Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar “Strateġija dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri”

(COM (2020) 152 final)

(2020/C 364/11)

Relatur: Giulia BARBUCCI Korelatur: Indrė VAREIKYTĖ

Konsultazzjoni Kummissjoni Ewropea, 22.4.2020 Bażi legali L-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea Deċiżjoni tal-Bureau 18.2.2020 Sezzjoni kompetenti Sezzjoni għax-Xogħol, l-Affarijiet Soċjali u ċ-Ċittadinanza Adottata fis-sezzjoni 17.6.2020 Adottata fil-plenarja 16.7.2020 Sessjoni tal-plenarja Nru 553 Riżultat tal-votazzjoni (favur/kontra/astensjonijiet) 171/38/7

1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

1.1. Il-KESE huwa konxju li l-pandemija tal-COVID-19 qed ikollha impatt fuq il-ġeneru, u ħarġet fid-dieher b’mod qawwi d-dimensjoni tal-ġeneru fl-inugwaljanzi soċjali u ekonomiċi. Din il-kwistjoni għandha titqies b’mod sħiħ fl-Istrateġija l-ġdida dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri. Il-Kummissjoni Ewropea għandha timplimenta l-Istrateġija dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri hija u tindirizza l-impatt tal-COVID-19, permezz ta’ risponsi ta’ politika mfasslin apposta u mmirati.

1.2. Il-KESE jirrakkomanda li jiġu adottati strateġiji għall-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fil-korpi u l-infrastrutturi kollha ta’ programmazzjoni u ta’ governanza, u jistieden lill-Kummissjoni tħeġġeġ bil-qawwa lill-Istati Membri biex jadottaw l-istess approċċ. Barra minn hekk, il-Kumitat jirrakkomanda l-adozzjoni ta’ approċċ intersezzjonali għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri, anke meta jiġu indirizzati diversi forom ta’ diskriminazzjoni.

1.3. Il-KESE jħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jiżguraw parteċipazzjoni bbilanċjata mil-lat tal-ġeneru fil-korpi konsultattivi u tekniċi stabbiliti biex jiddiskutu miżuri ta’ politika għat-tnedija mill-ġdid tal-ekonomija u għall-prevenzjoni tal-emarġinazzjoni soċjali u ekonomika, fil-kuntest tal-COVID-19.

1.4. Barra minn hekk, il-KESE jħeġġeġ lill-Istati Membri biex jiżguraw li l-perspettiva tal-ġeneri tiġi integrata b’mod sħiħ fil-miżuri ta’ rkupru tal-COVID-19, biex jiġu indirizzati l-inugwaljanzi fit-tul bejn il-ġeneri permezz ta’ approċċ strateġiku u strutturali, u biex tiġi promossa u tittejjeb il-parteċipazzjoni tan-nisa f’kull livell tas-suq tax-xogħol.

1.5. Il-KESE jappella għal impenn aktar b’saħħtu għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-Qafas Finanzjarju Pluriennali li jmiss 2021-2027. Dan l-approċċ jeħtieġ ukoll li jiġi integrat fl-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u tas-sitt prijoritajiet tal-Kummissjoni għall-2019-2024, kif ukoll fir-rakkomandazzjonijiet tas-Semestru Ewropew.

1.6. Il-KESE jappoġġja l-Istrateġija dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri mfassla mill-Kummissjoni, u jistedinha tistabbilixxi mekkaniżmu ta’ koordinazzjoni li jinvolvi lill-Istati Membri kollha, lill-imsieħba soċjali u lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili.

1.7. Il-KESE jappella lill-Istati Membri biex jadottaw miżuri speċifiċi biex itejbu l-gwida edukattiva u dwar il-karrieri bħala mezz biex tissaħħaħ is-sensibilizzazzjoni dwar kwistjonijiet tal-ġeneru u biex jipprovdu riżorsi u għodod adegwati, li jwasslu għal approċċ aktar sensittiv għal kwistjonijiet relatati mal-ġeneru u għal tnaqqis fis-segregazzjoni fl-edukazzjoni u l-impjiegi abbażi tal-ġeneru.

1.8. Il-KESE jitlob azzjoni biex titneħħa d-differenza diġitali bejn il-ġeneri u biex tiġi inkorporata bis-sħiħ il-perspettiva tal-ġeneri fl-aġenda diġitali u fl-aġenda tal-intelliġenza artifiċjali (IA), fil-livell tal-UE u tal-Istati Membri, billi tiġi stabbilita aġenda speċifika flimkien ma’ mekkaniżmu ta’ monitoraġġ sensittiv għall-kwistjonijiet relatati mal-ġeneru appoġġjat minn indikaturi u ġbir ta’ data diżaggregata skont il-ġeneru.

1.9. Id-differenza bejn il-pagi tal-irġiel u n-nisa għadha waħda mill-forom ewlenin ta’ inugwaljanza u diskriminazzjoni bejn il-ġeneri, kif ġie enfasizzat aktar mill-kriżi tal-COVID-19. Il-KESE jistieden lill-Kummissjoni tipproċedi bil-proposta għall-introduzzjoni ta’ miżuri vinkolanti dwar it-trasparenza fil-pagi bejn il-ġeneri, u jinsab lest jaqdi rwol ewlieni fil-promozzjoni ta’ strateġija għall-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri favur paga ugwali.

1.10. Il-KESE jħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromovu approċċ effettiv biex jevitaw kull forma ta’ vjolenza kontra n-nisa u biex in-nisa jingħataw protezzjoni. Il-KESE jirrakkomanda miżuri li jappoġġjaw u jadottaw inizjattivi internazzjonali u Ewropej biex jeliminaw il-vjolenza fuq in-nisa. Il-KESE jista’ jaħdem mal-imsieħba soċjali u mal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili biex jiżgura implimentazzjoni rapida ta’ tali inizjattivi.

1.11. Il-KESE jaqdi rwol ewlieni ta’ sensibilizzazzjoni billi jiġbor u jxerred prattika tajba fost l-imsieħba soċjali u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili fir-rigward tal-għodod u l-infrastruttura organizzattiva biex jipprevjenu u jipprovdu protezzjoni minn fastidju sesswali fid-dar u fuq il-post tax-xogħol.

1.12. Il-KESE jirrakkomanda approċċ sistematiku għall-politiki tal-kura, li jinkludu diversi dimensjonijiet oħra ta’ politika (it-trasparenza fil-pagi, is-servizzi pubbliċi, l-infrastruttura, it-tassazzjoni, it-trasport, l-aġenda diġitali u l-aġenda tal-intelliġenza artifiċjali u l-fondi tal-UE). L-Istati Membri tal-UE għandhom ikomplu bl-isforzi tagħhom biex iżidu l-provvista, l-affordabbiltà u l-kwalità ta’ postijiet fl-edukazzjoni bikrija u fil-kura bikrija tat-tfal.

1.13. Il-KESE jistieden lill-Kummissjoni tappoġġja lill-Istati Membri fil-ħidma biex itejbu l-parteċipazzjoni tan-nisa b’diżabbiltà fis-suq tax-xogħol, u b’hekk jimplimentaw il-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet ta’ Persuni b’Diżabbiltà (UNCRPD), kif ukoll il-parteċipazzjoni ta’ kull grupp ta’ nisa vulnerabbli ieħor (inklużi n-nisa Rom u migranti).

1.14. L-opportunitajiet indaqs fil-parteċipazzjoni huma essenzjali għal demokrazija rappreżentattiva fil-livelli kollha — Ewropej, nazzjonali, reġjonali u lokali. Il-KESE jappoġġja l-parteċipazzjoni ugwali u l-bilanċ bejn il-ġeneri fit-teħid tad-deċiżjonijiet, u fil-ħajja politika, ekonomika u soċjali, inkluż fl-istrutturi tad-djalogu soċjali u ċiviku. Huma meħtieġa azzjonijiet pożittivi bbażati fuq miżuri leġislattivi, baġitarji, volontarji, organizzattivi u kulturali sabiex tiġi indirizzata l-kwistjoni tal-livell baxx ta’ rappreżentanza u parteċipazzjoni tan-nisa fil-korpi tat-teħid tad-deċiżjonijiet.

1.15. Għal darb’oħra, il-KESE jistieden lill-Kunsill jipproċedi bid-diskussjoni dwar id-direttiva dwar it-titjib tal-bilanċ bejn il-ġeneri fil-bordijiet korporattivi.

1.16. Il-KESE jħeġġeġ lill-midja u lis-settur tar-reklamar biex jappoġġjaw parteċipazzjoni aktar bbilanċjata tan-nisa f’pożizzjonijiet ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet u biex jikkontribwixxu biex jeliminaw l-isterjotipi tal-ġeneri fil-kontenut tal-midja, billi jadottaw kodiċijiet ta’ kondotta u mekkaniżmi li jiżguraw bilanċ bejn il-ġeneri fil-korpi tat-teħid ta' deċiżjonijiet.

1.17. Il-KESE jistieden lill-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (EIGE) biex fl-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri jinkludi fokus tematiku dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-midja, biex jiġu enfasizzati l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri.

2. Introduzzjoni

2.1.1. Il-vjolenza fuq in-nisa tirrappreżenta waħda mill-agħar forom ta’ diskriminazzjoni abbażi tas-sess.

2.1.2. Il-Kummissjoni tappella għal analiżi sistematika , għal miżuri aktar b’saħħithom biex jeliminaw l-isterjotipi u jeradikaw il-vjolenza sessista, il-fastidju, il-bullying u l-fastidju morali, u għall-introduzzjoni ta’ miżuri biex jiġu protetti l-vittmi u biex l-awturi jinżammu responsabbli. L-abbuż domestiku żdied matul il-kriżi tal-COVID-19, bin-nisa jkunu aktar esposti għall-vjolenza mill-partner tagħhom f’pajjiżhom.

2.1.3. L-impjieg tan-nisa L-evidenza turi li d-differenzi bejn il-ġeneri fl-ekonomija — u l-iżbilanċ persistenti f’termini ta’ responsabbiltajiet ta’ kura — jillimitaw bil-qawwa l-emanċipazzjoni soċjali u ekonomika sħiħa tan-nisa, kif ukoll l-aċċess għal paga, introjtu u pensjoni ġusti. Ir-riskju ta’ marġinalizzazzjoni ekonomika huwa ddeterminat ukoll minn sterjotipi persistenti kif ukoll minn forom intersezzjonali ta’ diskriminazzjoni. In-nuqqas ta’ tlaqqigħ tal-ħiliet fis-suq tax-xogħol huwa konsegwenza ta’ diversi fatturi strutturali, b’mod ġenerali relatati mal-kwistjoni tal-ġeneri. Dawn il-fatturi mhux biss jillimitaw l-impatt tal-politiki ekonomiċi, iżda wkoll iċaħħdu lis-soċjetajiet u lill-ekonomiji tagħna mir-riżorsi eżistenti ta’ ħiliet u talent femminili.

2.1.4. Il-parteċipazzjoni bbilanċjata mil-lat tal-ġeneru fit-teħid tad-deċiżjonijiet hija għan ewlieni, kif ukoll nuqqas li jidher b’mod persistenti. Sabiex tiġi indirizzata l-kumplessità tal-isfidi ekonomiċi u soċjali, jeħtieġ li tiżdied il-parteċipazzjoni tan-nisa fil-pożizzjonijiet ta’ tmexxija. Miżuri leġislattivi huma alternattiva waħda biex jiġu indirizzati d-differenzi bejn il-ġeneri fuq medda qasira ta’ żmien.

2.1.5. L-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri hija l-istrateġija biex tinkiseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri permezz tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fl-istadji kollha tat-tfassil tal-politika. Fl-Istati Membri kollha tal-UE, l-infrastruttura ddedikata għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri hija l-istrateġija biex tinkiseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri permezz tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fl-istadji kollha tat-tfassil tal-politika. Fl-Istati Membri kollha tal-UE, l-infrastruttura ddedikata għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri ( 6 ) hija responsabbli biex timplimenta l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u tappoġġja l-integrazzjoni tal-istess perspettiva fl-aġenda politika. Tali mekkaniżmi istituzzjonali għandhom ikunu mgħammra aħjar b’mandat politiku aktar b’saħħtu u b’ħiliet imtejba biex iniedu l-għodod rilevanti (analiżi bbażata fuq l-evidenza, ġbir sistematiku ta’ data diżaggregata skont il-ġeneru, ibbaġitjar skont il-ġeneru ( 7 ) , monitoraġġ u evalwazzjoni sensittivi għall-ġeneru).

2.1.6. Il-fondi tal-UE għall-2021-2027 jirrappreżentaw opportunità biex tiġi appoġġjata l-ugwaljanza bejn il-ġeneri. Il-KESE ħareġ Opinjoni jirrappreżentaw opportunità biex tiġi appoġġjata l-ugwaljanza bejn il-ġeneri. Il-KESE ħareġ Opinjoni ( 8 ) li fiha jappella lill-Parlament u lill-Kunsill biex jintroduċu indikaturi ġodda u adegwati biex jimmonitorjaw aħjar il-kontribut finanzjarju tal-UE sabiex jintlaħqu l-għanijiet tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri. L-għan huwa li tiżdied il-parteċipazzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol (b’mod partikolari dawk li jappartjenu għal gruppi vulnerabbli ( 9 ) , bħan-nisa b’diżabilità ( 10 ) u n-nisa soġġetti għal forom multipli ta’ diskriminazzjoni) u li jittejbu l-miżuri ta’ bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, il-kura tat-tfal u s-servizzi ta’ kura fit-tul u l-infrastruttura. Il-kriżi tal-COVID-19 tenfasizza l-ħtieġa li jiġu ffinanzjati miżuri favur il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, li jsir investiment f’servizzi pubbliċi tal-kura ta’ kwalità u aċċessibbli, u li jinżammu l-livelli tal-impjiegi kif ukoll l-appoġġ għall-introjtu

2.1.7. Il-KESE huwa tal-fehma wkoll li l-finanzjament tal-UE għandu jiġi allokat b’mod aktar sensittiv għall-ġeneru , li l-ugwaljanza bejn il-ġeneri għandha tkun għan separat, aktar milli tkun amalgamata ma’ objettivi kontra d-diskriminazzjoni, u li l-perspettiva tal-ġeneri għandha tkun integrata aħjar fost l-objettivi speċifiċi l-oħrajn kollha, skont approċċ multidixxiplinari u trasversali.

3. Kummenti ġenerali dwar l-Istrateġija dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri 2020-2025 u proposti għall-implimentazzjoni

3.1. Il-KESE jappoġġja l-approċċ tal-Kummissjoni biex terġa’ tniedi l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri bħala l-istrateġija għall-kisba tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri, u jitlob li jitqies l-impatt speċifiku tal-pandemija tal-COVID-19 fuq in-nisa. L-approċċ doppju — azzjonijiet pożittivi u integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri — jeħtieġ li jkun inkorporat bis-sħiħ fil-governanza tal-mekkaniżmi tal-ipprogrammar finanzjarju. Dan l-approċċ jeħtieġ ukoll li jiġi integrat fl-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u fis-sitt prijoritajiet tal-Kummissjoni għall-2019–2024 ( 11 ) , kif ukoll fir-rakkomandazzjonijiet tas-Semestru Ewropew.

3.2. L-infrastruttura istituzzjonali eżistenti għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-livell tal-UE (DĠ JUST, EIGE, il-Parlament Ewropew u l-istituzzjonijiet tal-UE, kif ukoll il-korpi konsultattivi ( 12 ) u t-Task Force għall-Ugwaljanza ( 13 ) , flimkien mad-data pprovduta mill-Eurofound u mill-EUROSTAT) għandha tkun integrata aħjar fil-proċess ta’ governanza tal-politika tal-UE. Lil hinn mill-konfini speċifiċi tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri, din l-infrastruttura istituzzjonali għandha tkun parti integrali tal-mekkaniżmu ta’ politiki li jindirizza d-dossiers ewlenin attwali (Aġenda Diġitali, Aġenda għall-Ħiliet, Patt Ekoloġiku Ewropew, Għanijiet Ewropej dwar iż-Żgħażagħ ( 14 ) , fost oħrajn).

3.3. Il-KESE jikkondividi l-fehma li l-ugwaljanza bejn il-ġeneri teħtieġ approċċ ta’ politika multidixxiplinari u trasversali, fejn issir enfasi fuq il-fatturi ta’ attrazzjoni soċjali u ekonomiċi li jwasslu għal inugwaljanza bejn il-ġeneri, u fejn isir investiment f’fatturi abilitanti li jtejbu l-ugwaljanza bejn il-ġeneri. Il-KESE ( 15 ) jappella għal approċċ strateġiku għall-monitoraġġ tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fl-objettivi tematiċi kollha stabbiliti fil-qafas finanzjarju regolatorju l-ġdid 2021-2027.

3.4. Il-Kumitat jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li t-tnaqqis fir-ritmu tat-tkabbir ekonomiku fl-UE diġà huwa fatt, minħabba l-virus tal-COVID-19. Huwa importanti li l-effetti tal-politiki makroekonomiċi fuq il-ġeneri jiġu vvalutati bis-sħiħ u jitqiesu meta tiġi implimentata l-Istrateġija, biex jiġi evitat li l-inugwaljanzi eżistenti bejn il-ġeneri jiġu aggravati aktar ( 16 )

4. Kummenti speċifiċi

4.1. Il-KESE jistieden lill-Kummissjoni Ewropea tindirizza l-mekkaniżmu ta’ koordinazzjoni eżistenti dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri għall-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tal-istrateġija, bil-għan li jsir rappurtar dwar il-kisbiet mill-perspettiva tal-ġeneri. Il-mekkaniżmu ta’ koordinazzjoni jista’ jindirizza wkoll kunsiderazzjonijiet speċifiċi għall-ġeneri fl-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u fir-rakkomandazzjonijiet tas-Semestru Ewropew.

4.2. Il-KESE diġà stieden lill-Kummissjoni Ewropea biex tirrakkomanda li l-pajjiżi tal-UE jistabbilixxu miri u indikaturi nazzjonali biex jimmonitorjaw is-sitwazzjoni permezz ta’ tabella ta’ valutazzjoni annwali.

4.3. Eliminazzjoni tal-vjolenza abbażi ta’ sess

4.3.1. Fid-dar kif ukoll fl-ambjent tax-xogħol, in-nisa xorta huma aktar probabbli li jirrappurtaw l-esponiment għal imġiba soċjali avversa u għall-vjolenza ( 17 ) . Il-KESE jista’ jaqdi rwol ewlieni fil-promozzjoni ta’ għarfien usa’ dwar dan il-fenomenu għall-prevenzjoni ta’ kwalunkwe forma ta’ vjolenza kontra n-nisa. L-imsieħba soċjali u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili jistgħu jappoġġjaw il-prevenzjoni tal-vjolenza kontra n-nisa u l-promozzjoni ta’ kultura sensittiva għall-kwistjonijiet relatati mal-ġeneru, billi jissensibilizzaw u jiġbru u jiskambjaw prattiki tajba.

4.3.2. Il-Ftehim qafas Ewropew tal-2007 tal-imsieħba soċjali dwar il-fastidju u l-vjolenza fuq il-post tax-xogħol jirrappreżenta strument li jiggarantixxi post tax-xogħol ħieles mill-fastidju u l-vjolenza, li għandu jiġi applikat kullimkien fl-Ewropa u fi kwalunkwe post tax-xogħol irrispettivament mid-daqs tal-kumpanija.

4.3.3. L-inizjattivi internazzjonali u Ewropej biex jeliminaw il-vjolenza fuq in-nisa għandhom jiġu appoġġjati u adottati. Il-KESE jista’ jipprovdi appoġġ konkret fir-rigward tal-Konvenzjoni tal-ILO dwar il-vjolenza u l-fastidju sesswali fuq il-post tax-xogħol. Il-Konvenzjoni 190 tal-2019 tal-ILO dwar il-vjolenza u l-fastidju għandha tiġi ratifikata u infurzata mill-gvernijiet kollha fil-livell internazzjonali u Ewropew kif ukoll mill-Unjoni Ewropea. Il-KESE jilqa’ bi pjaċir ukoll l-inizjattiva tal-Kummissjoni biex fl-2021 tipproponi miżuri sabiex jintlaħqu l-objettivi tal-Konvenzjoni ta’ Istanbul.

4.3.4. Wieħed mill-ostakli li jiffaċċjaw in-nisa biex jipparteċipaw f’attivitajiet online u f’networks soċjali huwa l-bullying ċibernetiku ( 18 ) . Il-KESE stieden lill-Kummissjoni Ewropea ssaħħaħ it-Task Force preċedenti dwar “Women in Digital” u s-segwitu tal-inizjattiva Digital4her ( 19 ) . Il-Kummissjoni Ewropea jeħtiġilha tallinja dawn il-miżuri volontarji ma’ oqfsa leġislattivi dwar il-vjolenza fuq in-nisa.

4.3.5. Il-KESE ripetutament stieden lill-Kummissjoni taġġorna r-Rakkomandazzjoni dwar miżuri li jindirizzaw b’mod effettiv il-kontenut illegali online u l-kodiċi ta’ kondotta dwar il-ġlieda kontra d-diskors ta’ mibegħda illegali online, li ġie miftiehem mill-Kummissjoni Ewropea u minn kumpaniji tal-IT globali, billi żżid il-fastidju u l-fastidju morali online fil-konfront tan-nisa mad-definizzjoni tad-diskors ta’ mibegħda illegali ( 20 )

4.3.6. Il-KESE jipproponi li jiġi stabbilit fond ġuridiku ta’ emerġenza fil-livell tal-UE, li jkun jista’ jipprovdi appoġġ lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili li jikkontestaw leġislazzjoni nazzjonali jew lokali li tikser id-drittijiet tan-nisa fil-qrati ( 21 )

4.4. L-eliminazzjoni tad-distakk bejn il-ġeneri

4.4.2. It-teknoloġiji u l-ħiliet diġitali u tal-intelliġenza artifiċjali jridu jkunu aċċessibbli għal kulħadd, irrispettivament mill-ġeneru, l-età jew l-isfond soċjoekonomiku. Huwa importanti li jiżdied in-numru ta’ nisa u bniet fis-setturi tas-STEM u tal-ICT, li jitneħħa d-distakk diġitali li hu l-kawża tar-rappreżentazzjoni baxxa tagħhom, u li jiġu pprovduti aktar mudelli ta’ rwol diġitali femminili biex jingħelbu l-isterjotipi, b’mod partikolari fid-dawl tal-impatt tal-kriżi attwali tal-COVID-19.

4.4.3. Il-promozzjoni tal-preżenza tan-nisa u l-bniet fl-impjiegi tal-iżviluppaturi tal-ICT tista’ tgħin sabiex jingħeleb il-preġudizzju bbażat fuq il-ġeneri li jista’ jkun hemm fit-tfassil ta’ teknoloġija partikolari. Għalhekk huwa kruċjali li jiġi żgurat aċċess universali għal titjib tal-ħiliet fl-oqsma tas-STEM, tal-ICT u tal-intelliġenza artifiċjali, kif ukoll tiġi żgurata l-protezzjoni tal-ħaddiema nisa f’riskju li jitilfu l-impjieg tagħhom minħabba li jkollhom livell baxx ta’ profiċjenza fl-ICT.

4.4.4. Għandha tingħata attenzjoni speċifika u għandu jkun hemm miżuri speċifiċi biex jindirizzaw il-perspettiva tal-ġeneri fl-edukazzjoni finanzjarja.

4.4.5. L-impjieg. Id-disparitajiet bejn il-ġeneri fl-impjiegi wasslu għal lakuni fit-tul fl-introjtu, fl-aċċess għall-kreditu, fil-pagi u fil-pensjonijiet, u dawn jaggravaw ukoll ir-riskju ta’ faqar, esklużjoni soċjali u/jew nuqqas ta’ akkomodazzjoni. Irrispettivament mil-leġislazzjoni fil-livell tal-UE dwar it-trattament ugwali fl-impjiegi, id-differenza bejn il-pagi tal-irġiel u n-nisa għadha waħda mill-forom l-aktar mifruxin ta’ inugwaljanza u diskriminazzjoni bejn il-ġeneri.

4.4.6. In-negozjar kollettiv jista’ jaqdi rwol importanti f’dan ir-rigward. Il-miżuri kollha għandhom jindirizzaw id-disparitajiet bejn il-ġeneri sabiex itejbu l-aċċess għall-protezzjoni soċjali, itejbu l-kwalità tax-xogħol u jżidu r-reżiljenza tas-suq tax-xogħol.

4.4.7. Il-KESE jilqa’ bi pjaċir l-inizjattiva tal-Kummissjoni dwar miżuri vinkolanti dwar it-trasparenza fil-pagi bejn in-nisa u l-irġiel, li għandhom jiġu introdotti malajr kemm jista’ jkun u jista’ jkollhom rwol ewlieni biex jippromovu strateġija ta’ integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri favur pagi ndaqs. In-nisa jirrappreżentaw 70 % tal-ħaddiema kollha fis-settur tas-saħħa u l-kura soċjali f’104 pajjiżi (WHO) u 58,6 % madwar id-dinja fl-għadd ta’ ħaddiema fis-settur tas-servizzi (ILO), xi ħaġa li hija ta’ riskju għas-saħħa tagħhom minħabba l-pandemija. Il-preponderanza tas-segregazzjoni tan-nisa f’setturi b’paga baxxa u f’impjiegi prekarji tpoġġihom fuq quddiem f’termini ta’ riskju ta’ telf ta’ impjiegi u problemi ta’ saħħa.

4.4.8. L-impjiegi u l-kompiti mwettqa fis-setturi tal-kura, tat-tindif, tal-kummerċ u tas-saħħa jagħtu kontribut kbir lis-soċjetà u lill-ekonomija, kif enfasizzat ukoll matul il-kriżi tal-COVID-19. Dawn l-impjiegi u s-setturi, li tradizzjonalment jimpjegaw ħafna nisa, ta’ spiss huma mħallsa inqas, sottovalutati u karatterizzati minn kundizzjonijiet tax-xogħol prekarji. Huwa, għalhekk, essenzjali li jingħataw rikonoxximent soċjali u valur ekonomiku korrispondenti akbar għal dawn l-okkupazzjonijiet, peress li dan se jikkontribwixxi biex jitnaqqsu d-diskrepanzi fil-pagi u diskrepanzi oħrajn bejn il-ġeneri, u biex jitjieb il-valur ekonomiku u soċjali assenjat lil dawk l-impjiegi.

4.4.9. Aktar investiment fid-diġitalizzazzjoni tas-settur pubbliku ikun jippermetti parteċipazzjoni akbar u aħjar tan-nisa u l-irġiel fis-suq tax-xogħol u jista’ jgħin lil dawk b’responsabbiltajiet ta’ kura jew lil dawk bżonn l-għajnuna biex jegħlbu l-ostakli relatati mal-burokrazija u l-aċċess għas-servizzi pubbliċi ( 25 )

4.4.10. L-intraprendituri nisa għadhom jirrappreżentaw biss proporzjon żgħir tan-numru totali ta’ imprendituri fl-UE. L-intraprenditorija tan-nisa kif ukoll l-ugwaljanza bejn il-ġeneri jiġu appoġġjati meta jiġi ffaċilitat l-aċċess għall-kapital ta’ investiment għal imprendituri nisa u jiġi promoss il-bilanċ bejn il-ġeneri f’pożizzjonijiet ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet tal-istituzzjonijiet finanzjarji, fejn jittieħdu deċiżjonijiet dwar l-investimenti ( 26 )

4.4.11. Il-kura u l-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata In-nisa għadhom iwettqu sehem akbar ta’ xogħol bla ħlas, għall-kura tat-tfal, għall-anzjani jew ix-xogħol tad-dar In-nisa għadhom iwettqu sehem akbar ta’ xogħol bla ħlas, għall-kura tat-tfal, għall-anzjani jew ix-xogħol tad-dar ( 27 ) . Il-miżuri ta’ bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, jew permezz ta’ leġislazzjoni jew b’negozjar kollettiv, jistgħu jirrikonċiljaw aħjar il-ħtiġijiet kemm tan-nisa kif ukoll tal-irġiel, kif ukoll tal-ħaddiema li jaġixxu wkoll bħala persuni li jipprovdu kura. Il-pandemija żiedet il-piż tax-xogħol tal-kura bla ħlas, speċjalment fi żminijiet meta l-iskejjel, l-iskejjel preprimarji u l-postijiet tax-xogħol jinsabu magħluqin minħabba l-kwarantina.

4.4.12. Il-KESE jappella għall-implimentazzjoni tad-Direttiva dwar il-Bilanċ bejn ix-Xogħol u l-Ħajja Privata partikolarment fir-rigward ta' liv imħallas, biex jiġi żgurat li kemm in-nisa kif ukoll l-irġiel jistgħu jibbenefikaw mid-dritt tagħhom għal kura. Barra minn hekk, il-KESE jħeġġeġ lill-Istati Membri jagħmlu aktar sforzi biex jilħqu l-mira, li s’issa ma ntlaħqtix, li 33 % tat-tfal taħt it-tliet snin ikunu f’arranġamenti ta’ kura formali u biex iżidu mira għal indukrar tat-tfal wara l-ħin tal-iskola sabiex il-ġenituri jkunu jistgħu jaħdmu full-time jekk ikunu jixtiequ. Il-Kummissjoni għandha taħdem flimkien mal-Istati Membri biex tiżgura li l-miri jintlaħqu bis-sħiħ.

4.4.13. Il-KESE jappella lill-Istati Membri jużaw il-fondi tal-UE biex iżidu l-provvista, l-affordabbiltà u l-kwalità tas-servizzi u l-infrastruttura għall-edukazzjoni u l-kura bikrija tat-tfal.

4.4.14. Huwa meħtieġ ukoll li tittejjeb il-parteċipazzjoni tan-nisa b’diżabbiltà fis-suq tax-xogħol, billi tiġi implimentata l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet ta’ Persuni b’Diżabbiltà (UNCRPD).

4.4.15. Minħabba t-tixjiħ tal-popolazzjoni, għandu jkun hemm enfasi aktar b’saħħitha fuq il-kura tal-anzjani meta jitfasslu miżuri biex jiġu rikonċiljati l-bżonnijiet u biex jintlaħaq bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata.

4.4.16. Hemm bżonn approċċ sistematiku għall-politiki tal-kura, kwistjoni li tinkludi diversi dimensjonijiet oħrajn ta’ politika (l-infrastruttura, it-tassazzjoni, it-trasport, l-aġenda diġitali, is-saħħa u l-ħiliet, l-intelliġenza artifiċjali u l-fondi tal-UE), fejn id-djalogu soċjali, l-imsieħba soċjali u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili jista’ jkollhom rwol ewlieni.

4.5. Tintlaħaq l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fit-teħid tad-deċiżjonijiet

4.5.1. L-opportunitajiet indaqs fil-parteċipazzjoni huma essenzjali għal demokrazija rappreżentattiva fil-livelli kollha — Ewropej, nazzjonali, reġjonali u lokali. Il-KESE jappoġġja l-parteċipazzjoni ugwali u l-bilanċ bejn il-ġeneri fit-teħid tad-deċiżjonijiet, u fil-ħajja politika, ekonomika u soċjali, inkluż fl-istrutturi tad-djalogu soċjali u ċiviku. Huma meħtieġa azzjonijiet pożittivi bbażati fuq miżuri leġislattivi, baġitarji, volontarji, organizzattivi u kulturali sabiex tiġi indirizzata l-kwistjoni tal-livell baxx ta’ rappreżentanza u parteċipazzjoni tan-nisa fil-korpi tat-teħid tad-deċiżjonijiet.

4.5.2. Id-differenzi bejn il-ġeneri fis-suq tax-xogħol ukoll joħolqu żbilanċ bejn il-ġeneri fit-teħid tad-deċiżjonijiet. Hemm id-doppju ta’ rġiel milli nisa f’pożizzjonijiet maniġerjali fl-UE. In-nisa huma sottorappreżentati bħala maniġers kważi fis-setturi ekonomiċi kollha. Il-maniġment huwa l-aktar ibbilanċjat bejn il-ġeneri fis-settur pubbliku ( 28 )

4.5.3. Il-leġislazzjoni tista’ tgħin, iżda waħidha x’aktarx mhux se tinfluwenza l-mekkaniżmi tal-kultura u l-organizzazzjoni. Il-bilanċ bejn il-ġeneri fit-teħid ta’ deċiżjonijiet, fil-ħajja politika, ekonomika u soċjali, jista’ wkoll jintlaħaq bl-adozzjoni ta’ approċċ ta’ integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri, li għandu l-għan li jiżgura kundizzjonijiet pożittivi u sensibilizzazzjoni akbar dwar il-ġeneri sabiex tiżdied il-parteċipazzjoni tan-nisa f’livell ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet.

4.5.4. Il-KESE jistieden lill-Kunsill jgħaddi għad-diskussjoni dwar id-Direttiva dwar it-titjib tal-bilanċ bejn il-ġeneri fil-bordijiet korporattivi ( 29 ) . Il-Kumitat jappella wkoll lin-negozji biex jassumu rwol ewlieni u jżidu b’mod sinifikanti l-parteċipazzjoni tan-nisa f’pożizzjonijiet għoljin tat-teħid ta’ deċiżjonijiet.

4.5.5. Il-Kumitat irrakkomanda ( 30 ) li tingħata kunsiderazzjoni għal strateġiji u għodod effettivi (eż. miżuri legali, baġitarji u volontarji, kwoti tal-ġeneru) biex jintlaħaq bilanċ bejn il-ġeneri f’karigi eletti u nominati fi strutturi politiċi ewlenin, u jissuġġerixxi li l-Kummissjoni tkompli tappoġġja lill-Istati Membri biex jieħdu azzjoni f’dan il-qasam. Għalhekk, il-Kumitat jistieden għal darb’oħra ( 31 ) lill-Kunsill jirrevedi l-linji gwida tiegħu għall-ħatra ta’ membri tal-KESE sabiex jitqiesu l-iżviluppi ekonomiċi, soċjali u demografiċi fi ħdan l-Unjoni.

4.6. L-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri

4.6.1. L-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri hija l-aħjar approċċ għall-integrazzjoni fost l-atturi kollha u fil-livelli kollha, iżda d-dimensjoni operattiva tagħha u kif tiġi implimentata jeħtieġ li jitjiebu.

4.6.2. Għall-perjodu ta’ programmazzjoni 2021-2027, il-KESE jappella għal impenn aktar b’saħħtu favur l-ugwaljanza bejn il-ġeneri. Il-kundizzjonijiet abilitanti għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri maħsubin biex jiżguraw ir-rilevanza u l-koerenza tal-programmi, il-proġetti u l-fondi jridu jiġu implimentati u vvalutati b’mod effettiv.

4.6.3. Il-KESE jappoġġja l-Istrateġija dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri mfassla mill-Kummissjoni, u jistedinha tindirizza l-mekkaniżmi ta’ koordinazzjoni eżistenti (Kumitat Konsultattiv dwar l-opportunitajiet indaqs għan-nisa u l-irġiel, il-Grupp ta’ Livell Għoli dwar l-Integrazzjoni ta’ Kwistjonijiet ta’ Ugwaljanza bejn il-Ġeneri u t-Task Force għall-Ugwaljanza) biex tissorvelja l-implimentazzjoni tajba tal-Istrateġija, tirrapporta dwar il-kisbiet u tiffaċilita l-iskambju ta’ approċċi u esperjenza fil-livell tal-UE.

4.7. Il-ġeneru fil-midja

4.7.1. L-impatt tal-midja fuq l-ugwaljanza bejn il-ġeneri ilu jiġi sottovalutat, minkejja li dan għandu rwol kruċjali biex isawwar is-soċjetà. L-industrija tal-midja għandha taqdi rwol ewlieni biex tiżgura li r-reklamar ikollu impatt pożittiv aktar milli negattiv f’termini ta’ rappreżentazzjoni u promozzjoni tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri fis-soċjetà.

4.7.3. Huwa importanti li jiġi rikonoxxut l-impatt tal-isterjotipi tal-ġeneru fil-kontenut tal-midja. Il-KESE jappella sabiex fl-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri tal-EIGE li jmiss jiġi inkluż fokus tematiku ġdid — Midja u Reklamar.

Brussell, is-16 ta’ Lulju 2020. Luca JAHIER Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew

(1) L-Artikolu 2 tat-TUE.

(2) L-Artikolu 8 tat-TFUE jiddikjara li: “Fl-azzjonijiet kollha tagħha l-Unjoni għandha tfittex li telimina l-inugwaljanzi, u li tinkoraġġixxi ugwaljanza, bejn l-irġiel u n-nisa.”

(3) EIGE (2019) Gender Equality Index 2019 in brief: Still far from the finish line (Indiċi tal-EIGE (2019) dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri 2019 fil-qosor: għadna ’l bogħod minn fejn irridu naslu (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(4) European Commission (2019) New vision for Gender Equality (Viżjoni ġdida għall-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(5) Eurofound (2020) Gender equality at work (Ugwaljanza bejn il-ġeneri fuq il-post tax-xogħol (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(6) EIGE (2019) Beijing +25 policy brief: Area H — Institutional mechanisms for the advancement of women: reduced efforts from Member States. (EIGE (2019 Beijing + 25 sommarju ta' politika: Qasam H — Mekkaniżmi istituzzjonali għall-avvanz tan-nisa: tnaqqis ta’ sforzi mill-Istati Membri (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(7) https://eige.europa.eu/gender-mainstreaming/toolkits/gender-budgeting

(8) ĠU C 110, 22.3.2019, p. 26, punt 1.8.

(9) ĠU C 110, 22.3.2019, p. 26, punt 1.6.

(10) EIGE, 2017, The European Pillar of Social Rights as an Opportunity for Gender Equality in the EU, p. 6 (Il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali bħala Opportunità għall-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri fl-UE (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(11) https://ec.europa.eu/info/priorities_en

(12) L-Artikolu 300 tat-TFUE.

(13) Il-Kummissjoni waqqfet Task Force għall-Ugwaljanza magħmula minn rappreżentanti tas-servizzi kollha tal-Kummissjoni u tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna biex tiżgura l-implimentazzjoni konkreta tal-integrazzjoni tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-livell operazzjonali u tekniku, flimkien mal-azzjonijiet ewlenin elenkati fl-Istrateġija dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri. https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/qanda_20_357

(14) https://youthforeurope.eu/european-youth-goals-2019-2027/

(15) ĠU C 240, 16.7.2019, p. 3.

(16) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 15.

(17) Eurofound (2020), Gender equality at work, European Working Conditions Survey 2015 series, (L-ugwaljanza bejn il-ġeneri fuq il-post tax-xogħol, Stħarriġ Ewropew dwar il-Kundizzjonijiet tax-Xogħol serje 2015), Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, Luussemburgu (Mhux disponibbli bil-Malti).

(18) EIGE, (2017) Gender equality and youth: opportunities and risks of digitalisation — Main report (L-ugwaljanza bejn il-ġeneri u ż-żgħażagħ: l-opportunitajiet u r-riskji tad-diġitalizzazzjoni – Rapport ewlieni, (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(19) ĠU C 440, 6.12.2018, p. 37.

(20) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 15.

(21) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 15.

(22) Sors: Eurostat; Early leavers from education and training (code:SDG_04_10); Adult participation in learning (code: sdg_04_60); Tertiary educational attainment (code: sdg_04_20).

(23) Cedefop (2020) 2020 European Skills Index (Indiċi Ewropew tal-Ħiliet (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(24) Cedefop (2019) Briefing Note, Not just new jobs: digital innovation supports careers (Nota ta' informazzjoni, Mhux biss impjiegi ġodda: l-innovazzjoni diġitali tappoġġja l-karrieri (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(25) ĠU C 440, 6.12.2018, p. 37, punt 1.12.

(26) Eurofound (2019), Female entrepreneurship: Public and private funding, (Intraprenditorija tan-nisa: finanzjament pubbliku u privat) Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, Lussemburgu (Mhux disponibbli bil-Malti).

(27) EIGE, 2017, The European Pillar of Social Rights as an Opportunity for Gender Equality in the EU, p. 8 (Il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali bħala Opportunità għall-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri fl-UE (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(28) Eurofound (2018), Women in management: Underrepresented and overstretched?, (Nisa f'pożizzjonijiet maniġerjali: sottorappreżentati u ma jistgħux ilaħħqu?) Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, Lussemburgu (Mhux disponibbli bil-Malti) .

(29) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 15.

(30) ĠU C 240, 16.7.2019, p. 1.

(31) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 30.

(32) Gender Equality Index, EIGE (2019) (Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(33) Gender Statistics Database, EIGE (2020) (Bażi tad-data ta’ Statistika dwar il-Ġeneri (Mhux disponibbli bil-Malti)).

(34) https://eige.europa.eu/gender-mainstreaming/good-practices/denmark/kvinfo-expert-database

(35) http://www.womeninnews.org/ckfinder/userfiles/files/Gender%20Balance%20Guidebook_FINAL_RGB%20(1).pdf