MT    MT MT 
 
MT 1   MT  KUMMISSJONI EWROPEA 
Brussel 27.10.2010 
SEG(2010) 1252 finali 
  
DOKUMENT TA’ ĦIDMA TAL-PERSUNAL TAL-KUMMISSJONI 
Dokument li jakkumpanja 
Proposta g ħal 
DIRETTIVA TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL 
li temenda d-Direttiva 2000/25/KE  fir-rigward tad-dispo żizzjonijiet implimentattivi 
għat-trakters imqieg ħda fis-suq skont l-“iskema flessibbli” 
 
 
 
Sommarju E żekuttiv tal-Valutazzjoni tal-Impatt 
{COM (2010) 607} 
{SEC (2010) 1251} 
Dan ir-rapport jimpenja biss lis-servizzi tal- Kummissjoni li huma invol uti fil-preparazzjoni 
tiegħu u ma jippre ġudikax il-forma finali ta’ kwalunkwe de ċiżjoni li għandha tittie ħed mill-
Kummissjoni 
 
MT 2   MT 1. I L-KUNTEST U D -DEFINIZZJONI TAL -PROBLEMA  
Id-Direttiva 2000/25/KE1 dwar l-emissjonijiet tat-trakters tirregola l-emissjonijiet tal-e ġżost (il-
monossidu tal-karbonju (C O), l-idrokarburi (HC), l-ossidi tan-nitro ġenu (NOx) u l-materja 
partikulata (PM) minn magni di żil installati fi trkters g ħall-agrikoltura u g ħall-foresterija (iktar ’il 
quddiem: “trakters”). Hija g ħalkollox konformi mad-Direttiva 97/ 68/KE dwar l-emissjonijiet ta’ 
makkinarju mobbli mhux tat-triq  (NRMM), li fir-rigward tag ħha dan l-a ħħar ġew prodotti proposta 
u Rapport dwar Valutazzjoni tal-Impatt simili.  
Għad-diversi tipi ta’ trakters, id-Direttiva 2000/25/KE tistipula l- emissjonijiet massimi permessi 
tal-egżost tal-magna b ħala funzjoni tal-qawwa tal-magna in stallata. Barra minn hekk, id-Direttiva 
tinkludi sensiela ta’ stadji ta’ limiti g ħall-emissjonijiet li kulma jmur is iru dejjem iktar stretti b’dati 
ta’ konformità korrispondenti. Il-m anifatturi tat-tr atturi jridu ji żguraw irwie ħhom li l-magni l-
ġodda li jintu żaw fil-vetturi tag ħhom ikunu konformi ma’ dawn il-limiti meta jqieg ħduhom fis-suq.  
Id-Direttiva 2005/13/KE2 emendat id-Direttiva ori ġinali dwar it-trakters u introdu ċiet l-istadju 
attwalment applikabbli tal-limiti g ħall-emissjonijiet g ħall-maġġoranza tal-magni di żil (imsejja ħ 
Stadju IIIA). Dawn il-limiti se jkunu sostitwiti  bil-limiti iktar stretti tal-Istadju IIIB li jid ħlu fis-
seħħ progressivament, skont il-kategorija ta l-qawwa, u li jaffetwaw il-vetturi mqieg ħda fis-suq 
mill-1 ta’ Jannar 2011 ’il quddiem. Mill-1 ta’ Jannar 2010, beda l-perjodu g ħall-approvazzjoni tat-
tip għal dawn il-magni. Peress li l-limiti tal-Istadju IIIB huma iktar stretti, il-magni attwali je ħtieġ 
li jiġu mmodifikati u ddisinjati mill- ġdid sabiex jirrispettaw il-limiti l- ġodda. Dan l-iddisinjar mill-
ġdid jaffetwa lill-manifatturi tat-trakters li jridu jadattaw id-disinn tal-vetturi tag ħhom sabiex 
jakkomodaw il-magni modifikati. Din hija pro ċedura li te ħtieġ iż-żmien u r-ri żorsi; l-isforzi 
meħtieġa jiddependu ferm fuq il-bidliet li g ħandhom isiru fil-magni u f il-bodi tat-trakter fejn 
għandha tiġi installata l-magna. 
Id-Direttiva 2005/13/KE introdu ċiet dik li tissejja ħ “skema ta’ flessibbiltà” sabiex tkun iffa ċilitata 
t-tranżizzjoni minn stadju ta’ emissjonijiet g ħal dak ta’ warajh. L-iskema ta’ flessibbiltà tag ħti 
possibbiltà lill-manifatturi tat-traktes sabiex iqieg ħdu fis-suq, matul stadju wie ħed ta’ valuri ta’ 
limitu għall-emissjonijiet tal-eg żost, numru limitat ta’ trakters mg ħammra b’magni b’ignixin ta’ 
kompressjoni (CI, di żil) li għadhom konformi mal-limiti g ħall-emissjonijiet tal-eg żost tal-istadju 
preċedenti. Manufattur tat-trakters g ħandu l-għażla li jqieg ħed fis-suq jew (1) g ħal kull kategorija 
ta’ qawwa tal-magna, numru limitat ta’ trakters li ma je ċċedix 20 % tal-bejg ħ annwali tal-
manifattur tat-trakters (ikkalkolat b ħala l-bejg ħ medju fl-UE tal-a ħħar ħames snin), jew (2) numru 
massimu fiss ta’ trakters kif inhu sti pulat fid-Direttiva. Din it-tieni g ħażla kienet inti ża biex tintu ża 
mill-impri żi ta’ daqs i żgħar li jipprodu ċu volumi iktar baxxi ta’ trakters. 
L-iskema ta’ flessibbiltà kienet imfassla sabiex: 
• tippermetti intregrazzjoni bla problemi tar-rekwi żiti l-ġodda għall-magni applikabbli g ħat-
trakters. Il-ma ġġoranza tal-manifatturi tat-trakters ma jipprodu ċux il-magni tag ħhom, imma 
jridu jixtruhom ming ħand il-manifatturi tal-magni. Hekk kif il-manifattur tal-magna jkun 
sodisfatt li l-magna u l-i żvilupp ta’ wara t-trattament3 ikunu sodisfa ċenti u lesti g ħall-
produzzjoni, allura l-manifattur tat-trakters jist a’ jsegwi bl-integrazzjoni u bl-ottimizzazzjoni 
                                                 
1 ĠU L 173, 12.7.2000, p. 1.  
2 ĠU L 55, 1.3.2005, p. 35.  
3 Tagħmir addizzjonali installat mal-magna, li kimikament jew fi żikament inaqqas l-emissjonijiet tal-eg żost emessi mill-magna qabel ma 
jiġu rilaxxati fl-atmosfera, e ż. Filtri tal-Partikuli tad-Di żil, sistemi ta’ Katalisti li jassorbu n-NOx jew ta’ Tnaqqis Selettiv b’Katalisti.  
 
MT 3   MT tal-magna fil-vettura u jag ħmel arran ġamenti għall-approvazzjoni tat-tip.  Din is-sitwazzjoni hija 
unika meta pparagunata ma’ manifatturi  ta’ vetturi (fil-parti l-kbira g ħat-toroq) o ħrajn, li jistg ħu 
jiżviluppaw u jipprodu ċu kemm il-vettura kif ukoll il-magna fl-istess ħin. 
• tipprovdi l-ambjent me ħtieġ għall-manifatturi tat-trakters sabiex ji żviluppaw u jadattaw, g ħall-
ewwel, it-trakters b’volumi ikbar ta’ bejg ħ u b’inqas problemi u mbag ħad jużaw l-esperjenza 
miksuba biex jadattaw il-bqija tat-trakters, li ji ġu prodotti f’volumi iktar baxxi g ħal swieq 
speċjalizzati. Din l-esperjenza tag ħmel l-adattament tal-bqija inqas g ħali. 
• tevita impatti e ċċessivi waqt it-tran żizzjoni għall-istadju li jmiss fuq il-prodotti ta’ volum baxx, 
peress li l-i żvilupp f’dawn is-sensiliet jitlob spejje ż fissi relattivament g ħoljin. 
Id-Direttiva  2000/25/KE dwar l-emi ssjonjiet tat-trakters  kienet stabbilita b’mod g ħalkollox 
konformi mad-Direttiva dwar l-NRMM u implimentat ir-rekwi żiti speċifikatament g ħat-tratturi 
skont id-Direttiva Qafas 2003/37/KE, inklu żi l-Istadji IIIA, IIIB u IV, il-perjodu ta’ żmien u l-
iskema ta’ flessibbiltà. Min ħabba li d-dispo żizzjonijiet g ħat-trakters huma allinjati ma’ dawk g ħall-
NRMM, it-test ta’ din il-valutazzjoni tal-impatt huwa bba żat fuq il-valutazzjoni tal-impatt tal-
flessibbiltà g ħall-NRMM. Kien hemm diffikultà ġenerali biex tinkiseb informazzjoni spe ċifika 
għat-trakters. Sorsi b ħall-EUROSTAT jittrattaw lit-trakters b ħala parti mill-“ma kkinarju agrikolu” 
u ma juruhomx b’mod separat. Min ħabba l-karatteristi ċi simili bejn l-NRMM u t-trakters fir-
rigward tal-magni, xorta tista’ tintu ża parti mid-dejta dwar l-NRMM. 
X’inhi l-problema? 
B’mod simili g ħas-sitwazzjoni tal-manifatturi tal-NRMM, l-isfida teknolo ġika għall-manifatturi 
tat-trakters hija li l- ġenerazzjoni li jmiss ta’ magni trid til ħaq tnaqqis fl-emissjonijiet tal-PM u tan-
NO x li jistgħu jiġu pparagunati ma’ dawk mitluba u u żati f’magni u f’vetturi tat-triq (trakkijiet, 
karozzi tal-linja, e ċċ.). Dan mhuwiex possibbli bit-teknolo ġija attwali. L-industrija je ħtieġ li 
twettaq iktar ri ċerka u żvilupp teknolo ġiku sabiex ti żgura ruħha li t-tratturi jistg ħu jitqiegħdu fis-
suq b’magni konformi mal-Istadju IIIB. 
Fl-UE hawn madwar 40 manifattur tat-trakters ( il-parti l-kbira jifformaw parti minn sitt gruppi 
prinċipali) li jipprodu ċu firxa wiesg ħa ta’ trakters li jridu jkunu konformi mal-limiti g ħall-
emissjonijiet stabbiliti fid-Direttiva, filwaqt li l-magni ji ġu prodotti biss minn ftit kumpaniji kbar 
(madwar g ħaxar manifatturi fl-UE u 20 kumpanija mifr uxa madwar id-dinja). Huma biss ftit 
manifatturi kbar tat-trakters li jipprodu ċu l-magni tag ħhom stess. Il-manifatturi tat-trakters jistg ħu 
jadattaw il-vetturi biss wara li ti ġi ffinalizzata l-konfigurazzjoni tal-magna, peress li l-pro ċedura ta’ 
ddisinjar mill- ġdid tista’ ssir parallelament ( ħlief għall-manifatturi tat-trakters li jipprodu ċu l-magni 
tagħhom stess). Skont informazzjoni mill-industrija, il-fatturat totali g ħall-manifattura tat-tratturi 
fl-2008 suppost la ħaq madwar EUR 8 biljuni. L-impjie gi direttament konnessi jammontaw g ħal 
24 000 għall-produzzjoni tat-trakters  u madwar 10 000 impjieg huma konnessi b’mod indirett. 
L-influwenza tal-Kri żi 
Mill-bidu tal-2009 ’il quddiem, il-parti l-kbira tal-industrija bba żata fl-UE li tipprodu ċi t-trakters 
intlaqtet b’mod mhux mist enni u serju mill-kri żi finanzjarja u ekonomika globali. Tnaqqis kbir fil-
bejgħ ikkawża tnaqqis kbir fl-introjtu u fil-kapital disponibbli sabiex ik unu ffinanzjati r-ri ċerka u l-
iżvilupp teknolo ġiċi meħtieġa biex it-trakters ikunu mg ħammra b’magni konformi mal-Istadju 
IIIB fil-kategorji u fl-applikazzjoniji et kollha tal-qawwa fil-limiti ta’ żmien stabbiliti fid-Direttiva. 
Id-ditti jag ħtu prijorità lin-nefqa g ħar-riċerka u l-i żvilupp tag ħhom biex ikunu koperti, l-ewwel 
nett, dawk il-prodotti b’volumi kbar ta’ bejg ħ eżistenti u potenzjali. Dan il-bejg ħ imbagħad 
 
MT 4   MT jipprovdi lin-negozju bi d ħul li jista’ jintu ża għar-riċerka u l-i żvilupp sabiex ikunu żviluppati 
soluzzjonijiet tekni ċi għal swieq i żgħar u speċjalizzati.  
Għat-tratturi, is-suq fl-Ewropa beda jonqos sew fl-ewwel trimestru tal-20094; il-bejgħ tul is-sena 
2009 niżel b’20 % f’termini ta’ unitajiet (180 000 fl-UE15 g ħall-2008. L-ebda ċifra mhija 
disponibbli g ħall-UE12; probabbilment g ħat-tagħmir kollha din tista’ tkun ta’15 % mit-total). 
Skont l-asso ċjazzjoni tal-industrija (is-CEMA), il- fatturat fl-2009 naqas b’20-25 % meta 
pparagunat mal-2008. Din hija l-konsegwenza tat- tnaqqis fid-domanda eq reb tal-punt tal-bejg ħ 
milli tal-punt tal-produzzjoni jew tal-manifattura. G ħall-2010, il-manifatturi  tat-trakters qed 
jistennew tnaqqis ulterjuri ta’ 5-10 %. I ċ-ċifri għall-ewwel trimestru tal-2010 juru – 22 % meta 
pparagunati mal-2009.5 
L-industrija g ħadha ma rnexxielhiex tag ħmel ir-riċerka u l-iżvilupp kollha me ħtieġa, sitwazzjoni li 
issa marret g ħall-agħar minħabba l-influwenza tal-kri żi. Hemm riskju li l-ebda trakter (jew ammont 
insuffiċjenti) li huwa konformi mal-Istadju IIIB mhuwa se jkun disponibbli fl-2011. Fl-istess ħin, 
fis-suq ma jistg ħux jitqieg ħdu biżżejjed trakters konformi mal-Ista dju IIIA. Dan ikun ifisser li t-
trakters iktar antiki jridu ja ħdmu għal iktar żmien, li jinvolvi żieda fit-tni ġġis u jitlob xog ħol ta’ 
manutenzjoni iktar g ħali, il-manifatturi jistg ħu jfallu u/jew jag ħtu s-sensja lill-persunal tag ħhom, 
eċċ. 
2. L-UE  GĦANDHA D -DRITT TA ĠIXXI?  
Il-bażi legali ta’ din l-inizjattiva hija l-istess wa ħda tad-Direttiva 2000/25/KE dwar l-emissjonijiet 
tat-trakters, ji ġifieri l-Artikolu 114 tat-TFUE . Il-proposta tosserva l-prin ċipju ta’ sussidjarjetà, 
peress li d-Direttiva tista’ ti ġi emendata biss fuq il-livell tal-UE. L-Istati Membri ma jistg ħux 
jieħdu azzjoni individwali dwar il-limiti g ħall-emissjonijiet u l-iskadenzi relatati. G ħalhekk, l-
azzjoni mill-UE hija me ħtieġa u tipprovdi valur mi żjud sabiex i żżomm is-suq intern g ħat-trakters. 
3. L- GĦANIJIET  
L-għan ġenerali  tal-proposta huwa li ji ġi salvagwardjat l-i żvilupp ekonomiku tal-
industrija tat-trakters u li jin żamm livell g ħoli ta’ protezzjoni ambjentali.  
It-tabella ta’ hawn ta ħt tiddeskrivi l-g ħanijiet ġenerali, spe ċifiċi u operattivi. 
ĠENERALI SPE ĊIFIĊI OPERATTIVI 
1. Jinżamm il-
funzjonament tas-suq intern g ħat-
trakters 
 1. Jinżammu l-istess kundizzjonijiet 
għall-produtturi tat-trakters kollha billi 
jiġi sostnut qafas regolatorju 
armonizzat fl-Istati Membri kollha (u b’hekk jiġi eliminat ir-riskju ta’ 
devjazzjonijiet nazzjonali). 1. Tiġi introdotta mi żura effettiva fl-
infiq u f’waqtha li se tag ħti l-
possibbiltà lill-produtturi tal-UE li jkomplu jbig ħu t-trakters skont l-
istess regoli mal-UE kollha u li se tippermetti li l-utenti jissostitwixxu 
                                                 
4 Referenza: Ittra tas-CEMA u “ Background material for the Request to Enla rge Flexibility from 20 % to 50 % for Stage IIIB  [Materjal ta’ 
sfond għat-Talba sabiex il-Flessibbiltà Titkabbar minn 20 % g ħal 50 % g ħall-Istadju III B]” mehmu ż, 14-07-2009, indirizzati lill-Vi ċi 
President tal-Kummissjoni G. Verheugen. Informazzjoni addi zzjonali dwar is-sehem mis-suq tista’ tinstab fl-istudju “ Competitive 
analysis of the EU Mechanical Engineering  [Analiżi kompetittiva tal-In ġinerija Mekkanika tal-UE]”, p. 4, disponibbli mil-link: 
http://ec.europa.eu/enterprise/mechan_e quipment/companalysis-eu-mechengin.pdf  
5 Sors: CEMA, Ġunju 2010.  
 
MT 5   MT 2. Tkun ipprevenuta l-aggravazzjoni 
prevedibbli ta’ sitwazzjoni ekonomika diġà diffiċli għall-industrija tat-traktes 
li kienet ikkaw żata mill-kri żi 
ekonomika. 
3. Ikun żgurat li d-domanda g ħal 
trakters ġodda tkun tista’ ti ġi sodisfatta 
mill-industrija. trakters li waslu fi tmiem ħajjithom.  
2. Il-manifatturi tat-trakters jit ħallew 
jiġġeneraw dħul li jista’ jintu ża għal 
investiment fir-ri ċerka u l-iżvilupp 
meħtieġa sabiex ikun hemm 
konformità mal-limiti g ħall-
emissjonijiet previsti.  
2. Jiġi protett l-
ambjent  
 1. Jitnaqqas ir-riskju li trakters iktar 
antiki u li jni ġġsu iktar (ta’ qabel l-
Istadju IIIA) ma jkunux jistg ħu jiġu 
sostitwiti bi tr akters b’teknolo ġija iktar 
nadifa, jiġifieri jkun żgurat li l-
potenzjal g ħal tnaqqis fl-emissjonijiet 
permezz tas-sostituzzjoni ta’ trakters fi tmiem ħajjithom ma jitqieg ħedx 
f’periklu. 
2. Jinżamm l-inċentiv biex l-industrija 
tinvesta fir-ri ċerka u l-iżvilupp 
meħtieġa sabiex ikunu żviluppati 
tratturi b’teknolo ġija iktar nadifa li 
jkunu konformi mal-istadji futuri previsti ta’ limiti g ħall-emissjonijiet.  1. Ikunu jistg ħu jiġu sostitwiti l-
magni u t-trakters iktar antiki, li jniġġsu iktar u li jikkunsmaw 
karburant b’o ħrajn b’teknolo ġija 
iktar nadifa billi ji ġu aġġustati r-
rekwiżiti tal-emissjonijiet b’tali mod 
li d-domanda g ħal trakters ġodda 
tkun tista’ ti ġi sodisfatta mill-
mudelli disponibbli bl-iktar teknoloġija nadifa.  
2. Jintbag ħat sinjal ċar lill-industrija 
li għandu jkun hemm iktar tnaqqis 
fl-emissjonijiet u li g ħandha 
tinżamm it-triq li nqabdet fit-tnaqqis 
tal-emissjonijiet. 
  
4. L- OPZJONIJIET TAL -POLITIKA  
Ġew identifikati l-opzjonijiet li ġejjin sabiex tkun meg ħluba l-problema identifikata:  
Opzjoni 1 – L-ebda azzjoni = Xenarju ba żiku 
Id-dispożizzjonijiet tal-iskema ta’ flessibbiltà attwali jibqg ħu l-istess, ji ġifieri tkompli tapplika 
flessibbiltà ta’ 20 % (jew numri assoluti ta’ magni). 
Opzjoni 2 – Il-provvista ta’ self appo ġġjat mill-gvern sabiex jinxtra w magni li jkunu fl-istokk u li 
ġew manifatturati f’dak li jissejja ħ il-perjodu ta’ żmien għall-bejgħ  
L-Artikolu 4 tad-Direttiva 2000/25/KE jipprovdi li r-rekwi żiti għandhom ji ġu posposti b’sentejn 
fir-rigward tal-magni b’data tal- produzzjoni qabel l-imsemmija data bl-“imsemmija data” tkun 
waħda mill-iskadenzi spe ċifikati fil-punt 2 ta’ dak l-artikol u, li warajhom il-ma gni u t-trakters 
mhux konformi m’g ħandhomx jidda ħħlu iktar f’servizz. 
Filwaqt li l-Istadju IIIA g ħadu fis-se ħħ, l-industrija tista’ tipprodu ċi magni u trakters u żżommhom 
fl-istokk fit-territorju tal-UE . Dawk il-magni u dawk it-tr akters tal-Istadju IIIA ji ġu manifatturati 
sabiex l-industriji jibqg ħu għaddejjin u sabiex ikunu koperti l- ħtiġijiet ta’ pajji żi oħrajn li 
m’għandhomx limiti g ħall-emissjonijiet tal-eg żost stretti daqs dawk tal-UE. Wara l-bidu tal-
 
MT 6   MT implimentazzjoni tal-Istadju IIIB (bejn l-1 ta ’ Jannar 2010 u l-1 ta’ Jannar 2013, jiddependi mill-
kategorija tal-qawwa), dawk il-magni u t-trakters li qeg ħdin fl-istokk jistg ħu jitqiegħdu fis-suq g ħal 
perjodu ta’ sentejn. Din l-g ħażla tissuġġerrixxi l-u żu ta’ self appo ġġjat mill-gvern li g ħandu 
jingħata lill-manifatturi tat-trakters sabiex jinxtraw magni tal-Istadju IIIA li qeg ħdin fl-istokk.  
Opzjoni 3 – L-implimentazzjoni ta’ skema ta’ skrappjar.  L-użu ta’ skema ta’ skrappjar kieku tkun sussidju, mog ħti bħala inċentiv, lill-utent sabiex jixtri 
trakter ġdid b’magna tal-Istadju IIIB. 
Skont din l-opzjoni, is-sid ta’ trakter iktar antik u li jni ġġes iktar se jag ħti t-trakter biex ji ġi 
skrappjat (qerda-ri ċiklaġġ, eċċ.). Awtorità pubblika nazzjonali tag ħti somma f’darba lil sid it-
trakter skrappjat. Is-sid jir ċievi l-flus permezz tas-sistem a bankarja jew fiskali meta ji ġi pprovat li 
xtara trakter ġdid. 
Opzjoni 4 – L-implimentazzjoni ta’ tipi alternattivi ta’ dispo żizzjonijiet ta ħt l-iskema ta’ 
flessibbiltà 
Skont din l-opzjoni, se ting ħata flessibbiltà addizzjonali g ħat-tranżizzjoni minn Stadju IIIA g ħal 
Stadju IIIB. Mhija prevista l-ebda mi żura addizzjonali g ħal stadji futuri. 
• Opzjoni 4.1  – L-implimentazzjoni ta’ per ċentwali skalata tal-iskema ta’ flessibbiltà  
L-opzjoni tissu ġġerixxi per ċentwali differenti g ħ
ad-diversi kategoriji ta’ trakters, jiddependi mill-
problemi partikolari bit-tran żizzjoni minn Stadju IIIA g ħal Stadju IIIB flimkien ma’ appro ċċ simili 
rigward in-numri fissi ta’ magni. 
• Opzjoni 4.2 – I ż-żieda fil-per ċentwali tal-flessibbiltà g ħal 50 % 
Din l-opzjoni tissu ġġerixxi żieda fil-flessibbiltà minn 20 % g ħal 50 % g ħall-kategoriji kollha tat-
trakters. In-numru massimu fiss ta’ magni g ħandu jiġi emendat skont dan. 
• Opzjoni 4.3 - I ż-żieda fil-per ċentwali tal-flessibbiltà g ħal 80 % 
Din l-opzjoni tissu ġġerixxi żieda fil-flessibbiltà minn 20 % g ħal 80 % g ħall-kategoriji kollha tat-
trakters. In-numru massimu fiss ta’ magni g ħandu jiġi emendat skont dan. 
• Opzjoni 4.4 – L-espansjoni kundizzjonali tal-iskema ta’ flessibbiltà, b’mekkani żmu ta’ 
sanzjonijiet 
Sabiex jin żammu l-in ċentivi ħalli jiġu żviluppati magni tal-Istadju IIIB, tista’ ti ġi introdotta sistema 
fejn il-flessibbiltà addizzjonali li ntu żat fit-tran żizzjoni minn Stadju IIIA g ħal Stadju IIIB se tag ħti 
lok għal pagament ta’ sanzjoni wara diversi snin. Din i żżomm l-in ċentiv għall-manifatturi tat-
trakters biex ji żvilppaw tratturi b’magni tal-Istadju IIIB u ju żaw biss il-flessibbiltà addizzjonali 
minima li je ħtieġu. Hija teżiġi li tkun stabbilita sanz joni fuq il-livell xieraq. 
• Opzjoni 4.5 –  L-implimentazzjoni ta’ sistema ta’ skambju 
Għall-miżura ta’ flessibbiltà tista’ ti ġi żviluppata sistema simili g ħal dik tal-Iskema g ħall-Iskambju 
ta’ Kwoti tal-Emissjonijiet tal-UE. Tista’ ti ġi stabbilita sistema fe jn id-ditti li ma ju żawx il-
flessibbiltà kollha jkunu jistg ħu jbigħu d-drittijiet ta’ flessibbiltà tag ħhom lil ditti li je ħtieġu 
flessibbiltà addizzjonali.  Din l-iskema tkun te żiġi mekkani żmu biex tinbig ħ il-flessibbiltà 
 
MT 7   MT (permessi) u sistema stabbilita g ħall-monitora ġġ tal-iskema. Il-prezz ta’ kull permess ta’ 
flessibbiltà g ħandu jkun iddeterminat mis-suq.  
Opzjoni 4.6 –  Is-sostituzzjoni tal-iskema ta’ flessibb iltà b’kombinazzjoni ta’ flessibbiltà g ħall-
manifatturi tat-tratturi u ta’ ABT ( Average Banking and Trading- sistema bankarja u ta’ skambji 
medja), kif ti ġi applikata fl-Istati Uniti tal-Amerika. 
Għall-manifatturi tal-magni tista’ ti ġi żviluppata skema ABT simli g ħal dik li tintu ża fl-Istati Uniti 
tal-Amerika, flimkien ma’ skema ta’ flessibbiltà g ħall-manifatturi tat-trakters. 
5. V ALUTAZZJONI TAL -IMPATTI TAL -OPZJONIJIET  
L-opzjoni tal-politika li ma jsir xejn  ma tkunx effettiva sabiex jintla ħqu l-għanijiet. L-industrija 
kieku tkompli tit ħabat fil-klima ekonomika attwali u ma jkollhiex trakters lesti g ħall-Istadju IIIB. 
L-industrija mbag ħad ma tkunx tista’ tqieg ħed prodotti fis-suq li l hinn minn dak li ji ġi offrut fl-
iskema ta’ flessibbiltà ta’ 20 %; sussegwentement u ħud mid-ditti jfallu u dan iwassal g ħal telf ta’ 
impjiegi. 
Minħabba l-klima ekonomika, il-klijenti  tal-manifatturi tat-trakters b ħalissa huma ferm iktar 
prudenti fir-rigward tax-xiri ta’ trakters ġodda. L-utenti jnaqqsu l-ispejje ż kapitali billi jestendu l-
użu ta’ trakters antiki u ma jixtrux trakters iktar ġodda u b’teknolo ġija iktar nadifa, biex b’hekk 
jikkawżaw impatt ambjentali negattiv  ikbar tul perj odu qasir ta’ żmien. Barra minn hekk, ikollhom 
iħallsu iktar g ħall-manutenzjoni sabiex it-trakters il-qodma tag ħhom jibqg ħu jaħdmu. 
Ikun ferm kumpless li ti ġi stabbilita s-sistema g ħas-self fil-perjodu qasir ta’ żmien li huwa mitlub 
minħabba l-fatt li l-limiti tal-Istadju IIIB japplikaw mill-2011 ’il quddiem. I ż-żmien li jittie ħed 
sabiex tkun żviluppata sistema li ta ħdem ma jkunx effettiv sabiex ji ġu sodisfatti r-rekwi żiti 
immedjati tal-industrija. Ikunu me ħtieġa riżorsi tal-UE/nazzjonali addizzjonali sabiex tkun 
stabbilita u rregolata din is -sistema. Din l-iskema ma tg ħinx lid-ditti li qed jiffa ċċjaw problemi bil-
finanzjament tar-ri ċerka u l-i żvilupp sabiex jil ħqu l-Istadju IIIB. Dawk id-ditti li ma jkunux lesti 
għall-Istadju IIIB ikollhom i ħallsu għal riċerka u żvilupp addizzjonali.   
Possibbiltà o ħra biex ikompli b’ ħidmietu huwa li l-manifattur tat-trakters jista’ jixtri magni fl-
istokk  mingħand manifattur tal-magni ħalli jkun jista’ jkompli jbig ħ trakters konformi mal-
Istadju IIIA. Sabiex ikunu jistg ħu jintużaw wara perjodu fl-istokk ta’ iktar minn tliet xhur, il-magni 
jridu jingħataw trattament spe ċjali6 li jieħu ż-żmien, jiswa l-flus u jista’ jil ħaq sa 5 % tal-prezz tal-
bejgħ tal-magna.  
Jista’ wkoll ji ġi argumentat li l-in ċentiv biex ikunu prodotti iktar magni tal-Istadju IIIA jirri żulta 
f’numru kbir ta’ magni tal- Istadju IIIA, minflok fl-i żvilupp tal-magni tal-Istadju IIIB b’teknolo ġija 
iktar nadifa; dan jag ħmilha ta’ kontroin ċentiv għall-innovazzjoni u g ħall-iżvilupp ta’ tratturi li 
jipproteġu iktar l-ambjent. B’hekk, self sabiex jinxt raw magni tal-Istadju IIIA fl-istokk inaqqas l-
inċentiv sabiex ikunu ddisinjati tratturi konf ormi mal-Istadju II IB li huwa inqas dannu ż għall-
ambjent. Barra minn hekk, din l-g ħażla tqajjem kwistjonijiet ri gward il-kompatibbiltà mad-
dispożizzjonijiet tal-UE dwar l-g ħajnuna mill-Istat. 
                                                 
6 Meta magna ti ġi manifatturata sabiex titqieg ħed fl-istokk, hija timtela b’ żejt speċjali. Meta titqieg ħed fit-trakter, dan i ż-żejt irid jitbiddel 
għal wieħed speċifiku u mbag ħad il-magna tit ħalla taħdem għal ftit sigħat b’karburant spe ċifiku. Wara dak il-perjodu, i ż-żejt irid jer ġa’ 
jitbiddel g ħan-normal u l-magna trid tit ħaddem għal ftit ħin b’karburant normali. Issa tkun lesta u sikura biex tinbig ħ. Il-ħin u l-ispi ża tal-
proċedura meħtieġa jiddependu mid-daqs tal-magna u mill-qawwa tag ħha. 
 
MT 8   MT L-użu ta’ sussidju g ħall-iskrappjar  se jipprovdi in ċentiv lill-utenti sabiex jixtru tratturi ġodda 
b’magna tal-Istadju IIIB b’teknolo ġija iktar nadifa, bil-kundizzjoni  li jeqirdu t-trakter tag ħhom li 
hu iktar antik u li jni ġġes iktar.. Dan se jinkora ġġixi x-xiri ta’ trakters tal-Istadju IIIB u se jkollu 
impatti ambjentali po żittivi. Madankollu, dan mhux se jag ħti assistenza lill-manifatturi tat-trakters 
fil-finanzjament tar-ri ċerka u l-iżvilupp sabiex ikunu disponibbli trakters tal-Istadju IIIB. Kemm il-
prospett ta’skema ta’ skrappjar ikun suffi ċjenti sabiex il-banek ji ġu perswa żi jagħtu self 
addizzjonali lill-manifatturi tat-trakters g ħar-riċerka u l-i żvilupp jibqa’ dubju ż. Barra minn hekk, 
jekk l-Istati Membri jimplimentaw l-iskema ta’ sk rappjar b’modi differenti,  dan jista’ jwassal g ħal 
frammentazzjoni tas-suq intern u g ħal distorsjoni tal-kompe tizzjoni. Huwa x’inhu l-ka ż, il-
Kummissjoni ma taf bl-ebda pjan mill-ebda Stat Membru sabiex tkun introdotta skema ta’skrappjar 
għal dan is-settur.  
L-implimentazzjoni ta’ perċentwali skalati ta’ flessibbiltà g ħat-tipi differenti ta’ trakters, skont il-
problemi li jiffa ċċjaw għat-tranżizzjoni minn Stadju IIIA g ħal Stadju IIIB mhijiex vijabbli peress li 
m’hemm l-ebda inventarju spe ċifiku tat-tratturi fid-diversi kategoriji, u lanqas sistema rilevanti 
sabiex ikun mist ħarreġ in-numru ta’ trakters mibjug ħa. 
Iż-żieda tal-per ċentwali ta’ flessibbiltà g ħal 50 %  għat-trakters kollha u a ġġustament 
proporzjonali tan-numri fissi jridu jie ħdu inkunsiderazzjoni l-im patti ambjentali, so ċjali u 
ekonomiċi. L-impatti ambjentali ġew iddeterminati g ħall-NRMM kollu fil-valutazzjoni tal-impatt 
għall-flessibbiltà tal-NRMM fuq il-ba żi tal-ispejje ż esterni tal-emissjonijiet ikkalkolati. Peress li 
hemm nuqqas totali ta’ informazzjoni spe ċifika rigward it-trakters fil-ba żijiet tad-dejta tal-
EUROSTAT u dawk ambjentali, mhuwiex po ssibbli li tkun ipprovdut a informazzjoni iktar 
speċifika għat-trakters biss. Madankollu, in-natura tal-impatti hija simili g ħat-trakters l-istess b ħall-
makkinarju mobbli mhux tat-triq kollu.  
L-ispejjeż ambjentali jirrappre żentaw l-ispi ża ġġenerata mill-emissjonijiet addizzjonali tal-magni 
skont l-iskema ta’ flessibbiltà emendata ta’ 50 % meta pparagunata mal-iskema ta’ flessibbiltà 
attwali ta’ 20 %. 
Skont il-metodolo ġija segwita bba żata fuq il-Valur Nett Pre żenti (NPV), g ħal kull tip ta’ 
inkwintant, l-ispejje ż ambjentali li jirri żultaw minn flessibbiltà ta’ 50 % meta pparagunati mal-
flessibbiltà attwali ta’ 20 % jammontaw g ħal: 
Inkwinant  Flessibbiltà ta’ 50% g ħall- 
NRMM kollu  Flessibbiltà ta’ 50% g ħat-
tratturi  
PM 200 80 – 90  
NO x 350 130 – 150  
Total  550 210 - 240  
 
Dawn iċ-ċifri (miljuni ta’ Euro) jirrappreżentaw l-ispi ża totali tul il-perjodu 2008-2030, filwaqt li 
għall-Valutazzjoni tal-Impatt pre żenti, il-benefi ċċju ġie kkalkolat g ħall-perjodu ta’ tliet snin kif 
inhu kopert mill-proposta mehmu ża. Iċ-ċifri għat-trakters huma bba żati fuq is-suppo żizzjoni li t-
trakters xorta se jkollhom l-istess sehem relattiv fit-tni ġġis.  
L-impatt stmat ta’ skema ta’ flessibbiltà mka bbra huwa ta’ 0,3 % tal-em issjonijiet globali (kemm 
ta’ PM kif ukoll ta’ NO x) tal-NRMM kollu li qed jintu ża, fl-ewwel sena. 
 
MT 9   MT Min-naħa l-oħra, flessibbiltà mkabbra g ħandha tippermetti li l-manifatturi jkompli jbig ħu t-trakters 
u b’hekk ji ġġeneraw d ħul sabiex jiffinanzjaw l-ispejje ż tar-riċerka u l-i żvilupp għat-trakters tal-
Istadju IIIB. B’mod simili g ħall-valutazzjoni tal-impatt tal-NRMM, huwa mistenni li l-benefi ċċji 
ekonomiċi jkunu ferm ikbar mid-dannu ambjentali.  
Bħala alternattiva g ħall-flessibbiltà ta’ 50 %, tista’ ti ġi kkunsidrata possibbiltà li tkun posposta l-
introduzzjoni tal-Istadju IIIB sakemm ji ġi introdott l-Istadju IV. Il- konsegwenza ta’ dan tkun li l-
effett tat-tnaqqis ta’ 90 % fil-limiti tal-PM ikun su ġġett għal dewmien ta’ tlie t sin. Il-Kummissjoni 
hija wkoll tal-opinjoni li żieda simili fil-flessibbiltà g ħall-introduzzjoni tal-Istadju IV m’g ħandhiex 
tkun ikkunsidrata; kif ing ħad iktar ’il fuq, il- ħidma ta’ ri ċerka u żvilupp li saret g ħall-Istadju IIIB 
għandha tiggarantixxi li dan ma jkunx i ġġustifikat. Il-Kummissjoni se tinforma lill-partijiet 
interessati b’dan. 
Iż-żieda tal-per ċentwali ta’ flessibbiltà g ħal 80 %  għat-trakters kollha u a ġġustament 
proporzjonali tan-numru fissi, b’mod simili g ħall-opzjoni 4.2, bi d-differenzi li ġejjin: 80 % ma 
jkunx koerenti mal-proposta tal-NRMM (50 %); il-fles sibbiltà issa tkun eqreb tas-sistema tal-Istati 
Uniti filwaqt li tin żamm is-sistema fundamentali tal-UE; dan g ħandu jwassal g ħal iktar dannu 
ambjentali, filwaqt li l-industrija ddikjarat li din i ċ-ċifra għolja mhijiex me ħtieġa biex huma jkunu 
jistgħu jsiru konformi mad-Direttiva. 
L-użu tal- iskema ta’ flessibbiltà b’mekkani żmu ta’ sanzjonijiet  kieku jillimita t-t ħassib li jista’ 
jkun hemm distorsjonijie t tal-kompetizzjoni min ħabba flessibbiltà mkabbra. Madankollu, hemm 
nuqqas ta’ informazzjoni disponibbli rigwar d il-konformità tat-trakters li jqieg ħed piż sinifikanti 
fuq l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti u li jag ħmel din l-g ħażla mhux vijabbli mil-lat prattiku. 
Barra minn hekk, il-preparazzjoni u l-implimentazzjoni ta’ mekkani żmu ta’ din ix-xorta kieku 
jinvolvu spejje ż sproporzjonati (notifika u sorve ljanza) meta pparagunati mal-benefi ċċji kkawżati 
mill-applikazzjoni tieg ħu. 
Skema ta’ skambju tal-flessibbiltà  li permezz tag ħha d-ditti jistg ħu jixtru flessibbiltà addizzjonali 
mingħand dawk id-ditti li ma je ħtiġuhiex, għandha tipprovdi in ċentiv qawwi sabiex ikun hemm 
konformità mill-iktar fis possibbli mal-limiti l- ġodda għall-emissjonijiet. Madankollu, l-isforzi 
meħtieġa sabiex tkun stabbilita sistema daqs tant kumplessa f’perjodu qasir ta’ żmien ikunu 
sporporzjonati meta pparagunati mal-kisbiet mistennija.  
Bl-istess mod, ABT  mhijiex ikkunsidrata b ħala għażla vijabbli kif ġie deskritt iktar ’il fuq; hija 
diġà kienet irrifjutata mill-Kunsill u mill-Parlament.  
Paragun tal-opzjonijiet elenkati:  
 Effika ċja Effi ċjenza Koerenza Vijabbiltà 
Opzjoni 1 –  
Bażika Mhijiex 
effettiva Mhijiex 
effiċjenti Parzjalment 
koerenti Vijabbli  
Opzjoni 2 -  
Provvista ta’ self appo ġġjat 
mill-gvern sabiex ikun 
iffinanzjat l-istokkjar ta’ 
magni tal-Istadju IIIA  Parzjalment 
effettiva Mhijiex 
effiċjenti Mhijiex 
koerenti Vijabbli, jekk l-
Istati Membri 
jkunu lesti li 
jimplimentawha 
Opzjoni 3 -  
Skemi nazzjonali ta’ Parzjalment Mhijiex Parzjalment Mhijiex vijabbli  
 
MT 10   MT skrappjar  effettiva effi ċjenti koerenti 
Opzjoni 4.1 –  
Flessibbiltà Skalata  Effettiva Effi ċjenti Koerenti Mhijiex vijabbli 
Opzjoni 4.2 –  
Flessibbiltà ta’ 50 %  Effettiva Effiċjenti Koerenti Vijabbli 
Opzjoni 4.3 –  
Flessibbiltà ta’ 80 %  Effettiva biss 
fir-rigward tal-
għan 1 Mhijiex 
effiċjenti 
minħabba l-
kompromess 
ambjentali Koerenti mal-
politika 
ambjentali Vijabbli 
Opzjoni 4.4 –  
Mekkani żmu ta’ 
sanzjonijiet  Effettiva Mhijiex 
effiċjenti Koerenti Mhijiex vijabbli  
Opzjoni 4.5 -  
Skema ta’ skambju  Effettiva  Parzjalment 
effiċjenti Koerenti Mhijiex vijabbli  
Opzjoni 4.6 -  
ABT  Effettiva  Parzjalment 
effiċjenti Koerenti Mhijiex vijabbli  
 
5.1. Konklu żjoni 
Bħala riżultat tal-anali żi li saret iktar ’il fuq, qed ji ġi konkluż li l-estensjoni tal-flessibbiltà g ħal 
50 % hija l-iktar mi żura xierqa sabiex ikun żgurat li l-g ħanijiet tal-politika ji ġu sodisfatti.  
6. M ONITORA ĠĠ U VALUTAZZJONI  
Valutazzjoni tal-impatti tad-dispo żizzjonijiet imkabbra tal-iskema ta’ flessibbiltà wara li ti ġi 
implimentata u kkompletata se tkun ibba żata fuq l-informazzjoni pprovduta mill-industrija u mill-
Istati Membri, kif di ġà huwa mitlub fid-Direttiva 2000/25/KE. B’hekk, mhija mistennija l-ebda 
żieda fl-ispejje ż għall-manifatturi jew g ħall-awtoritajiet nazzjonali. 
L-indikaturi prin ċipali sabiex tkun ivvalutata l-effika ċja ta’ din l-inizjattiva jistg ħu jkunu l-u żu tal-
iskema ta’ flessibbiltà sa tmiem l-2013, l-i żvilupp tan-numru ta’ ditti li jfallu, u l-i żvilupp tal-
emissjonijiet tan-NO x u tal-PM attribwiti lit-trakters. 
Hija l-intenzjoni tal-Kummissj oni li tevalwa l-impatt tal-mi żura ta’ flessibbiltà riveduta fi tmiem il-
perjodu ddefinit fil-proposta mehmu ża, jiġifieri fl-2014 u li ti ġbed il-konklu żjonijiet me ħtieġa mir-
riżultati miksuba.