I 
 
(Atti li l-pubblikazzjoni tagħh om hija ob bligatorja) 
 
    
Regolament Nru 49 tal-Kummissjoni Ekonomika Ewropea tan-
Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) – Dispożizzjonijiet uniformi li jikkonċernaw 
l-approvazzjoni ta’ magni li jaħdmu bil-kompressjoni ( C.I.) u bil-gass 
naturali ( NG) kif ukoll magni positive ignition  (P.I.) li jieħdu fjuwil tal-
gass taż-żejt mhux raffinat likwidifikat ( LPG ) u vetturi mgħammra 
b’magni C.I. u NG u magni P.I. li jieħdu fjuwil LPG , fir-rigward ta’ l-
emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu li tarmi l-magna 
  
Reviżjoni 3
 
Li tinkorpora:  
01 is-serje ta’ e me ndi 01 – Da ta tad-dħ ul fi s -se ħħ : l -14 ta’ Mej ju 1990 
02 is-serje ta’ e me ndi 02 – Da ta tad-dħ ul fi s -se ħħ : i t-30 ta’ Diċe mbru 1992 Corrigendum  1 għas -serje ta’ e mendi 02 g ħal noti fi kazzjoni lid-depożitarju 
     C.N.232 .19 92. TREATIES-32 bid-data tal-11 ta’ Sette mbr u 1992 Corrigendum  2 għas -serje ta’ e mendi 02 g ħal noti fi kazzjoni lid-depożitarju 
     C.N.353 .19 95. TREATIES-72 bid-data tat-13 ta’ Nove mb ru 1995 Corrigendum 1 għar- Re viżjoni 2 ( Erratum  – Ingliż biss) 
Suppli me nt 1 g ħas - serje ta’ em endi 02 – Data tad-dħ ul fi s -s eħħ : it -18 ta’ Mejju 1996 
Suppli me nt 2 g ħas - serje 02  ta’ e mendi – Data tad-d ħul fi s- se ħħ : it -28 t’ A w is su 1996 
Corrigendum 1 għas -S uppli m ent 1 tas- serje ta’ e me ndi 02 għal noti fi kazzjoni lid-depożitarju 
     C.N.426 .19 97. TREATIES-96 bid-data tal-21 ta' Nove mb ru 1997 Corrigendum  2 tas-S uppli me n t 1 tas-serje ta’ e m endi 02 għa l notif ikazzjoni lid-depożitarju 
     C.N.272 .19 99. TREATIES-bid-data tat-12 t’ April 1999 Corrigendum 1 għas -S uppli m ent 2 tas- serje ta' e me ndi 02 g ħal noti fi kazzjoni lid-depożitarju 
     C.N.271 .19 99. TREATIES-1 bid-data tat-12 t’ April 1999 03 serj e ta’e me ndi  03 – Data tad-dħ ul fi s -se ħħ : i s -27 ta’ Di ċe mbru 2001 04 is-serje ta’ e me ndi 04 – Da ta tad-dħ ul fi s -se ħħ : i l-31 ta’ Jannar 2003 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 1
1. AMBITU 
 
Dan ir-Regolament japplika għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati mill-magni C.I. u NG li jieħdu fjuwil LPG , użat għas-sewqan ta’ 
vetturi bil-magna li għandhom veloċità tad-disinn li teċċedi il-25 km/h fil-kategoriji 1
 / 
2 / M1 li għandhom piż totali li jeċċedi t-3.5 tunnellati, M 2, M 3, N 1, N 2 u N 3. 
 2. DEFINIZZJONIJIET U TAQSIRIET  
Għall-finijiet ta’dan ir-Regolament: 
 2.1. “ċiklu tat-test
” tfisser sekwenza ta’ punti tat-test kull wieħed b’veloċità definita u 
saħħa li ddawwar li trid tiġi segwita bil-magna taħt kundizzjonijiet tat-tħaddim fi stat stabbli (test ESC) jew li jgħaddi (test ETC, ELR); 
 2.2. “approvazzjoni ta’ magna (familja ta’ magna)
” tfisser l-approvazzjoni ta’ tip ta’ magna 
(familja ta’ magna) fir-rigward tal-livell ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu tal-gass u tal-partikuli separati; 
 2.3. “magna diżil
” tfisser magna li taħdem bil-prinċipju tal-kompressjoni; 
 2.4. “tip ta’ vettura
” tfisser kategorija ta’ magni li ma jvarjawx f'dawk l-oqsma essenzjali 
bħall-karatteristiċi tal-magna kif mfissra fl-anness 1 ta' dan ir-Regolament; 
 2.5. “familja tal-magna
” tfisser l-iggruppjar tal-magni mill-fabbrikant li, permezz tad-
disinn tagħhom kif imfisser fl-anness 1, l-appendiċi 2 għal dan ir-Regolament, għandhom karatteristiċi simili ta' l-emissjoni ta' l-egżost; il-membri kollha tal-familja jridu jikkonformaw mal-limiti tal-valuri ta’ l-emissjoni applikabbli; 
 2.6. “magna oriġinali
" tfisser magna magħżula minn familja ta’ magni b’tali mod li l-
karatteristiċi ta’ l-emissjonijiet tagħha se jkunu rappreżentattivi għal dik il-familja ta’ magni; 
 2.7. “sustanzi li jniġġsu gassużi” tfisser il-monossidu karboniku, l-idrokarbons (li jassumu 
proporzjon ta’ CH1.85 għad-diżil, CH2.525 għal- LPG  u molekula li tassumi CH3O0.5 
għall-magni diżil li jieħdu fjuwil ethanol ), idrokarbons mhux tal-metanu (li jassumu 
proporzjon għal CH1.85 għall-fjuwil tad-diżil CH2.525 għal- LPG  u CH2.93 għall-
NG), metanu (li jassumi proporzjon ta’ CH4 għall- NG) u ossidi tan-nitroġenu, l-aħħar 
wieħed imsemmi huwa mfisser f’ekwivalenti tad-dijossidu nitroġeniku ( NO2); 
                                                
 
1 / B’kon for m ità ma ’ l -an ne ss 7 tar-Reżol uzzjoni Konsolidata dw ar il -Bini ta ’ Vett uri                 (R.E.3), 
(TRANS/WP.29/78/Rev.1/A m end.2). 
2 / Il- ma g ni uża ti m ill -vet turi  bil - m ag ni fil -ka tegorija N 1 , N 2  u M 2 mh u m ie x approvati skond dan ir-Re gola m en t, 
dej jem jekk da w k i l- vett uri h u m a approvati sko nd ir-Re gola m en t Nru. 83. 
 2 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
“sustanzi li jniġġsu tal-partikuli separati ” tfisser kull materjal miġbur fuq mezz tal-
filter speċifikat wara li l-egżost jitlef fil-konċentrazzjoni ma’ l-arja nadifa ffiltrata 
sabiex it-temperatura ma taqbiżx it-325 K (52°C); 
 2.8. “duħħan
” tfisser partikuli mdendla fil-kurrent ta’ l-egżost ta' magna diżil li jassorbu, 
jirriflettu, jew jirrifranġu d-dawl; 
 2.9. “is-saħħa netta
” tfisser is-saħħa fl- ECE kW  miksuba fuq il-bank tat-test fit-tarf tax-xaft 
tal-krank, jew l-ekwivalenti tagħha, imkejla skond il-metodu tat-tkejjil tas-saħħa kif stipulat fir-Regolament Nru. 24. 
 2.10. “saħħa massima dikjarata (P
max)" tfisser is-saħħa massima f’ ECE kW  (saħħa netta) kif 
dikjarata mill-fabbrikant fl-applikazzjoni tiegħu għall-approvazzjoni; 
 2.11. “perċentwal ta' tagħbija
" tfisser il-frazzjoni tas-saħħa li ddawwar massima disponibbli 
f’veloċità tal-magna; 
 2.12.  “test ESC
" tfisser ċiklu tat-test magħmul minn 13-il mod ta’ stat stabbli li jridu jiġu 
applikati skond il-paragrafu 5.2. ta' dan ir-Regolament; 
 2.13.  “test ELR
” tfisser ċiklu tat-test magħmul minn sekwenza ta’ passi tat-tagħbija 
f’veloċitajiet tal-magna kostanti li jridu jiġu applikati skond il-paragrafu 5.2. ta’ dan ir-Regolament; 
 2.14.  “test ETC
” tfisser ċiklu tat-test magħmul minn 1800 mod li jgħaddu sekonda b’sekonda 
li jridu jiġu applikati skond il-paragrafu 5.2. ta’ dan ir-Regolament; 
 2.15.  “firxa tal-veloċità tat-tħaddim tal-magna
" tfisser il-firxa tal-veloċità tal-magna, użata l-
aktar spiss waqt it-tħaddim tal-magna, li tinsab bejn il-veloċitajiet baxxi u għoljin, kif mogħtija fl-anness 4 għal dan ir-Regolament; 
 2.16.  "veloċità baxxa (n
lo)" tfisser l-iktar veloċità baxxatal-magna fejn 50 fil-mija tas-saħħa 
massima dikjarata tiġri; 
 2.17.  “veloċita għolja (n
hi)” tfisser l-ogħla veloċità tal-magna fejn 70 fil-mija tas-saħħa 
massima dikjarata tiġri; 
 2.18.  “veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ
” tfisser il-veloċitajiet tat-test fi ħdan il-firxa tal-veloċità 
tat-tħaddim tal-magna li jridu jintużaw għat-test ESC u t-test ELR, kif mogħti fl-anness 4, 
l-appendiċi 1 għal dan ir-Regolament; 
 2.19.  “żona ta’ kontroll
” tfisser iż-żona bejn il-veloċitajiet tal-magna A u Ċ u bejn 25 sa 100 
fil-mija tat-tagħbija; 
 2.20.  “veloċità ta’ referenza (n
re f)" tfisser il-valur tal-veloċità 100 fil-mija li jrid jintuża’ biex 
ma jħallix normali l-valuri tal-veloċità relattiva tat-test ETC, kif muri fl-anness 4, l-
appendiċi 2 ta’ dan ir-Regolament;  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 3
 
2.21.  “opaċimetru ” tfisser strument iddisinjat biex ikejjel l-opaċità tal-partikuli tad-duħħan 
permezz tal-prinċipju ta’ l-estinzjoni tad-dawl; 
 2.22.  “firxa tal-gass NG
” tfisser waħda mill-firxiet H jew L kif imfissra fl-Istandard Ewropew 
EN 437, bid-data ta’ Novembru 1993; 
 2.23.  “jadatta ruħu waħdu
” tfisser kull mekkaniżmu tal-magna li jagħti lok biex il-proporzjon 
ta’ l-arja/fjuwil jinżamm kostanti; 
 2.24.  “rekalibrar
” tfisser irfinar sew ta' magna NG sabiex taħdem bl-istess mod (saħħa, konsum 
tal-fjuwil) f'firxa differenti ta' gass naturali; 
 2.25. “Indiċi Wobbe  (Wl t’isfel; jew Wu ta’ fuq)
" tfisser il-proporzjon tal-valur kalorifiku 
korrispondenti ta’ gass għal kull unità ta’ volum u l-iskwer rut tad-densità relattiva tiegħu taħt l-istess kundizzjonijiet ta’ referenza: 
  2.26. “λ-fattur li jaqleb (S
λ)" tfisser espressjoni li tiddeskrivi l-flessibbiltà meħtieġa tas-
sistema tal-maniġjar tal-magna fir-rigward ta’ bidla fil-proporzjon ta’ arja żejda λ jekk il-magna tingħata fjuwil b’kompożizzjoni tal-gass differenti mill-metanu pur (ara l-anness 8 għall-kalkolazzjoni ta' S
λ). 
 2.27. “ EEV
” tfisser Vettura Mtejba li Tħares l-Ambjent li hi tip ta’ vettura mbuttata ‘l 
quddiem permezz ta’ magna li tikkonforma mal-valuri tal-limiti ta’ emissjonijiet permissivi mogħtija fir-ringiela Ċ tat-Tabelli fil-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament; 
 2.28. “Mekkaniżmu ta’ Telf
” tfisser mekkaniżmu li jkejjel, iħoss jew jirrispondi għall-
affarijiet varjabbli tat-tħaddim (eż. il-veloċità tal-vettura, il-veloċità tal-magna, il-ger użat, it-temperatura, il-pressjoni tad-dħul jew xi parametru ieħor) bil-għan li jattiva, ivarja, idewwem jew jiddiattiva l-operazzjoni ta' xi komponent jew funzjoni fis-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet b'tali mod li l-effikaċità tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet titnaqqas taħt il-kundizzjonijiet li jkun hemm waqt li l-vettura tkun qed tintuża' b'mod normali sakemm l-użu ta' dak il-mekkaniżmu ma jkunx sostanzjalment inkluż fil-proċeduri applikati tat-test taċ-ċertifikazzjoni ta’ l-emissjonijiet. 
 2.29. “Mekkaniżmu awżiljarji li jikkontrolla
” tfisser sistema, funzjoni jew strateġija ta’ 
kontroll imwaħħla ma’ magna jew fuq vettura, li tintuża’ biex tipproteġi l-magna u/jew it-tagħmir tagħha anċillari mill-kundizzjonijiet tat-tħaddim li jistgħu jikkawżaw ħsara jew nuqqas ta’ tħaddim, jew tintuża’ biex tgħin lill-magna tistartja. Mekkaniżmu awżiljarji li jikkontrolla jista’ jkun wkoll strateġija jew miżura li ntweriet b'mod sodisfaċenti li mhix mekkaniżmu ta' telf. 
 2.30. “Strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-emissjonijiet
” tfisser kull strateġija jew miżura li, 
meta l-vettura tintuża’ billi titħaddem fil-kundizzjonijiet normali, tnaqqas l-effikaċja gas air gas / X H W ρ ρ =4 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet għal livell aktar baxx minn dak mistenni fuq il-
proċeduri applikabbli tat-test ta’ l-emissjonijiet. 
 
 
Figura 1 : Definizzjonijiet speċifiċi taċ-ċikli tat-test 
  
2.31. Simboli u Taqsiriet  2.31.1.  Simboli għall-Parametri tat-Test 
 
Simbolu
 Unità  Terminu  
A P m² L-erja tal-wiċċ tas-sonda ta' kampjunar li tipproduċi 
veloċità kostanti magħmul mill-qtugħ tagħha f’angolu rett 
A
T m² L-erja tal-pajp ta’ l-egżost tal-wiċċ tiegħu magħmul 
mill-qtugħ tiegħu f’angolu rett 
CE E  - L-effiċjenza ta' l-etanu 
CE M - L-effiċjenza tal-metanu 
C1 - Karbonju 1 idrokarbonju ekwivalenti 
conc ppm / vol% Simbolu miktub taħt simbolu ieħor li juri l-
konċentrazzjoni 
D 0 m³/s Interċezzjoni tal-funzjoni tal-kalibrar PDP  
DF - Fattur li jnaqqas fil-konċentrazzjoni D - Il-funzjoni Bessel  kostanti 
E - Il-funzjoni Bessel kostanti 
E
Z g/kWh L-emissjoni NO x interpolata tal-punt ta’ kontroll 
f a - Fattur atmosferiku tal-laboratorju 
f c s-1 Il-frekwenza ta' kemm jaqta’ l-filter Bessel  
F FH  - Fattur speċifiku tal-fjuwil biex tkun ikkalkulata l-
konċentrazzjoni mxarrba għall-konċentrazzjoni niexfa
 
F S  - Il-fattur tal-kejl tal-kwantitajiet ta’ sustanzi 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 5
Simbolu  Unità  Terminu  
f’kompożizzjoni 
G AI R W  kg/h Ir-rata tal-fluss tal-piż ta' l-arja li tidħol meta mxarrba
G AI R D  kg/h Ir-rata tal-fluss tal-piż ta’ l-arja li tidħol meta xotta 
G DILW  kg/h Ir-rata tal-fluss tal-piż ta’ l-arja mnaqqsa fil-
konċentrazzjoni meta mxarrba 
G EDF W   kg/h Ir-rata ekwivalenti tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-
egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab 
G EXHW   kg/h Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost meta 
mxarrab 
G FUE L  kg/h Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-fjuwil 
G TO T W   kg/h Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni meta mxarrab 
H MJ/m³ Valur kalorifiku 
H REF  g/kg Il-valur ta’ referenza ta’ l-umdità assoluta 
(10.71g/kg) 
H a g/kg L-umdità assoluta ta' l-arja li tidħol 
H d g/kg L-umdità assoluta ta’ l-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni 
HTCRA
Tmol/mol Il-proporzjon ta’ l-Idroġenu għall-Karbonju 
I - Simbolu taħt simbolu ieħor li juri mod individwali K - Bessel  kostanti 
K m
-1 Il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl 
K H,D - Il-fattur ta’ korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni diżil 
NO x  
K H,G - Il-fattur ta’ korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni bil-
gass NO x  
K V  Funzjoni tal-kalibrar CFV  
K W,a - Fattur tal-korrezzjoni minn niexfa għal imxarrba ta' l-
arja li tidħol 
K W,d - Fattur ta’ korrezzjoni minn niexfa għal imxarrba ta’ l-
arja li ttellef fil-konċentrazzjoni 
K W,e - Fattur ta’ korrezzjoni minn niexef għal imxarrab tal-
gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni 
K W,r - Fattur ta’ korrezzjoni minn niexef għall-imxarrab tal-
gass ta’ l-egżost mhux imsewwi 
L % Persentaġġ tas-saħħa li ddawwar relatat mas-saħħa li 
ddawwar massima għat-test tal-magna 
L a m It-tul effettiv tal-mogħdija ottika 
M  In-niżla tal-funzjoni tal-kalibrar PDP  
Piż g/h jew g Simbolu taħt simbolu ieħor li juri (r-rata tal-)fluss ta' 
l-emissjonijiet 
M DIL kg Il-piż tal-kampjun ta’ l-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni mgħoddi minn ġol-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati 
M
d mg Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati ta’ l-arja 6 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Simbolu  Unità  Terminu  
miġbura li titlef mill-konċentrazzjoni 
M f mg Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati miġbur 
M f,p mg Il-piż tal-kampjun tal-partikuli separati miġbur fuq 
filter primarju 
M f,b mg Il-piż tal-kampjun tal-partikuli miġbur fuq filter ta’ 
sostenn  
M SAM kg Il-piż tal-kampjun ta’ l-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni li ġie mgħoddi mill-filters ta' 
kampjunar tal-partikuli separati 
M SEC kg Il-piż ta’ l-arja l-oħra li ttellef fil-konċentrazzjoni 
M TO TW  kg Il-piż totali tas- CVS fuq iċ-ċiklu meta mxarrba 
M TO TW,i  kg Il-piż istantanju tas- CVS meta mxarrba 
N % L-opaċità N
P - Id-dawrien totali tal- PDP  fuq iċ-ċiklu 
N P,i - Id-dawrien tal- PDP  waqt intervall tal-ħin 
N min-1 Il-veloċità tal-magna 
n P s-1 Il-veloċità tal- PDP  
n hi min-1 Veloċità għolja tal-magna 
n lo min-1 Veloċità baxxa tal-magna 
n ref min-1 Veloċità ta’ referenza tal-magna għat-test ETC 
p a kPa Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta' l-arja li tidħol 
fil-magna  
p A kPa Il-pressjoni assoluta 
p B kPa Il-pressjoni atmosferika totali 
p d kPa Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li ttellef 
fil-konċentrazzjoni 
p s kPa Pressjoni atmosferika xotta 
p 1 kPa Waqgħa fil-pressjoni fid-daħla tal-pompa 
P(a) kW Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jrid jitwaħħlu 
għat-test 
P(b) kW Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitneħħew 
għat-test 
P(n) kW Is-saħħa netta mhux ikkoreġuta 
P(m) kW Is-saħħa mkejla fuq is-sodda tat-test 
Ω - Bessel  kostanti 
Q s m³/s Ir-rata tal-fluss tal-volum tas- CVS 
q - Proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni r
 - Il-proporzjon ta’ l-erjas magħmula mill-wiċċ 
tagħhom maqtugħ f’angolu rett tas-sonda li tipproduċi veloċità kostanti u tal-pajp ta’ l-egżost  
R
a % L-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol 
R d % L-umdità relattiva ta’ l-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni  
R f - Fattur tar-rispons FID 
ρ kg/m³ Densità S kW L-issettjar tad-dajnamometru 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 7
Simbolu  Unità  Terminu  
S i m-1 Valur istantanju tad-duħħan 
S λ - Fattur tal-qlib λ 
T K It-temperatura assoluta 
T a K It-temperatura assoluta ta’ l-arja li tidħol 
t s Il-ħin tal-kejl t
e s Ħin tar-rispons elettriku 
t f s Il-ħin tar-rispons tal-filter għall-funzjoni Bessel  
t p s Il-ħin tar-rispons fiżiku 
∆t s Intervall tal-ħin bejn id-dejta suċċessiva tad-duħħan 
(=1/rata ta' kampjunar) 
∆t i s Intervall tal-ħin għall-fluss istantanju tas- CFV  
τ % Jiġi mgħoddi d-duħħan  
V 0 m³/rev rata tal-fluss tal-volum PDP f’kundizzjonijiet proprja
W - Indiċi Wobbe  
W ac t kWh Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu ta' l- ETC 
W ref kWh Ix-xogħol ta’ referenza taċ-ċiklu ta' l- ETC 
WF - Fattur ta’ multiplikar tal-komponenti tal-medja tiegħu 
biex titqies l-importanza tiegħu 
WF E - Fattur effettiv ta' multiplikar tal-komponenti tal-
medja tiegħu biex titqies l-importanza tiegħu 
X 0 m³/rev Funzjoni tal-kalibrar tar-rata tal-fluss tal-volum tal-
PDP  
Y i m-1 1 s valur tal-medja tad-duħħan tal- Bessel  
  8 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
2.31.2. Simboli għall-Komponenti Kimiċi 
 
CH 4 Metanu 
C 2H 6 
C 2H 5OH Etanu Ethanol  
C
3H 8 Propane 
CO Monossidu karboniku DOP Di-octylphtalate  
CO
2 Dijossidu karboniku 
HC Idrokarbons NMHC Idrokarbons mhux tal-metanu NOx Ossidi tan-nitroġenu NO Ossidu nitriku NO
2 Dijossidu nitroġeniku 
PT Partikuli separati 
 2.31.3. Taqsiriet  
CFV Venturi bi fluss kritiku 
CLD Ditekter kemiluminixxenti ELR Test Ewropew tar-Rispons tat-Tagħbija ESC Ċiklu Ewropew fi Stat Stabbli ETC Ċiklu Ewropew li Jgħaddi FID Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma GC Kromatograf tal-Gass HCLD Ditekter Kemiluminixxenti Msaħħan HFID Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma Msaħħan LPG Gass Likwidifikat taż-Żejt Mhux Raffinat NDIR Analizzatur Infraaħmar li ma Jxerridx NG Gass Naturali NMC Taljatur Mhux tal-Metanu 
  3. APPLIKAZZJONI GĦALL-APPROVAZZJONI  3.1. Applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ magna bħala unità teknika separata
 
 3.1.1. L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ magna fir-rigward tal-livell ta’ 
emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi tal-partikuli separati tkun sottomessa mill-fabbrikant tal-magna jew mir-rappreżentant tiegħu rikonoxxut uffiċjalment. 
 3.1.2. Għandu jkollha magħha d-dokumenti meħtieġa fi tliet kopji.  Talanqas trid tinkludi l-
karatteristiċi essenzjali tal-magna kif imsemmija fl-anness 1 għal dan ir-Regolament. 
 3.1.3. Magna li tikkonforma  mal-karatteristiċi tat-“tip ta’ magna” deskritta fl-anness 1 
għandha titressaq quddiem is-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjonijiet imfissra fil-paragrafu 5. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 9
3.2. Applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura fir-rigward tal-magna tagħha  
 
3.2.1. L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet tas-
sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separati li tarmi l-magna tagħha tintefa’ mill-fabbrikant tal-vettura jew mir-rappreżentant tiegħu rikonoxxut uffiċjalment. 
 3.2.2. Għandu jkollha magħha d-dokumenti meħtieġa fi tliet kopji.  Trid tinkludi talanqas:  3.2.2.1. Il-karatteristiċi essenzjali tal-magna kif imsemmija fl-anness 1;  3.2.2.2. Deskrizzjoni tal-komponenti marbuta mal-magna kif imsemmija fl-anness 1;  3.2.2.3. Kopja tal-formola ta’ komunikazzjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip (anness 2A) għat-tip 
ta’ magna mwaħħla. 
 3.3. Applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura b’magna approvata
 
 3.3.1. L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ vettura fir-rigward ta’ l-emissjonijiet ta’ 
sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separati mill-magna diżil tagħha approvata jew mill-familja tal-magna tagħha approvata u fir-rigward tal-livell ta’ emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi mill-magna tal-gass tagħha approvata jew mill-familja tal-magna tagħha approvata għandha tintefa’ mill-fabbrikant tal-vettura jew mir-rappreżentant tiegħu rikonuxxut uffiċjalment.   
 3.3.2. Għandu jkollha magħha tliet kopji tad-dokumenti meħtieġa u d-dettalji li ġejjin:  3.3.2.1. deskrizzjoni tat-tip ta’ vettura u tal-partijiet tal-vettura marbuta mal-magna inkluż id-
dettalji msemmija fl-anness 1, kif imiss, u kopja tal-formola ta' komunikazzjoni ta' l-approvazzjoni (anness 2a) għall-magna jew għall-familja tal-magna, jekk japplika, bħala unità teknika separata li hi mwaħħla fit-tip ta’ vettura. 
 4. APPROVAZZJONI  4.1. Approvazzjoni universali tal-fjuwil
 
  Approvazzjoni universali tal-fjuwil tingħata skond dawn ir-rekwiżiti li ġejjin:  4.1.1. Fil-każ tal-fjuwil diżil: jekk skond il-paragrafi 3.1., 3.2. jew 3.3. ta' dan ir-Regolament, 
il-magna jew il-vettura tilħaq ir-rekwiżiti tal-paragrafi 5, 6 u 7 t’hawn taħt dwar il-fjuwil ta’ referenza speċifikat fl-anness 5 ta’ dan ir-Regolament, l-approvazzjoni ta’ dik it-tip ta’ magna jew vettura trid tingħata. 
 4.1.2. Fil-każ tal-gass naturali l-magna oriġinali għandha turi li kapaċi tadatta ruħha għal kull 
kompożizzjoni tal-fjuwil li jista’ jkun hemm fis-suq kollu.  Fil-każ tal-gass naturali hemm ġeneralment żewġ tipi ta’ fjuwil, fjuwil kalorifiku għoli (gass- H) u fjuwil 
kalorifiku baxx (gass- L), iżda b'firxa sinifikanti fi ħdan iż-żewġ firxiet; huma jvarjaw 
b'mod sinifikanti fil-kontenut ta' l-enerġija tagħhom imfisser permezz ta' l-Indiċi Wobbe  10 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
u fil-fattur tal-qlib tagħhom λ .  Il-formuli għall-kalkolazzjoni ta’ l-indiċi Wobbe u S λ 
jinsabu fil-paragrafi 2.25. u 2.26. Il-gassijiet naturali b’fattur tal-qlib λ bejn 0.89 u 1.08 
(0.89 ≤ S λ ≤ 1.08) huma meqjusa li jappartjenu għall-firxa H, filwaqt li l-gassijiet 
naturali b'fattur tal-qlib λ bejn 1.08 u 1.19 (1.08 ≤ S λ ≤ 1.19) huma meqjusa li 
jappartjenu għall-firxa L. Il-kompożizzjoni tal-fjuwils ta’ referenza tirrifletti l-
varjazzjonijiet estremi ta’ S λ. 
 
 Il-magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament dwar il-fjuwils ta’ 
referenza GR (fjuwil 1) u G25 (fjuwil 2), kif speċifikat fl-anness 6, mingħajr xi 
riaġġustament tat-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet.  Iżda, ġirja waħda ta’ adattament fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl tista’ ssir wara li jinbidel il-fjuwil.  Qabel l-ittestjar, 
il-magna oriġinali għandu jsirilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura li hemm fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta' l-anness 4. 
 4.1.2.1. Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata bit-tielet fjuwil (fjuwil 3) jekk il-
fattur tal-qlib λ (S
λ) ikun bejn 0.89 (jiġifieri l-firxa t’isfel ta’ GR) u 1.19 (jiġifieri l-firxa 
ta’ fuq ta’ G25), per eżempju meta fjuwil 3 huwa fjuwil tas-suq.  Ir-riżultati ta’ dan it-test jistgħu jintużaw bħala bażi għall-evalwazzjoni tal-konformità tal-produzzjoni. 
 4.1.3. Fil-każ ta' magna li tieħu fjuwil tal-gass naturali li tadatta ruħha waħedha għall-firxa tal-
gassijiet H minn naħa u l-firxa tal-gassijiet L min-naħa l-oħra, u li taqleb bejn il-firxa H 
u l-firxa L permezz ta’ swiċċ, il-magna oriġinali għandha tiġi ttestjata f’kull pożizzjoni 
tas-swiċċ bil-fjuwil ta’ referenza relevanti għall-pożizzjoni rispettiva kif speċifikat fl-anness 6 għal kull firxa.  Il-fjuwils huma GR (fjuwil 1) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa H ta’ 
gassijiet u G25 (fjuwil 2) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa L ta’ gassijiet .  Il-magna oriġinali 
trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament fiż-żewġ pożizzjonijiet tas-swiċċ mingħajr l-ebda riaġġustament għat-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet fil-pożizzjoni rispettiva tas-swiċċ.  Iżda, ġirja waħda ta’ adattament fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl tista’ 
ssir wara li jinbidel il-fjuwil. Qabel l-ittestjar il-magna oriġinali trid tkun sarilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura li tinsab fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta' l-anness 4.  
 4.1.3.1. Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista' tiġi ttestjata fuq it-tielet fjuwil minflok G23 
(fjuwil 3) jekk il-fattur tal-qlib λ (S
λ) ikun bejn 0.89 (jiġifieri l-firxa t'isfel ta' GR) u 1.19 
(jiġifieri l-firxa ta' fuq ta' G25), per eżempju meta l-fjuwil 3 huwa fjuwil tas-suq.  Ir-riżultati ta’ dan it-test jistgħu jintużaw bħala bażi għall-evalwazzjoni tal-konformità tal-produzzjoni. 
 4.1.4. Fil-każ ta’ magni li jaħdmu bil-gass naturali, il-proporzjon tar-riżultati ta’ l-
emissjonijiet “r” għandu jkun determinat għal kull s-sustanza li tniġġes kif ġej: 
      jew, 
1 fuel reference on result emission2 fuel reference on result emissionr =
3 fuel reference on result emission2 fuel reference on result emissionra =27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 11
  u, 
  4.1.5. Fil-każ ta’ l- LPG  il-magna oriġinali għandha turi li kapaċi tadatta ruħha għal kull 
kompożizzjoni tal-fjuwil li jista’ jkun hemm fis-suq kollu.  Fil-każ ta’ l- LPG  hemm 
varjazzjonijiet fil-kompożizzjoni C
3/C 4.  Dawn il-varjazzjonijiet huma riflessi fil-
fjuwils ta’ referenza. Il-magna oriġinali għandha tilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-emissjonijiet dwar il-fjuwils ta’ referenza A u B kif speċifikati fl-anness 7 mingħajr l-ebda riaġġustament lit-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet.  Iżda, tista’ ssir ġirja waħda ta’ adattament fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl, wara li jinbidel il-fjuwil.  Qabel l-
ittesjtar il-magna oriġinali trid tkun sarilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura mfissra fil-paragrafu 3 ta’ l-appendiċi 2 ta’ l-anness 4. 
 4.1.5.1. Il-proporzjon tar-riżultati ta’ emissjonijiet “r” irid ikun determinat għal kull s-sustanza 
li tniġġes kif ġej: 
 
 
4.2. Għoti ta’ approvazzjoni għal firxa ta' fjuwil ristretta
 
  L-approvazzjoni tal-firxa tal-fjuwil ristretta tingħata skond ir-rekwiżiti li ġejjin:  4.2.1.  L-approvazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ magna li taħdem bil-gass naturali u li tqegħdet biex taħdem jew fuq il-firxa ta’ gassijiet H jew fuq il-firxa ta’ gassijiet L. 
  Il-magna oriġinali trid tiġi ttestjata fuq il-fjuwil ta' referenza relevanti kif speċifikat fl-
anness 6 għall-firxa relevanti.  Il-fjuwils huma GR (fjuwil 1) u G23 (fjuwil 3) għall-
firxa H ta’ gassijiet u G25 (fjuwil 2) u G23 (fjuwil 3) għall-firxa L ta’ gassijiet.  Il-
magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament mingħajr l-ebda riaġġustament tat-teħid tal-fjuwil bejn iż-żewġ testijiet.  Iżda, ġirja waħda ta’ adattament tista’ ssir fuq ċiklu wieħed ETC mingħajr kejl wara li jinbidel il-fjuwil. 
Qabel l-ittestjar il-magna oriġinali jrid isirilha t-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura mfissra fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta' l-anness 4. 
 4.2.1.1. Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata b’tielet fjuwil minflok G23 (fjuwil 
3) jekk il-fattur tal-qlib λ (S
λ) ikun bejn 0.89 (jiġifieri l-firxa t’isfel ta’ GR) u 1.19 
(jiġifieri l-firxa ta' fuq ta' G25), per eżempju meta fjuwil 3 huwa fjuwil tas-suq.  Ir-riżultati ta’ dan it-test jistgħu jintużaw bħala bażi għall-evalwazzjoni tal-konformità tal-produzzjoni. 
 4.2.1.2. Il-proporzjon tar-riżultati ta’ l-emissjonijiet “r” irid ikun determinat għal kull s-sustanza 
li tniġġes kif ġej: 3 fuel reference on result emission1 fuel reference on result emissionrb =
"A fuel referenceon result emissionB fuel referenceon result emissionr=
1 fuel reference on result emission2 fuel reference on result emissionr =12 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
  jew,   
  u, 
  
 
  4.2.1.3. Meta l-magna tasal għand il-konsumatur irid ikollha tabella (ara l-paragrafu 4.11.) li 
jindika għal liema firxa ta' gassijiet il-magna hi approvata. 
 4.2.2. L-approvazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ magna li taħdem bil-gass naturali 
jew l- LPG  u mqiegħda biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda ta' fjuwil speċifiku. 
 4.2.2.1. Il-magna oriġinali trid tilħaq ir-rekwiżiti ta’ l-emissjonijiet dwar il-fjuwils ta’ referenza 
GR u G25 fil-każ tal-gass naturali, jew il-fjuwils ta’ referenza A u B fil-każ ta’ l- LPG , 
kif speċifikat fl-anness 7. 
  Bejn it-testijiet jista’ jsir irfinar tas-sistema li tieħu l-fjuwil. 
Dan l-irfinar se jkun magħmul minn kalibrar mill-ġdid tad-dejtabejż tat-teħid tal-fjuwil, mingħajr l-ebda tibdil la ta' l-istrateġija tal-kontroll bażiku u lanqas ta' l-istruttura bażika tad-dejtabejż.  Jekk ikun hemm bżonn jista’ jsir tibdil tal-partijiet li huma direttament relatati ma’ l-ammont ta’ fluss tal-fjuwil (bħaż-żennuni ta’ l-injettur). 
 4.2.2.2. Fuq talba tal-fabbrikant il-magna tista’ tiġi ttestjata bil-fjuwils ta’ referenza GR u G23, 
jew bil-fjuwils ta’ referenza G25 u G23, f’liema każ l-approvazzjoni hi valida biss għall-firxa H jew il-firxa L ta' gassijiet rispettivament. 
 4.2.2.3. Meta tasal għand il-konsumatur il-magna jrid ikollha fuqha tabella (ara l-paragrafu 
4.11.) li turi għal liema kompożizzjoni tal-fjuwil il-magna ġiet kalibrata.3 fuel reference on result emission2 fuel reference on result emissionra =
3 fuel reference on result emission1 fuel reference on result emissionrb =27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 13
APPROVAZZJONI TA’ MAGNI LI JIEĦDU FJUWIL NG 
 
 P a ra . 4. 1.  
Għoti t a’ 
appr ovaz zjon i 
univers ali  ta l-
fjuw il  In-nu mru tal-ġ irji et 
tat-test Kalkolaz zjon i ta’  “ r”  P a ra . 4. 2.  
Għoti ta’ 
ap provazzjoni 
ristretta  t al-fjuwil In-nu mru ta’ ke m m -
il d arb a js ir it-test  Kalkolaz zjon i ta’  “ r”  
I r ref eri għall-para. 
4. 1. 2. Mag na  NG  
a d at ta ta  g ħa l  ku l l  
kompożizzjoni ta’ 
fjuwil  GR  (1) u G25  (2) 
fuq talb a tal-
fab brik a nt il-
magna  t ist a’ t iġi 
t t e s t ja ta  f uq  
fjuwil ieħor li 
hemm fis-s uq  
(3), 
if S λ  = 0. 89  –  
1. 19  2 
 
(mas. 3) (GR) 1 fuel(G25) 2 fuelr = 
an d, if tested  with  a n a d di tio nal fuel  
 
fuel) (market 3 fuel(G25) 2 fuelra = 
an d 
fuel) market or (G23 3 fuel(GR) 1 fuelrb =    
I r ref eri għall-para. 
4. 1. 3. il-magna  NG  
li ta da tt a ru ħ ha 
waħedha permezz 
ta’ swiċċ GR (1) u G23  (3) 
għal H  
u  
G25 (2) u G23  
(3) għal L  
fuq talb a tal-
fab brik a nt il-
magna  t ist a’ t iġi 
t t e s t ja ta  f uq  
fjuwil li hemm 
fis-su q (3) 
minflok G23 , 
jekk  S λ  = 0. 89  –  
1. 19 2 għ all-firxa H,  u 
2 għ all-firxa L  
fil-pożizzjoni 
rispett iva tas-swiċċ 
 
4 fuel) market or (G23 3 fuel(GR) 1 fuelrb =an d 
 
fuel) market or (G23 3 fuel(G25) 2 fuelra =    
I r ref eri għall-para. 
4. 2. 1. m agn a NG  
imq iegħd a biex 
ta ħdem jew fuq il-
firxa ta’ g ass H jew 
fuq il-firxa L     
GR (1) u G23  (3) għ al H  
jew  
G25 (2) u G23  (3) g ħal L  
fuq talb a tal-fab bri ka nt  il-
m a g n a ti s ta ’  ti ġ i  t t e s t ja ta  fu q fjuwil li hemm fis-s u q (3) 
minflok G23 , jekk  S
λ  = 0. 89  
– 1. 19 2 għ all-firxa H  
jew 
2 għ all-firxa L  
 
2 fuel) market or (G23 3 fuel(GR) 1 fuelrb =
  
for the H-range 
or 
 
fuel) market or (G23 3 fuel(G25) 2 fuelra =
  
 
for the L- range 14 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
I r ref eri għall-para 
4. 2. 2. il-magna  NG  
imq iegħd a biex 
ta ħdem f uq  
kompożizzjoni 
waħda s peċif ik a t a’ 
fjuwil 
    GR (1) u G25  (2), 
l-irfinar jit ħ alla jsir bej n i t-
testij iet 
 
fuq talb a tal-fab bri ka nt  il-
m a g n a ti s ta ’  ti ġ i  t t e s t ja ta  fu q  
GR  (1) u G23  (3) għ al H  
jew 
G25 (2) u G23  (3) g ħal L  2 
jew 
2 għ all-firxa H  
jew 
2 għ all-firxa L  
 
2  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 15
APPROV A Z ZJONI TA’ M A GNI LI JIEĦDU FJUWIL LPG  
 
 Para. 4.1.  
Għoti ta’ approvazzjoni 
universali tal-fjuwil  In-numru ta’ 
kemm-il 
darba jsir it-
test Kalkolazzjoni ta’ 
“r” Para. 4.2.  
Għoti ta’ approvazzjoni 
ristretta tal-fjuwil  In-numru 
ta’ kemm-
il darba 
jsir it-test  Kalkolazzjo
ni ta’ “r”  
 
irreferi għall- 
para. 4.1.5 
magna LPG li 
kapaċi tadatta 
ruħha għal kull 
kompożizzjoni tal-
fjuwil 
 fjuwil A u  fjuwi l B  2 
A fuelB fuel
r =     
 
irreferi għall- 
para. 4.2.2 
magna LPG  
imqiegħda biex 
taħdem fuq 
kompożizzjoni 
waħda speċifika 
ta’ fjuwil 
    
fjuwil A u fjuwil B, 
jista’ jsir l-irfinar bejn it-
testijiet 
 2  
 
" 
 
 
 
 16 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
4.3. Approvazzjoni ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost ta' membru ta' familja  
 
4.3.1. Minn barra l-każ imsemmi fil-paragrafu 4.3.2., l-approvazzjoni ta’ magna oriġinali jrid 
ikun estiż għall-membri kollha tal-familja mingħajr testjar ieħor, għal kull kompożizzjoni tal-fjuwil fi ħdan il-firxa li għaliha ġiet approvata l-magna oriġinali (fil-każ tal-magni deskritti fil-paragrafu 4.2.2) jew l-istess firxa ta’ fjuwils (fil-każ tal-magni deskritti jew fil-paragrafi 4.1. jew f'4.2) li għalihom ġiet approvata l-magna oriġinali. 
 4.3.2. Test ieħor tal-magna   Fil-każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ magna, jew vettura fir-rigward tal-
magna tagħha, dik il-magna li tappartjeni għall-familja ta’ magni, jekk l-awtorità li tapprova tiddetermina li, fir-rigward tal-magna oriġinali magħżula l-applikazzjoni mitfugħa ma tirrappreżentax għal kollox il-familja tal-magna mfissra fir-Regolament, l-appendiċi 1, test alternattiv ta’ referenza tal-magna u, jekk hemm bżonn, ieħor addizzjonali jista’ jintgħażel mill-awtorità li tapprova u tiġi ttestjata. 
 4.4. Għandu jkun assenjat numru ta’ approvazzjoni lil kull tip approvat.  L-ewwel żewġ 
numri tiegħu (bħalissa 04, li jikkorrispondu għas-serje ta' emendi 04) għandhom jindikaw is-serje ta' emendi li jinkorporaw l-aktar emendi tekniki maġġuri riċenti li saru lir-Regolament meta nħarġet l-approvazzjoni.  L-istess Parti Kontraenti m’għandhiex tassenja l-istess numru lil tip ieħor ta’ magna jew ta’ vettura. 
 4.5. In-notifikazzjoni dwar l-approvazzjoni jew l-estensjoni jew iċ-ċaħda ta’ l-
approvazzjoni ta’ tip ta’ magna jew vettura skond dan ir-Regolament għandha tintbagħat lill-Partijiet tal-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ formola li taqbel mal-mudell fl-annessi 2A jew 2B, kif applikabbli, ta’ dan ir-Regolament.  Il-valuri mkejla waqt it-test tat-tip għandhom jintwerew ukoll. 
 4.6. Għandu jkun hemm imwaħħal, f’post fejn jidher u aċċessibbli malajr għal kull magna li 
tikkonforma mat-tip ta’ magna approvat taħt dan ir-Regolament, jew għal kull vettura li tikkonforma ma’ tip ta’ vettura approvata taħt dan ir-Regolament, marka ta’ approvazzjoni internazzjonali magħmula minn: 
 4.6.1. ċirku madwar l-ittra “E” flimkien man-numru distintiv tal-pajjiż li ta l-approvazzjoni; 
23
/ 
                                                 
23/ 1 għall-Ġer manja, 2 għall-Franza, 3 għall-Italja,  4 għa ll-Olanda, 5 għall-Iżvezja , 6 għall-Belġju, 7  għall-
Ungerija, 8 għar -Repubbli k a Ċeka, 9 għall-Spanja, 10 g ħas-Serbja u Montenegr o, 1 1 għar-Renju Unit, 12 għall-
Awstrija, 13 għal-Lusse m bu rgu, 14 għall-Iżvizzer a, (1 5 ( vojta ), 1 6 għan-Nor veġja , 17  għal-Finlandja, 18 għad-
Dani mar ka, 19 għar-Ru ma n ija, 20  għall-Polonj a. 2 1 għal l-Portugall, 2 2 għall-Federaz zjoni Russa, 23 għall-
Greċja, 24 għall-Irlanda 25  għall-Kroazj a, 2 6 għas-Slove nja, 27 għas-Slovak kja, 28 g ħall-Belarus, 29 għall-
Estonja, 30 ( vojt ), 3 1 għall-B ożnija u l-Ħerżego vina, 3 2 g ħal-Latvija, 3 3 ( vojt ), 3 4 għa ll-Bulgarija, 35 ( vojt a),  36 
għal-Litwanja,  37 għat-Turk ija, 38  (vo jta ), 3 9 għall-Ażer bajġan40 għall-Ex-Repu bbli ka Jugożlava tal-
M aċedonja, 41 ( vojt ), 4 2 għa ll-Ko mu nità Ewropea (l-Approvazzjonijiet jingħata w m ill-Istati Mem bri tagħho m 
billi jużaw is-si m bolu ri spett iv tagħho m EC E), 43 għall- Ġapp un, 44 (voj t), 45 għall- Awstralja,  46 għall-Ukraina,  
47 għall-Afrika t'Isfel u 48 g ħal New Zealand 49 għal Ċipru, 50 għal Mal ta u 5 1 ħar- Repub bli ka tal-Korea.   
Nu m ri s us segwenti għandhom  jiġu as senjati lill-pajjiżi oħra fl-ordni kronoloġi ka li fiha jirratifikaw je w jissieħbu  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 17
 
4.6.2. in-numru ta’ dan ir-Regolament, flimkien ma’ l-ittra “R”, sing u n-numru ta’ l-
approvazzjoni fuq il-lemin taċ-ċirku preskritt fil-paragrafu 4.4.1.  
 4.6.3. Iżda, il-marka ta’ l-approvazzjoni jrid ikun fih ittra oħra wara l-ittra “R”, li l-għan 
tagħha hu li tiddistingwi l-valuri tal-limiti ta’ l-emissjonijiet li għalihom ingħatat l-approvazzjoni.  Fil-każ ta' dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw il-konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela A tat-tabella(/i) relevanti fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “I”.  Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela B1 tat-tabella(/i) relevanti fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “II”.  Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela B2 tat-tabella(/i) fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “III”.  Għal dawk l-approvazzjonijiet maħruġa biex jindikaw konformità mal-limiti li hemm fir-Ringiela Ċ tat-tabella(/i) relevanti fil-paragrafu 5.2.1., l-ittra “R” se jkollha warajha n-numru Ruman “IV”.   
 4.6.3.1. Għall-magni li jieħdu fjuwil NG il-marka ta’ l-approvazzjoni jrid ikun fiha suffiss wara 
s-simbolu nazzjonali, li l-għan tiegħu hu li jiddistingwi liema firxa ta' gassijiet ingħatat l-approvazzjoni tagħhom.  Din il-marka se tkun kif ġej; 
 4.6.3.1.1. H fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għall-firxa H ta’ gassijiet; 
 4.6.3.1.2. L fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għall–firxa L ta’ gassijiet; 
 4.6.3.1.3. HL fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata kemm għall-firxa H kif ukoll għall-
firxa L ta’ gassijiet; 
 4.6.3.1.4. Ht fil-każ li l-magna tiġi approvata u kkalibrata għal kompożizzjoni speċifika ta' gass 
fil-firxa H ta' gassijiet u li tista' tinbidel f'gass ieħor speċifiku fil-firxa H ta’ gassijiet 
permezz ta’ irfinar tat-teħid ta’ fjuwil tal-magna; 
 4.6.3.1.5. Lt fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għal kompożizzjoni speċifika ta’ gass 
fil-firxa L ta’ gassijiet u li tista’ tinbidel f’gass ieħor speċifiku fil-firxa L ta’ gassijiet 
wara li jiġi rfinat it-teħid ta' fjuwil tal-magna. 
 4.6.3.1.6. HLt fil-każ tal-magna li tiġi approvata u kkalibrata għall-kompożizzjoni speċifika tal-
gass jew fil-firxa L  jew fil-firxa L ta’ gassijiet u li tista’ tinbidel f’gass speċifiku ieħor 
jew fil-firxa H jew fil-firxa L ta’ gassijiet permezz ta’ irfinar tat-teħid ta’ fjuwil tal-
magna. 
 
                                                                                                                                                                 
 
fil-Ftehi m l i Ji k konċerna l-A dozzjoni ta’ Preskrizzjonijiet Te kniċi U nifor m i għall-Vetturi bir-Roti, Tagħ m ir u 
Partijiet li jistgħu Jit waħħlu fuq u/jew Jintużaw  fuq Vett uri bir-Roti u l-Kundizzjonij iet dwar l-Għarfien 
Reċipro ku ta’ l-Approvazzjo ni Mo għtija Abbażi ta’  daw n il-Pres krizzjonijiet, u n-nu m r i he k k as senjati 
għandho m  jiġu k ko m u ni kati  mi s-Segretarjat Ġenerali tal-Ġnu s Magħquda lill-Partiji et Kontrat tanti tal -Ftehi m.  18 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
4.7. Jekk il-vettura jew il-magna tikkonforma ma' tip approvat taħt wieħed jew aktar mir-
Regolamenti annessi mal-Ftehim, fil-pajjiż li ta l-approvazzjoni taħt dan ir-
Regolament, is-simbolu preskritt fil-paragrafu 4.6.1. m'għandux għalfejn ikun imtenni.  F’dak il-każ, ir-Regolament u n-numri ta’ l-approvazzjoni u s-simboli addizzjonali tar-Regolamenti kollha li bihom l-approvazzjoni ngħatat taħt dan ir-Regolament għandhom jitqiegħdu f’kolonni weqfin fuq in-naħa tal-lemin tas-simbolu preskritt fil-paragrafu 4.6.1.  
 4.8. Il-marka ta’ l-approvazzjoni għandha titqiegħed qrib ta’ jew fuq it-tabella tad-dejta 
mwaħħla mill-fabbrikant fuq it-tip approvat. 
 4.9. L-Anness 3 ta’ dan ir-Regolament jagħti eżempji ta’ l-arranġamenti tal-marki ta’ l-
approvazzjoni. 
 4.10. Il-magna approvata bħala unità teknika jrid ikollha fuqha, flimkien mal-marka 
approvata: 
 4.10.1. it-trejdmark jew l-isem tar-reġistrazzjoni tal-fabbrikant tal-magna;  4.10.2. id-deskrizzjoni kummerċjali tal-fabbrikant.  4.11. Lejbils   Fil-każ ta’ magni li jieħdu fjuwil NG jew LPG b’approvazzjoni tat-tip tal-firxa tal-
fjuwil ristretta, il-lejbils li ġejjin huma applikabbli: 
 4.11.1. Kontenut   Għandha tingħata l-informazzjoni li ġejja:   Fil-każ tal-paragrafu 4.2.1.3. il-lejbil irid ikollha fuqha "BIEX TINTUŻA' BISS BIL-
FIRXA H TA' GASS NATURALI".  Jekk jgħodd, “ H” tiġi mibdula b'" L". 
  Fil-każ tal-paragrafu 4.2.2.3., il-lejbil għandha jkollha miktub fuqha "BIEX TINTUŻA' 
BISS BL-ISPEĊIFIKAZZJONI TAL-GASS NATURALI ...” jew “BIEX TINTUŻA’ BISS BL-ISPEĊIFIKAZZJONI TAL-GASS LIKWIDIFIKAT TAŻ-ŻEJT MHUX RAFFINAT...” , kif japplika.   L-informazzjoni kollha fit-tabella(/i) relevanti fl-Anness 6 jew 7 għandha tingħata bil-kostitwenti individwali u l-limiti speċifikati mill-fabbrikant tal-magna. 
  L-ittri u l-figuri jridu jkunu għolja talanqas 4 mm.   Nota:   Jekk it-twaħħil tal-lejbils ma jkunx jista' jsir minħabba n-nuqqas ta' spazju, tista' 
tintuża' kowd simplifikata.  F’dan il-każ, noti li jispjegaw bl-informazzjoni kollha t'hawn fuq għandhom ikunu aċċessibbli faċilment għal kull min ikun qed jimla t-tank 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 19
tal-fjuwil jew qed jagħmel xi manutenzjoni jew tiswija fuq il-magna u l-aċċessorji 
tagħha, kif ukoll lill-awtoritajiet konċernati.  Il-post u l-kontenut ta’ dawn in-noti spjegatorji se jkun determinat bi qbil bejn il-fabbrikant u l-awtorità li tapprova. 
 4.11.2. Kwalitajiet speċjali   Il-lejbils iridu jservu kemm iddum taħdem sew il-magna.  Il-lejbils iridu jkunu jistgħu 
jinqraw sew u l-ittri u l-figuri tagħhom ma jistgħux ikunu jitħassru.  Barra minn hekk, il-lejbils iridu jitwaħħlu b'tali mod li t-twaħħil tagħhom iservi kemm iddum taħdem sew il-magna, u ma jistgħux jitneħħew mingħajr ma jinqerdu jew jiġu sfigurati. 
 4.11.3. Tqegħid   Il-lejbils iridu jitwaħħlu sew ma’ parti mill-magna meħtieġa biex il-magna taħdem 
b’mod normali u li mhux normalment tirrikjedi li tinbidel kemm iddum isservi l-magna.  Barra minn hekk, dawn il-lejbils iridu jkunu mqiegħda f’post fejn tarah malajr il-persuna medja wara li l-magna tkun tlestiet bl-awżiljarji meħtieġa biex taħdem. 
 4.12. F’każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni tat-tip ta’ tip ta’ vettura fir-rigward tal-
magna tagħha,  l-immarkar speċifikat fil-paragrafu 4.11. irid jitqiegħed ukoll qrib ta’ l-apertura tal-mili tal-fjuwil. 
 4.13. F’każ ta’ applikazzjoni għall-approvazzjoni tat-test għal tip ta’ vettura b’magna 
approvata, l-immarkar speċifikat fil-paragrafu 4.11. irid ukoll jitqiegħed qrib ta’ l-apertura tal-mili tal-fjuwil. 
 5. SPEĊIFIKAZZJONIJIET U TESTIJIET  5.1. Ġenerali
 
 5.1.1. Tagħmir li jikkontrolla l-emissjonijiet  5.1.1.1. Il-komponenti li għandhom tendenza li jaffettwaw l-emissjonijiet ta' sustanzi li jniġġsu 
gassużi u tal-partikuli separati mill-magni diżil u l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi mill-magni li jaħdmu bil-gass għandhom ikunu ddisinjati, mibnija, immuntati u mwaħħla b’tali mod li jagħtu lok biex il-magna, meta tintuża’ b’mod normali, tikkonforma mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.  
 5.1.2. Il-funzjonijiet tat-tagħmir li jikkontrolla l-emissjonijiet  5.1.2.1. Ma jistax jintuża’ mekkaniżmu ta’ telf u/jew strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-
emissjonijiet. 
 5.1.2.2. Jista’ jitwaħħal ma’ magna, jew fuq vettura, mekkaniżmu awżiljarju li jikkontrolla, 
dejjem jekk il-mekkaniżmu: 
 5.1.2.2.1. jaħdem biss barra l-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.2.4., jew 20 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
5.1.2.2.2. jinxtegħel biss temporanjament taħt il-kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.2.4. 
għal dawk il-finijiet bħal li jipproteġi l-magna mill-ħsarat, protezzjoni tal-mekkaniżmu 
li jittratta l-arja, jimmaniġja d-duħħan, startjar kiesaħ jew tisħin, jew 
 5.1.2.2.3. jinxtegħel biss permezz tas-sinjali abbord għall-finijiet bħall-istrateġiji ta' tħaddim sikur 
u kemm jasal lura d-dar; 
 5.1.2.3. Mekkaniżmu, funzjoni, sistema jew miżura li tikkontrolla l-magna li taħdem fil-
kundizzjonijiet speċifikati fil-paragrafu 5.1.2.4 u li twassal biex tintuża' strateġija differenti jew modifikata tal-kontroll tal-vettura minn dik normalment użata waqt iċ-ċikli applikabbli tat-test ta' l-emissjonijiet li jitħallew jekk, b’konformità mar-rekwiżiti tal-paragrafi 5.1.3. u/jew 5.1.4., jista’ jintwera bi sħiħ li l-miżura ma tnaqqasx l-effikaċja tas-sistema li tikkontrolla l-emissjonijiet. Fil-każijiet l-oħra kollha, dawk il-mekkaniżmi għandhom jitqiesu bħala mekkaniżmu ta’ telf. 
 5.1.2.4. Għall-finijiet tal-paragrafu 5.1.2.2., il-kundizzjonijiet definiti ta’ l-użu f’kundizzjonijiet 
ta’ stat stabbli u li jgħaddi huma: 
 
(i) altitudni li ma teċċedix l-1,000 metru (jew pressjoni atmosferika 
ekwivalenti ta’ 90 kPa), 
 (ii) temperatura ambjentali fi ħdan il-medda 283 sa 303 K (10 sa 30°C),  (iii) temperatura tal-likwidu li jkessaħ il-magna fi ħdan il-medda ta' 343 sa 
368 K (70 sa 95°C).  
 5.1.3. Rekwiżiti speċjali għal sistemi li jikkontrollaw l-emissjonijiet b’mod elettroniku  5.1.3.1. Rekwiżiti tad-dokumentazzjoni   Il-fabbrikant għandu jipprovdi pakkett ta’ dokumentazzjoni li jagħti aċċess għad-disinn 
bażiku tas-sistema u l-mezz li bih tikkontrolla l-varjabbli fl- output , sew jekk dak il-
kontroll hu dirett jew indirett. 
  Id-dokumentazzjoni għandha tkun disponibbli f'żewġ partijiet:  
(a) Il-pakkett ta’ dokumentazzjoni formali, li għandu jingħata lis-servizz 
tekniku meta tintefa’ l-applikazzjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip, għandu jinkludi deskrizzjoni sħiħa tas-sistema. Din id-dokumentazzjoni tista’ tkun qasira, dejjem jekk tagħti xhieda li l- outputs  permessi minn matrix 
miksuba mill-firxa ta’ kontroll ta’ l-unitajiet individwali ta’ l- inputs  ġew 
identifikati. Din l-informazzjoni għandha tkun mehmuża mad-dokumentazzjoni  meħtieġa fil-paragrafu 3 ta' dan ir-Regolament. 
 (b)  Materjal ieħor li juri l-parametri li huma modifikati minn kwalunkwe 
mekkaniżmu ta' kontroll awżiljarju u l-kundizzjonijiet ta' madwar li 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 21
jaħdem fihom il-mekkaniżmu. Il-materjal addizzjonali għandu jkun fih 
deskrizzjoni tal-kontroll loġiku tas-sistema tal-fjuwil, l-istrateġiji taż-żamma tal-ħin u l-punti fejn jaqilbu waqt il-modi kollha tat-tħaddim.  
  
Il-materjal addizzjonali għandu jkun fih ukoll ġustifikazzjoni għall-użu ta’ kwalunkwe mekkaniżmu ta’ kontroll awżiljarju u jinkludi materjal addizzjonali u dejta tat-test biex juri l-effett fuq l-emissjonijiet ta’ l-egżost ta’ kull mekkaniżmu awżiljarju ta’ kontroll imwaħħal mal-magna jew fuq il-vettura. 
  Dan il-materjal addizzjonali għandu jibqa’ strettament kunfidenzjali u 
jinżamm mill-fabbrikant, iżda jsir pubbliku għal spezzjoni meta ssir l-approvazzjoni tat-tip jew f’xi ħin waqt il-validità ta’ l-approvazzjoni tat-tip. 
 5.1.4. Biex ikun verifikat jew xi strateġija jew miżura għandhiex titqies bħala mekkaniżmu ta’ 
telf jew strateġija irrazzjonali tal-kontroll ta’ l-emissjonijiet skond id-definizzjonijiet mogħtija fil-paragrafi 2.28. u 2.30., l-awtorità li tapprova t-tip u/jew is-servizz tekniku jistgħu jitolbu wkoll li jsir test ta’ l-eżaminar ta’ l- permezz ta' l- ETC li jista' jsir 
flimkien ma' jew it-test ta' l-approvazzjoni tat-tip jew il-proċeduri biex jiċċekkjaw il-konformità tal-produzzjoni. 
5.1.4.1. Minflok ir-rekwiżiti ta’ l-appendiċi 4 ta’ l-anness 4 ta’ dan ir-Regolament, l-
emissjonijiet ta’ l-NO
X matul it-test ta’ l-eżaminar ta’ l- ETC jista’ jittieħed kampjun 
tagħhom permezz tal-gass ta’ l-egżost mhux ikkoreġut u l-preskrizzjonijiet tekniċi ta' ISO FDIS 16183, bid-data tal-15 ta’ Settembru 2001, għandhom jiġu segwiti. 
 5.1.4.2. Meta tkun qed tiġi verifikata jekk xi strateġija jew miżura għandhiex titqies bħala 
mekkaniżmu ta’ telf jew strateġija irrazzjonali tal-kontroll ta’ l-emissjonijiet skond id-definizzjonijiet mogħtija fil-paragrafi 2.28. u 2.30., għandu jiġi aċċettat marġini ieħor ta’ 10 fil-mija, marbut mal-valur tal-limitu xieraq NO
X. 
 5.2. Għall-approvazzjoni tar-ringiela A tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1., l-emissjonijiet iridu 
jkunu determinati fuq it-testijiet ESC u ELR b’magni diżil konvenzjonali inkluż dawk 
mgħammra b’tagħmir elettroniku ta’ l-injezzjoni tal-fjuwil, ċirkolazzjoni mill-ġdid tal-gass ta' l-egżost ( EGR ), u/jew katalizzaturi ta’ l-ossidazzjoni.  Magni diżil mgħammra 
b’sistemi avvanzati li jagħmlu trattament wara l-egżost inkluż il-katalizzaturi deNOx u/jew l-imqabad tal-partikuli separati, iridu wkoll jiġu ttestjati fuq it-test ta’ l- ETC.    
  Għall-ittestjar ta' l-approvazzjoni għal jew ringiela B1 jew B2 jew ringiela Ċ tat-tabelli 
fil-paragrafu 5.2.1. l-emissjonijiet iridu jkunu determinati fit-testijiet ta' l- ESC, ELR u 
ETC.  
  Għall-magni li jaħdmu bil-gass, l-emissjonijiet gassużi jridu jiġu determinati fit-test ta’ 
l-ETC.  
  Il-proċeduri tat-test ta’ l- ESC u l-ELR huma deskritti fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-
proċedura tat-test ETC fl-anness 4, l-Appendiċi 2 u 3. 22 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 L-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi u tas-sustanzi li jniġġsu tal-partikuli 
separati, mill-magna sottomessa għall-ittestjar, jekk jgħoddu, iridu jitkejlu permezz tal-metodu deskritt fl-anness 4.  Anness 4, appendiċi 4 jiddeskrivi s-sistemi analitiċi rrikkmandati għals-sustanzi li jniġġsu gassużi u tal-partikuli separate u s-sistemi ta' kampjunar rrikkmandati tal-partikuli separati.  Sistemi oħra jew analizzaturi oħra jistgħu jiġu approvati mis-servizz tekniku jekk jinstab li jagħtu riżultati ekwivalenti.  Għal laboratorju wieħed, l-ekwivalenza hi definiti bħala r-riżultati tat-test li jaqgħu fi ħdan ± 5 fil-mija tar-riżultati tat-test tas-sistema ta’ referenza deskritt hawnhekk.  Għall-emissjonijiet tal-partikuli separati l-fluss kollu biss tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni hu meqjus bħala s-sistema ta’ referenza.  Biex tiddaħħal sistema ġdida fir-Regolament, id-determinazzjoni ta’ l-ekwivalenza trid tkun ibbażata fuq il-kalkolazzjoni ta’ kemm-il darba tista’ tiġi repetuta u riprodotta minn test inter-laboratorju, kif deskritt fl-ISO 5725. 
 5.2.1. Valuri tal-limitu    Il-piż speċifiku tal-monossidu karboniku, ta’ l-idrokarbons totali, ta’ l-ossidi tan-
nitroġenu u tal-partikuli separati, kif determinat fit-test ESC, u ta’ l-opaċità tad-duħħan, 
kif determinat fit-test ELR, m'għandux jaqbeż l-ammonti murija fit-Tabella 1. 
  Għall-magni diżil li huma ttestjati wkoll fit-test ETC, u b’mod speċifiku għall-magni li 
jaħdmu bil-gass, il-piżijiet speċifiċi tal-monossidu karboniku, ta’ l-idrokarbons mhux tal-metanu, tal-metanu (fejn japplika), ta’ l-ossidi tan-nitroġenu u tal-partikuli separati (fejn japplika) ma jridux jeċċedu l-ammonti indikati fit-Tabella 2. 
  Tabella 1
 Valuri tal-limitu – testijiet ESC u ELR 
 
  
Ringiela 
 Il-piż tal- 
monossidu 
karboniku 
(CO) 
g/kWh  
Il-piż ta’ l- 
idrokarbons 
(HC) 
g/kWh Il-piż ta’ l- 
ossidi  
nitroġeniċi 
(NOx) 
g/kWh  
Il-piż tal- 
partikuli separati 
(PT) 
g/kWh   
Duħħan 
 
m
-1 
A (2000) 2.1 0.66 5.0 0.10 
   0.13(a) 0.8 
B1 (2005) 1.5 0.46 3.5 0.02 0.5 
B2 (2008) 1.5 0.46 2.0 0.02 0.5 
C (EEV) 1.5 0.25 2.0 0.02 0.15 
 
(a) Għall-magni li għandhom volum miknus ta’ inqas minn 0.75 dm3 kull ċilindru u veloċità 
tas-saħħa kklassifikata ta’ aktar minn 3000 min-1. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 23
 Tabella 2  Valuri tal-limitu – testijiet ETC (b) 
 
 
 
Ringiela 
 Il-piż tal- 
monossidu 
karboniku 
(CO) 
g/kWh Il-piż ta’  
idrokarbons 
mhux
tal-metanu 
(NMHC) 
g/kWh Il-piż tal- 
metanu 
 
(CH 4)(c) 
g/kWh Il-piż ta’  
l-ossidi 
nitroġeniċi 
(NOx) 
g/kWh Il-piż tal- 
partikuli separati 
 
(PT)(d) 
g/kWh) 
A (2000) 5.45 0.78 1.6 5.0 0.16 
  0.21(a) 
B1 (2005) 4.0 0.55 1.1 3.5 0.03 
B2 (2008) 4.0 0.55 1.1 2.0 0.03 
C (EEV) 3.0 0.40 0.65 2.0 0.02 
 
(a) Għall-magni li għandhom volum miknus ta’ inqas 0.75 dm3 minn kull ċilindru u 
veloċità tas-saħħa kklassifikata ta’ aktar minn 3000 min-1. 
 
(b) Il-kundizzjonijiet għall-verifikar ta’ kemm jistgħu jiġu aċċettati t-testijiet ETC (ara l-
anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 3.9.) meta tkejjel l-emissjonijiet tal-magni li jieħdu fjuwil tal-gass meta mqabbel mal-valuri tal-limiti applikabbli fir-ringiela A għandhom jiġu eżaminati mill-ġdid u, fejn hemm bżonn, immodifikati skond il-proċedura stipulata fir-Reżoluzzjoni Konsolidata R.E.3. 
 
(c) Għal magni NG biss. 
 
(d) Ma jgħoddux għall-magni li jieħdu fjuwil tal-gass fi stadju A u stadji B1 u B2. 
 5.2.2. Kejl ta’ l-idrokarbon għall-magni li jieħdu fjuwil diżil u gass  
 5.2.2.1. Fabbrikant jista’ jagħżel li jkejjel il-piż ta’ l-idrokarbons totali ( THC ) fit-test ta' l- ETC 
minflok ma jkejjel il-piż ta' l-idrokarbons mhux tal-metanu.  F’dan il-każ, il-limitu għall-piż ta’ l-idrokarbons totali huwa l-istess bħal dak indikat fit-tabella 2 għall-piż ta' l-idrokarbons mhux tal-metanu. 
 5.2.3.  Rekwiżiti speċifiċi għal magni diżil 
 5.2.3.1. Il-piż speċifiku ta’ l-ossidi tan-nitroġenu mkejjel f’punti ta’ spezzjoni addoċċ fi ħdan 
iż-żona tal-kontroll tat-test ESC m’għandux jeċċedi b’aktar minn 10 fil-mija l-valuri 
interpolati mill-modi tat-test ta’ ħdejhom (referenza l-anness 4, l-appendiċi 1 il-paragrafi 4.6.2. u 4.6.3.).  
  5.2.3.2. Il-valur tad-duħħan fuq il-veloċità tat-test addoċċ ta’ l- ELR m’għandux jeċċedi l-ogħla 
valur tad-duħħan taż-żewġ veloċitajiet tat-test ħdejn xulxin b’aktar minn 20 fil-mija, jew b'aktar minn 5 fil-mija tal-valur tal-limitu, liema minnhom hu l-akbar. 
 24 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
6. TWAĦĦIL FUQ IL-VETTURA 
 6.1. It-tqegħid tal-magna fuq il-vettura għandu jikkonforma mal-karatteristiċi li ġejjin fir-
rigward ta’ l-approvazzjoni tat-tip tal-magna: 
 6.1.1. Id-dipressjoni tad-dħul m’għandhiex teċċedi dik speċifikata għall-magna tat-tip 
approvat fl-anness 2A. 
 6.1.2. Il-pressjoni fuq wara ta’ l-egżost m’għandhiex teċċedi dik speċifikata għall-magna tat-
tip approvat fl-anness 2A. 
 6.1.3. Is-saħħa li assorbew l-awżiljarji meħtieġa biex titħaddem il-magna m’għandhiex 
teċċedi dik speċifikata għall-magna tat-tip approvat fl-anness 2A. 
 7. FAMILJA TAL-MAGNA  7.1. Parametri li jfissru l-familja tal-magna
 
   Il-familja tal-magna, kif determinat mill-fabbrikant tal-magna, tista’ tiġi mfissra 
permezz ta’ karatteristiċi bażiċi, li għandhom ikunu komuni għall-magni fi ħdan il-familja.  Xi kultant jista’ jkun hemm interazzjoni tal-parametri.  Dawn l-effetti jridu jitqiesu wkoll biex jassiguraw li magni biss b’karatteristiċi ta' l-emissjonijiet ta’ l-egżost simili jiġu inklużi fi ħdan familja ta' magna. 
  Sabiex il-magni jistgħu jitqiesu li jappartjenu għall-istess familja ta’ magni, il-lista li 
ġejja tal-parametri bażiċi trid tkun komuni: 
 7.1.1. Ċiklu ta’ kombustjoni:   - 2 ċikli  - 4 ċikli  7.1.2. Mezz tat-tkessiħ:   - l-arja  - l-ilma  - iż-żejt  7.1.3. Għall-magni li jaħdmu bil-gass u magni li jkollhom trattament wara   - Numru ta’ ċilindri   (magni diżil oħra b’inqas ċilindri mill-magna oriġinali li jistgħu jitqiesu li jappartjenu 
għall-istess familja ta' magni dejjem jekk is-sistema tat-teħid ta' fjuwil tkejjel il-fjuwil għal kull ċilindru individwali).  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 25
7.1.4. Ċaqliq individwali taċ-ċilindru: 
  - magni li jrid ikunu ġo firxa totali ta’ 15 fil-mija  7.1.5. Metodu ta’ aspirazzjoni ta’ l-arja   - aspirata b’mod naturali  - iċċarġjata bil-pressjoni  - iċċarġjata bil-pressjoni permezz taċ-ċarġ ta’ l-arja li tiffriska  7.1.6. Tip/disinn tal-kombustjoni fiċ-ċejmber:    - ta’ qabel iċ-ċejmber  - ċejmber li tiċċaqlaq  - ċejmber miftuħa  7.1.7. Il-valv u l- porting  – konfigurazzjoni, daqs u numru: 
  - ir-ras taċ-ċilindru  - il-ħajt taċ-ċilindru  - il- krankcase  
 7.1.8. Sistema ta’ injezzjoni tal-fjuwil (magni diżil):   - injettur fil-mogħdija tal-pompa  - pompa ġol-mogħdija  - pompa tad-distributur  - element waħdieni  - injettur ta’ l-unità   7.1.9. Sistema tat-teħid tal-fjuwil (magni li jaħdmu bil-gass):   - unità tat-taħlit  - induzzjoni/injezzjoni tal-gass (f’punt wieħed, f’diversi punti)  - injezzjoni tal-likwidu (f’punt wieħed, f’diversi punti)  7.1.10. Sistema tat-tqabbid (magni li jaħdmu bil-gass)    7.1.11. Karatteristiċi mħallta:   - riċirkolazzjoni tal-gass ta’ l-egżost  - injezzjoni/emulsjoni ta’ l-ilma  - injezzjoni ta’ l-arja oħra  - sistema li tkessaħ iċ-ċarġ  26 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
7.1.12. Trattament wara l-egżost: 
  - katalizzatur bi 3-naħat  - katalizzatur ta’ l-ossidazzjoni  - katalizzatur li jnaqqas  - reattur termali  - maqbad tal-partikuli separati  7.2. Għażla ta’ magna oriġinali  7.2.1. Magni diżil   Il-magna oriġinali tal-familja għandha tintgħażel permezz tal-kriterji tat-twassil 
massimu tal-fjuwil għal kull stroke fil-veloċità massima dikjarata tas-saħħa li ddawwar.  
F’każ li żewġ magni jew aktar ikollhom dawn il-kriterji ewlenin, il-magna oriġinali trid tintgħażel permezz tal-kriterji l-oħra ta’ l-ogħla twassil ta’ fjuwil għal kull stroke  fil-
veloċità klassifikata. Taħt ċerti ċirkostanzi, l-awtorità li tapprova tista’ tasal għall-konklużjoni li l-agħar każ tar-rata ta’ emissjonijiet tal-familja tista’ tiġi kkaratterizzata bl-aħjar mod billi tiġi ttestjata magna oħra.  Għalhekk, l-awtorità li tapprova tista’ tagħżel magna oħra għat-test ibbażata fuq dawk il-karatteristiċi, li jindikaw li jista’ jkollha l-ogħla livell ta’ emissjonijiet mill-magni fi ħdan dik il-familja. 
   Jekk magni fi ħdan il-familja jkollha karatteristiċi oħra li jvarjaw, li jistgħu jitqiesu li 
jaffettwaw l-emissjonijiet ta’ l-egżost, dawn il-karatteristiċi jridu jkunu identifikati wkoll u jitqiesu fl-għażla tal-magna oriġinali. 
  7.2.2. Magni li jaħdmu bil-gass   Il-magna oriġinali tal-familja trid tintgħażel permezz tal-kriterji ewlenin ta’ l-akbar 
ċaqliq.  F’każ li żewġ magni jew aktar ikollhom dawn il-kriterji ewlenin, il-magna oriġinali trid tintgħażel permezz tal-kriterji l-oħra fl-ordni li ġejja: 
  - l-ogħla twassil tal-fjuwil għal kull stroke fil-veloċità tas-saħħa klassifikata ddikjarata; 
 - l-aktar ħin avvanzat ta’ meta għandha ssir l-ispark;  - l-aktar rata baxxa EGR ; 
 - l-ebda pompa ta’ l-arja jew pompa bl-aktar fluss baxx proprja ta’ l-arja.   Taħt ċerti ċirkostanzi, l-awtorità li tapprova tista’ tasal għall-konklużjoni li l-agħar każ 
tar-rata ta’ emissjonijiet tal-familja jista’ jiġi kkaratterizzat bl-aħjar mod billi tiġi ttestjata magna oħra.  Għalhekk, l-awtorità li tapprova tista’ tagħżel magna oħra għat-test ibbażata fuq karatteristiċi, li jindikaw li jista’ jkollha l-ogħla livell ta’ emissjonijiet mill-magni fi ħdan dik il-familja. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27
8. KONFORMITA` TAL-PRODUZZJONI 
 
Il-konformità tal-proċeduri tal-produzzjoni għandha taqbel ma’ dawk stipulati fil-Ftehim, fl-appendiċi 2  (E/ECE/324-E/ECE/TRANS/505/Rev.2), ma’ dawn ir-rekwiżiti li ġejjin:  
8.1. Kull magna jew vettura li jkollha fuqha marka ta’ l-approvazzjoni kif preskritta taħt dan 
ir-Regolament għandha wkoll tkun iffabbrikata sabiex tikkonforma, fir-rigward tad-deskrizzjoni kif mogħtija fil-formola ta’ l-approvazzjoni u l-annessi tagħha, mat-tip approvat. 
 8.2. Ġeneralment, il-konformità tal-produzzjoni fir-rigward tal-limitar ta’ l-emissjonijiet hi 
ċċekkjata abbażi tad-deskrizzjoni mogħtija fil-formola ta’ komunikazzjoni u l-annessi tagħha. 
 8.3. Jekk l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu iridu jitkejlu u l-approvazzjoni ta' magna 
kellha waħda jew diversi estensjonijiet, it-testijiet iridu jsiru fuq il-magna(/i) deskritti fil-pakkett ta' informazzjoni marbut ma' l-estensjoni relevanti. 
  8.3.1. Il-konformità tal-magna li ġiet sottoposta għal test tas-sustanza li tniġġes:    Wara li l-magna titressaq quddiem l-awtoritajiet, il-fabbrikant m’għandux jagħmel l-
ebda aġġustament fuq il-magni magħżula. 
  8.3.1.1. Tliet magni huma magħżula bl-addoċċ mis-serje.  Il-magni li huma soġġetti għat-testjar 
biss fit-testijiet ta' l- ESC u l-ELR jew biss fit-test ta' l- ETC għall-approvazzjoni għal 
ringiela A tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. huma soġġetti għal dawk it-testijiet applikabbli biex tiġi ċċekkjata l-konformità tal-produzzjoni.  Bil-kunsens ta’ l-awtorità, il-magni l-oħra kollha approvati għal ringiela A, B1 jew B2, jew Ċ tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. huma sottoposti għat-testjar jew fiċ-ċikli ta’ l- ESC u l-ELR  jew fiċ-ċiklu ta' l- ETC 
għall-iċċekkjar tal-konformità tal-produzzjoni.  Il-valuri tal-limiti jinsabu fil-paragrafu 5.2.1. tar-Regolament. 
 8.3.1.2. It-testijiet isiru skond l-appendiċi 1 ta' dan ir-Regolament, fejn l-awtorità kompetenti hi 
sodisfatta bid-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mogħtija mill-fabbrikant. 
  It-testijiet isiru skond l-appendiċi 2 ta’ dan ir-Regolament, fejn l-awtorità kompetenti 
mhix sodisfatta bid-devjazzjoni standard tal-produzzjoni mogħtija mill-fabbrikant.  
  Fuq talba tal-fabbrikant, it-testijiet jistgħu jsiru skond l-appendiċi 3 ta’ dan ir-
Regolament. 
 8.3.1.3. Abbażi ta' test tal-magna permezz ta' teħid ta' kampjuni, il-produzzjoni ta' serje hi 
meqjusa li qed tikkonforma fejn deċiżjoni li jgħaddu tintlaħaq għals-sustanzi li jniġġsu kollha u li ma tikkonformax fejn deċiżjoni li jeħel tintlaħaq għal s-sustanza li tniġġes wieħed, skond il-kriterji tat-test applikati fl-appendiċi adattat. 
  28 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 Meta tintlaħaq deċiżjoni li jgħaddi għal s-sustanza li tniġġes wieħed, din id-deċiżjoni 
ma tistax tiġi mibdula bi kwalunkwe testijiet addizzjonali oħra magħmula sabiex 
tintlaħaq deċiżjoni għals-sustanzi li jniġġsu l-oħra. 
  Jekk ma tintlaħaq l-ebda deċiżjoni li jgħaddu għals-sustanzi li jniġġsu kollha u jekk l-
ebda deċiżjoni li jeħel ma tintlaħaq għal s-sustanza li tniġġes wieħed isir test fuq magna oħra (ara l-figura 2). 
  Jekk ma tintlaħaq l-ebda deċiżjoni, il-fabbrikant jista’ jiddeċiedi meta jrid biex iwaqqaf 
l-ittestjar.  F’dak il-każ tiġi rekordjata deċizjoni li teħel.  
  8.3.2. It-testijiet isiru fuq magni li jkun għadhom kemm ġew immanifatturati.  Magni li jieħdu 
l-fjuwil tal-gass irid isirilhom it-tħaddim tal-bidu permezz tal-proċedura mfissra fil-paragrafu 3 ta' l-appendiċi 2 ta’ l-anness 4. 
 8.3.2.1. Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, it-testijiet jistgħu jsiru fuq magni diżil jew tal-gass li 
sarilhom it-tħaddim tal-bidu għal aktar mill-perjodu li hemm referenza għalih fil-paragrafu 8.4.2.2., sa massimu ta’ 100 siegħa.  F’dan il-każ, il-proċedura tat-tħaddim tal-bidu ssir mill-fabbrikant li jrid jintrabat li ma jagħmel l-ebda aġġustamenti lil dawk il-magni. 
  8.3.2.2. Meta l-fabbrikant jitlob li jagħmel proċedura tat-tħaddim tal-bidu skond il-paragrafu 
8.4.2.2.1., tista' ssir fuq: 
 
– il-magni kollha li huma ttestjati, 
  jew,   – l-ewwel magna ttestjata, bl-għarfien ta' koeffiċjent ta' l-evoluzzjoni kif ġej:  
– l-emissjonijiet tas-sustanza li tniġġes se jitkejlu f’żero u f’”x” sigħat fuq l-ewwel 
magna ttestjata, 
 
 – il-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni ta’ l-emissjonijiet bejn żero u “x” sigħat se jkun 
ikkalkulat għal kull s-sustanza li tniġġes: 
   Jista’ jkun inqas minn wieħed.   Il-magni tat-test sussegwenti mhux se jkunu sottoposti għall-proċedura tat-tħaddim tal-
bidu, iżda l-emissjonijiet tagħhom fis-siegħa żero se jkunu modifikati mill-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni. 
  F’dan il-każ, il-valuri li jridu jittieħdu se jkunu:   - il-valuri f’”x” sigħat għall-ewwel magna, 
hours zero Emissionshours x" " Emissions27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 29
 - il-valuri f’żero sigħat immultiplikati bil-koeffiċjent ta’ evoluzzjoni għall-magni l-oħra. 
 8.3.2.3 Għall-magni li jieħdu fjuwil diżil u LPG , dawn it-testijiet kollha jistgħu jsiru bi fjuwil 
kummerċjali.  Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, il-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-annessi 5 jew 7 jistgħu jintużaw.  Dan ifisser li testijiet, kif deskritti fil-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament, b’talanqas tnejn mill-fjuwils ta’ referenza għal kull magna li taħdem bil-gass. 
 8.3.2.4. Għall-magni li jieħdu fjuwil NG, dawn it-testijiet kollha jistgħu jsiru bi fjuwil 
kummerċjali b’dan il-mod li ġej: 
  
 (i) għall-magni mmarkati H bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa H (0.89 ≤ S
λ ≤ 
1.00); 
  (ii) għall-magni mmarkati L bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa L (1.00 ≤ S
λ ≤ 
1.19); 
 
 (iii) għall-magni mmarkati HL bi fjuwil kummerċjali fi ħdan il-firxa estrema tal-fattur 
tal-qlib 8 (0.89 ≤ S λ ≤ 1.19). 
  Iżda, fuq talba tal-fabbrikant, il-fjuwils ta’ referenza deskritti fl-anness 6 jistgħu 
jintużaw.  Dan jimplika testijiet, kif deskritti fil-paragrafu 4. ta’ dan ir-Regolament. 
 8.3.2.5. Fil-każ ta’ tilwim ikkawżat bin-nuqqas ta’ konformità tal-magni li jieħdu fjuwil tal-gass 
meta jużaw fjuwil kummerċjali, it-testijiet iridu jsiru bi fjuwil ta’ referenza li fuqu ġiet ittestjata l-vettura oriġinali, jew bi fjuwil 3 possibbli addizzjonali kif imsemmi fil-paragrafi 4.1.3.1. u 4.2.1.1., li fuqu setgħet ġiet ittestjata l-magna oriġinali.   Imbagħad, ir-riżultat irid jinqaleb permezz ta’ kalkolazzjoni li tapplika l-fattur(i) relevanti “r”, “ra” jew “rb” kif deskritt fil-paragrafi 4.1.3.2., 4.1.5.1. u 4.2.1.2.  Jekk r, ra jew rb huma inqas minn 1 m'għandha ssir l-ebda korrezzjoni.  Ir-riżultati mkejla u r-riżultati kkalkulati jridu juri li l-magna tilħaq il-valuri tal-limiti bil-fjuwils relevanti kollha (fjuwils 1, 2 u, jekk japplika, fjuwil 3 fil-każ ta' magni li jaħdmu bil-gass naturali u fjuwils A u B fil-każ ta' magni LPG ). 
 8.3.2.6. It-testijiet għall-konformità tal-produzzjoni ta’ magna li tieħu fjuwil tal-gass li tqegħdet 
biex taħdem fuq kompożizzjoni waħda speċifika ta’ fjuwil għandhom isiru fuq il-fjuwil li għalih ġiet ikkalibrata l-magna. 
 30 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
                    I V A              L E         N O   
LE 
          I V A    
   
   IVA
           
      I V A  
      I V A  
 
 
      IVA 
       
 
 
Figura 2
:  Il-konformità ta’ l-iskema tat-testjar tal-produzzjoni” 
 
 Test ta’ tliet magni 
Komputazzjoni tar-riżultat  ta’ l-is tatistika tat-test
Skond l -appendiċi adattat ir-ri żultat ta ’ l -
istatis tika ta t-te st jaqbel mal - k riterji biex teħel 
is- serje għal tala nqas polluta nt  wie ħed?  
Is-serje 
mwarrba 
Skond l -appendiċi adattat ir-ri żultat ta ' l -
istatis tika ta t-te st jaqbel mal - k riterji biex 
tgħaddi s -serje għa l talanqa s pollutan t w ieħed?  
Deċi¿joni li jgħaddi tintla ħaq għal poll utan t 
w ie ħed je w aktar 
Intlaħqet deċiżjoni li tg ħaddi g ħall -polluta nts 
kollha?  Is-serje 
aċċettata
Test ta’ magna oħra 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 31
9. PENALI GĦAL NUQQAS TA’ KONFORMITA` TAL-PRODUZZJONI 
 9.1. L-approvazzjoni mogħtija fil-każ ta’ tip ta’ magna jew vettura skond dan ir-
Regolament tista’ tkun irtirata jekk ma jkunx hemm konformità mar-rekwiżiti stipulati fil-paragrafu 8.1, jew jekk il-magna(/i) jew il-vettura(/i) meħuda ma jgħaddux mit-testijiet preskritt fil-paragrafu 8.3.  
 9.2. Jekk Parti Kontraenti tal-Ftehim ta’ l-1958 li tapplika dan ir-regolament tirtira 
approvazzjoni li tkun tat qabel, hi għandha minnufih tgħarraf b’dan lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li taqbel mal-mudell fl-annessi 2A jew 2B ta' dan ir-Regolament. 
 10. MODIFIKAZZJONI U ESTENSJONI TA’ L-APPROVAZZJONI TAT-TIP 
APPROVAT 
 10.1. Kull modifikazzjoni tat-tip approvat għandha tkun mgħarrfa lill-awtorità li tapprova li 
approvat it-tip.  Id-dipartiment imbagħad jista’ jew: 
 10.1.1. Iqis li l-modifikazzjonijiet li saru x’aktarx ma jkollhomx effett negattiv kbir, u li xorta 
waħda t-tip modifikat għadu jikkonforma mar-rekwiżit; jew 
 10.1.2. Jirrikjedi li s-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet jagħmel rapport 
ieħor dwar it-test. 
 10.2. Sew jekk tkun ikkonfermata jew miċħuda l-approvazzjoni, billi tispeċifika t-tibdiliet, 
din għandha tintbagħat permezz tal-proċedura speċifikata fil-paragrafu 4.5. lill-Partijiet tal-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament. 
 10.3. L-awtorità kompetenti li toħroġ l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni għandha tassenja 
numru tas-serje li dik l-estensjoni u tgħarraf b'dan lill-Partijiet l-oħra tal-Ftehim ta' l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta' formola ta' komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell f’annessi 2A jew 2B ta’ dan ir-Regolament. 
 11. IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX  
Jekk id-detentur ta’ l-approvazzjoni jwaqqaf għal kollox il-fabbrikazzjoni tat-tip approvat skond dan ir-Regolament, hu għandu jgħarraf b’dan lill-awtorità li tat l-approvazzjoni.  Meta tirċievi l-komunikazzjoni relevanti dik l-awtorità għandha tgħarraf b’dan lill-Partijiet l-oħra tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li taqbel mal-mudell f’annessi 2A jew 2B ta’ dan ir-Regolament. 
 32 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
12. DISPOŻIZZJONIJIE T TRANSIZZ JONALI 
 
12.1. Ġenerali  
 12.1.1. Mid-data uffiċjali tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta’ emendi 04, l-ebda Parti Kontraenti li 
tapplika dan ir-Regolament m’għandha tiċħad li tagħti approvazzjoni ECE   taħt dan ir-
Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04. 
 12.1.2. Mid-data tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta' emendi 04, il-Partijiet Kontraenti li japplikaw 
dan ir-Regolament iridu jagħtu biss l-approvazzjonijiet ECE  jekk il-magna tilħaq ir-
rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04. 
  Il-magna trid tkun sottoposta għat-testijiet relevanti stipulati fil-paragrafu 5.2. ta' dan ir-
Regolament u trid, skond il-paragrafi 12.2.1., 12.2.2. u 12.2.3 t'hawn taħt, tissodisfa l-limiti ta' l-emissjonijiet relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament. 
 12.2. Approvazzjonijiet ġodda tat-tip
 
 12.2.1. Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 12.4.1., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan 
ir-Regolament iridu, mid-data tad-dħul fis-seħħ tas-serje ta’ emendi 04 għal dan ir-Regolament, jagħtu biss l-approvazzjoni ECE  lil magna jekk dik il-magna tissodisfa l-
limiti ta' emissjonijiet relevanti tar-Ringieli A, B1, B2 jew Ċ fit-tabelli tal-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament. 
 12.2.2. Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 12.4.1., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan 
ir-Regolament iridu, mill-1 t’Ottubru 2005, jagħtu approvazzjoni ECE  lill-magna biss 
jekk dik il-magna tissodisfa l-limiti ta’ emissjonijiet relevanti tar-Ringieli B1, B2 jew Ċ fit-tabelli tal-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament. 
 12.2.3. Skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 12.4.1., il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan 
ir-Regolament iridu, mill-1 t’Ottubru 2008, jagħtu approvazzjoni biss ECE  lil magna 
jekk dik il-magna tissodisfa l-limiti ta' emissjonijiet relevanti tar-Ringieli B2 jew Ċ fit-tabelli tal-paragrafu 5.2.1. ta' dan ir-Regolament. 
 12.3. Limitu tal-validità ta’ approvazzjonijiet tat-tip antiki
 
 12.3.1. Barra d-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 12.3.2. u 12.3.3., mid-data uffiċjali tad-dħul fis-
seħħ tas-serje ta' emendi 04, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għal dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 03 m’għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.1. t’hawn fuq. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 33
12.3.2. Estensjoni ta’ l-approvazzjoni tat-tip  
 12.3.2.1. Il-paragrafi 12.3.2.2. u 12.3.2.3. t’hawn taħt għandhom japplikaw biss għall-magni 
ġodda li jaqbdu bil-kompressjoni u vetturi ġodda mbuttati ‘l quddiem permezz ta’ magna li taħdem bil-kompressjoni li ġiet approvata għar-rekwiżiti tar-ringiela A tat-tabelli fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament. 
 12.3.2.2. Bħala alternattiva għall-paragrafi 5.1.3. u 5.1.4., il-fabbrikant jista’ jippreżenta lis-
servizz tekniku r-riżultati tat-test li jeżamina NO
x billi juża’ l- ETC fuq il-magna li 
tikkonforma mal-karatteristiċi tal-magna oriġinali deskritta fl-anness 1, u jqis id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi 5.1.4.1. u 5.1.4.2. Il-fabbrikant għandu jipprovdi wkoll stqarrija bil-miktub li l-magna ma tużax l-ebda mekkaniżmu ta’ telf jew strateġija irrazzjonali li tikkontrolla l-emissjonijiet kif imfissra fil-paragrafu 2. ta’ dan ir-Regolament. 
 12.3.2.3. Il-fabbrikant għandu jipprovdi wkoll stqarrija bil-miktub li r-riżultati tat-test li jeżamina 
NO
X u d-dikjarazzjoni għall-magna oriġinali, kif imsemmija fil-paragrafu 5.1.4., 
jgħoddu wkoll għat-tipi ta' magni kollha fi ħdan il-familja tal-magna deskritta fl-anness 1. 
 12.3.3. Magni li jaħdmu bil-gass   Mill-1 t’Ottubru 2003, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija lill-magni li jaħdmu bil-gass 
għal dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 03 m’għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.1. t'hawn fuq. 
 12.3.4. Mill-1 t’Ottubru 2006, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għal dan ir-Regolament kif 
emendat mis-serje ta' emendi 04 m'għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.2. t’hawn fuq. 
 12.3.5. Mill-1 t’Ottubru 2009, l-approvazzjonijiet tat-tip mogħtija għal dan ir-Regolament kif 
emendat mis-serje ta' emendi 04 m'għandhomx jibqgħu validi, sakemm il-Parti Kontraenti li tat l-approvazzjoni ma tgħarrafx lill-Partijiet l-oħra Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament li t-tip ta’ magna approvata tilħaq ir-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendati mis-serje ta’ emendi 04, skond il-paragrafu 12.2.3. t’hawn fuq. 
 34 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
12.4. Partijiet ta’ rimpjazzament għall-vetturi li qed jintużaw  
 
12.4.1. Il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament jistgħu jibqgħu jagħtu 
approvazzjonijiet għal dawk il-magni li jikkonformaw mar-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament kif emendat minn kull serje ta’ emendi li kien hemm qabel, jew għal kull livell tar-Regolament kif emendat mis-serje ta' emendi 04, dejjem jekk il-magna hi ppjanata li tintuża' bħala rimpjazzament għal vettura li qed tintuża' u li għaliha dak l-istandard ta’ qabel kien japplika fid-data ta’ meta bdiet taħdem il-vettura. 
 13. L-ISMIJIET U L-INDIRIZZI TAS-SERVIZZI TEKNIĊI RESPONSABBLI BIEX 
JAGĦMLU T-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI, U TAD-DIPARTIMENTI AMMINISTRATTIVI 
 
Il-Partijiet tal-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jibagħtu lis-segretarjat tan-Nazzjonijiet Uniti l-ismijiet u l-indirizzi tas-servizzi tekniċi responsabbli biex jagħmlu t-testijiet ta’ l-approvazzjoni u tad-dipartimenti amministrattivi li jagħtu l-approvazzjoni u li dwarhom għandhom jintbagħtu formoli li jiċċertifikaw l-approvazzjoni jew l-estensjoni jew iċ-ċaħda jew l-irtirar ta’ approvazzjoni, maħruġa f’pajjiżi oħra. 
  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 35
Appendiċi 1  
 
PROĊEDURA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITA` TAL-PRODUZZJONI 
 META D-DEVJAZZJONI STANDARD HI SODISFAĊENTI 
 
 
1. Dan l-appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża’ biex tkun ivverifikata l-
konformità għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu meta d-devjazzjoni standard tal-produzzjoni tal-fabbrikant hi sodisfaċenti. 
 2. B'daqs ta' kampjun minimu ta' tlieta, il-proċedura ta' kampjunar hi ssettjata sabiex il-
probabbiltà li lott jgħaddi minn test b'40 fil-mija tal-magni d’fettużi hi 0.95 (riskju tal-produttur = 5 fil-mija), filwaqt li l-probabbiltà li lott jiġi aċċettat b’65 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.10 (riskju tal-konsumatur =10 fil-mija).  
 3. Il-proċedura li ġejja hi użata għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu mogħtija fil-
paragrafu 5.2.1. tar-Regolament (ara l-Figura 2): 
  Ħalli:  
 L = il-logaritmu naturali tal-valur li jillimita għals-sustanza li tniġġes; 
 
 x
i = il-logaritmu naturali tal-kejl għall-magna i-th fil-kampjun; 
 
 s = stima tad-devjazzjoni standard tal-produzzjoni (wara li jittieħed il-logaritmu 
naturali tal-kejlijiet); 
 
 n = in-numru tal-kampjun preżenti. 
 4. Għal kull kampjun it-total tad-devjazzjonijiet standardizzati għal-limitu hu kkalkulat 
permezz tal-formula li ġejja: 
  5. Imbagħad:  
– jekk ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test hu akbar min-numru tad-deċiżjoni li tgħaddi 
għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella 3, tintlaħaq deċiżjoni li tgħaddi għals-sustanza li tniġġes; 
 
– jekk ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test hu inqas min-numru tad-deċiżjoni li teħel għad-
daqs ta’ kampjun mogħti fit-tabella 3, deċiżjoni li teħel tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes; 
 ) x (Ls1n
1 ii ∑
=−36 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
– inkella, magna oħra tiġi ttestjata skond il-paragrafu 8.3.1. tar-Regolament u l-
proċedura ta' kalkolazzjoni hi applikata fuq il-kampjun miżjuda b'unità oħra. 
 
Tabella 3 : Numri tad-deċiżjoni li Tgħaddi u li Teħel fl-appendiċi 1  Pjan Kampjunarju  
 
L-iżgħar daqs ta’ kampjun:  3 
 
 
In-numru kumulattiv 
tal-magni ttestjati 
(daqs tal-kampjun) In-numru tad-deċiżjoni 
li tgħaddi 
A n In-numru tad-deċiżjoni 
li teħel 
B n 
3 3.327 -4.724 
4 3.261 -4.790 
5 3.195 -4.856 
6 3.129 -4.922 
7 3.063 -4.988 
8 2.997 -5.054 
9 2.931 -5.120 
10 2.865 -5.185 
11 2.799 -5.251 
12 2.733 -5.317 
13 2.667 -5.383 
14 2.601 -5.449 
15 2.535 -5.515 
16 2.469 -5.581 
17 2.403 -5.647 
18 2.337 -5.713 
19 2.271 -5.779 
20 2.205 -5.845 
21 2.139 -5.911 
22 2.073 -5.977 
23 2.007 -6.043 
24 1.941 -6.109 
25 1.875 -6.175 
26 1.809 -6.241 
27 1.743 -6.307 
28 1.677 -6.373 
29 1.611 -6.439 
30 1.545 -6.505 
31 1.479 -6.571 
32 -2.112 -2.112 
 
__________ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 37
Appendiċi 2  
 
PROĊEDURA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITA` TAL-PRODUZZJONI 
META D-DEVJAZZJONI STANDARD MHIX SODISFAĊENTI JEW MA TEŻISTIX 
 
 
1. Dan l-appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża' biex tivverifika l-konformità tal-
produzzjoni għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu meta d-devjazzjoni standard tal-produzzjoni tal-fabbrikant jew mhix sodisfaċenti jew ma teżistix. 
 2. B’daqs minimu tal-kampjun ta’ tliet magni, il-proċedura ta' kampjunar hi ssettjata 
sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi minn test b’40 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.95 (riskju tal-produttur = 5 fil-mija), filwaqt li l-probabbiltà li lott jiġi aċċettat b’65 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.10 (ir-riskju tal-konsumatur = 10 fil-mija).  
 3. Il-valuri tas-sustanzi li jniġġsu mogħtija fil-paragrafu 5.2.1. tar-Regolament huma 
meqjusa li huma mqassma b’mod normali u għandhom jiġu trasformati billi jittieħdu l-logaritmi naturali tagħhom. 
 Ħalli m
0 u m jirrappreżentaw id-daqs minimu u massimu tal-kampjun rispettivament 
(m 0 = 3 and m = 32) u ħalli n tirrappreżenta n-numru tal-kampjun preżenti. 
 4. Jekk il-logaritmi naturali tal-valuri mkejla fis-serje huma x
1, x 2, ..., x i u L huwa l-
logaritmu naturali tal-valur tal–limitu għals-sustanza li tniġġes, imbagħad, fisser 
 
d i = x i – L 
 u,  
 
 
5. Tabella 4 turi l-valuri tan-numri tad-deċiżjoni li tgħaddi (A
n) u li teħel (B n) meta 
mqabbla man-numru tal-kampjun preżenti.  Ir-riżultat ta’ l-istatistika tat-test huwa l-
proporzjon 
nnVd u jrid jintuża’ biex jiddetermina jekk is-serje għaddietx jew weħlet kif 
ġej: 
 
 Għal   m 0 ≤ n ≤ m : 
  – tgħaddi s-serje jekk   – teħel is-serje jekk 
n n n A /V d ≤
n n n B /V d ≥∑
==n
1 ii n dn1d
2
nn
1 ii2
n ) d (dn1V − =∑
=38 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 – ħu kejl ieħor jekk   6. Kummenti:   Il-formuli li ġejjin repetuti huma utli biex jiġu kkalkulati l-valuri suċċessivi ta’ l-
istatistika tat-test: 
 
 
 
 
 n n n n B /V d A ≥ ≤
n 1 n n dn1dn11 d + ⎟⎠⎞⎜⎝⎛− =−
( )2
n n 2
1 n2
n1 nd dVn11 V−−+ ⎟⎠⎞⎜⎝⎛− =−
0) V  ; d d  2,3,...; (n1 1 1 = = =27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 39
Tabella 4 : Numri tad-deċiżjoni li Tgħaddi u li Teħel ta’ l-appendiċi 2   Pjan Kampjunarju  
 
Daqs minimu tal-kampjun:  3 
 
In-numru kumulattiv 
tal-magni ttestjati 
(daqs tal-kampjun) In-numru tad-deċizjoni 
li tgħaddi 
A n In-numru tad-deċiżjoni 
li teħel 
B n 
3 -0.80381 16.64743 
4 -0.76339 7.68627 
5 -0.72982 4.67136 
6 -0.69962 3.25573 
7 -0.67129 2.45431 
8 -0.64406 1.94369 
9 -0.61750 1.59105 
10 -0.59135 1.33295 
11 -0.56542 1.13566 
12 -0.53960 0.97970 
13 -0.51379 0.85307 
14 -0.48791 0.74801 
15 -0.46191 0.65928 
16 -0.43573 0.58321 
17 -0.40933 0.51718 
18 -0.38266 0.45922 
19 -0.35570 0.40788 
20 -0.32840 0.36203 
21 -0.30072 0.32078 
22 -0.27263 0.28343 
23 -0.24410 0.24943 
24 -0.21509 0.21831 
25 -0.18557 0.18970 
26 -0.15550 0.16328 
27 -0.12483 0.13880 
28 -0.09354 0.11603 
29 -0.06159 0.09480 
30 -0.02892 0.07493 
31 -0.00449 0.05629 
32 0.03876 0.03876 
 
__________ 40 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Appendiċi 3  
 
PROĊEDURA GĦAT-TESTJAR TAL-KONFORMITA` TAL-PRODUZZJONI 
META JITLOB IL-FABBRIKANT 
 
 1. Dan l-appendiċi jiddeskrivi l-proċedura li trid tintuża’ biex tivverifika, fuq talba tal-
fabbrikant, il-konformità tal-produzzjoni għall-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu. 
 2. B’daqs minimu tal-kampjun ta’ tliet magni, il-proċedura ta' kampjunar hi ssettjata 
sabiex il-probabbiltà li lott jgħaddi minn test b’30 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.90 (riskju tal-produttur = 10 fil-mija), filwaqt li l-probabbiltà li lott jiġi aċċettat b’65 fil-mija tal-magni difettużi hi 0.10 (ir-riskju tal-konsumatur = 10 fil-mija). 
 3. Il-proċedura li ġejja hi użata għal kull wieħed mils-sustanzi li jniġġsu imsemmija fil-
paragrafu 5.2.1. tar-Regolament (ara l-figura 2):  
  Ħalli:   L = il-valur tal-limitu għals-sustanza li tniġġes,    = il-valur tal-kejl għall-magna i-th tal-kampjun, 
  n = in-numru tal-kampjun preżenti.  4. Ikkalkula għall-kampjun l-istatistika tat-test li tikkwantifika n-numru ta' magni li ma 
jikkonformawx, jiġifieri x
i ≥ L: 
 5. Imbagħad:  
– jekk l-istatistika tat-test hi inqas minn jew ugwali għad-deċiżjoni li tgħaddi għad-
daqs tal-kampjun fit-tabella 5, deċiżjoni li tgħaddi tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes; 
 
– jekk l-istatistika tat-test hi akbar minn jew ugwali għan-numru tad-deċiżjoni li teħel 
għad-daqs tal-kampjun mogħti fit-tabella 5, deċiżjoni li teħel tintlaħaq għals-sustanza li tniġġes; 
 
– inkella, tiġi ttestjata magna oħra skond il-paragrafu 8.3.1. tar-Regolament u l-
proċedura ta’ kalkolazzjoni hi applikata fuq il-kampjun miżjud b’unità waħda. 
  Fit-tabella 5 in-numri tad-deċiżjoni li tgħaddi u li teħel huma kkalkulati permezz ta’ l-
Istandard Internazzjonali ISO 8422:1991. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 41
Tabella 5 : In-numri tad-deċiżjoni li Tgħaddi u li Teħel ta’ l-appendiċi 3 Pjan Kampjunarju  
 
Id-daqs minimu tal-kampjun:  3 
 
 
In-numru kumulattiv tal-
magni ttestjati 
(daqs tal-kampjun)  
In-numru tad-deċiżjoni li 
tgħaddi  
In-numru tad-deċiżjoni li 
teħel 
3 - 3 
4 0 4 
5 0 4 
6 1 5 
7 1 5 
8 2 6 
9 2 6 
10 3 7 
11 3 7 
12 4 8 
13 4 8 
14 5 9 
15 5 9 
16 6 10 
17 6 10 
18 7 11 
19 8 9 
  42 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 1  
 
KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAL-MAGNA (ORIĠINALI) U INFORMAZZJONI 
LI TIKKONĊERNA T-TWETTIQ TAT-TEST (1) 
 
1. DESKRIZZJONI TAL-MAGNA 
 
1.1.  Il-fabbrikant:........................................................................................................... ...... 
1.2.  Il-kowd tal-magna tal-fabbrikant: ................................................................................ 
1.3.  Ċiklu: four-stroke /two-stroke  (2) 
1.4.  Numru taċ-ċilindri u kif inhuma mqassma:.................................................................. 
1.4.1.  Toqba: ................................................................................................................ ... mm 
1.4.2.  Stroke :.................................................................................................................... mm 
1.4.3.  Ordni ta’ kif jiġi mqabbda:........................................................................................... 1.5.  Il-kapaċità tal-magna: ............................................................................................ċm³ 
1.6.  Il-proporzjon tal-kompressjoni volumetrika
(3) : ........................................................... 
1.7.  Tpinġija(/iet) taċ-ċejmber tal-kombustjoni u r-ras tal-pistin: ...................................... 
1.8.  Erje minima tal-wiċċ magħmul mill-qtugħ tal-portijiet tad-dħul u l-iżbokk: .......ċm² 
1.9.  Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ........................................................................ min-1 
1.10.  Saħħa massima netta: …….kW f’ ...................................................................... min-1 
1.11.  Veloċità massima tal-magna permessa: .............................................................. min-1 
1.12.  Saħħa li ddawwar massima netta: ........Nm f’min-1 
1.13.   Sistema tal-kombustjoni: li taħdem bil-kompressjoni/li taħdem b’mod pożittiv(2)  
1.14.   Il-fjuwil: Diżil/ LPG/NG-H/NG-L/NG-HL/Ethanol (1) 
1.15.   Sistema li tkessaħ 
1.15.1.  Likwidu 
1.15.1.1. Tip ta' likwidu: .................................................................................................... ......... 
1.15.1.2. Pompa(/i) li tiċċirkola: iva/le(2) 
1.15.1.3.  Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ............................................ 1.15.1.4. Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplika): ............................................................. 1.15.2.  Arja 
1.15.2.1. Blower:  iva/le 
(2) 
1.15.2.2.  Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ............................................ 
1.15.2.3. Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplika):.............................................................. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 43
1.16.  Temperatura permessa mill-fabbrikant  
1.16.1.  Tkessiħ bil-likwidu: Temperatura massima fl-iżbokk: .............................................K 
1.16.2.  Tkessiħ ta’ l-arja ............   Punt ta’ referenza: ......................  
 Temperatura massima fil-punt ta’ referenza: ...........................................................K 
1.16.3.1.1. Temperatura massima ta’ l-arja fl-iżbokk ta’ l- intercooler li 
jdaħħal l-arja (jekk japplika) .....................................................................................K 
1.16.4. It-temperatura massima ta’ l-egżost fil-punt fil-pajp(ijiet) ta’ l-egżost  ħdejn il-flanġ(s) ta’ barra tal-manifold(s) ta’ l-egżost 
  jew turboċarġer(s): ....................................................................................................K 
1.16.5.  It-temperatura tal-fjuwil: min. .................K, mas. ....................................................K   għall-magni diżil fid-daħla tal-pompa ta’ l-injezzjoni, għall-magni li jieħdu fjuwil tal-
gass fl-istadju finali tar-regolatur tal-pressjoni. 
1.16.6.  Il-pressjoni tal-fjuwil: min. ......................kPa, mas. .............................................kPa   fl-istadju finali tar-regolatur tal-pressjoni, magni li jieħdu l-fjuwil NG biss. 
1.16.7.  It-temperatura tal-lubrikant: min. ..................K, mas. ..............................................K 
1.17  Iċ-ċarger tal-pressjoni:  iva/le
(2) 
1.17.1.  Għamla: ............................................................................................................... ......... 
1.17.2.  Tip: .................................................................................................................. ............. 
1.17.3.  Deskrizzjoni tas-sistema 
 (eż. pressjoni massima taċ-ċarġer, il- wastegate , jekk tapplika):.................................. 
1.17.4.  Intercooler : iva/le(2) 
1.18.   Sistema li ddaħħal 
  Twaqqigħ fil-pressjoni massima permess f’veloċità tal-magna kklassifikata u f’100 
fil-mija tagħbija kif speċifikata fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim 
  tar-Regolament Nru. 24......................................................................................... kPa 
1.19.   Sistema ta’ l-egżost 
  Pressjoni massima ta’ l-egżost fuq wara permessa b’veloċità tal-magna kklassifikata 
u f’100 fil-mija tagħbija kif speċifikata fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim  
 tar-Regolament Nru. 24..........................................................................................kPa   Il-volum tas-sistema ta’ l-egżost: ......................................................................... dm³ 
 44 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
2.  MIŻURI KONTRA T-TNIĠĠIS TA’ L-ARJA 
 
2.1. Mekkaniżmu biex jirriċikla l-gassijiet tal- crankcase  (deskrizzjoni u tpinġijiet): ........ 
................................................................... 
2.2.  Mekkaniżmi oħra ta’ kontra t-tniġġis (jekk ikun hemm, u li mhumiex koperti b’xi 
titolu ieħor) 
2.2.1.  Converter katalitiku: iva/le (2) 
2.2.1.1. Għamla(/iet): ......................................................................................................... ....... 
2.2.1.2. Tip(i):............................................................................................................... ............. 
2.2.1.3. Numru ta’ converters  katalitiċi u elementi:........................ 
2.2.1.4. Id-dimensjonijiet, il-forma u l-volum tal- converter(s)  katalitiku:................................ 
2.2.1.5. Tip ta’ azzjoni katalitika:........................................................................................... ... 
2.2.1.6. Ċarġ totali tal-metall prezzjuż:..................................................................................... 
2.2.1.7. Konċentrazzjoni relattiva: ............................................................................................  
2.2.1.8. Sottostrata (struttura u materjal):.................................................................................. 
2.2.1.9. Id-densità taċ-ċellola: ............................................................................................... .... 
2.2.1.10. Tip ta’ kisi għall- converter(s) kataliku:......................................................................... 
2.2.1.11. Il-post fejn jinsab il- converter(s)  katalitiku (post u distanza ta’ referenza fil-mogħdija 
ta’ l-egżost): ................................................................................................................ . 
  ............................................................................................................................. ......... 
2.2.2.  Senser ta’ l-ossiġnu: iva/le(2) 
2.2.2.1. Għamla(/iet): ......................................................................................................... ....... 
2.2.2.2. Tip: .................................................................................................................. ............. 
2.2.2.3. Il-post fejn jinsab:.................................................................................................. ....... 
2.2.3.  Injezzjoni ta’ l-arja: iva/le(2) 
2.2.3.1. Tip (arja vvibrata, pompa ta’ l-arja, eċċ.): ................................................................... 
2.2.4.  EGR : iva/le (2) 
2.2.4.1. Karatteristiċi (rata tal-fluss, eċċ.): ................................................................................  
2.2.5.  Maqbad tal-partikuli separati: iva/le (2)  
2.2.5.1. Dimensjonijiet, forma u kapaċità tal-maqbad tal-partikuli separati:............................ 2.2.5.2. Tip u disinn tal-maqbad tal-partikuli separati: ............................................................. 2.2.5.3. Il-post fejn jinsab (id-distanza ta' referenza fil-mogħdija ta' l-egżost):........................ 
2.2.5.4. Metodu jew sistema ta’ riġenerazzjoni, deskrizzjoni u/jew tpinġija:........................... 
2.2.6 . Sistemi oħra: iva/le
(2) 
2.2.6.1. Deskrizzjoni u tħaddim: ...............................................................................................  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 45
3.  GĦOTI TA’ FJUWIL 
 
3.1.  Magni diżil 
3.1.1.  Il-Pressjoni tal-Pompa li  
 Tforni(3) : .........kPa jew dijagramma karatteristika(2):.................................................. 
3.1.2.  Sistema ta’ injezzjoni 3.1.2.1. Pompa 3.1.2.1.1.  Għamla(/iet): ...................................................................................................... .......... 
3.1.2.1.2. Tip(i):............................................................................................................. ............... 
3.1.2.1.3. Twassil: ......mm³
(3) kull stroke  fil-veloċità tal-magna ta’…… min-1 b’injezzjoni 
sħiħa, jew dijagramma karatteristika (2) (3): ................... 
  ............................................................................................................................. ......... 
 Semmi l-metodu użat: Fuq il-bank tal-magna/tal-pompa(2)  
 Jekk il-kontroll li jqawwi jiġi fornut, semmi t-twassil karatteristiku tal-fjuwil u l-
pressjoni li tqawwi meta mqabbla mal-veloċità tal-magna.  
3.1.2.1.4. Avvanz fl-injezzjoni 
3.1.2.1.4.1. Kurva ta’ l-avvanz fl-injezzjoni (3): .............................................................................. 
3.1.2.1.4.2. Il-ħin kemm iddum l-injezzjoni statika (3):................................................................... 
3.1.2.2. Pajpijiet ta’ l-injezzjoni 3.1.2.2.1. Tul: ................................................................................................................ ........ mm 
3.1.2.2.2. Dijametru intern: ................................................................................................... mm 
3.1.2.3. Injettur(i) 3.1.2.3.1. Għamla(/iet): ....................................................................................................... ......... 
3.1.2.3.2. Tip(i):............................................................................................................. ............... 
3.1.2.3.3. “Pressjoni tal-bidu”: ............................................................................................kPa
(3) 
  jew dijagramma karatteristika (2)(3):.............................................................................. 
3.1.2.4. Regolatur awtomatiku li jikkontrolla l-veloċità tal-magna 
3.1.2.4.1. Għamla(/iet): ....................................................................................................... ......... 
3.1.2.4.2. Tip(i):............................................................................................................. ............... 
3.1.2.4.3. Il-veloċità li biha l-qtugħ jibda taħt tagħbija sħiħa: ........................................... min-1 
3.1.2.4.4. Veloċità massima mingħajr tagħbija: ................................................................. min-1 
3.1.2.4.5. Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ........................................................................ min-1 
3.1.3. Sistema li tistartja kiesħa 3.1.3.1. Għamla(/iet): ........................................................................................................ ....... 
3.1.3.2. Tip(i):............................................................................................................... ............. 
3.1.3.3. Deskrizzjoni: ......................................................................................................... ....... 
3.1.3.4. Għajnuna awżiljarji biex tistartja : ............................................................................... 46 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.1.3.4.1. Għamla: ............................................................................................................. ........... 
3.1.3.4.2. Tip: ................................................................................................................ ............... 
3.2. Magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass(6) 
3.2.1.  Il-fjuwil: Gass naturali/ LPG (2) 
3.2.2. Regolatur(i) tal-pressjoni jew vaporizzatur/regolatur(i) tal-pressjoni (3) 
3.2.2.1. Għamla(/iet): ......................................................................................................... ....... 
3.2.2.2. Tip(i):............................................................................................................... ............. 
3.2.2.3. Numru ta’ stadji ta’ tnaqqis fil-pressjoni:..................................................................... 
3.2.2.4. Il-pressjoni fl-aħħar stadju: min................kPa, mas. .............................................kPa 3.2.2.5. Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament: ................................................................ 
3.2.2.6. Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament meta ma tkunx qed taħdem fuq ger: ....... 
3.2.2.7. Numru ta’ approvazzjoni skond ir-Reg. Nru.: ............................................................. 3.2.3. Sistema tat-teħid tal-fjuwil: unità tat-taħlit/ injezzjoni bil-gass / injezzjoni bil-likwidu 
/ injezzjoni diretta
(2) 
3.2.3.1. Regolament tas-saħħa tat-taħlita: ................................................................................ 3.2.3.2. Deskrizzjoni tas-sistema u/jew dijagramma u tpinġijiet: ............................................ 3.2.3.3. In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
................................................................... 
3.2.4. Unità tat-taħlit 3.2.4.1. Numru: ............................................................................................................... .......... 
3.2.4.2. Għamla(/iet): ......................................................................................................... ....... 
3.2.4.3. Tip(i):............................................................................................................... ............. 
3.2.4.4. Il-post fejn jinsab:.................................................................................................. ....... 
3.2.4.5. Possibiltajiet ta’ aġġustament:...................................................................................... 
3.2.4.6. In-numru ta’ approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
..................................................................... 
3.2.5. Injezzjoni fid-daħla tal-manifold 
3.2.5.1. Injezzjoni: f’punt wieħed / f’diversi punti 
(2) 
3.2.5.2. Injezzjoni: kontinwa / il-ħin tagħha miżmum fl-istess ħin / 
il-ħin tagħha miżmum b’mod sekwenzjali (2) 
3.2.5.3. Tagħmir ta’ l-injezzjoni 3.2.5.3.1. Għamla(/iet): ...................................................................................................... ......... 
3.2.5.3.2. Tip(i): ............................................................................................................ ............... 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 47
3.2.5.3.3. Possibiltajiet ta’ aġġustament:..................................................................................... . 
3.2.5.3.4. In-numru ta’ approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
................................................................... 
3.2.5.4. Issupplixxi l-pompa (jekk japplika): ............................................................................ 
3.2.5.4.1. Għamla(/iet): ...................................................................................................... ......... 
3.2.5.4.2. Tip(i): ............................................................................................................ ............... 
3.2.5.4.3. In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
.................................................................. 
3.2.5.5. Injettur(i): ......................................................................................................... ........... 
3.2.5.5.1. Għamla(/iet): ...................................................................................................... ......... 
3.2.5.5.2. Tip(i):............................................................................................................. ............... 
3.2.5.5.3. In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
................................................................... 
3.2.6.  Injezzjoni diretta 
3.2.6.1. Pompa ta’ l-injezzjoni / regolatur tal-pressjoni (2) 
3.2.6.1.1. Għamla(/iet): ....................................................................................................... ......... 
3.2.6.1.2. Tip(i):............................................................................................................. ............... 
3.2.6.1.3. Kemm iddum l-injezzjoni: ...........................................................................................  
3.2.6.1.4. In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
................................................................... 
3.2.6.2. Injettur(i) 3.2.6.2.1. Għamla(/iet): ...................................................................................................... ......... 
3.2.6.2.2. Tip(i): ............................................................................................................ ............... 
3.2.6.2.3. Pressjoni tal-bidu jew dijagramma karatteristika 
(3): ................................................... 
3.2.6.2.4. In-numru ta’ l-approvazzjoni skond ir-Regolament Nru. 
................................................................... 
3.2.7. Unità elettronika li tikkontrolla ( ECU ) 
3.2.7.1. Għamla(/iet): ........................................................................................................ ....... 
3.2.7.2. Tip(i): .............................................................................................................. ............. 
3.2.7.3. Possibiltajiet ta’ aġġustament:...................................................................................... 48 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.2.8. Tagħmir speċifiku tal-fjuwil NG 
3.2.8.1. Varjant 1 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet tal-magni għal diversi 
kompożizzjonijiet speċifiċi tal-fjuwil) 
3.2.8.1.1. Kompożizzjoni tal-fjuwil: 
   
metanu (CH 4): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas.....% mole  
etanu (C 2H 6): bażi:....% mole  min....% mole  mas.....% mole  
propan (C 3H 8): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas.....% mole  
butanu (C 4H 10): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
C5/C5+: bażi:.....% mole  min.....% mole  mas.....% mole  
ossiġnu (O 2):  bażi:.....% mole  min.....% mole  mas.....% mole  
inert (N 2, He eċċ): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
 3.2.8.1.2. Injettur(i) 3.2.8.1.2.1. Għamla(/iet):  
3.2.8.1.2.2. Tip(i):  
3.2.8.1.3. Oħrajn (jekk japplika) 3.2.8.2. Varjant 2 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet għal diversi kompożizzjonijiet speċifiċi 
tal-fjuwil) 
 4. ŻAMMA TAL-ĦIN TAL-VALV  
4.1. Kemm jogħlew l-aktar il-valvs u l-angoli tal-ftuħ u l-għeluq skond il-pożizzjonijiet tal-
krank jew dejta ekwivalenti ............................  
4.2. Firxiet ta’ referenza u/jew tas-setting 
(2) : ................................... 
 
5. SISTEMA TAT-TQ ABBID (MAGNI B ISS LI JAQBDU BL-ISPARK) 
 5.1. Tip ta’ sistema ta’ tqabbid: 
kolja u plaggs komuni / kolja u plaggs individwali / kolja fuq plagg / oħrajn (speċifika)  
(2) 
5.2. Unità li tikkontrolla t-tqabbid 5.2.1. Għamla(/iet): .............................................................. 5.2.2. Tip(i): .............................................................. 
5.3. Kurva tat-tqabbid avvanzata / mappa avvanzata 
(2) (3) : 
..................................................................... 
5.4. Żamma tal-ħin għat-tqabbid (3): ..... gradi qabel TDC f'veloċità ta' u min-1 MAPPA ta' 
.................... kPa 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 49
5.5. Spark plaggs 
5.5.1. Għamla(/iet): .............................................................. 
5.5.2. Tip(i): .............................................................. 
5.5.3. Setting ta’ l-ispazju: ........................................................mm 5.6. Kolja(/i) tat-tqabbid 
5.6.1. Għamla(/iet): .............................................................. 5.6.2. Tip(i): ..............................................................  
6. TAGĦMIR IMĦADDEM BIL-MAGNA 
   Il-magna trid tiġi sottomessa għat-testjar bl-awżiljarji meħtieġa biex tħaddem il-magna (eż. 
il-fann, il-pompa ta’ l-ilma, eċċ.), kif speċifikat fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-
Regolament Nru. 24. 
  
6.1. Awżiljarji li jridu jkunu mwaħħla għat-test 
  
 Jekk mhux possibbli jew mhux adattat biex jitwaħħlu l-awżiljarji fuq il-bank tat-test, is-
saħħa assorbita minnhom trid tkun determinata u mnaqqsa mis-saħħa mkejla tal-magna fuq 
l-erja kollha tat-tħaddim taċ-ċiklu taċ-ċiklu(/i) tat-test. 
 
6.2. Awżiljarji li jridu jitneħħew għat-test 
   Awżiljarji meħtieġa biss għat-tħaddim tal-vettura (eż. kompressur ta’ l-arja, sistema ta’ l-
arja kundizzjonata eċċ.) iridu jitneħħew għat-test.  Fejn l-awżiljarji ma jistgħux jitneħħew, 
is-saħħa mixruba minnhom tista' tiġi determinata u tiżdied mas-saħħa mkejla tal-magna fuq iż-żona kollha tat-tħaddim taċ-ċiklu(/i) tat-test. 
 
7. INFORMAZZJONI OĦRA FUQ IL-KUNDIZZJONIJIET TAT-TEST 
 
7.1. Il-lubrikant użat 
7.1.1. Għamla: ................................................................. 
7.1.2. Tip: ................................................................. 
 (Għid x’inhu l-persentaġġ ta’ żejt fit-taħlita jekk jintużaw lubrikant u fjuwil): 
..................................................... 
7.2. Tagħmir imħaddem bil-magna (jekk japplika) 
 Is-saħħa mixruba mill-awżiljarji trid tiġi determinata biss,  - jekk l-awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna, mhumiex imwaħħla mal-magna u/jew  - jekk l-awżiljarji li mhumiex meħtieġa biex iħaddmu l-magna, huma mwaħħla mal-
magna.  50 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
7.2.1. Enumerazzjoni u dettalji li jidentifikaw: .................................. 
 
7.2.2. Is-saħħa assorbita f’diversi veloċitajiet tal-magna indikati: 
Tagħmir Is-saħħa assorbita (kW) f’diversi veloċitajiet tal-magna 
 Ta ħdem 
mhux 
fuq ger Veloċità 
baxxa Veloċità 
għolja Veloċità 
A(7) Veloċità 
B(7) Veloċità 
C(7)  Veloċità ta’ 
Ref.(8) 
P(a) 
Awżiljarji meħtieġa 
biex iħaddmu l-
magna 
(li jridu jitnaqqsu 
mis-saħħa mkejla tal-magna) 
ara oġġett f’lista 6.1.        
P(b) 
Awżiljarji mhux 
meħtieġa biex iħaddmu l-magna 
(biex jiġu miżjuda 
mas-saħħa mkejla tal-magna) 
ara l-oġġett f’lista 
6.2.        
 
8. TĦADDIM TAL-MAGNA 
 8.1. Veloċitajiet tal-magna 
(9) 
  Veloċità baxxa (n
lo): ..................................................min-1 
 Veloċità għolja (n hi): .................................................min-1 
  għaċ-Ċikli ESC u ELR 
 Tħaddim mhux fuq ger: .................................................................min
-1 
 Veloċità A: .........................................................min-1 
 Veloċità B: .........................................................min-1 
 Veloċità C: .........................................................min-1 
 għaċ-ċiklu ta’ l- ETC 
 Veloċità ta’ referenza: .................................................min-1 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 51
 
8.2. Is-saħħa tal-magna (mkejla skond id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru. 24) f’kW 
 
   Veloċità tal-magna 
 
 Idle Veloċità A(7) Veloċità B(7) Veloċità C(7) Veloċità Ref.(8)
P(m) 
Is-saħħa mkejla fuq is-
sodda tat-test      
P(a) 
Is-saħħa assorbita mill-
awżiljarji li jridu 
jitwaħħlu għat-test (oġġett f’lista 6.1.) 
- (jekk imwaħħla) 
- jekk mhux 
imwaħħla  
 
  
 
0   
  
 
0   
  
 
0   
  
 
0   
  
 
0 
P(b)  
Is-saħħa assorbita mill-
awżiljarji li jridu jitneħħew għat-test (oġġett f’lista 6.2) 
- (jekk imwaħħla) 
- jekk mhux 
imwaħħla  
 
 
 
 
0   
 
 
 
0   
 
 
 
0   
 
 
 
0   
 
 
 
0 
P(n) 
Is-saħħa netta tal-magna = P(m) - P(a) + P(b)      
  8.3. Is-settings tad-dajnamometru (kW) 
  Is-settings tad-dajnamometru għat-testijiet ESC u ELR u għaċ-ċiklu ta’ referenza tat-test 
ETC għandhom ikunu bbażati fuq is-saħħa netta tal-magna P(n) tal-paragrafu 8.2.  Hu 
rrikkmandat li l-magna titqiegħed fuq is-sodda tat-test fil-kundizzjoni netta.  F’dan il-
każ, P(m) u P(n) huma identiċi.  Jekk mhux possibbli jew mhux adattat li l-magna titħaddem taħt kundizzjonijiet netti, is-settings tad-dajnamometru jridu jiġu kkoreġuti għall-kundizzjonijiet netti permezz tal-formula t'hawn fuq. 
 52 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
8.3.1. Testijiet ESC u ELR  
 
 Is-settings tad-dajnamometru jridu jkunu kkalkulati skond il-formula fl-anness 4, l-
appendiċi 1, il-paragrafu 1.2. 
 
Perċentwal ta' 
tagħbija Veloċità tal-magna 
 Mhux fuq ger Veloċità A Veloċità B Veloċità C 
10  --    
25   --    
50   --    
75  --    
100     
 
8.3.2. Test ta’ l- ETC 
  Jekk il-magna mhix ittestjata taħt kundizzjonijiet netti, il-formula ta’ korrezzjoni biex 
tiġi maqluba s-saħħa  mkejla jew ix-xogħol taċ-ċiklu mkejjel, kif determinat skond l-
anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 2., għas-saħħa netta jew ix-xogħol taċ-ċiklu nett għandha tiġi sottomessa mill-fabbrikant tal-magna għaż-żona kollha tat-tħaddim taċ-ċiklu, u approvata mis-Servizz Tekniku. 
 
Noti fil-qiegħ:
 
 
(1) Fil-każ ta’ magni u sistemi mhux konvenzjonali, id-dettalji ekwivalenti għal dawk 
imsemmija hawnhekk għandhom jingħataw mill-fabbrikant. 
 
(2) Aqta’ dak li ma japplikax. 
 
(3) Speċifika t-tolleranza. 
 (6)
 Fil-każ ta’ sistemi mqassma b’mod differenti, agħti informazzjoni ekwivalenti (għall-
paragrafu 3.2). 
 (7)
 Test ESC 
 (8)
 Test ETC biss. 
 (9)
 Speċifika t-tolleranza; li trid tkun sa ± 3 fil-mija tal-valuri ddikjarati mill-fabbrikant. 
 
 
__________ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 53
Anness 1 – Appendiċi 1  
 
KARATTERISTIĊI TAL-PARTIJIET TAL-VETTURA MARBUTA MAL-MAGNA 
 
 
1. Twaqqigħ fil-pressjoni tas-sistema tad-dħul b’veloċità kklassifikata tal-magna u  b’tagħbija ta’ 100 fil-mija: ............................................kPa  2. Il-pressjoni fuq wara tas-sistema ta' l-egżost b’veloċità kklassifikata tal-magna u   b’tagħbija ta’ 100 fil-mija: ............................................kPa  3. Il-volum tas-sistema ta’ l-egżost: ........................................ċm³  4. Is-saħħa assorbita mill-awżiljarji meħtieġa biex titħaddem il-magna kif speċifikat fil- u taħt 
il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-Regolament Nru. 24 
 
Tagħmir Is-saħħa assorbita (kW) f’diversi veloċitajiet tal-magna 
Idle Baxxa Veloċ.Għolj
a GħoljaVeloċità  
A(1)  Veloċità 
B(10 A(1) Veloċità  C(1 
C(1) Veloċità ta’ Re f. 
(2)  
P(a) 
L-awżiljarji meħtieġa biex iħaddmu l-magna (li jridu jitnaqqsu mis-saħħa tal-magna mkejla) ara l-anness 1, oġġett f’lista 6.1.        
 
(1) Test ESC 
(2) Test ETC biss. 
__________  54 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 1- Appendiċi 2  
 
KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAL-FAMILJA TAL-MAGNA 
 
 
1. PARAMETRI KOMUNI  1.1. Ċiklu tal-kombustjoni: .....................................................  1.2. Mezz li jkessaħ: .......................................................  1.3. Numru ta’ ċilindri 
(1)................................................. 
 1.4. Ċaqliq individwali taċ-ċilindru: .....................................  1.5. Metodu ta’ aspirazzjoni ta’ l-arja: .............................................  1.6. Tip/disinn taċ-ċejmber tal-kombustjoni: .......................................  1.7. Il-valv u l- porting  – konfigurazzjoni, daqs u numru: ................... 
 ....................................................................... 1.8. Is-sistema tal-fjuwil: ..........................................................  1.9. Sistema tat-tqabbid (magni li jaħdmu bil-gass): ........................................  1.10. Karatteristiċi diversi:   - sistema li tkessaħ biċ-ċarġ 
(1): ........................................... 
 - riċirkolazzjoni tal-gass ta’ l-egżost (1): ....................................... 
 - injezzjoni/emulsjoni ta’ l-ilma (1): ........................................ 
 - injezzjoni ta’ l-arja  (1)..................................................... 
 1.11. Trattament ta’ wara l-egżost 
(1): ..................................................................... 
  Prova ta’ proporzjon identiku (jew l-aktar proporzjon baxx għall-magna oriġinali):  kemm tiflaħ is-sistema / twassil tal-fjuwil kull stroke , skond in-numru(i) tad-dijagramma: 
.................................................. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 55
2. ELENKAR TAL-FAMILJA TAL-MAGNA 
 2.1. L-isem tal-familja tal-magni diżil: .......................................  2.1.1. Speċifikazzjoni ta’ magni fi ħdan din il-familja:       
     Magna oriġinali
Tip ta' Magna      
Nru. ta’ ċilindri      
Veloċità kklassifikata (min-1)      
Twassil ta’ fjuwil kull stroke  
(mm³)      
Saħħa netta kklassifikata (kW)      
Veloċità massima tas-saħħa li 
ddawwar (min-1)      
Kemm jgħaddi fjuwil kull 
stroke (mm³)      
Saħħa li ddawwar massima 
(Nm)      
Veloċità baxxa ta’ tħaddim 
mhux fuq ger (min
-1)      
Ċaqliq fiċ-ċilindru 
(f’% tal-magna oriġinali)     100 
 56 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
2.2. L-isem tal-familja tal-magni li jaħdmu bil-gass: ........................................... 
 2.2.1 Speċifikazzjoni tal-magni fi ħdan din il-familja:  
     Magna Oriġinali
Tip ta' Magna       
Nru. ta’ ċilindri      
Veloċità kklassifikata (min-1)      
Kemm jgħaddi fjuwil kull 
stroke (mm3)      
Saħħa netta kklassifikata (kW)      
Saħħa massima li ddawwar 
(min-1)      
Kemm jgħaddi fjuwil kull stroke (mm³)      
Saħħa li ddawwar massima 
(Nm)      
Veloċità baxxa tat-tħaddim  
mhux fuq ger (min-1)      
Ċaqliq fiċ-ċilindru 
(f’% tal-magna oriġinali)     100 
Kemm jieħu ħin l-ispark      
Fluss ta’ l- EGR       
Pompa ta’ l-arja iva / le      
Fluss proprja tal-pompa ta’ l-
arja      
 
(1) Jekk ma japplikax, immarka “ N/A” 
 
__________ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 57
Anness 1 – Appendiċi 3  
 
KARATTERISTIĊI ESSENZJALI TAT-TIP TA’ MAGNA 
FI ĦDAN IL-FAMILJA (1) 
 
1. DESKRIZZJONI TAL-MAGNA  
1.1. Il-fabbrikant: ................................................... 
1.2. Il-kowd tal-magna tal-fabbrikant: ..................................... 1.3. Ċiklu: four-stroke /two-stroke  
(2) 
1.4. Numru taċ-ċilindri u kif inhuma mqassma: ............................ 
1.4.1. Toqba: ........................................................ mm 
1.4.2. Stroke : .......................................................mm 
1.4.3. L-ordni kif jiġu mqabbda: ................................................... 
1.5. Il-kapaċità tal-magna: .............................................cm³ 
1.6. Il-proporzjon volumetriku tal-kompressjoni (3): ................................ 
1.7. Tpinġija(/iet) taċ-ċejmber tal-kombustjoni u tar-ras tal-pistin .............. 
................................................................. 
1.8. L-erja minima magħmula mill-wiċċ meħud mill-qtugħ tal-portijiet tad-dħul u ta’ l-
iżbokk: ..............................................................ċm² 
1.9. Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ...............................................min-1 
1.10. Saħħa massima netta: ..................kW f’ ..................min-1 
1.11. Veloċità massima permessa tal-magna: .............................min-1 
1.12. Saħħa massima li ddawwar netta: .................Nm f’ ..................min-1 
1.13.  Sistema tal-kombustjoni: li taħdem bil-kompressjoni/ b’mod pożittiv (2) 
1.14. Il-fjuwil: Diżil/ LPG/NG-H/NG-L/NG-HL/Ethanol (1) 
1.15. Sistemi li tkessaħ 
1.15.1. Likwidu 
1.15.1.1. Tip ta' likwidu: ............................................... 1.15.1.2. Pompa(/i) li tiċċirkola: iva/le 
(2) 
1.15.1.3.  Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): .........  ................................................................. 1.15.1.4. Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplikaw): ................................. 
1.15.2. Arja 
1.15.2.1. Blower: iva/le 
(2) 
1.15.2.2.  Karatteristiċi jew għamla(/iet) u tip(i) (jekk japplikaw): ......... 
 ................................................................. 
1.15.2.3. Proporzjon(ijiet) tad-dawrien (jekk japplikaw): ................................. 58 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
1.16.  It-temperatura permessa mill-fabbrikant 
1.16.1. Tkessiħ bil-likwidu: It-temperatura massima fl-iżbokk: .................K 
1.16.2. Tkessiħ bl-arja: Punt ta’ referenza: ...............................  Temperatura massimu fil-punt ta’ referenza: ....................K 
1.16.3. Temperatura massima ta’ l-arja fl-iżbokk ta’ l- intercooler li jdaħħal l-arja (jekk 
tapplika): ...................................K 
1.16.4. It-temperatura massima ta’ l-egżost fil-punt fil-pajp(ijiet) ta’ l-egżost ħdejn il-
flanġ(s) ta’ fuq barra tal-manifold(s) ta’ l-egżost jew tat-turboċarġer(s): 
...............................................K 
1.16.5. It-temperatura tal-fjuwil:  min. ...............K,  mas. .................K 
 għal magni diżil fl-iżbokk tal-pompa ta’ l-injezzjoni, għal magni li jieħdu fjuwil tal-
gass  fl-istadju finali tar-regolatur tal-pressjoni 
1.16.6. Il-pressjoni tal-fjuwil:  min. ..............kPa,   mas. ...............kPa 
 fl-aħħar stadju tar-regolatur tal-pressjoni, magni li jieħdu fjuwil tal-gass NG biss 
1.16.7. It-temperatura tal-lubrikant:  min. .............K,   mas..............K 1.17. Ċarger tal-pressjoni:  iva/le 
(2) 
1.17.1. Għamla: ........................................................... 
1.17.2. Tip: ........................................................... 
1.17.3. Deskrizzjoni tas-sistema (eż. pressjoni mas. taċ-ċarġ, il- wastegate , jekk japplikaw): 
.................................. 
1.17.4. Intercooler:  iva/le (2) 
1.18.  Sistema li ddaħħal 
 It-twaħħil fil-pressjoni massimu permess f’veloċità tal-magna kklassifikata u 
f’tagħbija ta’ 100 fil-mija kif speċifikat u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-
Regolament Nru. 24: .............................kPa 
1.19.  Sistema ta’ l-egżost 
 Pressjoni massima permessa fuq wara l-egżost fil-veloċità tal-magna kklassifikata u 
f’tagħbija ta’ 100 fil-mija kif speċifikat fil- u taħt il-kundizzjonijiet tat-tħaddim tar-Regolament Nru. 24: .............................kPa 
 Volum tas-sistema ta’ l-egżost: .......................................ċm³ 
 2. IL-MIŻURI MEĦ UDA KONTRA T-TNIĠĠIS TA’ L-ARJA 
 2.1. Mekkaniżmu biex jirriċikla l-gassijiet tal- crankcase (deskrizzjoni u tpinġijiet): 
................................................................. 
2.2. Mekkaniżmi oħra ta’ kontra t-tniġġis (jekk ikun hemm, u jekk mhumiex koperti 
b’xi titolu ieħor) 
2.2.1. Converter  katalitiku: iva/le 
(2) 
2.2.1.1. Numru ta’ converters  katalitiċi u elementi: .................... 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 59
2.2.1.2. Id-dimensjonijiet, il-forma u l-volum tal- converter(s) katalitiċi: ..... 
 ................................................................. 
2.2.1.3. Tip ta’ azzjoni katalitika: ....................................... 2.2.1.4. Iċ-ċarġ totali tal-metalli prezzjużi: ................................ 
2.2.1.5. Konċentrazzjoni relattiva: ......................................... 
2.2.1.6. Is-sottostrata (struttura u materjal): ............................. 2.2.1.7. Id-densità taċ-ċellola: ................................................... 
2.2.1.8. Tip ta’ kisi għall- converter(s)  katalitiċi : .................. 
2.2.1.9. Il-post fejn jinsabu l- converter(s) katalitiċi (post u distanza ta’ referenza fil-
mogħdija ta’ l-egżost): .................................. 
................................................................. 
2.2.2. Senser ta’ l-ossiġnu: iva/le 
(2) 
2.2.2.1. Tip: ........................................................... 2.2.3. Injezzjoni ta’ l-arja: iva/le 
(2) 
2.2.3.1. Tip (arja li tivvibra, pompa ta’ l-arja, eċċ.): ............................... 2.2.4. EGR : iva/le 
(2) 
2.2.4.1. Karatteristiċi (rata tal-fluss eċċ.): ............................... 
2.2.5. Maqbad tal-partikuli separati: iva/le (2) 
 
2.2.5.1. Dimensjonijiet, forma u kapaċità tal-maqbad tal-partikuli separati: ......... 
 ................................................................. 
2.2.5.2. Tip u disinn tal-maqbad tal-partikuli separati: ........................ 2.2.5.3. Il-post fejn jinsab (distanza ta’ referenza fil-mogħdija ta’ l-egżost): .............. 
2.2.5.4. Metodu jew sistema ta’ riġenerazzjoni, deskrizzjoni u/jew tpinġija: ... 
 ................................................................. 2.2.6. Sistemi oħra: iva/le 
(2) 
2.2.6.1. Deskrizzjoni u tħaddim: ...................................... 
 
3. GĦOTI TA’ FJUWIL  
3.1. Magni diżil 
3.1.1. Pompa li tagħti l-fjuwil 
 Pressjoni 
(3): ..............kPa jew dijagramma karatteristika (2): .... 
 ................................................................. 3.1.2. Sistema ta’ injezzjoni 3.1.2.1. Pompa 
3.1.2.1.1. Għamla(/iet): ........................................................ 60 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.1.2.1.2. Tip(i): ........................................................ 
3.1.2.1.3. Twassil: ...... mm³ (3) kull stroke f’veloċità tal-magna ta’ ......... min-1 f’injezzjoni 
sħiħa, jew dijagramma karatteristika (2) (3): ............. 
 ................................................................. 
 Semmi l-metodu użat:  Fuq bank tal-magna / fuq bank tal-pompa (2) 
 Jekk il-kontroll li jqawwi jiġi fornut, semmi t-twassil karatteristiku tal-fjuwil u l-
pressjoni li tqawwi meta mqabbla mal-veloċità tal-magna. 
3.1.2.1.4. Avvanz fl-injezzjoni 3.1.2.1.4.1. Kurva ta’ l-avvanz fl-injezzjoni 
(3): ..................................... 
3.1.2.1.4.2. Kif iddum l-injezzjoni statika (3): ..................................... 
3.1.2.2. Pajpijiet ta’ l-injezzjoni 3.1.2.2.1. Tul: .......................................................mm 
3.1.2.2.2. Dijametru intern: ............................................mm 
3.1.2.3. Injettur(i) 3.1.2.3.1. Għamla(/iet): .......................................................  
3.1.2.3.2. Tip(i): .......................................................  
3.1.2.3.3. “Pressjoni tal-bidu”: ........................................kPa
(3) 
 jew dijagramma karatteristika(2) (3): ................................. 
3.1.2.4. Regolatur awtomatiku li jikkontrolla l-veloċità tal-magna 3.1.2.4.1. Għamla(/iet): .......................................................  3.1.2.4.2. Tip(i): ........................................................ 
3.1.2.4.3. Veloċità li biha l-qtugħ jibda taħt tagħbija sħiħa: ..............min
-1 
3.1.2.4.4. Veloċità massima mingħajr tagħbija: ......................................min-1 
3.1.2.4.5. Veloċità meta ma tkunx fuq ger: ...............................................min-1 
3.1.3. Sistema li tistartja kiesħa 
3.1.3.1. Għamla(/iet): ........................................................ 3.1.3.2. Tip(i): ........................................................ 3.1.3.3. Deskrizzjoni: .................................................... 
3.1.3.4. Għajnuna awżiljarji biex tistartja: ......................................... 
3.1.3.4.1. Għamla: ........................................................... 3.1.3.4.2. Tip: ........................................................... 
3.2. Magni li jieħdu fjuwil tal-gass
 
3.2.1. Il-fjuwil: Gass naturali/ LPG (2) 
3.2.2. Regolatur(i) tal-pressjoni jew vaporizzatur/regolatur(i) tal-pressjoni(2) 
3.2.2.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
3.2.2.2. Tip(i): ........................................................ 3.2.2.3. Numru ta’ stadji ta’ tnaqqis fil-pressjoni: ............................ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 61
3.2.2.4. Il-pressjoni fl-istadju finali:  min. .........kPa,   mas. ..........kPa 
3.2.2.5. Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament: ............................... 
3.2.2.6. Numru ta’ punti prinċipali ta' aġġustament meta ma tkun qed taħdem mhux fuq ger: 
............................... 
3.2.2.7. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 
3.2.3. Sistema tat-teħid tal-fjuwil: unità tat-taħlit/ injezzjoni bil-gass / injezzjoni bil-
likwidu / injezzjoni diretta(2) 
3.2.3.1. Regolament dwar is-saħħa tat-taħlita: .................................... 
3.2.3.2. Deskrizzjoni tas-sistema u/jew dijagramma u tpinġijiet: ................. 
................................................................. 
3.2.3.3. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 3.2.4. Unità tat-taħlit 
3.2.4.1. Numru: ......................................................... 
3.2.4.2. Għamla(/iet): ........................................................ 3.2.4.3. Tip(i): ........................................................ 
3.2.4.4. Il-post fejn tinsab: ....................................................... 
3.2.4.5. Possibiltajiet ta’ aġġustament: ....................................... 3.2.4.6. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 
3.2.5. Injezzjoni fid-daħla tal-manifold 
3.2.5.1. Injezzjoni: f’punt wieħed / f’diversi punti 
(2) 
3.2.5.2. Injezzjoni :  kontinwa / il-ħin tagħha miżmum fl-istess ħin / il-ħin tagħha miżmum 
b’mod sekwenzjali (2) 
3.2.5.3. Tagħmir ta’ l-injezzjoni 3.2.5.3.1. Għamla(/iet): ........................................................ 3.2.5.3.2. Tip(i): ........................................................ 
3.2.5.3.3. Possibiltajiet ta’ aġġustament: ....................................... 
3.2.5.3.4. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 3.2.5.4. Il-pompa li tissupplixxi (jekk tapplika): .................................... 3.2.5.4.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
3.2.5.4.2. Tip(i): ........................................................ 
3.2.5.4.3. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 3.2.5.5. Injettur(i):...................................................... 
3.2.5.5.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
3.2.5.5.2. Tip(i): ........................................................ 3.2.5.5.3. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 62 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.2.6. Injezzjoni diretta 
3.2.6.1. Pompa ta’ l-injezzjoni / regolatur tal-pressjoni (2) 
3.2.6.1.1. Għamla(/iet): ........................................................ 3.2.6.1.2. Tip(i): ........................................................ 3.2.6.1.3. Il-ħin li ddum l-injezzjoni: ............................................... 
3.2.6.1.4. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 
3.2.6.2. Injettur(i) 3.2.6.2.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
3.2.6.2.2. Tip(i): ........................................................ 
3.2.6.2.3. Pressjoni tal-bidu jew dijagramma karatteristika 
(3): .................. 
................................................................. 
3.2.6.2.4. Numru ta’ l-approvazzjoni: ................................................ 3.2.7. Unità tal-kontroll elettroniku ( ECU ) 
3.2.7.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
3.2.7.2. Tip(i): ........................................................ 
3.2.7.3. Possibiltajiet ta’ aġġustament: ....................................... 3.2.8. Tagħmir tal-fjuwil speċifiku NG 
3.2.8.1. Varjant 1 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet tal-magni għal diversi 
kompożizzjonijiet speċifiċi tal-fjuwil) 
3.2.8.1.1. Kompożizzjoni tal-fjuwil:  
metanu (CH
4): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
etanu (C 2H 6): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
propan (C 3H 8): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
butanu (C 4H 10): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
C5/C5+: bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
ossiġnu (O 2):  bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
inert (N 2, He eċċ): bażi:.....% mole  min.....% mole  mas......% mole  
 3.2.8.1.2. Injettur(i) 3.2.8.1.2.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
3.2.8.1.2.2. Tip(i): ........................................................ 
3.2.8.1.3. Oħrajn (jekk japplikaw) 3.2.8.2. Varjant 2 (fil-każ biss ta’ l-approvazzjonijiet għal diversi kompożizzjonijiet 
speċifiċi tal-fjuwil) 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 63
4. KEMM IDUM IL-VALV 
 
4.1. Kemm jogħlew l-aktar il-valv u l-angoli tal-ftuħ u l-għeluq skond il-pożizzjoni tal-
krank b’dejta ekwivalenti:  .................... ................................................................. 
4.2. Firxiet ta’ referenza u/jew tas-setting 
(2) : ............................ 
 ................................................................. 5. SISTEMA TA’
 TQABBID (MAGNI LI JAQBDU BL-ISPARK BISS) 
 5.1. Tip ta’ sistema ta’ tqabbid: kolja u plaggs komuni / kolja u plaggs individwali / 
kojla fuq plagg / oħrajn (speċifika) 
(2) 
5.2. Unità li tikkontrolla t-tqabbid 
5.2.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
5.2.2. Tip(i): ........................................................ 5.2. Kurva ta’ l-avvanz tat-tqabbid / mappa ta' l-avvanz 
(2)(3): ...................... 
 ................................................................. 5.4. Żamma tal-ħin tat-tqabbid 
(3): ............... gradi qabel it- TDC  f’veloċità ta’ min-1 u 
MAPPA ta’..........................kPa 
5.5. Spark plaggs 
5.5.1. Għamla(/iet): ........................................................ 5.5.2. Tip(i): ........................................................ 5.5.3. L-issettjar ta’ l-ispazju: ..................................................mm 
5.6. Kolja(/i) tat-tqabbid 
5.6.1. Għamla(/iet): ........................................................ 
5.6.2. Tip(i): ........................................................ 
 
   
 
  
 
Noti fil-qiegħ
 
 
(1) Li jridu jiġu sottomessa għal kull magna tal-familja. 
(2) Aqta’ dak li ma japplikax. 
(3) Speċifika t-tolleranza. 
__________ 64 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
  Anness 2A  
 
 KOMUNIKAZZJONI   (format massimu:  A4(210 x 297 mm))  
maħruġ minn: L-isem ta’ l-amministrazzjoni: 
....................... ....................... ....................... 
     li tikkonċerna: 2
/  APPROVAZZJONI MOGĦTIJA 
APPROVAZZJONI ESTIŻA APPROVAZZJONI MIĊĦUDA APPROVAZZJONI IRTIRATA IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX 
 ta’ tip ta’ magna li taħdem bil-kompressjoni ( C.I.), ta’ tip ta’ magna li taħdem bil-gass naturali ( NG) 
jew ta’ tip ta’ magna li taħdem b’mod pożittiv ( P.I.) li tieħu fjuwil LPG, 2
/ bħala unità teknika 
separata fir-rigward ta’ l-emissjonijiet ta’ sustanzi li jniġġsu skond ir-Regolament Nru. 49   Approvazzjoni Nru. ......     Estensjoni Nru. ......  
1. L-isem tar-reġistrazzjoni jew it-trejdmark tal-magna: .....................................................  
 2. Tip ta' magna:.............................................................................................................. .....  
 3. Tip ta’ kombustjoni:  li taħdem bil-kompressjoni/ li taħdem b’mod pożittiv 2
/ 
 
3.1. Tip ta’ fjuwil ............................................................................................................ ........  
 
4. L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant:....................................................................................  
 
5. Jekk japplika, l-isem u l-indirizz tar-rappreżentant tal-fabbrikant:  
............................................................................................................................... ...........  
 6. Waqgħa fil-pressjoni tad-dħul massima permessa:.................................................... kPa 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 65
7. Pressjoni fuq wara massima permessa: ...................................................................... kPa 
 
8. Saħħa massima permessa assorbita mit-tagħmir imħaddem mill-magna:  
Intermedjarja:  .................kW; Ikklassifikata: ........................................................... kW 
 9. Restrizzjonijiet dwar l-użu (jekk ikun hemm): ................................................................  
 
10. Livelli ta’ emissjonijiet tal-magna/magna oriġinali 
 
10.1. Test ESC (jekk japplika): 
CO:......................g/kWh THC:....................g/kWh 
NO
x: ....................g/kWh 
PT:.......................g/kWh 
 
10.2. Test ELR (jekk japplika): 
 Valur tad-duħħan: ..................m-1 
 
10.3. Test ETC (jekk japplika): 
CO:......................g/kWh 
THC:....................g/kWh 
NMHC:................g/kWh 
CH 4:.....................g/kWh 
NO x: ....................g/kWh 
PT:.......................g/kWh 
 11. Il-magna kienet sottomessa għat-testijiet nhar:................................................................   
12. Is-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjoni: 
 
............................................................................................................................... ...........  
 13. Data tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz: .................................................................   
14. Numru tar-rapport tat-test maħruġ minn dak is-servizz:..................................................  
 66 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
15. Il-post fejn trid tkun il-marka ta’ l-approvazzjoni fuq il-magna:.....................................  
 
16. Post:...................................................................................................................... ............  
 
17. Data : .................................................................................................................... ...........  
 
18. Firma: .................................................................................................................... ..........  
 19. Id-dokumenti li ġejjin, li għandhom in-numru ta’ l-approvazzjoni muri hawn fuq, huma 
annessi ma’ din il-komunikazzjoni: 
 
Kopja waħda ta’ anness 1 għal dan ir-Regolament mimlija u bit-tpinġijiet u d-
dijagrammi msemmija mehmuża. 
 
           
                                               
1
/ In-numru distintiv tal-pajjiż li ta/estenda/ċaħad/irtira approvazzjoni (ara d-
dispożizzjonijiet ta’ l-approvazzjoni fir-Regolament). 
2/ Aqta’ dak li ma japplikax. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 67
 Anness 2B  
 
 KOMUNIKAZZJONI   (format massimu:  A4(210 x 297 mm))  
maħruġa minn: L-isem ta’ l-
amministrazzjoni: 
....................... ....................... ....................... 
     li tikkonċerna: 2
/  APPROVAZZJONI MOGĦTIJA 
APPROVAZZJONI ESTIŻA APPROVAZZJONI MIĊĦUDA APPROVAZZJONI IRTIRATA IL-PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX 
 ta’ tip ta’ vettura fir-rigward ta' l-emissjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu mill-magna skond ir-Regolament Nru. 49  Approvazzjoni Nru. ......     Estensjoni Nru. ......   
1. L-isem jew it-trejdmark tal-magna: .....................................................................................  
 2. Tip ta’ vettura:............................................................................................................ ..........  
 3. L-isem u l-indirizz tal-fabbrikant:........................................................................................   
4. Jekk jgħodd, l-isem u l-indirizz tar-rappreżentant tal-fabbrikant: .......................................  
............................................................................................................................... ...............  
 5. Waqgħa fil-pressjoni tad-dħul massima permessa......................................................... kPa 
 6. Pressjoni fuq wara massima permessa: ......................................................................... kPa 
 68 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
7. Saħħa massima permessibbli assorbita mit-tagħmir imħaddem mill-magna: 
 
Intermedjarja:  . . . . . . . . . . kW;  Ikklassifikata: ........................................................... kW 
 8. L-għamla u t-tip tal-magna: .................................................................................................  
 9. Livelli ta’ emissjonijiet tal-magna/magna oriġinali 
 
9.1. Test ESC (jekk japplika): 
CO:......................g/kWh THC:....................g/kWh 
NO
x: ....................g/kWh 
PT:.......................g/kWh 
 
9.2. Test ELR (jekk japplika): 
Valur tad-duħħan: ..................m-1 
 
9.3. Test ETC (jekk japplika): 
CO:......................g/kWh 
THC:....................g/kWh 
NMHC:................g/kWh 
CH 4:.....................g/kWh 
NO x: ....................g/kWh 
PT:.......................g/kWh 
 10. Il-magna kienet sottomessa għat-testijiet nhar:....................................................................   
11. Is-servizz tekniku responsabbli biex jagħmel it-testijiet ta’ l-approvazzjoni: .....................  
............................................................................................................................... ...............  
 12. Data tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz: .....................................................................  
  13. Numru tar-rapport maħruġ minn dak is-servizz: .................................................................  
 
14. Il-post fejn tinsab il-marka ta’ l-approvazzjoni tal-vettura/magna 2
/: .................................  
 
15. Post:...................................................................................................................... ................  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 69
 
16. Data :..................................................................................................................... ...............  
 
17. Firma:..................................................................................................................... ..............  
 18. Id-dokumenti li ġejjin, li għandhom fuqhom il-marka ta’ l-approvazzjoni murija hawn fuq, 
huma annessi ma’ din il-komunikazzjoni: 
 
Kopja waħda ta’ l-anness 1 għal dan ir-Regolament mimlija u bit-tpinġijiet u d-dijagrammi 
msemmija mehmuża. 
 
            
                                                 
1
/ In-numru distintiv tal-pajjiż li ta/estenda/ċaħad/irtira approvazzjoni (ara d-
dispożizzjonijiet ta’ l-approvazzjoni fir-Regolament). 
2/ Aqta’ dak li ma japplikax. 70 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 3  
 
ARRANĠAMENTI TAL-MARKI TA’ L-APPROVAZZJONI 
(Ara l-paragrafu 4.6 ta’ dan ir-Regolament) 
 
I. APPROVAZZJONI "I" (Ringiela A).  (Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament)   
Mudell A
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela A u jaħdmu bid-diżil jew bil-gass 
likwidifikat taż-żejt mhux raffinat ( LPG ). 
 
   
 
Mudell B
 
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela A u jaħdmu bil-fjuwil tal-gass 
naturali ( NG).  Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil 
determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta' dan ir-Regolament.  
  
 
 
 Il-marki ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura juri li t-tip ta’ 
magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439.  Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni 
ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u 
tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament.  
 
II. APPROVAZZJONI “II” (Ringiela B1).  (Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament)  HL  t a
3
aa 
2 E   11 49 RI - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . aa 
2 E   11 49 RI - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 71
Mudell Ċ  
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B1 u li jaħdmu bid-diżil jew bil-
fjuwil tal-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat ( LPG ).  
 
Mudell D  
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B1 u li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass 
naturali ( NG).  Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil 
determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta’ dan ir-Regolament.  
 
 
 
 
 Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ 
magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439.  Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni 
ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u 
tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament. 
 
III. APPROVAZZJONI “III” (Ringiela B2). 
 (Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament) 
Mudell E
 
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B2 u li jaħdmu bid-diżil jew 
fjuwil tal-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat ( LPG ). 
       
a a 
2 E  11 49 RIII - 042439  a
3
a  = 8  mm m i n  . H t a
3
aa 
2 E   11 49 RII - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . aa 
2 E   11 49 RII - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . 72 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Mudell F  
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela B2 u li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass 
naturali ( NG).  Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil 
determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta’ dan ir-Regolament.  
 
  
  
 Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ 
magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439.  Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni 
ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u 
tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament. 
 
IV. APPROVAZZJONI “IV” (Ringiela Ċ). 
 (Ara l-paragrafu 4.6.3. ta’ dan ir-Regolament) 
Mudell G
 
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela Ċ u li jaħdmu bid-diżil jew bil-
fjuwil tal-gass likwidifikat taż-żejt mhux raffinat ( LPG ) 
 
 
 
  
Mudell H
 
 
 Magni approvati għal-limiti ta’ emissjonijiet tar-Ringiela Ċ u li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass 
naturali ( NG).  Is-suffiss wara s-simbolu nazzjonali jindika l-kwalifikazzjoni tal-fjuwil 
determinata skond il-paragrafu 4.6.3.1. ta’ dan ir-Regolament.  
  
 
 aa 
2 E   11 49 RIV - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . L t a
3
aa 
2 E   11 49 RIII - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . 
HL  t a
3
aa 
2 E   11 49 RIV - 042439  a
3
a  = 8 mm m i n  . 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 73
 Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ 
magna/vettura konċernati ġew approvati fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 
u taħt in-numru ta’ l-approvazzjoni 042439.  Din l-approvazzjoni tindika li l-approvazzjoni 
ngħatat skond ir-rekwiżiti tar-Regolament Nru. 49 bis-serje ta’ emendi 04 inkorporati u 
tissodisfa l-limiti relevanti deskritti fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament. 
 
V. MAGNA/VETTURA APPROVATA GĦAL REGOLAMENT WIEĦED JEW AKTAR 
 (Ara l-paragrafu 4.7 ta’ dan ir-Regolament)  
Mudell I
 
 
 
 
  
 Il-marka ta’ l-approvazzjoni t’hawn fuq imwaħħla ma’ magna/vettura turi li t-tip ta’ 
magna/vettura konċernata ġiet approvata fir-Renju Unit (E11) skond ir-Regolament Nru. 49 (livell ta’ emissjonijiet IV) u r-Regolament Nru. 24 1
/.  L-ewwel żewġ numri ta’ l-
approvazzjoni jindikaw li, fid-dati meta ngħataw l-approvazzjonijiet rispettivi, ir-Regolament Nru. 49 kien fih is-serje ta’ emendi 04, u r-Regolament Nru. 24 kien fih is-serje ta’ emendi 03. 
_____________  1
/ In-numru tat-tieni Regolament hu mogħti biss bħala eżempju.  
 
_________ 49 IV HL  
24  03 1628  04 2439  a 
2 a E   11 a 
3 a 
2 
a 
2  a 
3 
a 
3 74 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 4  
 
PROĊEDURA TAT-TEST 
 
1. INTRODUZZJONI 
 1.1. Dan l-anness jiddeskrivi l-metodi biex ikunu determinati l-emissjonijiet tal-komponenti 
gassużi, tal-partikuli separati u d-dħaħen mill-magni li jridu jiġu ttestjati.  Tliet ċikli tat-test huma deskritti li jridu jiġu applikati skond id-dispożizzjonijiet tar-Regolament, il-paragrafu 6.2.: 
 1.1.1. l- ESC li hu magħmul minn ċiklu bi 13-il mod fi stat stabbli, 
 1.1.2. l- ELR li hu magħmul minn passi tat-tagħbija li jgħaddu f’veloċitajiet differenti, li huma 
partijiet integrali minn proċedura waħda tat-test, u jsiru fl-istess ħin; 
 1.1.3. l- ETC li hi magħmula minn sekwenza ta’ sekonda b’sekonda tal-modi li jgħaddu.  
 1.2. It-test irid isir bil-magna mwaħħla fuq bank tat-test u mqabbda ma' dajnamometru.  1.3. Prinċipju tal-kejl
 
  L-emissjonijiet li jridu jitkejlu mill-egżost tal-magna jinkludu l-komponenti gassużi (l-
monossidu karboniku, l-idrokarbons totali għall-magni diżil fit-test ta’ l- ESC biss; 
idrokarbons mhux tal-metanu għall-magni diżil u li jaħdmu bil-gass fuq it-test ta' l- ETC 
biss; metanu għall-magni li jaħdmu bil-gass fit-test ta' l- ETC biss u l-ossidi tan-
nitroġenu), il-partikuli separati (magni diżil, magni li jaħdmu bil-gass fi stadju Ċ biss) u d-dħaħen (magni diżil fit-test ta' l- ELR biss).  Barra minn hekk, id-dijossidu karboniku 
hu spiss użat bħala gass li jsib biex jiddetermina l-proporzjon ta' tnaqqis fil-konċentrazzjoni ta' sistemi bil-fluss parzjali jew sħiħ li jitlef fil-konċentrazzjoni.  Il-prassi tajba ta’ l-inġinerija tirrikkmanda l-kejl ġenerali tad-dijossidu karboniku bħala għodda eċċellenti biex jinstabu problemi tal-kejl meta jsir it-test. 
 1.3.1.  Test ESC 
  Waqt is-sekwenza preskritta ta’ kundizzjonijiet tat-tħaddim tal-magna msaħħna l-
ammonti ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost t’hawn fuq iridu jkunu eżaminati kontinwament billi jittieħed kampjun mill-gass ta’ l-egżost mhux proċessat.  Iċ-ċiklu tat-test hu magħmul minn numru ta’ modi tal-veloċità u s-saħħa, li jkopri l-firxa tipika tat-tħaddim ta' magni diżil.  Waqt kull mod il-konċentrazzjoni ta’ kull s-sustanza li tniġġes gassuż, il-fluss ta’ l-egżost u s-saħħa li toħroġ iridu jkunu determinati, u l-valuri mkejla jingħataw attenzjoni sew.  Il-kampjun tal-partikuli separati jridu jitnaqqsu fil-konċentrazzjoni ma’ l-arja ambjentali kundizzjonata.  Irid jittieħed kampjun wieħed fuq it-test komplut, u jinġabar fuq filters adattati.  Il-grammi ta’ kull s-sustanza li tniġġes emessi għal kull kilowatt-siegħa (kWh) iridu jiġu kkalkulati kif deskritt fl-appendiċi 1 ta’ dan l-anness.  Barra minn hekk, l- irid jitkejjel fi tliet punti tat-test fi ħdan iż-żona ta’ kontroll magħżula mis-Servizz Tekniku 1
/ u l-valuri mkejla mqabbla mal-valuri 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 75
kkalkulati minn dawk il-modi taċ-ċiklu tat-test li fih il-punti tat-test magħżula.  L-
ispezzjoni tal-kontroll ta’ l-NO x tassigura l-effikaċja tal-kontroll ta’ emissjonijiet tal-
magna fi ħdan il-firxa tat-tħaddim tipika tal-magna. 
 1.3.2.  Test ELR 
   Waqt test tar-rispons tat-tagħbija preskritt, id-dħaħen tal-magna msaħħna jridu jkunu 
determinati permezz ta’ opaċimetru.  It-test jikkonsisti fit-tagħbija tal-magna f'veloċità kostanti minn 10 fil-mija għal 100 fil-mija tagħbija fi tliet veloċitajiet differenti tal-magna.  Barra minn hekk, ir-raba' pass tat-tagħbija magħżul mis-Servizz Tekniku
1 jrid 
isir, u l-valur imqabbel mal-valuri tal-passi tat-tagħbija ta' qabel.  Il-quċċata tad-duħħan trid tkun determinata permezz tat-teħid tal-medja ta’ l-algoritmu, kif deskritt fl-appendiċi 1 ta’ dan l-anness.  
 1.3.3.  Test ETC 
  Waqt ċiklu li jgħaddi preskritt tal-kundizzjonijiet tat-tħaddim tal-magna msaħħna, li hu 
bbażat mill-qrib fuq il-mudelli tat-sewqan speċifiċi għat-tip ta’ triq ta’ magni li jifilħu ħafna mwaħħla fuq it-trakkijiet u l-karozzi tal-linja, is-sustanzi li jniġġsu t’hawn fuq iridu jiġu eżaminati wara li jitnaqqas fil-konċentrazzjoni l-gass ta’ l-egżost totali ma’ l-arja ambjentali kundizzjonata.  Permezz tas-sinjali li jagħtu informazzjoni lura dwar is-saħħa li ddawwar u l-veloċità tal-magna tad-dajnamometru tal-magna, is-saħħa trid tiġi integrata fir-rigward tal-ħin taċ-ċiklu li jirriżulta fix-xogħol magħmul mill-magna waqt iċ-ċiklu.  Il-konċentrazzjoni ta’ NO
x u HC trid tkun determinata waqt iċ-ċiklu kollha 
permezz ta' integrazzjoni tas-sinjal ta' l-analizzatur.  Il-konċentrazzjoni ta’ CO, CO 2 u 
NMHC  tista’ tiġi determinata permezz ta’ integrazzjoni tas-sinjal ta’ l-analizzatur jew 
permezz tal-borża ta' kampjunar.  Għall-partikuli separati, irid jinġabar kampjun proporzjonali fuq filters adattati.  Ir-rata tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni trid tkun determinata fuq iċ-ċiklu biex jiġu kkalkulati l-valuri tal-l-emissjonijiet totali tas-sustanzi li jniġġsu.  Il-valuri totali ta’ l-emissjonijiet iridu jkunu relatati max-xogħol tal-magna biex jittieħdu l-grammi ta' kull s-sustanza li tniġġes emessi għal kull kilowatt-siegħa (kWh), kif deskritt fl-appendiċi 2 ta' dan l-anness. 
 2. KUNDIZZJONIJIET TAT-TEST  2.1. Kundizzjonijiet tat-test tal-magna
 
 2.1.1. It-temperatura assoluta (T
a) ta’ l-arja tal-magna fid-daħla tal-magna mfissra f’ Kelvins , u 
l-pressjoni atmosferika xotta (p s), imfissra f’kPa trid titkejjel u l-parametru F irid ikun 
determinat skond id-dispożizzjonijiet li ġejjin: 
 76 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 (a)   għall-magni diżil: 
   Magni li jiġbdu l-fluwidu b’mod naturali u ċċarġjati ħafna b’mod mekkaniku:  
7 , 0
29899⎟
⎠⎞⎜
⎝⎛∗⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛=a
sT
pF  
 
 Magni ċċarġjati turbo li jkessħu jew ma jkessħux l-arja li tidħol:  
5 , 1 7 , 0
29899⎟
⎠⎞⎜
⎝⎛∗⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛=a
sT
pF  
 
 (b) għall-magni li jaħdmu bil-gass:   
6 , 0 2 , 1
29899⎟
⎠⎞⎜
⎝⎛∗⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛=a
sT
pF  
 
2.1.2.  Validità tat-test 
  Biex test ikun meqjus li hu validu, il-parametru F irid ikun tali li:  
0.96 ≤ F ≤ 1.06 
 2.2. Magni bit-tkessiħ taċ-ċarġ ta’ l-arja
 
  It-temperatura taċ-ċarġ ta’ l-arja trid tittieħed u trid tkun, fil-veloċità tas-saħħa massima 
ddikjarata u t-tagħbija sħiħa, sa ± 5 K tat-temperatura massima taċ-ċarġ ta' l-arja speċifikata fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 1.16.3.  It-temperatura tal-mezz li jkessaħ trid tkun talanqas 293 K (20°C).  
  Jekk tintuża’ sistema tat-test tal-ħanut jew tal-blower, it-temperatura taċ-ċarġ ta’ l-arja 
trid tkun sa tat-temperatura taċ-ċarġ massimu ta’ l-arja speċifikata fl-anness 1, il-
paragrafu 1.16.3. fil-veloċità tas-saħħa massima ddikjarata u tat-tagħbija sħiħa.  Is-
setting ta’ dak li jkessaħ iċ-ċarġ ta’ l-arja biex jintlaħqu l-kundizzjonijiet t’hawn fuq irid jintuża’ għaċ-ċiklu tat-test kollu. 
 2.3. Sistema tad-dħul ta’ l-arja fil-magna
 
  Sistema tad-dħul ta’ l-arja fil-magna trid tintuża' billi tippreżenta restrizzjoni tad-dħul 
ta' l-arja sa ± 100 Pa tal-limitu ta’ fuq tat-tħaddim tal-magna fil-veloċità tas-saħħa massima dikjarata u tat-tagħbija sħiħa.  
 2.4. Sistema ta’ l-egżost tal-magna
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 77
 
 Trid tintuża’ sistema ta’ l-egżost li tippreżenta pressjoni fuq wara ta’ l-egżost sa ± 1000 
Pa tal-limitu ta’ fuq tal-magna li taħdem fil-veloċità tas-saħħa massima ddikjarata u tat-tagħbija sħiħa u volum sa ± 40 fil-mija ta’ dak speċifikat mill-fabbrikant. Tista’ tintuża’ sistema tat-test tal-ħanut, dejjem jekk tirrappreżenta l-kundizzjonijiet proprja tat-tħaddim tal-magna. Is-sistema ta’ l-egżost trid tikkonforma mar-rekwiżiti għat-teħid tal-kampjuni tal-gass ta' l-egżost, kif stipulat fl-anness 4, il-paragrafu 3.4. u fl-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.1., EP  u l-paragrafu 2.3.2., EP. 
  Jekk il-magna hi mgħammra b'mekkaniżmu li jagħmel trattament wara l-egżost, il-pajp 
ta' l-egżost irid ikollu l-istess dijametru bħal dak li jinsab fl-użu għal talanqas 4 dijametri tal-pajp 'l fuq fid-daħla tal-bidu tal-paragrafu ta' l-espansjoni li fih il-mekkaniżmu bit-trattament wara. Id-distanza mill-flanġ tal-manifold ta’ l-egżost jew mill-iżbokk taċ-ċarġer turbo għall-mekkaniżmu tat-trattament ta’ wara l-egżost trid tkun l-istess bħal fil-konfigurazzjoni tal-vettura jew fil-limiti ta’ l-ispeċifikazzjonijiet tad-distanza tal-fabbrikant.  Il-pressjoni fuq wara ta’ l-egżost jew ir-restrizzjoni trid timxi fuq l-istess kriterji t'hawn fuq, u tista' tiġi ssettjata b’valv.  Il-kontenitur tat-trattament ta’ wara jista’ jitneħħa waqt testijiet finta u waqt il- mapping  tal-magna, u jiġi 
mibdul b’kontenitur ekwivalenti li jkollu sapport ta’ katalizzatur li ma jkunx qed jaħdem. 
 2.5. Sistema li tkessaħ
 
  Trid tintuża’ sistema li tkessaħ il-magna b’saħħitha biżżejjed biex iżomm lill-magna 
fit-temperaturi normali tat-tħaddim preskritti mill-fabbrikant.   
 2.6 Żejt lubrikanti
 
  L-ispeċifikazzjonijiet taż-żejt lubrikanti użat għat-test iridu jiġu rekordjati u preżentati 
mar-riżultati tat-test, kif speċifikat fl-anness 1, il-paragrafu 7.1. 
 2.7. Il-fjuwil
 
  Il-fjuwil irid ikun il-fjuwil ta’ referenza speċifikat fl-annessi 5, 6 jew 7.   It-temperatura tal-fjuwil u l-punt tal-kejl irid ikun speċifikat mill-fabbrikant fi ħdan il-
limiti mogħtija fl-anness 1, il-paragrafu 1.16.5.  It-temperatura tal-fjuwil ma tridx tkun inqas minn 306 K (33°C).  Jekk ma tkunx speċifikata, trid tkun 311 K ± 5 K (38°C ± 5°C) fid-daħla tal-fornitura tal-fjuwil. 
  Għal magni li jieħdu fjuwil NG u LPG , it-temperatura tal-fjuwil u l-punt tal-kejl iridu 
jkunu fi ħdan il-limiti mogħtija fl-anness 1, il-paragrafu 1.16.5. jew fl-anness 1, l-appendiċi 3, il-paragrafu 1.16.5. f’każijiet fejn il-magna mhix magna oriġinali. 
 2.8. Ittestjar ta’ sistemi li jagħmlu trattament wara l-egżost
 78 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 Jekk il-magna hi mgħammra b’sistema ta’ trattament wara l-egżost, l-emissjonijiet 
imkejla fuq iċ-ċiklu(i) tat-test iridu jkunu rappreżentattivi ta' l-emissjonijiet li hemm fil-verità.  Jekk dan ma jistax jintlaħaq b’ċiklu tat-test wieħed (eż. għall-filters tal-partikuli separati b’riġenerazzjoni perjodika), iridu jsiru diversi ċikli tat-test u r-riżultati tat-test tittieħed medja tagħhom u/jew jingħataw attenzjoni sew.  Il-proċedura eżatta jrid ikun hemm qbil dwarha mill-fabbrikant tal-magna u mis-Servizz Tekniku abbażi ta' ġudizzju tajjeb ta' l-inġinerija. 
__________ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 79
Anness 4 – Appendiċi 1  
 
ĊIKLI TAT-TEST ESC U ELR 
 
1. SETTINGS TAL-MAGNA U TAD-DAJNAMOMETRU 
 1.1. Determinazzjoni tal-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ
 
  Il-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jkunu dikjarati mill-fabbrikant skond id-
dispożizzjonijiet li ġejjin: 
  Il-veloċità għolja n
hi trid tkun determinata billi tiġi kkalkulata 70 fil-mija tas-saħħa 
netta massima dikjarata P(n), kif determinat fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2.   L-ogħla veloċità tal-magna fejn il-valur ta’ din is-saħħa jiġi fuq il-kurva tas-saħħa hu mfisser bħala n
hi.  
  Il-veloċità baxxa n
lo trid tkun determinata billi jiġi kkalkulat 50 fil-mija tas-saħħa 
massima netta dikjarata, kif determinata fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2.   L-aktar veloċità baxxa tal-magna fejn dan il-valur tas-saħħa jiġi fuq il-kurva tas-saħħa hu mfisser bħala n
lo. 
  Il-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jkunu kkalkulati kif ġej:  
Veloċità A = n
lo + 25 % (n hi - n lo ) 
Veloċità B = n lo  + 50 % (n hi - n lo ) 
Veloċità C = n lo + 75 % (n hi - n lo) 
 
 Il-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ jistgħu jiġu verifikati b’waħda minn dawn il-metodi 
li ġejjin: 
 
(a) Punti addizzjonali tat-test iridu jitkejlu waqt l-approvazzjoni tas-saħħa tal-
magna skond ir-Regolament Nru. 24 għal determinazzjoni preċiża ta’ n hi u n lo.  
Is-saħħa massima, trid tkun determinata mill-kurva tas-saħħa, u l-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ trid tkun ikkalkulata skond id-dispożizzjonijiet t'hawn fuq. 
 
(b) Il-magna trid tkun segwita tul il-kurva kollha tat-tagħbija, minn veloċità 
massima mingħajr tagħbija sa veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger, bl-użu ta’ mill-anqas 5 punti tal-kejl kull 1000 min
-1  intervall u punti tal-kejl sa ± 50 
min-1 tal-veloċità fis-saħħa massima dikjarata.  Is-saħħa massima, n hi u n lo trid 
tkun determinata minn din il-kurva tal-mappa, u l-veloċitajiet tal-magna A, B u Ċ iridu jiġu kkalkulati skond id-dispożizzjonijiet t’hawn fuq.   
  Jekk il-veloċitajiet tal-magna mkejla A, B u Ċ huma sa ± 3 fil-mija tal-veloċitajiet tal-
magna kif dikjarati mill-fabbrikant, il-veloċitajiet tal-magna dikjarati jridu jintużaw għat-test ta’ l-emissjonijiet.  Jekk it-tolleranza tinqabeż għal kwalunkwe veloċità tal-magna, il-veloċitajiet tal-magna mkejla jridu jintużaw għat-test ta’ l-emissjonijiet.  80 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
1.2. Determinazzjoni tas-settings tad-dajnamometru  
  Il-kurva tas-saħħa li ddawwar f’tagħbija sħiħa trid tiġi determinata permezz ta’ 
esperimentazzjoni li tikkalkula l-valuri tas-saħħa li ddawwar għall-modi tat-test speċifikati taħt kundizzjonijiet netti, kif speċifikat fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 8.2.  Is-saħħa assorbita mit-tagħmir imħaddem mill-magna, jekk tapplika, trid titqies.  Is-setting tad-dajnamometru għal kull mod tat-test barra t-tħaddim mhux fuq ger irid jiġi kkalkulat permezz tal-formula: 
100L)n(Ps ∗ =  
 jekk ittestjat taħt kundizzjonijiet netti 
  
 jekk mhux ittestjat taħt kundizzjonijiet netti   fejn:   s = setting tad-dajnamometru, kW   P(n) = is-saħħa netta tal-magna kif indikata fl-anness 1, l-appendiċi 1,    il-paragrafu 8.2., kW   L = perċentwal ta' tagħbija kif indikata fil-paragrafu 2.7.1.,   P(a) = is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li jridu jitwaħħlu kif indikati     fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.1.   P(b) = is-saħħa assorbita mill-awżiljarji li trid titneħħa kif indikat    fl-anness 1, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.2.  2. PROVA TAT-TEST ESC 
  Fuq talba tal-fabbrikant, test finta jista’ jsir għall-kundizzjonar tal-magna u tas-sistema 
ta’ l-egżost qabel iċ-ċiklu tal-kejl. 
 2.1. Preparazzjoni tal-filters ta' kampjunar
 
  Talanqas siegħa qabel it-test, kull filter (par) irid jitqiegħed f’dixx petri  magħluq, iżda 
mhux issiġġillat u jitqiegħed ġo ċejmber li tkejjel għall-istabbilizzazzjoni.  Fl-aħħar tal-perjodu ta' l-istabbilizzazzjoni, kull filter (par) irid jintiżen u l-piż mingħajr l-ippakkjar irid jittieħed.  Il-filter (par) irid imbagħad jinħażen ġo petri dixx magħluq jew 
kontenitur tal-filter issiġġillat sakemm ikun meħtieġ għat-testjar.  Jekk il-filter (par) ma jintużax fi żmien tmien sigħat minn meta jitneħħa miċ-ċejmber tal-qisien, irid jiġi kundizzjonat u jerġa’ jintiżen qabel jintuża’. ))b(P)a(P(100L)n(Ps − + ∗ =27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 81
 
2.2. Twaħħil tat-tagħmir li jkejjel  
  L-istrumentazzjoni u s-sondi tal-kampjuni jridu jkunu mwaħħla kif meħtieġ.  Meta 
tintuża’ sistema tal-fluss sħiħ imnaqqas mill-konċentrazzjoni għat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni tal-gass ta’ l-egżost, il-parti ta’ wara tal-pajp ta’ l-egżost trid tkun imqabbda mas-sistema. 
 2.3. It-tibdija tas-sistema tat-tnaqqis fil-konċentrazzjoni u l-magna
 
  Is-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-magna għandhom jiġu startjati u jissaħħnu 
sakemm it-temperaturi kollha u l-pressjonijiet joqogħdu f’saħħa massima skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant u l-prassi ta’ inġinerija tajba. 
 2.4. Tibdija tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati
 
  Is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tinbeda u tkun qed taħdem fuq 
bajpass.  Il-livell ta’ l-isfond tal-partikuli separati ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jista’ jiġi determinat billi tiġi mgħoddija l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mill-filters tal-partikuli separati.  Jekk tintuża’ l-arja ffiltrata li ttellef fil-konċentrazzjoni, jista’ jsir kejl wieħed qabel jew wara t-test.  Jekk l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mhix filtrata, il-kejlijiet fil-bidu u fl-aħħar taċ-ċiklu, jistgħu jsiru, u l-valuri tittieħed il-medja tagħhom.  
 2.5. Aġġustament tal-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni
 
  L-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun issettjata b’tali mod li t-temperatura tal-
gass ta’ l-egżost imnaqqas fil-konċentrazzjoni mkejjel eżatt qabel il-filter ewlieni m'għandhiex teċċedi t-325 K (52°C) fi kwalunkwe mod.  Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni (q) m’għandux ikun inqas minn 4. 
   Għas-sistemi li jużaw il-kejl tal-konċentrazzjoni CO
2 jew NO x għall-kontroll tal-
proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni, il-kontenut ta’ CO 2 jew NO xta’ l-arja li ttellef 
fil-konċentrazzjoni jrid jitkejjel fil-bidu u fl-aħħar ta’ kull test.  Il-kejlijiet tal-konċentrazzjoni CO
2 jew NO x ta’ qabel u wara t-test ta’ l-isfond ta’ l-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni jridu jkunu sa 100 ppm jew 5 ppm ta' kull wieħed, rispettivament. 
 2.6. Iċċekkjar ta’ l-analizzaturi
 
  L-analizzaturi ta’ l-emissjonijiet iridu jkunu ssettjati f’żero u jiġu spanned.  
 82 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
2.7. Ċiklu tat-test  
 
2.7.1. Iċ-ċiklu ta’ 13-il mod li ġej irid ikun segwit bit-tħaddim tad-dajnamometru fuq il-
magna tat-test: 
  
Numru tal-
Mo
d Veloċità tal-
mag
na Perċentwal ta' 
tagħb
ija Fattur li jrid 
jingħat
a 
attenzj
oni 
sew Tul tal-Mod 
1 mhux fuq 
ger - 0.15 4 minuti 
2 A 100 0.08 2 minuti 
3 B 50 0.10 2 minuti 
4 B 75 0.10 2 minuti 
5 A 50 0.05 2 minuti 
6 A 75 0.05 2 minuti 
7 A 25 0.05 2 minuti 
8 B 100 0.09 2 minuti 
9 B 25 0.10 2 minuti 
10 C 100 0.08 2 minuti 
11 C 25 0.05 2 minuti 
12 C 75 0.05 2 minuti 
13 C 50 0.05 2 minuti 
  2.7.2.  Sekwenza tat-test 
  Is-sekwenza tat-test trid tinbeda.  It-test irid isir fl-ordni tan-numri tal-modi kif stipulati 
fil-paragrafu 2.7.1. 
  Il-magna trid tiġi mħaddma għall-ħin preskritt f’kull mod, billi ttemm it-tibdil fil-
veloċità tal-magna u t-tagħbija fl-ewwel 20 sekonda.  Il-veloċità speċifikata trid tinżamm sa ± 50 min
-1  u s-saħħa li ddawwar speċifikata trid tinżamm sa ± 2 fil-mija 
tas-saħħa li ddawwar massima fil-veloċità tat-test.  
  Fuq talba tal-fabbrikant, is-sekwenza tat-test tista’ tiġi mtennija f’numru suffiċjenti ta’ 
drabi biex jittieħdu aktar kampjuni tal-piż tal-partikuli separati fuq il-filter.  Il-fabbrikant irid jagħti deskrizzjoni dettaljata tal-proċeduri ta’ l-evalwazzjoni tad-dejta u tal-kalkolazzjoni tad-dejta.  L-emissjonijiet gassużi jridu jiġu determinati biss fuq l-ewwel ċiklu. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 83
2.7.3.  Rispons ta’ l-analizzatur 
 
 L- output ta’ l-analizzaturi jrid jiġi rrekordjat fuq rikorder ta’ l- istrip ċart jew jitkejjel 
permezz ta’ sistema ekwivalenti tal-ksib tad-dejta bil-gass ta' l-egżost għaddej mill-analizzaturi tul iċ-ċiklu tat-test kollu.  
 2.7.4.  Partikuli separati ta' kampjunar 
  Par filters (filters primarji u li jagħtu sostenn, ara l-anness 4, l-appendiċi 4) iridu 
jintużaw għall-proċedura kompluta tat-test.  Il-fatturi modali li jeħtieġu attenzjoni sew speċifikati fil-proċedura taċ-ċiklu tat-test iridu jitqiesu billi jittieħed kampjun proporzjonali għall-fluss tal-piż ta’ l-egżost waqt kull mod individwali taċ-ċiklu.  Dan jista’ jinkiseb billi tiġi aġġustata r-rata tal-fluss tal-kampjun, il-ħin kampjunarju, u/jew il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni, b’dak il-mod, sabiex il-kriterji biex jiġi kkonsidrati b’mod effettiv il-fatturi fil-paragrafu 5.6. jintlaħaq. 
  Il-ħin kampjunarju għal kull mod irid jibda talanqas 4 sekondi kull 0.01 fattur li jitqies 
kunsiderazzjoni.  It-teħid ta’ kampjun irid isir tard kemm jista’ jkun f’kull mod.  It-teħid ta’ kampjuni tal-partikuli separati jrid jiġi mitmum mhux aktar kmieni minn 5 sekondi qabel l-aħħar ta’ kull mod. 
 2.7.5.  Kundizzjonijiet tal-magna 
  Il-veloċità u t-tagħbija tal-magna, it-temperatura ta’ l-arja li tidħol u l-waqgħa fil-
pressjoni, it-temperatura ta’ l-egżost u l-pressjoni ta’ fuq wara, il-fluss tal-fjuwil u l-fluss ta’ l-arja jew l-egżost, it-temperatura taċ-ċarġ ta’ l-arja, it-temperatura tal-fjuwil u l-umdità jridu jittieħdu waqt kull mod, bir-rekwiżiti tal-veloċità u tat-tagħbija (ara l-paragrafu 2.7.2) jintlaħqu waqt il-ħin tat-teħid ta' kampjuni tal-partikuli separati, iżda fl-ebda każ waqt l-aħħar minuta ta' kull mod. 
   Kull dejta oħra meħtieġa għall-kalkolazzjoni għandha tiġi rekordjata (ara l-paragrafi 4 
u 5). 
 2.7.6. Spezzjoni NO
x ta’ ġoż-żona ta' kontroll 
  L-ispezzjoni NO
x ġoż-żona tal-kontroll trid issir mall-ewwel wara li jintemm il-mod 13.  
Il-magna trid tkun kundizzjonata fil-mod 13 għal perjodu ta' tliet minuti qabel ma jibdew il-kejlijiet.  Iridu jsiru tliet kejlijiet f'postijiet differenti ġoż-żona ta' kontroll, magħżula mis-Servizz Tekniku 1
/3.  Il-ħin għal kull kejl irid ikun 2 minuti.  
   Il-proċedura ta’ kejl hi identika għall-kejl fiċ-ċiklu ta’ 13-il mod, u trid issir skond il-
paragrafi 2.7.3., 2.7.5., u 4.1. ta’ dan l-appendiċi, u l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3. 
   Il-kalkolazzjoni trid issir skond il-paragrafu 4. 
                                                
 
3  1 /  Il-punti ta t- test iridu jint g ħażlu per m ezz ta’ m etodi stati stiċi ta ’ g ħażla bl-addoċċ.  84 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
2.7.7. Iċċekkjar mill-ġdid ta’ l-analizzaturi   Wara t-test ta’ l-emissjonijiet iridu jintużaw gass żero u l-istess gass span  għaċ-ċekjar 
mill-ġdid.  It-test se jitqies aċċettabbli jekk id-differenza bejn ir-riżultati ta’ qabel it-test u ta’ wara t-test hija inqas minn 2 fil-mija tal-valur tal-gass span.  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 85
3. TWETTIQ TAT-TEST ELR   
 
3.1. Twaħħil tat-tagħmir li jkejjel  
  L-opaċimetru u s-sondi ta' kampjunar, jekk jgħoddu, iridu jitwaħħlu wara s-sajlenser ta’ 
l-egżost jew xi mekkaniżmu tat-trattament ta’ wara, jekk ikun hemm imwaħħal, skond il-proċeduri ġenerali tat-twaħħil speċifikati mill-fabbrikant ta’ l-istrument.  Barra minn hekk, ir-rekwiżiti tal-paragrafu 10 ta’ ISO 11614 iridu jiġu osservati, fejn jixraq. 
   Qabel ma jsiru xi spezzjonijiet fuq żero u fuq l-iskala kollha, l-opaċimetru jrid 
jissaħħan u jiġi stabbilizzat skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant ta’ l-istrument.   Jekk l-opaċimetru hu mgħammar b’sistema li tnaddaf l-arja biex tipprevjeni li l-ottiċi ta' l-istrument tal-kejl jimtlew bin-nugrufun, din is-sistema trid tiġi attivata wkoll u aġġustata skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant. 
 3.2. L-iċċekkjar ta’ l-opaċimetru
 
  L-ispezzjonijiet żero u ta’ l-iskala kollha jridu jsiru fil-mod li jaqra l-opaċità, peress li l-
iskala ta’ l-opaċità tagħti l-possibiltà ta’ żewġ punti tal-kalibrar li jistgħu jiġu definiti sew, prinċipalment 0 fil-mija opaċità u 100 fil-mija opaċità.  Il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl imbagħad jiġi kkalkulat sew abbażi ta' l-opaċità mkejla u l-L
A, 
kif sottomessa mill-fabbrikant ta' l-opaċimetru, meta l-istrument jitreġġa' lura għall-mod tal-qari k biex jiġi ttestjat. 
  Mingħajr l-ebda ostaklu tar-raġġ ta’ dawl ta’ l-opaċimetru, il-qari jrid ikun aġġustat 
għal 0.0 % ± 1.0 % opaċità.  Bid-dawl jiġi miżmum milli jilħaq lir-riċevitur, il-qari jrid jiġi aġġustat għal 100.0 % ± 1.0 % opaċità. 
 3.3. Ċiklu tat-test
 
 3.3.1.  Kundizzjonar tal-magna 
  It-tisħin tal-magna u tas-sistema jrid isir f’saħħa massima sabiex jistabbilizza l-
parametri tal-magna skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant.  Il-fażi ta' prekondizzjonar għandha wkoll tipproteġi l-kejl proprja mill-influwenza tal-fdalijiet fis-sistema ta’ l-egżost mit-test ta’ qabel. 
 Meta l-magna tiġi stabilizzata, iċ-ċiklu jrid jinbeda fi żmien 20 ± 2 s wara l-fażi tal-
prekundizzjonar.  Fuq talba tal-fabbrikant, test finta jista’ jsir għal kundizzjonar addizzjonali qabel iċ-ċiklu tal-kejl. 
 3.3.2.  Sekwenza tat-test 
  It-test hu magħmul minn tliet passi tat-tagħbija f’kull waħda mit-tliet veloċitajiet tal-
magna A (ċiklu 1), B (ċiklu 2) u Ċ (ċiklu 3) determinati skond l-anness 4, il-paragrafu 1.1., segwiti minn ċiklu 4 f’veloċità ġoż-żona ta' kontroll u tagħbija bejn 10 fil-mija u 100 fil-mija, magħżula mis-Servizz Tekniku 1
/.  Is-sekwenza li ġejja trid tiġi segwita 
fit-tħaddim tad-dajnamometru fuq il-magna tat-test, kif muri fil-Figura 3. 86 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 
 
Figura 3 : Sekwenza tat-Test  ELR  
 
(a) Il-magna trid tiġi mħaddma fil-veloċità tal-magna A u b’10 fil-mija tagħbija għal .  
Il-veloċità speċifikata trid tinżamm sa mhux aktar minn u s-saħħa li ddawwar 
speċifikata trid tinżamm sa mhux aktar minn 2 fil-mija tas-saħħa li ddawwar massima fil-veloċità tat-test. 
 
(b) Fl-aħħar tas-segment ta’ qabel, il-liver li jikkontrolla l-veloċità jrid jitmexxa 
b’mod mgħaġġel lejn, u jinżamm fil-, pożizzjoni miftuħa għal kollox għal 10 ± 1 s.  It-tagħbija neċessarja tad-dajnamometru trid tiġi applikata biex iżżomm il-veloċità tal-magna sa mhux aktar minn ± 150 min
-1 waqt l-ewwel 3s, u sa mhux 
aktar minn ± 20 min-1 waqt il-kumplament tas-segment. 
 
(c) Is-sekwenza deskritta f’(a) u (b) trid tiġi mtennija darbtejn. 
 
(d) Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-
magna B u 10 fil-mija tat-tagħbija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s. 
 
(e) Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fil-veloċità tal-magna B. 
 
(f) Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-
magna Ċ u għal 10 fil-mija tagħbija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s. 
  
(g) Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fil-veloċità tal-magna Ċ. 
  
(h) Kif jitlesta t-tielet pass tat-tagħbija, il-magna trid tiġi aġġustata għall-veloċità tal-
magna magħżula u kull tagħbija 'l fuq minn 10 fil-mija sa mhux aktar minn 20 ± 2 s. 
  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 87
(i) Is-sekwenza (a) sa (ċ) trid issir bil-magna taħdem fuq il-veloċità tal-magna 
magħżula. 
 
3.4. Tisħiħ taċ-ċiklu  
 
 Id-devjazzjonijiet standard relattivi tal-valuri tad-dħaħen medji f’kull veloċità tat-test 
(SV A, SV B, SV C, kif ikkalkulati skond il-paragrafu 6.3.3. ta’ dan l-appendiċi mit-tliet 
passi tat-tagħbija  suċċessivi f’kull veloċità tat-test) iridu jkunu anqas minn 15 fil-mija 
tal-valur medju, jew 10 fil-mija tal-valur tal-limitu muri fit-Tabella 1 tar-Regolament, liema minnhom hu l-ikbar.  Jekk id-differenza hi akbar, is-sekwenza trid tiġi mtennija sakemm it-3 passi tat-tagħbija suċċessivi jilħqu l-kriterji tat-tisħiħ. 
 3.5. Iċċekkjar mill-ġdid ta’ l-opaċimetru
 
  Il-valur tal-moviment żero ta’ wara t-test ta’ l-opaċimetru m’għandux jeċċedi ± 5.0 tal-
valur tal-limitu muri fit-Tabella 1 tar-Regolament. 
  4. KALKOLAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET GASSUŻI  4.1. Evalwazzjoni tad-dejta
 
  Għall-evalwazzjoni ta’ l-emissjonijiet gassużi, il-qari taċ-ċart ta’ l-aħħar 30 sekonda ta’ 
kull mod trid tittieħed il-medja tiegħu, u l-konċentrazzjonijiet medji (konċ) ta’ HC, CO 
u NO
x waqt kull mod iridu jkunu determinati mill-qari medju taċ-ċart u d-dejta 
korrispondenti ta’ kalibrar.  Jista’ jintuża’ tip ta’ rikording differenti jekk jassigura li tinkiseb dejta ekwivalenti. 
   Għall-ispezzjoni ta’ l-NO
x fiż-żona ta’ kontroll, ir-rekwiżiti t’hawn fuq japplikaw biss 
għall-NO x. 
   Il-fluss tal-gass ta’ l-egżost G
EXHW jew il-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni G TOT W , jekk jintużaw b’mod mhux obbligatorju, iridu jiġu determinati 
skond l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 2.3. 
 4.2. Korrezzjoni Xotta / Mxarrba
 
  Il-konċentrazzjoni mkejla trid tiġi maqluba għal imxarrba skond il-formuli li ġejjin, 
jekk mhux diġa’ mkejla meta mxarrba. 
   
konċ(imxarrba) = K
W * konċ(xotta) 
   Għall-gass ta’ l-egżost mhux proċessat:  
2 W
AIRDFUEL
FH r , W KGGF 1 K −⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛∗ − =  
 u 88 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛+=
AIRWFUELFH
GG1969 . 1F  
 
 Għall-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni:  
1 W2
1 , e , W K200) wet %( CO HTCRAT1 K − ⎟⎠⎞⎜⎝⎛ ∗− =  
 
 jew 
⎟⎟⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜⎜⎜
⎝⎛
∗+−=
200) dry %( CO HTCRAT1K 1 (K
2) 1 W
2 , e , W  
 
 
 
Għall-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni : Għall-arja li tidħol  
(jekk hi differenti mill-arja li ttellef 
fil-konċentrazzjoni) 
K W,d = 1- K W1  K W,a = 1- K W2 
K W1 = ) H 608 . 1 ( 1000H 608 . 1
dd
∗ +∗  K W2 = ) H 608 . 1 ( 1000H 608 . 1
aa
∗ +∗ 
2
d d Bd d
d10 R p pp R 220 . 6H−∗ ∗ −∗ ∗=   
2
a a Ba a
a10 R p pp R 220 . 6H−∗ ∗ −∗ ∗=  
    fejn:     H
a, H d = g ilma kull kg arja xotta 
  R d, R a = l-umdità relattiva ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni/li tidħol, % 
  p d, p a = il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni/li 
tidħol, kPa 
  p B   = il-pressjoni barometrika totali, kPa 
 4.3. Korrezzjoni No
x għall-umdità u għat-temperatura  
  Peress li l-emissjoni
 NO x tiddependi mill-kundizzjonijiet ta’ l-arja ambjentali, il-
konċentrazzjoni NO x trid tiġi kkorreġuta għat-temperatura ta’ l-arja ambjentali u l-
umdità bil-fatturi mogħtija fil-formuli li ġejjin: 
 
) 298 T ( B ) 71 . 10 H ( A 11K
a aD , H− ∗ + − ∗ +=  
  b’: 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 89
 
  A = 0.309 G FUE L/G AIR D -0.0266  
  B = -0.209 G FUE L/G AI R D +0.00954  
  T a =  it-temperatura ta’ l-arja, K 
  H a =  l-umdità ta’ l-arja li tidħol, g ilma kull kg arja xotta li fiha: 
 
2
a a Ba a
a10 R p pp R 220 . 6H−∗ ∗ −∗ ∗=  
   R
a = l-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol, % 
  ρ a = il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li tidħol, kPa 
  ρ B =il-pressjoni barometrika totali, kPa 
 4.4. Kalkolazzjoni tar-rati tal-fluss tat-total ta’ l-emissjonijiet
 
  Ir-rati tal-fluss tat-total ta’ l-emissjonijiet (g/h) għal kull mod trid tkun ikkalkulata kif 
ġej, billi tassumi d-densità tal-gass ta’ l-egżost li trid tkun 1.293 kg/m³ f’273 K (0°C) u 101.3 kPa: 
  (1) NO
x mass = 0.001587 * NO x conc * K H,D * G EXHW  
  (2) CO
mass = 0.000966 * CO conc  * G EXHW  
  (3) HC
mass = 0.000479 * HC conc * G EXHW  
  fejn NO
x conc, CO conc, HC conc 1/4 huma l-konċentrazzjonijiet medji (ppm) fil-gass ta’ l-
egżost mhux proċessat, kif determinati fil-paragrafu 4.1. 
 
 Jekk, b’mod mhux obbligatorju, l-emissjonijiet gassużi huma determinati b’sistema li 
ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss kollu, il-formuli li ġejjin iridu jiġu applikati: 
  
 (1) NO x mass = 0.001587 * NO x conc * K H,D * G TO T W  
  (2) CO
mass = 0.000966 * CO conc  * G TO T W  
  (3) HC
mass = 0.000479 * HC conc* G TOT W  
  fejn NO
x conc, CO conc, HC conc 1/ huma l-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti medji fl-isfond 
(ppm) ta’ kull mod fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.1. 
 4.5. Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi
 
  L-emissjonijiet (g/kWh) iridu jiġu kkalkulat għall-komponenti individwali kollha fil-
mod li ġej: 
                                                
 
4  1 / Ibbażat fuq ek w ivale nti ta ’ C1 . 90 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
∑ ∗∑ ∗=
i ii mass , x
xWF ) n ( PWF NONO  
 
∑ ∗∑ ∗=
i ii mass
WF ) n ( PWF COCO  
 
∑ ∗∑ ∗=
i ii mass
WF ) n ( PWF HCHC  
 
 Il-fatturi li jeħtieġu konsiderazzjoni sew ( WF) użati fil-kalkolazzjoni t’hawn fuq huma 
skond il-paragrafu 2.7.1. 
 4.6. Kalkolazzjoni tal-valuri taż-żona ta’ kontroll
 
  Għat-tliet punti ta’ kontroll magħżula skond il-paragrafu 2.7.6., l-emissjoni NO
x trid 
tiġi mkejla u kkalkulata skond il-paragrafu 4.6.1. u determinata wkoll permezz ta’ interpolazzjoni mill-modi taċ-ċiklu tat-test l-aktar qrib tal-punt ta’ kontroll rispettiv skond il-paragrafu 4.6.2.  Il-valuri mkejla huma mbagħad imqabbla mal-valuri interpolati skond il-paragrafu 4.6.3.  
 4.6.1.  Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika 
  L-emissjoni NO
x għal kull wieħed mill-punti ta’ kontroll (Z) trid tiġi kkalkulata kif ġej: 
     NO
x mass,Z  = 0.001587 * NO x conc,Z  * K H,D * G EXHW 
    NO
x,Z = NO x mass,Z  / P(n) Z    
 4.6.2.  Determinazzjoni tal-valur ta’ l-emissjonijiet miċ-ċiklu tat-test 
  L-emissjoni NO
x għal kull wieħed mill-punti ta’ kontroll trid tkun interpolata mill-
eqreb erba' modi taċ-ċiklu tat-test li fihom il-punt ta' kontroll magħżul Ż kif muri fil-Figura 4.  Għal dawn il-modi (R, S, T, U), id-definizzjonijiet li ġejjin japplikaw: 
    Veloċità(R) = Veloċità(T) = n
RT 
  Veloċità(S) = Veloċità(U) = n SU 
  Perċentwal ta' tagħbija(R) = Perċentwal ta' tagħbija(S)   Perċentwal ta' tagħbija(T) = Perċentwal ta' tagħbija(U).   L-emissjoni NO
x tal-punt ta’ kontroll magħżul Z trid tkun ikkalkulata kif ġej: 
  
E Z  =  E RS + (E TU - E RS) · (M Z - M RS) / (M TU - M RS) 
   u:   
E
TU  =  E T + (E U - E T) · (n Z - n RT) / (n SU - n RT) 
E RS  =  E R + (E S - E R) · (n Z - n RT) / (n SU - n RT) 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 91
M TU  =  M T + (M U - M T) · (n Z - n RT) / (n SU - n RT) 
M RS  =  M R + (M S - M R) · (n Z - n RT) / (n SU - n RT) 
  
 fejn:   
E
R, E S, E T, E U  = l-emissjoni speċifika NO x tal-modi li jagħlqu kkalkulati skond il-
paragrafu 4.6.1. 
 
M R, M S, M T, M U  = is-saħħa li ddawwar tal-magna tal-modi li jagħlqu. 
 
 
 
Figura 4 : Interpolazzjoni tal-Punt ta’ Kontroll NO x 
 4.6.3.  Paragun tal-valuri ta’ l-emissjoni NO
x 
  L-emissjoni speċifika NO
x mkejla ta’ tal-punt ta’ kontroll Z (NO x,Z) hi paragunata mal-
valur interpolat (E Z) kif ġej: 
  
NO x,diff = 100 * (NO x,z - E z) / E z 
 5. KALKOLAZZJONI TA' L-EMISSJONIJIET TAL-PARTIKULI SEPARATI  5.1. Evalwazzjoni tad-dejta
 
  Għall-evalwazzjoni tal-partikuli separati, il-piżijiet totali tal-kampjun (M
SA M, i) mill-
filters iridu jittieħdu għal kull mod. 
  Il-filters iridu jittieħdu lura fiċ-ċejmber li tiżen u kkundizzjonati għal talanqas siegħa, 
iżda għal mhux aktar minn 80 siegħa, u mbagħad jintiżnu.  L-użin totali gross tal-filters irid ikun rekordjat u l-piż mingħajr l-ippakkjar (ara l-paragrafu 1 ta’ dan l-appendiċi) 92 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
jiġi mnaqqas.  Il-piż tal-partikuli separati M f  huwa t-total tal-piżijiet tal-partikuli 
separati miġbura fuq il-filters primarji u fuq dawk li jintużaw biex jagħtu appoġġ. 
 
 Jekk trid tiġi applikata l-korrezzjoni ta’ l-isfond, il-piż ta’ l-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni (M DIL) minn ġol-filters u l-piż tal-partikuli separati (M d) jrid jittieħed.  
Jekk sar iktar minn kejl wieħed, il-kwozjent M d/M DIL irid ikun ikkalkulat għal kull kejl 
waħdieni u tittieħed il-medja tal-valuri. 
 5.2. Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali
 
  Ir-riżultati tat-test finali rrappurtati ta’ l-emissjonijiet tal-partikuli separati jridu jkunu 
determinati permezz tal-passi li ġejjin.  Peress li diversi tipi ta’ kontroll tar-rati li ttellef fil-konċentrazzjoni jistgħu jintużaw, metodi differenti ta' kalkolazzjoni għal G
EDF W  
japplikaw .  Il-kalkolazzjonijiet kollha jridu jkunu bbażati fuq il-valuri medji tal-modi 
individwali waqt il-perjodu kampjunarju. 
 5.2.1.  Sistemi li joħolqu veloċità kostanti 
 
G
EDF W,i   =  G EXH W,i  * q I 
 
( )
() r Gr G Gq
i , EXHWi , EXHW i , DILW
i∗∗ +=  
  fejn r tikkorrispondi għall-proporzjon ta' l-erjas tal-wiċċ magħmula mill-qtugħ tas-
sonda li toħloq veloċità kostanti u l-pajp ta’ l-egżost:  
 
rA
Ap
r=  
 
 
5.2.2. Sistemi bil-kejl tas-CO 2 jew tal-konċentrazzjoni tas-CO 2  
 
i i , EXHW i , EDFW q * G G =  
 
qconc conc
conc conciEi A i
DA=−
−,,
,, 11 
 
 fejn: 
  konċE = konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-egżost mhux proċessat  konċD = il-konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni 
 konċA = il-konċentrazzjoni mxarrba tal-gass li jintraċċa fl-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 93
 Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti iridu jiġu maqluba għal imxarrba skond il-
paragrafu 4.2. ta’ dan l-appendiċi. 
 
5.2.3. Sistemi bil-kejl tas-CO 2 u metodu tal-bilanċ tal-karbonju 1 / 
 
i , A 2 i , D 2i , FUEL
i , EDFWCO COG 5 . 206G−−=  
 fejn:   CO
2D  =  CO 2 konċentrazzjoni ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni 
 CO 2A = CO 2 konċentrazzjoni ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni 
 (konċentrazzjonijiet fil-Vol% meta mxarrba)    Din l-ekwazzjoni hi bbażata fuq is-suppożizzjoni tal-bilanċ tal-karbonju (atomi tal-
karbonju fornuti lill-magni jiġu emessi bħala CO
2) u determinati permezz tal-passi li 
ġejjin: 
 
i i , EXHW i , EDFW q * G G =  
 
) CO CO ( * GG 5 . 206q
i , A 2 i , D 2 i , EXWi , FUEL
i−∗=  
  u,   5.2.4. Sistemi bil-kejl tal-fluss 
 
i i , EXHW i , EDFW q * G G =  
 
) G G (Gq
i , DILW i , TOTWi , TOTW
i−=  
 5.3. Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ
 
  Ir-riżultati tat-test irrappurtati ta’ l-emissjonijiet tal-partikuli separati jridu jiġu 
determinati permezz tal-passi li ġejjin:  Il-kalkolazzjonijiet kollha jridu jkunu bbażati fuq il-valuri medji tal-modi individwali waqt il-perjodu kampjunarju. 
 
G
EDF W,i    =  G TO TW,i  
 5.4. Kalkolazzjoni tar-rata tal-fluss tal-piż tal-partikuli separati
 
  Ir-rata tal-fluss tal-piż tal-partikuli separati trid tkun ikkalkulata kif ġej:  
PTM
MG
massf
SAMEDFW=∗1000 
 94 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 fejn: 
 
GG W FED FW EDFW i
iin
i =
==
∑ ,*
1 
 
MMSAM SAM i
iin
=
==
∑ ,
1 
 
  i=1,...n   determinati fuq iċ-ċiklu kollu tat-test billi jiġu magħduda l-valuri medji tal-modi 
individwali waqt il-perjodu kampjunarju. 
  Ir-rata tal-fluss tal-partikuli separati tista’ tiġi kkorreġuta fl-isfond kif ġej:  
PTM
MM
MD FWFG
massf
SAMd
DIL i inin
EDFW=− ∗−⎛
⎝⎜⎞
⎠⎟∗⎛
⎝⎜⎞
⎠⎟⎛
⎝⎜⎜⎞
⎠⎟⎟⎡
⎣⎢
⎢⎤
⎦⎥
⎥∗
==
∑11
10001  
 
 
 Jekk isir aktar minn kejl wieħed, (M d/M DIL) trid tiġi mibdula bil-valur medju ta’ 
(M d/M DIL). 
 
 DF i = 13.4/(konċ CO 2 + (konċ CO + konċ HC)*10-4)) għall-modi individwali 
 jew,    DF
i = 13.4/konċCO 2  għall-modi individwali 
  5.5. Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika
 
  L-emissjoni tal-partikuli separati trid tiġi mkejla b’dan il-mod li ġej: 
 
PTPT
Pn W Fmass
ii=
∗∑() 
 
5.6. Fattur effikaċji li jeħtieġ attenzjoni sew  
  Il-fattur effikaċji li jeħtieġ attenzjoni sew WF
E,i għal kull  mod irid ikun ikkalkulat b’dan 
il-mod li ġej: 
 
WFMG
MGEiSAM i EDFW
SAM EDFW i,,
,=∗
∗ 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 95
 
 Il-valur tal-fatturi effikaċji li jeħtieġu attenzjoni sew  irid ikun sa mhux aktar minn  ± 
0.003 (0.005 għall-mod meta ma tkunx fuq ger) tal-fatturi li jeħtieġu attenzjoni sew 
elenkati fil-paragrafu 2.7.1. 
 6. KALKOLAZZJONI TAL-VALURI TAD-DĦAĦEN  6.1. Algoritmu tal- Bessel
 
  L-algoritmu Bessel irid jintuża’ biex ikunu kkalkulati l-valuri medji ta’ 1 s mill-qari 
istantanju tad-dħaħen, mibdula skond il-paragrafu 6.3.1.  L-algoritmu jemula filter inferjuri bi fluss baxx, u l-użu tiegħu jeħtieġ kalkolazzjonijiet repetuti biex jiġu determinati l-koeffiċjenti.  Dawn il-koeffiċjenti huma funzjoni tal-ħin tar-rispons tas-sistema ta’ l-opaċimetru u tar-rata ta' kampjunar.  Għalhekk, il-paragrafu 6.1.1. irid jiġi mtenni kull meta jinbidel il-ħin ta’ rispons tas-sistema u/jew tar-rata ta' kampjunar. 
 6.1.1. Kalkolazzjoni tal-ħin tar-rispons tal-filter u tal-kostanti Bessel  
  Il-ħin tar-rispons Bessel  meħtieġ huwa funzjoni tal-ħinijiet tar-rispons fiżiċi u elettriċi 
tas-sistema ta' l-opaċimetru, kif speċifikata fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.4., u trid tiġi kkalkulata permezz ta' l-ekwazzjoni li ġejja: 
 
tt tfp e=−+122()  
 
 fejn:   tp = il-ħin tar-rispons fiżiku, s 
 te = il-ħin tar-rispons elettriku, s 
   Il-kalkolazzjonijiet biex tiġi stmata l-frekwenza ta' meta jaqta' l-filter (fc) huma bbażati 
fuq pass ta’ l- input  ta’ 0 sa 1 f’ ≤ 0.01s (ara l-anness 8).  Il-ħin tar-rispons hu mfisser 
bħala l-ħin bejn meta l- output Bessel jilħaq 10 fil-mija (t
10)u meta jilħaq 90 fil-mija ta’ 
(t 90) din il-funzjoni tal-pass  Dan irid jinkiseb billi jiġu mtennija fuq f c sakemm t 90 - t 10 
≈ t f.  L-ewwel iterazzjoni għal f c hi mogħtija bil-formula li ġejja: 
  
f c = π / (10 * t F) 
   Il-kostanti Bessel E u K iridu jiġu kkalkulati permezz ta' l-ekwazzjonijiet li ġejjin: 
 
EDD=
+∗ ∗ + ∗1
132ΩΩ 
 
K = 2 * E * (D * Ω2 - 1) - 1 
   fejn: 96 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 D = 0.618034   ∆t = 1 / rata ta' kampjunar   Ω = 1 / [tan(π * ∆t * fc )]   6.1.2. Kalkolazzjoni ta’ l-Algoritmu Bessel  
  Permezz tal-valuri ta’ E u K, il-medja tar-rispons ta’ Bessel ta’ 1 s għal pass ta’ l- input  
Si jrid ikun ikkalkulat kif ġej: 
   Yi = Yi-1 + E * (Si + 2 * Si-1 + Si-2 - 4 * Yi-2) + K * (Yi-1 - Yi-2)    fejn:   Si-2 = Si-1 = 0  Si = 1  Yi-2 =  Yi-1 = 0   Il-ħinijiet t10 u t90 iridu jiġu interpolati.  Id-differenza fil-ħin bejn t90 u t10 
tiddefinixxi l-ħin tar-rispons t
F għal dak il-valur ta’ f c.  Jekk dan il-ħin tar-rispons mhux 
qrib biżżejjed tal-ħin tar-rispons meħtieġ, l-iterazzjoni trid titkompla sakemm il-ħin tar-rispons proprja hu sa mhux aktar minn 1 fil-mija tar-rispons meħtieġ kif ġej: 
  
F F 10 90 t 01 , 0 t ) t t ( ∗ ≤ − −  
 6.2 Evalwazzjoni tad-dejta  
 Il-valuri tal-kejl tad-dħaħen irid jittieħed kampjun tagħhom b’rata minima ta’ 20 Hz. 
 6.3 Determinazzjoni tad-dħaħen  6.3.1 Tibdil tad-dejta   Peress li l-unità tal-kejl bażiku ta’ l-opaċimetri kollha hija t-trażmittenza, il-valuri tad-
dħaħen iridu jiġu mibdula mit-trażmittenza (τ) għall-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl (k) kif ġej: 
 
⎟⎠⎞⎜⎝⎛− ∗ − =100N1 lnL1k
A 
  
 u:   N = 100 - τ   fejn:    k = koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, m-1  LA = it-tul effikaċji tal-mogħdija ottika, kif sottomessa mill-fabbrikant  
  ta’ l-istrument, m 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 97
 N = l-opaċità, % 
 τ = it-trażmittenza, %    It-tibdil irid ikun applikat, qabel ma jsir xi pproċessar ieħor tad-dejta.   6.3.2 Kalkolazzjoni tal-medja tad-dħaħen Bessel  
  Il-frekwenza proprja fc fejn jaqta’ hi dik li tipproduċi l-ħin tar-rispons tal-filter meħtieġ 
t
f.  La darba dik il-frekwenza ġiet determinata permezz tal-proċess imtenni tal-
paragrafu 6.1.1., il-kostanti ta’ l-algoritmu tal- Bessel proprja E u K iridu jiġu 
kkalkulati.  L-algoritmu Bessel  imbagħad irid jiġi applikat fuq it-traċċa tad-dħaħen 
istantanja (valur k), kif deskritt fil-paragrafu 6.1.2. 
   Yi = Yi-1 + E * (Si + 2 * Si-1 + Si-2 - 4 * Yi-2) + K * (Yi-1 - Yi-2)    L-algoritmu Bessel fin-natura tiegħu jerġa’ jiġri.  Għalhekk, jeħtieġ ftit valuri ta' l- input  
inizjali ta' Si-1 u Si-2 u valuri inizjali ta' l- output Yi-1 u Yi-2 sabiex ikun jista' jibda l-
algoritmu.  Dawn jistgħu jassumu li huma 0. 
  Għal kull stadju tat-tagħbija tat-tliet veloċitajiet A, B u Ċ, il-valur massimu 1 s Ymas 
irid jintgħażel mill-valuri individwali Yi ta’ kull traċċa tad-dħaħen. 
 6.3.3 Riżultat finali   Il-valuri medji tad-dħaħen (SV) minn kull ċiklu (veloċità tat-test) iridu jiġu kkalkulati 
kif ġej: 
   Għall-veloċità tat-test A: SV
A                          =(Y max1,A  + Y max2,A  + Y max3,A ) / 3 
   Għall-veloċità tat-test B: SVB =(Y
mas,B + Y mas,B  + Y mas, B) / 3 
   Għall-veloċità tat-test Ċ: SVC = (Y
mas,C + Y mas, C + Y mas, C) / 3 
   fejn:   
Y
max1, Y max2, Y ma x 3 = l-ogħla valur tal-medja tad-dħaħen Bessel f’kull wieħed mit-tliet 
stadji tat-tagħbija 
   Il-valur finali jrid jiġi kkalkulat kif ġej:    SV  = (0.43 * SV
A) + (0.56 * SV B) + (0.01 * SV C) 
 
__________ 98 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 4 – Appendiċi 2  
 
ĊIKLU TAT-TEST ETC 
 
1. PROĊEDURA TAL- MAPPING  TAL-MAGNA 
 1.1. Determinazzjoni tal-firxa tal-veloċità tal- mapping
 
  Biex jiġi ġġenerat l- ETC fuq iċ-ċellola tat-test, il-magna jeħtieġ li tiġi mapped qabel iċ-
ċiklu tat-test biex tiġi determinata l-kurva tal-veloċità meta mqabbla mas-saħħa li ddawwar.  Il-veloċitajiet minimi u massimi tal- mapping  huma mfissra kif ġej: 
   Veloċità minima tal- mapping  = veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger 
 
 Il-veloċità massima tal- mapping  = n
hi * 1.02 jew il-veloċità fejn is-saħħa li 
ddawwar bit-tagħbija sħiħa taqa’ għal żero, liema minnhom hi l-aktar baxxa  
 
1.2. Tiġi attwata l-mappa tas-saħħa tal-magna
 
  Il-magna trid tiġi msaħħna bis-saħħa massima sabiex tistabbilizza l-parametri tal-magna 
skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant u prassi ta’ inġinerija tajba.  Meta l-magna hi stabbilizzata, il-mappa tal-magna trid issir kif ġej: 
  Il-magna trid titneħħilha t-tagħbija u titħaddem b’veloċità mhux fuq ger.    Il-magna trid titħaddem bis-setting kollu tat-tagħbija tal-pompa ta’ l-injezzjoni 
f’veloċità minima tal- mapping.  
 Il-veloċità tal-magna trid tiġi miżjuda b’rata medja ta’  8 ± 1 min
-1/s minn veloċità minima għal veloċità massima tal- mapping.   Il-veloċità tal-
magna u l-punti tas-saħħa li ddawwar iridu jkunu rekordjati b'rata ta' kampjunar ta' mill-anqas punt kull sekonda. 
 1.3. Ħolqien tal-kurva tal- mapping
 
  Il-punti tad-dejta kollha rrekordjati taħt il-paragrafu 1.2. iridu jkunu mqabbda flimkien 
permezz ta’ interpolazzjoni lineari bejn il-punti.  Il-kurva tas-saħħa li ddawwar li tirriżulta hi l-kurva tal- mapping  u trid tintuża’ biex tibdel il-valuri tas-saħħa li ddawwar 
normalizzati taċ-ċiklu tal-magna f'valuri proprja tas-saħħa li ddawwar għaċ-ċiklu tat-test, kif deskritt fil-paragrafu 2. 
 1.4. Mapping alternat
 
  Jekk fabbrikant ikun tal-fehma li t-tekniki ta’ mapping  t’hawn fuq mhumiex sikuri jew 
mhumiex rappreżentattivi għal xi magna partikolari, jistgħu jintużaw tekniki ta’ mapping alternati.  Dawn it-tekniki alternati jridu jissodisfaw l-intenzjoni tal-proċeduri 
tal-mapping  speċifikati biex jiddeterminaw is-saħħa li ddawwar massima disponibbli 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 99
fil-veloċitajiet kollha tal-magna milħuqa waqt iċ-ċikli tat-test.  Devjazzjonijiet mit-
tekniki tal- mapping  speċifikati f’dan il-paragrafu minħabba raġunijiet ta’ siġurtà jew 
rappreżentanza jridu jiġu approvati mis-Servizz Tekniku flimkien ma’ ġustifikazzjoni għall-użu tagħhom.  Fl-ebda każ, iżda, m’għandhom jintużaw mixi kontinwu li jonqos tal-veloċità tal-magna għal magni maħkuma jew magni ċċarġjati bit-turbo. 
 1.5. Testijiet Imtennija
 
  Magna m’hemmx għalfejn tiġi mapped  qabel kull ċiklu tat-test.  Magna trid tiġi 
remapped  qabel ċiklu tat-test jekk: 
 
– għadda ammont mhux raġonevoli ta’ żmien mill-aħħar mappa, kif determinat minn 
ġudizzju ta’ l-inġinerija, 
   jew,   
– saru xi bidliet fiżiċi jew rikalibrar lill-magna, li jistgħu jaffettwaw sew it-tħaddim tal-
magna. 
  2. ĦOLQIEN TAĊ-ĊIKLU TAT-TEST TA’ REFERENZA   Iċ-ċiklu tat-test li jgħaddi hu deskritt fl-appendiċi 3 ta’ dan l-anness.  Il-valuri 
normalizzati għas-saħħa li ddawwar u għall-veloċità jridu jiġu mibdula bil-valuri proprja, kif ġej, li jirriżultaw fiċ-ċiklu ta' referenza. 
 2.1. Veloċità proprja
 
  Il-veloċità trid titneħħa minn normali permezz ta’ l-ekwazzjoni li ġejja:   
 Veloċità proprja = % veloċità (veloċità ta’ referenza – veloċità meta mhux fuq ger)
 + 
veloċita` meta mhux fuq ger 
  100 
  
 Il-veloċità ta’ referenza tikkorrispondi għall-valuri tal-veloċità ta’ 100 fil-mija 
speċifikati fl-iskeda tad-dajnamometru tal-magna ta’ l-appendiċi 3.  Hi mfissra kif ġej (ara l-Figura 1 tar-Regolament): 
  
n
ref = n lo + 95 % * (n hi - n lo) 
   fejn n
hi u n lo huma jew speċifikati skond ir-Regolament, il-paragrafu 2 jew determinati 
skond l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 1.1. 
 100 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
2.2. Saħħa li ddawwar proprja  
 
 Is-saħħa li ddawwar li normalizzata għas-saħħa li ddawwar fil-veloċità rispettiva.  Il-
valuri tas-saħħa li ddawwar taċ-ċiklu ta' referenza jridu jiġu mhux normalizzati, permezz tal-kurva tal- mapping determinata skond is-sezzjoni 1.3., kif ġej: 
Actual torquetorque torque=∗ %m a x .
100 
 
 
  għall-veloċità rispettiva proprja kif determinata fil-paragrafu 2.1.    Il-valuri negattivi tas-saħħa li ddawwar tal-punti tas-sewqan (“m”) iridu jieħdu aktar, 
għall-finijiet ta’ ħolqien taċ-ċiklu ta’ referenza, valuri mhux normalizzati determinati b’wieħed minn dawn il-modi li ġejjin: 
  
– negattiv 40 fil-mija tas-saħħa li ddawwar pożittiva disponibbli fil-punt tal-veloċità 
assoċjat; 
 
– il-mapping tas-saħħa li ddawwar negattiva meħtieġa biex iddawwar il-magna minn 
veloċità minima għal veloċità massima tal- mapping ; 
 
– determinazzjoni tas-saħħa negattiva li ddawwar meħtieġa biex tħaddem il-magna 
f’veloċitajiet tal-magna meta mhux fuq ger u ta’ referenza u l-interpolazzjoni lineari bejn dawn iż-żewġ punti.  
 2.3. Eżempju tal-proċedura mhux tan-normalizzazzjoni   Bħala eżempju, il-punt tat-test li ġej irid jiġi mhux normalizzat:    % veloċità = 43  % saħħa li ddawwar = 82      Billi jitqiesu l-valuri li ġejjin:    veloċità ta’ referenza = 2200 min
-1 
 veloċità meta ma tkunx fuq ger =  600 min-1  
  tirriżulta fi,  
 veloċita` proprja =
 1min 1288 600100) 600 2200 ( 43−= +− ∗ 
   saħħa li ddawwar proprja =
 Nm 574100700 82=∗ 
  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 101
 fejn is-saħħa li ddawwar massima osservata mill-kurva tal- mapping f’1288 min-1 hi 700 
Nm. 
  
3. ISIR IT -TEST TA’ L-EMISSJONIJIET 
  Fuq it-talba tal-fabbrikant, test finta jista’ jsir għall-kundizzjonar tal-magna u tas-
sistema ta’ l-egżost qabel iċ-ċiklu tal-kejl. 
   Magni li jieħdu fjuwil NG u LPG  irid isirilhom it-tħaddim tal-bidu permezz tat-test 
ETC.   Il-magna trid titħaddem fuq minimu ta’ żewġ ċikli ETC u sakemm l-emissjoni 
tas-CO mkejla fuq ċiklu wieħed ETC ma teċċedix b'aktar minn 10 fil-mija l-emissjoni 
tas-CO mkejla fuq iċ-ċiklu ta' qabel ta' l- ETC.  
 3.1. Preparazzjoni tal-filters ta' kampjunar (jekk japplikaw)
 
  Talanqas siegħa qabel it-test, kull filter (par) irid jitqiegħed ġo petri  dixx magħluq, iżda 
mhux issiġġillat u jitqiegħed ġoċ-ċejmber tat-tkejjil għall-istabbilizzazzjoni.  Fl-aħħar tal-perjodu ta’ stabbilizzazzjoni, kull filter (par) irid jintiżen u l-piż mingħajr l-ippakkjar irid jittieħed.  Il-filter (par) irid imbagħad jinħażen ġo petri  dixx magħluq jew kontenitur 
tal-filter issiġġillat sakemm ikun hemm bżonn għat-testjar.  Jekk il-filter (par) ma jintużax fi żmien tmien sigħat minn meta jitneħħa miċ-ċejmber tat-tkejjil, għandu jiġi kundizzjonat u jerġa' jintiżen qabel jintuża'. 
 3.2. Twaħħil tat-tagħmir li jkejjel
 
  L-istrumentazzjoni u s-sondi tal-kampjuni jridu jkunu mwaħħla kif meħtieġ.  Il-parti ta’ 
wara tal-pajp ta' l-egożt trid tiġi mqabbda mas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni tal-fluss sħiħ. 
 3.3. Tiġi startjata s-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-magna
 
  Is-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-magna jridu jiġu startjati u msaħħna sakemm 
it-temperaturi kollha u l-pressjonijiet ġew stabbilizzati f’saħħa massima skond ir-rakkomandazzjoni tal-fabbrikant u prassi ta' inġinerija tajba. 
 3.4. L-istartjar tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (jekk tapplika)
 
  Is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tiġi startjata u taħdem fuq bajpass.  Il-
livell ta’ l-isfond tal-partikuli separati ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun determinata billi tiġi mgħoddija l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni mill-filters tal-partikuli separati.  Jekk tintuża’ arja li ttellef fil-konċentrazzjoni ffiltrata, jista' jsir kejl wieħed qabel jew wara t-test.  Jekk l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni ma tiġix filtrata, il-kejlijiet fil-bidu u fl-aħħar taċ-ċiklu, jistgħu jsiru, u l-valuri tittieħed il-medja tagħhom.  
 102 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.5. Aġġustament tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni tal-fluss sħiħ  
 
 Il-fluss totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jrid jiġi ssettjat biex jelimina 
l-kondensazzjoni ta’ l-ilma fis-sistema, u biex tinkiseb temperatura massima tal-wiċċ tal-filter ta' 325 K (52°C) jew inqas (ara l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.1., DT). 
 3.6. Iċċekkjar ta’ l-analizzaturi
 
  L-analizzaturi ta’ l-emissjonijiet iridu jiġu ssettjati f’żero u spanned.   Jekk jintużaw 
boroż tal-kampjuni, huma jridu jiġu żvojtati. 
 3.7. Proċedura dwar l-istartjar tal-magna
 
  Il-magna stabbilizzata trid tiġi startjata skond il-proċedura ta’ startjar irrikkmandata 
mill-fabbrikant fil-manwal tas-sid, bl-użu ta’ jew mutur tal-produzzjoni li jistartja jew bid-dajnamometru.  Jekk iridu, it-test jista' jibda direttament mill-fażi tal-prekondizzjonar tal-magna mingħajr ma tiġi mitfija l-magna, meta l-magna tkun laħqet il-veloċità tat-tħaddim mhux fuq ger. 
 3.8. Ċiklu tat-test
 
 3.8.1. Sekwenza tat-test   Is-sekwenza tat-test trid tinbeda, jekk il-magna laħqet veloċità tat-tħaddim mhux fuq 
ger.  It-test irid isir skond iċ-ċiklu ta’ referenza kif stipulat fil-paragrafu 2 ta' dan l-appendiċi.  Il-punti tas-settjar tal-veloċità tal-magna u tal-kmand tas-saħħa li ddawwar iridu jinħarġu f’ 5 Hż (10 Hz irrikkmandati) jew akbar.  L-informazzjoni lura dwar il-veloċità tal-magna u s-saħħa li ddawwar trid tkun rekordjata talanqas darba kull sekonda waqt iċ-ċiklu tat-test, u s-sinjali jistgħu jiġu ffiltrati b'mod elettroniku. 
 3.8.2. Rispons ta’ l-analizzatur   Kif tistartja l-magna jew is-sekwenza tat-test, jekk iċ-ċiklu jinbeda direttament mill-
prekondizzjonar, it-tagħmir li jkejjel irid jiġi startjat, fl-istess ħin: 
  
– ibda iġbor jew analizza l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni; 
– ibda iġbor jew analizza l-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni; 
– ibda kejjel l-ammont tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni ( CVS) u t-
temperaturi u l-pressjonijiet meħtieġa; 
– ibda rrekordja l-informazzjoni mogħtija lura dwar id-dejta tal-veloċità u tas-saħħa li 
ddawwar tad-dajnamometru. 
   HC u NO
x iridu jiġu mkejla kontinwament fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni bi 
frekwenza ta’ 2 Hz.  Il-konċentrazzjonijiet medji jridu jiġu determinati billi jiġu integrati s-sinjali ta’ l-analizzatur fuq iċ-ċiklu tat-test.  Il-ħin tar-rispons tas-sistema m’għandux ikun akbar minn 20 s, u jrid ikun koordinat bil-bidliet li jitilgħu u jinżlu fil-27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 103
fluss tas- CVS u l-ħin kampjunarju/ċikli tat-test li jikkumpensaw, jekk hemm bżonn.  
CO, CO 2, NMHC u CH 4 iridu jkunu determinati permezz ta’ integrazzjoni jew billi jiġu 
analizzati l-konċentrazzjonijiet fil-borża tal-kampjun, miġbura fuq iċ-ċiklu kollu.  Il-
konċentrazzjonijiet tas-sustanzi li jniġġsu gassużi fl-arja fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni jridu jkunu determinati permezz ta' integrazzjoni jew billi jinġabru fil-borża ta' l-isfond.  Il-valuri l-oħra kollha jridu jiġu rekordjati b’minimu ta’ kejl wieħed kull sekonda (1 Hz). 
 3.8.3. Teħid tal-kampjuni tal-partikuli separati (jekk japplika)   Kif tistartja l-magna jew is-sekwenza tat-test, jekk iċ-ċiklu jiġi startjat direttament mill-
prekondizzjonar, is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tiġi maqluba minn bajpass biex tiġbor il-partikuli separati.  
    Jekk ma jintuża’ l-ebda kumpens għall-fluss, il-pompa(/i) tal-kampjun iridu jiġu 
aġġustati sabiex ir-rata tal-fluss mis-sonda tal-kampjun tal-partikuli separati jew it-tubu li jitrasferixxi tinżamm f’valur ta’ mhux aktar minn ±5 fil-mija tar-rata tal-fluss issettjata.  Jekk jintuża’ l-kumpens tal-fluss, (jiġifieri kontroll proporzjonali tal-fluss tal-kampjun), irid jintwera li l-proporzjon tal-fluss fil-mina prinċipali għall-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati ma jinbidilx b'aktar minn ±5 fil-mija tal-valur tiegħu ssettjat (ħlief għal l-ewwel 10 sekondi tat-teħid ta' kampjuni). 
   
Nota
: Għall-operazzjoni tat-telf doppju fil-konċentrazzjoni, il-fluss tal-kampju hu d-
differenza netta bejn ir-rata tal-fluss mill-filters tal-kampjun u r-rata tal-fluss ta’ l-arja sekondarja li titlef mill-konċentrazzjoni. 
    It-temperatura u l-pressjoni medja fil-metru(/i) tal-gass jew id-daħla ta’ l-
istrumentazzjoni tal-fluss iridu jiġu rekordjati.  Jekk ir-rata tal-fluss issettjata ma tistax tinżamm fuq iċ-ċiklu kollu (sa mhux aktar minn 5 fil-mija) minħabba t-tagħbija għolja tal-partikuli separati fuq il-filter, it-test għandu jsir invalidu.  It-test irid isir mill-ġdid bl-użu ta’ rata tal-fluss aktar baxx u/jew filter b’dijametru akbar. 
 3.8.4. Il-magna tieqaf   Jekk il-magna tieqaf x’imkien waqt iċ-ċiklu tat-test, il-magna trid tiġi prekundizzjonata 
u startjata mill-ġdid, u t-test jiġi repetut.  Jekk ikun hemm ħsara f’xi wieħed mit-tagħmir tat-test meħtieġ waqt iċ-ċiklu tat-test, it-test irid isir invalidu. 
 3.8.5. Operazzjonijiet wara t-test   Kif jitlesta t-test, il-kejl tal-volum tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, il-fluss 
tal-gass fil-boroż tal-ġbir u l-pompa tal-kampjun tal-partikuli separati jridu jitwaqqfu.  Biex tiġi integrata sistema ta’ l-analizzatur, it-teħid tal-kampjuni jrid jibqa’ għaddej sakemm il-ħinijiet tar-rispons tas-sistema jkunu għaddew. 104 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
  
 Il-konċentrazzjonijiet tal-boroż li jiġbru, jekk użati, iridu jkunu analizzati kemm jista’ 
jkun malajr u f'kull każ mhux aktar tard minn 20 minuta wara t-tmiem taċ-ċiklu tat-test. 
   Wara t-test ta’ l-emissjonijiet, gass żero u l-istess gass span  iridu jintużaw biex 
jiċċekkjaw mill-ġdid l-analizzaturi.  It-test jitqies li hu aċċettabbli jekk id-differenza bejn ir-riżultati ta’ qabel it-test u ta’ wara t-test hi inqas minn 2 fil-mija tal-valur tal-gass span.  
   Għall-magni diżil biss, il-filters tal-partikuli separati jridu jiġu ritornati lejn iċ-ċejmber li 
jkejjel mhux aktar tard minn siegħa wara li jitlesta t-test u għandhom jiġu kundizzjonati f’petri dixx magħluq, iżda mhux issiġġillat għal talanqas siegħa, iżda mhux aktar minn 
80 siegħa qabel ma jintiżnu. 
 3.9. Verifikazzjoni ta’ kif sar it-test
 
 3.9.1. Ċaqliq tad-dejta   Biex jitnaqqas l-effett li jippreġudika tad-dewmien fil-ħin bejn il-valuri ta’ l-għoti ta’ 
informazzjoni lura u ċ-ċikli ta’ referenza, il-veloċità sħiħa tal-magna u s-sekwenza tas-sinjal ta’ l-informazzjoni lura dwar is-saħħa li ddawwar jistgħu jiġu avvanzati jew ittardjati fil-ħin fir-rigward tal-veloċità ta’ referenza u s-sekwenza tas-saħħa li ddawwar.  Jekk is-sinjali ta’ l-informazzjoni lura jiġu mċaqalqa, kemm il-veloċità kif ukoll is-saħħa li ddawwar iridu jiġu mċaqalqa bl-istess ammont fl-istess direzzjoni. 
 3.9.2. Kalkolazzjoni tax-xogħol taċ-ċiklu   Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu W
ac t (kWh)irid ikun ikkalkulat permezz ta' kull par ta' valuri 
rikordjati ta' l-informazzjoni lura dwar il-veloċità tal-magna u s-saħħa li ddawwar.  Dan għandu jsir wara li jkun sar xi ċaqliq tad-dejta mogħtija lura, jekk din l-għażla tintgħażel.  Ix-xogħol proprja taċ-ċiklu jintuża biex isir paragun max-xogħol ta' referenza taċ-ċiklu W
ref u biex ikunu kkalkulati l-emissjonijiet speċifiċi tal-brejk (ara l-
paragrafi 4.4 u 5.2).  L-istess metodoloġija trid tintuża’ biex jiġu integrati kemm is-saħħa ta’ referenza kif ukoll dik proprja tal-magna.  Jekk il-valuri jridu jiġu determinati bejn il-valuri ta’ referenza ta' ħdejn xulxin jew il-valuri mkejla ta' ħdejn xulxin, trid tintuża' l-interpolazzjoni lineari. 
   Meta jkun qed jiġi integrat ix-xogħol taċ-ċiklu ta’ referenza u taċ-ċiklu proprja, il-valuri 
kollha negattivi tas-saħħa li ddawwar iridu jiġu ssettjati ugwali għal żero u inklużi.  Jekk l-integrazzjoni ssir bi frekwenza ta’ inqas minn 5 Hertz,  u jekk, waqt xi segment 
tal-ħin partikolari, il-valur tas-saħħa li ddawwar jinbidel minn pożittiv għal negattiv jew negattiv għal pożittiv, il-porzjon negattiv irid jiġi kkalkulat u jiġi ssettjat ugwali għal żero.  Il-porzjon porzjon pożittiv irid ikun inkluż fil-valur integrat. 
  W
ac t irid ikun bejn u -15 % u + 5 % ta’ W ref. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 105
3.9.3. Statistiċi tat-tisħiħ taċ-ċiklu tat-test 
  Rigressjonijiet lineari tal-valuri li jagħtu informazzjoni lura dwar il-valuri ta' referenza 
jridu jsiru għall-veloċità, għas-saħħa li ddawwar u għas-saħħa.  Dan irid isir wara xi li jkun sar xi ċaqliq tad-dejta mogħtija lura, jekk din l-għażla tintgħażel.  Il-metodu ta’ l-inqas skwers irid jintuża’, bl-ekwazzjoni li toqgħod l-aħjar li jkollha l-forma: 
      
y  =  mx + b 
 fejn:   
 y  = valur bl-informazzjoni lura (proprja) tal-veloċità (min
-1), saħħa li ddawwar (Nm), 
jew saħħa (kW) 
 m  = in-niżla tal-linja tar-rigressjoni  x  = valur ta’ referenza tal-veloċità (min
-1), tas-saħħa li ddawwar (Nm), jew tas-saħħa 
(kW) 
 b  = l-interċezzjoni y tal-linja tar-rigressjoni   L-iżball standard ta’ l-istima ( SE) ta' y fuq x u l-koeffiċjent tad-determinazzjoni (r²) iridu 
jkunu kkalkulati għal kull linja ta’ rigressjoni. 
   Hu rrikkmandat li din l-analiżi ssir f'1 Hertz.   Il-valuri kollha negattivi ta’ referenza tas-
saħħa li ddawwar u l-valuri ta’ l-informazzjoni lura assoċjati jridu jitħassru mill-kalkolazzjoni ta’ l-istatistiċi taċ-ċiklu tas-saħħa li ddawwar u tat-tisħiħ tas-saħħa.  Biex test jitqies li hu validu, iridu jintlaħqu l-kriterji tat-tabella 6. 
   
Tabella 6
:  Tolleranzi tal-linja ta’ rigressjoni 
 
 Veloċità  Saħħa li ddawwar Saħħa 
Żball standard ta’ stima ( SE) ta’ 
Y fuq X mas 100 min-1 mas 13% (15%) tas-
saħħa tal-mappa saħħa li ddawwar massima tal-magna mas 8% (15%) tas-saħħa tal-mappa saħħa tal-magna massima 
Niżla tal-linja tar-rigressjoni, m 0.95 sa 1.03 0.83 - 1.03 0.89 - 1.03 
(0.83 - 1.03)  
Il-koeffiċjent tad-determinazzjoni, r² min 0.9700 (min 0.9500)  min 0.8800 (min 0.7500)  min 0.9100 (min 0.7500)  
Interċezzjoni Y tal-linja tar-
rigressjoni, b ± 50 min-1 saħħa li ddawwar mas 
liema minnhom hi l-akbar ± 4 kW or ± 2 % (± 4 Kw or ± 3 %) tas-saħħa mas liema minnhom hi l-ikbar 
  Il-figuri murija fil-parentesi jistgħu jintużaw għat-testjar ta’ l-approvazzjoni tat-tip tal-
magni li jaħdmu bil-gass sa l-1 t’Ottubru 2005. 
 106 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 Tabella 7 : Tħassir tal-Punti Permessi Mill-Analiżi tar-Rigressjoni 
 
Kundizzjoni Punti li jridu jitħassru
Għoti ta’ informazzjoni lura dwar it-tagħbija kollha u s-saħħa li 
ddawwar ≠ saħħa li ddawwar ta’ referenza Saħħa li ddawwar u/jew saħħa 
Għoti ta’ informazzjoni lura dwar l-ebda tagħbija, mhux punt ta’ tħaddim mhux fuq ger, u s-saħħa li ddawwar > saħħa li ddawwar ta’ referenza Saħħa li ddawwar u/jew saħħa 
L-ebda tagħbija/ throttle , punt u veloċità ta’ t ħaddim mhux fuq ger > 
veloċità ta’ tħaddim mhux fuq ger ta’ referenza Veloċità u/jew saħħa 
  4. KALKOLAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET GASSUŻI  4.1. Determinazzjoni tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni
 
  Il-fluss tal-gass ta’ l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni fuq iċ-ċiklu kollu (kg/test) 
irid ikun ikkalkulat mill-valuri tal-kejl fuq iċ-ċiklu u d-dejta tal-kalibrar korrispondenti tal-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (V
0 għal PDP jew K V għal CFV, kif determinat fl-
anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 2.).  Il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati, jekk it-temperatura ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tinżamm kostanti tul iċ-ċiklu permezz ta' skambjatur tas-sħana (± 6 K għal PDP-CVS, ± 11 K għal CFV-CVS, ara l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.).    
   Għas-sistema PDP-CVS  
   M
TO TW  =  1.293 * V 0 * N P * (p B - p 1) * 273 / (101.3 * T) 
    fejn:    M
TO TW  = il-piż tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab tul iċ-ċiklu, 
kg 
 V 0 = il-volum tal-gass ippumpjat kull revoluzzjoni taħt il-kundizzjonijiet tat-test, 
m³/rev 
 N P = dawrien totali tal-pompa għal kull test 
 p B = il-pressjoni atmosferika fiċ-ċellola tat-test, kPa 
 p 1 = il-waqgħa fil-pressjoni taħt dik atmosferika fid-daħla tal-pompa, kPa 
 T = it-temperatura medja tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fid-daħla tal-
pompa tul iċ-ċiklu, K 
   Għas-sistema CFV-CVS  
  
M
TO TW  = 1.293 * t * K v * p A / T 0.5 
   fejn:    27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 107
 M TO TW  = il-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab tul iċ-
ċiklu, kg 
 t = il-ħin taċ-ċiklu, s 
 K V = il-koeffiċjent tal-kalibrar tal- venturi  bi fluss kritiku għal kundizzjonijiet standard, 
 p A = il-pressjoni assoluta fid-daħla tal- venturi , kPa 
 T = it-temperatura assoluta fid-daħla tal- venturi,  K 
  
 Jekk tintuża’ sistema b’kumpens tal-fluss (jiġifieri mingħajr skambjatur tas-sħana), il-
piż ta’ l-emissjonijiet istantanji jrid ikun ikkalkulat u integrat fuq iċ-ċiklu.  F’dan il-każ, il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jrid ikun ikkalkulat kif ġej: 
   Għas-sistema PDP-CVS : 
  
M
TO TW,i  = 1.293 * V 0 * N P,i * (p B - p 1) * 273 / (101.3 ≅ T) 
    fejn:    M
TO TW,i  = il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab, 
kg 
 N P,i = id-dawrien totali tal-pompa għal kull intervall tal-ħin 
   Għas-sistema CFV-CVS : 
   M
TO TW,i  = 1.293 * ∆t i * K V * p A / T 0. 5  
  
 fejn: 
  
 M TO TW,i  = il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meta mxarrab, 
kg 
 ∆ti = intervall tal-ħin, s    Jekk il-piż totali tal-partikuli separati ( MSAM ) u s-sustanzi li jniġġsu gassużi jeċċedi ż-
0.5 fil-mija tal-fluss totali CVS (MTOTW ), il-fluss tas- CVS irid jiġi kkorreġut għal 
MSAM  jew il-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati jrid jiġi ritornat lejn is- CVS qabel 
il-mekkaniżmu li jkejjel il-fluss ( PDP jew CFV ). 
   4.2. Korrezzjoni NO
x għall-umdità  
  Peress li l-emissjoni ta’ l-NO
x  tiddependi fuq il-kundizzjonijiet ta’ l-arja ambjentali, il-
konċentrazzjoni NO x trid tiġi kkorreġuta għall-umdità ta’ l-arja ambjentali bil-fatturi 
mogħtija fil-formuli li ġejjin. 
 108 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 (a) għall-magni diżil: 
) 71 . 10 H ( 0182 . 0 11K
aD , H− ∗ −=  
 
 (b) għall-magni li jaħdmu bil-gass: 
) 71 . 10 H ( 0329 . 0 11K
aG , H− ∗ −=  
    fejn:    H
a = l-umdità ta’ l-arja li tidħol, grammi ta’ ilma kull kg ta’ arja xotta, 
  li fihom: 
2
a a Ba a
a10 R p pp R 220 . 6H−∗ ∗ −∗ ∗=  
  R
a  = l-umdità relattiva ta’ l-arja li tidħol, % 
 p a  = il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar ta’ l-arja li tidħol, kPa 
 p B  = il-pressjoni barometrika totali, kPa 
  4.3. Kalkolazzjoni tal-fluss tat-total ta’ l-emissjonijiet
 
 4.3.1. Sistemi bi fluss kostanti tal-piż   Għal sistemi bi skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid jiġi 
determinat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin: 
   
(1) piż ta’ NO
x = 0.001587 · NOx conc · K H,D · M TO T W   (magni diżil) 
   (2) piż ta’ NO
x = 0.001587 · NOx conc · K H,G · M TO T W   (magni li jaħdmu bil-
gass) 
  (3) il-piż tas- CO = 0.000966 · CO conc  · M
TO TW  
   (4) Il-piż ta’ l- HC = 0.000479 · HC conc · M
TO TW '  (magni diżil) 
   (5) Il-piż ta’ l- HC = 0.000502 · HC conc · M
TO TW '  (magni li jieħdu fjuwil 
LPG ) 
  (6) Il-piż ta’ l- HC = 0.000552 · HC conc · M
TO TW '  (magni li jieħdu fjuwil 
NG) 
  (7) Il-piż ta’ l- NMHC  = 0.000479 · NMHC conc · M
TO T W '  (magni diżil) 
   (8) Il-piż ta’ l- NMHC  = 0.000502 · NMHC conc · M
TO T W '  (magni li jieħdu 
fjuwil LPG ) 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 109
 
 (9) Il-piż ta’ l- NMHC  = 0.000516 * NMHC conc * M TO T W '  (magni li jieħdu 
fjuwil NG) 
   (10) Il-piż CH
4 = 0.000552 * CH 4 conc * M TO TW    (magni li jieħdu fjuwil 
NG) 
 
fejn: 
  NO
x conc, CO conc, HC conc, 5 / NMHC conc, CH 4 conc = il-konċentrazzjonijiet 
ikkorreġuti medji ta’ l-isfond tul iċ-ċiklu mill-integrazzjoni (obbligatorja għal NO
x u HC) jew il-kejl tal-borża, ppm 
 
 M TO TW  = il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif 
determinat fil-paragrafu 4.1., kg 
 
K H,D  =  il-fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għal magni diżil kif determinat fil-
paragrafu 4.2., ibbażat fuq il-medja taċ-ċiklu l-umdità ta’ l-arja li tidħol  
  K
H,G   =  fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għal magni li jaħdmu bil-gass kif 
determinat fil-paragrafu 4.2., ibbażat fuq iċ-ċiklu tal-medja ta' l-umdità ta' l-arja li tidħol  
  Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti jridu jinqalbu għal meta mxarrba skond l-
anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2. 
 
Id-determinazzjoni ta’ NMHC
conc u CH 4 con c tiddependi mill-metodu użat (ara l-anness 
4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3.3.4.).  Iż-żewġ konċentrazzjonijiet iridu jiġu determinati kif ġej, fejn CH
4 hi mnaqqsa minn HC għad-determinazzjoni ta’ NMHC con c: 
   (a) Metodu GC 
 
NMHC
conc = HC conc - CH 4 co nc 
 
CH 4 co nc = kif imkejjel 
  (b) Metodu NMC  
 
M EM
concCE- CECutter) HC(w/-) CE-(1 Cutter) HC(w/oNMHC⋅=  
    
                                                
 
5 / 4 / Ibba¿at fuq C1 ek w i vale nti 
 110 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
()
M EE
conc 4,CE- CECE-1 Cutter) HC(w/o- Cutter) HC(w/CH⋅=  
 
 fejn:    HC(bit-Taljatur) = Konċentrazzjoni ta’ HC bil-kampjun tal-gass li jgħaddi mill-
NMC  
 
HC (mingħajr Taljatur) = Il-konċentrazzjoni HC bil-gass tal-kampjun tibajpassja l- NMC  
 
CE
M = l-effikaċja tal-metanu kif determinata skond l-anness 4, l-
appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.1. 
 
CE E = l-effikaċja ta’ l-etanu kif determinata skond l-anness 4, l-
appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.2. 
 4.3.1.1. Determinazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti fl-isfond    Il-konċentrazzjoni medja fl-isfond tas-sustanzi li jniġġsu gassużi fl-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni jridu jitnaqqsu mill-konċentrazzjonijiet imkejla biex jittieħdu l-konċentrazzjonijiet netti tas-sustanzi li jniġġsu.  Il-valuri medji tal-konċentrazzjonijiet jistgħu jiġu determinati mill-metodu tal-borża tal-kampjun jew permezz tal-kejl kontinwu bl-integrazzjoni.  Il-formula li ġejja trid tintuża’. 
 
conc = conc
e - conc d · (1 - (1/DF))  
   fejn:   
 conc = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv fil-gass ta’ l-egżost li tilef 
fil-konċentrazzjoni, ikkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes rispettiv li 
hemm fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni, ppm 
  conc
e = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil-gass ta’ l-egżost 
li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm 
  conc
d = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni, ppm 
 
 DF = il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni 
 
 Il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni għandu jkun ikkalkulat kif ġej: 
 
-4
conce conce conce 2,S
10) CO (HC COFDF
⋅ + +=  
  fejn: 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 111
  
 CO 2,co nce  = il-konċentrazzjoni tas-CO 2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, 
% vol 
  HC
conce  = il-konċentrazzjoni ta’ l- HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, 
ppm C1 
  CO
conce  = il-konċentrazzjoni tas- CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, 
ppm 
   F
S = il-fattur li jiddetermina l-kejl ta’ dawn il-kwantitajiet 
  Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti jridu jiġu maqbula għal meta mxarrba skond l-
anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2. 
   Il-fattur li jiddetermina l-kejl ta’ dawn il-kwantitajiet irid ikun ikkalkulat kif ġej: 
⎟
⎠⎞⎜
⎝⎛+ ⋅ + +⋅ =
4yx 3.762yxx100 Fs 
 fejn: 
   x,y   = il-kompożizzjoni tal-fjuwil C
xH y 
   Inkella, jekk il-kompożizzjoni tal-fjuwil mhix magħrufa, il-fatturi li ġejjin li jkejlu dawn 
il-kwantitajiet jistgħu jintużaw: 
   F
S (diżil) = 13.4 
 F S (LPG) = 11.6 
 F S (NG) =  9.5 
 4.3.2. Sistemi b’kumpens għall-fluss   Għal sistemi mingħajr skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid 
ikun determinat billi jiġi kkalkulat it-total ta' l-emissjonijiet istantanji u jiġu integrati l-valuri istantanji fuq iċ-ċiklu.  Barra minn hekk, il-korrezzjoni ta’ l-isfond trid tiġi applikata direttament fuq il-valur tal-konċentrazzjoni istantanja.  Il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati: 
   
(1) NO
x mass = 
() () () ∑
=× × − × × − × × ×n
1 iD H, concd TOTW D H, i conce, i TOTW, K 0.001587 1/DF 1 NOx M K 0.001587 NOx M  
(magni diżil) 
(2) NO x mass = 
() () () ∑
=× × − × × − × × ×n
1 iG H, concd TOTW G H, i conce, i TOTW, K 0.001587 1/DF 1 NOx M K 0.001587 NOx M  112 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
(magni li jaħdmu bil-
gass) 
(3) CO mass = () () () ∑
=× − × × − × ×n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000966 1/DF 1 CO M 0.000966 CO M  
(4) HC mass = () () () ∑
=× − × × − × ×n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000479 1/DF 1 HC M 0.000479 HC M  
(magni diżil) 
(5) HC mass = () () () ∑
=× − × × − × ×n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000502 1/DF 1 HC M 0.000502 HC M  
(magni li jaħdmu bl-
LPG)  
(6) HC mass = 
() () () ∑ × − × × − × ×
=n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000552 1/DF 1 HC M 0.000552 HC M  
(magni li jaħdmu bl-
NG) 
 
(7) NMHC mass = 
() () () ∑ × − × × − × ×
=n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000479 1/DF 1 NMHC M 0.000479 NMHC M  
(magni diżil) 
(8) NMHC mass = 
() () () ∑ × − × × − × ×
=n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000502 1/DF 1 NMHC M 0.000502 NMHC M  
(magni li jaħdmu bl-
LPG ) 
(9) NMHC mass = 
() () () ∑
=× − × × − × ×n
1 iconcd TOTW i conce, i TOTW, 0.000516 1/DF 1 NMHC M 0.000516 NMHC M  
(magni li jaħdmu bl-
NG) 
(10) CH 4 mass = 
() () () ∑
=× − × − × ×n
1 iconcd  4 TOTW i conce,  4 i TOTW, 0.000552 1/DF 1 * CH M 0.000552 CH M  
(magni li jaħdmu bl- NG) 
 
 fejn:   conc
e = konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejjel fil-gass ta’ l-
egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm 
  conc
d = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl-arja li ttellef 
fil-konċentrazzjoni, ppm 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 113
 M TO TW,i  = il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-
paragrafu 4.1.), kg 
 
 M TO TW  = il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu (ara 
l-paragrafu 4.1.), kg 
  K
H,D = il-fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni diżil kif determinat fil-
paragrafu 4.2., ibbażat fuq iċ-ċiklu tal-medja ta' l-umdità ta' l-arja li tidħol 
  K
H,G = fattur tal-korrezzjoni ta’ l-umdità għall-magni li jaħdmu bil-gass kif 
determinat fil-paragrafu 4.2. fuq iċ-ċiklu tal-medja ta’ l-umdità ta’ l-arja li tidħol 
  DF = fattur li ttellef fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1.  4.4. Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi   L-emissjonijiet (g/kWh) iridu jiġu kkalkulati għall-komponenti individwali, kif meħtieġ 
skond il-paragrafi 5.2.1. u 5.2.2. għat-teknoloġija tal-magna rispettiva, bil-mod li ġej: 
 
 
act mass x /W NOx NO =  (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) 
 act mass/W COCO=  (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) 
 act mass/W HCHC=  (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) 
 act mass/W NMHC NMHC =  (magni diżil u magni li jaħdmu bil-gass) 
 act 4mass 4 /W CH CH =  magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG 
 
 fejn:    W
ac t  = ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh. 
 5. KALKOLAZZJONI
 TA’ L-EMISSJONIJIET TAL-PARTIKULI SEPARATI (JEKK 
TAPPLIKA) 
 5.1. Kalkolazzjoni tal-piż tal-fluss
 
  Il-piż tal-partikuli separati (g/test) irid jiġi kkalkulat kif ġej:   
PT
mass  = 1000M
MMTOTW
SAMf∗  
 114 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 fejn: 
  M
f = il-piż tal-partikuli separati li ttieħed kampjun tagħhom tul iċ-ċiklu, mg 
  M
TO TW  = il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif 
determinat fil-paragrafu 4.1., kg 
  M
SAM = il-piż tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni meħud mill-mina fejn isir 
it-telf fil-konċentrazzjoni għall- 
   ġbir tal-partikuli separati, kg    u,   M
f = M f,p + M f,b, jekk jintiżnu separatament, mg 
  M
f,p = il-piż tal-partikuli separati miġbura fuq il-filter ewlieni, mg 
  M
f,b = il-piż tal-partikuli separati miġbura fuq il-filter li jagħti sostenn, mg 
  Jekk tintuża’ sistema doppja bit-telf fil-konċentrazzjoni, il-piż ta’ l-arja l-oħra li ttellef 
fil-konċentrazzjoni trid tiġi mnaqqsa mill-piż totali tal-gass ta’ l-egżost doppju li tilef fil-konċentrazzjoni li ttieħdu kampjuni tiegħu permezz tal-filters tal-partikuli separati. 
 
M
SAM = M TO T - M SEC 
    
fejn: 
  M
TO T = il-piż tal-gass ta’ l-egżost doppju li tilef fil-konċentrazzjoni mill-filter tal-
partikuli separati, kg 
  M
SEC = il-piż ta' l-arja sekondarja li ttellef fil-konċentrazzjoni, kg 
  Jekk il-livell ta’ l-isfond tal-partikuli separati ta' l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni hu 
determinat skond il-paragrafu 3.4., il-piż tal-partikuli separati jista’ jiġi kkorreġut fl-isfond.  F’dan il-każ, il-piż tal-partikuli separati (g/test) irid jiġi kkalkulat kif ġej: 
  
PT
mass = 1000M
DF11MM
MMTOTW
DILd
SAMf∗⎥
⎦⎤
⎢
⎣⎡
⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛
⎟⎠⎞⎜⎝⎛− ∗ −  
 
 fejn:   M
f, M SAM, M TO T W  = ara hawn fuq 
 M DIL  = il-piż ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni primarja li ttieħed 
kampjun tagħha permezz  
    kampjunarju fl-isfond tal-partikuli separati, kg 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 115
 M d    = il-piż tal-partikuli separati ta’ l-isfond miġbura ta’ l-arja 
primarja li ttellef fil-konċentrazzjoni, mg 
 DF   = il-fattur li jitlef fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 
4.3.1.1. 
 
5.2. Il-kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika  
  L-emissjoni tal-partikuli separati (g/kWh) trid tiġi kkalkulat b’dan il-mod li ġej:   
act mass W/ PT PT=  
 
 fejn:    W
ac t = ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh. 
  
___________ 116 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 4 – Appendiċi 3  
SKEDA ETC TAD-DAJNAMOMETRU TAL-MAGNA  
            Norm. 
Ħin Velo ċ.Saħħa Il-ħin Velo ċ.Saħħa Il-ħin Velo ċ.Norm.
Norm. Norm. Norm. Ddaw, Norm. Torque
.s % % s % % s % %
1 0 0 52 0 0 103 0 0
2 0 0 53 0 0 104 0 0
3 0 0 54 0 0 105 0 0
4 0 0 55 0 0 106 0 0
5 0 0 56 0 0 107 0 0
6 0 0 57 0 0 108 11.6 14.8
7 0 0 58 0 0 109 0 0
8 0 0 59 0 0 110 27.2 74.8
9 0 0 60 0 0 111 17 76.9
10 0 0 61 0 0 112 36 78
11 0 0 62 25.5 11.1 113 59.7 86
12 0 0 63 28.5 20.9 114 80.8 17.9
13 0 0 64 32 73.9 115 49.7 0
14 0 0 65 4 82.3 116 65.6 86
15 0 0 66 34.5 80.4 117 78.6 72.2
16 0.1 1.5 67 64.1 86 118 64.9 "m"
17 23.1 21.5 68 58 0 119 44.3 "m"
18 12.6 28.5 69 50.3 83.4 120 51.4 83.4
19 21.8 71 70 66.4 99.1 121 58.1 97
20 19.7 76.8 71 81.4 99.6 122 69.3 99.3
21 54.6 80.9 72 88.7 73.4 123 72 20.8
22 71.3 4.9 73 52.5 0 124 72.1 "m"
23 55.9 18.1 74 46.4 58.5 125 65.3 "m"
24 72 85.4 75 48.6 90.9 126 64 "m"
25 86.7 61.8 76 55.2 99.4 127 59.7 "m"
26 51.7 0 77 62.3 99 128 52.8 "m"
27 53.4 48.9 78 68.4 91.5 129 45.9 "m"
28 34.2 87.6 79 74.5 73.7 130 38.7 "m"
29 45.5 92.7 80 38 0 131 32.4 "m"
30 54.6 99.5 81 41.8 89.6 132 27 "m"
31 64.5 96.8 82 47.1 99.2 133 21.7 "m"
32 71.7 85.4 83 52.5 99.8 134 19.1 0.4
33 79.4 54.8 84 56.9 80.8 135 34.7 14
34 89.7 99.4 85 58.3 11.8 136 16.4 48.6
35 57.4 0 86 56.2 "m" 137 0 11.2
36 59.7 30.6 87 52 "m" 138 1.2 2.1
37 90.1 "m" 88 43.3 "m" 139 30.1 19.3
38 82.9 "m" 89 36.1 "m" 140 30 73.9
39 51.3 "m" 90 27.6 "m" 141 54.4 74.4
40 28.5 "m" 91 21.1 "m" 142 77.2 55.6
41 29.3 "m" 92 8 0 143 58.1 0
42 26.7 "m" 93 0 0 144 45 82.1
43 20.4 "m" 94 0 0 145 68.7 98.1
44 14.1 0 95 0 0 146 85.7 67.2
45 6.5 0 96 0 0 147 60.2 0
46 0 0 97 0 0 148 59.4 98
47 0 0 98 0 0 149 72.7 99.6
48 0 0 99 0 0 150 79.9 45
49 0 0 100 0 0 151 44.3 0
50 0 0 101 0 0 152 41.5 84.4
51 0 0 102 0 0 153 56.2 98.227.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 117
 
Ħin Veloċ. Torque Il- ħin Veloċ. Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm. Norm. S peed Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
154 65.7 99.1 205 0 0 256 51.7 17
155 74.4 84.7 206 0 0 257 56.2 78.7
156 54.4 0 207 0 0 258 59.5 94.7
157 47.9 89.7 208 0 0 259 65.5 99.1158 54.5 99.5 209 0 0 260 71.2 99.5
159 62.7 96.8 210 0 0 261 76.6 99.9
160 62.3 0 211 0 0 262 79 0161 46.2 54.2 212 0 0 263 52.9 97.5
162 44.3 83.2 213 0 0 264 53.1 99.7
163 48.2 13.3 214 0 0 265 59 99.1164 51 "m" 215 0 0 266 62.2 99
165 50 "m" 216 0 0 267 65 99.1
166 49.2 "m" 217 0 0 268 69 83.1167 49.3 "m" 218 0 0 269 69.9 28.4
168 49.9 "m" 219 0 0 270 70.6 12.5
169 51.6 "m" 220 0 0 271 68.9 8.4170 49.7 "m" 221 0 0 272 69.8 9.1
171 48.5 "m" 222 0 0 273 69.6 7
172 50.3 72.5 223 0 0 274 65.7 "m"173 51.1 84.5 224 0 0 275 67.1 "m"
174 54.6 64.8 225 21.2 62.7 276 66.7 "m"
175 56.6 76.5 226 30.8 75.1 277 65.6 "m"176 58 "m" 227 5.9 82.7 278 64.5 "m"
177 53.6 "m" 228 34.6 80.3 279 62.9 "m"
178 40.8 "m" 229 59.9 87 280 59.3 "m"179 32.9 "m" 230 84.3 86.2 281 54.1 "m"
180 26.3 "m" 231 68.7 "m" 282 51.3 "m"
181 20.9 "m" 232 43.6 "m" 283 47.9 "m"182 10 0 233 41.5 85.4 284 43.6 "m"
183 0 0 234 49.9 94.3 285 39.4 "m"
184 0 0 235 60.8 99 286 34.7 "m"185 0 0 236 70.2 99.4 287 29.8 "m"
186 0 0 237 81.1 92.4 288 20.9 73.4
187 0 0 238 49.2 0 289 36.9 "m"188 0 0 239 56 86.2 290 35.5 "m"
189 0 0 240 56.2 99.3 291 20.9 "m"
190 0 0 241 61.7 99 292 49.7 11.9191 0 0 242 69.2 99.3 293 42.5 "m"
192 0 0 243 74.1 99.8 294 32 "m"
193 0 0 244 72.4 8.4 295 23.6 "m"194 0 0 245 71.3 0 296 19.1 0
195 0 0 246 71.2 9.1 297 15.7 73.5
196 0 0 247 67.1 "m" 298 25.1 76.8197 0 0 248 65.5 "m" 299 34.5 81.4
198 0 0 249 64.4 "m" 300 44.1 87.4
199 0 0 250 62.9 25.6 301 52.8 98.6200 0 0 251 62.2 35.6 302 63.6 99
201 0 0 252 62.9 24.4 303 73.6 99.7
202 0 0 253 58.8 "m" 304 62.2 "m"203 0 0 254 56.9 "m" 305 29.2 "m"
204 0 0 255 54.5 "m" 306 46.4 22
 118 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Il-ħin Veloċ.Torque Il- ħinVeloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm. Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
307 4 7.3 13.8 358 72.6 99.6 409 56.3 72.3
308 4 7.21 2 .5 359 82.4 99.5 410 59.7 99.1
309 4 7.9 11.5 360 88 99.4 411 62.3 99
310 4 7.8 35.5 3614 6.4 0 412 67.9 99.2
311 4 9.2 83.3 362 53.4 95.24 1 3 69.5 99.3
312 52.7 96.4 363 58.4 99.2 414 73.1 99.7
313 57.4 99.2 364 61.5 99 415 77.7 99.8
314 61.8 99 365 64.8 99 416 79.7 99.7
315 66.4 60.9 366 68.1 99.24 1 7 82.5 99.5
316 65.8 "m" 367 73.4 99.7 418 85.3 99.4
317 59 "m" 368 73.3 29.8 419 86.6 99.4
318 50.7 "m" 369 73.5 14.6 420 89.4 99.4
319 41 .8 "m" 370 68.3 0 421 62.2 0
320 34.7 "m" 3714 5.44 9.9 422 52.7 96.4
321 2 8.7 "m" 3724 7.2 75.7 423 50.2 99.8
322 2 5.2" m "  373 44.5 9 424 4 9.3 99.6
323 4 3 24.8 3744 7.8 10.3 425 52.2 99.8
324 38.7 0 375 46.8 15.9 426 51.3 1 00
325 4 8.1 31.9 376 46.9 12.7 427 51.3 1 00
326 4 0.3 61 377 46.8 8.9 428 51.1 1 00
327 42 .4 52.1 378 46.1 6.24 2 9 51.1 1 00
328 4 6.44 7.7 379 46.1" m " 4 30 51.8 99.9
329 4 6.9 30.7 380 45.5 "m" 4 31 51.3 1 00
330 4 6.12 3.1 3814 4 .7 "m" 4 32 51.1 1 00
331 4 5.7 23.2 3824 3.8 "m" 4 33 51.3 1 00
332 4 5.5 31.9 383 41 "m" 4 34 52.3 99.8
333 4 6.4 73.6 3844 1 .1 6.44 35 52.9 99.7
334 51.3 60.7 385 38 6.3 436 53.8 99.6
335 51.3 51.1 386 35.9 0.3 437 51.7 99.9
336 53.24 6.8 387 33.5 0 438 53.5 99.6
337 53.9 50 388 53.14 8.9 439 52 99.8
338 53.4 52.1 389 48.3 "m" 44 0 51.7 99.9
339 53.8 45.7 390 49.9 "m" 441 53.2 99.7
340 50.6 22.1 3914 8 "m" 442 54.2 99.5
341 4 7.8 26 3924 5.3 "m" 44 3 55.2 99.4
342 41 .6 17.8 393 41.6 3.1 444 53.8 99.6
343 38.7 29.8 3944 4 .3 79 445 53.1 99.7
344 35.9 71.6 395 44.3 89.5 446 55 99.4
345 34.6 47.3 396 43.4 98.8 447 57 99.2
346 34.8 80.3 397 44.3 98.9 448 61.5 99
347 35.9 87.2 398 43 98.8 449 59.4 5.7
348 38.8 90.8 399 42.2 98.8 450 59 0
349 41 .5 94.7 4 00 42.7 98.8 451 57.3 59.8
350 4 7.1 99.2 4 014 5 99 452 64.1 99
351 53.1 99.7 4 024 3.6 98.9 453 70.9 90.5
352 4 6.4 0 4 03 42.2 98.8 454 58 0
353 42 .5 0.7 4 044 4 .8 99 455 41 .5 59.8
354 4 3.6 58.6 4 05 43.4 98.8 456 44 .1 92.6
355 4 7.1 87.5 4 06 45 99 457 4 6.8 99.2
356 54.1 99.5 4 07 42.2 54.3 458 4 7.2 99.3
357 62.9 99 4 08 61.2 31.9 459 51 1 0027.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 119
 
Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm. Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
460 53.2 99.7 511 0 0 562 58.7 "m"
461 53.1 99.7 512 0 0 563 56 "m"
462 55.9 53.1 513 0 0 564 53.9 "m"
463 53.9 13.9 514 30.5 25.6 565 52.1 "m"
464 52.5 "m" 515 19.7 56.9 566 4 9.9 "m"
465 51.7 "m" 516 16.3 45.1 567 4 6.4 "m"
466 51.5 52.2 517 27.24 .6 568 4 3.6 "m"
467 52.8 80 518 21.7 1.3 569 4 0.8 "m"
468 54.9 95 519 29.7 28.6 570 37.5 "m"
469 57.3 99.2 520 36.6 73.7 571 2 7.8 "m"
470 60.7 99.1 521 61.3 59.5 572 1 7.1 0.6
471 62.4" m "  522 4 0.8 0 573 12 .2 0.9
472 60.1" m "  523 36.6 27.8 574 11 .5 1 .1
473 53.2" m "  524 39.4 80.4 575 8.7 0.5
474 44 "m" 525 51.3 88.9 576 8 0.9
475 35.2" m "  526 58.5 11.1 577 5.3 0.2
476 30.5 "m" 527 60.7 "m" 578 4 0
477 2 6.5 "m" 528 54.5 "m" 579 3.9 0
478 22 .5 "m" 529 51.3 "m" 580 0 0
479 2 0.4" m "  530 45.5 "m" 581 0 0
480 1 9.1" m "  5314 0.8 "m" 582 0 0
481 1 9.1" m "  532 38.9 "m" 583 0 0
482 1 3.4" m "  533 36.6 "m" 584 0 0
483 6.7 "m" 534 36.1 72.7 585 0 0
484 3.2" m "  535 44.8 78.9 586 0 0
485 14 .3 63.8 536 51.6 91.1 587 8.7 22 .8
486 34.1 0 537 59.1 99.1 588 1 6.2 4 9.4
487 2 3.9 75.7 538 66 99.1 589 2 3.6 56
488 31.7 79.2 539 75.1 99.9 590 21 .1 56.1
489 32.11 9.4 540 81 8 591 2 3.6 56
490 35.9 5.8 541 39.1 0 592 4 6.2 68.8
491 36.6 0.8 542 53.8 89.7 593 68.4 61.2
492 38.7 "m" 543 59.7 99.1 594 58.7 "m"
493 38.4" m "  544 64.8 99 595 31.6 "m"
494 39.4" m "  545 70.6 96.1 596 1 9.9 8.8
495 39.7 "m" 546 72.6 19.6 597 32.9 70.2
496 4 0.5 "m" 547 72 6.3 598 4 3 79
497 4 0.8 "m" 548 68.9 0.1 599 57.4 98.9
498 39.7 "m" 549 67.7 "m" 600 72.1 73.8
499 39.2" m "  550 66.8 "m" 601 53 0
500 38.7 "m" 551 64.3 16.9 602 4 8.1 86
501 32.7 "m" 552 64.9 7 603 56.2 99
502 30.1" m "  553 63.6 12.5 604 65.4 98.9
503 21 .9 "m" 554 63 7.7 605 72.9 99.7
504 12 .8 0 555 64.4 38.2 606 67.5 "m"
505 0 0 556 63 11.8 607 39 "m"
506 0 0 557 63.6 0 608 41 .9 38.1
507 0 0 558 63.3 5 609 44 .1 80.4
508 0 0 559 60.1 9.1 610 4 6.8 99.4
509 0 0 560 61 8.4 611 4 8.7 99.9
510 0 0 561 59.7 0.9 612 50.5 99.7120 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm. Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
613 52.5 90.3 664 54 39.3 715 4 6.2 "m"
614 511 .8 665 53.8 "m" 716 4 5.6 9.8
615 50 "m" 666 52" m " 717 4 5.6 34.5
616 4 9.1" m "  667 50.4" m " 718 4 5.5 37.1
617 4 7 "m" 668 50.6 0 719 4 3.8 "m"
618 4 3.1" m "  669 49.3 41.7 720 41 .9 "m"
619 39.2" m "  670 50 73.2 721 41 .3 "m"
620 4 0.6 0.5 671 50.4 99.7 722 41 .4 "m"
621 41 .8 53.4 672 51.9 99.5 723 41 .2 "m"
622 44 .4 65.1 673 53.6 99.3 724 41 .8 "m"
623 4 8.1 67.8 674 54.6 99.1 725 41 .8 "m"
624 53.8 99.2 675 56 99 726 4 3.2 1 7.4
625 58.6 98.9 676 55.8 99 727 4 5 2 9
626 63.6 98.8 677 58.4 98.9 728 44 .2 "m"
627 68.5 99.2 678 59.9 98.8 729 4 3.9 "m"
628 72.2 89.4 679 60.9 98.8 730 38 1 0.7
629 77.1 0 680 63 98.8 731 56.8 "m"
630 57.8 79.1 681 64.3 98.9 732 57.1 "m"
631 60.3 98.8 682 64.8 64 733 52 "m"
632 61.9 98.8 683 65.9 46.5 734 44 .4 "m"
633 63.8 98.8 684 66.22 8.7 735 4 0.2 "m"
634 64.7 98.9 685 65.21 .8 736 39.2 1 6.5
635 65.44 6.5 686 65 6.8 737 38.9 73.2
636 65.7 44.5 687 63.6 53.6 738 39.9 89.8
637 65.6 3.5 688 62.4 82.5 739 42 .3 98.6
638 4 9.1 0 689 61.8 98.8 740 4 3.7 98.8
639 50.4 73.1 690 59.8 98.8 741 4 5.5 99.1
640 50.5 "m" 691 59.2 98.8 742 4 5.6 99.2
641 51" m "  692 59.7 98.8 743 4 8.1 99.7
642 4 9.4" m "  693 61.2 98.8 744 4 9 1 00
643 4 9.2" m "  694 62.24 9.4 745 4 9.8 99.9
644 4 8.6 "m" 695 62.8 37.2 746 4 9.8 99.9
645 4 7.5 "m" 696 63.5 46.3 747 51.9 99.5
646 4 6.5 "m" 697 64.7 72.3 748 52.3 99.4
647 4 6 11.3 698 64.7 72.3 749 53.3 99.3
648 4 5.6 42.8 699 65.4 77.4 750 52.9 99.3
649 4 7.1 83 700 66.1 69.3 751 54.3 99.2
650 4 6.2 99.3 701 64.3 "m" 752 55.5 99.1
651 4 7.9 99.7 702 64.3 "m" 753 56.7 99
652 4 9.5 99.9 703 63 "m" 754 61.7 98.8
653 50.6 99.7 704 62.2" m " 755 64.3 4 7.4
654 51 99.6 705 61.6 "m" 756 64.7 1 .8
655 53 99.3 706 62.4" m " 757 66.2 "m"
656 54.9 99.1 707 62.2" m " 758 4 9.1 "m"
657 55.7 99 708 61" m " 759 52.1 4 6
658 56 99 709 58.7 "m" 760 52.6 61
659 56.1 9.3 710 55.5 "m" 761 52.9 0
660 55.6 "m" 711 51.7 "m" 762 52.3 2 0.4
661 55.4" m "  712 4 9.2" m " 763 54.2 56.7
662 54.9 51.3 713 48.8 40.4 764 55.4 59.8
663 54.9 59.8 714 4 7.9 "m" 765 56.1 4 9.227.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 121
 
Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm. Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
766 56.8 33.7 817 61.7 46.2 868 53 99.3
767 57.2 96 818 59.8 45.1 869 54.2 99.2
768 58.6 98.9 819 57.44 3.9 870 55.5 99.1
769 59.5 98.8 820 54.8 42.8 871 56.7 99
770 61.2 98.8 821 54.3 65.2 872 57.3 98.9
771 62.1 98.8 822 52.9 62.1 873 58 98.9
772 62.7 98.8 823 52.4 30.6 874 60.5 31.1
773 62.8 98.8 824 50.4" m " 875 60.2 "m"
774 64 98.9 825 48.6 "m" 876 60.3 "m"
775 63.24 6.3 826 47.9 "m" 877 60.5 6.3
776 62.4" m "  827 46.8 "m" 878 61.4 1 9.3
777 60.3 "m" 828 46.9 9.4 879 60.3 1 .2
778 58.7 "m" 829 49.5 41.7 880 60.5 2 .9
779 57.2" m "  830 50.5 37.8 881 61.2 34.1
780 56.1" m "  831 52.3 20.4 882 61.6 1 3.2
781 56 9.3 832 54.1 30.7 883 61.5 1 6.4
782 55.22 6.3 833 56.3 41.8 884 61.2 1 6.4
783 54.8 42.8 834 58.7 26.5 885 61.3 "m"
784 55.7 47.1 835 57.3 "m" 886 63.1 "m"
785 56.6 52.4 836 59 "m" 887 63.2 4 .8
786 58 50.3 837 59.8 "m" 888 62.3 22 .3
787 58.6 20.6 838 60.3 "m" 889 62 38.5
788 58.7 "m" 839 61.2" m " 890 61.6 2 9.6
789 59.3 "m" 840 61.8 "m" 891 61.6 2 6.6
790 58.6 "m" 841 62.5 "m" 892 61.8 2 8.1
791 60.5 9.7 842 62.4" m " 893 62 2 9.6
792 59.2 9.6 843 61.5 "m" 894 62 1 6.3
793 59.9 9.6 844 63.7 "m" 895 61.1 "m"
794 59.6 9.6 845 61.9 "m" 896 61.2 "m"
795 59.9 6.2 846 61.6 29.7 897 60.7 1 9.2
796 59.9 9.6 847 60.3 "m" 898 60.7 32.5
797 60.5 13.1 848 59.2" m " 899 60.9 1 7.8
798 60.3 20.7 849 57.3 "m" 900 60.1 1 9.2
799 59.9 31 850 52.3 "m" 901 59.3 38.2
800 60.5 42 8514 9.3 "m" 902 59.9 4 5
801 61.5 52.5 8524 7.3 "m" 903 59.4 32.4
802 60.9 51.4 853 46.3 38.8 904 59.2 2 3.5
803 61.2 57.7 8544 6.8 35.1 905 59.5 4 0.8
804 62.8 98.8 855 46.6 "m" 906 58.3 "m"
805 63.4 96.1 856 44.3 "m" 907 58.2 "m"
806 64.6 45.4 857 43.1" m " 908 57.6 "m"
807 64.1 5 858 42.42 .1 909 57.1 "m"
808 63 3.2 859 41.8 2.4 910 57 0.6
809 62.7 14.9 860 43.8 68.8 911 57 2 6.3
810 63.5 35.8 8614 4 .6 89.2 912 56.5 2 9.2
811 64.1 73.3 8624 6 99.2 913 56.3 2 0.5
812 64.3 37.4 863 46.9 99.4 914 56.1 "m"
813 64.1 21 8644 7.9 99.7 915 55.2 "m"
814 63.7 21 865 50.2 99.8 916 54.7 1 7.5
815 62.9 18 866 51.2 99.6 917 55.2 2 9.2
816 62.4 32.7 867 52.3 99.4 918 55.2 2 9.2122 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm. Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
919 55.9 16 970 49.9 99.7 1021 4 9.4 "m"
920 55.9 26.3 9714 9.6 99.6 1022 4 8.3 "m"
921 56.1 36.5 9724 9.4 99.6 1023 49.4 "m"
922 55.8 19 973 49 99.5 1024 4 8.5 "m"
923 55.9 9.2 9744 9.8 99.7 1025 48.7 "m"
924 55.8 21.9 975 50.9 100 1026 48.7 "m"
925 56.44 2 .8 976 50.4 99.8 1027 49.1 "m"
926 56.4 38 977 49.8 99.7 1028 4 9 "m"
927 56.4 11 978 49.1 99.5 1029 49.8 "m"
928 56.4 35.1 979 50.4 99.8 1030 48.7 "m"
929 54 7.3 980 49.8 99.7 1031 4 8.5 "m"
930 53.4 5.4 9814 9.3 99.5 1032 4 9.3 31.3
931 52.3 27.6 9824 9.1 99.5 1033 49.7 4 5.3
932 52.1 32 983 49.9 99.7 1034 4 8.3 44 .5
933 52.3 33.4 9844 9.1 99.5 1035 49.8 61
934 52.2 34.9 985 50.4 99.8 1036 49.4 64.3
935 52.8 60.1 986 50.9 100 1037 49.8 64.4
936 53.7 69.7 987 51.4 99.9 1038 50.5 65.6
937 54 70.7 988 51.5 99.9 1039 50.3 64.5
938 55.1 71.7 989 52.2 99.7 1040 51.2 82.9
939 55.24 6 990 52.8 74.11 041 50.5 86
940 54.7 12.6 991 53.3 46 1042 50.6 89
941 52.5 0 992 53.6 36.41 043 50.4 81.4
942 51.8 24.7 993 53.4 33.5 1044 4 9.9 4 9.9
943 51.44 3.9 994 53.9 58.9 1045 49.1 2 0.1
944 50.9 71.1 995 55.2 73.8 1046 47.9 24
945 51.2 76.8 996 55.8 52.41 047 48.1 36.2
946 50.3 87.5 997 55.7 9.21 048 47.5 34.5
947 50.2 99.8 998 55.8 2.21 049 46.9 30.3
948 50.9 100 999 56.4 33.6 1050 47.7 53.5
949 4 9.9 99.7 1 000 55.4" m " 1 051 4 6.9 61.6
950 50.9 100 1 00155.2" m " 1 052 4 6.5 73.6
951 4 9.8 99.7 1 00255.8 26.3 1053 4 8 84.6
952 50.4 99.8 1 003 55.8 23.3 1054 4 7.2 87.7
953 50.4 99.8 1 00456.4 50.21 055 48.7 80
954 4 9.7 99.7 1 005 57.6 68.3 1056 48.7 50.4
955 511 00 1 006 58.8 90.21 057 47.8 38.6
956 50.3 99.8 1 007 59.9 98.9 1058 48.8 63.1
957 50.2 99.8 1 008 62.3 98.8 1059 47.4 5
958 4 9.9 99.7 1 009 63.1 74.41 060 47.3 4 7.4
959 50.9 100 1 01063.7 49.41 061 4 7.3 4 9.8
960 50 99.7 1 011 63.3 9.8 1062 4 6.9 2 3.9
961 50.2 99.8 1 012 4 8 0 1063 46.7 44 .6
962 50.2 99.8 1 01347.9 73.5 1064 4 6.8 65.2
963 4 9.9 99.7 1 014 4 9.9 99.7 1065 46.9 60.4
964 50.4 99.8 1 01549.9 48.8 1066 46.7 61.5
965 50.2 99.8 1 01649.6 2.3 1067 45.5 "m"
966 50.3 99.8 1 01749.9 "m" 1 068 45.5 "m"
967 4 9.9 99.7 1 01849.3 "m" 1 069 44 .2 "m"
968 51.11 00 1 01949.7 47.5 1070 4 3 "m"
969 50.6 99.9 1 02049.1" m " 1 071 42 .5 "m"27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 123
 
Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm. Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % % s % % s % %
1072 41 "m"  112 3 55 "m" 11 74 56.9 "m"
1073 39.9 "m"  1124 53.7 "m" 11 75 56.4 4
1074 39.9 38.2  112 552.1" m " 1 1 76 57 2 3.4
1075 40.14 8.1  112 651.1" m " 1 1 77 56.4 41 .7
1076 39.9 48  112 749.7 25.8 1178 57 4 9.2
1077 39.4 59.3  112 849.14 6.11 1 79 57.7 56.6
1078 43.8 19.8  112 948.7 46.9 1180 58.6 56.6
1079 52.9 0  11 30 48.24 6.7 1181 58.9 64
1080 52.8 88.9  11 314 8 70 1182 59.4 68.2
1081 53.4 99.5  11 324 8 70 1183 58.8 71.4
1082 54.7 99.3  11 33 47.2 67.6 1184 60.1 71.3
1083 56.3 99.1  11 344 7.3 67.6 1185 60.6 79.1
1084 57.5 99  11 35 46.6 74.7 1186 60.7 83.3
1085 59 98.9  11 36 47.41 3 1187 60.7 77.1
1086 59.8 98.9  11 37 46.3 "m" 11 88 60 73.5
1087 60.1 98.9  11 38 45.4" m " 1 1 89 60.2 55.5
1088 61.8 48.3  11 39 45.5 24.8 1190 59.7 54.4
1089 61.8 55.6  114 044.8 73.8 1191 59.8 73.3
1090 61.7 59.8  1141 4 6.6 99 1192 59.8 77.9
1091 62 55.6  1142 4 6.3 98.9 1193 59.8 73.9
1092 62.3 29.6  114 348.5 99.41 1 94 60 76.5
1093 621 9.3  1144 4 9.9 99.7 1195 59.5 82.3
1094 61.3 7.9  114 549.1 99.5 1196 59.9 82.8
1095 61.11 9.2  114 649.1 99.5 1197 59.8 65.8
1096 61.24 3  114 7 511 00 1198 59 4 8.6
1097 61.1 59.7  114 851.5 99.9 1199 58.9 62.2
1098 61.1 98.8  114 950.9 100 1200 59.1 70.4
1099 61.3 98.8  11 50 51.6 99.9 1201 58.9 62.1
1100 61.3 26.6  11 5152.1 99.7 1202 58.4 67.4
1101 60.4" m "   1 1 5250.9 100 1203 58.7 58.9
1102 58.8 "m"  11 53 52.2 99.7 1204 58.3 57.7
1103 57.7 "m"  11 5451.5 98.3 1205 57.5 57.8
1104 56 "m"  11 55 51.5 47.21 2 06 57.2 57.6
1105 54.7 "m"  11 56 50.8 78.41 2 07 57.1 42 .6
1106 53.3 "m"  11 57 50.3 83 1208 57 70.1
1107 52.6 23.2  11 58 50.3 31.7 1209 56.4 59.6
1108 53.4 84.2  11 59 49.3 31.3 1210 56.7 39
1109 53.9 99.4  11 60 48.8 21.5 1211 55.9 68.1
1110 54.9 99.3  11 614 7.8 59.4 1212 56.3 79.1
1111 55.8 99.2  11 624 8.1 77.1 121 3 56.7 89.7
1112 57.1 99  11 63 48.4 87.6 1214 56 89.4
1113 56.5 99.1  11 644 9.6 87.5 1215 56 93.1
1114 58.9 98.9  11 65 51 81.4 121 6 56.4 93.1
1115 58.7 98.9  11 66 51.6 66.7 1217 56.7 94.4
1116 59.8 98.9  11 67 53.3 63.2 121 8 56.9 94.8
1117 61 98.8  11 68 55.2 62 121 9 57 94.1
1118 60.7 19.2  11 69 55.7 43.9 1220 57.7 94.3
1119 59.4" m "   1 1 70 56.4 30.7 1221 57.5 93.7
1120 57.9 "m"  11 7156.8 23.4 1222 58.4 93.2
1121 57.6 "m"  11 72 57 "m" 122 3 58.7 93.2
1122 56.3 "m"  11 73 57.6 "m" 1224 58.2 93.7124 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
Ħin Veloċ.Torque  Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm.  Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % %  s % % s % %
1225 58.5 93.1  12 76 60.6 5.5 1327 63.1 2 0.3
1226 58.8 86.2  12 77 611 4 .3 1328 61.8 1 9.1
1227 59 72.9  12 78 611 2 1 329 61.6 1 7.1
1228 58.2 59.9  12 79 61.3 34.21 330 61 0
1229 57.6 8.5  12 80 61.21 7.11 331 61.2 22
1230 57.14 7.6  12 8161.5 15.7 1332 60.8 4 0.3
1231 57.2 74.4  12 82 61 9.5 1333 61.1 34.3
1232 57 79.1  12 83 61.1 9.21 334 60.7 1 6.1
1233 56.7 67.2  12 8460.5 4.3 1335 60.6 1 6.6
1234 56.8 69.1  12 85 60.2 7.8 1336 60.5 1 8.5
1235 56.9 71.3  12 86 60.2 5.9 1337 60.6 2 9.8
1236 57 77.3  12 87 60.2 5.3 1338 60.9 1 9.5
1237 57.4 78.2  12 88 59.9 4.6 1339 60.9 22 .3
1238 57.3 70.6  12 89 59.42 1 .5 1340 61.4 35.8
1239 57.7 64  12 90 59.6 15.8 1341 61.3 42 .9
1240 57.5 55.6  12 9159.3 10.11 342 61.5 31
1241 58.6 49.6  12 9258.9 9.41 343 61.3 1 9.2
1242 58.24 1 .1  12 93 58.8 9 1344 61 9.3
1243 58.8 40.6  12 9458.9 35.41 345 60.8 44 .2
1244 58.3 21.1  12 95 58.9 30.7 1346 60.9 55.3
1245 58.7 24.9  12 96 58.9 25.9 1347 61.2 56
1246 59.12 4 .8  12 97 58.7 22.9 1348 60.9 60.1
1247 58.6 "m"  12 98 58.7 24.41 349 60.7 59.1
1248 58.8 "m"  12 99 59.3 611 350 60.9 56.8
1249 58.8 "m"  1 300 60.1 56 1351 60.7 58.1
1250 58.7 "m"  1 30160.5 50.6 1352 59.6 78.4
1251 59.1" m "   1 30259.5 16.21 353 59.6 84.6
1252 59.1" m "   1 303 59.7 50 1354 59.4 66.6
1253 59.4" m "   1 30459.7 31.41 355 59.3 75.5
1254 60.6 2.6  1 305 60.14 3.11 356 58.9 4 9.6
1255 59.6 "m"  1 306 60.8 38.41 357 59.1 75.8
1256 60.1" m "   1 307 60.9 40.21 358 59 77.6
1257 60.6 "m"  1 308 61.3 49.7 1359 59 67.8
1258 59.6 4.1  1 309 61.8 45.9 1360 59 56.7
1259 60.7 7.1  1 310 624 5.9 1361 58.8 54.2
1260 60.5 "m"  1 311 62.24 5.8 1362 58.9 59.6
1261 59.7 "m"  1 312 62.6 46.8 1363 58.9 60.8
1262 59.6 "m"  1 31362.7 44.3 1364 59.3 56.1
1263 59.8 "m"  1 314 62.9 44.41 365 58.9 4 8.5
1264 59.6 4.9  1 31563.14 3.7 1366 59.3 42 .9
1265 60.1 5.9  1 31663.5 46.11 367 59.4 41 .4
1266 59.9 6.1  1 31763.6 40.7 1368 59.6 38.9
1267 59.7 "m"  1 31864.3 49.5 1369 59.4 32.9
1268 59.6 "m"  1 31963.7 27 1370 59.3 30.6
1269 59.7 22  1 32063.8 15 1371 59.4 30
1270 59.8 10.3  1 321 63.6 18.7 1372 59.4 2 5.3
1271 59.9 10  1 322 63.4 8.41 373 58.8 1 8.6
1272 60.6 6.2  1 32363.2 8.7 1374 59.1 1 8
1273 60.5 7.3  1 324 63.3 21.6 1375 58.5 1 0.6
1274 60.21 4 .8  1 32562.9 19.7 1376 58.8 1 0.5
1275 60.6 8.2  1 326 63 22.11 377 58.5 8.227.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 125
 
Ħin Veloċ.Torque  Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm.  Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % %  s % % s % %
1378 58.7 13.7  142 962.3 37.41 4 80 60.1 4 .7
1379 59.1 7.8  14 30 62.3 35.7 1481 59.9 0
1380 59.1 6  14 3162.8 34.41 4 82 60.4 36.2
1381 59.1 6  14 3262.8 31.5 1483 60.7 32.5
1382 59.41 3.1  14 33 62.9 31.7 1484 59.9 3.1
1383 59.7 22.3  14 3462.9 29.9 1485 59.7 "m"
1384 60.7 10.5  14 35 62.8 29.41 4 86 59.5 "m"
1385 59.8 9.8  14 36 62.7 28.7 1487 59.2 "m"
1386 60.2 8.8  14 37 61.5 14.7 1488 58.8 0.6
1387 59.9 8.7  14 38 61.9 17.21 4 89 58.7 "m"
1388 61 9.1  14 39 61.5 6.11 4 90 58.7 "m"
1389 60.6 28.2  144 0 61 9.9 1491 57.9 "m"
1390 60.6 22  1441 60.9 4.8 1492 58.2 "m"
1391 59.6 23.2  1442 60.6 11.11 4 93 57.6 "m"
1392 59.6 19  144 360.3 6.9 1494 58.3 9.5
1393 60.6 38.4  1444 60.8 7 1495 57.2 6
1394 59.8 41.6  144 560.2 9.21 4 96 57.4 2 7.3
1395 60 47.3  144 660.5 21.7 1497 58.3 59.9
1396 60.5 55.4  144 760.22 2 .41 4 98 58.3 7.3
1397 60.9 58.7  144 860.7 31.6 1499 58.8 21 .7
1398 61.3 37.9  144 960.9 28.9 1500 58.8 38.9
1399 61.2 38.3  14 50 59.6 21.7 1501 59.4 2 6.2
1400 61.4 58.7  14 5160.21 8 1502 59.1 2 5.5
1401 61.3 51.3  14 5259.5 16.7 1503 59.1 2 6
1402 61.4 71.1  14 53 59.8 15.7 1504 59 39.1
1403 61.1 51  14 5459.6 15.7 1505 59.5 52.3
1404 61.5 56.6  14 55 59.3 15.7 1506 59.4 31
1405 61 60.6  14 56 59 7.5 1507 59.4 2 7
1406 61.1 75.4  14 57 58.8 7.11 508 59.4 2 9.8
1407 61.4 69.4  14 58 58.7 16.5 1509 59.4 2 3.1
1408 61.6 69.9  14 59 59.2 50.7 1510 58.9 1 6
1409 61.7 59.6  14 60 59.7 60.21 511 59 31.5
1410 61.8 54.8  14 6160.44 4 1 512 58.8 2 5.9
1411 61.6 53.6  14 6260.2 35.3 1513 58.9 4 0.2
1412 61.3 53.5  14 63 60.41 7.11 514 58.8 2 8.4
1413 61.3 52.9  14 6459.9 13.5 1515 58.9 38.9
1414 61.2 54.1  14 65 59.9 12.8 1516 59.1 35.3
1415 61.3 53.2  14 66 59.6 14.8 1517 58.8 30.3
1416 61.2 52.2  14 67 59.41 5.9 1518 59 1 9
1417 61.2 52.3  14 68 59.42 2 1 519 58.7 3
1418 614 8  14 69 60.4 38.41 520 57.9 0
1419 60.9 41.5  14 70 59.5 38.8 1521 58 2 .4
1420 61 32.2  14 7159.3 31.9 1522 57.1 "m"
1421 60.7 22  14 7260.9 40.8 1523 56.7 "m"
1422 60.7 23.3  14 73 60.7 39 1524 56.7 5.3
1423 60.8 38.8  14 7460.9 30.11 525 56.6 2 .1
1424 614 0.7  14 75 612 9.3 1526 56.8 "m"
1425 61 30.6  14 76 60.6 28.41 527 56.3 "m"
1426 61.3 62.6  14 77 60.9 36.3 1528 56.3 "m"
1427 61.7 55.9  14 78 60.8 30.5 1529 56 "m"
1428 62.3 43.4  14 79 60.7 26.7 1530 56.7 "m"126 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
Ħin Veloċ.Torque  Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm.  Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % %  s % % s % %
1531 56.6 3.8  1 58259.9 73.6 1633 62.5 31
1532 56.9 "m"  1 583 59.8 74.11 634 62.3 31.3
1533 56.9 "m"  1 58459.6 84.6 1635 62.6 31.7
1534 57.4" m "   1 585 59.4 76.11 636 62.3 22 .8
1535 57.4" m "   1 586 60.1 76.9 1637 62.7 12 .6
1536 58.3 13.9  1 587 59.5 84.6 1638 62.2 1 5.2
1537 58.5 "m"  1 588 59.8 77.5 1639 61.9 32.6
1538 59.1" m "   1 589 60.6 67.9 1640 62.5 2 3.1
1539 59.4" m "   1 590 59.3 47.3 1641 61.7 1 9.4
1540 59.6 "m"  1 59159.3 43.11 642 61.7 1 0.8
1541 59.5 "m"  1 59259.4 38.3 1643 61.6 1 0.2
1542 59.6 0.5  1 593 58.7 38.21 644 61.4 "m"
1543 59.3 9.2  1 59458.8 39.21 645 60.8 "m"
1544 59.41 1 .2  1 595 59.1 67.9 1646 60.7 "m"
1545 59.12 6.8  1 596 59.7 60.5 1647 61 12 .4
1546 59 11.7  1 597 59.5 32.9 1648 60.4 5.3
1547 58.8 6.4  1 598 59.6 20 1649 61 1 3.1
1548 58.7 5  1 599 59.6 34.41 650 60.7 2 9.6
1549 57.5 "m"  1 600 59.42 3.9 1651 60.5 2 8.9
1550 57.4" m "   1 60159.6 15.7 1652 60.8 2 7.1
1551 57.11 .1  1 60259.9 41 1 653 61.2 2 7.3
1552 57.1 0  1 603 60.5 26.3 1654 60.9 2 0.6
1553 57 4.5  1 60459.6 14 1 655 61.1 1 3.9
1554 57.1 3.7  1 605 59.7 21.21 656 60.7 1 3.4
1555 57.3 3.3  1 606 60.9 19.6 1657 61.3 2 6.1
1556 57.3 16.8  1 607 60.1 34.3 1658 60.9 2 3.7
1557 58.22 9.3  1 608 59.9 27 1659 61.4 32.1
1558 58.7 12.5  1 609 60.8 25.6 1660 61.7 33.5
1559 58.3 12.2  1 61060.6 26.3 1661 61.8 34.1
1560 58.6 12.7  1 611 60.9 26.11 662 61.7 1 7
1561 59 13.6  1 612 61.1 38 1663 61.7 2 .5
1562 59.8 21.9  1 61361.2 31.6 1664 61.5 5.9
1563 59.3 20.9  1 614 61.4 30.6 1665 61.3 14 .9
1564 59.7 19.2  1 61561.7 29.6 1666 61.5 1 7.2
1565 60.11 5.9  1 61661.5 28.8 1667 61.1 "m"
1566 60.7 16.7  1 61761.7 27.8 1668 61.4 "m"
1567 60.7 18.1  1 61862.22 0.3 1669 61.4 8.8
1568 60.7 40.6  1 61961.41 9.6 1670 61.3 8.8
1569 60.7 59.7  1 62061.8 19.7 1671 61 1 8
1570 61.1 66.8  1 621 61.8 18.7 1672 61.5 1 3
1571 61.1 58.8  1 622 61.6 17.7 1673 61 3.7
1572 60.8 64.7  1 62361.7 8.7 1674 60.9 3.1
1573 60.1 63.6  1 624 61.7 1.41 675 60.9 4 .7
1574 60.7 83.2  1 62561.7 5.9 1676 60.6 4 .1
1575 60.4 82.2  1 62661.2 8.11 677 60.6 6.7
1576 60 80.5  1 62761.9 45.8 1678 60.6 12 .8
1577 59.9 78.7  1 62861.4 31.5 1679 60.7 11 .9
1578 60.8 67.9  1 62961.7 22.3 1680 60.6 12 .4
1579 60.4 57.7  1 630 62.42 1 .7 1681 60.1 12 .4
1580 60.2 60.6  1 63162.8 21.9 1682 60.5 12
1581 59.6 72.7  1 63262.22 2 .21 683 60.4 11 .827.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 127
Ħin Veloċ.Torque  Ħin Veloċ.Torque Ħin Veloċ. Torque
 Norm.Norm.  Norm.Norm.  Norm. Norm.
s % %  s % % s % %
1684 59.9 12.4  1 735 61.12 5.6 1786 0 0
1685 59.6 12.4  1 736 611 4 .6 1787 0 0
1686 59.6 9.1  1 737 611 0.41 788 0 0
1687 59.9 0  1 738 60.6 "m" 1 789 0 0
1688 59.9 20.4  1 739 60.9 "m" 1 790 0 0
1689 59.8 4.4  1 74060.8 4.8 1791 0 0
1690 59.4 3.1  1 741 59.9 "m" 1 792 0 0
1691 59.5 26.3  1 742 59.8 "m" 1 793 0 0
1692 59.6 20.1  1 74359.1" m " 1 794 0 0
1693 59.4 35  1 744 58.8 "m" 1 795 0 0
1694 60.9 22.1  1 74558.8 "m" 1 796 0 0
1695 60.5 12.2  1 74658.2" m " 1 797 0 0
1696 60.1 11  1 74758.5 14.3 1798 0 0
1697 60.1 8.2  1 74857.5 4.41 799 0 0
1698 60.5 6.7  1 74957.9 0 1800 0 0
1699 60 5.1  1 750 57.8 20.9   
1700 60 5.1  1 75158.3 9.2  
1701 60 9  1 75257.8 8.2  
1702 60.1 5.7  1 753 57.5 15.3   
1703 59.9 8.5  1 75458.4 38   
1704 59.4 6  1 755 58.11 5.4  
1705 59.5 5.5  1 756 58.8 11.8   
1706 59.5 14.2  1 757 58.3 8.1  
1707 59.5 6.2  1 758 58.3 5.5   
1708 59.41 0.3  1 759 59 4.1  
1709 59.6 13.8  1 760 58.24 .9   
1710 59.5 13.9  1 76157.9 10.1  
1711 60.11 8.9  1 76258.5 7.5   
1712 59.41 3.1  1 763 57.4 7   
1713 59.8 5.4  1 76458.2 6.7   
1714 59.9 2.9  1 765 58.2 6.6   
1715 60.1 7.1  1 766 57.3 17.3   
1716 59.6 12  1 767 58 11.4  
1717 59.6 4.9  1 768 57.5 47.4  
1718 59.42 2 .7  1 769 57.42 8.8   
1719 59.6 22  1 770 58.8 24.3   
1720 60.11 7.4  1 77157.7 25.5   
1721 60.21 6.6  1 77258.4 35.5   
1722 59.42 8.6  1 773 58.42 9.3   
1723 60.3 22.4  1 774 59 33.8   
1724 59.9 20  1 775 59 18.7   
1725 60.21 8.6  1 776 58.8 9.8   
1726 60.3 11.9  1 777 58.8 23.9   
1727 60.41 1 .6  1 778 59.14 8.2  
1728 60.6 10.6  1 779 59.4 37.2  
1729 60.8 16  1 780 59.6 29.1  
1730 60.9 17  1 781 50 25   
1731 60.9 16.1  1 7824 0 20   
1732 60.7 11.4  1 783 30 15   
1733 60.9 11.3  1 7842 0 10   
1734 61.11 1 .2  1 785 10 5   
 
"m" = sewqan tal-vetturi 
 128 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Wirja grafika ta’ l-iskeda tad-dajnamometru ta’ l- ETC kif muri fil-Figura 5. 
 
                          
Figura 5
:   Skeda tad-Dajnamometru ETC 
 
__________                           Torque [%]                               Speed {%] 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 129
Anness 4 – Appendiċi 4  
 
PROĊEDURI TA’ KEJL U TA' KAMPJUNAR  
 
 
1. INTRODUZZJONI 
  Il-komponenti gassużi, il-partikuli separati, u d-dħaħen emessi mill-magna sottomessa 
għat-testjar iridu jitkejlu permezz tal-metodi deskritti fl-anness 4, l-appendiċi 6.  Il-paragrafi rispettivi ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6 jiddeskrivu s-sistemi analitiċi rrikkmandati għall-emissjonijiet gassużi (l-paragrafu 1.), it-telf fil-konċentrazzjoni tal-partikuli separati rrikkmandat u sistemi ta' kampjunar (l-paragrafu 2.), u l-opaċimetri rrikkmandati għal kejl tad-dħaħen (il-paragrafu 3.).  
  Għall- ESC, il-komponenti gassużi jridu jkunu determinati fil-gass ta’ l-egżost mhux 
proċessat.  Inkella, jistgħu jiġu determinati fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, jekk tintuża’ sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ biex jiġu determinati l-partikuli separati.  Il-partikuli separati jridu jkunu determinati jew b’sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali jew bil-fluss sħiħ.  
  Għall- ETC, trid tintuża' biss sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ biex jiġu 
determinati l-emissjonijiet gassużi u tal-partikuli separati, u titqies bħala s-sistema ta’ referenza.  Iżda, sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali jistgħu jiġu approvati mis-Servizz Tekniku, jekk jiġi pruvat li huma ekwivalenti skond il-paragrafu 6.2. tar-Regolament, u jekk deskrizzjoni dettaljata tal-proċeduri ta’ l-evalwazzjoni tad-dejta u tal-kalkolazzjoni tiġi sottomessa lis-Servizz Tekniku.   
 2. TAGĦMIR TAD-DAJNAMOMETRU U TAĊ-ĊELLOLA TAT-TEST   It-tagħmir li ġej irid jintuża’ għat-testijiet ta’ l-emissjonijiet ta’ magni fuq dajnamometri 
tal-magni. 
 2.1. Dajnamometru tal-magna
 
  Dajnamometru tal-magna jrid jintuża’ b’karatteristiċi biżżejjed biex jagħmel iċ-ċikli tat-
test deskritti fl-appendiċi 1 u 2 ta’ dan l-anness.  Is-sistema li tkejjel il-veloċità jrid ikollha preċiżjoni ta’ ± 2 fil-mija tal-qari.  Is-sistema li tkejjel is-saħħa li ddawwar irid ikollha preċiżjoni ta’ ±3 fil-mija tal-qari fil-firxa > 20 fil-mija ta’ l-iskala kollha, u preċiżjoni ta’ ±0.6 fil-mija ta’ l-iskala kollha fil-firxa 20 ≤ fil-mija ta’ l-iskala kollha. 
 2.2. Strumenti oħra
 
  Iridu jintużaw strumenti li jkejlu għall-konsum tal-fjuwil, il-konsum ta’ l-arja, it-
temperatura tal-likwidu li jkessaħ u l-lubrikant, il-pressjoni tal-gass ta’ l-egżost u l-waqgħa fil-pressjoni li tidħol fil-manifold, it-temperatura tal-gass ta’ l-egżost, it-temperatura ta’ l-arja li tidħol, il-pressjoni atmosferika, l-umdità u t-temperatura tal-130 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
fjuwil, kif meħtieġ.   Dawn l-istrumenti jridu jissodisfaw ir-rekwiżiti mogħtija fit-tabella 
8: 
   Tabella 8
:  Preċiżjoni ta’ l-istrumenti li jkejlu 
 
Strument li jkejjel Preċiżjoni 
Konsum tal-fjuwil ± 2 % tal-Valur Massimu tal-Magna 
Il-Konsum ta’ l-Arja ± 2 % tal-Valur Massimu tal-Magna 
Temperaturi ≤ 600 K (327°C)  ± 2 K Assoluta 
Temperaturi ≥ 600 K (327°C) ± 1 % tal-Qari 
Il-Pressjoni Atmosferika ± 0.1 kPa Assoluta 
Il-Pressjoni tal-Gass ta’ l-Egżost ± 0.2 kPa Assoluta 
Waqgħa fil-Pressjoni li Tidħol ± 0.05 kPa Assoluta 
Pressjonijiet Oħra ± 0.1 kPa Assoluta 
Umdità Relattiva ± 3 % Assoluta 
Umdità Assoluta ± 5 % tal-Qari 
 2.3. Fluss tal-gass ta’ l-egżost
 
  Għall-kalkolazzjoni ta' l-emissjonijiet fl-egżost mhux proċessat, jeħtieġ li jkun magħruf 
il-fluss tal-gass ta' l-egżost (ara l-paragrafu 4.4. ta' l-appendiċi 1).  Għad-determinazzjoni tal-fluss ta’ l-egżost jista' jintuża' liema wieħed minn dawn il-metodi li ġejjin: 
  Kejl dirett tal-fluss ta’ l-egżost permezz taż-żennuna tal-fluss jew sistema ekwivalenti li 
tkejjel; 
 Il-kejl tal-fluss ta’ l-arja u tal-fluss tal-fjuwil permezz ta’ sistemi adattati li jkejlu u l-
kalkolazzjoni tal-fluss ta’ l-egżost permezz ta’ l-ekwazzjoni li ġejja: 
   
G
EXHW  = G AIRW + G FUE L (għall-piż ta’ l-egżost imxarrab) 
   Il-preċiżjoni tad-determinazzjoni tal-fluss ta’ l-egżost trid tkun ± 2.5 fil-mija tal-qari jew 
aqwa. 
 2.4. Fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni
 
  Għall-kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni permezz tas-
sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ (obbligatorju għall- ETC), jeħtieġ li 
jkun magħruf il-fluss tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-paragrafu 4.3. ta' l-appendiċi 2).  Ir-rata tal-piż totali tal-fluss ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (G
TO T W ) jew il-piż total ital-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu 
(M TO T W ) irid jitkejjel b’ PDP jew CFV  (l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.1.).  Il-
preċiżjoni trid tkun ±2 fil-mija tal-qari jew aqwa, u trid tkun determinata skond id-dispożizzjonijiet ta’ l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 2.4. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 131
3. DETERMINAZZJONI TAL-KOMPONENTI GASSUŻI 
 3.1. Speċifikazzjonijiet ġenerali ta’ l-analizzatur
 
  L-analizzaturi jrid ikollha firxa tal-kejl adattata għall-preċiżjoni meħtieġa biex tkejjel il-
konċentrazzjonijiet tal-komponenti tal-gass ta’ l-egżost (il-paragrafu 3.1.1).  Hu rrikkmandat li l-analizzaturi jitħaddmu b’tali mod li l-konċentrazzjoni mkejla tkun bejn 15 fil-mija u 100 fil-mija ta' l-iskala kollha.  
  Jekk is-sistemi li jagħtu l-qari (l-kompjuters, il- loggers tad-dejta) jistgħu jagħtu 
preċiżjoni biżżejjed u reżoluzzjoni taħt il-15 fil-mija ta’ l-iskala kollha, il-kejlijiet kollha taħt il-15 fil-mija ta’ l-iskala kollha huma aċċettabbli wkoll.  F’dan il-każ, irid isir kalibrar ieħor ta’ mill-anqas 4 punti mhux żero mqassma ‘l bogħod minn xulxin indaqs b’mod nominali biex jassigura l-preċiżjoni tal-kurvi tal-kalibrar skond l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.5.5.2. 
  Il-kompatibbiltà elettromanjetika ( EMC ) tat-tagħmir trid tkun fuq tali livell li tnaqqas l-
iżbalji addizzjonali. 
 3.1.1. Żball tal-kejl   L-iżball tal-kejl totali, inkluż is-sensittività li għandha x’taqsam ma’ gassijiet oħra (ara 
l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.9.), ma jridx jeċċedi  ± 5 fil-mija tal-qari jew ± 3.5 fil-mija ta’ l-iskala kollha, liema minnhom hu l-iżgħar.  Għall-konċentrazzjonijiet ta’ inqas minn 100 ppm l-iżball tal-kejl m’għandux jeċċedi ± 4 ppm. 
 3.1.2. Kemm jista’ jiġi repetut   Id-drabi kemm jista’ jiġi repetut, imfisser bħala 2.5 darbiet id-devjazzjoni standard ta' 
10 risponsi repetittivi għall-gass tal-kalibrar jew span partikolari, m'għandhomx ikunu 
aktar minn ± 1 fil-mija tal-konċentrazzjoni ta’ l-iskala kollha għal kull firxa użata ‘l fuq minn 155 ppm (jew ppm C) jew ± 2 fil-mija ta’ kull firxa użata taħt il-155 ppm (jew ppm C). 
 3.1.3. Storbju   Ir-rispons minn quċċata għal quċċata ta' l-analizzatur għal żero u l-gassijiet tal-kalibrar 
jew span  fuq kwalunkwe perjodu ta' 10 sekondi m'għandux jeċċedi 2 fil-mija ta' l-iskala 
kollha fuq il-firxiet kollha użati. 
 3.1.4. Inġema’ żero   L-ammont żero li nġema’ waqt perjodu ta' siegħa jrid ikun inqas minn 2 fil-mija ta' l-
iskala kollha fuq l-aktar firxa baxxa użata.  Ir-rispons żero hu definit bħala r-rispons medju, inkluż l-istorbju, għall-gass żero waqt intervall tal-ħin ta’ 30 sekonda. 
 132 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.1.5 Inġema’ l- ispan  
 
 L- ispan  li nġema’ waqt perjodu ta’ siegħa jrid ikun inqas minn 2 fil-mija ta’ l-iskala 
kollha fuq l-aktar firxa baxxa użata.  L- ispan  hu definit bħala d-differenza bejn ir-
rispons ta’ l- ispan  u r-rispons żero.  Ir-rispons ta’ l- ispan  hu definit bħala r-rispons 
medju, inkluż l-istorbju, għall-gass span  waqt intervall tal-ħin ta’ 30 sekonda.  
 3.2. Tnixxif tal-gass
 
  Il-mekkaniżmu mhux obbligatorju tat-tnixxif tal-gass irid ikollu effett minimu fuq il-
konċentrazzjoni tal-gassijiet imkejla.  Il-mekkaniżmi kimiċi li jnixxfu mhumiex metodu aċċettabbli tat-tneħħija ta' l-ilma mill-kampjun. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 133
3.3. L-analizzaturi  
 
 Il-paragrafi 3.3.1. sa 3.3.4. jiddeskrivu l-prinċipji ta’ kejl li jridu jintużaw.  Deskrizzjoni 
dettaljata tas-sistemi tal-kejl tinsab fl-anness 4, l-appendiċi 6.  Il-gassijiet li jridu jitkejlu jridu jiġu analizzati permezz ta’ l-istrumenti li ġejjin.  Għall-analizzaturi mhux lineari, l-użu ta’ ċirkuwiti li jagħmlu lineari mhux permess. 
 3.3.1. Analiżi tal-monossidu karboniku ( CO) 
  L-analizzatur tal-monossidu karboniku jrid ikun tat-tip ta’ assorbiment li Ma Jxerridx 
Infra Aħmar ( NDIR ). 
 3.3.2. Analiżi tad-dijossidu karboniku (CO
2) 
  L-analizzatur tad-dijossidu karboniku jrid ikun tat-tip ta’ assorbiment li Ma Jxerridx l-
Infra Aħmar ( NDIR ). 
 3.3.3. Analiżi ta’ l-idrokarbon ( HC) 
  Għall-magni diżil u li jieħdu fjuwil LPG , l-analizzatur ta’ l-idrokarbon irid ikun tat-tip 
ta’ Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma Msaħħna ( HFID ) bid-ditektor, il-valvs, ix-
xogħol tal-pajpijiet, eċċ. imsaħħna sabiex iżommu temperatura tal-gass ta’ 463 K ± 10 K (190 ± 10°C).  Għall-magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG, l-analizzatur 
ta’ l-idrokarbon jista’ jkun tat-tip ta’ Ditekter tal-Jonizzazzjoni tal-Fjamma mhux imsaħħna ( FID) skond il-metodu użat (ara l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 1.3.). 
 3.3.4. Analiżi ta’ l-idrokarbon mhux tal-metanu ( NMHC ) (magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass 
NG biss) 
  Idrokarbons mhux tal-metanu jridu jiġi determinati b’wieħed mill-metodi li ġejjin:  3.3.4.1 Metodu kromatografiku tal-gass ( GC) 
  Idrokarbons mhux tal-metanu jridu jkunu determinati billi jitnaqqas il-metanu analizzat 
permezz tal-Kromatografu tal-Gass ( GC) ikkundizzjonat f’423 K (150°C) mill-
idrokarbons imkejla skond il-paragrafu 3.3.3. 
 3.3.4.2. Metodu tat-taljatur mhux tal-metanu ( NMC ) 
  Id-determinazzjoni tal-frazzjoni mhux tal-metanu trid issir b’ NMC  imsaħħan imħaddem 
fl-istess ħin ma’ FID skond il-paragrafu 3.3.3. billi jitnaqqas il-metanu mill-
idrokarbons. 
 3.3.5. L-ossidi ta’ l-analiżi tan-nitroġenu (NO
x) 
  L-ossidi ta’ l-analizzatur tan-nitroġenu jridu jkunu tat-tip ta’ Ditekter Kemi-
Luminixxenti ( CLD ) jew tat-tip ta’ Ditekter Kemi-Luminixxenti Msaħħan ( HCLD ) 134 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
b’converter NO 2/NO, jekk imkejla meta xotti.  Jekk imkejla meta mxarrba, irid jintuża’ 
HCLD  bil-converter  miżmum ‘l fuq minn 328 K (55°C), dejjem jekk l-ispezzjoni tat-
tkessiħ bl-ilma (ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.9.2.2.) tintlaħaq.  
 
3.4. Teħid tal-kampjuni ta’ l-emissjonijiet gassużi  
 3.4.1. Gass ta’ l-egżost mhux proċessat ( ESC biss) 
  Is-sondi ta' kampjunar ta’ l-emissjonijiet gassużi jridu jkunu mwaħħla talanqas 0.5 m 
jew 3 darbiet id-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost – liema minnhom hu l-ikbar – ‘l fuq mill-ħruġ tas-sistema tal-gass ta’ l-egżost safejn japplika u qrib biżżejjed tal-magna biex tassigura li jkun hemm temperatura tal-gass ta’ l-egżost talanqas 343 K (70°C) fis-sonda. 
  Fil-każ ta’ magna b’ħafna ċilindri b’fergħa li toħroġ minnha tal-manifold ta’ l-egżost, 
id-daħla tas-sonda trid tkun imqiegħda biżżejjed ‘l isfel ħafna sabiex tassigura li l-kampjun hu rappreżentattiv ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost medji miċ-ċilindri kollha.  F’magni li għandhom ħafna ċilindri li għandhom gruppi distinti ta’ manifolds, bħal fil-konfigurazzjoni ta' "magna V", jista' jinkiseb kampjun minn kull grupp individwali u tiġi kkalkulata l-medja ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost.  Metodi oħra li wrew li jikkorrelaw mal-metodi t'hawn fuq jistgħu jintużaw.  Għall-kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet ta’ l-egżost il-fluss tal-piż totali ta’ l-egżost irid jintuża’. 
 Jekk il-magna hi mgħammra b’sistema li tagħmel trattament wara l-egżost, il-kampjun 
ta’ l-egżost irid jittieħed ‘l isfel fis-sistema tat-trattament ta’ wara l-egżost. 
 3.4.2. Gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (obbligatorju għall- ETC, mhux obbligatorju 
għall- ESC) 
  Il-pajp ta’ l-egżost bejn il-magna u s-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ 
trid tikkonforma mar-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.3.1., EP. 
   Is-sonda(/i) tal-kampjun ta' l-emissjonijiet gassużi jridu jitwaħħlu fil-mina fejn isir it-
telf fil-konċentrazzjoni f'punt fejn l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta' l-egżost ikunu mħallta sew, u f'distanza qrib tas-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati.  
   Għall- ETC, it-teħid ta’ kampjuni jista' ġeneralment isir b'żewġ modi: 
  – is-sustanzi li jniġġsu jittieħed kampjun tagħhom fil-borża ta' kampjunar tul iċ-ċiklu u 
mkejjel wara li jitlesta t-test; 
   – is-sustanzi li jniġġsu jittieħed kampjun tagħhom kontinwament u jiġi integrat fiċ-
ċiklu kollu; dan il-metodu hu obbligatorju għall- HC u għall-NO
x. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 135
4. DETERMINAZZJONI TAL-PARTIKULI SEPARATI 
  Id-determinazzjoni tal-partikuli separati teħtieġ sistema fejn isir it-telf fil-
konċentrazzjoni.  It-telf fil-konċentrazzjoni jista' jiġi realizzat bis-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali ( ESC biss) jew sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni 
bil-fluss kollu (obbligatorju għall- ETC).  Il-kapaċità tal-fluss tas-sistema li ttellef fil-
konċentrazzjoni trid tkun kbira biżżejjed biex telimina għal kollox il-kondensazzjoni ta’ l-ilma fis-sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni u dawk ta' kampjunar, u biex iżżomm it-temperatura tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fi jew taħt it-325 K (52°C) eżatt 'l fuq mill-kontenituri tal-filter.  Tista’ titneħħa l-umdità mill-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni qabel ma tidħol fis-sistema fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni, u utli speċjalment jew l-umdità ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni hi għolja.  It-temperatura ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni trid tkun 298 K ± 5 K (25 °C ± 5°C).  Jekk it-temperatura ambjentali hi taħt il-, hu rrikkmandat li jsir it-tisħin minn qabel ta' l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni ‘l fuq mil-limitu ta’ fuq tat-temperatura ta’ 303 K (30°C).  Iżda, it-temperatura ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni m’għandhiex teċċedi t-325 K (52°C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni. 
  Is-sistema li titlef mill-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali trid tkun iddisinjata biex 
taqsam il-kurrent ta’ l-egżost f’żewġ frazzjonijiet, l-iżgħar waħda tiġi mnaqqsa fil-konċentrazzjoni bl-arja u sussegwentement użata għall-kejl tal-partikuli separati.  Għal dan il-għan hu essenzjali li l-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni jiġi determinat b’mod preċiż ħafna.  Metodi differenti ta’ qsim jistgħu jiġu applikati, fejn it-tip ta’ qsim użat jiddetta għal livell sinifikanti l-ħardwer kampjunarju u l-proċeduri li jridu jintużaw (l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.).  Is-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tkun imwaħħla qrib sew tas-sonda ta' kampjunar ta’ l-emissjonijiet gassużi, u t-twaħħil irid jikkonforma mad-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 3.4.1. 
  Biex ikun determinat il-piż tal-partikuli separati, sistema ta' kampjunar tal-partikuli 
separati, filters ta' kampjunar tal-partikuli separati, miżien tal-mikrogrammi, u ċejmber li jkejjel fejn it-temperatura u l-umdità huma kkontrollati, huma meħtieġa.  
 Għat-teħid tal-kampjuni tal-partikuli separati, il-metodu ta' filter wieħed li juża' par 
filters (ara l-paragrafu 4.1.3.) irid jiġi applikat għaċ-ċiklu tat-test kollu.  Għall- ESC, trid 
tingħata attenzjoni sew lill-ħinijiet ta' kampjunar u l-flussi waqt il-fażi ta' kampjunar tat-test.   
 4.1. Filters ta' kampjunar tal-partikuli separati
 
 4.1.1. Speċifikazzjoni tal-filter   Huma meħtieġa filters tal-fajber tal-ħġieġ miksija bil-florokarbon jew filters tal-
membrana b’bażi tal-florokarbon.  It-tipi kollha tal-filters irid ikollhom 0.3 µm DOP  
(di-octylphthalate ) effikaċja tal-ġbir ta’ mill-inqas 95 fil-mija f’veloċità fil-wiċċ tal-gass 
ta’ bejn 35 u 80 ċm/s. 
 136 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
4.1.2. Daqs tal-filter 
  Il-filters tal-partikuli separati jrid ikollhom dijametru minimu ta’ 47 mm (37 mm 
dijametru tat-tebgħa).  Filters b’dijametri kbar huma aċċettabbli (l-paragrafu 4.1.5.). 
 4.1.3. Filters ewlenin u li jagħtu sostenn   L-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jrid jittieħed kampjun tiegħu permezz ta’ par filters 
imqiegħda f’serje (wieħed ewlieni u l-ieħor ta’ sostenn) waqt is-sekwenza tat-test.  Il-filter li jagħti sostenn irid ikun qiegħed mhux aktar minn 100 mm ‘l isfel ta’, u m’għandux ikun f’kuntatt mal-filter ewlieni.  Il-filters jistgħu jintiżnu separatament jew bħala par bil-filters imqiegħda bil-ġenb imtebba’ mal-ġenb imtebba’. 
 4.1.4. Il-veloċità tal-wiċċ tal-filter   Trid tinkiseb veloċità fil-wiċċ tal-gass mill-filter ta’ 35 sa 80 ċm/s.  Iż-żieda fil-waqgħa 
fil-pressjoni bejn il-bidu u t-tmiem tat-test ma tridx tkun aktar minn 25 kPa. 
 4.1.5. Tagħbija tal-filter   It-tagħbija minima rrikkmandata tal-filter trid tkun 0.5 mg/1075 mm² ta’ l-erja mtebba’.  
Għall-aktar daqsijiet komuni tal-filter il-valuri huma murija fit-tabella 9. 
   Tabella 9
: Tagħbijiet irrikkmandati tal-filter 
 
Dijametru tal-Filter (mm) Tebgħa Irrikkmandata Minimu irrikkmandat 
47 37 0.5 
70 60 1.3 
90 80 2.3 
110 100 3.6 
 4.2. Speċifikazzjonijiet taċ-ċejmber tat-tkejjil u l-miżien analitiku
 
 4.2.1. Il-kundizzjonijiet taċ-ċejmber tat-tkejjil   It-temperatura taċ-ċejmber (jew karma) li fiha l-filters tal-partikuli separati huma 
kkundizzjonati u miżuna trid tinżamm sa mhux aktar minn  295 K ± 3 K (22°C ± 3°C) waqt il-kundizzjonijiet u l-użin kollu tal-filter.  L-umdità trid tinżamm sa ta’ 282.5 K ± 3 K  (9.5°C ± 3°C) u umdità relattiva ta’ 45 % ± 8 %. 
 4.2.2. Użin tal-filter ta’ referenza   L-ambjent taċ-ċejmber (jew tal-kamra) irid ikun ħieles minn kull kontaminanti 
ambjentali (bħat-trab) li jistgħu joqogħdu fuq il-filters tal-partikuli separati waqt l-istabbilizzazzjoni tagħhom.  Jitħallew jiġu ddisturbati l-ispeċifikazzjonijiet tal-kamra ta' l-użin kif deskritti fil-paragrafu 4.2.1. jekk it-tul ta' kemm idumu jiddisturbaw ma jeċċedi t-30 minuta.  Il-kamra ta’ l-użin għandha tilħaq l-ispeċifikazzjonijiet meħtieġa 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 137
qabel ma jidħlu b’mod personali fil-kamra ta’ l-użin.  Talanqas żewġ filters ta’ referenza 
mhux użati jew pari ta’ filters ta’ referenza jridu jintiżnu f'temp ta' 4 sigħat ta', iżda preferibbilment fl-istess ħin ta' l-użin tal-filter (par) kampjunarju.  Iridu jkunu ta’ l-istess daqs u materjal bħall-filters ta' kampjunar. 
  Jekk il-piż medju tal-filters ta’ referenza (pari ta' filters ta' referenza) jinbidel bejn l-użin 
tal-filter kampjunarju b'aktar minn ± 5 fil-mija (± 7.5 fil-mija għall-par tal-filters rispettivament) tat-tagħbija tal-filter minima irrikkmandata (l-paragrafu 4.1.5.), imbagħad il-filters kollha jridu jitwarrbu u t-test ta’ l-emissjonijiet jiġi mtenni. 
    Jekk il-kriterji ta’ stabbilità tal-kamra fejn isir l-użin deskritti fil-paragrafu 4.2.1. ma 
jintlaħqux, iżda l-użin tal-filter (par) ta’ referenza jilħaq il-kriterji t’hawn fuq, il-fabbrikant tal-magna għandu l-għażla li jaċċetta l-użin tal-filter tal-kampjun jew jinvalida t-testijiet, jirranġa s-sistema ta' kontroll tal-kamra fejn isir l-użin u jerġa' jagħmel it-test. 
 4.2.3. Miżien analitiku   Il-miżien analitiku użat biex jiddetermina l-piż tal-filters kollha jrid ikollu preċiżjoni 
(devjazzjoni standard) ta’ 20 µg u reżoluzzjoni ta’ 10 µg (1 numru = 10 µg).  Għall-filters b’dijametru ta’ inqas minn 70 mm, il-preċiżjoni u r-reżoluzzjoni trid tkun 2 µg u 1 µg, rispettivament. 
 4.2.4. Tneħħija ta’ l-effetti ta’ l-elettriċità statika   Biex jiġu eliminati l-effetti ta’ l-elettriċità statika, il-filters għandhom jiġu newtralizzati 
qabel ma jintiżnu, eż. permezz ta’ newtralizzatur tal- Polonium jew mekkaniżmu li 
għandu effett simili. 
 4.3. Speċifikazzjonijiet addizzjonali għall-kejl tal-partikuli separati
 
  Il-partijiet kollha tas-sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni u s-sistema ta' kampjunar mill-
pajp ta' l-egżost sal-kontenitur tal-filter, li jmissu mal-gass ta' l-egżost mhux proċessat u li tilef fil-konċentrazzjoni, jistgħu jkunu ddisinjati biex inaqqsu d-depożizzjoni jew it-tibdil tal-partikuli separati.  Il-partijiet kollha jridu jkunu magħmula minn materjal konduttiv ta’ l-elettriku li ma jirreaġġixxix mal-komponenti tal-gass ta’ l-egżost, u jrid ikunu ertjat biex ma jkunx hemm effetti elettrostatiċi. 
 5. DETERMINAZZJONI TA’ L-OPAĊITA` TAD-DĦAĦEN   Dan il-paragrafu jagħti l-ispeċifikazzjonijiet għat-tagħmir tat-test meħtieġ u għal dak 
mhux obbligatorju li jrid jintuża’ għat-test ta’ l- ELR.   Id-dħaħen iridu jitkejlu permezz 
ta’ opaċimetru li jkollu opaċità u mod li jagħti qari tal-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl.   Il-mod li jagħti l-qari ta’ l-opaċità jrid jintuża’ biss għall-kalibrar u biex jiġi ċċekkjat l-opaċimetru.  Il-valuri tad-dħaħen taċ-ċiklu tat-test iridu jitkejlu fil-mod li jagħti qari tal-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl. 
 138 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
5.1.  Rekwiżiti ġenerali  
 
 L- ELR jeħtieġ li tintuża’ sistema li tkejjel id-dħaħen u tipproċessa d-dejta li tinkludi tliet 
unitajiet funzjonali.  Dawn l-unitajiet jistgħu jiġu integrati f’komponent wieħed jew jiġu provduti bħala sistema ta’ komponenti relatati ma’ xulxin.  It-tliet unitajiet funzjonali huma: 
  – Opaċimetru li jilħaq l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 3.    – Unità li tipproċessa d-dejta kapaċi tagħmel il-funzjonijiet deskritti fl-anness 4, l-
appendiċi 1, il-paragrafu 6. 
  
– Printer u/jew mezz ta’ ħżin elettroniku biex jirrekordja u jitfa ‘l barra l-valuri tad-
dħaħen meħtieġa speċifikati fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3. 
 5.2. Rekwiżiti speċifiċi
 
 5.2.1. Linearità   Il-linearità trid tkun sa mhux aktar minn ±2 fil-mija ta’ l-opaċità.  5.2.2. L-ammont miġrur żero   L-ammont miġrur żero waqt perjodu ta’ siegħa m’għandux jeċċedi ±1 fil-mija ta’ l-
opaċità. 
 5.2.3. Dak li jidher fuq l-opaċimetru u l-firxa ta’ l-opaċimetru   Biex jiġi jidher fl-opaċità, il-firxa trid tkun 0 -100 fil-mija opaċità, u l-qari li jista' 
jittieħed ta' 0.1 fil-mija ta' l-opaċità.  Biex jintwera fil-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, il-firxa trid tkun koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl, u l-koeffiċjent li jista' jinqara 0.01 m
-1 ta' l-assorbiment tad-dawl. 
 5.2.4. Ħin tar-rispons ta’ l-istrument   Il-ħin fiżiku tar-rispons ta’ l-opaċimetru m’għandux jeċċedi 0.2 s.  Il-ħin fiżiku tar-
rispons huwa d-differenza bejn il-ħinijiet meta l- output  ta’ riċevitur b’rispons mgħaġġel 
jilħaq 10 u 90 fil-mija tad-devjazzjoni kollha meta l-opaċità tal-gass li qed jitkejjel tiġi mibdula f'inqas minn 0.1 s. 
  Il-ħin elettriku tar-rispons ta’ l-opaċimetru m’għandux jeċċedi 0.05 s.  Il-ħin elettriku 
tar-rispons huwa d-differenza bejn il-ħinijiet meta l- output ta’ l-opaċimetru jilħaq 10 u 
90 fil-mija ta’ l-iskala kollha meta s-sors tad-dawl jiġi interrott jew mitfi kompletament f'inqas minn 0.01 s. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 139
5.2.5. Filters b’densità newtrali 
  Kull filter b’densità newtrali użat flimkien mal-kalibrar ta’ l-opaċimetru, il-kejlijiet tal-
linearità, l- ispan tas-setting irid ikollu l-valur tiegħu magħruf sa mhux aktar minn 1.0 
fil-mija opaċità.  Il-valur nominali tal-filter irid ikun iċċekkjat għal preċiżjoni talanqas kull sena permezz ta’ standard ta’ referenza nazzjonali jew internazzjonali li jista’ jinstab. 
   Filters b’densità newtrali huma mekkaniżmi ta’ preċiżjoni u jista' faċilment jiġrilhom 
ħsara meta jintużaw.  Iċ-ċaqliq min-naħa għall-oħra għandu jkun minimizzat u, fejn jeħtieġ, għandu jsir b'attenzjoni biex jiġi evitat li jinbarax jew li jittebba' l-filter. 
 
__________ 140 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 4 – Appendiċi 5  
 
PROĊEDURA TA’ KALIBRAR 
 
 1. KALIBRAR TA’ L-ISTRUMENTI ANALITIĊI  1.1. Introduzzjoni
 
  Kull analizzatur irid jiġi kalibrat kemm-il darba jkun hemm bżonn biex jissodisfa r-
rekwiżiti tal-preċiżjoni ta' dan ir-Regolament.  Il-metodu ta’ kalibrar li jrid jintuża' hu deskritt f'dan il-paragrafu għall-analizzaturi indikati fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3. u l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 1. 
 1.2. Gassijiet tal-kalibrar
 
  It-tul kemm idumu jservu l-gassijiet tal-kalibrar kollha jrid ikun rispettat.  Id-data meta jiskadu l-gassijiet tal-kalibrar iddikjarata mill-fabbrikant trid tiġi 
rrekordjata. 
 1.2.1. Gassijiet puri   Il-purità meħtieġa tal-gassijiet hi mfissra mil-limiti ta’ kontaminazzjoni mogħtija hawn 
taħt.  Il-gassijiet li ġejjin iridu jkunu disponibbli għat-tħaddim: 
   Nitroġenu purifikat   (Kontaminazzjoni ≤ 1 ppm C1,  ≤1 ppm CO,  ≤ 400 ppm CO
2, ≤ 0.1 ppm NO) 
   Ossiġnu purifikat   (Purità  99.5 % vol 0
2)  
   Taħlita ta’ l-idroġenu-ħiljum   (40 ± 2 % idroġenu, ħiljum li jibbilanċja)   (Kontaminazzjoni ≤ 1 ppm C1, ≤ 400 ppm CO
2) 
   Arja sintetika purifikata   (Kontaminazzjoni ≤ 1 ppm C1, ≤ 1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO
2, ≤ 0.1 ppm NO)  
 (Kontenut ta’ ossiġnu bejn 18-21 % vol.)   Propan purifikat jew CO għall-verifikazzjoni tas- CVS 
 1.2.2. Gassijiet tal-kalibrar u span  
  It-taħlitiet tal-gassijiet li għandhom il-kompożizzjonijiet kimiċi li ġejjin iridu jkunu 
disponibbli: 
   C
3H 8 u arja sintetika purifikata (ara l-paragrafu 1.2.1); 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 141
 
  CO u nitroġenu purifikat; 
   NO
x u nitroġenu purifikat (l-ammont ta’ NO 2 li jinsab f’dan il-gass tal-kalibrar ma 
jridx jeċċedi l-5% tal-kontenut ta' l- NO); 
   CO
2 u nitroġenu purifikat 
   CH
4 u arja sintetika purifikata 
   C
2H 6 u arja sintetika purifikata 
  Nota
: Jistgħu jsiru taħlitiet oħra ta’ gass dejjem jekk il-gassijiet ma jirreaġixxux ma’ 
xulxin. 
  Il-konċentrazzjoni proprja tal-gass tal-kalibrar u tal-gass span  trid tkun sa mhux aktar 
minn ±2 fil-mija tal-valur nominali.  Il-konċentrazzjonijiet kollha tal-gass tal-kalibrar iridu jintgħataw skond il-volum (volum fil-mija jew volum ppm). 
 Il-gassijiet użati għall-kalibrar u span  jistgħu wkoll jinkisbu permezz ta’ dak li jifred il-
gass, billi jitlef fil-konċentrazzjoni ma’ N
2 purifikat jew ma’ l-arja sintetika purifikata.  
Il-preċiżjoni tal-mekkaniżmu li jħallat trid tkun tali li l-konċentrazzjoni tal-gassijiet tal-kalibrar li tilfu fil-konċentrazzjoni tista' tiġi determinata sa mhux aktar minn ±2 fil-mija. 
 1.3. Proċedura tat-tħaddim għall-analizzaturi u għas-sistema ta' kampjunar
 
  Il-proċedura tat-tħaddim għall-analizzaturi trid timxi ma’ l-istruzzjonijiet ta’ l-istartjar u 
t-tħaddim tal-fabbrikant ta’ l-istrument.  Ir-rekwiżiti minimi mogħtija fil-paragrafi 1.4. sa 1.9. iridu jiġu inklużi. 
  1.4. Test tat-tnixxija
 
  Test tat-tnixxija tas-sistema jrid isir.  Is-sonda trid tiġi skonnettjata mis-sistema ta’ l-
egżost u t-tarf ipplaggjat.  Il-pompa ta’ l-analizzatur trid tinxtegħel.  Wara perjodu inizjali ta' stabbilizzazzjoni l-miters kollha tal-fluss għandhom ikunu fuq żero.  Jekk le, il-mogħdijiet ta' kampjunar jridu jiġu ċċekkjati u l-ħsara kkorreġuta. 
  Ir-rata tat-tnixxija massima permessa fuq in-naħa tal-vakwu trid tkun 0.5 fil-mija tar-
rata tal-fluss li tkun qed tintuża' għall-porzjon tas-sistema li qed tiġi ċċekkjata.  Il-flussi ta’ l-analizzatur u l-flussi tal-bajpass jistgħu jintużaw biex jiġu stmati r-rati tal-fluss li qed jintużaw. 
  Metodu ieħor huwa li tiddaħħal bidla fl-istadju ta’ konċentrazzjoni fil-bidu tal-mogħdija 
ta' kampjunar billi jaqilbu minn gass żero għall-gass span.   Jekk wara perjodu adegwat 
ta’ żmien, il-qari juri konċentrazzjoni aktar baxxa meta mqabbla mal-konċentrazzjoni tal-bidu, dan juri li hemm problemi tal-kalibrar jew tat-tnixxija. 
 142 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
1.5. Proċedura tal-kalibrar  
 
1.5.1. Immuntar ta’ l-istrument   L-immuntar ta’ l-istrument irid jiġi kkalibrat u l-kurvi tal-kalibrar iċċekkjati ma’ 
gassijiet standard.  L-istess rati tal-fluss tal-gass iridu jintużaw meta jittieħed il-kampjun ta’ l-egżost. 
 1.5.2. Ħin tat-tisħin   Il-ħin tat-tisħin għandu jkun skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant.  Jekk mhux 
speċifikat, hu irrikkmandat minimu ta’ sagħtejn għat-tisħin ta’ l-analizzaturi. 
 1.5.3. L-analizzatur ta’ l- NDIR u l-HFID  
  L-analizzatur ta’ l- NDIR irid jiġi ssettjat, kif jeħtieġ, u l-fjamma tal-kombustjoni ta’ l-
analizzatur ta’ l- HFID  trid tiġi mtejba (l-paragrafu 1.8.1). 
 1.5.4. Kalibrar   Kull firxa tat-tħaddim użata normalment trid tiġi kalibrata.   Permezz ta’ l-arja sintetika purifikata (jew tan-nitroġenu), l-analizzaturi tas- CO, is-CO
2, 
l-NO x  u l-HC iridu jkunu ssettjati fuq żero. 
  Il-gassijiet tal-kalibrar adattati jridu jiddaħħlu fl-analizzaturi, il-valuri jittieħdu, u l-
kurva tal-kalibrar tiġi stabbilita skond il-paragrafu 1.5.5. 
  Is-setting ta’ żero jrid ikun iċċekkjat mill-ġdid u l-proċedura tal-kalibrar tiġi mtennija, 
jekk hemm bżonn. 
 1.5.5. Tiġi stabbilita l-kurva tal-kalibrar    1.5.5.1. Linji ta’ gwida ġenerali   Il-kurva tal-kalibrar ta’ l-analizzatur trid tiġi stabbilita b’talanqas ħames punti tal-
kalibrar (minbarra żero) mqassma 'l bogħod minn xulxin b'mod uniformi kemm jista' jkun.  L-ogħla konċentrazzjoni nominali trid tkun ugwali għal jew ogħla  minn 90 fil-mija ta' l-iskala kollha. 
   Il-kurva tal-kalibrar trid tkun ikkalkulata permezz tal-metodu ta’ l-inqas skwers.  Jekk 
il-grad polynomial  li joħroġ hu akbar minn 3, in-numru tal-punti tal-kalibrar (żero 
inkluż) irid ikun talanqas ugwal għal grad polynomial  flimkien ma’ 2.   
  Il-kurva tal-kalibrar m’għandhiex tvarja b’aktar minn ± 2 fil-mija mill-valur nominali 
għal kull punt tal-kalibrar u b’aktar minn fil-mija ta’ ± l-iskala kollha f’żero. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 143
 Mill-kurva tal-kalibrar u mill-punti tal-kalibrar, ikun jista’ jiġi vverifikat jekk il-kalibrar 
sarx sew.  Il-parametri karatteristiċi differenti ta’ l-analizzatur iridu jkunu indikati, 
speċjalment: 
   – il-firxa tal-kejl;   – is-sensittività;   – id-data ta’ meta sar il-kalibrar.   1.5.5.2. Kalibrar taħt il-15 fil-mija ta’ l-Iskala Kollha   Il-kurva tal-kalibrar ta’ l-analizzatur trid tiġi stabbilita b’talanqas 4 punti tal-kalibrar 
(minbarra żero) mqassma ‘l bogħod minn xulxin b’mod nominali ugwali taħt il-15 fil-mija ta’ l-iskala kollha. 
  Il-kurva tal-kalibrar hi kkalkulata bil-metodu ta’ l-inqas skwers.   Il-kurva tal-kalibrar ma tridx tvarja b'aktar minn ± 4 fil-mija mill-valur nominali ta' kull 
punt ta' kalibrar u b'aktar minn ± 1 fil-mija ta' l-iskala kollha f'żero. 
 1.5.5.3. Metodi alternattivi   Jekk jista’ jintwera li teknoloġija alternattiva (eż. il-kompjuter, firxa tas-swiċċ 
ikkontrollata b'mod elettroniku, eċċ.) jistgħu jagħtu preċiżjoni ekwivalenti, imbagħad dawn l-alternattivi jistgħu jintużaw. 
 1.6. Verifikar tal-kalibrar
 
  Kull firxa tat-tħaddim użata normalment trid tiġi ċċekkjata qabel kull analiżi skond il-
proċedura li ġejja. 
  Il-kalibrar irid jiġi ċċekkjat permezz ta’ gass żero u gass span  li l-valur nominali tiegħu 
huwa aktar minn 80 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-firxa tal-kejl. 
  Jekk, għaż-żewġ punti kkunsidrati, il-valur li nstab ma jvarjax b’aktar minn ± 4 fil-mija 
ta’ l-iskala kollha mill-valur ta' referenza dikjarat, il-parametri ta' aġġustament jistgħu jiġu modifikati.  Jekk il-każ ma jkunx hekk, trid tiġi stabbilita kurva tal-kalibrar ġdida skond il-paragrafu 1.5.5. 
 1.7. Test ta’ l-effiċjenza tal- converter NO
x  
  L-effiċjenza tal- converter użat għall-bdil ta’ NO
2 f’NO trid tkun ittestjata kif imniżżel 
fil-paragrafi 1.7.1. sa 1.7.8. (il-Figura 6). 
  144 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 
Figura 6   Skematika tal-mekkaniżmu ta’ l-effiċjenza tal- converter NO 2 
 
 1.7.1. Twaqqif tat-test   Permezz tal-mod kif jidher imwaqqaf it-test fil-Figura 6 (ara wkoll l-anness 4, l-
appendiċi 4, il-paragrafu 3.3.5.) u l-proċedura t’hawn taħt, l-effiċjenza tal- converters  
tista’ tiġi ttestjata permezz ta’ ożonatur. 
 1.7.2. Kalibrar   Is- CLD u l-HCLD iridu jiġu kalibrati bl-aktar firxa komuni tat-tħaddim skond l-
ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant permezz tal-gass żero u l-gass span  (il-kontenut ta’ 
NO tiegħu li jrid jammonta għal madwar 80 fil-mija tal-firxa tat-tħaddim u l-
konċentrazzjoni NO
2 tat-taħlita tal-gass għal inqas minn 5 fil-mija tal-konċentrazzjoni 
NO).  L-analizzatur ta’ l-NO x irid ikun fil-mod NO sabiex il-gass span  ma jgħaddix 
mill- converter.   Il-konċentrazzjoni indikata trid tiġi rekordjata. 
 1.7.3. Kalkolazzjoni   L-effiċjenza tal- converter NO
x hi kkalkulata kif ġej:  
 
Efficiencyab
cd(%) =+−
−⎛
⎝⎜⎞
⎠⎟ ∗ 11 0 0  
 
 fejn:   a hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO
x skond il-paragrafu 1.7.6 
 b hija l-konċentrazzjoni ta’ l-NO x skond il-paragrafu 1.7.7. 
 c hija l-konċentrazzjoni ta’ l- NO skond il-paragrafu 1.7.4 
 d hija l-konċentrazzjoni ta’ l- NO skond il-paragrafu 1.7.5 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 145
1.7.4. Żieda ta’ l-ossiġnu 
  Permezz ta’ fitting  forma ta’ T, l-ossiġnu jew l-arja żero tiġi miżjuda kontinwament 
mal-fluss tal-gass sakemm il-konċentrazzjoni indikata tkun madwar 20 fil-mija inqas mill-konċentrazzjoni tal-kalibrar indikata mogħtija fil-paragrafu 1.7.2.  (L-analizzatur hu fil-mod NO).  Il-konċentrazzjoni indikata c trid tkun irrekordjata.  L-ożonatur jibqa’ 
diattivat tul il-proċess kollu. 
 1.7.5. Attivazzjoni ta’ l-ożonatur   L-ożonatur issa hu attivat biex jipproduċi biżżejjed ożonu biex iniżżel il-
konċentrazzjoni NO għal madwar 20 fil-mija (minimu 10 fil-mija) tal-konċentrazzjoni 
tal-kalibrar mogħtija fil-paragrafu 1.7.2.  Il-konċentrazzjoni indikata d trid tkun irrekordjata (L-analizzatur qiegħed fil-pożizzjoni NO). 
 1.7.6. Mod NO
x 
  L-analizzatur NO imbagħad jiġi maqlub għall-mod NO
x sabiex it-taħlita tal-gass 
(magħmula minn NO, NO 2, O 2 u N 2) issa tgħaddi mill- converter.   Il-konċentrazzjoni 
indikata a trid tkun irrekordjata. (L-analizzatur qiegħed fil-mod NO x ). 
 1.7.7. Diattivazzjoni ta’ l-ożonatur   L-ożonatur issa hu diattivat.  It-taħlita ta’ gassijiet deskritti fil-paragrafu 1.7.6. jgħaddu 
mill- converter  għal ġod-ditekter.  Il-konċentrazzjoni indikata b trid tiġi rekordjata. (L-
analizzatur qiegħed fil-mod NO
x). 
 
1.7.8. Il-mod NO 
  Maqlub għall-mod NO bl-ożonatur diattivat, il-fluss ta’ l-ossiġnu jew l-arja sintetika hu 
wkoll magħluq.  Il-qari ta’ l-NO
x  ta’ l-analizzatur m’għandux ivarja b’aktar minn ±5 
fil-mija mill-valur imkejjel skond il-paragrafu 1.7.2. (L-analizzatur qiegħed fil-mod NO). 
  1.7.9. Intervall tat-test   L-effiċjenza tal- converter  trid tkun ittestjata qabel kull kalibrar ta’ l-analizzatur NO
x.  
 1.7.10. Rekwiżit ta’ l-effiċjenza   L-effiċjenza tal- converter  m’għandhiex tkun inqas minn 90 fil-mija, iżda effiċjenza 
ogħla ta’ 95 fil-mija hi rrikkmandata bi sħiħ. 
 
 Nota
: Jekk, bl-analizzatur fl-aktar firxa komuni, l-ożonatur ma jistax jagħti tnaqqis 
minn 80 fil-mija għal 20 fil-mija skond il-paragrafu 1.7.5., imbagħad l-ogħla 
firxa li se tagħti t-tnaqqis trid tintuża'. 146 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
1.8. Aġġustament ta’ l- FID 
 
1.8.1. L-aħjar użu tar-rispons tad-ditekter   L- FID irid jiġi aġġustat kif speċifikat mill-fabbrikant ta’ l-istrument.  Il-propan fil-gass 
ta’ l-arja span  għandu jintuża’ biex titjib ir-rispons fuq l-aktar firxa komuni tat-tħaddim. 
  Bir-rati tal-fluss tal-fjuwil u ta’ l-arja ssettjati skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-
fabbrikant, gass span ta’ 350 ± 75 ppm C irid jiddaħħal fl-analizzatur.    Ir-rispons ta’ 
fluss partikolari ta’ fjuwil irid ikun determinat mid-differenza bejn ir-rispons tal-gass span u r-rispons tal-gass żero.  Il-fluss tal-fjuwil irid jiġi aġġustat b’żieda bil-mod ‘l fuq 
minn u taħt l-ispeċifikazzjoni tal-fabbrikant.  Ir-rispons ta’ l-i span u taż-żero f’dawn il-
flussi tal-fjuwil trid tiġi rekordjata.  Id-differenza bejn ir-rispons ta’ l-i span u tar-rispons 
żero trid tiġi plotjata u l-fluss tal-fjuwil aġġustat lejn in-naħa rikka tal-kurva. 
  1.8.2. Fatturi tar-rispons ta’ l-idrokarbon   L-analizzatur irid jiġi kkalibrat permezz tal-propan fl-arja u l-arja sintetika purifikata, 
skond il-paragrafu 1.5. 
  Il-fatturi tar-rispons iridu jiġu determinati meta jibda jaħdem analizzatur u wara 
intervalli maġġuri tal-manutenzjoni.  Il-fattur tar-rispons (R
f) għal speċi ta’ idrokarbon 
partikolari huwa l-proporzjon tal-qari FID C1  tal-konċentrazzjoni tal-gass fiċ-ċilindru 
mfissra b'ppm C1. 
  Il-konċentrazzjoni tal-gass tat-test trid tkun fuq livell li tagħti rispons ta' madwar 80 fil-
mija ta' l-iskala kollha.  Il-konċentrazzjoni trid tkun magħrufa għal preċiżjoni ta’ ± 2 fil-mija b’referenza għall-istandard tal-kejl ta’ l-użin imfisser f’volum.  Barra minn hekk, iċ-ċilindru tal-gass irid jiġi prekondizzjonat għal 24 siegħa f’temperatura ta’ 298 K ± 5 K (25°C ± 5°C). 
  Il-gassijiet tat-test li jridu jintużaw u l-firxiet tal-fattur tar-rispons relattivi irrikkmandati 
huma kif ġej: 
  Il-metanu u l-arja sintetika purifikata 1.00  ≤  R
f ≤  1.15 (magni diżil u magni LPG ) 
 
 Il-metanu u l-arja sintetika purifikata 1.00  ≤  R f  ≤  1.07 (magni NG) 
 
 Il- propylene u l-arja sintetika purifikata 0.90  ≤  R f  ≤  1.1 
  It- toluene u l-arja sintetika purifikata 0.90  ≤  R
f  ≤  1.10 
  Dawn il-valuri huma relattivi għall-fattur tar-rispons (R
f) ta’ 1.00 għall-propan u l-arja 
sintetika purifikata. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 147
1.8.3. Spezzjoni ta’ l-interferenza ta’ l-ossiġnu 
  L-ispezzjoni ta’ l-interferenza ta’ l-ossiġnu trid tiġi determinata meta jibda jaħdem 
analizzatur u wara intervalli maġġuri tal-manutenzjoni. 
  Il-fattur tar-rispons hu mfisser u għandu jkun determinat kif deskritt fil-paragrafu 1.8.2.  
Il-gass tat-test li jrid jintuża' u l-firxa tal-fattur tar-rispons relattiva irrikkmandata huma kif ġej:  
 
Il-propan u n-nitroġenu  0.95 ≤ R
f ≤ 1.05 
  Dan il-valur huwa relattiv għall-fattur tar-rispons (R
f) ta’ 1.00 għall-propan u għall-arja 
sintetika purifikata. 
  Il-konċentrazzjoni ta’ l-ossiġnu ta’ l-arja tal-berner FID trid tkun sa mhux aktar minn ± 
1 mole % tal-konċentrazzjoni ta’ l-arja tal-berner użata fl-aktar spezzjoni riċenti ta’ l-
interferenza ta’ l-ossiġnu.  Jekk id-differenza hi akbar, l-interferenza ta’ l-ossiġnu trid tiġi ċċekkjata u l-analizzatur aġġustat, jekk hemm bżonn. 
  1.8.4. L-effiċjenza tat-taljatur mhux tal-metanu ( NMC , għall-magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-
gass NG biss) 
  L- NMC jintuża’ biex jitneħħew l-idrokarbons mhux tal-metanu mill-kampjun tal-gass 
permezz ta’ l-ossidazzjoni ta’ l-idrokarbons kollha minbarra l-metanu.  Idealment, il-bdil għall-metanu hu 0%, u għall-idrokarbons l-oħra rappreżentati bl-etanu hu 100%.  Għall-kejl preċiż ta’ l- NMHC , iż-żewġ effiċjenzi jridu jiġu determinati u użati għall-
kalkolazzjoni tar-rata tal-fluss ta’ l-emissjonijiet NMHC  (ara l-anness 4, l-appendiċi 2, 
il-paragrafu 4.3.). 
  1.8.4.1. L-effiċjenza tal-metanu    Il-kalibrar tal-gass tal-metanu jrid jgħaddi mill- FID billi jibbajpassja u ma jibbajpassjax 
l-NMC  u ż-żewġ konċentrazzjonijiet rekordjati.  L-effiċjenza trid tkun determinata kif 
ġej: 
 
CEconc
concMw
wo=− 1
/ 
  
 fejn: 
   conc
w = il-konċentrazzjoni HC bis-CH 4 għaddej minn ġol- NMC  
 conc w/o = il-konċentrazzjoni ta’ l- HC bis-CH 4 jibbajpassja l- NMC  
  148 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
1.8.4.2. L-effiċjenza ta’ l-etanu 
   Il-gass tal-kalibrar ta’ l-etanu jrid jiġi mgħoddi minn ġol- FID billi jibbajpassja u 
mingħajr ma jibbajpassja l- NMC u ż-żewġ konċentrazzjonijiet irrekordjati.  L-effiċjenza 
trid tiġi determinata kif ġej: 
 
CEconc
concEw
wo=− 1
/ 
  
 fejn: 
   conc
w = il-konċentrazzjoni ta’ l- HC bis-C 2H 6 għaddej minn ġol- NMC  
 conc w/o = il-konċentrazzjoni HC bis-C 2H 6 jibbajpassja l- NMC  
  1.9. L-effetti ta’ interferenza ma' l-analizzaturi tas- CO, is-CO
2, u l-NO x  
  Il-gassijiet li hemm fl-egżost barra minn dak li qed jiġi analizzat jistgħu jinterferixxu 
mal-qari b'diversi modi.  L-interferenza pożittiva tiġri fl-istrumenti ta’ l- NDIR  fejn il-
gass li jinterferixxi jagħti jħalli l-istess effett bħall-gass li qed jitkejjel, iżda f’ammont inqas.  L-interferenza negattiva tiġri fl-istrumenti ta’ l- NDIR  billi l-gass li jinterferixxi 
jwessa’ ċ-ċirku ta’ l-assorbiment tal-gass imkejjel, u fl-istrumenti tas- CLD billi l-gass li 
jinterferixxi jkessaħ ir-radjazzjoni.  L-ispezzjonijiet ta’ l-interferenza fil-paragrafi 1.9.1. u 1.9.2. iridu jsiru qabel ma jintuża' għall-ewwel darba l-analizzatur u wara l-intervalli mappuri tal-manutenzjoni.  
 1.9.1. Spezzjoni ta’ l-interferenza ta’ l-analizzatur CO 
  L-ilma u s-CO
2 jistgħu jinterferixxu ma’ kif jaħdem l-analizzatur tas- CO.  Għalhekk, il-
gass span CO 2 li għandu konċentrazzjoni ta’ 80 sa 100 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-
firxa tat-tħaddim massima użat waqt l-ittestjar irid jimtela bil-bżieżaq mill-ilma fit-temperatura tal-kamra u r-rispons ta' l-analizzatur jiġi rekordjat.   Ir-rispons ta’ l-analizzatur ma jistax ikun aktar minn 1 fil-mija ta’ l-iskala kollha għall-firxiet ugwali għal jew ‘l fuq minn 300 ppm jew aktar minn 3 ppm għall-firxiet taħt it-300 ppm. 
  1.9.2. Spezzjonijiet tat-tkessiħ ta’ l-analizzatur ta’ l-NO
x 
  Iż-żewġ gassijiet li huma importanti għall-analizzaturi tas- CLD (u ta' l- HCLD ) huma s-
CO
2 u l-fwar ta' l-ilma.  Ir-risponsis tat-tkessiħ għal dawn il-gassijiet huma 
proporzjonali għall-konċentrazzjonijiet tagħhom, u għalhekk jeħtieġu tekniki tat-test biex jiddeterminaw it-tkessiħ fl-ogħla konċentrazzjonijiet mistennija esperjenzati waqt l-ittestjar. 
 1.9.2.1. L-ispezzjoni tat-tkessiħ tas-CO
2 
  Gass span CO
2 li għandu konċentrazzjoni ta’ 80 sa 100 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-
firxa massima tat-tħaddim irid jiġi mgħoddi mill-analizzatur ta’ l- NDIR u l-valur tas-
CO 2 irrekordjat bħala A.  Irid jitlef fil-konċentrazzjoni madwar 50 fil-mija bil-gass span 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 149
NO u jiġi mgħoddi mill- NDIR u l-(H)CLD , bil-valuri tas-CO 2 u ta’ l- NO irrekordjati 
bħala B u C, rispettivament.  Is- imbagħad irid jingħalaq u l-gass span NO biss jiġi 
mgħoddi mill-( H)CLD  u l-valur ta’ l- NO rekordjat bħala D. 
 
 It-tkessiħ, li m’għandux ikun akbar minn 3 fil-mija ta’ l-iskala kollha, irid jiġi kkalkulat 
kif ġej: 
 
%()
() ( )QuenchCA
DA D B=−∗
∗− ∗⎛
⎝⎜⎞
⎠⎟⎡
⎣⎢
⎢⎤
⎦⎥
⎥∗ 11 0 0  
 
 fejn: 
 
 A hija l-konċentrazzjoni tas-CO 2 li ma tilfitx fil-konċentrazzjoni mkejla bl- NDIR fil-
mija 
 B hija l-konċentrazzjoni tas-CO 2 li ttellef fil-konċentrazzjoni bl-NDIR fil-mija 
 C hija l-konċentrazzjoni ta’ l- NO li tilfet fil-konċentrazzjoni mkejla bil-( H)CLD  f’ppm 
 D hija l-konċentrazzjoni ta’ l- NO li baqgħet konċentrata mkejla bil-( H)CLD  f'ppm 
   Jistgħu jintużaw metodi alternattivi ta' telf fil-konċentrazzjoni u ta' kwantifikar tal-valuri 
tas-CO
2 u tal-gass span NO  bħat-taħlit/tħin dinamiku. 
    1.9.2.2. L-ispezzjoni tat-tkessiħ bl-ilma   Din l-ispezzjoni tapplika għall-kejlijiet tal-konċentrazzjoni tal-gass imxarrba biss.  Il-
kalkulazzjoni tat-tkessiħ bl-ilma trid tqis it-telf fil-konċentrazzjoni tal-gass span NO bil-
fwar ta’ l-ilma u t-tkejjil tal-konċentrazzjoni tal-fwar ta’ l-ilma tat-taħlita għal dik mistennija waqt l-ittestjar. 
 
 Gass span NO li għandu konċentrazzjoni ta’ 80 sa 100 fil-mija ta’ l-iskala kollha tal-
firxa normali tat-tħaddim irid jiġi mgħoddi mill-( H)CLD  u l-valur ta’ l- NO jiġi rekordjat 
bħala D.  Il-gass span NO  irid imbagħad jimtela bil-bżieżaq mill-ilma f’temperatura tal-
kamra u jiġi mgħoddi mill-( H)CLD  u l-valur ta’ l- NO irrekordjat bħala C.  Il-pressjoni 
assoluta tat-tħaddim ta’ l-analizzatur u t-temperatura ta’ l-ilma trid tiġi determinata u 
rrekordjata bħala E u F, rispettivament.  Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar tat-taħlita li tikkorrispondi għat-temperatura ta’ l-ilma bil-bżieżaq F trid tiġi determinata u rrekordjata bħala G.  Il-konċentrazzjoni tal-fwar ta’ l-ilma (H, f’%) tat-taħlita trid tiġi kkalkulata kif ġej:  
 
H = 100*( G/E) 
 
 Il-konċentrazzjoni mistennija gass span NO  li tilef fil-konċentrazzjoni (fil-fwar ta’ l-
ilma) (De) trid tiġi kkalkulata kif ġej: 
 
De = D* ( 1- H/100 ) 
  Għall-egżost tad-diżil, il-konċentrazzjoni massima tal-fwar ta’ l-ilma ta’ l-egżost ( Hm, 
f'%) mistennija waqt l-ittestjar trid tiġi stmata, meta wieħed jassumi proporzjon ta' l-150 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
atomu tal-fjuwil H/C ta’ 1.8:1. mill-konċentrazzjoni tal-gass span CO 2 li baqa’ 
kkonċentrat (A, kif imkejjel fil-paragrafu 1.9.2.1.) kif ġej: 
  
Hm = 0.9*A 
  
 It-tkessiħ bl-ilma, li m’għandux ikun akbar minn 3 fil-mija, irid jiġi kkalkulat kif ġej:  
% Tkessiħ = 100 * ( ( De - C )/De) * (Hm/H) 
  fejn:   De hija l-konċentrazzjoni mistennija ta’ l- NO li tilfet fil-konċentrazzjoni f’ppm 
 C hija l-konċentrazzjoni ta’ l- NO li tilfet fil-konċentrazzjoni f’ppm 
 Hm hija l-konċentrazzjoni massima tal-fwar ta’ l-ilma f’%  H hija l-konċentrazzjoni proprja tal-fwar ta’ l-ilma f’%   Nota
:   Hu importanti li l-gass span NO  ikun fih konċentrazzjoni minima ta’ NO 2 għal 
din l-ispezzjoni, peress li  l-assorbiment ta’ NO 2 fl-ilma ma tqisx għall-
kalkolazzjonijiet tat-tkessiħ. 
  1.10. Intervalli tal-kalibrar
 
  L-analizzaturi jridu jiġu kkalibrati skond il-paragrafu 1.5. talanqas kull 3 xhur jew kull 
meta ssir tiswija jew bidla fis-sistema li tista’ taffettwa l-kalibrar. 
 2. KALIBRAR TAS-SISTEMA CVS 
 2.1. Ġenerali
 
 
 Is-sistema CVS trid tiġi kkalibrata permezz ta’ miter tal-fluss preċiż li hu marbut ma’ 
standards nazzjonali u internazzjonali u mekkaniżmu li jirristrinġi.  Il-fluss mis-sistema 
jrid jitkejjel f’settings ta’ restrizzjoni differenti, u l-parametri tas-sistema jridu jitkejlu u 
jiġu relatati mal-fluss. 
  Jistgħu jintużaw tipi differenti ta’ miters tal-fluss, eż. venturi kkalibrati, miter tal-fluss 
mhux turbolenti kkalibrat, miter tat-turbini kkalibrat. 
 2.2. Kalibrar tal-pompa taċ-ċaqliq pożittiv ( PDP )
 
  Il-parametri kollha marbuta mal-pompa jridu jitkejlu fl-istess ħin mal-parametri marbuta 
mal-miter tal-fluss li hu mqabbad f'serje mal-pompa.  Ir-rata tal-fluss ikkalkulata (f’m
3/min fid-daħla tal-pompa, il-pressjoni u t-temperatura assoluta) jridu jiġu plotjati 
meta mqabbla mal-funzjoni tal-korrelazzjoni li hi l-valur ta’ taħlita speċifika ta’ parametri tal-pompa.  L-ekwazzjoni lineari li torbot il-fluss tal-pompa mal-funzjoni tal-korrelazzjoni trid tiġi determinata.  Jekk is- CVS għandha ħafna veloċità tad-dawrien, il-
kalibrar irid isir għal kull firxa użata.  It-temperatura trid tinżamm stabbli waqt il-kalibrar. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 151
 
2.2.1. Analiżi tad-dejta   Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja (Q
s) f’kull setting ta’ restrizzjoni (minimu 6 settings) trid tiġi 
kkalkulata fl-istandard m3/min mid-dejta tal-miter tal-fluss permezz tal-metodu preskritt 
mill-fabbrikant.  Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja mbagħad trid tiġi maqluba fil-fluss tal-pompa (V
0) f’m3/rev f’temperatura u pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa kif ġej: 
 
VQ
nT
Ps
A0273101 3=∗ ∗. 
 
 fejn:   Q
s = ir-rata tal-fluss ta’ l-arja f’kundizzjonijiet standard (101.3 kPa, 273 K), m3/s 
 T = it-temperatura fid-daħla tal-pompa, K  p
A = il-pressjoni assoluta fid-daħla tal-pompa (p B - p 1), kPa 
 n = il-veloċità tal-pompa, rev/s    Biex tagħmel tajjeb għall-effett fuq xulxin tal-varjazzjonijiet fil-pressjoni fil-pompa u 
fir-rata fejn il-pompa tnaqqas fit-tħaddim, il-funzjoni tal-korrelazzjoni (X
0) bejn il-
veloċità tal-pompa, id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa għall-iżbokk tal-pompa u l-pressjoni assoluta fl-iżbokk tal-pompa trid tkun ikkalkulata kif ġej: 
 
Xnp
pp
A01=∗∆ 
 
 fejn:   ∆p
P = id-differenza fil-pressjoni mid-daħla tal-pompa għall-iżbokk tal-pompa, kPa 
 p A = il-pressjoni assoluta fl-iżbokk tal-pompa, kPa 
  Trid issir skwer lineari l-inqas li toqgħod biex tiġġenera l-ekwazzjoni tal-kalibrar kif 
ġej: 
 
V
0 = D 0 - m * (X 0) 
  D
0 u m huma l-kostanti ta’ l-interċezzjoni u tan-niżla, rispettivament, li jiddeskrivu l-
linji tar-rigressjoni. 
   Għas-sistema CVS b’diversi veloċitajiet, il-kurvi tal-kalibrar maħluqa għall-firxiet tal-
fluss differenti tal-pompa jridu jkunu kważi paralleli, u l-valuri ta’ l-interċezzjoni (D
0) 
jridu jiżdiedu hekk kif il-firxa tal-fluss tal-pompa tonqos. 
  Il-valuri kkalkulati mill-ekwazzjoni jridu jkunu sa mhux aktar minn ± 0.5 fil-mija tal-
valur imkejjel ta’ V
0.  Il-valuri ta’ m se jvarjaw minn pompa għall-oħra.  L-influss tal-
partikuli separati maż-żmien se jġagħal it-tħaddim  tal-pompa biex jonqos, kif rifless 
mill-valuri baxxi għal m.  Għalhekk, il-kalibrar irid isir hekk kif tiġi startjata l-pompa, 152 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
wara manutenzjoni maġġuri, u jekk il-verifikazzjoni tas-sistema totali (l-paragrafu 2.4) 
tindika bidla fir-rata tat-tħaddim . 
 2.3. Kalibrar tal- venturi bil-fluss kritiku ( CFV )
 
  Il-kalibrar tas- CFV  hu bbażat fuq l-ekwazzjoni tal-fluss għal venturi kritiku.  Il-fluss tal-
gass hu funzjoni tal-pressjoni u t-temperatura fid-daħla, kif jidher hawn taħt: 
 
QKp
TsvA=∗ 
 fejn:   K
v = il-koeffiċjent tal-kalibrar 
 p A = il-pressjoni assoluta fid-daħla tal- venturi , kPa 
 T = it-temperatura fid-daħla tal- venturi , K 
 2.3.1. L-Analiżi tad-Dejta   Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja (Q
s) f’kull setting ta’ restrizzjoni (minimu 8 settings) trid tiġi 
kkalkulata fl-istandard m3/min mid-dejta tal-miter tal-fluss permezz tal-metodu preskritt 
mill-fabbrikant.  Il-koeffiċjent tal-kalibrar irid jiġi kkalkulat mid-dejta tal-kalibrar għal kull setting kif ġej: 
 
KQT
pvs
A=∗ 
 
 fejn:   Q
s = ir-rata tal-fluss ta’ l-arja f’kundizzjonijiet standard (101.3 kPa, 273 K), m3/s 
 T = it-temperatura fid-daħla tal- venturi,  K 
 p A = il-pressjoni assoluta fid-daħla tal- venturi , kPa 
  Biex tiġi determinata l-firxa tal-fluss kritiku, K
v irid jiġi plotjat bħala funzjoni tal-
pressjoni fid-daħla tal- venturi.   Għall-fluss kritiku (ċowkjat), K v se jkollu valur 
relattivament kostanti.  Kif il-pressjoni tonqos (il-vakwu jiżdied), il- venturi jsir mhux 
ċowkjat u K v tonqos, li tindika li s- CFV titħaddem barra l-firxa permissibbli. 
  Għal minimu ta’ tmien punti fir-reġjun tal-fluss kritiku, il-K
v medja u d-devjazzjoni 
standard trid tiġi kkalkulata.  Id-devjazzjoni standard ma tridx teċċedi ± 0.3 fil-mija tal-K
V medja. 
 2.4. Verifikazzjoni totali tas-sistema
 
  Il-preċiżjoni totali tas-sistema ta' kampjunar tas- CVS u s-sistema analitka trid tiġi 
determinata billi jiddaħħal piż tas-sustanza li tniġġes tal-gass fis-sistema waqt li qed titħaddem b’mod normali.  Is-sustanza li tniġġes hu analizzat, u l-piż ikkalkulat skond l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3., ħlief li fil-każ tal-propan fejn hu użat fattur ta' 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 153
0.000472 minflok ta' 0.000479 għall- HC.  Waħda miż-żewġ tekniki li ġejjin trid 
tintuża’. 
 
2.4.1. Tkejjil bl-apertura tal-fluss kritiku   Kwantità magħrufa ta’ gass pur (monossidu karboniku jew propan) trid tiddaħħal fis-
sistema CVS permezz ta’ apertura kritika kkalibrata.  Jekk il-pressjoni fid-daħla hi 
għolja biżżejjed, ir-rata tal-fluss, li hi aġġustata permezz tal-ftuħ fil-fluss kritiku, hi indipendenti mill-pressjoni fl-iżbokk ta' l-apertura (≡ fluss kritiku).  Is-sistema CVS trid 
tiġi mħaddma bħal fit-test ta’ l-emissjonijiet ta' l-egżost normali għal madwar 5 sa 10 minuti.  Kampjun tal-gass irid jiġi analizzat permezz tat-tagħmir tas-soltu (borża ta' kampjunar jew metodu integrat), u l-piż tal-gass ikkalkulat.  Il-piż iddeterminat hekk irid ikun sa mhux aktar minn ± 3 fil-mija tal-piż magħruf tal-gass injettat.  
 2.4.2. It-tkejjil permezz ta’ teknika tal-kejl ta' l-użin   Il-piż ta’ ċilindru żgħir mimli bil-monossidu karboniku jew bil-propan irid ikun 
determinat bi preċiżjoni ta' ± 0.01grammi.  Għal madwar 5 sa 10 minuti, is-sistema CVS 
trid titħaddem bħala f'test normali ta' l-emissjonijiet ta' l-egżost, filwaqt li l-monossidu karboniku jew il-propan hu injettat fis-sistema.  Il-kwantità ta’ gass pur mitfugħa 'l barra trid tiġi determinata permezz ta' użin differenti.  Kampjun tal-gass irid jiġi analizzat bit-tagħmir tas-soltu (l-borża ta' kampjunar jew il-metodu li jintegra), u l-piż tal-gass ikkalkulat.  Il-piż hekk iddeterminat irid ikun sa mhux aktar minn ± 3 fil-mija tal-piż magħruf tal-gass injettat.  
 3. KALIBRAR TAS-SISTEMA LI TKEJJEL IL-PARTIKULI SEPARATI  3.1. Introduzzjoni
 
  Kull komponent irid jiġi kkalibrat kemm ikun meħtieġ sabiex jiġu sodisfatti r-rekwiżiti 
tal-preċiżjoni ta’ dan ir-Regolament.  Il-metodu ta’ kalibrar li jrid jintuża’ hu deskritt f’dan il-paragrafu għall-komponenti indikati fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 4. u l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.  
 3.2. Il-kejl tal-fluss
 
  Il-kalibrar tal-miters tal-fluss tal-gass jew l-istrumentazzjoni tal-kejl tal-fluss irid ikun 
traċċabbli għal standards internazzjonali u/jew nazzjonali.  L-iżball massimu tal-valur imkejjel irid ikun sa mhux aktar minn ±2 fil-mija tal-qari. 
  Jekk il-fluss tal-gass hu determinat mill-kejl tal-fluss differenti, l-iżball massimu tad-
differenza jrid ikun tali li l-preċiżjoni ta’ G
ED F hi sa mhux aktar minn ± 4 fil-mija (ara 
wkoll l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.1., EGA ).  Jista’ jiġi kkalkulat billi 
jittieħed l-iskwer rut medju ta’ l-iżbalji ta’ kull strument. 
  154 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
3.3. Iċċekkjar tal-kundizzjonijiet tal-fluss parzjali  
 
 Il-firxa tal-veloċità tal-gass ta’ l-egżost u l-oxxillazzjonijiet tal-pressjoni trid tkun 
iċċekkjata u aġġustata skond ir-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 2.2.1., EP, jekk applikabbli. 
 3.4. Intervalli tal-kalibrar
 
  L-istrumentazzjoni tal-kejl tal-fluss trid tkun ikkalibrata talanqas kull 3 xhur jew kull 
meta ssir tiswija jew bidla fis-sistema li tista’ taffettwa l-kalibrar. 
 4. KALIBRAR TAT-TAGĦMIR TAL-KEJL TAD-DĦAĦEN  4.1. Introduzzjoni
 
 
 L-opaċimetru jrid ikun ikkalibrat kemm ikun hemm bżonn sabiex jilħaq ir-rekwiżiti tal-
preċiżjoni ta’ dan ir-Regolament.  Il-metodu tal-kalibrar li jrid jintuża’ hu deskritt f’dan il-paragrafu għall-komponenti indikati fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5. u l-anness 4, l-appendiċi 6, il-paragrafu 3. 
 4.2. Proċedura tal-kalibrar
 
  4.2.1. Ħin tat-tisħin   L-opaċimetru jrid jissaħħan u jiġi stabbilizzat skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-
fabbrikant.  Jekk l-opaċimetru hu mgħammar b’sistema li tnaddaf l-arja biex tipprevjeni li jitħammġu bin-nugrufun l-ottiċi ta’ l-istrument, din is-sistema għandha wkoll tiġi attivata u aġġustata skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant. 
  4.2.2. Jiġi stabbilit ir-rispons tal-linearità    Il-linearità ta’ l-opaċimetru trid tiġi ċċekkjata fil-mod tal-qari ta’ l-opaċità bħal fir-
rakkomandazzjonijiet tal-fabbrikant.  Tliet filters newtrali tad-densità bi trażmittenza magħrufa, li jridu jilħqu r-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.5., iridu jiddaħħlu fl-opaċimetru u l-valur jiġi irrekordjat.  Il-filters tad-densità newtrali jrid ikollhom opaċitajiet nominali ta’ madwar 10 %, 20 % u 40 %. 
   Il-linearità ma tridx tvarja b’aktar minn ± 2 fil-mija opaċità mill-valur nominali tal-filter 
tad-densità newtrali.  Kull nuqqas ta' linearità li teċċedi l-valur t'hawn fuq trid tiġi kkorreġuta qabel it-test. 
  4.3. Intervalli tal-kalibrar
 
 
 L-opaċimetru jrid jiġi kkalibrat skond il-paragrafu 4.2.2. talanqas kull 3 xhur jew kull 
meta ssir tiswija jew bidla li tista’ taffettwa l-kalibrar. 
 
__________ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 155
Anness 4 – Appendiċi 6  
 
SISTEMI ANALITIĊI U TA' KAMPJUNAR  
 
1. DETERMINAZZJONI TA’ L-EMISSJONIJIET GASSUŻI 
 1.1. Introduzzjoni
 
  Il-paragrafu 1.2. u l-figuri 7 u 8 fih deskrizzjonijiet dettaljati tas-sistemi ta' kampjunar u 
li janalizzaw irrikkmandati.  Peress li l-konfigurazzjonijiet varji jistgħu jagħtu riżultati ekwivalenti, mhux meħtieġ li jkun hemm konformità eżatt mal-figuri 7 u 8.  Komponenti addizzjonali bħal strumenti, valvs, solenojdi, pompi, u swiċis jistgħu jintużaw biex jagħtu informazzjoni addizzjonali u jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistemi tal-komponenti.  Komponenti oħra li mhumiex meħtieġa biex iżommu l-preċiżjoni fuq xi sistemi, jistgħu jiġu esklużi jekk l-esklużjoni tagħhom hi bbażata fuq ġudizzju tajjeb ta’ l-inġinerija.   
 
 
zer o gas  
s pan gas  
zer o gas  
s pan gas  zer o gas  
zer o gas  V1  
V1  F1  F2  
F1  F2  P 
P T1  
T1  SP 1  
SP 1  
opti ona l 2  s a m pl i ng pr obe s  EP  T2  G1  
HC 
air  f u el ve n t  
ve n t  
ve n t  
ve n t  ve n t  
ve n t  ve n t  
V2  
R3 
R1 R2 
FL1  
T5  
B 
V 12 V 1 1 V 10 CO  
CO  
2 C T3 G2  
V4 
V5  FL5  
FL6  
FL3  T4  G3  
V 12 V 11 T5  V8 
V6  V7  V9  
R4 FL4  
FL2  HS L 1 
HS L 2  HS L1  
SL  
V3  NO  
R5 B zer o gas  
s pan  gas  zer o gas  
s pan  gas  
 
Figura 7  - Dijagramma li turi l-iżvilupp tas-sistema ta' analiżi tal-gass ta' l-egżost għas-CO, CO 2, 
NO x, HC ESC biss 
 
 156 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
1.2. Deskrizzjoni tas-sistema analitika  
 
Sistema analitika għad-determinazzjoni ta' l-emissjonijiet gassużi fil-gass ta' l-egżost 
mhux proċessat (il-Figura 7, ESC biss) jew li tilef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 8. ETC u 
ESC) hi deskritta abbażi ta' l-użu ta': 
 
− l-analizzatur HFID  għall-kejl ta’ l-idrokarbons; 
− l-analizzaturi NDIR  għall-kejl tal-monossidu karboniku u d-dijossidu karboniku; 
− HCLD jew analizzatur ekwivalenti għall-kejl ta’ l-ossidi tan-nitroġenu; 
 
Il-kampjun għall-komponenti kollha jista’ jittieħed permezz ta’ sonda ta' kampjunar waħda jew b’żewġ sondi ta' kampjunar li jinsabu qrib xulxin u mifruda internament lill-
analizzaturi differenti.  Trid tingħata attenzjoni li ma jkunx hemm kondensazzjoni tal-
komponenti ta’ l-egżost (inkluż l-ilma u l-aċidu sulfuriku) f’xi punt tas-sistema analitika. 
 
 
z er o gas  
s pan  gas  
z er o  gas  
s pan gas  z ero gas 
span gas z ero gas 
span gas z er o gas  
V1 F1  F2  
F1  F 2  P 
P T1  
T1  SP 2 
S P3 T2  G1  
HC 
air  f u el  ve nt  
ve n t  
ve n t  
ve nt  ve n t  
ve n t  ve n t  
V2  
R3  
R1  R2  
FL 1  
T5  
B 
V13 V12 V11 CO  
CO  
2 C T3  G2  
V4 
V5  FL 5  
FL 6  
FL 3  T4  G3  
V9  
V7 V8 V10  
R4  FL 4  
FL 2  HSL 1 
HS L 2  HS L 1  
SL  
V3 NO  
R5 V1 PS P to  PSS s e e f i gu r e 2 1 
s a m e pl a n e  
s ee  fi g. 21  BK  
BK  BG  DT s ee  f ig.  20  
V 14 
 
 
Figura 8  - Dijagramma li turi l-iżvilupp tas-sistema ta’ l-analiżi tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni għas- CO, CO 2, NO x, HC (ETC, mhux obbligatorju għat-test ta’ l-
ESC) 
   27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 157
1.2.1. Komponenti tal-figuri 7 u 8 
 
EP Pajp ta’ l-egżost 
 SP1 Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost (il-Figura 7 biss) 
 Sonda b’ħafna toqob dritta ta’ l-i stainless steel  b’tarf magħluq hi rrikkmandata.  Id-
dijametru ta’ ġewwa ma jistax ikun akbar mid-dijametru ta’ ġewwa tal-mogħdija ta' kampjunar.  Il-ħxuna tal-ħajt tas-sonda ma jridx ikun akbar minn 1 mm.  Irid ikun hemm minimu ta’ 3 toqbiet fi 3 pjani radjali mdaqqsa biex jieħdu kampjun ta’ kważi l-istess fluss.  Is-sonda trid testendi tul talanqas 80 fil-mija tad-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost.   Tista’ tintuża’ sonda ta' kampjunar jew żewġ sondi ta' kampjunar.   SP2 Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost HC li tilef fil-konċentrazzjoni (l-
Figura 8 biss)  Is-sonda trid:  
− tiġi definita bħala l-ewwel 254 mm għal 762 mm tal-mogħdija ta' kampjunar 
msaħħna HSL1; 
 
− ikollha dijametru minimu fuq ġewwa ta’ 5 mm; 
 − tkun imwaħħla ġol-mina li ttellef fil-konċentrazzjoni DT (ara l-paragrafu 2.3., il-
Figura 20) f’punt fejn l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-gass ta’ l-egżost huma 
mħallta sew (jiġifieri madwar 10 dijametri tal-mina ‘l isfel mill-punt fejn l-egżost jidħol ġol-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni); 
 
− tkun ‘l bogħod biżżejjed (b’mod radjali) minn sondi oħra u mill-ħajt tal-mina sabiex 
teħles mill-influwenza ta’  
 
− tkun imsaħħna sabiex iżżid it-temperatura tal-kurrent tal-gass għal 463 K ± 10 K 
(190°C ± 10°C) fil-ħruġ tas-sonda. 
 SP3  Sonda ta' kampjunar tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tas- CO, 
CO
2, NO x (il-Figura 8 biss) 
 Is-sonda trid:  
− tkun fl-istess pjan bħal SP 2; 
 − tkun ‘l bogħod biżżejjed (b’mod radjali) mis-sondi l-oħra u l-ħajt tal-mina sabiex 
tkun ħielsa mill-influwenza ta’ l-arja turbolenti jew xi movimenti għat-tond ta’ l-
ilma;  
 158 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
− tkun imsaħħna u jkollha insulejxin fuq it-tul kollu għal temperatura minima ta’ 328 
K (55°C) biex tipprevjeni l-kondensazzjoni ta’ l-ilma. 
 HSL1  Mogħdija ta' kampjunar msaħħna 
 Il-mogħdija ta' kampjunar tipprovdi kampjun tal-gass minn sonda waħda għall-punt(i) mifrud u l-analizzatur ta’ l- HC. 
 Il-mogħdija ta' kampjunar trid:  
− ikollha dijametru intern minimu ta’ 5 mm u massimu ta’ 13.5 mm; 
 − tkun magħmula mill-i stainless steel  jew mill- PTFE.  
 − iżżomm temperatura tal-ħajt ta’ 463 K ± 10 K (190°C ± 10°C) kif imkejla f'kull 
sezzjoni msaħħna kkontrollata separatament, jekk it-temperatura tal-gass ta' l-egżost 
fis-sonda ta' kampjunar hi ugwali għal jew taħt l-463 K (190°C); 
 
− iżżomm temperatura tal-ħajt akbar minn 453 K (180°C), jekk it-temperatura tal-gass 
ta’ l-egżost fis-sonda ta' kampjunar hi ‘l fuq minn 463 K (190°C); 
 
− iżżomm temperatura tal-gass ta’ 463 K ± 10 K (190°C ± 10°C) immedjatament qabel 
il-filter imsaħħan F2 u l- HFID ; 
 
HSL2  Mogħdija ta' kampjunar msaħħna ta’ l-NO
x 
 Il-mogħdija ta' kampjunar trid:  
− iżżomm temperatura tal-ħajt ta’ 328 K sa 473 K (55°C sa 200°C), sal- converter  C 
meta jintuża’ banju li jkessaħ B, u sa l-analizzatur meta l-banju li jkessaħ ma 
jintużax. 
 
− tkun magħmula mill-i stainless steel  jew mill- PTFE.  
 
SL Mogħdija ta' kampjunar għas- CO u għas-CO
2 
 
Il-mogħdija trid tkun magħmula mill- PTFE  jew mill-i stainless steel.   Tista’ tkun 
imsaħħna jew mhux imsaħħna. 
 BK  Borża fl-isfond (mhux obbligatorja; il-Figura 8 biss) 
 Għat-teħid ta’ kampjuni tal-konċentrazzjonijiet fl-isfond  BG Il-borża tal-kampjun (mhux obbligatorja; il-Figura 8 CO u CO
2 biss) 
 Għat-teħid ta’ kampjuni tal-konċentrazzjonijiet tal-kampjun.  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 159
F1  Pre-filter imsaħħan (mhux obbligatorju) 
 
It-temperatura trid tkun l-istess bħal HSL1. 
 F2  Filter imsaħħan 
 Il-filter irid jiġbed kull partikuli solidi mill-kampjun tal-gass qabel l-analizzatur.  It-temperatura trid tkun l-istess bħal HSL1.  Il-filter irid jiġi mibdul kif hemm bżonn. 
 P  Pompa ta' kampjunar msaħħna 
 Il-pompa trid tiġi msaħħna għat-temperatura ta' HSL1. 
 HC  Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna ( HFID ) biex jiġu determinati 
l-idrokarbons. 
 It-temperatura trid tinżamm f’453 K sa 473 K (180°C sa 200°C).  CO, CO
2 L-analizzaturi ta’ l- NDIR  għad-determinazzjoni tal-monossidu karboniku u 
tad-dijossidu karboniku (mhux obbligatorju għad-determinazzjoni tal-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni għall-kejl ta’ PT. 
 NO Analizzatur CLD jew HCLD  biex jiġu determinati l-ossidi tan-nitroġenu. 
 
Jekk jintuża’ HCLD  irid jinżamm f’temperatura ta’ 328 K sa 473 K (55°C sa 200°C). 
 
C Il- converter  
 
Irid jintuża’ converter  katalitiku għat-tnaqqis katalitiku ta' NO
2 għal NO qabel l-analiżi 
fis-CLD  jew l- HCLD.   
 B Banju li jkessaħ (mhux obbligatorju) 
 Biex ikessaħ u jikkondensa l-ilma mill-kampjun ta' l-egżost.  Il-banju jrid jinżamm f’temperatura ta’ 273 K sa 277 K (0°C sa 4°C) bis-silġ jew bir-refriġerazzjoni.  Mhux obbligatorju jekk l-analizzatur ma jkunx fih interferenza tal-fwar ta' l-ilma kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafi 1.9.1. u 1.9.2.  Jekk l-ilma jitneħħa permezz tal-kondensazzjoni, it-temperatura tal-gass tal-kampjun jew it-temperatura li fiha tifforma n-nida trid tkun monitorjata jew fil-maqbad ta’ l-ilma jew ‘l isfel.  It-temperatura tal-kampjun tal-gass jew li fiha tifforma n-nida ma tridx teċċedi l-280 K (7°C).  Ma jistgħux jintużaw nixxiefa kimiċi biex ineħħu l-ilma mill-kampjun.  
 
T1, T2, T3  Senser tat-temperatura 
 Biex jimmonitorja t-temperatura tal-kurrent tal-gass.   160 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
T4 It-temperatura tas-senser 
 
Biex timmonitorja t-temperatura tal- converter  NO 2 – NO.  
 T5 Senser tat-temperatura 
 Biex jimmonitorja t-temperatura tal-banju li jkessaħ.  G1, G2, G3  Strument li jkejjel il-pressjoni 
 Biex ikejjel il-pressjoni fil-mogħdijiet ta' kampjunar.  R1, R2  Regolatur tal-pressjoni 
 Biex jikkontrolla l-pressjoni ta’ l-arja u tal-fjuwil, rispettivament, għall- HFID.  
 R3, R4, R5  Regolatur tal-pressjoni 
 Biex jikkontrolla l-pressjoni fil-mogħdijiet ta' kampjunar u l-fluss lejn l-analizzaturi.  FL1, FL2, FL3  Miter tal-fluss 
 Biex jimmonitorja r-rata tal-fluss tal-bajpass fil-kampjun.  FL4 to FL6 Miter tal-fluss (mhux obbligatorju) 
 Biex jimmonitorja r-rata tal-fluss mill-analizzaturi. 
 
V1 to V5 Valv tas- selector  
 
Il-valvs adattati għall-kampjun magħżul, għall-fluss tal-gass span jew tal-gass żero lejn 
l-analizzaturi.  V6, V7 Il-valv tas-solenojd 
 Biex jibbajpassja l- converter NO
2 - NO 
 V8 Il-labra tal-valv 
 Biex tibbilanċja l-fluss mill- converter C ta’ l-NO
2 – NO u l-bajpass.  
 V9, V10 Il-labra tal-valv 
 Biex tirregola l-flussi lejn l-analizzaturi.  V11, V12  Valv li jorbot (mhux obbligatorju) 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 161
Biex ibattal il-kondensat mill-banju B. 
 
1.3. Analiżi ta’ l- NMHC  (magni li jaħdmu bil-fjuwil tal-gass NG biss)  
 1.3.1. Metodu kromatografiku tal-gass ( GC, il-Figura 9) 
 Meta jkun qed jintuża' l-metodu GC, volum żgħir imkejjel tal-kampjun hu injettat fuq 
kolonna analitika li minnha jiġi miknus permezz ta' gass inerti li jġorr.   Il-kolonna tifred diversi komponenti skond il-punti tagħhom ta' meta jiftħu jagħlu sabiex jitneħħew mill-kolonni f’ħinijiet differenti.  Imbagħad jgħaddu minn ġo ditekter li jagħti sinjal elettriku li jiddependi fuq il-konċentrazzjoni tagħhom.  Peress li mhix teknika ta’ l-analiżi kontinwa, tista’ tintuża’ biss flimkien mal-metodu tal-borża ta' kampjunar kif deskritta fl-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 3.4.2. 
 
Għall- NMHC  irid jintuża’ GC awtomatizzat b’ FID.   Il-gass ta’ l-egżost irid jittieħed il-
kampjun tiegħu ġo borża ta' kampjunar li minnha trid tittieħed parti u tiġi injettata fil-GC.  Il-kampjun jiġi mifrud f’żewġ partijiet (CH
4/Arja/ CO u NMHC /CO 2/H 2O) fuq il-
kolonna tal- Porapak.   Il-kolonna tal-passatur tal-molekuli tifred is-CH 4 mill-arja u s- CO 
qabel ma tgħaddih għal ġol- FID fejn il-konċentrazzjoni tiegħu tiġi mkejla.  Ċiklu 
komplut mill-injezzjoni ta' kampjun wieħed għall-injezzjoni ta' ieħor jista' jsir fi 30 s.  Biex tiġi determinata l-konċentrazzjoni ta' l- NMHC , il-konċentrazzjoni tas-CH
4 trid tiġi 
mnaqqsa mill-konċentrazzjoni totali ta’ l- HC (ara l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 
4.3.1.). 
 
Il-figura 9 turi GC tipiku mmuntat biex jiddetermina b’mod regolari s-CH 4.  Jistgħu 
jintużaw metodi oħra tal- GC ibbażati fuq ġudizzju tajjeb ta’ l-inġinerija. 
 162 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
1
23
4
567
8
9
10SLPMSC
PD F4 F1
V3V2
V4
V6
V7
V8F5F3R1
R2
R3Oven
ventF2FM1ventto x
to y xy10
V1PC
samplespan gasfuel inlet
air inletHC
FC
 
 
 
Il-Fi g ura 9 -  Dijagra m m a li turi l -iż vil upp ta’ l-a naliż i tal- m eta n u ( metod u GC )  
 
Il-komponenti tal-Figura 9  PC Il-kolonna Porapak  
 Porapak N, 180/300 µm (50/80 malja), 610 mm tul x 2.16 mm ID irid jintuża’ u jkun kundizzjonat għal talanqas 12 h f’423 K (150°C) permezz ta’ gass li jġorr qabel l-użu inizjali.  MSC Kolonna molekulari tal-passatur 
 Tip 13X, 250/350 µm (45/60 malja), 1220 mm tul x 2.16 mm ID irid jintuża’ u jkun kundizzjonat għal talanqas 12 h f’423 K (150°C) b’gass li jġorr qabel l-użu inizjali.  OV Il-forn 
 Biex il-kolonni u l-valvs jinżammu f’temperatura stabbli għat-tħaddim ta' l-analizzatur, u biex il-kolonni jiġu kkundizzjonati f'423 K (150°C).  SLP Ċirkuwitu elettriku tal-kampjun 
 Tul biżżejjed ta’ pajpijiet ta’ l-i stainless steel biex jinkiseb madwar volum ta’ 1 cm³. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 163
P Il-Pompa 
 
Biex iġġib il-kampjun għall-kromatografu tal-gass.  D Nixxiefa 
 Nixxiefa li fiha passatur molekulari trid tintuża’ biex tneħħi l-ilma u kontaminanti oħra li jista’ jkun hemm fil-gass li jġorr.  HC Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma ( FID) biex ikejjel il-konċentrazzjoni tal-
metanu. 
 V1 Valv ta’ l-injezzjoni tal-kampjun 
 Biex jinjetta l-kampjun meħud mill-borża ta' kampjunar permezz ta’ SL tal-Figura 8.  
Irid ikollu volum tqil baxx, ma jnixxix gass, u jista' jissaħħan sa 423 K (150°C).   V3 Valv li jagħżel 
 Biex jagħżel il-gass span , il-kampjun, jew l-ebda fluss. 
 V2, V4, V5, V6, V7, V8 Il-labra tal-valv 
 Biex tissettja l-flussi fis-sistema.  R1, R2, R3 Ir-regolatur tal-pressjoni 
 Biex jikkontrolla l-flussi tal-fjuwil (= gass li jġorr), il-kampjun, u l-arja, rispettivament.  FC Fluss kapillari 
 Biex jikkontrolla r-rata tal-fluss ta’ l-arja lejn l- FID 
 G1, G2, G3 Strument tal-kejl tal-pressjoni 
 Biex jikkontrolla l-flussi tal-fjuwil (= gass li jġorr), il-kampjun, u l-arja, rispettivament.  F1, F2, F3, F4, F5 Il-Filter 
 Filters tal-metall miksija bil-ġir biex iżommu l-partikuli tal-ġebel milli jidħlu fil-pompa jew fl-istrument.  FL1 Miter tal-fluss 
 Biex ikejjel ir-rata tal-fluss tal-bajpass tal-kampjun. 
 1.3.2. Metodu tat-taljatur mhux tal-metanu ( NMC , il-Figura 10) 164 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
It-taljatur jagħmel ossidazzjoni ta’ l-idrokarbons kollha barra s-CH 4 għas-CO 2 u l-H 2O, 
sabiex permezz tal-mogħdija tal-kampjun mill- NMC  jiġi ditektjat is-CH 4 biss mill- FID.   
Jekk il-borża ta' kampjunar hi użata, sistema li ddawwar id-direzzjoni tal-fluss trid tiġi 
mwaħħla f’ SL (ara l-paragrafu 1.2., il-Figura 8) li biha l-fluss jista’ jiġi mgħoddi b’mod 
alternattiv minn ġo jew madwar it-taljatur skond il-parti ta' fuq tal-Figura 10.  Għall-kejl ta' l-NMHC , iż-żewġ valuri ( HC u CH
4) iridu jiġu osservati fuq l- FID u jiġu rekordjati.  
Jekk jintuża’ l-metodu ta’ integrazzjoni, irid jitwaħħal NMC  bi dritt FID ieħor parallel 
ma' l- FID regolari għal ġol- HSL1 (ara l-paragrafu 1.2., il-Figura 8) skond il-parti t'isfel 
tal-Figura 10.  Għall-kejl ta' l- NMHC,  il-valuri taż-żewġ FID (HC u CH 4) iridu jiġu 
osservati u rrekordjati.   
 
It-taljatur irid ikun karatterizzat f' jew 'l fuq minn 600 K (327°C) qabel ix-xogħol tat-test fir-rigward ta’ l-effetti katalitiċi tiegħu fuq il-valuri tas-CH
4 u C 2H 6 f’H 2O 
rappreżentattivi tal-kundizzjonijiet tal-kurrent ta' l-egżost.  Il-punt meta tifforma n-nida u l-livell O
2 tal-kurrent ta’ l-egżost li ttieħed il-kampjun tiegħu jrid ikun magħruf.  Ir-
rispons relattiv ta’ l- FID għas-CH 4 irid ikun rekordjat 
(ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.2.). 
 
 że r o  
sp an  
kamp j un  V1  V2  V3  NM C  
SL (a ra  l -figura  8 ) ve n t  
HC  V4  
że r o  sp an  
kamp j un  V1  V2  NM C  
H SL1  (a r a  l-figura  8 ) ve n t  
HC  ve n t  HC  Meto d u  Bo rż a Kamp j u n  
M e t od u li J int e gr a   
 
Il-Figura 10  - Dijagramma li turi l-iżvilupp ta’ l-analiżi tal-metanu permezz tat-
taljatur mhux tal-metanu ( NMC ) 
 
 
Komponenti tal-Figura 10  NMC Taljatur mhux tal-metanu 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 165
Biex jagħmel ossidazzjoni ta’ l-idrokarbons kollha barra l-metanu. 
 HC Ditekter tal-jonizzazzjoni tal-fjamma msaħħna ( HFID ) 
 
Biex ikejjel il-konċentrazzjonijiet ta’ HC u tas-CH
4.  It-temperatura trid tinżamm f’453 
K sa 473 K (180°C sa 200°C).  
 
V1 Valv li jagħżel 
 
Biex jagħżel kampjun, gass żero u gass span.   V1 huwa identiku ma’ V2 tal-Figura 8. 
 V2, V3 Il-valv tas-solenojd 
 Biex jibbajpassja l- NMC  
 V4 Il-labra tal-valv 
 Biex tibbilanċja l-fluss mill- NMC u l-bajpass. 
 R1 Regolatur tal-pressjoni 
 Biex jikkontrolla l-pressjoni fil-mogħdija ta' kampjunar u l-fluss lejn l- HFID.   R1 huwa 
identiku ma’ R3 tal-Figura 8.  FL1 Il-miter tal-fluss 
 Biex ikejjel ir-rata tal-fluss tal-bajpass tal-kampjun.  FL1 huwa identiku ma’ FL1 tal-Figura 8. 
 2. TELF FIL-KONĊENTRAZZJONI TAL-GASS TA’ L-EGŻOST U  DETERMINAZZJONI TAL-PARTIKULI SEPARATI  2.1. Introduzzjoni
 
 
Il-paragrafi 2.2., 2.3. u 2.4. u l-figuri 11 sa 22 fihom deskrizzjonijiet dettaljati tas-sistemi irrikkmandati li ttellef fil-konċentrazzjoni u dawk ta' kampjunar.  Peress li diversi konfigurazzjonijiet jistgħu jagħtu riżultati ekwivalenti, m’hemmx għalfejn ikunu konformi eżatt ma’ dawn il-figuri.  Komponenti addizzjonali bħal strumenti, valvs, solenojds, pompi u swiċċis jistgħu jintużaw biex jagħtu informazzjoni addizzjonali u jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistemi tal-komponenti.  Komponenti oħra li mhumiex meħtieġa biex iżommu l-preċiżjoni fuq xi sistemi, jistgħu jiġu esklużi jekk l-esklużjoni tagħhom hi bbażata fuq ġudizzju tajjeb ta’ l-inġinerija.  
 2.2. Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali
 
 Sistema li ttellef fil-konċentrazzjoni hi deskritta fil-figuri 11 sa 19 abbażi li ttellef fil-konċentrazzjoni ta’ parti mill-kurrent ta' l-egżost.  Jista’ jsir qsim tal-kurrent ta’ l-egżost 166 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
u l-proċess li ġej li ttellef fil-konċentrazzjoni jista' jsir permezz ta' tipi ta' sistemi 
differenti ta' telf fil-konċentrazzjoni.  Għall-ġbir sussegwenti tal-partikuli separati, il-gass ta' l-egżost kollha li tilef fil-konċentrazzjoni jew porzjon biss mill-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi mgħoddi lis-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (l-paragrafu 2.4., il-Figura 21).  L-ewwel  metodu hu referut bħala tip kampjunarju totali, it-tieni metodu bħal tip kampjunarju frazzjonali. 
 
Il-kalkolazzjoni tal-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni jiddependi mit-tip ta’ sistema użata.  It-tipi li ġejjin huma irrikkmandati: 
 
Sistemi li jipproduċu veloċità kostanti (l-Figuri 11, 12) 
 
B’dawn is-sistemi, il-fluss għal ġot-tubu tat-trasferiment hu mqabbel mal-fluss tal-massa ta' l-egżost fir-rigward tal-veloċità tal-gass u/jew tal-pressjoni, għalhekk teħtieġ fluss ta’ l-egżost mhux disturbat u uniformi fis-sonda ta' kampjunar.  Dan normalment jinkiseb permezz ta’ riżonatur u tubu ‘l fuqu mill-ponta ta' kampjunar b’approċċ mexxej.   Il-proporzjon maqsum imbagħad jiġi kkalkulat mill-valuri li jistgħu jiġu mkejla faċilment bħal dijametri tat-tubi.  Għandu jkun innutat li l- isokinesis  hi użata biss 
biex tqabbel il-kundizzjonijiet tal-fluss u mhux biex tqabbel id-daqs tad-distribuzzjoni.  Din ta’ l-aħħar tipikament mhix meħtieġa, għaliex il-partikuli huma żgħar biżżejjed biex isegwu l-linji tal-kurrent tal-fluwidu. 
 
Sistemi bil-fluss ikkontrollat bil-kejl tal-konċentrazzjoni (l-Figuri 13 sa 17) 
 
B’dawn is-sistemi, kampjun jittieħed mill-kurrent tal-massa ta’ l-egżost billi jiġi aġġustat l-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-fluss ta' l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni.  Il-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni hu determinat mill-konċentrazzjoni tal-gassijiet li jintraċċaw, bħas-CO
2 or NO x, li jiġru b’mod naturali fl-
egżost tal-magna.  Il-konċentrazzjonijiet fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u fl-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni jiġu mkejla, filwaqt li l-konċentrazzjoni fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat tista’ tiġi mkejla jew direttament jew tiġi determinata mill-fluss tal-fjuwil u l-ekwazzjoni tal-bilanċ tal-karbonju, jekk il-kompożizzjoni tal-fjuwil tkun magħrufa.  Is-sistemi li jistgħu jiġu kkontrollati mill-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni kkalkulat (il-Figuri 13, 14) jew bil-fluss għal ġot-tubu tat-trasferiment (il-Figuri 12, 13, 14). 
 
Sistemi bil-fluss ikkontrollat bil-kejl tal-fluss (il-Figuri 18, 19) 
 
B’dawn is-sistemi, kampjun jittieħed mill-kurrent tal-massa ta’ l-egżost billi jiġi ssettjat il-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-fluss ta’ l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni.  Il-proporzjon li ttellef fil-konċentrazzjoni hu determinat mid-differenza taż-żewġ rati tal-fluss.  Kalibrar preċiż tal-miters tal-fluss relattiv ma' xulxin hu meħtieġ, peress li d-daqs relattiv tar-rati taż-żewġ flussi jista' jwassal għal żbalji sinifikanti f'proporzjonijiet ogħla li ttellef fil-konċentrazzjoni (ta’ 15 u aktar).  Il-kontroll tal-fluss hu sempliċi ħafna billi r-rata tal-fluss ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tinżamm kostanti u r-rata tal-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni tiġi varjata, jekk hemm bżonn.  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 167
 
Meta jintużaw sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali, trid tingħata 
attenzjoni biex jiġu evitati problemi li jista’ jkun hemm tat-telf tal-partikuli separati fit-tubu tat-trasferiment, billi jkun assigurat li jittieħed kampjun rappreżentattiv mill-egżost tal-magna, u d-determinazzjoni tal-proporzjon maqsum.  Is-sistemi deskritti jagħtu attenzjoni għal dawn iż-żoni kritiċi. 
 
 
ar a l - f i g u r a 2 1 DA F  
EP TT  DT  d PSP PB  F M 1  
ISP 
FC 1  l > 1 0 * d 
arj a 
eg żo st P TT 
T o pa rtic ula t e  
s a m pling 
sy st em SB  
ve n t  
DP T  
de lt a  p  
 
 
Il-Fi g ura 11  -  Siste m a li ttelle f fil - konċe ntrazzjoni bil-fl us s parzjali bis-sonda li tipproduċi veloċità 
kosta nti u te ħid ta ' ka m pjun i fr azzjonali (kontroll SB ) 
  
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għall-mina fejn 
isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġot-tubu tat-trasferiment TT permezz tas-sonda 
ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti ISP.  Id-differenza fil-pressjoni tal-gass ta' 
l-egżost bejn il-pajp ta' l-egżost u d-daħla għas-sonda hi mkejla bil-mekkaniżmu li jaqleb il-pressjoni minn mezz għall-ieħor DPT .  Dan is-sinjal hu trażmess lejn il-
kontrollur tal-fluss FC1 li jikkontrolla l-blower li tiġbed SB biex iżomm differenza fil-
pressjoni ta' żero fit-tarf tas-sonda.  Taħt dawn il-kundizzjonijiet, il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost fl- EP u fl-ISP huma identiċi, u l-fluss minn ġol- ISP u mit- TT huwa frazzjoni 
kostanti (maqsuma) tal-fluss tal-gass ta’ l-egżost.  Il-proporzjon maqsum hu determinat mill-erjas kross sezzjonali ta' l- EP u l-ISP.  Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-
konċentrazzjoni hi mkejla permezz ta' mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1.  Il-proporzjon 
li jitlef fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mir-rata tal-fluss ta’ l-arja li ttellef fil-konċentrazzjoni u l-proporzjon maqsum.  
 168 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 DAF 
EP TT DT d 
PB FM1 
ISP 
delta p FC 1 DPT l > 10*d 
air 
exhaust PSP 
PTT 
see figure 21 to particulate 
sampling 
system vent SB 
 
 
 
Il-Figura 12  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali bis-sonda li 
tipproduċi veloċità kostanti u teħid ta’ kampjuni frazzjonali (kontroll PB) 
  
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għall-mina fejn 
isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġot-tubu tat-trasferiment TT permezz tas-sonda 
ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti ISP.  Id-differenza fil-pressjoni tal-gass ta' 
l-egżost bejn il-pajp ta' l-egżost u d-daħla għas-sonda hi mkejla bil-mekkaniżmu li jaqleb il-pressjoni minn mezz għall-ieħor DPT .  Dan is-sinjal hu trażmess lejn il-
kontrollur tal-fluss FC1 li jikkontrolla l-blower tal-pressjoni PB biex iżomm differenza 
fil-pressjoni ta' żero fit-tarf tas-sonda  Dan jista’ jsir billi tittieħed frazzjoni żgħir ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni li r-rata tal-fluss tagħha ġiet imkejla diġa’ bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1, u ġiet mgħoddija lejn it- TT permezz ta' apertura 
pnewmatika.  Taħt dawn il-kundizzjonijiet, il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost fl- EP u fl-
ISP huma identiċi, u l-fluss mill- ISP u mit- TT huwa frazzjoni kostanti (maqsuma) tal-
fluss tal-gass ta’ l-egżost.  Il-proporzjon maqsum jiġi determinat mill-erjes kross sezzjonali ta’ l- EP u ta’ l- ISP.  L-arja li titlef fil-konċentrazzjoni tinġibed minn ġod- DT 
permezz ta' blower li jiġbed SB, u r-rata tal-fluss tiġi mkejla bl- FM1 fid-daħla tad- DT.  
Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni jiġi kkalkulat mir-rata tal-fluss ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u l-proporzjon maqsum. 
  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 169
 
DAF 
EP SP TT DT d 
PB l > 10*d EGA EGA 
EGA air 
exhaust see figure 21 to particulate 
sampling 
system PSP 
PTT SB 
vent optional 
to PB or SB FC2 
 
 
Il-Figura 13  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali bil-kejl tal-
konċentrazzjoni tas-CO 2 jew l-NO x u t-teħid ta’ kampjuni frazzjonali 
 
 
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għal ġol-mina 
DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-trasferiment TT.  Il-
konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa (CO 2 jew NO x) jiġu mkejla fil-gass ta’ l-egżost 
mhux proċessat u li tilef fil-konċentrazzjoni kif ukoll fl-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA.   Dawn is-sinjali huma trażmessi lejn il-
kontrollur tal-fluss FC2 li jikkontrolla jew il-blower tal-pressjoni PB jew il-blower li 
tiġbed SB biex iżomm il-firda ta’ l-egżost mixtieqa u l-proporzjon ta’ telf fil-
konċentrazzjoni fid- DT.  Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni jiġi kkalkulat mill-
konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni. 170 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 
DAF 
EP SP TT DT d 
PB EGA EGA 
G FUEL 
exhaust air PTT 
details see figure 21 FH 
P optional to P 
PSS 
optional from FC2 FC2 
 
 
Il-Figura 14  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali bil-kejl tal-
konċentrazzjoni tas-CO 2, il-bilanċ tal-karbonju u t-teħid ta’ kampjuni 
totali 
 
 
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina 
fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-
trasferiment TT.  Il-konċentrazzjonijiet tas-CO 2  jiġu mkejla fil-gass ta’ l-egżost li tilef 
fil-konċentrazzjoni u fl-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA.   Is-sinjali tas-CO
2 u tal-fluss tal-fjuwil G FUE L huma trażmessi jew lejn il-
kontrollur tal-fluss FC2, jew lejn il-kontrollur tal-fluss FC3 tas-sistema ta' kampjunar 
tal-partikuli separati (ara l-Figura 21).  FC2 jikkontrolla l-blower tal-pressjoni PB, FC3 
il-pompa ta' kampjunar P (ara l-Figura 21), b’hekk jaġġustaw il-flussi fi u barra mis-sistema sabiex iżommu l-firda mixtieqa ta’ l-egżost u l-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni f’ DT.  Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni
 jiġi kkalkulat mill-
konċentrazzjonijiet CO 2 u G FUE L billi jużaw is-suppożizzjoni tal-bilanċ tal-karbonju. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 171
 
 
DAF 
EP SP TT DT d PB l > 10*d 
EGA EGA 
arja 
egżost EGA 
Ara l-figura 21 G?as-sistema 
ta' kampjunar 
tal- p artikoli vent PSP 
PTT VN  
 
 
Il-Figura 15  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali b’ venturi wieħed, 
il-kejl tal-konċentrazzjoni u t-teħid ta’ kampjuni frazzjonali 
 
 
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina li 
titlef fil-konċentrazzjoni DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-
trasferiment TT minħabba l-pressjoni negattiva maħluqa mill- venturi VN f’DT.  Ir-rata 
tal-fluss tal-gass minn ġo TT tiddependi mill-iskambju tal-momentum fiż-żona tal-
venturi , u hi għalhekk affettwata mit-temperatura assoluta tal-gass fil-ħruġ tat- TT.  
Għalhekk, l-egżost maqsum għal rata tal-fluss partikolari fil-mina mhux kostanti, u l-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni f’tagħbija baxxa hu ftit aktar baxx milli f’tagħbija għolja.  Il-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa (CO
2 jew NO x) huma mkejla fil-gass 
ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) EGA , u l-proporzjon tat-telf fil-
konċentrazzjoni hu kkalkulat mill-valuri hekk imkejla. 172 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 
DAF 
TT DT d 
PB l > 10*d 
EGA EGA 
PCV1 PCV2 HE 
EP arja 
egżost PSP EGA 
PTT 
ara  l-figura 21 g?as-sistema 
ta' kampjunar 
tal-partikoli 
vent SB 
FD1 
FD2 
 
 
Il-Figura 16  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali b’ venturi  doppji 
jew fetħiet doppji, il-kejl tal-konċentrazzjoni u t-teħid tal-kampjuni 
frazzjonali 
  
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP għal ġol-mina 
DT permezz tas-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu tat-trasferiment TT permezz ta’ dak li 
jiddividi l-fluss li fih sett ta’ fetħiet jew venturi.   L-ewwel wieħed ( FD1) jinsab fl- EP, 
it-tieni wieħed ( FD2) fit- TT.  Barra minn hekk, żewġ valvs li jikkontrollaw il-pressjoni 
(PCV 1 u PCV 2) huma meħtieġa biex iżommu firda ta’ l-egżost kostanti billi 
jikkontrollaw il-pressjoni fuq wara fl- EP u l-pressjoni fid- DT.  Il-PCV 1 tinsab ‘l isfel 
minn SP fl-EP, PCV 2 bejn il-blower tal-pressjoni PB u DT.  Il-konċentrazzjonijiet tal-
gass li jintraċċa (CO
2 jew NO x) huma mkejla fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-
gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, u l-arja li tilfet fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA.   Huma meħtieġa biex jiċċekkjaw il-qsim ta’ l-
egżost, u jistgħu jintużaw biex jaġġustaw il- PCV1  u l-PCV2  għall-kontroll preċiż tal-
qsim.  Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mill-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 173
 
 
 
DAF 
DT d l > 10*d EGA 
HE 
EGA 
DP T 
EP TT 
DAF arja 
arja  Injezzjoni ta' l-arja 
friska PSP 
ara l-figura 21 
Ghas-sistema ta' 
ta' kam pj unar 
tal- p artikoli PTT 
SB 
DC  FD3 FC1 EGA 
vent 
 
 Il-Figura 17
 - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali bi qsim f'diversi 
tubi, kejl tal-konċentrazzjoni u teħid tal-kampjuni frazzjonali. 
  
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat hu trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina fejn 
isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġot-tubu TT permezz ta’ dak li jiddividi l-fluss 
FD3 li hu magħmul minn numru ta' tubi ta' l-istess dimensjonijiet (l-istess dijametru, tul 
u redjus tal-liwi) mwaħħal fl- EP.   Il-gass ta’ l-egżost minn wieħed minn dawn it-tubi 
jiġi mwassal lejn id- DT, u l-gass ta’ l-egżost mill-bqija tat-tubi jiġi mgħoddi miċ-
ċejmber niedja DC.  Għalhekk, il-qasma fl-egżost hi determinata min-numru totali ta’ 
tubi.  Kontrol kostanti tal-qsim jeħtieġ differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn DC u l-
iżbokk ta’ TT, li hu mkejjel ta’ mekkaniżmu DPT li jbiddel il-pressjoni min-naħa għall-
oħra.  Differenza fil-pressjoni ta’ żero tinkiseb billi tiġi injettata arja friska fid- DT fl-
iżbokk ta’ TT.  Il-konċentrazzjonijiet tal-gass ta’ l-egżost li jintraċċa (CO
2 jew 
NO x)huma mkejla fil-gass ta’ l-egżost mhux proċessat, il-gass ta’ l-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni, u l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni bl-analizzatur(i) tal-gass ta’ l-egżost EGA.   Huma meħtieġa biex jiċċekkjaw il-qasma fl-egżost u jistgħu jintużaw biex 
jikkontrollaw ir-rata tal-fluss ta' l-arja li tinjetta għall-kontroll preċiż tal-qsim.  Il-proporzjon li jitlef fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat mill-konċentrazzjonijiet tal-gass li jintraċċa. 
 174 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
DAF 
EP SP TT DT d 
FM1 FC2 
GEXH 
jew 
GAIR 
GFUEL jew 
egżost vent 
G?ad-dettalji ara l-figura 21 FH 
P PSS PTT Opzjonali g?al  P (PSS) 
 
 
Il-Figura 18  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali bil-fluss 
ikkontrollat u teħid ta' kampjuni totali 
 
 
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina li 
titlef fil-konċentrazzjoni DT minn ġos-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu li jittrasferixxi 
TT.  Il-fluss totali minn ġol-mina hu aġġustat bil-kontrollur tal-fluss FC3 u l-pompa ta' 
kampjunar P tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-Figura 18).  Il-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni hi kkontrollata mill-kontrollur tal-fluss FC2, li jista' juża' G
EXH W , G AIRW, jew G FUE L  bħala sinjali ta' kmand, għall-qsim mixtieq fl-egżost.  Il-
fluss tal-kampjun fid- DT huwa d-differenza bejn il-fluss totali u l-fluss ta’ l-arja li titlef 
fil-konċentrazzjoni.  Ir-rata tal-fluss ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni hi mkejla bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1, ir-rata totali tal-fluss bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM3 tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-Figura 21).  Il-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat minn dawn iż-żewġ rati tal-fluss. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 175
 
DAF 
EP SP TT DT d 
PB FM1 l > 10*d 
GEXH 
jew 
GAIR 
GFUEL jew SB 
FM2 FC2 
air 
e g żost lejn PB jew 
PSP 
PTT 
vent ara l-figura 21 Lejn is-sistema 
ta' kampjunar 
tal-partikoli 
ara l-figura 21 
 
 
Il-Figura 19  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali bil-fluss 
ikkontrollat u teħid tal-kampjuni frazzjonali 
 
 
Il-gass ta’ l-egżost mhux proċessat jiġi trasferit mill-pajp ta’ l-egżost EP lejn il-mina 
fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT minn ġos-sonda ta' kampjunar SP u t-tubu li 
jitrasferixxi TT.  Il-qsim fl-egżost u l-fluss f’ DT hu kkontrollat mill-kontrollur tal-fluss 
FC2 li jaġġusta l-flussi (jew il-veloċitajiet) tal-blower tal-pressjoni PB u l-blower li 
tiġbed SB, skond il-bżonn.  Dan jista’ jsir peress li l-kampjun meħud permezz tas-
sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati jiġi ritornat f’ DT.  G EXH W , G AI R W, jew G FUE L 
jistgħu jintużaw bħala sinjali ta’ kmand għal FC2.  Ir-rata tal-fluss li titlef fil-konċentrazzjoni hi mkejla bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM1, il-fluss totali bil-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss FM2.  Il-proporzjon tat-telf fil-konċentrazzjoni hu kkalkulat minn dawn iż-żewġ rati tal-fluss. 176 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
2.2.1. Komponenti tal-Figuri 11 sa 19 
 
EP Il-pajp ta’ l-egżost 
 
Il-pajp ta’ l-egżost jista’ jkun insulat.  Biex titnaqqas l-inerzja termali tal-pajp ta’ l-egżost hu rrikkmandat li jintuża’ proporzjon tal-ħxuna għad-dijametru ta' 0.015 jew inqas.  L-użu ta’ sezzjonijiet flessibbli jrid ikun limitat għall-proporzjon tat-tul għad-dijametru ta’ 12 jew inqas.  Il-kisriet iridu jiġu minimizzati biex inaqqsu d-depożizzjoni ta' l-inerzja.  Jekk is-sistema tinkludi sajlenser tas-sodda tat-test is-sajlenser jista’ jkun insulat ukoll. 
 
Għal sistema li tipproduċi veloċità kostanti, il-pajp ta’ l-egżost ma jridx ikun fih elbows , 
kisriet u bidliet f’daqqa tad-dijametru għal talanqas 6 dijametri tal-pajp ‘il fuq u 3 dijametri tal-pajp ‘l isfel mit-tarf tas-sonda.  Il-veloċità tal-gass fiż-żona ta' kampjunar trid tkun ogħla minn 10 m/s ħlief fil-mod meta tkun qed taħdem mhux fuq ger.  L-oxxillazzjonijiet fil-pressjoni tal-gass ta’ l-egżost m'għandhomx jeċċedu ± 500 Pa bħala medja.  Kull pass biex jitnaqqsu l-oxxillazzjonijiet fil-pressjoni lil hemm mill-użu ta’ sistema ta’ l-egżost tat-tip tax-xażi (inkluż salejner u mekkaniżmi li jagħmlu trattament wara) m’għandux jibdel il-mod kif taħdem il-magna u lanqas joħloq depożizzjoni tal-partikuli separati. 
 
Għal sistemi mingħajr sonda li tipproduċi veloċità kostanti, hu rrikkmandat li jkun hemm pajp dritt ta’ 6 dijametri tal-pajp ‘il fuq u 3 dijametri tal-pajp ‘l isfel mit-tarf tas-sonda. 
 
SP Sonda ta' kampjunar (l-Figuri 10, 14, 15, 16, 18, 19) 
 
Id-dijametru minimu fuq ġewwa jrid ikun 4 mm.  Il-proporzjon tad-dijametru minimu bejn il-pajp ta’ l-egżost u s-sonda jrid ikun 4.  Is-sonda trid tkun tubu miftuħ li jħares ‘l fuq fil-linja tan-nofs tal-pajp ta’ l-egżsot, jew sonda b’diversi toqob kif deskritta taħt SP1 fil-paragrafu 1.2.1., il-Figura 5. 
 
ISP Sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti (l-Figuri 11, 12) 
 
Is-sonda ta' kampjunar li tipproduċi veloċità kostanti trid tiġi mwaħħla tħares ‘il fuq fil-linja tan-nofs tal-pajp ta’ l-egżost fejn il-kundizzjonijiet tal-fluss fil-paragrafu EP 
jintlaħqu, u ddisinjata biex tagħti kampjun proporzjonali tal-gass ta’ l-egżost mhux ipproċessat.  Id-dijametru minimu fuq ġewwa jrid ikun 12-il mm. 
 
Sistema li tikkontrolla hi meħtieġa biex taqsam l-egżost li jipproduċi veloċità kostanti billi żżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn EP u ISP.  Taħt dawn il-
kundizzjonijiet il-veloċitajiet tal-gass ta’ l-egżost fl- EP u fl- ISP huma identiċi u l-fluss 
tal-piż minn ġo ISP huwa frazzjoni kostanti tal-fluss tal-gass ta' l-egżost.  L- ISP irid 
ikun imqabbad ma’ mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni DPT  min-naħa 
għall-oħra.  Il-kontroll biex jagħti differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn l- EP u l-ISP isir 
bil-kontrollur tal-fluss FC1.  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 177
FD1, FD2 Dak li jiddividi l-fluss (il-Figura 16) 
 
Sett ta’ venturi  jew fetħiet huma mwaħħla fil-pajp ta' l-egżost EP u fit-tubu tat-
trasferiment TT, rispettivament, biex jagħtu kampjun proporzjonali tal-gass ta' l-egżost 
mhux proċessat.  Sistema ta’ kontroll magħmula minn żewġ valvs li jikkontrollaw il-
pressjoni PCV 1 u PCV2  hi meħtieġa għall-qsim proporzjonali billi tikkontrolla l-
pressjonijiet f' EP u f'DT. 
 
FD3 Dak li jiddividi l-fluss (il-Figura 17) 
 
Sett ta’ tubi (unità b’diversi tubi) hu mwaħħal fil-pajp ta’ l-egżost EP biex jagħti 
kampjun proporzjonali tal-gass ta’ l-egżost mhux proċessat.  Wieħed mit-tubi jgħaddi l-gass ta’ l-egżost lejn il-mina li titlef fil-konċentrazzjoni DT, filwaqt li t-tubi l-oħra 
joħorġu l-gass ta’ l-egżost lejn iċ-ċejmber nieda DC.  It-tubi jrid ikollhom l-istess 
dimensjonijiet (l-istess dijametru, tul, redjus tal-liwi), sabiex il-qsim ta’ l-egżost jiddependi fuq in-numru totali ta’ tubi.  Hi meħtieġa sistema li tikkontrolla għat-taqsim proporzjonali billi żżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn il-ħruġ ta’ l-unità b’diversi tubi għal ġo DC u l-ħruġ ta’ TT.  Taħt dawn il-kundizzjonijiet, il-veloċitajiet 
tal-gass ta’ l-egżost f’ EP u f’FD3 huma proporzjonali, u l-fluss TT huwa frazzjoni 
kostanti tal-fluss tal-gass ta' l-egżost.  Iż-żewġ punti jridu jiġu mqabbda ma’ mekkaniżmu DPT li jgħaddi d-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra. Il-kontroll 
biex jagħti differenza fil-pressjoni ta’ żero jsir bil-kontrollur tal-fluss FC1. 
 
EGA L-analizzatur tal-gass ta’ l-egżost (il-Figuri 13, 14, 15, 16, 17) 
 
Jistgħu jintużaw analizzaturi tas-CO
2 jew l-NO x (bil-metodu tal-bilanċ tal-karbonju CO 2 
biss).  L-analizzaturi jridu jiġu kalibrati bħall-analizzaturi għall-kejl ta’ l-emissjonijiet gassużi.  Jista’ jintuża’ analizzatur wieħed jew diversi analizzaturi biex jiġu determinati d-differenzi fil-konċentrazzjoni.  Il-preċiżjoni tas-sistemi li jkejlu trid tkun tali li l-preċiżjoni ta’ G
EDF W,i hi sa mhux aktar minn ± 4 fil-mija. 
 
TT Tubu li jittrasferixxi (l-Figuri 11 sa 19) 
 
It-tubu li jittrasferixxi jrid:  
 
− Qasir kemm jista’ jkun, iżda mhux aktar twil minn 5 m. 
 
− Ugwali għal jew akbar mid-dijametru tas-sonda, iżda mhux aktar minn 25 mm fid-
dijametru. 
 − Joħroġ fuq il-linja tan-nofs tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni u jipponta ‘l 
isfel. 
 
Jekk it-tubu hu twil 1 metru jew inqas, irid ikun insulat b’materjal b’konduttività termali massima ta’ 0.05 W/m*K bi ħxuna radjali ta’ l-insulazzjoni li tikkorrispondi għad-dijametru tas-sonda.  Jekk it-tubu hu itwal minn 1 metru, irid ikun insulat u msaħħan għal temperatura minima tal-ħajt ta’ 523 K (250°C). 178 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
DPT Mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra (l-
Figuri 11, 12, 17) 
 
Il-mekkaniżmu li jbiddel id-differenza fil-pressjoni min-naħa għall-oħra jrid ikollu firxa 
ta’ ± 500 Pa jew inqas. 
 
FC1 Il-kontrollur tal-fluss (il-Figuri 11, 12, 17) 
 
Għal sistemi li jipproduċu veloċità kostanti (l-figuri 11, 12), kontrollur tal-fluss hu meħtieġ biex iżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn l- EP u l-ISP.  L-aġġustament 
jista' jsir billi:  
 
(a) tiġi kkontrollata l-veloċità jew il-fluss tal-blower li jiġbed SB u l-veloċità jew il-fluss 
tal-blower tal-pressjoni PB tinżamm kostanti waqt kull mod (il-Figura 11) jew 
 (b) billi tiġi aġġustata l-blower li tiġbed SB għall-fluss tal-piż kostanti tal-gass ta’ l-
egżost li tilef fil-konċentrazzjoni u jiġi kkontrollat il-fluss tal-blower tal-pressjoni PB, u għalhekk il-fluss ta’ l-egżost tal-kampjun f’post fit-tarf tat-tubu tat-
trasferiment TT (il-Figura 12). 
 
F’każ ta’ sistema bil-pressjoni kkontrollata l-iżball li jifdal fiċ-ċirkuwitu elettriku li jikkontrolla m'għandux jeċċedi ± 3 Pa.  L-oxxillazzjonijiet tal-pressjoni fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni m'għandhomx jeċċedi ± 250 Pa bħala medja. 
 
Għal sistema b’diversi tubi (l-Figura 17), jeħtieġ kontrollur tal-fluss biex jinqasam b’mod proporzjonali l-egżost biex iżomm differenza fil-pressjoni ta’ żero bejn il-ħruġ ta' l-unità b'diversi tubi u l-ħruġ tat- TT.  L-aġġustament isir billi tiġi kkontrollata r-rata tal-
fluss ta’ l-arja ta’ l-injezzjoni fid- DT fil-ħruġ tat- TT.  
 
PCV1, PCV2 Valv li jikkontrolla l-pressjoni (l-Figura 16) 
 
Żewġ valvs li jikkontrollaw il-pressjoni huma meħtieġa għas-sistemi taż-żewġ venturi / 
żewġ fetħiet għall-qsim proporzjonali tal-fluss billi jikkontrollaw il-pressjoni fuq wara ta’ l- EP u l-pressjoni fid- DT.  Il-valvs iridu jkunu mqiegħda ‘l isfel minn SP f’EP u bejn 
PB u DT. 
 
DC Ċejmber niedja (l-Figura 17) 
 
Ċejmber niedja trid tiġi mwaħħla fil-ħruġ ta' l-unità b'diversi tubi biex tnaqqas l-oxxillazzjonijiet tal-pressjoni fil-pajp ta' l-egżost EP. 
 
VN Venturi (l-Figura 15) 
 
Venturi jiġi mwaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT biex joħloq 
pressjoni negattiva fejn hemm il-ħruġ tat-tubu li jitrasferixxi TT.  Ir-rata tal-fluss tal-
gass minn TT hi determinata permezz tal-bdil fil-momentum fejn hemm il- venturi , u hi 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 179
bażikament proporzjonali mar-rata tal-fluss tal-blower tal-pressjoni PB li jwassal għal 
proporzjon kostanti tat-telf fil-konċentrazzjoni.  Peress li l-bdil fil-momentum hu 
affettwat mit-temperatura fil-ħruġ ta’ TT u d-differenza fil-pressjoni bejn EP u DT, il-
proporzjon proprja tat-telf fil-konċentrazzjoni hu ftit inqas f’tagħbija baxxa milli f'tagħbija għolja. 
 
FC2 Kontrollur tal-fluss (il-Figuri 13, 14, 18, 19; mhux obbligatorji) 
 
Kontrollur tal-fluss jista’ jintuża’ biex jikkontrolla l-fluss tal-blower tal-pressjoni PB 
u/jew il-blower li jiġbed SB.  Jista’ jkun imqabbad ma’ l-arja ta’ l-egżost, li tidħol, jew 
mas-sinjali tal-fluss tal-fjuwil u/jew mas-sinjali differenti tas-CO
2 jew l-NO x  . 
Meta tkun qed tintuża’ fornitura ta’ l-arja taħt pressjoni (l-Figura 18), FC2 jikkontrolla 
l-fluss ta’ l-arja direttament. 
 
FM1 Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figuri 11, 12, 18, 19) 
 
Miter tal-gass jew xi strumentazzjoni oħra tal-fluss biex tkejjel il-fluss ta’ l-arja li tilef 
fil-konċentrazzjoni.  FM1 mhux obbligatorju jekk il-blower tal-pressjoni PB hu kalibrat 
biex ikejjel il-fluss. 
 
FM2 Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figura 19) 
 
Miter tal-gass jew xi strumentazzjoni oħra tal-fluss biex tkejjel il-fluss tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni.  FM2 mhux obbligatorju jew il-blower li jiġbed SB hu 
kkalibrat biex ikejjel il-fluss. 
 
PB Il-blower tal-pressjoni (l-Figuri 11, 12, 13, 14, 15, 16, 19) 
 
Biex jikkontrolla r-rata tal-fluss ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, PB jista’ jiġi 
mqabbad mal-kontrolluri tal-fluss FC1 jew FC2.  PB mhux meħtieġ meta jintuża’ valv 
forma ta’ farfett.  PB jista’ jintuża’ biex ikejjel il-fluss ta’ l-arja li titlef fil-
konċentrazzjoni, jekk ikun ikkalibrat. 
 
SB Blower li jiġbed (il-Figuri 11, 12, 13, 16, 17, 19) 
 
Għal sistemi ta' kampjunar frazzjonali biss.  SB jista’ jintuża’ biex ikejjel il-fluss tal-
gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, jekk ikun ikkalibrat. 
 
DAF Filter ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni (l-Figuri 11 sa 19) 
 
Hu rrikkmandat li l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni tkun iffiltrata u l-faħam mibrux biex jiġu eliminati l-idrokarbons fl-isfond.  Fuq talba tal-fabbrikanti tal-magna l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni jrid jittieħed kampjun tagħha skond il-prassi ta’ inġinerija tajba biex ikunu determinati l-livelli ta' partikuli separati fl-isfond, li jistgħu jitnaqqsu mill-valuri mkejla fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni. 
 180 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
DT Mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figuri 11 sa 19) 
 
Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni: 
 
– trid tkun twila biżżejjed biex toħloq taħlit komplut ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-
konċentrazzjoni taħt kundizzjonijiet tal-fluss turbolenti; 
 
– trid tkun magħmula mill-i stainless steel  bi: 
 
 proporzjon ta’ ħxuna/dijametru ta’ 0.025 jew inqas għall-mini fejn isir it-telf fil-
konċentrazzjoni b’dijametri fuq ġewwa akbar minn 75 mm; 
 
 ħxuna nominali ta’ mhux inqas minn 1.5 mm għall-mini fejn isir it-telf fil-
konċentrazzjoni b’dijametri fuq ġewwa li huma ugwali għal jew inqas minn 75 mm; 
 
– trid tkun talanqas 75 mm fid-dijametru għat-tip kampjunarju frazzjonali; 
 
– hu rrikkmandat li tkun talanqas 25 mm fid-dijametru għat-tip kampjunarju totali; 
 
– tista’ tiġi msaħħna għal mhux aktar minn 325 K (52°C) temperatura tal-ħajt permezz ta’ tisħin dirett jew permezz ta’ tisħin minn qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix it-325 K (52°C) qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni; 
 
– tista’ tkun insulata.  
 
L-egżost tal-magna jista' jiġi mħallat sew ma’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni.  Għal sistemi ta' kampjunar frazzjonali, il-kwalità tat-taħlit trid tiġi ċċekkjata wara li jibdew jaħdmu permezz ta' profil CO
2 tal-mina bil-magna taħdem (talanqas erba' punti tal-kejl 
imqassma ndaqs 'il bogħod minn xulxin).  Jekk ikun hemm bżonn, tista’ tintuża’ fetħa għat-taħlit. 
 
Nota
: Jekk it-temperatura ambjentali fil-viċinanza tal-mina fejn isir it-telf fil-
konċentrazzjoni ( DT) hi taħt il-293 K (20°C), għandhom jittieħdu 
prekawzjonijiet biex jiġi evitat it-telf tal-partikuli fuq il-ħitan friski tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni.  Għalhekk, hu rrikkmandat li l-mina tiġi msaħħna u/jew insulata fil-limiti mogħtija hawn fuq. 
 
F’tagħbijiet għolja tal-magna, il-mina tista’ tiġi mkessħa permezz ta’ mezzi mhux aggressivi bħal fann li jiċċirkola, sakemm it-temperatura tal-mezz li jkessaħ mhix taħt il-293 K (20°C). 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 181
HE Skambjatur tas-sħana (l-Figuri 16, 17) 
 
L-iskambjatur tas-sħana jrid ikun jiflaħ biżżejjed biex iżomm it-temperatura fid-daħla 
tal-blower li jiġbed SB sa mhux aktar minn ± 11K tat-temperatura tat-tħaddim medja 
waqt it-test.  
 2.3. Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ
 
 
Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni hi deskritta fil-Figura 20 abbażi tat-telf fil-konċentrazzjoni ta’ l-egżost totali permezz tal-kunċett tas- CVS (Teħid ta’ kampjuni 
Kostanti tal-Volum).   Il-volum totali tat-taħlita ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni jrid jitkejjel.  Tista’ tintuża’ jew sistema PDP  jew CFV . 
 
Għall-ġbir sussegwenti tal-partikuli separate, kampjun tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi mgħoddi fis-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (l-paragrafu 2.4., il-Figuri 21 u 22).  Jekk dan isir direttament, ikun magħruf bħala telf fil-konċentrazzjoni waħdieni.  Jekk il-kampjun jitlef fil-konċentrazzjoni darb’oħra fil-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni, ikun magħruf bħala telf fil-konċentrazzjoni doppju.  Dan hu utli, jekk ir-rekwiżit tat-temperatura tal-wiċċ tal-filter ma tistax tintlaħaq b’telf fil-konċentrazzjoni waħdieni.  Għalkemm parzjalment sistema li titlef fil-konċentrazzjoni, is-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni doppja hi deskritta bħala modifikazzjoni tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati fil-paragrafu 2.4., il-Figura 22, peress li għandha ħafna mill-partijiet bħas-sistema tipika ta' kampjunar tal-partikuli separati. 
 
 
DAF HE 
PDP 
CFV PTT PSP 
EP opzjonali opzjonali 
arja 
egżost Lejn il- background filter  
ara l-figura 21 
vent vent FC 3 
FC 3 Jekk jintuża EFC  Lejn is - sistema ta ' kampjunar tal - part ikuli
Jew lejn DDS ara figura 2 1 
 
 
Il-Figura 20  - Sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ 
 182 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
L-ammont totali tal-gass ta' l-egżost mhux proċessat jiġi mħallat fil-mina fejn isir it-telf 
fil-konċentrazzjoni DT ma' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni.  Ir-rata tal-fluss tal-gass ta’ 
l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni hi mkejla jew permezz ta’ Pompa b’Ċaqliq Pożittiv PDP  jew permezz ta’ Venturi  bil-Fluss Kritiku CFV .  Skambjatur tas-sħana HE jew 
kumpens tal-fluss elettroniku EFC  jista’ jintuża’ għat-teħid proporzjonali tal-kampjuni 
tal-partikuli separati u biex ikun determinat il-fluss.  Peress li d-determinazzjoni tal-piż tal-partikuli separati hi bbażata fuq il-fluss totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, il-proporzjon ta’ telf fil-konċentrazzjoni mhux meħtieġ li jiġi kkalkulat. 
  2.3.1. Komponenti tal-Figura 20  
EP Il-pajp ta’ l-egżost 
 
It-tul tal-pajp ta’ l-egżost mill-ħruġ tal-manifold ta’ l-egżost tal-magna, l-iżbokk tat-turboċarġer jew il-mekkaniżmu li jagħmel trattament wara sal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni m'għandux ikun iktar minn 10 m.  Jekk il-pajp ta' l-egżost 'l isfel fil-manifold ta' l-egżost tal-magna, l-iżbokk tat-turboċarger jew il-mekkaniżmu li jagħmel trattament wara jeċċedi 4 m fit-tul, imbagħad it-tubi kollha itwal minn 4 m iridu jiġu insulati, barra minn miter tad-duħħan li jkun ‘l ġewwa, jekk jintuża’.  Il-ħxuna radjali ta’ l-insulazzjoni trid tkun talanqas 25 mm.  Il-konduttività termali tal-materjal ta’ l-insulazzjoni jrid ikollu valur mhux akbar minn 0.1 W/mK imkejjel f'673 K.  Biex titnaqqas l-inerzja termali tal-pajp ta' l-egżost proporzjon tal-ħxuna għad-dijametru ta' 0.015 jew inqas hu rrikkmandat.  L-użu ta’ sezzjonijiet flessibbli jrid ikun limitat għall-proporzjon tat-tul għad-dijametru ta’ 12 jew inqas. 
 
PDP Pompa biċ-ċaqliq pożittiv 
 
Il-miters PDP  tal-fluss ta’ l-egżost totali li tilef fil-konċentrazzjoni min-numru ta’ 
dawrien tal-pompa u l-pompa taċ-ċaqliq.  Il-pressjoni fuq wara tas-sistema ta’ l-egżost 
ma tridx titniżżel b’mod artifiċjali mill- PDP  jew mis-sistema tad-dħul ta’ l-arja li titlef 
fil-konċentrazzjoni.  Pressjoni fuq wara ta’ l-egżost statika bis-sistema PDP  taħdem trid 
tibqa’ sa mhux aktar minn ±1.5 kPa tal-pressjoni statika mkejla mingħajr konnessjoni mal-PDP  f’veloċità u tagħbija tal-magna identiċi.  It-temperatura tat-taħlita tal-gass 
eżatt qabel il- PDP  trid tkun sa mhux aktar minn ± 6 K tat-temperatura tat-tħaddim 
medja osservata waqt it-test, meta ma jintużax kumpens tal-fluss.  Il-kumpens għall-fluss jista’ jintuża’ biss jekk it-temperatura fid-daħla tal- PDP  ma teċċedix it-323 K 
(50°C) 
 
CFV Venturi  bil-fluss kritiku 
 
Is-CFV  tkejjel il-fluss totali ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni billi żżomm il-fluss 
f'kundizzjonijiet ċowkjati (fluss kritiku).  Pressjoni statika fuq wara ta' l-egżost imkejla permezz tas-sistema CFV  taħdem trid tibqa' sa mhux aktar minn ± 1.5 kPa tal-pressjoni 
statika mkejla mingħajr konnessjoni mas- CFV  f’veloċità u tagħbija tal-magna identiċi.  
It-temperatura tat-taħlita tal-gass eżatt quddiem is- CFV  trid tibqa’ sa mhux aktar minn ± 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 183
11 K tat-temperatura medja tat-tħaddim osservata waqt it-test, meta ma jintuża’ l-ebda 
kumpens għall-fluss. 
 
HE Skambjatur tas-sħana (mhux obbligatorju, jekk jintuża’ EFC ) 
 
L-iskambjatur tas-sħana jrid ikun jiflaħ biżżejjed biex iżomm it-temperatura fil-limiti meħtieġa t’hawn fuq. 
 
EFC Kumpens għall-fluss elettroniku (mhux obbligatorju, jekk jintuża’ HE) 
 
Jekk it-temperatura fid-daħla ta’ jew il- PDP  jew is- CFV  ma tinżammx fil-limiti 
dikjarati hawn fuq, sistema tal-kumpens tal-fluss hi meħtieġa għall-kejl kontinwu tar-rata tal-fluss u l-kontroll tat-teħid ta' kampjuni proporzjonali fis-sistema tal-partikuli separati.  Għal dak il-għan, is-sinjali tar-rata tal-fluss imkejla kontinwament jintużaw biex jikkoreġu r-rata tal-fluss tal-kampjun mill-filters tal-partikuli separati tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (ara l-paragrafu 2.4., il-Figuri 21, 22), skond il-bżonn. 
 
DT Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni 
 
Il-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni 
 
– trid tkun żgħira biżżejjed fid-dijametru li toħloq fluss turbolenti ( Reynolds Numru 
akbar minn 4000) u twila biżżejjed biex toħloq taħlit komplut ta’ l-egżost u ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni; tista' tintuża' fetħa għat-taħlit; 
 
– tista' tkun talanqas 460 mm fid-dijametru b'sistema li titlef fil-konċentrazzjoni waħdanija; 
 
– tkun talanqas 210 mm fid-dijametru b’sistema doppja li titlef fil-konċentrazzjoni; 
 
– tista’ tkun insulata. 
 
L-egżost tal-magna jrid jiġi mmexxi 'l isfel lejn il-punt fejn jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni, u jitħallat sew. 
 
Meta jintuża’ telf fil-konċentrazzjoni waħdieni, il-kampjun mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni jiġi trasferit lejn is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati (l-paragrafu 2.4., il-Figura 21).  Il-kapaċità tal-fluss tal- PDP  jew tas- CFV  trid tkun 
biżżejjed biex iżżomm l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni f’temperatura ta’ inqas minn jew daqs 325 K (52°C) żatt qabel il-filter ewlieni tal-partikuli separati. 
 
Meta jintuża' telf fil-konċentrazzjoni doppju, kampjun mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni jiġi trasferit lejn il-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni fejn jitlef aktar mill-konċentrazzjoni tiegħu, u mbagħad jiġi mgħoddi mill-filters ta' kampjunar (l-paragrafu 2.4., il-Figura 22).  Il-kapaċità tal-fluss tal- PDP  jew tas- CFV  
trid tkun biżżejjed biex iżżomm il-kurrent ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni fid- DT 184 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
f'temperatura ta' inqas minn jew daqs 464 K (191°C) fiż-żona ta' kampjunar.  Is-sistema 
l-oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni trid tipprovdi biżżejjed arja oħra li titlef fil-konċentrazzjoni biex iżżomm il-kurrent ta’ l-egżost li tilef darbtejn fil-konċentrazzjoni f’temperatura ta’ inqas minn jew daqs 325 K (52°C) eżatt qabel il-filter ewlieni tal-partikuli separati. 
 
DAF Filter ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni 
 
Hu rrikkmandat li l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni tiġi ffiltrata u l-faħam mibrux biex jiġu eliminati l-idrokarbons fl-isfond.  Fuq talba tal-fabbrikanti tal-magni l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni jrid jittieħed kampjun tagħha skond il-prassi ta’ inġinerija tajba biex ikunu determinati l-livelli ta' partikuli separati fl-isfond, li jistgħu jitnaqqsu mill-valuri mkejla fl-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni. 
 
PSP Sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati 
 
Is-sonda hija l-paragrafu ewlieni tal- PTT u: 
 
− trid tkun imwaħħla tħares ‘l fuq f’punt fejn l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u l-gass 
ta’ l-egżost huma mħallta sew, jiġifieri fil-linja tan-nofs tal-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni ( DT) madwar 10 dijametri tal-mina 'l isfel mill-punt fejn l-egżost 
jidħol fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; 
 
− irid ikollha dijametru fuq ġewwa ta' 12-il mm; 
 − trid tkun imsaħħna sa mhux aktar minn 325 K (52°C) temperatura tal-ħajt permezz 
ta’ tisħin dirett jew tisħin qabel ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-
temperatura ta’ l-arja ma teċċedix 325 K (52°C) qabel ma l-egżost jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; 
 
− tista’ tkun insulata.  
 
2.4. Sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati  
Is-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati hi meħtieġa biex tiġbor il-partikuli separati fuq il-filter tal-partikuli separati.  Fil-każ ta’ telf fil-konċentrazzjoni totali fluss parzjali kampjunarju, li hu magħmul billi l-kampjun tal-gass ta' l-egżost kollu li tilef fil-konċentrazzjoni jiġi mgħoddi mill-filters, it-telf fil-konċentrazzjoni (l-paragrafu 2.2., il-Figuri 14, 18) u s-sistema ta' kampjunar normalment jifformaw unità magħquda.  Fil-każ ta’ telf fil-konċentrazzjoni tal-fluss parzjali kampjunarju frazzjonali jew telf fil-konċentrazzjoni tal-fluss kollu, li hu magħmul filli jiġi mgħoddi mill-filters porzjon biss ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, it-telf fil-konċentrazzjoni (l-paragrafu 2.2., il-Figuri 11, 12, 13, 15, 16, 17, 19; il-paragrafu 2.3., il-Figura 20) u l-unitajiet ta' kampjunar normalment jiffurmaw unitajiet differenti.  
 
F’dan ir-Regolament, is-sistema doppja tat-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22) tas-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ hi meqjusa bħala modifikazzjoni 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 185
speċifika tas-sistema ta' kampjunar tipika tal-partikuli separati kif tidher fil-Figura 21.  
Is-sistema doppja tat-telf fil-konċentrazzjoni tinkludi l-partijiet kollha importanti tas-sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati, bħall-kontenituri tal-filter u pompa ta' kampjunar, u kif ukoll xi karatteristiċi tat-telf fil-konċentrazzjoni, bħall-fornitura ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni u mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni. 
  
Sabiex jiġi evitat kull impatt fuq ċirkuwiti elettriċi li jikkontrollaw, hu rrikkmandat li l-pompa tal-kampjun taħdem tul il-proċedura kollha tat-test.  Għall-metodu tal-filter wieħed, sistema tal-bajpass tista’ tintuża’ biex il-kampjun jiġi mgħoddi mill-filters ta' kampjunar fil-ħinijiet mixtieqa.  L-interferenza tal-proċedura li tixgħel iċ-ċirkuwiti elettriċi li jikkontrollaw trid tiġi minimizzata. 
 
 
FM3 FC3 FH BV 
opzjonali 
Mill- EGA 
Mill-PDP 
Mis-CFV 
minn GFUEL jew
jew  
jew  PTT 
P mid- dilution tunnel  DT 
Ara l-figura 11 sa 20 
 
 
Figura 21  - Sistema ta' kampjunar tal-partikuli separati 
  
Kampjun tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni jittieħed mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT tas-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali jew 
sħiħ għal ġos-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati PSP u mit-tubu li jittrasferixxi l-
partikuli separati PTT permezz ta’ pompa ta' kampjunar P.  Il-kampjun jiġi mgħoddi 
mill-kontenitur(i) tal-filter FH li fihom il-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati.  Ir-
rata tal-fluss tal-kampjun hi kkontrollata permezz ta’ kontrollur tal-fluss FC3.  Jekk jintuża’ l-kumpens għall-fluss elettroniku EFC  (ara l-Figura 20), il-fluss tal-gass ta’ l-
egżost hu użat bħala sinjal li jikkmanda għal FC3.  
  186 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 FM4 DP 
SDT BV FH FM3 
BV  o p zjo n ali PTT P 
FC3 
PDP 
jew  
CFV mi d-  d ilu tio n   
tunne l D T  
Ara l-figura 20  vent 
 
 
  
Il-Figura 22
 - Sistema doppja tat-telf fil-konċentrazzjoni (sistema bil-fluss sħiħ biss) 
 
Kampjun tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni hu trasferit mill-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni DT tas-sistema li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ għal 
ġos-sonda ta' kampjunar tal-partikuli separati PSP u t-tubu tat-trasferiment tal-partikuli 
separati PTT għal ġo mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni SDT, li għal darb'oħra 
jitlef fil-konċentrazzjoni.  Il-kampjun imbagħad jiġi mgħoddi mill-kontenitur(i) tal-filters FH li fihom il-filters ta' kampjunar tal-partikuli separati.   Ir-rata tal-fluss ta’ l-
arja li titlef fil-konċentrazzjoni hi normalment kostanti filwaqt li r-rata tal-fluss tal-kampjun hi kkontrollata mill-kontrollur tal-fluss FC3.  Jekk jintuża’ l-kumpens tal-fluss elettroniku EFC  (ara l-Figura 20), il-fluss totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-
konċentrazzjoni hu użat bħala sinjal li jikkmanda għal FC3.  
 2.4.1. Il-komponenti tal-Figuri 21 u 22  
PTT It-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separati (l-Figuri 21, 22) 
 
It-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separate m’għandux ikun itwal minn 1020 mm, u jrid ikun minimizzat fit-tul kull meta hu possibbli.  Fejn japplika, (jiġifieri għas-sistemi ta' kampjunar frazzjonali li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali u għas-sistemi li jitilfu fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ), it-tul tas-sondi ta' kampjunar (SP, ISP, PSP, rispettivament, ara l-paragrafi 2.2. u 2.3.) iridu jiġu inkluż.  
 
Id-dimensjonijiet huma validi għal: 
 
− tip kampjunarju frazzjonali tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali u s-sistema 
tat-telf fil-konċentrazzjoni waħdanija bil-fluss sħiħ mit-tarf tas-sonda ( SP, ISP, 
PSP, rispettivament) għall-kontenitur tal-filter. 
 
− it-tip kampjunarju totali tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss parzjali mit-tarf tal-mina 
fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni sal-kontenitur tal-filter; 
 
− is-sistema doppja li titlef fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ mit-tarf tas-sonda ( PSP) 
sal-mina l-oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni. 
 
It-tubu tat-trasferiment: 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 187
− jista’ jissaħħan sa mhux aktar minn 325K (52°C) temperatura tal-ħajt permezz ta' 
tisħin dirett jew permezz ta' tisħin minn qabel ta' l-arja li titlef fil-
konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta' l-arja ma teċċedix it-325 K (52°C)  qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina li titlef fil-konċentrazzjoni; 
 
− tista’ tkun insulata.  
 
SDT Mina oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22) 
 
Il-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni għandu jkollha dijametru minimu ta’ 75 mm, u għandha tkun twila biżżejjed sabiex tagħti ħin residenti ta’ mill-anqas 0.25 sekondi għall-kampjun li tilef darbtejn fil-konċentrazzjoni.  Il-kontentur ewlieni tal-filter FH irid ikun qiegħed sa mhux aktar minn 300 mm ‘l bogħod mill-ħruġ ta’ l- SDT.  
 
Il-mina l-oħra fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni:  
− ma tridx tkun imsaħħna għal aktar minn 325 K (52°C) temperatura tal-ħajt permezz 
ta’ tisħin dirett jew permezz ta’ tisħin minn qabel ta’ l-arja li titlef fil-
konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta’ l-arja ma teċċedix it-325 K (52°C) qabel ma l-egżost jiddaħħal fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; 
 
− tista’ tkun insulata. 
 
FH Kontenitur(i) tal-filters (il-Figuri 21, 22) 
 
Għall-filters ewlenin u ta’ sostenn kontenitur wieħed tal-filters jew kontenituri separate 
tal-filters jistgħu jintużaw.  Ir-rekwiżiti ta’ l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 4.1.3. iridu jintlaħqu. 
 
Il-kontenitur(i) tal-filters: 
 
− jistgħu jissaħħnu sa mhux aktar minn 325K (52°C) temperatura tal-ħajt permezz ta' 
tisħin dirett jew permezz ta' tisħin minn qabel ta' l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni, dejjem jekk it-temperatura ta' l-arja ma teċċedix it-325 K (52°C)  qabel ma jiddaħħal l-egżost fil-mina fejn isir it-telf fil-konċentrazzjoni; 
 
− jistgħu jkunu insulati.  
 
P Pompa ta' kampjunar (l-Figuri 21, 22)  
 
Il-pompa ta' kampjunar tal-partikuli separati trid tkun qiegħda ‘l bogħod biżżejjed mill-
mina sabiex it-temperatura tal-gass fid-daħla tinżamm kostanti (± 3 K), jekk ma tintużax il-korrezzjoni tal-fluss b’FC3.  188 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
DP Pompa ta’ l-arja li titlef fil-konċentrazzjoni (l-Figura 22) 
 
Il-pompa ta’ l-arja għat-telf fil-konċentrazzjoni trid tkun imqiegħda b’tali mod li l-arja l-
oħra tat-telf fil-konċentrazzjoni tiġi fornuta f’temperatura ta’ 298 K ± 5 K (25°C ± 5°C) , jekk l-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni mhix imsaħħna minn qabel. 
 
FC3 Kontrollur tal-fluss (il-Figuri 21, 22) 
 
Il-kontrollur tal-fluss irid jintuża’ biex jagħmel tajjeb għall-varjazzjonijiet fit-temperatura u l-pressjoni fuq wara fil-mogħdija tal-kampjun tar-rata tal-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati, jekk ma jeżistux mezzi oħra.  Il-kontrollur tal-fluss hu meħtieġ jekk jintuża’ l-kumpens elettroniku tal-fluss EFC  (ara l-Figura 20). 
 
FM3 Il-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figuri 21, 22) 
 
Il-miter tal-gass jew l-istrumentazzjoni tal-fluss għall-fluss tal-kampjun tal-partikuli separati jrid ikun ‘il bogħod biżżejjed mill-pompa ta' kampjunar P sabiex it-temperatura tal-gass fid-daħla tibqa' kostanti (± 3 K), jekk ma tintużax il-korrezzjoni tal-fluss permezz ta' FC3. 
 
FM4 Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss (il-Figura 22) 
 
Il-miter tal-gass jew l-istrumentazzjoni tal-fluss għall-fluss ta' l-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni irid ikun qiegħed b'tali mod li t-temperatura tal-gass fid-daħla tibqa' 298 K ± 5 K (25°C ± 5°C). 
 
BV Valv forma ta’ ballun (mhux obbligatorju) 
 
Il-valv forma ta’ ballun irid ikollu dijametru fuq ġewwa mhux inqas mid-dijametru fuq ġewwa tat-tubu tat-trasferiment tal-partikuli separati PTT, u ħin biex jaqleb ta' inqas 
minn 0.5 sekondi. 
 
Nota
: Jekk it-temperatura ambjentali fil-viċinanza ta’ PSP, PTT, SDT , u FH hi taħt il-
293 K (20°C), għandhom jittieħdu prekawzjonijiet sabiex jiġi evitat it-telf tal-partikuli fuq il-ħitan friski ta' dawn il-partijiet.  Għalhekk, it-tisħin u/jew li jiġu insulati dawn il-partijiet fil-limiti mogħti fid-deskrizzjonijiet rispettivi hu rrikkmandat.  Hu rrikkmandat ukoll li t-temperatura fil-wiċċ tal-filter waqt it-teħid tal-kampjuni ma tkunx inqas minn 293 K (20°C).  
 
F’tagħbijiet għolja tal-magna, il-partijiet t’hawn fuq jistgħu jiġu mkessħa permezz ta’ mezzi mhux aggressivi bħal fann li jiċċirkola, sakemm it-temperatura tal-mezz li jkessaħ mhix inqas minn 293 K (20°C). 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 189
3. DETERMINAZZJONI TA’ L-OPAĊITA` TAD-DĦAĦEN 
 3.1. Introduzzjoni
 
 
Il-paragrafi 3.2. u 3.3. u l-Figuri 23 u 24 fihom deskrizzjonijiet dettaljati tas-sistemi ta’ l-opaċimetri rrikkmandati.  Peress li diversi konfigurazzjonijiet jistgħu jagħtu riżultati ekwivalenti, m’hemmx għalfejn ikunu konformi eżatt mal-Figuri 23 u 24.  Komponenti oħra bħal strumenti, valvs, solenojdi, pompi, u swiċċis jistgħu jintużaw biex jagħtu aktar informazzjoni u biex jikkoordinaw il-funzjonijiet tas-sistemi tal-komponenti.  Komponenti oħra, li huma meħtieġa biex iżommu l-preċiżjoni fuq xi sistemi, jistgħu jiġu esklużi jekk l-esklużjoni tagħhom hi bbażata fuq ġudizzjoni tajjeb ta’ l-inġinerija. 
 
Il-prinċipju tal-kejl hu li d-dawl jiġi mgħoddi minn tul speċifiku tad-duħħan li jrid jitkejjel u dak il-proporzjon ta’ dawl kif jolqot il-wiċċ tar-riċevitur hu użat biex jevalwa l-karatteristiċi oskuri tad-dawl tal-mezz li jgħaddi minnu.  Il-kejl tad-dħaħen jiddependi mid-disinn ta’ l-apparat, u jista’ jsir fil-pajp ta’ l-egżost (opaċimetru ‘l ġewwa bil-fluss sħiħ), fit-tarf tal-pajp ta’ l-egżost (opaċimetru fit-tarf tal-mogħdija bil-fluss sħiħ) jew billi jittieħed kampjun mill-pajp ta' l-egżost (opaċimetru bil-fluss parzjali).  Biex ikun determinat il-koeffiċjent ta’ l-assorbiment tad-dawl mis-sinjal ta’ l-opaċità, it-tul tar-raġġ ottiku ta’ l-istrument irid jingħata mill-fabbrikant ta’ l-istrument. 
 
3.2. Opaċimetru bil-Fluss Sħiħ
 
 
Żewġ tipi ġenerali ta’ opaċimetri bil-fluss sħiħ jistgħu jintużaw (il-Figura 23).  Bl-opaċimetru f’postu, l-opaċità tal-formazzjoni sħiħa tad-dħaħen ta’ l-egżost ġol-pajp ta’ l-egżost tiġi mkejla.   B’dan it-tip ta’ opaċimetru, it-tul effikaċji tar-raġġ ottiku huwa funzjoni tad-disinn ta' l-opaċimetru.  Bl-opaċimetru fit-tarf tal-mogħdija, l-opaċità tal-formazzjoni sħiħa tad-dħaħen ta' l-egżost tiġi mkejla meta toħroġ mill-pajp ta' l-egżost.  B’dan it-tip ta’ opaċimetru, it-tul effikaċji tar-raġġ ottiku huwa funzjoni tad-disinn tal-pajp ta’ l-egżost u d-distanza bejn it-tarf tal-pajp ta' l-egżost u l-opaċimetru. 
   190 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
EPOPLT1 (optional)
CLLDLS
CL
 
 
  
Il-Figura 23
 - Opaċimetru bil-fluss sħiħ 
  3.2.1. Il-komponenti tal-Figura 23  
EP Il-Pajp ta’ l-Egżost 
 
Bl-opaċimetru f’postu, m’hemmx l-ebda bidla fid-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost fi ħdan 3 dijametri tal-pajp ta’ l-egżost qabel jew wara ż-żona li tkejjel.  Jekk id-dijametru taż-żona li tkejjel hu ikbar mid-dijametru tal-pajp ta’ l-egżost, pajp gradwalment jiltaqa' f'punt qabel iż-żona li tkejjel hu rrikkmandat.  
 
Bl-opaċimetru fit-tarf tal-mogħdija, il-punt tal-konnessjoni ta’ 0.6 m tal-pajp ta’ l-egżost irid ikun sezzjoni mimdud għat-tond u ma jkunx fih elbows u liwjiet.  It-tarf tal-pajp ta' 
l-egżost irid jinqata' forma ta' kaxxa.  L-opaċimetru jrid jiġi mwaħħal fin-nofs tal-
formazzjoni tad-dħaħen sa mhux aktar minn 25 ± 5 mm mit-tarf tal-pajp ta’ l-egżost.  
 
OPL Tul tar-Raġġ Ottiku 
 
It-tul tar-raġġ ottiku tad-duħħan oskurat bejn is-sors tad-dawl ta' l-opaċimetru u r-
riċevitur, ikkorreġut kif meħtieġ għan-nuqqas ta' uniformità minħabba l-grejdjints tad-densità u l-effett ta' raġġ ta' dawl kuntrastanti.  It-tul tar-raġġ ottiku jrid jiġi sottomess mill-fabbrikant ta’ l-istrument li jqis kull miżuri kontra l-ħmieġ min-nugrufun (eż. arja li tnaddaf).  Jekk ma jkunx hemm it-tul tar-raġġ ottiku, irid jiġi determinat skond l-ISO IDS 11614, il-paragrafu 11.6.5.  Biex ikun determinat sew it-tul tar-raġġ ottiku, veloċità minima ta' l-egżost tal-gass ta' 20 m/s hi meħtieġa.  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 191
LS Sors tad-dawl 
 
Is-sors tad-dawl għandha tkun lampa inkandexxenti b’temperatura bil-kulur li testendi minn 2800 sa 3250 K jew dajowd li tarmi dawl aħdar (LED) b’quċċati spettrali bejn 550 u 570 nm.  Is-sors tad-dawl għandu jkun mħares mill-ħmieġ tan-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku lil hinn mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.  LD Ditekter tad-dawl 
 Id-ditekter irid ikun photocell  jew photodiode (b’filter, jekk hemm bżonn).    Fil-każ ta’ 
sors tad-dawl inkandexxenti, ir-riċevitur irid ikollu rispons tal-quċċata spettrali simili għall-kurva fototopika ta’ l-għajn tal-bniedem (rispons massimu) li testendi minn 550 għal 570 mm, sa inqas minn 4 fil-mija ta’ dak ir-rispons massimu taħt l-430 nm u ‘l fuq minn 680 nm.  Id-ditekter tad-dawl għandu jkun mħares kontra l-ħmieġ min-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku aktar mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.  CL Lenti li tirranġa l-viżta 
 Id-dawl li joħroġ irid ikollu l-viżta rranġata ma’ raġġ b’dijametru massimu ta’ 30 mm.  Ir-raġġi tar-raġġ tad-dawl iridu jkunu paralleli fi ħdan tolleranza ta’ 3° ta' l-assi ottika.  T1 Is-senser tat-temperatura (mhux obbligatorju) 
 It-temperatura tal-gass ta’ l-egżost tista’ tiġi monitorjata tul it-test.   
3.3. Opaċimetru bi Fluss Parzjali
 
 Permezz ta’ l-opaċimetru bil-fluss parzjali (l-Figura 24), kampjun ta' l-egżost rappreżentattiv jittieħed mill-pajp ta' l-egżost u jiġi mgħoddi minn mogħdija tat-trasferiment għal ġoċ-ċejmber li tkejjel.  B’dan it-tip ta’ opaċimetru, it-tul effikaċji tar-raġġ ottiku huwa funzjoni tad-disinn ta’ l-opaċimetru.  Il-ħinijiet tar-rispons li hemm referenza għalihom fil-paragrafu li ġej japplikaw għar-rata tal-fluss minimu ta' l-opaċimetru, kif speċifikata mill-fabbrikant ta' l-istrument. 
 192 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 
 
Il-Figura 24  - Opaċimetru bil-fluss parzjali 
  3.3.1. Il-komponenti tal-Figura 24  
EP Il-pajp ta’ l-egżost 
 Il-pajp ta’ l-egżost irid ikun pajp dritt ta’ mill-anqas 6 dijametri tal-pajp ‘il fuq u 3 dijametri tal-pajp ‘l isfel mit-tarf tas-sonda.  SP Sonda ta' kampjunar 
 Is-sonda ta' kampjunar trid tkun tubu miftuħ iħares ‘il fuq fuq jew madwar il-linja tan-nofs tal-pajp ta’ l-egżost.  L-ispazju ħieles minn mal-ħajt tat-tarf tal-pajp irid ikun talanqas 5 mm.  Id-dijametru tas-sonda jrid jassigura teħid ta' kampjuni rappreżentattiv u fluss biżżejjed minn ġo l-opaċimetru.   TT Tubu tat-trasferiment 
 It-tubu li jittrasferixxi jrid ikun:   
− Qasir kemm jista’ jkun jassigura temperatura tal-gass ta’ l-egżost ta’ 373 ± 30 K 
(100°C ± 30°C) fid-dħul taċ-ċejmber fejn isir il-kejl. 
 − Ikollha temperatura tal-ħajt biżżejjed ‘l fuq mill-punt meta tifforma n-nida tal-gass 
ta’ l-egżost biex iżżomm milli ssir il-kondensazzjoni.  Egżos
t
EPSP
TT
T1FM
P (opzjonali)OPL
MCCLLS
CLLD27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 193
 
− Tkun ugwali għad-dijametru tas-sonda ta' kampjunar fuq it-tul kollu. 
 − Ikollha ħin tar-rispons ta’ inqas minn 0.05 s fi fluss minimu ta’ l-istrument, kif 
determinat skond l-anness 4, l-appendiċi 4, il-paragrafu 5.2.4. 
 − Ma jkollhiex l-ebda effett sinifikanti fuq il-quċċata tad-duħħan.  
 
FM Mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss 
 Instrumentazzjoni tal-fluss biex jidditektja l-fluss korrett għal ġoċ-ċejmber fejn isir il-kejl.  Ir-rati minimi u massimi tal-fluss iridu jiġu speċifikati mill-fabbrikant ta’ l-
istrument, u jridu jkunu tali li r-rekwiżit tal-ħin tar-rispons ta’ TT u l-ispeċifikazzjonijiet 
tat-tul tar-raġġ ottiku jintlaħqu.  Il-mekkaniżmu tal-kejl tal-fluss jista’ jkun magħluq 
għall-pompa ta' kampjunar, P, jekk hu użat.  MC Ċejmber fejn isir il-kejl 
 Iċ-ċejmber fejn isir il-kejl irid ikollha wiċċ intern li ma jirriflettix, jew ambjent ottiku ekwivalenti.  L-effetti tal-fenomena tad-dawl li tinterferixxi ma’ dak li jirċievi d-ditekter minħabba r-riflessjonijiet interni ta’ l-effetti tat-tixrid iridu jiġu mnaqqsa kemm jista’ jkun.   Il-pressjoni tal-gass fiċ-ċejmber fejn isir il-kejl ma tridx tvarja mill-pressjoni atmosferika b’aktar minn 0.75 kPa.   Fejn id-disinn ma jagħtix lok li jsir dan, il-qari ta’ l-opaċimetru jrid jiġi maqlub fi pressjoni atmosferika.   
It-temperatura tal-ħajt taċ-ċejmber fejn isir il-kejl trid tkun issettjata sa mhux aktar ± 5 
K minn bejn 343 K (70°C) u 373 K (100°C), iżda fl-ebda każ biżżejjed ‘l fuq mill-punt 
fejn tifforma n-nida tal-gass ta’ l-egżost biex tipprevjeni l-kondensazzjoni.  Iċ-ċejmber fejn isir il-kejl trid tkun mgħammra b’mekkaniżmi adattati biex ikejlu t-temperatura.   OPL It-tul tar-raġġ ottiku 
 It-tul tar-raġġ ottiku oskurat bid-dħaħen bejn is-sors tad-dawl ta’ l-opaċimetru u r-riċevitur, ikkorreġut kif hemm bżonn għal nuqqas ta’ uniformità minħabba l-grejdjints tad-densità u l-effett ta' raġġ ta' dawl kuntrastanti.  It-tul tar-raġġ ottiku jrid jingħata mill-fabbrikant ta’ l-istrument billi jqis kull miżura kontra l-ħmieġ min-nugrufun (eż. l-arja li tnaddaf).  Jekk ma jkunx jeżisti t-tul tar-raġġ ottiku, għandu jiġi determinat skond l-ISO IDS 11614, il-paragrafu 11.6.5.  194 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
LS Sors tad-dawl 
 
Is-sors tad-dawl għandu jkun lampa inkandexxenti b’temperatura bil-kulur li testendi minn 2800 sa 3250 K jew ( LED ) b’quċċata spettrali bejn 550 u 570 nm.  Is-sors tad-
dawl għandu jkun mħares mill-ħmieġ tan-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku aktar mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.  LD Ditekter tad-dawl 
 Id-ditekter irid ikun photocell  jew photodiode  (b’filter, jekk hemm bżonn).  Fil-każ ta’ 
sors ta’ dawl inkandexxenti, ir-riċevitur irid ikollu rispons tal-quċċata spettrali simili għall-kurva fototopika ta’ l-għajn tal-bniedem (rispons massimu) li jestendi minn 550 sa 570 nm, sa inqas minn 4 fil-mija ta’ dak ir-rispons massimu taħt l-430 nm u ‘l fuq minn 680 nm.  Id-ditekter tad-dawl għandu jkun mħares mill-ħmieġ tan-nugrufun b’mezzi li ma jaffettwawx it-tul tar-raġġ ottiku aktar mill-ispeċifikazzjonijiet tal-fabbrikant.  CL Lenti li tirranġa l-viżta 
 Id-dawl li joħroġ irid ikollu l-viżta rranġata ma’ raġġ b’dijametru massimu ta’ 30 mm.  Ir-raġġi tar-raġġ tad-dawl iridu jkunu paralleli fi ħdan tolleranza ta’ 3° ta' l-assi ottika  T1 Senser tat-temperatura 
 Biex jimmonitorja t-temperatura tal-gass ta’ l-egżost fid-daħla taċ-ċejmber fejn isir il-kejl.   P Pompa ta' kampjunar (mhux obbligatorja) 
 Pompa ta' kampjunar ‘l isfel fiċ-ċejmber fejn isir il-kejl tista’ tintuża’ biex tittrasferixxi l-kampjun tal-gass miċ-ċejmber fejn isir il-kejl. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 195
Anness 5  
 
KARATTERISTIĊI TEKNIĊI TAL-FJUWIL TA’ REFERENZA GĦALL-MAGNI 
C.I. PRESKRITTI GĦAT-TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI U BIEX 
JIVVERIFIKAW IL-KONFORMITA` TAL-PRODUZZJONI 
 1. FJUWIL DIŻIL 
(1) 
 
Parametri Unit Limiti (1) Metodu tat-Test (2) 
 Publikazzjoni
  Minimu Massimu   
Numru tas- cetane(3)   52 54 ISO 5165 1998 (4) 
Densità fi 15 °C  kg/m3 833 837 ISO 3675 1995 
Distillazzjoni :      
Punt ta’ - 50 %   °C 245  ISO 3405 1998 
Punt ta’ - 95 %   °C 345 350 ISO 3405 1998 
Punt finali fejn jagħli °C --- 370 ISO 3405 1998 
It-temperatura li fiha l-
fwar taż-żejt jaqbad   °C 55 --- EN 27719 1993 
CFPP  °C --- -5 EN 116 1981 
Viskożità f’40 °C mm²/s 2.5 3.5 EN-ISO 3104 1996 
Idrokarbons poliċikliċi 
aromatiċi % m/m 3.0 6.0 IP 391 (* ) 1995 
Kontenut tal-kubrit
 (5) mg/kg --- 300 pr. EN-ISO/DIS 14596 1998 (4) 
Korrużjoni tar-ram   --- 1 EN-ISO 2160 1995 
Fdal tal-karbonju 
Conradson (10% DR) % m/m --- 0.2 EN-ISO 10370  
Kontenut ta’ rmied  % m/m --- 0.01 EN-ISO 6245 1995 
Kontenut ta’ l-ilma  % m/m --- 0.05 EN-ISO 12937 1995 
Numru tan-
newtralizzazzjoni (aċtu qawwi) mg --- 0.02 ASTM D 974-95 1998 
(4) 
Stabbilità ta' l-
ossidazzjoni (6) mg/ ml --- 0.025 EN-ISO 12205 1996 
 (1)  Jekk tkun meħtieġa li tiġi ikkalkulata l-effiċjenza termali ta' magna jew vettura, il-valur 
kalorifiku tal-fuel jista' jkun ikkalkulat minn: 
  Enerġija speċifika (valur kalorifiku) (nett) f’MJ/kg = (46.423 - 8.792d²
 + 3.170d) (1 - (x 
+ y + s)) + 9.420s - 2.499x 
 196 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
  fejn: 
   d = id-densità fi 15 °C   x  = il-proporzjon bil-piż ta’ l-ilma (% diviż b’100)   y = il-proporzjon bil-piż ta' rmied (% diviż b’100)   s = il-proporzjon bil-piż tal-kubrit (% diviż b’100).  (2)  Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjoni huma “valuri vera”.  Meta jiġi stabbilit il-valur tal-
limitu tagħhom il-kundizzjonijiet ta’ ISO 4259 Prodotti taż-żejt mhux raffinat – Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta tal-preċiżjoni fir-rigward tal-metodi tat-test,  ġew applikati u biex ikun iffissat valur massimu, differenza massima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R= riproduċibbiltà).  Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet statistiċi, il-fabbrikant tal-fjuwil għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi.  Jekk ikun meħtieġ li tiġi ċċarata l-mistoqsija jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjoni, għandhom jintużaw il-kundizzjonijiet ta’ ISO 4259. 
 (3)  Il-firxa għan-numru tas- cetane  mhix skond ir-rekwiżit għall-firxa minima ta' 4R.  Iżda, 
fil-każ ta’ tilwim bejn il-fornitur tal-fjuwil u min juża’ l-fjuwil, il-kundizzjonijiet f’ISO 4259 jistgħu jintużaw biex jirrisolvu dak it-tilwim dejjem jekk kejlijiet replikati, f’numru biżżejjed biex tinkiseb il-preċiżjoni meħtieġa, isiru b’referenza għal determinazzjonijiet waħdiena. 
 (4) Ix-xahar tal-pubblikazzjoni se jitlesta dalwaqt. 
 
(5) Il-kontenut proprja tal-kubrit tal-fjuwil użat għat-test irid jiġi rrappurtat.  Barra minn 
hekk, il-kontenut tal-kubrit tal-fjuwil ta’ referenza użat biex japprova vettura jew magna meta mqabbla mal-limiti mogħtija fir-ringiela B tat-Tabella fil-paragrafu 5.2.1. ta’ dan ir-Regolament irid ikollu kontenut massimu ta’ kubrit ta’ 50 ppm. 
 (6)  Anki jekk l-istabbilità ta’ l-ossidazzjoni hi kkontrollata, x’aktarx li kemm isservi jkun 
limitat.  Wieħed għandu jieħu l-parir tal-fornitur dwar il-kundizzjonijiet tal-ħżin u kemm iservi. 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 197
2. ETHANOL  GĦALL-MAGNI DIŻIL (1) 
 
Limiti (2) Parametru Unità Minimu Massimu Metodu tat-Test (3) 
Alkoħol, piż % m/m 92.4 - ASTM D 5501 
Al koħol ie ħor barra l- ethanol  li  
jinsab fl -alko ħol totali, piż % m/m - 2 ASTM D 5501 
Densità at 15°C kg/m3 795 815 ASTM D 4052 
Kontenut ta’ rmied % m/m  0.001 ISO 6245 
It-temperatura li fiha l-fwar 
taż-żejt jaqbad  °C 10  ISO 2719 
Aċidità, i kka lk ulata bħa la aċtu  
aċetik u % m/m - 0.0025 ISO 1388-2 
Nu mr u ta n -ne w tral izzazzjoni (aċtu qa w w i) KOH mg/1 - 1  
Kul ur Skond l -is kala - 10 ASTM D 1209 
Fdal xott f’100°C mg/kg  15 ISO 759 
Kontenut ta’ l-ilma % m/m  6.5 ISO 760 
Aldehydes ikkal kula ti bħala aċ tu 
aċetik u % m/m  0.0025 ISO 1388-4 
Kontenut tal-kubrit mg/kg - 10 ASTM D 5453 
Esters, ikkalkulati bħala 
ethylacetate  % m/m - 0.1 ASTM D 1617 
 
(1) Dak li jtejjeb is- cetane , kif speċifikat mill-fabbrikant tal-magna, jista’ jiżdied mal-fjuwil 
ta’ l- ethanol.  L-ammont massimu permess hu 10% m/m. 
 (2) Il-valuri kwotati fl-ispeċifikazzjoni huma “valuri vera”. Meta kien qed jiġi stabbilit il-
valur tal-limitu tagħhom il-kundizzjonijiet ta’ ISO 4259, Prodotti taż-żejt mhux raffinat – Determinazzjoni u applikazzjoni ta’ dejta tal-preċiżjoni fir-rigward tal-metodi tat-test,  ġew applikati u biex ikun iffissat valur massimu, differenza massima ta’ 2R ‘il fuq miż-żero tqieset; biex ikun iffissat valur massimu u minimu, id-differenza minima hi 4R (R= riproduċibbiltà) Minkejja din il-miżura, li hi meħtieġa għal raġunijiet statistiċi, il-fabbrikant tal-fjuwil għandu xorta waħda jimmira lejn valur ta’ żero meta l-valur massimu stipulat huwa 2R u lejn il-valur medju fil-każ tal-kwotazzjonijiet tal-limiti massimi u minimi. Jekk ikun meħtieġ li tiġi iċċarata l-mistoqsija jekk il-fjuwil jilħaqx ir-rekwiżiti ta’ l-ispeċifikazzjoni, għandhom jiġu applikati l-kundizzjonijiet ta' ISO 4259. 
 (3) Metodi ISO ekwivalenti se jkun adottati meta jinħarġu għall-karatteristiċi kollha 
elenkati hawn fuq. 
  
__________ 198 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 6  
 
KARATTERISTIĊI TEKNIĊI TAL-FJUWIL TA’ REFERENZA N.G. PRESKRITT GĦAT-
TESTIJIET TA’ L-APPROVAZZJONI U BIEX JIVVERIFIKAW IL-KONFORMITA` TAL-
PRODUZZJONI 
 
 Tip:  GASS NATURALI ( NG) 
  Fjuwils tas-suq Ewropew jeżistu f'żewġ firxiet:   – il-firxa H, li l-fjuwils ta’ referenza estremi tagħha huma GR u G23;  – il-firxa L, li l-fjuwils ta’ referenza estremi tagħha huma G23 u G25.    Il-karatteristiċi tal-fjuwils ta’ referenza GR, G23 u G25 huma mqassra hawn taħt:  
Fjuwil ta’ referenza GR 
 
Karatteristiċi Unitajiet Bażi Limiti Metodu tat-test 
   Min. Mas.  
Kompożizzjoni:       
Metanu % mole  87 84 89  
Etanu % mole  13 11 15  
Bilanċ (*) % mole  - - 1 ISO 6974 
Kontenut tal-kubrit mg/m3 (**) - - 10 ISO 6326-5 
 
(*) Inerts +C 2+ 
(**) Il-valur irid jiġi determinat f’kundizzjonijiet standard (293.2 K (20°C) u 101.3 kPa) 
 
Fjuwil ta’ referenza G23  
 
Karatteristiċi Unitajiet Bażi Limiti Metodu tat-test 
   Min. Mas.  
Kompożizzjoni:       
Metanu % mole  92.5 91.5 93.5  
Bilanċ (*) % mole  - - 1 ISO 6974 
N 2 % mole  7.5 6.5 8.5  
Kontenut tal-kubrit mg/m3 (**) - - 10 ISO 6326-5 
 
(*) Inerts  (differenti minn N 2) +C 2/C 2+ 
(**) Il-valur irid jiġi determinat f’kundizzjonijiet standard (293.2 K (20°C) u 101.3 
kPa). 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 199
 
Fjuwil ta’ referenza G25  
 
Karatteristiċi Unitajiet Bażi Limiti Metodu tat-test 
   Min. Mas.  
Kompożizzjoni:       
Metanu % mole  86 84 88  
Bilanċ (*) % mole  - - 1 ISO 6974 
N 2 % mole  14 12 16  
Kontenut tal-kubrit mg/m3 (**) - - 10 ISO 6326-5 
 
(*) Inerts  (differenti minn N 2) +C 2/C 2+ 
(**) Valur irid jiġi determinat f’kundizzjonijiet standard (293.2 K (20°C) u 101.3 kPa). 
 
_________ 200 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Anness 7  
 
Tip:  GASS LIKWIDIFIKAT TAŻ-ŻEJT MHUX RAFFINAT ( LPG ) 
 
Parametru Unità Limiti Fjuwil A Limiti Fjuwil B Metodu tat-
tes
t 
  Minimu Massimu Minimu Masimu  
Nu mr u ta ' l -Ot tan u tal -
Mut ur  92.5 (1)  92.5  EN 589 
Anness B 
Kompożiżżjoni:        
kontentut C3 % vol 48 52 83 87  
kontenut C4 % vol 48 52 13 17 ISO 7941 
Olefins % vol  12  14  
Fdal ta’ l-
evaporazzjoni Mg/ kg  50  50 NFM 41015 
Kontenut totali ta’ 
kubrit Piż ppm (1)  50  50 EN 2426 0 
Sulfid ta’ l-idroġenu ---  Xejn  Xejn ISO 8819 
Korrużjoni ta’ l-istrixxa tar-ram klas si fika  klas si 1  Klassi 1 ISO 6251(2) 
Il ma f ’0° C   ħieles  ħieles spezzjoni 
viżiva 
 (1) Valur irid ikun determinat f’kundizzjonijiet standard 293.2 K (20 °C) u 101.3 kPa.  (2) Dan il-metodu jista’ ma jiddeterminax b’mod preċiż li hemm materjal korrużiv jekk il-
kampjun fih inibituri tal-korrużjoni jew xi kimiċi oħra, li jnaqqsu l-korrużività tal-kampjun għall-istrixxa tar-ram.  Għalhekk, iż-żieda ta’ dawk il-kompożizzjonijiet bil-għan biss li jippreġudikaw il-metodu tat-test hi projbita. 
________ 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 201
Anness 8  
 
EŻEMPJU TA' PROĊEDURA TA' KALKOLAZZJONI 
 
1.  TEST TA’ L- ETC 
 1.1.  Emissjonijiet gassużi
 
   Id-dejta tal-kejl għall-kalkolazzjoni tar-riżultati tal-mod individwali jidhru hawn 
taħt.  F’dan l-eżempju, huma mkejla meta xotti, HC meta mxarrab.  Il-
konċentrazzjoni ta’ HC hi mogħtija f’ekwivalenti tal-propan (C3) u trid tiġi 
multiplikata bi 3 mar-riżultat f’ekwivalenti ta’ C1.  Il-proċedura ta’ kalkolazzjoni hi identika għall-modi l-oħra.  
 
P 
(kW) T
a 
(K) H a 
(g/kg) G EXH 
(kg) G AI R W 
(kg) G FUE L 
(kg) HC 
(ppm) CO 
(ppm) NO x 
(ppm) 
82.9 294.8 7.81 563.38 545.29 18.09 6.3 41.2 495 
     Kalkolazzjoni tal-fattur ta’ korrezzjoni minn imxarrab għal xott (l-anness 4, l-
appendiċi 1, il-paragrafu 4.2.): 
 
  F
FH = 
⎟⎠⎞⎜⎝⎛+29 . 54509 . 181969 . 1 = 1.9058 u K W2 = () 81 . 7 608 . 1 100081 . 7 608 . 1
∗ +∗ = 0.0124 
 
  K W,r =  9239 . 0 0124 . 006 . 54109 . 189058 . 1 1 = − ⎟⎠⎞⎜⎝⎛∗ −  
 
  Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjonijiet imxarrba:    CO  = 41.2 * 0.9239 = 38.1 ppm   NO
x  = 495 * 0.9239 = 457 ppm 
   Kalkolazzjoni tal-fattur tal-korrezzjoni  ta’ l-umdità  (l-anness 4, l-appendiċi 1, 
il-paragrafu 4.3.): 
   A =  0.309 * 18.09/541.06 - 0.0266  = -0.0163   B = -0.209 * 18.09/541.06 + 0.00954  =  0.0026  
9625 . 0) 298 8 . 294 ( 0026 . 0 ) 71 . 10 81 . 7 ( 0163 . 0 11KD , H =− ∗ + − ∗ −=  
 202 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
  Kalkolazzjoni tar-rati tal-fluss tal-piż ta' l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 
1, il-paragrafu 4.4.): 
 
  NO x = 0.001587 * 457 * 0.9625 * 563.38 = 393.27 g/h 
  CO  = 0.000966 * 38.1 * 563.38 = 20.735 g/h   HC  = 0.000479 * 6.3 * 3 * 563.38 = 5.100 g/h    Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 
4.5.): 
   L-eżempju ta’ kalkolazzjoni li ġej hu mogħtija għas- CO; il-proċedura ta’ 
kalkolazzjoni hi identika għall-komponenti l-oħra. 
   Ir-rati tal-fluss tal-piż ta’ l-emissjonijiet tal-modi individwali huma mmultiplikati 
bil-fatturi rispettivi li jeħtieġu konsiderazzjoni sew, kif indikat fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 2.7.1., u magħduda biex jirriżultaw fir-rata tal-fluss tal-piż ta' l-emissjonijiet medji tul iċ-ċiklu: 
    CO = (6.7 * 0.15) + (24.6 * 0.08) + (20.5 * 0.10) + (20.7 * 0.10) + (20.6 * 
0.05) + (15.0 * 0.05) + (19.7 * 0.05) + (74.5 * 0.09) + (31.5 * 0.10) + (81.9 * 0.08) + (34.8 * 0.05) + (30.8 * 0.05) + (27.3 * 0.05) = 30.91 g/h  
    Is-saħħa tal-magna tal-modi individwali hi mmultiplikata bil-fatturi rispettivi li 
jeħtieġu kunsiderazzjoni sew, kif indikat fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 2.7.1., u magħduda biex jirriżultaw fis-saħħa medja taċ-ċiklu: 
    P(n) = (0.1 * 0.15) + (96.8 * 0.08) + (55.2 * 0.10) + (82.9 * 0.10) + (46.8 * 
0.05) + (70.1 * 0.05) + (23.0 * 0.05) +(114.3 * 0.09) + (27.0 * 0.10) + (122.0 * 0.08) + (28.6 * 0.05) + (87.4 * 0.05) + (57.9 * 0.05) = 60.006 kW 
  
006 . 6091 . 30CO =  = 0.515 g/kWh 
    Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika NO
x tal-punt magħżul addoċċ (l-anness 4, 
l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.6.1.): 
   Assumi li l-valuri li ġejjin ġew determinati fuq il-punt magħżul bl-addoċċ:     n
Z   = 1600 min-1 
  M Z   = 495 Nm 
  NO x mass,Z  = 487.9 g/h (ikkalkulat skond il-formuli ta’ qabel) 
  P(n) Z   = 83 kW 
  NO x,Z   = 487.9/83 = 5.878 g/kWh 
 
  Determinazzjoni tal-valur ta’ l-emissjoni miċ-ċiklu tat-test (l-anness 4, l-
appendiċi 1, il-paragrafu 4.6.2.):  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 203
  Assumi l-valuri ta’ l-erba’ modi li jagħlqu fuq l- ESC huma kif ġejjin:  
 
n RT n SU E R E S E T E U M R M S M T M U 
1368 1785 5.943 5.565 5.889 4.973 515 460 681 610 
 
 E TU = 5.889 + (4.973-5.889) * (1600-1368)/(1785-1368) = 5.377 g/kWh 
 E RS = 5.943 + (5.565-5.943) * (1600-1368)/(1785-1368) = 5.732 g/kWh 
 M TU = 681 + (601-681) * (1600-1368)/(1785-1368) = 641.3 Nm 
 M RS = 515 + (460-515) * (1600-1368)/(1785-1368) = 484.3 Nm 
  E
Z = 5.732 + (5.377-5.732) * (495-484.3)/(641.3-484.3) = 5.708 g/kWh 
  Paragun tal-valuri ta’ emissjoni NO
x (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.6.3.): 
  NO
x diff = 100 * (5.878-5.708)/5.708 = 2.98 % 
 1.2. Emissjonijiet tal-Partikuli Separati
 
  Il-kejl tal-partikuli separati hu bbażat fuq il-prinċipju tat-teħid ta’ kampjuni tal-
partikuli separate fuq iċ-ċiklu kollu, iżda jiġu determinati r-rati tal-kampjun u tal-fluss ( MSAM u GEDF ) waqt il-modi individwali.  Il-kalkolazzjoni tal- GEDF  
tiddependi mis-sistema użata.  Fl-eżempji li ġejjin, sistema bil-kejl tas- CO2 u l-
metodu tal-bilanċ tal-karbonju u sistema bil-kejl tal-fluss huma użati.  Meta tintuża’ sistema bit–telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ, GEDF  hi mkejla direttament bit-
tagħmir tas- CVS.   
  Kalkolazzjoni tal- GEDF  (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafi 5.2.3. u 5.2.4.): 
  Assumi d-dejta tal-kejl li ġejja tal-mod 4.  Il-proċedura ta' kalkolazzjoni hi identika 
għall-modi l-oħra.  
 
G
EXH 
(kg/h) G FUE L  
(kg/h) G DILW 
(kg/h) G TO T W 
(kg/h) CO 2D 
(%) CO 2A 
(%) 
334.02 10.76 5.4435 6.0 0.657 0.040 
  a) metodu ta’ l-użin tal-karbonju  
G
EDF W  = 040 . 0 657 . 076 . 10 5 . 206
−∗ = 3601.2 kg/h 
  b) metodu tal-kejl tal-fluss  
q = 
4435 . 5 0 . 6 (0 . 6
− = 10.78 
  G
EDF W  = 334.02 * 10.78 = 3600.7 kg/h 204 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 Kalkolazzjoni tar-rata tal-piż tal-fluss (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 5.4.):   Ir-rati tal-fluss G
ED FW  tal-modi individwali huma multiplikati bil-fatturi rispettivi li 
jeħtieġu kunsiderazzjoni sew, kif indikat fl-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 2.7.1., u magħduda biex jirriżultaw fil-medja G
ED F tul iċ-ċiklu.  Ir-rata tal-kampjun totali M SAM hi 
magħduda mir-rati tal-kampjun tal-modi individwali. 
 
 GEDFW = (3567 * 0.15)+(3592 * 0.08)+(3611 * 0.10)+(3600 * 0.10) 
+(3618 * 0.05) +(3600 * 0.05)+(3640 * 0.05)+(3614 * 0.09)+(3620 * 
0.10)+(3601 * 0.08) +(3639 * 0.05)+(3582 * 0.05)+(3635 * 0.05) 
 =  3604.6 kg/h   M
SAM = 0.226 + 0.122 + 0.151 + 0.152 + 0.076 + 0.076 + 0.076 + 0.136 + 0.151 + 
0.121  + 0.076 + 0.076 + 0.075  = 1.515 kg 
   Assumi li l-piż tal-partikuli separati fuq il-filters hu 2.5 mg, imbagħad  
PT
mass = 10006 . 3604
515 . 15 . 2∗  = 5.948 g/h 
   Korrezzjoni fl-isfond (mhix obbligatorja)    Assumi kejl wieħed ta’ l-isfond bil-valuri li ġejjin.  Il-kalkolazzjoni tal-fattur tat–
telf fil-konċentrazzjoni DF hu identiku għall–paragrafu 3.1. ta’ dan l-anness u mhux 
muri hawnhekk. 
   
M
d = 0.1 mg; M DIL = 1.5 kg 
    It-total ta’ DF = [(1
-1/119.15) * 0.15] + [(1-1/8.89) * 0.08] + [(1-1/14.75) * 0.10] + 
[(1-1/10.10) * 0.10] + [(1-1/18.02) * 0.05] + [(1-1/12.33) * 0.05] + [(1-1/32.18) * 
0.05] + [(1-1/6.94) * 0.09] + [(1-1/25.19) * 0.10] + [(1-1/6.12) * 0.08] + [(1-1/20.87) * 
0.05] + [(1-1/8.77) * 0.05] + [(1-1/12.59) * 0.05] = 0.923 
 
PT mass = 10006 . 3604923 . 05 . 11 . 0
515 . 15 . 2∗ ⎟⎠⎞⎜⎝⎛∗ −  = 5.726 g/h 
 
  Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 5.5.):   P(n) = (0.1 * 0.15) + (96.8 * 0.08) + (55.2 * 0.10) +(82.9 * 0.10) +(46.8 * 0.05) 
+(70.1 * 0.05) + (23.0 * 0.05) +(114.3 * 0.09) + (27.0 * 0.10) +(122.0 * 0.08) + (28.6 * 0.05) + (87.4 * 0.05) + (57.9 * 0.05) = 60.006 kW 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 205
 006 . 60948 . 5PT =  = 0.099 g/kWh, jekk ikkorreġuta għall-isfond 
006 . 60726 . 5PT =  = 0.095 g/kWh 
 
  Kalkolazzjoni tal-fattur speċifiku li jeħtieġ kunsiderazzjoni sew (l-anness 4, l-
appendiċi 1, il-paragrafu 5.6.): 
   Assumi l-valuri kkalkulati għall-mod 4 t’hawn fuq, imbagħad  
WF
E, I = 7 . 3600 515 . 16 . 3604 152 . 0
∗∗ = 0.1004 
 
  Dan il-valur hu fil-limiti tal-valur meħtieġ ta’ 0.10 ± 0.003.  2.  TEST TA’ L- ELR 
    Peress li l-iffiltrar tal- Bessel hija proċedura kompletament ġdida tat-teħid tal-medja fil-
legiżlazzjoni ta' l-egżost Ewropea, spjegazzjoni tal-filter Bessel , eżempju tad-disinn ta' 
l-algoritmu Bessel , u eżempju tal-kalkolazzjoni tal-valur finali tad-duħħan huma 
mogħtija hawn taħt.  Il-kostanti ta’ l-algoritmu Bessel  jiddependu biss mid-disinn ta' l-
opaċimetru u r-rata ta' kampjunar tas-sistema tal-ksib tad-dejta.  Hu rrikkmandat li l-fabbrikant ta’ l-opaċimetru jagħti l-kostanti finali tal-filter Bessel għar-rati ta' kampjunar 
differenti u li l-konsumatur juża' dawn il-kostanti biex jiddisinja l-algoritmu Bessel u 
biex jikkalkula l-valur tad-duħħan. 
 2.1.  Rimarki ġenerali dwar il-filter Bessel
 
    Minħabba tagħwiġ bi frekwenza għolja, is-sinjal ta’ l-opaċità mhux proċessat 
normalment juri traċċa mifruxa ħafna.  Biex jitneħħa dawn it-tagħwiġ bi frekwenza għolja jeħtieġ filter Bessel għat-Test ta' l- ELR.   Il-filter Bessel innifsu huwa filter li 
jerġa’ jtenni ruħu, tat-tieni ordni li jgħaddi ftit minnu li jiggarantixxi l-aktar sinjal mgħaġġel li jitla’ mingħajr ma jispara ‘l fuq. 
   Billi nassumu l-ħin proprja tal-formazzjoni tad-dħaħen ta' l-egżost  mhux proċessat fit-
tubu ta’ l-egżost, kull opaċimetru juri traċċa ta’ l-opaċità ttardjata u mkejla b’mod differenti.  Id-dewmien u d-daqs tat-traċċa ta’ l-opaċità mkejla hi primarjament dipendenti fuq il-ġeometrija taċ-ċejmber fejn isir il-kejl ta’ l-opaċimetru, inkluż il-mogħdijiet tal-kampjun ta' l-egżost, u fil-ħin meħtieġa biex jipproċessaw is-sinjal fl-elettroniċi ta' l-opaċimetru.  Il-valuri li jikkaratterizzaw dawn iż-żewġ effetti jissejħu l-ħin tar-rispons fiżiku u elettriku li jirrappreżentaw filter individwali għal kull tip ta’ opaċimetru.  
  L-għan li jiġi applikat filter Bessel hu biex jiggarantixxi karatteristika globali tal-filter 
uniformi tas-sistema kollha ta' l-opaċimetru, magħmula minn: 
      -  ħin tar-rispons fiżiku ta’ l-opaċimetru (t
p) 
    - ħin tar-rispons elettriku ta’ l-opaċimetru (t e) 206 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
    - il-ħin tar-rispons tal-filter tal-filter Bessel  applikat (t F) 
 
  Il-ħin globali tar-rispons li jirriżulta tas-sistema t Av e r hu mogħti permezz ta’: 
  
t Ave r = , t t t2
e2
p2
F + +  
   u jrid ikun ugwali għall-għamliet kollha ta' opaċimetri sabiex jagħtu l-istess valur tad-
duħħan.  Għalhekk, filter Bessel irid ikun maħluq b’tali mod, li l-ħin tar-rispons tal-filter 
(t
F) flimkien mal-ħin tar-rispons fiżiku (t p) u elettriku (t e) ta’ l-opaċimetru individwali 
jrid jirriżulta fil-ħin tar-rispons meħtieġ globali (t Av e r).  Peress t p u t e huma valuri 
mogħtija għal kull opaċimetru individwali, u t Av er hi mfissra bħala li hi 1.0 s f'dan ir-
Regolament, t F jista' jiġi kkalkulat kif ġej: 
  
t F = 2
e2
p2
Aver t t t − −  
   Bħala tifsira, il-ħin tar-rispons tal-filter t
F huwa l-ħin biex jitla’ s-sinjal iffiltrat ta’ l-
output  bejn 10 % u 90 % fl-istadju tas-sinjal ta’ l- input.    Għalhekk il-frekwenza ta’ 
meta jaqta’ tal-filter Bessel trid tkun imtennija b’tali mod, li l-ħin tar-rispons tal-filter 
Bessel joqgħod fil-ħin tal-qawmien meħtieġ.  
                Signal – Sinjal; Step Input Signal – Sinjal step input; Bessel Filtered Output Signal – Sinjal 
ta' l-output  mill-Bessel filter; Time - Ħin 
  
Figura (a)
 - Traċċi tas-Sinjal tal-Pass ta’ l- Input  u s-Sinjal Iffiltrat ta’ l- Output  
    Fil-figura (a), it-traċċi tas-sinjal tal-pass ta' l- input  u s-sinjal Bessel  iffiltrat ta' l-
output  kif ukoll tal-ħin tar-rispons tal-filter Bessel (t
F) huma murija. 
   L-iddisinjar ta' l-algoritmu finali tal-filter Bessel  hu proċess f'diversi stadji li 
jeħtieġ diversi ċikli mtennija.  L-iskema tal-proċedura ta’ iterazzjoni hi ppreżentata hawn taħt.  A.   Signal [-] 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 207
 
 208 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Characteristics of Opacimeter tp, te [s]: Karatteristiċi ta' l-Opaċimetru tp, te [s] 
Regulation tAver [s]: Regolazzjoni tAver [s] Data Aquisition System Sample Rate [Hz]: Rata ta' Kampjunar tas-Sistema ta' l-Akkwist 
tad-Dejta 
Required overall Bessel filter response time: ħin ta' rispons kumplessiv meħtieġ mill-Bessel 
filter 
Design of Bessel filter algorithm: Disinn ta' l-algoritmu tal-filtru Bessel Application of Bessel filter on step input: L-applikazzjoni tal-Bessel filter fuq l- istep input 
Calculation of iterated filter response time: kalkolu tal-ħin tar-rispons tal-filter iterat Deviation between tF and tFiter: devjazzjoni bejn tF u tFiter Check for iteration criteria: iċċekja għall-kriterji ta' iterazzjoni; yes: iva Final Bessel filter constants and algorithm: kostanti u l-algoritmu finali tal-Bessel filter Adjustment of cut-off frequency: aġġustament tal-frekwenza ta' qtugħ Iteration: iterazzjoni27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 209
 
2.2.  Kalkolazzjoni ta’ l-algoritmu Bessel  
 
  F’dan l-eżempju l-algoritmu Bessel hu ddisinjat f’diversi stadji skond il-
proċedura ta’ iterazzjoni t'hawn fuq li hi bbażata fuq l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.1. 
    Għall-opaċimetru u s-sistema tal-ksib tad-dejta, wieħed jassumi l-karatteristiċi li 
ġejjin: 
    - il-ħin tar-rispons fiżiku t
p  0.15 s 
  - il-ħin tar-rispons elettriku t e 0.05 s 
  - overall response time t Av e r  1.00 s (permezz tat-tifsira f’dan ir-
Regolament) 
  - rata ta' kampjunar        150 Hz     L-1 Pass   Ħin tar-rispons meħtieġ għall-filter Bessel t
F: 
  
t F = ) 05 . 0 15 . 0 ( 12 2 2+ −  = 0.987421 s 
   It-2 Pass    Stima tal-frekwenza ta’ meta jaqta’ u l-kalkolazzjoni tal-kostanti 
Bessel  E, K għall-ewwel iterazzjoni:  
    f
c =  3.1415 / (10 * 0.987421) = 0.318152 Hz 
  ∆t =  1 / 150  =  0.006667 s   Ω  = 1 / [tan (3.1415 * 0.006667 * 0.318152)] = 150.076644    
5
210 07948 . 7
076644 . 150 618034 . 0 618034 . 0 3 076644 . 150 11E−∗ =
∗ + ∗ ∗ +=  
  K = 2 * 7.07948 * 10-5 * (0.618034 * 150.076644 - 1) – 1 = 0.970783 
    Dan jagħti l-algoritmu Bessel:  
  
  Y
i = Y i-1 + 7.07948 * 10-5 * (S i + 2 * S i-1 + S i-2 - 4 * Y i- 2) + 0.970783 * (Y i-1 - 
Y i-2) 
    fejn S
i jirrappreżenta l-valuri tas-sinjal tal-pass ta’ l- input  (jew ‘0’ jew ‘1’) u Y i 
tirrappreżenta l-valuri ffiltrati tas-sinjal ta’ l- output.   
    It-3 Pass  Applikazzjoni tal-filter Bessel fil-pass ta' l- input : 
    Il-ħin tar-rispons tal-filter Bessel t
F hu mfisser bħala l-ħin tal-qawmien tas-sinjal 
iffiltrat ta’ l- output  bejn 10 % u 90 % fuq sinjal tal-pass ta’ l- input.   Biex jiġu 
determinati l-ħinijiet ta’ 10 % (t 10) u 90 % (t 90) tas-sinjal ta’ l- output,  irid jiġi 
applikat filter Bessel  fil-pass ta’ l- input  permezz tal-valuri t’hawn fuq ta’ f c, E u 
K. 
  210 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
  In-numri ta’ l-indiċi, il-ħin u l-valuri tas-sinjal tal-pass ta’ l- input  u l-valuri li 
jirriżultaw tas-sinjal iffiltrat ta' l- output  għall-ewwel u għat-tieni iterazzjoni 
huma murija fit-tabella B.  Il-punti ħdejn t 10 u t 90  huma mmarkati b'numri 
miktuba skuri.  Fit-tabella B, l-ewwel iterazzjoni, il-valur ta’ 10 % jiġri bejn in-
numru ta’ l-indiċi 30 u 31 u l-valur ta’ 90 % jiġri bejn in-numru ta’ l-indiċi 191 u 192.  Għall-kalkolazzjoni ta’ t
F,iter il-valuri eżatti t 10 u t 90 huma determinati bl-
interpolazzjoni lineari bejn il-punti li jkejlu ta' ħdejhom, kif ġej: 
  
t 10=t lo wer + ∆t * (0.1-out lo w er)/(out upper - out lo w er) 
 
t 90=t lo wer + ∆t * (0.9-out lo w er)/(out upper - out lo w er) 
   fejn out
up per u out lo we r, rispettivament, huma l-punti ħdejn xulxin tas-sinjal ta' l- output  
tal-Bessel  iffiltrat, u t low er  huwa l-ħin tal-punt tal-ħin ta' ħdejh, kif indikat fit-tabella B. 
  
   t 10 =0.200000+0.006667*(0.1-0.099208)/(0.104794-0.099208)=0.200945 s 
 
   t 90 =1.273333+0.006667*(0.9-0.899147)/(0.901168-0.899147)=1.276147 s 
   Ir-4 Pass Il-ħin tar-rispons tal-filter ta’ l-ewwel ċiklu ta’ iterazzjoni:   
t
F,iter =  1.276147 - 0.200945 = 1.075202 s 
    Il-5 Pass  Id-devjazzjoni bejn il-ħin tar-rispons tal-filter meħtieġ u miksub ta’ l-ewwel 
ċiklu ta’ iterazzjoni: 
  
∆ = (1.075202 - 0.987421) / 0.987421 = 0.081641 
    Is-6 Pass Iċċekkjar tal-kriterji ta’ iterazzjoni:     |Ä| ≤ 0.01 hu meħtieġ. Peress li 0.081641 > 0.01, il-kriterja ta' iterazzjoni ma tintlaħaqx 
u jrid jinbeda ċiklu ieħor ta' iterazzjoni.  Għal dan iċ-ċiklu ta' iterazzjoni, frekwenza ġdida li taqta' hi kkalkulata minn f
c u ∆ kif ġej: 
  
f c,new = 0.318152 * (1 + 0.081641) = 0.344126 Hz 
    Din il-frekwenza ġdida li taqta’ hi użata fit-tieni ċiklu ta’ iterazzjoni, billi terġa' tibda 
f’2 pass.  L-iterazzjoni trid tiġi mtennija sakemm tintlaħaq il-kriterja ta’ iterazzjoni.  Il-valuri li jirriżultaw ta’ l-ewwel u tat-tieni iterazzjoni huma mqassra fit-tabella A. 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 211
 
Parametru 1. Iterazzjoni 2. Iterazzjoni 
f c (Hz) 0.318152 0.344126 
E (-) 7.07948 * 10-5 8.272777 * 10-5 
K (-) 0.970783 0.968410 
t 10 (s) 0.200945 0.185523 
t 90 (s) 1.276147 1.179562 
t F,iter (s) 1.075202 0.994039 
∆ (-) 0.081641 0.006657 
f c,new (Hz) 0.344126 0.346417 
 
  Tabella A  – Il-valuri ta’ l-ewwel u tat-tieni iterazzjoni 
   Is-7 Pass Algoritmu Bessel finali: 
    Hekk kif il-kriterja ta’ iterazzjoni tintlaħaq, il-kostanti finali tal-filter Bessel u l-
algoritmu finali tal- Bessel  jiġu kkalkolati skond it-2 pass.  F'dan l-eżempju, il-kriterja ta' 
iterazzjoni ntlaħqet wara t-tieni iterazzjoni (∆ = 0.006657 ≤ 0.01).  L-algoritmu finali mbagħad hu użat biex jiddetermina l-medja tal-valuri tad-dħaħen (ara l-paragrafu li jmiss 2.3).  
  
Y
I=Y i-1+8.272777*10-5*(S i+2*S i-1+S i- 2-4*Y i-2)+0.968410*(Y i-1-Y i-2) 212 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
   Sinjal tal-Pas s Sinjal If filtrat ta ’ l- Output  
  ta’ l - Input  Yi 
Indiċi I Ħin S i  [-] 
[-] [s] [-] 1. Iterazz joni 2. Iterazz joni 
-2 -0.01333 3 0 0.000 000 0.000 000 
-1 -0.00666 7 0 0.000 000 0.000 000 
0 0.000 000 1 0.000 071 0.000 083 
1 0.006 667 1 0.000 352 0.000 411 
2 0.013 333 1 0.000 908 0.001 060 
3 0.020 000 1 0.001 731 0.002 019 
4 0.026 667 1 0.002 813 0.003 278 
5 0.033 333 1 0.004 145 0.004 828 
~ ~ ~ ~ ~ 
24 0.160 000 1 0.067 877 0.077 876 
25 0.166 667 1 0.072 816 0.083 476 
26 0.173 333 1 0.077 874 0.089 205 
27 0.180 000 1 0.083 047 0.095 056 
28 0.186 667 1 0.088 331 0.101 024 
29 0.193 333 1 0.093 719 0.107 102 
30 0.200 000 1 0.099 208 0.113 286 
31 0.206 667 1 0.104 794 0.119 570 
32 0.213 333 1 0.110 471 0.125 949 
33 0.220 000 1 0.116 236 0.132 418 
34 0.226 667 1 0.122 085 0.138 972 
35 0.233 333 1 0.128 013 0.145 605 
36 0.240 000 1 0.134 016 0.152 314 
37 0.246 667 1 0.140 091 0.159 094 
~ ~ ~ ~ ~ 
175 1.166 667 1 0.862 416 0.895 701 
176 1.173 333 1 0.864 968 0.897 941 
177 1.180 000 1 0.867 484 0.900 145 
178 1.186 667 1 0.869 964 0.902 312 
179 1.193 333 1 0.872 410 0.904 445 
180 1.200 000 1 0.874 821 0.906 542 
181 1.206 667 1 0.877 197 0.908 605 
182 1.213 333 1 0.879 540 0.910 633 
183 1.220 000 1 0.881 849 0.912 628 
184 1.226 667 1 0.884 125 0.914 589 
185 1.233 333 1 0.886 367 0.916 517 
186 1.240 000 1 0.888 577 0.918 412 
187 1.246 667 1 0.890 755 0.920 276 
188 1.253 333 1 0.892 900 0.922 107 
189 1.260 000 1 0.895 014 0.923 907 
190 1.266 667 1 0.897 096 0.925 676 
191 1.273 333 1 0.899 147 0.927 414 
192 1.280 000 1 0.901 168 0.929 121 
193 1.286 667 1 0.903 158 0.930 799 
194 1.293 333 1 0.905 117 0.932 448 
195 1.300 000 1 0.907 047 0.934 067 
~ ~ ~ ~ ~ 
 
 Tabella B  -  Il-valuri tas-sinjal tal-pass ta’ l- input  u tas-sinjal ta’ l- output  tal-Bessel  
iffiltrat għall-ewwel u għat-tieni ċiklu ta' iterazzjoni 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 213
 
2.3. Kalkolazzjoni tal-Valuri tad-Dħaħen  
   Fl-iskema t’hawn taħt il-proċedura ġenerali biex ikun iddeterminat il-valur finali tad-
dħaħen hi preżentata. 
 
 Speed: Veloċità; Load Step: Livell tat-Tagħbija Raw opacity values: valuri ta' l-opaċità mhux ipproċessati Conversion to light absorption coefficient: konverżjoni għall-koeffiċjent ta' l-assorbiment tad-dawl 214 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Filtering with Bessel filter: filtrazzjoni bil-Bessel filter 
Selection of maximum k-value (peak) for each speed and load step: għażla tal-valur k massimu 
(quċċata) għal kull veloċità u livell ta' tagħbija 
Cycle validation for each speed: validazzjoni taċ-ċiklu għal kull veloċità Calculation of mean smoke value for each speed: kalkolu tal-valur medju tad-duħħan għal kull 
veloċità 
Calculation of the final smoke value: kalkolu tal-valur finali tad-duħħan    Fil-figura b, it-traċċi tas-sinjal ta’ l-opaċità mhux ipproċessati mkejla, u tal-koeffiċjenti 
ta’ l-assorbiment tad-dawl mhux filtrati u ffiltrati (valur k) ta’ l-ewwel pass tat-tagħbija tat-Test ELR huma murija, u l-valur massimu Y
max1,A (quċċata) tat-traċċa k iffiltrata hu 
indikat.  B’mod korrispondenti, it-tabella Ċ fiha l-valuri numeriċi ta’ l-indiċi I, il-ħin (rata ta' kampjunar ta’ 150 Hz), l-opaċità mhux proċessata, k mhux filtrata u k filtrata.  L-iffiltrar sar permezz tal-kostanti ta' l-algoritmu Bessel iddisinjat fil-paragrafu 2.2. ta' 
dan l-anness.  Minħabba l-ammont kbir ta’ dejta, dawk is-sezzjonijiet biss tat-traċċa tad-dħaħen madwar il-bidu u l-quċċata huma mniżżla f’tabella. 
                  Opacity - Opaċità; Peak – Quċċata; unfiltered smoke – duħħan mhux iffiltrat; filtered smoke – 
duħħan iffiltrat  
  Figura b
 - Traċċi ta’ l-opaċità N imkejla, tad-dħaħen k mhux filtrati u tad-dħaħen k 
filtrati 
    Il-valur tal-quċċata (i = 272) hu kkalkulat billi wieħed jassumi d-dejta li ġejja tat-tabella 
C.  Id-dħaħen l-oħra kollha individwali 
   Kalkolazzjoni tal-valur k (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3.1.):  B.   Opacity N [%] 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 215
 
L A (m) 0.430 
Indiċi I 272 
N (%) 16.783 
S 27 1 (m-1) 0.427392 
S 27 0 (m-1) 0.427532 
Y 27 1 (m-1) 0.542383 
Y 27 0 (m-1) 0.542337 
 
 
k = - ⎟⎠⎞⎜⎝⎛− ∗100783 . 161 ln430 . 01 = 0.427252 m-1 
 
 Dan il-valur jikkorrispondi għal S 272  fl-ekwazzjoni li ġejja. 
   Il-kalkolazzjoni tal-kalkolazzjoni tal-medja tad-dħaħen Bessel (l-anness 4, l-appendiċi 1, 
il-paragrafu 6.3.2.):  
   Fl-ekwazzjoni li ġejja, il-kostanti Bessel tal-paragrafu ta’ qabel 2.2. huma użati. Il-valur k 
proprja mhux iffiltrat, kif ikkalkulat hawn fuq, jikkorrispondi għal S
27 2 (S i). S 27 1 (S i-1) u 
S 27 0 (S i-2) huma ż-żewġ valuri k preċedenti mhux iffiltrati, Y 27 1 (Y i-1) u Y 27 0 (Y i-2) huma ż-
żewġ valuri k preċedenti ffiltrati. 
   Y
27 2 = 0.542383+8.272777*10-5*(0.427252+2*0.427392+0.427532-4*0.542337)+ 
0.968410*(0.542383-0.542337) = 0.542389 m-1 
   Dan il-valur jikkorrispondi għal Y
max1,A fl-ekwazzjoni li ġejja. 
   Kalkolazzjoni tal-valur tad-dħaħen finali (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 6.3.3.):    Minn kull traċċa tad-dħaħen, il-valur k massimu ffiltrat hu meħud għal aktar kalkolazzjoni. 
Assumi l-valuri li ġejjin: 
  
 Y
max(m-1)
Veloċità 
 Ċiklu 1 
 Ċiklu 2 
 Ċiklu 3 
 
 
A 
  
0.5424 
  
0.5435 
  
0.5587 
 
 
B 
  
0.5596 
  
0.5400 
  
0.5389 
 
 
C 
  
0.4912 
  
0.5207 
  
0.5177 
 
 216 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 SV A = (0.5424 + 0.5435 + 0.5587) / 3 =  0.5482 m-1 
  SV
B = (0.5596 + 0.5400 + 0.5389) / 3 =  0.5462 m-1 
  SV
C = (0.4912 + 0.5207 + 0.5177) / 3 =  0.5099 m-1 
 
 SV  = (0.43*0.5482)+(0.56*0.5462)+(0.01*0.5099) = 0.5467 m-1 
  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 217
Tisħiħ taċ-ċiklu (l-anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 3.4.) 
  
 Qabel jiġi kkalkulat SV, iċ-ċiklu jrid ikun imsaħħaħ billi jiġu kkalkulati d-devjazzjonijiet 
standard relattivi tad-dħaħen tat-tliet ċikli għal kull veloċità. 
  
  
F’dan l-eżempju, il-kriterja ta’ tisħiħ ta' 15 fil-mija hi użata għal kull veloċità. 
   
Veloċità 
  
SV medja (m-1) 
  
devjazzjoni standard 
assoluta (m-1) 
  
devjazzjoni standard 
relattiva (%) 
 
 
A 
  
0.5482 
  
0.0091 
  
1.7 
 
 
B 
  
0.5462 
  
0.0116 
  
2.1 
 
 
C 
  
0.5099 
  
0.0162 
  
3.2 
 
 218 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
Tabella C  
 Valuri ta’ l-opaċità N, valur k mhux filtrat u iffiltrat fil-bidu tal-pass tat-tagħbija 
Valur k Valur k
Indiċi i Ħin  O pacitàN mhux iffiltrat Iffilt rat 
[-] [s] [%] [m- 1] [m- 1] 
-2 0.000000 0.000000 0.000000 0.000000 
-1 0.000000 0.000000 0.000000 0.000000 
0 0.000000 0.000000 0.000000 0.000000 
1 0.006667 0.020000 0.000465 0.000000 
2 0.013333 0.020000 0.000465 0.000000 
3 0.020000 0.020000 0.000465 0.000000 
4 0.026667 0.020000 0.000465 0.000001 
5 0.033333 0.020000 0.000465 0.000002 
6 0.040000 0.020000 0.000465 0.000002 
7 0.046667 0.020000 0.000465 0.000003 
8 0.053333 0.020000 0.000465 0.000004 
9 0.060000 0.020000 0.000465 0.000005 
10 0.066667 0.020000 0.000465 0.000006 
11 0.073333 0.020000 0.000465 0.000008 
12 0.080000 0.020000 0.000465 0.000009 
13 0.086667 0.020000 0.000465 0.000011 
14 0.093333 0.020000 0.000465 0.000012 
15 0.100000 0.192000 0.004469 0.000014 
16 0.106667 0.212000 0.004935 0.000018 
17 0.113333 0.212000 0.004935 0.000022 
18 0.120000 0.212000 0.004935 0.000028 
19 0.126667 0.343000 0.007990 0.000036 
20 0.133333 0.566000 0.013200 0.000047 
21 0.140000 0.889000 0.020767 0.000061 
22 0.146667 0.929000 0.021706 0.000082 
23 0.153333 0.929000 0.021706 0.000109 
24 0.160000 1.263000 0.029559 0.000143 
25 0.166667 1.455000 0.034086 0.000185 
26 0.173333 1.697000 0.039804 0.000237 
27 0.180000 2.030000 0.047695 0.000301 
28 0.186667 2.081000 0.048906 0.000378 
29 0.193333 2.081000 0.048906 0.000469 
30 0.200000 2.424000 0.057067 0.000573 
31 0.206667 2.475000 0.058282 0.000693 
32 0.213333 2.475000 0.058282 0.000827 
33 0.220000 2.808000 0.066237 0.000977 
34 0.226667 3.010000 0.071075 0.001144 
35 0.233333 3.253000 0.076909 0.001328 
36 0.240000 3.606000 0.085410 0.001533 
37 0.246667 3.960000 0.093966 0.001758 
38 0.253333 4.455000 0.105983 0.002007 
39 0.260000 4.818000 0.114836 0.002283 
40 0.266667 5.020000 0.119776 0.002587 
~ ~ ~ ~ ~ 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 219
Tabella C (tkompli)  
 Il-valuri ta’ l-opaċità N, valur k mhux filtrat u iffiltrat madwar Y max1,A  
    ( ≡ valur fil-quċċata, indikat b’numri miktuba skur) 
Valur k Valur k
Indiċi i Ħin  O pacitàN mhux filtrat Iffiltrat 
[-] [s] [%] [m- 1] [m- 1] 
~ ~ ~ ~ ~259 1.726667 17.182000 0.438429 0.538856 
260 1.733333 16.949000 0.431896 0.539423 
261 1.740000 16.788000 0.427392 0.539936 
262 1.746667 16.798000 0.427671 0.540396 
263 1.753333 16.788000 0.427392 0.540805 
264 1.760000 16.798000 0.427671 0.541163 
265 1.766667 16.798000 0.427671 0.541473 
266 1.773333 16.788000 0.427392 0.541735 
267 1.780000 16.788000 0.427392 0.541951 
268 1.786667 16.798000 0.427671 0.542123 
269 1.793333 16.798000 0.427671 0.542251 
270 1.800000 16.793000 0.427532 0.542337 
271 1.806667 16.788000 0.427392 0.542383 
272 1.813333 16.783000 0.427252 0.542389 
273 1.820000 16.780000 0.427168 0.542357 
274 1.826667 16.798000 0.427671 0.542288 
275 1.833333 16.778000 0.427112 0.542183 
276 1.840000 16.808000 0.427951 0.542043 
277 1.846667 16.768000 0.426833 0.541870 
278 1.853333 16.010000 0.405750 0.541662 
279 1.860000 16.010000 0.405750 0.541418 
280 1.866667 16.000000 0.405473 0.541136 
281 1.873333 16.010000 0.405750 0.540819 
282 1.880000 16.000000 0.405473 0.540466 
283 1.886667 16.010000 0.405750 0.540080 
284 1.893333 16.394000 0.416406 0.539663 
285 1.900000 16.394000 0.416406 0.539216 
286 1.906667 16.404000 0.416685 0.538744 
287 1.913333 16.394000 0.416406 0.538245 
288 1.920000 16.394000 0.416406 0.537722 
289 1.926667 16.384000 0.416128 0.537175 
290 1.933333 16.010000 0.405750 0.536604 
291 1.940000 16.010000 0.405750 0.536009 
292 1.946667 16.000000 0.405473 0.535389 
293 1.953333 16.010000 0.405750 0.534745 
294 1.960000 16.212000 0.411349 0.534079 
295 1.966667 16.394000 0.416406 0.533394 
296 1.973333 16.394000 0.416406 0.532691 
297 1.980000 16.192000 0.410794 0.531971 
298 1.986667 16.000000 0.405473 0.531233 
299 1.993333 16.000000 0.405473 0.530477 
300 2.000000 16.000000 0.405473 0.529704 
~ ~ ~ ~ ~ 220 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
3. TEST TA’ L- ETC 
  
3.1. Emissjonijiet gassużi (magni diżil)  
   Assumi r-riżultati tat-test li ġejjin għas-sistema PDP-CVS  
 
V
0 (m3/rev) 0.1776 
N p (rev) 23073 
p B (kPa) 98.0 
p 1 (kPa) 2.3 
T (K) 322.5 
H a  (g/kg) 12.8 
NO x conce (ppm) 53.7 
NO x concd  (ppm) 0.4 
CO  con ce (ppm) 38.9 
CO  c o nc d (ppm) 1.0 
HC  con ce (ppm) mingħajr taljatur 9.00 
HC  c o nc d (ppm) mingħajr taljatur 3.02 
HC  con ce (ppm) bit-taljatur 1.20 
HC  c o nc d (ppm) bit-taljatur 0.65 
CO 2,co nce  (%) 0.723 
W ac t  (kWh) 62.72 
    Kalkolazzjoni tal-fluss tal-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (l-anness 4, l-
appendiċi 2, il-paragrafu 4.1.): 
  
M
TO TW  = 1.293 * 0.1776 * 23073 * (98.0 - 2.3) * 273 / (101.3 * 322.5) 
 = 4237.2 kg 
   Kalkolazzjoni tal-fattur tal-korrezzjoni NO
x (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.2.): 
  1.03910.71)- (12.8 0.0182-11KD H, =⋅=  
 
Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjoni NMHC  permezz tal-metodu NMC  (l-anness 4, l-
appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.), billi jassumu effiċjenza tal-metanu ta’ 0.04 u effiċjenza ta' l-etanu ta' 0.98:  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 221
 
ppm 7.91= 0.04- 0.981.2- 0.04)-(1×9.0= NMHCconce  
 
ppm 2.39= 0.04- 0.980.65- 0.04)-(1×3.02= NMHCconcd  
 
 Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ta’ l-isfond ikkorreġuti (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-
paragrafu 4.3.1.1.): 
   Billi jassumu fjuwil diżil tal-kompożizzjoni C
1H 1. 8 
  
13.6(1.8/4)) (1 (3.76 (1.8/2)11100 Fs =+⋅ + +⋅ =  
  
18.69
10 38.9) (9.00 0.72313.6DF4 -=
⋅ + +=  
 
NO x conc   = 53.7 - 0.4 · (1 - (1/18.69)) = 53.3 ppm 
 CO
conc   = 38.9 - 1.0 · (1 - (1/18.69)) = 37.9 ppm 
 HC
conc   = 9.00 - 3.02 · (1 - (1/18.69)) = 6.14 ppm 
 
NMHC conc = 7.91 - 2.39 · (1 - (1/18.69)) = 5.65 ppm 
  
 Kalkolazzjoni tal-fluss tal-piż ta’ l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 
4.3.1.): 
  
NO x mass = 0.001587 · 53.3 · 1.039 · 4237.2 = 372.391 g 
 CO
mass = 0.000966 · 37.9   · 4237.2  = 155.129 g 
 HC
mass = 0.000479 · 6.14 · 4237.2  = 12.462 g 
 
NMHC mass = 0.000479 · 5.65 · 4237.2  = 11.467 g 
 
 Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.4.):   
h g/kW 5.94 62.72 / 372.391 NOx = =  
 
h g/kW 2.47 62.72 / 155.129 CO = =  
 
h g/kW 0.199 62.72 / 12.462 HC = =  
 222 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
g/kWh 0.183 62.72 / 11.467 NMHC = =  
3.2. L-Emissjonijiet tal-Partikuli Separati (Magni Diżil)  
  
 Assumi r-riżultati tat-test li ġejjin għas-sistema PDP-CVS  b’telf doppju fil-konċentrazzjoni 
 
M TO TW  (kg) 4237.2 
M f,p  (mg) 3.030 
M f,b  (mg) 0.044 
M TO T  (kg) 2.159 
M SEC  (kg) 0.909 
M d (mg) 0.341 
M DIL  (kg) 1.245 
DF 18.69 
W ac t  (kWh) 62.72 
  Kalkolazzjoni tal-piż ta' l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 5.1.):   
M
f = 3.030 + 0.044 = 3.074 mg 
  
M SAM = 2.159 - 0.909 = 1.250 kg 
 
g 42 . 1010002 . 4237
250 . 1074 . 3PTmass = ∗ =  
 
 Kalkolazzjoni tal-piż ta’ l-emissjonijiet ta’ l-isfond ikkorreġuti (l-anness 4, l-appendiċi 2, 
il-paragrafu 5.1.): 
 
g  9.32  10002 . 4237
69 . 1811245 . 1341 . 0
250 . 1074 . 3PTmass = ∗ ⎥
⎦⎤
⎢
⎣⎡
⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛− ∗ − =  
 
Kalkolazzjoni ta’ l-emissjoni speċifika (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 5.2):  
 
g/kWh  5.94 62.72  /  372.391 NOx = =  
g/kWh  2.47 62.72  /  155.129 CO = =  
g/kWh  0.199 62.72  /  12.462  HC = =  
  
3.3. Emissjonijiet gassużi (magna CNG ) 
  
Assumi r-riżultati tat-test li ġejjin għas-sistema PDP-CVS  
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 223
 
 
M TO TW  (kg)  4237.2 
H a (g/kg)  12.8 
NO x conce (ppm)  17.2 
NO x concd  (ppm)  0.4 
CO  con ce (ppm)  44.3 
CO  c o nc d (ppm)  1.0 
HC  con ce (ppm) mingħajr taljatur  27.0 
HC  c o nc d (ppm) mingħajr taljatur  2.02 
HC  con ce (ppm) bit-taljatur  18.0 
HC  c o nc d (ppm) bit-taljatur  0.65 
CH 4 co nce  (ppm)  18.0 
CH 4 co nc d  (ppm)  1.1 
CO 2,co nce  (%)  0.723 
W ac t  (kWh)  62.72 
 
Kalkolazzjoni tal-fattur tal-korrezzjoni NOx (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 
4.2.): 
 
1.074=10.71)- (12.8× 0.0329-11= KG H,  
 
Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjoni NMHC (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.): 
 
a) metodu GC 
  
NMHC conce = 27.0 - 18.0 = 9.0 ppm 
 
b) metodu NMC  
  Billi jassumu effiċjenza tal-metanu ta’ 0.04 u effiċjenza ta’ l-etanu ta’ 0.98 (ara l-anness 4, l-appendiċi 5, il-paragrafu 1.8.4.) 
 
mpp 8.4 0.04- 0.9818.0- 0.04)-(1 27.0NMHCconce =⋅=  
 
ppm 1.37 0.04- 0.980.65- 0.04)-(1 2.02NMHCconcd =⋅=  
 224 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
Kalkolazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ta’ l-isfond ikkorreġuti (l-anness 4, l-appendiċi 2, 
il-paragrafu 4.3.1.1.):  Billi jassumu 100 % fjuwil tal-metanu tal-kompożizzjoni C
1H 4 
 
9.5(4/4)))(1 (3.76 (4/2)11100 FS =+× + +⋅ =  
 
13.01
10 44.3) (27.0 0.7239.5DF4 -=
⋅ + +=  
 
Għall- NMHC  bil-metodu GC, il-konċentrazzjoni fl-isfond hi d-differenza bejn HC concd u 
CH 4 co nc d  
 
NO x conc  = 17.2 - 0.4 ·  (1 - (1/13.01)) = 16.8 ppm 
 
CO conc  = 44.3 - 1.0 ·  (1 - (1/13.01)) = 43.4 ppm 
 
NMHC conc  = 8.4 - 1.37 ·  (1 - (1/13.01)) = 7.13 ppm  (metodu NMC) 
 
NMHC conc  = 9.0 - 0.92 ·  (1 - (1/13.01)) = 8.15 ppm  (metodu GC) 
 
CH 4 co nc  = 18.0 - 1.1 ·  (1 - (1/13.01)) = 17.0 ppm  (metodu GC) 
  
Kalkolazzjoni tal-fluss tal-piż ta’ l-emissjonijiet (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.): 
  
NO
x mass = 0.001587 ·  16.8 ·  1.074 ·  4237.2 =121.330 g 
 CO
mass  = 0.000966 ·  43.4   ·  4237.2 = 177.642 g 
 
NMHC mass  = 0.000516 ·  7.13 ·  4237.2 = 15.589 g  (il-metodu NMC) 
 
NMHC mass  = 0.000516 ·  8.15 ·  4237.2 = 17.819 g  (il-metodu GC) 
 CH
4 m ass  = 0.000552 ·  17.0 ·  4237.2 = 39.762 g  (il-metodu GC) 
  
Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi (l-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.4.): 
 
x NO = 121.330/62.72 = 1.93 g/kWh 
 
CO = 177.642/62.72 = 2.83 g/kWh 
 
NMHC  = 15.589/62.72  = 0.249 g/kWh  (Metodu NMC) 
 27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 225
 
NMHC  = 17.819/62.72  = 0.284 g/kWh  (Metodu GC) 
 
4CH  = 39.762/62.72  = 0.634 g/kWh  (Metodu GC) 
 
4. λ-FATTUR TAL-BDIL (S λ) 
 4.1. Kalkolazzjoni tal-fattur tal-bdil λ (S
λ) 2 
 
100* O -  4m +  n100%  inert -  12 =  S
2⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛λ  
 fejn: 
  S
λ  = fattur tal-bdil λ; 
 inerti %  = % bil-volum tal-gassijiet inerti fil-fjuwil (jiġifieri N 2, CO 2, He, eċċ.); 
 O 2*  = % bil-volum ta’ l-ossiġnu oriġinali fil-fjuwil; 
 n u m  = irreferi għas-CnHm medji li jirrappreżentaw l-idrokarbons tal-fjuwil, 
jiġifieri: 
  
100% diluent1..100% C5100% C4100% C3100% C2100% CH1
n5 4 3 2 4
−+⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
=  
 
 
100% diluent1..100% H C8100% H C6100% H C4100% CH4
m8 3 6 2 4 2 4
−+⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗ +⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
=  
 
  fejn:   CH
4 = % bil-volum tal-metanu fil-fjuwil; 
 C 2 = % bil-volum ta’ l-idrokarbons C 2 kollha (eż.: C 2H 6, C 2H 4, eċċ.) fil-fjuwil; 
 C 3 = % bil-volum ta’ l-idrokarbons C 3 kollha (eż.: C 3H 8, C 3H 6, eċċ.) fil-fjuwil; 
 C 4 = % bil-volum ta’ l-idrokarbons C 4 kollha (eż.: C 4H 10, C 4H 8, eċċ.) fil-fjuwil; 
 C 5 = % bil-volum ta’ l-idrokarbons C 5 kollha (eż.: C 5H 12, C 5H 10, eċċ.) fil-fjuwil; 
 dak li jtellef fil-konċentrazzjoni = % bil-volum tal-gassijiet li jtellfu fil-
konċentrazzjoni fil-fjuwil (jiġifieri: O 2*, N 2, CO 2, He, eċċ.). 
 226 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
4.2.  Eżempji għall-kalkolazzjoni tal-fattur tal-bdil λ S λ: 
 
  Eżempju 1: G 25: CH 4 = 86%, N 2 = 14% (bil-vol) 
 
 
1  =  86 . 086 . 0 =  
10014 -  186 . 0   1 =  
100%  diluent -  1..   +  100% C2  +  100% CH1
 =  n2 4
∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
 
  
4  =  86 . 086 . 0   4 =  
100%  diluent -  1..    +  100% H C4  +  100% CH4
 = m 4 2 4
∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
 
 
16 . 1  =  
44 +  1  x  10014 -  12 =  
100* O -  4m +  n100%  inert -  12 =  S
2⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛λ  
 
 
Eżempju 2: GR: CH 4 = 87 %, C 2H 6 = 13 % (bil-vol) 
  
13 . 1  =  113 . 1 =  
1000 -  113 . 0 2  +  87 . 0 1 =  
100%  diluent -  1..   +  100% C2  +  100% CH1
 =  n2 4
∗ ∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
 
  
 
26 . 4  =  113 . 0 6  +  87 . 0 4 =  
100%  diluent -  1..    +  100% H C6  +  100% CH4
 = m 6 2 4
∗ ∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
 
 
911 . 0  =  
426 . 4 +  1.13   1000 -  12 =  
100* O -  4m +  n100%  inert -  12 =  S
2⎟⎠⎞⎜⎝⎛∗ ⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛λ  
 
 Eżempju 3: USA: CH 4 = 89 %, C 2H 6 = 4.5 %, C 3H 8 = 2.3 %, C 6H 14 = 0.2 %, O 2 = 0.6 %, 
N 2 = 4% 
 
 
()11 . 1  =  
1004  +  0,64 -  1002 . 0 4  +  023 . 0 3  +  045 . 0 2  +  89 . 0 1 =  
100%  diluent -  1..   +  100% C2x  +  100% CH1x
 =  n2 4
∗ ∗ ∗ ∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡
⎥⎦⎤
⎢⎣⎡
 
  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 227
 
24 . 4  =  
1004  +  6 . 0 -  1002 . 0 14  +  023 . 0 8  +  045 . 0 4  + 89 . 0 4 =  =  
100%  diluent -  1100% H C8  +  ..    +  100% H C6  +  100% H C4  +  100% CH4
 = m 8 3 6 2 4 2 4
∗ ∗ ∗ ∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗⎥⎦⎤
⎢⎣⎡∗
 
 
96 . 0  =  
1006 . 0 -  424 . 4 +  1.11   1004 -  12 =  
100* O -  4m +  n100%  inert -  12 =  S
2⎟⎠⎞⎜⎝⎛∗ ⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛⎟⎠⎞⎜⎝⎛λ  
 
__________ 228 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
Anness 9  
 
REKWIŻITI TEKNIĊI SPEĊIFIĊI MARBUTA MAL- 
MAGNI DIŻIL LI JIEĦDU FJUWIL ETHANOL  
 
 Fil-każ ta’ magni diżil li jieħdu fjuwil ethanol , il-modifikazzjonijiet speċifiċi li ġejjin għall-
paragrafi, ekwazzjonijiet u fatturi adattati se japplikaw għall-proċeduri tat-test imfissra fl-anness 4 ta' dan ir-Regolament.  Fl-anness 4, l-appendiċi 1
 
 4.2. Korrezzjoni niexfa/mxarrba 
⎟⎟
⎠⎞
⎜⎜
⎝⎛⋅ +=
AIRWFUELFH
GG2.57711.877F  
 
 4.3. Korrezzjoni NO
X għall-umdità u t-temperatura 
298) (T B 10.71) (H A 11K
a aD H,− ⋅ + − ⋅ +=  
 
  b’:  A = 0.181 G
FUE L/G AIR D - 0.0266 
 B = - 0.123 G FUE L/G AI R D  + 0.00954 
 T a = it-temperatura ta’ l-arja, K 
 H a = l-umdità ta’ l-arja li tidħol, g ilma kull kg ta’ arja xotta 
 4.4. Kalkolazzjoni tar-rati tal-fluss tal-piż ta' l-emissjonijiet   Ir-rati tal-fluss ta’ l-emissjonijiet totali (g/h) għal kull mod għandhom jiġu kkalkulati kif 
ġej, billi jassumu li d-densità tal-gass ta'  l-egżost hi 1.272 kg/m
3 f’273 K (O°C) u 101.3 
kPa: 
  (1) NO
x mass = 0.001613 ·  NO x conc ·  K H,D ·  G EXHW  
  (2) CO
mass = 0.000982 ·  CO conc  ·  G EXHW  
  (3) HC
mass = 0.000809 ·  HC conc ·  K H,D ·  G EXHW  
  fejn NO
x conc , CO conc, HC conc   1/ huma l-konċentrazzjonijiet medji (ppm) fil-gass ta’ l-
egżost mhux proċessat, kif determinat fil-paragrafu 4.1. 
 
                                                 
1/ Ibbażat fuq ekwivalenti tas-C1.  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 229
 
 Jekk, inkella b’mod mhux obbligatorju, l-emissjonijiet gassużi huma determinati bis-
sistema tat-telf fil-konċentrazzjoni bil-fluss sħiħ, il-formuli li ġejjin iridu jkunu 
applikati: 
   (1) NO
x mass = 0.001587 ·  NO x conc ·  K H,D ·  G TO T W  
  (2) CO
mass  = 0.000966 ·  CO conc  ·  G TO T W  
  (3) HC
mass = 0.000795 ·  HC conc·  G TOT W  
  fejn NO
x conc , CO conc, HC conc  1/ huma l-konċentrazzjonijiet medji kkorreġuti fl-isfond 
(ppm) ta' kull mod fil-gass ta' l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, kif determinat fl-anness 4, l-appendiċi 2, il-paragrafu 4.3.1.1. 
 Fl-anness 4, l-appendiċi 2
 
 Il-paragrafi 3.1., 3.4., 3.8.3. u 5. ta’ l-appendiċi 2 ma japplikawx biss għall-magni diżil. Japplikaw ukoll għall-magni diżil li jieħdu fjuwil ethanol.  
 4.2. Il-kundizzjonijiet għat-test għandhom jiġu rranġati sabiex it-temperatura ta’ l-arja u l-
umdità mkejla fid-daħla tal-magna jkunu ssettjati għall-kundizzjonijiet standard waqt il-
prova tat-test. L-istandard għandu jkun 6 ∀ 0.5 ilma kull kg ta’ arja xotta f’intervall tat-
temperatura ta' 298 ∀ 3 K..  F’dawn il-limiti l-ebda korrezzjoni oħra NO
X m’għandha 
ssir. It-test ikun invalidu jekk dawn il-kundizzjonijiet ma jintlaħqux.  
 
4.3. Kalkolazzjoni tal-fluss ta’ l-emissjonijiet totali  4.3.1.  Sistemi bi fluss kostanti totali    Għas-sistemi bi skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid ikun 
iddeterminat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin: 
    (1) NO
X mass = 0.001587 ·  NO X conc ·  K H,D ·  M TO T W  (magni li jieħdu fjuwil ethanol ) 
   (2) CO 
mass = 0.000966 ·  CO conc M TOTW  (magni li jieħdu fjuwil ethanol ) 
   (3) HC 
mass = 0.000794 ·  HC conc ·  M TOT W ' (magni li jieħdu fjuwil ethanol ) 
  230 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
 fejn: 
  NO
x conc, CO conc, HC c onc, 1/ NMHC conc  =  il-konċentrazzjonijiet medji kkorreġuti fl-
isfond fuq iċ-ċiklu kollu mill-integrazzjoni (obbligatorja għal NO X u HC) jew il-kejl bil-
borża, ppm. 
  M
TO TW  = il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu kif 
determinat fil-paragrafu 4.1., kg. 
 4.3.1.1. Determinazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ikkorreġuti ta’ l-isfond    Il-konċentrazzjoni medja ta’ l-isfond tas-sustanzi li jniġġsu gassużi fl-arja fejn ikun 
hemm telf fil-konċentrazzjoni trid tiġi mnaqqsa mill-konċentrazzjonijiet imkejla sabiex iġġib il-konċentrazzjonijiet netti tas-sustanzi li jniġġsu.  Il-valuri medji tal-konċentrazzjonijiet ta’ l-isfond jistgħu jkunu determinati permezz tal-metodu tal-borża tal-kampjun jew permezz ta’ kejl kontinwu bl-integrazzjoni.  Il-formula li ġejja trid tintuża’: 
 
conc = conc
e - conc d * (1 - (1/DF))  
 fejn:    conc = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv fil-gass ta' l-egżost    li tilef fil-konċentrazzjoni, ikkorreġut bl-ammont tas-sustanza li tniġġes    rispettiv li hemm fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm   conc
e = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla 
   fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm   conc
d = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla 
   fl-arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm   DF = il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni      Il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni jrid ikun ikkalkulat kif ġej:   
DF = 
4-10*)conceCO+conceHC(+conce,2COSF
 
   
                                                
 
1/ Ibbażat fuq ekwivalenti tas-C1.  27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 231
 
 fejn: 
   CO
2,co nce  = il-konċentrazzjoni tas-CO 2 fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, 
% vol 
 HC conce  = il-konċentrazzjoni ta’ HC fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, 
ppm C1 
 CO conce  = il-konċentrazzjoni tas- CO fil-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, 
ppm 
 F S  = il-fattur tal-kejl tar-relazzjoni bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi 
f’kompożizzjoni 
   Il-konċentrazzjonijiet imkejla meta xotti jridu jinqalbu għal meta mxarrba skond l-
anness 4, l-appendiċi 1, il-paragrafu 4.2. 
   Il-fattur tal-kejl tar-relazzjoni bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni jrid, 
għall-kompożizzjoni ġenerali tal-fjuwil CH
αO ßN Y, ikun ikkalkulat kif ġej: 
F S = 
2γ
2β -  4α1 3.762α11100
+ ⎟⎠⎞⎜⎝⎛+ ⋅ + +⋅  
 
 Inkella, jekk il-kompożizzjoni tal-fjuwil mhix magħrufa, il-fatturi tal-kejl tar-relazzjoni 
bejn il-kwantitajiet ta’ sustanzi f’kompożizzjoni jistgħu jintużaw: 
  F
S (ethanol ) = 12.3 
 4.3.2. Sistemi b’kumpens tal-fluss   Għal sistemi mingħajr skambjatur tas-sħana, il-piż tas-sustanzi li jniġġsu (g/test) irid 
ikun determinat billi jiġu l-emissjonijiet totali istantanji u jiġu integrati l-valuri istantanji fuq iċ-ċiklu kollu.  Barra minn hekk, il-korrezzjoni ta’ l-isfond trid tiġi applikata direttament fuq il-valur tal-konċentrazzjoni istantanja.  Il-formuli li ġejjin iridu jkunu applikati:  (1) NO
x mass = 
 
 (2) CO mass = 
 ∑
=∗ − ⋅ ⋅ − ⋅ ⋅n
1 iconc TOTW i , conc i TOTW, 0.000966) 1/DF) (1 CO (M 0.000966) CO (Md e∑
=⋅ − ⋅ ⋅ − ⋅ ⋅n
1 iconcd x TOTW i conce, x i TOTW, 0.001587) 1/DF) (1 NO (M 0.001587) NO (M232 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 27.12.2006
 
(3) HC mass = 
  
 fejn:   conc
e = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fil- 
   gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni, ppm   conc
d = il-konċentrazzjoni tas-sustanza li tniġġes rispettiv imkejla fl- 
   arja tat-telf fil-konċentrazzjoni, ppm   M
TO TW, I  = il-piż istantanju tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni (ara l-
paragrafu 4.1.), kg 
  M
TO TW  = il-piż totali tal-gass ta’ l-egżost li tilef fil-konċentrazzjoni tul iċ-ċiklu 
   (ara l-paragrafu 4.1.), kg   DF = il-fattur tat-telf fil-konċentrazzjoni kif determinat fil-paragrafu 4.3.1.1.  
4.4. Kalkolazzjoni ta’ l-emissjonijiet speċifiċi 
  L-emissjonijiet (g/kWh) iridu jkunu kkalkulati għall-komponenti kollha individwali bil-
mod li ġej: 
 
 
act mass x x W/ NO=NO  
 
 act massW/ CO=CO  
 
 act massW/ HC=HC  
 
  
 fejn: 
   W
ac t = ix-xogħol proprja taċ-ċiklu kif determinat fil-paragrafu 3.9.2., kWh 
  
____________  ∑
=∗ − ∗ ∗ − ∗ ∗n
1 iconc TOTW i , conc i TOTW, 0.000479) 1/DF) (1 HC (M 0.000479) HC (Md e27.12.2006 MT Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 233