Id-Direttiva tal-Kummissjoni 2002/70/KE tas-26 ta’ Lulju 2002 Li tistabbilixxi r-rekwiżiti li jiddeterminaw il-livelli ta’ “dioxins” u “PCBs” tat-tip “dioxins” fl-għalfTest b’relevanza ŻEE



Official Journal L 209 , 06/08/2002 P. 0015 - 0021

CS.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

ET.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

HU.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

LT.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

LV.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

MT.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

PL.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

SK.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436

SL.ES Chapter 3 Volume 36 P. 430 - 436



Id-Direttiva tal-Kummissjoni 2002/70/KE tas-26 ta’ Lulju 2002 Li tistabbilixxi r-rekwiżiti li jiddeterminaw il-livelli ta’ "dioxins" u "PCBs" tat-tip "dioxins" fl-għalf (Test b’relevanza ŻEE) IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ, Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, Wara li kkunsidrat id-Direttiva tal-Kunsill 70/373/KEE tal-20 ta’ Lulju 1970 rigward l-introduzzjoni ta’ metodi ta’ kif jittieħdu l-kampjuni u ta’ analizzar fil-Komunità għall-kontroll uffiċjali tal-għalf [1], bħalma ġie amendat l-aħħar mill-Att ta’ Adeżjoni tal-Awstrija, tal-Fillandja u tal-Isvezja u b’mod partikulari l-Artikolu 2 tal-istess Direttiva, Billi: (1) Id-Direttiva tal-Kunsill 1999/29/KE tat-22 ta’ April 1999 fuq sustanzi mhux mixtieqa u prodotti fin-nutrizzjoni tal-annimali [2], bħalma ġiet emendata l-aħħar mid-Direttiva 2001/102/KE [3], tistabbilixxi limiti massimi għal "dioxins" u "furans" f’ċerti materjali li minnhom isir l-għalf u fl-għalf. (2) Huwa neċessarju li jiġu stabbiliti rekwiżiti li bihom il-metodu ta’ analizzar għandu japplika sabiex jiżgura li l-laboratorji jużaw metodi ta’ analiżi b’livelli kumparabbli ta’ kif jitwettqu dawn il-metodi. (3) Id-dispożizzjonijiet sabiex jittieħdu l-kampjuni u metodi ta’ analiżi ġew determinati fuq bażi ta’ tagħrif preżenti u li jistgħu jiġu adattati sabiex jikkunsidraw l-avvanzi fit-tagħrif xjentifiku u teknoloġiku. (4) Id-dispożizzjonijiet stabbiliti f’din id-Direttiva jirrelataw biss għall-analiżi ta’ "dioxins" u "PCBs" tat-tip "dioxin" għall-implimentazzjoni tad-Direttiva 2001/102/KE li temenda d-Direttiva 1999/29/KE fuq sustanzi mhux mixtieqa u prodotti fin-nutrizzjoni tal-annimali. (5) Għandu jintagħżel approċċ attiv li bih tinkiseb l-informazzjoni li wieħed jista’ jistrieħ fuqha rigward il-preżenza ta’ "PCBs" tat-tip "dioxin" fl-għalf. Rekwiżiti għandhom jiġu stabbiliti f’dak li għandu x’jaqsam ma’ analiżi li se tintuża sabiex tiddetermina "PCBS" tat-tip "dioxin" f’materjali li minhom isir l-għalf u fl-għalf. (6) Metodu ta’ analiżi "screening" b’validità ppruvata u aċċettabli jista’ jintuża sabiex jingħażlu l-kampjuni b’livelli sinifikanti ta’ "dioxins" u dawn il-kampjuni għandhom jiġu determinati b’metodu ta’ analiżi konfermatorju. Għalhekk huwa xieraq li jiġu stabbiliti r-rekwiżiti għall-metodi ta’ analiżi konfermatorji u għall-metodu "screening". (7) IL-miżuri pprovduti għal din id-Direttiva jaqblu ma’ l-opinjoni tal-Kumitat tal-"Food Chain" u s-Saħħa tal-Annimali. ADOTTAT DIN ID-DIRETTIVA: Artikolu 1 L-Istati Membri għandhom jiżguraw li t-teħid ta’ kampjuni għall-kontroll uffiċjali tal-livelli ta’ dioxins u furans u d-determinazzjoni tal-livelli ta’ PCBs tat-tip dioxin fl-għalf għandhom isiru skond il-metodi deskritti f’L-Anness I. Artikolu 2 L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-preparazzjoni tal-kampjuni u l-metodi ta’ analiżi użati għall-kontroll uffiċjali tal-livelli ta’ dioxins u furans u d-determinazzjoni tal-livelli ta’ PCBs tat-tip dioxin fl-għalf jaqblu mal-kriterji deskritti f’L-Anness II. Artikolu 3 L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi neċessarji biex jaqblu ma’ din id-Direttiva sat-28 ta’ Frar 2003 l-iktar tard. Għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni minnufih b’ dan. Meta Stati Membri jadottaw dawk id-dispożizzjonijiet, huma jkollhom referenza għal din id-Direttiva jew ikunu akkumpanjati b’referenza bħal din dak in-nhar tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Stati Membri għandhom jiddeterminaw kif referenza bħal din tista’ ssir. Artikolu 4 Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-20 ġurnata minn wara l-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej. Artikolu 5 Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri. Magħmula fi Brussel, fis-26 ta’ Lulju 2002. Għall-Kummissjoni David Byrne Membru tal-Kummissjoni [1] ĠU L 170, tat-3.8.1970, p. 2. [2] ĠU L 115, ta’ l-4.5.1999, p. 32. [3] ĠU L 6, ta’ l-10.1.2002, p. 45. -------------------------------------------------- L-ANNESS 1 METODI TA’ KIF JITTIEĦDU L-KAMPJUNI GĦALL-KONTROLL UFFIĊJALI TAL-LIVELLI TA’ DIOXINS (PCDD/PCDF) U D-DETERMINAZZJONI TA’ PCBs TAT-TIP DIOXIN F’ĊERTU TIP TA’ GĦALF. 1. Raġuni u skop Il-kampjuni intenzjonati għall-kontroll uffiċjali tal-livelli ta’ kontenut ta’ dioxin (PCDD/PCDF), kif ukoll għad-determinazzjoni tal-kontenut ta’ PCBs tat-tip dioxin [1] fl-għalf, għandhom jittieħdu skond id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva tal-Kummissjoni 76/371/KEE tal-1 ta’ Marzu 1976 li tistabbilixxi metodi tal-Komunità ta’ kif jittieħdu l-kampjuni għall-kontroll uffiċjali tal-għalf [2]. Aggregazzjoni ta’ kampjuni li tkun inkisbet tiġi kkunsidrata bħala rappreżentattiva tal-materjal li minnu tkun ittieħdet. Qbil ma’ livelli massimi stabbiliti fid-Direttiva 1999/29/KE għandu jiġi stabbilit fuq bażi tal-livelli ddeterminati fil-kampjuni tal-laboratorju. 2. Qbil tal-lott u sublott ma’ l-ispeċifikazzjoni Il-laboratorju tal-kontroll għandu janalizza l-kampjun tal-laboratorju għall-infurzar f’analiżi doppja f’każ li r-riżultat li jkun inkiseb għall-ewwel analiżi jkun inqas minn 20 % taħt jew fuq il-livell massimu, u jikkalkula r-riżultati. Il-lot huwa aċċettat jekk ir-riżultat tal-ewwel analiżi huwa aktar minn 20 % taħt il-livell massimu jew fejn analiżi doppja hija neċessarja jekk il-medja tikkonforma mal-livell massimu rispettiv bħalma ġie stabbilit fid-Direttiva 1999/29/KE. [1] Tabella WHO TEFs għal assessjar ta’ riskji umani bbażat fuq il-konklużjonijiet tal-World Health Organization.fil-laqgħa ta’ Stokkolma, l-Isvezja, bejn il-15 u t-18 ta’ Ġunju 1997 (Van den Berg et al. (1998) Fatturi Tossiċi Ekwivalenti (TEFs) għal PCBs, PCDDs, PCDFs, għall-Bnedmin u għall-Ħajja Selvaġġa. Perspettivi tas-Saħħa Ambjentali, 106(12), 775).Abbrevjazzjonijiet użati: T = tetra; Pe = penta; Hx = hexa; Hp = hepta; 0 = octa; CDD = chlorodibenzo-p-dioxin; CDF = chlorodibenzofuran; CB = chlorobiphenyl. [2] ĠU L 102, tad-15.4.1976, p. 1. -------------------------------------------------- L-ANNESS II PREPARAZZJONI TAL-KAMPJUNI U REKWIŻITI GĦALL-METODI TA’ ANALIŻI UŻATI FIL-KONTROLL UFFIĊJALI TAL-LIVELLI TA’ DIOXINS (PCDD/PCDF) U D-DETERMINAZZJONI TA’ PCBs LI JIXBHU D-DIOXIN F’ĊERTU GĦALF. 1. Għan u kamp ta’ applikazzjoni Dawn ir-rekwiżiti għandhom jiġu applikati fejn materjali li minnhom isir l-għalf u għalf huma analizzati għad-determinazzjoni tad-dioxin (polychlorinated dibenzo-p-dioxins (PCDD) u polychlorinated dibenzofurans (PCDF)) u polychlorinated biphenyls (PCBs) tat-tip dioxin. Il-monitoraġġ għall-preżenza ta’ dioxins fl-għalf jista jsir permezz ta’ strateġija li tinvolvi l-metodu screening sabiex jingħażlu kampjuni b’livelli ta’ dioxin u PCBs tat-tip dioxin li huma inqas minn 30 % sa 40 % taħt jew li jaqbżu l-livell determinat.Il-konċentrazzjoni ta’ dioxins f’dawk il-kampjuni b’livelli sinifikanti għandha bżonn tkun iddeterminata/ikkonfermata b’metodu konfermatorju. Metodi ta’ screening huma metodi użati sabiex isibu l-preżenza ta’ dioxins u PCBs tat-tip dioxin fil-livell ta’ interess. Dawn il-metodi jesgħu kampjun għoli għal waqt il-metodu kollu u huma użati biex jagħrblu numru kbir ta’ kampjuni għal potential positives. Huma magħmulin speċifiament biex jevitaw false negatives. Metodi konfermatorji huma metodi li jipprovdu informazzjoni kompluta jew komplimentarja li tħalli lid-dioxins u lill-PCBs tat-tip dioxin jiġu identifikati u kkwantifikati mingħajr żball fil-livell ta’ interess. 2. Background Minħabba li kampjuni ambjentali u bioloġiċi (li jinkludu kampjuni ta’ materjali li minnhom isir l-għalf u għalf) in ġenerali fihom taħlitiet kumplessi ta’ dioxin congeners differenti, il-kunċett ta’ ekwivalenza ta’ fatturi tossiċi (TEFs) ġie żviluppat sabiex jiġu ffaċilitati r-riskji ta’ assessjar. Dawn it-TEFs ġew stabbiliti sabiex jesprimu konċentrazzjonijiet ta’ taħlitiet ta’ 2,3,7,8 PCDs u PCDFs sostitwiti, u iktar riċentament, xi PCBs chlorine non-ortho u mono-ortho sostitwiti li fihom attività tat-tip dioxin f’ekwivalenti tossiċi (TEQs) tat-TCDD 2,3,7,8 (ara l-Anness 1, subintestatura1). Il-konċentrazzjoni ta’ sustanzi individwali f’kampjun huma mmultiplikati mit-TEF rispettiv tagħhom u miġbura biex jagħtu konċentrazzjoni totali ta’ komponenti tat-tip dioxin espressi f’TEQs. Il-kunċett ta’ upperbound jirrikjedi l-użu tal-limitu ta’ kwantifikazzjoni għall-kontribuzzjoni ta’ kull congener mhux ikkwantifikat għat-TEQ. Il-kunċett ta’ lowerbound jirrikjedi l-użu ta’ zero għall-kontribuzzjoni ta’ kull congener mhux ikkwantifikat għat-TEQ. Il-kunċett ta’ mediumbound jirrikjedi l-użu ta’ nofs il-limitu tal-kwantifikazzjoni meta tikkalkula l-kontribuzzjoni għat-TEQ ta’ kull congener mhux ikkwantifikat. 3. Rekwiżiti ta’ kwalità li jridu jiġu osservati għall-preparazzjoni tal-kampjuni. Id-dispożizzjonijiet ġenerali fuq il-preparazzjoni tal-kampjuni għall-analiżi hekk kif stabbilit fl-Anness għad-Direttiva tal-Kummissjoni 81/680/KEE tat-30 ta’ Lulju 1981 li temenda d-Direttivi 71/250/KEE, 71/393/KEE, 72/199/KEE, 73/46/KEE, 74/203/KEE, 75/84/KEE, 76/372/KEE u 78/633/KEE li jistabbilixxu metodi ta’ analiżi tal-Komunità għall-kontroll uffiċjali ta’ għalf [1] huma applikabbli. Barra minn hekk għandhom jiġu applikati r-rekwiżiti li ġejjin: - il-kampjuni għandhom jiġu merfugħa u ttrasportati f’kontenituri tal-ħġieġ, alminju, polypropylene jew polyethylene. - Fdalijiet ta’ trab tal-karti jridu jitneħħew mill-kontenitur tal-kampjuni. Kontenituri tal-ħġieġ għandhom jinħaslu b’likwidi li qabel ikunu ġew ikkontrollati għall-preżenza ta’ dioxins, - għandha ssir analiżi blank billi ssir il-proċedura analitika kollha u tħalli barra l-kampjun biss, it-toqol tal-kampjun użat għall-estrazzjoni għandu jkun biżżejjed sabiex jissodisfa r-.rekwiżiti f’dak li għandu x’jaqsam ma’ sensitività. 4. Rekwiżiti għal-laboratorji - Il-laboratorji għandhom juru l-andament tal-metodu fil-grad tal-livell ta’ interess, per eżempju, 0,5x, 1x u 2x il-livell ta’ interess b’koeffiċjent aċċettabbli ta’ varjazzjoni għall-analiżi repetuta. Għad-dettaliji ta’ kriterji ta’ aċċettazzjoni, ara punt 5. - Il-limitu ta’ kwantifikazzjoni għall-metodu konfermatorju għandu jkun fil-grad ta’ xi 1/5 tal-livell ta’ interess, sabiex jiġi żgurat li koeffiċjenti aċċettabbli tal-varjazzjonijiet jiġu milquta fil-grad tal-livell ta’ interess. - Kontrolli blank regolari u esperimenti spiking jew analiżi ta’ kontroll tal-kampjuni (preferebbilment, jekk ikun hemm, materjal iċċertifikat ta’ referenza) għandhom jiġu mwettqa bħala miżuri interni ta’ kontroll ta’ kwalità. - Parteċipazzjoni b’ suċċess fi studji interlaboratorji li jassessjaw il-progress ta’ suċċess tal-laboratorji hija l-aħjar mod ta’ kif tista’ tipprova l-kompetenza f’analiżi speċifika. Madankollu parteċipazzjoni ta’ suċċess fi studji interlaboratorji għal, per eżempju, kampjuni ta’ ħamrija jew drenaġġ mhux bilfors tipprova l-kompetenza wkoll fil-qasam tal-kampjuni tal-għalf, li jippreżentaw livelli ta’ kontaminazzjoni iktar baxxi. Għaldaqstant, il-parteċipazzjoni kontinwa fi studji interlaboratorji għad-determinazzjoni tad-dioxins u PCBs tat-tip dioxin fil-matriċijiet tal-ikel relevanti hija mandatarja. - Il-laboratorji għandhom jiġu akkreditati minn entità rrikonoxxuta skond il-Gwida 58 ISO sabiex jiġi żgurat li qed japplikaw assigurazzjoni analitika ta’ kwalità. Il-laboratorji għandhom jingħataw kreditu billi jiġi segwit l-istandard ISO/IEC/17025:1999. 5. Rekwiżiti għall-proċeduri analitiċi għad-dioxins u PCBs li jixbhu d- dioxins. Rekwiżiti bażiċi sabiex tiġi aċċettata l-proċedura analitika: - Sensittività għolja u limiti baxxi ta’ detection. Għall-PCDDs u PCDFs, kwantitajiet li jistgħu jkunu detected għandhom ikunu fl-inkwadratura tal-picogram TEQ (10-12 g) minħabba t-tossiċità estrema ta’ ftit minn dawn il-komponenti. Il-PCBs huma magħrufa li jsiru f’livelli ogħla mill-PCDDs u l-PCDFs. Għal ħafna mill-congenes PCB is-sensittività fil-grad nanogramm (10-9 g) hija diġà biżżejjed. Madankollu, għall-qies tal-iktar congeners tossiċi PCB tat-tip dioxin (b’mod partikolari congeners sostitwiti non-ortho), l-istess sensittività trid tintlaħaq bħalma tintlaħaq għall-PCDDs u l-PCDFs. - Għażla għolja (speċifiċità). Hija meħtieġa distinzjoni għall-PCDDs, PCDFs, u PCBs tat-tip dioxin minn ħafna komponenti preżenti li huma coextracted u li possibilment qed ifixklu komponenti preżenti f’ konċentrazzjonijiet għolja sa seba’ ordnijiet ta’ magnitudni minn dawk tal-analytes ta’ interess. Għall-metodi chromatography/mass spectrometry tal-gass (GC/MS) huwa neċessarju li ssir differenzjazzjoni fost congeners varji, bħal per eżempju bejn tossiċi (eż. Is-sbatax PCDs 2,3,7,8-sostitwiti u PCDFs u PCBs tat-tip dioxin) u congeners oħra. Bioassays għandhom ikunu kapaċi jiddeterminaw valuri TEQ b’mod selettiv bħala s-somma ta’ PCDDs, PCDFs, u PCBs tat-tip dioxin. - Akkuratezza għolja (verità u preċiżjoni). Id-determinazzjoni għandha tipprovdi estimazzjoni valida u ta’ min jistrieħ fuqha ta’ konċentrazzjoni awtentika f’kampjun. Akkuratezza għolja (preċiżjoni ta’ qisien: il-qrubija tal-ftehim bejn ir-riżultat ta’ qies mal-valur awtentiku tal-qies) hija neċessarja biex jiġi evitat rifjut tar-riżultat ta’ analiżi ta’ kampjun fuq bażi ta’ dipendenza fqira tal-estimazzjoni tat-TEQ. L- akkuratezza hija espressa bħala verità (differenza bejn il-valur meqjus għall-analyte f’materjal ċertifikat u l-valur ċertifikat tiegħu, espress bħala perċentwali ta’ dan il-valur) u akkuratezza (l-akkuratezza hija ġeneralment ikkalkulata bħala devjazzjoni standard li tinkludi ripetizzjoni u riproduċibilità, u turi l-qrubija ta’ ftehim bejn ir-riżultati li nkisbu billi tapplika l-proċedura esperimentali diversi drabi taħt kundizzjonijiet preskritti). Metodi screening jistgħu jagħmlu kompromess ma’ bioassays u metodi GC/MS; metodi konfermatorji huma metodi ta’ gas-chromatography b’riżoluzzjoni għolja/mass-spectrometry b’riżoluzzjoni għolja (HRGC/HRMS). Il-kriterji li ġejjin għandhom jaqblu fuq total ta’ valur TEQ: | Metodi screening | Metodi konfermatorji | Rata negattiva falza | < 1 % | | Verità | | -20 % sa + 20 % | CV | < 30 % | < 15 % | 6. Rekwiżiti speċifiċi għal metodi GC/MS li għandhom jaqblu għal raġunijiet konfermatorji u ta’ screening. - Żieda ta’ 13C- labelled 2,3,7,8-sostituti interni PCDD/F standards (u ta’ 13C-labelled interni PCB standards li jixbhu d-dioxin, jekk il-PCBs li jixbhu d-dioxin għandhom jiġu ddeterminati) trid isseħħ fil-bidunett tal-metodu analitiku, per eżempju, qabel l-estrazzjoni sabiex il-proċedura analitika tkun valida. Mill-inqas congener wieħed għal kull grupp tetra sa octa-chlorinated homologous għal PCDD/F (u mill-inqas congener wieħed għal kull grupp homologous għal PCBs li jixbah id-dioxin, jekk PCBs li jixbah id-dioxin għandhom jiġu ddeterminati) għandu jiġi miżjud (alternattivament, mill-inqas congener wieħed għal kull mass spectrometric selected ion recording function użata għall-kontroll ta’ PCDD/F u PCBs li jixbah id-dioxin). Hemm preferenza ċara, żgur fil-każ ta’ metodi konfermatorji, fl-użu ta’ 17 13C-labelled 2,3,7,8- standards interni PCDD/F sostitwiti kollha u 12 13C-labelled standard PCB interni li jixbhu d-dioxin kollha (jekk PCBs li jixbah id-dioxin għandhom jiġu determinati). Fatturi relattivi ta’ rispons għandhom jiġu ddeterminati wkoll għal dawk il-congeners li għalihom l-ebda analogu 13C-labelled mhu miżjud billi jintużaw soluzzjonijiet ta’ kalibrazzjoni xierqa. - Għall-għalf li joriġina mill-pjanti u għalf li joriġina mill-annimali li fih inqas minn 10 % xaħam, iż-żieda ta’ standards interni hija mandatorja qabel l-estrazzjoni. Għall-għalf li joriġina mill-annimali u li fih iktar minn 10 % xaħam, l-istandards interni jistgħu jiġu miżjuda jew qabel l-estrazzjoni jew wara l-estrazzjoni tax-xaħam. Validazzjoni xierqa tal-effiċjenza tal-estrazzjoni għandha tiġi mwettqa, skond l-istadju li fih standards interni jiġu introdotti u fuq jekk ir-riżultati humiex rrappurtati fuq bażi ta’ prodott jew ta’ xaħam. - Qabel l-analiżi GC/MS, waħda jew żewġ standards ta’ rekuperu għandhom jiġu miżjuda. - Kontroll ta’ recovery huwa neċessarju. Għal metodi konfermatorji, ir-recoveries tal-istandards interni individwali għandhom ikunu fil-grad ta’ 60 % sa 120 %. Recoveries ogħla jew iktar baxxi għal congeners individwali, b’mod partikolari għal xi hepta- u octa- chlorinated dibenzodioxins u dibenzofurans, huma aċċettabbli b’kundizzjoni li l-kontribuzzjoni tagħhom lill-valur TEQ ma taqbiżx l-10 % tal-valur total TEQ (ibbażat fuq PCDD/F biss). Għal metodi screening, ir-recoveries għandhom ikunu fi grad ta’ 30 % sa 140 %. - Separazzjoni ta’ dioxins minn komponenti chlorinated li jfixklu bħal PCBs u chlorinated diphenyl ethers għandha ssir b’tekniki chromatographic adattati (preferebbilment bi florisil, alumina u/jew carbon column). - Separazzjoni gaschromatographic ta’ isomers għandha tkun biżżejjed (< 25 % quċċata ma’ quċċata bejn 1,2,3,4,7,8-HxCDF u 1,2,3,6,7,8-HxCDF). - Għandha titwettaq id-determinazzjoni skond il-metodu EPA 1613 reviżjoni B: tetra permezz ta’ dioxins octa-chlorinated u furans b’isotope dilution HRGC/HRMS jew kriterju ieħor ekwivalenti. - Id-differenza bejn il-livell ta’ fuq u l-livell ta’ isfel m’għandhiex taqbeż l-20 % għal għalf b’kontaminazzjoni ta’ dioxin fil-grad jew ‘l fuq mil-livell massimu. Għal għalf b’livelli ta’ kontaminazzjoni li qegħdin taħt sew il-livell massimu, id-differenza tista’ tkun fil-grad ta’ 25 % sa 40 %. 7. Metodi ta’ analisżi screening 7.1. Introduzzjoni Modi differenti ta’ kif tanalizza analitikament jistgħu jisiru billi jintuża metodu screening: mod pur ta’ kif tagħmel screening u mod kwantitattiv. Mod ta’ screening Ir-rispons tal-kampjuni huwa kkomparat ma’ dak ta’ kampjun referenza fil-livell ta’ interess. Kampjuni b’rispons inqas mir-referenza huma ddikjarati negattivi, dawk li għandhom rispons ogħla huma meqjusa bħala pożittivi. Rekwiżiti: - kampjun(i) blank u oħrajn ta’ referenza għandhom jiġu inklużi f’kull serje ta’ test, li jiġi estratt u ttestjat fl-istess ħin taħt kundizzjonijiet identiċi. Il-kampjun ta’ referenza għandu juri rispons elevat u ċar meta tqabblu ma’ wieħed blank. - Kampjuni ta’ referenza addizzjonali f’livell ta’ interess ta’ 0,5x u 2x għandhom jiġu inklużi sabiex juru li t-test ikun mar tajjeb fil-grad ta’ interess għall-kontroll tal-livell ta’ interess, - meta wieħed jittestja matrices oħra, għandu jiġi muri kemm il-kampjun(i) ta’ referenza huwa adattat, preferebbilment billi jiġu inklużi kampjuni murija mill-HRGC/HRMS li fihom livell ta’ TEQ bħal dak tal-kampjun ta’ referenza jew inkella kampjun blank f’dan il-livell. - ladarba l-ebda standards interni ma jistgħu jintużaw f’bioassays, testijiet fuq ir-ripetizzjoni huma importanti ħafna sabiex tinkiseb informazzjoni fuq id-devjazzjoni standard fi ħdan serje waħda ta’ testijiet. Il-koeffiċjent ta’ varjazzjoni għandu jkun taħt it-30 %, - għal bioassays, il-komponenti li huma l-mira, l-interferenzi possibbli, u l-livelli massimi, tollerabbli blank għandhom jiġu ddefiniti. Approċċ kwantitattiv L-approċċ kwantitattiv jirrikjedi serje standard ta’ dilution, tindif doppju jew tripplu u kejl kif ukoll kontrolli blank u recovery. Ir-riżultat jista’ jiġi espress bħala TEQ, u b’ hekk jassumi li l-komponenti respnsabbli għas-sinjal jikkorrispondu għall-prinċipju TEQ. Dan jista’ jsir billi jintuża t-TCDD (jew taħlita standard ta’ dioxin/furan) biex tipproduċi calibration curve sabiex tikkalkula l-livell TEQ fl-estrazzjoni u b’hekk fil-kampjun ukoll. Dan huwa kkoreġut għal-livell TEQ ikkalkulat għal kampjun blank (biex tikkunsidra l-impuritajiet minn likwidi u kimiċi użati), u recovery (ikkalkulata mil-livell TEQ f’kampjun ta’ kontroll ta’ kwalità fil-limitu tal-interess). Huwa essenzjali li wieħed jinnota li parti mit-telf apparenti tar-recovery ikun minħabba l-effetti matrix u/jew differenzi bejn il-valuri TEQ fil-bioassays u t-TEF uffiċjali ssettjati mill-WHO. 7.2. Rekwiżiti għall-metodi ta’ analiżi użati għall-iscreening. - Metodi ta’ analiżi GC/MS u bioassays jistgħu jintużaw għall-iscreening. Għall-metodi GC/MS ir-rekwiżiti stabbiliti f’punt 6 għandhom jintużaw. Għall-bioassays ibbażati fuq ċelluli rekwiżiti speċifiċi huma stabbiliti f’punt 7.3 u għall-bioassays ibbażati fuq kit f’punt 7.4 - Informazzjoni fuq in-numru ta’ riżultati foloz-pożittivi u foloz-negattivi ta’ sett kbir ta’ kampjuni taħt u fuq il-livell massimu jew livell ta’ azzjoni hija neċessarja, meta mqabbla mal-kontenut TEQ b’metodu ta’ analiżi konfermatorja. Rati attwali foloz u negattivi għandhom ikunu taħt 1 %. Ir-rata ta’ kampjuni foloz pożittivi għandha tkun baxxa biżżejjed biex tagħmel użu vantaġġjuż minn għodda ta’ screening. - Riżultati pożittivi għandhom jiġi kkonfermati dejjem b’metodu ta’ analiżi konfermatorja (HRGC/HRMS). Barra minn hekk, kampjuni minn grad wiesa’ TEQ għandhom jiġu konfermati minn HRGC/HRMS (bejn wieħed u ieħor 2 % sa 10 % tal-kampjuni negattivi). Informazzjoni fuq korrispondenza bejn bioassay u riżultati HRGC/HRMS għandhom ikunu disponibbli. 7.3. Rekwiżiti speċifiċi għal bioassays ibbażati fuq ċelluli. - Meta tkun qed issir bioassay, kull test ta’ prova jirrikjedi serje ta’ konċentrazzjoni referenza TCDD jew taħlita ta’ dioxin/furan (curve ta’ doża b’rispons sħiħ b’R2>0,95). Madankollu, għal raġunijiet ta’ screening, curve estisa ta’ livell baxx għall-analiżi ta’ kampjuni b’livell baxx tista’ tintuża. - Konċentrazzjoni referenza TCDD (xi tliet darbiet il-limitu ta’ kwantifikazzjoni) fuq karta ta’ kontroll ta’ kwalità għandha tintuża għall-outcome tal-bioassay fuq perjodu kostanti ta’ żmien. Alternattiva tista’ tkun ir-rispons relattiv ta’ kampjun referenza meta jitqabbel ma’ linja ta kalibrazzjoni TCDD ladarba r-rispons taċ-ċelluli jista’ jiddependi fuq ħafna fatturi. - Tabelli fuq kontroll ta’ kwalità (QC) għal kull tip ta’ materjal ta’ referenza għandhom jiġu rrekordjati u ċċekkjati sabiex jiġi żgurat li r-riżultat jaqbel mal-linji ta’ gwida stabbiliti. - B’mod partikolari għal kalkoli kwantitattivi, l-induzzjoni tal-kampjun dilwit użat għandha tkun fi ħdan il-porzjon lineari tal-curve ta’ rispons. Kampjuni ‘l fuq mill-porzjon lineari tal-curve ta’ rispons għandhom jiġu dilwiti u ttestjati mill-ġdid. Għaldaqstant, mill-inqas tliet jew iktar dilutions f’ ħin wieħed hu rrakkomandat li jiġu ttestjati. - Il-perċentwali tad-devjazzjoni standard m’għandux jaqbeż il-15 % f’determinazzjoni triplika għal kull dilution tal-kampjuni u mhux ‘l fuq minn 30 % bejn tliet esperimenti indipendenti. - Il-limitu ta’ detection jista’ jiġi ssettjat bħala tliet darbiet aktar mid-devjazzjoni standard tal-likwidu blank jew tar-rispons tal-isfond. Mod ieħor huwa li tapplika rispons li qiegħed ‘l fuq mill-isfond (fattur ta’ induzzjoni ħames darbiet iktar mil-likwidu blank) ikkalkulat mill-curve ta’ kalibrazzjoni tal-ġurnata. Il-limitu ta’ kwantifikazzjoni jista’ jiġi ssettjat ħames sa sitt darbiet iktar mid-devjazzjoni standard tal-likwidu blank jew tar-rispons tal-isfond jew biex tapplika rispons li qiegħed, b’mod ċar, ’il fuq mill-isfond (fattur ta’ induzzjoni 10 darbiet iktar mil-likwidu blank) ikkalkulat mill-curve ta’ kalibrazzjoni tal-ġurnata. 7.4. Rekwiżiti speċifiċi għal bioassays ibbażati fuq kit [2] - Istruzzjonijiet tal-manifattur għall-preparazzjoni u analiżi tal-kampjuni għandhom jiġu segwiti. - Kits ta’ testijiet m’għandhomx jintużaw wara li jkunu skadew. - Materjali jew komponenti ssettjati għall-użu ma’ kits oħrajn m’għandhomx jintużaw. - Kits ta’ testijiet għandhom jinżammu f’temperatura speċifika u użati f’temperatura speċifika wkoll. - Il-limitu ta’ detection għal immunoassays huwa determinat bħala s-somma tal-medja u tliet darbiet daqs id-devjazzjoni standard, ibbażata fuq 10 replicate ta’ analiżi tal-blank; biex jiġi maqsum mill-valur tal-ekwazzjoni ta’ rigressjoni lineari. - Standards ta’ referenza għandhom jintużaw għal testijiet fil-laboratorju sabiex jiżguraw li r-rispons għall-istandard huwa fi ħdan grad aċċettabbli. 8. Rapport tar-riżultati. Sakemm il-proċedura analitika tagħmilha possibbli, ir-riżultati analitiċi għandu jkollhom il-livelli tal-PCDD/F u PCB congeners individwali u rrappurtati bħala lowerbound, upperbound u mediumbound sabiex jinkludu massimu ta’ informazzjoni fir-rapport tar-riżultati u b’hekk tħalli lill-interpretazzjoni tar-riżultati skond ir-rekwiżiti speċifiċi. Ir-rapport għandu jinkludi wkoll il-kontenut lipid tal-kampjun kif ukoll il-metodu użat għall-estrazzjoni tal-lipid. Ir-recoveries tal-istandards interni individwali għandhom ikunu disponibbli f’każ li r-recoveries qegħdin ’il barra mill-grad imsemmi f’punt 6, f’każ li l-livell massimu jiġi maqbuż u f’każijiet oħra jkun kif mitlub. [1] ĠU L 246, tad-29.8.1981, p. 32. [2] L-ebda evidenza ma ġiet sottomessa ta’ bioassays disponibbli kommerċjalment ibbażati fuq kit li għandu sensittività u affidibbilità tali li jista’ jintuża għall-iscreening għall-preżenza ta’ dioxins fil-livelli mitluba f’kampjuni ta’ ikel u ta’ għalf. --------------------------------------------------