Rapport Speċjali  L-effettività tal-proġetti 
għat-trasport urban 
pubbliku appoġġati 
mill-UEMT 2014  NRU  01
IL/uniF6BAQORTI
EWROPEA TAL/uniF6BAAWDITURI

IL‑QORTI EWROPEA TAL‑AWDITURI  
12, rue Alcide De Gasperi  
1615 Luxembourg  
LUXEMBOURG
Tel. +352 4398 ‑1
E‑mail: eca‑info@eca.europa.eu  
Internet: http://eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditorsECA  
YouTube: EUAuditorsECA
Ħafna informazzjoni addizzjonali dwar l‑Unjoni Ewropea hija disponibbli fuq l‑Internet.  
Jista’ jsir aċċess għaliha permezz tas‑server Europa ( http://europa.eu ).
Il‑Lussemburgu: L‑Uffiċċju tal‑Pubblikazzjonijiet tal‑Unjoni Ewropea, 2014
ISBN 978 ‑92‑9241 ‑668 ‑3
doi:10.2865/33239
© L‑Unjoni Ewropea, 2014  
Ir‑riproduzzjoni hija awtorizzata kemm‑il darba jissemma s‑sors oriġinali.
Għal kwalunkwe użu jew riproduzzjoni tal ‑istampa 1, irid jintalab permess direttament mid ‑detentur tad ‑drittijiet tal ‑awtur.
Printed in Luxembourg
MT 2014  NRU 01
Rapport Speċjali L-effettività tal-proġetti 
għat-trasport urban 
pubbliku appoġġati 
mill-UE
(skont l-Artikolu 287(4), it-tieni subparagrafu, TFUE)
02 Werrej
Paragrafu
 Glossarju
I – III Sommarju eżekuttiv
1 – 9 Introduzzjoni
1 – 3 L-isfidi prinċipali għat-trasport urban fl-Ewropa
4 – 5 Politika tal-UE dwar it-trasport urban
6 – 9 Appoġġ mill-UE għal proġetti għat-trasport urban
10 – 16 Ambitu u approċċ tal-awditjar
17 – 48 Osservazzjonijiet
17 – 25 Il-proġetti ġew implimentati kif ippjanat fl-applikazzjonijet għal 
għotjiet?
20 Il-biċċa l-kbira tal-proġetti ġew implimentati fiżikament
21 – 22 Erba’ proġetti għall-infrastruttura kellhom dewmien sinifikanti 
fl-implimentazzjoni
23 – 25 Tliet proġetti qabżu l-baġit inizjali tagħhom b’aktar minn 20 %
26 – 34 Is-servizzi pprovduti mill-proġetti ssodisfaw il-ħtiġijiet tal-utenti?
28 – 30 Il-feedback mill-indikaturi ta’ monitoraġġ tal-operaturi kien pożittiv
31 – 32 L-istħarriġiet dwar is-sodisfazzjon tal-utenti, meta kienu disponibbli, 
kellhom riżultati pożittivi
33 – 34 Is-servizzi tat-trasport kienu ġeneralment aċċessibbli
35 – 48 Il-proġetti laħqu l-objettivi tagħhom f’termini ta’ utilizzazzjoni?
37 – 38 Ftit li xejn proġetti għandhom daqstant utenti daqskemm kien mistenni
39 – 41 Bosta kawżi ta’ utilizzazzjoni insuffiċjenti setgħu ġew ittrattati
42 – 43 Utilizzazzjoni insuffiċjenti tista’ taffettwa l-kisba ta’ benefiċċji mistennija …
44 – 46 … li mhijiex monitorjata …
47 – 48 … u din tista’ wkoll iżżid il-piż finanzjarju għall-awtoritajiet pubbliċi
03 Werrej
49 – 57 Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
50 – 52 Implimentazzjoni ta’ proġetti
53 Servizzi pprovduti mill-proġetti
54 – 57 Utilizzazzjoni tal-proġetti
 Anness I —  Politika tat-trasport urban tal-UE: dokumenti 
suċċessivi maħruġa matul dan l-aħħar deċennju
 Anness II —  Ħarsa ġenerali lejn il-proġetti awditjati fiż-żmien 
tal-awditu
 Ir-risposti tal-Kummissjoni
04 Glossarju
Awtorità maniġerjali : Awtorità pubblika nazzjonali, reġjonali jew lokali jew korp 
pubbliku jew privat nominat mill -Istat Membru biex iġesti programm operazzjonali.
Fond Ewropew għall -Iżvilupp Reġjonali (FEŻR) : Il-FEŻR jipprovdi assistenza 
finanzjarja għall -promozzjoni tal -koeżjoni ekonomika u soċjali fost ir -reġjuni tal -UE. 
L-interventi tal -FEŻR jiġu implimentati prinċipalment permezz ta’ programmi 
operazzjonali li jinvolvu għadd kbir ta’ proġetti.
Fond ta’ Koeżjoni (FK) : Il-FK jipprovdi assistenza finanzjarja biex tiżdied 
il-koeżjoni ekonomika u soċjali fl -Istati Membri b’PNG minn ras għal ras ta’ inqas 
minn 90 % tal -medja tal -UE permezz ta’ finanzjament ta’ proġetti għall -ambjent 
u għat -trasport.
Operatur : Ditta pubblika jew privata li tħaddem mod tat -trasport skont kuntratt 
operattiv iffirmat mal -promotur tal -proġett. Normalment din tirċievi sussidji biex 
tkopri telf finanzjarju li jirriżulta mill -operazzjonijiet.
Perjodu ta’ programmazzjoni : Il-qafas pluriennali li fi ħdan in -nefqa għall -Azzjoni 
Strutturali tiġi ppjanata u implimentata. Il -perjodi ta’ programmazzjoni koperti f’dan 
ir-rapport huma 2000-2006  u 2007-2013.
Programm Operazzjonali (PO) : Programm approvat mill -Kummissjoni, ta’ 
investimenti ffinanzjati mill -UE li jkunu saru minn Stat Membru, li jieħu l -għamla ta’ 
sett koerenti ta’ prijoritajiet li jinkludu miżuri pluriennali li taħthom jiġu kofinanzjati 
l-proġetti.
Promotur : Persuna ġuridika li hija l -benefiċjarju ta’ appoġġ mill -FEŻR jew mill -FK 
għall -bini ta’ infrastruttura tat -trasport jew sistema relatata tal -IT. Il -mod tat -trasport 
pubbliku u t -tagħmir li jirriżulta mill -proġett ta’ sikwit jitħaddmu minn operatur li ma 
jkunx il -benefiċjarju.
05 Sommarju  
eżekuttiv
I
Il-proporzjon tal -popolazzjoni Ewropea li tirrisjedi 
f’żoni urbani huwa mistenni jiżdied minn 73 % fl-2010 
għal 82 % sal-2050. Sadanittant, jeħtieġ li l -bliet 
Ewropej itejbu l -mobbiltà u jnaqqsu l -konġestjoni, 
l-aċċidenti u t -tniġġis permezz ta’ politiki tal -mob -
biltà lokali. L -UE allokat EUR 10,7 biljun bejn l-2000 
u l-2013 biex tikkofinanzja proġetti li jgħinu lill -bliet 
jimplimentaw trasport urban bħal metros, trammijiet 
u karozzi tal -linja.
II
Il-Qorti vvalutat jekk il -proġetti ġewx implimentati 
kif ippjanat, jekk ipprovdewx servizzi li jissodisfaw 
il-ħtiġijiet tal -utenti, u jekk intużawx daqskemm kien 
mistenni. Il -Qorti awditjat il -prestazzjoni ta’ 26 proġett 
għat -trasport urban pubbliku direttament fi 11-il belt 
f’5 Stati Membri. Il -Qorti tikkonkludi li:
(a) Inġenerali, l -infrastruttura u l -vetturi għall -biċċa 
l-kbira tal -proġetti ġew implimentati skont 
l-ispeċifikazzjonijiet tal -proġetti (il -paragrafu 20). 
Dewmien sinifikanti affettwa erba’ proġetti 
għat -trasport urban (il -paragrafi 21 u 22) u tliet 
proġetti kellhom spejjeż li kienu b’mod sinifikanti 
akbar milli ppjanat (il -paragrafi 23 sa 25).
(b) Ladarba kkompletati, kważi l -proġetti kollha 
awditjati ssodisfaw il -ħtiġijiet tal -utenti (il -parag -
rafi 26 sa 34). Madankollu, tqabbil bejn l -użu 
ppjanat f’dati speċifiċi u l -użu reali juri li żewġ 
terzi tal -proġetti ġew utilizzati b’mod insuffiċjenti 
(il-paragrafi 35 sa 38). Dan jimplika prestazzjoni 
insuffiċjenti f’termini ta’ benefiċċji ekonomiċi 
u soċjali (tnaqqis fit -tniġġis u fil -konġestjoni eċċ.) 
li ġeneralment ma tiġix segwita mill -promoturi 
jew mill -awtoritajiet nazzjonali (il -paragrafi 42 
sa 46). Jista’ jimplika wkoll żbilanċi finanzjarji 
għall -awtoritajiet pubbliċi li jridu jiżguraw is -sos-
tenibbiltà tat -trasport urban ikkonċernat (il -parag -
rafi 47 u 48).(c) L-utilizzazzjoni insuffiċjenti tat -trasport pubbliku 
ġejja prinċipalment minn dgħufijiet fit -tfassil 
tal-proġetti u fil -politika tal -mobbiltà. Bosta 
setgħu ġew indirizzati fl -istadju tal -ippjanar 
tal-proġetti (il -paragrafi 39 sa 41).
III
Il-Qorti tirrakkomanda li l -Kummissjoni għandha:
(a) għal proġetti suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li jiġu stabbiliti għodod għall -maniġġar 
biex jiġu monitorjati l -kwalità tas -servizz u l -livell 
ta’ sodisfazzjon tal -utenti ladarba l -proġett ikun 
operazzjonali;
(b) għal proġetti suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li għadd minimu ta’ indikaturi tar -riżultati 
b’miri relatati jiġi inkluż fil -ftehimiet ta’ għotjiet 
u jitkejjel sussegwentement;
(c) għal proġetti suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li l -istima tal -għadd ta’ utenti mistennija 
tiġi analizzata b’mod aktar rigoruż u li l -għażla 
tal-mod tat -trasport tiġi appoġġata permezz 
ta’ tqabbil kwantifikat ta’ alternattivi differenti 
tat-trasport;
(d) għal proġetti suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li proġetti għat -trasport urban jiġu inklużi 
f’politika soda tal -mobbiltà;
(e) tirrikjedi li l -aspetti msemmija taħt il -punti 
(a) sa (d) jiġu indirizzati ukoll mill -awtoritajiet 
tal-Istati Membri meta jkunu qed iġestu proġetti 
għat -trasport urban iffinanzjati mill -UE.
06 Introduzzjoni
L-isfidi prinċipali 
għat -trasport urban 
fl-Ewropa
01 
Il-proporzjon tal -popolazzjoni Ewro -
pea li tgħix f’żoni urbani żdiedet minn 
71 % fl-2000 għal 73 % fl-2010. Din 
ix-xejra hija mistennija li tissokta, u li 
tilħaq it-82 % sal-20501.
02 
Il-bliet Ewropej qed jiffaċċjaw dejjem 
aktar problemi relatati mat -trasport. 
Il-migrazzjoni ta’ abitanti tal -bliet lejn 
is-subborgi qed twassal għal strut -
turi ta’ ċentri ta’ abitazzjoni b’distanzi 
twal tal -ivvjaġġar. Dan il -fenomenu 
ta’ tifrix urban jimxi id f’id ma’ żieda 
fis-sjieda ta’ karozzi u fit -traffiku ta’ 
kommutaturi.
03 
It-titjib tal -mobbiltà filwaqt li jitnaqqsu 
l-konġestjoni, l -aċċidenti u t -tniġġis 
huwa sfida komuni għall -bliet 
ewlenin kollha. Skont il -Kummissjoni2, 
il-konġestjoni tat -traffiku fiż -żoni 
urbani u madwarhom tiswa kważi EUR 
100 biljun kull sena, jew 1 % tal -PDG 
tal-UE, minħabba dewmien u tniġġis. 
Barra minn hekk, aċċident wieħed 
fatali minn tlieta jseħħ f’żoni urbani. 
Il-mobbiltà urbana tirrappreżenta 
40 % tal -emissjonijiet kollha tas -CO2 
mit-trasport bit -triq u sa 70 % ta’ 
sustanzi niġġiesa oħra. L -istorbju f’żoni 
urbani huwa wkoll problema serja u li 
qed tikber, prinċipalment minħabba 
t-traffiku fit -toroq.Politika tal -UE dwar 
it-trasport urban
04 
Matul dan l -aħħar deċennju, il -Kum -
missjoni ħarġet bosta dokumenti 
ta’ politika dwar it -trasport urban 
(ara l -Anness I ). Skont komunikazz -
joni mill -Kummissjoni, l -objettiv ta’ 
trasport urban sostenibbli huwa 
l-libertà ta’ moviment, is- saħħa, 
is-sikurezza u l -kwalità tal -ħajja 
għall -ġenerazzjonijiet attwali u dawk 
futuri, kif ukoll l -effiċjenza ambjen -
tali u t -tkabbir ekonomiku inklużiv, 
l-aċċess għal opportunitajiet u servizzi 
għal kulħadd, inklużi ċ -ċittadini 
inqas għonja, imdaħħla fiż -żmien jew 
b’diżabbiltà3.
05 
Għal din il -fini, il -Kummissjoni 
tappoġġa r -riċerka, tħeġġeġ ġestjoni 
aħjar u xxerred prattiki tajbin 
bħall -istabbiliment ta’ Pjanijiet dwar 
il-Mobbiltà Urbana li jrawwmu bidla 
modali, jiġifieri tnaqqis fl -użu ta’ 
karozzi privati u użu akbar tat -trasport 
pubbliku, kif ukoll iċ -ċikliżmu mhux 
motorizzat u l -mixi.1 In-Nazzjonijiet Uniti, id-
Dipartiment tal-Affarijiet 
Ekonomiċi u Soċjali, id-
Diviżjoni tal-Popolazzjoni, 
“World Urbanisation 
Prospects: the 2011 revision” 
(Prospetti ta’ Urbanizzazzjoni 
Dinjija: ir-reviżjoni 2011). 
http://esa.un.org/unpd/wup/
index.htm
2 Id- data  indikata f’dan il-
paragrafu hija inkluża fil-Green 
Paper tal-Kummissjoni “Lejn 
kultura ġdida għall-mobbiltà 
urbana”, KUMM(2007) 551 
finali tal-25 ta’ Settembru 2007.
3 COM(2004) 60 final tal-
11 ta’ Frar 2004, p. 45. 
07 Introduzzjoni
Appoġġ mill -UE għal 
proġetti għat -trasport 
urban
06 
Il-Fond Ewropew għall -Iżvilupp 
Reġjonali (FEŻR) u l -Fond ta’ Koeżjoni 
(FK) jistgħu jikkofinanzjaw proġetti 
għat -trasport urban f’reġjuni eliġibbli 
tal-Istati Membri. Il -kontribuzzjoni 
mill -UE, għal proġetti għat -trasport 
urban, tipikament tirrappreżenta sa 
85 % tal -infiq eliġibbli relatat.07 
Il-finanzjament mill -UE allokat 
għat -trasport urban għall -perjodi 
2000-2006  u 2007-2013 jammonta għal 
total ta’ EUR 10,7 biljun, jiġifieri EUR 
2,9 biljun u EUR 7,8 biljun, rispettiva -
ment. Ir -ripartizzjoni totali skont l -Istat 
Membru tingħata fil -Figura 1 .
Finanzjament totali mill -FEŻR u mill -FK allokat għat -trasport urban 
għall -perjodi ta’ programmazzjoni 2000-2006 u 2007-2013 ( EUR miljun )
2 8821 5281 4141 0737267083583462902261671521431301269262228
0 500 1 000 1 500 2 000 2 500 3 000Oħrajn
Il-Ġermanja
Ir-Rumanija
Is-Slovakkja
Il-Litwanja
Il-Bulgarija
L-Estonja
Il-Latvja
Ir-Renju Unit
Franza
Spanja
L-Irlanda
Ir-Repubblika Ċeka
L-Italja
Il-Portugall
Il-Greċja
L-Ungerija
Il-PolonjaTotal: EUR 10 651 miljun    
2000-2006 2007-2013Figura 1
Sors:  Kalkolu tal -QEA bbażat fuq data  tal-Kum missjoni Ewropea.
08 Introduzzjoni
08 
Proġetti kofinanzjati għat -trasport ur -
ban jiġu inklużi fil -programmi operazz -
jonali (PO) implimentati mill -Istati 
Membri taħt arranġamenti ta’ ġestjoni 
kondiviża. B’mod partikolari:
(a) il-Kummissjoni tinnegozja u tapp -
rova PO proposti mill -Istati Mem -
bri, u talloka finanzjament mill -UE;
(b) l-Istati Membri jġestu l -PO, 
u jimplimentawhom billi jagħżlu 
proġetti, u billi mbagħad jissorvel -
jaw u jivvalutaw dawn il -proġetti;
(c) il-Kummissjoni tivvaluta s -sistemi 
nazzjonali ta’ ġestjoni u kontroll, 
timmonitorja l -implimentazzjoni 
tal-PO, timpenja l -kontribuzzjoni -
jiet finanzjarji tal -UE u tħallashom 
abbażi ta’ nfiq approvat;
(d) il-Kummissjoni hija meħtieġa tapp -
rova proġetti individwali speċifiċi 
ppreżentati mill -Istati Membri. 
Għall -perjodu ta’ programmazz -
joni 2000-2006, l -approvazzjoni 
tal-Kummissjoni kienet meħtieġa 
għal kull proġett tal -FK, irrispetti -
vament mill -ispiża totali, u proġetti 
tal-FEŻR li l -ispiża totali tagħhom4 
kienet taqbeż l -EUR 50 miljun. 
Għall -perjodu ta’ programmazz -
joni 2007-2013, bidla waħda li 
saret kienet li proġetti tal -FK taħt 
l-EUR 50 miljun5 ma kinux aktar 
suġġetti għall -approvazzjoni 
tal-Kummissjoni.09 
Iż-żewġ Direttorati Ġenerali (DĠ) 
tal-Kummissjoni li jaqdu rwol sinifikan -
ti fil -qasam tat -trasport urban huma:
(a) id-DĠ għall -Politika Reġjonali 
u Urbana, li huwa responsabbli 
mill -parti tal -baġit tal -UE li tik -
kofinanzja proġetti għat -trasport 
urban. Bħala parti mill -evalwazz -
joni tiegħu ta’ proġetti speċifiċi, 
huwa jikkonsulta DĠ oħrajn, b’mod 
partikolari d -DĠ għall -Mobbiltà 
u t-Trasport;
(b) id-DĠ għall -Mobbiltà u t -Trasport, 
li huwa responsabbli mill -politika 
tat-trasport tal -UE.4 Spiża totali kif iddikjarata fl-
applikazzjoni għal għotja għal 
kull proġett.
5 Mill-1 ta’ Jannar 2007 sal-
25 ta’ Ġunju 2010, il-livell limitu 
kien ta’ EUR 25 miljun fil-każ ta’ 
proġetti għall-ambjent.
09 Ambitu u approċċ 
tal-awditjar
10 
L-objettiv prinċipali ta’ dan l -awditu 
tal-prestazzjoni kien il -valutazzjoni 
tal-implimentazzjoni u tal -effettività 
ta’ proġetti għat -trasport urban pubb -
liku kofinanzjati mill -fondi strutturali 
tal-UE (minn hawn ‘il quddiem imsejħa 
“proġetti”).
11 
Il-Qorti indirizzat il -mistoqsijiet li 
ġejjin:
(a) Il-proġetti ġew implimentati kif 
ippjanat fl -applikazzjonijet għal 
għotjiet?
(b) Is-servizzi pprovduti mill -proġetti 
ssodisfaw il -ħtiġijiet tal -utenti?
(c) Il-proġetti laħqu l -objet -
tivi tagħhom f’termini ta’ 
utilizzazzjoni?
12 
L-awditu kopra kampjun ta’ 26 proġett6 
kofinanzjat mill -FEŻR jew mill -FK matul 
il-perjodi ta’ programmazzjoni 2000-
2006 u 2007-2013. Il -proġetti magħżula 
jinsabu fi 11-il belt f’5 Stati Membri — 
Spanja, Franza, l -Italja, il -Polonja, 
u l-Portugall. Il -finanzjament mill -UE 
allokat għat -trasport urban f’dawn 
il-ħames pajjiżi (EUR 5,3 biljun) 
jirrappreżenta 50 % tal -finanzjament 
totali mill -UE (EUR 10,7 biljun). 
Il-kampjun jinkludi proġetti li kienu jik -
konsistu fil -ħolqien, fl -estensjoni jew 
fil-modernizzazzjoni ta’ linji ferrovjarji 
(tlieta), linji tal -metro (tmienja), linji ta’ 
metros ħfief7 (erbgħa), linji tat -tramm 
(sitta) u proġett wieħed għal lejns 
għall -karozzi tal -linja. Dawn ivarjaw 
minn linja waħdanija jew sezzjoni 
sempliċi sa netwerk sħiħ. Il -kampjun 
jinkludi wkoll erba’ proġetti iżgħar 
għall -IT relatati ma’ sistemi operattivi, 
sistemi ta’ informazzjoni jew ta’ ħruġ 
ta’ biljetti (ara l -Anness II ).13 
Għall -perjodi ta’ programmazzjoni 
2000-2006  u 2007-2013, il -proġetti 
suġġetti għall -approvazzjoni tal -Kum -
missjoni kienu jirrappreżentaw 66 % 
u 78 % rispettivament tal -finanzjament 
totali mill -FEŻR u mill -FK allokat 
għat -trasport urban (ara l -paragrafu 
8(d)). Il -kampjun tal -awditjar kien 
jinkludi 17-il proġett li kienu suġġetti 
għal dan il -proċess ta’ approvazzjoni. 
Id-disa’ proġetti li kien jifdal, inklużi 
l-erba’ proġetti iżgħar għall -IT, ġew 
approvati mill -Awtoritajiet Maniġerjali 
fl-Istati Membri.
14 
 Fiż-żmien tal -awditu, 20 mis-26 proġett 
kienu kkompletati u operazzjonali. 
Tlie ta ma kinux ikkompletati, tnejn 
kienu parzjalment ikkompletati u ope -
razzjonali, u wieħed kien ġie kkomple -
tat reċentement iżda kien għadu mhux 
operazzjonali.
15 
Sabiex tidentifika standards tal -awdit -
jar u prattika tajba fil -qasam 
tat-trasport urban, il -Qorti kkonsultat 
rappreżentanti ta’ bosta organizzazz -
jonijiet bi speċjalizzazzjoni fil -qasam 
tat-trasportazzjoni urbana, inkluża 
l-UITP8 (Union Internationale des 
Transports Publics ), is-CERTU9 (Centre 
d’Études sur les Réseaux, les Transports, 
l’Urbanisme et les constructions pub ‑
liques ), u l -Polis10.6 Il-kriterji tal-għażla kienu: 
l-ispiża tal-proġetti, it-tip 
ta’ proġetti u d-dati ta’ 
implimentazzjoni ppjanati.
7 Il-metro ħafif huwa sistema 
intermedja bejn it-tramm 
u l-metro. Jista’ jitqies bħala 
sistema ta’ tranżitu rapidu 
b’kapaċità medja.
8 L-UITP hija n-netwerk 
internazzjonali għall-
awtoritajiet u l-operaturi tat-
trasport pubbliku, għal dawk 
li jiddeċiedu dwar il-politika, 
għall-istituti xjentifiċi u għall-
industrija tal-forniment u tas-
servizz tat-trasport pubbliku.
9 Is-CERTU huwa responsabbli 
mit-twettiq ta’ studji fl-
oqsma tan-netwerks urbani, 
tat-trasport, tal-ippjanar 
urban u tal-faċilitajiet 
pubbliċi f’isem l-Istat Franċiż 
u jew għall-benefiċċju ta’ 
awtoritajiet lokali, korpi 
pubbliċi, kumpaniji fdati 
b’kummissjonijiet għas-servizz 
pubbliku jew il-professjonijiet 
rilevanti (id-Digriet 94-134 tad-
9 ta’ Frar 1994).
10 Il-Polis huwa netwerk ta’ bliet 
u reġjuni Ewropej li jaħdmu 
flimkien biex jużaw teknoloġiji 
u politiki innovattivi b’mod 
effettiv għal mobbiltà aktar 
sostenibbli.
10 Ambitu u approċċ tal -awditjar
16 
Għal kull proġett, it -tim tal -awditjar il -
taqa’ ma’ rappreżentanti fl -Istati Mem -
bri tal -awtorità maniġerjali rilevanti, 
ma’ promoturi ta’ proġetti li kienu qed 
jirċievu għotjiet mill -UE (normalment 
awtoritajiet lokali), u ma’ operaturi 
(kumpaniji pubbliċi jew privati) li kienu 
qed iġestu l -mod tat -trasport. Dawn 
użaw il -faċilitajiet kofinanzjati huma 
stess ukoll u żaru ċentri operatorji 
u tal -manutenzjoni.Ritratt 1Metro ħafif fil -Portugall
© Metro Transportes do Sul.
11 Osservazzjonijiet
Il-proġetti ġew 
implimentati kif ippjanat 
fl-applikazzjonijet għal 
għotjiet?
17 
Meta kienet qed tivvaluta jekk 
il-proġetti ġewx implimentati kif ipp -
janat fl -applikazzjonijiet għal għotjiet, 
il-Qorti qieset tliet aspetti, jiġifieri 
l-konformità mad -dispożizzjonijiet 
tad-deċiżjonijiet dwar l -għotjiet 
f’termini ta’ implimentazzoni fiżika, 
it-twaqqit u l -baġit.
18 
Erba’ proġetti ġew ikkompletati qabel 
ma ntalbet għotja11 u għaldaqstant 
ġew esklużi mill -analiżi. Proġett ieħor 
ġie eskluż għax fil -bidu kien skedat 
li jiġi kkompletat fl-2015. Barra minn 
hekk, għadd ta’ proġetti oħra ma 
tqisux taħt kull wieħed mit -tliet kriter -
ji minħabba dewmien jew nuqqas 
ta’ finalizzazzjoni tal -ispejjeż totali 
tal-proġetti.
19 
Fl-aħħar nett, għal din il -mistoqsija, 
l-awditu kopra 18-il proġett fir -rigward 
tal-implimentazzjoni fiżika (il -paragra -
fu 20), 21 fir -rigward tal -osservazzjoni 
ta’ skadenzi ppjanati għall -ikkompletar 
(il-paragrafi 21 u 22) u 19 fir -rigward 
tal-ispejjeż totali mġarrba (il -parag -
rafi 23 sa 25).Il-biċċa l -kbira tal -proġetti ġew 
implimentati fiżikament
20 
F’14-il proġett, l -infrastruttu -
ra, it -tagħmir u l -materjal fuq 
ir-roti ġew implimentati skont 
l-ispeċifikazzjonijiet tal -proġetti, fil -
waqt li diskrepanzi minuri ħafna kienu 
nnutati għal 3 każijiet. Għal proġett 
ieħor, madwar terz mis-70 pannell 
ta’ informazzjoni kkunsinnati fl-2008 
kienu għadhom ma ġewx instal -
lati. Il -muniċipalitajiet ikkonċernati 
ma tawx il -permess meħtieġ għal 
raġunijiet varji, eż. xi pagament 
meħtieġ ta’ tariffa.
Erba’ proġetti 
għall -infrastruttura kellhom 
dewmien sinifikanti 
fl-implimentazzjoni
21 
Tmien proġetti ssodisfaw l -iskadenza 
tagħhom u sebgħa ttardjaw b’disa’ 
xhur jew inqas.
22 
Sitt proġetti waqgħu lura b’mod 
sinifikanti, inklużi erba’ proġetti 
għall -infrastruttura (ara l -Figura 2 ), 
b’dewmien ta’ bejn sentejn u erba’ 
snin ibbażat fuq it -tbassiriet l -aktar 
reċenti. Eżempji ta’ dewmien sinifikanti 
li affettwa l -proġetti huma deskritti 
fil-qosor fil -Kaxxa 1 .11 Li l-UE tiffinanzja proġetti 
kkompletati, jirriżulta fir-riskju 
ta’ deadweight u għaldaqstant 
tal-valur miżjud tal-UE ta’ tali 
finanzjament. Il-Qorti tinnota li 
din il-kwistjoni ġiet indirizzata 
mill-Kummissjoni fil-proposti 
leġiżlattivi għall-qafas 
finanzjarju 2014-2020.
12 Osservazzjonijiet Figura 2Proġetti għall -infrastruttura b’dewmien sinifikanti fl -implimentazzjoni
1 Tbassiriet .
Sors:  Kalkolu tal -QEA bbażat fuq data  tal-promoturi.
Eżempji ta’ dewmien sinifikanti li affettwa l -proġetti
 οIl-kummissjonar sħiħ ta’ metro ħafif (il -Portugall) seħħ f’Novembru 2008, tliet snin wara d -data ppjanata 
fil-bidu. Ir -raġuni prinċipali kienet id -diffikultà biex l -art meħtieġa ssir disponibbli, għalkemm kienet 
il-proprjetà tal -muniċipalitajiet.
 οL-ewwel linja ta’ proġett għal trammijiet (l -Italja) ġiet ikkompletata fi Frar 2010 b’dewmien żgħir ta’ tliet 
xhur. Żewġ linji addizzjonali fil -bidu kienu ppjanati li jiġu implimentati sa Ġunju 2012. Wara li sar referen -
dum, ir -rotta ġiet modifikata b’mod drammatiku sabiex jiġi evitat li tgħaddi miċ -ċentru storiku tal -belt. Dan 
irriżulta fil -posponiment tal -implimentazzjoni b’perjodu ta’ erba’ snin.Kaxxa 10 1 2 3 4 5Kostruzzjoni ta’ metro
ħaﬁf ﬁl-Portugall (13,5 km)Kostruzzjoni ta’ tramm ﬂ-Italja
(18,9 km)1Estensjoni ta’ metro ﬂ-Italja (5,3 km)1
Dewmien ﬁ sninKostruzzjoni ta’ metro
ħaﬁf ﬁl-Portugall (57 km)
13 Osservazzjonijiet
Tliet proġetti qabżu l-baġit 
inizjali tagħhom b’aktar 
minn 20 %
23 
Disa’ proġetti ġew ikkompletati fi ħdan 
il-baġit inizjali tagħhom.
24 
Kien hemm 10 proġetti li qabżu l -baġit 
inizjali tagħhom (ara l -Figura 3 ): 
8 proġetti kkompletati, u 2 proġetti 
li kienu għadhom għaddejjin u li 
suppost kellhom ikunu kkompletati 
saż-żmien tal -awditu. Tliet proġetti 
kkompletati kellhom, b’mod sinifikanti, 
spejjeż li kienu b’mod sinifikanti akbar 
milli ppjanat u li qabżu l -baġit inizjali tagħhom b’mill -inqas 20 %. Il -fatturi 
prinċipali li kkawżaw spejjeż li kienu 
akbar milli ppjanat kienu diffikulta -
jiet tekniċi minħabba kundizzjonijiet 
tal-ħamrija, sejbiet arkeoloġiċi, prob -
lemi amministrattivi, reviżjonijiet 
fil-prezzijiet tal -kuntratti, jew modi -
fiki tal -proġetti. Eżempji ta’ spejjeż li 
kienu akbar milli ppjanat, li affettwaw 
il-proġetti, jingħataw fil -Kaxxa 2 .
25 
L-ispejjeż li kienu akbar milli pp -
janat u li huma relatati ma’ dawn 
il-proġetti jistgħu jżidu l -piż finan -
zjarju għall -awtoritajiet pubbliċi 
fl-Istati Membri, iżda ma jaffettwawx 
l-ammont totali pagabbli ta’ għotjiet 
mill -UE (ara l -paragrafi 47 u 48).Figura 3Proġetti bi spejjeż li kienu akbar milli ppjanat
1,061,06
1,061,101,101,111,111,221,231,24
1,0 1,1 1,2 1,3Kostruzzjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁl-Portugall (57 km)
Kostruzzjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁl-Portugall (13,5 km)
Estensjoni ta’ metro ﬁl-Polonja (4 km)
Estensjoni ta’ metro ﬁ Spanja (2,2 km)
Kostruzzjoni għadha għaddejja ta’ metro ﬂ-Italja (5,3 km)1
Sistema operattiva ﬁl-Portugall
Kostruzzjoni għadha għaddejja ta’ tramm ﬂ-Italja (18,9 km)1
Estensjoni ta’ metro ﬁ Spanja (0,6 km)
Estensjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁ Spanja (0,2 km)
Estensjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁ Spanja (1,5 km)
Spejjeż akbar milli ppjanat (il-prezz tal-kuntratt inizjali ekwivalenti għal 1,00)
1 Tbassiriet.
Sors:  Kalkolu tal -QEA bbażat fuq data  tal-promoturi.
14 Osservazzjonijiet
Is-servizzi pprovduti 
mill -proġetti ssodisfaw 
il-ħtiġijiet tal -utenti?
26 
Ġew analizzati 21 proġett taħt din 
l-intestatura (il -paragrafi 26 sa 34), 
inkluż proġett wieħed għal trammijiet 
fejn linja waħda biss minn tlieta kienet 
operazzjonali. Il -ħames proġetti li kien 
fadal ma kinux operazzjonali fiż -żmien 
tal-awditu.
27 
Ibbażat fuq stħarriġiet analizzati 
u fuq feedback ieħor mill -promo -
turi u mill -operaturi tal -proġetti, 
is-servizzi tat -trasport pubbliku huma 
sodisfaċenti għall -utenti meta jkunu 
puntwali, frekwenti, affidabbli, komdi, 
sikuri, nodfa, aċċessibbli faċilment, af -
fordjabbli u meta jipprovdu informazz -
joni xierqa. L -indikaturi ta’ monitoraġġ 
tal-operaturi u l -istħarriġiet dwar 
is-sodisfazzjon tal -utenti ġew analiz -
zati sabiex jiġi vvalutat jekk is -servizzi 
pprovduti mill -proġetti ssodisfawx 
il-ħtiġijiet tal -utenti. Tqiesu wkoll 
l-aspetti tal -aċċessibbiltà tat -trasport 
pubbliku.Il-feedback mill-indikaturi ta’ 
monitoraġġ tal-operaturi kien 
pożittiv
28 
Total ta’ 18-il proġett kienu jin -
kludu indikaturi (eż. puntwalità, 
indafa ta’ vetturi u informazzjoni 
għall -vjaġġaturi) li ġew stabbiliti 
u monitorjati mill -operaturi u li wrew 
li s-servizzi offruti mill -proġetti kienu 
konformi mal -miri relatati stabbiliti. 
It-tip u l -livell tal -indikaturi kienu jvar -
jaw fost il -proġetti, u f’xi każijiet kienu 
bażiċi u ta’ valur limitat. Nuqqasijiet 
fis-servizzi pprovduti ġew identifikati 
f’żewġ każijiet (ara l -Kaxxa 3 ).Eżempji ta’ spejjeż li kienu akbar milli ppjanat u li affettwaw il -proġetti
 οEstensjoni ta’ metro (il -Polonja) ltaqgħet ma’ sensiela ta’ diffikultajiet li żiedu l -ispejjeż b’EUR 47 miljun 
(+ 22 %). Dawn jinkludu l -okkorrenza ta’ kundizzjonijiet tal -art li kienu partikolarment sfavorevoli; żieda 
eċċezzjonali fil -prezzijiet ta’ servizzi u ta’ materjali għall -bini; l -iddisinjar mill -ġdid ta’ bjut ta’ bini b’segwitu 
għal standards leġiżlattivi ġodda; l -użu ta’ metodi moderni ta’ iżolazzjoni tal -vibrazzjonijiet; u bidla fil -funzjo -
ni indikata ta’ binja.
 οL-ispiża totali ta’ metro ħafif (il -Portugall) kienet ta’ EUR 399 miljun, jiġifieri EUR 75 miljun (+ 23 %) aktar 
mill -baġit inizjali. Id -differenza fl -ispiża li kienet akbar milli ppjanat iġġarrbet mill -baġit tal -Istat u tikkor -
rispondi għal EUR 48 miljun f’reviżjonijiet fil -prezzijiet u f’xogħlijiet addizzjonali, u EUR 27 miljun bħala 
kumpens lill -operatur għal telf ta’ introjtu matul tliet snin minħabba dewmien fir -rilaxx ta’ art pubblika (ara 
l-ewwel eżempju tal -Kaxxa 1 ).Kaxxa 2
15 Osservazzjonijiet Ritratt 2Ferrovija fil -Polonja
29 
Tali indikaturi jippermettu lill -operaturi 
tat-trasport jieħdu azzjoni ta’ rimedju 
kif meħtieġ sabiex itejbu s -servizz 
ipprovdut lill -utenti. Jistgħu wkoll 
ikunu utli għall -operaturi f’termini ta’ 
effiċjenza operazzjonali. Pereżempju, 
f’seba’ każijiet huma wasslu għal 
aġġustament tas -servizzi ta’ traspor -
tazzjoni skont id -domanda reali.30 
F’ħames każijiet, indikaturi li rabtu 
r-remunerazzjoni tal -operatur tat -tras -
port mal -kwalità tas -servizz ipprovdut 
kienu rikjesti fil -kuntratt mill -promotur 
tal-proġetti. Din hija prattika tajba 
u jingħata eżempju fil -Kaxxa 4 .Nuqqasijiet li affettwaw is -servizzi offruti
 οŻieda fl -għadd ta’ ferroviji b’dewmien ta’ aktar minn ħames minuti kellha impatt negattiv fuq il -puntwali -
tà ta’ linja tal -metro (l -Italja). L -awditu nnota wkoll li ma kien hemm ebda skeda tal -ħinijiet tal -ferroviji 
disponibbli għall -pubbliku, la fl -istazzjonijiet u lanqas ġol -ferroviji. Ma kien hemm ebda wirja elettronika 
tal-ħinijiet ta’ stennija previsti f’ebda wieħed mill -erba’ stazzjonijiet tal -metro li rriżultaw mill -proġett. 
Meta seħħ dewmien, ma kien hemm ebda tħabbira pubblika jew wirja viżiva biex l -utenti jiġu infurmati.
 οL-għadd ta’ ferroviji (il -Polonja) li kienu jiċċirkulaw fuq il -linja ferrovjarja kofinanzjata mill -UE kien 25 % 
inqas milli ppjanat (tliet ferroviji minflok erbgħa kull siegħa). Dan kien minħabba l -kapaċità limitata tal -linja 
ferrovjarja ta’ konnessjoni fiċ -ċentru tal -belt, li wasslet għal konġestjoni.Kaxxa 3
Sors:  Il-QEA.
16 Osservazzjonijiet
Eżempju ta’ prattika tajba li torbot ir -remunerazzjoni mal -kwalità tas -servizz
Kuntratt operattiv wieħed tal -metro (il -Portugall) għandu firxa wiesgħa ta’ indikaturi u miri relatati mas -servizz 
offrut. Huma jirriflettu s -servizz offrut, id -dewmien, skali mobbli li jiffunzjonaw, il -livell ta’ dawl, l -indafa 
tal-istazzjonijiet u tal -vetturi, u l -għadd ta’ fallimenti u ta’ problemi bis -sinjali. Għall -bidu, il -miri relatati ma 
ntlaħqux. Id -defiċjenzi kienu jikkonċernaw prinċipalment il -puntwalità, u kultant l -indafa u l -għadd ta’ fallimenti. 
Dan wassal għal penali ta’ kull xahar għall -operatur, li kienu jvarjaw min EUR 10 000 sa EUR 30 000 kull xahar. 
Is-sitwazzjoni ttejbet gradwalment u l -livelli mmirati ntlaħqu b’mod konsistenti għall -indikaturi kollha.Kaxxa 4
L-istħarriġiet dwar is -sodis -
fazzjon tal -utenti, meta kienu 
disponibbli, kellhom riżultati 
pożittivi
31 
Stħarriġiet dwar is- sodisfazzjon 
tal-utenti jgħinu biex ikejlu l -kwalità 
perċepita mill -utenti u jitwettqu 
bil-ħsieb li tingħata l -possibbiltà 
ta’ titjib tas -servizzi tat -trasport. 
Jistgħu jenfasizzaw l -aspetti l -aktar 
sodisfaċenti u kwalunkwe problema li 
teħtieġ tiġi indirizzata. Jistgħu wkoll 
juru bidliet fil -livell tas -sodisfazzjon 
tal-utenti matul iż -żmien, u kultant 
jipp  rovdu tqabbil interessanti fost 
il-linji varji ta’ netwerk waħdieni.
32 
Stħarriġiet dwar is- sodisfazzjon 
tal-utenti kienu disponibbli għal 
disgħa mill -proġetti awditjati. 
Il-punteġġi tal -istħarriġiet differenti 
indikaw livell għoli ta’ sodisfazzjon 
tal-utenti tat -trasport pubbliku.Is-servizzi tat -trasport kienu 
ġeneralment aċċessibbli
33 
Ibbażat fuq spezzjoni fiżika, l -istazz -
jonijiet u l -vetturi tal -proġetti kienu 
ġeneralment aċċessibbli faċilment 
għan -nies mexjin, għall -puxċers 
u għas- siġġijiet tar -roti.
34 
Ibbażat fuq analiżi ta’ informazzjoni 
divulgata pubblikament (eż. l -Inter -
net) il -fornituri kollha tas -servizzi 
għall -proġetti awditjati joffru noli -
jiet bi skont speċjali biex jiffavorixxu 
l-aċċess għal ċerti klassijiet ta’ utenti 
bħal studenti u dawk li jkunu qed ifitt -
xu l-impjieg.
17 Osservazzjonijiet
Il-proġetti laħqu l -objet -
tivi tagħhom f’termini ta’ 
utilizzazzjoni?
35 
Sitt proġetti ġew esklużi mill -valutazz -
joni ta’ din il -mistoqsija minħabba 
l-livell ta’ implimentazzjoni tagħhom. 
Għaldaqstant, il -paragrafi 36 sa 48 
jikkonċernaw 20 proġett.
36 
Minbarra l -issodisfar tal -ħtiġijiet 
tal-utenti (ara l -paragrafi 28 sa 34), 
l-aspett l -aktar importanti li għandu 
jitqies meta tkun qed tiġi vvalutata 
l-prestazzjoni tat -trasport pubbliku 
huwa l -livell ta’ użu, ġeneralment 
espress f’għedud ta’ passiġġieri, ta’ 
vjaġġi, ta’ kilometri vvjaġġati, jew 
fir-rata ta’ okkupanza. Il -bidla modali, 
eż. nies li jbiddlu l -mezz ta’ trasport 
tagħhom minn karozza privata għal 
tramm, tista’ wkoll tipprovdi indikazz -
joni tas -suċċess tat -trasport pubbliku.Ftit li xejn proġetti għandhom 
daqstant utenti daqskemm 
kien mistenni
37 
Il-miri u d -data  korrispondenti dwar 
il-livelli ta’ użu kienu disponibbli għal 
12 mill -proġetti awditjati. Tqabbil bejn 
l-użu ppjanat f’dati speċifiċi u l -użu re -
ali juri li tnejn biss laħqu l -mira stabbi -
lita (ara l -Kaxxa 5 ). L-10 proġetti l -oħra, 
inklużi 9 proġetti għall -infrastruttura, 
naqsu milli jilħqu l -livell ta’ utiliz -
zazzjoni mmirat tagħhom u dan wera 
rata drammatika ta’ utilizzazzjoni 
insuffiċjenti f’xi każijiet (ara l -Figura 4 ).
Żewġ proġetti li għalihom il -miri u d -data  kienu disponibbli u li laħqu l -objettivi 
tagħhom
 οLinja ġdida tat -tramm (l -Italja) kellha 12,2 miljun passiġġier fl-2012, jiġifieri 113 % tal -mira (10,8 miljun). 
Skont il -promotur tagħha, dan ir -riżultat kien prinċipalment ir -riżultat ta’ koordinazzjoni tajba 
man -netwerk tal -karozzi tal -linja u integrazzjoni tan -nolijiet.
 οL-għadd annwali ta’ vjaġġi fuq netwerk tal -karozzi tal -linja (Franza) kien 99,2 % tas -suppożizzjoni 
għall-2011 użata f’analiżi soċjoekonomika mwettqa fl-2009. Dan żdied bi 12 % minn 4,3 miljun fl-2008 
(is-sena meta l -proġett sar operazzjonali) għal 4,8 miljun fl-2011 (il -kejl l -aktar reċenti).Kaxxa 5
18 Osservazzjonijiet Figura 4Proġetti għall -infrastruttura b’inqas utenti milli kien imbassar
87 %72 %72 %63 %35 %32 %32 %18 %2 %
0 % 20 % 40 % 60 % 80 % 100 %Kostruzzjoni ta’ metro ﬂ-Italja (2,2 km)1
Estensjoni ta’ metro ﬁ Spanja (3,3 km)
Estensjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁ Spanja (0,2 km)
Estensjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁ Spanja (1,5 km)
Kostruzzjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁl-Portugall (13,5 km)
Estensjoni ta’ metro ﬁl-Portugall (4,8 km)
Kostruzzjoni ta’ tramm ﬁ Franza (8,5 km)
Kostruzzjoni ta’ tramm ﬁ Franza (9,5 km)
Kostruzzjoni ta’ metro ħaﬁf ﬁl-Portugall (57 km)
Rata ta’ utenti reali mqabbla ma’ dawk ippjanati f’dati speċiﬁċi
1 Skont il-promotur, is-sitwazzjoni għandha tittejjeb bl-ikkompletar ta’ sezzjonijiet oħra ta’ din il-linja tal-metro.
Sors:  Kalkolu tal -QEA bbażat fuq data  tal-promoturi.
38 
Għat -tmien proġetti li kien jifdal 
mingħajr miri jew data  korrispondenti, 
il-Qorti użat sorsi oħra ta’ informazz -
joni biex tiddetermina jekk l -utiliz -
zazzjoni tagħhom kinitx sodisfaċenti. Għal erbgħa minn dawn il -proġetti, 
ġiet innutata evidenza ta’ prestazzjoni 
tajba (eżempji fil -Kaxxa 6 ) filwaqt 
li l-erbgħa l -oħra wrew evidenza ta’ 
prestazzjoni fqira.
Eżempi ta’ proġetti li għalihom ma kienx hemm miri disponibbli iżda fejn ġew innu -
tati sinjali ta’ prestazzjoni tajba
 οProġett wieħed kien jikkonsisti fil -modernizzazzjoni ta’ żewġ meddiet ta’ linja tat -tramm (il -Polonja). Għal 
medda waħda, id -data  qabel u wara l -proġett uriet żieda ta’ 49 % fil -passiġġieri fl -eqqel tat -traffiku, u 29 % 
f’jum ta’ xogħol.
 οGħall -medda l -ġdida ta’ proġett ieħor għal linja tat -tramm (il -Polonja), id -data  wriet li kien hemm 
2 500 passiġġier kull siegħa fl -eqqel tat -traffiku, u 35 700 passiġġier għal kull jum ta’ xogħol, li jitqies 
sodisfaċenti skont valur referenzjarju indikattiv disponibbli12.
12 L-għadd ta’ 2 500 passiġġier għal linja tat-tramm huwa konsistenti mal-ispettru tal-kapaċità stabbilit mill-UITP għal mezzi varji ta’ trasport urban. 
http://www.btrust.org.za/library/assets/uploads/documents/2_Resource%20docs_Making%20the%20Right%20Choice.pdfKaxxa 6
19 Osservazzjonijiet
Eżempji ta’ kawżi ta’ utilizzazzjoni insuffiċjenti
 οGħal metro ħafif (il -Portugall) ta’ 58 stazzjon li ssostitwixxa parti minn netwerk tal -karozzi tal -linja, il -pro-
motur stqarr li l -istima tal -utenti kienet iddikjarata b’mod eċċessiv b’madwar 30 % minħabba n -nuqqas 
ta’ sistema affidabbli biex jingħaddu l -utenti tal -karozzi tal -linja. L -istudju tal -fattibbiltà kien identifika 
li politika tal -parkeġġ hija kruċjali għall -kisba tad -domanda u tat -trasferiment mistennijin minn trasport 
individwali għal wieħed kollettiv. Madankollu, kien għad hemm nuqqas ta’ parkeġġi P+R fiż -żewġ trufijiet 
tal-linja Tramuntana -Nofsinhar u ta’ terminus għall -karozza tal -linja barra l -belt. Barra minn hekk, spazji 
tal-parkeġġ kienu disponibbli bi prezzijiet attraenti fiċ -ċentru tal -belt (il -prezz fiċ -ċentru tal -belt huwa l -is-
tess bħall -prezz P+R li miegħu għandu jiġi miżjud il -prezz ta’ biljett tal -metro). L -utilizzazzjoni tan -netwerk 
tal-metro hija inqas mill -aspettattivi f’termini tal -għadd ta’ passiġġieri (87 %), l -għadd ta’ passiġġieri li 
jaqilbu minn mezzi oħra ta’ trasport (55 %), u r -rata ta’ okkupanza (62 %). Ir -rata ta’ okkupanza għall -aħħar 
tliet stazzjonijiet ta’ linja hija taħt il-5 %.
 οInbena stazzjon ġdid tal -metro (Spanja) bi tweġiba għal domanda pubblika qawwija biex jintemm 
l-iżolament soċjali. L -analiżi tal -ħtiġijiet tal -mobbiltà qabel il -proġett ma kinitx tinkludi tqabbil kwantifikat 
ta’ alternattivi differenti tat -trasport. L -għadd ta’ utenti jirrappreżenta biss 18 % tal -mira.
 οNetwerk ġdid tat -tramm (Franza) kellu 8,3 miljun passiġġier kull sena, jiġifieri 72 % tal -mira (11,6 miljun). 
B’mod simultanju, l -użu ta’ karozzi privati żdied minn 60 % tal -vjaġġi fl-1997 għal 65 % fl-2011, filwaqt 
li l-objettiv tal -pjan ta’ mobbiltà urbana kien diġà li ċ -ċifra titnaqqas għal 59 % fl-2005. Skont l -awtorità 
tat-trasport, id -domanda għat -tramm hija affettwata mill -kwalità fqira tas -servizzi ta’ trasportazzjoni offru -
ti min -netwerk tal -karozzi tal -linja u minn politika inadegwata tal -parkeġġ. L -għadd ta’ spazji tal -parkeġġ 
fiċ-ċentru tal -belt żdied bi 17 % bejn l-2005 u l-2012, filwaqt li kien diġà meqjus eċċessiv fil -Plan de Déplace ‑
ment Urbain  (Pjan ta’ Trasport Urban) tal-2005.Kaxxa 7Bosta kawżi ta’ utilizzazzjoni 
insuffiċjenti setgħu ġew 
ittrattati
39 
Il-fatturi prinċipali li l -promotur u/jew 
l-awtoritajiet lokali kellhom influ -
wenza diretta fuqhom13 u li wasslu għal 
utilizzazzjoni insuffiċjenti tal -proġetti 
awditjati jistgħu jiġu klassifikati f’żewġ 
kategoriji: insuffiċjenzi fit -tfassil 
tal-proġetti (studji insuffiċjenti 
tal-fattibbiltà li jinkludu stmar eċċessiv 
tal-utenti) u, b’mod aktar importanti, 
dgħufijiet fil -politika tal -mobbiltà 
(nuqqas ta’ koordinazzjoni fost il -mezzi 
ta’ trasport u mal -politika tal -parkeġġ, 
nuqqas ta’ pjan ta’ mobbiltà urbana).40 
Dawn il -fatturi affettwaw ir -rati ta’ 
utilizzazzjoni ta’ 11 mill-14-il proġett 
li ġew ivvalutati bħala li kienu utiliz -
zati b’mod insuffiċjenti (il -paragrafi 37 
u 38)14. Seba’ proġetti ġew approvati 
mill -Kummissjoni u erbgħa mill -Istati 
Membri. Il -Kaxxa 7  tipprovdi eżempji.
41 
Il-kawżi ta’ utilizzazzjoni insuffiċjenti 
setgħu ġew suġġetti għal analiżi 
mwettqa aktar bir -reqqa matul il -fażi 
ta’ tfassil u ta’ ppjanar tal -proġetti.13 Fattur estern li seta’ kellu 
impatt fuq l-utilizzazzjoni 
ta’ proġetti għat-trasport 
urban huwa l-kriżi ekonomika 
u finanzjarja internazzjonali.
14 Peress li l-proġetti jistgħu jiġu 
affettwati minn kawżi multipli, 
total ta’ 23 okkorrenza ġew 
identifikati għal dawn il-
11-il proġett.
20 Osservazzjonijiet
Utilizzazzjoni insuffiċjenti 
tista’ taffettwa l -kisba ta’ 
benefiċċji mistennija…
42 
L-applikazzjoni għal għotja għal kull 
proġett ippreżentat lill -Kummissjoni 
għall -approvazzjoni tinkludi benefiċċji 
oħra mistennija, minbarra l -livell ta’ 
użu, bħal tnaqqis fit -tniġġis tal -arja, 
fl-istor bju, fil -konġestjoni, fl -aċċidenti 
u fil -konsum taż -żejt, li min -naħa 
tagħhom għandhom ikollhom impatt 
pożittiv usa’ fuq l -ambjent, is -saħħa 
pubblika, it -tkabbir u l -impjieg, par -
tikolarment permezz ta’ konġestjoni 
mnaqqsa.
43 
Il-promoturi tal -proġetti jistmaw dawn 
il-benefiċċji mistennija fuq il -bażi 
ta’ indikatur ewlieni bħall -għadd ta’ 
passiġġieri li jaqilbu minn karozzi privati 
għal trasport pubbliku. Għaldaqstant, 
jekk ir -rata ta’ utilizzazzjoni għal 
proġetti għat -trasport pubbliku ma 
tilħaqx il -miri stabbiliti, tali benefiċċji 
jistgħu jiġu affettwati wkoll.… li mhijiex monitorjata…
44 
Fil-valutazzjoni soċjoekonomika 
jittieħed kont tal -benefiċċji misten -
nija.Dan huwa fattur importanti 
għad -deċiżjoni dwar l -investiment ta’ 
flus pubbliku fi proġetti għat -trasport 
urban, li min -natura tagħhom mhu -
miex vijabbli finanzjarjament.
45 
Filwaqt li dawn ġew stmati inizjalment, 
ma kien hemm ebda segwitu sistema -
tiku biex jiġu determinati l -benefiċċji 
mistennija li verament inkisbu 
għall -proġetti kkonċernati.
46 
Minkejja dan, fi tnejn mill -bliet li 
żaru, l -awdituri nnutaw li ġie stabbilit 
u sussegwentement monitorjat sett 
ta’ indikaturi dwar aspetti influwenzati 
mill -proġetti kofinanzjatiRitratt 3Tramm fl -Italja
Sors:  Il-QEA.
21 Osservazzjonijiet
… u din tista’ wkoll iżżid il -piż 
finanzjarju għall -awtoritajiet 
pubbliċi
47 
Għall -proġetti awditjati kollha li 
min -natura tagħhom mhumiex vijabbli 
finanzjarjament, id -dħul operazzjonali 
ma kopriex l -ispejjeż operazzjonali 
u tal -manutenzjoni, u d -defiċit ġie 
ffinanzjat minn sussidji pubbliċi15.48 
Għall-14-il proġett utilizzat b’mod 
insuffiċjenti, l -għadd inqas ta’ utenti 
milli inizjalment imbassar wassal għal 
dħul aktar baxx mill -bejgħ ta’ biljetti. 
Dan tpaċa minn sussidju pubbliku li 
kien ogħla milli ppjanat, ħlief f’każ 
wieħed fejn id -dħul operazzjonali reali 
qabeż l -aspettattivi minħabba żidiet 
fit-tariffi.Ritratt 4Tramm u karozza tal-linja fi Franza
Sors:  Il-QEA.
15 Pereżempju, sussidji pubbliċi 
jirrappreżentaw 9 % tal-baġit 
annwali għal metro ħafif 
wieħed, 66 % għal ieħor (bi 
tqabbil ma’ 0 % mistennija), 
68 % għal tramm, u 75 % għal 
netwerk tal-karozzi tal-linja.
22 Konklużjonijiet 
u rakkomandazzjonijiet
49 
Il-konklużjoni kumplessiva tal -awditu 
hija li, minkejja li jiġu implimentati 
b’mod sodisfaċenti u ġeneralment 
jissodisfaw il -ħtiġijiet tal -utenti, 
il-proġetti għat -trasport urban kofi -
nanzjati mill -UE ta’ sikwit jiġu utiliz -
zati b’mod insuffiċjenti, u dan għandu 
impatt fuq il -prestazzjoni kumplessiva 
tagħhom.
Implimentazzjoni ta’ 
proġetti
50 
Għall- biċċa l- kbira tal-proġetti, l- in-
frastruttura, it -tagħmir u l -materjal 
fuq ir -roti ġew implimentati skont 
l-ispeċifikazzjonijet tal -proġetti 
(il-paragrafu 20).
51 
Għal erba’ proġetti nstab dewmien 
sinifikanti ta’ bejn sentejn u erba’ 
snin ibbażat fuq it -tbassiriet l -aktar 
reċenti. Id -dewmien kien minħabba 
xkiel naturali jew storiku, modifiki li 
saru tard, problemi ta’ koordinazzjoni 
u dewmien biex l -art issir disponibbli 
(il-paragrafi 21 u 22).
52 
Tliet proġetti kellhom spejjeż akbar 
b’mod sinifikanti milli ppjanat b’eċċess 
ta’ 20 % minħabba dewmien, diffikul -
tajiet tekniċi, problemi amministrattivi 
u nuqqas ta’ koordinazzjoni (il -para -
grafi 23 sa 25).Servizzi pprovduti 
mill -proġetti
53 
Indikaturi monitorjati mill -operaturi 
tat-trasport u stħarriġiet dwar is -sodis -
fazzjon tal -utenti, fejn disponibbli, 
jindikaw li l -proġetti fil -fatt jissodis -
faw il -ħtiġijiet tal -utenti. Madankollu, 
mhux il -proġetti awditjati kollha 
bbenefikaw mill -applikazzjoni ta’ tali 
għodod għall -maniġġar. Ġew identifi -
kati xi prattiki tajbin, bħall -inklużjoni 
ta’ indikaturi fil -kuntratt operat -
tiv bejn il -promotur u l -operatur li 
r-remunerazzjoni tagħhom imbagħad 
tiġi marbuta mar -riżultati miksuba. 
Il-faċilitajiet u s -servizzi pprovduti 
mill -proġetti kienu ġeneralment 
aċċessibbli faċilment (il -paragrafi 26 
sa 34).
Utilizzazzjoni tal -proġetti
54 
Mill -proġetti vvalutati, 40 % ma 
kellhomx miri u/jew data  dwar 
l-utilizzazzjoni. Dan ippreviena l -kejl 
tar-rata ta’ utilizzazzjoni tal -proġetti, li 
hija indikatur ewlieni tal -prestazzjoni 
għall -valutazzjoni tal -prestazzjoni 
ta’ proġetti għat -trasport pubbliku 
(il-paragrafu 37).
55 
Meta l -informazzjoni dwar l -utilizzazz -
joni kienet nieqsa, il -Qorti ġabret data  
varja oħra sabiex tilħaq konklużjoni 
dwar il -prestazzjoni tal -proġetti. 
B’mod kumplessiv, il -Qorti tqis li żewġ 
terzi tal -proġetti huma utilizzati b’mod 
insuffiċjenti (il -paragrafi 37 u 38).
23 Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
56 
Żewġ fatturi prinċipali li l -promotur 
u/jew l -awtoritajiet lokali għandhom 
influwenza diretta fuqhom, u li jwass -
lu għal utilizzazzjoni insuffiċjenti 
tal-biċċa l -kbira tal -proġetti awditjati, 
huma dgħufijiet fit -tfassil tal -proġetti 
u dgħufijiet fil -politika tal -mobbiltà 
(il-paragrafi 39 sa 41).
57 
Li jkun hemm inqas passiġġieri milli 
mistenni jimplika wkoll prestazzjoni 
insuffiċjenti f’termini ta’ benefiċċji 
ekonomiċi u soċjali (eż. tniġġis 
u konġestjoni). Madankollu, din 
ġeneralment ma tiġix segwita mill -pro-
moturi jew mill -awtoritajiet nazzjonali 
(il-paragrafi 42 sa 46). Dan jimplika 
wkoll li jista’ jkun hemm ħtieġa għal 
finanzjament pubbliku addizzjonali sa -
biex tiġi żgurata s- sostenibbiltà finan -
zjarja tal -proġetti għat -trasport urban 
ikkonċernati (il -paragrafi 47 u 48).
Rakkomandazzjoni 1
Il-Kummissjoni għandha, għal proġetti 
suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li jiġu stabbiliti għodod 
għall -maniġġar biex jiġu monitorjati 
l-kwalità tas -servizz u l -livell ta’ sodis -
fazzjon tal -utenti ladarba l -proġett 
ikun operazzjonali, bħal:
(a) sett minimu ta’ indikaturi b’miri 
relatati li għandhom jiġu inklużi 
f’kuntratti operatorji u, fejn pos -
sibbli, rabta bejn ir -remunerazzjoni 
tal-operatur u r -riżultati miksuba;
(b) stħarriġiet dwar is -sodisfazzjon 
tal-utenti li jkunu jippermettu li 
tittieħed azzjoni xierqa sabiex 
l-aspettattivi tal -utenti jiġu ssodis -
fati aħjar.Rakkomandazzjoni 2
Il-Kummissjoni għandha, għal proġetti 
suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li għadd minimu ta’ indikaturi 
tar-riżultati b’miri relatati jiġi inkluż 
fil-ftehimiet ta’ għotjiet u jitkejjel 
sussegwentement, sabiex:
(a) ir-rata ta’ utilizzazzjoni tat -tras -
port pubbliku, li hija indikatur 
ewlieni tal -prestazzjoni għal dan 
it-tip ta’ proġett, tiġi monitorjata 
u vvalutata;
(b) benefiċċji mistennija, bħal 
tnaqqis fit -tniġġis, fl -istorbju 
u fil -konġestjoni, u sikurezza 
stradali aħjar, jiġu monitorjati 
u vvalutati.
Rakkomandazzjoni 3
Il-Kummissjoni għandha, għal proġetti 
suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li l -istima tal -għadd ta’ utenti 
mistennija tiġi analizzata b’mod aktar 
rigoruż u li l -għażla tal -mod tat -tras -
port tiġi appoġġata, permezz ta’ tqab -
bil kwantifikat ta’ alternattivi differenti 
tat-trasport.
24 Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
Rakkomandazzjoni 4
Il-Kummissjoni għandha, għal proġetti 
suġġetti għall -approvazzjoni tagħha, 
tirrikjedi li l -proġetti jiġu inklużi 
f’politika tal -mobbiltà li:
(a) tindirizza l -konsistenza tal -modi 
u tal -forom kollha tat -trasport, 
inkluża politika tal -parkeġġ, 
fl-agglomerazzjoni urbana kollha 
kemm hi;
(b) turi li huwa prijorità u li huwa 
l-proġett l -aktar xieraq;
(c) tindika l -punt sa fejn huwa se jik -
kontribwixxi għall -objettivi kum -
plessivi tagħha (eż. bidla modali).Rakkomandazzjoni 5
Il-Kummissjoni għanda wkoll tir -
rikjedi li l -aspetti msemmija taħt 
ir-rakkomandazzjonijiet 1 sa 4 jiġu 
indirizzati mill -awtoritajiet tal -Istati 
Membri meta jkunu qed iġestu 
proġetti għat -trasport urban iffinan -
zjati mill -UE.
Dan ir -Rapport ġie adottat mill -Awla II, immexxija mis -Sur Henri GRETHEN, Membru 
tal-Qorti tal -Awdituri, fil -Lussemburgu fil -laqgħa tagħha tal-5 ta’ Frar 2014.
Għall‑Qorti tal‑Awdituri
Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
President

25 Annessi
Politika tat -trasport urban tal -UE: dokumenti suċċessivi maħruġa matul dan l -aħħar 
deċennju
01 
White paper 2001: European transport policy for 2010: Time to decide (Politika Ewropea tat -trasport għall-2010: 
Żmien għal deċiżjoni), COM(2001) 370 finali.
02 
Komunikazzjoni mill -Kummissjoni lill -Kunsill, lill -Parlament Ewropew, lill -Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew 
u lill -Kumitat tar -Reġjuni: Towards a thematic strategy on the urban environment (Lejn strateġija tematika dwar 
l-ambjent urban), COM(2004) 60 finali.
03 
Komunikazzjoni mill -Kummissjoni lill -Kunsill u lill -Parlament Ewropew rigward Strateġija Tematika dwar l -Am-
bjent Urban, KUMM(2005) 718 finali.
04 
Komunikazzjoni mill -Kummissjoni lill -Kunsill u lill -Parlament Ewropew: Inżommu lill -Ewropa miexja — Il -mob -
biltà sostenibbli għall -kontinent tagħna. Reviżjoni ta’ nofs it -term tal -White paper tat -Trasport tal-2001 tal -Kum -
missjoni Ewropea, KUMM(2006) 314 finali.
05 
Komunikazzjoni mill -Kummissjoni: Action Plan for Energy Efficiency: Realising the Potential (Pjan ta’ Azzjoni 
għall -Effiċjenza Enerġetika: Twettiq tal -Potenzjal), COM(2006) 545 finali.
06 
Green Paper tal -Kummissjoni: Lejn kultura ġdida għall -mobbiltà urbana, KUMM(2007) 551 finali.
07 
Komunikazzjoni mill -Kummissjoni lill -Parlament Ewropew, il -Kunsill, il -Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew 
u l-Kumitat tar -Reġjuni: Pjan ta’ Azzjoni dwar it -Mobbiltà Urbana, KUMM(2009) 490 finali.
08 
White paper: Pjan direzzjonali għal żona unika Ewropea tat -trasport — lejn sistema tat -trasport kompetittiva u li 
tuża r -riżorsi b’mod effiċjenti, KUMM(2011)144 finali.Anness I
26 Annessi
Ħarsa ġenerali lejn il -proġetti awditjati fiż -żmien tal -awditu
Pajjiż / 
BeltProġettOperazz -
jonali 
minnTotal 
tal-
ispiża 
finali3Spiża 
eliġibbli 
(A)Għotja mill-UEProġett 
approvat 
mill-
KUMM 
jew 
mill-SM4 miljun EUR % ta’ (A)
Spanja
BarċellonaEstensjoni tal-Linja 3 tal-metro b'0,6 km u stazzjon wieħed Mejju 2001 82,5 19,3 5,5 28,5 % SM
Estensjoni tal-Linja 3 tal-metro bi 2,2 km u żewġ 
stazzjonijietSett. 2008 106,9 40,5 9,6 23,7 % SM
Estensjoni tal-Linja 11 tal-metro ħafif bi 11,5 km u żewġ 
stazzjonijietDiċ. 2003 51,8 22,7 6,8 30,0 % SM
Estensjoni tal-Linja 11 tal-metro ħafif b’0,2 km u żewġ 
stazzjonijietDiċ. 2003 56,9 16,7 4,4 26,3 % SM
Madrid Estensjoni tal-Linja 11 tal-metro bi 3,3 km u stazzjon wieħed Ott. 2010 167, 6 113,9 50,3 44,2 % KUMM
Franza
Le HavreKostruzzjoni ta’ rotta tat-tramm ta’ 13-il km Għad le2394,7 249,5 10,0 4,0 % COM
Sistema operattiva u ta’ informazzjoni Parzjalment 1,9 0,7 0,3 47 ,1 % MS
Val de 
SambreKostruzzjoni ta’ lejns ta’ 8,4 km għall-karozzi tal-linja Diċ. 2008 88,7 50,7 15,9 31,4 % COM
ValenciennesKostruzzjoni ta’ rotta tat-tramm ta’ 9,5 km, is-sezzjoni 1 Lul. 2006 263,7 106,1 5,1 4,8 % COM
Kostruzzjoni ta’ rotta tat-tramm ta’ 8,5 km, is-sezzjoni 2 Sett. 2007 67, 8 45,4 7, 5 16,5 % COM
Italy
FirenzeKostruzzjoni ta' rotta tat-tramm ta' 18,9 km għal-Linji 1, 2 u 3 Parzjalment 688,0 159,9 53,3 33,3 % KUMM
Sistema ta' informazzjoni Mejju 2012 0,3 0,3 0,1 33,3 % SM
NapliEstensjoni tal-metro L1 b'5,3 km u sitt stazzjonijiet Għad le 1 524,0 1 015,0 507, 0 50,0 % KUMM
Kostruzzjoni ta' 2,2 km u erba' stazzjonijiet għall-Metro L6 Frar 2007 140,9 122,3 61,2 50,0 % KUMM
Estensjoni tal-metro L6 bi 3,3 km u erba' stazzjonijietMistenni 
fl-2015643,0 173,1 86,5 50,0 % KUMM
Il-Polonja1
KrakovjaModernizzazzjoni / bini mill-ġdid ta' 4 km u xiri ta' 24 tramm Mejju 2008 63,7 51,9 25,7 49,5 % KUMM
Kostruzzjoni / bini mill-ġdid ta' 5,4 km u xiri ta' 24 tramm Ġun. 2011 107,2 92,0 54,2 58,9 % KUMM
WarsawEstensjoni ta' 4 km u 4 stazzjonijiet tal-metro, il-Linja 1 Ott. 2008 261,7 189,8 80,1 42,2 % KUMM
Modernizzazzjoni ta' 14-il km ta' konnessjoni ferrovjarja 
mal-ajruportSett. 2008 65,1 52,5 13,7 26,1 % SM
Estensjoni ta' 2 km ta' konnessjoni ferrovjarja mal-ajruport 
b'minaGħad le291,5 72,1 50,5 70,0 % KUMM
Xiri ta' 13-il ferrovija għall-konnessjoni ferrovjarja 
mal-ajrportNov. 2011 86,2 69,7 41,1 59,0 % KUMMAnness II
27 Annessi
Pajjiż / 
BeltProġettOperazz -
jonali 
minnTotal 
tal-
ispiża 
finali3Spiża 
eliġibbli 
(A)Għotja mill-UEProġett 
approvat 
mill-
KUMM 
jew 
mill-SM4 miljun EUR % ta’ (A)
Il-Portugall
LisbonaEstensjoni tal-Linja B tal-metro b'4,8 km u ħames 
stazzjonijietMar. 2004 295,1 266,0 100,0 37 ,6 % KUMM
Kostruzzjoni ta' 13,5 km ta' metro ħafif b'19-il stazzjon Nov. 2008 352,9 265,0 79,5 30,0 % KUMM
PortoKostruzzjoni ta' 57 km ta' metro ħafif bi 58 stazzjon Mar. 2006 1 962,0 890,4 320,2 36,0 % KUMM
Sistema integrata ta' ħruġ ta' biljetti Diċ. 2005 11,2 8,1 4,4 54,3 % SM
Sistema operattiva u ta' informazzjoni Diċ. 2006 11,2 9,7 5,3 54,6 % SM
Total 26 proġett awditjat 7 586,50 4 103,30 1 598,23 39,6 %
1 L-ammonti għall -proġetti Pollakki ġew konvertiti bl -użu ta’ rata medja tal -kambju ta’ EUR 1= PLN 4.
2 Dawn iż -żewġ proġetti kienu operazzjonali sa tmiem l-2012.
3 Iċ-ċifri bil -korsiv jikkorrispondu mal -ammonti approvati fl -istadju ta’ applikazzjoni għall -proġetti.
4 KUMM = Kummissjoni; SM = Stat Membru.Anness II
28
Sommarju Eżekuttiv
II (a)
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon il-valutazzjoni tal-
Qorti li l-implimentazzjoni ta’ ħafna mill-proġetti kienet 
konformi mal-ispeċifikazzjonijiet tal-proġett.
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon li 15 mill-21 proġett 
analizzati kienu funzjonabbli fil-ħin jew b’dewmien ta’ 
disa’ xhur jew inqas, dewmien li l-Kummissjoni tikkun -
sid  ra bħala żgħir ħafna għal dan it-tip ta’ proġett. 
Ħafna drabi, huwa inevitabbli li fi proġetti ewlenin ta’ 
infrastruttura jkun hemm xi dewmien.
Il-Kummissjoni tqis li d-dewmien fl-erba’ proġetti 
kkwotati kien dovut għal raġunijiet speċifiċi li 
jmorru lil hinn mill-kontroll tal-promotur tal-proġett 
u tal-Kummissjoni. 
Il-Kummissjoni tindika li l-baġit tal-UE mhuwiex 
affettwat minħabba li l-kostijiet żejda mhux ippjanati 
għandhom jiġu koperti mill-baġit nazzjonali. Hija tqis li 
ħafna mill-kostijiet żejda mhux ippjanati kienu dovuti 
għal diffikultajiet tekniċi, li jmorru lil hinn mill-kontroll 
tal-promoturi tal-proġetti. 
II (b)
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon ir-riżultati tal-awdit -
jar dwar il-bżonn tal-utenti. 
Kien hemm użu tal-infrastruttura sinifikament baxx 
f’ħamsa mill-proġetti awditjati, b’rata ta’ użu ta’ inqas 
minn 35 % tad-dejta mistennija. Għall-proġetti l-oħra 
awditjati r-rata ta’ użu hija aktar minn 60 % tal-utenti 
mistennija.
Id-dewmien fl-implimentazzjoni ta’ proġetti jista’ jwas -
sal ukoll għal dewmien fil-kisba tal-miri li jikkonċernaw 
l-użu. 
It-trasport pubbliku huwa s-sinsla ta’ trasport urban sos -
tenibbli u jikkontribwixxi għal livell għoli ta’ inklużjoni 
soċjali. Bħala tali, is-sostenn min-naħa tal-awtoritajiet 
pubbliċi ħafna drabi jirrappreżenta neċessità intiża.Ir-risposti  
tal-Kummissjoni
II (c)
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi l-kawżi ta’ użu baxx identi -
fikati. Madankollu, it-trasport huwa domanda derivata 
u għandu rabta qawwija mas-sitwazzjoni ekonomika. 
L-impatti possibbli tal-kriżi ekonomika u finanzjarja 
internazzjonali ma kinux previdibbli meta saru l-analiżi 
fil-fażi tad-disinn u tal-ippjanar. Wieħed minn dawn 
l-impatti laqat il-ħtiġijiet tal-mobbiltà, li seta’ kkontrib -
wixxa għall-użu baxx, minħabba li matul il-fażi tat-
tħejjija tal-proġett, ma setax jiġi previst li se jkun hemm 
tnaqqis sinifikanti fid-domanda għall-mobbiltà urbana. 
Barra minn hekk, il-kriżi kellha impatt fuq is-sitwazzjoni 
finanzjarja tal-bliet u possibbilment fuq il-kapaċità 
tagħhom li jżommu u jissussidjaw is-servizzi pubbliċi, 
u konsegwentement dan kellu impatt negattiv fuq 
l-użu. Fi kwalunkwe każ, il-proġetti kollha ġew awdit -
jati kmieni fiċ-ċiklu ta’ ħajja tagħhom u għadhom 
jistgħu jittieħdu miżuri addizzjonali biex jiżdied l-użu 
fil-ġejjieni. 
III (a)
B’rabta mar-Rakkomandazzjonijiet 1 sa 4, il-Kummiss -
joni tenfasizza li l-proċedura ta’ evalwazzjoni u ta’ 
adozzjoni għall-proġetti ewlenin għall-perjodu ta’ 
pprogrammar 2014-2020 se tippermetti li jkun hemm 
rieżami bikri u upstream tal-proġetti minn esperti 
speċjalizzati fil-ġestjoni tal-proġett, fl-analiżi tal-
kostijiet u l-benefiċċji (CBA) u fi kwistjonijiet tekniċi/
tal-inġinerija. Il-Kummissjoni qed tħejji atti delegati 
u ta’ implimentazzjoni li se jiddefinixxu varji elementi 
ta’ kwalità li jridu jiġu rrispettati mill-proġetti ewlenin 
kollha. Barra minn hekk, il-gwida tal-analiżi tal-kostijiet 
u l-benefiċċji li se tinħareġ, se tinkludi rakkomandazz -
jonijiet prattiċi għal setturi speċifiċi u studji tal-każ li jip -
permettu lill-benefiċjarji jorjentaw il-proġetti tagħhom 
lejn l-aħjar valur miżjud tal-UE. 
Il-proġetti kollha, soġġetti għall-approvazzjoni tal-
Kummissjoni, iridu jgħaddu minn rieżami ta’ kwalità, li 
se jitwettaq fuq il-bażi ta’ sett ta’ kriterji, mill-Kummiss -
joni jew inkella minn esperti indipendenti (JASPERS 
imħallsa mill-assistenza teknika tal-Kummissjoni jew 
entitajiet oħra nominati mill-Istati Membri u approvati 
mill-Kummissjoni). 
Ir-risposti tal-Kummissjoni 29
Il-Kummissjoni taqbel mal-Qorti li l-monitoraġġ 
tal-kontributi għall-proġetti huwa essenzjali biex tiġi 
vverifikata l-implimentazzjoni korretta tal-programm. 
L-Awtoritajiet ta’ Ġestjoni jridu jwettqu l-evalwazzjoni 
(f’konformità mal-pjanijiet ta’ evalwazzjoni) tal-impatt 
ta’ proġetti ffinanzjati mill-UE fuq il-kisba tal-miri tal-assi 
prijoritarju, iżda mhux fil-ftehim dwar l-għotja. Susseg -
wentement, ir-riżultati miksuba se jkunu inklużi u vvalu -
tati fir-rapporti ta’ implimentazzjoni annwali u finali 
li jridu jiġu sottomessi mill-Istati Membri għal kull 
programm operazzjonali, meta dawn l-elementi jkunu 
inklużi bħala indikaturi tar-riżultat għall-programm 
operazzjonali.
III (c)
Permezz tar-rieżami tal-kwalità tal-proposti l-Kummiss -
joni se tiżgura li ġew analizzati l-alternattivi prinċipali 
u li ntgħażlet l-aħjar opzjoni għall-implimentazzjoni 
inkluża l-ġustifikazzjoni tal-opzjoni magħżula. 
Dan se jiżgura wkoll li l-analiżi tad-domanda (jew il-pjan 
tan-negozju f’każ ta’ investiment produttiv), kienet 
ibbażata fuq stimi affidabbli u li kienet konformi max-
xejriet u l-iżviluppi demografiċi ewlenin fis-settur rispet -
tiv biex jiġu ġġustifikati l-ħtieġa tal-proġett u l-kapaċità 
ġenerali tal-faċilitajiet tal-proġett.
III (d)
Il-proġetti ewlenin kollha se jkollhom juru l-kontribut 
tagħhom għall-objettivi stabbiliti fuq il-livell ta’ prog -
ramm biex jippromwovu mobbiltà urbana multimodali 
sostenibbli, kif stabbilit fl-Artikolu 5(4)(e) tar-Regola -
ment (UE) Nru 1301/2013 (“ir-Regolament tal-FEŻR”); 
u fl-Artikolu 4(a)(v) tar-Regolament (UE) Nru 1300/2013 
(“ir-Regolament tal-Fond ta’ Koeżjoni”).
III (e)
Il-Kummissjoni taqbel li dawn l-aspetti għandhom jiġu 
indirizzati mill-Awtoritajiet ta’ Ġestjoni u se tipprom -
wovi din il-prassi. Il-qafas tal-politika ta’ koeżjoni l-ġdid huwa dirett lejn 
l-orjentazzjoni tar-riżultati, u dan għandu wkoll impatt 
fuq il-mod li bih il-Kummissjoni tevalwa l-proġetti 
ewlenin. Fil-formola tal-applikazzjoni (li se tinħareġ 
fil-forma ta’ att ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni), 
se jkun hemm taqsima separata fejn il-proġetti jintalbu 
jippreżentaw kontribut mistenni għall-indikaturi tar-
riżultat u tal-produzzjoni fl-assi prijoritarju. 
Fl-att delegat, il-Kummissjoni se tipproponi l-kundizz -
jonijiet ta’ rieżami tal-kwalità li l-Istati Membri jridu 
jissodisfaw u jikkonfermaw fir-rapport tar-Rieżami 
tal-Kwalità. Dawn jinkludu wkoll il-fattibbiltà u l-affidab -
biltà tal-analiżi tad-domanda, li tiġġustifika l-ħtieġa li jsir 
il-proġett u l-kapaċità ġenerali tal-faċilitajiet tal-proġett. 
F’konformità mal-qafas regolatorju għall-perjodu ta’ 
pprogrammar il-ġdid, il-proġetti kollha se jinkludu, 
fejn ikun rilevanti, indikaturi komuni tal-produzzjoni. 
L-indikaturi tar-riżultat se jkunu miftiehma waqt 
il-proċess tan-negozjati tal-programmi u se jiġu stab -
biliti fil-livell ta’ assi prijoritarju u sussegwentement se 
jkunu mmonitorjati matul il-perjodu ta’ implimentazz -
joni. Madankollu, il-kundizzjonijiet speċifiċi tas-sistema 
ta’ evalwazzjoni u monitoraġġ, u b’mod partikolari 
l-arranġamenti kontraenti bejn l-awtoritajiet ta’ ġestjoni 
u l-operaturi se jaqgħu taħt il-kompetenzi tal-awtorità 
ta’ ġestjoni, kif imsemmi fl-Artikolu 125(3)(c) tar-Regola -
ment (UE) Nru 1303/2013. Fejn xieraq, il-Kummissjoni 
se tirrakkomanda biex il-proġetti ewlenin ikollhom sett 
minimu ta’ indikaturi u remunerazzjoni għall-operatur 
ibbażata fuq il-prestazzjoni. 
Fejn rilevanti għall-objettivi tal-proġett, il-Kummissjoni 
se tirrakkomanda lill-promoturi tal-proġetti biex 
iwettqu stħarriġiet dwar is-sodisfazzjon tal-utenti.
III (b)
Permezz tar-rieżami tal-kwalità tal-proġetti, il-Kummiss -
joni se tiżgura li l-proġetti soġġetti għall-approvazzjoni 
tagħha, se jippreżentaw b’mod ċar il-kontribut 
tagħhom għall-indikaturi tar-riżultat għall-monitoraġġ 
tal-progress. 
Ir-rata ta’ użu ma tiffurmax parti mill-indikaturi komuni 
li jintalbu biex jiġu mmonitorjati mill-Istati Membri. 
Madankollu, matul in-negozjati fir-rigward tal-prog -
rammi l-Kummissjoni se tinsisti li, fejn rilevanti, tiġi 
inkluża r-”rata ta’ użu tat-trasport pubbliku” fil-prog -
rammi operazzjonali li jikkonċernaw it-trasport pubb -
liku u konsegwentement fis-sistema ta’ monitoraġġ 
tagħhom li tkun saret mill-Istati Membri.
Ir-risposti tal-Kummissjoni 30
28
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon is-sejba li mill-21 każ 
awditjat, kien hemm 18-il servizz offrut mill-proġetti, 
li kienu ġew immonitorjati u li kienu f’konformità mal-
miri relatati stabbiliti. 
Kaxxa 3 — L-ewwel inċiż
Is-sejba dwar il-linja tal-metro fl-Italja li ssir referenza 
għaliha mill-Qorti tista’ tiġi spjegata mill-fatt li l-linja 
tal-metro u s-sistema ta’ informazzjoni kumplimentari 
għadhom mhumiex lesti. Sal-2015, it-taqsima iżolata att -
wali se tkun tifforma parti min-netwerk tal-metro akbar. 
Kaxxa 3 — It-tieni inċiż
Fir-rigward tas-sejba dwar il-proġett tal-ferrovija 
fil-Polonja, li ssir referenza għaliha mill-Qorti, il-
Kummissjoni tirrikonoxxi li l-frekwenza ta’ ferroviji ma 
tikkorrispondix mas-suppożizzjonijiet użati għad-disinn 
tal-proġett. Il-Kummissjoni se tressaq il-kwistjoni 
quddiem l-awtoritajiet Pollakki fil-qafas tal-monitoraġġ 
tal-programm u se titkixxef dwar ir-raġunijiet għal din 
il-modifika. 
Kaxxa 4 
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon l-identifikazzjoni 
ta’ prassi tajba min-naħa tal-Qorti. Il-Kummissjoni se 
tħejji gwida tal-analiżi tal-kostijiet u l-benefiċċji għall-
programmi 2014-2020 li se tinkludi studju tal-każ dwar 
it-trasport urban.
32
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon li l-istħarriġiet kollha 
disponibbli wrew livell għoli ta’ sodisfazzjon bis-servizzi 
pprovduti.
Tweġiba komuni għall-paragrafi 33 u 34 
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon is-sejba pożittiva.Osservazzjonijiet
20
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon il-valutazzjoni tal-
Qorti li l-implimentazzjoni ta’ ħafna mill-proġetti kienet 
konformi mal-ispeċifikazzjonijiet tal-proġett. 
21
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon li 15 mill-21 proġett 
analizzati kienu funzjonabbli fil-ħin jew b’dewmien ta’ 
disa’ xhur jew inqas, dewmien li l-Kummissjoni tik -
kunsidra bħala żgħir ħafna għal dan it-tip ta’ proġett. 
Ħafna drabi, huwa inevitabbli li fi proġetti ewlenin ta’ 
infrastruttura jkun hemm xi dewmien.
Il-Kummissjoni tqis li dewmien sinifikanti kien dovut 
għal ċirkostanzi speċifiċi u inevitabbli, relatati ma’ 
proġetti individwali, bħal sejbiet arkeoloġiċi, il-ħtieġa 
għal konsolidazzjoni addizzjonali tal-ħamrija jew bidla 
fit-tmexxija politika. La l-promotur tal-proġett u lanqas 
is-servizzi tal-Kummissjoni ma setgħu jipprevedu dawn 
il-kawżi. 
Kaxxa 1 — It-tieni inċiż
Id-disinn oriġinali tal-binarju tal-proġett tat-tramm 
Taljan li ssir referenza għalih mill-Qorti kien ġie appro -
vat wara konsultazzjoni pubblika. Il-bidliet politiċi 
fil-muniċipalità u r-referendum li sar wara fl-2010 wasslu 
għall-modifika tad-disinn oriġinali għal-linji 2 u 3. La 
l-promotur tal-proġett u lanqas is-servizzi tal-Kummiss -
joni ma setgħu jipprevedu din iċ-ċirkostanza.
24
Il-Kummissjoni hija dejjem mħassba dwar il-kostijiet 
żejda mhux ippjanati billi dawn jistgħu jaffettwaw 
l-ekonomija ta’ proġett. Madankollu, fi proġetti kbar 
ta’ infrastruttura, spiss ikun diffiċli li jiġu evitati kostijiet 
addizzjonali, minkejja li l-ippjanar, l-istħarriġ u l-ispezz -
jonijiet tal-ħamrija jsiru bir-reqqa (ara l-eżempji 
fil-Kaxxa 2). 
25
Il-Kummissjoni tindika li l-baġit tal-UE mhuwiex 
affettwat minħabba li l-kostijiet żejda mhux ippjanati 
għandhom jiġu koperti mill-baġit nazzjonali. 
Ir-risposti tal-Kummissjoni 31
Kaxxa 7 — It-tielet inċiż
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li kellu jkun hemm allinja -
ment aħjar tas-servizzi tal-karozzi tal-linja flimkien mat-
tnaqqis ta’ parkeġġi wara li jitlestew il-proġetti fi Franza. 
L-awtoritajiet pubbliċi Franċiżi ħabbru miżuri korrettivi 
fi tmiem l-2013. Huma jipprevedu li jadottaw linji ġodda 
tat-trasport pubbliku sabiex jestendu n-netwerk pubb -
liku u jnaqqsu l-parkeġġi fiċ-ċentru.
47
It-trasport pubbliku huwa s-sinsla ta’ trasport urban sos -
tenibbli u jikkontribwixxi għal livell għoli ta’ inklużjoni 
soċjali. Bħala tali, is-sostenn min-naħa tal-awtoritajiet 
pubbliċi ħafna drabi jirrappreżenta neċessità intiża.
Il-konklużjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet
49
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon ir-riżultat globali 
tal-awditu li jindika li b’mod ġenerali l-proġetti laħqu 
l-ħtiġijiet tal-utenti. 
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi l-kawżi ta’ użu baxx identi -
fikati. Madankollu, it-trasport huwa domanda derivata 
u għandu rabta qawwija mas-sitwazzjoni ekonomika. 
L-impatti possibbli tal-kriżi ekonomika u finanzjarja 
internazzjonali ma kinux previdibbli meta saru l-analiżi 
fil-fażi tad-disinn u tal-ippjanar. Wieħed minn dawn 
l-impatti laqat il-ħtiġijiet tal-mobbiltà, li seta’ kkon -
tribwixxa għall-użu baxx, minħabba li matul il-fażi 
tat-tħejjija tal-proġett, ma setax jiġi previst li se jkun 
hemm tnaqqis sinifikanti fid-domanda għall-mobbiltà 
urbana. Barra minn hekk, il-kriżi kellha impatt fuq 
is-sitwazzjoni finanzjarja tal-bliet u possibbilment fuq 
il-kapaċità tagħhom li jżommu u jissussidjaw is-servizzi 
pubbliċi, u konsegwentement dan kellu impatt negat -
tiv fuq l-użu. Fi kwalunkwe każ, il-proġetti kollha ġew 
awditjati kmieni fiċ-ċiklu ta’ ħajja tagħhom u għadhom 
jistgħu jittieħdu miżuri addizzjonali biex jiżdied l-użu 
fil-ġejjieni. 37
Il-Kummissjoni hija tal-fehma li l-benefiċjarji għandhom 
jagħtu importanza akbar lid-definizzjoni tal-indikaturi 
ta’ prestazzjoni ewlenin.
Kien hemm użu tal-infrastruttura sinifikament baxx 
f’ħamsa mill-proġetti awditjati, b’rata ta’ użu ta’ inqas 
minn 35 % tad-dejta mistennija. Għall-proġett Taljan, 
is-sitwazzjoni għandha tittejjeb fi tmiem l-2015 hekk kif 
il-linja tkun inkorporata fin-netwerk kif ippjanat.
Għall-proġetti l-oħra awditjati r-rata ta’ użu hija aktar 
minn 60 % tal-utenti mistennija.
Id-dewmien fl-implimentazzjoni ta’ proġetti jista’ jwas -
sal ukoll għal dewmien fil-kisba tal-miri li jikkonċernaw 
l-użu. 
(Ara t-tweġiba għall-paragrafi 39 u 40).
It-tweġiba komuni għall-paragrafi 39 
u 40
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi l-kawżi ta’ użu baxx identifi -
kati. Madankollu, l-impatti possibbli tal-kriżi ekonomika 
u finanzjarja internazzjonali ma kinux previdibbli meta 
saru l-analiżi fil-fażi tad-disinn u tal-ippjanar. Wieħed 
minn dawn l-impatti laqat il-ħtiġijiet tal-mobbiltà, li 
seta’ kkontribwixxa għall-użu baxx, minħabba li matul 
il-fażi tat-tħejjija tal-proġett, ma setax jiġi previst li 
se jkun hemm tnaqqis sinifikanti fid-domanda għall-
mobbiltà urbana. Barra minn hekk, il-kriżi kellha impatt 
fuq is-sitwazzjoni finanzjarja tal-bliet u possibbilment 
fuq il-kapaċità tagħhom li jżommu u jissussidjaw 
is-servizzi pubbliċi, u konsegwentement dan kellu 
impatt negattiv fuq l-użu. Fi kwalunkwe każ, il-proġetti 
kollha ġew awditjati kmieni fiċ-ċiklu ta’ ħajja tagħhom 
u għadhom jistgħu jittieħdu miżuri addizzjonali biex 
jiżdied l-użu fil-ġejjieni. 
Ara t-tweġiba għall-paragrafu 37.
41
Ara t-tweġiba għall-paragrafi 39 u 40.
Ir-risposti tal-Kummissjoni 32
Għall-proġetti l-oħra awditjati r-rata ta’ użu hija aktar 
minn 60 % tal-utenti mistennija.
Id-dewmien fl-implimentazzjoni ta’ proġetti jista’ jwas -
sal ukoll għal dewmien fil-kisba tal-miri li jikkonċernaw 
l-użu. 
56
Ara r-risposta tal-Kummissjoni għall-paragrafu 49.
57
It-trasport pubbliku huwa s-sinsla ta’ trasport urban sos -
tenibbli u jikkontribwixxi għal livell għoli ta’ inklużjoni 
soċjali. Bħala tali, is-sostenn min-naħa tal-awtoritajiet 
pubbliċi ħafna drabi jirrappreżenta neċessità intiża.
Rakkomandazzjoni 1
B’rabta mar-Rakkomandazzjonijiet 1 sa 4, il-Kummiss -
joni tenfasizza li l-proċedura ta’ evalwazzjoni u ta’ 
adozzjoni għall-proġetti ewlenin għall-perjodu ta’ 
pprogrammar 2014-2020 se tippermetti li jkun hemm 
rieżami bikri u upstream tal-proġetti minn esperti 
speċjalizzati fil-ġestjoni tal-proġett, fl-analiżi tal-
kostijiet u l-benefiċċji (CBA) u fi kwistjonijiet tekniċi/
tal-inġinerija. Il-Kummissjoni qed tħejji atti delegati 
u ta’ implimentazzjoni li se jiddefinixxu varji elementi 
ta’ kwalità li jridu jiġu rrispettati mill-proġetti ewlenin 
kollha. Barra minn hekk, il-gwida tal-analiżi tal-kostijiet 
u l-benefiċċji li se tinħareġ, se tinkludi rakkomandazz -
jonijiet prattiċi għal setturi speċifiċi u studji tal-każ li jip -
permettu lill-benefiċjarji jorjentaw il-proġetti tagħhom 
lejn l-aħjar valur miżjud tal-UE. 
Il-proġetti kollha, soġġetti għall-approvazzjoni tal-
Kummissjoni, iridu jgħaddu minn rieżami ta’ kwalità, li 
se jitwettaq fuq il-bażi ta’ sett ta’ kriterji, mill-Kummiss -
joni jew inkella minn esperti indipendenti (JASPERS 
imħallsa mill-assistenza teknika tal-Kummissjoni jew 
entitajiet oħra nominati mill-Istati Membri u approvati 
mill-Kummissjoni). 
Il-qafas tal-politika ta’ koeżjoni l-ġdid huwa dirett lejn 
l-orjentazzjoni tar-riżultati, u dan għandu wkoll impatt 
fuq il-mod li bih il-Kummissjoni tevalwa l-proġetti 
ewlenin. Fil-formola tal-applikazzjoni (li se tinħareġ 
fil-forma ta’ att ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni), 
se jkun hemm taqsima separata fejn il-proġetti jintalbu 
jippreżentaw kontribut mistenni għall-indikaturi tar-
riżultat u tal-produzzjoni fl-assi prijoritarju. 50
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon il-valutazzjoni tal-
Qorti li l-implimentazzjoni ta’ ħafna mill-proġetti kienet 
konformi mal-ispeċifikazzjonijiet tal-proġett.
51
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon li 15 mill-21 proġett 
analizzati kienu funzjonabbli fil-ħin jew b’dewmien ta’ 
disa’ xhur jew inqas, dewmien li l-Kummissjoni tikkun -
sidra bħala żgħir ħafna għal dan it-tip ta’ proġett. 
Ħafna drabi, huwa inevitabbli li fi proġetti ewlenin ta’ 
infrastruttura jkun hemm xi dewmien.
Il-Kummissjoni tqis li d-dewmien fl-erba’ proġetti 
kkwotati kien dovut għal raġunijiet speċifiċi li 
jmorru lil hinn mill-kontroll tal-promotur tal-proġett 
u tal-Kummissjoni. 
52
Il-Kummissjoni tindika li l-baġit tal-UE mhuwiex 
affettwat minħabba li l-kostijiet żejda mhux ippjanati 
għandhom jiġu koperti mill-baġit nazzjonali. Hija tqis li 
ħafna mill-kostijiet żejda mhux ippjanati kienu dovuti 
għal diffikultajiet tekniċi, li jmorru lil hinn mill-kontroll 
tal-promoturi tal-proġetti (ara l-paragrafu 24). 
53
Il-Kummissjoni tilqa’ b’sodisfazzjon is-sejba li mill-21 każ 
awditjat, kien hemm 18-il servizz offrut mill-proġetti, 
li kienu ġew immonitorjati u li kienu f’konformità mal-
miri relatati stabbiliti, li l-istħarriġiet kollha disponibbli 
wrew livell għoli ta’ sodisfazzjon bis-servizzi pprovduti 
u li l-faċilitajiet u s-servizzi pprovduti mill-proġetti kienu 
ġeneralment aċċessibbli faċilment.
54
Il-Kummissjoni taqbel li l-benefiċjarji għandhom jagħtu 
importanza akbar lid-definizzjoni tal-indikaturi ta’ pres -
tazzjoni ewlenin. 
55
Kien hemm użu tal-infrastruttura sinifikament baxx 
f’ħamsa mill-proġetti awditjati, b’rata ta’ użu ta’ inqas 
minn 35 % tad-dejta mistennija. Għal proġett wieħed 
partikolari, is-sitwazzjoni għandha tittejjeb fi tmiem 
l-2015 hekk kif il-linja tkun inkorporata fin-netwerk kif 
ippjanat.
Ir-risposti tal-Kummissjoni 33
Rakkomandazzjoni 2 (b) 
Il-Kummissjoni taqbel mal-Qorti li l-monitoraġġ 
tal-kontributi għall-proġetti huwa essenzjali biex tiġi 
vverifikata l-implimentazzjoni korretta tal-programm. 
L-Awtoritajiet ta’ Ġestjoni jridu jwettqu l-evalwazzjoni 
(f’konformità mal-pjanijiet ta’ evalwazzjoni) tal-impatt 
ta’ proġetti ffinanzjati mill-UE fuq il-kisba tal-miri tal-assi 
prijoritarju, iżda mhux fil-ftehim dwar l-għotja. Susseg -
wentement, ir-riżultati miksuba se jkunu inklużi u vvalu -
tati fir-rapporti ta’ implimentazzjoni annwali u finali 
li jridu jiġu sottomessi mill-Istati Membri għal kull 
programm operazzjonali, meta dawn l-elementi jkunu 
inklużi bħala indikatur tar-riżultat għall-programm 
operazzjonali.
Rakkomandazzjoni 3
Permezz tar-rieżami tal-kwalità tal-proposti l-Kummiss -
joni se tiżgura li ġew analizzati l-alternattivi prinċipali 
u li ntgħażlet l-aħjar opzjoni għall-implimentazzjoni 
inkluża l-ġustifikazzjoni tal-opzjoni magħżula. 
Dan se jiżgura wkoll li l-analiżi tad-domanda (jew il-pjan 
tan-negozju f’każ ta’ investiment produttiv), kienet 
ibbażata fuq stimi affidabbli u li kienet konformi max-
xejriet u l-iżviluppi demografiċi ewlenin fis-settur rispet -
tiv biex jiġu ġġustifikati l-ħtieġa tal-proġett u l-kapaċità 
ġenerali tal-faċilitajiet tal-proġett.
Rakkomandazzjoni 4
Il-proġetti ewlenin kollha se jkollhom juru l-kontribut 
tagħhom għall-objettivi stabbiliti fuq il-livell ta’ prog -
ramm biex jippromwovu mobbiltà urbana multimodali 
sostenibbli, kif stabbilit fl-Artikolu 5(4)(e) tar-Regola -
ment (UE) Nru 1301/2013 (“ir-Regolament tal-FEŻR”) 
u fl-Artikolu 4(a)(v) tar-Regolament (UE) Nru 1300/2013 
(“ir-Regolament tal-Fond ta’ Koeżjoni”). 
Rakkomandazzjoni 5
Il-Kummissjoni taqbel li dawn l-aspetti għandhom jiġu 
indirizzati mill-Awtoritajiet ta’ Ġestjoni u se tipprom -
wovi din il-prassi.Fl-att delegat, il-Kummissjoni se tipproponi l-kundizz -
jonijiet ta’ rieżami tal-kwalità li l-Istati Membri jridu 
jissodisfaw u jikkonfermaw fir-rapport tar-Rieżami 
tal-Kwalità. Dawn jinkludu wkoll il-fattibbiltà u l-affidab -
biltà tal-analiżi tad-domanda, li tiġġustifika l-ħtieġa li jsir 
il-proġett u l-kapaċità ġenerali tal-faċilitajiet tal-proġett. 
Rakkomandazzjoni 1 (a) 
F’konformità mal-qafas regolatorju għall-perjodu ta’ 
pprogrammar il-ġdid, il-proġetti kollha se jinkludu, 
fejn ikun rilevanti, indikaturi komuni tal-produzzjoni. 
L-indikaturi tar-riżultat se jkunu miftiehma waqt 
il-proċess tan-negozjati tal-programmi u se jiġu stab -
biliti fil-livell ta’ assi prijoritarju u sussegwentement se 
jkunu mmonitorjati matul il-perjodu ta’ implimentazz -
joni. Madankollu, il-kundizzjonijiet speċifiċi tas-sistema 
ta’ evalwazzjoni u monitoraġġ, u b’mod partikolari 
l-arranġamenti kontraenti bejn l-awtoritajiet ta’ ġestjoni 
u l-operaturi se jaqgħu taħt il-kompetenzi tal-awtorità 
ta’ ġestjoni, kif imsemmi fl-Artikolu 125(3)(c) tar-Regola -
ment (UE) Nru 1303/2013. Fejn xieraq, il-Kummissjoni 
se tirrakkomanda biex il-proġetti ewlenin ikollhom sett 
minimu ta’ indikaturi u remunerazzjoni għall-operatur 
ibbażata fuq il-prestazzjoni. 
Rakkomandazzjoni 1 (b) 
Fejn rilevanti għall-objettivi tal-proġett, il-Kummissjoni 
se tirrakkomanda lill-promoturi tal-proġetti biex 
iwettqu stħarriġiet dwar is-sodisfazzjon tal-utenti. 
Rakkomandazzjoni 2
Permezz tar-rieżami tal-kwalità tal-proġetti, il-Kummiss -
joni se tiżgura li l-proġetti soġġetti għall-approvazzjoni 
tagħha, se jippreżentaw b’mod ċar il-kontribut 
tagħhom għall-indikaturi tar-riżultat għall-monitoraġġ 
tal-progress. 
Rakkomandazzjoni 2 (a) 
Ir-rata ta’ użu ma tiffurmax parti mill-indikaturi komuni 
li jintalbu biex jiġu mmonitorjati mill-Istati Membri. 
Madankollu, matul in-negozjati fir-rigward tal-prog -
rammi l-Kummissjoni se tinsisti li, fejn rilevanti, tiġi 
inkluża r-”rata ta’ użu tat-trasport pubbliku” fil-prog -
rammi operazzjonali li jikkonċernaw it-trasport pubb -
liku u konsegwentement fis-sistema ta’ monitoraġġ 
tagħhom li tkun saret mill-Istati Membri.

KIF GĦANDEK TAGĦMEL BIEX TIKSEB
IL‑PUBBLIKAZZJONIJIET TAL‑UE
Pubblikazzjonijiet bla ħlas:
•		kopja	waħda:  
permezz tal-EU Bookshop ( http://bookshop.europa.eu );
•		iżjed	minn	kopja	waħda	jew	posters/mapep:	  
mir-rappreżentanzi tal-Unjoni Ewropea ( http://ec.europa.eu/represent_mt.htm ),  
mid- delegazzjonijiet f’pajjiżi li mhumiex fl-UE ( http://eeas.europa.eu/delegations/index_mt.htm ),  
billi tikkuntattja s-servizz Europe Direct ( http://europa.eu/europedirect/index_mt.htm )  
jew ċempel 00 800 6 7 8 9 10 11 (numru tat -telefown bla ħlas minn kullimkien fl-UE) (*).
(*)  L-informazzjoni mogħtija hija b’xejn, kif ukoll it -telefonati ġeneralment huma b’xejn (għalkemm xi operaturi, kabini  
tat-telefown jew lukandi jistgħu jitolbu ħlas).
Pubblikazzjonijiet bi ħlas:
•	 permezz	 tal‑EU	Bookshop	 (http://bookshop.europa.eu ).
Abbonamenti bi ħlas:
•		mingħand	 l‑aġenti	tal‑bejgħ	 tal‑Uffiċċju	 tal‑Pubblikazzjonijiet	 tal‑Unjoni	 Ewropea	  
(http://publications.europa.eu/others/agents/index_mt.htm ).
QJ-AB-14-001-MT-C  ISSN 1831-0907
L‑UE allokat EUR 10,7 biljun bejn l ‑2000 
u l‑2013 biex tikkofinanzja proġetti li 
jgħinu lill ‑bliet jimplimentaw trasport 
urban bħal metros, trammijiet u karozzi 
tal‑linja. F’dan ir ‑rapport, il ‑Qorti vvalutat 
jekk il ‑proġetti ġewx implimentati kif 
ippjanat, jekk ipprovdewx servizzi li 
jissodisfaw il ‑ħtiġijiet tal ‑utenti, u jekk 
intużawx daqskemm kien mistenni.
IL/uniF6BAQORTI
EWROPEA TAL/uniF6BAAWDITURI