MT    MT MT 
MT    MT  IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ 
Brussell, 15/7/2008 
SEC(2008)2282 
DOKUMENT TA’ ĦIDMA TAL-PERSUNAL TAL-KUMMISSJONI 
Dokument an ċillari 
 
KOMMUNIKAZZJONI MILL-KUMMI SSJONI LILL-KUNSILL, LILL-
PARLAMENT EWROPEW, LILL-KUMITAT EKONOMIKU U SO ĊJALI 
EWROPEW U LlLL-KUMITAT TAR-RE ĠJUNI 
  
LEJN PROGRAMMAZZJONI KON ĠUNTA TAR-RI ĊERKA: 
 
 Naħdmu flimkien biex nindi rizzaw l-isfidi komuni b'mod iktar effettiv 
   
SOMMARJU TAL-VALUTAZZJO NI TA’ L-IMPATT  
 
{COM(2008)468 finali} 
{SEC(2008)2281} 
MT 2   MT 1. KWISTJONIJIET TA ' PROĊEDURA U KONSULTAZZJONI TAL -PARTIJIET INTERESSATI  
1.1. Introduzzjoni 
Din il-valutazzjoni ta' l-impatt tappo ġġja l-inizjattiva ppre żentat fil-Komunikazzjoni tal-
Kummissjoni Ewropea bit-titlu "Lejn il-Programmazzjoni Kon ġunta tar-Ri ċerka". Din l-
inizjattiva ta' Programmazzjoni Kon ġunta (PK) hija wa ħda mill-ħames inizjattivi ta' politika 
ppjanati mill-Kummissjoni fl-2008 b ħala segwitu g ħall-Green Paper dwar "I ż-Żona Ewropea tar-
Riċerka: Perspettivi Ġodda" li tirrispondi g ħad-dimensjoni "Nottimizzaw il-programmi u l-
prijoritajiet tar-ri ċerka". Il-PK huwa l-pro ċess li permezz tieg ħu l-Istati Membri jimpenjaw 
ruħhom fuq ba żi volontarja u "à la carte " fid-definizzjoni, l-i żvilupp u l-implimentazzjoni ta' 
aġendi komuni tar-ri ċerka billi jindirizzaw qasam spe ċifiku jew su ġġett speċifiku. Dan jista' 
jinvolvi l-koordinazzjoni ta' programmi nazzjonali e żistenti, jew l-istabbiliment ta' programmi 
għalkollox ġodda, il-ġbir tar-riżorsi u s-sorveljar u r-revi żjoni kollettivi tal-progress. Billi ti żdied 
u ttejjeb il-kollaborazzjoni bejn il-fruntieri, il-koo rdinazzjoni u l-integrazzjoni tal-programmi ta' 
riċerka ta' l-Istati Membri li jkunu ffinanzjati mill-fondi pubbli ċi f'numru limitat ta' oqsma 
strateġiċi, dan għandu l-għan li jagħti spinta lill-effi ċjenza tal-finanzjament pubbliku tieg ħu u li 
jindirizza a ħjar l-isfidi ewlenin tas-so ċjetà. L-appro ċċ propost huwa li ti ġi promossa l-
Programmazzjoni Kon ġunta permezz ta' pro ċess politiku ta' livell g ħoli mmexxi mill-Istati 
Membri, li g ħandu joffri flessibbiltà f'te rmini ta' l-istrumenti, il- ġeometrija, u l-livell ta' 
koordinazzjoni u integrazzjoni tal- programm. Il-Programmazzjoni Kon ġunta hija mmirata g ħal 
programmi pubbli ċi ta' riċerka, u għalhekk tinvolvi kooperazzjoni pubblika-pubblika iktar milli 
pubblika-privata. Madankollu, l-industrija jista' jkollha rwol fl-implimentazzjoni tag ħha. 
1.2. Appoġġ politiku u tal-partijiet interessati 
Fil-livell politiku, appo ġġ ċar għal koordinazzjoni mtejba u iktar effettiva ta' l-attivitajiet ta' 
riċerka fl-Ewropa ġie mtenni matul dawn l-a ħħar 15-il sena: il-Kunsil l Ewropew tar-Rebbieg ħa 
2008 ħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri " biex ikomplu ji żviluppaw inizjattivi g ħall-
programmazzjoni kon ġunta ta' ri ċerka f'oqsma fejn dan l-appro ċċ huwa xieraq, waqt li 
jippermettu appro ċċ iktar strate ġiku u strutturat a ħjar għat-tnedija ta' programmi kon ġunti 
ġodda u għal sejħiet komuni g ħall-proġetti mill-a ħħar ta' l-2010 ". 
Fost dawk li jfasslu l-politika, kif ukoll ir-ri ċerkaturi u ċ-ċittadini, hemm kunsens wiesa' li l-isfidi 
urġenti u komuni ta' l-Ewropa – b ħat-tibdil fil-klima, l-ener ġija, is-sigurtà, is-sa ħħa u x-xjuħija – 
jeħtieġ li jiġu indirizzati b'mod kon ġunt fil-livell Ewropew. Dawn il- partijiet interessati jemmnu 
wkoll li r-ri ċerka għandha rwol biex tindirizza dawn l-isfidi, i żda jaħsbu li l-istabbiliment ta' 
aġenda kon ġunta u koordinazzjoni mtejba tar-ri ċerka fl-Ewropa se jkunu ne ċessarji jekk ir-
riċerka trid tag ħti kontribuzzjoni effettiva.  
MT 3   MT 2. ID-DEFINIZZJONI TAL -PROBLEMA  
2.1. Il-bżonn li titjieb il-kapa ċità ta' l-Ewropa biex til ħaq l-isfidi tas-so ċejtà tagħha 
permezz ta' koordinazzjoni iktar b'sa ħħitha u ffukar strate ġiku konġunt ta' R&D 
fil-qasam pubbliku 
Biex tilħaq l-isfidi tas-so ċjetà tagħha, is-sistema ta' ri ċerka ta' l-Ewropa g ħandha tkun kapa ċi 
tipproduċi riżultati ta' l-og ħla livell. Madankollu, l-Ew ropa ma rnexxiliex i żżid malajr l-infiq 
tagħha fuq ir-ri ċerka, u għalhekk għandha tkompli bl-isforzi tag ħha biex tag ħmel użu aħjar mir-
riżorsi skarsi ta' l-R&D tag ħha billi tinvestihom b'mod iktar effi ċjenti u effettiv. F'dan il-kuntest, 
is-settur pubbliku g ħandu rwol importanti billi jfittex li j żid ir-ritorn fuq fondi pubbli ċi ta' l-
R&D. 
Jeżistu bosta modi kif wie ħed jista' jipprova jtejjeb l-impatt u l-effi ċjenza ta' l-R&D pubbli ċi. 
Waħda mit-toroq li ma kinitx sfruttata sew u li toffri gwadanni potenzjali kbar hi li tittejjeb l-
organizzazzjoni ta' l-investment pubbliku fl-R&D  ta' l-Ewropa permezz ta' iktar kollaborazzjoni 
u koordinazzjoni tal-prog rammi bejn il-fruntieri. 
Filwaqt li l-Istati Membri stabbilixxew ħafna mekkani żmi matul is-snin biex jippermettu 
kooperazzjoni transnazzjonali fl-R&D, g ħadu l-każ li madwar 85% tar-ri ċerka pubblika ċivili fl-
Ewropa hija programmata, iffinanzjata, sorveljata u evalwata fil-livell nazzjonali. Meta mqabbla ma' oqsma ta' politika o ħra strutturali, b ħall-kompetizzjoni, il-kummer ċ, l-industrija, e ċċ, l-R&D 
hija inqas integrata u koordinata fl-Ewropa.  
Bħala rispons g ħal din il-problema, ġew imnedija diversi inizjattivi ri ċenti fil-livell Komunitarju 
bl-għan li jistimolaw il-koordinazzjoni  ta' R&D nazzjonali pubblika, b ħall-Metodu Miftu ħ ta' 
Koordinament, l-iskema ERA-NET g ħan-netwerking ta' proprjetarji u mani ġers ta' programmi ta' 
riċerka nazzjonali u re ġjonali, u li jittie ħed vantaġġ mill-Artikolu 169 tat-Tr attat li jippermetti 
lill-Komunità li tipparte ċipa fil-programmi ta' ri ċerka u żvilupp me ħuda minn diversi Stati 
Membri. Madankollu, dawn l-isforzi g ħadhom estremament modesti f'termini ta' volum tal-
finanzjament involut, u kellhom su ċċess limitat fil-kisba ta' integrazzjoni s ħiħa tal-programm 
minħabba nuqqas ta' direzzjoni strate ġika u appo ġġ mill-Istati Membri. 
2.2. Il-bżonn ta’ appro ċċ ġdid 
Hemm l-g ħarfien dejjem jikber li appro ċċ ġdid u iktar strate ġiku huwa me ħtieġ għall-
koordinazzjoni tal-programmi pubbli ċi ta' l-R&D fl-Ewropa, li jiffoka fuq dawk l-oqsma li 
jistgħu jikkontribwixxu soluzzjonijiet g ħall-isfidi ur ġenti tas-so ċjetà ta' l-Ewropa, u fejn il-
koordinazzjoni tista' tag ħti gwadanni fl-effi ċjenza u fl-impatt tar-ri ċerka. Huwa ċar li l-isforzi li 
saru fil-passat g ħall-promozzjoni tal-Programmazzjoni Kon ġunta ġew imfixkla minn nuqqas ta' 
impenn politiku ta' livell g ħoli min-na ħa ta' l-Istati Membri, minn nuqqas ta' data suffiċjenti u 
kredibbli u g ħarfien ġdid dwar l-istruttura u l-organizzazzjoni partikolari ta' l-oqsma ta' l-S&T 
rispettivi, u mir-ri ġidità ta' l-istrumenti u żati.  
Issa, madankollu, huwa mument tajjeb biex ti ġi mnedija inizjattiva ta' politika ġdida dwar il-
Programmazzjoni Kon ġunta. Il-kuntest ta' politika usa' inbidel, min ħabba li sfidi tas-so ċjetà 
komuni saru prijorità de ċiżiva ta' l-aġenda politika f'kull Stat Membru  u fil-livell Komunitarju, u 
l-ispejjeż tan-nuqqas ta' koordinazzjoni qed isiru apparenti. Je ħtieġ l i  s f o r z i  m a g ħquda jiġu 
ggwidatiati lejn oqsma ta' sfidi panewropej, u biex dan jirnexxi l-impenn ta' l-Istati Membri huwa essenzjali. L-inizjattiva l- ġdida għandha tiġi ffurmata mill-opinjonijiet tal-partijiet 
interessati u mill-esperjenza tal-passat. 
MT 4   MT Huwa importanti li pro ċess tal-mixja lejn il-Programmazzjoni Kon ġunta la jkun "minn fuq g ħal 
isfel", bil-Kummissjoni bit-tmun f' idejha, u lanqas "minn isfel g ħal fuq", li jirri żulta f'nuqqas ta' 
strateġija u mira koerenti. 
Proċess effettiv g ħandu jinvolvi lill-Istati Membri li flimkien jidentifikaw oqsma ta' t ħassib 
komuni fejn azzjoni kollettiva tista' tkun iktar effettiva biex tindirizza l-isfidi importanti tas-
soċjetà. B'mod partikolari, g ħandu juża kriterji xierqa miftiehma mill-partijiet kollha biex ji ġu 
ddeterminati l-oqsma fejn il-Programmazzjoni Kon ġunta tista' titnieda bl-aktar mod utli. Biex 
dawn il-kriterji jsiru operattivi g ħandu jkun hemm ba żi ta' informazzjoni solida. G ħandha 
tinġabar informazzjoni dwar programmi nazzjonali u re ġjonali eżistenti f'varji oqsma, inklu ż 
x'ikopru u fejn hemm  nuqqasijiet, ix-xog ħol doppju u n-nuqqas ta' skala u ambitu.  
Hemm bżonn ukoll ta' appro ċċ ta' ġeometrija varjabbli li jippermetti l-flessibilità f'termini tal-
pajjiżi parteċipanti. Mhux l-Istati Membri kollha jaqsmu l-istess sfidi f'kull qasam, spe ċjalment 
fl-Unjoni Ewropea mwessa' ta' 27 pajji ż.  
Fl-aħħarnett, pro ċess effettiv g ħandu jippermetti g ħal rispons gradwat billi jintg ħażlu l-istrumenti 
l-iktar effettivi biex jintu żaw f'qasam spe ċifiku. 
2.3. Sussidjarjetà u valur mi żjud Ewropew 
Id-dritt tal-Komunità li ta ġixxi f'dan il-qasam huwa mnaqqax f'diversi Artikoli tat-Trattat li 
jipprovdu g ħall-koordinazzjoni u l-kooperazzjoni fir-ri ċerka bejn l-Istati Membri u l-Komunità 
(Artikoli 165, 169, 171). Il-pro ċess propost g ħall-Programmazzjoni Kon ġunta jista', b'mod 
ġustifikabbli, jitqies b ħala neċessarju għaliex mhuwiex probabbli li jinkiseb bi żżejjed mill-Istati 
Membri permezz ta' azzjonijiet purament intergove rnattivi. L-espansjoni ta' tali azzjonijiet 
waqfet fis-snin ri ċenti, u ħafna mill-inizjattivi mmirati le jn koordinazzjoni ta' programm 
multilaterali ġew żviluppati fil-kuntest ta' l-a ttivitajiet tal-Komunità. G ħalhekk huwa 
improbabbli li l-Istati Membri wa ħedhom jista' jirnexxielhom ji ndirizzaw dawn il-problemi. 
Il-valur mi żjud Ewropew tal-proposta jinbet parzjalmen t min-natura transnazzjonali ta' xi w ħud 
mill-isfidi ewlenin (it-tibdil fil-klima, ng ħidu aħna) fejn l-Istati Membri je ħtiġilhom jaġixxu 
flimkien biex jindirizzaw il-pr oblemi b'mod xieraq. Jista' ji ġi ġġustifikat ukoll f'termini li joffri l-
potenzjal g ħal skala, ambitu u effettività akbar tal-programmi ta' l-R&D pubbli ċi fl-Ewropa billi 
l-isfidi komuni ji ġu indirizzati b'mod kon ġunt u jiġu żviluppati soluzzjonijiet komuni, jing ħelbu 
l-ostakli g ħad-dħul, l-ispejje ż tal-bidu u l-ispejje ż operattivi g ħoljin f'ċerti oqsma ta' l-S&T, 
jinġabru d- data u l-għarfien espert, jinkisbu impatti xjentifi ċi, teknolo ġiċi u innovattivi ikbar, 
jitneħħew il-programmi doppji bejn l-Ewropa, ti żdied il-profondità tal-programmi, u jitnaqqsu l-
ispejjeż tal-ġestjoni tal-programm. 
MT 5   MT 3. OBJETTIVI  
3.1. L-għanijiet ġenerali ta' politika 
L-għanijiet ġenerali ta' politika ta' l-ini żjattiva PK huma li ti żdied il-kapa ċità ta' l-UE li tikseb l-
għanijiet tag ħha ta' politika ta' livell g ħoli u li tirrispondi g ħall-isfidi ewlenin li se tiffa ċċja fis-
snin li ġejjin:  
(1) biex tikkontribwixxi g ħall-kisba ta' l-g ħanijiet ta' l-Istrate ġija riveduta ta' Li żbona;  
(2) biex tgħin lill-Ewropa tirrispondi b'm od iktar effettiv permezz tar-ri ċerka għall-isfidi 
prinċipali tas-so ċjetà; 
(3) biex tikkontribwixxi g ħall-kisba ta' l-g ħanijiet taż-Żona Ewropea tar-Ri ċerka (ŻER). 
3.2. L-għanijiet spe ċifiċi:  
Sabiex tikkontribwixxi g ħall-kisba ta' dawn l-g ħanijiet ġenerali ta' politika, se jkun ne ċessarju li 
titjieb l-effi ċjenza u l-effettività tal-programmazzjoni ta' ri ċerka pubblika fl-Ewropa f'oqsma fejn 
qed tiffaċċja sfidi ewlenin tas-so ċjetà. L-għanijiet spe ċifiċi huma: 
(1) li tissaħħaħ il-koordinazzjoni tal-programmi ta' ri ċerka pubbli ċi nazzjonali ta' l-UE 
f'oqsma li jistg ħu jipprovdu soluzzjonijiet g ħal sfidi importanti tas-so ċjetà u fejn hemm 
evidenza ta' valur mi żjud mill-adozzjoni ta' appro ċċ konġunt bejn il-fruntieri;  
(2) u b'hekk biex ji żdied l-impatt ta' dawn il-programmi f'termini kemm ta' l-impatti ta' l-
S&T (eċċellenza xjentifika, il- ġbir tar-riżorsi, tad- data u ta' l-għarfien espert, il-kisba tal-
massa kritika, l-iffa ċilitar ta' l-ottimizzazzjoni ta l-programm) u impatti ekonomi ċi u fuq 
is-soċjetà. 
3.3. Għanijiet operattivi: 
Sabiex ikun promoss it-titjib ta ' hawn fuq fl-impatt u fl-effi ċjenza, l-għanijiet operattivi huma:  
(1) li jiġi pprovdut pro ċess effettiv li jippromwovi appro ċċ iktar strate ġiku għall-
koordinazzjoni ta' programmi ta' ri ċerka nazzjonali inti żi biex jg ħinu lill-Ewropa 
tindirizza sfidi tas-so ċjetà; 
(2) li jiġi żgurat li dan il-pro ċess u l-inizjattivi tal-programmi ta' ri ċerka pubbli ċi konġunti li 
joħorġu minnu jgawdu minn livell g ħoli ta' appo ġġ u pussess tal-partijiet interessati; 
(3) permezz ta' dan il-pro ċess, u bl-u żu ta' strumenti xierqa, biex ikunu promossi l-effetti ta' 
l-integrazzjoni u ta' l-istru tturar tal-programmi ta' ri ċerka pubbli ċi, speċjalment il-kisba ta' 
massa kritika ta' l-isforz ta' l-R&D; 
(4) biex jidda ħħal proċess li jippermetti rispons gradwali f'termini ta' strumenti ta' 
Programmazzjoni Kon ġunta, kif ukoll ġeometrija varjabbli f'termini tal-parte ċipazzjoni 
tal-pajjiżi;  
(5) biex jiġi żgurat li l-inizjattivi kon ġunti jkunu bba żati fuq informazzjoni a ġġornata u 
preċiża dwar attivitajiet ta' pr ogrammazzjoni nazzjonali u re ġjonali; 
MT 6   MT (6) biex tiġi promossa iktar konsiste nza fost il-politiki. 
4. PREŻENTAZZJONI TA ' L-GĦAŻLIET TA ' POLITIKA  
Biex jintla ħqu dawn l-g ħanijiet, tqiesu erba' g ħażliet ta' politika. Id-differenzi ewlenin 
bejniethom huma ċċentrati fuq żewġ kwistjonijiet: il-mod kif huma identifikati l-oqsma ta' 
Programmazzjoni Kon ġunta u l-firxa ta' l-istrumenti meqjusa g ħall-implimentazzjoni1. 
Taħt l-għażla "kollox b ħas-soltu" (G ħażla 1), is-su ġġetti tal-Programmazzjoni Kon ġunta huma 
identifikati b'mod ad hoc, minn isfel g ħal fuq minn varjetà ta' partijiet interessati ta' l-Istati 
Membri. L-implimentazzjoni sse ħħ permezz ta' numru limitat ta ' strumenti (essenzjalment l-
Iskema ERA-NET u l-Artikolu 169) u hija kk oordinata b'mod laxk. Barra dan, huwa adottat 
approċċ flessibbli lejn il-massa kritika (f'termi ni tan-numru u tar-rilevanza ta' l-imsie ħba) u lejn 
il-livell ta' l-integrazzjoni tal-programm imfittxija. 
L-għażla "massimizzazzjoni ta' l-Artikolu 169" (G ħażla 2) taqsam xi karatteristi ċi ma' l-għażla 
"kollox b ħas-soltu", peress li s-su ġġetti tal-Programmazzjoni Kon ġunta huma mag ħżula minn 
isfel għal fuq mill-Istati Membri u l-implimentazzjoni sse ħħ permezz ta' l-istess żewġ strumenti 
(essenzjalment l-Iskema ERA- NET u l-Artikolu 169). Din l-g ħażla hija differenti mill-g ħażla 
"kollox jibqa' kif inhu" min ħabba li tipproponi appro ċċ proattiv fejn: Azzjonijiet ERA-NET u 
ERA-NET Plus li huma parti mill-Iskema ER A-NET se jkunu stabbiliti b'mod solidu b ħala 
stadju preparattiv g ħall-Artikolu 169. Is-su ġġetti tal-Programmazzjoni Kon ġunta ser ikollhom 
jikkoinċidu mal-Programm Qafas, billi ji żguraw konsistenza ta' politika orizzontali ġenerali 
sistematika, u se ting ħata iktar attenzjoni lill-massa kritik a u lil-livell ta' l-integrazzjoni tal-
programm. 
Id-differenza ewlenija bejn "l-g ħażla strateġika mmexxija mill-Komunità" (G ħażla 3) u ż-żewġ 
għażliet preċedenti hija li hija strate ġika iktar milli minn isfel g ħal fuq. Il-punt tal-bidu huwa l-
identifikazzjoni ta' l-isfidi ewlenin tas-so ċjetà u l-valutazzjoni tal- ħtieġa għal massa kritika ta' 
riċerka appo ġġjata pubblikament fl-oqsma rispettivi ta' l-S&T. Ta ħt din l-għażla, il-Komunità 
tieħu t-tmun biex twettaq dawn  il-valutazzjonijiet strate ġiċi u biex tipproponi oqsma xierqa ta' 
Programmazzjoni Kon ġunta. Hija wkoll il-Komunità li tag ħżel l-istrument l-iktar xieraq minn 
fost firxa usa' ta' strumenti familjari tal-Komunità. 
Il-"proċess Ewropew strate ġiku" (Għażla 4) jixbah lill-g ħażla "strate ġika mmexxija mill-
Komunità" g ħaliex din ukoll hija strate ġika u bba żata fuq li ji ġu indirizzati l-isfidi tas-so ċjetà, 
iżda hemm differenza kru ċjali fir-rigward tar-rwoli tal-Komunità u ta' l-Istati Membri. Ta ħt l-
għażla "proċess Ewropew strate ġiku", huma l-Istati Membri (u m hux il-Komunità) li jidentifikaw 
is-suġġetti għall-PK. Huma wkoll l-Istati Membri li jag ħżlu jew jiżviluppaw l-istrumenti l-aktar 
xierqa għaċ-ċirkostanzi spe ċifiċi tal-qasam ta' l-S&T rispettiv (inklu żi l-istrumenti tal-Komunità 
bħall-Iskema ERA-NET u l-Artikoli 168, 169 , 170 jew 171; "SET-Plan" jew appro ċċi tat-tip 
"security research"; il- ħolqien ta' istituzzjonijiet Ewropej ġodda u/jew g ħamliet ġodda ta' 
Netwerks ta' E ċċellenza2; Inizjattivi tat-tip ERC jew tat- tip Euratom; Fondi Strutturali; e ċċ.). Il-
Kummissjoni g ħandha r-rwol ta' fa ċilitatur. Hija responsabbli g ħar-rappurtar lura lill-Kunsill 
f'kull stadju tal-pro ċess, u għall-evalwazzjoni tal-pro ċess sħiħ kif ukoll tal-progress li jsir fl-
oqsma spe ċifiċi.  
                                                 
1 Ara t-Tabella 2 fir-Rapport tal-Valutazzjoni ta' l-Impatt g ħal ħarsa ġenerali ta' l-erba' g ħażliet. 
2 Li jinvolvu l-finanzjament mhux biss ta' l-a ttivitajiet ta' integrazzjoni izda wkoll tar-ri ċerka konġunta. 
MT 7   MT 5. VALUTAZZJONI TA ' L-IMPATTI  
Għal kull għażla, kienu vvalutati varjetà wiesg ħa ta' impatti, inklu ż il-livell ta' l-appo ġġ u 's-
sjieda' tal-partijiet interessati, l-iffukar strate ġiku, l-effett ta' l-istrutturar, il-konsistenza tal-
politika, l-impatti ta' l-S&T, u l-impatti usa' fuq is-so ċjetà3. Il-konklu żjoni ta' din il-valutazzjoni 
kienet li l-g ħażla ta' politika ppreferuta hija l-g ħażla "proċess Ewropew strate ġiku".  
L-għażla "kollox b ħas-soltu" ġiet irrifjutata min ħabba n-nuqqas ta' ffukar strate ġiku tagħha, l-
effett dgħajjef ta' strutturar, l-impatt negattiv tag ħha fuq il-konsistenza tal-politika orizzontali, u 
l-impatt dg ħajjef tagħha fuq is-so ċjetà. L-għażla "massimizzazzjoni ta' l-Artikolu 169" kienet 
irrifjutata min ħabba n-nuqqas ta' ffukar strate ġiku tagħha, l-appro ċċ "soluzzjoni wa ħda għal 
kulħadd", u l-effett limitat tag ħha ta' strutturar. L-g ħażla "strateġika mmexxija mill-Komunità", li 
għandha impatt potenzjali kbir, kienet ġiet irrifjutata min ħabba r-riskju li ġġorr magħha: i.e. 
huwa probabbli li ma tkunx appo ġġjata mill-partijiet interessati. Dan imbag ħgad jaffettwa ħażin 
l-iffukar strate ġiku, l-effett ta' strutturar u l-impatt fuq is-so ċjetà. Barra dan, huwa improbabbli li 
l-Komunità wa ħdeha jista' jkollha g ħarfien biżżejjed dettaljat tal-programmi ta' ri ċerka ta' l-Istati 
Membri biex tipproponi su ġġetti u strumenti xierqa g ħall-Programmazzjoni Kon ġunta. 
L-għażla "proċess Ewropew strate ġiku" tgawdi mill-og ħla livelli ta' appo ġġ mill-partijiet 
interessati li jaqblu: li hemm b żonn li jiġu ddefiniti a ġendi ta' ri ċerka strate ġiċi u biex dawn ji ġu 
implimentati b'mod koordinat, spe ċjalment biex ji ġu indirizzati l-isfi di komuni tas-so ċjetà; li 
partenarjat, li jg ħaqqad appro ċċ volontarju, minn isfel g ħal fuq ma' ggwidar strate ġiku minn fuq 
għal isfel, huwa indispensabbli biex ti ġi żgurata flessibbiltà u adattament g ħall-ispeċifiċitajiet 
tal-programm; li l-prin ċipji tas-sussidjarjetà, il- ġeometrija varjabbli u l-valur mi żjud reali 
Ewropew je ħtieġ li jiġu rispettati; u li appro ċċ ta' "soluzzjoni wa ħda għal kulħadd" ma ja ħdimx. 
Il-proċess propost g ħall-għażla tas-suġġetti u l-istrumenti ta l-Programmazzjoni Kon ġunta, 
flimkien mal-livelli g ħolja ta' appo ġġ mill-partijiet interessati, ifisser li l-g ħażla 4 tipprovdi l-
aqwa garanziji biex jinkisbu l-ikbar effetti ta' strutturar sistemati ċi aggregati. Dan g ħandu joħloq 
il-kundizzjonijiet ideali biex jitwettqu fis-s ħiħ il-benefi ċċji ta' l-S&T tal-Programmazzjoni 
Konġunta, li jinkludu: 
• Li jingħelbu l-ostakoli g ħad-dħul 
• L-ottimizzazzjoni tal-pr ogramm panewropew 
• L-eċċellenza xjentifika 
• L-indirizzar kon ġunt ta' sfidi komuni, l-i żvilupp ta' soluzzjonijiet komuni standardizzati, u li 
jitkellmu b'vu ċi waħda 
• Il-kollaborazzj oni fil-pro ġett bejn il-fruntieri (bis-sett ta' benefi ċċji tagħha, bħall-ġbir tad- data 
u ta' l-għarfien espert, it-tixrid rapidu, mobilità u ta ħriġ tar-riżorsi umani bejn il-fruntieri, u 
impatti xjentifi ċi, teknolo ġiċi u innovattivi akbar) 
• Inqas spejje ż nazzjonali g ħall-ġestjoni ta' programmi integrati 
• It-titjib ta' programmi mhux integrati, u 
                                                 
3 It-tabella 3 fir-Rapport s ħiħ tal-Valutazzjoni ta' l-Impatt tipprovdi ħarsa ġenerali ta' dawn l-impatti. 
MT 8   MT • Responsabbiltà u trasparenza mtejba. 
Il-benefiċċji għall-industrija jinkludu l-"innovazzjoni miftu ħa"; it-tixrid rapidu tar-ri żultati ta' 
riċerka; l-iżvilupp ta' soluzzjonijiet komuni standardizzati; a ċċess aħjar għall-appoġġ tar-riċerka 
pubblika; żvilupp iktar fa ċli ta' aġendi ta' ri ċerka strate ġiċi konġunti pubbli ċi-privati; u 
koordinazzjoni ta' politika orizzontali b'iktar ħeffa. 
Fl-aħħar mill-aħħar, dawn l-impatti ta' l-S&T jissarrfu f'ri żultat ogħla lis-soċjetà fl-investiment 
fir-riċerka pubblika, li jfisser tkabbir ekonomiku og ħla, aktar kompetittività u impjiegi, u 
soluzzjonijiet iktar malajr u a ħjar għall-isfidi so ċjali u ambjentali. 
Għal dawn ir-ra ġunijiet, l-g ħażla 4 – il-"pro ċess Ewropew strate ġiku" – hija l-g ħażla ppreferuta. 
6. RISKJU U MITIGAZZJONI TAR -RISKJU  
Hemm varji riskji asso ċjati ma' l-g ħażla ppreferuta. Ir-riskju ew lieni hu li l-impenn politiku 
meħtieġ ma jimmaterjalizzax ru ħu. 
Filwaqt li r-riskju jista' jidher i żgħar milli forsi kien fil-passat (min ħabba l-għarfien dejjem jikber 
fl-Istati Membri ta' l-isfidi tas-so ċjetà li qed tiffa ċċja l-Ewropa, ta' l-S&T u ta' l-ispejje ż tas-
soċjetà tan-nuqqas ta' koordinazzjoni kif ukoll ta' l-S&T u l-benefi ċċji għas-soċjetà tal-
Programmazzjoni Kon ġunta), il-pro ċess ta' politika propost ġie ddisinnjat spe ċifikament biex 
itaffi dan ir-riskju. Huwa propost pro ċess politiku ta' livell g ħoli, li jistrie ħ għal kollox fuq l-Istati 
Membri bid-dipartimenti tal-Kummissjoni bi rwol ta' fa ċilitaturi. Il-pro ċess jassenja rwol 
importanti u kontinwu lill-Kunsill kif ġej: 
• Jistieden il-Ministri tar-Ri ċerka ta' l-Istati Membri biex jag ħtu s-setgħa lil rappre żentanti 
personali g ħal grupp ad-hoc ta' livell g ħoli biex jidentifikaw oqsma xierqa g ħall-PK;  
• Jissorvelja l-pro ċess fuq ba żi annwali (permezz ta' rappurtar annwali mandatorju mill-
Kummissjoni); u 
• Jirrevedi l-pro ċess wara tliet snin. 
Il-proċess propost huwa bba żat fuq l-evidenza u msejjes fuq anali żi strateġika profonda ta' l-
oqsma ta' l-S&T rispettivi, li se ti żgura li jittie ħdu biss dawk l-inizjattivi tal-Programmazzjoni 
Konġunta li jkunu possibbli. Barra dan, l-appro ċċ propost huwa kkaratterizzat mill-flessibbiltà ta' 
l-istrument4, il-ġeometrija varjabbli, u l-flessibbiltà f'termini ta' safejn tista' tintla ħaq l-
integrazzjoni tal-programm ( ċiklu parzjali, ċiklu sħiħ). 
Riskji oħra jinkludu l-inerzja istitu zzjonali u n-nuqqas tar-rekwi żit ta' bażi ta' evidenza. 
Madankollu, idda ħħlu strateġiji xierqa biex jittaffa r-riskju. 
Fil-qosor, l-istrate ġija ewlenija biex jittaffa r-riskju tal-pro ċess propost hija dik li jit ħarsu l-
prattiki ta' regolamentazzjoni a ħjar: i.e. ħidma mill-qrib ma' l-Istati Membri b'mod trasparenti; il-
ħarsien tal-prin ċipji tas-sussidjarjetà, il-valur mi żjud Ewropew u l-proporzjonalità; it-t ħejjija u t-
tnedija ta' inizjattivi konkreti fuq il-ba żi ta' evidenzi estensiva u kredibbli; u l-i żgurar tar-
                                                 
4 Il-kaxxa ta' l-g ħodda sħiħa ta' l-istrumenti tar-ri ċerka pubblika (Programmi ta' Ri ċerka nazzjonali u 
reġjonali, Organizzazzjonijiet ta' ri ċerka Intergovernattivi, Infrastrutturi ta' Ri ċerka, Skemi ta' Mobilità...) 
għandhom ji ġu esplorati u u żati biex ji ġu implimentati l-Inizjattivi ta' Programmazzjoni Kon ġunta 
individwali). 
MT 9   MT responsabbiltà u t-tr asparenza tal-pro ċess permezz ta' sorveljar xier aq u l-evalwazzjoni tas-
sistema. 
7. EVALWAZZJONI U SORVELJANZA  
Saru wkoll arran ġamenti xierqa g ħas-sorveljar u l-evalwazzjoni. Dawn huma bba żati fuq ir-
rappurtar tal-Kummissjoni lill-Kunsill wara kull fa żi tal-proċess tal-PK, u revi żjoni fil-fond tal-
proċess mill-Kummissjoni, flimkien ma' l-Istati Me mbri, wara tliet snin. Sorveljar regolari u 
evalwazzjoni tal-progress lejn l-g ħanijiet (SMART) f'kull qasam tal-PK ser ji ġu żgurati wkoll.  
Barra dan, se ti ġi pprovduta iktar trasparenza g ħall-kollaborazzjoni u l-koordinazzjoni tal-
programmi ta' ri ċerka nazzjonali u re ġjonali billi ji ġi żviluppat modulu spe ċifiku għas-servizz 
tal-web ERAWATCH.