Regolament Nru 51 tal-Kummissjoni Ekonomika ta’ l-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE) – Dispożizzjonijiet uniformi li jikkonċernaw l-approvazzjoni tal-vetturi bil-mutur li jkollhom mill-inqas erba’ roti rigward l-emissjonijiet tal-ħoss tagħhom

Addendum 50: Ir-Regolament Nru 51

Reviżjoni 1

Li tinkorpora t-test validu kollu sa:

Is-Suppliment 5 għas-serje 02 ta’ l-emendi. Id-data tad-dħul fis-seħħ: 18 ta’ Ġunju 2007

WERREJ

REGOLAMENTAZZJONI

L-ANNESSI

1. L-AMBITU

Dan ir-Regolament japplika għall-vetturi tal-kategoriji M u N (1) rigward il-ħoss.

2. ID-DEFINIZZJONIJIET

Għall-fini ta’ dan ir-Regolament,

2.1. Approvazzjoni ta’ vettura tfisser l-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura rigward il-ħoss;

2.2. Tip ta’ vettura tfisser kategorija ta’ vetturi bil-mutur li ma tvarjax f’tali aspetti essenzjali bħal:

it-tip ta’ magna (positive jew compression ignition, two- jew four-stroke, pistun li jirreċiproka jew idur), in-numru u ċ-ċilindrata, in-numru u t-tip ta’ karburaturi jew ta’ sistema ta’ injezzjoni, l-arranġament tal-valvoli, il-qawwa massima nominali u l-veloċità(jiet) korrispondenti tal-magna, jew it-tip ta’ mutur elettriku;

Madanakollu, jekk id-differenzi t’hawn fuq jipprovdu għal metodu ta’ test differenti, dawn id-differenzi għandhom jitqiesu bħala bidla fit-tip.

2.3. Sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes tfisser sett komplut ta’ komponenti meħtieġa biex ikun limitat il-ħoss magħmul minn vettura bil-mutur u mill-egżost tagħha;

2.4. Sistemi għat-tnaqqis tal-ħoss ta’ tipi differenti tfisser sistemi għat-tnaqqis tal-ħoss li jvarjaw f’tali aspetti essenzjali bħal:

2.5. Komponent ta’ sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes tfisser waħda mill-partijiet individwali u kostitwenti li l-immuntar tagħha jikkostitwixxi s-sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes.

B’mod partikolari, dawn il-kompenenti huma: il-pajpijiet ta’ l-egżost, il-kompartiment(i) ta’ espansjoni, is-sajlenser(s) stess.

2.5.1. Il-filtru ta’ l-arja jitqies bħala komponent biss jekk il-preżenza tiegħu hija essenzjali biex tkun żgurata osservanza tal-limiti preskritti għal-livell tal-ħoss.

2.5.2. Il-manifolds ma jitqisux bħala komponenti tas-sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes.

2.6. Massa massima tfisser il-massa massima teknikament permissibbli li ġiet iddikjarata mill-manifattur tal-vettura (din il-massa tista’ tkun ikbar mill-massa massima awtorizzata mill-amministrazzjoni nazzjonali).

2.7. “Il-qawwa (nominali) tal-magna” tfisser il-qawwa tal-magna espressa f’kW (KEE) u mkejla bil-metodu KEE skond ir-Regolament Nru 85.

2.8. Massa ta’ vettura lesta biex taħdem (mro) tfisser il-massa ta’ vettura mhux mgħobbija bil-qafas, u bi strument ta’ l-igganċjar fil-każ ta’ vettura ta’ l-irmonk, jew il-massa tax-xażi bil-kabina jekk il-manifattura ma jwaħħalx il-qafas u/jew it-tagħmir ta’ l-igganċjar, inklużi l-likwidu li jkessaħ, iż-żjut, 90 fil-mija tal-fjuwil, 100 fil-mija ta’ likwidi oħra ħlief l-ilmijiet użati, l-għodod, l-istepni, is-sewwieq (75 kg) u, għall-karozzi tal-linja u għall-kowċijiet, il-massa tal-membru ta’ l-ewkipaġġ (75 kg) jekk hemm seat għall-ekwipaġġ fil-vettura.

2.9. Il-veloċità nominali tal-magna, S tfisser il-veloċità ddikjarata tal-magna f’min–1 (rpm) li biha l-magna tiżviluppa l-qawwa nominali netta u massima tagħha skond ir-Regolament Nru 85.

Jekk il-qawwa nominali netta u massima tintlaħaq b’diversi veloċitajiet tal-magna, għandha tintuża l-akbar veloċità tal-magna.

2.10. Indiċi tal-proporzjon tal-qawwa mal-massa (PMR) tfisser kwantità numerika (ara l-paragrafu 3.1.2.1.1. ta’ l-Anness 10) fejn l-ebda dimensjoni ma tintuża għall-kalkolu ta’ l-aċċelerazzjoni.

2.11. Punt ta’ referenza tfisser punt li jiġi ddefinit kif ġej:

2.12. Magna tfisser is-sors ta’ l-enerġija mingħajr aċċessorji li jinqalgħu.

2.13. Aċċelerazzjoni mmirata tfisser aċċelerazzjoni meta t-throttle ikun parzjalment miftuħ fi traffiku urban u hija derivata minn investigazzjonijiet statistiċi.

2.14. Aċċelerazzjoni ta’ referenza tfisser l-aċċelerazzjoni meħtieġa waqt it-test ta’ l-aċċelerazzjoni fuq il-mogħdija tat-test.

2.15. “Fattur k tat-tagħbija (bil-komponenti ta’ medja ta’ fatturi) tal-proporzjon tal-gerijiet” tfisser kwantità numerika mingħajr dimensjoni li tintuża biex jiġu kkombinati r-riżultati tat-testijiet ta’ żewġ proporzjonijiet tal-gerijiet għat-test ta’ l-aċċelerazzjoni u għat-test tal-veloċità kostanti.

2.16. Fattur tal-qawwa parzjali kp tfisser kwantità numerika bl-ebda dimensjoni li tintuża għall-kombinazzjoni mgħobbija (bil-komponenti ta’ medja ta’ fatturi) tar-riżultati tat-testijiet tat-test ta’ l-aċċelerazzjoni u tat-test tal-veloċità kostanti għall-vetturi.

2.17. Pre-aċċelerazzjoni tfisser applikazzjoni ta’ strument għall-kontroll ta’ l-aċċelerazzjoni qabel AA′ sabiex tintlaħaq aċċelerazzjoni stabbli bejn AA′ u BB′.

2.18. Proporzjonijiet ta’ gerijiet illokjati tfisser il-kontroll tat-trażmissjoni b’tali mod li matul test il-ger tat-trażmissjoni ma jistax jitbiddel.

3. L-APPLIKAZZJONI GĦALL-APPROVAZZJONI

3.1. L-applikazzjoni għall-approvazzjoni ta’ tip ta’ vettura rigward il-ħoss għandha titressaq mill-manifattur tiegħu jew mir-rappreżentant tiegħu li ġie akkreditat b’mod xieraq.

3.2. Għandha tkun akkumpanjata mid-dokumenti li jissemmew aktar ’l isfel u mill-partikolaritajiet li ġejjin fi tliet kopji:

3.3. Fil-każ tal-paragrafu 2.2.6. il-vettura waħdanija, rappreżentattiva tat-tip ikkonċernat, se tingħażel mis-servizz tekniku li jwettaq it-testijiet ta’ l-approvazzjoni, bi ftehim mal-manifattur tal-vettura, bħala dik bl-inqas massa u lesta biex taħdem bl-inqas tul u skond l-ispeċifikazzjoni stabbilita fil-paragrafu 3.1.2.3.2.3. fl-Anness 3.

3.4. Fuq it-talba tas-servizz tekniku li jwettaq it-testijiet ta’ l-approvazzjoni, minbarra dak li ssemma aktar ’il fuq, il-manifattur tal-vettura għandu jressaq kampjun tas-sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes u magna li mill-inqas għandha l-istess ċilindrata u qawwa massima nominali bħala dik imwaħħla fuq il-vettura li qed tintalab l-approvazzjoni tat-tip għaliha.

3.5. L-awtorità kompetenti għandha tivverifika l-eżistenza ta’ arranġamenti sodisfaċenti biex ikun żgurat kontroll effettiv tal-konformità tal-produzzjoni qabel ma tingħata l-approvazzjoni tat-tip.

4. L-IMMARKAR

4.1. Il-komponenti tas-sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes, ħlief għall-ħardwer tat-twaħħil u għall-pajpijiet, għandu jkollhom fuqhom:

4.2. Dan l-immarkar għandu jkun jista’ jinqara b’mod ċar u jkun indelibbli anki wara li jitwaħħal.

4.3. Komponent jista’ jkollu fuqu diversi numri ta’ approvazzjoni jekk ikun ġie approvat bħala komponent ta’ diversi sistemi ta’ sajlensers ta’ sostituzzjoni.

5. L-APPROVAZZJONI

5.1. L-approvazzjoni tat-tip għandha tingħata biss jekk,

5.2. Għandu jiġi assenjat numru ta’ approvazzjoni lil kull tip approvat. L-ewwel żewġ numri tiegħu (bħalissa 02 li jikkorrispondu għas-serje 02 ta’ emendi li daħlu fis-seħħ fit-18 ta’ April 1995) għandhom jindikaw is-serje ta’ emendi li jinkorporaw l-aktar emendi tekniċi ewlenin reċenti li saru lir-Regolament fi żmien il-ħruġ ta’ l-approvazzjoni. L-istess Parti Kontraenti ma tistax tassenja l-istess numru lill-istess tip ta’ vettura mgħammra b’tip ieħor sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes jew lil tip ta’ vettura ieħor.

5.3. L-avviż ta’ l-approvazzjoni jew ta’ l-estensjoni jew tar-rifjut jew ta’ l-irtirar ta’ l-approvazzjoni jew ta’ produzzjoni mwaqqfa għal kollox ta’ tip ta’ vettura skond dan ir-Regolament għandu jiġi kkomunikat lill-Partijiet għall-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament, permezz ta’ formola li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 1 għal dan ir-Regolament.

5.4. F’post li jidher sew u li jkun aċċessibbli mill-ewwel li kien speċifikat fuq il-formola ta’ l-approvazzjoni, fuq kull vettura li tikkonforma ma’ tip ta’ vettura approvat skond dan ir-Regolament, għandha titwaħħal marka internazzjonali ta’ approvazzjoni li tikkonsisti minn:

5.5. Jekk il-vettura tikkonforma ma’ tip ta’ vettura approvat, skond wieħed jew aktar mir-Regolamenti l-oħra annessi għall-Ftehim, fil-pajjiż li ta l-approvazzjoni skond dan ir-Regolament, mhemmx għalfejn jiġi ripetut is-simbolu preskritt fil-paragrafu 5.4.1.; f’każ ta’ din ix-xorta, in-numri tar-Regolament u ta’ approvazzjoni u s-simboli addizzjonali tar-Regolamenti kollha li skond tagħhom ngħatat l-approvazzjoni fil-pajjiż li ta l-approvazzjoni skond dan ir-Regolament għandhom jitqiegħdu f’kolonni vertikali fuq il-lemin tas-simbolu preskritt fil-paragrafu 5.4.1.

5.6. Il-marka ta’ approvazzjoni għandha tkun tista’ tinqara b’mod ċar u għandha tkun indelibbli.

5.7. Il-marka ta’ approvazzjoni għandha titqiegħed qrib ta’ jew fuq il-pjanċa tad-data tal-vettura mwaħħla mill-manifattur.

5.8. L-Anness 2 għal dan ir-Regolament jagħti eżempji ta’ arranġamenti tal-marka ta’ approvazzjoni.

6. L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET

6.1. L-ispeċifikazzjonijiet ġenerali

6.1.1. Il-vettura, il-magna tagħha u s-sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes tagħha għandhom ikunu ddisinjati, mibnija u mmuntati b’tali mod li l-vettura, fl-użu normali, minkejja l-vibrazzjoni li tista’ tkun soġġetta għaliha, tkun tista’ tikkonforma mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.

6.1.2. Meta jitqiesu l-kondizzjonijiet ta’ l-użu tal-vettura, is-sistema għat-tnaqqis tal-ħsejjes għandha tkun iddisinjata, mibnija u mmuntata b’tali mod li tkun tista’ tirreżisti raġonevolment lill-fenomeni korrożivi li tiġi esposta għalihom.

6.2. L-ispeċifikazzjonijiet rigward il-livelli tal-ħoss

6.2.1. Il-metodi ta’ kejl

6.2.1.1. Il-ħoss li jagħmel it-tip ta’ vettura mressaq għall-approvazzjoni għandu jitkejjel biż-żewġ metodi li ġew deskritti fl-Anness 3 għal dan ir-Regolament għall-vettura li qed tiċċaqlaq u għall-vettura meta tkun wieqfa (3); fil-każ ta’ vettura li taħdem b’mutur elettriku, il-ħoss emess għandu jitkejjel biss meta din tkun qed tiċċaqlaq.

Il-vetturi li jkollhom massa massima permissibbli li teċċedi l-2 800 kg jridu jkunu soġġetti għal kejl addizzjonali tal-ħoss ta’ l-arja kkompressata bil-vettura tkun wieqfa skond l-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-Anness 6, jekk it-tagħmir korrispondenti tal-brejkijiet ikun parti mill-vettura.

6.2.1.2. Iż-żewġ valuri mkejla skond id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 6.2.1.1. t’aktar ’il fuq għandhom jitniżżlu fir-rapport tat-test u fuq formola li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 1 għal dan ir-Regolament.

Il-valuri mkejla kif ġie speċifikat fil-paragrafu 6.2.1.1. t’aktar ’il fuq iridu jiġu rreġistrati f’rapport tat-test u f’ċertifikat li jikkorrispondi għall-mudell li jintwera fl-Anness 1.

6.2.2. Il-limiti tal-livell tal-ħoss

6.2.2.1. Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 6.2.2.2. t’aktar ’l isfel, il-livell tal-ħoss tat-tipi ta’ vettura, kif imkejjel bil-metodu deskritt fil-paragrafu 3.1. ta’ l-Anness 3 għal dan ir-Regolament, m’għandux jeċċedi il-limiti li ġejjin:

6.2.2.2. Madanakollu,

6.2.2.2.1. Għat-tipi ta’ vetturi li jissemmew fil-paragrafi 6.2.2.1.1. u 6.2.2.1.3. mgħammra b’magna b’kombustjoni interna compression-ignition u b’injezzjoni diretta, il-valuri ta’ limitu għandhom jiżdiedu b’1 dB(A);

6.2.2.2.2. Għat-tipi ta’ vetturi ddisinjati għal użu fuq toroq imħarbta (4) u b’massa massima awtorizzata ta’ aktar minn 2 tunnellati metriċi, il-valuri ta’ limitu għandhom jiġu miżjuda:

6.2.2.2.3. Għat-tipi ta’ vetturi li jissemmew fil-paragrafu 6.2.2.1.1. mgħammra b’gerboks li jkollha aktar minn erba’ gerijiet ’il quddiem u mgħammra b’magna li tiżviluppa qawwa massima akbar minn 140 kW (KEE) u li għandha proporzjoni ta’ qawwa massima/massa massima akbar minn 75 kW/t, il-valuri ta’ limitu għandhom jiġu miżjuda b’1 dB(A), jekk il-veloċità li biha l-parti ta’ wara tal-vettura tgħaddi l-linja BB′ fit-tielet ger tkun ikbar minn 61 km/siegħa.

6.3. L-ispeċifikazzjonijiet rigward is-sistemi ta’ l-egżost li fihom materjali fibrużi

6.3.1. Għandhom jiġu applikati r-rekwiżiti ta’ l-Anness 5.

7. IL-MODIFIKA U L-ESTENSJONI TA’ L-APPROVAZZJONI TA’ TIP TA’ VETTURA

7.1. Kull modifika tat-tip ta’ vettura għandha tkun innotifikata lid-dipartiment amministrativ li approva t-tip ta’ vettura. Imbagħad, id-dipartiment jista’ jew:

7.2. Il-konferma jew ir-rifjut ta’ l-approvazzjoni, fejn jiġu speċifikati l-bidliet, għandha tkun ikkomunikata permezz tal-proċedura li ġiet speċifikata fil-paragrafu 5.3. t’aktar ’il fuq lill-Partijiet għall-Ftehim li japplikaw dan ir-Regolament.

7.3. L-awtorità kompetenti li toħroġ l-estensjoni ta’ l-approvazzjoni għandha tassenja numru ta’ serje għal estensjoni ta’ din ix-xorta u għandha tinforma b’dan lill-Partijiet l-oħra għall-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 1 għal dan ir-Regolament.

8. IL-KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

8.1. Il-vetturi approvati skond dan ir-Regolament għandhom ikunu mmanifaturi b’tali mod li jikkonformaw mat-tip approvat billi jissodisfaw ir-rekwiżiti stabbiliti fil-paragrafu 6 t’aktar ’il fuq.

8.2. Sabiex ikun ivverifikat li r-rekwiżiti tal-paragrafu 8.1. ġew sodisfatti, għandhom jitwettqu kontrolli xierqa tal-produzzjoni.

8.3. B’mod partikolari, id-detentur ta’ l-approvazzjoni għandu

8.3.1. jiżgura l-eżistenza tal-proċeduri għall-kontroll effettiv tal-kwalità tal-prodotti;

8.3.2. ikollu aċċess għat-tagħmir ta’ kontroll li jkun meħtieġ għall-kontroll tal-konformità ta’ kull tip approvat;

8.3.3. jiżgura li d-data tar-riżultati tat-testijiet tkun irreġistrata u li d-dokumenti annessi għandhom jibqgħu disponibbli għal perjodu li għandu jiġi ddeterminat bi ftehim mas-servizz amministrattiv;

8.3.4. janalizza r-riżultati ta’ kull tip ta’ test, sabiex jivverifika u jiżgura ruħu mill-istabbiltà tal-karatteristiċi tal-prodott fejn jaqta’ t-tara għal varjazzjoni fi produzzjoni industrijali;

8.3.5. jiżgura li għal kull tip ta’ prodott għall-inqas jitwettqu t-testijiet preskritti fl-Anness 7 għal dan ir-Regolament;

8.3.6. jiżgura li kwalunkwe teħid ta’ kampjuni jew biċċiet ta’ testijiet li jixhdu nuqqas ta’ konformità mat-tip ta’ test meqjus għandu jagħti lok għal teħid ta’ kampjun ieħor u għal test ieħor. Għandhom jittieħdu l-passi meħtieġa kollha biex il-konformità tal-produzzjoni korrispondenti tkun stabbilita mill-ġdid.

8.4. Ikun meta jkun, l-awtorità kompetenti li tkun tat l-appovazzjoni tat-tip tista’ tivverifika l-metodu ta’ kontroll tal-konformità li japplika għal kull unità ta’ produzzjoni.

8.4.1. F’kull spezzjoni, il-kotba tat-test u r-rekords tas-servej tal-produzzjoni għandhom ikunu ppreżentanti lill-ispettur li jkun qed jagħmel iż-żjara.

8.4.2. L-ispettur jista’ jieħu kampjuni bl-addoċċ li se jiġu ttestjati fil-laboratorju tal-manifattur. In-numru minimu ta’ kampjuni jista’ jkun iddeterminat skond ir-riżultati tal-verifika tal-manifattur stess.

8.4.3. Meta l-livell ta’ kwalità jidher li mhux sodisfaċenti jew meta jidher li huwa meħtieġ li tkun ivverifikata l-validità tat-testijiet li jitwettqu fl-applikazzjoni tal-paragrafu 8.4.2., l-ispettur għandu jagħżel kampjuni li għandhom jintbagħtu lis-servizz tekniku li wettaq it-testijiet ta’ l-approvazzjoni tat-tip.

8.4.4. L-awtorità kompetenti tista’ twettaq kwalunkwe test preskritt f’dan ir-Regolament.

8.4.5. Il-frekwenza normali ta’ l-ispezzjonijiet mill-awtorità kompetenti għandha tkun ta’ darba kull sentejn. Jekk matul waħda minn dawn iż-żjarat jiġu rreġistrati riżultati mhux sodisfaċenti, l-awtorità kompetenti għandha tiżgura li jittieħdu l-passi kollha meħtieġa biex tkun stabbilita mill-ġdid il-konformità tal-produzzjoni mill-aktar fis possibbli.

9. IL-PIENI GĦAN-NUQQAS TA’ KONFORMITÀ TAL-PRODUZZJONI

9.1. L-approvazzjoni mogħtija rigward tip ta’ vettura skond dan ir-Regolament tista’ tiġi rtirata jekk ir-rekwiżiti stabbiliti aktar ’il fuq ma jiġux sodisfatti.

9.2. Jekk Parti Kontraenti għall-Ftehim li tapplika dan ir-Regolment tirtira approvazzjoni li tkun tat preċedentement, għandha minnufih tinnotifika b’dan lill-Partijiet Kontraenti l-oħra li japplikaw dan ir-Regolament, permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 1 għal dan ir-Regolament.

10. PRODUZZJONI MWAQQFA GĦAL KOLLOX

10.1. Jekk id-detentur ta’ l-approvazzjoni jieqaf għal kollox milli jimmanifattura tip ta’ vettura approvat skond dan ir-Regolament, għandu jinforma b’dan lill-awtorità li tat l-approvazzjoni. Malli tirċevi l-komunikazzjoni rilevanti, dik l-awtorità għandha tinforma b’dan lill-Partijiet l-oħra għall-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament permezz ta’ formola ta’ komunikazzjoni li tikkonforma mal-mudell fl-Anness 1 għal dan ir-Regolament.

11. ID-DISPOŻIZZJONIJIET TRANŻITORJI

11.1. Sa mid-data uffiċjali tad-dħul fis-seħħ tas-serje 02 ta’ emendi, l-ebda Parti Kontraenti li tapplika dan ir-Regolament m’għandha tirrifjuta li tagħti approvazzjoni KEE skond dan ir-Regolament kif emendat mis-serje 02 ta’ emendi.

11.2. Sa mill-1 ta’ Ottubru 1995, il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jagħtu approvazzjonijiet KEE biss jekk it-tip ta’ vettura li għandu jkun approvat jissodisfa r-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament, kif emendat mis-serje 02 ta’ emendi.

11.3. Sa mill-1 ta’ Ottubru 1996, il-Partijiet Kontraenti li japplikaw dan ir-Regolament jistgħu jirrifjutaw l-ewwel reġistrazzjoni nazzjonali (l-ewwel dħul fis-servizz) ta’ vettura li ma tissodisfax ir-rekwiżiti tas-serje 02 ta’ emendi għal dan ir-Regolament.

12. L-ISMIJIET U L-INDIRIZZI TAS-SERVIZZI TEKNIĊI RESPONSABBLI MIT-TWETTIQ TAT-TESTIJIET TA’ APPROVAZZJONI U TAD-DIPARTIMENTI AMMINISTRATTIVI

Il-Partijiet għall-Ftehim ta’ l-1958 li japplikaw dan ir-Regolament għandhom jikkomunikaw lis-Segretarjat tan-Nazzjonijiet Uniti l-ismijiet u l-indirizzi tas-servizzi tekniċi responsabbli mit-twettiq tat-testijiet ta’ approvazzjoni u tad-dipartimenti amministrattivi li jagħtu l-approvazzjoni u lilhom għandhom jintbagħtu l-formoli li jiċċertifikaw approvazzjoni jew rifjut jew irtirar ta’ approvazzjoni, maħruġa f’pajjiżi oħra.

(1) Kif ġew iddefiniti fl-Anness 7 għar-riżoluzzjoni Konsolidata tal-Kostruzzjoni tal-Vetturi (R.E.3) (TRANS/WP.29/78/Rev.1/Emend.2 kif emendata l-aħħar mill-Emenda 4 tagħha).

(2) 1 għall-Ġermanja, 2 għal Franza, 3 għall-Italja, 4 għall-Olanda, 5 għall-Iżvezja, 6 għall-Belġju, 7 għall-Ungerija, 8 għar-Repubblika Ċeka, 9 għal Spanja, 10 għall-Jugoslavja, 11 għar-Renju Unit, 12 għall-Awstrija, 13 għal-Lussemburgu, 14 għall-Iżvizzera, 15 (battal), 16 għan-Norveġja, 17 għall-Finlandja, 18 għad-Danimarka, 19 għar-Rumanija, 20 għall-Polonja, 21 għall-Portugall, 22 għall-Federazzjoni Russa, 23 għall-Greċja, 24 għall-Irlanda, 25 għall-Kroazja, 26 għas-Slovenja, 27 għas-Slovakkja, 28 għall-Belarus, 29 għall-Estonja, 30 (battal), 31 għall-Bosnia u Ħerzegovina, 32 għal-Latvja, 33 (battal), 34 għall-Bulgarija, 35-36 (battala), 37 għat-Turkija, 38-39 (battala), 40 għall-ex Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, 41 (battal), 42 għall-Komunità Ewropea (l-approvazzjonijiet jingħataw mill-Istati Membri tagħha waqt li jużaw is-simbolu KEE rispettiv tagħhom), 43 għall-Ġappun, 44 (battal), 45 għall-Awstralja, 46 għall-Ukrajna, 47 għall-Afrika t’Isfel. In-numri sussegwenti għandhom jiġu assenjati lil pajjiżi oħra f’ordni kronoloġiku skond kif dawn irratifikaw jew saru parti għall-Ftehim Dwar l-Adozzjoni tal-Preskrizzjonijiet Tekniċi Uniformi għar-Roti, Tagħmir u Partijiet ta’ Vetturi li jkunu jistgħu Jitwaħħlu u/jew Jintużaw fuq Vetturi bir-Roti u l-Kundizzjonjijiet għall-Għarfien Reċiproku ta’ l-Approvazzjonijiet Mogħtija fuq il-Bażi ta’ dawn il-Preskrizzjonijiet, u n-numri li ġew assenjati b’dan il-mod għandhom ikunu kkomunikati mis-Segretarju-Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti lill-Partijiet Kontraenti għal dan il-Ftehim.

(3) Isir test fuq vettura wieqfa sabiex ikun provdut valur ta’ referenza għall-amministrazzjonijiet li jużaw dan il-metodu biex jikkontrollaw il-vetturi li qed jintużaw.

(4) Skond id-definizzjonijiet mogħtija fir-Riżoluzzjoni Konsolidata dwar il-Kostruzjoni tal-Vetturi (R.E.3) (TRANS/WP.29/78/Rev.1/Emend.2, l-Anness 7/Rev.2).

5.6. Iċ-ċikli: two stroke jew four-stroke (jekk ikun applikabbli)

c)

or VA = 50 km/siegħa

or VA = 50 km/siegħa

ANNESS 8

L-ISPEĊIFIKAZZJONIJIET GĦAS-SIT TAT-TEST

1. INTRODUZZJONI

Dan l-Anness jiddeskrivi l-ispeċifikazzjonijiet li huma relatati mal-karatteristiċi fiżiċi u mat-tqegħid tal-mogħdija tat-test. Dawn l-ispeċifikazzjonijiet, li huma bbażati fuq standard speċjali, (1) jiddeskrivu l-karatteristiċi fiżiċi meħtieġa kif ukoll il-metodi tat-test għal dawn il-karatteristiċi.

2. IL-KARATTERISTIĊI MEĦTIEĠA TAS-SUPERFIĊJE

Superfiċje titqies li tikkonforma ma’ dan l-istandards sakemm l-istruttura u l-kontenut ta’ l-ispazji jew il-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss tkejlu u nstab li jissodisfaw ir-rekwiżiti kollha tal-paragrafi 2.1. sa 2.4. t’aktar ’l isfel u sakemm ġew sodisfatti r-rekwiżiti tad-disinn (il-paragrafu 3.2.).

2.1. Il-kontenut ta’ l-ispazji residwi

Il-kontenut ta’ l-ispazji residwi, VC, tat-taħlita għall-pavimentar tal-mogħdija tat-test m’għandux jeċċedi t-8 %. Għall-proċedura tal-kejl, ara l-paragrafu 4.1.

2.2. Il-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss

Jekk is-superfiċje tonqos milli tikkonforma mar-rekwiżit tal-kontenut ta’ l-ispazji residwi, is-superfiċje tkun aċċettabbli biss jekk il-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss tagħha, α ≤ 0,10. Għall-proċedura tal-kejl, ara l-para. 4.2. Ir-rekwiżit tal-paragrafi 2.1. u 2.2. jiġi sodisfatt ukoll jekk l-assorbiment tal-ħoss biss tkejjel u nstab li huwa α ≤ 0,10.

Nota: Il-karatteristika l-aktar rilevanti hija l-assorbiment tal-ħoss, għalkemm il-kontenut ta’ l-ispazji residwi huwa aktar familjari fost il-kostrutturi tat-toroq. Madanakollu, jeħtieġ li l-assorbiment tal-ħoss jitkejjel biss jekk is-superfiċje tonqos milli tikkonforma mar-rekwiżit ta’ l-ispazji. Dan huwa motivat minħabba li ta’ l-aħħar huwa konness ma’ inċertezzi relattivament kbar f’termini kemm ta’ qisien kif ukoll ta’ rilevanza u wħud mis-superfiċji għalhekk jistgħu jiġu rifjutati, b’mod żbaljat, fuq il-bażi biss tal-qies ta’ l-ispazji.

2.3. Il-fond ta’ l-istruttura

Il-fond ta’ l-istruttura (TD) imkejjel skond il-metodu volumetriku (ara l-paragrafu 4.3. t’aktar ’l isfel) għandu jkun:

TD ≥ 0,4 mm

2.4. L-omoġeneità tas-superfiċje

Għandu jsir kull sforz prattiku biex ikun żgurat li s-superfiċje issir kemm jista’ jkun omoġenja fi ħdan iż-żona tat-test. Dan jinkludi l-istruttura u l-kontenut ta’ l-ispazji, imma għandu jkun osservat ukoll li jekk il-proċess ta’ l-irromblar jirriżulta f’irromblar aktar effettiv f’uħud mill-bnadi milli f’oħrajn, l-istruttura tista’ tkun differenti u n-nuqqas ta’ uniformità jista’ jagħti lok għal ħotob.

2.5. Il-perjodu ta’ l-ittestjar

Sabiex ikun ikkontrollat jekk is-superfiċje tkomplix tikkonforma ma’ l-istruttura u mal-kontenut ta’ l-ispazji jew mar-rekwiżiti ta’ l-assorbiment tal-ħoss stipulati f’dan l-istandard, għandu jsir ittestjar perjodiku fl-intervalli li ġejjin:

(a) Għall-kontenut ta’ l-ispazji residwali jew għall-assorbiment tal-ħoss: meta s-superfiċje tkun ġdida; jekk is-superfiċje tissodisfa r-rekwiżiti meta tkun ġdida, mhu meħtieġ l-ebda ttestjar perjodiku ieħor. Jekk ma tissodisfax ir-rekwiżit meta tkun ġdida, tista’ tissodisfah aktar tard għaliex is-superfiċji għandhom it-tendenza li jinstaddu u jsiru kompatti maż-żmien.

(b) Għall-fond ta’ l-istruttura (TD): meta s-superfiċje tkun ġdida; meta jibda l-ittestjar għall-ħsejjes (NB: mhux qabel erba’ ġimgħat wara li titqiegħed is-superfiċje); imbagħad kull 12-il xahar.

3. ID-DISINN TAS-SUPERFIĊJE TAT-TEST

3.1. Iż-żona

Meta jiġi ddisinjat l-arranġament tal-mogħdija tat-test huwa importanti li jkun żgurat, li bħala rekwiżiti minimu, iż-żona ttraversata mill-vetturi li jgħaddu mill-istrixxa tat-test tkun miksija bil-materjal tat-test speċifikat b’marġnijiet xierqa għal sewqan sikur u prattiku. Dan se jeħtieġ li l-wisa’ tal-mogħdija tkun mill-inqas ta’ 3 m u t-tul tal-mogħdija jestendi lil hinn mil-linji AA u BB b’mill-inqas 10 m fuq kull tarf. Il-Figura 1 turi pjan ta’ sit tat-test xieraq u tindika ż-żona minima li għandha titqiegħed u tkun ikkompattata permezz tal-magni bil-materjal tas-superfiċje tat-test speċifikat. Skond il-paragrafu 3.1.1.1. ta’ l-Anness 3, il-qisien għandhom jittieħdu fuq kull naħa tal-vettura. Dan jista’ jsir jew billi jsir kejl b’żewġ postijiet tal-mikrofonu (waħda fuq kull naħa tal-mogħdija) u s-sewqan isir f’direzzjoni waħda, jew isir kejl b’mikrofonu biss fuq naħa waħda tal-mogħdija imma l-vettura tinsaq f’żewġ direzzjonijiet. Jekk jintuża l-metodu ta’ l-aħħar, allura mhemm l-ebda rekwiżit tas-superfiċje fuq dik in-naħa tal-mogħdija fejn m'hemm l-ebda mikrofonu.

Figura 1

Ir-rekwiżit minimu għall-area tas-superfiċje tat-test. Il-parti skurata tissejjaħ iż-Żona tat-Test

3.2. Id-disinn u l-preparazzjoni tas-superfiċje

3.2.1. Ir-rekwiżiti bażiċi tad-disinn

Is-superfiċje tat-test għandha tissodisfa erba’ rekwiżiti tad-disinn:

3.2.1.1. Għandha tkun magħmula minn konkrit dens asfaltat.

3.2.1.2. Id-daqs massimu taż-żrar għandu jkun ta’ 8 mm (it-tolleranzi jippermettu minn 6,3 sa 10 mm).

3.2.1.3. Il-ħxuna tal-kisi għandha tkun ta’ ≥ 30 mm.

3.2.1.4. Is-sustanza li tgħaqqad għandha tkun bitum mhux modifikat bi grad ta’ penetrazzjoni diretta.

3.2.2. Il-linji ta’ gwida għad-disinn

Bħala gwida għall-kostruttur tas-superfiċje, fil-Figura 2 qed tintwera kurva għall-gradazzjoni aggregata li se tagħti l-karatteristiċi mixtieqa. Barra minn hekk, it-Tabella 1 tagħti wħud mil-linji ta’ gwida sabiex jinkisbu l-istruttura u d-durabilità mixtieqa. Il-kurva tal-gradazzjoni taqbel mal-formula li ġejja:

P (% ta’ dak li jgħaddi) = 100 × (d/dmax)1/2

fejn:

d = id-daqs tat-toqob kwadri ta’ l-għarbiel, f’mm dmax = 8 mm għall-kurva intermedja dmax = 10 mm għall-kurva tat-tolleranza ta’ taħt dmax = 6,3 mm għall-kurva tat-tolleranza ta’ fuq

Figura 2

Il-kurva tal-gradazzjoni ta’ l-aggregat fit-taħlita asfaltata bit-tolleranzi.

Minbarra dak li ntqal aktar ’il fuq, qed jingħataw ir-rakkomandazzjonijiet li ġejjin:

(a) Il-frazzjoni tar-ramel (0,063 mm < id-daqs tat-toqob kwadri ta’ l-għarbiel < 2 mm) għandha tinkludi mhux aktar minn 55 % ta’ ramel naturali u mill-inqas 45 % ta’ ramel mitħun;

(b) Il-bażi u s-sotto-bażi għandhom jiżguraw stabbiltà u uniformità tajba, skond l-aħjar prattika fil-kostruzzjoni tat-toroq;

(c) Iż-żrar għandu jiġi mfarrak (100 % ta’ l-uċuh imfarrka) u jkun ta’ materjal b’reżistenza għolja għat-tifrik;

(d) Iż-żrar użat fit-taħlit għandu jinħasel;

(e) L-ebda żrara żejda m’għandha tiġi miżjuda mas-superfiċje;

(f) L-ebusija tas-sustanza li tgħaqqad epressa bħala valur PEN għandha tkun 40-60, 60-80 jew saħansitra 80-100, jiddependi mill-kondizzjonijiet klimatiċi tal-pajjiż. Ir-regola hija li għandha tintuża sustanza li tgħaqqad li tkun iebsa kemm jista’ jkun, sakemm tkun konsistenti mal-prattika komuni;

(g) It-temperatura tat-taħlita qabel jgħaddi r-romblu għandha tingħażel biex jinkiseb il-kontenut ta’ spazji meħtieġa b’passati tar-romblu sussegwenti. Biex tiżdied il-probabbiltà li jiġu sodisfatti l-ispeċifikazzjonijiet tal-paragrafi 2.1. sa 2.4. t’aktar ’il fuq, il-kompattezza għandha tiġi studjata mhux biss permezz ta’ għażla adatta ta’ temperaturi tat-taħlita, iżda wkoll pemezz ta’ numru xieraq ta’ passati u permezz ta’ l-għażla tal-vettura li tikkompatta t-taħlita.

Tabella 1

Il-linji ta’ gwida tad-disinn

Il-valuri mmirati Tolleranzi Skond il-massa totali tat-taħlita Skond il-massa ta’ l-aggregat Massa ta’ ġebel, għarbiel b’toqob kwadri (SM) > 2 mm 47,6 % 50,5 % ± 5 Massa tar-ramel 0,063 < SM < 2 mm 38,0 % 40,2 % ± 5 Massa tas-sustanza li timla SM < 0,063 mm 8,8 % 9,3 % ± 2 Massa tas-sustanza li tgħaqqad (bitum) 5,8 % M.A.. ± 0,5 Daqs massimu taż-żrar 8 mm 6,3-10 L-ebusija tas-sustanza li tgħaqqad (ara l-para. 3.2.2. (f)) Valur tal-ġebel ippolixxjat (PSV) > 50 Kumpatezza, relattiva għall-kumpatezza Marshall 98 %

4. IL-METODU TAT-TEST

4.1. Il-kejl tal-kontenut ta’ l-ispazji vojta residwali

Għall-fini ta’ dan il-kejl, għandhom jittieħdu kampjuni mill-mogħdija f’minn ta’ l-inqas erba’ pożizzjonijiet differenti li jkunu mqassma b’mod ugwali fiż-żona tat-test bejn il-linji AA u BB (ara l-Figura 1). Biex jiġi evitat in-nuqqas ta’ omoġeneità u ta’ uniformità fil-mogħdiji tar-roti, m’għandhomx jittieħdu kampjuni fil-mogħdiji tar-roti stess, imma qribhom. Żewġ kampjuni (bħala minimu) għandhom jittieħdu qrib il-mogħdija tar-roti, u kampjun ieħor (bħala minimu) għandu jittieħed bejn wieħed u ieħor fin-nofs bejn il-mogħdija tar-roti u l-pożizzjoni ta’ kull mikrofonu.

Jekk ikun hemm suspett li l-kondizzjoni ta’ omoġeneità mhix se tkun sodisfatta (ara l-paragrafu 2.4.), għandhom jittieħdu kampjuni minn aktar postijiet fi ħdan iż-żona tat-test.

Għal kull kampjun għandu jiġi ddeterminat il-kontenut ta’ spazji residwali, imbagħad il-valur medju mill-kampjuni kollha għandu jkun ikkalkulat u pparagunat mar-rekwiżit fil-paragrafu 2.1. Barra minn hekk, l-ebda kampjun waħdani ma għandu jkollu valur ta’ spazji ogħla minn 10 %. Il-kostruttur tas-superfiċje tat-test għandu jżomm f’moħħu l-problema li tista’ tinqala’ meta ż-żona tat-test tkun imsaħħna b’pajpijiet jew b’wajers ta’ l-elettriku, u jridu jittieħdu kampjuni minn din iż-żona. Installazzjonijiet ta’ din ix-xorta iridu jiġu ppjanati sew fejn għandhom x’jaqsmu l-postijiet futuri għat-tħaffir tal-kampjuni. Huwa rakkomandat li jitħallew ftit postijiet li jkunu bejn wieħed u ieħor 200 mm × 300 mm fejn ma jkunx hemm l-ebda wajer/pajp jew fejn ta’ l-aħħar jinsabu biżżejjed fil-fond biex ma tiġrilhomx ħsara minħabba l-kampjuni li ttieħdu mis-saff tas-superfiċje.

4.2. Il-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss

Il-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss (inċidenza normali) għandu jitkejjel bil-metodu tat-tubu ta’ l-impedenza fejn tintuża l-proċedura li ġiet speċifikata fl-ISO 10534-1: Acoustics - Determination of sound absorption coefficient and impedance by a tube method. (L-akustika – Id-determinazzjoni tal-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss u l-impedenza b’metodu tat-tubu). (2).

Rigward kampjuni tat-test, għandhom jiġu segwiti l-istess rekwiżiti kif sar rigward il-kontenut ta’ l-ispazji residwali (ara l-paragrafu 4.1). L-assorbiment tal-ħoss għandu jitkejjel fil-firxa bejn 400 Hz u 800 Hz u fil-firxa bejn 800 Hz u 1 600 Hz (għall-inqas fil-frekwenzi ċentrali tal-faxxi ta’ terz ta’ ottava), u l-valuri massimi għandhom jiġu identifikati għal dawn iż-żewġ firxiet ta’ frekwenzi. Imbagħad għanda tiġi kkalkulata l-mejda ta’ dawn il-valuri, għall-kampjuni tat-test kollha, biex jiġi kostitwit ir-riżultat finali.

4.3. Il-kejl volumetriku tal-makrostruttura

Għall-fini ta’ dan l-istandard, il-qisien tal-fond ta’ l-istruttura għandhom jittieħdu fuq mill-inqas 10 pożizzjonijiet li bejniethom hemm l-istess spazju tul il-mogħdija tar-roti ta’ l-istrixxa tat-test, u għandu jittieħed il-valur medju biex jiġi pparagunat mal-fond minimu ta’ l-istruttura li ġie speċifikat. Ara l-ISO 10844:1994 għad-deskrizzjoni ta’ din il-proċedura.

5. L-ISTABBILTÀ BIŻ-ŻMIEN U L-MANUTENZJONI

5.1. L-influwenza taż-żmien

Bħal kwalunkwe superfiċje oħra, huwa mistenni li l-livell tal-ħoss tat-tajers/triq imkejjel fuq is-superfiċje tat-test jista’ jiżdied bi ftit matul l-ewwel 6 sa 12-il xahar wara l-kostruzzjoni.

Is-superfiċje se tikseb il-karatteristiċi meħtieġa minnha mhux qabel minn erba’ ġimgħat wara l-kostruzzjoni. L-influwenza taż-żmien fuq il-ħsejjes mit-trakkijiet ġeneralment huwa inqas minn dawk mill-karozzi.

L-istabbilità biż-żmien tiġi ddeterminata prinċipalment bl-ippolixxjar u bil-kompattezza ikkawżati mill-vetturi li jinsaqu fuq is-superfiċje. Għandha tiġi kkontrollata perjodikament kif ġie ddikjarat fil-paragrafu 2.5.

5.2. Il-manutenzjoni tas-superfiċje

Fdalijiet mhux kompatti jew trabijiet li jistgħu jnaqqsu b’mod sinifikanti il-fond effettiv ta’ l-istruttura jridu jitneħħew mis-superfiċje. F’pajjiżi bi klimi xitwin, xi drabi jintuża l-melħ biex iħoll is-silġ. Il-melħ jista’ jimmodifika s-superfiċje b’mod temporanju jew saħansitra b’mod permanenti b’tali mod li jiżdiedu l-ħsejjes u għalhekk, il-melħ mhux irrakkomandat.

5.3. Il-pavimentar mill-ġdid taż-żona tat-test

Jekk ikun meħtieġ li l-mogħdija tat-test tiġi pavimentata mill-ġdid, normalment ikun meħtieġ li tiġi pavimentata mill-ġdid biss l-istrixxa tat-test (wiesgħa 3 m fil-Figura 1) fejn jinsaqu l-vetturi, sakemm iż-żona tat-test barra l-istrixxa tkun issodisfat ir-rekwiżit tal-kontenut ta’ spazji residwali jew ta’ l-assorbiment tal-ħoss meta tkejlet.

6. ID-DOKUMENTAZZJONI TAS-SUPERFIĊJE TAT-TEST U TAT-TESTIJIET IMWETTQA FUQHA

6.1. Id-dokumentazzjoni tas-superfiċje tat-test

Id-data li ġejja għandha tingħata f’dokument li jiddeskrivi s-superfiċje tat-test:

6.1.1. Fejn tinsab il-mogħdija tat-test.

6.1.2. It-tip ta’ sustanza li tgħaqqad, l-ebusija tas-sustanza li tgħaqqad, it-tip aggregat, id-densità massima teoretika tal-konkrit (DR), il-ħxuna tal-kisi tas-superfiċje u l-kurva ta’ gradazzjoni li ġiet iddeterminata minn kampjuni mill-mogħdija tat-test.

6.1.3. Il-metodu tal-kompatezza (eż. it-tip ta’ romblu, il-massa tar-romblu, in-numru ta’ passati).

6.1.4. It-temperatura tat-taħlita, it-temperatura ta’ l-arja ambjentali u l-veloċità tar-riħ matul it-tqegħid tas-superfiċje.

6.1.5. Id-data meta tqiegħdet is-superfiċje u l-kuntrattur.

6.1.6. Ir-riżultati tat-test kollha jew għall-inqas l-aktar wieħed reċenti, inklużi: 6.1.6.1. Il-kontenut ta’ l-ispazji residwali ta’ kull kampjun. 6.1.6.2. Il-postijiet fiż-żona tat-test minfejn ittieħdu l-kampjuni biex jitkejlu l-ispazji. 6.1.6.3. Il-koeffiċjent ta’ assorbiment tal-ħoss ta’ kull kampjun (jekk tkejjel). Speċifika r-riżultati kemm għal kull kampjun kif ukoll għal kull firxa ta’ frekwenzi u l-medja ġenerali. 6.1.6.4. Il-postijiet fiż-żona tat-test minfejn ittieħdu l-kampjuni biex jitkejjel l-assorbiment. 6.1.6.5. Il-fond ta’ l-istruttura, inkluż in-numru ta’ testijiet u d-devjazzjoni standard. 6.1.6.6. L-istituzzjoni responsabbli mit-testijiet skond il-paragrafi 6.1.6.1. u 6.1.6.2. u t-tip ta' tagħmir li ntuża. 6.1.6.7. Id-data tat-test(ijiet) u d-data ta’ meta ttieħdu l-kampjuni mill-mogħdija tat-test.

6.2. Id-dokumentazzjoni tat-testijiet tal-ħoss tal-vetturi li twettqu fuq is-superfiċje

Fid-dokument li jiddeskrivi t-test(ijiet) tal-ħoss tal-vetturi, għandu jkun iddikjarat jekk ir-rekwiżiti kollha ta’ dan l-istandard ġewx sodisfatti jew le. Skond il-paragrafu 6.1., għandha ssir referenza għal dokument li jiddeskrivi r-riżultati li jivverifikaw dan.

(1) ISO 10844:1994.

(2) Għad trid tiġi ppubblikata.