30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/433 
 DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL 
tad-19 ta’ Di ċembru 2006 
dwar il-Programm Spe ċifiku li għandu jitwettaq 
permezz ta’ azzjonijiet diretti mi ċ-Ċentru Kon ġunt ta' Ri ċerka 
li jimplimenta s-Seba’ Programm Kwadru  
tal-Komunità Ewropea ta’ l-Ener ġija Atomika (Euratom) 
għall-attivitajiet ta’ ri ċerka u ta ħriġ nukleari (2007-2011) 
(2006/977/Euratom) 
IL-KUNSILL TA' L-UNJONI EWROPEA, 
Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbi lixxi l-Komunità Ewropea ta' l-Ener ġija Atomika, u b'mod 
partikolari l-Artikolu 7 tieg ħu, 
Wara li kkunsidra l-pr oposta tal-Kummissjoni, 
Wara li kkunsidra l-opinj oni tal-Parlament Ewropew1
, 
Wara li kkunsidraw l-opinjoni  tal-Kumitat Ekonomiku u So ċjali Ewropew2, 
Wara li kkonsultaw il-Kumitat Xjentifiku u Tekniku u l-Bord tal-Gvernaturi ta ċ-Ċentru ta' Ri ċerka 
Konġunt, 
                                                 
1 Opinjoni tat-30 ta' Novembru 2006 (g ħada mhux pubblikata fil- ĠU) 
2 ĠU C 185, 8.8.2006, p. 10. 
L 400/434 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 Billi: 
(1) Skond l-Artikolu 7 tat-Trattat, id-De ċiżjoni tal-Kunsill Nru 2006/975/Euratom tat-18 ta’ 
Diċembru 2006  dwar is-seba’ programm kw adru tal-Komunità Ewropea ta’ l-Ener ġija 
Atomika (Euratom) g ħal attivitajiet ta' ri ċerka nukleari u ta ħriġ, (2007-2011)1 (minn hawn 
'il quddiem imsejja ħ ‘il-Programm Kwadru’) g ħandha tiġi implimentata permezz ta' 
programmi spe ċifiċi li jiddefinixxu re goli dettaljati g ħall-implimentazzjoni tag ħhom, 
jistabbilixxu t-tul tag ħhom u jipprovdu g ħall-mezzi li jitqiesu me ħtieġa. 
(2) I ċ-Ċentru Kon ġunt ta' Riċerka, minn hawn 'il quddiem imsejja ħ ‘iċ-ĊKR’ għandu jwettaq 
attivitajiet hekk imsej ħa attivitajiet diretti tar-ri ċerka u l-iżvilupp taħt Programm Spe ċifiku 
taċ-ĊKR li jimplimenta l-Programm Kwadru tal-KE. 
(3) Fl-implimentazzjoni tal-missjoni tieg ħu, iċ-ĊKR għandu jipprovdi appo ġġ xjentifiku u 
tekniku stimulat mill-klijent, g ħall-proċess tat-tfassil tal-politika ta' l-UE, li ji żgura appo ġġ 
għall-implimentazzjoni u l-monitora ġġ tal-linji politi ċi eżistenti u jwie ġeb għal talbiet 
ġodda tal-politika. Sabiex  jikseb il-missjoni tieg ħu l-JRC għandu jwettaq ri ċerka ta' l-og ħla 
kwalità Ewropea komparabbli, inklu ż billi jżomm il-livell tieg ħu stess ta' e ċċellenza 
xjentifika. 
(4) Fl-implimentazzjoni ta’ dan il-programm spe ċifiku, għandha ting ħata importanza lill-
mobbiltà u t-ta ħriġ tar-riċerkaturi, u l-innovazzjoni, fil- Komunità. Partikolarment, i ċ-ĊKR 
għandu jwettaq attiv itajiet ta’ ta ħriġ xierqa fis-sikurezza u s-sigurtà nukleari. 
                                                 
1 ĠU L 400, 30.12.2006. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/435 
 (5) Il-programm spe ċifiku attwali g ħandu jiġi implimentat b’mod flessibbli, effi ċjenti u 
trasparenti, b'kont me ħud tal-ħtieġa rilevanti tal-politika ta ċ-ĊKR dwar l-utenti u dik 
Komunitarja, filwaqt li ji ġi rrispettat ukoll l-objettiv tal- ħarsien ta' l-interessi finanzjarji 
Komunitarji. L-attivitajiet ta’ ri ċerka mwettqa fil-programm g ħandhom ji ġu adattati kull 
fejn jixraq g ħal dawn il- ħtiġiet u għall-iżviluppi xjentifi ċi u teknolo ġiċi u għandhom 
jimmiraw li jiksbu l-e ċċellenza xjentifika. 
(6) Ir-regoli g ħall-parteċipazzjoni ta' impri żi, ċentri ta' ri ċerka u universitajiet u g ħat-tixrid tar-
riżultati ta' ri ċerka, għall-Programm Kwadru tal-KE (minn hawn ’il quddiem imsejja ħ 'ir-
regoli għall-parteċipazzjoni u t-tixrid’) relatati ma’ l-azzjonijiet diretti g ħandhom 
japplikaw ukoll g ħall-attivitajiet ta’ R& Ż imwettqa ta ħt dan il-Programm Spe ċifiku. 
(7) G ħall-għan ta' l-implimentazzjoni ta' dan il-pr ogramm, flimkien ma' kooperazzjoni koperta 
mill-Ftehim dwar i ż-Żona Ekonomika Ewropea jew minn Ftehim ta' Asso ċjazzjoni, jista' 
jkun xieraq li jkun hemm parte ċipazzjoni f’attivitajiet ta' koope razzjoni internazzjonali ma' 
pajjiżi terzi u organizzazjonijiet inte rnazzjonali, b'mod partikolari abba żi ta' l-Artikoli 2h, 
101 u 102 tat-Trattat. 
(8) Fil-kuntest ta' attivitajiet ta' tkabbir u integrazzjoni, i ċ-ĊKR jimmira g ħall-promozzjoni ta' 
l-integrazzjoni ta’ organizzazzjonijiet u ri ċerkaturi ta' l-Istati Membri l- Ġodda fl-attivitajiet 
tiegħu partikolarment fl-impliment azzjoni tal-komponenti Xjentifi ċi u Teknolo ġiċi ta’ l-
acquis  ta' l-UE, kif ukoll kooperazzjoni ikbar ma’ dawk mill-Pajji żi Aderenti u Kandidati. 
Huwa wkoll previst ftu ħ progressiv fir-rigward tal-Pajji żi Ġirien, speċifikament fuq temi 
prijoritarji tal-Politika Ewropea tal-Vi ċinat. 
L 400/436 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 (9) L-attivitajiet ta' ri ċerka mwettqa ta ħt dan il-programm spe ċifiku għandhom jirrispettaw il-
prinċipji etiċi fundamentali, inklu żi dawk li huma riflessi fil-Karta tad-Drittijiet 
Fundamentali ta’ l-Unjoni Ewropea. 
(10) Il- JRC għandu jkompli ji ġġenera riżorsi addizzjonali permezz ta’ attivitajiet kompetittivi; 
dawn jinkludu l-parte ċipazzjoni fl-azzjonijiet indiretti tal-Programm Kwadru, ħidma ta’ 
partijiet terzi u, f’livell inqas, l-espl ojtazzjoni tal-proprjetà intellettwali. 
(11) G ħandha tiġi żgurata tmexxija finanzjarja tajba tal-Programm Kwadru u l-
implimentazzjoni tieg ħu bl-aktar mod effettiv u fa ċli biex jintu ża possibbli, waqt li ti ġi 
żgurata ċ-ċertezza legali u l-a ċċessibilità tal-programm g ħall-parteċipanti kollha, 
f’konformità mar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1605/2002 tal-25 ta’ Ġunju 
2002 tar-Regolament Finanz jarju applikabbli g ħall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet 
Ewropej, ir-Regolament tal-Kummissjoni  (KE, Euratom) Nru 2342/2002 tat-23 ta’ 
Diċembru 2002 li jistipula r-regola ddettaljati g ħall-implimentazzjoni tar-Regolament 
Finanzjarju u kwalunkwe emenda futura. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/437 
 (12) G ħandhom jittie ħdu miżuri xierqa - b'mod proporzjonali ma ' l-interessi finanzjarji tal-
Komunitajiet Ewropej - biex ji ġu monitorati kemm l-effika ċja ta' l-appo ġġ finanzjarju 
mogħti kif ukoll l-effika ċja ta' l-użu ta' dawn il-fondi sabiex ji ġu evitati rregolaritajiet u 
frodi, u għandhom jittie ħdu l-passi me ħtieġa biex jiġu rkuprati fondi mitlufa, im ħallsa 
indebitament jew u żati skorrettament skond ir-Regolamen t tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 
1605/2002, ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE, Euratom) Nru 2342/2002, ir-Regolamenti tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 2988/95 tat-18 ta' Di ċembru 1995 dwar il-protezzjoni ta' l-
interessi finanzjar ji tal-Komunitajiet Ew ropej1, (Euratom, KE) Nru 2185/96 tal-11 ta' 
Novembru 1996 dwar il-kontrolli u l-ispezzjonijiet fuq il-post imwettqa mill-Kummissjoni 
sabiex tħares l-interessi fina nzjarji tal-Komunitajiet Ewropej kontra l-frodi u irregolaritajiet 
oħra
2 u r-Regolament (KE) Nru 1073/1999 tal-Pa rlament Ewropew u tal-Kunsill dwar 
investigazzjonijiet immexxija mill-Uffi ċċju Ewropew ta' Kontra l-Frodi (OLAF)3. 
(13) Il-Kummissjoni g ħandha ma ż-żmien tagħmel arran ġamenti sabiex titwet taq evalwazzjoni 
indipendenti li tikkon ċerna l-attivitajiet im wettqa fl-oqsma koperti minn dan il-programm, 
ADOTTA DIN ID-DECIZJONI: 
                                                 
1 ĠU L 312, 23.12.1995, p. 1. 
2 ĠU L 292, 15.11.1996, p. 2. 
3 ĠU L 136, 31.5.1999, p. 1. 
L 400/438 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 Artikolu 1 
Il-Programm Spe ċifiku marbut ma' l-azzjonijiet diretti f'attivitajiet ta' ri ċerka u taħriġ li għandhom 
jitwettqu mi ċ-Ċentru Kon ġunt ta' Riċerka (ĊKR), minn hawn 'il quddiem imsejja ħ "il-Programm 
Speċifiku" huwa b'dan adottat g ħall-perijodu mill-1 ta’ Jannar 2007 sal-31 ta’ Di ċembru 2011. 
Artikolu 2 
Il-Programm Spe ċifiku għandu jistabbilixxi l-attivitajiet g ħall-azzjonijiet nukleari ta ċ-Ċentru 
Konġunt ta' Riċerka, waqt li jappo ġġa l-firxa s ħiħa ta' azzjonijiet ta’ ri ċerka mwettqa 
b'kooperazzjoni trans-nazzjonali fl-oqsma temati ċi li ġejjin: 
(a) ġestjoni ta’ l-iskart nukleari, impatt ambjentali, 
(b) sikurezza nukleari, (ċ) sigurtà nukleari. 
L-objettivi u d-deskrizzjoni ġenerali ta' dawk l-attivitajiet huma mni żżlin fl-Anness. 
Artikolu 3 
Skond l-Artikolu 3 tal-Programm Kw adru, l-ammont li jitqies me ħtieġ għat-twettiq tal-Programm 
Speċifiku għandu jkun ta' EUR 517 miljun. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/439 
 Artikolu 4 
1. L-attivitajiet kollha ta' ri ċerka mwettqa ta ħt il-Programm Spe ċifiku għandhom jitwettqu 
b'konformità mal-prin ċipji etiċi fundamentali. 
Artikolu 5 
1. Il-Programm Spe ċifiku għandu jiġi implimentat permezz ta’ azzjonijiet diretti kif stabbiliti 
fl-Anness II g ħall-Programm Kwadru. 
2. Ir-regoli g ħall-parteċipazzjoni u t-tixrid marbuta ma’ azzjonijiet diretti g ħandhom 
japplikaw g ħal dan il-Programm Spe ċifiku. 
Artikolu 6 
1. Il-Kummissjoni g ħandha tfassal Programm ta' Ħidma pluriennali g ħall-implimentazzjoni 
tal-Programm Spe ċifiku, li juri f'aktar dettal l-obj ettivi u l-prijoritajiet xjentifi ċi u 
teknoloġiċi imniżżla fl-Anness, u l-iskeda ta' żmien għall-implimentazzjoni. 
2. Il-Programm ta' Ħidma multi-annwali g ħandu jqis l-attivitajiet rilevanti ta' ri ċerka mwettqa 
mill-Istati Membri, l-Istati Asso ċjati u organizzazzjonijiet Ew ropej u internazzjonali. Huwa 
għandu jkun a ġġornat fejn xieraq. 
L 400/440 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 Artikolu 7 
Il-Kummissjoni g ħandha tirran ġa għall-valutazzjoni indipendenti prevista fl-Artikolu 6 tal-
Programm Kwadru li g ħandha titwettaq fir-rigward  ta’ l-attivitajiet imwe ttqa fl-oqsma koperti mill-
Programm Spe ċifiku. 
Artikolu 8 
Din id-De ċiżjoni għandha tidħol fis-seħħ fit-tielet jum wara  l-pubblikazzjoni tag ħha fil -Ġurnal 
Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea . 
Din id-De ċiżjoni hija indirizzata lill-Istati Membri. 
Magħmul fi Brussell, nhar id-19 ta’ Di ċembru 2006. 
 Ghall-Kunsill 
 Il-President 
 J. KORKEAOJA 
 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/441 
 ANNESS  
Programm JRC Euratom 
1. Objettiv 
Li jipprovdi appo ġġ xjentifiku u tekniku, stimulat mill-konsumatur, lill-pro ċess ta' tfassil ta' politika 
Komunitarja, li ji żgura appo ġġ għall-implimentazzjoni u l-monitora ġġ tal-linji politi ċi eżistenti u 
jwieġeb għal talbiet ta' linji politi ċi ġodda. 
2. Appro ċċ 
Il-missjoni ta ċ-ĊRK hi li jag ħti appoġġ, immexxi mill-klijent, ta’ natura xjentifika u teknika g ħall-
ħsieb, l-iżvilupp, l-implimentazzjoni u l-monitora ġġ tal-politika tal-Komunità, bl-g ħan li r-riċerka 
Ewropea tibqa' fuq quddiem nett. Il-missjoni ta ċ-ĊRK tenfasizza wkoll il-b żonn għaċ-ĊRK li 
jagħmel attivitajiet ta’ ri ċerka ta’ kwalità g ħolja b’rabta mill-qrib ma’ l-industrija u entitajiet o ħrajn 
u li jiżviluppa netwerks ma’ istituzzjonijiet pubbli ċi u privati fl-Istati Membri. Fl-attivitajiet kollha 
taċ-ĊKR dawn i ż-żewġ dimensjonijiet huma pre żenti, iżda l-importanza rispettiva tag ħhom tvarja 
minn appo ġġ dirett lis-Servizzi tal-Kummissjoni g ħal riċerka bażika meħuda f’perspettiva wiesg ħa 
Ewropea jew internazzjonali. 
L-attivitajiet nukleari ta ċ-ĊKR għandhom l-g ħan li jissodisfaw l-obbligi tar-Ri ċerka u l-Iżvilupp tat-
Trattat ta’ l-Euratom u li jappo ġġaw kemm lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri fil-qasam tas-
salvagwardji u n-non- proliferazzjoni, l- ġestjoni ta’ l-iskart, is-sigur ezza fl-installazzjoni nukleari u 
ċ-ċiklu tal-karburant, ir-radjoattività fl-ambjent u l- ħarsien mir-radjazzjoni. 
L 400/442 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 L-objettiv ta’ dan il-Programm Spe ċifiku huwa biex ji żviluppa u jg ħaqqad flimkien l-g ħarfien, biex 
jipprovdi data u appoġġ kruċjali ta’ natura xjentifika/teknika g ħas-sigurezza/sigurtà u d-
dipendibilità, sostenibil ità u kontroll ta’ l-ener ġija nukleari, inklu ż l-evalwazzjoni ta' sistemi 
innovattivi/tal-futur. Bis-sehem fl-azzjonijiet in diretti tal-Programm Kwadru ikun hemm impenn 
sħiħ sabiex tkun massimizzata l-komp limentarità mal-programm ta’ ħidma istituzzjonali, kif 
imsemmi fit-taqsima 3 hawn ta ħt. 
Wieħed mill-elementi ta’ t ħassib illum il- ġurnata fil-qasam nuklear i hu t-telfa ta’ l-g ħarfien espert u 
speċjalment it-teknolo ġija u l-inġinerija għat-trattament tal-materjal radjoattiv u l-oqsma tar-
radjazzjoni. I ċ-ĊKR ser ikompli ja ġixxi bħala referenza Ewropea g ħat-tixrid ta’ l-informazzjoni, it-
taħriġ u l-edukazzjoni g ħal xjenzjati żgħażagħ u wkoll biex jipprovdi a ċċess ta' l-infrastrutturi 
tiegħu għal riċerkaturi o ħra, u b'hekk isostni it-tag ħrif nukleari fl-Ewropa. 
Objettiv ie ħor ser ikun żvilupp ulterjuri tal-kollaborazzjoni pe rmezz ta' netwerking f'livell Ewropew 
u dinji. Il-possibbiltà ta ċ-ĊKR li jieħu sehem f'netwerks ta' e ċċellenza u pro ġetti integrati ser ikun 
partikolarment importanti f'din il-konnessjoni. 
Barra minn hekk, i ċ-ĊKR ser jiffa ċilita dibattitu ibba żat fuq il-fatti u tfassil ta' de ċiżjonijiet infurmat 
dwar it-ta ħlita ta' ener ġija xierqa biex tissodisfa l- ħtiġijiet ta' ener ġija Ewropej (inklu żi sorsi ta' 
enerġija li tiġġedded u ener ġija nukleari). 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/443 
 3. Attivitajiet 
3.1. Ġestjoni ta’ l-iskart nukleari, impatt ambjentali 
3.1.1. Karatterizzazzjoni, ħażna u rimi ta’ karburant u żat 
Il-ġestjoni ta’ karburant u żat u ta’ skart nukleari b’livell g ħoli jinvolvi l-kundizzjon ar tat-trasport, il-
ħażna u r-rimi ġeoloġiku. Objettiv prin ċipali hu li ji ġi evitat ir-rilaxx ta’ ra djonuklidi fil-bijosfera 
fuq perijodu ta’ żmien twil ħafna. Id-disinn, l-evalwazzjoni u t-t ħaddim tas-sistema ta’ ostakolu 
maħduma u naturali f uq il-perijodi ta’ żmien rilevanti huma komponenti prin ċipali għall-kisba ta’ 
dawn l-objettivi u jiddependu inter alia  fuq l-imġieba tal-karburant. 
Iċ-ĊKR għandu l-għan li jikseb data dwar l-im ġieba fuq perijodu ta' żmien twil tal-karburant u żat u 
li jiżviluppa metodi g ħall-evalwazzjoni kredibbli tas-sistemi ma ħduma bl-enfasi fuq l-integrità tal-
pakketti ta' skart u l- benchmarking  ta' kriterji ta' de ċiżjoni orjentati fuq ir-riskju. 
L-esperimenti fil-la boratorju dwar l-im ġieba tal-karburant ta ħt kundizzjonijiet rappre żentattivi 
għandhom jipprovdu kontribut rilevanti g ħall-mudelli g ħal previżjonijiet fuq perijodu ta’ żmien twil 
u jippermettu l-validazzjoni tag ħhom. Iċ-ĊKR għandu wkoll jipparte ċipa fi sforzi varji Ewropej 
għal soluzzjonijiet g ħar-rimi ming ħajr periklu ta’ l-iskart u jappo ġġa b’mod attiv it-trasferiment ta’ 
l-għarfien bejn pajji żi differenti. 
L 400/444 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 3.1.2. Tqassim, Trasmutazzjoni u Kundizzjonar 
L-isfidi prin ċipali ta’ dan il-programm jibqg ħu kemm l-a ħjar użu tat-tqassim tal-karburant biex ji ġu 
separati radjoniklidi b’ ħajja twila mag ħżula kif ukoll il- ħolqien u l-karatteriz zazzjoni ta’ karburanti 
u miri siguri u affidabbli g ħat-trasmutazzjoni ta’ l- actinide . 
L-istudju ta’ dawn l-istrate ġiji alternattivi tal- ġestjoni ta’ l-iskart qed ikompli ji ġbed attenzjoni 
kbira, min ħabba li dawn jistg ħu jnaqqsu b’mod konsiderevol i l-periklu fuq perijodu ta’ żmien twil 
tar-rimi ta’ l-iskart. G ħat-trasmutazzjoni, huma kkunsid rati reatturi kemm velo ċi u termali, flimkien 
ma’ impjanti ddedikati g ħall-ħruq ta’ l- actidine . Ħafna mill-kun ċetti proposti g ħal sistemi ta’ 
reatturi għall-futur jinkorporaw tali separazz joni ta’ radjonuklidi selettiva. 
Tnaqqis kbir ta’ l-ammont ta’ radjonuklidi b’ ħajja twila u tnaqqis sostanzjali tal-volum fl-impjanti 
ta’ l-iskart g ħandhom iwasslu g ħall-iżvilupp ta’ matri ċi li ma jirrea ġixxux għall-kundizzjonar ta’ 
HLW li, fuq perijodu ta’ żmien twil, g ħandu jippre żenta titjib prin ċipali fl-ġestjoni ta’ l-iskart 
nukleari. 
Iċ-ĊKR serjopera impjanti ġodda għat-tqassim avvanzat u g ħall-produzzjoni ta’ karburanti u miri 
(il-Laboratorju Minuri ta' l- Actinides ) f'din iż-żona. Serjmexxi wkoll testijiet ta’ l-irradjazzjoni fuq 
il-miri u l-karburanti , kif ukoll jirriprodu ċi data nukleari ba żika għat-trasmutazzjoni. Fl-a ħħarnett, 
id-durabilità kimika tal-matri ċi għall-ikkundizzjonar ta’ l- actinides  sertiġi determinata mill-istudji 
tal-korrużjoni u tal-lissija. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/445 
 3.1.3. Ri ċerka bażika ta’ l-actinides 
L-attivitajiet ba żiċi ta’ riċerka jimmiraw li jipprovdu l-g ħarfien bażiku biex isa ħħaħ l-għarfien tal-
proċessi fiżiċi fil-karburant nukleari (mill-produzzjoni ta’ ener ġija għall-immani ġġjar ta’ l-iskart) u 
huma marbuta mill-qrib ma’ l-attivitajiet tat-ta ħriġ u l-edukazzjoni. L- azzjonijiet ta’ ri ċerka bażika 
serjiffukaw fuq il-proprjetajiet termo-fi żiċi tal-materjali, il-proprjetajiet tal-wi ċċ tas-sistemi li fihom 
l-actinides  u l-proprjetajiet fundamentali fi żiċi u kimiċi. 
Il-faċilitajiet ta ċ-ĊKR bħal-Laboratorju ta' l-Utent ta’ l- Actinides  serjkompli jospita xjenzati, b'mod 
partikolari, mill-universitajiet Ewropej. 
3.1.4. Data Nukeari Id-disinji proposti g ħall-burners  ta’ l- actinide  minuri ddedikati u l-kun ċetti avvanzati g ħal 
produzzjoni ta’ l-ener ġija nukleari jirri żultaw f’talbiet ġodda għal data nukleari bi pre ċiżjoni mtejba 
b’mod sinifikanti. 
Iċ-ĊKR serjwettaq kejl ta’ data nukleari g ħall-ġestjoni ta’ l-iska rt nukleari. L-i żviluppi teknolo ġiċi 
ġodda wasslu g ħal titjib sinifikanti fil-kapa ċitajiet tal-kejl. I ċ-ĊKR jħaddan sforz importanti fl-
iżvilupp ta’ teorija ba żika nukleari g ħall-immudellar ta’ reazzjonijiet mhux a ċċessibbli b’modi 
sperimentali. 
Il-metrolo ġija tar-radjunuklidi tikkomplimenta dan ix-xog ħol permezz ta’ kejl g ħal data aħjar dwar 
it-tmermir nukleari tal-materjali fiss ili u l-prodotti ta’ fissjoni. Hemm b żonn ta’ data sperimentali 
preċiża għal validazzjoni ta’ teoriji u mudelli li fuqhom huma bba żati r-regolamenti dwar il- ħarsien 
mir-radjazzjoni. 
L 400/446 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 3.1.5. Applikazzjonijiet medi ċi mir-riċerka nukleari 
Irriżultaw għadd ta’ applikazzjonijiet medi ċi mill-impjanti nukleari u l-kompetenza ta ċ-ĊKR. Dawn 
jiġu minn riċerka dwar il-produz zjoni ta’ l-isotopi ġodda, mill-i żvilupp ta' materjali klini ċi ta' 
referenza u mill-appo ġġ għat-terapiji ġodda għall-kanċer. Iċ-ĊKR jimmira li jag ħmel disponibbli 
dawn l-applikazzjonijiet ġodda għall-implimentazzjoni mill-isptarijiet u l-industrija farma ċewtika. 
3.1.6. Il-Kejl tar-Radjuattività fl-ambjent Iċ-ĊKR qed japplika l-g ħarfien espert tieg ħu fl-analiżi tat-traċċi għall-verifika ta’ ri mi radjuattiv u 
emissjonijiet minn installazzjonijiet nukleari. Ix-xog ħol jinkludi wkoll studji dwar formazzjoni, il-
mudelli ta’ migrazzjoni fil-bi josfera u r-radju-tossikolo ġija ta’ l- actinides . Bil-ħsieb ta’ dawn il-
limiti ġodda għar-radjunuklidi fl-ingredjenti ta’ l-ikel, i ċ-ĊKR serjiżviluppa tekniki analiti ċi u 
jipproduċi l-materjali korrispondenti ta’ referenza. Serji ġi organizzat tqabbil inter-laboratorju mal-
laboratorji ta’ monitora ġġ ta’ l-Istati Membri biex ti
ġi evalwata il-komparabbilità tad- data ta’ 
monitoraġġ rrappurtata u g ħall-appoġġ ta’ l-armonizzazzjoni tas-sistemi ta’ kejl g ħar-radjuattività. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/447 
 3.1.7. Ġestjoni ta’ l-G ħarfien, Ta ħriġ u Edukazzjoni 
Huwa importanti li l- ġenerazzjonijiet ġodda ta’ xjenzjati u in ġiniera nukleari jsostnu u ji żviluppaw 
aktar l-għarfien tar-ri ċerka nukleari permezz ta’ l-esperimenti, ir-ri żultati, l-interpretazzjonijiet u l-
ħiliet miksuba fil-passat. Dan japplika l-i żjed għal oqsma fejn l-esperjenza ta’ tliet de ċennji ta’ 
analiżi ta’ prestazzjoni u sigur ezza tar-reattu ri kienu kkon ċentrati f’g ħodod kumplessi u analiti ċi 
bħall-mudelli u l-kodi ċi tal-kompjuter. Bil- ħsieb ta' prevenzjoni tat-telf ta' l-g ħarfien possibbli u n-
nuqqas ta' xjentisti u in ġiniera ġodda fil-qasam tat-teknolo ġija nukleari, i ċ-ĊKR ser jimmira biex 
jinżamm it-tag ħrif meħtieġ, waqt li ji żgura li dan it-tag ħrif jkun disponibbli mill-ewwel, organizzat 
b'mod xieraq u dokumentat se w. Barra minn dan, ser jinkora ġġixxi l-iżvilupp ta' xjentisti u in ġiniera 
ġodda fil-qasam ta' l-ener ġija nukleari billi ja ttira xjentisti u in ġiniera żgħażagħ f'dan il-qasam. Ser 
jappoġġa wkoll attivitajie t ta' edukazzjoni g ħola fl-Ewropa. Barra minn hekk, i ċ-ĊKR 
serjikkontribwixxi g ħall-iżvilupp ta’ komunikazzjoni a ħjar dwar il-kwistjonijiet nukleari, b’mod 
partikolari fir-relazzjonijiet ma’ l-a ċċettabilità pubblika u iktar globalment dwar strate ġiji għall-
għarfien kumplessiv dwar l-ener ġija. 
3.2. Sikurezza nukleari 
3.2.1. Sikurezza ta' reatturi nukleari 
Sabiex jin żamm u jitjieb il-livell ta' sikurezza tat-tipi ta’ mpjanti ta’ ener ġija nukleari kemm tal-
Punent kif ukoll dawk Russi, g ħandhom ji ġu estiżi u vvalidati metodolo ġiji avvanzati u raffinati ta’ 
evalwazzjoni tas-sigurezza u g ħodod analiti ċi korrispondenti. Serjitwe ttqu investigazzjonijiet 
immirati sperimentali biex jg ħinu l-validazzjoni u l-verifika ta’ l-g ħodod ta’ evalwazzjoni g ħas-
sigurezza u biex itejbu l-g ħarfien tal-pro ċessi u l-fenomeni fi żiċi bażiċi. Iċ-ĊKR huwa involut bis-
sħiħ fl-isforzi internazzjonali g ħal sigurezza avvanzata ta r-reatturi nukleari. 
L 400/448 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 3.2.2. Is-sigurezza tal-karburant nukl eari fir-reatturi ta’ l-ener ġija li qed joperaw fl-UE 
Is-sigurezza tal-karburant tiffoka fuq il-prevenzjoni u l-mitigazzjoni tal-konsegwenzi ta’ in ċidenti 
ipotetiċi. Iż-żewġ aspetti prin ċipali f'din ir-ri ċerka jikkon ċernaw: l-integrità mekkanika ta’ l-
assemblaġġ tal-karburanti waqt il- ħajja tar-reattur, u r-r ispons tal-karburant g ħal kundizzjonijiet 
transitorji u g ħal kundizzjonijiet ta’ in ċidenti gravi bir-reatturi sakemm tin ħall il-qalba. 
F’dan il-kuntest i ċ-ĊKR huwa involut fl-istrate ġija kurrenti ta’ l-i żvilupp tal-karburant mmirata 
biex ittejjeb is-sigurezza u tnaqqas il- ħażniet ċivili u militari tal-plutonju. I ċ-ĊKR serjuża l-HFR 
biex jittestja l-im ġieba u l-proprjetajiet tal-karburant. Serjsir ukoll kejl tal-proprjetajiet li jaffettwaw 
il-prestazzjoni. 
3.2.3. It-T ħaddim Sigur ta' Sistemi Avvanzati ta’ l-Ener ġija Nukleari 
Madwar id-dinja kollha, strate ġiji tar-reatturi ġodda huma kkunsidrati b ħala tema g ħal riċerka 
miftuħa; per eżempju, ix-xenarju tal- Generation IV Roadmap , ispirati minn evalwazzjoni 
komprensiva li tinkludi t-t ħassib tal-pubbliku, b ħas-sigurezza mtejba, inqas skart u re żistenza aħjar 
għall-proliferazzjoni. 
Huwa essenzjali li ċ-ĊKR jeżerċita r-rwol s ħiħ tiegħu, direttament u fil- koordinazzjoni tal-
kontributi Ewropej, f’din l-inzjattiva globali fejn huma involuti l-organizzazzjonijiet prin ċipali tar-
riċerka. Dan jinkludi b'mod esklussiv oqsma li jistg ħu jtejbu l-aspetti ta’ sikurezza u ta' 
salvagwardja ta ċ-ċikli nukleari tal-karburant, b’mod partikol ari l-karatterizzazzjon i, it-testijiet u l-
analiżi tal-karburanti ġodda. Serji ġu indirizzati l-i żvilupp tal-miri g ħas-sigurezza u l-kwalità, ir-
rekwiżiti għas-sigurezza u l-metodolo ġija avvanzata g ħall-evalwazzjoni ta' sistemi. Din l-
informazzjoni serti ġi mxerrda sistematikament lill-awtoritajiet ta' l-Istati Membri interessati u s-
servizzi tal-Kummissjoni, b’m od partikolari permezz ta’ laqg ħat regolari ta’ koordinazzjoni. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/449 
 3.3. Sigurtà nukleari 
3.3.1. Salvagwardji Nukleari 
Id-dimensjoni tan-non-proliferazzjoni qieg ħdha tikber fl-importanza u huwa essenzjali g ħas-sigurtà 
taċ-ċittadini ta' l-UE li l-kapa ċitajiet meħtieġa jibqgħu jkunu disponibbli. L-attivitajiet ta ċ-ĊKR 
f’dan il-qasam huma mag ħmula minn appo ġġ tekniku g ħas-servizzi tal-Kummissjoni, fl-ambitu tat-
Trattat EURATOM, u g ħall-IAEA (A ġenzija Internazzjonali dwar l-Ener ġija Atomika), ta ħt it-
Trattat tan-Non-Proliferazzjoni. L-g ħan huwa li ji ġu implimentati g ħodod aħjar u iktar 
awtomazzjoni g ħall-analiżi ta’ l-informazzjoni biex ji tnaqqas kemm l-ammont ta’ xog ħol ta' l-
ispettur kif ukoll it-toqol fuq l-industrija nukleari.  
Għalkemm iċ-ĊKR għandu iktar minn 30 sena esperjenza fl-appo ġġ tat-Trattati tal-Euratom u tan-
Non-Proliferazzjoni, t-titj ib u l-innovazzjonijiet tekni ċi jibqgħu meħtieġa sabiex jimplimentaw il-
politika li qed tevolvi tas-salvagwardji. L-attività ta ċ-ĊKR, waqt li tevolvi biex tla ħħaq ma’ dawn l-
miri, sertkompli tinkludi kemm verifika u individwazzjoni kif ukoll teknolo ġiji ta’ trażżin u 
sorveljanza, metodi ta’ mi żuri għall-materjal nukleari, il-produzzjoni ta’ materjali ta’ referenza 
nukleari, u li jing ħata taħriġ, b'mod partikolari lill-ispetturi  ta’ l-IAEA u tal-Kummissjoni. 
L 400/450 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 3.3.2. Protokoll Addizzjonali 
Il-Protokoll Addizzjona li jimmira biex ji żgura l-assenza ta’ oper azzjonijiet nukleari mhux 
iddikjarati. L-implimentazzjoni tieg ħu jeħtieġ għadd ta’ tekniki li huma differenti minn dawk 
involuti fil-verifika tal-kontab ilità tal-materjal nukleari. Je ħtieġ deskrizzjoni globali ta’ l-attivitajiet 
nukleari ta’ pajji ż, disposizzjoni g ħal dikjarazzjonijiet estensivi tal-postijiet u rekwi żiti ta’ 
spezzjonijiet iktar varjati. Dawn jistg ħu jinkludu monitora ġġ mhux fuq il-post u attivitajiet ta’ 
monitoraġġ barra l-konfini ta’ l-impjant u anali żi tal-partiċella ta’ l-ambjent b ħala għodda biex 
tiskopri attivitajiet nukleari  mhux iddikjarati. 
L-objettivi ta ċ-ĊKR huma li jersaq lejn a ġġornament f'waqtu tat-trasferimenti tal-materjal nukleari 
u analiżi ta' informazzjoni integrata. I ċ-ĊKR serjaħdem b’mod partikolari fuq l-i żvilupp u l-
validazzjoni ta’ l-g ħodod għall-analiżi ta' informazzjoni u fuq metodolo ġija bbażata fuq anali żi ta' 
sistemi. 
3.3.3. Kollezzjoni ta’ Informazzjoni minn kull so rs dwar in-Non-Pro liferazzjoni Nukleari 
Bil-għan li jingħata appoġġ lis-servizzi tal-Kummissjoni u g ħall-kollaborazzjoni ma’ l-IAEA u l-
awtoritajiet ta’ l-Istati Membri, i ċ-ĊKR serjkompli ji ġbor sistematikament u janalizza informazzjoni 
minn sorsi varji (internet, letteratura spe ċjalizzata, databases ) dwar kwistjonijiet ta' non-
proliferazzjoni nukleari (po ssibilment b’estensjoni fid-WMD - Armi tal-Qerda tal-Massa - u sistemi 
oħra ta’ konsenja). Din l-informazzjoni ser tintu ża biex tipprodu ċi rapporti dwar il-pajji ż fejn l-
evoluzzjoni ta’ l-attivitajiet nukleari u ta’ l- importazzjoni u/jew l-esportazzjoni tat-tag ħmir u t-
teknoloġija nukleari g ħall-użu doppju jew dirett fil-pajji żi magħżula serjiġu segwiti mill-qrib. L-
informazzjoni minn dawn is-sorsi miftu ħa sertiġi sostnuta permezz ta’ ritratti bis-satellita. Sabiex 
isostni dan ix-xog ħol, iċ-ĊKR serjiżviluppa iktar fil-fond it-tif tix bl-internet multilingwi u t-
teknoloġiji tat-tiftix tat-tag ħrif (data mining ). 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/451 
 3.3.4. Il- ġlieda kontra t-traffikar illi ċitu tal-materjali nukleari, inklu ż l-analiżi forensika nukleari 
L-individwazzjoni u l-identif ikazzjoni tal-materjal nukleari trasportat jew ma ħżun illegalment 
jikkostitwixxu linja ma ġġuri ta’ difi ża kontra t-traffikar ille ċitu. Ix-xjenza forensika nukleari 
tipprovdi ħjiel dwar l-ori ġini tal-materjal maqbud. L-istabbilimen t ta’ pjanijiet xierqa ta’ rispons 
għat-trattament tal-ka żijiet ta’ l-individwazzjoni tibqa’ kwistjoni importanti. Fil-qasam tal-forensi ċi 
nukleari u t-traffikar ille ċitu ċ-ĊKR ser iżid il-kollaborazzjoni tieg ħu ma’ l-awtoritajiet nazzjonali u 
l-organizzazzjonijiet intern azzjonali (ITWG, IAEA, e ċċ.). 
Aspetti eti ċi 
Waqt l-implimentazzjoni ta' dan il-programm spe ċifiku u fl-attivitajiet ta' ri ċerka li jirri żultaw 
minnu, għandhom ji ġu rispettati l-prin ċipji etiċi fundamentali. Dawn jinkludu, inter alia, il-prin ċipji 
riflessi fil-Karta tad-Drittijie t Fundamentali ta' l-UE, inklu żi dawn li ġejjin: il-protezz joni tad-dinjità 
u tal-ħajja tal-bniedem, il-protezzjoni tad- data personali u l-privatezza, kif ukoll il- ħarsien ta' l-
annimali u ta' l-ambjent skond il-li ġi Komunitarja u l-a ħħar verżjonijiet tal-konvenzjonijiet 
internazzjonali rilevanti, il-linji ta' gwida u l-kodi ċi ta' kondotta, b ħalma huma d-Dikjarazzjoni ta' 
Ħelsinki, il-Konvenzjoni tal-Kuns ill ta' l-Ewropa dwar id-Dri ttijiet tal-Bniedem u l-Bijomedi ċina 
ffirmata f'Oviedo fl-4 ta' April 1997, u l-Protokoll Addizzjonali tag ħha, il-Konvenzjoni tan-NU 
dwar id-Drittijiet tat- Tfal, id-Dikjarazzjoni Universali dwar il- ġenoma tal-bniedem u drittijiet tal-
bniedem adottata mill-UNESCO, il-Konve nzjoni tan-NU dwar l-Armi Bijolo ġiċi u Tossiċi (BTWC ), 
it-Trattat Internazzjonali dwar ir-Ri żorsi ġenetiċi tal-Pjanti g ħall-Ikel u l-Agrikoltura, u r-
riżoluzzjonijiet rilevanti ta' l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Sa ħħa (WHO ). 
L 400/452 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea 30.12.2006 
 Ser jittieħed ukoll kont ta' l-Opinjonijiet  tal-Grupp Ewropew ta' Konsul enti dwar l-Implikazzjonijiet 
Etiċi tal-Bijoteknolo ġija (1991-1997) u l-Opinjoniji et tal-Grupp Ewropew dwar  l-Etika fix-Xjenza u 
t-Teknolo ġiji Ġodda (mill-1998). 
B'mod konformi mal-prin ċipju ta' sussidjarjetà u d-diversità ta' appro ċċi eżistenti fl-Ewropa, il-
parteċipanti fi pro ġetti ta' riċerka għandhom ikunu konformi mal-le ġislazzjoni, ir-regolamenti u r-
regolamenti eti ċi attwali fil-pajji żi fejn titwettaq ir-ri ċerka. Fi kwalunkwe ka ż, japplikaw id-
disposizzjonijiet na zzjonali u l-ebda ri ċerka pprojbita fi kwalunkwe Stat Membru jew pajji ż ieħor 
partikolari ma ti ġi appoġġata mill-finanzjament Komunitarju sabiex titwettaq f'dak l-Istat Membru 
jew pajjiż. 
Fejn xieraq, dawk li jwettqu pro ġetti ta' riċerka għandhom ifittxu l-approvazzjoni tal-kumitati eti ċi 
nazzjonali jew lokali rilevanti qabe l ma jinbdew l-attivitajiet ta' ri ċerka u żvilupp teknolo ġiku. 
Reviżjoni etika ser ti ġi wkoll implimentata sistematikament mill-Kummissjoni g ħal proposti li 
jittrattaw ma' kwistjonijiet etikamen t sensittivi jew fejn aspetti eti ċi ma jkunux ġew indirizzati 
b'mod adegwat. F'ka żijiet speċifiċi reviżjoni etika tista' sse ħħ matul l-implimentazzjoni ta' pro ġett. 
30.12.2006 MT Il- Ġurnal Uffi ċjali ta’ l-Unjoni Ewropea L 400/453 
 Il-Protokoll dwar il-protezzjoni u l-benesseri ta' l-annimali anness g ħat-Trattat je ħtieġ li l-Komunità 
tagħti kull rigward lill- ħtiġiet tal-benesseri ta' l-annimali meta tifformula u timplimenta linji politi ċi 
Komunitarji inklu ża r-riċerka. Id-Direttiva tal-Kunsill 86/6 09/KEE dwar il-protezzjoni ta' l-
annimali u żati għal għanijiet sperimentali u g ħanijiet oħrajn xjentifi ċi teħtieġ li l-esperimenti kollha 
jkunu maħsuba b'tali mod li jevitaw dieqa u u ġigħ u tbatija mhux me ħtieġa għall-annimali 
sperimentali; li jintu ża numru minimu ta' annimali; u li ji ġu involuti annimali bl-aktar grad baxx ta' 
sensittività newropsikolo ġika; li jiġu kkawżati l-inqas u ġigħ, tbatija, dieqa jew ħsara dejjiema. L-
alterazzjoni tal-wirt ġenetiku ta' l-annimali u l-klonazzjoni ta' l-annimali jistg ħu jiġu kkunsidrati 
biss jekk l-g ħanijiet jistg ħu jiġi ġġustifikati etikament u l-kondizzjonij iet huma tali li l-benesseru ta' 
l-annimali ji ġi ggarantit u ji ġu rispettati l-prin ċipji ta' bijodiversità. 
Matul l-implimentazzjoni ta' dan il -programm, ser ikun hemm monitora ġġ regolari mill-
Kummissjoni tal-progress xjenti fiku u d-disposizzjonijiet nazzj onali u internazzjonali sabiex 
jittieħed kont ta' kwalunkwe żvilupp.