RAPPORT TAL-KUMMISSJONI

il-Belġju, il-Bulgarija, iċ-Ċekja, id-Danimarka, il-Ġermanja, l-Estonja, l-Irlanda, il-Greċja, Spanja, Franza, il-Kroazja, l-Italja, Ċipru, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, l-Ungerija, Malta, in-Netherlands, l-Awstrija, il-Polonja, il-Portugall, is-Slovenja, is-Slovakkja, il-Finlandja u l-Iżvezja



Rapport imħejji f’konformità mal-Artikolu 126(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea

1.Introduzzjoni

L-Artikolu 126 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (it-Trattat) jistipula l-proċedura ta’ defiċit eċċessiv. Din il-proċedura hija speċifikata aktar fir-Regolament (KE) Nru 1467/97 dwar li titħaffef u li tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv, li hija parti mill-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Il-klawżola, kif inhu stipulat fl-Artikoli 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) 1466/97 u l-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament (KE) 1467/97, tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ reċessjoni ekonomika severa fiż-Żona tal-Euro jew fl-Unjoni kollha kemm hi. Il-Kummissjoni, fil-Komunikazzjoni tagħha, osservat li minħabba r-reċessjoni ekonomika severa li rriżultat mill-pandemija tal-COVID-19, il-kundizzjonijiet biex tiġi attivata l-klawżola liberatorja ġenerali ġew issodisfati. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri tal-Finanzi tal-Istati Membri qablu mal-evalwazzjoni tal-Kummissjoni.

Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Madankollu, l-attivazzjoni tagħha tat flessibbiltà baġitarja lill-Istati Membri biex jittrattaw il-kriżi attwali, billi ppermettiet ħruġ temporanju mill-perkors ta’ aġġustament fid-direzzjoni tal-objettiv baġitarju ta’ terminu medju ta’ kull Stat Membru, dment li dan ma jipperikolax is-sostenibbiltà fiskali fit-terminu medju. Għall-fergħa korrettiva tal-Patt, il-Kunsill jista’ jiddeċiedi, fuq rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta traġettorji fiskali riveduti. Il-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti lill-Istati Membri jiddevjaw mir-rekwiżiti baġitarji li normalment japplikaw filwaqt li tippermetti lill-Kummissjoni u lill-Kunsill jieħdu l-miżuri ta’ koordinazzjoni tal-politika neċessarji fil-qafas tal-Patt.

Fl-20 ta’ Lulju 2020, bħala parti mir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż fl-ambitu tas-Semestru Ewropew, il-Kunsill irrakkomanda lill-Istati Membri biex jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jindirizzaw b’mod effettiv il-pandemija tal-COVID-19, isostnu l-ekonomija u jappoġġaw l-irkupru sussegwenti. L-Istati Membri ngħataw ukoll ir-rakkomandazzjoni biex, meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jippermettu, ifittxu li jwettqu politiki fiskali maħsuba li jiksbu pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq terminu medju u jiżguraw is-sostenibbiltà tad-dejn, filwaqt li jtejbu l-investiment. Bl-istess mod, ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro tindika li l-politiki fiskali għandhom li jibqgħu ta’ appoġġ fl-Istati Membri kollha taż-Żona tal-Euro matul l-2021.

Fis-17 ta’ Settembru 2020, l-Istrateġija Annwali tal-Kummissjoni għat-Tkabbir Sostenibbli talbet lill-Istati Membri biex ikomplu jipprovdu appoġġ fiskali mmirat u temporanju fl-2021 f’kuntest li fih tiġi attivata l-klawżola liberatorja ġenerali, filwaqt li jissalvagwardjaw is-sostenibbiltà fiskali fit-terminu medju.

Fid-19 ta’ Frar 2021, daħal fis-seħħ ir-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza . L-implimentazzjoni ta’ riformi u investiment taħt il-Faċilità se tikkontribwixxi għall-irkupru ekonomiku u tipprovdi appoġġ finanzjarju biex tissaħħaħ ir-reżiljenza ekonomika u l-potenzjal tat-tkabbir tal-ekonomija. Se tgħin ukoll biex il-finanzi pubbliċi tal-Istati Membri jerġgħu lura għal pożizzjonijiet aktar favorevoli fil-futur qrib, u se tkompli tikkontribwixxi għat-tisħiħ tas-sostenibbiltà tagħhom f'terminu medju u twil. Fit-3 ta’ Marzu 2021, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni li tipprovdi aktar orjentazzjonijiet ta’ politika għall-iffaċilitar tal-politiki fiskali u t-tħejjija tal-Programmi ta’ Stabbiltà u Konverġenza tal-Istati Membri.

Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta’ Ġunju 2021 dwar il-koordinazzjoni tal-politika ekonomika tindika li l-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir se tkompli tiġi applikata fl-2022 u hija mistennija li tiġi diżattivata mill-2023. Il-politiki fiskali tal-Istati Membri għandhom isiru aktar differenzjati fl-2022 hekk kif l-attività ekonomika tinnormalizza gradwalment fit-tieni nofs tal-2021. Il-politiki fiskali għandhom iqisu l-istat tal-irkupru, is-sostenibbiltà fiskali u l-ħtieġa li jitnaqqsu d-diverġenzi ekonomiċi, soċjali u territorjali. Hekk kif jaqbad l-irkupru, il-politika fiskali għandha tagħti prijorità lil investiment pubbliku u privat ogħla, u tappoġġa t-tranżizzjoni lejn ekonomija ekoloġika u diġitali.

Skont id-data vvalidata mill-Eurostat fit-22 ta’ April 2021, tad-defiċit tal-gvern estiż tal-2020 qabeż it-3 % tal-valur referenzjarju tal-PDG stabbilit fit-Trattat f’25 Stat Membru: il-Belġju, il-Bulgarija, iċ-Ċekja, il-Ġermanja, l-Estonja, l-Irlanda, il-Greċja, Spanja, Franza, il-Kroazja, l-Italja, Ċipru, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, l-Ungerija, Malta, in-Netherlands, l-Awstrija, il-Polonja, il-Portugall, is-Slovenja, is-Slovakkja, il-Finlandja u l-Iżvezja. Barra minn hekk, it-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni (minn hawn ’il quddiem it-tbassir tal-Kummissjoni) jindika li, fl-2021, id-defiċits tal-gvernijiet se jibqgħu ’l fuq mill-valur referenzjarju f’dawn l-Istati Membri kollha, ħlief għal-Lussemburgu. Id-defiċit osservat għall-2020 jipprovdi evidenza prima facie tal-eżistenza, f’dawk l-Istati Membri, ta’ defiċit eċċessiv kif definit mill-Artikolu 126 tat-Trattat. Il-Kummissjoni għandha tqis il-fatturi rilevanti kollha kif xieraq.

Skont data vvalidata mill-Eurostat, id-defiċit tal-gvern estiż għad-Danimarka kien taħt it-3 % tal-PDG fl-2020 u fuq il-bażi tat-tbassir tal-Kummissjoni huwa pproġettat li jibqa’ taħt dak il-valur referenzjarju. Madankollu, skont il-Programm ta’ Konverġenza tagħha tal-2021, id-Danimarka tippjana defiċit tal-gvern estiż ta’ 3,3 % tal-PDG fl-2021, u għalhekk taqbeż ukoll il-valur referenzjarju tad-defiċit skont it-Trattat. Id-defiċit ippjanat għall-2021 jipprovdi evidenza prima facie tal-eżistenza ta’ defiċit eċċessiv fid-Danimarka, kif definit mill-Artikolu 126 tat-Trattat. Il-Kummissjoni għandha tqis il-fatturi rilevanti kollha kif xieraq.

Fil-Belġju, il-Ġermanja, il-Greċja, Spanja, Franza, il-Kroazja, l-Italja, Ċipru, l-Ungerija, l-Awstrija, il-Portugall, is-Slovenja, is-Slovakkja u l-Finlandja, id-dejn gross tal-gvern estiż qabeż is-60 % tal-valur referenzjarju tal-PDG fi tmiem l-2020. Barra minn hekk, id-data għall-2020 timplika li l-Belġju, il-Kroazja, l-Italja, Ċipru, l-Ungerija, l-Awstrija, il-Portugall u s-Slovenja ma rrispettawx il-valur referenzjali tat-tnaqqis tad-dejn – jew, fil-każ ta’ Spanja u Franza, ir-regola tad-dejn tranżizzjonali. Il-Ġermanja, is-Slovakkja u l-Finlandja ma żammewx mal-valur referenzjali skont it-Trattat ta’ 60 % tal-PDG fl-2020, wara li kienu rreġistraw proporzjon tad-dejn ta’ anqas minn 60 % tal-PDG fl-2019. Id-dejn tal-gvern estiż osservat fl-2020 jipprovdi evidenza prima facie tal-eżistenza, f’dawk l-14-il Stat Membru, ta’ defiċit eċċessiv kif definit mill-Artikolu 126 tat-Trattat. Il-Kummissjoni għandha tqis il-fatturi rilevanti kollha.

F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni ħejjiet dan ir-rapport f’konformità mal-Artikolu 126(3) tat-Trattat, li janalizza l-konformità tal-Istati Membri mal-kriterji tad-defiċit u tad-dejn tat-Trattat. Iqis il-fatturi rilevanti kollha, inkluża kunsiderazzjoni dovuta tar-reċessjoni ekonomika severa kaġun il-pandemija tal-COVID-19 u r-Rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020.

Tabella 1 Il-pożizzjoni tal-Istati Membri fir-rigward tal-valuri referenzjarji tad-defiċit u d-dejn skont it-Trattat Defiċit attwali li ma jaqbiżx it-3% tal-PDG fl-2020 Defiċit ipproġettat u ppjanat li ma jaqbiżx it-3 % tal-PDG fl-2021 Proporzjon tad-dejn li ma jaqbiżx is-60 % tal-PDG fl-2020 Il-Belġju    Il-Bulgarija    Iċ-Ċekja    Id-Danimarka    Il-Ġermanja    L-Estonja    L-Irlanda    Il-Greċja    Spanja    Franza    Il-Kroazja    L-Italja    Ċipru    Il-Latvja    Il-Litwanja    Il-Lussemburgu    L-Ungerija    Malta    In-Netherlands    L-Awstrija    Il-Polonja    Il-Portugall    Is-Slovenja    Is-Slovakkja    Il-Finlandja    L-Iżvezja    Sors: It-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni u l-Programmi ta’ Stabbiltà u Konverġenza għall-2021

2.Kriterju tad-defiċit

Għall-Istati Membri kollha, id-defiċit li fl-2020 qabeż il-valur referenzjarju skont it-Trattat kien eċċezzjonali, minħabba li rriżulta minn reċessjoni ekonomika severa fl-UE kollha kemm hi. Il-PDG reali fl-2020 naqas fl-Istati Membri kollha tal-UE ħlief fl-Irlanda. Għall-UE kollha kemm hi, it-tnaqqis fl-attività ekonomika kien ta’ 6,1 % (6,6 % għaż-Żona tal-Euro). Iż-żidiet fid-defiċit kienu xprunati mill-ispiża baġitarja tal-miżuri meħuda minn dawn l-Istati Membri biex jindirizzaw il-pandemija tal-COVID-19, u t-tħaddim tal-istabbilizzaturi awtomatiċi. Fuq il-bażi tal-aħħar data vvalidata mill-Eurostat, l-appoġġ fiskali ffinanzjat nazzjonalment għall-UE kollha kemm hi fl-2020 – inklużi miżuri fiskali diskrezzjonarji u stabbilizzaturi awtomatiċi, kif imkejjel mill-bidla fil-bilanċ primarju – huwa stmat għal 6,6 % tal-PDG (6,8 % għaż-Żona tal-Euro).

Fl-2020, fuq il-bażi tad-data vvalidata mill-Eurostat, id-defiċit tal-gvern estiż kien ogħla mill-valur referenzjarju ta’ 3 % tal-PDG skont it-Trattat, u mhux qribu fi 23 Stat Membru (it-Tabella 2) – jiġifieri fil-Belġju, iċ-Ċekja, il-Ġermanja, l-Estonja, l-Irlanda, il-Greċja, Spanja, Franza, il-Kroazja, l-Italja, Ċipru, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, l-Ungerija, Malta, in-Netherlands, l-Awstrija, il-Polonja, il-Portugall, is-Slovenja, is-Slovakkja u l-Finlandja. Fl-istess waqt, fil-Bulgarija u fl-Iżvezja d-defiċit tal-gvern estiż kien ogħla mit-3 % tal-PDG iżda qribu.