fil-ftehimiet ta’ partenarjat u kooperazzjoni. Id-
dimensjoni ta’ “partenarjat” tal-koope razzjoni ta’ bejn il-PAK u l-KE ffa ċilitat l-
emerġenza, il-konsolidazzjoni progressiva u l-formalizzazzjoni ta’ l-istrate ġiji 
parteċipatorji g ħall-iżvilupp. Il-parte ċipazzjoni hija inklu ża b’mod espli ċitu fost il-
prinċipji tal-kooperazzjoni ta ’ bejn il-PAK u l-UE u tinkludi medda wiesg ħa ta’ partijiet 
interessati. Ir-revi żjoni riċenti tal-Ftehim ta’ Cot onou tipprovdi l-opportunità g ħal tisħiħ 
ulterjuri ta’ din l-istrate ġija, l-ewwel nett billi ji ġi ffaċilitat l-aċċess għall-għoti tal-fondi 
fuq il-bażi tad-djalogu ta’ l-ipprogramma r u t-tieni nett billi ti ġi estiża din l-istrate ġija 
għall-awtoritajiet legali4. Hemm ukoll xejra ġenerali fil-kooperazzjoni tal-KE ma’ 
ragruppamenti ġeografiċi oħra, bħalma huma l-A żja, l-Amerika Latina u l-pajji żi tal-
Viċinat, lejn parte ċipazzjoni mi żjuda mill-organizzazzjonijiet tas-so ċjetà ċivili inklu ż l-
involviment tag ħhom fid-djalogi tal-politika5. Għalhekk il-parte ċipazzjoni tas-so ċjetà 
ċivili hija parti integrali tal-mod normali ta’ ħimda tal-KE.  
Il-Politika Ewropea tal-Vi ċinat timmira li tibni partenarjat privile ġġjat mal-pajji żi ġirien, 
filwaqt li tressaqhom eqreb ta’ l- Unjoni u toffrilhom interess fis-suq intern tal-Komunità 
flimkien ma’ appo ġġ għad-djalogu, ir-riforma u l-i żvilupp so ċjali u ekonomiku. Filwaqt 
li għandha kon ċentrazzjoni ċara fuq l-integrazzjoni, spiss ti nkludi aspetti sinifikanti ta’ 
żvilupp. L-g ħanijiet tat-tnaqqis tal-faqar u l-i żvilupp so ċjali se jg ħinu sabiex jibnu 
soċjetajiet għanja, ġusti u min ħabba f’hekk stabbli f’dawk li fil-bi ċċa l-kbira huma pajji żi 
li qegħdin jiżviluppaw. L-istrumenti li jistg ħu jipprovdu g ħajnuna teknika u finanzjarja 
sabiex jappo ġġjaw din il-politika se jinkludu, meta adattat, l-aqwa prassi ta' l-i żvilupp 
sabiex tippromwovi ġestjoni u implimentazzjoni effettiva. Strate ġiji parteċipatorji huma 
mingħajr dubju parti minn din “l-aqwa prassi ta' l-i żvilupp".  
2.3. Esperjenza tal-passat/lezzjonijiet li nkisbu 
Il-kofinanzjament ta’ l-NGOs  mill-UE u l-Programmi De ċentralizzati tal-Kooperazzjoni 
progressivament ikkonsolidaw l- istrumenti ta’ politika ta’ l-i żvilupp li huma orjentati lejn 
il-partijiet u jappo ġġjaw id-dritt ta’ l-inizjattiva tal-parti jiet. L-esperjenza tal-passat (ara -
Anness) u l-evalwazzjonijiet u d-diskussj onijiet mal-partijiet differenti involuti jo ħorġu 
fil-beraħ li l-potenzjal tal-partenarjat strate ġiku bejn il-KE u l-parti jiet interessati apparti 
l-gvernijiet ċentrali jidher li mhuwiex utilizzat bi żżejjed. Dan ma jidhirx li huwa marbut 
mal-qafas tal-politika, i żda huwa fil-bi ċċa l-kbira dovut g ħar-rekwiżiti tar-Regolamenti 
Finanzjarji, u tibdiliet spissi  fir-regoli u l-kondizzjonijiet ta ’ l-implimentazzjoni Fl-istess 
waqt, in-numru ta’ proposti ppre żentati għall-finanzjament kibe r b’mod sinifikanti 
mingħajr ma kien rifless bi tkabbir simili fir-ri żorsi umani tal-Kummissjoni sabiex 
                                                 
4 Il-Ftehim Rivedut ta’ Cotonou, l-Artikoli 4, 6, 58 u l-Anness IV, l-Artikoli 4 u 15.  
5 Ara b’mod partikolari l-Artikol u 43 tad-djalogu politiku u l-ftehimiet tal-kooperazzjoni mal-pajji żi 
ta’ l-Amerika Ċentrali u l-Komunità ta’ l-Andes. 
 
MT 7   MT jittratta dawn il-kwistjonijiet. B ħalissa l-Kummissjoni hija impenjata f’li tesplora 
strateġiji ġodda għall-proċeduri ta’ l-g ħażla, bil-ħsieb li ttaffi l-pi ż amministrattiv, filwaqt 
li tiffoka a ħjar is-sejħiet għal proposti u tiffa ċilita l-aċċess għall-għoti ta’ fondi g ħall-
NGOs iż-żgħar. Il-ħolqien ta’ strate ġija segmentata u orjentata lejn il-partijiet se 
tikkontribwixxi g ħal strateġija innovattiva u aktar sempli ċi għall-kofinanzjament ta’ 
dawn il-partijiet. 
2.4. Il-ba żi razzjonali g ħal strateġija tematika 
Minbarra li tappo ġġja l-atturi li mhumiex statali madwar il-medda ta’ g ħajnuna 
umanitarja u l-programmi ta’ kooperazzjoni ta’ l-i żvilupp (kemm ġeografiċi u kif ukoll 
tematiċi), jinħtieġ programm tematiku orjentat lejn il-partijiet b’livell adattat ta’ ri żorsi 
finanzjarji. 
– Fejn il-kooperazzjoni permezz ta’ programmi ġeografiċi hija limitata, b ħal 
f’partenarjati diffi ċli6, il-programm se jag ħti s-setgħa lill-KE sabiex tibqa’ impenjata, 
sabiex tappo ġġja direttament il-popolazzjoni, sabiex tiffa ċilita l-implimentazzjoni u l-
aċċess ta’ l-g ħajnuna g ħal servizzi ba żiċi, sabiex issa ħħaħ il-proċess ta’ 
demokratizzazzjoni u sabiex tiffa ċilita l-pro ċess tal-bini tal-pa ċi f’qagħdiet bħal dawn. 
Dan għandu jikkomplementa l-progress mag ħmul mill-istituzzjonijiet pubbli ċi f’dawn 
l-oqsma.  
– Meta jkun hemm kooperazzjoni li ta ħdem u partenarjat effettiv, l-operat iffinanzjat 
mill-programm se jikkomplementa u jt ejjeb il-programmi ta’ kooperazzjoni bba żati 
fuq il-pajji ż jew ir-re ġjun, billi jappo ġġja l-partijiet interessati, jintrodu ċi skemi u 
strateġiji ġodda, sabiex jintegra a ħjar il-prijoritajiet li jaffetwaw bosta oqsma b’mod 
sħiħ, sabiex jiffa ċilita l-parte ċipazzjoni mil-livell ta' ba żi jew minn grupp spe ċifiku, 
sabiex irawwem l-ugwaljanza ta' be jn is-sessi, sabiex jibni kapa ċitajiet ġodda f'oqsma 
ġodda bħalma huma l-kummer ċ ġust, l-appo ġġ ta’ l-ambjent e ċċ. Il-programm se jg ħin 
sabiex jibni l-kunfidenza bejn il-partijie t statali u dawk li mhumiex statali, pere żempju 
f’dak li għandu x’jaqsam mad-diskussjoni tal-polit ika, il-forniment tas-servizzi ba żiċi, 
eċċ., sabiex jiffa ċilita l-integrazzjoni progressiva tag ħhom fil-programmi ġeografiċi 
fejn dan g ħadu mhuwiex il-ka ż. 
– Il-programm se jg ħin sabiex iqajjem kuxjenza pubb lika tal-kwistjonijiet ta’ l-i żvilupp 
u jippromwovi l-edukazzjoni g ħall-iżvilupp fl-UE, sabiex jankra l-politika ta’ l-
iżvilupp fis-so ċjetajiet Ewropej, sabiex jimmobilizza appo ġġ tal-pubbliku aqwa fl-UE 
għall-azzjoni kontra l-faqar u g ħal relazzjonijiet aktar ġusti bejn il-pajji żi żviluppati u 
dawk li g ħadhom qeg ħdin jiżviluppaw, u sabiex ibiddel l-attitudnijiet fl-UE lejn 
kwistjonijiet u diffikultajiet li qeg ħdin jaffaċjawhom il-pajji żi li qegħdin jiżviluppaw u 
l-popli tag ħhom u sabiex jippromwovi d-dimensjoni so ċjali tal-globalizzazzjoni.  
                                                 
6 Qag ħdiet ta’ partenarjat diffi ċli huma definiti b ħala dawk fejn g ħal waħda minn dawn ir-ra ġunijiet 
li ġejjin l-istrumenti tal-kooper azzjoni tas-soltu ma jistg ħux jintużaw bis-sħiħ sabiex jappo ġġjaw 
inizjattivi li da ħlu għalihom partijiet interessati li mhumiex gvernijiet: (1) pajji żi fejn il-
kooperazzjoni ġiet sospiża, (2) pajji żi fejn l-awtoritajiet mhumiex marbuta g ħall-għanijiet ta' 
tnaqqis tal-faqar u g ħal prinċipji bażiċi oħra tal-politika ta' l-i żvilupp, inklu żi l-amministrazzjoni 
tajba u l-parte ċipazzjoni tas-so ċjetà ċivili u l-awtoritajiet de ċentralizzati, (3) pajji żi fejn id-djalogu 
fuq l-istrate ġiji parteċipatorji għall-iżviliupp huwa limitat ħafna.  
 
MT 8   MT – Il-programm se jappo ġġja miżuri li jsaħħu l-koordinazzjoni u l-interazzjoni bejn il-
partijiet interessati u ma’ l-istitu zzjonijiet ta’ l-UE, sabiex jiffa ċilita n-netwerking u l-
interazzjoni.  
– Il-programm se jkun kapa ċi jsostni l-inizjattivi tal-pa rtijiet interessati sabiex jappo ġġja 
l-proċess ta’ l-i żvilupp tal-kapa ċità fi ħdan il-pajji ż innifsu g ħall-parteċipazzjoni fid-
dibattiti tal-politika u l- forniment tas-servizzi ba żiċi (is-saħħa, l-edukazzjoni, ix-
xogħol, is-sigurtà, inklu ż il-prevenzjoni tal-kunflit t, it-tlestija adattata g ħall-diżastru, 
eċċ.) fil-livell lokali fejn il-programmi ġeografiċi ma jistg ħux jintużaw jew fejn huma 
meħtieġa strateġiji innovattivi. Il-kapa ċità tiegħu li jinvolvi firxa wiesg ħa ta’ partijiet 
pubbliċi u ta’ partijiet li mhumiex pubbli ċi kemm mill-UE kif ukoll mill-pajji żi 
msieħba hija parti mill-valur mi żjud tal-programm.  
– F’kull lat, il-programm se jappo ġġja d-dritt ta’ l-inizjattiva tal-partijiet interessati, 
b’sussidjarjetà g ħal programmi ġeografiċi, billi jag ħti fondi "l-inizjattivi proprji" 
tagħhom, minflok jiddefinixxi fi d-dettal l-attivitajiet li g ħandhom ji ġu appoġġjati 
bħala “msie ħba li jimplimentaw". Minkejja dan, huwa importanti li l-programm jg ħin 
sabiex iżomm konsistenza suffi ċjenti ma’ l-operat l-ie ħor ta’ l-iżvilupp appo ġġjat mill-
KE u l-istrate ġji ta’ l-iżvilupp tal-pajji żi msieħba sostnuti mill-programmi ġeografiċi. 
Il-komplementarjetà bejn dan il-programm tematiku u programmi o ħra ffinanzjati 
mill-KE g ħandha tkun massimizzata7.  
3. I L-PROGRAMM TEMATIKU  
3.1. Il-firxa 
Din il-komunikazzjoni tippr ovdi l-orjentazzjonijiet ġenerali ta’ politika fuq il-firxa tal-
programm. Id-dokument8 tematiku multiannwali ta’ l-istrate ġija se jirfina dawn l-
orjentazzjonijiet u jidentifika l-prijoritajiet fil-livelli differenti (pajji żi, tipi ta’ interventi, 
kwistjonijiet relatati mal-partijiet, b ħalma huma l-livelli tal-kofinanzjament u l-
kondizzjonijiet g ħall-eliġibilità tal-pa rtijiet pubbli ċi) sabiex jiffoka l-programm. 
Dan il-programm primarjament se jimmira in terventi fil-qasam u primarjament se jkun 
implimentat fil-pajji żi u r-reġjuni li qeg ħdin jiżviluppaw fejn il-programmi ġeografiċi ma 
jipprovdu l-ebda appo ġġ jew allokazzjoni finanzjarja g ħal atturi li mhumiex statali u g ħal 
awtoritajiet lokali min ħabba impenn politiku dg ħajjef, jew f'sottore ġjuni li huma 'l barra 
mill-programm tal-pajji ż, jew f’sitwazzjonijiet ta’ partenarjati diffi ċli, stati fra ġili, 
qagħdiet ta’ wara l-kunflitt,  instabilità politika e ċċ. 
3.1.1. Il-partijiet eli ġibbli 
Firxa wiesg ħa ta’ partijiet li ma jag ħmlux profitt mill-UE u minn pajji żi msieħba se jkunu 
eliġibbli għall-għoti tal-fondi ta ħt dan il-programm.  Huma mistennija li jkunu kapa ċi 
jimmobilizzaw i ċ-ċittadini g ħall-iżvilupp, li jindirizzaw il- ħtiġijiet tal-popolazzjoni, li 
                                                 
7 G ħall-għanijiet ta’ dan id-dokument, il-konsistenza g ħandha tinftiehem b ħala li tfisser li operat ma 
jnaqqasx l-effettività jew l-impatt ta’ ie ħor (fl-istess qasam jew f’qasam ie ħor); komplemetarjetà 
tirreferi g ħal diviżjoni tal-ħidma bbażata fuq il-valur mi żjud ta’ kull wie ħed mill-partijiet. 
8 L-Artikoli relevanti tad-DCECI u l-ENPI. 
 
MT 9   MT joperaw f’mod trasparenti u f’mod li jin żammu responsabbli g ħal dak li jwettqu u li 
jagħtu prova tal-kompetenzi spe ċifiċi tagħhom.  
It-tipi kollha ta ’ partijiet mhux statali, inklu żi l-NGOs, it-trejdjunjins, il-gruppi ta' l-
appoġġ ambjentali, l-univer sitajiet u l-fondazzj onijiet ta' politika e ċċ jistgħu jirċievu 
appoġġ finanzjarju ta ħt dan il-programm. Minbarra hekk , l-awtoritajiet lokali jistg ħu 
jirċievu appo ġġ finanzjarju g ħall-attivitajiet f’kuntesti spe ċifiċi, fejn il-valur mi żjud 
tagħhom jista ji ġi stabbilit, u fejn dawn l-attivitajiet ma jistg ħux jitwettqu ta ħt il-
programmi ġeografiċi.  
Din l-istrate ġija wiesgħa ħafna orjentata lejn il-partijiet se tkun irfinuta fid-Dokument ta’ 
l-Istrateġija Tematika. B’mod aktar pre ċiż il-kriterji ta’ eli ġibilità għall-partijiet differenti 
jistgħu jiġu definiti skond il-valur mi żjud, il-kapa ċitajiet u l- ħtiġijiet u r-restrizzjonijiet 
speċifiċi rispettivi tag ħhom (inklu ż fil-livell finanz jarju) sabiex ji ġu implimentati l-
prijoritajiet fid-dokum ent ta’ l-istrate ġija tematika. Skond il-prijoritajiet g ħall-intervent, 
jew id-dokument ta’ l-istrate ġija tematika jew inkella d-dokumenti tieg ħu ta’ 
implimentazzjoni jistg ħu jispeċifikaw il-modalitajiet g ħall-aċċess għall-għoti tal-fondi 
mill-partijiet differenti (persenta ġġ ta’ kofinanzjament, tip ta’ azzjonijiet, e ċċ). Se 
tittieħed f’kunsiderazzjoni li l-partijiet jistg ħu jkunu eli ġibbli wkoll g ħall-għoti ta’ fondi 
taħt programmi o ħra ffinanzjati mill-KE.  
3.1.2. It-tipi eli ġibbli ta’ interventi 
Il-programm tematiku se jirrispetta d-dr itt ta’ l-inizjattiva tal-partijiet eli ġibbli billi 
jipprovdihom b’g ħajnuna finanzjarja sabiex jimplimentaw tliet tipi ta’ interventi: 
– Il-biċċa l-kbira ta’ l-allokazzjonijiet finanzjarji se jappo ġġjaw interventi fil-pajji żi u r-
reġjuni li qeg ħdin jiżviluppaw li (1) isa ħħu l-iżvilupp parte ċipatorju (2) jappo ġġjaw il-
proċessi ta’ l-i żvilupp tal-kapa ċità tal-partijiet ikkon ċernati fil-livell ta’ pajji ż jew ta’ 
reġjun (3) jippromwovu l-pro ċessi ta’ fehma re ċiproka. Dan it-tip ta’ intervent se 
jinkludi, fejn adattat, a zzjonijiet immirati lejn l-iffa ċilitar ta' l-impenn attiv ta ċ-
ċittadini fil-pro ċessi ta' l-i żvilupp u lejn it-tis ħiħ tal-kapaċità tagħhom sabiex jie ħdu 
azzjoni; 
– il-ħolqien ta’ l-g ħarfien u l-edukazzjoni g ħall-iżvilupp fl-UE u l-pajji żi li jinsabu fi 
triqithom lejn l-ade żjoni;  
– il-koordinazzjoni u l-komunikazzjoni bejn is-so ċjetà ċivili u n-netwerks ta’ l-awtorità 
lokali fi ħdan l-organizzazzjonijiet tag ħhom u bejn it-tipi differenti tal-partijiet 
interessati li huma attivi fid-diba ttitu pubbliku Ewropew dwar l-i żvilupp.   
Id-Dokument multiannwali ta’ l-Istrate ġija Tematika se jiddefinixxi prijoritajiet aktar 
iddettaljati g ħall-azzjoni f’dawn l-oqsma differenti filwaqt li jie ħu f’kunsiderazzjoni l-
programmi ġeografiċi iżda mingħajr ma jipprovdi qafas li jkun ri ġidu ħafna, sabiex 
jirrispetta id-dritt ta’ l-inizja ttiva tal-partijiet billi jappo ġġja l-inizjattivi tag ħhom stess.  
Dawn it-tipi kollha ta’ azzjoni jistg ħu jiġu implimentati f’wie ħed mill-pajji żi jew aktar, 
fil-livell re ġjonali jew madwar ir-re ġjuni kollha. Kollha kemm huma jistg ħu jiġu 
ffinanzjati permezz ta’ appo ġġ lil proġetti individwali.  
 
MT 10   MT 3.1.3. Il-kopertura ġeografika 
B’konformità ma’ “il-konsensus Ewropew fuq l-I żvilupp”, interventi fil-pajji żi kollha li 
qegħdin jiżviluppaw, hekk kif defini ti fil-lista ta’ benefi ċjarji ta’ l-G ħajnuna Uffi ċjali ta’ 
l-Iżvilupp (ODA), se jkunu eli ġibbli għall-għoti ta’ fondi ta ħt dan il-programm tematiku9. 
Dawn il-pajji żi huma koperti mid-DCECI u l-ENPI.  
Il-kriterji ġenerali għall-eliġibilità tal-pajji żi se tkun irfinuta akta r fid-dokument multi-
annwali ta’ l-istrate ġija tematika. Dan jista’ jinkludi kriterji sabiex jidentifika l-pajji żi u r-
reġjuni ta’ prijorità.  
L-istati Membri ta’ l-UE u l-pajji żi li jinsabu fi triqithom lejn l-ade żjoni se jkunu inklu żi 
biss fil-firxa ġeografika tal-programm tematiku g ħal interventi fl-oqsma ta’ ħolqien ta’ 
għarfien u edukazzjoni g ħall-iżvilupp u g ħall-attivitajiet ta’ koordinazzjoni.  
3.2. Il-Prin ċipji ta’ programmar 
Dokumenti ta’ Strate ġija Tematika (dokumenti ta’ programmazzjoni) fuq erba’ snin 
(2007-2010) u, imbag ħad, tliet snin (2011-2013) se ji ġu deċiżi mill-Kummissjoni li 
ssegwi l-pro ċeduri tal-Komitolo ġija. Dawn se jiddefinixxu f’ aktar dettal il-kriterji g ħall-
għażla ta’ pajji żi u reġjuni ta’ prijorità flimkien ma’ prijortajiet g ħall-azzjoni. Il-partijiet 
interessanti l-aktar re levanti se jkunu involut i kif adattat fil-fa żijiet differenti ta ċ-ċiklu ta’ 
l-ipprogrammar.  
Fuq il-ba żi ta’ dan l-ipprogrammar multi-annwali, il-Kummissjoni g ħandha tipprodu ċi 
programmi ta’ azzjoni g ħal kull sena li jistabbilixxu l-azzjonijiet ta’ prijorità li g ħandhom 
jiġu appoġġjati, l-għanijiet spe ċifiċi, ir-riżultati mistennija kif ukoll l-ammonti 
indikattivi.  
Fir-rigward tar-revi żjoni ta’ nofs it-terminu, se titwet taq evalwazzjoni ta’ l-operat matul 
l-ewwel perjodu ta’ tlie t snin (2007-2009) sabiex tikkontribwixxi g ħat-tħejjija tat-tieni 
Dokument ta’ Strate ġija Tematika (2011-2013). Ir-rapporti se jintbag ħtu lill-Istati 
Membri u lill-Parlament Ewropew u ji ġu diskussi mag ħhom. 
Il-programm se jkun implimentat skond ir-Riforma 2000 tal- Ġestjoni ta’ l-G ħajnuna 
Esterna li tipprevedi, inter alia , id-dekon ċentrazzjoni tar-res ponsabilitajiet ta’ ġestjoni 
lid-delegazzjonijiet fejn adatta t. Barra minn dan f’dak li g ħandu x'jaqsam ma' l-NGOs, il-
Kummissjoni se tadotta defi nizzjoni ta' l-NGO li hija mifr uxa fuq il-Kummissjoni kollha 
u se toħloq bażi tad- data ta' l-għerf, sabiex tippermetti s-servizzi tal-Kummissjoni fil-
kwartieri ġenerali u d-delegazzjonijiet, a ċċess ħafif għat-tagħrif kwantitattiv u kwalitattiv 
dwar kwalunkwe NGO part ner tal-Komunità. 
Sabiex ti żgura koerenza ġeografika bejn l-e żerċizzji varji ta’ l-ipprogrammar, id-
Dokument ta’ l-Istrate ġija Tematika se janalizza l-appo ġġ ipprovdut lil interventi ta’ firxa 
simili taħt programmi ġeografiċi u temati ċi, iżda wkoll ta ħt linji oħra ta’ ba ġit 
amministrati mill-KE. L-istess anali żi għandha titwettaq, kemm jista’ jkunm g ħal 
                                                 
9 Il-lista ta' benefi ċjarji ta' G ħajnuna Uffi ċjali għall-Iżvilupp (ODA) hija mistennija li tkun de ċiża 
mill-OECD/DAC f’April 2006. Il-Kunsill ta’ l-Un joni Ewropea, id-dokument Nru 14820/05, 22 
ta' Novembru 2005. 
 
MT 11   MT interventi appo ġġjati mill-Istati Membri u donaturi o ħra. Dokumenti ta’ l-Istrate ġija tal-
Pajjiż u tar-Re ġjun f’pajji żi u f’re ġjuni interessati g ħandhom jie ħdu dan 
f’kunsiderazzjoni u jipprovdu stampa komprensiva ta’ l-istrumenti u l-programmi 
finanzjarji kollha.  
3.3. L-G ħanijiet 
Il-programm huwa primarjament strument tal-politika ta’ l-i żvilupp. Kemm l-g ħanijiet 
ġenerali tieg ħu kif ukoll dawk ta’ kull tip eli ġibbli ta’ azzjoni huma konsistenti mad-
dikjarazzjoni ġdida fuq il-politika ta’ l-i żvilupp ta’ l-UE, “Il-K onsensus Ewropew fuq l-
Iżvilupp”10. L-għan primarju u globali fil-qerd a tal-faqar fil-kuntest ta’ l-i żvilupp 
sostenibbli, inklu ż l-insegwiment ta’ l-G ħanijiet tal-Millenju ta’ l-I żvilupp. G ħanijiet 
oħra ewlenin (kif definiti fil-Konsensus Ew ropew) jinkludu l-ammini strazzjoni tajba u d-
drittijiet tal-bniedem li huma kwistjon ijiet li jaffetwaw bosta oqsma li g ħandhom ji ġu 
nnormalizzati fl-inter venti fil-pajji żi partners. It-tipi differenti ta’ interventi g ħandhom 
jikkontribwixxu g ħal dawn l-g ħanijiet kif ġej: 
– Interventi f’pajji żi u f’reġjuni msie ħba se jippromwovu so ċjetà inklussiva u msawra 
bis-setgħa. L-għanijiet se jkunu li (1)ji ġu favoriti popolazzjoniji et li jinsabu ’l bog ħod 
mis-servizzi u r-ri żorsi ewlenin u li huma esklu żi mill-pro ċessi tat-tfassil ta’ politika, 
(2) tissaħħaħ il-kapaċità ta' l-organizzazzjonijiet tas-so ċjetà ċivili fil-pajji żi msieħba, 
bil-ħsieb li tit ħaffef il-parte ċipazzjoni tag ħhom fil-munment li ji ġu ddefiniti u 
implimentati l-istrate ġji ta’ l-iżvilupp sostenibbli, (3) tit ħaffef l-interazzjoni bejn il-
partijiet statali u ldawk li mhumiex st atali fil-kuntesti differenti. Se ting ħata attenzjoni 
għall-identifikar u l-immirar ta’ part ijiet minn gruppi partikolarment mar ġinalizzati u 
vulnerabbli. L-interventi jistg ħu jinkludu wkoll attivita jiet immirati lejn it-tis ħiħ tal-
kapaċità taċ-ċittadini li jie ħdu azzjoni, jiddefendu d-drittijiet tag ħhom u jie ħdu sehem 
fid-dibattitu politiku f il-livell lokali, nazzjona li u internazjonali.  
– Il-ħolqien ta’ l-g ħarfien u l-edukazzjoni g ħall-attivitajiet ta’ l-i żvilupp fl-UE u fil-
pajjiżi li jinsabu fi triqthom lejn l-ade żjoni jimmira li j żid il-livell ta’ l-g ħarfien tal-
poplazzjoni Ewropea f’dak li g ħandu x’jaqsam mal-kwistjonijiet ta’ l-i żvilupp. 
Jimmobilizzaw appo ġġ pubbliku attiv fl-Ewropa g ħat-tnaqqis tal-faqar u strate ġiji ta’ 
l-iżvilupp sostenibbli fil-pajji żi msieħba, għal relazzjonijiet aktar ġusti bejn pajji żi 
żviluppati u dawk li qeg ħdin jiżviluppaw, u jsa ħħu r-rwol tas-so ċjetà ċivili bħala fattur 
tal-progress u t-trasformazzjoni.  
– L-attivitajiet ta’ Koordinazz joni bejn in-netwerks tas-so ċjetà ċivili, fi ħdan l-
organizzazzjonijie tag ħhom u flimkien ma’ l-istituzzjonijiet, jimmiraw lejn li jiksbu 
kooperazzjoni aktar effi ċjenti, billi jrawmu s-siner ġiji u jiżguraw djalogu strutturat. Il-
koordinazzjoni se tg ħin sabiex i żżid il-kredibilità, il-vi żibilità u l-influwenza tal-
partijiet interessati.  
3.4. Il-Prijoritajiet 
Jistgħu jiġu identifikati l-prijoritajiet ġenerali li ġejjin sabiex il-programm tematiku 
jikseb l-g ħanijiet tieg ħu:  
                                                 
10 Il-Kunsill ta’ l-Unjoni Ewropea, id-dokum ent Nru 14820/05, 22 ta' Novembru 2005. 
 
MT 12   MT – Titħaffef il-parte ċipazzjoni tal-partijiet interessa ti f’sitwazzjonijiet li mhumiex 
favorevoli b ħal ma huma partenarjati diffi ċli, qagħdiet li mhumiex stabbli, kunflitt, 
ebda status g ħal partijiet tas-so ċjetà ċivili, amministrazzjoni batuta, e ċċ. 
– Tissaħħaħ il-proċessi ta’ l-i żvilupp tal-kapa ċità u jit ħeġġeġ aktar żvilupp 
parteċipatorju fil-pajji żi u r-reġjuni msieħba. 
– Jiġu promossi l-inizjatti vi intrakonfinali u re ġjonali sabiex jikkomplementaw il-
programmi ġeografiċi u jippromwovu r-rabtiet u l-allean zi bejn il-partijiet interessati. 
– Jitrawmu partenarjati ta’ kwalità bejn il-pa rtijiet interessati differenti mill-UE u l-
pajjiżi msieħba. 
– Jiġu appoġġjati inizjattivi li jsa ħħu l-bini tal-kapa ċità ta’ l-organizzazzjonijiet tal-
ħaddiema u min i ħaddimhom, ji ġi promoss it-twaqqif ta' mekkani żmi u strutturi ta' 
djalogu so ċjali u jiġi ppropagat aktar ħelsien ta’ l-imsie ħba soċjali f'sitwazzjonijiet li 
mhumiex favorevoli. 
– Jitħaffef l-impenn attiv ta ċ-ċittadini parmess tal- ħolqien ta’ l-g ħarfien u l-edukazzjoni 
għall-iżvilupp, il-promozzjoni u l-kampanji. 
– Titrawwem koerenza g ħall-iżvilupp fil-qasam ta’ l-eduk azzjoni, u billi t-tfal u ż-
żgħażagħ jingħataw aċċess għall-edukazzjoni g ħall-iżvilupp. 
– Jissaħħu strutturi g ħad-djalogu bejn l-organizzazzjonij iet tal-partijiet interessati u 
sabiex jaqsmu t-tag ħrif bejniethom, billi ji ġu promossi t-tiswir ta’ kuntatti u l-iskambji 
ta’ l-aqwa prassi u r-relazzjonijiet Tram untana Nofsinhar u Nofsinhar Nofsinhar.  
 
MT 13   MT ANNESS  
ANNEX  - SUMMARY OF PAST EXPERIENCE  
Different types of stakeholders (non-state acto rs and local authoritie s) other than central 
governments both from the EU and partner countries are eligib le for funding under 
thematic and geographic programmes. They are expected to be able to mobilize citizens 
for development, to address the needs of th e population, to operate in a transparent and 
accountable manner and to prove  their specific competencies. These actors implement 
their own initiatives, but also act as “imple menting partners” for pre-defined thematic 
and geographic priorities . Eligibility in this context has been limited to non-profit making 
activities and this criterion should be uphe ld. Profit making activities should not be 
eligible for funding under the programme since other specific instruments are available 
for them. 
Civil society organisations and networks fr om the EU, particularly development NGOs, 
have been involved for years in regular pol icy dialogue and consu ltation within the EU. 
Their initiatives and interventions, funded by the EC, have shown NGOs’ added value 
both in the EU and in partne r countries, by contributing to development policy objectives 
and supporting capacity development processes. Supporting NGOs has brought 
innovative approaches and partnerships in civil society to the development process. 
Compared to public institutions, NGOs are in a better position to reach and give voice to 
the grassroots. Their capacity to work and e ffectively deliver even in the most difficult 
environments, as well as their ability to  mobilise EU constituencies in support of 
development policy issues, are also part of th eir contribution to the development process. 
The European Parliament has underscored th e specific and irreplaceable role and the 
utility and effectiveness of NGOs ’ development activities, stre ssing their crucial work in 
favour of disadvantaged groups in the devel oping countries, the need to maintain their 
freedom of action, and the essential role they play in promoting human rights and 
grassroots democratisation11.  
More recently, economic and social partners and interest groups have emerged in the 
process, very actively and constructivel y supported by the European Economic and 
Social Committee and by local and regional auth orities from the EU, with the progressive 
involvement of the Committee of the Regions,  plus other actors, such as political 
foundations and universities, and their respective networks . Although their access to EC 
funding and involvement in programme implemen tation have been limited so far, they 
advocate specific and differentiated issues that  are relevant to the development agenda 
and participate in development policy dial ogues and consultations both in the EU and 
partner countries.  
In addition to geographical programmes and humanitarian assistance, different actors 
have access to a number of thematic budget lines (EIDHR, food security, environment 
and tropical forests, anti-personnel mines, ge nder, and health) and to the Rapid Reaction 
Mechanism. Among these various instruments, the NGO co-financing budget line, 
                                                 
11 Resolution of 14 May 1992 on the role of NGOs in development cooperation (OJ C 150, 
15.6.1992). 
 
MT 14   MT created in 1976, best symbolises the pa rtnership between the EU and NGOs on 
development cooperation. Its size has gradually increased, from EUR 2.5 million to EUR 200 million a year. Since 1979, 10% of the total allocation has supported awareness 
raising and development e ducation interventions.  
Since 1998, the legal basis for the NGO co financing budget line is Council Regulation 
(EC) 1658/98. It fosters quality partnerships  for development objectives between NGOs 
from the EU and civil society organizations in developing countries, so that the budget 
line preserves the right of initiative in developing c ountries and allows active 
participation by European citizens in the deve lopment process. Under the Regulation, the 
budget line cofinances with European NGOs: (i) operations aimed at  meeting the basic 
needs of the poorest sections of the population in developing countri es, (ii) schemes to 
raise European public awareness of developm ent issues in developing countries, in 
particular relations between developing a nd developed countries, (iii) measures to 
strengthen cooperation and coordination be tween NGOs in the Member States and 
between such NGOs and Community instit utions. The Commission evaluated the 
instrument after three years, i.e., in mid-2001.
12 
Since the EU’s enlargement to ten new member states on 1 May 2004, NGOs from new 
Member States have had access to funding under the budget line. In addition, awareness 
raising and development education interven tions in and involving NGOs from the new 
Member States have become a strategic prior ity in this field. NGOs from new Member 
States have encountered certain difficultie s in obtaining financial support for their 
initiatives, mainly for reasons linked to their sometimes limited management capacity 
and knowledge of procedures. With a view to strengthening coope ration and supporting 
information-sharing among EU NGOs, proj ects such as TRIA LOG and DEEEP have 
been set up.  
The Decentralised Cooperation budget line aims  at similar objectives. Following the 
conclusions of 2003 external evaluation13, carried out before the relevant legal basis was 
extended14, it was decided that operations and in itiatives supported under this heading 
would be targeted on situations of difficu lt partnerships and that Delegations would 
manage these activities, through calls for pr oposals adjusted to the situation of the 
country concerned. In order to ensure flex ibility, priority was given to supporting 
decentralised cooperation actors’ own initiatives. Compared to NGO cofinancing, the decentralised cooperation budget line involve s much less financial resources (around 
EUR 6 million a year), is not limited to NGOs from the EU, but open to all types of civil 
society organisations and local authorities from both partner countries and the EU, and 
provides financial support to interventions in the field. Finally, its focus is on situations 
involving difficult partnership, when othe r instruments cannot be used, and the 
management is the responsibility of EC  Delegations in selected countries.  
                                                
 
12 Report 12/2000 – ref. 951568. 
 
13 Communication from the Commission to the Council and the European Parliament: Overall 
assessment of the operations financed by the Community under the Regulation on decentralized 
cooperation, COM (2003) 412 final, 11.07.2003. 
14 Regulation (EC) No 1659/98 on decentralised cooperation, amended and extended by Regulations 
(EC) No 955/2002 and (EC) No 625/2004 of the European Parliament and of the Council.  
 
MT 15   MT In the light of past experience, the different evaluations and discussions with the different 
parties involved, the potential of the st rategic partnership between the EC and 
stakeholders other than centra l governments appears to be unde r-utilised. In this context:  
– Project cycle management is considered to be heavily dominated by the selection 
process (which has become in creasingly complex, particular ly with the introduction of 
calls for proposals) and has neglected proj ect monitoring, which has been reduced to 
monitoring contract and budget issues.  
– The selection process has been primarily conceived to rationalise the workload created 
by the huge amount of proposals received ever y year as well as to ensure equal 
treatment and transparency. Strategic policy considerations have not completely been integrated in this process. The process is mainly based on the analysis made of the proposals by independent e xperts, without giving enough importance to the overall 
policy priorities decided by the Commission. 
– Timeframes in the decision-making process, from the call for proposals to the 
financial decision, are consid ered to be too long, which jeopardizes the relevance of 
the initiative and generates frustration amongs t applicants. More generally, the timing, 
stability and predictability of the calls for proposals should be improved. 
– The formal requirements currently app lied in calls for proposals represent a 
substantial administrative burden for the applicants and for Commission staff. 
– The different abilities, needs, constraints and sizes of various t ypes of actor should 
ideally be reflected in the conception of st rategies and the selection process (e.g. by 
using local languages for calls for proposals or for information, and putting in place 
different kinds and sizes of funding mechan isms according to the capacity and needs 
of each type of stakeholder). 
– Evaluation reports presented by grant bene ficiaries should not only describe the 
activities carried out but also show clearly  what effects the intervention has had on 
targeted populations and beneficiaries. 
– The role of the Delegations is considered  to be too low-key. They should play the 
most important part in the selection proces s and be in charge not just of project 
monitoring but of raising th e awareness of the local population and providing it with 
information.  
– Some modifications of existin g rules may be necessary to ensure better involvement 
of actors from new Member States. They may encounter certain difficulties in 
obtaining financial support for their initia tives, mainly for reasons linked to their 
sometimes limited management capacity and knowledge of procedures.  
The Commission is currently engaged in exploring new approaches to selection 
procedures, with a view to both reducing the administrative burden and facilitating access 
to funding for small NGOs.