DEĊIŻJONI TAL-AWTORITÀ EWROPEA TAT-TITOLI U S-SWIEQ (UE) 2019/155

tat-23 ta' Jannar 2019

li ġġedded ir-restrizzjoni temporanja tal-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ ta' kuntratti għal differenzi lil klijenti mhux professjonali

IL-BORD TAS-SUPERVIŻURI TAL-AWTORITÀ EWROPEA TAT-TITOLI U S-SWIEQ,

Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1095/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Novembru 2010, li jistabbilixxi Awtorità Superviżorja Ewropea (Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq), u li jemenda d-Deċiżjoni Nru 716/2009/KE u jħassar id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2009/77/KE (1), u b'mod partikolari l-Artikoli 9(5), 43(2) u 44(1) tiegħu,

Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 600/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Mejju 2014 dwar is-swieq tal-istrumenti finanzjarji u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 648/2012 (2), u b'mod partikolari l-Artikolu 40 tiegħu,

Wara li kkunsidra r-Regolament Delegat tal-Kummissjoni (UE) 2017/567 tat-18 ta' Mejju 2016 li jissupplimenta r-Regolament (UE) Nru 600/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill rigward id-definizzjonijiet, it-trasparenza, il-kompressjoni tal-portafoll u l-miżuri superviżorji fuq l-intervent fuq prodotti u pożizzjonijiet (3), u b'mod partikolari l-Artikolu 19 tiegħu,

Billi:

(1) Bid-Deċiżjoni (UE) 2018/796 (4), l-Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq (ESMA) irrestrinġiet il-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ ta' kuntratti għal differenzi (CFDs) lil klijenti mhux professjonali b'effett mill-1 ta' Awwissu 2018 għal perjodu ta' tliet xhur.

(2) F'konformità mal-Artikolu 40(6) tar-Regolament (UE) Nru 600/2014, l-ESMA trid tirrieżamina miżura temporanja dwar l-intervent fuq il-prodott f'intervalli xierqa u tal-inqas kull tliet xhur.

(3) Bid-Deċiżjoni (UE) 2018/1636 (5), l-ESMA ġeddet u emendat ir-restrizzjoni temporanja tal-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ ta' CFDs lill-klijenti mhux professjonali b'effett mill-1 ta' Novembru 2018 għal perjodu ta' tliet xhur.

(4) Ir-rieżami ulterjuri tal-ESMA tar-restrizzjoni fuq CFDs ġie informat minn, inter alia, stħarriġ fost l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti (6) (NCAs) dwar l-applikazzjoni prattika u l-impatt tal-miżura dwar l-intervent fuq il-prodott kif ukoll informazzjoni addizzjonali pprovduta mill-NCAs u mill-partijiet ikkonċernati.

(5) L-NCAs sabu biss eżempji limitati ta' nonkonformità mal-miżura tal-ESMA dwar l-intervent fuq il-prodott, li prinċipalment kienu relatati mat-twissijiet ta' riskju.

(6) L-NCAs irrapportaw tnaqqis globali fin-numru ta' kontijiet ta' CFDs ta' klijienti mhux professjonali, fil-volum tan-negozjar u l-ekwità totali tal-klijent mhux professjonali matul dawn it- tliet xhur minn Awwissu sa Ottubru 2018 (perjodu tal-2018) meta mqabbel mal-istess perjodu fl-2017 (perjodu tal-2017). Is-sehem tal-kontijiet bi profitt tal-klijenti mhux prefessjonali baqa' stabbli b'mod ġenerali meta mqabbel ma' dawn il-perjodi. Il-kostijiet medji mġarrba minn klijenti mhux prefessjonali waqt in-negozjar ta' CFDs, li jidhru inqas dependenti mill-kondizzjonijiet tas-suq milli l-eżiti globali tal-klijent, kienu ferm inqas fil-perjodu tal-2018 meta mqabbla mal-perjodu tal-2017 (7) Il-kostijiet medji fir-rigward ta' kontijiet attivi ta' klijenti mhux professjonali li jinkludu CFDs fuq kriptovaluti niżlu b'mod sproporzjonat meta mqabbla ma' oħrajn, għalkemm dawn il-kontijiet komplew iġarrbu kostijiet ogħla milli kontijiet mingħajr esponiment għal kriptovaluta. Fl-aħħar nett, l-NCAs irrapportaw tnaqqis sostanzjali fin-numru tal-għeluq awtomatiku, in-numru ta' drabi meta l-kontijiet spiċċaw f'ekwità negattiva u d-daqs ta' bilanċi ta' ekwità negattiva (8).

(7) L-NCAs irrapportaw ukoll żieda fin-numru ta' klijenti ttrattati bħala klijenti professjonali fuq talba tul il-perjodu tal-2018 meta mqabbel mal-perjodu tal-2017. L-ESMA hija konxja li xi fornituri ta' CFD qed jirreklamaw lill-klijenti mhux professjonali l-possibbiltà li jsiru klijenti professjonali fuq talba. Madankollu, klijent mhux professjonali jista' jitlob li jiġi ttrattat bħala klijent professjonali meta, b'mod partikolari, il-klijent jissottometti talba bil-miktub f'konformità mar-rekwiżiti kollha stipulati fil-leġiżlazzjoni applikabbli. Il-fornituri għandhom jiżguraw li huma jikkonformaw dejjem ma' dawk ir-rekwiżiti (9). L-ESMA hija konxja wkoll li xi ditti ta' pajjiżi terzi qed jersqu b'mod attiv lejn klijenti tal-Unjoni jew li xi fornituri ta' CFD fl-Unjoni qed jikkummerċjalizzaw il-possibbiltà li klijenti mhux professjonali jmexxu l-kontijiet tagħhom f'entità intragrupp ta' pajjiż terz. Madankollu, mingħajr awtorizzazzjoni jew reġistrazzjoni fl-Unjoni, ditti ta' pajjiżi terzi jistgħu biss joffru servizzi lil klijenti stabbiliti jew li jinsabu fl-Unjoni fuq inizjattiva proprja esklussiva tal-klijent. Fl-aħħar nett, l-ESMA hija konxja li d-ditti qed jibdew jipprovdu prodotti oħra ta' investiment spekulattiv. L-ESMA ser tkompli tissorvelja l-offerta ta' dawn il-prodotti l-oħra biex tiddetermina jekk miżuri oħra tal-Unjoni jkunux xierqa.

(8) Sa mill-adozzjoni tad-Deċiżjoni (UE) 2018/796, l-ESMA ma kisbitx evidenza li tikkontradixxi s-sejba ġenerali tagħha ta' tħassib sinifikanti dwar il-protezzjoni tal-investituri identifikat fid-Deċiżjoni (UE) 2018/796 jew fid-Deċiżjoni (UE) 2018/1636 (Deċiżjonijiet). Għaldaqstant l-ESMA kkonkludiet li t-tħassib sinifikanti dwar il-protezzjoni tal-investituri identifikat fid-Deċiżjonijiet ser jippersisti jekk ir-restrizzjoni temporarja tal-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ ta' CFDs lil klijenti mhux professjonali ma tiġix imġedda.

(9) Barra minn hekk, ir-rekwiżiti regolatorji eżistenti applikabbli skont il-liġi tal-Unjoni ma nbidlux u jibqgħu ma jindirizzawx it-theddid identifikat mill-ESMA. Barra minn hekk, l-NCAs ma ħadux azzjoni biex jindirizzaw it-theddid jew l-azzjonijiet meħudin ma jindirizzawx it-theddid b'mod adegwat. B'mod partikolari, sa mill-adozzjoni tad-Deċiżjoni (UE) 2018/796, l-ebda NCA ma adottat il-miżura proprja nazzjonali dwar l-intervent fuq il-prodott skont l-Artikolu 42 tar-Regolament (UE) Nru 600/2014 (10).

(10) It-tiġdid tar-restrizzjoni m'għandux effett detrimentali fuq l-effiċjenza tas-swieq finanzjarji jew fuq l-investituri li huwa sproporzjonat għall-benefiċċji tal-azzjoni u ma joħloqx riskju ta' arbitraġġ regolatorju għall-istess raġunijiet stipulati fid-Deċiżjonijiet.

(11) Jekk ir-restrizzjoni temporanja ma tiġġeddidx, l-ESMA tkompli tikkunsidra li x'aktarx is-CFDs ser jerġgħu jiġu offruti lil klijenti mhux professjonali mingħajr miżuri adegwati biex jipproteġu lilhom b'mod suffiċjenti kontra r-riskji relatati ma' dawk il-prodotti li taw bidu għad-detriment tal-konsumatur identifikat fid-Deċiżjonijiet.

(12) Fid-dawl ta' dawn ir-raġunijiet, meħuda flimkien mar-raġunijiet stipulati fid-Deċiżjonijiet, l-ESMA ddeċidiet li ġġedded ir-restrizzjoni fuq l-istess termini bħal dawk stipulati fid-Deċiżjoni (UE) 2018/1636 għal perjodu addizzjonali ta' tliet xhur biex tindirizza t-tħassib sinifikanti dwar il-protezzjoni tal-investituri.

(13) Billi l-miżuri proposti jistgħu, sa ċertu punt limitat, jirrigwardaw derivattivi ta' komoditajiet agrikoli, l-ESMA kkonsultat il-korpi pubbliċi kompetenti għas-sorveljanza, għall-amministrazzjoni u għar-regolamentazzjoni ta' swieq agrikoli fiżiċi skont ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1234/2007 (11). L-ebda wieħed minn dawn il-korpi ma qajjem kwalunkwe oġġezzjoni għat-tiġdid propost tal-miżuri.

(14) L-ESMA nnotifikat lill-NCAs dwar id-Deċiżjoni ta' tiġdid proposta,

ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI

Artikolu 1 Definizzjonijiet Għall-finijiet ta' dan id-Deċiżjoni: (a) “kuntratt għal differenzi” jew “CFD” tfisser derivattiv għajr opzjonijiet, futuri, swaps u ftehimiet tar-rata forward, li l-għan tiegħu huwa li jagħti lid-detentur skopertura twila jew qasira għal varjazzjonijiet fil-prezz, fil-livell jew fil-valur ta' strument sottostanti, irrispettivament minn jekk ikunx innegozjat f'ċentru ta' negozjar, u li għandu jiġi ssaldat fi flus kontanti jew jista' jiġi ssaldat fi flus kontanti fuq għażla ta' waħda mill-partijiet għajr minħabba inadempjenza jew avveniment ta' terminazzjoni ieħor; (b) “benefiċċju mhux monetarju eskluż” tfisser kwalunkwe benefiċċju mhux monetarju għajr, safejn dawn jirrigwardaw is-CFDs, għodod ta' informazzjoni u ta' riċerka; (c) “marġni inizjali” tfisser kwalunkwe ħlas għall-fini tad-dħul f'CFD, bl-esklużjoni tal-kummissjoni, it-tariffi tat-tranżazzjonijiet u kwalunkwe spejjeż oħra relatati; (d) “protezzjoni tal-marġni inizjali” tfisser il-marġni inizjali stabbilit bl-Anness I; (e) “protezzjoni tal-għeluq tal-marġni” tfisser l-għeluq ta' wieħed jew iktar mill-kontijiet CFD miftuħa tal-klijent mhux professjonali bl-aktar termini favorevoli għall-klijent skont l-Artikoli 24 u 27 tad-Direttiva 2014/65/UE meta s-somma tal-fondi fil-kont ta' negozjar CFD u l-profitti netti mhux realizzati tas-CFDs miftuħa kollha konnessi ma' dak il-kont jaqgħu taħt in-nofs tal-protezzjoni tal-marġni inizjali totali għal dawk is-CFDs miftuħa kollha; (f) “protezzjoni kontra bilanċ negattiv” tfisser il-limitu tar-responsabbiltà aggregata ta' klijent mhux professjonali għas-CFDs kollha konnessi ma' kont ta' negozjar CFD ma' fornitur tas-CFDs għall-fondi f'dak il-kont ta' negozjar CFD.

Artikolu 2 Restrizzjoni temporanja fuq CFDs fir-rigward tal-klijenti mhux professjonali Il-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ lill-klijenti mhux professjonali ta' CFDs huma ristretti għal ċirkostanzi fejn mill-inqas il-kondizzjonijiet kollha li ġejjin ikunu ssodisfati: (a) il-fornitur tas-CFD jeħtieġ li l-klijent mhux professjonali jħallas il-protezzjoni tal-marġni inizjali; (b) il-fornitur tas-CFD jipprovdi lill-klijent mhux professjonali l-protezzjoni tal-għeluq tal-marġni; (c) il-fornitur tas-CFD jipprovdi lill-klijent mhux professjonali l-protezzjoni kontra bilanċ negattiv; (d) il-fornitur tas-CFD ma jipprovdix direttament jew indirettament lill-klijent mhux professjonali pagament, monetarju jew benefiċċju mhux monetarju eskluż fir-rigward tal-kummerċjalizzazzjoni, tad-distribuzzjoni jew tal-bejgħ ta' CFD, għajr il-profitti realizzati minn kwalunkwe CFD ipprovdut; u (e) il-fornitur tas-CFD ma jibgħatx direttament jew indirettament komunikazzjoni lil jew jippubblika informazzjoni aċċessibbli minn klijent mhux professjonali dwar il-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ ta' CFD sakemm din ma tkunx jinkludi twissija ta' riskju xierqa speċifikata minn u konformi mal-kondizzjonijiet fl-Anness II.

Artikolu 3 Projbizzjoni tal-parteċipazzjoni f'attivitajiet ta' evitar Għandhat jkun ipprojbita il-parteċipazzjoni, konxjament u intenzjonalment, f'attivitajiet li l-għan jew l-effett tagħhom ikun li jevadu r-rekwiżiti fl-Artikolu 2, inkluż billi jaġixxu bħala sostitut għall-fornitur tas-CFD.

Artikolu 4 Dħul fis-seħħ u applikazzjoni 1. Din id-Deċiżjoni tidħol fis-seħħ fil-jum wara dak tal-pubblikazzjoni tagħha f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea. 2. Din id-Deċiżjoni għandha tapplika mill-1 ta' Frar 2019 għal perjodu ta' 3 xhur.

Magħmul f'Pariġi, it-23 ta' Jannar 2019. Għall-Bord tas-Superviżuri Steven MAIJOOR Il-President

(1) ĠU L 331, 15.12.2010, p. 84.

(2) ĠU L 173, 12.6.2014, p. 84.

(3) ĠU L 87, 31.3.2017, p. 90.

(4) Id-Deċiżjoni tal-Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq (UE) 2018/796 tat-22 ta' Mejju 2018 li tirrestrinġi b'mod temporanju kuntratti għal differenzi fl-Unjoni skont l-Artikolu 40 tar-Regolament (UE) Nru 600/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 136, 1.6.2018, p. 50).

(5) Id-Deċiżjoni tal-Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq (UE) 2018/1636 tat-23 ta' Ottubru 2018 li ġġedded u temenda r-restrizzjoni temporanja fid-Deċiżjoni (UE) 2018/796 dwar il-kummerċjalizzazzjoni, id-distribuzzjoni jew il-bejgħ ta' kuntratti lil klijenti mhux professjonali (ĠU L 272, 31.10.2018, p. 62).

(6) Irrispondew 26 NCAs: Financial Market Authority (AT – FMA), Cyprus Securities and Exchange Commission (CY-CySEC), Czech National Bank (CZ – CNB), Bundesanstalt für Finanzdienstleistungsaufsicht (DE – BaFin), Finanstilsynet (DK-Finanstilsynet), Hellenic Capital Markets Commission (EL-HCMC), Comisión Nacional del Mercado de Valores (ES – CNMV), Finnish Financial Supervisory Authority (FI – FSA), Autorité des Marchés Financiers (FR – AMF), Magyar Nemzeti Bank (HU – MNB), Central Bank of Ireland (IE – CBI), Financial Supervisory Authority (IS – FME), Lietuvos Bankas (LT- LB), Commissione Nazionale per le Società e la Borsa (IT – Consob), Commission de Surveillance du Secteur Financier (LU – CSSF), Finanšu un kapitāla tirgus komisija (LV-FKTK), Malta Financial Services Authority (MT – MFSA), Autoriteit Financiële Markten (NL-AFM), Finanstilsynet (Finanstilsynet-NO), Komisja Nadzoru Finansowego (PL-KNF), Comissão do Mercado de Valores Mobiliários (PT – CMVM), Romanian Financial Supervisory Authority (RO – FSA), Finansinspektionen (SE- Finansinspektionen), Agencija za trg vrednostnih papirjev (ATVP-SI) National Bank of Slovakia (NBS-SK), Financial Conduct Authority (UK- FCA).

(7) Dan huwa konsistenti mat-tnaqqis osservat fil-volumi tan-negozju totali li fuqhom jiġu tipikament ikkalkulati l-firxiet u t-tariffi. L-ekwità medja tal-klijent żdiedet bi ftit fost kontijiet attivi ta' klijenti mhux professjonali, għalkemm din il-bidla kienet ferm inqas f'termini perċentwali mit-tnaqqis fil-volumi tan-negozju totali u l-esponiment totali ta' dawn il-kontijiet.

(8) Fil-perjodu minn Awwissu sa Ottubru 2018, il-protezzjoni kontra bilanċ negattiv kienet applikabbli. Madankollu, id-diskrepanza tas-suq tista' twassal biex inizjalment il-klijent jingħalaq bi prezz li joħloq ekwità negattiva, u l-kont imbagħad jiġi kreditat mill-ġdid lura għal ekwità żero mill-fornitur biex jintlaħaq ir-rekwiżit il-ġdid ta' protezzjoni kontra bilanċ negattiv. Dan kien ukoll il-każ għal dawk il-fornituri li offrew protezzjoni kontra bilanċ negattiv fl-istess perjodu fl-2017.

(9) L-Anness II, Taqsima II tad-Direttiva 2014/65/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Mejju 2014 dwar is-swieq fl-istrumenti finanzjarji u li temenda d-Direttiva 2002/92/KE u d-Direttiva 2011/61/UE (ĠU L 173, 12.6.2014, p. 349 ). Ara wkoll Taqsima 11 tal-Mistoqsijiet u Tweġibiet tal-ESMA dwar suġġetti rigward il-protezzjoni tal-investituri u l-intermedjarji tal-MiFID II u tal-MiFIR (ESMA35-43-349), fejn l-ESMA identifikat forom ta' prattiki li ditti ta' investiment m'għandhomx jużaw meta japplikaw ir-rekwiżiti legali dwar il-kategorizzazzjoni ta' klijenti bħala professjonali fuq talba. Taqsima 11 ġiet aġġornata l-aħħar fil-25 ta' Mejju 2018.

(10) L-ESMA kkunsidrat li: (a) fl-4 ta' Ġunju 2018, awtorità kompetenti ta' Stat taż-ŻEE-EFTA, NO-Finanstilsynet, adottat miżuri nazzjonali dwar l-intervent fuq il-prodott li għandhom l-istess termini u dati ta' applikazzjoni tal-miżuri tal-ESMA; (b) fis-6 ta' Lulju 2018, fir-Rumanija bdiet tapplika liġi nazzjonali li għandha termini simili għall-miżuri tal-ESMA.

(11) Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1234/2007 tat-22 ta' Ottubru 2007 li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni ta' swieq agrikoli u dwar dispożizzjonijiet speċifiċi għal ċerti prodotti agrikoli (Ir-Regolament Waħdieni dwar l-OKS) (ĠU L 299, 16.11.2007, p. 1).