MT    MT  IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ 
Brussel, 14 07.2004 
COM(2004) 487 final 
 
   
KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJ ONI LILL-KUNSILL U LILL-
PARLAMENT EWROPEW 
Perspettivi Finanzjarji 2007 - 2013 
 
MT 2   MT KOMUNIKAZZJONI MILL-KUMMISSJ ONI LILL-KUNSILL U LILL-
PARLAMENT EWROPEW 
Fi Frar 2004, il-Kummissjoni stipulat pro ġett politiku g ħall-Unjoni biex teg ħleb l-isfidi 
prinċipali li qed taffa ċċjaw l-Ewropa u ċ-ċittadini tag ħha sa l-2013. L-g ħan tagħha kien li 
tniedi dibattitu li j ħares ’il quddem lejn l-iskopijiet ta ’ l-Unjoni Ewropea, u l-mezzi me ħtieġa 
sabiex dawn l-iskopijiet isiru realtà. 
Jekk azzjoni g ħandha tkun f’postha sad-data mmirata ta ’ l-1 ta’ Jannar 2007, id -dibattitu issa 
jeħtieġ jimxi għall-fażi l-ġdida. L-attenzjoni je ħtieġ li ddur fuq mi żuri prattiċi meħtieġa sabiex 
il-qafas politiku ji ġi mħaddem fil-prattika.  
Għal dan il-g ħan, il-Kummissjoni kienet qed ta ħdem biex ti żviluppa numru ta' proposti 
dettaljati ta' politika. Dawn il-proposti jag ħmlu b’mod konkret il-prin ċipji li jinsabu fil-
Komunikazzjoni ta’ Frar: huma jsegwu g ħanijiet politi ċi ċari; joffru valur mi żjud reali; huma 
jirriflettu pro ċess ta’ simplifikazzjoni u jirrispettaw il-prin ċipji ta’ tmexxija tajba. 
Ħafna minn dawn il-propos ti issa huma lesti. G ħalhekk dan huwa mument tajjeb biex naraw 
ix-xogħol li sar minn Frar fiex wasal, infakkru l-valur mi żjud ta’ l-azzjoni ta’ l-UE kif ukoll 
in-nefqa me ħtieġa biex navvanzaw il-pro ġett politiku propost mill-Kummissjoni g ħall-2007-
2013, u ji ġi spjegat kif l-istrumenti tat-twassil ta’ dan il-pro ġett ser ikunu ssimplifikati u 
rrazzjonalizzati. Dan huwa l- iskop ta’ dan id-dokument. 
Dan id-dokument huwa akkumpanjat mill-ewwe l numru ta’ proposti dettaljati li jni żżlu l-
qafas legali g ħall-oqsma prin ċipali tal-polit ika. Proposti o ħra ser isegwu, li jkopru materji li 
jinkludu relazzjonijiet es terni, ambjent, ri ċerka, u libertà, sigurtà u ġustizzja.  
  
* * * 
 
MT 3   MT 1. MEXJIN LEJN DEĊIŻJONI  
Id-dibattitu mal-Kunsill u l-Parlament 
L-adozzjoni tal-Komunikazzjoni ta’ l-10 ta’ Frar “Nibnu il-futur komuni tag ħna, sfidi politi ċi 
u mezzi tal-ba ġit ta’ l-unjoni mkabbra”1 kien il-punt tat-tluq g ħal deċiżjoni dwar il-perspettivi 
finanzjarji ġodda. Din tat lill-Kunsill u l-Parl ament Ewropew opportunità li te żamina il-
proposti tal-politika mag ħmula mill-Kummissjoni. F’April,  il-Parlament Ewropew adotta 
resoluzzjoni li żammet il-kon ċentrazzjoni fuq il-prijoritajiet politi ċi ta' l-Unjoni. Fl-istess ħin 
il-Kunsill ippro ċeda għall-ewwel diskussjoni tal-Komu nikazzjoni tal-Kummissjoni u l-
Presidenza Irlandi ża pproduċiet rapport analitiku li emfasizza u ħud mill-materji prin ċipali 
għal aktar diskussjoni. F’ Ġunju fil-Kunsill Ewropew, kien hemm qbil li jitkompla xog ħol fuq 
il-materji identifikati f’dan ir-rapport, b’mod partikolari: 
il-ħtieġa ta’ prijoratizzazzjoni aktar stretta bejn sej ħiet differenti fuq infieq; 
il-livell ta’ nefqa me ħtieġa biex jintla ħqu l-ambizzjonijiet ta’ l-Istati Membri g ħall-Unjoni; 
analiżi aktar profonda tal-valur mi żjud bin-nefqa ta’ l-UE. 
Il-Kummissjoni tilqa’ dawn l-ewwel reazzjonijiet g ħall-Komunikazzjoni tag ħha u għall-
prijoritajiet li hija identifikat. 
Billi tibni fuq dan id-dib attitu, il-Kummissjoni g ħandha l-intenzjoni li ti ċċara f’aktar dettall l-
analiżi tagħha tal-valur mi żjud ta’ l-azzjonijiet proposti u ta’ l-istrumen ti governattivi 
proposti, biex tippermetti l-Istati Membri jmex xu d-dibattitu ’l quddiem. Il-Komunikazzjoni 
preżenti u l-adozzjoni  ta’ proposti le ġislattivi huma aktar informazzjoni g ħal din id-
diskussjoni. 
Ta’ min infakkru u ħud mill-punti tat-tluq ta’ da n id-dibattitu, li jiddeterm inaw il-prijoritajiet 
stipulati mill-Kummissjoni fil-proposti tag ħha: 
Il-Baġit ta’ l-UE huwa limitat fid-daqs . Meta mqabbel ma’ ba ġits nazzjonali li jie ħdu medja 
ta’ madwar 45% tad-d ħul nazzjonali, il-Ba ġit ta’ l-UE huwa biss ftit i żjed minn 1%. Il-
Kummissjoni ma pproponi et l-ebda tibdil fil-limitu fuq ir-ri żorsi li ser ikunu ddeterminati fil-
livell ta’ l-UE, li jib qa’ ta’ 1.24% tad-d ħul gross nazzjonali, imma żieda biss fir-ri żorsi użati 
f’dak il-limitu. Li timmobilizza dan il-mar ġni sar meħtieġ minħabba r-responsabbiltajiet li qed 
jiżdiedu ta’ l-Unjoni u l-ispi ża tat-tkabbir su ċċessiv: f’dan l-isfond, g ħandu jiġi osservat li r-
rata ta’ żieda tal-ba ġit ta’ l-UE matul l-a ħħar 7 snin kienet nofs i ż-żieda tal-ba ġits ta’ l-Istati 
Membri.  
Ħafna mid-de ċiżjonijiet politi ċi li ser jiddeterminaw il-Perspettivi Finanzjarji li jmiss 
diġà ttieħdu. Dawn diġa jniżżlu ħtiġijiet ta' nfiq ċar: 
– Il-fażi preżenti tat-tkabbir ser i żżid 5% lill-GDP ta’ l-Unjoni – u lid-d ħul tagħha – 
imma bi 30% i żjed ta’ popolazzjoni. Isegwi g ħalhekk li n-nefqa ser ti żdied iktar 
milli d-dħul. Per eżempju, tkabbir ifisser 4 miljuni  ta’ bdiewa addizzjonali, żieda 
ta’ 50%, u l-irduppjar ta’ disparitajiet ta’ d ħul bejn is-sinjur u l-fqir. Il-Ba ġit huwa 
                                                 
1 KOM(2004) 101 final 
 
MT 4   MT mistenni jissapportja l-istrate ġija ta’ Lisbona u t-trasfo rmazzjoni ta’ l-ekonomija 
ta’ l-UE lejn kompe tittività u innovazzjoni; 
– Il-ftehim li ntla ħaq fuq finanzjar ta’ l- agrikoltura sa l-2013 di ġa jiddetermina parti 
kbira mill-Ba ġit ta’ l-UE;  
– L-Unjoni Ewropea g ħandha tie ħu ħidmiet ġodda fil-livell ta’ l-UE, b’mod 
partikolari fil-qasam ta l-libertà, sigurtà u ġustizzja biex tittratta theddid ġdid tas-
sigurtà u kri żijiet; 
– Il-ħtieġa li l-Unjoni ta ġixxi barra l-fruntieri tag ħha – u l-istennija li tag ħmel hekk 
b’mod effettiv– ki bret, fl-istess żmien hekk kif l-istabilità ta' pajji żi ġirien saret 
iżjed vulnerabbli. 
Il-konsensus politiku g ħal azzjoni 
Il-proposti mag ħmula jibnu fuq il- ħidma tal-Kunsill u l-Parlament Ewropew biex ji żviluppaw 
viżjoni ċara tal-futur ta’ l-Ewropa. Hemm konsensu s politiku kbir dwar fejn l-Unjoni g ħandha 
taġixxi; dan huwa rifless fit-Trattat u l-Kostituzzjoni, f’ri żoluzzjonjiet tal-Parlament 
Ewropew, u f’konklu żjonijiet tal-Kunsill Ewropew. Skopijiet l-aktar importanti b ħal impjieg, 
żvilupp sostenibbli, sigurtà u rwol fi d-dinja effettiva huma mwaqqfa b’mod de ċiż: 
Suq wieħed ta lill-ekonomiji Ewropej opportunità reali biex i żżid dimensjoni o ħra lit-tkabbir 
u l-prosperità. Bil-potenzjal tat-tk abbir ta’ l-Ewropa jonqos minn 3% g ħal 2% fl-ispazju ta' ftit 
snin, l-eżekuzzjoni ekonomika g ħandha tiġi mtejba. Il-qag ħad għadu f’livelli ina ċċettabbli, u 
r-riskji ta’ esklu żjoni soċjali qed ji żdiedu. Fejn il-liberalizzazzjoni ta’ l-UE ġġib bidla, l-UE 
trid tgħin tħejji t-transizz joni. It-tkabbir ġab firda akbar bejn l-Istati Membri l-i żjed sinjuri u l-
iżjed fqar li ddg ħajjef il-vitalità ta’ l-ekonomija Ewropea.  
 Biex jinkiseb t-tkabbir u jonqsu d-disparitajiet, azzjoni hija me ħtieġa fuq kull livell. Dan il-
punt essenzjali jsa ħħaħ l-istrateġija ta’ Lisbona, imma s’issa, ir-ri żultati huma ferm anqas 
minn dak mistenni. Impetus ġdid u direzzjoni ġdida għandhom jinstabu biex jag ħmlu l-
Ewropa b'ekonomija dinamika bba żata fuq it-tag ħrif; u fl-istess ħin biex isa ħħu l-koeżjoni ta’ 
l-Unjoni wara t-tkabbir. 
L-Ewropa hija sinjura fir-ri żorsi. Is-so ċjetà Ewropea ġiet iffurmata bil-pajsa ġġi tagħha, l-
ilmijiet tag ħha, il-kampanja tag ħha, u r-ri żorsi li huma j ġibu. L-isfida hija li tmexxi u 
tipproteġi dawn ir-ri żorsi għall-ġenerazzjonijiet pre żenti u futuri. Ir-rwol ta’ l-Unjoni Ewropea 
f’dan il-qasam huwa ċar. L-ikel li l-Ewropa tipprodu ċi jiċċirkola f’suq wie ħed, u jeħtieġ li 
jinżamm f’livell ta’ kwalità g ħoli. Punti essenzjali ambjentali g ħandhom ji ġu ttrattati fuq 
skala kontinentali u globali. Mhijiex koin ċidenza li dawn ilhom li kienu fost il-politika 
komuni l-aktar importanti ta’ l-Unjoni. 
L-UE issa hija msej ħa tindirizza kwistjonijiet li jmorru  fil-qofol ta’ l-interessi ta ċ-ċittadini. Iċ-
ċittadinanza ta’ l-UE kienet sa i ssa kwistjoni ta’ valuri: dawn je ħtieġ jiġu tradotti f’azzjoni. Il-
kriminalità organizzata u t-terrori żmu huma theddid bejn il-fruntieri. L-imigrazzjoni illegali 
tista’ biss ting ħeleb b’ħidma komuni. Is-Suq Wie ħed awtomatikament je ħtieġ azzjoni ta’ l-UE 
dwar saħħa pubblika, sigurtà ta’ l-ikel u intere ssi tal-konsumatur. Id-diversità li żdiedet 
tipprovdi opportunitaji et li jitolbu twe ġiba kollettiva. F’dawn l-oqsma kollha, azzjoni fil-livell 
Ewropew hija indispensabbli. 
 
MT 5   MT Il-piż ta’ l-UE huwa impressjonanti: i żjed minn 450 miljun abitant, kwart tal-produzzjoni tad-
dinja, poter kummer ċjali prinċipali, l-akbar donatur ta’ l-g ħajnuna. F’dan l-isfond, id-dinja ta’ 
barra qeg ħedha kostantement tittestja l-abilità ta’ l-UE li ta ġixxi jew tirrea ġixxi bħala entità 
politika. L-UE tiffa ċċja għażla kruċjali jekk ta ċċettax r-responsabilità li tmexxi: jekk tag ħmel 
hekk, l-obbligi finanzjarji u politi ċi vis-à-vi s l-imsieħba u l-ġirien tagħha ser ikunu immensi. 
Imma tista’ ti żola lilha nnifisha u tirrifjuta  li tilqa’ l-isfida? Billi na ħdmu flimkien u nitkellmu 
b’vuċi waħda, l-Unjoni tista’ tapplika ta ħlita unika ta’ poter i tal-politika: g ħajnuna, kummer ċ, 
kooperazzjoni ekonomika u djalogu politiku. 
Il-prezz tan-nuqqas ta’ azzjoni huwa g ħoli. Nuqqas li problemi ji ġu indirizzati u li 
jintefgħu soluzzjonijiet fl-ekonomija Ewropea issa ser jirriskja w ekonomija li tin żel b’mod 
progressiv. Nuqqas ta’ preservar u mmani ġġjar ta’ riżorsi naturali ser ifisser li ser jit ħallew 
spejjeż żejda lill-ġenerazzjonijiet futuri. Nuqqas li ji ġu indirizzati l- interessi ta ċ-ċittadini għas-
sigurtà u l-kwalità tal- ħajja ser iġibu kemm di żillużjoni kif ukoll periklu. Nuqqas li tag ħmel il-
politikà esterna aktar effett iva ser ittajjar l-opportunità li l-valuri Ewropew ikun pro ġettati u 
protetti u li tippromwovi l-pa ċi u l-iżvilupp mad-dinja kollha. 
Skopijiet politi ċi jsiru realtà 
Il-mezzi disponibbli kollha g ħandhom ikunu utilizzati biex jag ħmlu dawn l-iskopijiet realtà: 
azzjoni nazzjonali, li ġi tal-Komunità, koordinazzjoni, u nfieq pubbliku permezz tal-ba ġit ta’ l-
UE. Il-xog ħol ta’ dawk li jifformulaw il- politika ta’ l-Unjoni huwa li ji żguraw il-
kombinazzjoni t-tajba fil- ħin it-tajjeb. L-g ħan tal-proposta tal-Ku mmissjoni hija li ma ji ġux 
trasferiti fondi fil-livell ta’ l-UE b ħalha skop fiha nnifisha. Il-profitt mill-investiment 
jiddependi fuq li ji ġu mmirati l-g ħanijiet it-tajba fil-livell it-tajjeb. Azzjoni nazzjonali 
għandha tintg ħażel meta din ser i ġġib l-aqwa ri żultati: Azzjoni fil-livell ta’ l-UE meta l-i żjed 
effettiva. Fejn Euro li tintefaq fil-ba ġit ta’ l-UE ser i ġġib iktar d ħul minn Euro li tintefaq 
f’livell nazzjonali, dan huwa l-aqwa mod li toffri valur g ħall-flus ta’ min i ħallas it-taxxa. Li 
jinġabru flimkien ri żorsi nazzjonali f’livell ta’ l-UE tista’ ġġib tfaddil kbir g ħall-baġits 
nazzjonali. Hemm ħafna strumenti ta’ l-Unjoni fejn ftit jew l-ebda finanzjar mhu me ħtieġ. 
F’ċertu oqsma, il-kompitu ta’ l-Unjoni huwa li ti żgura qafas regolatorju g ħal azzjoni ġusta u 
effettiva, b ħal fil-politika tal-kompetizzjoni, is-Suq Intern jew l-ambjent. Din il- ħidma hija 
essenzjali g ħall-iskopijiet politi ċi ta’ l-Unjoni, imma ftit finanzjar huwa involut. 
Madankollu, ħafna politika ta’ l-UE g ħandha tkun akkumpanjata minn ri żorsi finanzjarji jekk 
trid tkun effettiva. Li tistenna aktar Ewropa g ħal anqas flus hija sempli ċament mhux 
realistika. Oqsma ġodda ta’ politika fil-live ll ta’ l-UE jimplikaw ħtiġijiet finanzjarji ġodda.  
Il-Kummissjoni e żaminat fejn l-infiq huwa parti ne ċessarja tat-ta ħlita politika. Hija żgurat fil-
proposti tag ħha li d-daqs u n-natura ta’ l-infi q huwa pproporzjonat; u li l-politika hija 
mmaniġġjata biex i ġġib l-aqwa profitt fuq l-investiment. Fejn dawn it-testijiet huma mil ħuqa, 
il-politika m’g ħandhiex ti ġi miċħuda mir-ri żorsi meħtieġa biex titwassal effettivament. 
Il-Baġit ta’ l-UE huwa limitat fid-da qs, imma l-impatt mistenni tieg ħu huwa prin ċipali . 
Meta mqabbel ma’ ba ġits nazzjonali li jie ħdu medja ta’ madwar 45% tad-d ħul nazzjonali, il-
Baġit ta’ l-UE huwa biss ftit i żjed minn 1%. Ba ġits nazzjonali kienu qed ji żdiedu, b’rata ta’ 
żieda fil-ba ġits nazzjonali i żjed mid-doppju ta’ dik tal-Ba ġit ta’ l-UE matul dawn l-a ħħar 
seba’ snin. Il-Kummissjoni qed tipproponi żieda moderata fir-ri żorsi disponibbli g ħall-Unjoni 
biex jintla ħqu l-isfidi u l-impenji t’hawn fuq. Il-Kummissjoni ser te żamina regolarment, u fi 
kwalunkwe ka ż sa l-2010, l-allokazzj onijiet ta' flus g ħall-pagamenti me ħtieġa għall-perjodu lil 
 
MT 6   MT hinn mill-2013 sabiex ti żgura evoluzzjoni adegwata ta ’ pagament fir-rigward ta’ 
allokazzjonijie t ta’ flus g ħall-impenji. Din l-e żaminazzjoni ser tie ħu in konsiderazzjoni l-u żu 
attwali ta’ allokazzjonijiet ta’ flus g ħall-impenji u l-pagamenti, kif ukoll it-tbassir tal-GNI ta’ 
l-UE u l-u żu ta’ allokazzjonijiet ta’ flus. 
2. IL-VALUR MI ŻJUD TAL -PROPOSTI TAL -KUMMISSJONI  
Il-Kummissjoni tipproponi żidiet sostanzjali fin-nefqa f’ ċertu oqsma tal-politika g ħall-perjodu 
2007-2013. Jekk il-Kummissjoni tag ħmel tali proposti fi żmien ta’ dixxiplina ba ġitarja, huwa 
għaliex dawn i ż-żiediet huma essenzjali biex jintla ħqu għanijiet ta’ l-UE u biex jintla ħqu l-
impenji. Nuqqas li jintla ħqu l-impenji li ja ġixxu bir-ri żorsi neċessarji me ħtieġa hija riċetta 
għal diżillużjoni pubblika dwar l-Ewropa. 
Il-potenzjal s ħiħ ta' l-Unjoni Ewropea, kemm ġewwa u barra l-fruntieri tag ħha, għandu jkunu 
miftuħ. Dan ifisser li jing ħelbu fatturi li jimped ixxu l-abilità tag ħha li taġixxi: 
Nuqqas ta’ konnessjonijiet:  il-vokazzjoni tas-suq wie ħed hija kummer ċ li jaqsam il-fruntieri, 
intrapriżi pan-Ewropej, libertà ta’ vvja ġġar madwar l-Unjoni. Madankollu, f’ ħafna oqsma 
(edukazzjoni u ri ċerka; trasport, ener ġija, u sistemi ta’ infrastruttura u servizzi tat-teknolo ġiji 
ta’ l-informatika; servizzi finanzjarji; dazji, protezzjoni ċivili, infurzar tal-li ġi) is-sistemi 
nazzjonali jibqg ħu l-biċċa l-kbira frammentati, g ħad fadal konnessjonijiet neqsin, u l-mobilità 
saritilha l- ħsara. Bħala konsegwenza l-benefi ċċji mill-libertà ta ċ-ċirkolazzjoni huma ferm 
inqas mill-potenzjal tag ħhom. Din timpedixxi l-effettività ta’ azzjoni. 
Nuqqas ta’ perspettiva Ewropea:  ħafna drabi, gverni jiet nazzjonali ma jistg ħux jittrattaw 
b’mod xieraq ma’ kwistjonijiet  esterni u trasversali, min ħabba li l-profitti politi ċi u finanzjarji 
fuq l-investimenti tag ħhom (eż. fir-riċerka jew fi programmi edukattivi li jaqsmu l-fruntieri, 
faċilitajiet tat-trasport li jinvolvi żewġ metodi differenti ta’ trasport, mani ġġjar ta’ fruntieri 
esterni, programmi ta' emer ġenza ta' ambjent jew sa ħħa u sistemi) huma mqassmin minn na ħa 
għall-oħra tal-fruntieri, ħafna drabi ma’ l-Ewropa kol lha, filwaqt illi l-ispejje ż huma biss tal-
gvern li qed jiffinanzja l-azzjoni; u min ħabba illi azzjonijiet li jaqsmu l-fruntieri i ġorru 
problemi ta’ koordinazzjoni addi zzjonali sinifikanti u spejje ż. Dan jirri żulta minn nuqqas ta’ 
provvista ta’ se rvizzi kriti ċi, u fl-istess ħin f’ħela ta’ ri żorsi u sforzi mhux koordinati, li 
jimpedixxu l-effi ċjenza ta’ azzjoni. 
Nuqqas ta’ siner ġija bejn l-g ħanijiet u l-azzjonijiet:  għanijiet huma miftehma fil-livell ta’ 
l-UE, u t-twassil tag ħhom jikkommetti lill-UE u lill-Istati Membri tag ħha biex ja ġixxu. 
Madankollu, m’hemm l-ebda komplem entarjetà organizzata u sistem atika fil-livelli differenti 
ta’ azzjoni. Allura l-Unjoni  tonqos milli twassal l-aqwa ri żultati. 
Il-Kummissjoni g ħaldaqstant tipproponi li n-nefqa fil- perspettivi finanzjarji li jmiss g ħandha 
tindirizza dawn in-nuqqa sijiet li ma jintla ħqux fil-livelli me ħtieġa mingħajr ma tevithom: 
• Investimenti me ħtieġa biex joħolqu l-konnessjonijiet nieqsa, jg ħaqqdu l-Ewropa u 
jippermettu mobilità. 
• Inaqqsu l-pressjoni fuq ba ġits nazzjonali billi jin ġabru flimkien ri żorsi aħjar u 
kompetenzi fil-livell ta’ l-UE. 
 
MT 7   MT • Jużaw nefqa ta’ l-UE i żjed biex tikkomplimenta, tistimula, u tg ħin fit-twassil ta’ l-
għanijiet. Din te ħtieġ sinerġija effettiva bejn il- ħidmiet kompluti f’livelli differenti 
ta’ l-UE. 
Fid-dawl ta’ hawn fuq, il-Kummissjoni e żaminat il-valur mi żjud b’nefqa proposta fl-oqsma 
kollha tal-politika kkon ċernata mill-pro ġett politiku g ħall-perjodu 2007-2013. Biex twettaq 
dan l-eżami, il-Kummissjoni u żat il-kriterji li ġejjin, sabiex tindirizza l-problemi enfasizzati 
hawn fuq: 
Effettività: ka żijiet fejn l-azzjoni ta’ l-UE hija l-uniku triq biex jin ġiebu riżultati biex jin ħolqu 
l-konnessjonijiet nieqsa, ti ġi evitata l-fragmentazzjoni, u ji ġi rrealizzat il-potenzjal ta’ Ewropa 
mingħajr fruntieri. 
Effiċjenza: ka żijiet fejn l-UE toffri valur a ħjar għall-flus, peress illi l-aspetti minn barra 
jistgħu jiġu indirizzati, ri żorsi jew kompetenzi jistg ħu jinġabru flimkien, azzjoni tista’ tkun 
koordinata a ħjar. 
Sinerġija: każijiet fejn azzjoni ta’ l-UE hija me ħtieġa biex tikkomplimenta, tistimula, u 
ċċaqlaq azzjoni biex tna qqas id-disparitajiet, tg ħolli l-livelli, u to ħloq sinerġiji. 
2.1 Effettività: Ri żultati jistg ħu jintlaħqu biss permezz ta’ azzjoni fil-livell ta’ l-UE 
L-għanijiet komuni ta' l-Unjoni jistg ħu jintlaħqu biss permezz ta' s ħubija bejn il-livell 
nazzjonali u Ewropew. In-nefqa pubblika nazzjonali tista’ tkun immirata biex i ġġib benefiċċji 
kbar liċ-ċittadini, i żżid il-vitalità u t-tul ta ż-żmien ta’ l-ekonomiji nazzjonali permezz tas-
servizzi pubbli ċi, edukazzjoni u infrastruttura; toffri si gurtà interna u esterna; u tirrispondi 
għall-għażliet tas-so ċjetà matul il-medda kollha tal-politika. Imma hemm limiti g ħall-
effettività ta’ azzjoni nazzjonali. Nuqqasijiet jifdal li l-UE biss tista' timla. Sabiex til ħaq l-
għanijiet tag ħha, mill-bidu nett it-Trattat assenja rwol ċentrali għal politika komuni żviluppata 
bħall-kompetizzjoni, kummer ċ, trasport, agrikoltura  u sajd, u aktar ri ċenti EMU. Ma jistax 
ikun hemm suq intern ta’ veru u unjoni ta’ dazji b’regoli pre ċiżi li jipprovdu l-istess 
kundizzjonijiet. Ming ħajr l-armonizzar tad-diversità kbira tal-politika ta' l-Istati Membri, 
kontrolli interni tal-frunt ieri kien ikollhom jin żammu, l-UE ma kinitx setg ħet titkellem b’vu ċi 
waħda fil-kummer ċ internazzjonali u s-sostenibbiltà ki enet ser issofri minn kompetizzjoni 
negattiva li tin żel b’mod progressiv. 
L-Unjoni Ewropea toffri opportunità unika biex jidda ħħal it-tagħrif fis-seng ħa. Tisħiħ 
differenti u tradizzjonijiet differenti jag ħtu l-Ewropa l-opportunità ta ħsad vanta ġġi reali minn 
esperjenzi mi ġbura flimkien fl- edukazzjoni u ta ħriġ. Imma dan il-potenzjal huwa l-a ħjar 
meta jinfeta ħ permezz tal-mobilità: u l-mobilità tista’ biss tkun ittrattata effettivament fil-livell 
ta’ l-UE. Ma tistax tkun imwassla sake mm m’hemmx netwerk madwar l-UE li kapa ċi jibdel 
it-talba qawwija ta’ mobilità ta’ l-istudenti f'realtà. 
Il-kapital uman huwa wie ħed mill-fatturi determinanti prin ċipali tat-tkabbir. Sena wa ħda 
addizzjonali ta’ tag ħlim tista’ żżid il-produttività totali b’ 6.2% g ħal pajjiż tipiku Ewropew. 
Madankollu matul il-perjodu 1995-2000, inves timent pubbliku fl-edukazzjoni u ta ħriġ bħala 
proporzjon tan-nefqa pubblika ni żel f’ħafna mill-Istati Membri. Kollox g ħandu jsir biex ikun 
hemm l-aqwa effett fin-nef qa pubblika. Azzjoni biex tappo ġġja l-mobilità ser ti ġġenera bdil 
fuq skala kbira bi żżejjed li jkollha impatt ekonomiku reali, li j żid dimensjoni o ħra lill-
kapaċitajiet tal-forza tax-xog ħol. Tali skala ser tkun ipprovduta minn azzjoni biex tkopri xi 
10% ta’ l-istudenti universitarji permezz ta’ placements.  
 
MT 8   MT Il-fatt li azzjoni kumplessa li taqs am il-fruntieri tista’ biss tkun ittrattata sew fil-livell ta’ l-UE 
– minħabba t-tlaqqig ħ ħażin bejn id-distribuzzjoni ta’ spejje ż (nazzjonali) u benefi ċċji 
(mxerrda) , u min ħabba l-ostakoli addizzjonali li ji ġu żviluppati pro ġetti ta’ infrastruttura li 
jaqsmu l-fruntieri – kienet ikkonfermata fid-de ċiżjoni reċenti tal-Kunsill u l-Parlament 
Ewropew biex jidentifikaw 30 pro ġett ta’ trasport li huma pr ijorità skond il-programm 
Netwerk Trans-Ewropew. L-i żvilupp ta’ netwerks tat-trasport effettivi huwa ċentrali għal 
ekonomija ta’ su ċċess. Akkwisti ta’ kompetittività f’setturi o ħra jistgħu jkunu mtajra jekk l-
infrastruttura hija ppersegwitata minn problemi b ħall-konġestjoni. Peress illi l-ekonomija 
Ewropea saret i żjed integrata, l-ispejje ż ta’ infrastruttura fqira kibru u d-defi ċenzi li jaqb żu l-
fruntieri saru i żjed ovvji. Li ri żorsi f’livell Ewropew ji ġu allokati hija l-uniku triq biex 
tirrepara l-preferenza naturali biex infieq nazzjonali ji ġi mmirat g ħall-iskemi li jibdew u 
jispiċċaw fi ħdan fruntieri nazzjonali. Tippr ovdi wkoll opportunità biex tg ħin l-ekonomija 
inqas żviluppata ta’ l-Ewropa ti żviluppa infrastruttura ta’ benefi ċċju għal kulħadd. 
Il-Kunsill Ewropew ta’ Göteborg fl-2001 po ġġa enfasi partikolari biex jinkora ġġixxi bidla 
minn triq g ħal aktar modi ta’ tr asport sostenibbli g ħall-ambjent. Azzjoni biex tippromwovi 
inter-modalità ser tiffoka fuq li ting ħeleb il-kon ġestjoni tat-traffiku fejn it-triq li taqsam il-
fruntieri madwar l-Ewr opa tidjieq. Azzjonijiet li jibnu fuq il-programm e żistenti Marco Polo 
huma stmati li jie ħdu xi 36 miljun vja ġġ bit-trakk bejn post u ie ħor imbegħdin minn xulxin 
f'toroq im ħarbta: dan ifisser li kull euro li jintefaq se r ifisser 6 Euros ta’ tfaddil f’termini ta’ 
tniġġis u inċidenti mnaqqsa.  
Il-fatt stess ta’ l-integrazzjoni Ewropea jfisser li l-vanta ġġi li qed ji żdiedu lil Stat Membru 
wieħed mill-operazzjonijiet esterni tieg ħu huma ta’ benefi ċċju wkoll g ħall-oħrajn u 
jiġġustifikaw b’mod ċar intervent fil-livell ta’ l-UE. L-UE we ħidha għandha wkoll g ħad-
dispożizzjoni tag ħha l-medda s ħiħa ta’ strumenti disponibbli biex jittrattaw ma’ pajji żi terzi. 
It-tkabbir huwa e żempju ċar: li kandidati ji ġu megħjuna jġibu l-qafas regolatorju tag ħhom 
bħal livelli ta' l-UE je ħtieġ sforz sinifikanti fi l-livell ta’ l-UE, anke jekk dan tfisser li ti ġi 
msejħa l-esperjenza ta’ l-Istati Membri fil-pro ċess (eż. ġemellaġġ). Sigurtà u emigrazzjoni 
huma eżempji oħra, kif ukoll it-twaqqif ta’ normi u livelli u l-projje zzjoni esterna tal-politika 
interna ta’ l-UE (b ħall-biodiversità, tibdil fil- klima, tmexxija tajba …).  
Fil-Balkani tal-Punent, l-UE g ħelbet kemm il-kri żi kif ukoll il-b żonn għal stabilizzazzjoni 
b’livell ta’ effi ċjenza li mhux probabbli kienet tintla ħaq mill-azzjoni kkombinata ta’ l-Istati 
Membri individwali. U żat taħlita ta’ djalogu politiku, re ġim ta’ kummer ċ favorevoli adattat 
perfettament, programmi finanzjarji es tensivi, kooperazzj oni fil-qasam tal- ġustizzja, u mi żuri 
ta’ stabilizzazzjoni demokrati ċi. 
Eżempju ta’ fejn il-potenzjal ma wasalx fe jn mistenni huwa f’istituzzjonijiet finanzjarji 
internazzjonali. G ħalkemm Stati Membri huma l-ma ġġoranza fil-Bord E żekuttiv ta’ l-IMF u l-
Bank Dinji f’termini ta’ numri, huma je żerċitaw ħafna imqas influwenza mill-Istati Uniti. Li 
nitkellmu b’vu ċi waħda u naġixxu flimkien hija essenzjali biex ti żdied il-vi żibilità u l-
influwenza.  
2.2 Effi ċjenza: Azzjoni ta’ l-UE toffri valur a ħjar għall-flus 
Azzjoni ta’ l-UE tista’ tkun i ġġustifikata wkoll fuq valur g ħal raġunijiet ta’ flus. Euro wa ħda 
minfuqa fil-livell ta’ l-UE tista’ toffri iktar minn Euro wie ħed fil-livell nazzjonali. Minbarra 
dan, infieq mhux koordinat fil-liv ell nazzjonali biex jintla ħqu għanijiet komuni hija ħela ta’ 
flus. F’ħafna każijiet, li jin ġiebu flimkien ri żorsi u kompetenzi huwa mod effi ċjenti kif isir 
 
MT 9   MT tifdil, u til ħaq fl-istess ħin il-massa kritika me ħtieġa biex jitwasslu ċertu għanijiet prin ċipali. 
Xi eżempji huma:  
Il-konnessjoni bejn kapa ċità qawwija ta’ riċerka  u ekonomija b’sa ħħitha hija ċara: fl-2002, il-
Kunsill Ewropew iffissa mira ta’ 3%  tal-GDP biex ikunu ddedikati g ħar-riċerka sa l-2010, 
inkluż 1% mis-settur pubbliku. Ir-ri ċerka fuq l-iskala ta' l-UE tista’ toffri valur a ħjar għall-flus 
minn riċerka ffinanzjata nazzjonalment, u jis ta' jkollha effett li timbotta bis-sa ħħa l-finanzjar 
privat, li jistimula inizjattivi teknolo ġiċi kbar u l-i żvilupp tal-poli Ewropej ta’ e ċċellenza 
f’oqsma kompetittivi ħafna bħat-teknolo ġija u l-Komunikazzjoni ta’ l-informatika, 
bioteknolo ġija u aeronawtika. Hekk kif il-komplessità tar-ri ċerka u l-massa finanzjarja kritika 
meħtieġa tiżdied, l-ebda Stat Membru li ja ġixxi f’isolazzjoni ma jista’ jo ħloq il-massa kritika 
minima. L-ekonomija fil-kobor offruta fil-live ll ta’ l-UE ssir aktar sinifikanti u l-benefi ċċji li 
ssir konnessjoni bejn spe ċjalisti minn na ħa għall-oħra tal-fruntieri isiru i żjed ċari. 
 
Il-politika tar-ri ċerka ta’ l-UE tista’ tappo ġġja infrastrutturi ta’ ri ċerka prinċipali ta’ interess 
Ewropew fl-iskala ta’ l-UE, li ti żviluppa pro ġetti bħal lasers kbar u fa ċilitajiet tas-sorsi tan-
newtron u li ti żviluppa bio data-banks dwar il- ġenomika madwar l-UE. B ħala eżempju 
wieħed, 52 laboratorji f’20 Stati Membri differenti ġew ikkonnettjati sabiex ja ħdmu flimkien 
fuq l-Encefalopatiji Spon ġiformi Trasmissibbli. Ir-ri żultati jistg ħu jinġabru u jinbena fuqhom 
minn operaturi tas-settur  pubbliku u privat fl-UE.  
Il-ġbir flimkien ta’ ri żorsi prezzju żi joffri valur reali g ħall-flus. Per e żempju, kull Stat 
Membru g ħandu forzi ta’ protezzjoni ċivili u unitajiet ta’ emer ġenza tas-sa ħħa għal-lest u lesti 
li jintervjenu f’qasir żmien. L-ispejje ż li jintefgħu għal dawn il-forzi huma ħafna drabi g ħoljin 
ħafna, b’tag ħmir speċjalizzat u livell g ħoli ta' taħriġ essenzjali. G ħal investiment relattivament 
żgħir, koordinazzjoni ta’ l-UE tag ħmilha possibbli jinbena fuq kapa ċitajiet disponibbli g ħal 
azzjonijiet ta’ prevenzjoni u emer ġenza li jaqb żu l-fruntieri bir-rata me ħtieġa u biex 
tippermetti vanta ġġi ta’ effiċjenza għall-baġits nazzjonali. Din tg ħin biex titjieb l-effettività u 
tnaqqas l-ispejje ż għal kull Stat Membru meta jirrea ġixxi għal diżastri naturali jew kri żijiet 
oħra u ġġib għajnuna immedjata lill-vittmi biex jeg ħlbu l-konsegwenzi immedjati tal-kri żi. 
Madankollu, l-impatt tal-ba ġit li jipprovdi sokkors g ħal żmien qasir u jie ħu miżuri ta’ 
emerġenza hija ġeneralment g ħolja ħafna. Il- Fond Solidarjetà  huwa mod g ħall-Unjoni biex 
tgħin lill-Istati Membri jiffa ċċjaw l-isfidi ta’ sitwazzjonijiet ta’ kri żi. 
Kultant, l-azzjonijiet jistg ħu jkunu fuq tali skala u ta’ tali komplessit à li l-ġbir flimkien a’ 
azzjoni fil-livell ta’ l-UE h ija l-uniku mod biex tintla ħaq il-massa kritika me ħtieġa. Dan kien 
il-ħsieb wara l-pro ġett Galileo: li l-investiment me ħtieġ biex jiġu żviluppati sistemi tan-
navigazzjoni tas-satellita  kien tant sinifikanti li sforz flimkien kien essenzjali. Dan l-isforz 
issa jeħtieġ jitkompla fl-istadji li jmiss tal-pro ġett, fl-addozzjoni tal-Galileo u t-t ħaddim 
tiegħu.  
Issa huwa rrikonoxxut b’mod ċar li l-isfidi imposti mill -immigrazzjoni u kenn politiku ma 
jistgħux jintlaħqu iżjed b’mod xieraq mill-amministrazzjonijiet nazzjonali we ħidhom. It-
tneħħija ta’ kontrolli interni mal-fruntie ri trid tkun akkumpanjata minn mi żuri komuni dwar 
kontroll effettiv u sorveljanza tal-fruntieri esterni ta’ l-Unjoni. K ooperazzjoni mtejba li 
tinvolvi l- ġbir flimkien ta’ ri żorsi disponibbli f’oqsma b ħal taħriġ u tagħmir ser ti żgura użu 
aktar effi ċjenti tal-fondi pubbli ċi. Minbarra dan, azzjoni ta’ l-UE lejn immani ġġjar integrat 
tal-fruntieri esterni tag ħna huwa l-uniku mod kif jintla ħaq tqassim ġust tal-piżijiet bejn l-Istati 
Membri, u ħud minnhom jiffa ċċjaw il-piż tqil ta’ fruntieri twal jew żidiet qawwija fl-
emigrazzjoni. Il-livell ta’ tqassim ta’ pi żijiet ser issa ħħaħ is-solidarjetà bejniethom u ġġib 
 
MT 10   MT valur ġenerali għal benefiċċji ta’ flus permezz ta’ politika i żjed kredibbli u i żjed ġusta. Din 
qegħdha fil-qofol tal-politika sostenibbli ta’ l-em igrazzjoni miftehma fil-Kunsill Ewropew ta’ 
Sevilja.  
L-UE qed tiffa ċċja l-isfida li timmani ġġja fruntieri ta’ art li twassal g ħal xi 6,000 km, u 
fruntieri marittimi sa 85,000 km. Din l-isfida mhijiex imqassm a b’mod ugwali: 7 mill-Istati 
Membri l- ġodda jirrapre żentaw 40 % tal-fruntieri esterni tag ħna ta’ art. Xi 400,000 persuna 
japplikaw g ħal kenn politiku fl-Unjoni kull sena – b’ 7 % ta’applikazzjonijiet ta’ kenn politiku 
mill-istess persuna fi Stati Membri differenti u ’l fuq minn 14-il miljun ċittadin ta’ pajji żi terzi 
diġà joqogħdu fl-UE,  minn liema  64 % fil- Ġermanja, Franza u r-Renju Unit. L-iskala ta’ 
dawn l-isfidi tag ħmel azzjoni essenzjali fuq livell kontinentali.  
It-tilħiq ta’ l-UE f’relazzjonijiet esterni  hija tali li tista ’ tipprovdi influwenza u visibilità kif 
ukoll massa kritika finanzja rja fl-intervenzjoni tag ħha u tiġġenera skali ta’ ekonomiji 
sinifikanti. 
Wieħed mill-G ħanijiet tal-Millenju g ħall-Iżvilupp ifittex biex jaqta’ bin-nofs il-proporzjon ta’ 
nies ming ħajr ilma tax-xorb mhux perikolu ż – 1 biljun persuna fil-pre żent. Anke jekk u ħud 
mill-Istati Membri g ħandhom kompetenza komparabbli g ħall-Kummissjoni, l-UE toffri 
vantaġġ komparattivi permezz ta’ l-abilità tag ħha li timmobilizza massa kritika ta’ f finanzjar 
b’impatt globali reali (wara s-Summit Dinji g ħall-Iżvilupp Sostenibbli , l-UE ser tikkommetti 
€1 biljun ma’ l-Inizjattiva Ilma g ħall-Ħajja).  
It-tqegħid preżenti tas-servizzi esterni ta’ l-Istati Me mbri fejn tal-Kummissjoni tista’ tipprovdi 
eżempju ieħor u konkret ħafna ta’ potenzjal ta’ skali ta’ ekonomiji. L-Istati Membri jimpjegaw 
madwar 45 000 persuni barra mill-pajji ż f’madwar 1 500 Missjoni u l-Kummissjoni timpjega 
madwar 5 000 persuna f’130 Delegazzjoni. B’mo d ta’ tqabbil, il-US timpjega 15 000 persuna 
f’madwar 300 Missjoni.  
2.3 Siner ġija: Azzjoni ta’ l-UE biex tikkomplimenta, tistimula, u ċċaqlaq azzjoni 
L-Unjoni Ewropea hija bba żata fuq solidarjetà , u fuq li nitg ħallmu minn g ħand xulxin. Fl-
istess ħin, it-twassil ta’ g ħanijiet prin ċipali miftehma te ħtieġ sinerġija bejn azzjonijiet u 
deċiżjonijiet ta’ nfieq fil-livel li ta’ l-UE, nazzjonali, u re ġjonali. L-istrate ġija ta’ Lisbona jew 
azzjoni esterna ta’ l-UE huma illustrazzj onijiet tajba ta’ din il-problema. Billi 
jikkomplimentaw u jistimulaw l-isfo rzi nazzjonali biex jippromwovu żvilupp ekonomiku, l-
Unjoni tista’ ttejjeb l-effi ċjenza ta’ l-azzjonjiet na zzjonali u turi solidarjetà madwar l-UE. Dan 
huwa iżjed u iżjed importanti meta tara d-disparitajiet li qed jikbru, imma wkoll il-vanta ġġi, 
minn diversità li kibret wara t- tkabbir. Li tnaqqas id-disparita jiet tfisser ukoll li l-Unjoni 
Ewropea trid ta ġixxi bħala katalista biex tg ħolli l-livelli, u te żamina l-aqwa pratti ċi. Xi 
eżempji huma: 
Il-politika ta’ Koe żjoni hija bbażata fuq il-konvinzjoni li l- Unjoni hija komunità ta’ 
solidarjetà b’interess komuni fil-prosperità fil-membri tag ħha; u li interventi ta’ koe żjoni 
jistimulaw il-kompetittività u joffru profitt tajjeb fuq l-investiment pubbliku mag ħmul billi 
jittejjeb l-i żvilupp sostenbbli fil-livell ta ’ l-UE. Il-punt essenzjali li ssir espressjoni diretta u 
viżibbli ta’ solidarjetà ta’ l-UE lejn i ċ-ċittadini hija aktar b’sa ħħitha f’Ewropa ta’ 25 u iktar. 
Imma strate ġiji ta’ żvilupp u azzjonijiet g ħandhom ikunu ta u mmexxija primarjament minn 
awtoritajiet re ġjonali u nazzjonali. Ir-rwol ta’ l-UE  huwa li tikkomplimenta l-azzjoni 
nazzjonali u li ta ġixxi bħala mod biex tg ħolli l-effettività ta’ l-infiq, b’mod partikolari 
f’oqsma li g ħandhom l-ikbar impatt fuq l-i żvilupp sostenibbli ġenerali. 
 
MT 11   MT Ir-rekord ta’ politika ta’ koe żjoni turi li re ġjuni li jibbenefikaw raw rata ta’ tkabbir 
konsistentament aktar g ħolja mill-medja ta’ l-UE. Kull Euro minfuq fuq politika ta’ koe żjoni 
għandu effett ta’ leverage si nifikanti – tliet Euros g ħal kull Euro minfuqa fil-ka ż ta’ reġjuni 
f’“Oġġettiv 2”. Immirata biss lejn investiment, il-koe żjoni fissret pass ta’ tib dil reali f’termini 
ta’ kemm infrastruttura fi żika u kapital uman. Il-politika ta’ koe żjoni ġabet ukoll vanta ġġi 
f’’termini ta’ s ħubija u tmexxija tajba : il-fatt li topera b ħala kompitu mqassam bejn il-
Kummissjoni u l-Istati Membri żgurat li ta ħdem id f’id mal-politika nazzjonali u re ġjonali.  
Eżempju ieħor ta’ siner ġija effettiva ji ġi minn politika ta’ żvilupp rurali . Żvilupp rurali issa 
jikkostitwixxi t-tieni pilastru tal-Politika Komuni  ta’ l-Agrikoltura, li tat lill-CAP perspettiva 
aktar wiesg ħa u iktar sinkronizzata mal-b żonnijiet ta’ llum u l-Ewropa mkabbra. B’dan il-mod 
taqbel ma’ politika o ħra li għandha l-iskop li t ħejji t-triq g ħal bidla so ċjali u ekonomika. Imma 
b’aktar minn nofs il-pop olazzjoni ta’ l-UE jg ħixu f’żoni rurali li jkopru xi  90% tat-territorji ta’ 
l-Unjoni, żvilupp rurali g ħandu rwol ovvju fil-politika l-o ħra, bħall-ambjent u l-koe żjoni. 
Żvilupp rurali jippromwovi l-adattazzjoni ta’ bdi ewa u l-komunità rurali madwar l-Unjoni 
għall-bżonnijiet ġodda fl-ekonomija rurali, filwaqt li fl-istess ħin jappoġġjaw punti ta’ 
referenza ambjentali u jag ħtu attenzjoni spe ċjali lir-reġjuni inqas żviluppati ta’ l-Unjoni . 
It-theddida tat-terrori żmu hija internazzjonali fin-natura stess tag ħha. Li niżguraw sigurtà billi 
nevitaw u ni ġġieldu l-kriminalità u t-terrori żmu ser tibqa’ sfida prin ċipali għall-Unjoni li ma 
tistax tintla ħaq mill-Istati Membri li ja ġixxu weħidhom. Numru ta’ avvenimenti mhux 
previsti, b ħal dak ta’ Madrid, żiedu l-interess pu bbliku u stennija g ħal azzjoni fil-livell ta’ l-
UE. Fl-istess ħin it-tneħħija ta’ kontrolli intern i tal-fruntieri m’g ħandhiex tkun theddida g ħas-
sigurtà personali ta ċ-ċittadini ta’ l-UE. Kif enfasizzat bil-Kunsill Ewropew ta’ Brussel 2004, 
it-theddid ta’ terrori żmu ser jing ħelbu biss b’solidarjetà u azzjoni kollettiva. Peress illi l-Istati 
Membri jiddependu fuq xulxin biex i żommu livell g ħoli ta’ sigurtà, azzjoni kollettiva fil-livell 
Ewropew hija me ħtieġa. 
Ħafna mix-xog ħol ta’ l-Unjoni jikkon ċerna t-tixrid tal-kompetenzi u ċċaqliq tal-politika lejn 
twassil aktar effettiv. F’ ħafna oqsma– ambjent, politika so ċjali, dwana u ntaxxar, sajd – 
investiment relattivament żgħir jista’ jg ħin jinħoloq ċiklu rikorrenti ta’ disseminazjzoni ta’ 
kompetenzi u tag ħrif b’benefi ċċji indiretti reali. 
Il-Programm Ewropew tat-Ti bdil fil-Klima jidentifika l-i żjed miżuri effettivi fl-infiq biex 
tintlaħaq konformità mal-Protokoll ta’ Kyoto bl-inqas spi ża possibbli. L-ispejje ż tat-tibdil fil-
klima huma xokkanti – kumpaniji ta’ l-assikurazzjoni jipprevedu li l-ispi ża ta’ diżastri 
naturali we ħidha ser til ħaq il-$150 biljun fis-sena fl-g ħaxar snin li jmiss. Imma jekk il-mi żuri 
t-tajba jistg ħu jiġu identifikati permezz ta’ pr ogrammi ta’ l-UE, miri mni żżla bil-Protokoll ta’ 
Kyoto jistg ħu jintlaħqu bi spiża annwali ta’ €2.9 sa €3.7 biljun – parti żgħira mill-potenzjal 
ta’ l-ispejje ż. 
Stati Membri ħafna drabi huma kapa ċi jadottaw qawwiet f’termini ta’ ri żorsi, diplomazija, u l-
parti tad-difi ża tal-programmi tar- relazzjonijiet esterni f’reġjuni differenti tad-dinja, 
minħabba l-istorja jew il- ġeografija. Imma azzjoni ta’ l-UE tag ħmel sforz estern kollettiv 
aktar koerenti, i żjed mis-somma tal-partijiet, li jiffinanzjaw mi żuri biex jag ħmlu l-għajnuna 
ta’ l-iżvilupp aktar effettiva jew ja ħdmu biex jassiguraw li sforzi individwali ma jikkoin ċidux. 
Valur mi żjud ta’ l-UE jo ħroġ ukoll mill-metodi tag ħha (b’mod partikolari t-t ħollija ta’ l-
għajnuna, appo ġġ settorali u tal-ba ġit, attitudni ġenwinament ibba żata fuq ir-ri żultati għall-
iżvilupp, konnessjoni ta’ volumi ta’ l-g ħajnuna direttament g ħall-kisbiet tal-pajji żi tal-miri 
nazzjonali tag ħhom għat-tnaqqis tal-faqar). 
 
MT 12   MT Appoġġ għall-baġit ffinanzjat mill-UE jo ħloq inċentivi għar-riforma f’pajji żi msieħba. Tagħti 
wkoll lill-Kummissjoni interess fid-djalogu dwar sistemi tal-ba ġit u tgħin issaħħaħ ir-
responsabbiltà domestika. Globalme nt tikkontribwixxi li jin ħolqu l-kondizzjonijiet ne ċessarji 
għas-sostenibbiltà ta’ programmi o ħra ta’ donaturi inklu żi dawk ta’ l-Istati Membri.  
L-assistenza umanitarja ta’ l-UE la ħqet diviżjoni ta’ ħidma effettiva ħafna. L-abilità li taqsam 
il-piż bl-iżjed mod effi ċjenti, in-newtralità politika ta’ l-g ħajnuna umanitarja ta’ l-UE u r-
rabta bil-g ħaqal bejn l-g ħajnuna bilaterali ta’ l-Is tati Membri u l-assistenza ta’ l-UE żiedu 
għal politika kapa ċi li twassal benefi ċċji reali b’ mod uniku.  
L-azzjoni ta’ l-UE te ħtieġ li tkun imfassla b’tali mod li tkabbar il-valur mi żjud. Hemm riservi 
ta’ valur mi żjud li għandhom ikunu utilizzati aktar. Koeren za mtejba fl-azzjonijiet ta’ l-Unjoni 
tista’ żżid l-influwenza tag ħha. Strumenti mkabbra jistg ħu jtejbu t-twassil tag ħha. 
* * * 
3. N
AGĦMLU L -POTENZJAL TAL -VALUR MI ŻJUD REALTÀ : GVERNAR A ĦJAR FL -
IMPLIMENTAZZJONI TAL -POLITIKA  
Fil-Komunikazzjoni adottata fl-10 ta’ Frar 2003, il-Kummissjoni stipulat prin ċipji abbażi ta’ 
xiex ħabbret li se tissimplifik a u tirrazzjonalizza  l-istrumenti finanzjarji tag ħha. Ir-riżultat ta’ 
din ir-razzjonalizzazzjoni hija ppre żentata hawn ta ħt bit-Titolu tal-Ba ġit. 
3.1 Titolu 1: Tkabbir Sostenibbli 
It-tkabbir sostenibbli kien f il-qofol tal-programm politiku stipulat fi Frar. Biex tintla ħaq din il-
mira, azzjoni hija me ħtieġa fi tliet oqsma prin ċipali: li nwasslu l-Ewropa g ħal ekonomija 
dinamika bba żata fuq it-tag ħrif mmirat lejn it-tkabbir; ir-reinfurzar tal-koe żjoni; u l-iżgurar ta’ 
tmexxija sostenibbli u protezzjoni tar-ri żorsi naturali. 
L-ewwel tnejn minn dawn l-oqsma ser ikunu indi rizzati permezz ta’ azzjoni skond it-Titoli 1A 
u 1B. 
Kompetittività u inno vazzjoni fis-suq wie ħed 
Il-kompetittività hija materja kumplessa u trasversali. Ri ċerka, innovazzjoni u klima li hija 
tajba għan-negozju huma kollha aspetti prin ċipali ta’ strate ġija effettiva ta’ kompetittività. 
Huma g ħandhom ukoll ikunu mmexxija permezz ta’ ambjent b’sa ħħtu regolatorju 
b’kompetizzjoni effettiva. Bosta st rumenti u l-politika ta’ l-UE jappo ġġjaw il-kompettittività 
Ewropea; programm ta’ qafas g ħall-innovazzjoni u l-kompetittività  għandha l-potenzjal li 
tiftaħ u tiffaċilita azzjoni f’ ċertu oqsma mmirati. Il-programm ta’ qafas ser i ħaddan tliet temi 
prinċipali: 
– Li jtejjeb l-ambjent tan-negozju. Fost l-iskopijiet li g ħandhom ikunu mmirati 
ser ikun hemm l-a ċċess għall-kapital ta’ l-investiment; netwerks elettroni ċi 
siguri; it-twassil effettiv ta’ servizzi tan-negozju madwar l-UE; u servizzi 
modernizzati permezz ta’ l-u żu tat-teknolo ġija u l-komunikazzjoni ta’ l-
informatika. 
 
MT 13   MT – niżguraw li l-innovazzjoni ta ħdem biex tippromwovi l-kompetittività u hija 
mwassla f’applikazzjoni prattik a f’livell tan-negozju. Is-siner ġiji ser ikunu 
maħluqa bi “Pjattaformi teknolo ġiċi” mmexxija mill-industrija skond il-
programm ta’ qafas tar-Ri ċerka, fejn il-persuni interessati ser ji żviluppaw 
aġenda tar-ri ċerka mmirati lejn kompetittivit à industrijali flimkien ma’ 
programm tal-kompetittività. L-azzjoni ser tkun mmirata wkoll lejn it-
teknoloġija ambjentali, li tu ża proġetti pilota jew l-ewwel applikazzjonijiet ta’ 
skala sħiħa biex juru l-e żekuzzjoni teknolo ġika tagħhom u l-vijabilità 
ekonomika; u ener ġija li tiġġedded. Dawn ja ħdmu permezz ta’ l-A ġenzija ta’ l-
Enerġija Intelliġenti sabiex iwettqu pro ġetti strateġiċi. 
– Jappoġġjaw politika Ewropea dwar il- kompetittività ta’ l-intrapri żi, 
innovazzjoni, intraprapri ża u SMEs ma’ kompetenza politika u l-promozzjoni 
ta’ azzjoni ta’ l-UE. L- azzjoni kollha biex tappo ġġja l-politika industrijali, 
innovazzjoni u l-intrapri ża ser tin ġabar skond il-programm ta’ qafas ta’ 
kompetittività, sabiex jitkabbar l-impatt. 
L-operazzjoni tas-Suq Wie ħed teħtieġ il-koordinazzjoni effi ċjenti ta’ n taxxar u dazju . Il-
programmi pre żenti Fiscalis u Dazju ser jin ġiebu flimkien biex jitniedu serje ta’ azzjonijiet fi 
sħubija mad-dwani nazzjonali u l-awtoritajiet  fiskali biex jassiguraw li r-regoli huma 
applikati. Bit-ta ħriġ u b’informatika kompatibbli, dwan a nazzjonali u awto ritajiet fiskali 
jistgħu jaġixxu bħala entit à waħda. 
Insaħħu r-riċerka u l-i żvilupp teknolo ġiku 
Il-Kummissjoni temmen li l-b żonn essenzjali g ħal qabża ta’ kwantità fl-isforz tar- riċerka 
Ewropea  tiġġustifika  imbuttatura sinifikanti g ħar-riżorsi dedikati g ħar-riċerka mill-ba ġit ta’ l-
UE. Imma l-kon ċentrazzjoni u t-twassil tal-politika Ewropea tar-ri ċerka għandha wkoll 
tinħadem mill- ġdid. Is-7 Programm ta’ Qafas g ħar-riċerka ser ikun immirat le jn l-iskopijiet li 
ġejjin: 
– Jinħolqu poli ta’ e ċċellenza permezz ta’ kooperazzjoni trans-nazzjonali; 
– Jitniedu Inizjattivi Teknolo ġiċi Ewropej, ibba żati fuq Pjattaformi Teknolo ġiċi; 
– Jistimulaw kreattività fir-ri ċerka bażika permezz ta’ kompetizzjoni bejn gruppi 
ta’ riċerka fil-livell Ewropew; 
– Nagħmlu l-Ewropa aktar attraenti g ħar-riċerkaturi; 
– Niżviluppaw infrastrutturi ta’ ri ċerka ta’ interess komuni Ewropew; 
– Reinfurzar tal-koordinazzjoni  tal-programmi nazzjonali. 
F’dawn il-ka żijiet kollha, il- ħidma ser tkun immirata lejn su ġġetti ta’ interess Ewropew 
priċipali, konnessi mill-qrib ma’ oqsma ta’ kompetenza ta' l-UE, b’kon ċentrazzjoni ġdida fuq 
l-ispazju u s-sigurtà. Filwaqt illi l-Kummissjoni ser i żżomm ir-responsabbiltà politika g ħall-
politika, iktar de ċentralizzazzjoni ser tkun intr odotta, b’iktar involviment g ħal persuni 
pubbliċi u privati interessati, nibn u fuq kompetenza professjona li xjentifika permezz ta' 
“Kunsill Ewropew tar-Ri ċerka”. Tliet toroq ġew identifikati: 
 
MT 14   MT Sħubija ma’ l-Istati Membri g ħal azzjonijiet iddisinjati biex ti ġi kkoordinata politika 
nazzjonali dwar ri ċerka abba żi ta’ għanijiet komuni. 
Esternalizzazzjoni g ħal azzjonijiet iddi sinjati biex jappo ġġjaw gruppi individwali ta’ ri ċerka, 
permezz tal- ħolqien ta’ a ġenzija regolatorja jew e żekuttiva. 
Tmexxija mill-Kummissjoni g ħal riċerka ta’ kollaborazzjoni, b’kon ċentrazzjoni ġdida fuq is-
superviżjoni u l-kontroll. Il- ħidmiet li jifdal relatati ma’ l-e żekuzzjoni ta' l-azzjonijiet jistg ħu 
jiġu ttrasferiti lill-a ġenzija eżekuttiva.  
 Sommarju ta’ dawn il-proposti kien adottat mill-Kummissjoni f’ Ġunju 
2 u issa hija so ġġetta 
għal proċess konsultattiv biex tippermetti lill-i stituzzjonijiet u l-komunità tar-ri ċerka li jie ħdu 
azzjoni. 
Nippromwovu trasport sostenibbli, ener ġija u netwerks  ta’ l-UE  
Strument dedikat ser jintu ża biex jitlestew networks  trans-Ewropew tat-trasport u ener ġija 
identifikati mill-Kunsill u l-Parlament Ewropew.  In-netwerks tat-trasport ser igawdu finanzjar 
multi-annwali fil-qafas ta’ regolamentazzjoni biex jitmexxa l-finanzjar ta’ dawn in-netwerks matul il-perjodu 2007-2013. Ir-regolamentazzjoni ser jintrodu ċi tfassil ta’ de ċiżjonijiet 
ffurmat fil-livell ta’ l-UE, regoli ċari dwar kondizzjonalità u sele ttività, u tmexxija tal-pro ġett 
b’mod aktar ċar biex ittejjeb il-katina mit-tnissil sal-finalizzar tieg ħu. Il-Kummissjoni ser 
tesplora wkoll jekk a ġenzija eżekuttiva hux ser tipprovdi l-i żjed mod effettiv li tg ħin l-
imsieħba j ġibu l-pro ġetti m ħaddma. 
 Id-dispożizzjonijiet dwar netwerks ta’ l-ener ġija ser jimplimentaw programm multiannwali 
ċċentrat fuq appo ġġ għall-investimenti f’sistemi konnessi ma’ xulxin, biex titkabbar l-
effiċjenza u s-sigurtà tal-provvista fis-settur Ewropew ta’ l-ener ġija. Din ser ti ġi fil-forma ta’ 
appoġġ mhux biss ta’ studji tal-passat, imma wkoll g ħal ħidma ta’ żvilupp u, f’ ċertu każijiet, 
kontribuzzjoni limitata g ħall-kostruzzjoni. 
Strument separat ser ikun me ħtieġ ukoll biex jibni fuq il-programm Marco Polo  eżistenti 
dwar l-inter-modalità, pro ġetti fuq skala i żgħar biex jg ħinu azzjonjiet tas-settur privat bil-g ħan 
preċiż li jneħħu t-trasport tal-merkanzija mit-toroq. 
Istrument separat ser ikun me ħtieġ ukoll biex titpo ġġa s-sistema ta’ navigazzjoni tas-satellita 
Galileo  fuq bażi ġdida legali adattata g ħall-fażi li jmiss tal- ħidma tagħha. 
Fil-kuntest tat-tr attati ta’ l-ade żjoni, obbligi legali ġew kreati jew qed ji ġu negozjati dwar il-
piż finanzjarju e ċċezzjonali rrappre żentat bl-g ħeluq tal-fa ċilitajiet nukleari msemmija: l-
Unjoni Ewropea hija obbligata tipprovdi assist enza finanzjarja addizzjonali adegwata biex 
tappoġġja sforzi ta’ g ħeluq ta’ dawn il-fa ċilitajiet wara 2006. 
 Il-linja ta’ ba ġit speċifika għandha tiġi kkreata g ħal dan il-g ħan taħt t-Titolu 1A. Din il-linja 
ser tirċievi approprazzjonijiet adegwati minn żewġ sorsi: 
Ammonti disponibbli minn Titolu 1A, ħlief dawk assenjati g ħall-edukazzjoni, 
riċerka, politika so ċjali u netwerks Trans-Ewropej; 
                                                
 
2 Xjenza u Teknolo ġija, iċ-ċavetta tal-futur ta’ l-Ewropa: Linji ta’ gwida g ħall-politika futura ta’ l-Unjoni 
Ewropea biex jappo ġġjaw ir-riċerka (KOM(2004) 353) 
 
MT 15   MT Il-Fond g ħall-Aġġustament tat-Tkabbir fejn me ħtieġ biex jagħmel bilanċ. 
Id-deċiżjoni speċifika fuq il-kontribuzzjoni ta’ l-UE g ħall-għeluq ta’ fa ċilitajiet nukleari ser 
tkun ippre żentata għall-adozzjoni mill-Kummissjoni  f’Settembru 2004. Ser tkun ibba żata fuq 
l-eżaminazzjoni o ġġettiva tal-b żonnijiet finanzjarji u ż-żmien tal-ħruġ assoċjat tal-flus g ħal 
kull pjanta nukleari li g ħandha ting ħalaq, u bħala l-punt tat-tluq jittie ħed l-infieq kurrenti di ġà 
ffinanzjat g ħas-snin 2004-06. 
Intejbu l-kwalità ta’ l-edukazzjoni u t-ta ħriġ 
Il-programm ta’ tag ħlim għal matul il- ħajja kollha ser i ġib flimkien azzjonijiet f’kull livell ta’ 
edukazzjoni u ta ħriġ, mill-iskejjel g ħat-tagħlim tal-kbar, b ħala s-suċċessur ewlieni g ħall-
programmi kurrenti (Erasmus, Erasmus Mundus, Comenius, Socrates, Leonardo da Vinci). 
Ser ikun hemm emfasi qawwija fuq g ħotjiet għall-mobilità, b’g ħajnuna żejda minn żewġ 
azzjonijiet orizzontali, li jkopru żvilupp tal-politika, tag ħlim tal-lingwa u l-u żu ta’ teknolo ġiji 
ġodda; u azzjonijiet Jean Monnet dw ar l-integrazzjoni Ewropea.  
 Il-formular mill- ġdid ta’ numru ta’ azzjonijiet differenti ser ifisser pro ċeduri komuni, inqas 
strumenti legali u inqas linji ta’ ba ġit, kollha jipprovdu simplifikazzjoni b’benefi ċċju reali 
għall-utenti.  
 Il-fuq minn 80% tar-ri żorsi ser ikunu mmexxija b’mod de ċentralizzat, bl-u żu ta' aġenziji 
nazzjonali biex jag ħżlu benefi ċċjarji u biex jo ħorġu fondi lill-utenti tal-programmi. Din 
tqajjem kwistjonijiet dwar kemm kontroll finanzjarju g ħandu jkun me ħtieġ minn aġenziji 
nazzjonali: a ġenziji nazzjonali li jo ħorġu riżorsi sinifikanti mill-ba ġit ta’ l-UE g ħandhom 
jilħqu l-istess live lli ta' kontroll b ħall-Kummissjoni u l-a ġenziji madwar l-UE. It-tmexxija 
min-naħa tal-Kummissjoni ser tinkludi a ġenzija eżekuttiva li tittratta ma’ azzjonijiet fil-qasam 
ta’ l-edukazzjoni u l-kultura. 
Aġenda soċjali tal-politika biex tg ħin is-soċjetà Ewropea tanti ċipa u tmexxi l-bidla  
L-aġenda soċjali tal-politika  tkopri l-medda kollha ta’ g ħanijiet so ċjali tal-Komunità: 
impjieg totali, protezzjoni so ċjali u inklu żjoni; kondizzjonijiet tax-xog ħol; 
antidiskriminazzjoni u diversità; u l-ugwaljanza bejn is-sessi. Azzjoni f’dawn l-oqsma ser 
tinġabar flimkien fi programm wa ħdieni għall-impjieg u s-solidarjetà so ċjali (“PROGRESS”). 
Ser toffri “ one stop shop ” għall-utenti b’regoli komuni g ħall-applikanti g ħall-linji kollha tal-
programm.   Uħud mill-aspetti ta’ l-azzjoni so ċjali joħorġu direttament mill-poteri awtonomi tal-
Kummissjoni skond it-Trattat, l-i żjed ovvju l-appo ġġ għad-djalogu so ċjali. Regolamenti 
eżistenti fil-qasam tal-koordinazzjoni ta’ skemi ta’ sigurtà so ċjali u l-moviment liberu tal-
ħaddiema (inklu ż in-netwerk EURES li ilu je żisti bejn is-servizzi ta’ impjieg ta’ l-Istati 
Membri) jipprovdu ba żi legali għall-aspetti ta’ l-a ġenda soċjali tal-politika li ma tistax tkun 
ffinanzjata abba żi tal-poteri awtonomi tal-Kummissjoni. 
Inwieġbu għall-ħtiġijiet li qed jinbidlu 
L-istrateġija effettiva g ħall–promozzjoni tal-kompetittività te ħtieġ tegħleb kwistjonijiet fit-tul 
li qed taffa ċċja l-ekonomija Ewropea. Imma g ħandha wkoll tkun kooperattiva. I ż-żewġ 
għanijiet tal-ba ġit id-dixxiplina u l-effettività jistg ħu jintlaħqu billi ssir ri żerva ta’ somma 
allokata kull sena b’mira pre ċiża. L-esperjenza ta’ l- Inizjattiva Ewropea tat-tkabbir uriet li l-
 
MT 16   MT UE teħtieġ strument biex tirrea ġixxi malajr g ħal tibdil ekonomiku sabiex tistimula t-tkabbir u 
l-ħolqien ta’ xog ħlijiet. Attitudni aktar proattiva g ħall-kompetittività ser tkun ipprovduta bit-
twaqqif tal- Fond għall-Aġġustament tat-Tkabbir . Kull sena, meta l-Unjoni te żamina l-
progress fl-implimentazzjoni ta’ l-istrate ġija ta’ Lisbona fil-K unsill Ewropew tar-Rebbieg ħa, 
tista’ tidderie ġi r-riżorsi, jekk me ħtieġ, biex tħeġġeġ b’mod partikolari inizjattivi effettivi biex 
jaċċellera l-progress f’g ħanijiet li qeg ħdin tard skond l-iskeda (b ħal TENs jew pro ġetti kbar 
ambjentali jew ta’ ri ċerka) jew jg ħinu jwieġbu għal ħasdiet mhux mistennija – b ħad-diżgwid 
tal-kummer ċ jew konsegwenzi mhux mistennija ta’ ftehim kummer ċjali, jew sej ħiet 
eċċezzjonali g ħal azzjonijiet ur ġenti bħal per eżempju, il- ħtieġa li jimtlew ħtiġijiet finanzjarji 
biex iseħħu l-obbligi li jing ħalqu reatturi nukleari ming ħajr dewmien. Il-Fond mhux ser 
jeħtieġ strument separat: Ser ju ża programmi e żistenti u mekkani żmi ta’ twassil. 
Koeżjoni akbar g ħat-tkabbir u l-impjieg 
Il-politika ta’ koe żjoni issa g ħandha ċertifikat suffi ċjenti u l-kwistjoni prin ċipali hija ta’ kif 
terġa' tħaddem mill- ġdid strutturi e żistenti biex it-twassil isir b’mod aktar effettiv. Il-prin ċipju 
fundamentali tas-s ħubija ser jibqa’, imma s-sistema ser tkun inqas kumplessa u aktar 
strateġika. 
Il-ġenerazzjoni l- ġdida ta’ programmi ta’ koe żjoni ser joperaw skond il-prin ċipji ta’ gwida li 
ġejjin: 
Id-dokument strate ġiku tal-politika ser ji ġi adottat g ħall-perjodu kollu, biex ja ġixxi bħala punt 
ta’ referenza g ħall-Istati Membri u r-re ġjuni xorta wa ħda. Ser jistabbilixxi miri prin ċipali għal 
konċentrazzjoni a ħjar ta’ appo ġġ tal-koeżjoni. Dibattitu annwali tal- Kunsill ser jorbot il-mira 
tal-koeżjoni fiċ-ċiklu annwali g ħall-implimentazzjoni ta’ l-istrate ġija ta’ Lisbona. Ir-rilaxx ta’ 
fondi minn ri żerva proposta tar-ri żultati ser ukoll isserra ħ fuq kemm l-g ħanijiet ta’ l-istrate ġija 
kienu qed jintla ħqu. Fir-rigward ta’ kompetittività re ġjonali u impjieg, proporzjon tal-fond ser 
ukoll jitwarrab biex jintu ża’ meta huwa me ħtieġ bħala reazzjoni g ħall-effett negattiv g ħall-
avveniment ekonomiku partikolari. 
Kull reġjun jew Stat membru ser imbag ħad jipproponi dokument strate ġiku ta’ referenza 
għall-2007-2013. Ġaladarba adottat mill-Kummissjoni, dan ser iservi b ħala bażi għall-
ipprogrammar li ser jikkon ċentra fuq it-tifsir ta’ oqsma ta’ prijorità g ħall-intervenzjoni, li 
jħalli l-massimu tal-flessibilità g ħal tfassil idde ċentralizzat tad-de ċiżjoni. Tmexxija finanzjarja 
ser isseħħ fil-livell ta’ oqsma ta ’ prijorità, mhux tal-mi żuri nnifishom, u kontroll finanzjarju u 
evalwazzjoni ser ikunu ak tar proporzjonati u de ċentralizzati. 
L-utenti ser igawdu l-benefi ċċju ta' razzjonalizzazzjoni prin ċipali fil-makkinarju le ġislattiv 
biex tiġi implimentata l-politika ta’ koe żjoni. Tliet strumenti fi nanzjarji biss ser ikunu 
meħtieġa, il-Fond ta’ Koe żjoni, il-Fond Ewropej g ħall-Iżvilupp Re ġjonali u l-Fond So ċjali 
Ewropej. Il-Fond ta’ Koe żjoni u l-ERDF ser ukoll igawdu  minn programmar kollettiv u l-
istess regoli ta’ operat g ħall-proġetti ta’ infrastruttura. 
Biex tikkumpensa g ħall-ostakoli legali fil-kooperazzjoni ta’ bejn il-fruntieri, ser ji ġi mwaqqaf 
strument biex jappo ġġja tali azzjoni, li jista’ jintu ża’ bħala għażla. 
Karatteristika partikolari tal-Fond So ċjali Ewropew ser tkun numru ta’ azzjonijiet spe ċifiċi 
biex jirrinforzaw l-integrazzjoni so ċjali ta’ l-emigranti u żżid l-aċċess tagħhom għall-impjiegi. 
Din għandha l-g ħan li tħares lejn il-parte ċipazzjoni li żdiedet ta’ ħaddiema emigranti skond l-
Istrateġija Ewropea g ħall-Impjieg u azzjoni biex tippermetti ċittadini ta’ pajji żi terzi 
 
MT 17   MT b’ambjent kulturali, reli ġjuż, lingwistiku u etniku differenti biex  jissetiljaw u jkollhom parti 
attiva fl-aspetti kollha tas-so ċjetà Ewropea. Din te ħtieġ koordinazzjoni mill-vi ċin bejn it-
tħaddim tal-Fond So ċjali Ewropej f’dan il-qasam u l-istrate ġija u l-għanijiet li ser jitwaqqfu 
mill-qasam tal-politika responsabbli g ħall-politika ta’ emigrazzj oni. Il-programmar ta’ l-
azzjonijiet tal-Fond So ċjali Ewropew g ħall-integrazzjoni ta ċ-ċittadini tal-pajji żi terzi ser issir 
minn DĠ EMPL bi ftehim ma’ D Ġ JAI.  
3.2 Titolu 2: Konservazzjoni u Tmexxija ta’ Ri żorsi Naturali 
B’somom sinifikanti ta’ flus pubbli ċi li ser ikunu ddedikati g ħall-għanijiet skond Titolu 2, 
huwa iżjed aktar importanti li l-istrumenti u l-mekkani żmi tat-twassil ikunu f’posthom g ħal 
implimentazzjoni effi ċjenti. 
Bir-riformi tal-CAP ta’ l-2003 u 2004  li għadhom kemm isiru u bin- nefqa agrikola ffissata 
għall-2013, il-qafas g ħall-perjodu kopert mill-Perspettivi Finanzjarji huwa stabbilit. Huwa 
tajjeb li niftakru li dawn ir-riformi di ġà involvew simplifikazzjoni prin ċipali, b’pagament 
wieħed lill-bdiewa, qafas uniku regolatorju g ħal għajnuna diretta, u kontrolli permezz ta’ 
tmexxija ta’ l-art minflok il-produzzjoni. Tibdil futur g ħall-organizzazzjoniji et tas-suq komuni 
ser jitmexxew fi ħdan dan il-qafas. Regolament ġdid ser iwaqqaf struttura g ħall-iffinanzjar tal-
CAP b’fond uniku g ħal kull pilastru, il-Fond Agrikolu Ewropew ta’ Garanzija u l-Fond 
Agrikolu Ewropew g ħall-Iżvilupp Rurali. Il-Fondi ser ikollhom ħafna elementi simili, inklu ż 
l-użu esklussiv ta’ a ġenziji awtorizzati tal- ħlas għall-pagamenti u regoli simili g ħall-kontroll 
finanzjarju. 
Politika ta’ żvilupp rurali ser tkun  applikata permezz ta’ tliet g ħanijiet prin ċipali: 
– Li tiżdied il-kompettitività tas-settur agrikolu permezz ta' appo ġġ għar-
ristrutturar; 
– Jitjiebu l-ambjent u l-kampanja permezz ta’ appo ġġ għat-tmexxija ta’ l-art; 
– Titjieb il-kwalità ta’ ħajja f’żoni rurali u promozzjoni ta ’ diversifikazzjoni ta’ l-
attivitajiet ekonomi ċi permezz ta’ mi żuri mmirati g ħas-settur ta’ l-irziezet u 
atturi oħra rurali. 
Programmi rurali ta’ l-i żvilupp fl-Istati Membri kollha g ħandhom isegwu it-tliet g ħanijiet 
kollha. Imma l-bilan ċ magħżul bejn dawn it-tliet g ħanijiet għandhom ikunu de ċentralizzati 
ħafna. Stati Membri b'infrastruttura ta’ l-agrikoltura relattivament sotto żviluppata jistg ħu 
jiddeċiedu jpoġġu l-enfasi fuq l-immodern izzar u r-ristrutturar, sa biex ir-regoli tal-CAP jkunu 
jistgħu jiġu implimentati effettivament u s-settur agrikolu jkun jista’ jikkompeti sew. 
B’kuntrast, jekk il-vijabilità tal- komunitajiet rurali hija meqjusa b ħala problema prin ċipali fi 
Stat Membru ie ħor, jista’ jag ħżel li jikkon ċentra fuq id-diversifikazzjoni ekonomika.  
Fil-każijiet kollha, l-imsie ħba fil-livell nazzjonali, re ġjonali u lokali g ħandhom jibbenifikaw 
minn simplifikazzjoni sinifikanti ta’ l-arran ġamenti. Din ser tinvolvi: 
– L-igruppjar mill- ġdid tal-mi żuri kollha skond l-istrument uniku biex jitwassal 
il-programm wa ħdieni; 
– Attenzjoni spe ċjali għall-ħtieġa ta’ koerenza bejn żvilupp rurali u mi żuri ta’ 
koeżjoni; 
 
MT 18   MT – Taħlita aħjar ta’ kontroll u di ċentralizzazzjoni: dokument ta’ l-UE dwar l-
istrateġija biex jipprovdi qafas g ħal strateġiji nazzjonali g ħal żvilupp rurali; 
iktar konsultazzjoni fundamentali ta’ kif dawn il-programmi huma inventati u 
mħaddma; regoli u kondizzjonijiet inqas de ttaljati dwar l-implimentazzjoni tal-
programmi; u monitora ġġ u evalwazzjoni reinfurzat a. Ir-responsabbilitajiet 
rispettivi ta’ l-Istati Membri u l-Kummissjoni fit-tmexxija finanzjarja ser tkompli tkun imfissra b’mod aktar ċar. 
Il-politika tas-sajd ser titwassal permezz ta’ żewġ strumenti. Il-Fond Ewropew g ħas-Sajd ser 
jikkostitwixxi Fond uniku g ħar-ristrutturar tas-settur tas-sajd u l-i żvilupp ta’ żoni mal-kosta li 
jiddependu fuq is-sajd. Dan il-Fond ser ikun i ċċentrat fuq numru limitat ta’ oqsma prin ċipali: 
– L-iżvilupp sostenibbli ta ż-żoni mal-kosta (kemm f’termini ta’ diversifikazzjoni 
ekonomika u l-ambjent); 
– Adattazzjoni tal-flotta tas-sajd; 
– Proċessar mhux ta’ ħsara għall-ambjent u kompetittivit à ta’ l-akwakultura u s-
sajd; 
– Azzjonijiet o ħra ta’ interess komuni, inklu ż proġetti pilota g ħall-
konservazzjoni. 
Filwaqt li dan il-Fond huwa b’mod ċar konness mill-vi ċin ma’ l-istrumenti ta’ koe żjoni u ser 
tkun operata permezz ta’ tmexxija mqassma li tu ża programmar multi-annwali – il-
konnessjoni mill-vi ċin tagħha ma’ l-implimentazzjoni tal-Politika Komuni tas-Sajd tag ħmilha 
xierqa li taqa’ fit-Titolu 2. 
It-tieni strument ser ji ġbor flimkien l-oqsma kollha fejn il-Politika Komuni tas-Sajd te ħtieġ 
ffinanzjar biex jappo ġġja r-riforma CFP: 
– Investiment fil-mi żuri ta’ kontroll jippermettu te kniki moderni ta’ kontroll li 
jitpoġġew f’posthom fl-ib ħra kollha ikkontrollati, u jsa ħħu l-ħidma ta’ l-
Aġenzija tal-Kontroll tas-Sajd; 
– Miżuri biex jippromwovu kwalità g ħolja u parir xjentifiku u data teknika li 
huma disponibbli malajr; 
– Dispożizzjoni g ħall-konklu żjoni u l-iffinanzjar ta’ ftehim dwar sajd 
internazzjonali u parte ċipazzjoni f’Organizzazzjonijiet Re ġjonali tas-Sajd. 
Koerenza politika ma tistax tin żamm jekk l-istrumenti huma kkunsidrati f’i żolazzjoni. Fil-
qasam ta’ l-ambjent , il-biċċa l-kbira ta’ l-azzjoni ta’ l-UE ti ġi permezz ta’ l-idea dominanti 
ta’ l-ambjent f’politika o ħra.  
 L-isfida g ħall-perjodu li ġej hija doppja: l-ewwel, biex ti żgura li g ħanijiet prin ċipali 
ambjentali jikkomplimentaw u jirrinforzaw l-a ġenda tat-tkabbir. Tendenzi pre żenti fl-istat tas-
sejħa ta’ l-ambjent g ħal azzjoni mi żjuda preventiva u rimedjabbli matul il-medda kollha ta’ l-
oqsma tal-politika.   L-iffinanzjar skond Titoli 1A u 1B, Titolu 2 (agri-ambjent, sajd, żvilupp rurali) u Titolu 4 
huwa fundamentali biex jintla ħqu għanijiet tal-politika ambjentali b ħala parti minn g ħan akbar 
 
MT 19   MT ta’ l-UE ta’ żvilupp sostenibbli. Per e żempju, fil-pre żent madwar 16.5 % ta’ l-ERDF u 50% 
tal-Fond ta’ Koe żjoni huma ddedikati g ħall-ambjent. Minbarra dan, l-interventi kollha ta’ 
koeżjoni għandhom jirrispettaw il-li ġi Komunitarja dwar l-ambjent.  
 Il-livelli kurrenti ta’ ffinanzjar g ħal attivitajiet ambjentali g ħandhom jin żammu u fejn me ħtieġ 
ikunu miżjuda fil-perjodu finanzjarju li jmiss, u jirriflettu l-importanza ta’ l-ambjent b ħala 
pilastru ta’ żvilupp sostenibbli. Allura l-idea dominanti ta’ l-iffinanzjar tal-politika ambjentali 
ta’ l-UE ser tin żamm.  
 Dan l-impenn g ħal iffinanzjar ambjentali ser jitw aqqaf fl-orjentazzjonijiet strate ġiċi, li 
jipprogrammaw u jimplimentaw dokumenti ta' lin ji ta’ gwida li ser ikunu proposti mill-
Kummissjoni fix-xhur li ġejjin. Minbarra dan, il-Kummissjoni ser te ħtieġ Stati Membri li juru 
kif ħadu l-ħtiġijiet ta’ ffinanzjar ta’ l-ambjent, inklu ż aspetti rilevanti ta’ Natura 2000 in 
konsiderazzjoni fl-i żviluppar tal-programmi nazzjonali tag ħhom skond fondi strutturali u ser 
jiddiskutu l- ħtieġa għall-ko-finanzjar tal-Komunità mag ħhom bħala parti mill-programm ta’ 
proċess għall-approvazzjoni. 
Għalkemm ħafna azzjoni ambjentali  hija mwassla bi tqassim f’azzjonijiet o ħra, jibqa’ l-
ħtieġa ta’ strument biex iwassal azzjoni ta’ natura unikament ambjentali. Il- programm  
LIFE+  ser ifittex biex jikkontribwixxi g ħall-iżvilupp, implimentazzjoni, monitora ġġ u 
evalwazzjoni tal-politika u le ġislazzjoni ambjentali ta’ l-UE . B’mod parikolari, sejra 
tappoġġja: 
– It-tkabbir tal-ba żi ta’ tagħrif dwar politika ambjentali u l-i żvilupp ta’ mezzi 
prinċipali biex ti ġi żgurata l-konsistenza (kollezzjoni  ta’ data, studji, bini ta’ 
xenarju eċċ); 
– L-implimentazzjoni tal-politika ambjen tali b’mod konkret, partikolarment ta’ 
bini ta’ ħiliet, skambju ta’ l-aqwa pratti ċi u networking  u l-involviment ta’ 
NGOs; 
– Dimostrazzjoni ta’ atitudnijiet u strumenti ġodda ta’ politika; 
– Informazzjoni u Komunikazzjoni biex ji żdied l-għarfien dwar materji 
ambjentali. 
Strument uniku ser jippermetti sett uniku ta’ regoli u tfassil ta’ de ċiżjonijiet u pro ċeduri ta’ 
ffinanzjar, kif ukoll iktar mira  konsistenti ta’ politika. Ir-ri żultat ser ikun tnaqqis fl-ispejje ż 
ġenerali amministrattivi involuti,  kif ukoll aktar trasparenza u vi żibilità. 
3.3 Titolu 3: Nazzjonalità 
Insaħħu l-UE bħala Żona ta’ Libertà, Sigurtà u Ġustizzja 
L-atitudni tal-Kummissjoni biex jintla ħaq dan il-g ħan hija bba żata fuq tliet programmi ta’ 
qafas biex jieħdu post il-kotra ta' st rumenti u linji ta' ba ġit f'dan il-qasam. Trasparenza ser 
tiżdied, hekk kif “klijenti” potenzjali tal-programmi ser ikunu jafu immedjatament g ħal liema 
għan tal-politika ġenerali ta’ l-UE il-parte ċipazzjoni tag ħhom ser tikkontribwixxi. Dawn il-
programmi ta’ qafas ser ikunu simili fir-regoli tag ħhom ta’ ffunzjonar u op erat, sabiex persuni 
involuti jgawdu xi ħaġa viċin ta’ strument uniku. 
 
MT 20   MT Din l-istruttura simplifikata ser ittejjeb l-effettività ta’ dawn il-programmi b ħala strumenti tal-
politika, u li ji ġu mfassla lezzjonijiet tal-politika pe rmezz ta’ sistemi xierqa ta’ monitora ġġ u 
evalwazzjoni. Minbarra dan, programmi mfissra mit-tliet oqsma tal-politika jippermettu aktar 
flessibilità fl-allokazzjoni ta’ prijoritajiet bejn azzjonijiet differenti fl-istess politika, u 
għandhom g ħalhekk jg ħinu f’ li jipprovdu risposta pronta g ħal avvenimenti mhux mistennija 
– fil-qasam ta’ sigurtà, per e żempju, l-istruttura proposta tippermetti mar ġini ta’ flessibilità 
bejn azzjoni preventiva u reattiva. 
Il-biċċa l-kbira ta’ fondi allokati skond dan il-q asam ser ikunu fi tmexxija maqsuma ma’ l-
Istati Membri. L-istruttura ssimplifikata tal-programmi ser tiffa ċilità l-koordinazzjoni ma’ l-
amministrazzjonijiet nazzjonali. Flessibilità biex tadatta g ħal ċirkostanzi nazzj onali ser tkun 
ipprovduta permezz ta’ dokumenti nazzjonali ta’ ppr ogrammar. Korpi esterni ser jifformaw 
vojt koerenti fil-lo ġika tat-tliet oqsma prin ċipali tal-politika. 
Il-Libertà ta’ moviment u s-solidarjetà fil-qa sam tal-fruntieri esterni, kenn politiku u 
programm ta’ emigrazzjoni ser jappo ġġjaw l-implimentazzjoni ta s-solidarjetà f’dan il-
qasam u ser jirrapre żentaw il-parti l-kbira ta’ ffinanzjar fil-libertà, sigurtà u ġustizzja. Ser 
tkopri azzjoni biex tappo ġġja atitudni integrata fil-fruntieri esterni ta’ l-UE, u ser tassisti l-
iżvilupp ta’ kenn politiku komuni fejn  il-qsim ta’ responsabbiltà tg ħin lill-Istati Membri 
jirrispettaw l-obbligi internazzjonali tag ħhom. Il-programm ser jikkontribwixxi g ħal tmexxija 
effettiva u sostenibbli ta’ l-emigrazzjoni– inklu ż il-ġlieda kontra l-immigr azzjoni illegali u r-
ritorn ta’ ċittadini jew persuni residenti illegalment ta’ pajji żi terzi li jemigraw irregolarment 
lejn l-UE.   L-implimentazzjoni ta’ politika komuni ta’ l-emigrazzjoni te ħtieġ ukoll illi l-Komunità 
tipprovdi twe ġiba kredibbli g ħall-kwistjoni multidimensjonali ta’ integrazzjoni ta’ ċittadini ta’ 
pajjiżi terzi. Din timplika li enfasi akbar ikun impo ġġi fuq il-parte ċipazzjoni mi żjuda ta' 
emigranti fl-attivitajiet żviluppati mill-Fond So ċjali Ewropew. Issejja ħ ukoll għal forma ġdida 
ta’ solidarjetà sabiex tappo ġġja l-isforzi ta’ l-Istati Membri biex jag ħmluha possibbli g ħal 
ċittadini ta’ pajji żi terzi b’ambjent kulturali, reli ġjuż, lingwistiku u etni ku differenti biex 
jissetiljaw u jie ħdu sehem attiv fl-aspetti kollha tas-so ċjetajiet Ewropej. Fl-a ħħar, għal dawk l-
azzjonijiet li mhumiex koperti bl-ESF, b ħal parteċipazzjoni fil- ħajja ċivika u politika, rispett 
għad-diversità u n-nazzjonalità ċivika, jew mi żuri indirizzati lejn dawk li qed ifittxu kenn 
politiku, inklu ż networking , benchmarking  u l-iżvilupp ta’ indikaturi f’dawn l-oqsma, l-
iffinanzjar ser ikun ipprovdut skond titolu 3.   Il-ħolqien ta’ Aġenzija għall-Fruntieri Esterni fil-qasam ta’ tmexxija ta’ l-emigrazzjoni di ġa 
kienet proposta mill-Kummissjoni. Ser isir e żaminazzjoni sabiex ji ġi stabbilit jekk it-tmexxija 
tas-sistemi ta’ informazzjoni ta’ sk ala kbira fl-oqsma ta’ rilevanza g ħall-Ġustizzja u l-
Affarijiet Interni, b ħal Eurodac, SIS jew VIS, jistg ħu jinġiebu wkoll fl-iskop ta’ l-a ġenzija, 
jew se je ħtieġu aġenzija ġdida. Pero, hemm setturi o ħra, bħas-sigurtà ta’ l-ikel u dazju, li 
jeħtieġu wkoll razzjonalizzazzjoni u żieda f’kontrolli e żistenti fil-fruntieri esterni ta’ l-UE. 
Meta wie ħed jara l-ekonomija fil-k obor u l-potenzjal ta’ koin ċidenzi f’ċertu Stati Membri, il-
probabilità ta’ l-u żu ta' l-Aġenzija għall-Fruntieri Esterni b ħala bażi ta’ koordinazzjoni biex 
tkun żgurata kooperazzjoni bejn il-korpi prin ċipali kollha responsabbli g ħat-tmexxija tal-
fruntieri ser tkun e żaminata.  
Il-Programm ta’ sigurtà ser isaħħaħ il-prevenzjoni tal-kriminalità u t-terrori żmu, jirrinforza 
l-kooperazzjoni u l-bdil bejn awtoritajiet ta ’ l-infurzar tal-li ġi, u se jappo ġġja l-provvista ta’ 
intelliġenza fuq skala Ewropea u l-i żvilupp ta’ dimensjoni Ewropea g ħat-taħriġ mogħti lill-
uffiċjali għolja tal-pulizija ta ’ l-Istati Membri.  
 
MT 21   MT  
Il-Kummissjoni tistenna li kemm il- Europol kif ukoll il- European Police College , 
preżentament intergovernattivi, ser iduru f’korpi ta’ l-UE, skond il-Kostituzzjoni. 
Il-Programm ta’ Ġustizzja u Drittijiet Fundamentali  ser ifittex jippromwovi kooperazzjoni 
ġudizzjarja, a ċċess faċli għall-ġustizzja u joffri ċertezza legali akbar, kemm lin-negozju u anki 
liċ-ċittadini, biex isa ħħaħ it-tkabbir f’sitwazzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri. Ser jag ħti attenzjoni 
lill-acquis  li qed jikber f'dan il-qasam u jiffa ċilita tagħrif reċiproku u kunfidenza fis-sistemi 
legali permezz ta' informazzjoni pubblika u ta ħriġ ta' l-imħallfin u l-professjonisti legali l-
oħra. Ser ukoll tirrinforza  l-koordinazzjoni u l-koope razzjoni bejn invest igaturi u prosekuturi 
li jittrattaw ma’ investigaturi u prosekuturi li jittrattaw ma’ kriminalità serja ta’ bejn il-
fruntieri, fil-livelli operazzjonali u strate ġiċi. Azzjoni ta’ l-UE ser ukoll timmira g ħall-bdil ta’ 
informazzjoni dwar de ċiżjonijiet fi kwistjonijiet kriminali, b ħal kundanni ta’ qabel. Il-
promozzjoni tad-drittijiet fundamentali se r takkompanja l-integrazzjoni tal-Karta fil-
Kostituzzjoni u ser ikollha kon ċentrazzjoni partikolari fuq parte ċipazzjoni demokratika fil-
ġirja għall-elezzjonijiet Ewropej fl-2009.  
 Il-Kummissjoni tistenna li Eurojust , preżentament intergovermentali, ser idur f’korp ta’ l-UE, 
skond il-Kostituzzjoni. Kif mif tiehem mill-Kunsill Ewropew f’Di ċembru 2003 l-Osservatorju 
dwar Razzi żmu u Ksenofobija ser ji ġi estiż b i e x  i s i r  A ġenzija dwar Drittijiet Fundamentali 
żviluppata.  
 Il-Kummissjoni qed tippjana li tressaq proposti le ġislattivi s-sena ddie ħla. Pero, fir-rigward 
tal-mekkani żmu ta’ solidarjetà g ħat-tmexxija tal-fruntieri esterni (parti mil-Libertà tal-
programm ta' ċaqliq) u l-programm il- ġdid ta’ Ġustizzja, id-d ħul fis-seħħ tat-Trattat il- ġdid ser 
jiddetermina ż-żmien ta’ l-azzjoni. 
Niżguraw aċċess għal oġġetti u servizzi ba żiċi 
Il-programmi pre żenti tal- konsumatur, sigurt à ta’ l-ikel u sa ħħa ma jiltaqg ħux ma’ l-
istenniji ta ċ-ċittadini. Fil-pre żent, per e żempju, il-programm tas-sa ħħa pubblika jir ċievi tliet 
darbiet aktar talbiet ta’ kwalità a ħjar għal appoġġ li jista’ jil ħaq. Il-qerda tal-mard fil-katina 
alimentari huwa wkoll żvantaġġjat b’diffikultajiet ta’ ffinanz jar, filwaqt li t-tkabbir jo ħloq 
sfida partikolari biex l-infrastruttura so ċjali jkollha kwalità a ħjar (saħħa, konsumaturi) 
madwar l-UE 25. Sabiex titjieb din is-sitw azzjoni, il-Kummissjoni tipproponi li tbiddel l-
istrumenti e żistenti kollha b’ żewġ strumenti prin ċipali biex jaqblu a ħjar ma’ l-g ħanijiet 
politiċi taċ-ċittadinanza. 
Il-programm tas-sigurtà ta’ l-ikel  ser ifittex prin ċipalment li jikkumbatti l-mard ta’ l-
annimali, jiffa ċilita kooperazzjoni a ħjar bejn il-laboratorji ta’ l-UE, inaqqas id-differenzi fil-
livelli tas-sigurtà ta’ l-ikel fi u bejn pajji żi u jiżgura protezzjoni tal-katina alimentari kollha 
kemm hi. 
Il-programm  tal-politika tal-konsumatur u s-sa ħħa pubblika ser jipprovdi  bini ta’ kapa ċità 
sostenibbli fost organizzazzjoni jiet tal-konsumatur; u jtejjeb is-sigurtà tal-konsumatur 
permezz ta’ kooperazzjoni a ħjar bejn l-awtoritajiet ta’ l-Istati Membri, kif ukoll bejn l-UE u 
pajjiżi terzi. Ser ukoll i ħeġġeġ kooperazzjoni bejn Stati Membri  biex titjieb l-effettività u l-
effiċjenza tas-sistemi ta’ kura tas-sa ħħa madwar l-Ewropa. 
L-Awtorità Ewropea tas-Sigurtà ta’ l-Ikel  u ċ-Ċentru Ewropew g ħall-Prevenzjoni u l-
Kontroll tal-Mard għandhom jipprovdu l-assistenza ne ċessarja (regolatorja u e żekuttiva) 
 
MT 22   MT meħtieġa mill-Kummissjoni fl-e żekuzzjoni tal-kompiti tag ħha. Huma ser iwasslu parir u 
analiżi imma jiġġeneraw ukoll netwerks  madwar l-Unjoni biex i kun hemm skambju ta’ l-aqwa 
prattika.  
Nieħdu ħsieb il-kultura u d-diversità Ewropea 
Il-ħtieġa għas-simplifikazzjoni fil- ġenerazzjoni kurrenti ta’ programmi dwar kultura, media 
u żgħażagħ kienet it-tema konsistenti ta’ l-evalwazzj onijiet. Regoli kuntrattw ali u finanzjarji 
aktar sempli ċi u pproporzjonati u regoli inqas kumplessi ser jippermettu li aktar ener ġija tkun 
ddedikata fit-twettiq u an qas fl-amministrazzjoni. 
Għal dan il-g ħan, il-Kummissjoni qed tipproponi inqas strumenti legali li huma aktar sempli ċi 
u aktar flessibbli. Il-propos ti ser inaqqsu n-numru ta’ ba żi legali minn tmienja fil-pre żent għal 
erbgħa, u l-linji ta’ ba ġit minn 22 g ħal erbgħa. 
L-istrumenti l- ġodda ser jippermettu di ċentralizzazzjoni akbar. Ukoll, il-Kummissjoni 
għandha l-intenzjoni twaqqaf a ġenzija eżekuttiva g ħall-programmi kollha kkon ċernati.  Dan il-
korp il-ġdid ser ikun responsabbli g ħall-kompiti tekni ċi relatati ma’ dawn il-programmi kollha 
u ser jipprovdi assistenza u a ġġornament ta’ kuljum. 
Il-programm ta ż-Żgħażagħ il-ġdid ser jippromwovi ċittadinanza Ewropea li ż-żgħażagħ fil-
livell Ewropew kif ukoll fil-livelli nazzjonali u lokali. L-erba’ linji ta’ ba ġit preżenti ser ikunu 
sostitwiti b’wie ħed uniku, li ser ikopri l-attivitajiet kollha pre żentament implimentati f’ żewġ 
bażi legali separati (il-programm ta ż-Żgħażagħ u l-programm ta’ azzjoni Komunitarja biex 
jippromwovu korpi attivi fil-livell Ewropew fil-qasam ta ż-żgħażagħ).  
 Il-programm ta ż-Żgħażagħ huwa bba żat fuq delegazzjoni ta’ awtorità lill-a ġenziji nazzjonali, 
li ser jaħdmu fi ħdan qafas mni żżel mill-Kummissjoni. Is-sa ħħa ta’ din is-sistema hija l-
faċilità ta’ l-u żu li aġenziji nazzjonali jistg ħu jipprovdu permezz ta’ l-u żu tal-lingwa 
nazzjonali, ftehim tas-sistemi nazzjonali, e ċċ. Il-programm jikkon ċentra fuq azzjonijiet 
diċentralizzati, u jillimit a tmexxija diretta g ħal dawk l-oqsma fejn g ħandha valur mi żjud ċar 
(bħal netwerks, appo ġġ tal-politika , u appo ġġ għall-NGOs). 
Il-programm Kultura  l-ġdid ser ikun miftu ħ għall-oqsma kollha kulturali u artisti ċi, 
mingħajr kategoriji predeterminati, u g ħal varjetà akbar ta’ operaturi  kulturali, li jvarjaw minn 
amministrazzjonijiet nazzjonali jew lokali g ħal netwerks u kumpaniji kulturali tas-settur. 
Jikkonsisti f’ba żi legali wa ħda bħala kuntratt mat-tnejn pre żenti, u hu ta’ linja ta’ ba ġit waħda 
meta mqabbla mal-pre żenti ħamsa. Il-programm se r ikun ukoll aktar fa ċli biex jintu ża. 
Il-programm il- ġdid għall-appoġġ għas-settur Ewropew awdjovi żiv ser ikollu b ħala għanijiet 
globali li jippreserva  u jtejjeb  id-diversità Ewropea ku lturali u l-wirt awdjovi żiv; li 
jippromwovi d-djalogu u l-ftehim inter-kulturali; u li j żid iċ-ċirkolazzjoni ta’ ħidmiet Ewropej 
awdjo viżivi ġewwa u barra l-Unjoni Ewropea. Ser jintegra ż-żewġ programmi kurrenti 
MEDIA f’wie ħed, billi jintegraw il-komponenti differenti tal-katina ta’ valur Ewropea 
awdjoviżiva. Skond ri żultati ta’ konsultazzjon i pubblika, regoli u pro ċeduri ser ikunu 
ssimplifikati. 
Il-Programm ċiviku ta’ parte ċipazzjoni  ser jibni fuq il-programm imniedi re ċentament u 
jkopri l-perjodu mill-2007. Ser ifittex  jippromwovi l-valuri u l-g ħanijiet ta’ l-Unjoni, li j ġib iċ-
ċittadini aktar qrib ta’ l- UE u l-istituzzjonijiet tag ħha u li ser jistimula ċittadinanza attiva. 
Appoġġ jista’ wkoll jing ħata lil korpi li qed ifittxu g ħan ta’ interess ġenerali Ewoprew fil-
 
MT 23   MT qasam ta’ ċittadinanza attiva Ewropea, inklu ż “think tanks”. Aktar azzjoni ser tkun me ħtieġa u 
proposta ġdida leġislattiva ser tkun ippre żentata fil-bidu ta’ l-2005. 
Solidarjetà u strument rapidu ta’ reazzjoni 
Azzjoni fil-livell Ewropew ser tag ħmel ukoll possibbli atitudni komuni g ħal sitwazzjonijiet ta’ 
emerġenza. Strument ta’ solidarjetà u reazzjoni rapida  ser jipprovdi ċ-ċittadini bi twe ġiba 
Ewropea fl-eventwalità ta’ di żastri kbar. L-iskop ta’ l-istrument previst ser jinkludi kemm 
risposta immedjata (ko-ordinazzjoni u u żu ta’ riżorsi biex jikkumbattu di żastru kif l-
eventwalità ti żvolġi) u assitenza finanzjarja biex ik ampa ma’ sitwazzj onijiet ta’ emer ġenza fil-
konsegwenzi ta’ kri żi mhux prevista. Tista’ wkoll tindirizza l- ħtieġa li tkopri mi żuri ta’ 
preparazzjoni. L-istrument ser jipprovdi ffinanzjar biex jag ħti appoġġ lill-vittmi tat- 
terroriżmu; jindirizza ħtiġijiet ta' protezzjoni ċivili, u jirrea ġixxi għal kriżijiet ta’ sa ħħa 
pubblika, kif ukoll l-effett ta’ di żastri naturali o ħra. 
3.4 Titolu 4: L-Ewropa b ħala msieħba globali 
Mal-medda ta ż-żmien, l-Unjoni żviluppat spettru wiesg ħa ta’ mezzi ta’ relazzjonijiet esterni 
(politika ta’ kummer ċ komuni, kooperazzjoni skond ftehim  bilaterali u multilaterali, 
kooperazzjoni ta’ l-i żvilupp, politika komuni barranija u tas-sigurtà, difi ża komuni u politika 
tas-sigurtà, g ħajnuna umanitarja u assitenza finanzjarja,  kif ukoll il-projjezzjoni esterna tal-
politika interna: ener ġija, ambjent, trasport, ġustizzja u affarijiet interni, ecc). Il- ħolqien ta’ 
linji ta’ ba ġit ġodda permezz ta’ pro ċedura annwali ba ġitarja, u l-adozzjoni sussegwenti ta’ 
bażi legali ad hoc g ħall-implimentazzjoni tag ħhom, żiedet għall-proliferazzjoni ta’ l-
istrumenti. Ir-ri żultat huwa set imħallat u kumpless ta’ strumenti. Sforzi globali ta’ l-UE ta’ 
assistenza esterna huma pre żentament imwassla permezz ta’ aktar minn 30 strument legali 
differenti (programmi), u ħud temati ċi bħal “EIDHR3”, u wħud ġeografiċi bħall-programmi 
EDF jew TACIS. G ħandha wkoll serje ta’ strumenti tas-CFSP (Azzjonijiet Flimkien)4. Hemm 
ukoll xi strumenti separati li jkopru l-impatt estern tal-politika interna tag ħna, bħal Enerġija 
Intelliġenti. Li mmexxu dawn il-programmi varji b’mod effi ċjenti u koordinat saret 
kompitu dejjem aktar diffi ċli, kif ukoll li nag ħmlu l-komunikazzjoni u l-vi żibilità itqal. 
Kif previst fil-Kommunikazzjoni ta ’ l-10 ta’ Frar, il-Kummissjoni g ħalhekk tipproponi 
simplifikazzjoni drastika ta’ strumenti, immexxija bil- ħtieġa li tiġi ffaċilitata l-koerenza u l-
konsistenza ta' azzjonijiet esterni, u li jintla ħaq aħjar u aktar bir-ri żorsi disponibbli, billi 
nindirizzaw il-prin ċipji li ġejjin: 
Il-Politika g ħandha tmexxi l-istrumenti:  Hemm periklu ġenwin li jinqaleb l-ordni lo ġiku u 
li jkun hemm il-politika dettata  mill-istrumenti, u huwa ż-żmien għall-UE biex te żamina bir-
reqqa l-istrumenti tag ħha biex tag ħmilhom aktar koerenti u orjentati mar-ri żultati u li żżid l-
effett tagħhom ta’ ċaqliq u flessibilità. Niżguraw koerenza ġenerali tal-politika:  It-taħlita 
politika xierqa u l-bilan ċ bejn il-ħtiġijiet għal tweġibiet f’qasir żmien u strate ġiji għat-tul ser 
ikunu żgurati permezz ta’ Dokum enti ta’ l-Istrate ġija tal-Pajji ż (CSPs) u Dokumenti ta’ l-
Istrateġija Reġjonali (RSPs), kif ukoll ade żjoni u strate ġiji temati ċi. Soġġetta għal 
eżaminazzjonijiet regolari, u b’talba t-ta ħlita xierqa ta’ l-istrumenti l- ġodda proposti, din ser 
tiżgura l-koerenza ne ċessarja fl-atitudni. 
                                                 
3 Inizzjattiva Ewropea g ħad-Demokrazija u d-Drittijiet Umani 
4 Il-100 strument differenti msemmija fil-Kom unikazzjoni ta’ l-10 ta’ Frar jinkludu kemm 1el Pilastru u strumenti 
tas-CFSP 
 
MT 24   MT Is-simplifikar ta’ l-istruttura u l-pro ċeduri5 Linji ta’ ba ġit u proċeduri (strumenti ta’ l-
iffinanzjar u l-ba żi legali tag ħhom) ser ikunu ffurmati biex nag ħmluhom aktar effettivi u aktar 
effiċjenti, b’mod partikolari fir-rigward ta’ emer ġenzi u kri żijiet, u aktar kooperattivi g ħal 
inizjattivi ġodda bħall-Fond Globali biex ji ġġieled HIV/AIDS, Tuberkolo żi u Malarja jew l-
Inizjattiva tal-Pajji żi Fqar Midjunin Ħafna. 
L-Allokazzjoni ta’ ri żorsi orjentati lejn il-Produzzjoni : Hemm kunsens vast fuq il- ħtieġa li 
R-riżorsi jkunu allokati skond e żekuzzjonijiet mistennija u mkejla. Il-pro ċessi CSPs–RSPs, 
imsaħħa b’kapaċitajiet analiti ċi aktar b’sa ħħithom, għandhom jikkonfrontaw g ħanijiet inizjali 
u kisbiet reali. 
Djalogu a ħjar u koordinazzjoni ma’ donaturi o ħra u istituzzjonijiet:  L-ewwel, ma’ 
istituzzjoni o ħra ta’ l-UE, imma wkoll ma’ Stati Me mbri u istituzzjonijiet Bretton Woods.  
Djalogu a ħjar ma’ pajji żi terzi:  Il-pajjiżi kollha ser ikunu kope rti bis-set il- ġdid u 
ssimplifikat ta’ strumenti mmirati, li j ġibu ftehim a ħjar u jistg ħu jinqraw. 
Sabiex intejjeb aktar l-effettività ġenerali ta’ l-g ħajnuna ta’ l-UE mmexxija mill-
Kummissjoni, l-istrumenti l- ġodda u l-allokazzjonijiet finanzja rji li saru ser ikunu ggwidati 
b’attenzjoni akbar g ħall-ħtiġijiet u l-kriterji ta’ l-e żekuzzjoni. L-inkorporazzjoni ta' g ħajnuna 
EDF ta' qabel fil-ba ġit s’issa ser tiffa ċilita l-iskambju ta’ ideat lejn  l-aqwa livell ta’ prattika ta’ 
żewġ sistemi. Il-Kummissjoni ser tfittex aktar li l-qafas il- ġdid li jirregola l-programmar ta’ l-
għajnuna u t-twassil ser ipo ġġuha f’pożizzjoni li tista’ tag ħmel xi ħaġa. 
Fl-arkitettura l- ġdida proposta, tlIet strumenti ġenerali qed jappo ġġjaw direttament 
politika Ewropea esterna : il-politika ta’ qabel l-ade żjoni, il-politika tal-vi ċinat u l-politika 
ta’ l-iżvilupp. It-tliet strumenti temati ċi huma ddisinjat biex jirrispondu g ħal 
sitwazzjonjiet ta’ kri żi, kemm politi ċi, umanitarji jew finanzja rji, u ser ikopru l-pajji żi terzi 
kollha. Il-pro ċess ta’ simplifikazzjoni ser jinkludi w koll l-inkorporazzjoni ta’ numru ta’ 
strumenti temati ċi li preżentament huma separati u li jistg ħu jerġgħu jiġu klassifikati mill- ġdid 
skond l-iskop tematiku tag ħhom. 
3.4.1 Strumenti mmexxija mill-politika  
L-Istrument ta’ Qabel l-Ade żjoni (IPA) 
Ser tkopri l-pajji żi kandidati (Turkija , Kroazja) u l-pajji żi potenzjalment kandidati (il-Balkani 
tal-Punent li fadal). L-IPA, g ħalhekk, ser tie ħu post l-istrumenti e żistenti (PHARE, ISPA, 
SAPARD u r-Regolamen t ta’ qabel l-ade żjoni għat-Turkija), li jissimplifikaw it-tmexxija ta’ 
programmi g ħall-pajjiżi ta' l-ade żjoni.6 Sabiex jiffurmaw assistenza g ħall-pajjiżi tal-Balkani 
tal-Punent u nevitaw pro ċess mhux me ħtieġ biex ma jintu żax iżjed, l-IPA ser ukoll jie ħu post 
CARDS. 
Ser tkopri l-oqsma li ġejjin: Bini ta’ Istitu zzjoni; Kooperazzjoni Re ġjonali u bejn il-fruntieri, 
Żvilupp Re ġjonali, Żvilupp tar-Ri żorsi Umani; Żvilupp Rurali. Pajji żi benefiċċjarji ta’ l-IPA 
                                                 
5 Bħalissa hemm 91 linji ta’ ba ġit fl-oqsma RELEX tal-politika tal-familj a. Din ma tinkludhiex linji ta’ ba ġit 
f’riżorsi oħra tat-tfassil tal-politika mit-Titolu 4 pre żenti. 
6 F’dan il-kuntest, il- ħtiġijiet tal-politika Komunitarja, li pajji żi ġodda kandidati u pajji żi qabel il-kandidatura ser 
ikollhom jimplimentaw ser jittie ħdu in konsiderazzjoni. 
 
MT 25   MT ser ikunu maqsuma f’ żewġ kategoriji, jiddependi mill-istatus tag ħhom bħala jew pajji żi 
kandidati rrikonoxxuti jew pajji żi kandidati potenzjali. 
Il-pajjiżi kollha tal-Balkani tal-Punent huma koperti mill-pro ċess ta’ Stabilizzazzjoni u 
assoċjazzjoni u jikkwalifikaw g ħalhekk bħala pajjiżi kandidati potenzjali. Huma ser ikunu 
offruti bini ta’ assistenza fuq il-prin ċipji u l-prijoritajiet pre żentament imni żżla fir-
Regolament CARDS: Bini ta’ Ist ituzzjoni u Demokratizzazzjoni, Żvilupp Ekonomiku u 
Soċjali, Kooperazzjoni Re ġjonali u bejn il-fruntieri u xi allinjament mal- acquis 
communautaire . Ġaladarba pajji ż akkwista l-istatus ta’ kandidat rikonoxxut l-IPA ser 
tikkomplimenta l-assistenza li tkopri l- ħames oqsma kollha elenkati hawn fuq, b’attenzjoni 
ferm akbar g ħat-traspożizzjoni ta’ l- acquis communautaire . Distinzjoni ċara sejra g ħalhekk 
tkun operata bejn il-pajji żi kandidati u l-kandidati potenzjali. Pajji ż jista’ jitla’ minn kandidat 
potenzjali g ħall-istatus ta’ kandidat biss permezz ta’ de ċiżjoni politika unanima tal-Kunsill 
wara eżaminazzjoni mill-Kummissjoni.  
L-Istrument Ewropew tal-Vi ċinat u Sħubija (ENPI) 
Fil-Komunikazzjoni tag ħha tat-12 ta’ Mejju 20047 approvata mill-Kunsill Ewropew ta’ 
Ġunju, il-Kummissjoni indikat li  l-Politika Ewropea tal-Vi ċinat (ENP) in ġenerali u l-Pjanijiet 
ta’ Azzjoni ENP b’mod partikolari ser jipprovdu qafas ta’ gwida g ħall-assistenza finanzjarja 
biex tkun disponi bbli lill-pajji żi rilevanti msie ħba. Ipproponiet ukoll li jin ħoloq Strument ġdid 
speċifiku tal-vi ċinat mill-2007. 
Sa llum, is-suppo żizzjoni kienet li dan l-istrumen t ser jikkomplimenta aktar milli 
jissostitwixxi l-istrumenti e żistenti (TACIS, MEDA) jew is-su ċċessuri tag ħhom u 
jikkonċentra fuq attivitajiet ta’ bejn il-fruntie ri u ta’ attivitajiet ta’ kooperazzjoni 
transnazzjonali mal-fruntieri esterni ta’ l-UE li j ġibu simplifikazzjoni radikali fil-pro ċeduri u 
akkwist sostanzjali ta’ effi ċjenza. 
Hekk kif il- ħidma kon ċettwali fuq l-istrumenti varji ta’ as sitenza esterna i pprogressat, kien 
apparenti li atitudni aktar wiesg ħa kienet me ħtieġa sabiex tirrifletti l-ispe ċifiċità ta’ l-atitudni 
ENP, tagħti viżibilità akbar lir-relazzjonijiet ma’ pajji żi tal-viċinat, tipprovdi l-a ħjar koerenza 
fl-assistenza lil pajji żi msieħba u tissimplifika aktar it-twassil ta’ l-assistenza. Din tinvolvi t-
tkabbir ta’ l-iskop ta' l-ENPI , biex tkopri l-assistenza finanzjarja kollha lill-pajji żi koperti 
mill-Politika Ewropea tal-Vi ċinat. 
L-ENPI g ħandha tikkontribwixxi biex tevita l-emer ġenza ta’ divi żjonijiet ġodda bejn l-UE u l-
ġirien tagħha permezz ta' kooperazzjoni politika akbar, ta' sigurtà, ekonomika u kulturali u 
toffri lill-benefi ċċjarji l-opportunità li jipparte ċipaw f'diversi attivitajiet ta' l-UE. G ħandha 
tikkonċentra b’mod partikolari fuq l-impliment azzjoni tal-Pjanijiet ta’ Azzjoni ENP, 
dokumenti miftehma flimkien li jk opru set ta’ prijoritajiet li l-e żekuzzjoni tag ħhom ser i ġġib 
pajjiżi msieħba eqreb ta’ l-Unjoni Ewropea. 
L-iskop tieg ħu imur lil hinn mill-promozzjoni ta’ żvilupp sostenibbli, tkabbir ekonomiku u 
tnaqqis tal-faqar. Tinvolvi appo ġġ sostanzjali g ħall-miżuri immirati lejn integrazzjoni 
ekonomika progressiva, kooperazzjoni politika akbar, li tinvolvi l-approssimazzjoni leġislattiva, bini ta’ istituzzjoni, parte ċipazzjoni fil-programmi u A ġenziji Komunitarji, inter-
konnessjonijiet u żvilupp ta’ infrastruttura. Sabiex tag ħmel l-assistenza aktar effettiva ser tibni 
                                                
 
7 KOM (2004) 373, Dokument Ewropew ta’ Strate ġija tal-Politika tal-Vi ċinat  
 
MT 26   MT wkoll fuq l-esperjenza akkwista ta fil-kuntest tat-tkabbir u tu ża’ strumenti tekni ċi simili bħal 
twinning jew TAIEX. 
Kemm l-IPA kif ukoll l-ENPI ser jinkludu komponent spe ċifiku biex jippromwovu 
kooperazzjoni bejn il-frun tieri (CBC) fuq kull na ħa tal-fruntieri bejn il-pajji ż terz u l-Istat 
Membru kkon ċernat. Dan il-komponent ser jikkombina g ħanijiet li jo ħorġu mill-politika 
esterna u mill-koe żjoni ekonomika u so ċjali u joperaw skond metodolo ġija komuni u tmexxija 
armonizzata bba żata fuq prin ċipji bħall-ipprogrammar multi-annwali, s ħubija, u ko-finanzjar. 
Ir-riżorsi ser jin ħarġu minn kemm it-Titoli tal-Koe żjoni u l-Politika Esterna tal-Perspettivi 
Finanzjarji proposti. Il-kontribuzzjoni g ħall-ENPI u IPA mit-Titolu tal-Politika tal-Koe żjoni 
ser tinkiser minn Stat Membru kkon ċernat u ser tikkontribwixxi g ħar-riżorsi totali mill-Fondi 
Strutturali u l-Fond ta’ Koe żjoni għall-għan ta’ limitu ta’ 4%. 
L-Istrument “Kooperazzjoni ta’ l-I żvilupp & Kooperazzjoni Ekonomika” 
L-istrument il- ġdid ser ikun il-mezz prin ċipali biex jappo ġġja pajjiżi li qed ji żviluppaw fl-
isforzi tag ħhom biex jipprogressaw lejn l-g ħanijiet ta’ l-i żvilupp tal-Millenju. Il-perjodu 
finanzjarju perspettiv li jmiss huwa mezz kru ċjali biex tintla ħaq il-mira ta’ l-2015 g ħal dawn 
l-għanijiet. L-istrument ser ikopri l-pajji żi, territorji u re ġjuni kollha, li mhux ser jir ċievu 
assistenza skond l-IPA jew l-ENPI. 
Ser tkopri kooperazzjoni ekonomika u ta’ żvilupp ma’ pajji żi msieħba u reġjuni, fil-forom u 
modalitajiet varji tag ħha kif ukoll inizjattivi globali u oriz zontali f’konformità ma’ l-artikoli 
179 u 181a tat-Trattat. 
Ser tinkludi s-su ċċessur għad-9 EDF li ser jispi ċċa fl-2007. Il-Kummissjoni  filfatt ipproponiet 
biex ma tkompliex fl-10 EDF imma biex i ġġib għajnuna lill-pajji żi ta’ l-ACP skond l-
istrumenti prin ċipali ta’ kooperazzjoni kompletamen t. Din mistennija tirrendi g ħajnuna lill-
pajjiżi ta’ l-ACP aktar effettiva (negozjati dwar strate ġiji tal-pajji żi ser jinkludu l-g ħajnuna 
kollha), iktar kooperattiva u iktar effi ċjenti (ekonomiji ta’ tmexxija, mhux biss g ħas-servizzi 
tal-Kummissjoni, imma l-ewwel u qabel kollox g ħall-pajjiżi benefiċċjarji u dawk kollha 
involuti ). Il-valur mi żjud li ser ji ġi akkwistat mill-inkorporazzjoni ta’l-g ħajnuna ta’ l-ACP fil-
qafas tal-ba ġit skond l-awtorità s ħiħa ta’ l-awtorità tal-ba ġit ta’ l-UE ġiet żviluppata 
f’Komunikazzjoni tal- Kummissjoni separata  minn Ottubru 20038. 
Ser tkompri ugwalment dawk l-oqsma inklu żi fil-ftehim u l-istrumenti l-o ħra bilaterali mal-
pajjiżi msieħba, jew f’a ġendi ta’ kooperazzjoni mift ehma flimkien ma’ pajji żi msieħba, bħal 
per eżempju: tirrinforza s-servizzi so ċjali varji (sa ħħa, edukazzjoni); tikkontribwixxi g ħall-
infrastrutturi ċentrali li huma me ħtieġa biex isostnu żvilupp ekonomiku u so ċjali (transport, 
utilitajiet, telekomunik azzjoni…); tittratta ma’ żvilupp rurali sostenibbli u sigurtà ta’ l-ikel 
fid-diversi aspetti tag ħhom (riforma agrikola, ambjent, e ċċ.) inkluż miżuri xierqa biex 
jittrattaw mar-riforma tal-protokoll taz-zokkor9; jikkontribwixxu g ħall-emerġenza ta’ settur 
privat effi ċjenti li kapa ċi jopera skond regoli globali tal-kummer ċ u l-prinċipji ta’ l-ekonomija 
tas-suq (inklu ż l-isforzi g ħall-bini ta’ l-istituzzjo ni ddedikata aktar spe ċifikament g ħal dan il-
għan); jippromwovu tmexxija tajba,  l-istat tad-dritt u rispett g ħad-drittijiet umani u d-
demokratizzazzjoni; appo ġġ lill-bini ta’ l-istituzzjoni; tmexxija ta’ kenn politiku u l- 
                                                 
8 KOM(2003) 590 final 
9 Dawn il-mi żuri huma mni żżla fil-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Kunsill u l-Parlament 
Ewropew meta jil ħqu mudell agrikolturali sostenibbli g ħall-Ewropea permezz tal-CAP riformata– 
riforma tas-settur taz-zokkor (KOM(2004)499) 
 
MT 27   MT emigrazzjoni; jindirizzaw materji ta’ sigurtà, b ħall-ġlieda kontra t-traffikar, kriminalità, u 
terroriżmu; jindirizzaw materji ta’ si gurtà nukleari; jikkontribwixxu g ħall-iżvilupp tas-setturi 
tal-medja u l-komunikazzjoni; u jappo ġġjaw kooperazzjoni ekonomika  u kulturali ma’ pajji żi 
aktar avvanzati. Ser tinkludi l-possiblità ta’ twe ġiba mgħaġġla u integrata g ħal ħtiġijiet 
transizzjonali ta’ wara kri żi. 
3.4.2 L-istrumenti li jirrispondu g ħall-kriżijiet  
L-istrument g ħall-Istabilità  
Qabel l-intervent ta’ strumenti o ħra, dan l-istrument ser jip permetti lill-Komunità li: 
– twassal twe ġiba effettiva, immedjata u integrata g ħall-kriżi u l-instabilità permezz 
ta' strument wa ħdieni ta’ ffinanzjar, tibni fuq il-valur mi żjud muri mill-
Mekkaniżmu Rapidu ta’ Reazzjoni, sakemm l-ipprogrammar skond wie ħed mill-
istrumenti ġenerali għall-kooperazzjoni u l-assistenza jista’ jer ġa’ jibda; 
– jindirizzaw sfidi globali u re ġjonali bejn il-fruntieri li jaffettwaw is-sigurtà ċivili, 
bħall-ġlieda kontra t-traffikar, kriminalità organizzata u terrori żmu, fejn tali 
azzjonjiet je ħtieġu jitwasslu bi twe ġiba għall-kriżi; 
– tindirizza materji ta’ sigurtà nukleari fejn tali azzjonijiet je ħtieġu jitwasslu bi 
tweġiba għall-kriżi; 
– tiżviluppa kapa ċità internazzjonali g ħaż-żamma tal-pa ċi fi sħubija ma’ 
organizzazzjonijiet re ġjonali, f’konformità mal-polit ika stabbilita miftehma g ħall- 
Faċilita għall-Paċi fl-Afrika u r-rakkomandazzjonijiet tar-rapport ta’ Brahimi; 
– jagħmlu missjonijiet ta’ assi stenza elettorali f’pajji żi fejn huwa perikolu ż wisq li 
jintbagħtu missjonijiet ta’ osservazzjoni; 
L-istrument jipprovdi, minbarra dan, qafas g ħal tweġiba għal inizjattivi ġodda ta’ politika 
appoġġjati mill-Unjoni f’konformità ma’ l-g ħanijiet tar-regolament, fejn din hija 
komplimentari g ħal azzjonijiet me ħuda skond l-istrumenti l-o ħra ta’ azzjoni esterna. 
L-obbligi legali e żistenti tat-Trattati 10 ma jippermettux il- ħolqien ta’ strument wa ħdieni, 
cross-pillar  biex jittratta ma’ dawn l-aspetti kollha. L-Istrument g ħall-Istabilità jindirizza 
għalhekk mi żuri purament ta’ l-ewwel pilastru. Mi żuri tat-tieni pilastru ser ikomplu jkunu 
adottati skond is-C FSP, li l-iskop tieg ħu ser ikun imfisser mill-Kunsill fuq ba żi ta’ każ b’każ, 
kif inhi l-prassi kurrenti. 
L-Istrument ta’ l-G ħajnuna Umanitarja 
Huwa propost li jin żamm il-format pre żenti ta’ assistenza umanitarja ta’ l-UE, li hija m ħarrsa 
bħala mfissra tajjeb suffi ċjentement fit-termini ta’ l-iskop u l-g ħanijiet u tesegwixxi sew 
f’termini ta’ twassil u effi ċjenza. 
Madanakollu, b ħala parti mill-pro ċess ta’ simplifikazzjoni u razzjonalizzazzjoni, huwa 
propost li nintegra w attivitajiet o ħra ta’ natura umanitarja fl-istrument ta’ g ħajnuna 
                                                 
10 Dan l-obbligu ser jibqa’ hemm anke jekk il-Kostituzzjoni hija adottata  
 
MT 28   MT umanitarja. Din tikkon ċerna inter alia  attivitajiet ta’ g ħajnuna għall-ikel u l-aspetti umanitarji 
ta’ għajnuna lil persuni li jitilqu minn pajjji żhom. 
Assistenza Macro-Finanzjarja (MFA) Mill-bidu tag ħha fl-1990, l-MFA ippruva t li hi strument effi ċjenti għall-istabbilizzazzjoni 
ekonomika u mutur g ħar-riformi strutturali fil-pajji żi benefiċċjarji. Għandha tin żamm u tkun 
rinfurzata fil-ka ż ta’ iżjed ħtiġijiet potenzjali, notevolment mill-pajji żi ġirien ta’ l-Unjoni 
mkabbra: NIS tal-Punent (Moldova, Ukra ine, Belarus), il-Caucasus u l-pajji żi mhux membri 
tal-Mediterran. 
L-istrument ser ikompli, sakemm it-Trattat Kostituzzjonali ma jkunx g ħadu daħal fis-seħħ, 
jkun immexxi minn De ċiżjonijiet ad hoc tal-Kunsill skond Art. 308 tat-Trattat. 
3.4.3 L-aspetti esterni ta l-politika interna  
Il-projjezzjoni ta’ politika interna barra l-Unjoni hija wkoll aspett kritiku tar-relazzjonijiet 
esterni ta’ l-Unjoni. Huwa vitali li ti ġi rrikonċiljata l-ħtieġa għal koerenza politika u vi żibilità 
tematika g ħall-politika interna kkon ċernata (notevolment l- edukazzjoni, l-ambjent, l-
immigrazzjoni u l-kenn politiku, dazju u tassazzjoni; u netwerks), bil- ħtieġa għal koerenza 
ġenerali tar-relazzjonij iet esterni (kif imfisser f’dokumenti ta’ strate ġija tal-pajji ż jew tar-
reġjun). 
It-tliet strumenti ġenerali proposti fil-qasam ta r-relazzjonijie t esterni g ħandhom ikopru l-
oqsma kollha tal-politika, jew b ħala livell tematiku jew fil-kuntest tat-ta ħlita politika mfissra 
għal pajjiż terz partikolari. B ħala regola ġenerali, m’hemmx g ħalhekk il- ħtieġa ta’ strumenti 
legali separati sabiex jitrattaw ma’ aspe tti esterni tal-politika interna, jekk me ħtieġ 
dispożizzjonijiet ekwivalenti j kunu introdotti fl-istrument le gali estern biex ikopri l- ħtiġijiet 
speċifiċi tal-politika tematika kkon ċernata u biex tippriserva l-identità tag ħhom. Permezz ta’ 
l-istrumenti rilevanti dispo żizzjoni xierqa u kompleta ser tkun mag ħmula biex ti żgura li l-
aspetti esterni tal-poli tika interna jkunu koperti sew u jippermettu mi żuri b’appo ġġ għall-
oqsma tal-politika b ħall-ambjent, kenn politiku u immigr azzjoni, edukazzjoni, transport u 
dazju u tassazzjoni li g ħandhom ikunu koperti. Ir-rikonoxximent spe ċifiku ser jing ħata lill-
miżuri li jappo ġġjaw l-edukazzjoni tat-tielet livell (TEMPUS) b’enfasi fuq il-mobilità. F’ ċertu 
każijiet, it-tfittxija ta’ l-g ħan tal-politika ser je ħtieġ li l-fondi ma jkunux ipprogrammati 
ġeografikament, g ħax iservu g ħal għanijiet multilaterali, per e żempju, li jippermettu li l-UE 
tippromwovi l-g ħanijiet ambjentali tag ħha fil-kuntest multilaterali, indipendentement mill-
prijoritajiet tal-benefi ċċjarji individwali. 
It-tmexxija sejra g ħalhekk tinqasam bejn id-Direttorati- Ġenerali tal-politika interna u esterna: 
din timplika ko-programmar, il-presidenza tal-Kumitat rilevanti minn D Ġ Relex assistit mid-
DĠ tal-politika interna kkon ċernat, jew minn presidenza alternattiva. Is-selezzjoni u l-
evalwazzjoni tal-pro ġetti minn D Ġ AIDCO ser tinvolvi d-D Ġ tal-politika interna.