1.Introduzzjoni

Fit-2 ta’ Frar 2016, il-Kummissjoni ppubblikat Komunikazzjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar Pjan ta' Azzjoni biex tkompli tissaħħaħ il-ġlieda kontra l-finanzjament tat-terroriżmu. Il-Pjan ta’ Azzjoni msawwar fuq regoli eżistenti tal-UE biex ikun hemm adattament għal theddid ġdid u għandu l-għan li jaġġorna l-politiki tal-UE f’konformità ma’ standards internazzjonali. Hija ddiskutiet għadd ta’ kwistjonijiet u soluzzjonijiet f’oqsma differenti marbutin mal-finanzjament tat-terroriżmu.

Fil-kuntest tal-azzjoni tal-Kummissjoni biex jiġi estiż l-ambitu tar-Regolament dwar il-kontrolli ta’ flus deħlin jew ħerġin l-Unjoni Ewropea, saret referenza għall-adegwatezza li tiġi analizzata r-rilevanza ta’ limiti massimi potenzjali fejn jidħlu pagamenti ta’ flus. Fil-Pjan ta’ Azzjoni jissemma wkoll li “Diversi Stati Membri għandhom fis-seħħ projbizzjonijiet għal pagamenti fi flus li jaqbżu livell speċifiku”. Madankollu, projbizzjonijiet bħal dawn ma ġewx ikkunsidrati fil-livell tal-UE.

Fil-Konklużjonijiet tiegħu rigward il-ġlieda kontra t-terroriżmu, il-Kunsill tal-Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji (l-"ECOFIN") tat-12 ta’ Frar 2016 talab lill-Kummissjoni “biex tesplora l-ħtieġa għal restrizzjonijiet adatti fuq ħlasijiet fi flus kontanti li jaqbżu ċerti limiti”.

Wara l-Pjan ta’ Azzjoni u l-appoġġ ipprovdut mill-ECOFIN, is-servizzi tal-Kummissjoni bdew kuntatti informali mal-Istati Membri biex jiġbru informazzjoni dwar il-prattiki tagħhom fil-qasam, l-esperjenza nazzjonali tagħhom marbuta ma’ restrizzjonijiet fuq pagamenti fi flus u l-fehmiet tagħhom dwar inizjattiva potenzjali f’dan il-qasam.

Fl-ECOFIN tas-17 ta’ Ġunju 2016, il-Kummissjoni rrappurtat dwar dan l-istħarriġ informali rapidu u ħabbret li għandha ssir valutazzjoni tal-impatt dettaljata, inkluż analiżi tal-kostijiet u l-benefiċċji ta’ azzjoni potenzjali min-naħa tal-UE. Din il-valutazzjoni se tkun tinkludi wkoll konsultazzjoni pubblika.

Il-Kummissjoni kkummissjonat studju tal-impatt għal kuntrattur estern u bejn Marzu u Mejju 2017 saret konsultazzjoni pubblika.

Ir-riżultati tal-istudju li sar mill-kuntrattur juru li r-restrizzjonijiet fuq il-pagamenti fi flus kontanti ma jipprevenux b’mod sinifikanti l-finanzjament tat-terroriżmu, iżda indikaw li tali restrizzjonijiet jistgħu jkunu utli fil-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus. L-istudju jsemmi wkoll li l-eżistenza ta’ restrizzjonijiet diverġenti fuq livell nazzjonali ħalliet impatt negattiv notevoli fuq is-suq intern billi fixklet il-kompetizzjoni u ħolqot livell mhux ekwu fost in-negozji.

L-għan ta’ dan ir-Rapport huwa li jippreżenta r-riżultati tal-istudju u l-konsultazzjoni pubblika. Ir-Rapport jenħtieġ li jinqara flimkien mal-istudju, li jinkludi informazzjoni aktar dettaljata.

2.Kuntest

2.1.Karatteristiċi tal-flus kontanti

Għall-finijiet ta’ dan ir-Rapport, flus kontanti tinftiehem bħala karti tal-flus u muniti maħruġin mill-banek ċentrali.

L-istudju jipprovdi informazzjoni dettaljata dwar l-użu ta’ flus bejn il-pajjiżi. Id-Dokument Okkażjonali tal-Bank Ċentrali Ewropew “The use of cash by households in the euro area” jipprovdi wkoll informazzjoni prezzjuża dwar l-użu ta’ flus kontanti fil-punt tal-bejgħ, abbażi ta’ stħarriġ li sar fl-2106. Skont dan ir-Rapport mill-Bank Ċentrali Ewropew, il-flus kontanti jibqgħu l-mezz l-aktar komuni ta’ pagament fi-żona tal-euro u għadhom jirrappreżentaw ħażna ta’ valur.

L-enfasi tal-Kummissjoni fil-valutazzjoni tagħha dwar il-possibbiltà ta' limitu fuq il-pagament fi flus kontanti kien jirrigwarda l-pagamenti ta’ valur għoli, li jirrappreżentaw sehem żgħir biss mit-tranżazzjonijiet kollha fi flus. L-għan tal-Kummissjoni qatt ma kien li tindirizza l-użu ta’ flus kontanti inġenerali.

2.2.Qafas legali

2.2.1.Fil-livell tal-UE

Bħalissa ma hemm l-ebda leġiżlazzjoni fuq livell tal-UE biex jiġu ristretti l-pagamenti fi flus kontanti. Madankollu, jeżistu żewġ strumenti legali li jimponu obbligi fuq l-użu ta’ flus kontanti.

Ir-Regolament dwar il-Kontrolli fuq Flus Kontanti jipprovdi sistema ta’ kontrolli li tapplika għall-persuni fiżiċi li jidħlu fl-Unjoni jew jitilqu minnha u li jġorru l-flus jew strumenti negozjabbli għall-portatur ta’ valur ta’ EUR 10 000 jew iżjed. Fil-21 ta’ Diċembru 2016, il-Kummissjoni ħarġet proposta ta’ leġiżlazzjoni ġdida bil-għan li jissaħħu dawn il-kontrolli. Il-proposta bħalissa qed tiġi eżaminata mill-koleġiżlaturi.

Ir-raba’ (4) Direttiva Kontra l-Ħasil tal-Flus timponi l-obbligi ta’ diliġenza dovuta fuq il-persuni li jinnegozjaw fi prodotti sal-punt li jagħmlu jew jirċievu pagamenti fi flus kontanti ta’ EUR 10 000 jew aktar, kemm jekk it-tranżazzjoni titwettaq f’operazzjoni waħda jew f’diversi operazzjonijiet, li jidhru marbutin ma’ xulxin.