MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea L 325/63

DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI (UE) 2016/2069

tal-1 ta' Ottubru 2014

dwar il-miżuri SA.14093 (C76/2002) li l-Belġju implimenta favur Brussels South Charleroi Airport u Ryanair

(notifikata bid-dokument C(2014) 6849)

(It-test bil-Franċiż biss huwa awtentiku)

(Test b'rilevanza għaż-ŻEE)

IL-KUMMISSJONI EWROPEA,

wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 108(2), l-ewwel subparagrafu tiegħu (1),

Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 62(1)(a) tiegħu,

Wara li l-partijiet interessati ġew mistiedna jressqu l-kummenti tagħhom skont dawn l-Artikoli (2) u wara li ġew ikkunsidrati dawn il-kummenti,

billi:

1. IL-PROĊEDURA

(1) Fuq il-bażi ta' tagħrif li deher fl-istampa Belġjana f'Lulju 2001 u wara li f'Jannar 2002 waslilha lment, il-Kummissjoni ġiet informata li l-Belġju kien ta miżuri ta' għajnuna lill-kumpanija tal-ajru Ryanair Ltd (minn hawn 'il quddiem “Ryanair”) biex din topera servizzi bl-ajru mill-ajruport ta' Charleroi. Permezz tal-ittri tal-21 ta' Novembru 2001, tat-13 ta' Ġunju 2002 u tal-4 ta' Lulju 2002 u waqt laqgħa li saret fid-9 ta' Ottubru 2002, il-Belġju għadda xi informazzjoni dwar dan is-suġġett lill-Kummissjoni.

(2) Permezz tal-ittra tal-11 ta' Diċembru 2002 (3) (minn hawn 'il quddiem “id-deċiżjoni tal-ftuħ”), il-Kummissjoni informat lill-Belġju dwar id-deċiżjoni tagħha li tiftaħ il-proċedura prevista fl-Artikolu 108(2) tat-TFUE (minn hawn 'il quddiem “il-proċedura ta' investigazzjoni formali”) fil-konfront ta' dawn il-miżuri. Il-Belġju bagħat il-kummenti tiegħu fl-14 ta' Frar 2003.

(3) Id-deċiżjoni tal-ftuħ ġiet ippubblikata f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (4). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati biex jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar il-miżuri inkwistjoni fi żmien xahar mid-data tal-pubblikazzjoni.

(4) Il-Kummissjoni rċeviet l-osservazzjonijiet min-naħa tal-partijiet interessati. Hija bagħtet dawn l-osservazzjonijiet lill-Belġju permezz tal-ittri tad-19 ta' Marzu u tat-22 ta' April 2003 filwaqt li tat lill-Belġju l-possibbiltà li jikkumenta dwarhom. Il-Kummissjoni Ewropea rċeviet il-kummenti tal-Belġju permezz tal-ittri tas-16 u s-27 ta' Mejju 2003.

(5) Fuq talba tal-Kummissjoni, saru tliet laqgħat mal-awtoritajiet Belġjani fl-24 ta' Ġunju 2003, fit-23 u fil-25 ta' Lulju 2003. Wara dawn il-laqgħat intbagħtet aktar informazzjoni mitluba mill-Kummissjoni fis-27 ta' Awwissu 2003.

(6) Fid-19 ta' Diċembru 2003, il-Belġju bagħat ittra lill-Kummissjoni b'aktar informazzjoni. F'din l-ittra, l-awtoritajiet Belġjani talbu laqgħa oħra mal-Kummissjoni; din il-laqgħa saret fis-16 ta' Jannar 2004.

(7) Fit-12 ta' Frar 2004 (5), il-Kummissjoni adottat deċiżjoni finali parzjalment negattiva (minn hawn 'il quddiem “id-deċiżjoni tal-2004”).

(8) Din id-deċiżjoni ġiet annullata mis-sentenza tal-Qorti Ġenerali fis-17 ta' Diċembru 2008 (6) (minn hawn 'il quddiem “is-sentenza tal-2008”), li kienet tobbliga lill-Kummissjoni tieħu deċiżjoni finali oħra dwar il-miżuri inkwistjoni. Il-Qorti Ġenerali kkunsidrat li n-nuqqas min-naħa tal-Kummissjoni li teżamina flimkien il-miżuri mogħtija favur Ryanair mir-Reġjun tal-Vallonja (minn hawn 'il quddiem “ir-Reġjun”) u mill-operatur tal-ajruport ta' Charleroi, il-kumpanija pubblika b'responsabbiltà limitata Brussels South Charleroi Airport (minn hawn 'il quddiem “BSCA”), u li tivverifika jekk, ikkunsidrati flimkien, dawn iż-żewġ entitajiet aġixxewx bħal operaturi razzjonali f'ekonomija tas-suq, kien ivvizzjat bi żball ta' liġi. Is-sentenza tal-2008 wasslet biex terġa' tinfetaħ il-proċedura ta' investigazzjoni formali li kienet ingħalqet bid-deċiżjoni finali tal-2004.

(9) Permezz ta' ittra tat-23 ta' Lulju 2010, il-Kummissjoni tat lill-Belġju u lill-partijiet li ressqu l-osservazzjonijiet tagħhom bħala parti mill-proċedura ta' investigazzjoni formali mibdija fil-11 ta' Diċembru 2002, il-possibbiltà li jressqu osservazzjonijiet ġodda bħala parti mill-proċedura formali ta' investigazzjoni li nfetħet mill-ġdid wara s-sentenza tal-2008. Wara talba li saret mill-Kummissjoni fl-20 ta' April 2011, l-awtoritajiet Belġjani bagħtu aktar informazzjoni permezz ta' ittri tal-14 ta' Lulju u tal-21 ta' Settembru 2011.

(10) Permezz ta' ittra tal-21 ta' Marzu 2012, il-Kummissjoni informat lill-Belġju dwar id-deċiżjoni tagħha li testendi l-proċedura ta' investigazzjoni formali għal miżuri ġodda (minn hawn 'il quddiem “id-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012”).

(11) Id-deċiżjoni tal-2012 ġiet ippubblikata f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (7). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar il-miżuri inkwistjoni.

(12) Il-Belġju bagħat l-osservazzjonijiet tiegħu fit-22 ta' Mejju 2012. L-osservazzjonijiet tat-22 ta' Mejju ma kinux jinkludu t-tabella sommarja li tidher fl-Anness I tad-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012. Din intbagħtet fil-5 ta' Ġunju 2012.

(13) Fid-9 ta' Awwissu 2012, il-Kummissjoni talbet aktar informazzjoni b'mod partikolari dwar l-ispejjeż li ġarrbet Société Wallonne des Aéroports (minn hawn 'il quddiem SOWAER”) minħabba l-investimenti tagħha fl-ajruport ta' Charleroi u l-kompiti tagħha favur BSCA. Fit-3 ta' Settembru 2012, l-awtoritajiet Belġjani bagħtu l-kontijiet annwali ta' SOWAER għas-snin 2001 sal-2004 u informazzjoni addizzjonali fid-9 ta' Ottubru 2012 u fit-18 ta' Ottubru 2012.

(14) Fis-26 ta' Ottubru 2012, wara laqgħa, il-Kummissjoni talbet aktar informazzjoni. Il-Belġju bagħat din l-informazzjoni fid-9 ta' Novembru 2012.

(15) Il-Kummissjoni rċeviet osservazzjonijiet min-naħa ta' dawn il-partijiet interessati: — l-osservazzjonijiet tal-parti interessata C waslu fl-14 ta' Settembru 2012; — l-osservazzjonijiet tal-Board of Airline Representatives, kif ukoll l-osservazzjonijiet ta' Air France, tal-Association of European Airlines u ta' Brussels Airport Company waslu fis-17 ta' Settembru 2012; — l-osservazzjonijiet ta' Brussels Airlines waslu fit-18 ta' Settembru 2012; — l-osservazzjonijiet ta' BSCA waslu fl-4 ta' Ottubru 2012; — Ryanair bagħtet l-osservazzjonijiet tagħha fit-3 ta' Ottubru 2012, fejn irreferiet għall-osservazzjonijiet mibgħuta fit-30 ta' Settembru 2011, fit-13 ta' April 2012 u fl-4 ta' Lulju 2012. Ryanair bagħtet osservazzjonijiet oħrajn fl-10 ta' April 2013, fl-20 ta' Diċembru 2013, fis-17 u fil-31 ta' Jannar 2014.

(16) Il-Kummissjoni bagħtet dawn l-osservazzjonijiet lill-Belġju fit-2 ta' Lulju u fid-29 ta' Ottubru 2012, fit-3 ta' Mejju 2013, fit-22 ta' Jannar u fl-24 ta' Frar 2014, fejn tatu l-possibbiltà li jikkumenta dwarhom. Hija rċeviet il-kummenti tal-Belġju permezz tal-ittri tas-17 ta' Lulju 2012, tal-14 ta' Diċembru 2012 u tal-5 ta' Ġunju 2013.

(17) Fl-14 ta' Jannar 2014, il-Kummissjoni talbet aktar informazzjoni lill-Belġju, b'mod partikolari bl-għan li tapplika t-test tal-operatur f'ekonomija tas-suq għall-miżuri favur BSCA. Il-Belġju wieġeb permezz tal-korrispondenza mibgħuta fis-7 u fl-24 ta' Frar 2014. Madankollu dawn it-tweġibiet ma kinux kompluti, u għalhekk il-Kummissjoni bagħtet ittra ta' tfakkir lill-Belġju fl-10 ta' Marzu 2014 sabiex tindikalu t-tweġibiet nieqsa u titolbu jwieġeb għalihom. Il-Belġju bagħat xi elementi addizzjonali fl-24 ta' Marzu 2014.

(18) Fis-7 ta' Frar 2014, il-Kummissjoni talbet aktar informazzjoni lill-Belġju, b'mod partikolari dwar il-miżuri favur Ryanair. Fit-18 u fl-24 ta' Marzu 2014, il-Belġju bagħat parti mit-tweġibiet għall-mistoqsijiet magħmula.

(19) Fis-7 ta' Frar 2014 ukoll saret laqgħa fl-ajruport ta' Charleroi bejn ir-rappreżentanti tar-reġjun tal-Vallonja, ta' SOWAER u tal-BSCA minn naħa u s-servizzi tal-Kummissjoni min-naħa l-oħra.

(20) Fil-25 ta' Frar u fil-11 ta' Marzu 2014, il-Kummissjoni talbet lill-Belġju aktar informazzjoni, fosthom kjarifiki dwar l-elementi mressqa mill-Belġju fis-7 u fl-24 ta' Frar 2014 dwar il-miżuri tar-Reġjun u ta' SOWAER favur BSCA. Il-Belġju wieġeb bil-korrispondenza li bagħat fil-25 ta' Marzu u fl-4 ta' April (annessi mibgħuta fid-9 ta' April) 2014.

(21) Fis-17 u fid-19 ta' Marzu 2014, wara l-adozzjoni tal-Linji Gwida dwar l-għajnuna mill-Istat għall-ajruporti u l-linji tal-ajru (minn hawn 'il quddiem “il-Linji Gwida dwar l-avjazzjoni”) (8), il-Kummissjoni stiednet lill-Belġju u lill-partijiet interessati jressqu l-osservazzjonijiet tagħhom dwar l-applikazzjoni tal-Linji Gwida dwar l-avjazzjoni għal dan il-każ. Barra minn hekk, fil-15 ta' April 2014, ġie ppubblikat avviż, fejn l-Istati Membri u l-partijiet interessati ġew mistiedna jressqu l-kummenti tagħhom, inkluż dwar dan il-każ, fid-dawl tad-dħul fis-seħħ tal-Linji Gwida tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat għall-ajruporti u l-linji tal-ajru. Il-Kummissjoni rċeviet osservazzjonijiet mingħand Brussels Airport Company, Brussels Airlines, mill-“Board of Airlines Representatives”, mingħand Air France, mill-assoċjazzjoni “Transport et environnement” (Trasport u Ambjent). Hija bagħtet dawn il-kummenti lill-Belġju fis-26 ta' Mejju 2014. Dan esprima l-osservazzjonijiet tiegħu fis-26 ta' Ġunju 2014.

(22) Laqgħa oħra saret bejn is-servizzi tal-Kummissjoni minn naħa u l-Belġju, BSCA u SOWAER min-naħa l-oħra fil-11 ta' April 2014. Wara din il-laqgħa, il-Belġju bagħat xi dokumenti, kif ukoll nota datata l-5 ta' Mejju 2014 dwar il-kompiti ta' servizz pubbliku fdati lil BSCA.

(23) Fil-5 ta' Mejju 2014, il-Kummissjoni indirizzat talba ġdida għal aktar informazzjoni lill-Belġju, li għaliha dan wieġeb fit-13 ta' Mejju 2014.

(24) Permezz tal-ittra tas-7 ta' Mejju 2014, il-Belġju aċċetta li fil-kuntest ta' din il-kawża, minħabba l-impenn tas-servizzi tal-Kummissjoni li jibagħtulu mill-aktar fis possibbli traduzzjoni tad-deċiżjoni fil-lingwa Olandiża, il-Kummissjoni tista', b'mod eċċezzjonali, tinnotifikalu d-deċiżjoni fil-lingwa Franċiża skont l-Artikolu 297 tat-TFUE. Il-Belġju aċċetta li l-verżjoni bil-Franċiż biss hija awtentika u li d-deċiżjoni tidħol fis-seħħ bin-notifika tagħha bil-lingwa Franċiża.

(25) Fit-2 ta' Lulju 2014, Brussels Airlines bagħtet verżjoni aġġornata tal-kummenti li kienet ipprovdiet fil-25 ta' Settembru 2013 wara l-pubblikazzjoni tal-abbozz ta' linji gwida dwar l-għajnuna mill-Istat għall-ajruporti u l-linji tal-ajru. Dawn il-kummenti ntbagħtu lill-Belġju fl-4 ta' Lulju 2014 u dan esprima l-osservazzjonijiet tiegħu fit-18 ta' Lulju 2014.

2. L-ELEMENTI TAL-KUNTEST DWAR IL-MIŻURI EŻAMINATI

2.1. Il-ħolqien ta' BSCA u ta' SOWAER - L-istorja tal-impenji tar-Reġjun tal-Vallonja u ta' SOWAER relatati ma' Brussels South Charleroi Airport

2.1.1. Ir-riforma istituzzjonali tal-1980

(26) Wara l-liġi tar-riforma istituzzjonali tat-8 ta' Awwissu 1980, ir-reġjuni Belġjani kienu żviluppaw il-kompetenzi meħtieġa għat-tagħmir u l-operat tal-ajrudromi u l-ajruporti pubbliċi fit-territorju tagħhom minbarra l-ajruport ta' Brussels-National, li għalih l-Istat Federali Belġjan żamm il-kompetenzi inkwistjoni.

(27) Skont il-Belġju (9), il-gvern tal-Vallonja ddeċieda għalhekk li juża l-potenzjal ekonomiku li kienu joffru dawn l-infrastrutturi ta' trasport u jwettaq bil-mod il-mod l-investimenti meħtieġa. Fit-2 ta' Mejju 1989, il-gvern tal-Vallonja approva Nota tal-Ministru tat-Trasport li kienet tipprovdi li: “l-għan ewlieni tal-Eżekuttiv tal-Vallonja huwa li jsir dak kollu possibbli sabiex l-ajruporti u l-ajrudromi tal-Vallonja jilħqu l-limitu ta' qligħ tagħhom. Biex jintlaħaq dan l-għan, jeħtieġ li jittieħdu diversi azzjonijiet f'daqqa u b'mod partikolari f'dak li jirrigwarda l-infrastrutturi.”

2.1.2. Il-ħolqien ta' BSCA u l-Ftehim tal-1991 bejn ir-Reġjun u BSCA

(28) Fl-1991, ir-Reġjun ħoloq lil BSCA, sabiex tmexxi l-ajruport ta' Charleroi Bruxelles Sud (minn hawn 'il quddiem “l-ajruport ta' Charleroi”).

(29) Permezz ta' ftehim li jġib id-data tad-9 ta' Lulju 1991 (minn hawn 'il quddiem il-“Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA”), ir-Reġjun ta lil BSCA għal 50 sena: — konċessjoni ta' servizz għall-ġestjoni kummerċjali taż-żona pubblika tal-ajruport ta' Charleroi; — konċessjoni fuq l-art relatata mal-użu permanenti u esklussiv taż-żona tal-ajruport.

(30) Il-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA - inklużi l-ispeċifikazzjonijiet annessi għall-Ftehim (minn hawn 'il quddiem “l-ispeċifikazzjonijiet”) - jistabbilixxi l-qsim tal-ispejjeż bejn ir-Reġjun tal-Vallonja u BSCA: a) F'dak li jirrigwarda l-konċessjoni ta' servizz, il-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA (10) jipprovdi li BSCA “tassumi għall-ispejjeż tagħha” l-obbligi marbutin mal-ġestjoni teknika u kummerċjali taż-żona tal-ajruport. Madankollu, skont l-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet, ir-Reġjun ser jassumi “l-ispiża tas-servizzi tat-tifi tan-nar (11) u ta' manutenzjoni (12)” sal-1 ta' Jannar 1997. b) F'dak li jirrigwarda l-konċessjoni fuq l-art, il-Ftehim jipprovdi li r-Reġjun huwa responsabbli għat-tħejjija, kif ukoll għax-xogħlijiet kollha ta' ppjanar, ta' installazzjoni u ta' tagħmir taż-żona konċessa (13), filwaqt li BSCA tibqa' responsabbli mit-tindif u l-manutenzjoni taż-żona konċessa (…) (14). L-ispeċifikazzjonijiet (15) jipprovdu wkoll programm annwali jew pluriennali ta' tagħmir, propost minn BSCA u deċiż bi ftehim mar-Reġjun, li l-finanzjament tiegħu jaqa' taħt l-awtorità li tagħti l-konċessjoni.

(31) Rigward l-imposti, il-Ftehim (16) jipprovdi li: — BSCA hija awtorizzata li tiġbor l-imposti relatati mat-traffiku tal-ajruport, kif ukoll dawk li jikkorrispondu għal kwalunkwe servizz li tkun meħtieġa tipprovdi; — bħala korrispettiv għall-konċessjoni, BSCA tħallas lir-Reġjun imposta annwali li tammonta għal 35 % tal-imposti tal-avjazzjoni li tkun daħħlet BSCA is-sena ta' qabel. Dan il-ħlas jiġi allokat ġo fond għas-saldu finanzjarju tal-problemi ambjentali kkawżati mill-operat tal-ajruport.

2.1.3. Miżuri relatati mal-ħlas tas-sussidju “tifi ta' nar-manutenzjoni” mir-Reġjun lil BSCA mill-1997 sal-2002

(32) Madankollu, b'applikazzjoni tal-Ftehim Supplimentari Nru 2 tal-ispeċifikazzjonijiet, “l-ispiża tas-servizzi tat-tifi tan-nar u ta' manutenzjoni” li kellu jieħu fuqu r-Reġjun ġiet estiża sal-1 ta' Jannar 2000.

(33) Ir-Reġjun ħa fuqu wkoll l-ispiża tas-servizzi tat-tifi tan-nar u ta' manutenzjoni għas-snin 2000 (17) u 2001 (18).

(34) F'dak li jirrigwarda s-sena 2002, il-Belġju jargumenta li għalkemm minn dejjem kien previst mir-Reġjun li jkompli jagħti kumpens għal dawn l-ispejjeż, il-ħolqien ta' SOWAER u l-istabbiliment ta' qafas ġuridiku ġdid ikkawżaw dewmien fil-formalizzazzjoni tal-estensjoni ta' dan il-kumpens. Skont il-Belġju, iż-żamma ta' din ir-responsabbiltà kienet ikkonfermata permezz ta' ittra tal-5 ta' Lulju 2001 indirizzata minn BSCA lill-amministrazzjoni tat-trasport u t-tagħmir tal-Vallonja li kienet tinkludi dettalji ġenerali tal-baġit 2002 ta' BSCA relatati mal-ispejjeż għal dawn is-servizzi, wara konverżazzjoni telefonika li matulha ġie kkonfermat li r-Reġjun kien ser jerfa' r-responsabbiltà għal dawn is-servizzi għall-2002.

2.1.4. Il-bażi tal-pjan ta' investiment għall-ajruport ta' Charleroi fl-1999-2000

(35) Fi tmiem is-snin disgħin, saru għadd ta' studji dwar il-possibbiltajiet ta' żvilupp tal-ajruport ta' Charleroi minn xi konsulenti esterni. Għalhekk, ir-Reġjun ordna studju strateġiku ta' żvilupp tal-ajruport ta' Charleroi mingħand Tractebel, li ngħalaq f'April 2000 (19). Fl-istess waqt, sar studju ta' Roland Berger International Management Consultant ta' Lulju 2000 fuq l-iżvilupp ta' strateġija għall-ajruport għall-Vallonja (20). Fl-aħħar nett, fil-kuntest tan-negozjati mar-Reġjun sa mill-bidu tal-2001 fid-dawl ta' dħul eventwali fil-kapital ta' BSCA, Grands Travaux de Marseille ordnat studju dwar l-iżvilupp potenzjali tal-ajruport (21).

(36) Skont il-Belġju, anki qabel dawn l-istudji u minħabba limitazzjonijiet tekniċi marbutin mal-infrastruttura eżistenti (22), kien ċert li kellu jinbena terminal ġdid fiż-żona tat-tramuntana tas-sit. Ċerti artijiet kienu diġà ġew esproprjati mill-Intercommunale Igretec inkarigata mill-ħolqien taċ-ċentru għall-avjazzjoni. Ir-Reġjun ukoll għamel xi esproprjazzjonijiet fis-snin disgħin u l-Intercommunale ittrastferietlu lura, fl-1999, artijiet li kien esproprja. Fuq dawn l-artijiet kien inbena t-terminal il-ġdid tal-passiġġieri, li huwa operattiv bħalissa.

(37) Waqt sessjoni tal-20 ta' Lulju 2000, ir-Reġjun tal-Vallonja approva l-linji gwida ta' ftehim qafas dwar programm ta' investiment pluriennali fl-ajruport ta' Charleroi, li jsemmu b'mod partikolari “il-kunċett ta' terminal ġdid għall-passiġġieri”, għal baġit globali ta' EUR 113,74 miljun. Tabella1 Investimenti ta' infrastruttura previsti mill-ftehim qafas tal-20 ta' Lulju 2000 (miljuni) 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 Ammont totali BEF Ammont totali EUR Art 145 38 183 4,54 Infrastruttura 340 613 601 1 044 412 100 923 372 4 405 109,20

(38) Fit-8 ta' Novembru 2000, ir-Reġjun adotta deċiżjoni ta' implimentazzjoni tad-deċiżjoni tiegħu tal-20 ta' Lulju 2000, li temenda s-suppożizzjonijiet tal-programm ta' investiment pluriennali u li ġabet l-ispiża globali ta' investiment għal EUR 121 miljun. Madankollu, skont in-nota mehmuża ma' din id-deċiżjoni, “l-investimenti relatati mat-terminal il-ġdid u mal-infrastrutturi li jakkumpanjawh ser jitwettqu biss skont kif jiżviluppaw il-ħtiġijiet speċifiċi. Ir-responsabbiltà ta' dawn l-investimenti kellha tkun eżaminata skont l-iżvilupp tal-attivitajiet”. In-nota tispeċifika l-valutazzjoni f'dan l-istadju tal-ispejjeż iġġenerati minn terminal ġdid: “għalkemm il-ħtiġijiet reali tal-ajruport jeħtiġuh (…), it-twettiq tat-terminal il-ġdid u tal-infrastrutturi ta' akkumpanjament marbutin miegħu jista' jiġġenera investiment ta' madwar BEF 1 514 M”, jiġifieri madwar EUR 37,5 miljun, mingħajr madankollu ma tipprovdi l-iskeda taż-żmien tal-implimentazzjoni ta' dan it-total (ara t-tabella 9). Sa dakinhar, it-termini ta' finanzjament tal-programm ta' investiment tal-ajruport ta' Charleroi ma kinux għadhom iddeterminati (23). Tabella 2 Investimenti ta' infrastruttura previsti min-nota mehmuża mad-deċiżjoni tat-8 ta' Novembru 2000 (miljuni) 2000 2001 2002 2003 2004 Post 2004 Ammont totali BEF Ammont totali EUR Ammont totali A 93 160 15 38 306 7,59 Ammont totali B 12 729 709 548 319 743 3 060 75,86 Terminal 0 0 1 514 1 514 37,53 Ammont totali 105 889 2 238 548 357 743 4 880 120,97 A: Finanzjament dirett mir-Reġjun; B: Sussidji ta' investiment.

2.1.5. Il-ħolqien ta' SOWAER fl-1 ta' Lulju 2001

(39) Fl-1 ta' Lulju 2001, ir-Reġjun ifforma kumpanija taħt il-kontroll esklussiv tiegħu, Société Wallonne des Aéroports (minn hawn 'il quddiem “SOWAER”), biex tiżviluppa l-infrastrutturi tal-ajruporti tar-Reġjun, tqiegħed dawn l-infrastrutturi għad-dispożizzjoni tal-kumpaniji ta' ġestjoni tal-ajruporti kkonċernati u żżommhom f'kundizzjoni operattiva billi tkun responsabbli għall-manutenzjonijiet u t-tiswijiet il-kbar.

(40) Qabel, f'deċiżjoni tat-23 ta' Mejju 2001 li kienet tirrigwarda l-“istabbiliment ta' mekkaniżmu finanzjarju u [il-]ħolqien ta' kumpanija speċjalizzata”, ir-Reġjun kien approva l-istatuti u l-pjan finanzjarju ta' SOWAER għas-snin 2001 sa 2004 (24), u b'mod partikolari ammont ta' investiment totali fl-ajruport ta' Charleroi ta' BEF 3 753 M, jiġifieri madwar EUR 93 miljun, b'EUR 28 miljun minnhom għat-terminal il-ġdid (ara t-tabella 3). Tabella 3 Investimenti ta' infrastruttura previsti mill-pjan finanzjarju ta' SOWAER, approvat mir-Reġjun fit-23 ta' Mejju 2001 (miljuni) 2001 2002 2003 2004 Ammont totali BEF Ammont totali EUR Art 253 15 0 38 306 7,59 Infrastruttura 741 709 548 319 2 317 57,44 Terminal 10 500 500 120 1 130 28,01 Ammont totali 1 004 1 224 1 048 477 3 753 93,03

(41) F'Marzu 2002 ġie ppreżentat pjan finanzjarju aktar dettaljat lill-Bord tad-Diretturi ta' SOWAER li juri l-aħħar bidliet fil-programmi ta' investimenti ta' Liège u ta' Charleroi (25). Dan il-pjan imbagħad ġie aġġornat f'intervalli regolari (madwar darba fis-sena).

(42) Anki fit-termini tal-pjan finanzjarju ta' SOWAER approvat fit-23 ta' Mejju 2001, il-kontribuzzjoni għall-fondi tal-ambjent ġiet limitata għal BEF 75 miljun (EUR 1,86 miljun) għas-sena 2002. Dan il-pjan finanzjarju kien jitfa' wkoll fid-dħul ta' SOWAER il-bilanċ tal-fondi tal-ambjent, skont il-kompiti delegati tagħha.

2.1.6. Il-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-15 ta' April 2002 u l-Ftehim Supplimentari Nru 3 għall-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA tad-29 ta' Marzu 2002

(43) Fil-15 ta' April 2002, SOWAER, li fid-29 ta' Marzu 2002 kienet reġgħet ħadet il-konċessjoni tal-art mogħtija lil BSCA fl-1991, ikkonkludiet ftehim ta' subkonċessjoni tal-art ma' BSCA (minn hawn 'il quddiem il-“Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-2002”) li taħtu: a) BSCA tista' tuża ż-żona tal-ajruport sal-2040 b'mod esklussiv għall-finijiet tal-operat tagħha. F'din iż-żona tal-ajruport, SOWAER tintrabat li tagħmel programm ta' investimenti (minn hawn 'il quddiem “il-programm ta' investimenti”), dettaljat fil-Ftehim bejn SOWAER u BSCA u identiku għall-programm imsemmi fil-premessa 40 hawn fuq. SOWAER tintrabat ukoll li tagħmel it-tiswijiet il-kbar u l-manutenzjoni l-kbira relatati mal-artijiet, il-bini u l-infrastrutturi. b) Bħala korrispettiv talli tpoġġiet għad-dispoiżizzjoni tagħha ż-żona tal-ajruport, talli twettaq programm ta' investiment u talli saret manutenzjoni fuq skala kbira, BSCA għandha tħallas imposta ta' konċessjoni magħmula: — minn sehem varjabbli annwali ugwali għal 35 % tal-imposti tal-avjazzjoni b'limitu massimu maħsub li jevolvi maż-żmien (minn hawn 'il quddiem “imposta varjabbli limitata”); — minn imposta annwali fissa wkoll maħsuba li tevolvi maż-żmien (minn hawn 'il quddiem l-“imposta fissa”).

(44) Kważi fl-istess waqt, fid-29 ta' Marzu 2002, ir-Reġjun u BSCA iffirmaw ftehim supplimentari li jemenda l-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA. Skont dan il-ftehim supplimentari –il-Ftehim Supplimentari Nru 3 għall-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA (26), ir-Reġjun kien qed jintrabat li jħallas lil BSCA: — sussidju biex tkun tista' tħallas l-ispejjeż imġarrba għad-disponibbiltà tal-artijiet, il-bini u l-infrastrutturi tal-ajruport minn SOWAER. Dan is-sussidju kien jikkorrispondi għall-imposta fissa msemmija fil-premessa 43, b'tali mod li BSCA kellha biss tħallas l-imposta varjabbli limitata; — sussidju li jħallas lura n-nefqa (spejjeż u investimenti) ta' BSCA għas-servizzi ta' “manutenzjoni u tifi tan-nar”. Il-Ftehim Supplimentari Nru 3 jemenda wkoll l-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet billi jipprovdi b'mod partikolari fir-rapport tal-introjtu relatat mal-ispiża tas-servizzi ta' tifi ta' nar u manutenzjoni l-inklużjoni tal-ispejjeż tal-investimenti u/jew spejjeż ta' amortizzazzjoni tal-investimenti.

2.1.7. Reviżjoni tal-programm ta' investimenti tat-3 ta' April 2003

(45) Fit-3 ta' April 2003, il-gvern tal-Vallonja adotta reviżjoni tal-programm ta' investimenti. Din ir-reviżjoni kienet tipprovdi b'mod partikolari għall-emendar tal-kapaċità tat-terminal il-ġdid meta mqabbla mal-livell deċiż fil-verżjoni inizjali tal-programm ta' investimenti. Fil-fatt, minflok kapaċità ta' żewġ miljun passiġġier, issa kien previst li jinbena terminal b'kapaċità ta' tliet miljun passiġġier, kif ukoll parkeġġ għall-karozzi akbar minn dak previst fil-bidu. Din ir-reviżjoni kienet tirrappreżenta ammont ta' investiment addizzjonali ta' EUR 33 miljun.

2.1.8. Il-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-4 ta' April 2006 u l-Ftehim Supplimentari Nru 5 għall-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA tal-10 ta' Marzu 2006

(46) Il-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-2002 kien sostitwit fl-4 ta' April 2006 minn ftehim ġdid (minn hawn 'il quddiem “il-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-2006”). Dan tal-aħħar jinkludi d-dispożizzjonijiet essenzjali tal-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-2002 filwaqt li jispeċifika l-kontenut ta' ċerti servizzi li kellha tagħti SOWAER lil BSCA minbarra s-servizzi ddefiniti fil-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-2002. Barra minn hekk, huwa jemenda r-regoli tal-kalkolu tal-ammont ta' imposti ta' konċessjoni li BSCA trid tagħti lil SOWAER.

(47) Il-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA ġie emendat b'mod parallel permezz tal-Ftehim Supplimentari Nru 5 fl-10 ta' Marzu 2006. L-Artikolu 3.2.2 tal-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA issa jipprovdi li: — ir-Reġjun irid jagħti kumpens għall-ispejjeż imġarrba minn BSCA għas-servizzi relatati mal-protezzjoni kontra n-nirien u mas-sigurtà tat-traffiku fuq l-art u fis-sit tal-ajruport; — dan il-kumpens huwa limitat. Il-limitu massimu, stabbilit għal EUR 5 774 000 għall-2006, jiġi indiċjat kull sena.

(48) Il-ftehim supplimentari jispjega wkoll li l-ammont tal-kumpens finanzjarju jrid ikun rivedut qabel Lulju tal-2009.

2.1.9. Il-Ftehim Supplimentari Nru 6 għall-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA tal-15 ta' Jannar 2008

(49) Il-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA ġie emendat mill-ġdid fil-15 ta' Jannar 2008 (il-Ftehim Supplimentari Nru 6). Skont din l-emenda: — ir-Reġjun jafda f'idejn BSCA, minbarra l-prestazzjoni tas-servizzi marbutin mal-protezzjoni kontra n-nirien u s-sigurtà tat-traffiku fuq l-art u fis-sit tal-ajruport, il-prestazzjoni tas-servizzi relatati mal-monitoraġġ u r-reġistrazzjoni tat-titjiriet, l-ippjanar tat-titjiriet ipproġettati (27), mal-iggwidar tal-ajruplani (28) u mas-sikurezza (29) (dawn il-missjonijiet qabel kienu jsiru direttament mir-Reġjun (30)); — is-sussidju tar-Reġjun issa jkopri mhux biss l-ispejjeż ta' BSCA li jirrigwardaw it-tifi tan-nar u s-sikurezza tat-traffiku fuq l-art u fis-sit tal-ajruport (biż-żamma tal-limitu massimu), iżda wkoll dawk relatati mas-sigurtà, mal-monitoraġġ u mar-reġistrazzjoni tat-titjiriet, mal-ippjanar tat-titjiriet ipproġettati u mal-iggwidar tal-ajruplani.

2.2. L-iżvilupp tal-ajruport ta' Charleroi

(50) Wara li kien prattikament nieqes mill-utenti regolari sa dakinhar, l-ajruport ta' Charleroi beda jilqa' lill-kumpanija Ryanair mill-1 ta' Mejju 1997, għall-ewwel biex topera linja bejn Dublin u Charleroi. F'April 2001, Ryanair fetħet l-ewwel bażi kontinentali tagħha f'Charleroi billi, għall-ewwel, stabbilixxiet hemmhekk żewġ ajruplani u fetħet destinazzjonijiet ġodda (Shannon, Glasgow, Piża, Venezja u Carcassonne).

(51) Mis-sena 2000 sal-2013, it-traffiku ta' Charleroi żdied minn madwar 200 000 għal kważi seba' miljun passiġġier. Tabella 4 Statistika annwali tat-traffiku fl-ajruport ta' Charleroi Sena Passiġġieri Sena Passiġġieri 2000 255 317 2007 2 458 980 2001 773 431 2008 2 957 026 2002 1 271 596 2009 3 937 187 2003 1 804 287 2010 5 195 372 2004 2 034 140 2011 5 901 007 2005 1 873 651 2012 6 156 427 2006 2 166 915 2013 6 786 979

(52) Ryanair dejjem irrappreżentat aktar minn [70-80] (*1) % tat-traffiku tal-ajruport ta' Charleroi.

2.3. L-istatut u l-ishma ta' BSCA

(53) L-istruttura tal-ishma ta' BSCA inbidlet diversi drabi mill-2001. Fi tmiem is-sena 2000, Sambrinvest kellha fil-fatt aktar minn 80 % ta' BSCA (31), Cockerill Sambre, Igretec (32) u xi ftit azzjonisti oħrajn, kellhom anqas.

(54) L-ewwel reviżjoni saret fuq il-bażi ta' deċiżjoni tal-gvern tal-Vallonja tat-8 ta' Frar 2001. Permezz ta' din id-deċiżjoni, il-gvern inkariga lil Sogepa (33), kumpanija kkontrollata mir-Reġjun, biex tixtri 2 680 sehem ta' BSCA (jiġifieri 43,79 % tal-kapital) miżmuma minn Sambrinvest, l-azzjonijiet proprji miżmuma minn BSCA, kif ukoll l-ishma li jixtiequ jbigħu l-“azzjonisti privati”. Barra minn hekk, fl-istess ftehim il-gvern inkariga lill-ministru responsabbli mill-ġestjoni tal-ajruport biex “iħejji ftehim tal-azzjonisti li jgħaqqad lil SOWAER, Sambrinvest u eventwalment Igretec, li jorganizza bejniethom il-koordinazzjoni tas-setgħat fi ħdan BSCA kemm fil-laqgħa ġenerali kif ukoll fil-Bord tad-Diretturi ta' tmexxija.”

(55) Ir-Reġjun iddeċieda wkoll li b'mod parallel iżid il-kapital ta' BSCA: il-prinċipju ta' din ir-rikapitalizzazzjoni deher f'Mejju 2001 f'deċiżjoni tal-gvern tal-Vallonja (34). Din iż-żieda fil-kapital, li kienet tammonta għal total ta' EUR 3 941 300, saret fit-3 ta' Diċembru 2002; SOWAER ħallset EUR 3 808 660 fi flus, għal 49,23 % tal-ishma tal-kapital ta' BSCA. Tabella 5 L-evoluzzjoni tal-kompożizzjoni tal-istruttrura tal-azzjonijiet ta' BSCA (35) (f'%) Sena BSCA SOWAER Sogepa Sambrinvest Igretec Belgian airport Oħrajn 2000 6,21 — 0,00 82,84 2,29 0,00 8,66 2001 0,00 — 55,07 39,05 2,29 0,00 3,59 2002 0,00 49,23 27,01 19,16 2,32 0,00 2,28 2003 0,00 48,89 27,65 19,16 2,32 0,00 1,99 2004 0,00 48,89 27,65 19,16 2,32 0,00 1,99 2005 0,00 48,89 27,65 19,16 2,32 0,00 1,99 2006 0,00 48,89 27,65 19,16 2,32 0,00 1,99 2007 0,00 48,89 27,65 19,16 2,32 0,00 1,99 2008 0,00 48,89 27,65 19,16 2,32 0,00 1,99 2009 0,00 22,56 27,65 19,16 2,32 27,65 0,67 2010 0,00 22,56 27,65 19,16 2,32 27,65 0,67 2011 0,00 22,56 27,65 19,16 2,32 27,65 0,67 2012 0,00 22,56 27,65 19,16 2,32 27,65 0,67 2013 0,00 22,56 27,65 19,16 2,32 27,65 0,67 Iċ-ċifri huma validi fil-31 ta' Diċembru tas-sena indikata.

(56) Mill-2002 sal-2008, SOWAER amministrat sehem ta' madwar 49 % tal-kapital ta' BSCA. Skont l-awtoritajiet Belġjani, din l-amministrazzjoni saret f'isem il-gvern tal-Vallonja.

(57) Fl-2009, BSCA fetaħ il-kapital tiegħu għal sieħeb privat. Il-konsorzju Belgian Airports (minn hawn 'il quddiem “Belgian Airports”), magħmul mill-grupp Taljan SAVE u mill-kumpanija Belġjana Holding Communal S.A (36)., b'hekk kiseb 27,65 % tal-ishma tal-operatur tal-ajruport. Belgian Airports għandu dritt tal-veto fuq ċertu numru ta' deċiżjonijiet importanti, inklużi l-ftehimiet kummerċjali ma' Ryanair.

3. DESKRIZZJONI TAL-MIŻURI

(58) Din id-deċiżjoni tirrigwarda żewġ tipi ta' miżuri: — il-miżuri tar-Reġjun u ta' SOWAER favur BSCA (Taqsima 3.1); — il-miżuri tar-Reġjun, ta' SOWAER u ta' BSCA favur Ryanair (Taqsima 3.2).

3.1. Il-miżuri tar-Reġjun u ta' SOWAER favur BSCA

(59) Il-miżuri favur BSCA inklużi f'din il-proċedura huma dawn li ġejjin: — Skont il-Ftehim bejn SOWAER u BSCA u d-deċiżjonijiet ta' investimenti, id-disponibbiltà għal BSCA tal-artijiet u tal-infrastrutturi tal-ajruport ta' Charleroi u l-ħolqien ta' programm ta' investimenti maħsuba għall-immodernizzar u t-tkabbir tagħhom, kif ukoll il-prestazzjoni ta' ċerti servizzi minn SOWAER inklużi t-tiswijiet kbar tal-infrastruttura, bħala korrispettiv ta' imposta mħallsa minn BSCA (Taqsima 3.1.1); — Skont il-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA, l-għoti ta' sussidju mir-Reġjun għal ċerti servizzi marbutin mal-attività tal-ajruport (ara t-Taqsima 3.1.2); — Is-sottoskrizzjoni fit-3 ta' Diċembru 2002 minn SOWAER għal żieda fil-kapital azzjonarju ta' BSCA (Taqsima 3.1.3).

3.1.1. Id-disponibbiltà tal-artijiet u tal-infrastrutturi tal-ajruport ta' Charleroi, inklużi l-infrastrutturi magħmula permezz tal-programm ta' investimenti, kif ukoll il-prestazzjoni ta' ċerti servizzi b'mod partikolari t-tiswijiet kbar bħala korrispettiv għall-għoti ta' konċessjoni

3.1.1.1. Id-disponibbiltà tal-artijiet u tal-infrastrutturi tal-ajruport ta' Charleroi, inklużi l-infrastrutturi magħmula permezz tal-programm ta' investimenti, kif ukoll it-twettiq ta' ċerti servizzi b'mod partikolari t-tiswijiet kbar

(60) Skont il-Ftehim tal-2002 bejn SOWAER u BSCA, SOWAER: — għandha tagħti lil BSCA sal-2040 subkonċessjoni tal-art li tirrigwarda l-użu permanenti u esklussiv taż-żona tal-ajruport għall-finijiet tal-operat tagħha, — għandha tqiegħed investimenti ġodda għad-disponibbiltà ta' BSCA. Il-programm ta' investimenti, li jinkludi b'mod partikolari l-bini ta' terminal ġdid, l-estensjoni tar-runway, il-bini ta' taxiway u ta' parkeġġ għall-ajruplani żejda u tagħmir biex jgħin fin-navigazzjoni, jammonta għal EUR 93 miljun (37), Tabella6 Programm ta' investimenti mehmuż mal-Ftehim tal-2002 bejn SOWAER u BSCA (miljuni) 2001 2002 2003 2004 Ammont totali BEF Ammont totali EUR Art 253 15 0 38 306 7,59 Infrastrutturi 741 709 548 319 2 317 57,44 Terminal 10 500 500 120 1 130 28,01 Ammont totali 1 004 1 224 1 048 477 3 753 93,03 — għandha tagħmel it-tiswijiet il-kbar u l-manutenzjoni l-kbira relatati mal-art, il-bini u l-infrastrutturi tal-ajruport li jinsabu fiż-żona konċessa.

(61) Il-programm ta' investimenti kien rivedut kull sena. Dawn ir-reviżjonijiet kienu jinkludu kemm aġġornamenti relatati ma' kostijiet addizzjonali li ma kinux ġew antiċipati f'April 2002 u deċiżjonijiet dwar investimenti ġodda. B'mod partikolari, fit-3 ta' April 2003, il-gvern tal-Vallonja adotta reviżjoni tal-programm ta' investimenti approvata mill-Bord tad-Diretturi ta' SOWAER. Din ir-reviżjoni (38) kienet tipprovdi b'mod partikolari terminal ġdid b'kapaċità akbar minn dik prevista fil-bidu (tliet miljun passiġġier minflok żewġ miljuni) u parkeġġ tal-karozzi akbar minn dak previst fil-bidu. Din kienet tfisser ammont ta' investiment addizzjonali ta' EUR 33 miljun.

(62) Il-programm ta' investimenti kien rivedut kull sena sal-2009 (39). L-ispiża totali tal-programm ta' investimenti ta' SOWAER f'Charleroi għall-2002-2010, kif ipprovdut fl-aħħar aġġornament tiegħu mill-Bord tad-Diretturi ta' SOWAER fl-2009, kienet tammonta għal EUR 219 103 435 (40). Għalkemm dan il-programm ta' investimenti kien intitolat “programm ta' investimenti għall-2002-2010”, in-nefqa kienet prevista sal-2017. Tabella7 Spejjeż totali tal-programm ta' investiment ta' SOWAER f'Charleroi, kif ipprovdut mill-Bord tad-Diretturi ta' SOWAER fl-2009 (EUR) Tip ta' investimenti Investimenti klassiċi [180 000 000 - 210 000 000 ] Artijiet [4 000 000 – 5 000 000 ] Parkeġġ tal-ajruplani [36 000 000 -40 000 000 ] Terminal ġdid [80 000 000 – 100 000 000 ] Torri ta' kontroll [10 000 000 – 13 000 000 ] Impenji qodma [1 000 000 – 2 000 000 ] Inv. li jiġġeneraw dħul [3 000 000 – 4 000 000 ] Sikurezza - Sigurtà - Ambjent [8 000 000 – 11 000 000 ] Manutenzjoni straordinarja [4 000 000 – 6 000 000 ] Ammont totali 219 103 435 Sors: L-Anness 7 tal-ittra tal-awtoritajiet Belġjani tal-21 ta' Settembru 2014.

(63) Minbarra t-tiswijiet u l-manutenzjoni l-kbar, skont il-Ftehim tal-2006 bejn SOWAER u BSCA, SOWAER intrabtet li tipprovdi servizzi addizzjonali f'isem BSCA, jiġifieri b'mod partikolari s-servizzi ta' konsulenza ta' kull tip (ġuridika, ambjentali, finanzjarja, amministrattiva, eċċ.), l-analiżi u r-rakkomandazzjonijiet dwar l-istorbju marbutin mal-ajruport u d-definizzjoni u l-aġġornament ta' Sistema ta' Informazzjoni Ġeografika (GIS).

3.1.1.2. Imposta ta' konċessjoni dovuta minn BSCA lil SOWAER

(64) Bħala korrispettiv għall-elementi deskritti fit-Taqsima 3.1.1.1, BSCA għandha tħallas lil SOWAER imposta ta' konċessjoni.

(i) Dispożizzjonijiet tal-kuntratt

a. Il-perjodu bejn il-15 ta' April 2002 u l-31 ta' Diċembru 2005

(65) Skont il-Ftehim tal-2002 bejn SOWAER u BSCA, BSCA tħallas lir-Reġjun imposta ta' konċessjoni li tikkonsisti: — f'ammont annwali varjabbli (minn hawn 'il quddiem l-“imposta varjabbli limitata”), ugwali għal 35 % tal-ħlasijiet tal-avjazzjoni miġbura matul is-sena kurrenti, b'limitu massimu stabbilit għal EUR 883 689 fl-2002 u li jiżdied bi 2 % fis-sena mill-2003 sal-2006; dan il-limitu ttella' għal EUR 2 650 000 fl-2007, miżjud bi 2 % fis-sena, u rivedut mill-2015 (41). Dan il-ħlas jiġi allokat ġo fond għas-saldu finanzjarju tal-problemi ambjentali kkawżati mill-operat tal-ajruport. — f'ammont annwali fiss (minn hawn 'il quddiem l-“imposta fissa”), stabbilit għal EUR 9 371 000 għall-2002 u mbagħad indiċjat. Dan l-ammont ittella' għal EUR 13 525 000 mill-2010 u ġie indiċjat (42).

(66) Madankollu, skont il-Ftehim ta' Konċessjoni bejn ir-Reġjun u BSCA kif emendat fid-29 ta' Marzu 2002, BSCA tgawdi minn sussidju tar-Reġjun maħsub biex tkun tista' “tassumi kompiti ta' servizz pubbliku fil-kuntest tal-operat tal-ajruport ta' Charleroi, jiġifieri l-ispejjeż marbutin mal-użu tal-art, tal-bini u tal-infrastrutturi tal-ajruport magħmula disponibbli minn SOWAER”. Dan is-sussidju huwa ugwali għall-imposta fissa limitata, b'mod li l-imposta varjabbli limitata hija fil-fatt responsabbiltà ta' BSCA. Barra minn hekk, skont il-Ftehim tal-15 ta' April 2002 bejn SOWAER u BSCA, BSCA hija eżenti mill-ħlas tal-imposta fissa f'każ li ma tiġborx is-sussidju mingħand ir-Reġjun (43).

b. Il-perjodu mill-1 ta' Jannar 2006

(67) Il-Ftehim tal-2002 bejn SOWAER u BSCA ġie rivedut mill-Ftehim tal-2006 bejn SOWAER u BSCA, applikabbli mill-1 ta' Jannar 2006. Skont dan il-Ftehim (44), BSCA għandha tħallas lil SOWAER: — ammont annwali varjabbli, stabbilit għal EUR 1,5 għal kull passiġġier u EUR 8 għal kull tunnellata ta' merkanzija, indiċjati fuq il-bażi tal-indiċi tal-prezzijiet għall-konsum tal-Belġju (45). Dan l-ammont varjabbli ġie limitat b'mod kuntrattwali għal EUR 956 533 (46) għall-2006, imbagħad għal EUR 2 651 067 mill-2007, b'dan l-ammont ikun miżjud mill-2008 b'2 % komposti fis-sena. — ammont annwali fiss ta' EUR 10 094 000, miżjud bi 2 % fis-sena.

(68) B'mod parallel, il-Ftehim ta' Konċessjoni tas-Servizzi tal-10 ta' Marzu 2006 bejn ir-Reġjun u BSCA jemenda t-termini tas-sussidju tar-Reġjun maħsub biex ikopri l-parti fissa tal-ħlasijiet ta' BSCA lil SOWAER (47) u jinkludi l-klawżola ta' eżenzjoni msemmija fil-premessa 66 iktar 'il fuq (48).

(69) Fl-aħħar nett, permezz tal-Ftehim Supplimentari Nru 1 tas-27 ta' Mejju 2009 għall-Ftehim bejn SOWAER u BSCA tal-2006, BSCA u SOWAER ftiehmu li ammont annwali addizzjonali ta' € […] għal kull metru kwadru addizzjonali (49) għandu jitħallas minn BSCA lil SOWAER mill-2009 fid-data fid-dawl tal-akkwist ta' artijiet ġodda minn SOWAER u l-estensjoni korrelativa tal-ambitu tal-Ftehim dwar is-Servizzi. Dawn is-somom addizzjonali kienu jammontaw għal EUR 1 206 fl-2010, EUR 1 230 fl-2011, EUR 1 255 fl-2012 u EUR 1 280 fl-2013 (50).

(ii) L-ammonti tal-imposti mħallsa minn BSCA lil SOWAER

(70) Fid-dawl ta' dawn l-elementi, l-ammonti tal-imposti effettivament imħallsa minn BSCA lil SOWAER huma miġbura fil-qosor fit-tabella 8, b'kunsiderazzjoni meħuda tal-kumpensi mħallsa mir-Reġjun lil BSCA għat-trasferiment lil SOWAER. Tabella 8 Imposti mħallsa minn BSCA lil SOWAER (51) (EUR) Sena Parti fissa Parti varjabbli Imposti totali Imposti netti 2002 9 371 000 883 689 10 254 689 883 689 2003 9 558 420 901 363 10 459 783 901 363 2004 9 749 588 919 390 10 668 978 919 390 2005 9 944 580 937 778 10 882 358 937 778 2006 10 094 000 956 532 11 050 532 956 532 2007 10 262 000 2 651 067 12 913 067 2 651 067 2008 10 478 000 2 704 088 13 182 088 2 704 088 2009 10 150 000 2 758 170 12 908 761 2 758 761 2010 10 150 000 2 813 333 12 964 539 2 814 539 2011 10 353 000 2 869 600 13 223 830 2 870 830 2012 10 353 000 2 926 992 13 281 247 2 928 247 2013 10 353 000 2 985 532 13 339 812 2 986 812 Minbarra l-parti fissa u dik varjabbli, l-imposti totali jintegraw l-ammont addizzjonali marbut mal-estensjoni tal-ambitu tal-Ftehim dwar is-Servizzi mill-2009 imsemmi fil-premessa (69). L-imposti netti jieħdu f'kunsiderazzjoni s-sussidju tar-Reġjun lil BSCA.

3.1.2. Is-sussidju mħallas mir-Reġjun għal ċerti servizzi relatati mal-attività fl-ajruport

3.1.2.1. Dispożizzjonijiet tal-kuntratt

(a) Il-perjodu bejn id-29 ta' Marzu 2002 u l-31 ta' Diċembru 2005

(71) Il-Ftehim Supplimentari Nru 3 tad-29 ta' Marzu 2002 għall-Ftehim ta' Konċessjoni bejn ir-Reġjun u BSCA jemenda l-Artikolu 3.2 tal-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA u jipprovdi li r-Reġjun tal-Vallonja jħallas lura n-nefqa inerenti għas-servizzi ta' kontra t-tifi tan-nar u l-manutenzjoni: — is-servizz tat-tifi tan-nar huwa ddefinit b'referenza għall-istandards tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Avjazzjoni Ċivili (52); — is-servizz ta' manutenzjoni huwa definit bħala “is-servizz tekniku ta' manutenzjoni tal-artijiet, tar-runways, tal-madwar, tal-vetturi, eċċ.” (53), kif ukoll “il-manutenzjoni tal-artijiet, il-bini u t-tagħmir tal-bini u l-materjal l-ieħor li jagħmel parti mill-konċessjoni jew huwa magħmul disponibbli għaliha b'mod li jkunu dejjem tajbin għall-użu li huma maħsubin għalih” (54).

(72) Il-Ftehim Supplimentari Nru 3 tad-29 ta' Marzu 2002 jemenda wkoll l-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet u jipprovdi li l-konċessjonarju għandu jippreżenta lill-awtorità ta' konċessjoni l-baġit relatat mal-intestaturi tat-tifi tan-nar u tal-manutenzjoni u li jżomm rapport tal-introjtu separat li jkun jista' jiġi analizzat u kkontrollat fi kwalunkwe mument mill-awtorità ta' konċessjoni. “Addebitati lil dan ir-rapport tal-introjtu hemm b'mod partikolari: — l-ispiża sħiħa tal-persunal inkarigat mill-protezzjoni kontra n-nirien u mill-manutenzjoni tas-sit tal-ajruport u tal-maniġment ta' dan il-persunal, inklużi l-ispejjeż ta' min iħaddem u d-dispożizzjonijiet relatati magħhom (attivitajiet ġodda) — l-ispejjeż tas-servizzi u tal-oġġetti mixxellanji (inklużi s-sottokuntratti eventwali), — l-ispejjeż tal-investimenti u/jew spejjeż ta' deprezzament tal-investimenti (55), — in-nefqiet eventwali tas-sottokuntratti għall-manutenzjoni u għall-protezzjoni kontra n-nirien”.

(b) Il-perjodu bejn l-10 ta' Marzu 2006 u l-31 ta' Diċembru 2007

(73) Il-Ftehim Supplimentari Nru 5 tal-10 ta' Marzu 2006 għall-Ftehim ta' konċessjoni bejn ir-Reġjun u BSCA jemenda l-Artikolu 3.2.2 tal-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA kif ġej: “Dawn li ġejjin għandhom jitniżżlu kull sena fil-baġit tar-Reġjun tal-Vallonja: (…) il-kumpens finanzjarju mogħti mir-Reġjun tal-Vallonja lil BSCA għall-ispejjeż tat-twettiq tas-servizzi relatati mal-protezzjoni kontra n-nirien, is-sikurezza tat-traffiku fuq l-art u fis-sit tal-ajruport, f'konformità mar-rekwiżiti tal-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet annessi għal dan il-Ftehim”.

(74) Il-Ftehim Supplimentari Nru 5 jemenda wkoll l-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet. L-Artikolu 25 emendat jipprovdi li “is-servizzi relatati mas-sikurezza tat-traffiku fuq l-art u fis-sit tal-ajruport jinkludu l-manutenzjoni ta' kuljum tas-sit tal-ajruport, is-servizz tekniku ta' manutenzjoni tal-bini, tar-runways, tal-madwar u tal-vetturi, ix-xogħlijiet iż-żgħar ta' asfaltar, ta' manutenzjoni ta' kuljum u tiswijiet tar-runway u tal-aċċessi, il-manutenzjoni u t-tħaddim tad-dwal tar-runway, ix-xogħlijiet ta' qtugħ ta' ħaxix, tindif tar-runway mil-lastiku u l-immarkar tagħha, it-tindif mill-borra u kull servizz ieħol li jassigura s-sikurezza tat-traffiku fuq l-art, fis-sit tal-ajruport u tal-infrastrutturi minbarra l-ħwienet taż-żona tal-ajruport”.

(75) Skont l-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet, il-kumpens finanzjarju għandu limitu massimu ta' EUR 5 774 000 għall-2006. Dan il-limitu huwa indiċjat kull sena sal-31 ta' Diċembru 2009. L-ammont tal-kumpens finanzjarju għandu jkun rivedut sa mhux aktar tard mit-tieni semestru tal-2009.

(76) Barra minn hekk l-Artikolu 25.7 tal-ispeċifikazzjonijiet, introdott permezz tal-Ftehim Supplimentari Nru 5 tal-10 ta' Marzu 2006, jipprovdi li l-ammont tal-kumpens ma jistax jaqbeż l-ispejjeż attwali sostnuti minn BSCA u li kwalunkwe kumpens żejjed tal-ispejjeż għandu jsir kumpens baġitarju pagabbli mill-intestatura baġitarja tas-sena ta' wara.

(c) Il-perjodu mill-1 ta' Jannar 2008

(77) Il-Ftehim Supplimentari Nru 6 tal-15 ta' Jannar 2008 għall-Ftehim ta' konċessjoni bejn ir-Reġjun u BSCA jemenda l-Artikolu 25.1 tal-ispeċifikazzjonijiet u jżid mas-servizzi li diġà huma fdati f'idejn BSCA (56) il-monitoraġġ u r-reġistrazzjoni tat-titjiriet, l-ippjanar tat-titjiriet ipproġettati, l-iggwidar tal-ajruplani u s-sigurtà.

(78) Il-monitoraġġ u r-reġistrazzjoni tat-titjiriet jikkonsistu fil-mili tal-bażi tad-dejta tal-amministrazzjoni tal-Vallonja billi jinġabar tagħrif dwar it-titjiriet (in-numru ta' passiġġieri, ir-reġistrazzjoni, l-isem u l-kunjom tal-pilota, it-tip ta' ajruplan, it-tip ta' titjira, minn fejn tkun ġejja, il-piż tal-ajruplan, eċċ.). L-ippjanar tat-titjiriet jirrigwarda l-komunikazzjonijiet, il-pjan tat-titjiriet, l-islotts, l-avviżi bir-radju u l-ġestjoni tal-parkeġġ tal-ajruplani. Il-monitoraġġ u r-reġistrazzjoni tat-titjiriet u l-ippjanar tat-titjiriet isiru mill-“uffiċċju tan-navigazzjoni”.

(79) L-iggwidar tal-ajruplani jinkludi żewġ kompiti, jiġifieri l-iggwidar tat-tip “stand” li jsir mill-koordinatur taż-żoni ma' kull wasla ta' ajruplan u t-tip “follow me” li jikkonsisti fl-iggwidar tal-ajruplan permezz ta' vettura użata biss għall-piloti li ma jafux l-ajruport (ajruplani tan-negozju) jew għall-ajruplani l-kbar, kodiċi D. Fl-ajruport ta' Charleroi, dan in-numru ta' operazzjonijiet huwa żgħir ħafna (massimu ta' 100 fis-sena).

(80) Is-servizzi ta' sigurtà huma definiti permezz tal-Artikolu 25.2 emendat tal-ispeċifikazzjonijiet kif emendat mill-Ftehim Supplimentari Nru 6 tal-15 ta' Jannar 2008: “l-iskrinjar, is-sorveljanza elettronika, ir-rondi u l-pattulji ta' sorveljanza, il-kontroll tal-aċċess u t-tqassim tal-badges tal-viżitaturi”. BSCA tiddelega t-twettiq tas-servizzi ta' sigurtà lill-kumpanija b'responsabbiltà limitata pubblika (société anonyme de droit public) BSCA Security. Il-kompiti ta' BSCA Security huma ddefiniti b'referenza għad-Digriet tat-23 ta' Ġunju 1997 dwar il-ħolqien tal-ajruporti tar-reġjun tal-Vallonja (57). BSCA security hija 51 % proprjetà tar-Reġjun tal-Vallonja u 49 % proprjetà ta' BSCA

(81) It-termini tal-kumpens finanzjarju huma stabbiliti kif ġej mill-Artikolu 25.1 tal-ispeċifikazzjonijiet emendati: — f'dak li jirrigwarda s-servizzi relatati mal-protezzjoni kontra n-nirien u s-sikurezza tat-traffiku fuq l-art u fis-sit tal-ajruport, ir-Reġjun għandu jsostni l-ispejjeż relatati mat-twettiq tagħhom skont l-istess termini ddefiniti mill-Ftehim Supplimentari Nru 5 (ara l-premessa 75) sal-31 ta' Diċembru 2009; il-partijiet għandhom jivvalutaw mill-ġdid l-ammont tal-kumpens sa mhux aktar tard mit-tieni semestru tal-2009; — f'dak li jirrigwarda s-servizzi relatati mal-monitoraġġ u r-reġistrazzjoni tat-titjiriet, l-ippjanar tat-titjiriet ipproġettati, l-iggwidar tal-ajruplani u s-sigurtà (58), ir-Reġjun għandu jsostni l-ispejjeż ta' dawn is-servizzi għas-snin 2008 u 2009. Mill-1 ta' Jannar 2010, ir-responsabbiltà għandha tiġi limitata għall-ammont indiċjat tal-kumpens imħallas għas-sena preċedenti.

(82) L-Artikolu 25.7 tal-ispeċifikazzjonijiet huwa emendat u jipprovdi li l-ammont tal-kumpens ma jistax jaqbeż l-ispejjeż attwali mġarrba minn BSCA wara t-tnaqqis tal-miżati eventwalment miġbura mingħand l-utenti biex jiġu koperti dawn is-servizzi.

3.1.2.2. L-ammont tas-sussidju mħallas mir-Reġjun tal-Vallonja

(83) It-tabella 9 tiġbor fil-qosor is-sussidji mħallsa mir-Reġjun tal-Vallonja lil BSCA u lil BSCA Security, minbarra s-sussidju “kompitu pubbliku” li jikkumpensa l-imposta fissa annwali. Tabella 9 Sussidji mħallsa mir-Reġjun lil BSCA jew lil BSCA Security (59) mill-2001 sal-2013 (minbarra s-sussidju “kompitu pubbliku” li tikkumpensa l-imposta fissa annwali) Nirien, sikurezza, manutenzjoni Sigurtà u sigurezza Uffiċċju tan-navigazzjoni, inkluż l-iggwidar tal-ajruplani Ammont totali 2001 2 892 612 — — 2 892 612 2002 3 201 000 — — 3 201 000 2003 4 184 964 — — 4 184 964 2004 5 182 000 — — 5 182 000 2005 5 525 000 — — 5 525 000 2006 5 774 000 — — 5 774 000 2007 5 774 000 — — 5 774 000 2008 5 993 000 9 233 984 317 000 15 544 054 2009 6 148 000 13 512 788 417 324 20 078 112 2010 6 148 000 13 596 515 419 909 20 164 424 2011 6 148 000 13 703 323 533 323 20 384 646 2012 6 148 000 14 013 621 454 381 20 616 002 2013 6 148 000 14 013 621 454 381 20 616 002 Ammont totali 69 266 576 78 073 852 2 596 388 149 936 816 Sors: L-Anness 9 għall-ittra mill-Belġju mibgħuta fis-6 ta' Frar 2014, emendata għas-sussidju tal-Giro bir-risposta mill-Belġju mibgħuta fil-25 ta' Marzu 2014.

3.1.3. Żieda tal-kapital sottoskritt minn SOWAER

(84) Fil-kuntest tal-proġetti ta' żvilupp tagħha, u b'mod partikolari tan-negozjati tal-ftehimiet tal-2001 ma' Ryanair, nota strateġika ppreżentata lill-Bord tad-Diretturi ta' BSCA tal-31 ta' Lulju 2001 kienet tindika li “BSCA għandha takkumula 146 miljun f'telf sa tmiem it-tliet snin li ġejjin. Il-fondi proprji tagħha fil-31/12/2003 għandhom għalhekk jonqsu għal 23 miljun frank, jiġifieri inqas minn 20 % tal-kapital attwali ta' 153 miljun frank [Belġjan]. Huwa għalhekk li trid tiġi prevista żieda fil-kapital ta' EUR 5 miljun biex tevita li ssib ruħha f'sitwazzjoni prekarja.”

(85) Fil-fatt, fid-deċiżjoni tiegħu tat-23 ta' Mejju 2001 dwar il-pjan finanzjarju ta' SOWAER, ir-Reġjun kien diġà vvalida l-prinċipju ta' injezzjonijiet ta' kapital suċċessivi fil-kumpaniji ta' ġestjoni tal-ajruporti tal-Vallonja (60). Il-pjan finanzjarju ta' SOWAER f'dik id-data kien jipprovdi “investiment f'BSCA ta' madwar BEF +/- 60 miljun […] u mbagħad, imqassmin fuq tliet snin, tliet darbiet 30 miljun (kapital ta' 600 miljun u investiment ta' 25 % ta' SOWAER jiġifieri 150 miljun)”, jiġifieri injezzjoni ta' kapital ta' EUR 3,718-il miljun imqassma fuq tliet snin.

(86) Iż-żieda fil-kapital finalment saret f'darba, fit-3 ta' Diċembru 2002. Il-kapital sottoskritt tħallas kollu; SOWAER b'hekk ikontribwixxiet EUR 3 809 miljun fi flus, għal 49,23 % tal-ishma tal-kapital ta' BSCA (61).

3.2. Il-miżuri tar-Reġjun u ta' BSCA favur Ryanair (62)

3.2.1. Il-Ftehimiet tal-2001

(87) Il-frażi “il-Ftehimiet tal-2001” ser tiġbor fiha: — l-impenn tal-gvern tal-Vallonja tas-6 ta' Novembru 2001, — il-kuntratt bejn BSCA u Ryanair tat-2 ta' Diċembru 2001 (minn hawn 'il quddiem “il-Kuntratt tal-2001”), — il-Ftehim Promocy tat-12 ta' Diċembru 2001 u l-Kuntratt bejn Promocy u Leading Verge tal-31 ta' Jannar 2002, li għalihom ittieħdet id-deċiżjoni fil-Bord tad-Diretturi ta' BSCA tal-31 ta' Lulju 2001 (63).

3.2.1.1. L-impenn tal-gvern tal-Vallonja tas-6 ta' Novembru 2001

(88) Ir-Reġjun ikkonkluda ftehim ma' Ryanair fis-6 ta' Novembru 2001. Dan il-ftehim kien jipprovdi imposta tal-inżul ta' EUR 1 għal kull passiġġier li jkun ser isiefer bir-Ryanair, jiġifieri tnaqqis ta' madwar 50 % tal-imposta tal-inżul meta mqabbel mal-ammont stabbilit u ppubblikat mill-gvern tal-Vallonja u li kien ibbażat fuq metodu ieħor ta' kalkolu (64) (dak iż-żmien, fil-fatt, l-ispejjeż tal-ajruport iffatturati lill-kumpaniji tal-ajru kienu ddeterminati skont skeda ta' tariffi deċiża u ppubblikata mill-gvern tal-Vallonja u mhux mill-BSCA). Barra minn hekk, ir-Reġjun intrabat li jikkumpensa lil Ryanair għat-telf li l-kumpanija tista' ssofri direttament minħabba t-tibdil eventwali tal-livell ta' taxxi tal-ajruport jew tal-ħinijiet tal-ftuħ tal-ajruport fis-snin bejn l-2001 u l-2016, ħlief jekk dawn il-bidliet ikunu ddettati mill-Unjoni Ewropea, l-Istati Federali, l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Avjazzjoni Ċivili jew minn rekwiżiti oħrajn tad-dritt internazzjonali.

3.2.1.2. Il-kuntratt tal-2001, inklużi d-dispożizzjonijiet relatati ma' Promocy

(89) Taħt il-kuntratt tal-2001 bejn BSCA u Ryanair, BSCA stabbilixxiet prezz għall-groundhandling ta' Ryanair ta' EUR 1 għal kull passiġġier (65), jiġifieri 10 darbiet inqas mill-prezz użat fl-2001 minn BSCA għall-utenti l-oħrajn.

(90) BSCA kienet intrabtet ukoll li tikkontribwixxi finanzjarjament u permezz ta' diversi servizzi għan-nefqiet marbutin mal-ftuħ tal-bażi ta' Ryanair f'Charleroi (66). Din il-kontribuzzjoni kienet tammonta għal: — EUR 250 000 għall-ispejjeż tal-lukanda u ta' sussistenza tal-persunal ta' Ryanair; — EUR 160 000 għal kull rotta ġdida li tinfetaħ, sa massimu ta' tliet rotot għal kull ajruplan ibbażat, jiġifieri massimu ta' EUR 1 920 000; — EUR 768 000 bħala parteċipazzjoni fl-ispejjeż tar-reklutaġġ u ta' taħriġ tal-piloti u tal-ekwipaġġi allokati għad-destinazzjonijiet il-ġodda moqdija mill-ajruport; — EUR 4 000 għax-xiri ta' tagħmir għall-uffiċċji.

(91) BSCA kellha wkoll tqiegħed għad-dispożizzjoni bla ħlas ta' Ryanair 100 metru kwadrat ta' uffiċċji u 100 metru kwadrat ta' “engineering store” (maħżen tal-inġinerija), u tiggarantixxi dritt ta' aċċess mhux esklussiv għal sala ta' taħriġ. BSCA kellha wkoll tipprovdi l-bon offiċji tagħha sabiex Ryanair tikseb l-inqas prezz jew ma tħallas xejn għall-użu ta' ħangar għall-manutenzjoni tal-ajruplani.

(92) Barra minn hekk, skont it-termini tal-kuntratt tal-2001, Ryanair u BSCA ħolqu kumpanija ta' reklamar kummerċjali konġunta, imsejħa Société de Promotion de Brussels South Charleroi Airport (minn hawn 'il quddiem “Promocy”). L-għan korporattiv ta' Promocy kien l-iżvilupp ta' Charleroi u tar-reġjun tiegħu permezz tal-isfruttar kummerċjali tal-ajruport (67) (Promocy, pereżempju, kienet tiffinanzja parti mill-prezz tal-biljetti promozzjonali ta' Ryanair). BSCA u Ryanair kellhom jikkontribwixxu fl-istess proporzjonijiet għall-funzjonament ta' Promocy (68). B'hekk BSCA u Ryanair issottoskrivew fi proporzjon ugwali l-kapital azzjonarju ta' Promocy, li kien jammonta għal total ta'EUR 62 500. Barra minn hekk, BSCA u Ryanair kienu jħallsu kull waħda kontribuzzjoni ta' EUR 4 għal kull passiġġier ittrasportat minn Ryanair li jitlaq mill-ajruport ta' Charleroi.

(93) L-imposti għal kull passiġġier li jitlaq applikabbli għall-operazzjonijiet ta' Ryanair taħt il-Kuntratt tal-2001, kif ukoll il-kontribuzzjonijiet għall-finanzjament ta' Promocy, huma miġbura fil-qosor fit-Tabella 10. Tabella10 Imposti applikabbli għal Ryanair skont it-termini tal-Kuntratt tal-2001 (69) 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 L-imposta għall-inżul 1 1 1,1 1,13 1,13 1,13 1,26 1,3 1,3 1,3 1,3 1,3 It-tariffa għal kull passiġġier 7 7 7,38 7,5 7,88 8 8 8 8 8 8 8 Groundhandling 1 1 1,1 1,13 1,13 1,13 1,26 1,3 1,3 1,3 1,3 1,3 Promocy – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 – 4 Ammont totali nett imħallas minn Ryanair 5 5 5,58 5,76 6,14 6,26 6,52 6,6 6,6 6,6 6,6 6,6 It-tariffi tal-Kuntratt tal-2001, li jvarjaw fl-1 ta' April, qed jiġu applikati fi proporzjon li jkun komparabbli fuq bażi annwali (l-1 ta' Jannar – il-31 ta' Diċembru).

(94) Il-kumpanija Ryanair intrabtet vis-à-vis BSCA li bħala korrispettiv, tibbaża ċertu numru ta' ajruplani (bejn tnejn u erbgħa) f'Charleroi, u li topera tal-inqas tliet rotazzjonijiet kuljum u għal kull ajruplan li jitlaq minn Charleroi għal perjodu ta' 15-il sena (2001-2016) kopert mill-kuntratt. Il-kumpanija Irlandiża kienet qed tassigura b'dan lill-operatur tal-ajruport traffiku ta' passiġġieri li jippermettilu jittama f'xi dħul, kemm mit-taxxi tal-ajruport kif ukoll minn attivitajiet mhux relatati mal-avjazzjoni. Skont il-kuntratt, għalkemm Ryanair kienet waqqfet l-operazzjonijiet tagħha f'Charleroi matul l-ewwel ħames snin tal-kuntratt, il-kumpanija kienet obbligata tħallas lura lil BSCA il-parteċipazzjoni fin-nefqa relatata mal-ftuħ tal-bażi ta' Ryanair u l-kontribuzzjoni għall-kummerċjalizzazzjoni. Mill-ħames sena tal-kuntratt, l-ammont tar-rimborż huwa stabbilit b'mod digressiv (70).

3.2.2. Id-Digriet Ministerjali tal-11 ta' Ġunju 2004 u l-ittra ta' BSCA tal-24 ta' Ġunju 2004

(95) Skont il-Belġju, skont il-liġi nazzjonali, id-deċiżjoni tal-2004 kienet de facto ħassret il-ftehimiet tal-2001. Barra minn hekk ir-Reġjun iddeċieda li jadotta digriet ministerjali fil-11 ta' Ġunju 2004 dwar it-tnaqqis, għall-finijiet ta' reklamar, tal-imposti dovuti għall-inżul tal-ajruplani fl-ajruport ta' Charleroi. Dan id-digriet daħal fis-seħħ b'mod retroattiv fit-13 ta' Frar 2004. Dan kien jipprovdi li, għall-finijiet ta' reklamar, il-ħlas dovut għall-inżul ta' ajruplan li jopera linja regolari, għall-kumpaniji tal-ajru kollha, kien ta' EUR 1 għal kull passiġġier (jiġifieri l-istess tariffa li kienet tibbenefika Ryanair minnha skont il-ftehimiet tal-2001). Dan it-tnaqqis ġenerali kien validu biss għal sitta u tletin xahar mid-dħul fis-seħħ tad-digriet ministerjali.

(96) Permezz tal-ittra tal-24 ta' Ġunju 2004 (71), BSCA intrabtet ma' Ryanair li tkompli tapplika t-termini tal-Ftehimiet tal-2001 sal-31 ta' Marzu 2006, filwaqt li b'mod partikolari tiggarantixxi lill-kumpanija kost totali għall-użu tas-servizzi tal-ajruport ta' EUR 5 għal kull passiġġier li jitlaq mill-ajruport, li jikkorrispondi għal-livell li kien jirriżulta skont il-Ftehimiet tal-2001 li kieku komplew japplikaw fl-2005 u fl-2006 (ara t-Tabella 10). Dan il-qafas kummerċjali temporanju kien ikkundizzjonat mill-fatt li ma jinqabiżx il-limitu massimu ta' żewġ miljun passiġġier fis-sena għall-attività globali tal-ajruport (72); madankollu, minkejja li dan il-limitu massimu nqabeż bi ftit, kif irreġistrat fl-2004 (73), il-kundizzjonijiet offruti lil Ryanair ma nbidlux fl-2004 u fl-2005.

3.2.3. Il-Ftehim Supplimentari tal-2005

(97) Permezz tad-digriet tat-3 ta' Frar 2005, ir-Reġjun iddelega lill-operaturi tal-ajruporti, fosthom lil BSCA (74), il-kompetenza li jiffissaw it-tariffi tal-imposti tal-ajruport.

(98) Mill-1 ta' April 2006, it-tariffa ġenerali tal-imposti għall-inżul mitluba minn BSCA ittellgħet għal EUR 2 għal kull passiġġier li jitlaq mill-ajruport; din it-tariffa ta' EUR 2 hija indiċjata. Barra minn hekk, ġiet stabbilita sistema ta' rimessi annwali skont in-numru ta' passiġġieri li jitilqu mill-ajruport, kif muri fit-Tabella 11. Tabella 11 Rimessi fuq l-imposti tal-inżul applikabbli mill-1 ta' April 2006 għall-kumpaniji kollha tal-ajru li joperaw fl-ajruport ta' Charleroi (75) Rimessi fuq bażi annwali Perċentwal ta' rimessa (%) Minn passiġġier li jitlaq mill-ajruport Għal passiġġier li jitlaq mill-ajruport 0 0 15 000 5 15 001 35 000 10 35 001 50 000 25 50 001 100 000 35 100 001 200 000 50 200 001 —

(99) Fid-9 ta' Diċembru 2005, BSCA ipproponiet lil Ryanair, li aċċettat, ftehim kummerċjali ġdid bid-data tad-9 ta' Diċembru 2005 (minn hawn 'il quddiem “il-Ftehim Supplimentari tal-2005”) għall-perjodu ta' bejn l-1 ta' April 2006 u l-31 ta' Diċembru 2015.

(100) Skont il-Ftehim Supplimentari tal-2005: — l-imposti għall-inżul dovuti minn Ryanair huma kkalkulati fuq il-bażi tat-tariffa ġenerali, li tipprovdi rimessa ta' 50 % meta jinqabżu l-200 000 passiġġier (ara t- Tabella 11); — it-tariffi ta' groundhandling applikabbli għall-operazzjonijiet ta' Ryanair huma ffissati sal-2015 skont kif jidher fit-Tabella 12; — Ryanair hija soġġetta għal imposta ġdida, imsejħa “infrastructure access fee” (miżata għall-aċċess għall-infrastruttura); — il-kuntratt ma jipprovdix li BSCA tibqa' tħallas lil Promocy. Tabella12 Imposti applikabbli għal Ryanair skont it-termini tal-Ftehim Supplimentari tal-2005 (76) 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 L-imposta għall-inżul [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] [1-1,2] L-imposta għal kull passiġġier 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Groundhandling [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] [4-6] Aċċess għall-infrastruttura. [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] Ammont totali nett imħallas minn Ryanair [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] [5-7] Differenza mill-Kuntratt tal-2001 [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] [0-0,5] Il-valuri tal-imposta fuq l-inżul huma bbażati fuq il-projezzjonijiet tal-passiġġieri ta' Ryanair meta ġie ffirmat il-Ftehim Supplimentari tal-2005.

(101) Il-Kummissjoni tinnota li l-ammonti għal kull passiġġier imħallsa minn Ryanair skont it-Tabella 12 huma l-istess, ħlief għas-sena […], bħal dawk li kienu pprovduti mill-Kuntratt tal-2001 (77) (ara t- Tabella 10).

(102) Fl-aħħar nett, il-Kuntratt tal-2005 jipprovdi li għal perjodu ta' mill-inqas sitt xhur minn meta jibda jintuża t-terminal il-ġdid, Ryanair għandha tibbaża f'Charleroi erba' ajruplani b'minimu ta' [25-32] rotazzjoni kuljum. Jekk ma tagħmilx hekk, Ryanair ikollha tħallas ħlas addizzjonali ta' [10-25] %.

3.2.4. Il-Ftehim Supplimentari tal-2010

(103) Fl-1 ta' Jannar 2009, BSCA introduċiet imposta addizzjonali għal kull passiġġier, li titħallas mill-kumpaniji tal-ajru kollha li joperaw mill-ajruport ta' Charleroi, għall-Passagers à Mobilité Réduite (Persuni b'Mobbiltà Mnaqqsa, minn hawn 'il quddiem “imposta PMM”). Il-Ftehim Supplimentari Nru 7 għall-Ftehim bejn ir-Reġjun u BSCA fil-fatt jawtorizza lil BSCA tistabbilixxi din l-imposta, li skont il-Belġju huwa konformi mad-dritt tal-Unjoni (78). L-imposta PMM ġiet iffissata għal 19,5 ċenteżmi tal-euro għal kull passiġġier li jitlaq mill-ajruport fl-2009 (79).

(104) Fis-6 ta' Diċembru 2010 ġie konkluż ftehim supplimentari għall-kuntratt bejn BSCA u Ryanair permezz ta' skambju ta' korrispondenza bejn BSCA u Ryanair (minn hawn 'il quddiem “il-Ftehim Supplimentari tal-2010”). Huwa jipprovdi: — deroga mil-livell ġenerali tal-imposta PMM, li tgħid li Ryanair għandha tħallas [10-30] ċenteżmu tal-euro għal kull passiġġier għas-sena ta' bejn l-1 ta' Frar 2009 u l-31 ta' Jannar 2010; barra minn hekk, it-termini ta' indiċjar tal-imposta PMM jipprovdi tnaqqis fit-tariffa proporzjonat maż-żieda tat-traffiku ġġenerat minn Ryanair (80). — tnaqqis ta' [10-50] ċenteżmu tal-euro għal kull passiġġier għal Ryanair fuq it-tariffa tal-groundhandling.

3.2.5. It-trasferiment tal-ishma ta' BSCA fi Promocy

(105) Fil-31 ta' Marzu 2010, BSCA biegħet il-parteċipazzjoni tagħha ta' 50 % fi Promocy lil Ryanair (81). BSCA biegħet l-ishma tagħha fil-valur kontabilistiku tagħhom għal ammont totali ta' EUR 31 100 (jiġifieri EUR 100 kull sehem). Ir-riskji u l-obbligi kollha ġew ittrasferiti lill-uniku azzjonist, jiġifieri Ryanair.

(106) Skont il-Belġju, fiż-żmien ta' dan id-disponiment, il-flus ta' Promocy kienu jammontaw għal EUR 261 073 (bilanċ tal-assi, nieqes il-kapital u r-riżerva legali) (82). Għaldaqstant BSCA biegħet nofs il-kapital ta' Promocy bi prezz ferm aktar baxx min-nofs il-valur tal-flus.

4. IL-KUMMENTI TAL-PARTIJIET INTERESSATI

4.1. Il-kummenti tal-partijiet interessati rigward il-miżuri favur BSCA

4.1.1. Brussels Airport Company (minn hawn 'il quddiem “BAC”)

a) Osservazzjonijiet li waslu f'Settembru 2012 wara li ġiet adottata d-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012

(107) BAC tqis li l-miżuri kollha mogħtija lil BSCA kif deskritti fid-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012 huma għajnuna mill-Istat li mhijiex kumpatibbli mas-suq intern.

(108) Skont BAC, l-ebda wieħed mill-investimenti deskritti fid-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012 ma kien soġġett għal deċiżjoni legalment vinkolanti qabel it-12 ta' Diċembru 2000.

(109) BAC tqis li ebda wieħed mill-investimenti fl-infrastrutturi ma kien jirrigwarda l-eżerċitar tas-setgħa pubblika, peress li huma kollha elementi essenzjali għall-attivitajiet ekonomiċi tal-operatur, inklużi x-xogħlijiet għat-titjib tal-funzjonament tal-ajruport (bħas-sistemi tal-inżul jew l-estensjoni tar-runway) jew biex jgħinu l-iżvilupp ekonomiku tiegħu (parkeġġ għall-karozzi, toroq ta' aċċess jew swali ta' manutenzjoni).

(i) Il-ħlas minn BSCA tal-konċessjoni u tal-infrastrutturi

(110) BAC targumenta li ebda waħda mill-miżuri mogħtija lil BSCA kif deskritti fid-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012 ma hija konformi mal-prinċipju ta' investitur f'ekonomija tas-suq (minn hawn 'il quddiem “MEIP” - Market Economy Investor Principle). Fid-dawl tal-prattiki fis-settur, ir-ritorn fuq l-investiment li daħħal ir-Reġjun/SOWAER huwa ferm aktar baxx minn dak li jippretendi investitur privat (83).

(111) Skont BAC, ebda waħda mill-għajnuniet għall-investiment mogħtija lil BSCA ma kienet limitata għall-minimu meħtieġ. Dan minħabba l-fatt li s-somma mħallsa minn BSCA għall-konċessjoni u l-infrastrutturi baqgħet l-istess bejn l-2002 u l-2010, ħlief għal żieda fl-2007, meta n-numru ta' passiġġieri u d-dħul żdiedu matul l-istess perjodu. Minħabba dan, il-valur nett medju tal-infrastrutturi żdied għal BSCA, filwaqt li l-pagamenti netti medji naqsu.

(ii) Is-servizzi pprovduti minn SOWAER lil BSCA u s-servizzi rimborżati mir-Reġjun

(112) F'dak li jirrigwarda s-servizzi pprovduti minn SOWAER lil BSCA u s-servizzi rimborżati mir-Reġjun lil BSCA, BAC iddikjarat li apparti s-servizzi pubbliċi bħall-pulizija u d-dwana, l-Istat Belġjan ma jintervjeni għal ebda attività oħra fl-ajruport ta' Brussell. BAC tassumi l-kost tas-servizzi ta' tifi tan-nar, tas-sikurezza u ta' manutenzjoni. Is-servizzi relatati mal-monitoraġġ, ir-reġistrazzjoni u l-ippjanar tat-titjiriet jitħallsu direttament lil Belgocontrol mill-kumpaniji tal-ajru li jużaw l-ajruport ta' Brussell. Fl-ajruport ta' Charleroi, il-kumpaniji tal-ajru ma jridux iħallsu biex jibbenefikaw minn dawn is-servizzi. Bħala tali, is-servizzi rimborżati mir-Reġjun tal-Vallonja lil BSCA mhumiex marbutin mal-eżerċitar tas-setgħa pubblika.

(113) BAC tqis li dawn is-servizzi mhumiex servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali, peress li huma inerenti għall-operat ta' ajruport u għall-aspetti essenzjali tal-attivitajiet ekonomiċi ta' ajruport u ma jissodisfawx il-kriterji tas-sentenza Altmark.

(114) BAC tqis li l-pagamenti li saru biex jirrimborżaw lil BSCA għal dawn is-servizzi mhumiex konformi mal-MEIP u jikkostitwixxu għajnuna għall-funzjonament. Il-pagamenti li għamlet BSCA lir-Reġjun għall-użu tal-infrastrutturi kienu aktar baxxi minn dak li investitur privat iqis aċċettabbli, investitur bħal dan ma japprovax pagamenti addizzjonali għal servizzi mingħajr ma jibbenefika minn redditu korrispondenti.

(115) BAC tenfasizza li l-għajnuna għall-funzjonament ma tistax tkun iddikjarata kumpatibbli ħlief f'ċirkustanzi eċċezzjonali u f'kundizzjonijiet stretti f'reġjuni żvantaġġjati. L-ajruport ta' Charleroi ma jissodisfa ebda waħda minn dawn il-kundizzjonijiet u l-għajnuna ma tistax titqies kumpatibbli mas-suq intern.

(iii) Is-sehem tas- SOWAER fiż-żieda fil-kapital ta' BSCA

(116) BAC tiddubita kemm iż-żieda fil-kapital ta' BSCA tat-3 ta' Diċembru 2002 saret skont l-MEIP. BAC tenfasizza wkoll li biex ikun ivvalutat jekk investitur privat kienx iżid dan il-kapital, l-għajnuniet l-oħrajn li tgawdi minnhom BSCA m'għandhomx jiġu kkunsidrati.

(iv) Impatt fuq il-kompetizzjoni

(117) BAC targumenta li l-għajnuna ppermettiet lill-ajruport ta' Charleroi isaħħaħ il-pożizzjoni kompetittiva tiegħu meta mqabbel ma' ajruporti oħrajn u ma' mezzi oħrajn ta' trasport, bħall-ferrovija b'veloċità qawwija, għaliex tippermetti lil BSCA tapplika imposti tal-avjazzjoni baxxi. Minn dan tirriżulta differenza bejn l-imposti applikati fi Brussell u dawk applikati f'Charleroi, l-aktar minħabba d-differenzi bejn l-imposti fuq kull passiġġier u l-imposti marbutin mas-sikurezza. L-imposti tal-avjazzjoni li titlob BSCA huma aktar baxxi mill-prezz tas-suq meta mqabbla mal-ajruport ta' Brussell u ajruporti oħrajn simili li jinsabu fiż-żona ta' kummerċ tal-ajruport ta' Charleroi (bħal Eindhoven, Lille u Cologne/Bonn).

(118) Skont BAC, din id-differenza wasslet għal telf ta' 2,5 miljun passiġġier bejn l-2004 u l-2011. Iż-żieda fl-iżvilupp tal-ajruport ta' Charleroi mhuwiex dovut biss għat-traffiku supplimentari li l-ajruport ta' Brussell ma ġġenerax, kif jixhed il-fatt li t-tkabbir annwali medju ta' kampjun ta' referenza ta' ajruporti Ewropej kien ta' 20,5 % bejn l-2005 u l-2011 filwaqt li t-traffiku fi Brussell baqa' l-istess. Barra minn hekk, iż-żieda fid-destinazzjonijiet u l-frekwenzi f'Charleroi seħħet fl-istess żmien tat-tneħħija jew it-tnaqqis tal-frekwenzi fi Brussell għal dawn id-destinazzjonijiet.

(b) Kummenti li waslu f'Mejju 2014 wara l-pubblikazzjoni tal-Linji Gwida tal-avjazzjoni rigward l-għajnuna pubblika favur l-ajruporti u l-kumpaniji tal-ajru

(119) BAC tqis li kemm l-għajnuna għall-investiment kif ukoll l-għajnuna operattiva li minnhom gawdiet BSCA huma għajnuniet mill-Istat li ma jistgħux jitqiesu kumpatibbli mas-suq intern. Id-dħul fis-seħħ tal-Linji Gwida tal-avjazzjoni jsaħħu din il-konklużjoni fil-fehma tagħhom.

(i) L-għajnuna għall-investiment

(120) BAC hija tal-opinjoni li l-għajnuna għall-investimenti li minnha gawdiet BSCA hija għajnuna mill-Istat li għandha titqies inkumpatibbli mas-suq intern għaliex mhijiex proporzjonata mal-għanijiet ta' interess komuni (Bruxelles international ma kienx iffullat) u mhijiex limitata għall-minimu meħtieġ.

(ii) Għajnuna operattiva

1. Il-preżenza ta' għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE

(121) Skont BAC, id-Deċiżjoni tal- ftuħ ikkonċentrat l-aktar fuq id-differenza fit-trattament tal-finanzjament ta' dawn l-attivitajiet bejn Charleroi u kumpaniji oħrajn fi ħdan l-istess Stat Membru, u ajruporti oħrajn bħall-ajruport ta' Brussels-National. F'dan ir-rigward, BAC tqis li r-rimborż mir-Reġjun tal-Vallonja lil BSCA tal-ispejjeż ta' dawn is-servizzi huwa għajnuna mill-Istat u diskriminazzjoni bejn BAC u BSCA fl-Istat Belġjan peress li min-naħa tagħha BAC kellha ġġarab dawn l-ispejjeż weħidha.

2. Il-preżenza ta' għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(3) tat-TFUE

(122) Il-punt 137 tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni dwar l-għajnuna mill-Istat lill-ajruporti u lill-kumpaniji tal-ajru (84) (minn hawn 'il quddiem il-“Linji Gwida tal-Avjazzjoni”) jistabbilixxi li ċertu numru ta' kriterji jridu jkunu ssodisfati biex l-għajnuna operattiva mogħtija tista' titqies kumpatibbli mas-suq intern. Skont BAC, l-għajnuna operattiva li minnha gawdiet BSCA ma tissodisfax dawn il-kriterji.

a. L-għajnuna ma tikkontribwixxix għat-twettiq ta' objettiv ta' interess komuni definit sew

(123) Fil-fatt, filwaqt li Charleroi u Brussels-National jikkompetu bejniethom fl-istess żona ta' kummerċ, l-għajnuna mogħtija lil BSCA wasslet, skont BAC, għall-irduppjar tal-kapaċitajiet tal-ajruport disponibbli fil-Belġju. B'hekk, il-kapaċitajiet ta' Charleroi ġew estiżi, meta dawk tal-ajruport ta' Brussell ma kinux saturati. B'hekk it-total tan-numru ta' passiġġieri f'Charleroi u fi Brussels Airport kien jammonta għal 25,4 miljuni fl-2012, jiġifieri numru saħansitra iżgħar mill-kapaċità ta' akkoljenza massima li jista' joffri Brussels Airport.

b. Nuqqas ta' ħtieġa ta' intervent mill-Istat

(124) BAC tenfasizza li t-traffiku annwali ta' Charleroi kien jaqbeż il-miljun passiġġier fl-2001-2002 u t-tliet miljun passiġġier fl-2008-2009. Fir-rigward tal-kategoriji stabbiliti mil-Linji Gwida tal-avjazzjoni, BSCA kellha tkun kapaċi ġġorr il-parti l-kbira, jekk mhux it-total, tal-ispejjeż iġġenerati fl-ajruport ta' Charleroi matul il-perjodu kkunsidrat fl-investigazzjoni tal-Kummissjoni.

(125) Skont BAC, m'għandha tingħata ebda għajnuna operattiva lil BSCA minn meta daħlu fis-seħħ il-Linji Gwida tal-Avjazzjoni peress li t-traffiku annwali tal-passiġġieri qabeż ferm il-limitu ta' tliet miljuni mill-2009 'l hawn.

c. L-għajnuna mhijiex xierqa u l-ammont tagħha huwa sproporzjonat

(126) Skont BAC, l-ammonti mħallsa minn BSCA għas-servizzi li ġejjin setgħu kienu aktar xierqa: dak għad-disponibbiltà tal-infrastrutturi tal-ajruport, dak bi tpattija għas-servizzi pprovduti minn SOWAER, u r-rimborż mir-Reġjun tal-Vallonja ta' ċerti servizzi. Skont BAC, l-għajnuna mill-Istat mogħtija lil BSCA ma kinitx limitata għall-minimu meħtieġ u r-Reġjun tal-Vallonja u SOWAER setgħu użaw politiki li jagħmlu inqas ħsara lill-kompetizzjoni.

d. L-għajnuna tiġġenera effetti negattivi fuq il-kompetizzjoni u l-kummerċ

(127) L-ewwel nett, BAC tenfasizza li għall-kuntrarju ta' dak li jirrakkomanda l-punt 131 tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni, il-pjan tan-negozju ta' BSCA ma studjax il-kwistjoni tal-impatt tal-iżvilupp tal-attività tagħhom fuq it-traffiku fi Brussels Airport.

(128) Barra minn hekk, BAC tiġbed l-attenzjoni tal-Kummissjoni għall-fatt li l-kawża inkwistjoni ma tistax titqabbel ma' dik tal-ajruport ta' Groningen fejn il-Kummissjoni kkunsidrat l-għajnuna operattiva bħala kumpatibbli mas-suq intern. Fil-fatt, f'din il-kawża, il-Kummissjoni kienet irrikonoxxiet il-bżonn li titneħħa l-konġestjoni mill-ajruport ta' Schiphol u l-fatt li l-ajruporti kienu pjuttost imbiegħda minn xulxin; żewġ fatturi irrilevanti f'dan il-każ.

(129) Din l-għajnuna li ppermettiet lil BSCA tbaxxi b'mod artifiċjali l-ammont tal-imposti tal-ajruport kellha dawn l-impatti negattivi li ġejjin fuq BAC: tnaqqis sinifikanti fil-frekwenza tal-passiġġieri fl-ajruport u tnaqqis jew saħansitra tneħħija tal-linji moqdija wkoll fl-ajruport ta' Charleroi.

(130) F'dak li jirrigwarda t-tnaqqis fil-volum ta' passiġġieri fi Brussels-National, BAC tenfasizza li dan ġej essenzjalment mill-fatt li l-klijenti tagħha ġew assorbiti minn BSCA. B'hekk, skont BAC, filwaqt li l-parti l-kbira tal-ajruporti Ewropej irreġistraw żieda fil-frekwentazzjoni tagħhom bejn l-2005 u l-2013, dik ta' Brussels-National staġnat filwaqt li fl-istess ħin il-volum ta' passiġġieri f'Charleroi żdied.

(131) Skont BAC, il-fenomenu ta' assorbiment tal-klijentela tagħha jispjega wkoll it-tneħħija ta' linji fi Brussels-National u t-tnaqqis fil-frekwenza ta' ċerti titjiriet. BAC tistabbilixxi b'mod partikolari korrispondenza bejn it-titjiriet imwaqqfa fl-ajruport ta' Brussels-National u l-istabbiliment ta' titjiriet ekwivalenti fl-ajruport ta' Charleroi.

(132) BAC tirrakkomanda li l-Kummissjoni, fid-deċiżjoni li ser tieħu rigward din l-għajnuna, tiddikjara, skont il-limiti stabbiliti mil-Linji Gwida l-ġodda, (i) li ma tistax tingħata aktar għajnuna operattiva u għall-investimenti lil BSCA mid-dħul fis-seħħ tal-Linji Gwida l-ġodda, (ii) li s-servizzi tal-ajruport f'Charleroi jiġu ntaxxati f'livell suffiċjenti biex ikopru l-ispejjeż marġinali ġġenerati.

4.1.2. Brussels Airlines

(a) L-eżistenza ta' għajnuna mill-Istat lil BSCA

(i) Attività ekonomika

(133) Brussels Airlines tgħid li s-servizzi tat-tifi tan-nar, ta' manutenzjoni, ta' sigurtà u ta' sikurezza, kif ukoll is-servizzi relatati mal-inżul, it-tlugħ u l-infrastrutturi ma jaqgħux taħt il-kompitu tagħha ta' servizz pubbliku iżda jagħmlu parti mill-attività ekonomika ta' tmexxija ta' ajruport u mgħandhomx ikunu ssussidjati b'mod diskriminatorju. Dawn is-servizzi ma jistgħux jitqiesu bħala servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali. Brussels Airlines tgħid li setturi oħrajn fir-Reġjun tal-Vallonja jiffinanzjaw is-servizzi proprji ta' tifi tan-nar u li dan huwa l-każ ukoll tal-ajruport ta' Brussell. Billi r-Reġjun tal-Vallonja jkopri l-ispejjeż relatati mas-sikurezza tal-ajruport ta' Charleroi, BSCA ma tirkuprahomx mingħand il-kumpaniji tal-ajru, filwaqt li l-ajruport ta' Brussell ma bbenefika minn ebda kumpens f'dan ir-rigward. Il-passiġġieri li jitilqu minn Brussell huma wkoll soġġetti għall-imposta tal-Awtorità Belġjana tal-Avjazzjoni Ċivili, li mhuwiex il-każ tal-passiġġieri li jitilqu mill-ajruport ta' Charleroi.

(ii) Vantaġġ

(134) Brussels Airlines ma taħsibx li r-Reġjun/SOWAER ġabu ruħhom bħal operatur privat f'ekonomija tas-suq meta taw l-għajnuna lil BSCA. Il-profittabbiltà ta' BSCA tidher li hija minfuħa bis-sussidji u l-miżuri ta' kumpens, li mingħajrhom il-marġni ta' qligħ kien ikun dejjem negattiv. Brussels Airlines tiddubita wkoll jekk il-profittabbiltà magħquda ta' BSCA u ta' SOWAER tirriflettix il-prattiki tas-suq. Brussels Airlines targumenta li r-Reġjun ma jaġixxix bħal investitur privat peress li dan tal-aħħar ma jinvestix f'kumpanija li strutturalment tagħmel telf.

(iii) Distorsjoni tal-kompetizzjoni

(135) Ben l-2004 u l-2012, meta l-frekwenza tal-passiġġieri fuq titjiriet qosra f'Charleroi kienet ittriplat, dik tal-ajruport ta' Brussell kienet staġnat peress li r-rata ta' frekwentazzjoni tiegħu fl-2012 kienet l-istess bħal fl-2004. Brussels Airlines iżżid li f'dak li jirrigwarda l-kumpanija tagħha, in-numru ta' passiġġieri għadda minn […] miljun għal […] miljun. Fid-dawl ta' dawn is-sejbiet, u minħabba li kkunsidrati flimkien, il-frekwentazzjonijiet tal-ajruporti żdiedu b'34 %, Brussels Airlines tiddeduċi li t-tkabbir kollu kien ta' benefiċċju għall-ajruport ta' Charleroi. Brussels Airlines tinnota li mill-2004 sal-2007, ajruporti oħrajn Ewropej raw tkabbir kbir (aktar minn 20 %), iżda dak ta' Charleroi mhuwiex iġġustifikat biss minn żieda fit-traffiku, iżda wkoll mill-fatt li għadd kbir ta' passiġġieri li normalment kienu jiffrekwentaw l-ajruport ta' Brussell ippreferew l-ajruport ta' Charleroi minnu. Brussels Airlines tistma dan it-telf għal […] miljun passiġġier fis-sena għall-benefiċċju tal-ajruport ta' Charleroi, jiġifieri telf ta' dħul stmat għal aktar minn EUR […] miljun fis-sena.

(b) Il-bażi legali li fuqha għandha tiġi evalwata l-kumpatibbiltà tal-għajnuna lil BSCA

(136) Skont Brussels Airlines, il-Kummissjoni mgħandhiex bażi legali biex tawtorizza għajnuna operattiva li (i) ingħatat qabel id-dħul fis-seħħ tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni u (ii) kienet inkumpatibbli mas-suq intern meta ngħatat. Applikazzjoni retroattiva tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni hija kuntrarja għall-prinċipji ġenerali tad-dritt u b'mod partikolari, kif inhu l-każ hawnhekk, meta l-kundizzjonijiet għall-awtorizzazzjoni tal-għajnuna operattiva huma relattivament inqas stretti milli fil-passat.

(137) Fl-ewwel lok, il-prinċipji taċ-ċertezza legali u ta' non-retroattività tal-leġiżlazzjoni Ewropea jipprekludu l-possibbiltà li regolament tal-Unjoni jkollu effett qabel il-pubblikazzjoni tiegħu ħlief f'ċirkustanzi eċċezzjonali. Fdan il-każ, skont Brussels Airlines, mhemmx ċirkustanzi eċċezzjonali.

(138) Fit-tieni lok, fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar id-determinazzjoni tar-regoli applikabbli għall-valutazzjoni tal-għajnuna illegali, jingħad li l-Kummissjoni għandha dejjem tivvaluta l-kumpatibbiltà mas-suq intern ta' għajnuna illegali fid-dawl tal-kriterji tal-istrumenti ġuridiċi fis-seħħ meta ngħatat l-għajnuna. Għaldaqstant, skont Brussels Airlines, il-Kummissjoni ma tistax taħrab mir-regoli tagħha stess mingħajr ma tikser il-prinċipji ġenerali tad-dritt (trattament ugwali, aspettattiva leġittima). Għalhekk, skont Brussels Airlines mhemmx raġuni leġittima għalfejn din il-Komunikazzjoni mgħandhiex tiġi applikata f'dan il-każ.

(139) Finalment, l-għajnuna operattiva hija inkumpatibbli mas-suq intern. Skont Brussels Airlines, dan il-prinċipju ġie ddikjarat b'mod ċar fil-Linji Gwida tal-2005.

(140) Brussels Airlines tqis li l-approċċ tal-Kummissjoni huwa aktar u aktar inaċċettabbli f'din il-kwistjoni meta: — qabel il-Kummissjoni kienet ipprojbixxiet il-miżuri kkonċernati li minnhom ibbenefika Charleroi. — fid-deċiżjoni ta' estensjoni tagħha tal-2012, il-Kummissjoni estendiet l-ambitu tal-miżuri soġġetti għall-proċedura ta' investigazzjoni. — skont id-deċiżjoni ta' estensjoni, il-miżuri eżaminati huma manifestament inkumpatibbli mas-suq intern.

(141) Għaldaqstant, skont Brussels Airlines, ir-Reġjun tal-Vallonja u BSCA kienu perfettament konxji mir-regolamenti fis-seħħ dwar l-għajnuna mill-Istat. Il-projbizzjoni tal-għajnuna ma tmurx għalhekk kontra l-prinċipju ta' aspettattiva leġittima. Għall-kuntrarju, ikun partikolarment inġust li l-imġiba illegali tagħhom tiġi ġġustifikata b'mod retroattiv għad-detriment ta' partijiet terzi, u b'mod partikolari għad-detriment ta' dawk li rrispettaw ir-regoli. Il-bilanċ tal-interessi involuti jeħtieġ b'mod ċar il-projbizzjoni tal-għajnuna kkonċernata.

(142) Skont Brussels Airlines, jekk il-Linji Gwida tal-Avjazzjoni jiġu applikati b'mod retroattiv għall-għajnuna operattiva mogħtija u manifestament inkumpatibbli, il-Kummissjoni tirrikonoxxi b'mod impliċitu din l-inkumpatibbiltà.

(c) Il-kumpatibbiltà tal-għajnuna lil BSCA fuq il-bażi tal-Linji Gwida l-ġodda tal-Avjazzjoni

(i) Għan ta' interess ġenerali

(143) Brussels Airlines tiġbed l-attenzjoni tal-Kummissjoni għall-fatt li l-effetti pożittivi mistennija mill-politiki ta' għajnuna pubblika bħall-iżvilupp u l-aċċessibbiltà tar-reġjuni huma inċerti.

(144) Il-fenomenu tat-tnaqqir tat-traffiku mill-ajruporti stabbiliti għall-benefiċċju tal-ajruporti reġjonali jġib miegħu, skont Brussels Airlines, diversi konsegwenzi negattivi oħrajn: — l-ewwel nett, peress li jinħolqu kapaċitajiet meta oħrajn ikunu għadhom disponibbli, tirriżulta duplikazzjoni ineffettiva tal-infrastrutturi. Insostenn ta' dan l-argument, Brussels Airlines issostni li matul il-perjodu kkunsidrat (2000-2012), il-kapaċità disponibbli fl-ajruport ta' Brussels-National kienet biżżejjed biex tilqa' aktar passiġġieri. Pereżempju, fl-2011, il-kapaċità ta' akkoljenza tal-ajruport ta' Brussell kienet ta' massimu ta' 28 miljun passiġġier meta 18,8 miljun passiġġier biss kienu ffrekwentawh. Fl-istess waqt, min-naħa tiegħu Charleroi kien qed jilqa' 5,9 miljun passiġġier meta l-kapaċità ta' akkoljenza tiegħu kienet tilħaq is-sitta sa seba' miljuni. It-total tal-kapaċitajiet ta' akkoljenza taż-żewġ arjuporti fl-2011 huwa ugwali għal 24,7 miljuni, jiġifieri kapaċità totali aktar baxxa mill-kapaċità massima tal-ajruport ta' Brussell waħdu. — it-tieni, Brussels Airlines tenfasizza li l-iżvilupp tal-attività tal-ajruport ta' Charleroi għad-detriment ta' dik tal-ajruport ta' Brussels-National u ta' Brussels Airlines għandu impatt soċjali u ekonomiku negattiv. Brussels Airlines tqabbel il-valur miżjud dirett u indirett tal-ajruporti ta' Brussell u ta' Charleroi mill-2007 sal-2009. Il-valur miżjud tal-ajruport ta' Charleroi jammonta għal EUR 38 miljun filwaqt li dak tal-ajruport ta' Brussels-National jammonta għal EUR 358 miljun. Brussels Airlines tirreferi wkoll għan-numru ta' impjiegi maħluqa b'mod dirett u indirett mill-ajruporti bejn l-2007 u l-2009. Filwaqt li l-impjiegi fl-ajruport ta' Charleroi żdiedu matul il-perjodu b'589 FTE (ekwivalenti ta' impjieg full-time), fl-ajruport ta' Brussell dawn naqsu b'1 057. Filwaqt li n-numru ta' passiġġieri fl-ajruport ta' Charleroi żdied ħafna bejn l-2007 u l-2009 għall-kuntrarju ta' dak tal-ajruport ta' Brussels-National, il-livell ta' impjiegi diretti u indiretti ma żdiedx sal-punt li jikkompensa t-tnaqqis ta' impjiegi fl-ajruport ta' Brussell. — fl-aħħar nett, skont Brussels Airlines, il-fenomenu ta' tnaqqir, kellu impatt negattiv fuq il-profittabbiltà tal-kumpaniji tradizzjonali għall-benefiċċju tal-kumpaniji low cost li l-profittabbiltà tagħhom hija dovuta l-aktar għas-sussidji. Skont Brussels Airlines, filwaqt li l-profittabbiltà medja tal-AEA (Association of European Airlines) hija żgħira jew saħansitra negattiva matul il-perjodu kollu kkunsidrat (il-qligħ qabel l-imgħax u t-taxxi kien jammonta għal EUR 0,9 biljun fl-2000 u għal EUR - 0,4 biljun fl-2012), dik ta' Ryanair hija sostanzjali (il-qligħ qabel l-imgħax u t-taxxi kien jammonta għal EUR 84 miljun fl-2000 u għal EUR 617-il miljun fl-2012). Madankollu, skont Brussels Airlines, din il-profittabbiltà żdiedet permezz tas-sussidji riċevuti fl-ajruporti. Skont Brussels Airlines, mingħajr din l-għajnuna (stmata għal EUR 720 miljun fl-2011), il-profittabbiltà ta' Ryanair kienet tkun sostanzjalment imnaqqsa, jew saħansitra, negattiva.

(145) Barra minn hekk, Brussels Airlines tenfasizza l-fatt li l-għajnuna operattiva ngħatat lill-ajruport ta' Charleroi meta (i) dan l-ajruport jinstab fl-istess żona ta' kummerċ tal-ajruport ta' Brussels-National u (ii) dan tal-aħħar kien għad għandu kapaċitajiet disponibbli. Għaldaqstant, skont Brussels Airlines, pjan tan-negozju bbażat fuq previżjonijiet ta' traffiku tal-merkanzija u tal-passiġġieri kien missu jidentifika l-impatt potenzjali tal-iżvilupp ta' dan l-ajruport fuq it-traffiku tal-ajruport ta' Brussell. Brussels Airlines tenfasizza li din il-valutazzjoni qatt ma saret. Fi kwalunkwe każ, kieku saret valutazzjoni bħal din, din kienet turi żieda fit-traffiku fl-ajruport ta' Charleroi għad-detriment ta' dak tal-ajruport ta' Brussell. Skont Brussels Airlines, dan ir-riżultat kien jikkorrispondi għar-realtà: żieda fl-ishma tas-suq tal-ajruport ta' Charleroi, korrelatata ma' tnaqqis fl-ishma tas-suq tal-ajruport ta' Brussels-National u mat-tnaqqis fil-frekwenza u/jew mal-għeluq ta' diversi linji ta' Brussels Airlines. Għaldaqstant, Brussels Airlines tafferma mill-ġdid li l-għajnuna operattiva mogħtija lil BSCA ma kkontribwixxietx għat-twettiq ta' objettiv ta' interess komuni. Għall-kuntrarju, dawn il-miżuri wasslu għal użu ħażin u ħela ta' riżorsi.

(ii) Il-ħtieġa tal-għajnuna

(146) Brussels Airlines tfakkar li ajruport jibbenefika minn għajnuna operattiva, il-Linji Gwida tal-Avjazzjoni jipprovdu li t-traffiku annwali ta' ajurport ma jridx jaqbeż it-tliet miljun passiġġier. Brussels Airlines jenfasizza li dan il-limitu nqabeż fl-2009. Barra minn hekk, Brussels Airlines tinnota li l-għajnuna operattiva li minnha bbenefikat BSCA ma nbidlitx bejn l-2002 u l-2008 meta fit-teorija, BSCA kellha tkun kapaċi tkopri porzjon dejjem ikbar ta' dawn l-ispejjeż operattivi. Barra minn hekk, mill-2009, l-ajruport ta' Charleroi kellu jkun kapaċi jkopri dawn l-ispejjeż operattivi u ma kienx eliġibbli biex jirċievi għajnuna operattiva oħra.

(iii) In-nuqqas ta' adegwatezza tal-għajnuna.

(147) Skont Brussels Airlines, anki jekk jiġi ppruvat li l-għajnuna operattiva kienet għadha meħtieġa għall-ajruport ta' Charleroi fl-2008, madankollu huwa ċert li l-finanzjament pubbliku ta' BSCA permezz ta' għajnuna mill-Istat ma kinitx politika ġusta peress li l-ajruport ta' Charleroi ma kienx jipproduċi qligħ. Barra minn hekk, Brussels Airlines tenfasizza li l-miżuri inkwistjoni kollha mhumiex xierqa minħabba l-fatt li r-reġjun tal-Vallonja, sa fejn taf hi, ma ppruvax iqabbel a priori l-miżuri tiegħu ma' miżuri ta' għajnuna li jfixklu inqas il-kompetizzjoni.

(iv) Distorsjoni tal-kompetizzjoni.

(148) Brussels Airlines tfakkar li l-ajruport ta' Charleroi jinsab fl-istess żona ta' kummerċ tal-ajruport ta' Brussell u li dan tal-aħħar kien għad għandu kapaċità disponibbli matul il-perjodu eżaminat. Barra minn hekk, Brussels Airlines tenfasizza li għalkemm in-numru ta' passiġġieri żdied fl-ajruport ta' Charleroi, dak tal-ajruport ta' Brussels-National staġna jew saħansitra naqas f'dawn l-aħħar snin minkejja l-fatt li t-traffiku tal-ajru żdied globalment fil-pajjiżi kollha Ewropej.

4.1.3. L-Assoċjazzjoni tar-Rappreżentanti tal-Kumpaniji tal-Ajru (BAR)

(a) Kummenti li waslu wara d-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012

(149) BAR tgħid li fl-ajruport ta' Brussell, l-ispejjeż għas-servizzi tat-terminals (imposti), l-ispejjeż relatati mas-sikurezza u ċerti spejjeż ta' sigurtà u l-ispejjeż għas-servizzi tat-tifi tan-nar huma mħallsa mill-utenti tiegħu, filwaqt li fl-ajruporti reġjonali, dawn jitħallsu mill-awtoritajiet tal-ajruport jew dawk reġjonali. Skont BAR, dan huwa vantaġġ sostanzjali għall-ajruporti reġjonali.

(b) Kummenti li waslu wara l-pubblikazzjoni tal-Linji Gwida tal-avjazzjoni rigward l-għajnuna pubblika favur l-ajruporti u l-kumpaniji tal-ajru.

(i) Dwar id-distorsjoni fil-kompetizzjoni kkawżata mill-għajnuna operattiva favur Brussels South Charleroi Airport (BSCA)

(150) BAR tfakkar fil-qosor it-tip ta' għajnuna inkwistjoni: għajnuna operattiva li rċeviet BSCA u li ngħatat mir-Reġjun tal-Vallonja, “aktarx ittrasferita lil Ryanair, għall-inqas parzjalment”.

(151) BAR tikkundanna l-fatt li, meta ħabbret li riedet tapplika l-prinċipji msemmija fil-Linji Gwida tal-Avjazzjoni “fil-kawżi kollha li jirrigwardaw għajnuna operattiva mogħtija lill-ajruporti, anki jekk l-għajnuna ngħatat qabel l-4 ta' April 2014” il-Kummissjoni tmur kontra l-prinċipju ta' ċertezza legali u tadotta approċċ oppost għal dak li hija kienet tirrakkomanda fl-2002 fil-Komunikazzjoni tagħha dwar id-determinazzjoni tar-regoli applikabbli għall-valutazzjoni tal-għajnuna mill-Istat illegali peress li skont BAR, din tispeċifika li l-għajnuna għandha tiġi eżaminata “fid-dawl tad-dispożizzjonijiet fis-seħħ fid-data tal-għoti tal-għajnuna”. Barra minn hekk, BAR tqis li din il-bidla fil-politika tal-Kummissjoni tikser ukoll il-prinċipju li għandhom jingħataw raġunijiet peress li l-Kummissjoni ma tispjegax għalfejn l-iżvilupp fis-settur tal-avjazzjoni għandu impatt fuq l-eżami tal-għajnuna operattiva tal-passat, u lanqas għalfejn din biss hija affettwata u mhux l-għajnuna għall-bidu jew għall-investiment fil-passat. F'dan ir-rigward, BAR tenfasizza li fl-ipoteżi li l-Kummissjoni kellha tiddikjara għajnuna mogħtija fil-passat bħala kumpatibbli mas-suq intern meta qabel kien ġie deċiż mod ieħor, dan mhux biss imur kontra l-prinċipji ġenerali msemmija qabel iżda wkoll il-prinċipji ta' amministrazzjoni tajba u ta' aspettattiva leġittima.

(152) Skont BAR, il-miżuri ta' għajnuna kkonċernati, inklużi dawk mogħtija fil-passat lil BSCA, mhumiex kumpatibbli mas-suq intern, anki jekk jiġu eżaminat fir-rigward tad-dispożizzjonijiet tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni għar-raġunijiet li ġejjin: — il-miżuri ta' għajnuna mhumiex meħtieġa: BSCA qabżet il-limitu massimu ta' miljun passiġġier peress li tilqa' sitt miljuni u għandha għalhekk tkun kapaċi tiflaħ l-ispejjeż operattivi tagħha. Fi kwalunkwe każ, l-għajnuna operattiva ma tistax tkun iddikjarata kumpatibbli peress li BSCA irreġistrat tliet miljun passiġġier, u lanqas meħtieġa matul il-perjodu preċedenti peress li BSCA kellha tkun f'qagħda li terfa' l-ispejjeż operattivi. — l-għajnuna kienet u għadha aantikompetittiva: skont BAR, minħabba li BSCA tinsab fl-istess żona ta' kummerċ tal-ajruport ta' Brussels-National li kellu kapaċitajiet ta' riżerva, ir-Reġjun tal-Vallonja kellu jieħu dan inkunsiderazzjoni meta ta l-għajnuna, li ma kienx il-każ.

(ii) Kummenti addizzjonali dwar il-kundizzjonijiet ekwi ta' kompetizzjoni

(153) Skont BAR, jekk BSCA tqis li għajnuna maħsuba għat-twettiq ta' ċerti servizzi pubbliċi fl-ajruport għandha tkun awtorizzata, jeħtieġa li dawn jitqabblu mal-istess servizzi pprovduti fl-ajruport ta' Brussels-National. Madankollu, BAR tenfasizza li ċerti servizzi pprovduti lil BSCA huma kkunsidrati bħala servizzi pubbliċi filwaqt li fl-ajruport ta' Brussels-National mhumiex ikkunsidrati hekk.

(154) BAR tinsisti fuq il-fatt li l-ġbir tal-imposti tal-ajruport m'għandux iwassal għal sitwazzjoni ta' diskriminazzjoni bejn l-utenti. B'mod partikolari BAR tirreferi għall-iskontijiet li tibbenefika minnhom Ryanair fuq l-imposti tal-ajruport u li minnhom ma jgawdux il-kumpaniji l-oħrajn stabbiliti f'dan l-ajruport, u għall-fatt li l-imposti tal-ajruport fl-ajruport ta' Brussels-National huma ferm ogħla.

(155) BAR tfakkar li minn meta l-ajruport ta' Brussell ġie pprivatizzat, is-servizzi tiegħu mgħadhomx b'mod speċifiku kkunsidrati li jaqgħu taħt l-isfera pubblika. Dawn is-servizzi huma “attivitajiet irregolati” li għalihom l-imposti li jħallsu l-utenti jew il-passiġġieri tal-ajruport huma kkontrollati skont formula.

(156) Barra minn hekk, BAR tiġbed ukoll l-attenzjoni tal-Kummissjoni fuq l-ipoteżi ta' sussidji inkrojċati peress li Ryanair tiżvolġi l-attività tagħha kemm f'Charleroi kif ukoll fl-ajruport ta' Brussels-National. Kieku din l-ipoteżi kellha tiġi vverifikata, dan ikun b'mod ċar każ ta' distorsjoni tal-kompetizzjoni.

4.1.4. L-Assoċjazzjoni tal-Linji tal-Ajru Ewropej (AEA)

(a) Kummenti li waslu wara d-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012

(157) L-AEA targumenta li s-sussidji mogħtija lill-ajruporti reġjonali huma aċċettabbli biss jekk ikunu ta' benefiċċju għall-utenti kollha tal-ajruport mingħajr ebda diskriminazzjoni u jekk ma joħolqux distorsjonijiet bejn l-ajruporti fl-istess żona ta' kummerċ. L-AEA tirrikonoxxi li l-ajruporti jistgħu jadattaw l-infrastrutturi tagħhom għall-ħtiġijiet ta' utenti speċifiċi, diment li l-prinċipji ta' trasparenza, ta' proporzjon mal-kontijiet u tan-nondiskriminazzjoni jkunu rrispettati.

4.1.5. Air France

(a) Kummenti li waslu wara d-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012

(158) Air France titlob lill-Kummissjoni biex ma tapprovax dik li hija tqis bħala għajnuna operattiva li tfixkel il-kompetizzjoni bejn it-trasportaturi tal-ajru u bejn l-ajruporti. Air France tqis li l-Kummissjoni għandha tagħmel paragun dettaljat tal-imposti applikati fl-ajruport ta' Charleroi ma' dawk applikati fl-ajruporti tal-istess żona ta' kummerċ, b'mod partikolari fl-ajruport ta' Brussels-National.

(159) Barra minn hekk, Air France tikkontesta l-applikazzjoni retroattiva tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni għall-każijiet li jinvolvu għajnuna operattiva lill-ajruporti, anki jekk din l-għajnuna tħallset qabel il-pubblikazzjoni tagħhom, għal diversi raġunijiet: — skont Air France, l-applikazzjoni retroattiva tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni tiffavorixxi lill-atturi mhux skruplużi billi tilleġittima imġiba mhux konformi mar-regoli applikabbli fiż-żmien li ġew implimentati. Għall-kuntrarju, dan l-approċċ jippenalizza lill-atturi li kkonformaw mal-linji gwida preċedenti billi qagħdu lura milli jirċievu fondi pubbliċi; — l-applikazzjoni retroattiva tal-Linji Gwida tal-Avjazzjoni għall-għajnuna operattiva mogħtija lill-ajruporti hija kuntrarja għall-prinċipji ġenerali tad-dritt u għall-ġurisprudenza Ewropea.

(160) Air France issostni li l-Linji Gwida l-ġodda ser ikollhom l-effett li jiffavorixxu lill-operaturi l-ġodda għad-detriment tal-operaturi antiki. Fil-fatt, jekk jippermettu lil kumpanija tal-ajru ġdida tħallas biss il-kost inkrimentali assoċjat mal-attività tagħha, ikunu qegħdin jiddiskriminaw lill-operaturi antiki tal-ajruport li huma soġġetti għal imposti ogħla.

(161) Fl-aħħar nett, Air France tfakkar li għalkemm il-kundizzjoni tal-aċċess nondiskriminatorju għall-infrastruttura ta' ajruport tista' tidher faċilment issodisfata fit-teorija, il-prattika hija kompletament differenti, billi ċerti mudelli operattivi huma xjentement żvantaġġjati.

4.1.6. BSCA

(a) Kummenti li waslu wara d-deċiżjoni ta' estensjoni tal-2012

(162) BSCA tistieden lill-Kummissjoni tagħlaq l-investigazzjoni tagħha minħabba n-nuqqas ta' għajnuna mill-Istat favuriha jew favur l-imsieħba kummerċjali tagħha.

(163) L-ewwel nett, BSCA tqis li t-tul ta' żmien mill-bidu tal-kawża huwa tali li jagħti lok għal aspettattiva leġittima lil BSCA u lill-utenti tagħha. BSCA tfakkar li l-Kummissjoni kienet diġà ġiet informata, waqt l-ewwel investigazzjoni tagħha li wasslet għad-deċiżjoni tal-2004, dwar il-mekkaniżmu implimentat mir-Reġjun tal-Vallonja u BSCA fl-1991 bħala parti mill-kuntratt ta' konċessjoni u l-emendi ulterjuri tiegħu. BSCA tikkontesta għalhekk l-estensjoni tal-ambitu tal-miżuri li qegħdin jiġu eżaminati mill-Kummissjoni.

(164) BSCA tiġbed l-attenzjoni tal-Kummissjoni rigward l-importanza tal-ajruporti reġjonali fir-rigward tal-iżvilupp ekonomiku u soċjali, tal-aċċessibbiltà tar-reġjun kif ukoll tat-turiżmu. BSCA tqis li l-liberalizzazzjoni tat-trasport bl-ajru ħolqot kategorija ġdida ta' passiġġieri ffukati fuq is-city trips u l-vjaġġi qosra għal raġunijiet familjari, kif ukoll mudelli ekonomiċi ġodda bi prezz baxx li jissodisfaw din id-domanda ġdida. BSCA tqis, għalhekk, li hija f'kompetizzjoni ferm żgħira mal-ajruport ta' Brussels-National. F'dan ir-rigward, BSCA tenfasizza l-impatt ferm limitat tal-ftuħ fil-passat ta' linja bejn Dublin u l-ajruport ta' Charleroi Bruxelles Sud fuq l-ajruport ta' Brussels-National. (85) BSCA tiġġustifika s-suċċess tagħha permezz tal-politika dinamika implimentata mill-awtoritajiet tal-Vallonja f'dawn l-aħħar snin kif ukoll permezz tal-flessibbiltà tal-infrastruttura tagħha u d-dinamiżmu tat-timijiet tal-ajruport.

(165) Rigward is-servizzi ta' interess ġenerali, BSCA tfakkar li ilha mill-1991 tirċievi kumpens għal servizzi ta' interess ġenerali kif definiti mill-Artikolu 25 tal-ispeċifikazzjonijiet konkluż mal-awtoritajiet pubbliċi tal-Vallonja. BSCA tikkontesta l-analiżi li għamlet il-Kummissjoni fid-deċiżjoni tagħha tal-21 ta' Marzu 2012, li tikkonfuta n-natura non-ekonomika ta' dawn l-attivitajiet. L-operatur iqis li din hija, minn naħa, tibdil ta'pożizzjoni tal-Kummissjoni meta mqabbla mal-prattika tad-deċiżjonijiet eżistenti tagħha u, min-naħa l-oħra, ksur tar-regolamenti internazzjonali u Ewropej dwar is-sigurtà u s-sikurezza tat-trasport. BSCA tfakkar lill-Kummissjoni li t-trasferiment ta' dawn is-servizzi ta' interess ġenerali li qabel kienu jsiru mill-amministrazzjoni kien immotivat minn interess ta' amministrazzjoni tajba u ta' flessibbiltà. Għalhekk, il-kumpens imħallas mill-awtoritajiet tal-Vallonja huwa limitat, iġġustifikat abbażi tal-ispejjeż u ma joħloq ebda benefiċċju għal BSCA. Ġiet stabbilita sistema ta' kontroll biex jiġi evitat kwalunkwe kumpens żejjed.

(166) Rigward iż-żieda tal-kapital, BSCA tfakkar li l-Kummissjoni ma kienet qajmet l-ebda dubju fl-ewwel investigazzjoni u tqis li hija konformi mal-prinċipju tal-investitur privat f'ekonomija tas-suq. L-operatur iżid li din iż-żieda ġiet deċiża fuq il-bażi ta' pjan tan-negozju kredibbli u realista u li din kienet iġġustifikata mill-ħtiġijiet tagħha fil-kuntest tal-iżvilupp konsiderevoli tal-attivitajiet tagħha. F'dan ir-rigward, BSCA tenfasizza li l-Kummissjoni kienet diġà nnutat fl-2004 li l-qligħ mistenni għall-2003 kien ogħla minn dak mistenni fid-dawl tal-pjan tan-negozju tal-2001. Bl-istess mod, in-numru ta' passiġġieri li vvjaġġaw permezz ta' BSCA kif ukoll id-dħul operattiv fl-2011 jaqbżu l-estimi previsti minn dan l-istess pjan ta' negozju. Fl-aħħar nett, skont BSCA, l-iżvilupp tal-attivitajiet ta' BSCA fi sħubija ma' Ryanair ippermetta li SOWAER tibbenefika mir-riżultati tajbin miksuba minn BSCA biex tiġġenera valur miżjud sostanzjali mill-bejgħ ta' parti mill-assi tagħha fl-2009.

4.2. Il-kummenti tal-partijiet interessati dwar il-miżuri favur Ryanair

4.2.1. Britannia

(kummenti li waslu wara d-Deċiżjoni tal-ftuħ tal-2002)

(167) Il-kumpanija tal-ajru Britannia tikkunsidra li huwa normali li l-ajruporti jistgħu joffru appoġġ għall-kummerċjalizzazzjoni u skontijiet skont il-volum ta' passiġġieri miġjub mill-kumpaniji, speċjalment fil-każ ta' ajruporti li għadhom mhumiex stabbiliti sew. Madankollu, dawn il-vantaġġi għandhom jibqgħu proporzjonati, realistiċi u limitati fiż-żmien. Britannia hija mħassba dwar l-inugwaljanza li nħolqot bejn il-kumpaniji tal-ajru f'kompetizzjoni ma' xulxin f'dan il-każ. It-taxxi tal-ajruport mhumiex l-istess u mhumiex realistiċi, filwaqt li l-kumpaniji bi prezz baxx jużaw ir-runways, it-terminals jew it-tagħmir ta' sigurtà bl-istess mod bħall-kumpaniji l-oħrajn.

4.2.2. Scandinavian Airlines

(kummenti li waslu wara d-Deċiżjoni tal-ftuħ tal-2002)

(168) SAS tfakkar li d-deregulazzjoni tal-ajru Ewropew ħolqot kompetizzjoni akbar bejn il-kumpaniji tal-ajru tradizzjonali u ħolqot ukoll kumpaniji ġodda li żviluppaw kunċetti ġodda ta' impriża. Huwa essenzjali li din il-kompetizzjoni tkun konformi ma' acquis regolatorju applikat b'mod trasparenti u nondiskriminatorju.

4.2.3. KLM Royal Dutch Airline

(kummenti li waslu wara d-Deċiżjoni tal-ftuħ tal-2002)

(169) KLM tispjega li l-kumpaniji bi prezzijiet baxxi u l-kumpaniji tradizzjonali joffru prodotti differenti u li kull waħda minnhom għandha l-iskop tagħha, kemm fil-livell kummerċjali kif ukoll dak operattiv. Il-kumpaniji bi prezzijiet baxxi ġeneralment jevitaw l-ajruporti l-kbar li l-loġistika tagħhom tista' tkun ikkumplikata u l-ispejjeż tagħhom kbar: huma jagħżlu pjattaformi reġjonali li jippermettulhom joperaw rotazzjonijiet mgħaġġla b'inqas kost. Dawn l-iżviluppi ma jistgħux jiġu kkontestati, iżda ma jistgħux jiġġustifikaw l-għajnuna. Skont KLM, il-vantaġġi li rċeviet Ryanair f'Charleroi imorru ferm lil hinn minn dak li huwa permess mill-Artikolu 107(1) tat-TFUE, u l-korrispettiv mogħti minn Ryanair li jikkonsisti f'li tibbaża ċertu numru ta' ajruplani fl-ajruport ta' Charleroi ma jbiddel xejn minn dan il-fatt.

4.2.4. Air France

(kummenti li waslu wara d-Deċiżjoni tal-ftuħ tal-2002)

(170) Air France tikkunsidra li t-tnaqqis fl-imposti applikabbli għal Ryanair u l-ħlas tagħhom mir-Reġjun tal-Vallonja u BSCA joħolqu żvantaġġ għall-kompetituri ta' Ryanair li jservu konnessjonijiet fuq is-suq intra-Komunitarju. It-tnaqqis tal-imposta fuq l-inżul tippermetti lil Ryanair tnaqqas l-ispejjeż operattivi tagħha u, b'hekk, issir aktar kompetittiva mill-kompetituri tagħha mhux biss fuq it-titjiriet li hija topera minn jew lejn Charleroi iżda wkoll fuq in-netwerk kollu ta' Ryanair. L-impenn ta' kumpens mogħti mir-Reġjun tal-Vallonja huwa wkoll meqjus bħala vantaġġ li jiggarantixxi lil Ryanair kundizzjonijiet operattivi stabbli filwaqt li l-“il-prattika tal-użu ta' kwalunkwe pjattaforma ta' ajruport turi li l-ambjent kummerċjali u regolatorju qatt ma huwa fiss. B'hekk l-ammont ta' taxxi tal-ajruport jista' faċilment jitla' jekk l-operatur ikun imġiegħel jiffinanzja miżuri speċifiċi, eventwalment biex jakkomoda trasportaturi oħrajn li jixtiequ jistabbilixxu ruħhom f'Charleroi; barra minn hekk l-iżvilupp tal-miżuri ambjentali jista' wkoll jibdel il-kundizzjonijiet ta' użu ta' ajruport”.

4.2.5. Austrian Airlines

(kummenti li waslu wara d-Deċiżjoni tal-ftuħ tal-2002)

(171) Skont Austrian Airlines, il-wasla tal-kumpaniji bi prezzijiet baxxi ħolqot tellieqa għas-sussidji bejn l-ajruporti u r-reġjuni li jixtiequ jingħataw servizz minn dawn it-trasportaturi. Dawn l-iżviluppi jqiegħdu f'dubju l-prinċipju tar-remunerazzjoni għad-disponibbiltà tal-infrastrutturi, minkejja li din hija waħda mir-regoli bażiċi fil-qasam tal-avjazzjoni ċivili. L-għajnuna mogħtija mhijiex degressiva, hija indipendenti mis-suċċess irreġistrat minn Ryanair fuq il-konnessjonijiet li hija tkopri u hija biss ta' bene