Numru ta’ żbilanċi għadhom iridu jiġu indirizzati Il-livelli tad-dejn privat, pubbliku u estern għadhom għoljin ħafna f’xi pajjiżi. Li dawn id-djun jinżammu fuq perkors sod ta’ tnaqqis huwa essenzjali biex jitnaqqsu l-vulnerabilitajiet, ukoll fid-dawl ta’ rkupru previst fl-inflazzjoni u fir-rati tal-imgħax. Il-bafers kapitali fis-settur finanzjarju ssaħħu, iżda jirriżultaw sfidi mil-livell baxx ta’ profitabilità, flimkien mal-livelli għolja ta’ self improduttiv. Il-kundizzjonijiet tas-suq tax-xogħol qed jitjiebu b’mod ġenerali, għalkemm qgħad u inugwaljanza persistentement għolja jibqgħu sorsi ta’ tħassib soċjali u huma piż fuq il-prestazzjoni ekonomika f’xi Stati Membri. F’numru li qed jikber ta’ Stati Membri, hemm sfidi marbuta ma’ ċaqliq b’saħħtu fil-prezzijiet tad-djar.

Sa mill-adozzjoni tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tas-sena li għaddiet, l-Istati Membri għamlu l-aktar progress sinifikanti fl-oqsma tal-politika fiskali u l-governanza fiskali, kif ukoll fil-politiki attivi tas-suq tax-xogħol. Ittieħdu passi fil-politiki tat-taxxa (tnaqqis fil-piż tat-taxxa fuq ix-xogħol), is-suq tax-xogħol u l-politiki soċjali (b’mod partikolari t-tnaqqis tal-faqar, l-inklużjoni soċjali u l-kura tat-tfal) u s-servizzi finanzjarji. L-oqsma li qed juru l-anqas progress jinkludu s-sostenibilità fit-tul tal-finanzi pubbliċi, il-kompetizzjoni fis-servizzi u l-ambjent tan-negozju. L-istampa globali li tirriżulta hi li l-Istati Membri qed ikomplu jagħmlu sforzi biex jimplimentaw ir-riformi, iżda l-livell ta’ progress ivarja bejn “limitat” u “ftit” għall-biċċa l-kbira tal-oqsma ta’ politika identifikati fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2016. Dan ifisser li għad hemm xogħol xi jsir biex ir-riformi jiġu implimentati b’mod sħiħ u jagħtu r-riżultati għaċ-ċittadini u l-kumpaniji.

L-objettiv globali tar-rakkomandazzjonijiet huwa li jipprovdu aktar impjiegi u tkabbir aktar rapidu, filwaqt li jitqiesu l-kunsiderazzjonijiet tal-ekwità soċjali. Ir-rakkomandazzjonijiet jintgħażlu wara analiżi wiesgħa tal-politika u ħidma flimkien mal-partijiet ikkonċernati ewlenin. Huma bbażati fuq il-kwistjonijiet identifikati fl-Istħarriġ Annwali tat-Tkabbir, il-proċedura tal-iżbilanċ makroekonomiku, is-sorveljanza skont il-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, iż-żjajjar fil-pajjiżi, il-konsultazzjonijiet mal-Istati Membri, is-Summit Soċjali Tripartitiku, il-konvenzjoni annwali għat-tkabbir inklużiv mas-soċjetà ċivili, u r-rakkomandazzjonijiet taż-żona tal-euro.

L-isfidi jvarjaw b’mod konsiderevoli madwar l-Istati Membri. F’xi Stati Membri, pereżempju dawk li qed jesperjenzaw żbilanċi eċċessivi, l-isfidi identifikati jitolbu azzjoni ta’ politika komprensiva u xi kultant urġenti. F’oħrajn fejn il-prestazzjoni ekonomika hija fil-biċċa l-kbira sodisfaċenti u l-isfidi huma aktar speċifiċi, hija rrakkomandata azzjoni ta’ politika aktar immirata. Dawn id-differenzi huma riflessi fin-numru ta’ rakkomandazzjonijiet indirizzati lil kull Stat Membru u fl-ambitu u l-formulazzjoni tagħhom. L-Istati Membri huma mistennija li jieħdu azzjoni biex jindirizzaw l-isfidi kollha identifikati mill-analiżi komprensiva fir-rapporti tal-pajjiżi ppubblikati fi Frar, ukoll jekk dawn mhumiex riflessi fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi. Attenzjoni partikolari għandha tingħata biex ir-riformi jiġu sekwenzjati tajjeb u biex jittieħdu miżuri ta’ akkumpanjament fejn rilevanti, abbażi tal-valutazzjoni tal-impatti distributtivi tar-riformi.

Is-suq tax-xogħol

Bosta Stati Membri implimentaw riformi biex isaħħu l-prestazzjoni tas-swieq tax-xogħol, iżda huma meħtieġa sforzi ulterjuri biex jiġu indirizzati livelli għolja ta’ qgħad. Ir-riformi tal-passat qegħdin jagħtu r-riżultati f'termini ta’ ħolqien ta’ impjiegi u titjib tal-kundizzjonijiet tas-suq tax-xogħol. Madankollu, il-qgħad taż-żgħażagħ u dak fit-tul jibqgħu prijoritajiet urġenti u huma meħtieġa aktar sforzi fil-promozzjoni ta’ swieq tax-xogħol reżiljenti u inklużivi. Dawn jinkludu li tiġi indirizzata s-segmentazzjoni tas-suq tax-xogħol u li tiġi miżjuda l-effikaċja tal-politiki attivi tas-suq tax-xogħol (pereżempju fil-Belġju, fil-Bulgarija, fl-Irlanda, fl-Italja, fil-Litwanja, fl-Ungerija, fil-Portugall u fir-Rumanija) u politiki soċjali (pereżempju fil-Bulgarija, fil-Litwanja u fi Spanja). Bl-istess mod, hemm il-ħtieġa li jiġu żviluppati sistemi ta’ negozjar kollettiv li jiffavorixxu aktar il-ħolqien tal-impjiegi u ż-żieda fit-tkabbir tal-produttività. F’xi pajjiżi li għandhom impjieg sħiħ, jew li huma qrib ta’ dan, iż-żidiet fil-pagi reali jistgħu jaċċelleraw, b’effetti pożittivi relatati fuq il-konsum aggregat. Dan jista’ jikkontribwixxi għat-tnaqqis tas-surpluses kbar tal-kont kurrenti fil-Ġermanja u fin-Netherlands.

Is-segmentazzjoni tas-suq tax-xogħol qiegħda tfixkel il-produttività u l-iżvilupp tal-kapital uman. Bidliet strutturali fl-impjieg irriżultaw f’żieda f’forom temporanji ta’ impjieg. Forom ġodda ta’ impjieg jistgħu jżidu l-opportunitajiet tax-xogħol u jsaħħu l-iżvilupp tan-negozju. Madankollu, jistgħu wkoll jillimitaw l-aċċess għall-protezzjoni soċjali u għas-servizzi tat-taħriġ u l-impjieg, idgħajfu s-sigurtà tal-impjieg u jimminaw l-objettiv li jinħolqu impjiegi ta’ kwalità.

Jeħtieġ li jsir aktar biex titjieb il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol. Minkejja żidiet kontinwi fil-parteċipazzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol, u xi miżuri sabiex jittejjeb il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja, id-differenzi fir-rata tal-impjieg u fil-pagi bejn il-ġeneri għadhom sinifikanti. Il-Kummissjoni għalhekk qed tkompli tipproponi li l-Istati Membri jieħdu azzjoni f’dan il-qasam. Sforzi addizzjonali huma meħtieġa wkoll sabiex tittejjeb l-integrazzjoni tal-migranti u ta’ nies bi sfond ta’ migrazzjoni fis-suq tax-xogħol (pereżempju fil-Belġju, fi Franza, fin-Netherlands, fl-Awstrija u fil-Finlandja).

Taħlita ta’ riformi tal-pensjonijiet, politiki tas-suq tax-xogħol, politiki tat-tagħlim tul il-ħajja u tas-saħħa huma meħtieġa sabiex tiġi appoġġata popolazzjoni anzjana aktar attiva. Ħaddiema anzjani raw il-parteċipazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol tiżdied iżda f’bosta pajjiżi r-rata tal-impjieg tagħhom għadha baxxa. Fid-dawl tat-tixjiħ tal-popolazzjoni u ta’ proporzjonijiet ogħla ta’ dipendenza, l-involviment ta’ persuni aktar anzjani fis-suq tax-xogħol huwa kruċjali sabiex jiġi żgurat li s-sistemi tal-protezzjoni soċjali jkunu sostenibbli u adegwati. Li wieħed jibqa’ attiv u b’saħħtu huwa wkoll importanti għall-benesseri ta’ persuni anzjani. Huwa għalhekk li l-Kummissjoni pproponiet numru ta’ rakkomandazzjonijiet f’dawn l-oqsma fejn l-azzjoni kienet aktar limitata u fejn l-isfidi huma aktar pressanti (pereżempju fil-Ġermanja, fil-Kroazja, fil-Lussemburgu, fl-Awstrija, fil-Polonja u fis-Slovenja). L-Istati Membri wettqu b’suċċess riformi rilevanti tas-sistemi tal-kura tas-saħħa tagħhom. Madankollu, hemm Stati Membri fejn il-prestazzjoni, is-sostenibilità u l-aċċessibilità tal-kura tas-saħħa huma mxekkla minn finanzjament persistentement baxx, allokazzjoni mhux effiċjenti tar-riżorsi, dipendenza eċċessiva fuq il-kura fl-isptarijiet, ħlasijiet kbar mill-pazjent stess u nuqqasijiet ta’ persunal. Numru ta’ rakkomandazzjonijiet jindirizzaw dawn il-kwistjonijiet (pereżempju fil-Latvja, fl-Awstrija u fir-Rumanija).

Il-kontribuzzjoni tad-djalogu soċjali hija importanti. Huwa kruċjali li jiġi żgurat li s-sħab soċjali jkollhom is-setgħa li jwettqu r-rwol tagħhom b’mod sħiħ fin-negozjar kollettiv skont il-prattiki nazzjonali. Minbarra djalogu soċjali li jiffunzjona tajjeb, l-involviment u l-interazzjoni kostruttiva mal-partijiet soċjali fit-tfassil u fl-implimentazzjoni tal-politiki u r-riformi rilevanti huma essenzjali sabiex tiżdied is-sjieda u l-effikaċja tagħhom.

Sistemi tal-protezzjoni soċjali u l-inugwaljanza

Is-sistemi tal-protezzjoni soċjali jridu jipprovdu servizzi li jagħtu kapaċità lil kulħadd u appoġġ adegwat għad-dħul għal dawk fil-bżonn, filwaqt li jappoġġaw l-impjiegi u l-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol għal dawk li jistgħu. Huwa meħtieġ bilanċ xieraq bejn l-adattabilità u s-sigurtà, inkluż livell, kopertura u tul adegwati tal-protezzjoni soċjali. Ir-riformi li jagħmlu x-xogħol aktar attraenti huma wkoll meħtieġa biex jinkoraġġixxu t-tranżizzjonijiet lejn l-impjieg.

L-inugwaljanza fid-dħul u l-faqar jeħtieġ li jiġu indirizzati meta jitfasslu r-riformi tal-politika u meta tkun qed tiġi mmonitorjata l-implimentazzjoni tagħhom. Kif deskritt fl-Istħarriġ Annwali tat-Tkabbir u appoġġat ulterjorment mill-analiżi fir-rapporti tal-pajjiżi, żviluppi soċjoekonomiċi ġodda kritiċi ġew identifikati f’xi Stati Membri. Dawn jirrigwardaw l-inugwaljanzi fid-dħul jew l-inugwaljanzi soċjoekonomiċi fl-eżiti fl-edukazzjoni u s-saħħa. Dawn jeħtieġ li jiġu kkunsidrati meta jitfasslu l-politiki ekonomiċi. Minbarra dan, l-Istati Membri bl-ogħla livelli ta’ inugwaljanza għandhom it-tendenza li jkollhom rati ta’ faqar ogħla. L-indirizzar tal-inugwaljanza fl-introjtu u tal-faqar jitlob ġabra komprensiva ta’ politiki preventivi u ta’ mitigazzjoni. Dawn jinkludu aċċess ugwali għall-edukazzjoni u l-kura tas-saħħa, titjib fl-opportunitajiet fis-suq tax-xogħol u fil-prospetti ta’ introjtu, servizzi affordabbli ta’ kwalità u sistemi mfassla tajjeb tat-taxxa u tal-benefiċċji.

Is-sistemi tat-taxxa u tal-benefiċċji flimkien, permezz tal-progressività tas-sistemi tat-taxxa, il-ġbir tajjeb tat-taxxa u l-forniment ta’ benefiċċji soċjali adegwati, jistgħu jikkontribwixxu sabiex l-impjieg jiġi mmaniġġat u jitnaqqsu l-inugwaljanzi fl-introjtu u l-faqar. Filwaqt li t-tfassil tas-sistemi tat-taxxa nazzjonali huwa prerogattiva tal-Istati Membri, l-esperjenza turi li progressività baxxa tat-taxxa, flimkien ma’ ġbir dgħajjef tat-taxxa u xibka tas-sikurezza soċjali dgħajfa, huma ta’ ħsara għas-soċjetà u għat-tkabbir ekonomiku. F’dan il-kuntest, saru numru ta’ rakkomandazzjonijiet biex jittejbu l-adegwatezza u l-kopertura tax-xbieki tas-sikurezza (pereżempju fir-rigward tad-dħul minimu) u t-trasparenza u l-koordinazzjoni tal-benefiċċji soċjali.

Edukazzjoni

Ħiliet aħjar huma essenzjali għat-titjib tal-prospetti tan-nies fis-suq tax-xogħol u biex jiġu sostnuti l-innovazzjoni u t-tkabbir fil-produttività. Il-ħaddiema li għandhom livell baxx ta’ ħiliet għandhom rati tal-impjieg aktar baxxi u jiffurmaw proporzjon kbir mill-persuni qiegħda fit-tul. L-investiment fil-ħiliet u l-appoġġ għat-tranżizzjonijiet minn impjieg b’ħiliet baxxi għal impjieg b’ħiliet ogħla u l-opportunitajiet tal-karriera huwa wkoll kruċjali sabiex jiġi mmaniġġat il-progress teknoloġiku, jiġi sostnut it-tkabbir tal-produttività u jiġi indirizzat it-tixjiħ. Ir-riformi jeħtieġ li jinkludu passi sabiex il-popolazzjoni tingħata ħiliet bażiċi aħjar jew differenti sabiex tittejjeb ir-rilevanza għas-suq tax-xogħol tal-edukazzjoni, l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, l-edukazzjoni terzjarja u t-tagħlim tul il-ħajja. L-isforzi għandhom jiffukaw ukoll fuq it-tnaqqis tal-inugwaljanzi fl-aċċess għal edukazzjoni ta’ kwalità, b’mod partikolari għal gruppi żvantaġġati bħar-Roma u studenti bi sfond ta’ migrazzjoni. Dawn il-miżuri kollha jenfasizzaw ukoll ir-rwol importanti tas-sħab soċjali biex jiġu pprovduti impjiegi b’ħiliet għoljin u ta’ produttività għolja u opportunitajiet ta’ tagħlim tul il-ħajja. Rakkomandazzjonijiet dwar kwistjonijiet relatati mal-edukazzjoni huma proposti din is-sena għall-Awstrija, il-Belġju, il-Bulgarija, Spanja, Franza, il-Litwanja, Ċipru, il-Kroazja, l-Ungerija, l-Awstrija, ir-Rumanija, is-Slovakkja u r-Renju Unit.

Is-settur finanzjarju

It-tiswija tal-vulnerabilitajiet li baqa’ fis-settur bankarju tgħin fl-appoġġ tal-irkupru u ssaħħaħ il-finanzjament tan-negozju Ewropew. Filwaqt li l-proċess tat-tiswija tal-karti tal-bilanċ tal-banek għamel progress fl-Istati Membri matul is-snin riċenti, livelli għolja ta’ self improduttiv, ineffiċjenzi fil-mudelli tan-negozju u kapaċità żejda huma ta’ piż fuq il-profitabbiltà tal-banek u jillimitaw l-abbiltà tagħhom li jisilfu lill-ekonomija reali. Il-Kummissjoni ppreżentat pakkett leġiżlattiv komprensiv sabiex tnaqqas aktar ir-riskji u ssaħħaħ ir-reżiljenza tas-settur bankarju tal-UE b’mod partikolari. Il-Kummissjoni se tippreżenta wkoll rieżami ta’ nofs it-terminu tal-pjan ta’ azzjoni tal-Unjoni tas-Swieq Kapitali f’Ġunju 2017.

Livelli għolja ta’ self improduttiv huma l-konsegwenza ta’ self eċċessiv qabel il-kriżi u r-riżultat tal-perjodu mtawwal ta’ tkabbir baxx sa minn dak iż-żmien. Iż-żieda fit-tkabbir ekonomiku u fl-azzjonijiet tal-politika domestika għenu biex il-livell ta’ dan is-self jitqiegħed fuq perkors ta’ tnaqqis f’xi Stati Membri (l-Irlanda, il-Kroazja u s-Slovenja). Madankollu, f’numru ta’ pajjiżi oħra, l-irkupru nnifsu qed ikompli jkun imxekkel mit-tnaqqis fis-self li rriżulta mil-livell għoli ta’ self ħażin. Azzjonijiet deċiżivi ta’ politika f’dawn il-pajjiżi għall-promozzjoni ta’ riżoluzzjoni ta’ dan is-self jistgħu jgħinu sabiex jitkissru dawn iċ-ċirki vizzjużi.

Hemm ħtieġa ta’ azzjoni kemm dwar il-livell għoli tas-self improduttiv eżistenti kif ukoll sabiex jiġi evitat li dan jerġa’ jakkumula fil-futur. B’livell għoli ta’ interkonnessjoni tas-sistemi ekonomiċi u finanzjarji fl-UE, proporzjonijiet għolja ta’ selfiet improduttivi f’bosta Stati Membri għandhom effetti sekondarji aktar wiesgħa. Minkejja li l-għodod tal-politika jinsabu l-aktar f’idejn l-Istati Membri, strateġija fil-livell tal-UE tista’ tippromwovi approċċ aktar komprensiv u azzjoni kkoordinata kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f’dak Ewropew. Ir-rakkomandazzjoni taż-żona tal-euro ssejjaħ għal strateġija effettiva għaż-żona kollha sabiex jiġu indirizzati r-riskji tal-vijabilità fis-settur bankarju.

Oqfsa effettivi tal-insolvenza, b’mod partikolari inkluż ristrutturar effettiv barra mill-qorti, huma essenzjali sabiex tiġi appoġġata r-riżoluzzjoni ta’ self improduttiv u żieda fir-rati ta’ rkupru. Dawn il-miżuri jinkludu żieda fit-trasparenza u fl-iżvelar, tisħiħ tal-infrastrutturi tad-dejta sabiex jitħaffu t-tranżazzjonijiet, u s-servizz minn istituzzjonijiet speċjalizzati mhux bankarji u bejgħ lilhom. Sabiex jiġu indirizzati l-ammonti kbar eżistenti ta’ selfiet improduttivi, għandhom jitqiesu għażliet għall-iffaċilitar ta’ tiswija mħaffa tal-karta tal-bilanċ. Dawn għandhom jinkludu użu aktar proattiv ta’ poteri ta’ superviżjoni, u tħaffif tal-bejgħ ta’ assi bħal dawn. Il-Kummissjoni rrakkomandat lill-Bulgarija, lill-Irlanda, lill-Italja, lil Ċipru, lill-Portugall u lis-Slovenja biex jieħdu miżuri.

Ambjent tal-investiment u tan-negozju