MT Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea L 60/1

DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI

tat-18 ta’ Lulju 2011

dwar l-għajnuna mill-Istat C 15/09 (ex N 196/09), li l-Ġermanja implimentat u qed tippjana li timplimenta għal Hypo Real Estate

(notifikata bid-dokument numru C(2011) 5157)

(Il-test bil-Ġermaniż biss huwa awtentiku)

(Test b’relevanza għaż-ŻEE)

(2012/118/UE)

IL-KUMMISSJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 108(2) tiegħu, (1)

Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 62(1)(a) tiegħu,

Wara li sejħet lill-partijiet interessati biex jissottomettu l-kummenti tagħhom skont dawk id-dispożizzjonijiet (2) u wara li kkunsidrat il-kummenti tagħhom,

Billi:

I. PROĊEDURA

(1) Fit-2 ta’ Ottubru 2008 l-Kummissjoni Ewropea awtorizzat l-għajnuna mill-Istat lil Hypo Real Estate Holding AG fil-forma ta’ garanzija tal-Istat ta’ EUR 35 biljun (irreġistrata taħt il-każ numru N 44/08) (3) temporanja, jiġifieri għal sitt xhur jew sas-sottomissjoni ta’ pjan ta’ ristrutturar kredibbli u sostanzjat għall-bank. Il-Ġermanja nnotifikat il-miżura fit-30 ta’ Settembru 2008.

(2) Fl-1 ta’ April 2009, il-Ġermanja nnotifikat pjan ta’ ristrutturar għal Hypo Real Estate (“HRE”) (irreġistrat taħt il-każ numru N 196/09). Permezz ta’ ittra datata 17 ta’ April 2009 l-Ġermanja ssupplimentat in-notifika tal-pjan ta’ ristrutturar billi informat lill-Kummissjoni dwar injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 60 miljun u tiġdid tal-garanziji tal-Istat ta’ EUR 52 biljun li kienu ngħataw taħt l-iskema ta’ appoġġ tal-bank approvata. (4)

(3) Permezz ta’ ittra datata 7 ta’ Mejju 2009, (5) il-Kummissjoni informat lill-Ġermanja li kienet bdiet il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 108(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea. Dik id-deċiżjoni (“deċiżjoni tal-ftuħ”) ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea, (6) fejn issejjaħ lill-partijiet interessati biex jissottomettu l-kummenti tagħhom.

(4) Fit-3 ta’ Ġunju 2009 l-Ġermanja nnotifikat injezzjoni ta’ kapital li tammonta għal EUR 2,96 biljun, irreġistrata taħt il-każ numru N 333/09.

(5) Fis-17 ta’ Awwissu 2009 l-Ġermanja informat lill-Kummissjoni (irreġistrata taħt il-każ numru C 15/09) li kellha l-intenzjoni li terġa’ ġġedded il-garanziji mogħtija preċedentement minn Sonderfonds Finanzmarktstabilisierung (“SoFFin”) li jammontaw għal EUR 52 biljun għal HRE (cf. premessa 2).

(6) Fl-20 u l-21 ta’ Ottubru 2009, il-Ġermanja pprovdiet aġġornament ieħor tal-pjan ta’ ristrutturar, innotifikat lill-Kummissjoni dwar miżuri addizzjonali maħsuba għall-HRE (ħolqien ta’ istituzzjoni ta’ likwidazzjoni, għoti ta’ garanziji addizzjonali) u informat lill-Kummissjoni dwar tiġdid ulterjuri, jiġifieri t-tielet tiġdid, tal-garanziji eżistenti ta’ SoFFin ta’ EUR 52 biljun (irreġistrati taħt il-każ numru N 557/09).

(7) Fis-26 ta’ Ottubru 2009 l-Ġermanja nnotifikat, taħt il-każ numru N 557/09, injezzjoni ta’ kapital ulterjuri li tammonta għal EUR 3,0 biljun, il-garanziji ta’ SoFFin li jammontaw għal total ta’ EUR 18 biljun għal HRE, kif ukoll garanzija ta’ SoFFin li tammonta għal EUR 2 biljun għall-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni ta’ HRE. (7) Il-Kummissjoni ma approvatx il-garanzija ta’ SoFFin li tammonta għal EUR 2 biljun.

(8) Fit-13 ta’ Novembru 2009, il-Kummissjoni estendiet il-proċedura ta’ investigazzjoni formali u approvat temporanjament injezzjonijiet ta’ kapital ta’ EUR 60 miljun, EUR 2,96 biljun u EUR 3 biljun (fil-każijiet: C 15/09, N 333/09 u N 557/09) sakemm il-Kummissjoni tieħu deċiżjoni finali dwar il-pjan ta’ ristrutturar. Dik id-deċiżjoni ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea, (8) fejn issejjaħ lill-partijiet interessati biex jissottomettu l-kummenti.

(9) Fil-15, 16 u 17 ta’ Diċembru 2009 (irreġistrat taħt il-każ numru N 694/09) l-awtoritajiet Ġermaniżi kkumplimentaw in-notifika tas-26 ta’ Ottubru 2009 billi ssottomettew informazzjoni ulterjuri dwar il-garanziji ta’ SoFFin ta’ EUR 18-il biljun.

(10) Fil-21 ta’ Diċembru 2009 l-Kummissjoni awtorizzat temporanjament il-garanziji ta’ SoFFin ta’ EUR 18-il biljun għal mhux aktar minn sena waħda (il-każ numru N 694/09). (9)

(11) Fit-30 ta’ April 2010, il-Ġermanja nnotifikat injezzjoni ta’ kapital ta’ SoFFin ta’ EUR 1,85 biljun (il-każ numru N 161/10).

(12) Fid-19 ta’ Mejju 2010 l-Kummissjoni awtorizzat temporanjament l-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 1,85 biljun sakemm il-Kummissjoni tieħu deċiżjoni finali dwar il-pjan ta’ ristrutturar. (10)

(13) Fit-2 ta’ Settembru 2010 l-Ġermanja nnotifikat garanzija ta’ likwidità ta’ SoFFin li tammonta għal EUR 20 biljun (il-każ numru N 380/10).

(14) Fl-10 ta’ Settembru 2010 l-Ġermanja nnotifikat miżura dwar l-assi danneġġjati - jiġifieri l-intenzjoni li tittrasferixxi assi minn HRE għal FMS Wertmanagement AöR (11) (“FMS-WM”) – u injezzjoni ta’ kapital ta’ mhux aktar minn madwar EUR 2,13 biljun, kif ukoll garanzija addizzjonali, jiġifieri garanzija ta’ ħlas ta’ mhux aktar minn EUR 20 biljun (il-każ numru N 380/10).

(15) Fl-24 ta’ Settembru 2010 l-Kummissjoni reġgħet estendit il-proċedura ta’ investigazzjoni formali u awtorizzat temporanjament il-miżura dwar l-assi danneġġjati, il-garanzija ta’ likwidità ta’ EUR 20 biljun u l-garanzija ta’ ħlas ta’ mhux aktar minn EUR 20 biljun. Dik id-deċiżjoni ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea, (12) fejn issejjaħ lill-partijiet interessati biex jissottomettu l-kummenti. Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta’ Settembru 2010 ma koprietx l-injezzjoni ta’ kapital ta’ mhux aktar minn EUR 2,13 biljun li ġiet innotifikata mill-Ġermanja fl-10 ta’ Settembru 2010; jiġifieri dik l-injezzjoni ta’ kapital ma kinitx approvata mill-Kummissjoni.

(16) Fl-14 ta’ Ġunju 2011 il-Ġermanja ssottomettiet aġġornament finali tal-pjan ta’ ristrutturar. Fil-15 ta’ Ġunju 2011 il-Ġermanja ssottomettiet lista ta’ impenji relatati, li kienet issupplimentata fl-1 ta’ Lulju 2011.

(17) Fl-14 ta’ Ġunju 2011, il-Ġermanja kkjarifikat li l-injezzjoni ta’ kapital li jmiss mhux ser tammonta għal EUR 2,13 biljun kif notifikat fl-10 ta’ Settembru 2010, iżda ser tammonta għal EUR 2,08 biljun u li l-ammont imnaqqas ikun disponibbli għal FMS-WM.

(18) Maż-żmien seħħew ħafna laqgħat u konferenzi bit-telefown u aktar korrispondenza ġiet kondiviża bejn id-dipartimenti tal-Kummissjoni, il-Ġermanja u HRE.

(19) Il-Kummissjoni rċeviet kummenti minn partijiet interessati, bagħtithom lill-Ġermanja u rċeviet l-osservazzjonijiet mill-Ġermanja permezz ta’ ittra datata l-24 ta’ Marzu 2010.

II. IL-BENEFIĊJARJU U L-MIŻURI TA’ GĦAJNUNA

II.1. Il-benefiċjarju

(20) F’Ottubru 2003 HRE ġiet stabbilita bħala spin-off tal-partijiet tan-negozju ta’ finanzjament tal-proprjetà immobbli kummerċjali ta’ HVB Group. Fl-2007, HRE ħadet fil-pussess tagħha lil DEPFA Bank plc bbażata f’Dublin u estendiet in-negozju tagħha għall-finanzi tas-settur pubbliku u tal-infrastruttura. L-HRE Group (13) jikkonsisti fil-preżent minn Hypo Real Estate Holding AG (“HRE Holding”) u t-tliet sussidjarji tagħha PBB Deutsche Pfandbriefbank AG (“PBB”), DEPFA Bank plc u Hypo Real Estate Finance B.V. in Liquidation (“HRE Finance i.L.”). DEPFA Bank plc u PBB kull wieħed għandhom numru ta’ sussidjarji u parteċipazzjonijiet oħra. PBB huwa l-bank ewlieni mogħti isem ġdid tal-grupp u l-uniku wieħed mit-tliet sussidjarji ta’ HRE Holding li ser ikompli jiġġenera negozju ġdid. Is-setturi ta’ attività tiegħu huma l-finanzi tal-proprjetà immobbli u l-finanzi tal-investiment pubbliku (“FIP”). DEPFA Bank plc hija eżawrita u mhux ser tikkuntratta kwalunkwe negozju ġdid min-notifika ta’ din id-deċiżjoni tal-Kummissjoni. L-attivitajiet ewlenin tagħha kienu jinkludu l-aktar in-negozji ta’ self ta’ finanzi tas-settur pubbliku u l-kreditu tal-baġit u l-finanzjament ta’ proġetti ta’ infrastruttura (eż. toroq, pontijiet, mini u bini pubbliku). Bħal ma jissuġġerixxi isimha, HRE Finance i.L. hija kumpanija f’likwidazzjoni. (14)

(21) FMS-WM, l-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni għal HRE, ġiet stabbilita fl-2010. Din tiġġestixxi l-assi u d-derivattivi tal-HRE Group li ħadet fil-pussess tagħha peress li jew ma kinux strateġiċi jew inkella kien fihom riskju jew piż kapitali inaċċettabbli. FMS-WM maż-żmien ħadet fil-pussess tagħha parti konsiderevoli tal-assi ta’ HRE. FMS-WM ma għandhiex liċenzja bankarja.

(22) HRE rrapportat telf ta’ EUR 5,5 biljun għas-sena finanzjarja 2008, telf ta’ EUR 2,2 biljun għall-2009 u telf ta’ EUR 0,9 biljun għall-2010.

(23) Bl-injezzjoni ta’ kapital li jammonta għal madwar EUR 3,02 biljun (EUR 60 miljun f’Marzu 2009, EUR 2,96 biljun f’Ġunju 2009), il-Ġermanja saret 90 % sid ta’ HRE. Fil-ħarifa tal-2009 seħħet tneħħija (squeeze-out) ta’ azzjonisti minuri. Il-Ġermanja akkwistat il-bqija tal-ishma, fejn ħallset EUR 1,30 kull sehem, u saret 100 % sid ta’ HRE. Proċess ta’ ristrutturar ġie mibdi sussegwentement għal HRE.

II.2. Id-diffikultajiet ta’ HRE fil-kuntest tal-kriżi finanzjarja

(24) Fl-aħħar ta’ Settembru 2008, HRE iffaċċjat nuqqas ta’ likwidità, li poġġa l-bank kważi f’falliment. HRE ma kinitx kapaċi tikseb finanzjament fuq perjodu qasir fis-swieq peress li l-kriżi tas-swieq finanzjarji wasslet għall-kollass ta’ uħud mis-swieq ta’ finanzjament. Wara li Lehman Brothers applikaw għal protezzjoni tal-kredituri, is-suq interbankarju b’mod partikolari kważi waqaf kompletament f’nofs Settembru 2008.

(25) Il-mudell tan-negozju ta’ DEPFA Bank plc, sussidjarja bi sjieda sħiħa ta’ HRE minn Ottubru 2007 li kienet tiddependi ħafna fuq il-finanzjament mis-suq interbankarju u sorsi oħra ta’ finanzjament skopert fuq perjodu qasir, wera li kien fraġli ħafna fid-dawl tal-kriżi ta’ likwidità, u l-problemi li rriżultaw heddew l-eżistenza proprja tagħha.

(26) HRE kellha tkopri l-bżonnijiet ta’ likwidità fuq perjodu qasir ta’ DEFPA Bank plc. Madankollu, il-volum tal-linji ta’ kreditu li kien dovut fit-30 ta’ Settembru 2008 kien kbir wisq biex jiġi appoġġjat minn HRE. Barra minn hekk, it-tranżazzjonijiet u l-attivitajiet interni fi ħdan l-HRE Group, bħar-riċevibbli, il-garanziji u l-ittri ta’ konfort, fissru li ħafna mill-kumpaniji fl-HRE Group kienu fl-istess sitwazzjoni. Il-problemi ta’ likwidità għalhekk kienu theddida serja għall-eżistenza tal-HRE Group.

(27) Id-diffikultajiet ta’ HRE kienu fost affarijiet oħra attribwibbli għal problema ta’ legat li toriġina mill-assi li ma wrewx redditu xieraq fuq l-investiment jekk il-profil ta’ riskju attwali tagħhom ingħata kunsiderazzjoni, u għall-fatt li HRE kienet il-prodott ta’ fużjoni ta’ ħafna istituti bankarji iżgħar li kienu qed jużaw sistemi tal-IT differenti, […] (*)

II.3. Il-miżuri ta’ għajnuna mill-Istat

(28) B’mod ġenerali, l-Istat Ġermaniż ipprovda jew ser jipprovdi lil HRE b’injezzjonijiet ta’ kapital li jammontaw għal total ta’ madwar EUR 9,95 biljun (FMS-WM irċeviet jew ser tirċievi parti minn dak il-kapital) u garanziji ta’ EUR 145 biljun. HRE ibbenefikat ukoll minn miżura ta’ salvataġġ tal-assi b’element ta’ għajnuna ta’ madwar EUR 20 biljun.

II.3.1. Injezzjonijiet ta’ kapital

II.3.1.1. Injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 60 miljun

(29) Bħala parti mill-intenzjoni tal-Ġermanja li tikseb kontroll sħiħ fuq HRE billi takkwista l-ishma kollha tagħha f’numru ta’ passi, fit-30 ta’ Marzu 2009 SoFFin xtrat 20 miljun sehem ġdid ta’ HRE għall-valur nominali tagħhom ta’ EUR 3 kull sehem, li rriżulta f’injezzjoni ta’ kapital lil HRE ta’ EUR 60 miljun u ta lil SoFFIN sehem ta’ 8,65 % fl-ekwità. Dik l-injezzjoni ta’ kapital kienet approvata temporanjament mill-Kummissjoni fit-13 ta’ Novembru 2009.

II.3.1.2. Injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,96 biljun

(30) Fit-2 ta’ Ġunju 2009, l-azzjonisti ta’ HRE approvaw injezzjoni ta’ kapital li tammonta għal EUR 2,96 biljun f’HRE permezz tal-ħruġ ta’ ishma ġodda sabiex jiġu akkwistati minn SoFFin. Bħala riżultat, SoFFin kellha 90 % tal-ishma ta’ HRE. Dawk l-ishma maħruġin ġodda ġew irreġistrati fir-reġistru kummerċjali fit-8 ta’ Ġunju 2009. Din l-injezzjoni ta’ kapital ġiet approvata temporanjament mill-Kummissjoni fit-13 ta’ Novembru 2009.

II.3.1.3. Injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 3 biljun

(31) L-injezzjoni ta’ kapital notifikata fis-26 ta’ Ottubru 2009, li tammonta għal EUR 3,0 biljun bħala total, kienet strutturata kif ġej: (a) EUR 2 biljun ġew injettati f’riżervi mhux impenjati (“freie Rücklagen”) ta’ HRE Holding u PBB. Wara t-tneħħija (squeeze-out) tal-azzjonisti minuri, HRE kienet posseduta kompletament mill-Ġermanja/SoFFin. (b) EUR 1 biljun ġew injettati bħala parteċipazzjoni silenzjuża f’PBB, b’kupun dipendenti fuq il-profitt ta’ 10 % fis-sena.

(32) Il-kuntratti għal dik l-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 3 biljun ġew iffirmati fis-16 ta’ Novembru 2009. L-injezzjoni ta’ kapital ġiet approvata temporanjament mill-Kummissjoni fit-13 ta’ Novembru 2009.

II.3.1.4. Injezzjoni ta’ kapital ta’ mhux aktar minn EUR 1,85 biljun

(33) L-injezzjoni ta’ kapital li tammonta għal EUR 1,85 biljun, fir-riżervi mhux impenjati (“freie Rücklagen”) ta’ HRE, ġiet diviża f’żewġ segmenti: (a) injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 1,4 biljun (dak is-segment ġie approvat temporanjament mill-Kummissjoni fid-19 ta’ Mejju 2010 u ġie injettat wara), (b) injezzjoni ta’ kapital ta’ mhux aktar minn EUR 450 miljun (dak is-segment ġie approvat ukoll temporanjament mill-Kummissjoni fid-19 ta’ Mejju 2010, bil-kundizzjoni tal-eżistenza ta’ ċertu ċirkostanzi. (15) Għadu ma ġiex injettat peress li dawk iċ-ċirkostanzi għadhom ma seħħewx.)

(34) L-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 1,85 biljun hija parti minn ħtieġa ta’ kapital totali stabbilita fil-pjan ta’ ristrutturar għal HRE. EUR 1,4 biljun ta’ din l-injezzjoni ta’ kapital ġew injettati sabiex ikun hemm konformità mar-rekwiżiti ta’ kapital regolatorji u bħala riżerva kontra r-riskju. Il-kuntratt għal dik l-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 1,4 biljun ġie iffirmat fl-20 ta’ Mejju 2010. Il-Ġermanja qed tistenna li l-parti l-oħra tal-EUR 1,85 biljun, jiġifieri EUR 450 miljun, tiġi injettata fit-tielet kwart tal-2011.

II.3.1.5. Injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,08 biljun

(35) Fl-10 ta’ Settembru 2010 l-awtoritajiet Ġermaniżi nnottifikaw injezzjoni ta’ kapital ta’ mhux aktar minn EUR 2,13 biljun għal HRE. Fl-14 ta’ Ġunju 2011, il-Ġermanja kkjarifikat li l-injezzjoni ta’ kapital mhux ser tammonta għal EUR 2,13 biljun iżda għal EUR 2,08 biljun u li l-ammont kellu jiġi injettat f’FMS-WM. Skont il-Ġermanja, it-EUR 2,08 biljun ser jiġu injettati fit-tielet kwart tal-2011. SoFFin poġġa it-EUR 2,08 biljun, soġġett għall-qbil tal-Kummissjoni Ewropea, bħala pretensjoni ta’ kapital (“Einlageanspruch”) fir-riżerva kapitali (“Kapitalrücklage”) ta’ HRE Holding. HRE Holding ittrasferiet dik il-pretensjoni ta’ kapital lil FMS-WM mill-1 ta’ Ottubru 2010.

II.3.2. Garanziji

II.3.2.1. Garanziji ta’ EUR 35 biljun

(36) Fit-13 ta’ Novembru 2008 l-Ġermanja pprovdiet garanziji tal-Istat ta’ EUR 35 biljun sabiex tnaqqas il-ħtiġijiet ta’ rifinanzjament ta’ HRE. Il-garanziji ġew approvati temporanjament mill-Kummissjoni fit-2 ta’ Ottubru 2008.

(37) Dawn il-garanziji ngħataw għal linja ta’ likwidità li tammonta għal EUR 20 biljun ipprovduta mill-Deutsche Bundesbank u għan-noti garantiti li jammontaw għal EUR 15 biljun meħudin minn konsorzju ta’ istituzzjonijiet finanzjarji Ġermaniżi.

(38) HRE ħallset primjum ta’ garanzija lill-Istat għall-garanzija ta’ EUR 35 biljun li jikkonsisti minn primjum bażiku u primjum relatat mal-prestazzjoni. Il-primjum bażiku kkonsista minn 1 % fis-sena fuq l-hekk imsejjaħ “L-Ewwel Ammont ta’ Garanzija fuq it-Telf” u minn 0,5 % fis-sena tal-hekk imsejjaħ “It-Tieni Ammont ta’ Garanzija fuq it-Telf”. Il-primjum relatat mal-prestazzjoni kien jikkonsisti minn 1,25 % fis-sena fuq “L-Ewwel Ammont ta’ Garanzija fuq it-Telf” u minn 0,25 % fis-sena fuq “It-Tieni Ammont ta’ Garanzija fuq it-Telf”.

II.3.2.2. Garanziji ta’ EUR 52 biljun

(39) Bejn Novembru 2008 u Frar 2009 HRE rċeviet garanziji ta’ ammont totali ta’ EUR 52 biljun minn SoFFin abbażi tal-iskema ta’ salvataġġ bankarja Ġermaniża approvata. (16)

(40) HRE ħallset tariffa ta’ garanzija ta’ 0,5 % għall-partijiet tal-garanzija użati attwalment biex ikopru l-bonds u tariffa ta’ impenn ta’ 0,1 % għall-partijiet mhux użati.

II.3.2.3. Garanzija ta’ EUR 8 biljun

(41) In-“noti garantiti” li skadew fit-23 ta’ Diċembru 2009 ġew sostitwiti minn garanzija ta’ SoFFin għal EUR 8 biljun. Il-Kummissjoni approvat temporanjament dik il-garanzija fil-21 ta’ Diċembru 2009.

(42) HRE ħallset primjum ta’ garanzija lil SoFFin li jammonta għal 0,5 % fis-sena tas-somma garantita. Għall-partijiet tal-garanzija li ma ntużawx, kienet applikabbli tariffa ta’ impenn ta’ 0,1 % fis-sena.

II.3.2.4. Garanzija ta’ EUR 10 biljun

(43) Fil-21 ta’ Diċembru 2009 garanzija ta’ SoFFin ta’ EUR 10 biljun, li damet mhux aktar minn sena, kienet approvata temporanjament mill-Kummissjoni, sabiex jiġu żgurati l-ħtiġijiet ta’ likwidità ta’ HRE.

(44) HRE ħallset primjum ta’ garanzija lil SoFFin li jammonta għal 0,5 % fis-sena tas-somma garantita. Għall-partijiet tal-garanzija li ma ntużawx, kienet applikabbli tariffa ta’ impenn ta’ 0,1 % fis-sena.

II.3.2.5. Garanzija ta’ EUR 20 biljun

(45) HRE kellha bżonn ta’ garanzija ta’ likwidità addizzjonali ta’ EUR 20 biljun minħabba żviluppi avversi fis-swieq tal-kapital u tar-rati tal-imgħax futuri, li affettwaw lil HRE sakemm l-assi ġew trasferiti lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM. Il-garanzija ġiet approvata temporanjament mill-Kummissjoni fl-24 ta’ Settembru 2010.

(46) HRE ħallset primjum ta’ garanzija ta’ 0,8 % fis-sena. Għall-parti tal-garanzija mhux użata kienet applikabbli tariffa ta’ impenn ta’ 0,1 % fis-sena.

II.3.2.6. Garanzija ta’ mhux aktar minn EUR 20 biljun

(47) Garanzija ta’ ħlas ta’ mhux aktar minn EUR 20 biljun kienet meħtieġa minħabba l-inċertezzi li baqgħu rigward il-proċeduri teknikament kumplikati marbuta mat-trasferiment tal-assi lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni. Il-garanzija ġiet approvata temporanjament mill-Kummissjoni fl-24 ta’ Settembru 2010.

(48) HRE ħallset primjum ta’ garanzija lil SoFFin ta’ 0,8 % fis-sena. Għall-parti mhux użata tal-garanzija kienet applikabbli tariffa ta’ impenn ta’ 0,1 % fis-sena.

II.3.3. Trasferiment tal-assi lil istituzzjoni ta’ likwidazzjoni

(49) Fl-10 ta’ Settembru 2010, il-Ġermanja nnotifikat ukoll it-trasferiment ta’ ammont konċettwali ta’ madwar EUR 210 biljun ta’ assi u EUR 280 biljun ta’ derivattivi lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM. FMS-WM ġiet maħluqa permezz ta’ deċiżjoni tal-bord tat-8 ta’ Lulju 2010 skont il-Finanzmarktstabilisierungsfondsgesetz Ġermaniż [Att dwar il-Fond ta’ Stabbilizzazzjoni tas-Suq Finanzjarju] (§ 8a tal-FMStFG). Din tiġġestixxi assi u derivattivi tal-grupp HRE li ħadet fil-pussess tagħha peress li dawn jew ma kinux strateġiċi jew inkella kien fihom riskju jew piż kapitali mhux aċċettabbli. FMS-WM taġixxi indipendentement minn HRE u tibbenefika minn obbligu fuq il-parti ta’ SoFFin li tikkumpensa għat-telf (“Verlustausgleichspflicht“). Madankollu, FMS-WM ma għandhiex liċenzja bankarja. Bħala riżultat, ħafna mill-assi ta’ HRE setgħu jiġu trasferiti b’mod sintetiku biss; varjetà ta’ mekkaniżmi ta’ “trasferiment”, skont iċ-ċirkostanzi speċifiċi, ġiet imfassla sabiex jinkiseb effett ta’ ħelsien kapitali regolatorju għal PBB u l-grupp HRE.

(50) It-trasferiment ġie approvat temporanjament mill-Kummissjoni fl-24 ta’ Settembru 2010. Il-miżura ttrasferiet assi mhux strateġiċi u mhux produttivi bħal bonds tal-gvern jew self fuq proprjetà mhux produttiv (jew, kif deskritt fil-premessa 49, l-użu kapitali regolatorju tagħhom biss) fi strument garantit mill-gvern li jkun likwidat fuq numru ta’ snin. L-assi mhux strateġiċi trasferiti kienu jinkludu wkoll dawk li ma setgħux jintużaw bħala kollateral għall-bonds koperti.

(51) Id-data ta’ trasferiment effettiva kienet it-30 ta’ Settembru 2010. Sa dak iż-żmien, minħabba l-amortizzazzjoni, il-portafoll magħżul għat-trasferiment kellu valur skont il-kotba ta’ EUR 173 biljun. Skont il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar it-trattament ta’ assi danneġġjati fis-settur bankarju tal-Komunità (“Il-Komunikazzjoni dwar l-Assi Danneġġjati” jew “IAC”), (17) il-Kummissjoni appuntat esperti esterni biex jappoġġjawha fl-ivvalutar tal-portafoll, fid-determinazzjoni tal-element ta’ għajnuna u fil-valutazzjoni ta’ jekk u sa liema punt il-valur tat-trasferiment li sar kienx ‘il fuq mill-valur ekonomiku reali (REV) tal-portafoll. Kif stabbilit fil-IAC, il-Ġermanja kkummissjonat ukoll espert estern biex iwettaq valutazzjoni indipendenti.

(52) Il-portafoll inkluda madwar EUR 30 biljun ta’ self fuq proprjetà immobbli kummerċjali, li huma diversifikati ġeografikament u komposti l-aktar minn finanzjament ta’ bini ta’ uffiċċini u ċentri kummerċjali. Dawn huma ta’ tul taż-żmien relattivament qasir (tliet snin) iżda ta’ kwalità tal-kreditu inferjuri.

(53) Il-parti tal-proprjetà immobbli mhux kummerċjali tal-portafoll kienet komposta mill-finanzi jew bonds tas-settur pubbliku u self lil entitajiet jew utilitajiet pubbliċi. Il-maġġoranza ta’ dak in-negozju kien jikkonsisti minn bonds standard (“plain vanilla bonds”), iżda kien jinkludi wkoll EUR 31 biljun ta’ “strumenti tal-kreditu strutturati” u EUR 30 biljun ieħor ta’ self lis-settur pubbliku. Il-kwalità tal-assi f’din il-parti tal-portafoll kienet ferm aħjar minn dik tas-self fuq proprjetà immobbli kummerċjali. Madankollu, minħabba l-maturitajiet twal tagħhom u bit-twessigħ tal-firxa tal-kreditu tas-suq mill-akkwiżizzjoni, it-titoli soffrew minn skont sinifikanti f’termini tal-prezz tas-suq.

(54) L-esperti tal-Kummissjoni sabu li, għall-kuntrarju ta’ ċertu każijiet oħra ta’ għajnuna mill-Istat, il-kategoriji kumplessi tas-self tal-proprjetà immobbli kummerċjali u tal-assi tal-kreditu strutturati (li jikkonsistu l-aktar minn titoli garantiti b’self lill-istudenti, titoli garantiti b’assi tas-settur pubbliku u l-EUR 5 biljun f’investiment fi trasferimenti bi tpartit totali) kienu b’mod ġenerali siguri. Dawn kienu qed jistennew biss telf limitat fuq dawk il-kategoriji, minkejja li ogħla mill-istimi tal-esperti tal-Ġermanja, l-aktar minħabba l-valutazzjoni tal-bonds fi flus fl-istrutturi Halcyon/Pegasus kif ukoll il-bażi negattiva u l-ispejjeż tal-finanzjament impliċiti fit-trasferimenti bi tpartit totali. Għall-kuntrarju, l-“plain vanilla” bonds ġew ittrasferiti f’livell ta’ tpartit tal-assi viċin il-parità, ferm ogħla mir-REV tagħhom. Barra minn hekk, dawn kienu jappartjenu għal swieq li ma kinux partikolarment danneġġjati, għalhekk ir-REV tagħhom għandu filfatt ikun viċin tal-valur tas-suq tagħhom. Bħala riżultat, l-esperti tal-Kummissjoni kkonkludew li r-REV ta’ dik il-parti tal-portafoll tkun ferm taħt il-valur li għalih HRE ttrasferithom lil FMS-WM.

(55) Għall-portafoll tad-derivattivi, l-esperti tal-Kummissjoni fil-biċċa l-kbira qablu mas-sejbiet tal-esperti tal-Ġermanja. Barra minn hekk, dawn stmaw il-kontravalur tar-riskju tal-kreditu bħala ftit ogħla mil-livell misjub mill-esperti tal-Ġermanja u inkorporaw ċertu sejbiet mill-kampjun tagħhom kif ukoll imposta ġenerali għar-“riskju operattiv”, motivata b’suppożizzjonijiet prudenti dwar in-nuqqasijiet fl-effettività totali tal-ħeġġ.

(56) It-tabella ta’ hawn taħt tipprovdi taqsira tas-sejbiet tal-esperti tal-Kummissjoni: (EUR biljun) Portafoll Valur Konċettwali Valur ta’ Trasferiment (VT) Δ REV–TV (iċ-ċifri tal-Ġermanja) Δ REV–TV (iċ-ċifri tal-esperti tal-Kummissjoni) Diverġenza (Kummissjoni vs il-Ġermanja) Bonds 83,444 93,960 –0,902 –7,590 –6,688 Kreditu strutturat 31,199 30,111 –0,765 –1,981 –1,216 Self CRE 26,312 23,874 –1,211 –2,800 –1,589 Self mhux CRE 29,834 31,115 –0,222 –1,084 –0,862 Derivattivi 280,255 –13,106 –2,149 / –2,531 –2,786 –0,255 Total 451,044 165,954 –5,249 / –5,631 –16,241 –10,610

(57) Bħala riżultat, l-ammont ta’ għajnuna li, b’konformità mal-IAC, mhuwiex a priori kompatibbli mas-suq intern (li huwa definit bħala d-differenza bejn ir-REV u l-valur ta’ trasferiment) huwa determinat mill-esperti bħala madwar EUR 16,2 biljun. L-ammont totali tal-għajnuna, jiġifieri d-differenza bejn il-valur ta’ trasferiment u l-valur tas-suq, huwa diffiċli li jiġi stabbilit minħabba n-nuqqas ta’ prezzijiet tas-suq faċilment disponibbli għall-parti tas-self tal-portafoll. Is-suppożizzjoni estrema li l-valur tas-suq tal-ktieb tas-self huwa żero kieku tagħti ammont totali tal-għajnuna ta’ EUR 90 biljun. Jekk nissoponu li s-self jinnegozja fl-istess mod bħall-bonds likwidi ta’ maturità u kwalità tal-kreditu simili, l-għajnuna totali tkun madwar EUR 20 biljun.

II.4. Raġunijiet għall-bidu u l-estensjoni tal-investigazzjoni fil-fond

(58) Fis-7 ta’ Mejju 2009, il-Kummissjoni fetħet investigazzjoni fil-fond fil-miżuri ta’ għajnuna mill-Istat għal HRE, l-aktar abbażi tad-dubji dwar il-vijabbiltà ta’ HRE, b’mod partikolari fid-dawl tal-istrateġija u l-ħtiġijiet ta’ rifinanzjament ta’ HRE. Il-pjan ta’ ristrutturar inizjali sottomess lill-Kummissjoni fl-1 ta’ April 2009 identifika biss fatturi esterni bħala raġunijiet għall-problemi finanzjarji ta’ HRE u mmira lejn tnaqqis tal-karta tal-bilanċ ta’ biss 25 %, li jfisser li l-volum ta’ rifinanzjament kien jibqa’ għoli. HRE ppjanat li tnaqqas il-karta tal-bilanċ tal-grupp billi tbiegħ l-assi fis-suq, minflok tittrasferihom lil istituzzjoni ta’ likwidazzjoni. Wieħed mill-oqsma ewlenin tan-negozju deskritt fil-pjan ta’ ristrutturar kien l-attivitajiet tal-finanzi tal-baġit li jiġġeneraw marġini baxxi, u l-pjan kien fih ftit wisq informazzjoni dwar kwistjonijiet li huma vitali għall-proċess ta’ ristrutturar bħall-modifikazzjoni u l-integrazzjoni tas-sistemi tal-IT. F’dak l-istadju, il-Kummissjoni kellha wkoll dubji li kien hemm biżżejjed miżuri biex jillimitaw id-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni u biżżejjed miżuri għall-kondiviżjoni tal-piż.

(59) L-investigazzjoni fil-fond ġiet estiża fit-13 ta’ Novembru 2009 minħabba: (a) il-miżuri ta’ għajnuna mill-Istat addizzjonali għal HRE, fil-forma ta’ injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,96 biljun (cf. premessa 30), injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 3 biljun (c.f. premessi 31 u 32), garanzija ta’ EUR 8 biljun (cf. premessi 41 u 42), garanzija ta’ EUR 10 biljun (cf. Premessi 43 u 44) u garanzija ta’ EUR 2 biljun (18) għar-rifinanzjament ta’ soluzzjoni ta’ likwidazzjoni possibbli, flimkien mal-injezzjonijiet ta’ kapital li jammontaw għal total ta’ EUR 4 biljun (strutturati kif ġej: l-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 1,85 biljun imsemmija fil-premessi 33 u 34 u l-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,08 biljun diskussa fil-premessa 35) kellhom jiġu koperti, u (b) il-Kummissjoni kellha dubji li l-miżuri ta’ ristrutturar kienu kompatibbli mal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar ir-ritorn għall-vijabbiltà u l-valutazzjoni tal-miżuri ta’ ristrutturar fis-settur finanzjarju fil-kriżi attwali skont ir-regoli tal-għajnuna mill-Istat (19) (Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar).

(60) Fl-24 ta’ Settembru 2010 l-investigazzjoni fil-fond ġiet estiża għal darb’ oħra peress li: (a) l-miżuri addizzjonali ta’ għajnuna mill-Istat għal HRE, jiġifieri garanzija ta’ EUR 20 biljun (cf. premessi 45 u 46), garanzija ulterjuri ta’ mhux aktar minn EUR 20 biljun (cf. premessi 47 u 48) u t-trasferiment ta’ assi lil istituzzjoni ta’ likwidazzjoni (cf. premessi 49 sa 57) kellhom jiġu koperti, u (b) il-Kummissjoni kellha dubji dwar il-kompatibbiltà tal-miżura ta’ ħelsien tal-assi mal-IAC, b’mod partikolari fir-rigward tat-trasparenza, il-valutazzjoni, il-kondiviżjoni tal-piż u r-remunerazzjoni, u kienet innotat li l-pjan ta’ ristrutturar kellu nuqqasijiet fir-rigward tal-wiri tar-ritorn għall-vijabbiltà, il-kondiviżjoni proprja tal-piż u l-mitigazzjoni xierqa tad-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni.

II.5. Karatteristiċi ewlenin tal-pjan ta’ ristrutturar

(61) Fl-1 ta’ April 2009, il-Ġermanja nnotifikat l-ewwel abbozz tal-pjan ta’ ristrutturar għal HRE u, wara ħafna modifiki, issottomettiet l-aġġornament finali tal-pjan fl-14 ta’ Ġunju 2011. Sakemm mhux speċifikat mod ieħor, ir-referenzi kollha għall-pjan ta’ ristrutturar fil-bqija ta’ din id-Deċiżjoni huma għal din il-verżjoni finali tal-14 ta’ Ġunju 2011.

(62) Skont il-pjan ta’ ristrutturar, HRE - wara li ġiet meħlusa mil-legat tagħha ta’ assi danneġġjati b’valur nominali ta’ EUR 210 biljun permezz tat-trasferiment tagħhom lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM - ser tfassal mill-ġdid l-attivitajiet tan-negozju tagħha f’mod li l-bank ewlieni tagħha PBB jkun jista’ jwettaq l-attivitajiet tiegħu abbażi ta’ approċċ ta’ finanzjament stabbli u sistemi ta’ kontroll intern imtejba. L-attivitajiet tal-ġejjieni tagħha ser ikunu fuq skala ferm iżgħar minn dik ta’ qabel il-kriżi, irrispettivament minn jekk hux ser jitkejlu f’termini ta’ daqs tal-karta tal-bilanċ, volum ta’ negozju ġdid, forza tax-xogħol, netwerk ta’ fergħat jew ambitu ġeografiku.

(63) Paragunat mas-sitwazzjoni ta’ qabel il-kriżi, id-daqs tal-karta tal-bilanċ strateġika ta’ PBB fl-aħħar tal-2011 - korrett għal entrati li huma f’modalità eżawrita jew li ġew trasferiti sintetikament lil FMS-WM – jammonta għal madwar 15 % tal-karta tal-bilanċ ta’ HRE. In-negozju ġdid fil-finanzi tal-proprjetà immobbli pereżempju ser jitnaqqas għal madwar 30 % tal-livell tiegħu ta’ qabel il-kriżi (in-negozju ġdid ta’ HRE fil-finanzi tal-proprjetà immobbli kummerċjali ammonta għal EUR 32,1 biljun fl-2007). Il-forza tax-xogħol ġiet imnaqqsa b’madwar 30 %, u l-membri tal-bord eżekuttiv kollha ta’ HRE li kienu maħtura qabel il-kriżi ġew sostitwiti. Aktar minn 30 parteċipant, terz minnhom minn barra l-Ewropa, diġà ġew divestiti jew likwidati, jew huma fil-proċess ta’ likwidazzjoni. Madwar 26 minn 32 fergħa ngħalqu. Barra minn hekk, proġett ta’ trasformazzjoni għall-grupp sħiħ u fuq ħafna snin imsejjaħ “Evoluzzjoni Ġdida” b’baġit ta’ madwar EUR 180 miljun ġie mniedi għat-titjib u l-integrazzjoni tas-sistemi tal-IT.

(64) PBB ser ikompli żewġ linji tan-negozju strateġiċi, il-finanzi tal-proprjetà immobbli (REF – real estate finance) u l-finanzi tal-investiment pubbliku (FIP). Iż-żewġ linji tan-negozju jimmiraw lejn assi li huma eliġibbli għal bonds koperti Ġermaniżi, jew fil-forma ta’ bonds ipotekarji Ġermaniżi (“Hypothekenpfandbriefe”) jew inkella fil-forma ta’ bonds tas-settur pubbliku Ġermaniżi (“öffentliche Pfandbriefe”). L-attivitajiet l-oħra kollha, b’mod partikolari n-negozju tal-finanzi tal-baġit, il-finanzi tal-infrastruttura, is-swieq kapitali u l-attivitajiet ta’ ġestjoni tal-assi, ser jitwaqqfu.

(65) L-arranġamenti għaż-żewġ sussidjarji l-oħra ta’ HRE Holding huma dawn li ġejjin: DEPFA Bank plc għandha tiġi eżawrita mid-data ta’ notifika ta’ din id-Deċiżjoni u ma għandhiex tiġġenera kwalunkwe negozju ġdid. L-istess japplika għas-sussidjarji tagħha. HRE Finance hija fi stat ta’ likwidazzjoni u wkoll mhux qed twettaq negozju ġdid.

(66) Il-Ġermanja tiddikjara li d-deċiżjoni fundamentali li ssegwi strateġija kummerċjali aktar konservattiva u li tiffoka fuq il-bonds koperti Ġermaniżi bħala s-sors ta’ rifinanzjament primarju tiżgura titjib kwalitattiv tal-attivitajiet ta’ self peress li dawn huma soġġetti għall-qafas legali tal-Pfandbriefgesetz Ġermaniż [L-Att dwar il-Pfandbrief], li għandu rekwiżiti speċifiċi rigward il-ġestjoni, il-monitoraġġ u l-kontroll tar-riskji, u jipprovdi għal miżuri protettivi bħal-limitazzjoni tal-proporzjon ta’ self għall-valur. Dik l-istrateġija ta’ finanzjament tnaqqas b’mod konsiderevoli d-dipendenza preċedenti ta’ HRE fuq is-suq monetarju interbankarju, li fil-ġejjieni jkun meħtieġ biss għall-perjodu ta’ warehousing li jippreċedi l-ħruġ tal-bonds koperti.

III. KUMMENTI MINN PARTIJIET INTERESSATI

(67) Il-Kummissjoni rċeviet kummenti minn partijiet interessati, kif mogħti fil-qosor hawn taħt: (a) Sommarju tal-kummenti minn Verband deutscher Pfandbriefbanken (vdp) (Novembru 2009): — vdp huwa konvint li mudell tan-negozju li huwa allinjat fuq in-negozju eliġibbli għall-Pfandbrief huwa promettenti u kapaċi jiżgura l-vijabbiltà u l-profitabbiltà fit-tul ta’ bank mingħajr garanziji tal-Istat. (b) Sommarju tal-kummenti minn Heisse Kursawe Eversheds (Novembru 2009): — Heisse Kursawe Eversheds huwa tal-opinjoni li l-għajnuna mill-Istat tikser id-drittijiet ta’ ċertu azzjonisti, li l-akkwiżizzjoni ppjanata tal-ishma kollha ta’ HRE minn SoFFin bl-esklużjoni tal-azzjonisti minuri (squeeze-out) tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat ulterjuri, li t-tneħħija mhijiex għajnuna xierqa u li tikser il-prinċipju ta’ moviment ħieles tal-kapital. (c) Sommarju tal-kummenti minn Heisse Kursawe Eversheds (Frar 2010): — Fil-kummenti ulterjuri tiegħu, Heisse Kursawe Eversheds huwa tal-opinjoni li l-esklużjoni tal-azzjonisti minuri ta’ HRE (squeeze-out) hija għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107 et seq. TFUE, li t-tali għajnuna mill-Istat tikser il-libertà ta’ moviment tal-kapital, u li l-għajnuna mill-Istat għal HRE tista’ tkun awtorizzata biss jekk HRE titkompla abbażi ta’ pjan ta’ ristrutturar sostenibbli. (d) Sommarju tal-kummenti minn Bohdan Kalwarowskyj (Frar 2010): — Is-Sur Kalwarowskyj huwa tal-opinjoni li, abbażi tad-dokumenti ta’ valutazzjoni għal HRE ppreżentati fil-kuntest tat-tneħħija (squeeze-out) fil-5 ta’ Ottubru 2009, huwa evidenti li HRE tkun vijabbli u profittabbli, u li SoFFin f’kooperazzjoni ma’ HRE għandha l-għan li timmanipula ‘l isfel il-valur tal-kumpanija.

IV. KUMMENTI MILL-ĠERMANJA DWAR IL-KUMMENTI MILL-PARTIJIET INTERESSATI

(68) Fl-24 ta’ Marzu 2010 l-Kummissjoni rċeviet kummenti mill-Ġermanja dwar il-kummenti mill-partijiet interessati: (a) Sommarju tal-kummenti dwar Verband deutscher Pfandbriefbanken (vdp): — Skont il-Ġermanja, il-kummenti minn vdp jikkonfermaw li l-ippjanar tal-mudell tan-negozju ta’ HRE huwa bbażat fuq suppożizzjonijiet plawżibbli. (b) Sommarju tal-kummenti dwar Heisse Kursawe Eversheds: — Il-Ġermanja hija tal-opinjoni li t-tneħħija (squeeze-out) ma tikkostitwixxix għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE. Peress li t-tneħħija (squeeze-out) ma tikkostitwixxix għajnuna mill-Istat, il-mistoqsija jekk hemmx vjolazzjoni tal-prinċipju ta’ moviment liberu tal-kapital (li mhuwiex il-każ fl-opinjoni tal-Ġermanja) mhijiex rilevanti għall-investigazzjoni fil-fond ikkonċernata. (c) Sommarju tal-kummenti dwar Bohdan Kalwarowskyj: — Il-Ġermanja taqbel mas-Sur Kalwarowskyj li, abbażi tal-miżuri ta’ ristrutturar ippjanati, il-vijabbiltà fit-tul ta’ HRE tkun assigurata.

V. IL-POŻIZZJONI TAL-ĠERMANJA

(69) Il-Ġermanja taċċetta li l-miżuri jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE.

(70) Sabiex jiġi żgurat li l-mudell tan-negozju stabbilit fil-pjan ta’ ristrutturar jitqiegħed fl-azzjoni, u sabiex jiġi żgurat li tinkiseb biżżejjed kondiviżjoni tal-piż u li d-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni jkunu limitati għall-minimu neċessarju, fil-15 ta’ Ġunju 2011 il-Ġermanja ssottomettiet numru ta’ impenji (20), li jistgħu jiġu mqassra kif ġej: (a) Implimentazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar u tal-impenji: Il-Ġermanja ser tiżgura li l-pjan ta’ ristrutturar kif stabbilit fil-verżjoni finali tiegħu u l-impenji jiġu implimentati bis-sħiħ. (b) Tul taż-żmien tal-impenji: Fil-prinċipju l-impenji huma validi sal-aħħar tal-perjodu ta’ ristrutturar, jiġifieri sal-31 ta’ Diċembru 2015. Madankollu, l-impenji rigward DEPFA Bank plc u s-sussidjarji tiegħu fil-prinċipju ser jintemmu malli DEPFA Bank plc jiġi privatizzat mill-ġdid, jekk dan iseħħ qabel. F’każ bħal dan, il-Ġermanja tinnotifika lill-Kummissjoni bil-bejgħ bil-quddiem u ma tikkompletax il-bejgħ mingħajr l-approvazzjoni tal-Kummissjoni, kieku kellu jseħħ qabel il-31 ta’ Diċembru 2013. L-impenji rigward PBB ser jintemmu malli PBB jiġi privatizzat mill-ġdid, iżda fi kwalunkwe każ mhux qabel il-31 ta’ Diċembru 2013. (c) Linji tan-negozju: Il-Ġermanja ser tiżgura li PBB biss isegwi negozju ġdid u li jagħmel dan biss f’żewġ linji tan-negozju, il-finanzi tal-proprjetà immobbli u l-finanzi tal-investiment pubbliku. Il-linji tan-negozju l-oħra kollha huma mwaqqfa (il-portafoll tal-finanzi tal-baġit ser jibqa’ fuq il-karta tal-bilanċ ta’ PBB iżda f’modalità eżawrita) u l-entitajiet l-oħra kollha tal-HRE Group ser iwaqqfu l-attivitajiet tan-negozju tagħhom. (d) Riprivatizzazzjoni ta’ PBB: Il-Ġermanja ser tipprivatizza mill-ġdid lil PBB malajr kemm jista’ jkun, u mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru 2015. (e) Restrizzjoni tat-tkabbir ta’ PBB: Il-Ġermanja ser tiżgura li r-rati ta’ tkabbir ta’ PBB jibqgħu fil-limiti definiti, imkejla f’termini ta’ daqs tal-karta tal-bilanċ kif ukoll ta’ volum ta’ negozju ġdid. (f) Istituzzjoni ta’ likwidazzjoni: Il-Ġermanja ser tiżgura li, wara t-30 ta’ Settembru 2013, PBB ma jibqax jipprovdi la s-servizzi ta’ ġestjoni tal-assi u lanqas is-servizzi ta’ rifinanzjament għall-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM u li, mill-perspettiva organizzazzjonali, dawk is-servizzi jistgħu jittieħdu minn partijiet terzi. (g) Preżenza fis-suq: Il-Ġermanja ser tiżgura li PBB jikseb negozju ġdid biss fuq is-swieq ġeografiċi li ġejjin: (i) Il-finanzi tal-proprjetà immobbli: — Is-swieq ewlenin: (21) il-Ġermanja, ir-Renju Unit, Franza u Spanja — Swieq oħra: l-Isvezja, il-Polonja, ir-Repubblika Ċeka, il-Belġju, il-Pajjiżi l-Baxxi, il-Lussemburgu, l-Awstrija, l-Isvizzera, id-Danimarka, il-Finlandja, in-Norveġja, is-Slovakkja u l-Ungerija (ii) Il-finanzi tal-investiment pubbliku: — Is-swieq ewlenin: il-Ġermanja, Franza, Spanja u l-Italja — Swieq oħra: l-Isvizzera, l-Awstrija, il-Polonja, l-Ungerija, ir-Repubblika Ċeka, is-Slovakkja, l-Isvezja, in-Norveġja, id-Danimarka, il-Finlandja, il-Belġju, il-Pajjiżi l-Baxxi, il-Lussemburgu u r-Renju Unit. (h) Remunerazzjoni għall-użu tal-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni: Il-Ġermanja għandha tiżgura li HRE, fil-limiti tal-ħiliet tagħha, tħallas remunerazzjoni xierqa għall-użu tal-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM. Speċifikament, il-Ġermanja ser tiżgura li l-Bundesanstalt für Finanzmarktstabilisierung (“FMSA”) jordna lil HRE tħallas ammont ta’ EUR 1,59 biljun lil FMS-WM jew direttament jew inkella permezz tas-sussidjarji tagħha. Dawk is-sussidjarji ta’ HRE li ttrasferew l-assi lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni u li għandhom kwota ta’ kapital ewlieni li taqbeż il-15 % huma fil-prinċipju responsabbli għal dak il-pagament. PBB ser iżomm u jakkumula l-profitti sabiex iħallas lura l-parteċipazzjoni silenzjuża. (i) Restrizzjonijiet rigward il-pagamenti tal-kupuni u d-distribuzzjoni tal-profitti: Il-Ġermanja ser tiżgura li HRE u s-sussidjarji tagħha jieqfu, fil-limiti legali, mill-pagamenti ta’ kupuni u miżuri oħra ta’ distribuzzjoni tal-profitti. (j) Restrizzjonijiet rigward il-ħlas lura: Il-Ġermanja ser tiżgura li HRE u s-sussidjarji tagħha jieqfu milli jħallsu lura l-istrumenti finanzjarji eżistenti. (k) Projbizzjoni fuq l-akwiżizzjoni: Il-Ġermanja ser tiżgura li HRE u s-sussidjarji tagħha ma jakkwistawx negozji oħra matul il-perjodu ta’ ristrutturar. (l) Impenji relatati mat-teknoloġija tal-informatika ta’ HRE/PBB: Il-Ġermanja ser tiżgura li l-proġett stabbilit għat-titjib tas-sistemi tal-IT tal-bank jiġi implimentat bis-sħiħ. (m) Impenn relatat mar-RAROC: Il-Ġermanja ser tiżgura li n-negozju ġdid strateġiku ta’ PBB ma joħroġ ebda self ġdid li għandu redditu fuq il-kapital aġġustat għar-riskju (RAROC - risk-adjusted return on capital) ta’ anqas minn 10 % fuq bażi ta’ tranżazzjonijiet individwali. (n) Trustee tal-monitoraġġ: Il-Ġermanja ser tiżgura li l-pjan ta’ ristrutturar u l-impenji kollha jiġu implimentati korrettament u li l-implimentazzjoni tiġi monitorjata kostantament minn trustee tal-monitoraġġ suffiċjentement kwalifikat.

VI. VALUTAZZJONI TAL-GĦAJNUNA

VI.1. L-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat skont l-Artikolu 107(1) TFUE u l-benefiċjarji potenzjali

(71) Il-miżuri differenti konċernati ġew mogħtija jew direttament mill-Ġermanja jew inkella minn SoFFin, entità stabbilità u kkontrollata mill-Gvern Ġermaniż, u b’hekk tinvolvi r-riżorsi tal-Istat. Il-miżuri jipprovdu vantaġġ selettiv lil HRE, li jippermettilha tikseb kapital u garanziji ġodda u tibbenefika minn miżuri ta’ ħelsien ta’ assi b’kundizzjonijiet aktar favorevoli minn dawk li normalment jinstabu fis-suq. HRE hija bank attiv internazzjonalment, li jikkompeti ma’ banek oħra fil-Ġermanja u pajjiżi oħra. Għalhekk, għall-istess raġunijiet deskritti diġà fid-deċiżjonijiet preċedenti tal-Kummissjoni dwar HRE, (22) il-miżuri jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE.

(72) Fl-HRE Group huwa biss PBB (u s-sussidjarji tiegħu) li qed isegwu attivitajiet ekonomiċi ġodda u huwa għalhekk attiv fis-swieq. Għaldaqstant PBB jista’ jitqies bħala l-entità li qed ikompli l-attivitajiet ta’ HRE ta’ qabel (minkejja li b’mod limitat, kif spjegat fil-premessa 63). L-entitajiet l-oħra kollha tal-HRE Group (jiġifieri DEPFA Bank plc u s-sussidjarji tagħha u HRE Finance i.L.) huma f’modalità eżawrita u l-attivitajiet tagħhom huma limitati għal dak li huwa neċessarju biex jippermetti eżawriment ordinarju, iżda ma jiġġenerawx negozju ġdid.

(73) L-objettiv finali u l-effett tal-miżuri kollha ta’ għajnuna (irrispettivament minn jekk ingħatawx formalment lil HRE, HRE Holding, PBB jew DEPFA Bank plc) huwa li jippermettu lill-PBB jibqa’ attiv fis-swieq. Għalhekk hija l-eżistenza li għadha fis-seħħ ta’ PBB fis-swieq li qed tikkawża d-distorsjoni tal-kompetizzjoni. DEPFA Bank plc tista’ (bħal FMS-WM) titqies purament istituzzjoni ta’ likwidazzjoni għall-assi li għal raġunijiet differenti ma ġewx trasferiti lil FMS-WM (il-“bank tal-assi ħżiena”). Din għandha tirrealizza l-assi tagħha meta jimmaturaw jew billi tbiegħhom fis-suq, iżda mhux ser tikkuntratta negozju ġdid mid-data ta’ notifika ta’ din id-Deċiżjoni. (23)

(74) Minħabba l-fatt li PBB huwa għalhekk il-kontinwazzjoni ekonomika ta’ HRE u, f’konformità mal-prattika ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet tal-Kummissjoni, (24) PBB huwa meqjus il-benefiċjarju tal-għajnuna, il-valutazzjoni tal-kompatibbiltà tal-għajnuna li ssegwi għalhekk ser tikkonċentra fuq PBB.

(75) Fir-rigward tal-fehma espressa minn Heisse Kursawe Eversheds li t-tneħħija tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat, il-Kummissjoni tinnota li, filwaqt li l-injezzjonijiet ta’ kapital f’HRE jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat, it-tneħħija (squeeze-out) ta’ azzjonisti minuri (jiġifieri l-akkwiżizzjoni tal-ishma tagħhom kontra ħlas lil dawk l-azzjonisti) fiha nnifisha ma tinkludix elementi ta’ għajnuna mill-Istat peress li ma tipprovdix il-bank b’vantaġġ li jirriżulta mir-riżorsi tal-Istat. It-tneħħija (squeeze-out) involviet pagament mill-Istat lill-azzjonisti minuri, iżda dan ma kellux effett ekonomiku fuq HRE. Mill-perspettiva ta’ HRE l-istruttura ta’ sjieda tagħha biss inbidlet. Bħala riżultat, il-kwistjoni dwar jekk it-tneħħija tiksirx id-dispożizzjonijiet tat-Trattat dwar il-moviment ħieles tal-kapital ma teħtieġx tiġi valutata f’din id-Deċiżjoni.

VI.2. Kompatibbiltà tal-għajnuna mas-suq intern

VI.2.1. Applikazzjoni tal-Artikolu 107(3)(b) TFUE

(76) Skont l-Artikolu 107(3)(b) TFUE, l-għajnuna tista’ titqies bħala kompatibbli mas-suq intern jekk tirrimedja taqlib serju fl-ekonomija ta’ Stat Membru. Peress li d-disaggregazzjoni ta’ bank sistematikament rilevanti tista’ taffettwa direttament is-swieq finanzjarji u taffettwa indirettament l-ekonomija sħiħa ta’ Stat Membru, il-Kummissjoni fil-preżent, fid-dawl tas-sitwazzjoni fraġili kontinwa fis-swieq finanzjarji, tibbaża l-valutazzjoni tagħha tal-miżuri ta’ għajnuna mill-Istat fis-settur bankarju skont il-liġi tal-għajnuna mill-Istat fuq dik id-dispożizzjoni.

(77) Il-Kummissjoni ma għandha l-ebda raġuni biex tiddubita l-kwalifika mill-Ġermanja ta’ HRE bħala bank ta’ rilevanza sistematika, b’mod partikolari fid-dawl tal-pożizzjoni li kellha preċedentement fis-suq Pfandbrief Ġermaniż, id-daqs oriġinali tal-karta tal-bilanċ ta’ HRE u l-ammont ta’ derivattivi miżmuma preċedentement minn HRE.

(78) Il-Kummissjoni tosserva li HRE rċeviet għajnuna ta’ salvataġġ li l-Kummissjoni sabet li hija kompatibbli mas-suq intern; madankollu, dik l-għajnuna issa għandha tiġi valutata sabiex jiġi determinat jekk tistax titqies bħala għajnuna għar-ristrutturar li hija kompatibbli mas-suq intern. Għalhekk il-Kummissjoni issa għandha tivvaluta l-kompatibbiltà ta’ dawk il-miżuri u l-miżuri ta’ ristrutturar ulterjuri kollha, jiġifieri l-garanziji ta’ EUR 52 biljun u l-injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,08 biljun, abbażi tal-Komunikazzjoni dwar l-Assi Danneġġjati u l-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar.

VI.2.2. Valutazzjoni abbażi tal-Komunikazzjoni dwar l-Assi Danneġġjati (IAC)

(79) Kwalunkwe trasferiment ta’ assi lil istituzzjoni ta’ likwidazzjoni għandu jseħħ skont l-IAC. Barra minn hekk, il-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar tiddikjara f’mod ċar li r-remunerazzjoni xierqa ta’ kwalunkwe intervent tal-Istat ġeneralment hija waħda mil-limitazzjonijiet l-aktar xierqa tad-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni, peress li tillimita l-ammont tal-għajnuna mill-Istat. Jista’ jkun meħtieġ ukoll limitu fuq l-espansjoni tal-bank f’ċerti oqsma tan-negozju jew ġeografiċi, pereżempju permezz ta’ rimedji orjentati lejn is-suq bħal rekwiżiti kapitali speċifiċi, fejn is-suq jiddgħajjef b’restrizzjonijiet diretti fuq l-espansjoni, jew għal-limitazzjoni tal-periklu morali.

(80) Rigward l-eliġibbiltà tal-assi assenjati għat-trasferiment, il-paragrafu 34 tal-IAC jirrikonoxxi n-neċessità ta’ approċċ pragmatiku u flessibbli lejn l-għażla tat-tipi ta’ assi għall-miżuri dwar l-assi danneġġjati. Il-Kummissjoni applikat dik il-flessibbiltà f’każijiet oħra ta’ għajnuna mill-Istat u aċċettat it-trasferiment ta’ assi li, strettament, ma kinux f’diffikultà iżda ma kinux strateġiċi fid-dawl tal-bidla profonda fil-mudell tan-negozju tal-bank ikkonċernat.

(81) Kif stabbilit fil-paragrafu 46 tal-IAC, sabiex tkun faċilitata l-attenzjoni tal-bank fuq ir-ritorn tal-vijabbiltà u jiġu evitati kunflitti ta’ interess possibbli, huwa neċessarju li tiġi żgurata separazzjoni ċara funzjonali u organizzazzjonali bejn il-bank benefiċjarju u l-assi danneġġjati tiegħu. Il-Kummissjoni tifhem li meta l-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni ġiet maħluqa ma kienx possibbli, b’mod partikolari għal raġunijiet tekniċi, li taqta’ immedjatament ir-rabtiet bejn PBB u FMS-WM. Madankollu, dik is-sitwazzjoni trid tissolva malajr kemm jista’ jkun. Abbażi ta’ dan, il-Ġermanja impenjat ruħha li PBB jistabbilixxi l-indipendenza organizzazzjonali sħiħa tas-servizzi relatati u ma jibqax jipprovdihom lil FMS-WM wara t-30 ta’ Settembru 2013.

(82) Rigward il-valutazzjoni u l-kondiviżjoni tal-piż, il-paragrafu 21 tal-IAC jinnota li r-remunerazzjoni korretta hija element tar-rekwiżit ta’ kondiviżjoni tal-piż. Il-Kummissjoni ser tiżgura, kif innotat fl-Anness IV għall-IAC, li kwalunkwe pprezzar tal-ħelsien tal-assi jinkludi r-remunerazzjoni għall-Istat li tikkunsidra adegwatament ir-riskji li t-telf fil-ġejjieni jaqbeż dak li huwa mbassar fid-determinazzjoni tar-REV. F’konformità mal-prattika ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet tal-Kummissjoni dwar il-miżuri dwar il-ħelsien tal-assi, (25) il-valutazzjoni tar-remunerazzjoni neċessarja tal-effett tal-ħelsien tal-assi ser tkun ibbażata fuq trasferiment tar-REV, anki jekk dak huwa aktar baxx mill-valur ta’ trasferiment.

(83) Il-paragrafu 41 tal-IAC jindika li l-valur ta’ trasferiment għandu jikkorrispondi għar-REV. Meta Stat Membru jikkunsidra li jkun neċessarju – b’mod partikolari sabiex jevita l-falliment tekniku – li juża valur ta’ trasferiment għall-assi li jaqbeż ir-REV tagħhom, dan jista’ jiġi aċċettat biss jekk ikun akkumpanjat minn ristrutturar wiesa’ u l-introduzzjoni ta’ kundizzjonijiet li jippermettu l-irkupru ta’ dik l-għajnuna addizzjonali fi stadju aktar tard, pereżempju permezz ta’ mekkaniżmu ta’ treġġigħ lura.

(84) Abbażi ta’ dan, il-Kummissjoni tasal għall-konklużjoni li d-differenza bejn ir-REV u l-valur ta’ trasferiment, li għandha tiġi rkuprata fi stadju aktar tard u li ġiet stabbilita bl-appoġġ tal-esperti indipendenti tal-Kummissjoni, hija fil-livell ta’ EUR 16,2 biljun, u ssejjaħ għal ristrutturar partikolarment bir-reqqa u tnaqqis fin-numru tal-impjegati tal-bank. Ebda remunerazzjoni addizzjonali ma hi meħtieġa, skont il-paragrafu 21 tal-IAC, għaliex, wara tnaqqis tal-kapital a priori ta’ EUR 16,2 biljun, il-miżura ma tinvolvi l-ebda effett ta’ ħelsien ta’ kapital ulterjuri. (26)

(85) Il-Kummissjoni tosserva li l-Ġermanja ma pprovditx espliċitament għall-irkupru ta’ dak l-ammont. Madankollu, din introduċiet klawżoli li jippermettu l-irkupru sa fejn dan ikun possibbli. Dawn jikkonsistu minn: (a) Pagament ta’ kontinġenza ta’ EUR 1,59 biljun minn HRE lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni. (b) L-użu minn PBB tal-profitti miżmuma għall-fidwa tal-parteċipazzjoni silenzjuża tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja. (c) Wara li l-pagament ta’ EUR 1,59 biljun ikun sar kollu, is-sottogrupp ta’ DEPFA Bank plc (jiġifieri l-kumpanija possedenti u s-sussidjarji tagħha kollha) għandu jħallas lill-Ġermanja remunerazzjoni xierqa għall-appoġġ mill-Istat. (d) Għalkemm HRE ġiet nazzjonalizzata, il-Ġermanja tippjana il-privatizzazzjoni mill-ġdid ta’ PBB, li jfisser li l-Ġermanja tirċievi introjtu minn kwalunkwe riprivatizzazzjoni sussegwenti. Minħabba l-fatt li l-Istat ħa l-bank fi sjieda pubblika u issa qed jippjana li jirriprivatizzah, jista’ jiġi argumentat ukoll li l-Istat ser jipprova jirkurpa kemm jista’ jkun possibbli mill-kontribut tiegħu u li l-azzjonisti preċedenti kkontribwew f’mod adegwat. Barra minn hekk, ir-ristrutturar propost huwa estensiv ħafna u jinkludi tnaqqis fin-numru ta’ impjegati drammatiku ħafna tal-bank ewlieni “tal-assi tajbin”, għal madwar 15 % tad-daqs ta’ HRE fl-aħħar tal-2008. Flimkien mal-impenji fuq ir-restrizzjoni tat-tkabbir, il-limitazzjonijiet tal-firxa tal-prodott, il-governanza korporattiva u r-riprivatizzazzjoni permezz ta’ proċedura ta’ offerta pubblika, il-pakkett sħiħ ta’ ristrutturar jista’ jitqies biżżejjed estensiv fis-sens tal-IAC.

(86) Il-Kummissjoni tosserva wkoll li d-dubji li qajmet dwar ir-rieda tal-Ġermanja u HRE u l-kapaċità li jipprovdu trasparenza u żvelar sħiħ ex ante tal-indebolimenti ġew allevjati permezz tal-għoti ta’ dejta estensiva minn tim iddedikat fil-bank. Barra minn hekk, parzjalment fuq talba tal-Kummissjoni, HRE kellha s-settijiet tad-dejta tagħha verifikati għall-konsistenza u l-kwalità, li ffaċilita l-valutazzjoni finali mill-esperti tal-Kummissjoni. Barra minn hekk, il-Ġermanja u l-PBB impenjaw ruħhom għal titjib estensiv tas-sistemi ta’ ġestjoni tar-riskju u ta’ rapportar sabiex jittaffa t-tħassib tal-Kummissjoni dwar in-nuqqasijiet potenzjali fis-sistemi ta’ informazzjoni dwar il-ġestjoni fil-ġejjieni.

VI.2.3. Kompatibbiltà mal-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar

(87) Il-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar tistabbilixxi r-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat applikabbli għar-ristrutturar tal-istituzzjonijiet finanzjarji fil-kriżi attwali. Skont il-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar, sabiex ikun kompatibbli mas-suq intern skont l-Artikolu 107(3)(b) TFUE, ir-ristrutturar tal-istituzzjoni finanzjarja fil-kuntest tal-kriżi finanzjarja attwali għandu jwassal għar-ritorn tal-vijabbiltà fit-tul tal-bank, jinkludi kontribuzzjoni proprja suffiċjenti mill-benefiċjarju (kondiviżjoni tal-piż) u jkun fih biżżejjed miżuri li jillimitaw id-distorsjoni tal-kompetizzjoni. (27)

(88) L-ammont ta’ injezzjonijiet ta’ kapital diġà mogħtija, l-ammont tal-injezzjoni ta’ kapital xorta previst u l-ammont ta’ għajnuna mill-Istat li jirriżulta mit-trasferiment tal-assi flimkien jirrappreżentaw aktar minn 20 % tal-assi peżati tar-riskju ta’ qabel il-kriżi ta’ HRE.

VI.2.3.1. Ritorn tal-vijabbiltà fit-tul ta’ PBB

(89) F’konformità mal-Artikolu 2 tal-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar, il-Ġermanja ssottomettiet pjan ta’ ristrutturar komprensiv u dettaljat li jidentifika l-kawżi tad-diffikultajiet finanzjarji ffaċjati minn HRE u jipprovdi informazzjoni dettaljata dwar il-mudell tan-negozju.

Kawżi tad-diffikultajiet esperjenzati minn HRE

(90) Il-pjan ta’ ristrutturar u l-informazzjoni kumplimentari provduti mill-Ġermanja juru li d-diffikultajiet ta’ HRE kienu l-aktar attribwibbli: (a) għall-istatus ta’ HRE, u b’mod partikolari s-sussidjarja tagħha DEPFA Bank plc, bħala bank finanzjat purament mill-operaturi mingħajr finanzjament ta’ franchise, tant li kien dipendenti ħafna fuq suq monetarju interbankarju intatt, li temporanjament waqaf kompletament wara l-kollass ta’ Lehman Brothers, (b) problema ta’ legat li tirriżulta mill-assi li ma jurux redditu xieraq fuq l-investiment jekk il-profil tar-riskju attwali tagħhom jingħata kunsiderazzjoni, u (c) il-fatt li HRE kienet il-prodott ta’ fużjoni ta’ ħafna banek iżgħar b’applikazzjonijiet tal-IT differenti li ma kinux integrati f’sistema ta’ ġestjoni tar-riskju koordinata u komprensiva.

Mudell tan-negozju

(91) Kif stabbilit hawn fuq, ir-ristrutturar u l-miżuri ppjanati, li huma relatati primarjament mal-finanzjament tal-bank u s-sistemi ta’ kontroll intern, huma maħsuba biex jiżguraw li l-problemi ta’ likwidità li poġġew lil-bank kważi fil-falliment ma jkunux jistgħu jiġu ripetuti. Il-pjan ta’ ristrutturar jindirizza t-tħassib ewlieni f’mod speċifiku ħafna billi jiffoka fuq kunċett ta’ finanzjament ibbażat fuq Pfandbrief aktar stabbli, billi jnaqqas b’mod konsiderevoli d-dipendenza preċedenti fuq is-suq monetarju interbankarju, billi jtejjeb u jintegra s-sistemi tal-IT tiegħu u billi jnaqqas l-ambitu ġeografiku, in-netwerk ta’ fergħat u d-daqs assolut tan-negozju. Il-waqfien ta’ attivitajiet oħra u t-trattament tagħhom bħala portafoll eżawrit fuq il-karta tal-bilanċ ta’ PBB huwa pass komplementari loġiku għal dak il-kunċett.

(92) Bħala konsegwenza, iż-żewġ linji tan-negozju li jibqa’ ta’ PBB ser jimmiraw biss lejn assi li huma eliġibbli għall-bonds koperti Ġermaniżi, jew fil-forma ta’ bonds ipotekarji (“Hypothekenpfandbriefe”) jew ta’ bonds tas-settur pubbliku (“öffentliche Pfandbriefe”). L-argument li strateġija kummerċjali aktar konservattiva ta’ dak it-tip għandha twassal għal titjib kwalitattiv tal-attivitajiet tas-self huwa kredibbli, b’mod partikolari fid-dawl tar-rekwiżiti speċifiċi tal-Att dwar il-Pfandbrief Ġermaniż rigward il-ġestjoni, il-monitoraġġ u l-kontroll tar-riskji, u l-miżuri protettivi tiegħu bħal-limiti għall-proporzjon ta’ self għall-valur.

(93) Fil-premessa 92 tad-Deċiżjoni ta’ estensjoni tal-24 ta’ Settembru 2010 (cf. premessa 15 ta’ din id-Deċiżjoni) il-Kummissjoni esprimiet dubji li l-bank seta’ jikseb marġini suffiċjenti bl-attivitajiet ta’ negozju tal-ġejjieni tiegħu, b’mod partikolari dawk fis-settur tal-finanzi pubbliċi, li huwa karatterizzat b’marġini baxxi. Uħud mill-attivitajiet tal-finanzi tas-settur pubbliku ta’ qabel ta’ HRE, jiġifieri l-attivitajiet FIP, għandhom jitkomplew. Madankollu l-attivitajiet FIP ser jinvolvu biss finanzjament għal prodotti marbuta ma’ investimenti minn klijenti tas-settur pubbliku. Għalhekk dawn jistgħu jiġu distinti mill-attivitajiet tal-finanzi tal-baġit, jiġifieri l-finanzjament mhux impenjat tal-awtoritajiet pubbliċi, li hu karatterizzat b’marġini partikolarment baxxi. Fil-mudell tan-negozju aġġustat l-attivitajiet tal-finanzi tal-baġit ta’ marġini baxx jiġu mwaqqfa (dawn huma ekwivalenti għal madwar 75 % tal-attivitajiet tal-finanzi tas-settur pubbliku ta’ qabel) u l-portafoll li jirriżulta jitpoġġa fil-modalità eżawrita fuq il-karta tal-bilanċ ta’ PBB, sabiex dak it-tħassib tal-Kummissjoni jittaffa. Barra minn hekk, l-impenn mill-Ġermanja li tiżgura li PBB fin-negozju ġdid strateġiku tiegħu ma jikkuntrattax self ġdid li għandu RAROC ta’ anqas minn 10 % fuq bażi ta’ tranżazzjoni unika jgħin jallevja dan it-tħassib.

(94) Il-Kummissjoni tinnota wkoll li ż-żamma ta’ FIP bħala linja tan-negozju sekondarja ta’ PBB ser tnaqqas it-tħassib tal-atturi tas-suq u l-aġenziji tal-klassifikazzjoni dwar in-nuqqas ta’ diversifikazzjoni min-naħa tal-banek li jirrestrinġi l-attivitajiet tagħhom għal linja tan-negozju unika (magħrufin bħala “banek monolinji”) u għalhekk huma dipendenti wisq fuq qasam tan-negozju uniku. Li jkollu żewġ linji tan-negozju, b’ċikli tan-negozju potenzjalment differenti, għandu jippermetti lil PBB jiżgura dħul aktar stabbli u prevedibbli u jikseb il-viżibbiltà meħtieġa fost l-investituri istituzzjonali.

(95) Il-kunċett ta’ ristrutturar ser jirriżulta fi struttura organizzazzjonali aktar ċara, peress li attivitajiet marġinali bħal attivitajiet tas-swieq kapitali u tal-ġestjoni tal-assi jitwaqqfu u n-netwerk tal-fergħat jitnaqqas b’mod konsiderevoli. Numru sostanzjali ta’ uffiċċji tal-bejgħ diġà għalqu; skont il-mudell tan-negozju aktar dettaljat u reġjonali, erbgħa minn dawk l-uffiċċji tal-bejgħ (Berlin, Ħamburg, iż-żona tar-Rhine/Ruhr u Stokkolma) ser jinfetħu mill-ġdid.

(96) Il-pjan ta’ ristrutturar jiżgura li PBB ma jżidx b’mod mhux dovut il-preżenza tiegħu fis-swieq. Is-self il-ġdid jingħata limitu massimu għaż-żewġ linji tan-negozju. Fis-swieq ewlenin rispettivi tiegħu PBB jimmira lejn ishma tas-suq ta’ 1 % sa 2 % bl-attivitajiet FIP tiegħu u 2 % sa 6 % bl-attivitajiet REF tiegħu.

(97) Il-Kummissjoni tinnota li l-bank beda jindirizza d-dgħufijiet tas-sistema tal-IT tiegħu, li fil-bidu kien pjuttost eteroġenju u serjament defiċjenti, b’mod partikolari fir-rigward tal-funzjonalità u l-applikazzjonijiet tal-ġestjoni tar-riskju. Fl-2009 HRE stabbiliet proġett għall-grupp kollu fuq ħafna snin imsejjaħ “Evoluzzjoni Ġdida” b’baġit ta’ madwar EUR 180 miljun għat-trasformazzjoni tax-xenarju tal-IT. Il-proġett ser ixerred titjib varjat tas-sistema f’sitt rilaxxi suċċessivi. L-ambitu tal-proġett ikopri fost affarijiet oħra titjib operattiv bħall-konsolidazzjoni tas-sistemi ta’ ġestjoni tal-kreditu, titjib relatat mal-ġestjoni tar-riskju tas-sistema tal-IT fir-rigward tar-riskji tal-kreditu, tas-suq u tal-likwidità, l-istandardizzazzjoni tas-sistemi tal-uffiċċju tan-negozjar, u titjib tal-akkuratezza, id-dettall u l-kwalità tal-informazzjoni u tad-dejta. L-informazzjoni pprovduta fuq il-kontenut u l-progress tal-proċess ta’ trasformazzjoni tal-IT tissuġġerixxi li l-problemi inizjali ġew indirizzati f’mod adegwat u jistgħu jissolvew sal-limitu meħtieġ matul il-perjodu ta’ ristrutturar ta’ PBB. Hija l-fehma tal-Kummissjoni li s-sistema tal-IT tal-ġejjieni tkun pjattaforma effiċjenti u funzjonali għall-ġestjoni tar-riskju f’waqtha u prudenti li tkun xierqa għall-proċessi tan-negozju. L-implimentazzjoni sħiħa tagħha hija għalhekk kruċjali.

(98) Il-likwidità, is-solvenza u l-profitabbiltà ta’ PBB (28) jittieħdu bħala l-indikaturi ewlenin tal-vijabbiltà tal-bank, valutati kemm taħt xenarju bażi kif ukoll taħt xenarju ta’ stress. (29)

Likwidità

(99) Skont il-pjan ta’ ristrutturar, PBB mhux ser jibqa’ jibbenefika mill-garanziji tal-Istat fuq ir-rifinanzjament tiegħu. PBB madankollu jibqa’ istituzzjoni finanzjata mill-operaturi mingħajr finanzjament ta’ franchise. Dik is-sitwazzjoni hija mitigata bl-istrateġija ta’ PBB li jnaqqas b’mod sinifikanti l-ammont ta’ finanzjament mhux garantit meħtieġ u minflok joħroġ bonds koperti, li huma meqjusin bħala sors ta’ finanzjament aktar stabbli.

(100) Peress li n-nuqqas ta’ likwidità akut kien wieħed mill-kawżi ewlenin tal-problemi ta’ HRE li fl-aħħar wassal għall-ħtieġa għall-appoġġ tal-Istat, il-pjan ta’ ristrutturar jipprovdi għal riżerva ta’ flus u likwidità xierqa, b’kunsiderazzjoni ta’ kwalunkwe effetti li jistgħu jirriżultaw mir-rekwiżiti ta’ Basel III. Dik ir-riżerva hija l-aktar fil-bidu tal-perjodu ta’ ristrutturar u tiżdied gradwalment maż-żmien. Fix-xenarju bażi r-riżerva ta’ flus u likwidità tkun ta’ madwar [12–17] % tal-karta tal-bilanċ ta’ PBB sal-aħħar tal-2011 u tilħaq livell ta’ madwar [7–17] % sal-aħħar tal-2015. Fix-xenarju ta’ stress ir-riżerva ta’ flus u likwidità taqbeż [7–10] % tal-karta tal-bilanċ ta’ PBB sal-aħħar tal-2011, u tilħaq livell ta’ madwar [7–10] % sal-aħħar tal-2015. Fil-fehma tal-Kummissjoni, is-sitwazzjoni ta’ likwidità tidher li hija xierqa kemm fix-xenarju bażi kif ukoll fix-xenarju ta’ stress.

Solvenza

(101) Bi proporzjon ta’ kapital tal-Livell 1 (ikkalkulat fuq l-approċċ ibbażat fuq il-klassifikazzjonijiet interni ta’ Basel II) projettat għal 12,9 % fl-aħħar tal-2011 fix-xenarju bażi jew 10,5 % fix-xenarju ta’ stress, PBB huwa biżżejjed kapitalizzat u għandu jissodisfa r-rekwiżiti kapitali minimi matul il-perjodu ta’ ristrutturar. Skont is-suppożizzjonijiet użati fil-pjan ta’ ristrutturar, il-proporzjon ta’ kapital tal-Livell 1 fl-aħħar tal-2015 ser ikun 12,4 % fix-xenarju bażi jew 11,3 % fix-xenarju ta’ stress. Madankollu, id-deklin fil-proporzjon ta’ kapital tal-Livell 1 fix-xenarju bażi huwa prinċipalment minħabba ż-żieda projettata fl-assi peżati għar-riskju li jirriżultaw mit-tkabbir ippjanat u mhux it-telf (fix-xenarju bażi, PBB juri riżultat pożittiv wara t-taxxa bejn l-2011 u l-2015; huwa biss fix-xenarju ta’ stress li PBB ma jilħaqx break-even wara t-taxxa fl-2011 u l-2012).

Profitabbiltà

(102) Il-profitabbiltà ta’ PBB hija mistennija li titjieb matul il-perjodu ta’ ristrutturar. Skont il-pjan ta’ ristrutturar, fix-xenarju bażi l-profitt nett ta’ PBB wara t-taxxi ser jammonta għal EUR [110–150] fl-2011 u għal EUR [280-320] miljun fl-2015. Fl-2011 dak ir-riżultat jikkorrispondi għal redditu fuq l-ekwità (wara t-taxxi) ta’ biss [3–6] %, iżda fl-aħħar tal-perjodu ta’ ristrutturar fl-2015 jikkorrispondi għal redditu fuq l-ekwità (wara t-taxxi) ta’ [8–11] %. Il-profitabbiltà ta’ mira fix-xenarju bażi tista’ b’hekk titqies sodisfaċenti għal bank li qed isegwi n-negozju ta’ mira fil-pjan ta’ ristrutturar, kemm mill-perspettiva tal-vijabbiltà kif ukoll fid-dawl tar-riprivatizzazzjoni ppjanata ta’ PBB. Skont il-Ġermanja, il-profitti netti ta’ PBB wara t-taxxa jiġu kumpensati bit-telf mis-snin preċedenti. Minħabba t-telf ta’ riport, dan ifisser li PBB għandu jirreġistra telf tal-karta tal-bilanċ (“Bilanzverluste”) sal-201[…] iżda mhux ser jagħmel dan fl-201[…], fil-kuntest tal-fidwa tal-parteċipazzjoni silenzjuża.

(103) Tabella 1: Previżjoni ta’ profitt u telf ta’ PBB, Standards Internazzjonali għall-Irrappurtar Finanzjarju (IFRS) (xenarju bażi), skont il-pjan ta’ ristrutturar 2011 2012 2013 2014 2015 Dħul mill-imgħax nett u qligħ simili EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Dħul nett mill-kummissjonijiet EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Dħul operattiv EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Provvedimenti għat-telf fuq is-self EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Spejjeż amministrattivi EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Bilanċ ta’ dħul/spejjeż oħra EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Profitt/telf qabel it-taxxa EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Taxxi EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Profitt/telf wara t-taxxi EUR miljun [110-150] [140-160] [170-220] [240-270] [280-320]

(104) Fil-valutazzjoni tal-muturi ewlenin tal-profitabbiltà ta’ PBB, jistgħu jiġu identifikati żewġ sorsi ta’ profitabbiltà: l-ewwel, id-dħul ta’ PBB li joriġina mill-attivitajiet kummerċjali tiegħu ser jiżdied u, it-tieni, l-ispejjeż operattivi ser jonqsu.

(105) Rigward iż-żieda fid-dħul, il-pjan ta’ ristrutturar jassumi li l-marġini medju fuq is-self jista’ jitjieb, b’mod partikolari permezz tas-sottoskrizzjoni ta’ negozju profittabbli ġdid jew ieħor. Rigward il-linja tan-negozju REF, il-marġini netti kkalkulati għall-portafoli kurrenti huma supponuti li jitjiebu minn [80–100] bps (punti bażiċi) għal [105–120] bps fl-2011, [105–110] bps fl-2012 u [95-100] bps minn hemm ‘il quddiem. Il-linja tan-negozju FIB ser tiġġenera marġini nett ta’ [27-35] bps matul il-perjodu sħiħ ta’ ristrutturar, li huwa titjib konsiderevoli fuq il-marġini nett ta’ [6–12] bps ikkalkulat għall-portafoll eżistenti tal-attivitajiet tal-finanzi tas-settur pubbliku. (30) Dak it-titjib huwa l-aktar minħabba l-fatt li l-attivitajiet tal-finanzi tal-baġit, li huma karatterizzati b’marġini partikolarment baxxi, mhux ser jibqgħu jiġu segwiti.

(106) Minħabba l-importanza li jiġu garantiti marġini biżżejjed għolja, l-impenn tal-Ġermanja li n-negozju ġdid strateġiku ta’ PBB ma jikkuntrattax self ġdid b’RAROC ta’ anqas minn 10 % fuq bażi ta’ tranżazzjonijiet individwali huwa xieraq u neċessarju.

(107) Fl-2011 u l-2012, it-tariffi ġġenerati mis-servizzi ta’ ġestjoni tal-assi provduti għal FMS-WM (il-“bank tal-assi ħżiena” ta’ HRE) jirrappreżentaw sors importanti ta’ dħul għall-PBB. Kif stabbilit fl-IAC, sabiex tiġi faċilitata l-attenzjoni tal-bank fuq ir-ritorn tal-vijabbiltà u sabiex jiġu evitati kunflitti ta’ interess possibbli, huwa neċessarju li tiġi żgurata separazzjoni funzjonali u organizzazzjonali ċara bejn il-bank benefiċjarju u l-assi danneġġjati tiegħu. Il-Kummissjoni tifhem li meta l-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni ġiet maħluqa ma kienx possibbli, b’mod partikolari għal raġunijiet tekniċi, li r-rabtiet bejn PBB u FMS-WM jinqatgħu immedjatament. Madankollu, dik is-sitwazzjoni teħtieġ tiġi solvuta malajr kemm jista’ jkun. Abbażi ta’ dan, il-Ġermanja impenjat ruħha li PBB jistabbilixxi indipendenza organizzazzjonali sħiħa tas-servizzi relatati u jibqax jipprovdi dawk is-servizzi lil FMS-WM wara t-30 ta’ Settembru 2013. L-istess japplika għar-rifinanzjament ta’ FMS-WM. Dak l-impenn jgħin ukoll biex jiżgura li fuq perjodu medju l-profitabbiltà ta’ PBB tinżamm fiha u ma tibqax ibbażata fuq dħul mit-tariffi relatati mat-trasferiment tal-assi danneġġjati.

(108) Il-Kummissjoni tinnota li PBB għandu l-intenzjoni li jnaqqas l-ispejjeż operattivi tiegħu b’mod konsiderevoli. Matul il-perjodu ta’ ristrutturar, il-proporzjoni ta’ spejjeż għal dħul ser jitjieb b’mod sinifikanti minn [64–79] % fl-2011 għal [32–42] % fl-2015 fix-xenarju bażi.

(109) PBB adotta ċertu miżuri ta’ ristrutturar deċiżivi li jaffettwaw il-bażi tal-ispejjeż tiegħu. Għalaq numru konsiderevoli ta’ uffiċċji tal-bejgħ u naqqas il-forza tax-xogħol tiegħu b’madwar 30 % (1 366 impjegat fl-aħħar tal-2010, paragunat ma’ 2 000 impjegat fl-aħħar tal-2007). (31) Filwaqt li dawk il-miżuri ser ikollhom impatt pożittiv fuq l-ispejjeż operattivi fuq perjodu medju u twil, il-proċess ta’ ristrutturar iġib spejjeż straordinarji fuq perjodu qasir, b’mod partikolari għall-ħlasijiet tas-sensji u tal-irtirar bikri, it-tariffi għall-avukati u l-konsulenti, eċċ. Fil-fehma tal-Kummissjoni, is-suppożizzjoni li l-ispejjeż operattivi ser jistabbilizzaw f’livell ferm aktar baxx malli l-proċess ta’ ristrutturar ikun ġie kompletat għalhekk tidher kredibbli.

(110) Wara t-trasferiment tal-assi danneġġjati lil FMS-WM, li rriżulta fi tnaqqis sinifikanti tal-karta tal-bilanċ, ix-xenarju bażi juri li l-provvedimenti għat-telf mis-self ta’ PBB huma stabbli għall-perjodu ta’ ristrutturar.

(111) Il-Kummissjoni tqis li l-profitabbiltà fil-mira ta’ PBB hija wkoll biżżejjed robusta kontra s-suppożizzjonijiet li saru fix-xenarju ta’ stress, peress li la l-vijabbiltà tal-bank u lanqas il-prospetti tar-riprivatizzazzjoni ta’ PBB ma huma f’riskju. Skont il-pjan ta’ ristrutturar, fix-xenarju ta’ stress PBB jirreġistra telf ta’ EUR [100–125] miljun fl-2011, iżda fl-aħħar tal-perjodu ta’ ristrutturar fl-2015 PBB huwa mistenni li juri profitti ta’ EUR [270-310] miljun. Ir-redditu fuq l-ekwità (wara t-taxxi) jkun negattiv fl-2011 (– [2,8–3,8] %) u fl-2012, iżda f’dak ix-xenajru r-redditu mistenni fuq l-ekwità fl-2015 jkun kważi [9–12] %.

(112) Tabella 2: Previżjoni tal-profitt u t-telf ta’ PBB, Standards Internazzjonali għall-Irrappurtar Finanzjarju (IFRS) (xenarju ta’ stress), skont il-pjan ta’ ristrutturar 2011 2012 2013 2014 2015 Dħul nett mill-imgħax u qligħ simili EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Dħul nett mill-kummissjonijiet EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Dħul operattiv EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Provvedimenti għat-telf fuq is-self EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Spejjeż amministrattivi EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Bilanċ ta’ dħul/spejjeż oħra EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Profitt/telf qabel it-taxxa EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Taxxi EUR miljun (…) (…) (…) (…) (…) Profitt/telf wara t-taxxi EUR miljun – [100-125] – [75-90] [230-290] [250-290] [270-310]

(113) Fid-dawl tat-titjib għall-mudell tan-negozju, l-infrastruttura teknika u l-arranġament organizzazzjonali, u l-impatt tagħhom fuq is-sitwazzjoni ta’ PBB rigward il-likwidità, is-solvenza u l-profitabbiltà mistennija, il-Kummissjoni tqis li l-pjan ta’ ristrutturar jissodisfa r-rekwiżiti tal-Komunikazzjoni dwar ir-Ristruttur fir-rigward tar-ritorn tal-vijabbiltà fit-tul.

VI.2.3.2. Kontribuzzjoni proprja/kondiviżjoni tal-piż

(114) Il-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar tistipula li l-benefiċjarju għandu jagħmel kontribuzzjoni xierqa għall-ispejjeż tar-ristrutturar. Il-prinċipji huma stabbiliti kif ġej fit-Taqsima 3 tal-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar: (a) L-għajnuna għar-ristrutturar għandha tkun limitata għall-ispejjeż li huma neċessarji għar-ritorn tal-vijabbiltà. (b) Sabiex jiġi limitat l-ammont tal-għajnuna għall-minimu neċessarju, il-bank benefiċjarju għandu l-ewwel juża r-riżorsi proprja għall-finanzjament tar-ristrutturar, pereżempju permezz tal-bejgħ tal-assi. (c) L-ispejjeż assoċjati mar-ristrutturar ma għandux jagħmel tajjeb għalihom biss l-Istat iżda għandhom ikunu wkoll ta’ dawk li investew fil-bank billi jassorbu t-telf bil-kapital disponibbli u billi jħallsu remunerazzjoni xierqa għall-interventi tal-Istat. L-objettiv tal-kondiviżjoni tal-piż huma tnejn: li jiġu limitati d-distorsjonijiet u indirizzat il-periklu morali. (32)

(115) Id-dubji tal-Kummissjoni dwar jekk l-għajnuna hijiex limitata għall-minimu neċessarju għar-ritorn tal-vijabbiltà fit-tul ta’ PBB ġew allevjati. Bħala total il-Ġermanja investiet jew ser tinvesti kważi EUR 10 biljun f’HRE. Parti minn dawk l-injezzjonijiet ta’ kapital, jiġifieri EUR 2,08 biljun, ser jintużaw għar-rikapitalizzazzjoni tal-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM, filwaqt li EUR 1,59 biljun oħra ser jiġu trasferiti lil FMS-WM matul ir-ristrutturar. Madwar 63 % tal-kapital ta’ kważi EUR 10 biljun jibqa’ fl-HRE Group.

(116) PBB huwa l-uniku entità fl-HRE Group li ser iwettaq negozju ġdid fil-ġejjieni u għaldaqstant jipparteċipa b’mod attiv fil-kompetizzjoni. Fix-xenarju bażi l-proporzjonijiet tal-kapital tal-Livell 1 tiegħu (abbażi tal-metodu RBA ta’ Basel II) huma projettati li jkunu 12,9 % fl-aħħar tal-2011, u jonqsu ftit matul il-perjodu ta’ ristrutturar biex jilħqu 12,4 % sal-aħħar tal-2015. Il-pjan ta’ ristrutturar ma jqajjimx dubji li l-bank ser jilħaq ir-rekwiżiti kapitali minimi matul il-perjodu ta’ ristrutturar. Il-proporzjon tal-kapital tal-Livell 1 projettat huwa qawwi, iżda konformi mal-proporzjonijiet ta’ kapital tal-kompetituri. Bħala reazzjoni għall-kriżi finanzjarja, il-banek issa b’mod ġenerali huma mistennija li juru proporzjonijiet ta’ kapital ogħla minn ta’ qabel il-kriżi. Irid jiġi mfakkar ukoll li PBB, minħabba l-problemi tiegħu fil-kriżi, jeħtieġ bażi ta’ kapital soda sabiex jikkonvinċi lill-atturi tas-suq li huwa sieħeb tan-negozju affidabbli. Fil-fehma tal-Kummissjoni, l-ammont ta’ kapital ipprovdut u l-proporzjonijiet ta’ kapital li jirriżultaw għalhekk huma meqjusin adegwati u limitati għall-minimu neċessarju.

(117) Barra minn hekk, HRE bbenefikat mill-provvista ta’ garanziji li jammontaw għal EUR 145 biljun bħala total, li minnhom EUR 124 biljun attwalment intużaw. Dawk il-garanziji kienu neċessarji sabiex jiġi permess l-operat kontinwu tal-bank meta kien qed jiffaċċja l-insolvenza, tal-anqas sakemm HRE kienet f’pożizzjoni li titrasferixxi l-assi danneġġjati tiegħu lil FMS-WM. Il-garanziji kollha li ntużaw mill-HRE Group, li jammontaw għal total ta’ EUR 124 biljun, ġew trasferiti lil FMS-WM b’effett mill-1 ta’ Ottubru 2010. L-operat ta’ PBB għalhekk ma għadux jiddependi fuq il-garanziji tal-Istat. Dak it-trasferiment għin jiġi żgurat li l-għajnuna fil-forma ta’ garanziji kienet limitata għall-perjodu minimu neċessarju.

(118) Kif dikjarat fil-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar, il-banek benefiċjarji għandhom l-ewwel jużaw ir-riżorsi proprji biex jiffinanzjaw ir-ristrutturar tagħhom, li tipikament isir permezz tal-bejgħ ta’ assi. HRE ttrasferiet parti konsiderevoli tal-assi tagħha billi ttrasferit ammont kunċettwali ta’ madwar EUR 210 biljun ta’ assi kif ukoll EUR 280 biljun ta’ derivattivi lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM, li b’hekk naqqset effettivament il-karta tal-bilanċ tagħha bin-nofs. Madankollu, dik it-tranżazzjoni ma ħolqot ebda bilanċ pożittiv li seta’ kkontribwixxa għall-finanzjament tal-ispejjeż ta’ ristrutturar. Minflok, it-trasferiment għandu jkun klassifikat bħala miżura ta’ għajnuna mill-Istat fiha nnifisha, peress li l-prezz li HRE rċeviet għall-assi qabeż ir-REV tal-assi b’madwar EUR 16,2 biljun. Madankollu, il-kumpanija biegħet u hija fil-proċess li tbiegħ ħafna parteċipazzjonijiet fil-kumpaniji (eż. Arsago ACM GmbH (Frankfurt), Arsago Holding AG (Svizzera), DEPFA First Albany Securities LLC (New York) u Collineo Asset Management GmbH).

(119) HRE ħallset l-imgħax lil SoFFin fuq il-garanziji kollha mogħtija mill-Ġermanja, ir-rati tal-imgħax rispettivi li jvarjaw minn 0,5 % sa 0,8 % fis-sena. Għalhekk, f’konfirmità mal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni ta’ regoli dwar l-għajnuna mill-Istat għal miżuri meħuda fir-rigward ta’ istituzzjonijiet finanzjarji fil-kuntest tal-kriżi finanzjarja globali preżenti (33) (“Il-Komunikazzjoni bankarja”), irremunerat b’mod xieraq dik il-parti tal-għajnuna mill-Istat. B’kuntrast, sa issal-bank la rrenumera l-kapital li rċieva u lanqas il-ħelsien tal-kapital li rriżulta mill-miżura tal-ħelsien tal-assi, u mhuwiex kapaċi jiżgura mekkaniżmu xieraq ta’ treġġigħ lura għall-element ta’ għajnuna rċevut fil-forma ta’ valur ta’ trasferiment tal-assi li kien ogħla mir-REV tagħhom.

(120) Fid-dawl tas-sitwazzjoni ekonomika ġenerali ta’ HRE, jista’ jiġi konkluż li l-bank sempliċement ma kienx f’pożizzjoni li jagħmel ebda kontribuzzjoni siewja ulterjuri proprja għall-ispejjeż ta’ ristrutturar. (34) Għalhekk, in-nuqqas ta’ kontribuzzjoni proprja jrid jiġi kumpensat minn miżuri strutturali partikolarment vasti fil-pjan ta’ ristrutturar, sabiex jiġi żgurat li l-bank u l-azzjonisti tiegħu jaqsmu f’mod adegwat il-piż tas-salvataġġ tal-bank. B’mod ġenerali, il-Kummissjoni tqis li l-ammont ta’ tnaqqis fin-numru tal-impjegati stabbilit fil-pjan ta’ ristrutturar f’termini tad-daqs organizzazzjonali, il-preżenza fis-suq, l-ambitu tal-attivitajiet u d-daqs tal-karta tal-bilanċ huwa, minħabba ċ-ċirkostanzi speċifiċi ta’ dan il-każ, sostitut adegwat għan-nuqqas ta’ kontribuzzjoni proprja xierqa.

(121) Għandu jiġi mfakkar ukoll li l-bank ittieħed fi sjieda pubblika u li l-kumpens irċevut mill-azzjonisti preċedenti tiegħu kien ibbażat fuq il-valur tal-kumpanija mingħajr l-appoġġ mill-Istat. (35) Dak ir-riżultat huwa element pożittiv mill-perspettiva ta’ għajnuna mill-Istat u jfisser li l-azzjonisti preċedenti ġew ikkanċellati u b’hekk jistgħu jitqiesu bħala li kkontribwixxew b’mod suffiċjenti għall-ispejjeż tar-ristrutturar ta’ HRE.

(122) Barra minn hekk, fir-rigward tad-detenturi ta’ obbligazzjonijiet subordinati ta’ HRE, il-Ġermanja pprovdiet impenn li HRE mhux ser tagħmel pagamenti diskrezzjonali fuq strumenti finanzjarji relatati mal-profitt lil partijiet terzi, li jiżgura li d-detenturi tal-kapital tal-Livell 2 jieħdu ftit jew xejn kumpens għall-investiment tagħhom u b’hekk jipparteċipaw fil-kondiviżjoni tal-piż fl-istess mod bħad-detenturi tal-kapital tal-Livell 1.

(123) Il-Kummissjoni għalhekk tikkonkludi li l-azzjonisti ta’ HRE kkontribwew b’mod adegwat għall-ispejjeż ta’ ristrutturar u li bħala konsegwenza r-riskju ta’ periklu morali huwa indirizzat b’mod xieraq.

VI.2.3.3. Miżuri li jillimitaw id-distorsjoni tal-kompetizzjoni

(124) Rigward il-miżuri li jillimitaw id-distorsjoni tal-kompetizzjoni, il-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar tistabbilixxi li l-Kummissjoni trid tikkunsidra, fil-valutazzjoni tagħha tal-ammont ta’ għajnuna, il-livell ta’ kondiviżjoni tal-piż u l-pożizzjoni li l-istituzzjoni finanzjarja ser ikollha fis-suq wara r-ristrutturar. Abbażi ta’ dik l-analiżi, għandhom jiġu stabbiliti miżuri xierqa.

(125) Id-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni kkawżati minn HRE huma sinifikanti. B’mod ġenerali, l-Istat Ġermaniż ipprovda jew ser jipprovdi għal injezzjonijiet ta’ kapital ta’ HRE li jammontaw għal madwar EUR 9,95 biljun (FMS-WM irċeviet jew ser tirċievi parti minn dak il-kapital) u garanziji ta’ EUR 145 biljun. HRE bbenefikat ukoll minn miżura ta’ ħelsien tal-assi b’element ta’ għajnuna ta’ madwar EUR 20 biljun. Minħabba dak l-appoġġ konsiderevoli mill-Istat, għandu jitwettaq ristrutturar fil-fond ta’ HRE.

(126) Is-suċċessur ta’ HRE, PBB, ser ikun iffinanzjat sew u meħlus mill-piż tas-self riskjuż li kien sar minn HRE fil-passat. Ammont kbir ta’ għajnuna kien neċessarju sabiex PBB jinżamm fin-negozju u jiġi faċilitat il-qsim. Madankollu, PBB ser ikun bank ferm iżgħar, u miżuri suffiċjenti li jillimitaw kwalunkwe distorsjoni tal-kompetizzjoni ġew stabbiliti mill-Ġermanja.

(127) L-ewwel, PBB ser ikun entità ekonomika li hija pjuttost differenti mill-HRE ta’ qabel. Dan ittieħed fi sjieda pubblika u fil-preżent huwa soġġett għal ristrutturar fil-fond. Bħala riżultat, PBB huwa bank ferm iżgħar milli kienet HRE. Wara t-trasferiment ta’ serje ta’ assi lil FMS-WM, id-daqs tal-karta tal-bilanċ strateġika ta’ PBB – li ma tikkunsidrax dawk l-entrati tal-karta tal-bilanċ li huma f’modalità eżawrita jew li ġew trasferiti sintetikament lil FMS-WM – huwa ta’ madwar 15 % tal-karta tal-bilanċ ta’ HRE fl-aħħar tal-2008.

(128) It-tieni, il-Ġermanja pprovdiet lill-Kummissjoni b’diversi impenji li għandhom l-għan li jillimitaw il-preżenza fis-suq ta’ PBB, li ġew deskritti f’aktar dettall fit-Taqsima V. PBB ser ifittex biss negozju ġdid f’żewġ linji tan-negozju, REF u FIP. Dawk iż-żewġ linji tan-negozju għandhom biss spazju limitat għal tkabbir matul il-perjodu ta’ ristrutturar peress li negozju ġdid, id-daqsijiet tal-karta tal-bilanċ u tal-portafolji għandhom kollha jibqgħu f’limiti definiti, li jirrestrinġu effettivament l-abbiltà ta’ PBB li tespandi fis-suq u b’hekk tikkawża distorsjoni tal-kompetizzjoni. Dawk il-limiti massimi fuq it-tkabbir ser jibqgħu fis-seħħ sa tal-anqas il-31 ta’ Diċembru 2013 u potenzjalment aktar jekk PBB ma jiġix riprivatizzat sa dak iż-żmien. L-entitajiet l-oħra kollha ta’ HRE Group għandhom iwaqqfu n-negozju u jeżawrixxu l-portafolji tagħhom, b’mod partikolari l-ġestjoni tal-finanzi tal-infrastruttura, tas-swieq kapitali u tal-assi, u l-attivitajiet relatati mal-finanzi tal-baġit.

(129) It-tielet, sabiex jiġi sollevat it-tħassib tal-Kummissjoni li PBB jista’ jagħmel ħsara lill-kompetizzjoni u lill-kompetituri permezz ta’ strateġiji ta’ pprezzar aggressivi wisq, il-Ġermanja impenjat ruħha li n-negozju ġdid strateġiku ta’ PBB ma joħroġx self ġdid b’RAROC ta’ anqas minn 10 % fuq bażi ta’ tranżazzjonijiet individwali. Fil-fehma tal-Kummissjoni, dak l-impenn ser ikun miżura oħra effettiva kontra distorsjonijiet mhux dovuti tal-kompetizzjoni.

(130) Ir-raba’, l-attivitajiet ta’ PBB ser ikunu limitati minn restrizzjonijiet komportamentali li jinkludu projbizzjoni ta’ akkwiżizzjoni u projbizzjoni fuq l-invokazzjoni ta’ appoġġ mill-Istat fir-reklamar tiegħu.

(131) Fl-aħħar, il-Ġermanja impenjat ruħha wkoll li tirriprivatizza lil PBB malajr kemm jista’ jkun, jiġifieri mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru 2015. Il-bejgħ ta’ PBB ser jippermetti lir-Repubblika Federali tal-Ġermanja tirkupra (parti minn) l-fondi investiti f’HRE. Barra minn hekk, il-Kummissjoni tinnota li r-riprivatizzazzjoni f’waqtha tista’ tiżgura li l-partijiet terzi jkollhom l-opportunità li jakkwistaw lil PBB.

VII. MONITORAĠĠ

(132) Il-Ġermanja impenjat ruħha li l-implimentazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar ta’ HRE u l-implimentazzjoni tal-impenji jkunu monitorjati minn trustee tal-monitoraġġ, li jissottometti rapporti lill-Kummissjoni fuq bażi trimestrali.

VIII. KONKLUŻJONI

(133) Il-Kummissjoni tikkonkludi li l-miżuri analizzati hawn fuq jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat skont l-Artikolu 107(1) TFUE.

(134) Il-Kummissjoni tikkonkludi wkoll li l-għajnuna għar-ristrutturar hija kompatibbli mas-suq intern skont l-Artikolu 107(3)(b) TFUE soġġett għall-implimentazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar li ġie aġġornat fl-aħħar fl-14 ta’ Ġunju 2011 u soġġett għas-sodisfazzjoni tal-impenji stabbiliti fl-Anness għal din id-Deċiżjoni,

ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:

Artikolu 1

L-għajnuna mill-Istat li l-Ġermanja implimentat u qed tippjana li timplimenta favur Hypo Real Estate Group, li tikkonsisti minn

— injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 60 miljun, notifikata fis-17 ta’ April 2009,

— injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,96 biljun, notifikata fit-3 ta’ Ġunju 2009,

— injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 3 biljun, notifikata fis-26 ta’ Ottubru 2009,

— injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 1,85 biljun notifikata fit-30 ta’ April 2010, li minnha EUR 450 miljun huma soġġetti għall-eżistenza ta’ ċerti ċirkostanzi,

— injezzjoni ta’ kapital ta’ EUR 2,08 biljun notifikata fl-10 ta’ Settembru 2010,

— garanziji ta’ EUR 35 biljun, notifikati fit-30 ta’ Settembru 2008,

— garanziji ta’ EUR 52 biljun, notifikati fis-17 ta’ April 2009,

— garanzija ta’ EUR 8 biljun, notifikata fis-26 ta’ Ottubru 2009,

— garanzija ta’ EUR 10 biljun, notifikata fis-26 ta’ Ottubru 2009,

— garanzija ta’ likwidità ta’ EUR 20 biljun, notifikata fit-2 ta’ Settembru 2010,

— garanzija ta’ saldu ta’ EUR 20 biljun, notifikata fl-10 ta’ Settembru 2010 u

— trasferiment ta’ assi lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS Wertmanagement AöR, notifikat fl-10 ta’ Settembru 2010,

hija kompatibbli mas-suq intern abbażi tal-Artikolu 107(3)(b) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea fid-dawl tal-impenji stabbiliti fl-Anness għal din id-Deċiżjoni.

Artikolu 2

Il-Ġermanja għandha, mill-adozzjoni ta’ din id-Deċiżjoni, tissottometti lill-Kummissjoni rapporti trimestrali dettaljati dwar il-miżuri meħudin għall-konformità magħha, konformi mal-iskeda ta’ żmien stabbilita fl-Anness għall-impenji.

Artikolu 3

Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika Federali tal-Ġermanja.

Magħmul fi Brussell, it-18 ta’ Lulju 2011. Għall-Kummissjoni Joaquín ALMUNIA Viċi President

(1) B’effett mill-1 ta’ Diċembru 2009, l-Artikoli 87 u 88 tat-Trattat KE saru l-Artikoli 107 u 108, rispettivament, tat-TFUE. Iż-żewġ settijiet ta’ dispożizzjonijiet huma, fis-sustanza, identiċi. Għall-fini ta’ din id-Deċiżjoni, referenzi għall-Artikoli 107 u 108 tat-TFUE għandhom jiġu mifhuma bħala referenzi għall-Artikoli 87 u 88, rispettivament, tat-Trattat KE fejn xieraq.

(2) ĠU C 240, 7.10.2009, p. 11; ĠU C 13, 20.1.2010, p. 58; ĠU C 300, 6.11.2010, p. 6.

(3) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta’ Ottubru 2008 (ĠU C 293, 15.11.2008, p. 1).

(4) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta’ Diċembru 2008 fil-każ N 625/08 (ĠU C 143, 24.6.2009, p. 1).

(5) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta’ Mejju 2009, mibdula bid-Deċiżjoni tal-24 ta’ Lulju 2009 fil-każ C 15/09 (ex N 196/09) (ĠU C 240, 7.10.2009, p. 11).

(6) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 5.

(7) Skont il-Ġermanja, il-garanzija ta’ SoFFin li tammonta għal EUR 2 biljun għall-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni ta’ HRE qatt ma ġiet mitluba formalment minn HRE jew approvata minn SoFFin.

(8) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Novembru 2009 fil-każijiet C 15/09 (ex N 196/09), N 333/09 u N 557/09 (ĠU C 13, 20.1.2010, p. 58).

(9) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-21 ta’ Diċembru 2009 fil-każ N 694/09 (ĠU C 25, 2.2.2010, p. 14).

(10) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Mejju 2010 fil-każ N 161/10 (ĠU C 190, 14.7.2010, p. 7).

(11) Istituzzjoni ta’ likwidazzjoni ta’ HRE.

(12) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta’ Settembru 2010 fil-każijiet C 15/09 (ex N 196/09) u N 380/10 (ĠU C 300, 6.11.2010, p. 6).

(13) Għal aktar informazzjoni dwar il-grupp ta’ HRE u l-problemi tiegħu ara d-deċiżjoni tal-ftuħ u d-deċiżjonijiet dwar l-estensjoni tal-proċedura.

(14) HRE Finance i.L. ġiet maħluqa fl-2007 għall-fini ta’ tranżazzjoni ta’ titoli speċifika waħda u ilha f’likwidazzjoni mill-2008. Din ma għandhiex impjegati u t-total tal-karta tal-bilanċ tagħha fl-aħħar tal-2010 kien biss ta’ EUR 275 000.

(*) Informazzjoni kunfidenzjali.

(15) Ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 10.

(16) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-27 ta’ Ottubru 2008 fil-każ N 512/08, Rettungspaket für Kreditinstitute in Deutschland, mibdula bid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta’ Diċembru 2008 fil-każ N 625/08, Rettungspaket für Finanzinstitute in Deutschland (ĠU C 143, 24.6.2009, p. 1).

(17) ĠU C 72, 26.3.2009, p. 1.

(18) Skont il-Ġermanja, iż-EUR 2 biljun għall-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni qatt ma ntalbu formalment minn HRE jew ġew approvati minn SoFFin. Il-Kummissjoni ma approvatx dik il-garanzija.

(19) ĠU C 195, 19.8.2009, p. 9.

(20) Id-dokument ta’ impenji sħiħ huwa anness ma’ din id-Deċiżjoni.

(21) PBB għandu netwerk ta’ fergħat stabbilit fis-swieq ewlenin iżda mhux fis-swieq l-oħra.

(22) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta’ Ottubru 2008 (ĠU C 293, 15.11.2008, p. 1); Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta’ Mejju 2009, mibdula bid-Deċiżjoni tal-24 ta’ Lulju 2009 fil-każ C 15/09 (ex N 196/09) (ĠU C 240, 7.10.2009, p. 11); Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Novembru 2009 fil-każijiet C 15/09 (ex N 196/09), N 333/09 u N 557/09) (ĠU C 13, 20.1.2010, p. 58); Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-21 ta’ Diċembru 2009 fil-każ N 694/09 (ĠU C 25, 2.2.2010, p. 14); Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta’ Mejju 2010 fil-każ N 161/10 (ĠU C 190, 14.7.2010, p. 7); Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta’ Settembru 2010 fil-każijiet C 15/09 (ex N 196/09) u N 380/10 (ĠU C 300, 6.11.2010, p. 6).

(23) Dan l-impenn fir-rigward tal-likwidazzjoni ma jippreġudikax per se l-possibbiltà li l-Ġermanja tista’ tbiegħ partijiet ta’ DEPFA Bank plc jew DEPFA Bank plc kollha kemm hi jew kwalunkwe mill-kumpaniji sussidjarji tagħha f’data aktar tard. Jekk it-tali bejgħ kellu jseħħ qabel l-aħħar ta’ Diċembru 2013, dan jiġi notifikat lill-Kummissjoni u ma jiġix effettwat qabel il-Kummissjoni tkun tat l-approvazzjoni tagħha. F’xenarju fejn il-grupp ta’ DEPFA Bank plc jew kwalunkwe partijiet tagħha kellhom jerġgħu jibdew l-operazzjonijiet fis-suq, dan l-impenn jippermetti l-Kummissjoni teżamina jekk kwalunkwe għajnuna mill-Istat li DEPFA Bank plc kienet ibbenefikat minnha kkawżatx distorsjoni tal-kompetizzjoni u – jekk neċessarju - biex tieħu l-miżuri xierqa biex tnaqqas it-tali distorsjoni.

(24) Ara, pereżempju, id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-31 ta’ Marzu 2011 fil-każ SA.32745 (2011/NN, Kommunalkredit, għadha mhux ippubblikata).

(25) Cf. Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2010/395/UE fil-każ C 17/09, LBBW (ĠU L 188, 21.7.2010, p. 1), u Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2010/608/KE fil-każ C 10/09 ING (ĠU L 274, 19.10.2010, p. 139).

(26) Cf. Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2010/395/UE.

(27) F’dak ir-rigward il-Kummissjoni taqbel mal-osservazzjonijiet ta’ Heisse Kursawe Eversheds li l-għajnuna lil HRE tista’ tiġi approvata biss abbażi ta’ pjan ta’ ristrutturar sostenibbli.

(28) F’konformità mal-prattika tal-każ il-vijabbiltà tal-partijiet tal-grupp li huma f’modalità eżawrita, bħall-DEPFA Bank plc, mhijiex valutata.

(29) Ix-xenarju ta’ stress bażikament jissoponi sovereign shock bħal fit-test tal-istress CEBS tal-2010 u xenarju ta’ “double dip”, li jaffettwa l-provvedimenti għal telf fuq self kontinġenti, l-ammont ta’ RWAs u r-rati ta’ tiġdid.

(30) Dak il-portafoll ma fihx l-assi li ġew trasferiti lill-istituzzjoni ta’ likwidazzjoni FMS-WM.

(31) Ċerti persuni (pereżempju membri tal-bord eżekuttiv, membri tal-bord superviżorju) mhumiex inklużi f’dawk iċ-ċifri.

(32) Ara l-punt 22 tal-Komunikazzjoni dwar ir-Ristrutturar.

(33) ĠU C 270, 25.10.2008, p. 8.

(34) Dak l-istatus ta’ diffikultà kbira tal-bank fil-passat jista’ jitqies ukoll bħala r-raġuni għalfejn il-Ġermanja ddeċidiet tieħu l-bank fis-sjieda tal-Istat.

(35) B’mod ġenerali, il-Kummissjoni tqis li x-xiri tal-ishma eżistenti u l-akkwiżizzjoni tal-assi ma jiffavorixxux kumpanija billi dawn jammontaw għal biss bidla tas-sjieda. Il-kumpens imħallas lill-azzjonisti minuri għalhekk ma jikkostitwixxix għajnuna mill-Istat lil HRE fis-sens tal-Artikolu 107(1) TFUE, peress li dan ma jipprovdix lill-kumpanija b’vantaġġ li jirriżulta mir-riżorsi tal-Istat. Ara wkoll id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta’ Frar 2009 fil-każ N 61/09, Bidla tas-sjieda ta’ Anglo-Irish Bank Corporation plc (ĠU C 177, 30.7.2009, p. 2), u d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta’ April 2008 fil-każ C 14/08 Northern Rock (ĠU C 135, 3.6.2008, p. 21).