MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea L 258/74

DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI

tal-24 ta’ Mejju 2011

dwar il-miżura tal-privatizzazzjoni parzjali C 15/10 (ex NN 21/10) implimentata mill-Greċja għall-każinò Mont Parnès

(notifikata bid-dokument numru C(2011) 3505)

(It-test bil-Grieg biss huwa awtentiku)

(Test b’relevanza għaż-ŻEE)

(2011/647/UE)

Il-KUMMISSJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 108(2) tiegħu,

Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b’mod partikulari l-Artikolu 62(1)(a) tiegħu,

Wara li talbet lill-partijiet interessati sabiex iressqu l-kummenti tagħhom skont id-dispożizzjonijiet iċċitati hawn fuq u wara li kkunsidrat il-kummenti tagħhom (1),

Billi:

1. PROĊEDURA

(1) B’ittra tat-23 ta’ Ġunju 2002, Egnatia AE, li wara fużjoni kienet inxtrat minn Athinaiki Techniki u li hija membru tal-konsorzju Casino Attikis (“CA” jew “il-kwerelant”), ressqet ilment lill-Kummissjoni Ewropea dwar l-allegat ksur tar-regoli tas-suq intern tal-UE, rigward proċedura ta’ sejħa għall-offerti allegatament mhux trasparenti u diskriminatorja li segwew l-awtoritajiet Griegi fil-bejgħ tad-49 % tal-kapital ta’ Elliniko Kazino Parnithas AE (“il-każinò Mont Parnès”) lill-offerent ammess, il-konsorzju Hyatt Regency (“HR” jew “l-allegat benefiċjarju”) (2).

(2) B’ittra tat-3 ta’ Ottubru 2002 id-Direttorat Ġenerali għas-Suq Intern tal-Kummissjoni Ewropea (“DĠ Suq Intern”) ittrasferixxa kopja tal-fajl lid-Direttorat Ġenerali għall-Kompetizzjoni (“DĠ Kompetizzjoni”) għall-analiżi parallela tal-każ skont ir-regoli tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat.

(3) Bil-posta elettronika tad-9 ta’ Diċembru 2002 ir-rappreżentant legali tal-kwerelant ipprovda spjegazzjonijiet addizzjonali dwar il-każ lid-dipartimenti rilevanti tal-Kummissjoni.

(4) B’ittra tal-24 ta’ Jannar 2003 l-Kummissjoni kkomunikat l-ilment dwar l-għajnuna mill-Istat lill-awtoritajiet Griegi u stiedent lill-Greċja biex tiċċara l-kwistjonijiet li hija ressqet. L-awtoritajiet Griegi wieġbu fl-4 ta’ Marzu 2003.

(5) Fis-27 ta’ Jannar 2003 l-persunal tal-Kummissjoni ltaqa’ mar-rappreżentant legali tal-kwerelant.

(6) Fit-12 ta’ Frar 2003 u fit-22 ta’ Awwissu 2003 r-rappreżentant legali tal-allegat benefiċjarju ssottometta d-dokumenti ta’ prova lis-servizzi tal-Kummissjoni.

(7) B’ittri tal-31 ta’ Marzu 2003 u tas-16 ta’ Mejju 2003 l-kwerelant issottometta l-informazzjoni supplimentari lid-DĠ Kompetizzjoni.

(8) Fl-10 ta’ April 2003 l-persunal tal-Kummissjoni ltaqa’ mar-rappreżentant tal-allegat benefiċjarju.

(9) Matul il-perjodu bejn il-15 ta’ Lulju 2003 u s-16 ta’ Settembru 2003 l-Kummissjoni kellha diversi skambji mal-kwerelant rigward il-valutazzjoni separata tal-kwistjonijiet dwar l-għajnuna mill-Istat, u ġibdet l-attenzjoni tal-kwerelant dwar il-prattika tagħha dwar it-teħid tad-deċiżjonijiet li biha, il-bejgħ ta’ ass pubbliku fil-kuntest tal-proċedura tal-offerti ma jikkostitwixxix għajnuna mill-Istat jekk il-proċedura twettqet b’mod trasparenti u mingħajr diskriminazzjoni. Konsegwentement, il-Kummissjoni infurmat lill-kwerelant li mhux se tieħu pożizzjoni sakemm id-DĠ Suq Intern ma jkunx temm l-eżaminazzjoni tiegħu tal-proċedura għall-għoti tal-kuntratt pubbliku.

(10) B’ittri tat-22 ta’ Jannar 2004 u l-4 ta’ Awwissu 2004 d-DĠ Suq Intern għalaq l-investigazzjoni, bil-konklużjoni li l-proċedura għall-għoti tal-kuntratt ma kinitx difettuża. B’ittra tat-2 ta’ Ġunju 2004 d-DĠ Kompetizzjoni informa lill-kwerelant li huwa għalaq l-ilment dwar l-għajnuna mill-Istat skont l-Artikolu 20(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta’ Marzu 1999 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 93 tat-Trattat tal-KE (3).

(11) Fit-18 ta’ Frar 2005 l-kwerelant ressaq azzjoni għall-annullament tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tagħlaq il-każ quddiem il-Qorti tal-Prim Istanza (issal-Qorti Ġenerali).

(12) Bl-ordni tas-26 ta’ Settembru 2006, il-Qorti tal-Prim Istanza ċaħdet l-azzjoni bħala inammissibbli għaliex qieset li l-ittra ma kinitx tikkostitwixxi att miftuħ għal rikors skont l-Artikolu 230 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea (Trattat tal-KE) (issa l-Artikolu 263 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE)) (4).

(13) Fit-18 ta’ Diċembru 2006 l-kwerelant ressaq appell kontra l-ordni tal-Qorti tal-Prim Istanza quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja.

(14) Bis-sentenza tas-17 ta’ Lulju 2008 (5), il-Qorti tal-Ġustizzja warrbet l-ordni; hija sabet li l-att ikkontestat kien jikkostitwixxi att miftuħ għal rikors li ma kienx konformi mal-obbligi tal-Kummissjoni skont ir-Regolament Proċedurali, u rreferiet il-każ lura lill-Qorti tal-Prim Istanza.

(15) B’ittra tas-26 ta’ Settembru 2008 d-DĠ Kompetizzjoni rtira l-ittra tal-għeluq tat-2 ta’ Ġunju 2004 u reġa’ fetaħ il-każ.

(16) Bl-ordni tad-29 ta’ Ġunju 2009, il-Qorti tal-Prim Istanza sabet li billi l-ittra kienet ġiet irtirata ma kienx għad hemm bżonn li tinħareġ deċiżjoni (6). Din l-ordni tal-Qorti tal-Prim Istanza ġiet appellata mill-kwerelant fis-7 ta’ Settembru 2009, għal raġunijiet li l-Qorti kellha tqis li l-irtirar tal-ittra ma kienx skont il-liġi u kellha tannullah.

(17) Bil-posta elettronika tal-11 ta’ Settembru 2009 l-kwerelant forna iktar informazzjoni lill-Kummissjoni.

(18) Fl-14 ta’ Ottubru 2009 l-persunal tal-Kummissjoni ltaqa’ mar-rappreżentanti tal-kwerelant. Wara din il-laqgħa, il-kwerelant forna iktar informazzjoni lill-Kummissjoni f’diversi skambji.

(19) B’ittra ddatata tal-21 ta’ Ottubru 2009 l-Kummissjoni talbet lill-Greċja informazzjoni addizzjonali. B’ittra tat-13 ta’ Novembru 2009 l-Greċja talbet għal iktar żmien biex twieġeb, li ngħata mill-Kummissjoni permezz tal-posta elettronika tat-18 ta’ Novembru 2009. Fil-11 u fl-14 ta’ Jannar 2010 l-Greċja wieġbet lill-Kummissjoni.

(20) Bis-sentenza tas-6 ta’ Mejju 2010, il-Qorti tal-Ġustizzja wieġbet għat-talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 234 tal-KE (issal-Artikolu 267 tat-TFUE) mingħand Simvoulio tis Epikreatias (“Il-Kunsill tal-Istat”), b’mod partikolari rigward l-applikazzjoni tar-regoli tal-UE dwar l-akkwist pubbliku fil-proċedura tal-offerti inkwistjoni. Il-Qorti tal-Ġustizzja kkonkludiet, inter alia, li, meħud bħala kuntratt sħiħ, kuntratt bħal dak mogħti wara l-offerta inkwistjoni ma jaqax fl-ambitu tad-Direttivi dwar il-kuntratti pubbliċi (7). Barra minn hekk, il-Qorti nnutat li din il-konklużjoni ma kinitx tipprekludi l-fatt li dan il-kuntratt għandu josserva r-regoli bażiċi u l-prinċipji ġenerali tat-Trattat, b’mod partikolari dawk dwar il-libertà tal-istabbiliment u l-moviment liberu tal-kapital.

(21) B’ittra tas-6 ta’ Lulju 2010 l-Kummissjoni infurmat lill-Greċja li hija kienet iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 108(2) tat-TFUE rigward il-miżura (id-“deċiżjoni tal-ftuħ”).

(22) Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tiftaħ il-proċedura ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (8). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati sabiex jissottomettu l-kummenti tagħhom dwar il-miżura.

(23) Wara l-ftuħ tal-proċedura, il-Kummissjoni rċeviet kummenti mingħand żewġ partijiet interessati, jiġifieri mingħand ir-rappreżentanti tal-allegat benefiċjarju (Athens Resort Casino Holdings (9), f’isem HR) (10) u mingħand ir-rappreżentanti tal-kwerelant (Club Hotel Casino Loutraki, f’isem CA) (11). B’ittra tas-6 ta’ Awwissu 2010, il-Greċja ssottomettiet il-kummenti tagħha. Il-kummenti taż-żewġ partijiet interessati ntbagħtu b’ittra tad-29 ta’ Ottubru 2010 lill-Greċja, li wieġbet b’ittra tal-25 ta’ Novembru 2010.

(24) Fis-16 ta’ Diċembru 2010 (12), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Qorti Ġenerali (li qabel kienet tissejjaħ il-Qorti tal-Prim Istanza) kienet żbaljata meta ddeterminat li ma kienx hemm każ ta’ tweġiba fl-isfida oriġinali għall-“għeluq amministrattiv” tal-każ min-naħa tal-Kummissjoni.

2. DESKRIZZJONI TAL-MIŻURA

(25) F’Ottubru 2001 l-awtoritajiet Griegi bdew il-proċedura għall-għoti ta’ kuntratt pubbliku bil-ħsieb li jbiegħu 49 % tal-kapital tal-każinò Mont Parnès (13). Kien hemm żewġ applikanti jikkompetu għal dan il-kuntratt, jiġifieri “Kazino Attikis” (Casino Attikis jew CA) u l-konsorzju bl-isem Hyatt Regency – Elliniki Technodomiki (il-konsorzju Hyatt Regency jew HR), li t-tnejn intgħażlu biex jieħdu sehem fit-tieni stadju tal-proċedura tal-offerti (14), skont it-termini tad-dispożizzjonijiet nazzjonali rilevanti. Wara l-proċedimenti li allegatament kienu invalidi, il-kuntratt ingħata lil HR. Il-paragrafi 26 sa 29 li ġejjin jiddeskrivu l-avvenimenti li wasslu għal din l-għotja, skont l-informazzjoni disponibbli għall-Kummissjoni.

(26) Skont id-dispożizzjonijiet nazzjonali applikabbli, il-kandidat rebbieħ kellu jiġi ddikjarat permezz tal-offerti (irkant bil-prezzijiet f’ordni axxendenti), bil-prezz inizjali tal-bejgħ stabbilit fil-livell ta’ EUR 80 miljun. Il-Kumitat għall-Offerti kellu jiftaħ l-envelops sottomessi mill-kandidati, li fihom kien hemm l-offerta finanzjarja ta’ kull kandidat, u kellu jħabbar kull offerta waħda wara l-oħra. Il-kandidat li jkun tefa’ l-offerta l-iktar baxxa jkun intitolat jissottometti l-offerta l-ġdida tiegħu, magħluqa f’envelop issiġillat, fir-rawnd li jmiss. Din l-offerta l-ġdida għandha tkun mill-inqas daqs l-offerta li inizjalment kienet iktar għolja, miżjuda b’1 % (15). Dawn l-offerti sussegwenti jkomplu għaddejjin b’mod indefinit f’rawnds separati, sakemm wieħed mill-offerenti jirtira, f’liema każ l-aħħar offerent jiġi ddikjarat b’mod provviżorju bħala l-offerent bl-ogħla offerta. Il-minuti li jsemmu l-offerent bl-ogħla offerta b’mod provviżorju, jiġu sottomessi mill-Kumitat għall-Offerti lill-Bord tad-Diretturi tal-Awtorità Ellenika għall-Iżvilupp tat-Turiżmu (ETA).

(27) Matul l-ewwel rawnd, iż-żewġ kandidati ssottomettew l-offerti tagħhom fl-istess ħin, f’envelops issiġillati, fil-31 ta’ Mejju 2002, fil-kwartieri ġenerali tal-ETA. L-offerta ta’ CA kienet ta’ EUR 91 183 652, filwaqt li l-offerta ta’ HR kienet ta’ EUR 80 075 000. Madankollu, l-envelop ta’ dan tal-aħħar kien fih, minbarra l-offerta tiegħu, dikjarazzjoni li tiddisputi l-legalità tal-parteċipazzjoni tal-konsorzju CA fil-proċedura tal-offerti. CA oġġezzjona għal din id-dikjarazzjoni, billi sostna li l-formulazzjoni tar-riżervi kienet twassal biex l-offerta finanzjarja ta’ HR ma tkunx ammissibbli. L-oġġezzjoni ta’ CA ġiet irrifjutata mill-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet, billi qies li d-dikjarazzjoni ta’ HR ma kinitx taffettwa l-validità tal-offerta tiegħu.

(28) Fit-tieni rawnd, HR issottometta f’envelop issiġillat l-offerta tiegħu ta’ EUR 92 105 888, għal darba oħra flimkien mal-istess dikjarazzjoni bil-miktub. Wara li ntemm it-tieni rawnd, ir-rappreżentant legali ta’ CA ssottometta l-envelop bl-offerta finanzjarja għat-tielet rawnd, u sottometta wkoll dikjarazzjoni separata lill-Bord tad-Diretturi tal-ETA dwar il-ksur tat-termini tal-offerta fir-rigward tar-rekwiżiti għall-validità tal-offerta. Il-Kumitat għall-Offerti rrifjuta din is-sottomissjoni għar-raġunijiet li din tkun ammissibbli biss jekk tiġi sottomessa fil-forma ta’ oġġezzjoni, li taqa’ taħt il-kompetenza tal-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet. Ir-rappreżentant legali ta’ CA mbagħad staqsa lill-Kumitat għal estensjoni ta’ ħames minuti sabiex jiddeċiedi dwar l-azzjonijiet tagħhom li jmiss. L-estensjoni ngħatat u neħħew minn fuq il-mejda tal-Kumitat kemm id-dikjarazzjoni bil-miktub kif ukoll l-envelop bl-offerta. Meta reġgħu lura wara ħames minuti, huma stqarrew li ma kellhomx l-intenzjoni li jissottomettu oġġezzjoni u ssottomettew l-offerta tagħhom. Sussegwentement, HR issottometta oġġezzjoni u talab li t-tielet rawnd tal-offerti jitqies li mhux ammissibbli għar-raġunijiet li CA kien issottometta offerta li ġiet irtirata mbagħad sottomessa mill-ġdid. L-oġġezzjoni ta’ HR ġiet milqugħa mill-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet u l-offerta ta’ CA (16) ġiet eskluża mill-proċedura.

(29) Wara l-esklużjoni tal-offerta ta’ CA fit-tielet rawnd, il-Kumitat għall-Offerti għadda (17) lill-Bord tad-Diretturi tal-ETA kopja tal-minuti tat-tmien laqgħa tiegħu, li fiha HR ġie nnominat bħala l-ewwel l-ogħla offerent provviżorju (b’offerta ta’ EUR 92 105 888) u CA bħala t-tieni l-ogħla offerent provviżorju. Il-Kumitat għall-Offerti jidher li ma fetahx l-offerta ta’ CA fit-tielet rawnd u ma tax lura l-envelop issiġillat lil CA, imma wasslu lill-ETA biex jinżamm fil-kustodja tagħha (18). Il-Bord tad-Diretturi tal-ETA sejjaħ laqgħa ġenerali straordinarja. Wara din, fil-5 ta’ Ġunju 2002, id-Direttur Maniġerjali tal-ETA u r-rappreżentant legali ta’ Kantor Capital, il-konsulent ekonomiku inkarigat mill-proċedimenti, ġew awtorizzati jitolbu lil HR biex itejjeb l-offerta tiegħu. Sussegwentement, HR għolla l-ammont propost għal EUR 110 miljun. Fit-12 ta’ Ġunju 2002, CA ssottometta lill-Bord tad-Diretturi tal-ETA l-ittra li kien fiha offerta ta’ EUR 162 miljun, imma din ġiet sussegwentement irrifjutata għaliex saret wara li kienet għalqet il-proċedura ta’ sejħa għall-offerti. Finalment, l-offerta ta’ HR ġiet imtejba iktar, biċ-ċifra titla’ għal EUR 120 miljun (19).

3. DEĊIŻJONI LI TINFETAĦ L-INVESTIGAZZJONI FORMALI

(30) Il-Kummissjoni fetħet l-investigazzjoni formali għaliex ma setgħetx tneħħi d-dubji tagħha dwar jekk is-sehem ta’ 49 % tal-kapital tal-każinò Mont Parnès inbiegħx mill-Istat Grieg lill-ogħla offerent fi proċedura ta’ bejgħ li kienet tissodisfa r-rekwiżiti tal-ftuħ, it-trasparenza u n-non-diskriminazzjoni. B’mod partikolari, il-Kummissjoni ma kinitx ċerta jekk matul il-proċedura tal-bejgħ kienx hemm xi trattament preferenzjali mogħti b’mod illegali lix-xerrej u konsegwentement jekk ġiex imħallas il-prezz tas-suq jew le. Il-Kummissjoni qieset li l-esklużjoni ta’ CA mill-offerta, u tal-offerta ta’ CA ta’ EUR 162 miljun li saret wara l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, tista’ tkun evidenza ta’ bejgħ taħt il-valur u għalhekk tal-eżistenza ta’ għajnuna fil-forma ta’ riżorsi tal-Istat mitlufin.

4. KUMMENTI MILL-GREĊJA

(31) B’ittra tas-6 ta’ Awwissu 2010, il-Greċja ssottomettiet l-osservazzjonijiet tagħha. Il-Greċja tikkontesta l-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat għar-raġunijiet li l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti għall-bejgħ tas-sehem tagħha fil-kapital tal-każinò Mont Parnès twettqet skont il-leġiżlazzjoni applikabbli, u li s-sehem ta’ 49 % fil-każinò nbiegħ bil-prezz tas-suq.

(32) L-awtoritajiet Griegi l-ewwelnett jenfasizzaw li l-għażla tal-parteċipanti fl-offerta u l-proċedura kollha tal-offerti kienu totalment legali u twettqu skont ir-regoli dwar l-istediniet għall-offerti (20), li huma rregolati mil-leġiżlazzjoni fis-seħħ, u li dawk l-istediniet għall-offerti kienu ġew aċċettati miż-żewġ kandidati fl-offerta mingħajr riżerva.

(33) L-awtoritajiet Griegi jispjegaw ukoll li d-dikjarazzjoni ta’ HR, li kienet fl-envelop mal-offerta finanzjarja ta’ HR kemm fl-ewwel kif ukoll fit-tieni rawnd tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, ma effettwatx il-validità tal-offerti finanzjarji tiegħu, imma kienet tikkonċerna biss il-parteċipazzjoni fiha nnifisha ta’ CA fil-proċedura tal-offerti, u għalhekk l-offerti finanzjarji ta’ HR kienu kif xieraq meqjusa legali mill-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet.

(34) L-awtoritajiet Griegi jargumentaw ukoll f’iktar dettall li l-offerta sottomessa minn CA fit-tielet rawnd tal-proċedura tal-offerti, li l-kwerelant qed isostni li kienet ta’ EUR 107 miljun, ġiet eskluża għaliex l-envelop kien tneħħa minn fejn seta’ jarah il-Kumitat għall-Offerti. F’dawn iċ-ċirkostanzi, il-Kumitat ma setax ikun ċert li l-offerta ma nbidlitx. Fi kwalunkwe każ, is-sottomissjoni mill-ġdid tal-offerta kienet tfisser it-tieni sottomissjoni fl-istess rawnd, li kienet tmur kontra r-regoli.

(35) L-awtoritajiet Griegi jispjegaw li l-offerta fit-tieni rawnd li saret minn HR ta’ EUR 92 105 888, ‘il fuq mill-offerta inizjali ta’ EUR 91 183 652 li saret minn CA fl-ewwel rawnd, kienet konformi mar-regoli tal-offerta, għaliex skont it-termini tal-istediniet għall-offerta, kull offerta ġdida kellha tiżdied b’1 %, mhux b’10 % kif ġie preżunt fid-deċiżjoni tal-ftuħ tal-Kummissjoni. Għalhekk, ir-regoli tal-offerta ġew irrispettati f’dan ir-rigward.

(36) L-awtoritajiet Griegi jargumentaw ukoll li l-aħħar offerta ta’ CA ta’ EUR 162 miljun – l-ammont li CA stqarr li kien lest li jħallas - hija invalida, għaliex saret wara u ‘l barra mill-proċedura ta’ sejħa għall-offerti. L-aċċettazzjoni ta’ din l-offerta kien ikun ifisser ksur tal-prinċipju tal-legalità, għaliex l-għan tal-proċedura tal-offerti pubbliċi mhuwiex biss li sservi l-interess finanzjarju tal-Istat, imma wkoll li sservi l-interess pubbliku usa’, jiġifieri li tassigura l-ogħla prezz possibbli filwaqt li jiġi osservat il-prinċipju tal-legalità (jiġifieri r-regoli tal-liġi stipulati fir-regoli dwar l-istediniet għall-offerti u d-dossiers tal-offerti u l-leġiżlazzjoni l-oħra applikabbli).

(37) L-awtoritajiet Griegi jispjegaw ukoll li huma mhux sempliċiment ikkanċellaw is-sejħa għall-offerti u bdew oħra ġdida għaliex sabiex isir hekk kien ikun ifisser li kellha titwettaq il-proċedura kollha mill-ġdid għar-raba’ darba fi tmien snin, li kienet tagħmel ħsara lir-reputazzjoni internazzjonali tal-Greċja, mingħajr l-ebda ċertezza li t-twettiq mill-ġdid tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti kien se jassigura l-prezz ta’ EUR 162 miljun. F’dan ir-rigward, il-Greċja tikkontesta wkoll il-kredibbiltà tal-offerta ta’ EUR 162 miljun, għaliex CA kien konxju li l-aċċettazzjoni tagħha kienet se twassal għall-kanċellament tal-proċedura u t-tnedija ta’ waħda ġdida.

(38) Barra minn hekk, l-awtoritajiet Griegi jikkonfermaw (21) li l-prezz imħallas finalment (EUR 120 miljun) kien raġonevoli għaliex kien 25,5 % ogħla mill-valutazzjoni esperta ta’ EUR 95,4 miljun li kienet saret qabel bdiet il-proċedura ta’ sejħa għall-offerti mill-istimatur indipendenti u nżammet issiġillata sal-aħħar tal-proċedura. Huma jistqarru li din il-valutazzjoni – anke jekk mhux meħtieġa għall-finijiet tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti – intalbet sabiex jiġu ssalvagwardjati anke iżjed l-interessi tal-Greċja (22).

(39) Fir-rigward tad-dikjarazzjonijiet li għamel il-kwerelant li t-termini oriġinali tal-istediniet għall-offerti tjiebu bil-Liġi sussegwenti Nru 3139/2003 li kkonfermat il-privatizzazzjoni, l-awtoritajiet Griegi jispjegaw li l-avviżi tal-istedina għall-offerti ma ġewx emendati lanqas bil-Liġi 3139/2003 jew bi kwalunkwe mod ieħor. Skont il-Greċja, il-Liġi sempliċiment tirregola diversi awtorizzazzjonijiet marbuta mal-investiment u t-tħaddim tal-każinò, u tinkludi miżuri għall-ħarsien tal-ħaddiema wara l-privatizzazzjoni. HR ma kienx meħlus b’dik il-Liġi mill-obbligu li jinvesti EUR 44 miljun fil-każinò Mont Parnès, u l-klawżola kuntrattwali fil-kuntratt dwar ir-ritorn lura lil HR ta’ 70 % tal-prezz fil-każ li l-liċenzja tal-operat tingħata lil każinò ieħor qabel l-2012 kienet diġà dispożizzjoni espliċita fl-istediniet għall-offerti.

(40) L-awtoritajiet Griegi għalhekk josservaw li l-prezz tal-bejgħ jirrappreżenta l-valur tas-suq tas-sehem ta’ 49 % fil-kapital tal-każinò Mont Parnès.

(41) Sabiex jirrinfurzaw it-talba tagħhom li ma twettqu l-ebda irregolaritajiet fil-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, l-awtoritajiet Griegi jiġbdu l-attenzjoni għal diversi deċiżjonijiet tal-qrati nazzjonali li janalizzaw il-legalità tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti skont il-liġi nazzjonali. Sa llum, il-qrati nazzjonali ma sabu l-ebda irregolaritajiet fl-offerta u għalhekk irrifjutaw id-diversi applikazzjonijiet li saru minn CA dwar is-suġġett (23). Fost is-sejbiet tal-qrati nazzjonali, li jikkonfermaw il-korrettezza tal-offerta, l-awtoritajiet Griegi jirreferu b’mod partikolari għal dan li ġej:

(a) Litigazzjoni quddiem il-qrati ċivili:

(42) Fis-sentenza tagħha 8118/2002 (24), il-Qorti tal-Prim Istanza ta’ Ateni rrifjutat l-applikazzjoni li saret minn CA u ddeċidiet li: — Il-Kumitat għall-Offerti u l-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet iddeċidew kif xieraq li l-offerti tal-ewwel u tat-tieni rawnd ta’ HR kienu f’konformità mal-istediniet għall-offerti. Id-dikjarazzjoni ta’ HR mehmuża mal-offerti tiegħu ma kinitx effettwat in-natura mhux kondizzjonata tal-offerti tiegħu. — CA ssottometta l-offerta fit-15.30, jiġifieri fil-bidu tat-tielet rawnd, kif stipulat mill-Kumitat għall-Offerti fi tmiem it-tieni rawnd. L-offerta ttieħdet lura mir-rappreżentant ta’ CA, bir-rieda u l-azzjoni tiegħu stess, anke jekk il-president tal-Kumitat għall-Offerti pprova ma jħallihx jagħmel dan. Li kieku l-president tal-Kumitat għall-Offerti kien wissa b’mod espliċitu lir-rappreżentant ta’ CA dwar it-teħid lura tal-offerta, dan kien jirriżulta fi trattament diskriminatorju favur CA u kontra HR. — It-tieni offerta ta’ CA fit-tielet rawnd kienet kif xieraq meqjusa inammissibbli mill-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet. Kull offerent seta’ jagħmel offerta waħda f’kull rawnd. Barra minn hekk, li kieku t-tieni offerta ta’ CA fit-tielet rawnd tqieset bħala ammissibbli, dan kien jirriżulta fi ksur tal-prinċipju tat-trasparenza. Ir-rappreżentat ta’ CA ħa lura l-ewwel envelop issiġillat ta’ CA, telaq mill-post fejn kienu qed jitwettqu l-offerti u meta ġie lura ppreżenta envelop issiġillat, li ma setax jiġi vverifikat li kien l-istess bħall-ewwel envelop (25).

(b) Litigazzjoni quddiem il-qrati amministrattivi

(43) Skont l-awtoritajiet Griegi, bħalissa hemm każ quddiem il-Kunsill tal-Istat (il-Qorti Amministrattiva Suprema) li jikkonċerna applikazzjoni oħra li saret minn CA li qed jallega l-illegalità tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti (26). Is-sentenza finali hija attwalment pendenti; madankollu l-awtoritajiet Griegi josservaw li l-Imħallef Relatur ippropona li l-applikazzjoni ta’ CA għandha tiġi miċħuda bħala inammissibbli għar-raġunijiet ta’ Ġurisdizzjoni u infondata għar-raġunijiet ta’ sustanza (27).

(c) Litigazzjoni kriminali

(44) Wara l-azzjoni li nbdiet fl-2002 minn CA kontra l-membri tal-Kumitat għall-Offerti, tal-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet, l-ETA, il-konsulent tal-evalwazzjoni (American Appraisal Hellas Ltd) u l-konsulent finanzjarju (Kantor), rigward l-imġiba tagħhom matul il-proċedura tas-sejħa għall-offerti, il-Kunsill tal-Qorti tal-Imħallfin tal-Appell, li lilu ġie mgħoddi l-każ għall-aġġudikazzjoni, ħareġ ordni ta’ kwittanza (28) u sab, b’mod iktar partikolari, li: — La l-ewwel u lanqas it-tieni deċiżjoni tal-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet ma kienu illegali u ma nstabet l-ebda evidenza adegwata ta’ kwalunkwe mġiba ħażina min-naħa tal-membri tiegħu. Meta l-membri tal-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet ma tawx kas l-oġġezzjoni ta’ CA fl-ewwel u fit-tieni rawnd u aċċettaw minn naħa l-oħra l-oġġezzjoni ta’ HR fit-tielet rawnd, ma kisrux it-termini tal-istediniet għall-offerti u ma ttrattawx liż-żewġ offerenti b’mod differenti. — Id-deċiżjonijiet tal-Kumitat għall-Offerti ma kinux illegali u l-membri tal-Kumitat għall-Offerti ma ttrattawx liż-żewġ offerenti b’mod differenti; barra minn hekk il-Kumitat għall-Offerti kien obbligat, skont it-termini tal-istediniet għall-offerti, li jaderixxi mas-sejbiet tal-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet. — Ir-rappreżentant tal-ETA ma kisirx id-dispożizzjonijiet nazzjonali rilevanti meta talab lill-ogħla offerent provviżorju (HR) biex iżid l-offerta finanzjarja tiegħu; ir-rappreżentant tal-ETA ma kienx awtorizzat jidħol f’negozjati u ma kellux is-setgħa li jikkanċella jew iwaqqaf il-proċedura tal-offerti.

(45) Din l-ordni ta’ kwittanza t’hawn fuq ġiet sfidata wkoll quddiem il-qrati nazzjonali (29) u riċentement ħafna l-Qorti tal-Appell ta’ Ateni tat sentenza u lliberat il-persuni kollha mressqa (is-sentenza 466/2011). It-test sħiħ ta’ din is-sentenza għadu mhux disponibbli.

(46) Bħala konklużjoni, meta jitqiesu dawn l-osservazzjonijiet kollha t’hawn fuq, l-awtoritajiet Griegi jsostnu li l-miżura li qed tiġi vvalutata ma tinvolvix l-għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107 tat-TFUE.

5. KUMMENTI MINN PARTIJIET INTERESSATI

(47) B’ittra tal-4 ta’ Awwissu 2010, ir-rappreżentanti tal-allegat benefiċjarju (jiġifieri Athens Resort Casino Holdings f’isem HR) intervjenew fil-proċedimenti tal-Kummissjoni bħala parti interessata. L-allegat benefiċjarju ssottometta l-istess kummenti bħall-Greċja, b’sommarju tagħhom fit-Taqsima 4.

(48) Barra minn hekk, l-allegat benefiċjarju jistqarr li l-prezz attwalment imħallas għas-sehem fil-każinò kien ta’ EUR 120 miljun, EUR 10 miljun iżjed minn kemm kien miftiehem qabel (30). Għalhekk kien ukoll anke iżjed ogħla mill-valutazzjoni professjonali ta’ EUR 95,4 miljun li kienet saret (imma mhux mgħarrfa) qabel ma ġiet imnedija l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti.

(49) L-allegat benefiċjarju jkompli jargumenta li l-ETA mhux biss ma kinitx obbligata, imma wkoll ma kellha l-ebda dritt li ssejjaħ lit-tieni l-ogħla offerent provviżorju, għaliex dan kien ikun ifisser il-bidu ta’ rawnds ġodda ta’ offerti, bi ksur tat-termini tal-istediniet għall-offerti. Huwa jsostni wkoll li l-offerta ta’ EUR 162 miljun minn CA barra mill-proċedura ta’ sejħa għall-offerti ma kienet fl-ebda riskju li tittieħed bis-serjetà, u ġiet sottomessa biss biex tagħti bidu għall-kanċellament tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti. Huwa jikkonferma li kien ċertament jikkontesta kwalunkwe deċiżjoni biex tiġi aċċettata din l-offerta, bir-riskju tal-kanċellament tal-proċedura kollha. F’dan ir-rigward, huwa jiġbed l-attenzjoni wkoll għall-opinjoni tal-Kunsill Legali tal-Istat, li kkonfermat li l-offerta ta’ CA ma setgħetx titqies jew tiġi aċċettata (31).

(50) L-allegat benefiċjarju jagħmel referenza wkoll għas-suppożizzjoni li saret mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni tal-ftuħ, rigward it-tgħawwiġ tal-kompetizzjoni u l-effett fuq il-kummerċ, li l-logħob tal-ażżard huwa negozju madwar id-dinja u li l-kumpaniji f’dan il-qasam jeżerċitaw l-attività ekonomika f’suq internazzjonali. L-allegat benefiċjarju jsostni li Mont Parnès mhuwiex attiv b’mod internazzjonali imma jopera biss lokalment u għalhekk mhuwiex f’kompetizzjoni mal-każinojiet barranin.

(51) B’ittra tad-29 ta’ Settembru 2010, Club Hotel Casino Loutraki AE (f’isem CA) (32) intervjena fil-proċedimenti tal-Kummissjoni bħala parti interessata. Fl-ittra huwa jargumenta li, fir-rigward tal-kwantifikazzjoni tal-allegata għajnuna, kellha titqies ukoll id-differenza bejn l-offerti u l-impatt tal-liġi li tirratifika fuq l-obbligi tax-xerrej skont it-termini tal-proċedura pubblika ta’ sejħa għall-offerti.

6. VALUTAZZJONI TAL-MIŻURA

6.1. L-eżistenza tal-għajnuna mill-Istat fil-bejgħ tal-ishma permezz tal-bejgħ kummerċjali

(52) L-Artikolu 107(1) tat-TFUE jiddikjara li, minbarra kif ipprovdut mod ieħor fit-Trattat, kwalunkwe għajnuna mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta’ riżorsi tal-Istat li tfixkel jew thedded li tfixkel il-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċertu impriżi jew il-produzzjoni ta’ ċertu oġġetti mhijiex, safejn taffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri, konformi mas-suq intern.

(53) Skont il-każistika tal-liġi stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-UE (33) u r-regoli u l-prattika tal-Kummissjoni dwar l-għajnuna mill-Istat fil-kuntest tal-privatizzazzjonijiet (34), meta Stat Membru jixtri jew ibiegħ l-ishma ta’ impriżi, l-ebda vantaġġ ma jeżisti jekk l-imġiba tal-Istat Membru tkun konsistenti ma’ dik ta’ investitur privat fl-ekonomija tas-suq.

(54) B’mod partikolari, meta l-bejgħ tal-ishma jsir fuq il-borża, ġeneralment wieħed jassumi li dan isir bil-kundizzjonijiet tas-suq u ma jinvolvi l-ebda vantaġġ. Madankollu, meta l-bejgħ jitwettaq permezz ta’ bejgħ kummerċjali, wieħed jista’ jassumi li m’hemm l-ebda vantaġġ involut jekk dawn il-kundizzjonijiet li ġejjin jiġu ssodisfatti: l-ewwel, is-sehem jinbiegħ permezz ta’ sejħa għall-offerti kompetittiva li tkun miftuħa għal kulħadd, trasparenti u non-diskriminatorja; it-tieni, l-ebda kundizzjonijiet ma jkunu marbuta magħha li mhumiex abitwali fi tranżazzjonijiet komparabbli bejn partijiet privati u li huma kapaċi li potenzjalment inaqqsu l-prezz tal-bejgħ; it-tielet, is-sehem jinbiegħ lill-ogħla offerent; u r-raba’, l-offerenti għandhom jingħataw biżżejjed żmien u informazzjoni biex iwettqu valutazzjoni kif suppost tal-assi li tkun il-bażi tal-offerta tagħhom.

(55) Fi kliem ieħor, meta l-privatizzazzjoni titwettaq permezz ta’ bejgħ kummerċjali, il-parametru referenzjarju għall-valutazzjoni ta’ jekk tranżazzjoni li tikkonċerna l-assi tal-Istat tinvolvix vantaġġ huwa jekk operatur fl-ekonomija tas-suq li jkun jinsab f’sitwazzjoni simili jġibx ruħu bl-istess mod, jiġifieri jbiegħx il-kumpanija bl-istess prezz. Il-kunsiderazzjonijiet mhux ekonomiċi, bħal pereżempju r-raġunijiet tal-politika industrijali, il-kunsiderazzjonijiet tal-impjiegi jew l-għanijiet tal-iżvilupp reġjonali, li ma jistgħux jitgawdew mill-operatur fl-ekonomija tas-suq, ma jistgħux jitqiesu bħala raġunijiet għall-aċċettazzjoni ta’ prezz iktar baxx u, għall-kuntrarju, jindikaw l-eżistenza ta’ vantaġġ. Dan il-prinċipju ġie spjegat ripetutament mill-Kummissjoni u kkonfermat b’mod konsistenti mill-Qorti (35).

(56) Għalhekk, jekk kwalunkwe minn dawn ir-rekwiżiti t’hawn fuq ma jiġix issodisfat, il-Kummissjoni tikkunsidra li l-bejgħ pubbliku għandu jiġi eżaminat għal implikazzjonijiet possibbli ta’ għajnuna u, għalhekk, għandhom jiġu nnotifikati. Jekk dawn ir-rekwiżiti jiġu rrispettati, huwa possibbli li jiġi żgurat li l-Istat jikseb l-ogħla prezz, jiġifieri l-prezz tas-suq għall-assi tiegħu u għalhekk li ma jkun involut l-ebda vantaġġ.

6.2. Il-bejgħ tas-sehem ta’ 49 % fil-kapital tal-każinò Mont Parnès

(57) Meta fetħet il-proċedimenti skont l-Artikolu 108(2) tat-TFUE, il-Kummissjoni kellha d-dubji dwar jekk il-bejgħ tal-każinò Mont Parnès twettaqx bi proċedura ta’ sejħa għall-offerti miftuħa, trasparenti u non-diskriminatorja. Skont l-informazzjoni disponibbli f’dak l-istadju, il-Kummissjoni kkunsidrat li kien hemm diffikultajiet sinifikanti biex jiġi ddeterminat jekk ingħatax trattament preferenzjali b’mod illegali u wkoll jekk tħallasx il-prezz tas-suq jew le. Il-Kummissjoni kienet imħassba li l-irregolaritajiet fil-proċedura ta’ sejħa għall-offerti setgħu rriżultaw f’għajnuna mill-Istat.

(58) Il-Kummissjoni mbagħad wettqet valutazzjoni tal-fatti rilevanti fil-qafas tal-investigazzjoni formali. Din il-valutazzjoni hija bbażata fuq il-provi tal-fatti disponibbli fir-rigward tal-miżura.

(59) Matul id-diversi stadji tal-proċedura, il-Kummissjoni rċeviet informazzjoni dwar il-ħafna azzjonijiet legali fil-livell nazzjonali li jiġġustifikaw il-proċedura oriġinali ta’ sejħa għall-offerti. Il-Kummissjoni tinnota li, sa llum, id-diversi deċiżjonijiet tal-qorti fil-livell nazzjonali ma jidhrux li qed jappoġġjaw l-osservazzjonijiet li saru mill-kwerelant dwar l-irregolaritajiet u t-trattament mhux ugwali fil-proċedura ta’ sejħa għall-offerti (ara wkoll il-paragrafi 41 sa 46 hawn fuq). Il-qrati nazzjonali iktar jidhru li sa issa kkonfermaw il-legalità u n-natura non-diskriminatorja tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, abbażi tar-regoli nazzjonali.

(60) Għalkemm il-valutazzjoni tal-Kummissjoni mhijiex dipendenti fuq is-sejbiet tal-qrati nazzjonali, tista’ tqis dawn is-sejbiet bħala fattur wieħed fl-analiżi tagħha. Il-Kummissjoni madankollu tinnota li l-valutazzjoni attwali ma hija bl-ebda mod intenzjonata li tinterpreta l-liġi nazzjonali, li hija biss il-kompetenza tal-Istat Membru.

(61) F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni tikkunsidra li l-legalità tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti skont il-liġi nazzjonali, kif deskritt u ġġustifikat permezz tal-eżaminazzjoni profonda u estensiva mwettqa mid-diversi qrati nazzjonali sa issa, tikkonstitwixxi indikazzjoni sinifikanti tal-korrettezza u n-natura non-diskriminatorja tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti. Din li tidher bħala validazzjoni tal-offerta skont ir-regoli nazzjonali tista’ titqies mill-Kummissjoni, fost fatturi oħra, fil-valutazzjoni tagħha skont ir-regoli tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat li l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti kienet miftuħa, mhux ikkundizzjonata u non-diskriminatorja.

(62) Fir-rigward tal-mistoqsija li saret fid-deċiżjoni tal-ftuħ li waħda mill-offerti dehret li qed tikser ir-regola fl-istedina għall-offerti rigward iż-żieda minima fuq l-offerta ta’ qabel, il-Kummissjoni tinnota li din il-kwistjoni ġiet solvuta, għaliex iż-żieda meħtieġa kienet ta’ 1 % u mhux ta’ 10 % kif kienet ingħatat x’tifhem il-Kummissjoni. Għalhekk il-Kummissjoni tikkunsidra li r-regoli tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti kienu ġew issodisfati f’dan ir-rigward.

(63) Fir-rigward tal-allegat trattament differenti tad-diversi oġġezzjonijiet li saru matul il-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, il-Kummissjoni tinnota wkoll li l-awtoritajiet Griegi taw spjegazzjoni aċċettabbli għall-esklużjoni tal-offerta ta’ CA mill-proċedura ta’ sejħa għall-offerti fid-dawl tar-regoli applikabbli li ma jippermettux it-tieni sottomissjoni fl-istess rawnd tal-offerti.

(64) Fir-rigward tal-allegat trattament mhux ugwali tad-diversi offerti li saru wara l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, il-Kummissjoni tikkunsidra li d-differenza fit-trattament bejn in-negozjar tal-prezz ‘il fuq mal-offerent rebbieħ u r-rifjut li tiġi kkunsidrata l-offerta tal-kwerelant ta’ EUR 162 miljun tista’, meta jitqiesu d-dubji dwar il-legalità ta’ din tal-aħħar, tiġi aċċettata bħala prattika permissibbli fi proċedura ta’ sejħa għall-offerti. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ma tistax tagħti kredibbiltà lill-offerta inammissibbli tal-kwerelant ta’ EUR 162 miljun għaliex saret biss wara l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti u bi ksur tar-regoli proċedurali tagħha.

(65) Fir-rigward tas-suġġeriment li l-proċedura kollha setgħet tiġi kkanċellata, ġie ddikjarat mill-awtoritajiet Griegi li dan kien ikun ifisser il-bidu mill-ġdid tal-proċedura, bir-riskju potenzjali ta’ iktar tnaqqis fil-prezz li jinkiseb.

(66) L-awtoritajiet Griegi ddikjaraw ukoll li t-termini ta’ referenza tal-kuntratt tal-akkwist pubbliku ma ġewx emendati bil-Liġi 3139/2003 jew b’kwalunkwe mod ieħor.

(67) Fir-rigward tal-prezz miksub, il-Kummissjoni tinnota li l-prezz finalment imħallas għall-każinò ta’ EUR 120 miljun (36), filwaqt li xorta inqas mill-offerta inammissibbli ta’ EUR 162 miljun li l-kwerelant isostni li kien lest li jagħmel wara l-esklużjoni tiegħu mill-proċedura, huwa madankollu ogħla kemm mill-ogħla offerta ta’ EUR 107 miljun li l-kwerelant jidher li offra kif ukoll, b’marġni ferm ikbar (25,5 %), mill-valutazzjoni esperta tas-sehem ta’ EUR 95,4 miljun li saret qabel il-proċedura.

6.3. Konklużjoni

(68) Wara l-ftuħ tal-investigazzjoni formali, l-awtoritajiet Griegi indirizzaw id-dubji preliminari espressi mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni tal-ftuħ b’mod sodisfaċenti. B’mod partikolari, il-Kummissjoni ma sabitx evidenza li tippermetti l-konklużjoni li ngħata trattament preferenzjali lill-allegat benefiċjarju u li dan wassal għall-għoti ta’ kwalunkwe vantaġġ. Bil-bejgħ tas-sehem tagħha fil-każinò lill-ogħla offerent fi proċedura ta’ sejħa għall-offerti miftuħa, mhux ikkundizzjonata u non-diskriminatorja, qed jiġi preżunt li l-Greċja kisbet l-ogħla prezz fuq is-suq u ma tilfitx ir-riżorsi tal-Istat. Għalhekk, il-Kummissjoni tista’ taċċetta li, taħt ċirkostanzi simili, l-operatur fl-ekonomija tas-suq kien ibiegħ is-sehem rilevanti fil-Każinò bi prezz simili. Konsegwentement, il-Kummissjoni tqis li l-bejgħ mill-Istat Grieg tas-sehem tiegħu ta’ 49 % fil-kapital tal-każinò Mont Parnès ma jikkostitwixxi l-ebda vantaġġ u għalhekk ma jikkostitwixxix għajnuna mill-Istat.

7. KONKLUŻJONI

(69) Il-Kummissjoni sabet li l-bejgħ mill-Istat Grieg tas-sehem tiegħu ta’ 49 % fil-kapital tal-każinò Mont Parnès ma jikkostitwixxix għajnuna,

ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:

Artikolu 1

Il-bejgħ mill-Istat Grieg tas-sehem tiegħu ta’ 49 % fil-kapital tal-każinò Mont Parnès ma jikkostitwixxix għajnuna fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea.

Artikolu 2

Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika Ellenika.

Magħmul fi Brussell, l-24 ta’ Mejju 2011. Għall-Kummissjoni Joaquín ALMUNIA Viċi-President

(1) ĠU C 233, 28.8.2010, p. 11.

(2) L-offerent ammess fl-offerta kien il-konsorzju Hyatt Regency (70 %) – Elliniki Technodomiki (30 %).

(3) ĠU L 83, 27.3.1999, p. 1.

(4) Il-Każ T-94/05 Athinaiki Techniki AE vs Il-Kummissjoni [2006] ĠABRA II-73.

(5) Il-Każ C-521/06 Athinaiki Techniki AE vs Il-Kummissjoni [2008] ĠABRA I-5829.

(6) Il-Każ T-94/05 Athinaiki Techniki AE vs Il-Kummissjoni (ĠU C 233, 26.9.2009, p. 14).

(7) Il-Każijiet konġunti C-145/08 u C-149/08 Club Hotel Loutraki u Oħrajn (ĠU C 179, 3.7.2010, p. 2). Il-Qorti osservat li l-kuntratt kellu bħala l-għan ewlieni l-akkwist ta’ 49 % tal-kapital tal-każinò Mont Parnès u bħala għan anċillari, marbut b’mod sħiħ ma’ dak l-għan ewlieni, il-provvista tas-servizzi u t-twettiq tax-xogħolijiet.

(8) Ara n-nota ta' qiegħ il-paġna 1.

(9) Taħt il-liġi privata, il-kumpanija waqqfet lil Athens Resort Casino AE li, bħala detentur tal-liċenzja, attwalment jopera l-każinò Mont Parnès. Athens Resort Casino AE kien stabbilit fl-2003 mill-offerent li eventwalment kien ammess mill-offerta (Hyatt Regency – Elliniki Technodomiki). 70 % ta’ Athens Resort Casino huwa s-sjieda ta’ Regency Entertainment Psychagogiki kai Touristiki AE (li qabel kienet tissejjaħ Hyatt Regency Xenodocheiaki kai Touristiki Thessaloniki AE) u l-kumplament tat-30 % huwa ta’ Ellaktor AE (li qabel kienet tissejjaħ Elliniki Technodomiki AE).

(10) B’ittra tal-4 ta’ Awwissu 2010.

(11) Bil-posta elettronika tad-29 ta’ Settembru 2010 mingħand ir-rappreżentant legali tagħhom.

(12) Il-Każ C-362/09 P Athinaiki Techniki AE vs Il-Kummissjoni (ĠU C 55, 19.2.2011, p. 12).

(13) “Elliniko Kazino Parnithas AE – Stedina għall-offerta dwar il-privatizzazzjoni – Ottubru 2001” (l-istedina oriġinali għall-offerta).

(14) L-istedina supplimentari għat-tieni (2) stadju tal-offerta (April 2002).

(15) Kif kien iċċarat wara d-deċiżjoni tal-ftuħ, li kienet tirreferi għall-perċentwal ta’ 10 %.

(16) CA jiddikjara li l-offerta tiegħu kienet ta’ EUR 107 miljun.

(17) Bl-ittra li ġġib ir-referenza 38/3.6.2002.

(18) Skont l-informazzjoni mogħtija mill-awtoritajiet Griegi, l-envelop issiġillat għadu taħt il-kustodja tal-ETA, sabiex jiġi protett id-dritt ta’ CA li jeżawsta r-rimedji legali kollha nazzjonali u Ewropej.

(19) Skont l-informazzjoni riċevuta wara l-ftuħ tal-offerti, ara hawn taħt in-nota 24 f’qiegħ il-paġna.

(20) L-istedina inizjali u l-istedina supplimentari għat-tieni (2) stadju.

(21) Anke b’referenza għar-rapport finanzjarju ta’ Awwissu 2002 li sar minn Kantor (espert finanzjarju), mibgħut mill-awtoritajiet Griegi wara d-deċiżjoni tal-ftuħ.

(22) L-awtoritajiet Griegi bagħtu kopja ta’ dik il-valutazzjoni lill-Kummissjoni wara d-deċiżjoni tal-ftuħ.

(23) L-awtoritajiet Griegi rreferew għal dawn id-deċiżjonijiet tal-qorti nazzjonali li ġejjin: is-sentenza 8118/2002 tal-Qorti tal-Prim Istanza ta’ Ateni b’membru uniku; is-sentenza 3350/2002 tal-Qorti tal-Prim Istanza ta’ Ateni b’ħafna membri; is-sentenza 1649/2007 ta’ Areios Pagos (Il-Qorti Ċivili Suprema); is-sentenza 8101/2009 tal-Qorti tal-Prim Istanza ta’ Ateni b’ħafna membri; is-sentenza 754/2002 tal-Kumitat għas-Sospensjonijiet tal-Kunsill tal-Istat; is-sentenza 3243/2004 tal-Kunsill tal-Istat (Kamra D); is-sentenza 606/2008 tal-Kunsill tal-Istat (Sessjoni Plenarja); l-ordni 437/2007 tal-Kunsill tal-Qorti tal-Imħallfin tal-Appell ta’ Ateni; is-sentenza 1531/2008 ta’ Areios Pagos; l-ordni 800/2009 tal-Kunsill tal-Qorti tal-Imħallfin tal-Appell ta’ Ateni; is-siltiet mis-sentenza 466/2011 tal-Qorti tal-Appell ta’ Ateni (il-kamra bi tliet membri għar-reati serji).

(24) Is-sentenza 8118/2002 tal-Qorti tal-Prim Istanza ta’ Ateni, li tirrifjuta l-applikazzjoni li saret minn CA, fejn CA essenzjalment argumenta li d-dikjarazzjoni ta’ HR bħala l-offerent provviżorju bl-ogħla offerta kienet ir-riżultat tad-deċiżjonijiet illegali tal-Kumitat għall-Offerti u l-Kumitat għall-Oġġezzjonijiet, fejn l-offerti ta’ HR fl-ewwel u fit-tieni rawnd tqiesu ammissibbli u, minn naħa l-oħra, l-offerta ta’ CA fit-tielet rawnd tqieset bħala inammissibbli..

(25) Il-Kummissjoni tinnota li attwalment hemm każ ieħor pendenti quddiem il-qrati ċivili nazzjonali, li jikkonċerna l-azzjoni mill-membri ta’ CA kontra l-ETA u HR, li qed ifittex dikjarazzjoni tal-inapplikabbiltà tal-kuntratt iffirmat bejn l-ETA u HR, kif ukoll danni ta’ madwar EUR 50 miljun. Il-każ attwalment jinsab fuq il-lista tal-każijiet tal-Qorti tal-Appell ta’ Ateni - appell kontra s-sentenza 8101/2009 tal-Qorti tal-Prim Istanza, li nstema’ fis-7 ta’ April 2011; il-każ għadu pendenti; meta tingħata, din is-sentenza tista’ terġa’ tiġi kkontestata quddiem Areios Pagos (Il-Qorti Ċivili Suprema). Il-Kummissjoni tosserva li, kif ippreżentat, dan il-każ ma jidhirx li jeffettwa r-riżultati tas-sentenza 8118/2002 tal-Qorti tal-Prim Istanza ta’ Ateni; sa issa, dan il-każ pendenti jidher li ddiskuta l-iktar il-kwistjonijiet proċedurali (pereżempju l-ġurisdizzjoni amministrattiva jew ċivili, il-qagħda legali tal-applikanti).

(26) Dan il-każ pendenti jikkonċerna l-applikazzjoni ta’ CA għall-annullament tal-att tal-Kumitat Interministerjali dwar il-Privatizzazzjoni li permezz tiegħu l-offerta ngħatat lil HR. CA jallega li l-Offerta kienet inbdiet mill-ETA mingħajr l-awtorizzazzjoni legali; id-deċiżjonijiet tal-kumitati tal-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, li biha l-offerti ta’ HR fl-ewwel u fit-tieni rawnd tqiesu ammissibbli u l-offerta ta’ CA fit-tielet rawnd tqieset inammissibbli, kienu illegali; l-offerta ngħatat b’mod illegali; l-ETA nnegozjat b’mod illegali t-termini tal-kuntratt ma’ HR; il-prinċipju tat-trattament ġust tal-offerenti nkiser għad-detriment ta’ CA; il-kuntratt bejn l-ETA u HR kellu jiġi vverifikat qabel jiġi ffirmat mill-Qorti tal-Awdituri; il-kuntratt bejn l-ETA u HR ma ġiex ratifikat bil-liġi. L-applikazzjoni għall-annullament instemgħet fit-22 ta’ Novembru 2010. Is-sentenza hija pendenti; meta tingħata, din is-sentenza ma tistax tiġi soġġetta għal kwalunkwe reviżjoni ġudizzjarja nazzjonali oħra.

(27) Il-Kummissjoni tinnota li każ amministrattiv ieħor ġie ttrattat mill-Kunsill għall-Istat rigward l-applikazzjoni mill-membri ta’ CA għall-annullament tal-ordni tal-Kunsill Nazzjonali tar-Radju u t-Televiżjoni (ESR), li abbażi tagħha ġie permess l-iffirmar tal-kuntratt bejn l-ETA u HR (li tallega l-kriterji tal-inkompatibbiltà/ineliġibbiltà skont il-liġi nazzjonali). Is-sessjoni plenarja tal-Kunsill tal-Istat tat is-sentenza 606/2008 u rreferiet il-każ lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-UE għal deċiżjoni preliminarja. Il-kwistjoni ewlenija li ttrattat il-Qorti tal-Ġustizzja kienet dwar jekk il-kuntratt inkwistjoni (il-kuntratt bejn l-ETA u HR) kienx jaqa’ fl-ambitu tad-Direttivi tal-KE dwar l-akkwist pubbliku. Il-Qorti sabet li l-kuntratt kien jaqa’ ’l barra mill-ambitu tad-Direttivi tal-KE (il-Każijiet konġunti C-145/08 u C-149/08, ara n-nota ta' qiegħ il-paġna 10). Il-każ reġa’ nstema’ riċentement quddiem il-plenarja tal-Kunsill tal-Istat (11 ta’ Marzu 2011); is-sentenza hija pendenti; meta tingħata, din is-sentenza ma tistax tiġi soġġetta għal kwalunkwe reviżjoni ġudizzjarja nazzjonali oħra.

(28) L-Ordni 437/2007 tal-Kunsill tal-Imħallfin tal-Qorti tal-Appell ta’ Ateni.

(29) Appell ieħor mill-Prosekutur Pubbliku ta’ Areios Pagos (25/2007); parzjalment aċċettat minn Areios Pagos (is-sentenza 1531/2008) u l-każ riferut lura għand il-Kunsill tal-Qorti tal-Imħallfin tal-Appell. Il-Kunsill tal-Qorti tal-Imħallfin tal-Appell irrefera l-każ lill-Qorti tal-Appell ta’ Ateni (l-ordni 800/2009). Il-Qorti tal-Appell ta’ Ateni riċentement tat sentenza li teħles lill-persuni kollha akkużati (is-sentenza 466/2011).

(30) Kif ikkonfermat pereżempju mir-rapport finanzjarju ta’ Awwissu 2002 ta’ Kantor (l-espert finanzjarju), mibgħut mill-awtoritajiet Griegi wara d-deċiżjoni li jinfetħu l-proċedimenti, ara n-nota ta' qiegħ il-paġna 24 hawn fuq.

(31) L-Opinjoni 422/2002 tas-seduta tal-Kunsill Legali tal-Istat f’sessjoni plenarja.

(32) Club Hotel Loutraki kien membru ta’ CA u ħa sehem fil-proċedura ta’ sejħa għall-offerti.

(33) Ara pereżempju l-Qorti tal-Prim Istanza fil-Każ T-296/97 Alitalia vs Il-Kummissjoni [2000] ĠABRA II-03871; il-Qorti tal-Prim Istanza fil-Każijiet Konġunti T-228/99 u T-233/99 WestLB vs Il-Kummissjoni [2003] ĠABRA II-00435; il-Qorti tal-Prim Istanza fil-Każ T-366/00 Scott SA v Il-Kummissjoni [2007] ĠABRA II-01763; il-Qorti tal-Ġustizzja fil-Każijiet Konġunti C-328/99 u C-399/00 Italy u SIM 2 Multimedia vs Il-Kummissjoni [2003] ĠABRA I-4035; il-Qorti tal-Prim Istanza fil-Każ T-358/94 Air France vs Il-Kummissjoni [1996] ĠABRA II-02109.

(34) It-tlieta u għoxrin Rapport dwar il-Politika tal-Kompetizzjoni, 1993, p. 255.

(35) Ara n-nota ta' qiegħ il-paġna 33.

(36) Skont id-dokumentazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Griegi (ara n-nota ta' qiegħ il-paġna 20 hawn fuq), il-prezz attwalment imħallas għas-sehem fil-każinò kien żdied iżjed għal EUR 120 miljun, EUR 10 miljun iżjed minn kemm kien miftiehem qabel.