Official Journal L 145 , 30/04/2004 P. 0001 - 0044



Id-Direttiva 2004/39/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ April 2004 dwar is-swieq fl-istrumenti finanzjarji li temenda d-Direttivi tal-Kunsill 85/611/KEE u 93/6/KEE u d-Direttiva 2000/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 93/22/KEE IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA, Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 47(2) tiegħu, Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni [1], Wara li kkunsidraw l-Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew [2], Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Bank Ċentrali Ewropew [3], Huma u jaġixxu skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 251 tat-Trattat [4], Billi: (1) Id-Direttiva tal-Kunsill 93/22/KEE tal-10 ta’ Mejju 1993 dwar is-servizzi ta’ l-investiment fil-kamp tat-titoli [5] fittxet li tistabbilixxi l-kondizjonijiet li fuqhom id-ditti u l-banek ta’ l-investiment awtorizzati setgħu jipprovdu servizzi jew jistabbilixxu friegħi fl-Istati Membri l-oħra fuq il-bażi ta’ awtorizzazzjoni u sorveljanza mill-pajjiż tal-post. Għal dan il-fini, din id-Direttiva immirat li tarmonizza l-awtorizzazzjoni inizjali u l-ħtiġiet operattivi għad-ditti ta’ l-investiment inkluża l-kondotta tar-regoli tal-kummerċ. Ipprovdiet ukoll għall-armonizzazzjoni ta’ wħud mill-kondizzjonijiet li jirregolaw l-operat tas-swieq irregolati. (2) Dawn l-aħħar snin iktar investituri saru attivi fis-swieq finanzjarji u qegħdin jiġu offruti sett saħansitra iktar kumpless u mifrux fil-wisa’ rigward servizzi u strumenti. Bil-ħsieb ta’ dawn l-iżviluppi, il-qafas legali tal-Komunità għandu jiġbor il-firxa sħiħa ta’ l-attivitajiet orjentati lejn l-investitur. Għal dan il-fini, huwa meħtieġ li jiġi pprovvdut il-grad ta’ armonizzazzjoni meħtieġ sabiex joffri lill-investituri livell għoli ta’ protezzjoni u sabiex id-ditti ta’ l-nvestiment jitħallew jipprovdu servizzi ġewwa l-Komunità kollha, ġaladarba hi Suq Waħdieni, fuq il-bażi tas-sorveljanza tal-pajjiż tal-post. Bil-ħsieb ta’ hawn fuq, id-Direttiva 93/22/KEE għandha tiġi mibdula b’Direttiva ġdida. (3) Minħabba d-dipendenza tiżdied ta’ l-investituri fuq rakkommandazzjonijiet personali, huwa approprjat li jiġi inkluż il-provvediment tal-pariri dwar l-investiment bħala servizz ta’ l-investiment li jeħtieġ awtorizzazzjoni. (4) Huwa approprjat li jiġu inklużi fil-lista ta’ l-istrumenti finanzjarji ċerti derivattivi tal-merkanzija u oħrajn li huma kkostitwiti u kkummerċjati f’manjiera hekk li joħolqu kwistjonijiet regolatorji mqabbla ma’ l-istrumenti finanzjarji tradizzjonali. (5) Huwa meħtieġ li jiġi stabbilit reġim regolatorju komprensiv li jirregola t-twettiq tat-transazzjonijiet fl-istrumenti finanzjarji b’mod irrispettiv mill-metodi tal-kummerċ wżati sabiex jikkonkludu dawn it-transazzjonijiet hekk li jiżguraw kwalità ogħla ta’ twettiq ta’ transazzjonijiet ta’ l-investituri u jżommu fil-għoli l-integrità u l-effikaċja ġenerali tas-sistema finanzjarja. Għandu jiġi pprovvdut qafas koerenti u sesnsittiv għar-riskji sabiex jirregola t-tipi ewliena ta’ arranġamenti għat-twettiq fuq l-ordni korrentement attivi fil-postijiet tas-swieq finanzjarji Ewropej. Huwa meħtieġ li tiġi magħrufa d-dehra ta’ ġenerazzjoni ġdida ta’ sistemi orgnizzati tal-kummerċ spalla ma’ spalla mas-swieq irregolati li għandhom jiġu ssoġġettati għall-obbligi maħtura sabiex jippriservaw il-funzjonament effiċjenti u bl-ordni tas-swieq finanzjarji. Bil-ħsieb li jiġi stabbilit qafas regolatorju pproporzjonat, għandha ssir dispożizzjoni sabiex jiġi inkluż servizz ġdid ta’ investiment li għandu x’jaqsam ma’ l-operat ta’ MTF. (6) Għandhom jiġu introdotti d-definizzjonijiet ta’ suq irregolat u MTF u allineati mill-qrib ma’ xulxin sabiex jirriflettu li jirrappreżentaw l-istess funzjonalità organizzata tal-kummerċ. Id-defininizzjonijiet għandhom jeskludu sistemi bilaterali meta ditta ta’ l-investiment tidħol f’kull kummerċ akkont tagħha nfisha u mhux bħala kontroparti mingħajr riskji mqiegħda bejn il-bejjiegħ u x-xerrej. It-terminu "sistema" jiġbor lil dawn is-swieq kollha li huma komposti minn sett ta’ regoli u pjattaforma tal-kummerċ kif ukoll lil dawk li jiffunzjonaw biss fuq il-bażi ta’ sett ta’ regoli. Is-swieq irregolati u l-MTFs mhumiex obbligati li joperaw sistema "teknika" sabiex tqabbel l-ordnijiet. Suq li jkun kompost biss minn sett ta’ regoli li jirregola aspetti li jkollhom x’jaqsmu mas-sħubija, l-ammissjoni ta’ l-istrumenti għall-kummerċ, il-kummerċ bejn il-membri, ir-rappurtaġġ u, meta japplikaw, l-obbligi tat-trasparenza huwa suq irregolat jew MTF fit-tifsira ta’ din id-Direttiva u t-transazzjonijiet konklużi skond dawn ir-regoli huma kkunsidrati li jiġu konklużi skond is-sistemi tas-suq irregolat jew ta’ MTF. It-terminu "interessi tax-xiri u l-bejgħ" irid jiġi mifhum f’sens wiesgħa u jinkludi l-ordnijiet, il-kwotazzjonjiet u l-indikazzjoni ta’ interess. Il-ħtieġa li l-interessi jinġiebu flimkien fis-sistema permezz ta’ regoli mhux diskrezzjonali ffissati mill-operatur tas-sistema tfisser li dawn jinġiebu flimkien skond ir-regoli tas-sistema jew permezz tal-protokolli tas-sistema jew tal-proċeduri interni operattivi (inklużi l-proċeduri inkorporati fis-software tal-kompjuterijiet). It-terminu "regoli mhux diskrezzjonali" ifisser li dawn ir-regoli jħallu lid-ditta ta’ l-investiment topera MTF mingħajr ebda diskrezzjoni rigward kif jistgħu jinteraġixxu l-interessi. Id-definizzjonijiet jeħtieġu li l-interessi jinġiebu flimkien hekk illi jirriżultaw f’kuntratt, fit-tifsira li t-twettiq isir skond ir-regoli tas-sistema jew permezz tal-protokolli tas-sistema jew il-proċeduri interni operattivi. (7) Il-għan ta’ din id-Direttiva huwa li jiġu koperti l-impriżi li x-xogħol jew il-kummerċ regolari tagħhom huwa li jipprovdu servizzi ta’ l-investiment u/jew iwettqu attivitajiet ta’ l-investiment fuq bażi professjonali. L-iskop tagħha ma għandhux għalhekk ikopri kull persuna b’attività professjonali differenti. (8) Il-persuni li jamministraw l-attivi u l-impriżi tagħhom infushom, li ma jipprovdux servizzi ta’ investiment u jew iwettqu attivitajiet oħra għajr li jinnegozjaw akkont tagħhom infiushom għajr jekk ikunu minn dawk li jagħmlu s-suq jew li jinnegozjaw akkont tagħhom infushom barra minn suq irregolat jew MTF, fuq bażi organizzat, frekwenti u sistematiku, billi ipprovdu sistema aċċessibbli għall-partijiet terzi sabiex jidħlu fil-kummerċ magħhom ma għandhomx ikunu koperti b’din id-Direttiva. (9) Ir-referenzi għal persuni fit-test għandhom jiġu mifhuma li jinkludu kemm persuni naturali u kemm persuni legali. (10) Għandhom jiġu esklużi l-impriżi ta’ l-assigurazzjoni jew tas-sigurtà li l-attivitajiet tagħhom huma bla ħsara għall-monitoraġġ approprjat mill-awtoritajiet kompetenti tas-sorveljanza prudenzali u li huma bla ħsara għal-liġijiet [6], ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi li għandhom x’jaqsmu mal-bidu u s-segwiment ta’ l-assigurazzjoni diretta għajr l-assigurazzjoni tal-ħajja [7] u d-Direttiva tal-Kunsill 2002/83/KE tal-5 ta’ Novembru 2002 li tirrigwarda l-assigurazzjoni tal-ħajja [8]. (11) Il-persuni li ma jipprovdux servizzi għall-partijiet terzi imma li l-kummerċ tagħhom jikkonsisti f’li jipprovdu biss servizzi ta’ investiment għall-impriżi ewliena tagħhom, għas-sussidjarji tagħhom jew għal sussidjarji oħra ta’ l-impriżi ewliena tagħhom, ma għandhomx jiġu koperti b’din id-Direttiva. (12) Il-persuni li jipprovdu servizzi ta’ investiment fuq bażi inċidentali biss fil-kors ta’ l-attività professjonali tagħhom għandhom jiġu esklużi wkoll mill-iskop ta’ din id-Direttiva, sakemm din l-attività tkun irregolata u r-regoli rilevanti ma jipprojbixxux il-provvediment, fuq bażi inċidentali, tas-servizzi ta’ investiment. (13) Il-persuni li jipprovdu servizzi ta’ investiment li jikkonsistu b’mod esklussiv fl-amministrazzjoni ta’ skemi tal-parteċipazzjoni ta’ l-impjegati u li għalhekk ma jipprovdux servizzi ta’ investiment lill-partijiet terzi, ma għandhomx ikunu koperti b’din id-Direttiva. (14) Huwa meħtieġ li jiġu esklużi mill-iskop ta’ din id-Direttiva l-banek ċentrali u l-korpi l-oħra li jwettqu funzjonijiet simili kif ukoll il-korpi pubbliċi inkarigati mill-ġestjonri tad-dejn pubbliku jew li jintervjienu fihom, liema kunċett ikopri l-investiment ta’ dawn, bl-eċċezzjoni tal-korpi li huma possessi mill-Istat fl-intier tagħhom jew f’parti minnhom li r-rwol tagħhom huwa kummerċjali jew marbut ma’ l-akkwist ta’ l-ishma. (15) Huwa meħtieġ li jiġu esklużi mill-iskop ta’ din id-Direttiva l-impriżi ta’ investiment kollettiv u l-fondi tal-pensjonijiet sewwa jekk ikkordinati fil-livell Komunitarju u sewwa jekk le, u d-depożitarji jew l-amministraturi ta’ dawn l-impriżi, ġaladarba huma bla ħsara għal regoli speċifiċi addatti direttament għall-attivitajiet tagħhom. (16) Sabiex tibbenefika mill-eżenzjoni minn din id-Direttiva, il-persuna interessata għandha tikkonforma fuq bażi kontinwu mal-kondizzjonijiet stabbiliti għal dawn l-eżenzjonijiet. B’mod partikolari, jekk persuna tipprovdi servizzi ta’ l-investiment, jew twettaq attivitajiet ta’ l-investiment u tkun eżentata minn din id-Direttiva minħabba li dawn is-servizzi jew attivitajiet huma anċillari għall-kummerċ ewlieni tagħha, meta kkunsidratiti fuq il-bażi ta’ gruppi, ma għandhiex tibqa’ kopertra iktar bl-eżenzjoni li għandha x’taqsam mas-servizzi anċillari meta l-provvediment ta’ dawn is-servizzi jew attivitajiet jieqfu milli jkunu anċillari għall-kummerċ ewlieni tagħhom. (17) Il-persuni li jipprovdu s-servizzi ta’ investiment u/jew iwettqu attivitajiet ta’ l-investiment koperti b;din id-Direttiva għandhom ikunu bla ħsara għal awttorizzazzjoni mill-Istat membru pjjiż tagħhom sabiex jipproteġi lill-investituri u l-istabbilta tas-sistema finanzjarja. (18) L-istituzzjonijiet tal-kreditu li huma awtorizzati skond id-Direttiva 2000/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’ Marzu 2000 li għandha x’taqsam mal-bidu u s-segwiment tal-kummerċ ta’ l-istituzzjonijiet ta’ kreditu [9] ma għandhomx għalfejn jeħtieġu awtorizzazzjoni oħra skond din id-Direttiva sabiex jipprovdu servizzi ta’ investiment jew iwettqu attivitajiet ta’ l-investiment. Meta istituzzjoni tal-kreditu tiddeċiedi li tipprovdi servizzi ta’ investiment jew twettaq attivitajiet ta’ investiment l-awtoritajiet kompetenti, qabel ma jikkonċedu awtorizzazzjoni, għandhom jivverifikaw illi tikkonforma mad-dispożizzjonijiet rilevanti ta’ din id-Direttiva. (19) Fil-każijiet meta ditta ta’ l-investiment tipprovdi servizz jew iktar ta’ investiment mhux koperti bl-awtorizzazzjoni tagħha, jew twettaq attività jew iktar ta’ investiment mhux koperti bl-awtorizzazzjoni tagħha, fuq bażi mhux regolari, ma għandhiex għalfejn teħtieġ awtorizzazzjoni addizzjonali skond din id-Direttiva. (20) Għall-għanijiet ta’ din id-Direttiva, il-kummerċ tar-riċeviment u t-trasmissjoni ta’ l-ordnijiet għandu jinkludi wkoll li jinġiebu flimkien żewġ investituri jew iktar biex b’hekk tinġieb transazzjoni bejn dawn l-investituri. (21) Fil-kuntest tar-reviżjoni ġejjiena tal-qafas ta’ l-Adekwatezza tal-Kapital tal-Basilea II, l-Istati Membri jagħrfu l-ħtieġa li jeżaminaw mill-ġdid jekk id-ditti ta’ l-investiment li jwettqu l-ordnijiet tal-klijienti fuq il-bażi ta’ somma oriġinali investita mqabbla jridu jitqiesu bħala somom oriġinali investiti, u b’hekk ikunu bla ħsara għall-ħtiġiet addizzjonali tal-kapital regolatorju. (22) Il-prinċipji tal-għarfien reċiproku u tas-sorveljanza ta’ l-Istat Membru tal-post jeħtieġu illi l-awtoritajiet kompetenti ta’ l-Istati Membri ma għandhomx jikkonċedu jew għandhom jirtiraw awtorizzazzjoni meta fatturi bħalma huma l-kontenut tal-programmi ta’ l-operati, id-distribuzzjoni ġeografika jew l-attivitajiet attwalment imwettqa jindikaw biċ-ċar illi ditta ta’ l-investiment tkun għażlet is-sistema legali ta’ Stat Membru bil-għan li tevadi l-i standards iktar stretti fis-seħħ fi Stat Membru ieħor li ġewwa t-territorju tiegħu tkun beħsieba twettaq jew twettaq il-parti l-iktar kbira ta’ l-attivitajiet tagħha. Ditta ta’ l-inmvestiment li hija persuna legali għandha tkun awtorizzata fl-Istat Membru li fih ikollha l-uffiċċju rreġistrat tagħha. Ditta ta’ l-investiment li mhix persuna legali għandha tkun awtorizzata fl-Istat Membru li fih ikollha l-uffiċċju prinċipali tagħha. B’żieda ma’ dan, l-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi l-uffiċċji prinċipali tad-ditta ta’ l-investiment irid dejjem ikun lokat fl-Istat Membru tal-post u li attwalment jopera minn hemm. (23) Ditta ta’ l-investiment awtorizzata fl-Istat Membru tal-post għandha tkun intitolata li tipprovdi servizzi ta’ investiment jew twettaq attivitajiet ta’ investiment fil-Komunità kollha mingħajr il-ħtieġa li tfittex awtorizzazzjoni separata mill-awtorità kompetenti fl-Istat Membru li fih tixtieq tipprovdi dawn is-servizzi jew twettaq dawn l-attivitajiet. (24) Ġaladarba ċerti ditti ta’ l-investimanet huma eżentati minn ċerti obbligi imposti bid-Direttiva tal-Kunsill 93/6/KEE tal-15 ta’ Marzu 1993 dwar l-adekwatezza tal-kapital tad-ditti ta’ l-investiment u ta’ l-istituzzjonijiet tal-kreditu [10], għandhom ikunu obbligati li jżommu jew ammont minimu ta’ kapital jew assigurazzjoni ta’ l-indennità professjonali jew għaqda tat-tnejn. L-aġġustamenti ta’ l-ammonti ta’ din l-asikurazzjoni jridu jqisu l-aġġustamenti magħmula fil-qafas tad-Direttiva 2002/92/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta’ Diċembru 2002 dwar il-medjazzjoni fl-assigurazzjoni [11]. Dan it-trattament partikolari għall-għanijiet ta’ l-adekwatezza tal-kapital għandu jkun mingħajr preġudizzju għal kull deċiżjoni li tirrigwarda t-trattament approprjat ta’ dan id-ditta skond il-bidliet ġejjiena tal-legislazzjoni Komunitarja dwar l-adekwatezza tal-kapital. (25) Ġaladarba l-iskop tar-regolamentazzjoni prudenzali għandu jkun limitat għal dawk l-entitajiet li, bis-saħħa li jżommu reġistru tal-kummerċ fuq bażi professjonali, jirrappreżentaw sors tar-riskju tal-kontroparti lill-parteċipanti l-oħra tas-suq, l-entitajiet li jinnegozjaw akkont tagħhom infushom fl-istrumenti finanzjarji, inklużi dawk id-derivattivi tal-merkanzija koperti b’din id-Direttiva, kif ukoll dawk li jipprovdu servizzi ta’ investiment fid-derivattivi tal-merkanzija lill-klijenti tal-kummerċ prinċipali tagħhom fuq bażi anċillari għall-kummerċ ewlieni tagħhom meta kkunsidrati fuq il-bażi ta’ gruppi, sakemm dan il-kummerċ prinċipali ma jkunx il-provvediment ta’ servizzi ta’ investiment fit-tifsira ta’ din id-Direttiva, għandhom jiġu esklużi mill-iskop ta’ din id-Direttiva. (26) Sabiex jiġi protett il-pussess ta’ investiutur u drittijiet oħra simili rigward it-titoli ta’ sigurta u d-drittijiet tiegħu rigward il-fondi fdati lil ditta, dawn id-drittijiet għandhom b’mod partikolari jinżammu distinti minn dawk tad-ditta. Madankollu, dan il-prinċipju ma għandux jipprevjieni lid-ditta milli tagħmel kummerċ għaliha nfisha imma f’isem l-investitur, meta dan ikun meħtieġ min-natura nfisha tat-transazzjoni u l-investitur jaqbel, per eżempju fis-s-self tal-ħażniet (stocks). (27) Meta klijent, f’linja mal-leġislazzjoni Komunitarja u b’mod partikolari d-Direttiva 2002/47/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta’ Ġunju 2002 dwar l-arraġamenti finanzjarji kollaterali [12], it-trasferimenti tal-pussess sħiħ ta’ l-istrumenti finanzjarji jew il-fondi għandhom bl-istess mod ma jibqgħux meqjusa bħala li jappartjienu lill-kljent. (28) Il-proċeduri għall-awtorizzazzjonijiet, ġewwa l-Komunità, tal-friegħi tad-ditti ta’ l-investiment awtorizzati fil-pajjiżi terzi għandhom jissoktaw japplikaw għal dawn id-ditti. Dawn il-friegħi ma għandhomx igawdu l-libertà li jipprovdu servizzi skond it-tieni paragrafu ta’ l-Artikolu 49 tat-Trattat jew id-dritt li jistabbilixxu ruħhom fi Stati Membri oħra għajr dawk li fihom ikunu stabbiliti. Bil-ħsieb tal-każijiet meta l-Komunità ma tkun marbuta bl-ebda obbligi bilaterali jew multilaterali, huwa approprjat li tiġi pprovvduta proċedura maħsuba biex tiżgura illi d-ditta Komunitarja ta’ l-investiment tirċievi trattament reċiproku fil-pajjiżi terzi interessati. (29) Il-firxa tespandi ta’ l-attivitajiet li ħafna ditti ta’ l-investiment jindaħlu għalihom b’mod simultanju żiedet il-potenzal għall-konflitti ta’ interess bejn dawn l-attivitajiet differenti u l-interessi tal-klijenti tagħhom. Huwa għalhekk meħtieġ li jiġu pprovvduti regoli sabiex jiġi żgurat illi dawn il-konflitti ma jaffettwawx b’mod negattiv l-interessi tal-klijenti tagħhom. (30) Għandu jiġi kkunsidrat li jiġi pprvvdut servizz fuq l-inizjattiva ta’ klijent għajr jekk il-klijent jiddomandah bi tweġiba għal komunikazzjoni ppersonalizzata minn, jew f’isem, id-ditta lil dan il-klijent partikolari, li jkun fiha stedina jew tkun maħsuba li tinfluwenza lill-klijent rigward strument finanzjarju speċifiku jew transazzjoni speċifika. Servizz jista’ jiġi kkunsidrat li jiġi pprovvdut fuq l-inizjattiva tal-klijent minkejja li l-klijent jiddomandah fuq il-bażi ta’ kull komunikazzjoni li jkun fiha promozzjoni jew offerta ta’ strumenti finanzjarji magħmula b’kull mezz li min-natura nfisha taghom ikunu ġenerali u indirizzati lill-pubbliku jew lil grupp jew kategorija ikbar ta’ klijenti jew ta’ klijenti potenzali. (31) Wieħed mill-għanijiet ta’ din id-Direttiva huwa li jipproteġi lill-investituri. Il-miżuri sabiex jipproteġu lill-investituri għandhom jiġu addattati għall-partikolaritajiet ta’ kull waħda mill-kategoriji ta’ l-investituri (tax-xiri bl-imnut, professjonali u l-kontropartijiet). (32) Bħala deroga mill-prinċipju ta’ l-awtorizzazzjoni tal-pajjiż tal-post, tas-sorveljanza u ta’ l-infurzar ta’ l-obbligi rigward l-operat tal-friegħi, huwa approprjat illi l-awtorità kompetenti ta’ l-Istat Membru ospitatur tassumi r-responsabbiltà sabiex tinforza ċerti obbligi speċifikati f’din id-Direttiva fejn jidħol il-kummerċ kondott permezz ta’ fergħa ġewwa t-territorju, u tkun imqiegħda f’post aħjar sabiex tikxef u tintervjieni rigward il-ksur tar-regoli li jirregolaw l-operati tal-fergħa. (33) Huwa meħtieġ li jiġi impost obbligu effettiv ta’ "l-aħjar twettiq" sabiex jiżgura li d-ditti ta’ l-investiment iwettqu l-ordnijiet tal-klijent fuq termini li jkunu l-iktar favorevoli għall-klijent. Dan l-obbligu għandu japplika għad-ditta li jkollha obbligi kontrattwali jew ta’ l-aġenzija lejn il-klijent. (34) Il-kompetizzjoni ġusta teħtieġ illi l-parteċipanti fis-suq u l-investituri jkunu kapaċi jqabblu l-prezzijiet li l-postijiet tal-kummerċ (jiġifieri s-swieq irregolati, l-MTFs u l-intermedjarji) huma meħtieġa li jippubblikaw. Għal dan il-fini, huwa rrakkommandat illi l-Istati Membri jneħħu kull xkiel li jista’ jipprevjieni l-konsolidazzjoni fil-livell Ewropew tat-tagħrif rilevanti u l-pubblikazzjoni tiegħu. (35) Meta tkun qiegħda tiġi stabbilita relazzjoni tal-kummerċ mal-klijent, id-ditta ta’ l-imvestiment tista’ tistaqsi lill-klijent jew lil klijent potenzali li jagħtu l-kunsens tagħhom fl-istess waqt lill-politika tat-twettiq kif ukoll lill-possibbiltà li l-ordnijiet tagħhom ikunu jistgħu jiġu mwettqa ‘l barra minn suq irregolat jew MTF. (36) Il-persuni li jipprovdu servizzi ta’ investiment f’isem iktar minn ditta waħda ta’ l-investiment ma għandhomx jiġu kkunsidrati bħala aġenti marbuta imma bla ditti ta’ l-investiment meta jidħlu fid-definizzjoni pprovvduta f’din id-Direttiva, bl-eċċezzjoni ta’ ċertri persuni li jistgħu jkunu eżentati. (37) Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għad-dritt li l-aġenti marbuta jindaħlu għal attivitajiet koperti b’Direttivi oħra u attivitajiet li għandhom x’jaqsmu magħhom rigward servizzi finanzjarji jew prodotti mhux koperti b’din id-Direttiva, inkluż f’isem il-partijiet ta’ l-istess grupp finanzjarju. (38) Il-kondizzjonijiet sabiex jiġu kondotti attivitajiet ‘il barra mill-fondi tad-ditta ta’ l-ivestiment (l-bejgħ bieb b’bieb) ma għandhomx ikunu koperti b’din id-Direttiva. (39) L-awtoritajiet kompetenti ta’ l-Istati Membri ma għandhomx jirreġistraw jew għandhom jirtiraw ir-reġistrazzjoni meta l-attivitajiet attwalment imwettqa jindikaw biċ-ċar illi aġent marbut ikun għażel is-sistema legali ta’ Stat Membru bil-għan li jevadi l-i standards iktar stretti fis-seħħ fi Stat Membru ieħor ġewwa t-territorju li fih ikun beħsiebu jew jwettaq jew tassew iwettaq il-parti l-kbira ta’ l-attivitajiet tiegħu. (40) Għall-għanijiet ta’ din id-Direttiva, il-kontropartijiet eliġibbli għandhom jiġu meqjusa li jaġixxu bħala klijenti. (41) Għall-għanijiet sabiex jiġi żgurat illi l-kondotta tar-regoli tal-kummerċ (inklużi r-regoli dwar l-aħjar twettiq u l-ġestjoni ta’ l-ordnijiet tal-kljenti) tiġi infurzata rigward dawk l-investituri l-iktar li jkollhom bżonn din il-protezzjoni, u sabiex tirrifletti l-prattika stabbilita sewwa tas-suq fil-Komunità kollha, huwa approprjat li jiġi ċċarat illi l-kondotta tar-regoli tal-kummerċ jistgħu jiġu rrinunzjati għalihom fil-każ ta’ transazzjonijiet midħula għalihom minn kontropartijiet eliġibbli jew miġjuba bejniethom. (42) Rigward it-transazzjonijiet imwettqa bejn il-kontropartijiet eliġibbli, l-obbligu li jiġu żvelati ordninijiet limitati lill-klijent għandu japplika biss meta l-kontroparti tkun qiegħda tibgħat b’mod espliċitu ordni tal-limitu lil ditta ta’ l-investiment għat-twettiq tagħha. (43) L-Istati Membri għandhom jipproteġu d-dritt tal-privatezza tal-persuni naturali rigward il-proċessar ta’ l-informazzjoni personali skond id-Direttiva 95/46/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ta’ l-24 ta’ Ottubru 1995 dwar il-protezzjoni ta’ l-individwi rigward il-proċessar ta’ l-informazzjoni personali u l-moviment ħieles ta’ din l-informazzjoni [13]. (44) Bil-mira doppja li jiġu protetti l-investituri u li jiġi żgurat l-operat bla xkiel tas-swieq tat-titoli, huwa meħtieġ li jiġi żgurat illi tinkiseb t-trasparenza tat-transazzjonijiet u li r-regoli stabbiliti għal dan il-għan japplikaw għad-ditti ta’ l-investiment meta joperaw fis-swieq. Sabiex l-investituri u l-parteċipanti fis-swieq jiġu megħjuna jistmaw f’kull waqt it-termini ta’ transazzjoni fl-ishma li jkunu qegħdin jikkunsidraw u sabiex wara jivverifikaw il-kondizzjonijiet li fihom tkun ġiet imwettqa, għandhom jiġu stabbiliti regoli komuni għall-pubblikazzjoni tad-dettalji tat-transazzjonijiet ikkompletati f’ishma u għall-iżvelar tad-dettalji ta’ l-opportunitajiet korrenti għall-kummerċ fl-ishma. Dawn ir-regoli huma meħtieġa sabiex jiżguraw l-integrazzjoni effettiva tas-swieq ta’ l-ekwità ta’ l-Istati Membri, sabiex jippromwovu l-effikaċja tal-proċess ġenerali tal-formazzjoni tal-prezzijiet għall-istrumenti ta’ l-ekwità, u sabiex jgħinu l-operat effettiv ta’ l-obbligi ta’ "l-aħjar twettiq". Dawn il-konsiderazzjonijiet jeħtieġu reġim komprensiv ta’ trasparenza li japplika għat-transazzjonijiet kollha fl-ishma irrispettivament mit-twettiq tagħhom minn ditta ta’ l-investiment fuq bażi bilaterali jew permezz tas-swieq irregolati jew il-MTFs. L-obbligi għad-ditti ta’ l-investiment skond din id-Direttiva sabiex jikkwotaw offerta u joffru prezz u sabiex iwettqu ordni bil-prezz ikkwotat ma jeħilsux lid-ditti ta’ l-investment mill-obbligu li jgħaddu ordni lejn post ieħor tat-twettiq meta din l-internalizzazzjoni tkun tista’ tipprevjieni lid-ditta milli tikkonforma ma’ l-obbligi ta’ "l-aħjar twettiq". (45) L-Istati Membri għandhom ikunu kapaċi japplikaw l-obbligi tar-rappurtaġġ tat-transazzjonijiet tad-Direttiva għall-istrumenti finanzjarji li ma jkunux ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat. (46) Stat Membru jista’ jiddeċiedi li japplika l-ħtiġiet tat-trasparenza ta’ qabel u ta’ wara l-kummerċ stabbiliti f’din id-Direttiva għall-istrumenti finanzjarji oħra milli l-ishma. F’dan il-każ, dawn il-ħtiġiet għandhom japplikaw għad-ditti kollha ta’ l-investimeni li tagħhom dan l-Istat Membru jkun l-Istat Membru tal-post għall-operati tagħhom ġewwa t-territorju ta’ dan l-Istat Membru u dawk imwettqa fuq in-naħa l-oħra tal-fruntiera permezz tal-libertà li jiġu pprovvduti s-servizzi. Għandhom japplikaw ukoll għall-operati mwettqa ġewwa t-territorju ta’ dan l-Istat Membru mill-friegħi stabbiliti fit-territorju tiegħu tad-ditti ta’ l-investiment awtorizzati fi Stat Membru ieħor. (47) Id-ditti ta’ l-investiment għandhom ilkoll ikollhom l-istess opportunitajiet li jingħaqdu mas-swieq irregolati fil-Komunità kollha jew ikollhom aċċess għalihom. Tkun xi tkun il-manjiera li fiha t-transazzjonijiet ikunu organizzati fl-Istati Membri fil-preżent, huwa importanti illi jiġu aboliti r-restrizzjonijiet tekniċi u legali dwar l-aċċess għas-swieq irregolati. (48) Sabiex tiġi ffaċilitata l-finalizzazzjoni tat-transazzjonijiet li jaqsmu l-fruntieri, huwa approprjat li jiġi pprovvdut l-aċċess għas-sistemi tal-clearance u tas-soluzzjoni tal-problemi fil-Komunità kollha mid-ditti ta’ l-investiment, irrispettivament minn jekk it-transazzjonijiet ikunux ġew konklużi pemezz tas-swieq irregolati fl-Istat Membru interessat, Id-ditti ta’ l-investiment li jixtiequ jipparteċipaw direttament fis-sistemi tas-soluzzjoni tal-problemi ta’ Stati Membri oħra għandhom jikkonformaw mal-ħtiġiet operattivi u kummerċjali rilevanti għas-sħubija u l-miżuri prudenzali sabiex isostnu l-funzjonament bla xkiel u bl-ordni tas-swieq finanzjarji. (49) L-awtorizzazzjoni għal ħidma f’suq irregolat għandha testendi għall-attivitajiet kollha li għandhom x’jaqsmu direttament mal-wirja, il-proċessar, it-twettiq, il-konferma u r-rappurtaġġ ta’ l-ordnijiet mill-punt li fih dawn l-ordnijiet jiġu rċevuti mis-suq irregolat sal-punt li fijh jiġu trasmessi għall-finalizzazzjoni sossegwenti, u għall-attivitajiet li għandhom x’jaqsmu mad-dħul ta’ l-istrumenti finanzjarji fil-kummerċ. Dan għandu jinkludi wkoll it-transazzjonijioet konklużi permezz tal-medju ta’ dawk maħtura li jagħmlu s-suq maħtura mis-suq irregolat li jindaħlu għalih skond is-sistemi tiegħu u skond ir-regoli li jirregolaw dawn is-sistemi. Mhux it-transazzjonijiet kollha konklużi mill-membri jew mill-parteċipanti tas-suq irregolat jew tal-MTF iridu jiġu kkunsidrati bħala konklużi ġewwa s-sistemi ta’ suq irregolat jew MTF. It-transazzjonijiet li l-membri jew il-parteċipanti jikkonkludu fuq bażi bilaterali u li ma jikkonformawx ma’ l-obbligi kollha stabbiliti għal suq irregolat jew għal MTF skond din id-Direttiva għandhom jiġu kkunsidrati bħala transazzjonijiet konklużi ‘l barra minn suq irregolat jew MTF għall-għanijiet tad-definizzjoni ta’ internalizzatur sistematiku. F’dan il-każ għandu japplika l-obbligu tad-ditti ta’ l-investiment li tagħmel pubbliku l-kwotazzjonijiet sodi jekk jiġu sodisfatti l-kondizzjonijiet stabbiliti b’din id-Direttiva. (50) L-internalizzaturi sistematiċi jistgħu jiddeċiedu li jagħtu aċċess lill-kwotazzjonijiet tagħhom lil klijenti tax-xiri bl-imnut biss, lil klijenti professjonali, jew lit-tnejn. Ma għandhomx jitħallew jiddiskriminaw f’dawn il-kategoriji ta’ klijenti. (51) L-Artikolu 27 ma jobbligax lill-internalizzaturi sistematiċi li jippubblikaw kwotazzjonijiet sodi fejn jidħlu transazzjonijiet ogħla mid-daqs standard tas-suq. (52) Meta ditta ta’ l-investiment tkun internalizzatur sistematiku kemm fl-ishma u kemm fi strumenti finanzjarji oħra, l-obbligu tal-kwotazzjoni għandu japplika biss rigward l-ishma mingħajr preġudizzju għall-Premessa 46. (53) Mhix l-intenzjoni ta’ din id-Direttiva li teħtieġ l-applikazzjoni tar-regoli tat-trasparenza ta’ qabel il-kummerċ għat-transazzjonijiet imwettqa fuq il-bażi ta’ OTC, li l-karatteristiċi tiegħu jinkludu li huma ad-hoc u irregolari u jitwettqu mal-kontropartijiet tal-bejgħ bl-ingrossa u jagħmlu parti minn relazzjoni tal-kummerċ li fiha nfisha tkun ikkaratterizzata b’neġozju ‘l fuq mid-daqs standard tas-suq, u meta n-negozji jitwettqu ‘l barra mis-sistemi li s-soltu jintużaw mid-ditta interessata fil-kummerċ tagħħa bħala internalizzatur sistematiku. (53) Id-daqs standard tas-suq għal kull klassi ta’ sehem ma għandux ikun sproporzjonat b’mod sinifikati għal kull sehem inkluż f’din il-klassi. (55) Ir-reviżjoni tad-Direttiva 93/6/KEE għandha tiffissa l-ħtiġiet kapitali minimi li magħhom għandhom jikkonformaw is-swieq irregolati sabiex jiġu awtorizzati u, filwaqt li jagħmlu dan, għandhom iqisu n-natura speċifika tar-riskji assoċjati ma’ dawn is-swieq. (56) L-operaturi ta’ suq irregolat għandhom ikunu kapaċi wkoll joperaw MTF skond id-dispożizzjonijiet rilevanti ta’ din id-Direttiva. (57) Id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva li jirrigwardaw l-ammissjoni ta’ l-istrumenti għall-kummerċ skond ir-regoli infurzati mis-suq irregolat għandhom ikunu mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tad-Direttiva 2002/34/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-28 ta’ Mejju 2001 dwar l-ammissjoni tat-titoli fil-listi uffiċjali tal-Boroż u fit-tagħrif li jrid jiġi ppubblikat dwar dawn it-titoli [14]. Suq irregolat ma għandux jiġu pprevenut milli japplika ħtiġiet iktar stretti rigward dawk li joħorġu t-titoli jew l-istrumenti li jkun qiegħed jikkunsidra għall-ammissjoni għall-kummerċ milli jiġu imposti skond din id-Direttiva. (58) L-Istati Membri għandhom ikunu kapaċi li jinnominaw awtoritajiet kompetenti differenti sabiex jinfurzaw l-obbligi mifruxu fil-wisa’ stabbiliti f’din id-Direttiva. Dawn l-awtoritajiet għandhom ikunu ta’ natura pubblika filwaqt li jiġu ggarantiti l-indipendenza tagħhom mill-atturi ekonomiċi u jevitaw il-konflitti ta’ interess. B’konformità mal-liġijiet nazzjonali, l-Istati Membri għandhom jiżguraw il-finanzjament approprjat ta’ l-awtorità kompetenti. In-nomina ta’ l-awtoritajiet pubbliċi ma għandhiex teskludi d-delega taħt ir-responsabbiltà ta’ l-awtorita kompetenti. (59) Kull tagħrif kunfidenzali rċevut mill-punt tal-kuntatt ta’ Stat Membru permezz tal-punt tal-kuntatt ta’ Stat Membru ieħor għandu jiġi meqjus bħala purament domestiku. (60) Huwa meħtieġ li tittejjeb il-konverġenza tal-poteri għad-dispożizzjoni ta’ l-awtoritajiet kompetenti sabiex titwitta t-triq lejn intensità ekwivalenti ta’ l-infurzar matul is-suq finanzjarju integrat kollu. Sett minimu komuni tal-poteri mżewweġ ma’ riżorsi adegwati għandu jiggarantixxi l-effikaċja tas-sorveljanza. (61) Bil-ħsaieb li jiġu protetti l-klijenti u mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-klijenti li jressqu l-azzjoni tagħhom quddiem l-qrati, huwa approprjat li l-Istati Membri jinkoraġġixxu lill-korpi pubbliċi u privati stabbiliti bil-ħsieb li jsolvu l-kwistjonijiet barra mill-qorti, li jikkoperaw sabiex isolvu l-kwistjonijiet li jaqsmu l-funtieri, billi jqisu r-Rakkommandazzjoni tal-Kummissjoni 98/257/KE tat-30 ta’ Marzu 1998 dwar il-prinċipji li japplikaw għall-korpi responsabbli mis-soluzzjoni tal-kontroversji barra mill-qorti rigward il-kwistjonijiet tal-konsumaturi [15]. Meta jkunu qegħdin jiġu implimentati d-dispożizzjonijiet dwar il-proċeduri ta’ l-ilmenti u tar-riparazzjoni għas-soluzzjoni barra mill-qorti, l-Istati Membri għandhom jiġu inkoraġġiti li jużaw il-mekkaniżmi eżistenti ta’ koperazzjoni li jaqsam il-fruntieri, notabbilment in-Network ta’ l-Ilmenti dwar is-Servizzi Finanzjarji (il-FIN-Net). (62) Kull skambju jew trasmissjoni tat-tagħrif bejn l-awtoritajiet kompetenti, awtoritajiet oħra, korpi jew persuni għandhom ikunu skond ir-regoli dwar it-trasferiment ta’ l-informazzjoni personali lil pajjiżi terzi kif stabbilit fid-Direttiva 95/46/KE. (63) Huwa meħtieġ li jiġu rrinfurzati d-dispożizzjonijiet dwar l-iskambju tat-tagħrif bejn l-awtoritajiet kompetenti nazzjonali li li jiġu msaħħa d-dmirijiet ta’ l-assistenza u l-koperazzjoni li għandhom jagħtu lil xulxin. Minħabba l-attività tiżdied li taqsam il-fruntieri, l-awtoritajiet kompetenti għandhom jipprovdu lil xulxin it-tagħrif rilevanti sabiex jeżerċitaw il-funzjonijiet tagħhom, sabiex jiżguraw l-infurzar effettiv ta’ din id-Direttiva, inklużi s-sitwazzjonijiet meta l-kontravenzjonijiet jew il-kontravenzjonijiet issuspettati jistgħu jkunu ta’ tħassib lill-awtoritajiet f’żewġ Stati Membri jew iktar. Fl-iskambju tat-tagħrif, hija meħtieġa segretezza stretta professjonali sabiex tiġi żgurata t-trasmissjoni bla xkiel ta’ dan it-tagħrif u għall-protezzjoni ta’ drittijiet partikolari. (64) Fil-laqgħa tiegħu fis-17 ta’ Lulju 2000, il-Kunsill stabbilixa Kumitat tal-Għorrief dwar ir-Regolazzjoni tas-Swieq Ewropej tat-Titoli. Fir-rapport finali tiegħu, il-Kumitat tal-Għorrief ippropona d-dħul ta’ modi tat-teknika ġodda leġislattivi msejsa fuq avviċinament fuq erba’ livelli, jiġifieri il-prinċipji qafas, il-miżuri ta’ l-implimetazzjoni, il-koperazzjoni u l-infurzar. Il-Livell 1, id-Direttiva, għandha tillimita ruħha għall-prinċipji "qafas" fil-wisa’ u ġenerali, filwaqt li l-Livell 2 għandu jkun fih il-miżuri tekniċi ta’ implimentazzjoni li jridu jiġu adottati mill-Kummissjoni bil-għajnuna ta’ kumitat. (65) Ir-Riżoluzzjoni adottata mill-Kunsill Ewropew ta’ Stokkolma tat-23 u l-24 ta’ Marzu 2001 endorsjat ir-rapport finali tal-Kumitat tal-Għorrief u l-avviċinament fuq erba’ livelli propost sabiex jagħmel iktar effiċjenti u trasparenti l-proċess regolatorju għal-leġislazzjoni Komunitarja dwar it-titoli. (66) Skond il-Kunsill Ewropew ta’ Stokkolma, il-miżuri ta’ implimentazzjoni tal-Livell 2 għandhom jintużaw iktar spiss, sabiex jiġi żgurat illi d-dispożizzjonijiet tekniċi jistgħu jinżammu aġġornati ma’ l-iżviluppi tas-suq u dawk tas-sorveljanza, u għandhom jiġu ffissati temmiet taż-żmien għall-istadji kollha tax-xogħol tal-Livell 2. (67) Ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta’ Frar 2002 dwar l-implimentazzjoni tal-leġislazzjoni rigward is-servizzi finanzjarji endorsjat ukoll ir-rapport tal-Kumitat tal-Għorrief, fuq il-bażi ta’ dikjarazzjoni sollenni magħmula quddiem il-Parlament fl-istess jum mill-Kummissjoni u l-ittra tat-2 ta’ Ottubru 2001 indirizzata mill-Kummissjonarju tas-Suq Intern lill-President tal-Kumitat Parlamentari dwar l-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji rigward is-salvagwardi għar-rwol tal-Parlament Ewropew f’dan il-proċess. (68) Il-miżuri meħtieġa għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva għandhom jiġu adottati skond id-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE tat-28 ta’ Ġunju 1999 li tistabbilixxi l-proċeduri għall-eżerċizzju tal-poteri ta’ implimentazzjoni kkonferiti fuq il-Kummissjoni [16]. (69) Il-Parlament Ewropew għandu jingħata perjodu taż-żmien ta’ tliet xhur mill-ewwel trasmissjoni tal-miżuri abbozzati ta’ l-implimentazzjoni sabiex jippermetti li jeżaminahom u jagħti l-opinjoni tiegħu. Madankollu, f’każijiet urġenti u ġġustifikati kif mistħoqq, dan il-perjodu taż-żmien jista’ jitqassar. Jekk, f’dan il-perjodu taż-żmien, titgħadda riżoluzzjoni mill-Parlamnt Ewropew, il-Kummissjoni għandha teżamina mill-ġdid il-miżuri abbozzati. (70) Bil-ħsieb li jitqiesu iktar żviluppi fis-swieq finanzjarji, il-Kummissjoni għandha tissottometti rapporti lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet li jirrigwardaw l-assigurazzjoni ta’ l-indennità professjonali, l-iskop tar-regoli tat-trasparenza u l-awtorizzazzjoni possibbli tan-negozjati speċjalizzati fid-derivattivi tal-merkanzija bħala ditti ta’ l-investiment. (71) Il-għan li jinħoloq suq finanzjarju integrat, li fih l-investituri jiġu protetti b’mod effettiv u li jiġu ssalvagwardati l-effikaċja u l-integrità tas-suq ġenerali, jeħtieġ li jiġu stabbiliti ħtiġiet regolatorji komuni li jkollhom x’jaqsmu mad-ditti ta’ l-invesdtiment kulfejn ikunu awtorizzati fil-Komunità u li jirregolaw il-funzjonament tas-swieq irregolati u sistemi oħra tal-kummerċ sabiex jiġu pprevenuti l-opaċità jew id-diżordni f’suq milli jimminaw l-operat effiċjenti tas-sistema finanzjarja Ewropea kollha. Ġaladarba dan il-għan jista’ jinkiseb aħjar fil-livell Komunitarju, il-Komunità tista’ tadotta miżuri skond il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif iddikjarat fl-Artikolu 5 tat-Trattat. Skond il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif iddikjarat f’dan l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx iktar il bogħod minn dak li hu meħtieġ sabiex jinkiseb dan il-għan, ADDOTTAW DIN ID-DIRETTIVA: IT-TITOLU I DEFINIZZJONIJIET U SKOP Artikolu 1 Skop 1. Din id-Direttiva għandha tapplika għad-ditti ta’ l-investiment u s-swieq irregolati. 2. Id-dispożizzjonijiet li ġejjin għandhom japplikaw ukoll għall-istituzzjonijiet tal-kreditu awtorizzati skond id-Direttiva 2000/12/KE, meta jipprovdu servizz ta’ investiment jew iktar u/jew iwettqu attivitajiet ta’ investiment: - l-Artikoli 2(2), 11, 13 u 14 - Il-Kapitolu II tat-Titolu II bl-esklużjoni tat-tieni sub-paragrafu ta’ l-Artikolu 23(2), - Il-Kapitolu III tat-Titolu II bl-esklużjoni ta’ l-Artikoli minn 31(2) sa 31(4), minn 32(2) sa 32(6) u l-Artikolu 32(9), - l-Artikoli minn 48 sa 53, 57, 61 u 62, u - l-Artikolu 71 Artikolu 2 L-eżenzjonijiet 1. Din id-Direttiva ma għandhiex tapplika għal: (a) l-impriżi ta’ l-assigurazzjoni kif iddefiniti fl-Artikolu 1 tad-Direttiva 73/239/KEE jew l-impriżi ta’ l-assigurazzjoni kif iddefiniti fl-Artikolu 1 tad-Direttiva 2002/83/KE jew l-impriżi li jwettqu attivitajiet ta’ l-assigurazzjoni mill-ġdid jew tar-retroċessjoni riferiti fid-Direttiva 64/225/KEE; (b) il-persuni li jipprovdu servizzi ta’ investiment b’mod esklussiv għall-impriżi ewliena tagħhom, għas-sussidjarji tagħhom jew għal sussidjarji ta’ l-impriżi ewliena tagħhom; (ċ) il-persuni li jipprovdu servizz ta’ investiment meta dan is-servizz jiġi pprovvdut f’manjiera inċidentali fil-kors ta’ attività professjonali u li din l-attività tkun irregolata mid-dispożizzjonijiet legali jew regolatorji jew minn kodiċi ta’ l-etika li jirregola l-professjoni u li ma jeskludix il-provvediment ta’ dan is-servizz; (d) il-persuni li ma jipprovdu l-ebda servizzi ta’ investiment għajr dawk tal-kummerċ akkont tagħhom infushom għajr jekk ikunu minn dawk li jagħmlu s-suq jew jinnegozjaw akkont tagħhom infushom barra minn suq irregolat jew minn MTF fuq bażi organizzat, frekwenti u sistematiku billi jipprvdu sistema aċċessibbli għal partijiet terzi sabiex jidħlu f’kummerċ magħhom; (e) il-persuni li jipprovdu servizzi ta’ investiment li jikkonsistu b’mod esklussiv fl-amministrazzjoni ta’ skemi tal-parteċipazzjoni ta’ l-impjegati; (f) il-persuni li jipprovdu servizzi ta’ investiment li jinvolvu biss kemm l-amministrazzjoni ta’ skemi tal-parteċipazzjoni ta’ l-impjegati kif ukoll il-provvediment ta’ servizzi b’mod exklussiv għall-impriżi ewliena tagħhom, għas-sussidjarji tagħhom jew għal sussidjarji oħra ta’ l-impriżi ewliena tagħhom; (g) il-membri tas-Sistema Ewropea tal-Banek Ċentrali u korpi oħra nazzjonali li jwettqu funzjonijiet simili u korpi pubbliċi oħra inkarigati mill-ġestjoni tad-dejn pubbliku jew li jintervjienu f’dan; (h) l-impriżi ta’ investimenti kollettivi u l-fondi tal-pensjonijiet sewwa jekk ikkordinati fil-livell Komunitarju u sewwa jekk le u d-depożitarji u l-amministraturi ta’ dawn l-impriżi; (i) il-persuni li jinnegozjaw fl-istrumenti finanzjarji akkont tagħhom infushom, jew li jipprovdu servizzi ta’ investiment fid-deriavattivi tal-merkanzija jew kuntratti derivattivi inklużi fit-Taqsima Ċ 10 ta’ l-Anness I lill-klijenti tal-kummerċ ewlieni tagħhom, sakemm din tkun attività anċillari għall-kummerċ ewlieni tagħhom, meta kkunsidrat fuq il-bażi ta’ gruppi, u dan il-kummerċ ewlieni ma jkunx il-provvediment ta’ servizzi ta’ investument fit-tifsira ta’ din id-Direttiva jew ta’ servizzi bankarji skond id-Direttiva 2000/12/KE; (j) il-persuni li jipprovdu pariri dwar l-investiment fil-kors li jipprovdu attività professjonali oħra mhux koperta b’din id-Direttiva sakemm il-provvediment ta’ dawn il-pariri ma jkunx imħallas b’mod speċifiku; (k) il-persuni li l-kummerċ ewlieni tagħhom jikkonsisti fil-kummerċ akkont tagħhom infushom fil-merkanzija u/jew fid-deriavttivi tal-merkanzija. Din l-eċċezzjoni ma għandhiex tapplika meta l-persuni li jinnegozjaw akkont tagħhom infushom fil-merkanzija u/jew fid-derivattivi tal-merkanzija jagħmlu parti minn grupp li l-kummerċ ewlieni tagħhom huwa l-provvediment ta’ servizzi oħra ta’ l-investiment fit-tifsira ta’ din id-Direttiva jew ta’ servizzi bankarji skond id-Direttiva 2000/12/KE; (l) id-ditti li jipprovdu servizzi ta’ investiment u/jew iwettqu attivitajiet ta’ l-investiment li jikkonsistu b’mod esklussiv fil-kummerċ akkont tagħhom infushom fis-swieq ta’ l-oġġetti finanzjarji mixtrija bil-prezz miftiehem imma mħallsa wara, jew il-għażliet jew derivattivi oħra u fis-swieq tal-flus fil-pront bil-għan waħdieni li ma jikkommettux ruħhom fuq il-posizzjonijiet tas-swieq tad-deriavttivi jew li jagħmlu l-prezzijiet għalihom u li jkunu ggarantiti mill-membri li jagħmlu l-clearance ta’ l-istess swieq, meta r-responsabbiltà sabiex jiġi żgurat it-twettiq tal-kuntratti midħula għalihom minn dawn id-ditti tiġi midħula għaliha mill-membri tal-clearance ta’ l-istess swieq; (m) l-assoċjazzjonijiet stabbiliti bil-fondi Daniżi u Finlandiżi tal-pensjonijiet bil-għan waħdieni li jiġġestjonaw l-attivi tal-fondi tal-pensjonijiet li huma membri ta’ dawn l-assoċjazzjonijiet; (n) l-"aġenti di cambio" li l-attivitajiet u l-funzjonijiet tagħhom huma rregolati bl-Artikolu 201 tad-Digriet Leġislattiv Taljan Nru 58 ta’ l-24 ta’ Far 1998. 2. Id-drittijiet ikkonferiti minn din id-Direttiva ma għandhomx jestendu għall-provvediment tas-servizzi bħala kontropartijiet fit-transazzjonijiet imwettqa mill-korpi pubbliċi li jinnegozjaw fid-dejn pubbliku jew mill-membri tas-Sistema Ewropea tal-Banek Ċentrali li jwettqu l-kompiti tagħhom kif ipprovvdut fit-Trattat u l-Istatut tas-Sistema Ewropea tal-Banek Ċentrali u tal-Bank Ċentrali Ewropew jew li jwettqu funzjonijiet ekwivalenti skond id-disposizzjonjiet nazzjonali. 3. Sabiex jitqiesu l-iżviluppi fis-swieq finanzjarji, u sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva, il-Kummissjoni, filwaqt li taġixxi skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), tista’, rigward l-eżenzjonijiet (ċ) (i), u (k), tiddefinixxi l-kriterji sabiex jiġi stabbilit meta attività trid tiġi kkunsidrata bħala anċillari għall-kummerċ ewlieni fil-livell ta’ grupp kif ukoll sabiex tistabbilixxi meta tiġi pprovvduta attività f’manjiera inċidentali. Artikolu 3 L-eżenzjonijiet bil-għażla 1. L-Istati Membri jistgħu jagħżlu li ma japplikawx din id-Direttiva rigward kull persuna li għaliha huma l-Istat Membru tal-post li: - ma jkollhiex il-permess li żżomm il-fondi jew it-titoli tal-klijenti u li għal din ir-raġuni ma titħalla fl-ebda ħin li tqiegħed lilha nfisha f’debitu mal-klijenti tagħha, u - ma jkollha l-permess li tipprovdi l-ebda servizz ta’ investiment għajr li tirċievi u tittrasmetti l-ordnijiet fit-titoli trasferibbli u l-unitajiet fl-impriżi ta’ investiment kollettiv u l-provvediment ta’ pariri dwar l-investimenti li jkollhom x’jaqsmu ma’ dawn l-istrumenti finanzjarji, u - fil-kors tal-provvediment tas-servizz, titħalla tittrasmetti ordnijiet biss lil: (i) id-ditti ta’ l-investiment awtorizzati skond din id-Direttiva; (ii) l-istituzzjonijiet ta’ kreditu awtorizzati skond id-Direttiva 2000/12/KE; (iii) il-friegħi tad-ditti ta’ l-investiment jew ta’ l-istituzzjonijiet tal-kreditu li jkunu awtorizzati f’pajjiż terz u li jkunu bla ħsara għar-regoli prudenzali u jikkonformaw magħhom, ikkunsidrati mill-awtoritajiet kompetenti li jkunu mill-inqas strinġenti daqs dawk sabbiliti f’din id-Direttiva, fid-Direttiva 200/12/KE jew fid-Direttiva 93/6/KEE; (iv) l-impriżi ta’ investiment kollettiv awtorizzati bil-liġijiet ta’ Stat Membru li jqiegħdu unitajiet fis-suq għall-pubbliku u għall-amministraturi ta’ dawn l-impriżi; (v) il-kumpanniji ta’ l-investiment b’kapital fiss, kif iddefiniti fl-Artikolu 15(4) tat-Tieni Direttiva tal-Kunsill 77/91/KEE tat-13 ta’ Diċembru 1976 dwar il-kordinament tas-salvagwardji li, għall-protezzjzoni ta’ l-interessi tal-membri u ta’ oħrajn, huma meħtieġa mill-Istati Membri tal-kumpanniji fit-tifsira tat-tieni paragrafu ta’ l-Artikolu 58 tat-Trattat, rigward il-formazzjoni ta’ kumpannijii pubbliċi b’lijabbiltajiet limitati u ż-żamma u l-bdil tal-kapital tagħhom, bil-ħsieb li jagħmlu dawn it-titoli ekwivalenti [17], li t-titoli tagħhom tas-sigurtà huma elenkati jew ikkummerċjati f’suq irregolat fi Stat Membru; sakemm l-attivitajiet ta’ dawn il-persuni jkunu rregolati fil-livell nazzjonali. 2. Il-Persuni esklużi mill-iskop ta’ din id-Direttiva skond il-paragrafu 1 ma jistgħux jibbenefikaw mil-libertà li jipprovdu servizzi u/jew attivitajiet jew li jistabbilixxu friegħi kif ipprovvdut fl-Artikoli 31 u 32 rispettivament. Artikolu 4 Id-Definizzjonijiet 1. Għall-għanijiet ta’ din id-Direttiva, għandhom japplikaw id- definizzjonijiet li ġejjin: 1) "Ditta ta’ investiment" tfisser kull persuna legali li x-xogħol jew kummerċ regolari tagħha huma l-provvediment ta’ servizz jew iktar ta’ investiment lil partijiet terzi u/jew it-twettiq ta’ attività jew iktar ta’ investiment fuq bażi professjonali; Fid-definizzjoni ta’ ditti ta’ l-ivestiment, l-Istati Membri jistgħu jinkludu impriżi li mhumiex persuni legali, sakemm: (a) l-istatus legali tagħhom jiżgura livell ta’ protezzjoni lill-interessi ta’ partijiet terzi ekwivalenti għal dak li jista’ jingħata minn persuni legali, u (b) huma bla ħsara għas-sorveljanza prudenzali approprjata ekwivalenti għall-għamla legali tagħhom. Madankollu, meta persuna naturali tipprovdi servizzi li jinvolvu ż-żamma tal-fondi jew tat-titoli trasferibbli ta’ partijiet terzi, tista’ tiġi kkunsidrata bħala ditta ta’ l-investiment għall-għanijiet ta’ din id-Direttiva biss jekk, mingħajr preġudizzju għall-ħtiġiet l-oħra imposti b’din id-Direttiva u fid-Direttiva 93/6/KEE, il-persuna tikkonforma mal-kondizzjonijiet li ġejjin: (a) id-drittijiet tal-pussess ta’ partijiet terzi fl-istrumenti u l-fondi jridu jiġu ssalvagwardati, b’mod speċjali fl-eventwalità tal-falliment tad-ditta jew tal-proprjetarji tagħha, il-qbid bil-liġi, il-kumpens jew kull azzjoni oħra mill-kredituri tad-ditta jew tal-proprjetarji tagħha; (b) id-ditta trid tkun bla ħsara għar-regoli ddisinjati sabiex jimmonitorjaw is-solvibbiltà tal-proprjetarji tagħha; (ċ) il-kontijiet annwali tad-ditta jridu jiġu vverifikati minn persuna jew iktar mogħtija s-setgħa skond il-liġijiet nazzjonali, li jivverifikaw il-kontijiet; (d) meta d-ditta jkollha proprjetarju wieħed biss, irid jagħmel provvediment għall-protezzjoni ta’ l-investituri fl-eventwalità li d-ditta tieqaf mil-kummerċ tagħha wara l-mewt tiegħu, l-inkapaċità tiegħu jew kull grajja oħra minn din. 2) "Servizzi u attivitajiet ta’ investiment" ifissru kull waħda mis-servizzi u l-attivitjiet elenkati fit-Taqsima A ta’ l-Anness I li għandhom x’jaqsmu ma’ kull wieħed mill-istrumenti elenkati fit-Taqsima Ċ ta’ l-Anness I; Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi, hija u taġixxi skond il-proċedura riferita fl-Artiklu 64(2): - il-kuntratti tad-derivattivi msemmija fit-Taqsima Ċ 7 ta’ l-Anness I li jkollhom il-karatteristiċi ta’ strumenti finanzjarji oħra derivattivi, filwaqt li jqisu jekk, fost ħwejjeġ oħra, jiġux ikklerjati u solvuti l-kontroversji permezz ta’ uffiċċji tal-clearance ikkonoxxuti jew le jew huma bla ħsara jew le għal sejħiet regolari tal-marġini - il-kuntratti tad-derivattivi msemmija fit-Taqsima Ċ 10 ta’ l-Anness I li jkollhom il-karatteristiċi ta’ strumenti finanzjarji oħra derivattivi, filwaqt li jqisu jekk, fost ħwejjeġ oħra, jiġux kkummerċjati jew le f’suq irregolat jew MTF, ikklerjati u solvuti l-kontroversji permezz ta’ uffiċċji tal-clearance ikkonoxxuti jew le jew huma bla ħsara jew le għal sejħiet regolari tal-marġini; 3) "Servizzi anċillari" jfissru kull wieħed mis-servizzi elenkati fit-Taqsima B ta’ l-Anness I; 4) "Parir/i dwar l-investiment/i" ifissru l-provvediment ta’ rakkommandazzjonijiet personali lill-klijent, jew fuq it-talba tiegħu jew fuq l-inizjattiva tad-ditta ta’ l-investiment, rigward transazzjoni jew iktar li jkollhom x’jaqsmu ma’ l-istrumenti finanzjarji; 5) "It-twettiq ta’ l-ordnijiet f’isem il-klijenti" ifisser ħidma sabiex jiġu konklużi ftehimijiet għax-xiri jew għall-bejgħ ta’ strument finanzjarju jew iktar f’isem klijenti; 6) "In-negozjar akkont tagħhom infushom" ifisser in-negozjar fuq il-kapital proprjetarju li jirriżulta fil-konklużjoni tat-transazzjonijiet fi strument finanzjarju jew iktar; 7) "Internalizzatur sistematiku" ifisser ditta ta’ l-investiment li, fuq bażi organizzat, frekwenti u sistematiku, tinnegozja akkont tagħha nfisha billi twettaq l-ordnijiet tal-klijenti barra minn suq irregolat jew MTF; 8) "Wieħed/dak li jagħmel is-suq" ifisser persuna li żżomm lilha nfisha fis-swieq finanzjarji fuq bażi kontinwu bħala lesta li tinnegozja akkont tagħha nfisha billi tixtri u tbigħ strumenti finanzjarji fuq il-kapital proprjetarju bi prezzijiet iddefiniti minnha; 9) "Il-ġestjoni tal-portafoll" tfisser il-maniġġjar tal-portafolli skond il-mandati mogħtija mill-klijenti fuq bażi diskrezzjonali, klijent bi klijent, meta dawn il-portafolli jinkludu strument finanzjarju jew iktar; 10) "Klijent" ifisser kull persuna naturali jew legali li ditta ta’ l-investiment tipprovdihom b’investiment u/jew servizzi anċillari; 11) "Klijent professjonali" ifisser klijent li jissodisfa l-kriterji stabbiliti fl-Anness II; 12) "Klijent tax-xiri bl-imnut" ifisser klijent li mhux klijent professjonali; 13) "Operatur tas-suq" ifisser persuna jew persuni li jiġġestjonaw u/jew joperaw il-kummerċ ta’ suq irregolat. L-operatur tas-suq jista’ jkun is-suq irregolat innifsu; 14) "Suq irregolat" ifisser sistema multilaterali mħaddma u/jew immaniġġjata minn operatur tas-suq, li ġġib flimkien, jew tiffaċilita li ġġib flimkien l-interessi multipli tax-xiri u l-bejgħ ta’ partijiet terzi u l-interessi tal-bejgħ fi strumenti finanzjarji - fis-sistema u skond regoli mhux diskrezzjonali - f’manjiera li tirriżulta f’kuntratt, rigward l-istrumenti finanzjarji imdaħħla għall-kummerċ skond ir-regoli u/jew is-sistemi tagħha, u li hija awtorizzata u tiffunzjona b’mod regolari u skond id-dispożizzjonijiet tat-Titolu III; 15) "Faċilità multilaterali tal-kummerċ (MTF)" tfisser sistema multilaterali, imħaddma minn ditta ta’ l-investiment jew minn operatur tas-suq, li ġġib flimkien l-interessi multipli tax-xiri u l-bejgħ minn partijiet terzi fi strumenti finanzjarji - fis-sistema u skond ir-regoli mhux diskrezzjonali - f’manjiera li tirriżulta f’kuntratt skond id-dispożizzjonijiet tat-Titolu II; 16) "Ordni tal-limitu" ifisser ordni sabiex jinxtara jew jinbigħ strument finanzjarju fil-limitu speċifikat tal-prezz tiegħu jew aħjar jew għal daqs speċifikat; 17) "Strument finanzjarju" ifisser dawk l-istrumenti speċifikati fit-Taqsima Ċ ta’ –L-Anness I; 18) "Titoli trasferibbli" ifissru dawk il-klassijiet ta’ titoli li huma negozjabbli fis-suq tal-kapital, bl-eċċezzjoni ta’ l-istrumenti tal-ħlas, bħal: (a) ishma f’kumpanniji jew titoli oħra ekwivalenti għall-ishma f’kumpanniji, sħubijiet jew entitajiet oħra, u l-irċevuti depożitarji rigward l-ishma; (b) il-kambjali jew għamliet oħra ta’ dejn issekurizzat, inklużi l-irċevuti depożitarji rigward dawn it-titoli; (ċ) kull titolu ieħor li jagħti d-dritt għall-akkwist jew il-bejgħ ta’ kull titolu trasferibbli minn dan jew li joħloq soluzzjoni tal-kontroversji rigward flus fil-pront stabbilita b’riferiment għat-titoli trasferibbli, muniti korrenti, rati ta’ imgħax jew ir-riżultati tal-produzzjoni tagħhom, oġġetti jew indiċijiet jew miżuri oħra; 19) "Strumenti tas-suq tal-flus" ifissru dawk il-klassijiet ta’ strumenti li jiġu normalment ikkummerċjati fis-suq tal-flus, bħalma huma l-kambjali tat-teżor, iċ-ċertifikati tad-depożitu u studji kummerċjali u strumenti li jeskludu l-ħlas; (20) "Stat Membru tal-post" ifisser: (a) fil-każ tad-ditti ta’ l-investiment: (i) jekk id-ditta ta’ l-investment hija persuna naturali, l-Istat Membru li fih ikun lokat l-uffiċċju prinċipali tagħha; (ii) jekk id-ditta ta’ l-investment hija persuna legali, l-Istat Membru li fih ikun lokat l-uffiċċju rreġistrat tagħha; (iii) jekk id-ditta ta’ l-investment ma jkollha l-ebda uffiċċju rreġistrat taħt il-liġijiet nazzjonali tagħha, l-Istat Membru li fih ikun lokat l-uffiċċju prinċipali tagħha; (b) fil-każ ta’ suq irregolat, l-Istat Membru li fih ikun irreġistrat is-suq irregolat jew, jekk taħt il-liġijiet ta’ dan l-Istat Membru ma jkollu l-ebda uffiċċju rreġistrat, l-Istat Membru li fih ikun lokal l-uffiċċju ewlieni tas-suq irregolat; 21) "Stat Membru ospitatur" ifisser l-Istat Membru, għajr l-Istat Membru tal-post, li fih ditta ta’ l-investiment ikollha fergħa jew twettaq servizzi u/jew attivitajiet jew l-Istat Membru li fih suq irregolat jipprovdi l-arranġamenti approprjati sabiex jiffaċilita l-aċċess għall-kummerċ fis-sistema tiegħu mill-membri remoti jew mill-parteċipanti stabbiliti f’dan l-istess Stat Membru; 22) "Awtorità kompetenti" tfisser l-awtorità, innominata minn kull wieħed mill-Istati Membri skond l-Artikolu 48, għajr jekk speċifikat xorta oħra f’din id-Direttiva; 23) "Istituzzjonijiet ta’ kreditu" ifissru istituzzjonijiet ta’ kreditu kif iddefiniti skond id-Direttiva 2000/12/KE; 24) "Kumpannija tal-ġestjoni ta’ l-UCITS" tfisser kumpannija tal-ġestjoni kif iddefinita fid-Direttiva tal-Kunsill 85/611/KEE tal-20 ta’ Diċembru 1985, dwar il-kordinament tal-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi li għandhom x’jaqsmu ma’ l-impriżi għall-investiment kollettiv fit-titoli trasferibbli (l-UCITS) [18]; 25) "Aġent marbut" ifisser persuna naturali jew legali li, taħt ir-responsabbiltà sħiħa u inkondizzjonata ta’ ditta waħda biss ta’ l-investiment li taġixxi f’isimhom, tippromwovi investiment jew servizzi anċillari lill-klijenti u lill-klijenti prospettivi, tirċievi u tittrasmetti struzzjonijiet jew ordnijiet mill-kljent rigward is-servizzi ta’ l-investiment jew l-istrumenti finanzjarji, tqiegħed l-istrumenti finanzjarji u/jew tipprovdi pariri lill-klijenti jew lill-klijenti prospettivi rigwrd dawn l-istrumenti u servizzi finanzjarji; 26) "Fergħa" tfisser post tal-kummerċ għajr l-uffiċċju ewlieni li jagħmel parti minn ditta ta’ l-investiment, li ma għandux personalità legali u li jipprodi servizzi u/jew servizzi ta’ l-investiment u li jista’ wkoll iwettaq servizzi anċillari li għalihom tkun ġiet awtorizzata d-ditta ta’ l-investiment bil-kwartieri ġenerali fi Stat Membru ieħor għandu jiġi meqjus bħala fergħa waħdiena; 27) "Sehem li jikkwalifika" ifisser kull sehem dirett jew indirett f’ditta ta’ l-investiment li jirrappreżenta 10 % jew iktar tal-kapital jew tad-drittijiet tal-vot, kif iddikjarat fl-Artikolu 92 tad-Direttiva 2001/34/KE, jew li jagħmilha possibbli li tiġie eżerċitata influwenza sinifikanti fuq il-ġestjoni tad-ditta ta’ l-investiment li fiha jinżamm dan is-sehem; 28) "Impriża ewliena" tfisser impriża li minnha joħorġu impriżi oħra kif iddefinitia fl-Artikoli 1 u 2 tas-Seba’ Direttiva tal-Kunsill 83/349/KEE tat-13 ta’ Ġunju 1983 dwar il-kontijiet ikkonsolidati [19]; 29) "Sussidjarja" tfisser impriża sussidjarja kif iddefinita fl-Artikoli 1 u 2 tad-Direttiva 83.3439/KEE, inkluża kull sussidjarja ta’ impriża sussidjarja ta’ impriża ewliena aħħarija; (30) "Kontroll" ifisser il-kontroll kif iddefinit fl-Artikolu 1 tad-Direttiva 83/349/KEE; 31) "Rabtiet mill-qrib" ifissru sitwazzjoni li fiha żewġ persuni naturali jew legali jew iktar ikunu marbuta flimkien bi: (a) il-parteċipazzjoni li tfisser il-pussess, dirett jew permezz tal-kontroll, ta’ 20 % jew iktar tad-drittijiet tal-vot jew tal-kapital ta’ impriża; (b) il-kontroll li jfisser ir-relazzjoni bejn impriża ewliena u sussidjarja fil-każijiet kollha riferiti fl-Artikolu 1(1) u (2) tad-Direttiva 83/349/KEE, jew relazzjoni simili bejn kull persuna naturali jew legali u impriża, b’kull impriża sussidjarja ta’ impriża sussidjarja tiġi kkunsidrata wkoll bħala s-sussidjarja ta’ impriża ewliena li tkun il-kap ta’ dawn l-impriżi. Sitwazzjoni li fiha żewġ persuni naturali jew legali jew iktar ikunu marbuta b’mod permanenti ma’ l-istess persuna waħda b’relazzjoni ta’ kontroll għandha wkoll tiġi meqjusa bħala rabta mill-qrib bejn dawn il-persuni. 2. Sabiex jitqiesu l-iżviluppi tekniċi fis-swieq finanzjarji u sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi ta’ din id-Direttiva, il-Kummissjoni, filwaqt li taġixxi skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), tista’ tiċċara d-definizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu. IT-TITOLU II KONDIZZJONIJIET GĦALL-AWTORIZZAZZJONI U L-OPERAT GĦAD-DITTI TA’ L-INVESTIMENT IL-KAPITOLU I KONDIZZJONIJIET U PROĊEDURI GĦALL-AWTORIZZAZZJONI Artikolu 5 Il-Ħtieġa ta’ awtorizzazzjoni 1. Kull wieħed mill-Istati Membri għandu jeħtieġ illi t-twettiq tax-xogħol tas-servizzi jew l-attivitajiet ta’ l-investiment bħala mestier jew kummerċ rregolati fuq bażi professjonali irid ikun bla ħsara għal awtorizzazzjoni minn qabel skond id-dispopsizzjonijiet ta’ dan il-Kapitolu. Din l-awtorizzazzjoni għandha tiġi konċessa mill-awtorità kompetenti ta’ l-Istat Membru tal-post innominata skond l-Artikolu 48. 2. Bħala deroga mill-paragrafu 1, l-Istati Membri jistgħu jippermettu lil kull operatur tas-suq li jopera MTF, bla ħsara għall-verifika minn qabel tal-konformità tiegħu mad-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kapitolu, minbarra l-Artikoli 11 u 15. 3. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu reġistru tad-ditti kollha ta’ l-investiment. Dan ir-reġistru għandu jkun aċċessibbli b’mod pubbliku u għandu jkun fih tagħrif dwar is-servizzi u/jew l-attivitajiet li għalihom id-ditta ta’ l-investiment tkun awtorizzata. Għandu jiġi aġġornat fuq bażi regolari. 4. Kull Stat Membru għandu jeħtieġ illi: - kull ditta ta’ investiment li hija persuna legali jkollha l-uffiċċju ewlieni tagħha fl-istess Stat Membru fejn ikollha l-uffiċċju rreġistrat tagħha, - kull ditta ta’ investiment li mhux persuna legali jew kull ditta ta’ investiment li hija peruna legali skond il-liġijiet nazzjonali tagħha imma ma għandha l-ebda uffiċċju rreġistrat, ikollha l-uffiċċju ewlieni tagħha fl-Istat Membru fejn twettaq il-kummerċ tagħha. 5. Fil-każ tad-ditti ta’ l-investiment li jipprovdu biss pariri dwar l-investiment jew is-servizz tar-riċeviment u t-trasmissjoni ta’ l-ordnijiet skond il-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 3, l-Istati Membri jistgħu jippermettu lill-awtorità kompetenti li tiddelega kompiti amministrattivi, preparatorji jew anċillari li jkollhom x’jaqsmu mal-konċessjoni ta’ awtorizzazzjoni, skond il-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 48(2). Artikolu 6 L-firxa ta’ l-awtorizzazzjoni 1. L-Istat Membru tal-post għandu jiżgura illi l-awtorizazzjoni tispeċifika s-servizzi jew l-attivitajiet ta’ investiment li d-ditta ta’ l-investiment hija awtorizzata li tipprovdi. L-awtorizzazzjoni tista’ tkopri wieħed jew iktar mis-servizzi anċillari ddikjarati fit-Taqsima B ta’ l-Anness I. Fl-ebda każ ma tista’ l-awtorizzazzjoni tiġi konċessa għall-provvediment ta’ servizzi anċillari biss. 2. Ditta ta’ l-investiment li tkun qiegħd tfittex awtorizzazzjoni sabiex testendi l-kummerċ tagħha għal servizzi jew attivitajiet addizzjonali ta’ investiment jew servizzi anċillari mhux previsti fiż-żmien ta’ l-awtorizzazzjoni inizjali għandha tisottometti talba għall-estensjoni ta’ l-awtorizzazzjoni tagħha. 3. L-awtorizzazzjoni għandha tkun valida fil-Komunità kollha u għandha tippermetti lil ditta ta’ l-investiment li tipprovdi s-servizzi jew li twettaq l-attivitajiet li għalhom tkun ġiet awtorizzata, mal-Komunità klolha, sewwa permezz ta’ l-istabbiliment ta’ fergħa u sewwa permezz tal-provvediment ħieles tas-servizzi. Artikolu 7 Il-Proċeduri għall-konċessjoni jew ir-rifjut tat-talbiet għall-awtorizzazzjoni 1. L-awtorità kompetenti ma għandhiex tikkonċedi awtorizzazzjoni għajr jekk u sa dak iż-żmien li fih tkun sodisfatta għal kollox li l-applikant jikkonforma mal-ħtiġiet kollha dwar id-dispożizzjonijiet adottati skond din id-Direttiva. 2. Id-ditta ta’ l-investiment għandha tipprovdi t-tagħrif kollu, inkluż programm ta’ l-operati tagħha li jiddikjara, fost ħwejjeġ oħra, it-tipi tal-kummerċ previsti u l-istruttura ta’ l-organizzazzjoni, meħtieġa sabiex jgħinu lill-awtorità kompetenti li tissodisfa ruħha illi d-ditta ta’ l-investiment tkun stabbiliet, fiż-żmien ta’ l-istabbiliment inizjali, l-arranġamenti kollha meħtieġa sabiex tissodisfa l-obbligi skond id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kapitolu. 3. Applikant għandu jiġi mgħarraf, fi żmien sitt xhur mis-sottomissjoni ta’ applikazzjoni kkompletata, jekk tkunx ġiet konċessa l-awtorizzazzjoni jew le. Artikolu 8 L-irtirar ta’ l-awtorizzazzjonijiet L-awtorità kompetenti tista’ tirtira l-awtorizzazzjoni maħruġa lil ditta ta’ l-investiment meta din d-ditta ta’ l-investiment: (a) ma tagħmilx użu mill-awtorizzazzjoni fi żmien 12-ilxahar, tirrinunzja espressament għall-awtorizzazzjoni jew ma tkun ipprovdiet ebda servizzi jew ma wettqet l-ebda attività ta’ investiment fis-sitt xhur ta’ qabel, għajr jekk l-Istat Membru interessat ikun ipprovda li f’dawn il-każijiet l-awtorizzazzjoni tiskadi; (b) tkun kisbet l-awtorizzazzjoni billi tagħamel dikjarazzjonijiet foloz jew minħabba kull mezz ieħor mhux regolari; (ċ) ma tissoktax tissodisfa l-kondizzjonijiet li fuqhom tkun ġiet konċessa l-awtorizzazzjoni, bħalma hija l-konformità mal-kondizzjonijiet iddikjarati fid-Direttiva 93/6/KEE; (d) tkun kisret serjamenrt u sistematikament id-dispożizzjonijiet adottati skond din id-Direttiva li tirregola l-kondizzjonijiet ta’ l-operat tad-ditti ta’ l-investiment; (e) taqa’ taħt xi wħud mill-każijiet meta l-liġijiet nazzjonali, rigward materji ‘il barra mill-iskop ta’ din id-Direttiva, jipprovdu għall-irtirar. Artikolu 9 Il-Persuni li effettivament jidderieġu l-kummerċ 1. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi l-persuni li jmexxu l-kummerċ ta’ ditta ta’ l-investiment b’mod dirett ikollhom fama tajba u esperjenza biżżejjed sabiex jiżguraw il-ġestjoni soda u prudenti tad-ditta ta’ l-investimant. Meta l-operatur tas-suq li jfittex awtorizzazzjoni sabiex jopera MTF u l-persuni li jmexxu l-kummerċ tal-MTF b’mod effettiv huma l-istess persuni bħal dawk li jmexxu l-kummerċ tas-suq irregolat b’mod effettiv, dawn il-persuni għandhom jitqiesu li jikkonformaw mal-ħiġiet stabbiliti fl-ewwel sub-paragrafu. 2. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditta ta’ l-investiment tinnotifika lill-awtorità kompetenti b’kull bidla fl-amministrazzjoni tagħha, flimkien mat-tagħrif kollu meħtieġ, sabiex jiġi stmat jekk il-personal maħtur sabiex jamministra d-ditta ikollux il-fama tajba u l-esperjenza biżżejjed. 3. L-awtorità kompetenti għandha tirrifjuta awtorizzazzjoni jekk ma tkunx sodisfatta illi l-persuni li jridu jidderieġu l-kummerċ tad-ditta ta’ l-investiment b’mod effettiv ikollhom il-fama tajba u l-esperjenza biżżejjed, jew jekk ikun hemm raġunijiet oġġettivi u li jistgħu jintwerew sabiex temmen illi l-bidliet proposti għall-amministrazzjoni tad-ditta joħolqu tehdida għall-ġestjoni soda u prudenti tagħha. 4. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi għall-ġestjoni ta’ kull ditta ta’ l-investiment għandhom jindaħlu mill-inqas żewġ persuni li jissodifaw il ħtriġiet stabbiliti fil-paragrafu 1. Bħala deroga mill-ewwel sub-paragrafu, l-Istati Membri jistgħu jikkonċedu awtorizzazzjoni lid-ditti ta’ l-investiment li huma persuni naturali jew lid-ditti ta’ l-investiment li huma persuni legali amministrati minn persuna waħda naturali skond ir-regoli tal-kostituzzjoni tagħhom u l-liġijiet nazzjonali. L-Istati Membri għandhom, madankollu, jeħtieġu illi jkun hemm fil-post arranġamenti alternattivi sabiex jiżguraw il-ġestjoni soda u prudenti ta’ dawn id-ditti ta’ investiment. Artikolu 10 L-Azzjonisti u l-persuni b’ishma ta’ kwalifikazzjoni 1. L-awtoritajiet kompetenti ma għandhomx jawtorizzaw it-twettiq tax-xogħol ta’ servizzi jew attivitajiet ta’ investiment minn ditta ta’ l-investiment sakemm ikun ġew imgħarrfa bl-identità ta’ l-azzjonisti jew tal-membri, sewwa direttament sewwa indirettament. persuni naturali jew legali, li jkollhom ishma ta’ kwalifikazzjoni u l-ammonti ta’ dawn l-ishma. L-awttoritajiet kompetenti għandhom jirrifjutaw awtorizzazzjoni jekk, wara li jqisu l-ħtieġa li jiżguraw il-ġestjoni soda u prudenti ta’ ditta ta’ l-investiment, ma jkunux sodifatti rigward kemm ikunu xieraq l-azzjonisti jew il-membri li jkollhom ishma ta’ kwalifikazzjoni. Meta jeżistu rabtiet mill-qrib bejn ditta ta’ l-investiment u persuni oħra naturali jew legali, l-awtorità kompetenti għandha tikkonċedi awtorizzazzjoni biss jekk dawn ir-rabtiet ma jipprevjenux l-eżerċizzju effettiv tal-funzjonijiet tas-sorveljanza ta’ l-awtorità kompetenti. 2. L-awtorità kompetenti għandha tirrifjuta awtorizzazzjoni jekk il-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi ta’ pajjiż terz li jirregolaw persuna naturali jew legali jew iktar li magħhom l-impriża jkollha rabtiet mill-qrib, jew diffikultajiet involuti fl-infurzar tagħhom, jipprevjienu l-eżerċizzju effettiv tal-funzjonijiet tagħha tas-sorveljanza. 3. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu kull persuna naturali jew legali li jipproponu li jiksbu, jew ibigħu, direttament jew indirettament, sehem ta’ kwalifikazzjoni f’ditta ta’ l-investiment, l-ewwel li jinnotifikaw, skond it-tieni sub-paragrafu, lill-awtorità kompetanti bid-daqs tas-sehem li jirriżulta. Dawn il-persuni għandhm bl-istess mod jinnotifikaw lill-awtorità kompetenti jekk jipproponu li jżidu jew inaqssu s-sehem tagħhom ta’ kwalifikazzjoni, jekk b’konsegwenza ta’ dan il-propozjon tad-drittijit tagħhom tal-vot jew tal-kapital li jkunu jżommi jilħaq jew jinżel taħt jew jaqbeż il-20 %, it-33 % jew il-50 % jew jekk id-ditta ta’ l-investiment issir jew tieqaf milli tkun is-sussidjarja tagħhom. Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 4, l-awtorità kompetenti għandu jkollha sa tliet xhur żmien mid-data tan-notifika ta’ l-akkwist propost ipprovvdut fl-ewwel sub-paragrafu sabiex topponi dan il-pjan jew, minħabba l-ħtieġa li tiżgura l-ġestjoni soda u prudenti tad-ditta ta’ l-investiment, ma tkunx sodisfatta rigward kemm ikunu xierqa l-persuni riferiti fl-ewwel sub-paragrafu. Jekk l-awtorità kompetenti ma topponix il-pjan, tista’ tiffissa temma taż-żmien għall-implimentazzjoni tiegħu. 4. Jekk min jakkwista sehem riferit fil-paragrafu 3 ikun ditta ta’ l-investiment, istitutizzjoni tal-kreditu, impriża ta’ l-assigurazzjoni jew kumpannija tal-ġestjoni ta’ l-UCITS awtorizzati fi Stat Membru ieħor, jew impriża ewliena ta’ ditta ta’ l-investiment, istituzzjoni tal-kreditu, impriża ta’ l-assigurazzjoni jew kumpannija tal-ġestjoni ta’ l-UCITS awtorizzati fi Stat Membru ieħor, jew persuna li tikkontrolla ditta ta’ l-investiment, istituzzjoni tal-kreditu, impriża ta’ l-assigurazzjoni jew kumpannija tal-ġestjoni ta’ l-UCITS awtorizzati fi Stat Membru ieħor, u jekk, b’riżultat ta’ din il-kisba, l-impriża ssir is-sussidjara ta’ min jakkwistaha jew tgħaddi taħt il-kontroll tiegħu, l-istima ta’ l-akkwist għandha tkun bla ħsara għall-konsultazzjoni minn qabel ipprovduta fl-Artikolu 60. 5. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li, jekk ditta ta’ l-investiment issir konxja dwar kull kisba jew disponiment mill-ishma fil-kapital tagħha li jikkawżaw lill-ishma li jaqbżu jew jaqgħu taħt kull waħda mill-għetiebi riferiti fl-ewwel sub-paragrafu tal-paragrafu 3, din id-ditta ta’ l-investment trid tgħarraf lill-awtorità kompetenti mingħajr dewmien. Mill-inqas darba fis-sena, id-ditti ta’ l-investiment għandhom jgħarrfu wkoll lill-awtorità kompetenti bl-ismijiet ta’ l-azzjonisti u tal-membri li jippossjiedu ishma ta’ kwalifikazzjoni u daqsijiet ta’ dawn l-ishma kif murija, per eżempju, mit-tagħrif irċevut fil-laqgħat ġenerali annwali ta’ l-azzjonisti u tal-membri jew bħala riżultat tal-konformità mar-regolamenti li japplikaw għall-kumpanniji li t-titoli trasferibbi tagħhom ta’ siġurtà jiġu ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat. 6. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi, meta l-influwenza eżerċitata mill-persuni riferiti fl-ewwel sub-paragrafu tal-paragrafu 1 x’aktarx li tkun ta’ preġudizzju għall-ġestjoni soda u prudenti tad-ditta ta’ l-investiment, l-awtorità kompetenti tieħu l-miżuri approprjati sabiex iġġib din is-sitwazzjoni fit-tmiem. Dawn il-miżuri jistgħu jikkonsistu f’applikazzjonijiet għal ordnijiet ġudizzjarji u/jew l-imposizzjoni ta’ sanzjonijiet kontra d-diretturi u dawk responsabbli mill-ġestjoni, jew is-sospensjoni ta’ l-eżerċizzju tad-drittijiet tal-vot mehmuża ma’ l-ishma miżmuma mill-azzjonisti jew mill-membri fil-kwistjoni. Għandhom jittieħdu miżuri bħal dawn rigward il-persuni li jonqsu milli jikkonformaw ma’ l-obbligu li jipprovdu tagħrif minn qabel għall-akkwist jew iż-żieda ta’ sehem ta’ kwalifikazzjoni. Jekk jiġi miksub sehem minkejja l-opposizzjoni ta’ l-awtoritajiet kompetenti, l-Istati Membri għandhom jipprovdu, mingħajr ma jagħtu ħaż tas-sanzjonijiet li jridu jiġu adottati, jew għall-eżerċizju tad-drittijiet korrispondenti tal-vot li jridu jiġu sospiżi, għan-nullità tal-voti mitfugħa jew għall-possibbiltà ta’ l-annullament tagħhom. Artikolu 11 Is-Sħubija ta’ Skema awtorizzata ta’ Kumpens lill-Investitur L-awtorità kompetenti għandha tivverifika illi kull entità li tkun qiegħda tfittex awtorizzazzjoni bħala ditta ta’ l-investiment tissodifa l-obbligi tagħha skond id-Direttiva 97/9/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-3 ta’ Marzu 1997 dwar l-iskemi ta’ kumpens lill-investituri [20] mal-waqt ta’ l-awtorizzazzjoni. Artikolu 12 kapital inizjali L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi l-awtoritajiet kompetenti ma jikkonċedux awtorizzazzjoni għajr jekk id-ditta ta’ l-investiment ikollha kapital inizjali biżżejjed skond il-ħtiġiet tad-Direttiva 93/6/KEE wara li jqisu n-natura tas-servizz jew l-attività ta’ l-investiment fil-kwistjoni. Sakemm issir ir-reviżjoni tad-Direttiva 93/5/KEE, id-ditti ta’ l-investiment ipprovvduti fl-Artikolu 67 għandhom ikunu bla ħsara għall-ħtiġiet tal-kapital stabbilit f’dan l-Artikolu. Artikolu 13 Il-Ħtiġiet organizzattivi 1. L-Istat Membru tal-post għandu jeħtieġ illi d-ditti ta’ l-investiment jikkonformaw mal-ħtiġiet organizzattivi ddikjarati fil-paragrafi minn 2 sa 8. 2. Ditta ta’ linvestiment għandha tistabbilixxi politiki adegwati u proċeduri biżżejjed sabiex tiżgura l-konformità tad-ditta inklużi l-amministraturi, l-impjegati u l-aġenti marbuta tagħha ma’ l-obbligi tagħha skond id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva kif ukoll ir-regoli approprjati li jirregolaw it-transazzjonijiet personali minn dawn il-persuni. 3. Ditta ta’ l-investiment għandha żżomm u tħaddem arranġamentri organizzattivi u amministrattivi effettivi bil-ħsieb li tieħu l-passi kollha raġjonevoli iddisinjati sabiex jipprevjienu l-konflitti ta’ interess kif iddefiniti fl-Artikolu 18 milli jaffettwaw b’mod negattiv l-interessi tal-klijenti tagħha. 4. Ditta ta’ l-investiment għandha tieħu passi raġjonevoli sabiex tiżgura l-konformità u r-regolarità fit-twettiq tax-xogħol tas-servizzi u l-attivitajiet ta’ l-investiment. Għal dan il-fini, id-ditta ta’ l-investiment għandha timpjega sistemi, riżorsi u proċeduri approprjati u pproporzjonati. 5. Ditta ta’ l-investiment għandha tiżgura, meta toqgħod fuq parti terza fit-twettiq tax-xogħol tal-funzjonijiet operattivi li jkunu kritiċi għall-provvediment ta’ servizz kontinwu u sodisfaċenti lill-klijenti u t-twettiq tax-xogħol ta’ attivitajiet ta’ investiment fuq bażi kontinwu u sodisfaċenti, li tieħu passi raġjonevli sabiex tevita riskju operttiv addizzjonali mhux mistħoqq. Ma jistax jiġi midħul għalih xogħol ta’ barra mid-ditta rigward funzjonijiet operattivi importanti hekk illi jagħmel ħsara materjalment lill-kwalità tal-kontroll intern tagħha u l-abbiltà tas-sorveljant li jimmonitorja l-konformità tad-ditta ma’ l-obbligi tagħha. Ditta ta’ l-investment għandu jkollha proċeduri sodi amministrattivi u tal-kontabbiltà, mekkaniżmi interni tal-kontroll, proċeduri effettivi għall-istima tar-riskji u kontroll effettiv u arranġamenti tas-salvagward għas-sistemi tal-proċessar tat-tagħrif. 6. Ditta ta’ l-investiment għandha tirranġa li jinżammu reġistrazzjonijiet tas-servizzi u tat-transazzjonijiet kollha midħula għalihom minnha li għandhom ikunu biżżejjed sabiex jgħinu lill-awtorità kompetenti li timmonitorja l-konformità mal-ħtiġiet ta’ din id-Direttiva, u b’mod partikolari sabiex taċċerta illi d-ditta ta’ l-investiment tkun ikkonformat ma’ l-obbligi kollha rigward il-klijenti jew il-klijenti potenzali. 7. Meta tkun qiegħda żżomm strumenti finanzjarji li jappartjienu għall-klijenti, ditta ta’ l-investiment għandha tagħmel arranġamenti adegwati hekk li tissalvagwarja d-drittijiet tal-pussess tal-klijenti, b’mod speċjali fl-eventwalità li d-ditta ta’ l-investiment tfalli, u hekk li tripprevjieni l-użu ta’ l-istrument ta’ klijient akkont tagħha nfisha għajr bil-kunsens espress tal-klijent. 8. Meta tkun qiegħda żżomm fondi li jappartjienu għall-klijenti, ditta ta’ l-investiment għandha tagħmel arranġementi adegwati sabiex tissalvagwardja d-drittijiet tal-klijenti u, għajr fil-każ ta’ l-istituzzjonijiet tal-kreditu, tipprevjieni l-użu tal-fondi tal-klijenti akkont tagħha nfisha. 9. Fil-każ tal-friegħi tad-ditti ta’ l-investiment, l-awtorità kompetenti ta’ l-Istat Membru li fih tkun lokata l-fergħa għandha, mingħajr preġudizzju għall-possibbiltà ta’ l-awtorità kompetenti ta’ l-Istat Membru tal-post tad-ditta ta’ l-investiment li jkollha aċċess dirett għal dawn ir-registri, tinforza l-obbligu stabbilit fil-paragrafu 6 rigward it-transazzjonijiet midħula għalihom mill-fergħa. 10. Sabiex jitqiesu l-iżviluppi tekniċi fis-swieq finanzjarji u sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi tal-paragrafi minn 2 sa 9, il-Kummissjoni għandha tadotta, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), il-miżuri ta’ implimentazzjoni li jispeċifikaw il-ħtiġiet konkreti organizzattivi li jridu jiġu imposti fuq id-ditti ta’ l-investiment li jwettqu x-xogħol ta’ servizzi u/jew attivitajiet differenti ta’ investiment u servizzi anċillari jew għaqdiet tagħhom. Artikolu 14 Il-Proċess tal-kummerċ u l-finalizzazzjoni tat-transazzjonijiet f’MTF 1. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jew l-operaturi tas-suq li jaħdmu MTF, għandhom jistabbilixxu, b’żieda ma’ dak li jissodisfaw il-ħtiġiet stabbiliti fl-Artikolu 12, regoli u proċeduri trasparenti u mhux diskrezzjonali għall-kummerċ ġust u bl-ordni u jistabbilixxu kriterji oġġettivi għat-twettiq effiċjenti ta’ l-ordnijiet. 2. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jew l-operaturi tas-suq li jaħdmu MTF jistabbilixxu regoli trasparenti rigward il-kriterji sabiex jistabbilixxu l-istrumenti finanzjarji li jistgħu jiġu kkummerċjati taħt is-sistemi tagħhom. L-Istati Membri għandhom jetħieġu li, meta japplikaw, id-ditti ta’ l-investiment jew l-operaturi tas-suq li jaħdmu MTF jipprovdu, jew ikunu sodisfatti li jkun hemm aċċess għal tagħrif biżżejjed disponibbli pubblikament sabiex jgħinu lill-utenti tagħhom jagħmlu ġudizzju dwar l-investiment, filwaqt li jqisu kemm in-natura ta’ l-utenti kif ukoll it-tipi ta’ strumenti kkummerċjati. 3. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi l-Artikoli 19, 21 u 22 ma japplikawx għat-transazzjonijiet konklużi skond ir-regoli li jirregolaw MTF bejn il-membri jew il-parteċipazzjoni fiha jew bejn il-MTF u l-membri jew il-parteċipanti fiha fejn jidħol l-użu tal-MTF. Madankollu, il-membri tal-MTF jew il-parteċipanti fiha għandhom jikkonformaw ma’ l-obbligi pprovvduti fl-Artikoli 19, 21 u 22 rigward il-klijenti tagħhom meta, filwaqt li jaġixxu f’isem il-klijenti tagħhom, iwettqu l-ordnijiet tagħhom permezz tas-sistemi ta’ MTF. 4. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jew l-operaturi tas-suq li jaħdmu MTF jistabbilixxu u jżommu regoli trasparenti, imsejsa fuq kriterji oġġettivi, li jirregolaw l-aċċess għall-faċilità tagħhom. Dawn ir-regoli għandhom jikkonformaw mal-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 42(3). 5. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jew l-operaturi tas-suq li jaħdmu MTF jgħarrfu b’mod ċar lill-utenti tagħhom dwar ir-resposabbiltajiet rispettivi rigward is-soluzzjoni tal-kontroversji tat-transazzjonijiet imwettqa f’din il-faċilità. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jew l-operatiri tas-suq li jaħdmu MTF ikunu qiegħdu f’posthom l-arranġamenti meħtieġa sabiex jiffaċilitaw is-soluzzjoni effiċjenti tal-kontroversji fit-transazzjonijiet konklużi skond is-sistemi tal-MTF. 6. Meta titolu trasferibbli, li jkun ġie ammess għall-kummerċ f’suq irregolat, jiġi kkummerċjat ukoll fuq MTF mingħajr il-kunsens ta’ min joħorġu, min joħorġu ma għandu ikun bla ħsara għall-ebda obbligu li jkollu x’jaqsam ma’ l-iżvelar inizjali, għaddej jew ad hoc rigward dan l-MTF. 7. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi kull ditta ta” l-investiment jew operatur tas-suq li jaħdem MTF jikkonformaw ma’ kull istruzzjoni mill-awtorità kompetenti tagħhom skond l-Artikolu 50(1) sabiex jissospendu jew iwarrbu strument finanzjarju milli jiġi kkummerċjat. Artikolu 15 Ir-Relazzjonijiet ma’ pajjiżi terzi 1. L-Istati Membri għandhom jgħarrfu lill-Kummissjoni b’kull diffikultà ġenerali li d-ditti ta’ l-investiment jiltaqgħu magħhom meta jistabblixxu lilhom infushom jew jipprovdu servizzi ta’ investiment u/jew iwettqu x-xogħol ta’ attivitajiet ta’ investiment f’kull pajjiż terz. 2. Kulmeta jidher lill-Kummissjoni, fuq il-bażi tat-tagħrif issottomess lilha skond il-paragrafu 1, li pajjiż terz ma jikkonċedix lid-ditti Komunitarji ta’ l-investiment aċċess effettiv għas-suq imqabbel ma’ dak konċess mill-Komunità lid-ditti ta’ l-investiment minn dan il-pajjiż terz, il-Kummissjoni tista’ tisottometti proposti lill-Kunsill għal mandat approprjat għan-negozjati bil-ħsieb li jinkisbu opportunitajiet kompetittivi komparabbli għad-ditti Komunitarji ta’ l-investiment. Il-Kunsill għandu jaġixxi b’maġġoranza kkwalifikata. 3. Kulmeta jidher lill-Kummissjoni, fuq il-bażi tat-tagħrif issottomess lilha skond il-paragrafu 1, illi d-ditti Komunitarji ta’ l-investiment f’pajjiż terz ma jiġux konċessi trattament nazzjonali li jista’ joffri l-istess opportuntajiet kompetittivi kif ikunu disposnibbli lid-ditti domestiċi ta’ investiment u li l-kondizzjonijiet ta’ aċċess effettiv tas-suq ma jkunux imwettqa, il-Kummissjoni tista’ tiftaħ negozjati sabiex tirrimedja s-sitwazzjoni. Fiċ-ċirkustanzi riferiti fl-ewwel sub-paragrafu, il-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), f’kull waqt u b’żieda mal-ftuħ tan-negozjati, li l-awtoritajiet kompetenti ta’ l-Istati Mwembri jridu jillimitaw jew jissospendu l-ishma mill-impriżi ewliena direttament jew indirettament irregolati bil-liġijiet tal-pajjiż terz fil-kwistjoni. Dawn il-limitazzjonijiet jew sospensjonijiet ma jistgħux jiġu applikati għall-istabbiliment ta’ sussidjarji mid-ditti ta’ l-investiment awtorizzati kif mistħoqq fil-Komunità jew mis-sussidjarji tagħhom, jew għall-kisba ta’ l-ishma fid-ditti Komunitarji ta’ investiment minn dawn id-ditti jew sussidjarji. It-tul taż-żmien ta’ dawn il-miżuri ma jistax jaqbeż it-tliet xhur. Qabel it-tmiem tal-perjodu taż-żmien ta’ tliet xhur riferit fit-tieni sub-paragrafu u fid-dawl tar-riżultati tan-negozjati, il-Kummissjoni tista’ tiddeċiedi, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), li testendi dawn il-miżuri. 4. Kulmeta jidher lill-Kummissjoni li tiġri waħda mis-sitwazzjonijiet riferiti fil-parafi 2 u 3, l-Istati Membri għandhom jgħarrfuha fuq it-talba tagħha: (a) dwar kull applikazzjoni għall-awtorizzazzjoni ta’ kull ditta li hija s-sussidjarja diretta jew indiretta ta’ impriża ewliena rregolata bil-liġijiet tal-pajjiż terz fil-kwistjoni; (b) kulmeta jiġu mgħarrfa skond l-Artikolu 10(3) illi din l-impriża ewliena tipproponi ti takkwista sehem f’ditta Komunitarja ta’ l-investiment, li b’konsegwenza tagħha din ta’ l-aħħar issir is-sussidarja tagħha. Dan l-obbligu li jiġi pprovvdut it-tagħrif għandu jiskadi kulmenta jintlaħaq ftehim mal-pajjiż tal-pajjiż terz interessat jew meta ma jibqgħux japplikaw il-miżuri riferiti fit-tieni u t-tielet sub-paragrafi tal-paragrafu 3. 5. Il-miżuri meħuda skond dan l-Artiklu għandhom jikkonformaw ma’ l-obbligi Komunitarji skond kull ftehim internazzjonali, bilaterali jew multilateraali, li jirregola l-bidu u/jew is-segwiment tal-kummerċ tad-ditti ta’ l-investiment. IL-KAPITOLU II IL-KONDIZZJONIJIET OPERATTIVI GĦAD-DITTI TA’ L-INVESTIMENT Taqsima 1 Dispożizzjonijiet ġenerali Artikolu 16 Ir-rivista regolari tal-kondizzjonijiet għall-awtorizzazzjoni inizjali 1. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi ditta ta’ l-investiment awtorizzata fit-territorju tagħhom tikkonforma l-ħin kollu mal-kondizzjonijit għall-awtorizzazzjoni inizjali stabbiliti fil-Kapitolu I ta’ dan it-Titolu. 2. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi l-awtoritajiet kompetenti jistabbilixxu l-metodi approprjati sabiex jimmonitorjaw li d-ditti ta’ l-investiment jikkonformaw ma’ l-obbligu tagħhom skond il-paragrafu 1. Għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jgħarrfu lill-awtoritajiet kompetenti b’kull bidla materjali fil-kondizzjonijiet għal awtorizzazzjoni inizjali. 3. Fil-każ tad-ditti ta’ l-investiment li jipprovdu biss pariri dwar l-investiment, l-Istati Membri jistgħu jippermettu lill-awtorità kompetenti li tiddelega kompiti amministrattivi, preparatorji jew anċillari li jkollhom x’jaqsmu mar-rivista tal-kondizzjonijiet għall-awtorizzazzjoni inizjali, skond il-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 48(2). Artikolu 17 L-Obbligu ġenerali rigward is-sorveljanza kontinwa 1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi l-awtoritajiet kompetenti jimmonitorjaw l-attivitajiet tad-ditti ta’ l-investiment sabiex jistmaw il-konformità mal-kondizzjonijiet operattivi pprovvduti f’din id-Direttiva. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi jkunu fil-post miżuri approprjati sabiex jgħinu lill-awtoritajiet kompetenti jiksbu t-tagħrif meħtieġ sabiex jistmaw il-konformità tad-ditti ta’ l-investiment ma’ dawn l-obbligi. 2. Fil-każ tad-ditti ta’ l-investiment li jipprovdu biss pariri dwar l-investiment, l-Istati Membri jistgħu jippermettu lill-awtorità kompetenti li tiddelega kompiti amministrattivi, preparatorji jew anċillari li jkollhom x’jaqsmu mal-monitoraġġ regolari tal-ħtiġiet operattivi, skond il-kondizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 48(2). Artikolu 18 Il-Konflitti ta’ interess 1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi raġjonevoli kollha sabiex jidentifikaw konflitti ta’ interess bejniethom infushom, inklużi l-amministratturi, l-impjegati u l-aġenti marbuta tagħhom, jew kull persuna marbuta direttament jew indirettament magħhom bil-kontroll u l-klijenti tagħhom jew bejn klijent u ieħor li jinħolqu fil-kors li jiġi pprovvdut kull servizz ta’ investiment jew anċillari, jew għaqdiet tagħhom. 2. Meta l-arranġamenti organizzattivi jew amministrattivi magħmula mid-ditta ta’ l-investiment skond l-Artikolu 13(3) biex jamministraw konflitti ta’ interess ma jkunux biżżejjed sabiex jiżguraw, b’fiduċja raġjonevoli, illi jridu jiġu pprevenuti r-riskji ta’ ħsara għall-interessi tal-klijenti, id-ditta ta’ l-investiment għandha tiżvela b’mod ċar in-natura ġenerali u/jew is-sorsi tal-konflitti ta’ interess lill-klijent qabel tindaħal għall-kummerċ f’ismu. 3. Sabiex jitqiesu l-iżviluppi tekniċi fis-swieq finanzjarji u sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi ta’ din id-Direttiva, il-Kummissjoni għandha tadotta, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), miżuri ta’ implimentazzjoni sabiex: (a) tiddefinixxi l-passi li d-ditti ta’ l-investiment jistgħu jiġu mistennija b’mod raġjonevoli li jieħdu sabiex jidentifikaw, jamministraw u/jew jiżvelaw konflitti ta’ interess meta jipprovdu servizzi varji ta’ investiment u anċillari u għaqdiet ta’ dawn; (b) tistabbilixxi l-kriterji approprjati sabiex tistabbilixxi t-tipi ta’ konflitt ta’ interess li l-eżistenza tagħhom tista’ tagħmel ħsara lill-interessi tal-klijenti u tal-klijenti potenzali tad-ditta ta’ l-investiment. Taqsima 2 Id-Dispożizzjonijiet sabiex jiżguraw il-protezzjoni ta’ l-investitur Artikolu 19 Il-Kondotta ta’ l-obbligi tal-kummerċ meta jiġu pprovvduti servizzi ta’ investiment lill-klijenti 1. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi, meta jipprovdu servizzi ta’ investiment u/jew, meta approprjat, servizzi anċillaru lill-klijenti, ditta ta’ l-investiment taġixxi b’mod onest, ġust u professjonali skond l-aħjar interessi tal-klijenti tagħha u tikkonforma. b’mod partikolari, mal-prinċipji ddikjarati fil-paragrafi minn 2 sa 8. 2. It-tagħrif kollu, inklużi l-komunikazzjonjiet dwar il-marketing, indirizzat mid-ditta ta’ l-investiment lill-klijenti jew il-klijenti potenzali, għandu jkun ġust, ċar u ma jqarraqx. Il-komunikazzjonijiet dwar il-marketing għandhom ikunu jistgħu jiġu identifikati biċ-ċar bħala ta’ hekk. 3. Għandu jiġi pprovvdut tagħrif approprjat f’għamla komprensibbli lill-kljienti jew il-klijenti potenzali dwar: - id-ditta ta’ l-investiment u s-servizzi tagħha, - l-istrumenti finanzjarji u l-istrateġiji proposti ta’ l-investiment; dan għandu jinkludi gwida approprjata u twissijiet dwar ir-riskji assoċjati ma’ l-investmenti f’dawn l-istrumenti jew rigward l-istrateġiji partikolari ta’ l-investimenti, - il-postijiet tat-twettiq, u - l-ispejjeż u l-imposti assoċjati sabiex ikunu kapaċi b’mod raġjonevoli li jifhmu n-natura u r-riskji tas-servizz ta’ l-investiment u tat-tip speċifiku ta’ l-istrument finanzjarju li jkun qiegħed jiġi offrut u, b’konsegwenza ta’ dan, sabiex jieħdu deċiżjonijiet dwar l-investiment fuq bażi informat. Dan it-tagħrif jista’ jiġi pprovvdut f’format standardizzat. 4. Meta tipprovdi pariri dwar l-investiment jew il-ġestjoni ta’ portafoll, id-ditta ta’ l-investiment għandha tikseb it-tagħrif meħtieġ li jirrigwarda l-gherf u l-eperjenza tal-klijent jew tal-klijent potenzali fil-kamp ta’ l-investiment rilevanti għat-tip speċifiku tal-prodott jew tas-servizz, is-sitwazzjoni finanzjarja tagħhom u l-għanijiet tagħhom ta’ investiment sabiex jgħinu lid-ditta li tirrakkommanda lill-klijent jew lill-klijent potenzali s-servizzi ta’ investiment u l-istrumenti finanzjarji li jaqblu għalihom. 5. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi d-ditti ta’ investiment, meta jkunu qegħdin jipprovdu servizzi oħra għajr dawk riferiti fil-paragrafu 4, jistaqsu lill-klijent jew lill-klijent potenzali rigward il-għerf u l-esperjenza tagħhom fil-kamp ta’ l-investiment rilevanti għat-tip speċifiku tal-prodott jew tas-servizz offruti jew iddomandati sabiex jgħinu lid-ditta ta’ l-investiment tistma jekk is-servizz jew il-prodott ta’ l-investiment previst ikunux approprjat għall-klijent. Fil-każ li, fuq il-bażi tat-tagħrif irċevut skond il-paragrafu ta’ qabel, ditta ta’ l-investiment tikkunsidra illi l-prodott jew is-servizz ma jkunux approprjati għall-klijent jew għall-klijent potenzali, id-ditta ta’ l-investiment għandha twissi lill-klijent jew klijent potenzali. Din it-twissija tista’ tiġi pprovvduta f’format standardizzat. Fil-każijiet meta l-klijent jew il-klijent potenzali jagħżlu li ma jipprovdux it-tagħrif riferit taħt l-ewwel sub-paragrafu, jew meta jipprovdu tagħrif mhux biżżejjed li jirrigwarda l-għerf jew l-esperjenza tagħhom, id-ditta ta’ l-investiment għandha twissi lill-klijent jew il-klijent potenzali illi deċiżjoni bħal din ma tippermettix lid-ditta tistabbilixxi jekk is-servizz jew il-prodott previsti humiex approprjati għalihom. Din it-twissija tista’ tiġi pprovvduta f’format standardizzat. 6. L-Istati Membri għandhom jippermettu lid-ditti ta’ l-investiment meta jkunu qegħdin jipprovdu servizzi ta’ investiment li jikkonsistu biss fit-twettiq u/jew ir-riċeviment u t-trasmissjoni ta’ l-ordnijiet tal-klijenti bis-servizzi anċillari jew mingħajrhom sabiex jipprovdu dawn is-servizzi ta’ investiment lill-klijenti tagħhom mingħajr il-ħtieġa li jiksbu t-tagħrif jew jagħmlu d-determinazzjoni pprovvduti fil-paragrafu 5 meta jiġu sodisfatti l-kondizjonijiet kollha li ġejjin: - is-servizzi ta’ hawn fuq għandhom x’jaqsmu ma’ l-ishma ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat jew f’suq ekwivalenti ta’ pajjiż terz, l-istrumenti tas-swieq tal-flus, il-kambjali jew għamliet oħra ta’ dejn issekurizzat (bl-esklużjoni ta’ dawk il-kambjali jew dejn issekurizzat li fihom tiġi mdeffsa derivattiva), l-UCITS u strumenti finanzjarji oħra mhux kumplessi. Is-suq ta’ pajjiż terz għandu jiġi kkunsidrat bħala ekwivalenti għal suq irregolat jekk jikkonforma mal-ħtiġiet ekwivalenti għal dawk stabbiliti taħt it-Titolu III. Il-Kummissjoni għandha tippubblika lista ta’ dawn is-swieq li jridu jiġu kkunsidrati bħala ekwivalenti. Din il-lista għandha tiġi aġġornata perjodikament, - is-servizz jiġi pprovvdut fuq l-inizjattiva tal-klijent jew tal-klijent potenzali, - il-klijent jew il-klijent potenzali jkunu ġew imgħarrfa biċ-ċar illi fil-provvediment ta’ dan is-sevizz id-ditta ta’ l-investiment mhux meħtieġa li tistma kemm jixirqu l-istrument jew is-servizzi pprovduti jew offruti u li għalhekk ma jibbenefikawx mill-protezzjoni korrispondenti tal-kondotta rilevanti tar-regoli tal-kummerċ; din it-twissija tista’ tiġi pprovvduta f’format standardizzat, - id-ditta ta’ l-investiment tikkonforma ma’ l-obbligi tagħha skond l-Artikolu 18. 7. Id-ditta ta’ l-investiment għandha tistabbilixxi reġistru li jinkludi d-dokument jew id-dokumenti miftiehma bejn id-ditta u l-klijent li jiddikjaraw id-drittijiet u l-obbligi tal-partijiet, u termini oħra li fuqhom id-ditta trid tipprovdi servizzi lill-klijent. Id-drittijiet u d-dmirijiet tal-partijiet fil-kuntratt jistgħu jiġu inkorporati b’riferiment għal dokumenti jew testi legali oħra. 8. Il-klijent irid jirċievi rapporti adegwati min għand id-ditta ta’ l-investiment dwar is-servizz ipprovvdut lill-klijenti. Dawn ir-rapporti għandhom jinkludu, meta applikabbli, l-ispejjeż assoċjati mat-transazzjonijiet u s-servizzi midħula għalihom f’isem il-klijent. 9. Fil-każijiet meta servizz ta’ investiment jiġi offrut bħala parti minn prodott finanzjarju li jkun diġà bla ħsara għal dispożizzjonijiet oħra tal-leġislazzjoni Komunitarja jew ta’ l-i standards komuni Ewropej li jkollhom x’jaqsmu ma’ istituzzjonijiet tal-kreditu u krediti tal-konsumaturi rigward l-istima tar-riskju tal-klijenti u/jew ħtiġijiet tat-tagħrif, dan is-servizz ma għandux ikun bla ħsara b’mod addizzjonali għall-obbligi ddikjarati f’dan l-Artikolu. 10. Sabiex jiġu żgurati l-protezzjoni meħtieġa ta’ l-investituri u l-applikazzjoni uniformi tal-paragrafi minn 1 sa 8, il-Kummissjoni għandha tadotta, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), miżuri ta’ implimentazzjoni sabiex tiżgura illi d-ditti ta’ l-investiment jikkonformaw mal-prinċipji ddikjarati fihom meta jipprovdu servizzi ta’ investment jew servizzi anċillari lill-klijenti tagħhom. Dawn il-miżuri ta’ implimentazzjoni għandhom iqisu: (a) in-natura tas-servizz/i offrut/i jew ipprovvdut/i lill-klijent jew klijent potenzali, li jqisu t-tip, il-għan, id-daqs u l-frekwenza tat-transazzzjonijiet; (b) in-natura ta’ l-istrumentri finanzjarji li jkunu qegħdin jiġu offruti jew ikkunsidrati; (ċ) in-natura tax-xiri bl-imnut jew professjonali tal-klijent jew klijenti professjonali. Artikolu 20 Il-Provvediment tas-servizzi permezz tal-medju ta’ ditta oħra ta’ l-investiment. L-Istati Membri għandhom jippermettu ditta ta’ l-investment li, meta tirċievi struzzjoni biex twettaq ix-xogħol tas-servizzi ta’ investiment jew anċillari f’isem klijent permezz tal-medju ta’ ditta oħra ta’ l-investiment, tafda t-tagħrif lill-klijenti trasmess mid-ditta ta’ l-aħħar. Id-ditta ta’ l-investiment li tbejjen l-istruzzjonijiet trid tibqa’ responsabbli mill-kompletezza u l-eżattezza tat-tagħrif trasmess. Id-ditta ta’ l-investiment li tirċievi struzzjoni sabiex tindaħal għal servizzi f’isem klijent f’din il-manjiera għandha tkun kapaċi wkoll li tafda kull rakkommandazzjoni rigward is-servizz jew it-transazzjoni li jkunu ġew ipprovvduti lill-klijent minn ditta oħra ta’ l-investiment. Id-ditta ta’ l-investiment li tbejjen l-istruzzjonijiet trid tibqa’ responsabbli minn kemm ikunu approprjati għall-klijent ir-rakkommandazzjonijiet jew il-pariri pprovvduti. Id-ditta ta’ l-investiment li tirċievi struzzjonijiet jew ordnijiet ta’ klijent permezz tal-medju ta’ ditta oħra ta’ l-investiment għandha tibqa’ responsabbli mill-konklużjoni tas-servizz jew transazzjoni, imsejsin fuq kull tagħrif jew rakkommandazzjonijiet minn dawn, skond id-dispożizzjonijiet rilevanti ta’ dan it-Titolu. Artikolu 21 L-Obbligu li jitwettqu l-ordnijiet fuq l-iktar termini favorevoli għall-klijent 1. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jieħdu l-passi raġjonevoli kollha sabiex, meta jwettqu l-ordnijiet, jiksbu l-aħjar riżultat posibbli għall-klijenti tagħhom, wara li jqisu l-prezz, l-ispejjeż, il-ħeffa, il-probabbiltà tat-twettiq u tas-soluzzjoni tal-kontroversji, id-daqs, in-natura u kull konsiderazzjoni oħra għat-twettiq ta’ l-ordni. Madankollu, kulmeta jkun hemm istruzzjoni speċifika mill-klijent, id-ditta ta’ l-investiment għandha twettaq l-ordni wara struzzjoni speċifika. 2. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu lid-ditti ta’ l-investiment li jistabbilixxu u jimplimentaw arranġamenti effettivi sabiex jikkonformaw mal-paragrafu 1. B’mod partikolari, l-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jistabbilixxu u jimplimentaw politika tat-twettiq ta’ l-ordnijiet sabiex jippermetulhom li jiksbu, rigward l-ordnijiet tal-klijenti tagħhom, l-aħjar riżultat possibbli skond il-paragrafu 1. 3. Il-politika tat-twettiq ta’ l-ordni għandha tinkludi, rigward kull klassi ta’ l-istrumenti, tagħrif dwar il-postijiet differenti tal-laqgħat meta ditta ta’ l-investiment twettaq l-ordnijiet tal-klijenti tagħha u l-fatturi li jaffettwaw il-għażla tal-post tal-laqgħat tat-twettiq. Għandha mill-inqas tinkludi dawk il-postijiet tal-laqgħat li jgħinu lid-ditta ta’ l-investiment tikseb fuq bażi konsistenti l-aħjar riżultat possibbli għat-twettiq ta’ l-ordnijiet tal-klijenti. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jipprovdu t-tagħrif approprjat lill-klijenti tagħhom dwar il-politika tagħhom tat-twettiq ta’ l-ordnijiet. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jiksbu l-kunsens minn qabel tal-klijenti tagħhom dwar il-politika tagħhom tat-twettiq. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi, meta politika tat-twettiq tipprovdi l-possibbiltà li l-ordnijiet tal-klijenti jiġu mwettqa ‘l barra minn suq irregolat jew MTF, id-ditta ta’ l-investment għandha, b’mod partikolari, tgħarraf lill-klijenti tagħha dwar din il-possibbiltà. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment jiksbu l-kunsens minn qabel tal-klijenti tagħhom qabel ma jipproċedu li jwettqu l-ordnijiet tagħhom ‘il barra minn suq irregolat jew MTF. Id-ditti ta’ l-investiment jistgħu jiksbu dan il-kunsens jew fil-għamla ta’ ftehim ġenerali jew fir-rigward ta’ transazzjonijiet individwali. 4. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jimmonitorjaw l-effikaċja ta’ l-arranġamenti tagħhom għat-twettiq ta’ l-ordnijiet u l-politika tat-twettiq sabiex jidentifikaw u, meta approprjat, jikkorreġu kull defiċjenza. B’mod partikolari, għandhom jistmaw, fuq bażi regolari, jekk il-postijiet tal-laqgħat tat-twettiq inklużi fil-politika tat-twettiq ta’ l-ordnijiet, tipprovdix l-aħjar riżultat possibbli lill-klijent jew jekk jeħtiġux li jagħmlu bidliet lill-arranġamenti tagħhom tat-twettiq. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jinnotifikaw lill-klijenti dwar kull bidla materjali fl-arranġamenti tagħhom tat-twettiq ta’ l-ordnijiet jew fil-politika tat-twettiq. 5. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu li d-ditti ta’ l-investiment jkunu kapaċi juru lill-kljenti tagħhom, fuq it-talba ta’ dawn, illi jkunu wettqu l-ordnijiet tagħhom skond il-politika tat-twettiq tad-ditta. 6. Sabiex jiġu żgurati l-protezzjoni meħtieġa lill-investituri, il-funzjonament ġust u bl-odni tas-swieq, u sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi tal-paragrafi 1, 3 u 4, il-Kummissjoni għandha tadotta, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), miżuri ta’ implimentazzjoni li jirrigwardaw: (a) il-kriterji sabiex tiġi stabbilita l-importanza relattiva tal-fatturi differenti li, skond il-paragrafu 1, jistgħu jitqiesu sabiex jiġi stabbilit l-aħjar riżultat possibbli filwaqt li jitqiesu d-daqs u t-tip ta’ l-ordni u n-natura tax-xiri bl-imnut jew professjonali tal-klijent; (b) il-fatturi li jistgħu jitqiesu minn ditta ta’ l-investiment meta tagħmel rivista ta’ l-arranġamenti tagħha tat-twettiq u ċ-ċirkustanzi li fihom jistgħu jkunu approprjati l-bidliet għal dawn l-arranġamenti. B’mod partikolari, il-fatturi sabiex jistabbilixxu liema postijiet tal-laqgħat jgħinu lid-ditti ta’ l-investiment jiksbu fuq bażi konsistenti l-aħjar riżultat possibbli għat-twettiq ta’ l-ordnijiet tal-klijenti; (ċ) in-natura u l-kobor tat-tagħrif li jrid jiġi pprovvdut lill-klijenti dwar il-politiki tagħhom tat-twettiq, skond il-paragrafu 3. Artikolu 22 Ir-regoli tal-maniġġjar ta’ l-ordnijiet tal-klijenti 1. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi d-ditti ta’ l-investiment awtorizzati li jwettqu ordnijiet f’isem il-klijenti jimplimentaw il-proċeduri u l-arranġamenti li jipprovdu t-twettiq fil-pront, ġust u bil-ħeffa ta’ l-ordnijiet tal-klijenti, fejn jidħlu l-ordnijiet ta’ klijenti oħra jew l-interessi tal-kummerċ tad-ditta ta’ l-investiment. Dawn il-poċeduri jew arranġamenti għandhom jippermettu it-twettiq ta’ ordnijiet tal-klijenti komparabbli xorta oħra skond iż-żmien tar-riċeviment tagħhom mid-ditta ta’ l-investiment. 2. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi, fil-każ ta’ ordni tal-limitu ta’ klijent rigward ishma ammessi għall-kummerċ f’suq irregolat li ma jkunux imwettqa minnufih skond il-kondizzjonijiet prevalenti tas-suq, id-ditti ta’ l-investiment għandhom jieħdu miżuri, għajr jekk il-klijent jordnalhom espressament xorta oħra, sabiex jiffaċilitaw l-iktar twettiq bikri possibbli ta’ din l-ordni billi jagħmlu pubbliku minnufih din l-ordni tal-limitu tal-klijent f’manjiera li tkun aċċessibbli bla xkiel għal parteċipanti oħra fis-suq. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li d-ditti ta’ l-investiment jikkonformaw ma’ dan l-obbligu billi jittrasmettu l-ordni tal-limitu tal-klijent lil suq irregolat u/jew MTF. L-Istati Membri għandhom jipprovdu illi l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jirrinunzjaw għall-obbligu li jagħmlu pubblika ordni tal-limitu li tkun kbira fid-daqs meta mqabbla mad-daqs normali tas-suq kif stabbilit skond l-Artikolu 44(2). 3. Sabiex jiġi żgurat illi l-miżuri tal-protezzjoni ta’ l-investituri, u l-funzjonament ġust u bl-ordni tas-swieq iqisu l-iżviluppi tekniċi fis-swieq finanzjarji, u sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi tal-paragrafi 1 u 2, il-Kummissjoni għandha tadotta, skond il-proċedura riferita fl-Artikolu 64(2), miżuri ta’ implimentazzjoni li jiddefinixxu: (a) il-kondizzjonijiet u n-natura tal-proċeduri u l-arranġamenti li jirriżultaw mit-twettiq fil-pront, ġust u bil-ħeffa ta’ l-ordnijiet tal-klijenti u s-sitwazzjonijiet li fihom id-ditti ta’ l-investiment jistgħu jiddevjaw b’mod raġjonevoli mit-twettiq fil-pront jew it-tipi ta’ transazzjonijiet għal dan sabiex jiksbu termini iktar favorevoli lill-klijenti; (b) il-metodi differenti li permezz tagħhom ditta ta’ l-investiment tista’ tiġi meqjusa li tkun issodisfat l-obbligu tagħha li tiżvela lis-suq l-ordnijiet tal-limitu ta’ klijent li ma jkunu jistgħu jitwettqu minnufih. Artikolu 23 L-Obbligi tad-ditti ta’ l-investiment meta jaħtru aġenti marbuta 1. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li jippermettu ditta ta’ l-investiment taħtar aġenti marbuta għall-għanijiet li jippromwovu s-servizzi tad-ditta ta’ l-investiment, li jitolbu għall-kummerċ bil-ħerqa jew jirċievu ordnijiet minn għand il-klijenti jew klijenti potenzali u jittrasmettuhom, jagħtu post lil strumenti finanzjarji u jipprovdu pariri rigward dawn l-istrumenti u servizzi finanzjarji offruti mid-ditta ta’ l-investiment. 2. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu illi meta ditta ta’ l-investiment tiddeċiedi li taħtar aġent marbut, tissokta responsabbli bis-sħiħ u mingħajr kondizzjoni għal kull azzjoni jew ommissjoni min-naħa ta’ l-aġent marbut meta jaġixxi f’isem id-ditta. L-Istati Membri għandhom jeħtieġu lid-ditta ta’ l-investiment li tiżgura illi aġent marbut jiżvela l-kapaċità li fiha jkun qiegħed jaġixxi u d-ditta li jkun qiegħed jirrappreżenta meta jikkuntattja klijent jew klijent potenzali jew qabel ma jinnegozja magħhom. L-Istati Membri jistgħu jippermettu, skond l-Artikolu 13(6), (7) u (8), lill-aġenti marbuta rreġistrati fit-territorju taghom li jamministraw il-flus u/jew l-istrumenti finanzjarji tal-klijenti f’isem jew fuq ir-responsabbiltà sħiħa tad-ditta ta’ l-investiment li għaliha jkunu qegħdin jaġixxu fit-territorju tagħhom jew, fil-każ ta’ ħidma li taqsam il-fruntieri, fit-territorju ta’ Stat Membru li jippermetti aġent marbut li jamministra l-