Id-Direttiva 2002/88/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta’ Diċembru 2002 li temenda d-Direttiva 97/68/KE dwar l-approssimazzjoni tal-ligijiet ta’ l-Istati Membri fir-rigward tal-miżuri kontra l-emissjoni ta’ inkwinanti ta’ gass u partikolati minn magni tal-kombustjoni interna li għandhom jigu installati f’makkinarju mobbli mhux tat-triq



Official Journal L 035 , 11/02/2003 P. 0028 - 0081

CS.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

ET.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

HU.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

LT.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

LV.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

MT.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

PL.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

SK.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126

SL.ES Chapter 13 Volume 31 P. 73 - 126



Direttiva2002/88/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Diċembru 2002 li temenda d-Direttiva 97/68/KE dwar l-approssimazzjoni tal-ligijiet ta' l-Istati Membri fir-rigward tal-miżuri kontra l-emissjoni ta' inkwinanti ta' gass u partikolati minn magni tal-kombustjoni interna li għandhom jigu installati f'makkinarju mobbli mhux tat-triq IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA' L-UNJONI EWROPEA, Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbixxi l-Komunità Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 95 tiegħu, Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni [1], Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali [2], Wara il-konsultazzjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni, aġixxu bi qbil mal-proċedura stabbilita fl-Artikolu 251 tat-Trattat [3], Billi: (1) Il-programm Auto-Oil II kien immirat biex jidentifika l-istrateġiji tal-ispiża effettiva biex jintlaħqu l-objettivi tal-kwalità ta' l-arja fil-Komunità. Ir-Revista tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-programm Auto-Oil II ikkonkludiet li hemm ħtieġa għal aktar miżuri, speċjalment biex jindirizzaw il-kwistjonijiet ta' l-ożonu u l-emissjonijiet tal-partikolati. Ħidma reċenti dwar l-iżvilupp tal-limiti massimi nazzjonali ta' l-emissjonijiet wriet li aktar miżuri huma meħtieġa biex jilħqu l-objettivi tal-kwalità ta' l-arja kif kien hemm deċiżjoni dwarhom fil-leġislazzjoni tal-Komunità. (2) Normi l-aktar stretti dwar l-emissjonijiet minn vetturi fit-toroq ewlenija kienu ġew gradwalment introdotti. Kien diġa ġie deċiż li dawk in-normi għandhom ikunu msaħħa. Il-kontribuzzjonijiet relattivi tal-inkwinanti minn makkinarju mobbli mhux-tat-triq għandhom għalhekk ikunu aktar predominanti fil-futur. (3) Id-Direttiva 97/68/KE [4] introduċiet valuri ta' limitui ta' l-emissjonijiet għall-inkwinanti gassużi u l-partikolati mill-magni tal-kombustjoni nterna li għandhom ikunu mmuntati fuq makkinarju mobbli mhux tat-triq. (4) Għalkemm id-Direttiva 97/68/LE inizjalment kienet tapplika biss għal ċerti magni b'compression ignition, il-premessa 5 ta' dik id-Direttiva taħseb għall-estenzjoni sussegwenti tal-qasam tal-applikazzjoni tagħha sabiex tinkludi partikolarment il-magni tal-petrol (gażolina). (5) L-emissjonijiet minn magni żgħar bi spark ignition (magni tal-gażolina) f'tipi differenti ta' makkinarju jikkontribwixxu sinifikament għall-problemi identifikabbli tal-kwalità ta' l-arja, kemm dawk preżenti u wkoll futuri, speċjalment il-formazzjoni ta' l-ożonu. (6) L-emissjonijiet minn magni żgħar bi spark ignition huma suġġetti għal normi ambjentali stretti fl-Istati Uniti tal-Amerika, li juri li huwa possibbli li l-emissjonijiet ikunu mnaqqsa b'mod sinifikanti. (7) In-nuqqas fil-leġislazzjoni tal-Komunità jfisser li huwa possibbli li jitqiegħdu fis-suq magni b'teknoloġija qadima mill-aspett ambjentali, b'hekk jipperikolaw l-objettivi tal-kwalità ta' l-arja fil-Komunità, jew fl-implimentazzjoni tal-leġislazzjoni nazzjonali f'dan il-qasam, bil-potenzjal li joħolqu xkiel għall-kummerċ. (8) Id-Direttiva 97/68/KE hija allenjata mill-qrib mal-leġislazzjoni korrespondenti tal-Istati Uniti, u l-allinjament kontinwu għandu jkun ta' benefiċċju għall-industrija, kif ukoll għall-ambjent. (9) Ċertu ammont ta' żmien ta' tħejjija huwa meħtieġ għall-industrija Ewropea, speċjalment għal dawk il-manifatturi li għadhom ma joperawx fuq bażi globali, biex ikunu jistgħu jilħqu l-istandards ta' l-emissjonijiet. (10) Approċċ ibbażat fuq żewġ passi huwa wżat fid-Direttiva 97/68/KE għal magni b'compression ignition kif ukoll fir-regolament tal-Istati Uniti dwar il-magni bi spark ignition. Għalkemm seta' kien possibbli li jkun adottat approċċ ta' pass wieħed fil-leġislazzjoni tal-Komunità, dan kien iħalli li l-qasam ma jkunx regolat għal erba jew ħames snin oħra. (11) Biex tintlaħaq il-flessibbilità meħtieġa għall-allinjament matul id-dinja kollha, deroga possibbli, li ssir taħt il-proċedura tal-komitoloġija, hija nkluża. (12) Il-miżuri meħtieġa għall-implimentazzjoni ta' din id-Direttiva għandhom ikunu adottati bi qbil mad-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE tat-28 ta Ġunju 1999 li tistabbilixxi l-proċeduri għall-eżerċitar tal-poteri implementattivi konferiti fuq il-Kummisjoni [5], (13) Id-Direttiva 97/68/KE għandha tkun emendatat kif xieraq, ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA: Artikolu 1 Id-Direttiva 97/68/KE hija hawnhekk emendata kif ġej: 1. Fl-Artikolu 2: (a) it-tmien inċiż għandu jkun mibdul b'dan li ġej: "tqegħid fis-suq"; għandu jfisser l-azzjoni li tagħmel il-magna disponibbli għall-ewwel darba fis-suq, bil-ħlas jew mingħajr ħlas, in vista tad-distribuzzjoni u/jew l-użu fil-Komunità."; (b) l-inċiżi li ġejjin għandhom ikun miżjuda: "magni għal tibdil" għandha tfisser magna mibnija ġdida biex tieħu post magna f'makkinarju, u li tkun ġiet fornuta biss għal dan l-iskop, "magna li tinżamm fl-idejn" (a) il-magna għandha tkun użata f'biċċa tagħmir li jkun merfugħ mill-operatur matul it-twettieq kollu tal-funzjoni(jiet) intiżi tiegħu; (b) il-magna għandha tkun użata f'biċċa tagħmir li għandu jopera f'ħafna posizzjonijiet, bħal ma huwa rasu l-isfel jew fuq il-ġenb, għat-twettieq kollu tal-funzjoni(jiet) intiżi tiegħu; (ċ) il-magna għandha tkun użata f'biċċa tagħmir li għalih il-piż kollu tal-magna u tat-tagħmir ikun anqas minn 20 kilogramma imma li mill-anqas waħda minn dawn l-attribwiti tkun ukoll preżenti: (i) l-operatur għandu alternattivament jipprovdi sostenn jew iġorr it-tagħmir għat-tul kollu tat-twettieq tal-funzjoni(jiet) intiżi tiegħu; (ii) l-operatur għandu jipprovdi sostenn jew kontroll attitudinali għat-tul kollu tat-twettieq tal-funzjoni(jiet) intiżi tiegħu; (iii) il-magna għandha tkun użata f'ġeneratur jew f'pompa; "magna li ma tinżammx fl-idejn" għandha tfisser magna li ma tidħolx taħt id-definizzjoni ta' magna li tinżamm fl-idejn. "magna li tinżamm fl-idejn għall-użu professjonali jew multi-posizzjonali" għandha tfisser magna li tinżamm fl-idejn li tilħaq il-ħtiġiet kemm ta' (a) u ta' (b) tad-definizzjoni ta' magna li tinżamm fl-idejn u li b'relazzjoni magħha l-manifattur tal-magna jkun issodisfa lill-awtorità ta' l-approvazzjoni li Perijodu ta' Durabilità ta' l-Emissjonijiet il-Kategorija 3 (skond is-sezzjoni 2.1 ta' l-Appendiċi 4 ta' l-Anness IV) ikun applikabbli għall-magna, "perijodu ta' durabbilità ta' l-emissjoni" għandha tfisser in-numru ta' siegħat indikati fl-Anness IV, l-Appendiċi 4, użati biex jiddeterminaw il-fatturi tad-deterjorazzjoni, "amilja ta' magni ta' volum żgħir" f' għandha tfisser familja ta' magni bi spark-ignition (SI) bi produzzjoni annwali totali ta' anqas minn 5000 unità, "manifattur ta' magni SI ta' volum żgħir" għandha tfisser il-manifattur bi produzzjoni annwali totali ta' anqas minn 25000 unità." 2. L-Artikolu 4 huwa hawnhekk emendat kif ġej: (a) il-paragrafu 2 għandu jkun emendat kif ġej: (i) fl-ewwel sentenza, "l-Anness VI" għandu jkun mibdul bi "l-Anness VII"; (ii) fit-tieni sentenza, "l-Anness VII" għandu jkun mibdul bi "l-Anness VIII"; (b) il-paragrafu 4 għandu jiġi emendat kif ġej: (i) fil-punt (a) "l-Anness VIII" għandu jkun mibdul bi "l-Anness IX"; (ii) fil-punt (b) "l-Anness IX" għandu jkun mibdul bi "l-Anness X"; (ċ) fil-paragrafu 5, "l-Anness X" għandu jkun mibdul bi "l-Anness XI". 3. L-Artikolu 7(2) għandu jiġi mibdul b'dan li ġej: "2. L-Istati Membri għandhom jaċċettaw l-approvazzjoni tat-tip u, meta applikabbli, il-marki ta' l-approvazzjoni pertinenti elenkati fl-Anness XII bħala li huma b'konformità ma' din id-Direttiva." 4. L-Artikolu 9 huwa hawnhekk emendat kif ġej: (a) l-intestatura "Skeda taż-żmien" għandha tkun mibdula bl-intestatura "Skeda taż-żmien għall-magni b'compression ignition"; (b) fil-paragrafu 1, "l-Anness VI" għandu jkun mibdul bi "l-Anness VII"; (ċ) il-paragrafu 2 għandu jkun emendat kif ġej: (i) "l-Anness VI" għandu jkun mibdul bi "l-Anness VII"; (ii) "is-sezzjoni 4.2.1 ta' l-Anness I" għandha tkun mibdula bi "is-sezzjoni 4.1.2.1 ta' l-Anness I"; (d) il-paragrafu 3 għandu jkun emendat kif ġej: (i) "l-Anness VI" għandu jkun mibdul bi "l-Anness VII"; (ii) "is-sezzjoni 4.2.3 ta' l-Anness I" għandha tkun mibdula bi "is-sezzjoni 4.1.2.3 ta' l-Anness I"; (e) fl-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 4, il-frażi "tqegħid fis-suq ta' magni ġodda" għandha tkun mibdula bi "tqegħid fis-suq ta' magni". 5. L-Artikolu li ġej għandu jkun miżjud: "Artikolu 9a Skeda ta' żmien — Magni bi spark ignition 1. DIVIŻJONIJIET FI KLASSIJIET Il-klassi ewlenija S H : magni għal makkinarju li jinżamm fl-idejn N : magni għal makkinarju li ma jinżammx fl-idejn Klassi/kategoriji | Spostament (ċm kubiċi) | Magni li tinżamm fl-idejn Klassi SH:1 | < 20 | Klassi SH:2 | ≥ 20 < 50 | Klassi SH:3 | ≥ 50 | Magni li ma jinżammux fl-idejn Klassi SN:1 | < 66 | Klassi SN:2 | ≥ 66 < 100 | Klassi SN:3 | ≥ 100 < 225 | Klassi SN:4 | ≥ 225 | 2. L-GĦOTI TA' L-APPROVAZZJONI TAT-TIP 3. L-APPROVAZZJONI TAT-TIP STADJU I 4. L-APPROVAZZJONI TAT-TIP STADJU II L-Istati Membri għandhom jiċħdu li jagħtu l-approvazzjoni tat-tip għal tip ta' magna jew familja ta' magni u li joħrġu d-dokumenti kif deskritti fl-Anness VII, u għandhom jiċħdu li jagħtu kull approvazzjoni tat-tip oħra għal makkinarju mobbli mhux tat-triq li fih il-magna tkun immuntata: wara l-1 ta' Awissu 2004 għal magni tal-klassijiet SN:1 u SN:2 wara l-1 ta' Awissu 2006 għal magni tal-klassi SN:4 wara l-1 ta' Awissu 2007 għal magni tal-klassijiet SH:1, SH:2 u SN:3 wara l-1 ta' Awissu 2008 għal magni tal-klassi SH:3 jekk il-magna tonqos milli tilħaq il-ħtiġiet speċifikati f'din id-Direttiva u meta l-emissjonijiet tal-inkwinanti gassużi mill-magna ma jkunux konformi mal-valuri ta' limitu kif stabbiliti fit-tabella fis-sezzjoni 4.2.2.2 ta' l-Anness I. 5. TQEGĦID FIS-SUQ: DATI TAL-PRODUZZJONI TAL-MAGNI 6. TIKKETTJAR TAL-KONFORMITÀ KMIENI MA' L-ISTADJU II 7. EŻENZJONIJIET srieraq bil-katina li tinżamm fl-idejn : apparat li jinżamm fl-idejn iddisinjat biex jaqta' l-injam b'serrieq tal-katina, iddisinjat biex ikun sostnut b'żewġ idejn u li jkollu magna ta' kapaċità li teċċedi 45 cm3, bi qbil ma EN ISO 11681-1, magna bil-manku fin-naħa ta' fuq (i.e. trapani li tinżamm fl-idejn u srieraq tal-ktajjen għal xogħol fuq is-siġar) : apparat miżmum bl-idejn bil-manku li jkun fuq makkinarju iddisinjat biex iħaffer toqob jew biex jaqta l-injam b'serrieq tal-katina (bi qbil ma ISO 11681-2), apparat għat-tqattiegħ tal-ħaxix li jkun miżmum bl-idejn b'magna tal-kombustjoni nterna : apparat li jinżamm fl-idejn b'xafra rotanti magħmulha mill-metal jew mill-plastika intiż biex jaqta' l-ħaxix ħażin, għolliq, siġar żgħar u veġitazzjoni simili. Għandu jkun iddisinjat bi qbil ma EN ISO 11806 biex jopera multi-posizzjonali, bħal ma huwa oriżżontalment jew ta' taħt fuq, u jkollu magna b'kapaċità li teċċedi il-40 cm3; apparat li jinżamm fl-idejn għall-irqim taċ-ċnut tas-sies : apparat li jinżamm fl-idejn iddisinjat għall-irqim taċ-ċnut tas-sies u l-għolliq permezz ta' wieħed jew aktar xfafar reċiproki li jaqtgħu, bi qbil ma EN 774, apparat bil-magna miżmum bl-idejn għat-tqattiegħ b'magna tal-kombustjoni nterna : apparat li jinżamm fl-idejn intiż għat-tqattiegħ ta' materjali iebsa bħal ma huma l-ġebel, l-asfalt, il-konkrit jew l-azzar permezz ta' xafra rotanti tal-metall bi spustament b'eċċess ta' 50 cm3, bi qbil ma UN 1454, u magna, li ma tinżammx fl-idejn, merżuq orizzontali, klassi SN:3 : dawk il-magni biss tal-klassi SN:3 li ma tinżammx fl-idejn b'merżuq orizzontali li jipproduċi potenza ugwali għal jew anqas minn 2,5 kW u li huma użati l-aktar għall-għażla, skopijiet industrijali, inklużi t-tnaqqix tar-rimja, biex jagħtu l-arja l-btieħi bil-ħaxix u ġeneraturi. 8. DEWMIEN VOLUNTARJU TA' L-IMPLEMENTAZZJONI B'dana kollu, għal kull kategorija, l-Istati Membri jistgħu jipposponu d-data fil-paragrafi 3, 4 u 5 għal sentejn fir-rigward ta' magni b'data tal-produzzjoni preċedenti għal dawk id-dati." 6. L-Artikolu 10 huwa hawnhekk emendat kif ġej: (a) il-pararafu 1 għandu jiġi mibdul b'dan li ġej: "1. Il-ħtiġiet ta' l-Artikolu 8(1) u (2), l-Artikolu 9(4) u l-Artikolu 9a(5) m'għandhomx ikunu applikabbli għal: - magni użati mill-forzi armati, - magni eżentati bi qbil mal-paragrafi 1a u 2."; (b) il-paragrafu li ġej għandu jkun miżjud: "1a. Magna bħala skambju għandha tkun konformi mal-valuri ta' limitu li l-magna li għandha tkun mibdula jkollha tilħaq meta oriġinalment imqiegħda fis-suq. It-test "MAGNA TA' SKAMBJU"; għandu jkun imwaħħal mat-tikketta fuq magna jew inkluz fil-manwal tad-detentur."; (ċ) il-paragrafi li ġejjin għandhom ikunu miżjuda: "3. Il-ħtiġiet ta' l-Artikolu 9a(4) u (5) għandhom ikunu posposti bi tlett snin għall-manifatturi ta' volum żgħir ta' magni. 4. Il-ħtiġiet ta' l-Artikolu 9a(4) u (5) għandhom ikunu mibdula bil-ħtiġiet korrispondenti tal-istadju I għal familja ta' magni f'volum żgħir sa massimu ta' 25000 unità basta li l-familji varji tal-magni nvoluti kollha jkollhom spostament differenti taċ-ċilindrata." 7. L-Artikoli 14 u 15 għandhom jiġu mibdula bl-Artikoli li ġejjin: "Artikolu 14 Addattament għall-progress tekniku. Xi emendi li huma meħtieġa sabiex jadattaw l-Annessi ta' din id-Direttiva, bl-eċċezzjoni tal-ħtiġiet speċifikati fis-sezzjoni 1, is-sezzjonijiet 2.1 sa 2.8 u s-sezzjoni 4 ta' l-Anness I, biex jieħdu akkont tal-progress tekniku għandhom ikunu adottati mill-Kummissjoni bi qbil mal-proċedura referuta fl-Artikolu 15(2). Artikolu 14a Proċedura għad-derogi Il-Kummissjoni għandha tistudja l-possibiltà tad-diffikultajiet tekniċi dwar il-konformità mal-ħtiġiet tal-istadju II għal ċerti użu ta' magni, partikolarment makkinarju mobbli li fih il-magni tal-klasijiet SH:2 u SH:3 huma mmuntati. Jekk l-istudji tal-Kummissjoni jikkonkludu li għal raġunijiet tekniċi ċerti makkinarju mobbli, partikolarment, magni li jinżammu fl-idejn, għal użu professjonali u multi-posizzjonali, ma jistgħux jilħqu dawn il-limiti ta' żmien, għandha tippreżenta, sal-31 ta' Diċembru 2003, rapport akkumpanjat bi proposti xierqa għall-estenzjoni tal-perijodu referut fl-Artikolu 9a(7) u/jew aktar derogi, li ma jeċċedux ħames snin, ħlief f'ċirkostanzi eċċezzjonali, għal makkinarju bħal dan, permezz tal-proċedura stabbilita fl-Artikolu 15(2). Artikolu 15 Kumitat 1. Il-Kummissjoni għandha tkun mgħejjuna mill-Kumitat dwar l-Addattament għall-Progress Tekniku tad-Direttivi dwar it-Tneħħija tal-Barrieri Tekniċi fil-Kummerċ tas-Settur tal-Vetturi bil-Magna (minn hawn il-quddiem irriferut bħala "ilKumitat"). 2. Meta ssir referenza għal dan il-paragrafu, l-Artikoli 5 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE [6] għandhom ikunu applikabbli, wara li jkunu kkunsidrati d-disposizzjonijiet ta' l-Artikolu 8 tagħha. Il-perijodu ta' żmien stabbilit fl-Artikolu 5(6) tad-Deċiżjoni 1999/468/KE għandu jkun ta' tliet xhur. 3. Il-Kumitat għandu jadotta r-Regoli tal-Proċedura tiegħu." 8. Il-lista ta' l-Annessi li ġejja għandha tkun miżjuda fil-bidu ta' l-Annessi: " Lista ta’ l-Annessi ANNESS I | kamp tal-applikazzjoni, id-definizzjonijiet, is-simboli u l-abrevjazzjonijiet, il-marki tal-magni, speċifikazzjonijiet u testijiet, speċifikazzjoni tal-konformità ta' l-assessjar tal-produzzjoni, parametri li jiddeffinixxu l-familja tal-magni, għażla tal-magna parenti | ANNESS II | Dokumenti ta' l-informazzjoni | Appendiċi 1 | Karatteristiċi essenzjali tal-magna (parenti) | Appendiċi 2 | Karatteristċi essenzjali tal-familja tal-magna | Appendiċi 3 | Karatteristiċi essenzjali ta' tip ta' magna fi ħdan familja | ANNEX III | Proċedura tat-test għal magni CI | Appendiċi 1 | Proċeduri tal-kejl u tal-ikkampjunar | Appendiċi 2 | Kalibrazzjoni tal-istrumenti analitiċi | Appendiċi 3 | Evalwazzjoni tad-data u kalkolazzjonijiet | ANNESS IV | Proċedura tat-test Magni bi spark ignition | Appendiċi 1 | Proċeduri tal-kejl u tal-ikkampjunar | Appendiċi 2 | Kalibrazzjoni tal-istrumenti analitiċi | Appendiċi 3 | Evalwazzjoni tad-data u kalkolazzjonijiet | Appendiċi 4 | Fatturi tad-deterjorazzjoni | ANNESS V | Karatteristiċi tekniċi tal-karburant ta' referenza preskritt għat-testijiet ta' l-approvazzjoni u biex jivverifikaw il-konformità tal-produzzjoni ta' karburant referenza għal magni CI ta' makkinarju mobbli mhux tat-triq | ANNESS VI | Sistema analitika u ta' kampjunar | ANNESS VII | Ċertifikat ta' l-approvazzjoni tat-tip | Appendiċi 1 | Riżultat tat-test għal magni CI | Appendiċi 2 | Riżultat tat-test għal magni SI | Appendiċi 3 | Tagħmir u awżiljarji li għandhom ikunu nstallati għat-test għad-determinazzjoni tal-potenza tal-magna | ANNESS VIII | Sistema tan-numerazzjoni taċ-ċertifikat ta' l-approvazzjoni | ANNESS IX | Lista ta' l-approvazzjoni tat-tip maħruġa għal magna/familja ta' magni | ANNESS X | Lista ta' magni prodotti | ANNESS XI | Folja tad-data ta' l-approvazzjoni tat-tip tal-magni | ANNESS XII | Rikonoxximent ta' l-approvazzjoni tat-tip alternattivi. | " . 9. L-Annessi għandhom ikunu emendati bi qbil mal-Annessi ta' din id-Direttiva. Artikolu 2 1. L-Istati Membru għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-disposizzjonijiet amministrativi meħtieġa sabiex ikunu konformi ma' din id-Direttiva sal-11 ta' Awissu 2004. Għandhom minnufih jgħarrfu bihom lill-Kummissjoni. Meta l-Istati Membri jadottaw dawn il-miżuri, dawn għandhom ikollhom referenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati b'referenza bħal dik fl-okkażjoni tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Il-metodi ta' kif issir din ir-referenza għandhom ikunu stabbiliti mill-Istati Membri. 2. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lejn il-Kummissjoni t-test tad-disposizzjonijiet ewlenija tal-liġi nazzjonali li huma jadottaw fil-qasam kopert b'din id-Direttiva. Artikolu 3 Mhux aktar tard mill-11 ta' Awissu 2004, il-Kummissjoni għandha tippreżenta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill rapport u, jekk xieraq, proposta rigward l-ispejjeż potenzjali, il-benefiċċji u l-possibilità ta': (a) tnaqqis ta' l-emissjonijiet tal-partikolati minn magni żgħar bi spark ignition b'attenzjoni speċjali għal magni b'żewġ ċikli. Ir-rapport għandu jikkunsidra: (i) l-estimi tal-kontribuzzjoni ta' magni bħal dawn għall-emissjoni ta' partiċelli, u l-mod kif il-miżuri għat-tnaqqis propost jista jikkontribwixxi lejn it-titjib tal-kwalità ta' l-arja u għat-tnaqqis ta' l-effetti fuq is-saħħa; (ii) testijiet, proċeduri tal-kejl u tagħmir li jista' jkun użat għall-assessjar ta' l-emissjonijiet tal-partikulati minn magni żgħar bi spark ignition waqt l-approvazzjoni tat-tip; (iii) ix-xogħol u l-konklużjoni fi ħdan il-programm tal-kejl tal-partikolati; (iv) żviluppi fil-proċeduri tat-test, teknoloġija tal-magna, purifikazzjoni ta' l-exhaust kif ukoll normi msaħħa għal karburant u ż-żejt tal-magna; u (v) l-ispejjes għat-tnaqqis ta' l-emissjonijiet tal-partikolati minn magni żgħar bi spark ignition u l-effettività tan-nefqa ta' xi miżuri proposti; (b) it-tnaqqis ta' l-emissjonijiet minn dawk il-vetturi tad-divertiment, inklużi vetturi ta' fuq is-silġ, go-carts, li preżentament mhumiex koperti: (ċ) għat-tnaqqis tal-gas ta' l-exhaust u l-emissjoni tal-partikolati minn magni żgħar b'compression ignition anqas minn 18 kW; (d) it-tnaqqis tal-gass ta' l-exhaust u l-emissjoni tal-partikolati minn magni tal-lokomottivi b'compression ignition. iklu ta' test għandu jkun ifformulat sabiex jitkejlu emissjonijiet bħal dawn. Artikolu 4 Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fil-jum tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea. Artikolu 5 Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri. Magħmula fi Brussel, fid-9 ta' Diċembru 2002. Għall-Parlament Ewropew Il-President P. Cox Għall-Kunsill Il-President H. C. Schmidt [1] ĠU C 180 E, tas-26.6.2001, p. 31. [2] ĠU C 260, tas-17.9.2001, p. 1. [3] L-Opinjoni tal-Parlament Ewropew tat-2 ta' Ottubru 2001 (ĠU C 87, tal-11.4.2002, p. 18), il-Pożizzjoni Komuni tal-Kunsill tal-25 ta' Marzu 2002 (ĠU C 145 E, tat-18.6.2002, p. 17) u d-Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew tat-2 ta' Lulju 2002 (għadha mhix ippublikata fil-Ġurnal Uffiċjali). [4] ĠU L 59, tas-27.2.1998, p. 1. Id-Direttiva kif emendata bid-Direttiva tal-Kummissjoni 2001/63/KE (ĠU L 227, tat-23.8.2001, p. 41). [5] ĠU L 184, tas-17.7.1999, p. 23. [6] ĠU L 184, tas-17.7.1999, p. 23. -------------------------------------------------- ANNESS 1. L-Anness Ihuwa b'dan emendat kif ġej: (a) l-ewwel sentenza tas-sezzjoni 1 "SKOP"għandha tkun sostitwita b'din li ġejja: "Din id-Direttiva tapplika għall-magni kollha li għandhom ikunu installati f'makkinarju mobbli li mhuwiex għat-triq u għall-magni sekondarji mqegħda f'vetturi maħsuba għat-trasport ta' passiġġieri u oġġetti fit-triq" ; (b) il-paragrafi 1 (A), (B), (Ċ), (D) u (E)għandhom ikunu emendati kif ġej: "A. maħsub u jixraqlu, li jħarrek, jew li toqgħod tħarrku fl-art, b'triq jew mingħajru, u b'wieħed minnhom (i) magna CI li għandha kapaċità netta skond is-sezzjoni 2.4 li hi ogħla minn 18 kW iżda anqas minn 560 kW (4) u li titħaddem taħt veloċità intermittenti aktar milli veloċità kostanti waħda. Il-makkinarju, il-magni … (il-bqija jibqa' l-istess, sa "— krejnijiet mobbli;"); jew (ii) magna CI li għandha kapaċità netta skond is-sezzjoni 2.4 li hi ogħla minn 18 kW iżda anqas minn 560 kW u li titħaddem taħt veloċità kostanti. Il-limiti japplikaw biss mill-31ta' December 2006. Il-makkinarju, li l-magni tiegħu huma koperti taħt din id-definizzjoni, jinkludi iżda mhuwiex limitat għal: - il-kompressuri tal-gass, - is-settijiet li jiġġeneraw b'tagħbija intermittenti inklużi unitajiet ta' tkessiħ u settijiet tas-saldatura, - il-pompi ta' l-ilma, - il-kura tat-tuba bil-ħaxix magħha, iċ-chippers, it-tagħmir li jneħħi s-silġ, it-tagħmir li jiknes; jew (iii) magna SI taħdem bil-petrol li għandha kapaċità netta skond is-sezzjoni 2.4 ta' mhux aktar minn 19 kW. Il-makkinarju, li l-magni tiegħu huma koperti taħt din id-definizzjoni, jinkludi iżda mhux limitat għal: - il-magni għall-qtugħ tal-ħaxix fil-lawn, - il-lupi, - il-ġeneraturi, - il-pompi ta' l-ilma, - l-għodda tal-qtugħ tal-buxxijiet. Id-Direttiva mhijiex applikabbli għall-applikazzjonijiet li ġejjin: B. vapuri; Ċ. lokomotivi tal-ferrovija; D. inġenji ta' l-ajru; E. vetturi tar-rikreazzjoni, bħala eżempju - il-vetturi bil-mutur għal vjaġġar fuq is-silġ, - il-motoċikletti biex jinsaqu fuq art imħarbta, - il-vetturi tajbin għal kull xorta ta' terren" ; (ċ) is-sezzjoni 2għandha tkun emendata kif ġej: - għandhom jiżdieduman-nota numru 2 fil-qiegħ tal-paġni fis-sezzjoni 2.4 il-kliem li ġejjin:"… ħlief għal fannijiet li jkessħu ta' magni mkessħin bl-arja mqegħda direttament fuq il-krankxaft (ara Appendiċi 3 ta' l-Anness VII).", - L-inċiż li ġej għandu jiżdiedmas-sezzjoni 2.8: "biex magni jkunu ttestjati fuq il-ċiklu G1, il-veloċità intermedja għandha tkun ta' 85 % tal-veloċità stmata bħala l-massimu (ara s-sezzjoni 3.5.1.2 ta' l-Anness IV)." , - għandhom jiżdiedus-sezzjonijiet li ġejjin: "2.9. il-parametru li jista' jkun aġġustat għandha tfisser kull apparat, sistema jew element tad-disinn li jista' jkun aġġustat b'mod fiżiku li jista' jolqot l-emissjoni jew il-kapaċità tal-magna waqt l-ittestjar ta' l-emissjonijiet jew it-tħaddim normali; 2.10. wara t-trattament għandha tfissser il-passaġġ ta' gassijiet ta' l-ispurgar minn apparat jew sistema li l-iskop tagħha jkun li b'mod kimiku jew fiżiku jittrasforma l-gassijiet qabel ma' jinħelsu għall-atmosfera; 2.11. il-magna li taqbad taħdem permezz ta' spark (SI) għandha tfisser magna li taħdem fuq il-prinċipju li tqabbadha permezz ta' spark; 2.12. l-apparat awżiljarju li jikkontrolla l-emissjonijiet għandha tfisser kull apparat li jurik il-parametri tat-tħaddim tal-magna għall-fini ta' l-aġġustament tat-tħaddim ta' kull parti tas-sistema ta' kontroll ta' l-emissjonijiet; 2.13. is-sistema ta' kontroll ta' l-emissjonijiet għandha tfisser kull apparat, sistema jew element tad-disinn li jikkontrolla jew inaqqas l-emissjonijiet; 2.14. is-sistema ta' karburant għandha tfisser il-komponenti kollha involuti fil-kejl bil-meter u t-taħlit tal-karburant; 2.15. il-magna sekondarja għandha tfisser magna installata fi jew fuq vettura bil-mutur, iżda li ma tipprovdix il-forza mekkanika li tħaddem il-vettura; 2.16. it-tul ta' modula tfisser iż-żmien bejn it-tluq tal-veloċità u/jew il-momentum tal-modula ta' qabel jew il-fażi ta' preconditioning u l-bidu tal-modula ta' wara. Tinkludi ż-żmien li matulu l-veloċità u/jew il-momentum jitbiddlu u l-istabbilizzazzjoni fil-bidu ta' kull modula." , - is-sezzjoni 2.9 għandha ssir is-sezzjoni 2.17 u s-sezzjonijiet kurrenti 2.9.1 sa 2.9.3 għandhom isiru s-sezzjonijiet 2.17.1 sa 2.17.3. (d) is-sezzjoni 3 għandha tkun emendata kif ġej: - is-sezzjoni 3.1għandha tiġi sostitwita b'dan li ġej: "3.1. Il-magni li jitqabbdu jaħdmu permezz tal-kompressjoni approvati skond din id-Direttiva għandhom iġibu:" , - is-sezzjoni 3.1.3 għandha tkun emendata b'dan li ġej:"Anness VII"għandha tiġi sostitwita b'"Anness VIII", - għandha tiddaħħalis-sezzjonili ġejja: "3.2. Il-magni li jaqbdu jaħdmu permezz ta' spark approvati skond din id-Direttiva għandhom iġibu: 3.2.1. il-marka tal-fabbrika jew l-isem tan-negozju tal-manifattur tal-magna; 3.2.2. in-numru tat-tip-approvazzjoni tal-KE kif imfisser fl-Anness VIII;" , - is-sezzjonijiet 3.2 sa 3.6 għandhom isiru s-sezzjonijiet 3.3 sa 3.7, - is-sezzjoni 3.7għandha tkun emendata kif ġej: "Anness VI""VII"; (e) is-sezzjoni 4 għandha tkun emendata kif ġej: - għandha tiddaħħall-intestaturali ġejja: "4.1 Magni CI." , - is-sezzjoni kurrenti 4.1 għandha ssir is-sezzjoni 4.1.1 u r-referenza għas-sezzjoni 4.2.1 u 4.2.3. għandha tiġi sostitwita b'referenza għas-sezzjoni 4.1.2.1 u 4.1.2.3, - is-sezzjoni kurrenti 4.2 għandha ssir is-sezzjoni 4.1.2 u għandha tkun emendata kif ġej:"Anness V"għandu jiġi sostitwit f'kull parti b'"Anness VI", - is-sezzjoni kurrenti 4.2.1 għandha ssir is-sezzjoni 4.1.2.1; is-sezzjoni kurrenti 4.2.2 għandha ssir is-sezzjoni 4.1.2.2 u r-referenza għas-sezzjoni 4.2.1 għandha tiġi sostitwita b'referenza għas-sezzjoni 4.1.2.1; is-sezzjonijiet kurrenti 4.2.3 u 4.2.4 għandhom isiru s-sezzjonijiet 4.1.2.3 u 4.1.2.4; (f) għandu jiżdiedil-paragrafu li ġej: "4.2. magni SI 4.2.1. Ġenerali Il-komponenti li jistgħu jolqtu l-emissjoni ta' pollutanti tal-gass għandhom ikunu hekk iddisinjati, mibnija u immontati biex jagħmluha possibbli li l-magna, f'użu normali, minkejja l-vibrazzjonijiet li għalihom tkun soġġetta, tħares id-disposizzjonijiet ta' din id-Direttiva. Il-miżuri tekniċi li ttieħdu mill-manifattur għandhom ikunu tali li jiżguraw li l-emissjonijiet imsemmija jkunu limitati b'mod effettiv, skond din id-Direttiva, matul il-ħajja normali tal-magna u taħt il-kondizzjonijiet normali ta' l-użu skond l-Anness IV, Appendiċi 4. 4.2.2. L-ispeċifikazzjonijiet li jikkonċernaw l-emissjonijiet tal-pollutanti. Il-komponenti tal-gass mitfugħa mill-magna sottomessi għat-testijiet għandhom jitkejlu mill-metodi deskritti f'Anness VI (u għandhom jinkludu kull apparat ta' trattament ta' wara). Is-sistemi jew l-analizzaturi l-oħra jistgħu jkunu aċċettati jekk jagħtu r-riżultati ekwivalenti għas-sistemi ta' referenza li ġejjin: - għall-emissjonijiet tal-gass imkejjla fl-ispurgar mhux imsoffi, is-sistema murija fil-Figura 2 ta' l-Anness VI, - għall-emissjonijiet tal-gass imkejjla fl-ispurgar dilwit ta' sistema ta' dilwizzjoni ta' flussi sħaħ, is-sistema murija fil-figura 3 ta' l-Anness VI. 4.2.2.1. L-emissjonijiet ta' l-ossidu tal-karbonju, l-emissjonijiet ta' l-idrokarboni, l-emissjonijiet ta' l-ossidi tan-nitroġenu u s-somma ta' l-idrokarboni u l-ossidi tan-nitroġenu miksuba għall-istadju I mgħandhomx jaqbżu l-ammont muri fit-tabella t'isfel: Stadju I Klassi | L-ossidu tal-karbonju (CO) (g/kWh) | L-idrokarboni (HC) (g/kWh) | L-ossidi tan-nitroġenu (NOx) (g/kWh) | Is-somma ta' l-idrokarboniu l-ossidi tan-nitroġenu (g/kWh) | HC + NOx | SH:1 | 805 | 295 | 5,36 | | SH:2 | 805 | 241 | 5,36 | | SH:3 | 603 | 161 | 5,36 | | SN:1 | 519 | | | 50 | SN:2 | 519 | | | 40 | SN:3 | 519 | | | 16,1 | SN:4 | 519 | | | 13,4 | 4.2.2.2. L-emissjonijiet ta' l-ossidu tal-karbonju u l-emissjonijiet tas-somma ta' l-idrokarboni u l-ossidi tan-nitroġenu miksuba għall-istadju II mgħandhomx jaqbżu l-ammont muri fit-tabella t'isfel: Stadju II [1] Klassi | L-ossidu tal-karbonju (CO) (g/kWh) | Is-somma ta' l-idrokarboniu l-ossidi tan-nitroġenu (g/kWh) | HC + NOx | SH:1 | 805 | 50 | SH:2 | 805 | 50 | SH:3 | 603 | 72 | SN:1 | 610 | 50,0 | SN:2 | 610 | 40,0 | SN:3 | 610 | 16,1 | SN:4 | 610 | 12,1 | L-emissjonijiet NOx għall-klassijiet kollha tal-magni m' għandhomx jaqbżu l-10 g/kWh. 4.2.2.3. Minkejja t-tifsira ta' 'magna li żżommha f'idejk' fl-Artikolu 2 ta' din id-Direttiva magni two-stroke użati biex ifornu b'enerġija s-snowthrowers għandhom biss jilħqu l-i standards SH:1, SH:2 jew SH:3." ; (g) is-sezzjonijiet 6.3 sa 6.9għandhom jiġu sostititi bis-sezzjonijiet li ġejjin: "6.3. Spostament ta' ċilindri individwali, il ġewwa minn 85 % u 100 % ta' l-akbar spostament fil-familja tal-magni 6.4. Metodu ta' l-aspirazzjoni ta' l-arja 6.5. Tip ta' karburant - Diesel - Petrol. 6.6. Tip/Disinn ta' dik il-parti f'magna fejn issir il-kombustjoni 6.7. Valv u porting - konfigurazzjonijiet, daqs u numru 6.8. Is-sistema tal-karburant Għad-diesel: - pump-line injector - pompa in-line - pompa distributur - element singlu - unit injector. Għall-petrol: - karburatur - port fuel injection - direct injection. 6.9. Karatteristiċi mixxellanji - Riċirkolazzjoni ta' gassijiet ta' l-ispurgar - injezzjoni/emulsjoni ta' l-ilma - Injezzjoni ta' l-arja - Sistema ta' charge cooling - Tip ta' Ignition (kompressjoni, spark). 6.10. Spurgar wara t-trattament - Katalista li tossida - Katalista ta' riduzzjoni - Katalista bi tliet direzzjonijiet - Reattur termali - Trap f'sura ta' partikoli separati." 2. L-Anness II huwa b'dan emendat kif ġej: (a) fl-Appendiċi 2 it-test fit-tabella għandu jkun emendat kif ġej:"Tqassim ta' karburant għal kull tefgħa (mm3)"f'linji 3 u 6 għandhom jiġu sostitwiti minn"Tqassim ta' karburant għal kull tefgħa (mm3) għal magni diesel, fluss tal-karburant (g/h) għal magni petrol"; (b) l-appendiċi 3 għandha tkun emendata kif ġej: - l-intestatura tas-sezzjoni 3għandha tiġi sostitwita minn"IL-PROVVISTA TAL-KARBURANT GĦAL MAGNI DIESEL" - Għandhom jiddaħħlu s-sezzjonijiet li ġejjin: "4. IL-PROVVISTA TAL-KARBURANT GĦAL MAGNI PETROL 4.1. Karburatur: … 4.1.1. Għamla/għamliet: … 4.1.2. Tip(i): … 4.2. Port fuel injection: … 4.2.1. Għamla/għamliet: … 4.2.2. Tip(i) … 4.3. Direct injection: … 4.3.1. Għamla/għamliet: … 4.3.2. Tip(i): … 4.4. ll-fluss tal-karburant (g/h) u proporzjon ta' arja/karburant b'veloċità li tiġi stmata u bil-valvola miftuħa kollha" ; - is-sezzjoni 4 kurrenti għandha ssir is-sezzjoni 5 u għandhom jiżdiedu l-punti li ġejjin: "5.3. Sistema li tistabbilixxi ż-żmien magħżul tal-valvola li hu varjabbli (jekk applikabbli u fejn il-post fejn jidħol u/jew l-exhaust) 5.3.1. Tip: kontinwu jew mixgħul/mitfi 5.3.2. Cam phase shift angle" ; - għandhom jiżdiedu s-sezzjonijiet li ġejjin: "6. KONFIGURAZZJONI TA' PORTING 6.1. Posizzjoni, daqs u numru" "7. SISTEMA TA' IGNITION 7.1. Wire li jqabbad il-magna 7.1.1. Għamla/għamliet: … 7.1.2. Tip(i): … 7.1.3. Numru: … 7.2. Sparking plug(s): … 7.2.1. Għamla/għamliet: … 7.2.2. Tip(i): … 7.3. Manjete: … 7.3.1. Għamla/għamliet: … 7.3.2. Tip(i): … 7.4. L-istabbiliment taż-żmien magħżul ta' l-ignition: … 7.4.1. Avanz statiku in kwantu għall-allinjazzjoni ta' fuq eżatta mal-fus (il-gradi ta' l-angolu tal-krank) … 7.4.2. Avvanza l-kurva, jekk applikabbli: …" . 3. L-Anness III għandu jkun emendat kif ġej: (a) l-intestatura għandha tiġi sostitwita b'dan li ġej:"PROĊEDURA TA' ITTESTJAR GĦAL MAGNI C.I."; (b) is-sezzjoni 2.7 għandha tkun emendata kif ġej:"Anness VI"għandu jiġi sostitwit b' "Anness VII"u"Anness IV"għandu jiġi sostitwit b'"Anness V"; (ċ) is-sezzjoni 3.6għandha tkun emendata kif ġej: - is-sezzjonijiet 3.6.1 u 3.6.1.1għandhom ikunu emendati kif ġej: "3.6.1. L-ispeċifikazzjonijiet ta' tagħmir skond is-sezzjoni 1(A) ta' l-Anness I: 3.6.1.1. Speċifikazzjoni A: Għall-magni koperti mis-Sezzjoni 1(A)(i) ta' l-Anness I, iċ-ċiklu ta' tmien moduli li ġej [2] għandu jissokta fit-tħaddim tad-dinamometru fuq il-magna ta' ittestjar: (tabella mhux mibdula)." - għandha tiżdied is-sezzjoni li ġejja: "3.6.1.2. Speċifikazzjoni B. Għal magni koperti minn Sezzjonijiet 1(A)(ii), iċ-ċiklu ta' ħames moduli li ġej [1] Identiku maċ-ċiklu D2 ta' l-i standard ISO 8178-4: 1996(E). għandu jissokta fit-tħaddim tad-dinamometru fuq il-magna ta' ittestjar: Numru tal-modula | Veloċità tal-magna | Tagħbija % | Fattur ta' piż | 1 | Klassifikat | 100 | 0,05 | 2 | Klassifikat | 75 | 0,25 | 3 | Klassifikat | 50 | 0,3 | 4 | Klassifikat | 25 | 0,3 | 5 | Klassifikat | 10 | 0,1 | Il-figuri tat-tagħbija huma l-valuri ta' persentaġġi tal-momentum li jikkorrispondu għall-klassifika tal-kapaċità ewlenija mfissra bħala l-kapaċità massima disponibbli matul sekwenza ta' kapaċità varjabbli li tista' titħaddem għal numru mhux limitat ta' siegħat kull sena, bejn intervalli ta' manteniment iddikjarati u taħt il-kondizzjonijiet iddikjarati ta' l-ambjent, bil-manteniment li jitwettaq kif preskritt mill-manufattur. [2] Għal illustrazzjoni aħjar tad-definizzjoni prime power, ara figura 2 ta' l-i standard ISO 8528-1: 1993(E)." , - is-sezzjoni 3.6.3 għandha tkun emendata kif ġej: "3.6.3. Sekwenza tal-provi Is-sekwenza tal-provi għandha tkun iddikjarata. It-test għandu jitwettaq f'ordni axxendenti tan-numri tal-moduli kif stabbiliti l fuq għaċ-ċikli tat-testijiet. Matul kull modula taċ-ċiklu tat-test mogħti (il-bqija ma jinbidilx)" ; (d) l-appendiċi 1, sezzjoni 1 għandu jkun emendat kif ġej:Fis-sezzjoni 1 u 1.4.3,"Anness V"għandu jiġi sostitwit minn"Anness VI"f'kull parti. 4. Għandu jiżdiedl-Anness li ġej:" ANNESS IV IL-PROĊEDURA TAT-TEST GĦALL-MAGNI LI JAQBDU JAĦDMU PERMEZZ TA' SPARK 1. DAĦLA 1.1. Dan l-Anness jiddeskrivi l-metodu li jistabbilixxi l-emissjonijiet tal-pollutanti tal-gass mill-magni li għandhom jiġu ttestjati. 1.2. It-test għandu jitwettaq bil-magna mmuntata fuq bank tat-test u mqabbad ma' dinamometru. 2. IL-KONDIZZJONIJIET TAT-TEST: 2.1. Il-kondizzjonijiet tat-test tal-magna It-temperatura assoluta (Ta) ta' l-arja tal-magna fil-ftuħ għall-magna, irrappreżentata f'Kelvin, u l-pressjoni atmosferika niexfa (ps), irrappreżentata f'kPa, għandhom jitkejlu u l-parametru fa għandu jkun stabbilit skond id-disposizzjonijiet li ġejjin: f = 99 p × T 298 0,6 2.1.1. Il-validità tat-test Biex test ikun rikonoxxut bħala validu, il-parametru fa għandu jkun tali li: 0,93 ≤ f ≤ 1,07 2.1.2. Il-magni biċ-charge air-cooling It-temperatura tal-mezz li jkessaħ u t-temperatura taċ-charge air għandhom ikunu rreġistrati. 2.2. Is-sistema tal-ftuħ ta' l-arja tal-magna Il-magna tat-testijiet għandha tkun mgħammra b'sistema ta' ftuħ ta' l-arja li tippreżenta restrizzjoni tal-ftuħ ta' l-arja "il ġewwa mill-10 % tal-limitu ta' fuq speċifikat mill-manifattur għal naddâf ġdid ta' l-arja bil-kondizzjonijiet tat-tħaddim tal-magna, kif speċifikat mill-manifattur, li jirriżultaw fil-massimu fluss ta' l-arja fl-applikazzjoni rispettiva tal-magna." Għall-magni żgħar li jaqbdu jaħdmu permezz ta' spark (spostament ta' <1000 cm3) għandha tintuża sistema rappreżentattiva tal-magna installata. 2.3. Is-sistema ta' l-exhaust tal-magna Il-magna tat-test għandha tkun mgħammra b'sistema ta' exhaust li tippreżenta pressjoni li l-ispurgar imur lura "il ġewwa mill-10 % tal-limitu ta' fuq speċifikat mill-manifattur għall-kondizzjonijiet tat-tħaddim tal-magna li jirriżultaw fil-kapaċità massima ddikjarata fl-applikazzjoni rispettiva tal-magna." Għall-magni żgħar li jaqbdu jaħdmu permezz ta' spark (spostament ta' <1000 cm3) għandha tintuża sistema rappreżentattiva tal-magna installata. 2.4. Is-sistema tat-tkessiħ Għandha tintuża' sistema tat-tkessiħ tal-magna b'kapaċità biżżejjed biex iżżomm il-magna f'temperaturi normali tat-tħaddim preskritti mill-manifattur. Din id-disposizzjoni għandha tapplika għall-unitajiet li għandhom jinqalgħu minn posthom sabiex titkejjel il-kapaċità, bħall-għodda biex iżżid il-kurrent tar-riħ meta l-imrewħa li żżid il-kurrent tar-riħ (li tkessaħ) għandha tiżżarma biex jinkiseb l-aċċess għall-krankxaft. 2.5. Iż-żejt li jillubrika Għandu jintuża ż-żejt li jillubrika li jilħaq l-ispeċifikazzjonijiet tal-manifattur tal-magna għal magna partikolari u l-użu li hu maħsub għalih. Il-manifatturi għandhom jużaw il-lubrikanti tal-magna rappreżentattivi tal-lubrikanti tal-magna li huma disponibbli kummerċjalment. L-ispeċifikazzjonijiet taż-żejt li jillubrika użat għat-test għandhom ikunu reġistrati f'sezzjoni 1.2 ta' l-Anness VII, Appendiċi 2, għal magni SI u ppreżentati bir-riżultati tat-test. 2.6. Il-karburaturi li jistgħu jkunu aġġustati Magni b'karburaturi li jistgħu jkunu aġġustati b'mod limitat għandhom ikunu ttestjati fiż-żewġ estremijiet ta' l-aġġustament. 2.7. Il-karburant li jintuża għat-testijiet Il-karburant għandu jkun il-karburant ta' referenza msemmi fl-Anness V. In-numru ottan u d-densità tal-karburant ta' referenza użat għat-testijiet għandu jkun irreġistrat f'sezzjoni 1.1.1 ta' l-Anness VII, Appendiċi 2, għall-magni SI. Għall-magni two-stroke, il-proporzjon tat-taħlita karburant/żejt għandu jkun il-proporzjon irrakkomandat mill-manifattur. Il-persentaġġ taż-żejt fit-taħlita karburant/lubrikant li jipprovdi għall-magni two-stroke u d-densità li tirriżulta tal-karburant għandhom ikunu rreġistrati f'sezzjoni 1.1.4 ta' l-Anness VII, Appendiċi 2, għall-magni SI. 2.8. Determinazzjoni tas-settings tad-dinamometru Il-kejl ta' l-emissjonijiet għandu jkun ibbażat fuq is-saħħa tal-brejkijiet mhux ikkoreġuta. L-awżiljarji li jkunu bżonjużi biss għat-tħaddim tal-magna u li jistgħu jkunu mmuntati fuq il-magna għandhom jitneħħew għat-test. Meta l-awżiljarji ma jkunux tneħħew, għandha tkun stabbilita s-saħħa assorbita minnhom sabiex ikunu ikkalkulati s-settings tad-dinamometru ħlief għall-magni fejn dawk l-awżiljarji jifformaw parti integrali tal-magni (bħala eżempju, mrewħa li jkessħu għall-magni mkessħa bl-arja). Is-settings tar-restrizzjoni tal-ftuħ u l-pressjoni ta' wara tal-pipe ta' l-exhaust għandhom ikunu aġġustati, għall-magni fejn ikun possibbli li jsir dak l-aġġustament, sal-limiti ta' fuq tal-manifattur, skond is-sezzjonijiet 2.2 u 2.3. Il-valuri massimi tal-momentum fil-veloċitajiet tat-test imsemmija għandhom ikunu stabbiliti bl-esperimentazzjoni sabiex ikunu kkalkulati l-valuri tal-momentum għall-moduli tat-test imsemmija. Għall-magni li ma jkunux iddisinjati biex jitħaddmu fuq skala ta' veloċità fuq kurva tal-momentum ta' tagħbija sħiħa, il-momentum massimu fil-veloċitajiet tat-test għandu jkun iddikjarat mill-manifattur. Is-setting tal-magna għal kull modula tat-test għandu jkun ikkalkulat bl-użu tal-formula: S = P + P L 100 - P AE meta: S ikun is-setting tad-dinamometru (kW), PM tkun is-saħħa massima osservata jew iddikjarata fil-veloċità tat-test taħt il-kondizzjonijiet tat-test (ara l-Appendiċi 2 ta' l-Anness VII) (kW), PAE tkun is-saħħa totali ddikjarata assorbita minn awżiljarji mqegħda fil-post għat-test (kW) u mhux meħtieġa mill-Appendiċi 3 ta' l-Anness VII, L tkun il-perċentwali tal-momentum imsemmi għall-modula tat-test. Jekk il-proporzjon ≥ 0,03 il-valur tal-PAE jista' jkun ivverifikat mill-awtorità teknika li tagħti l-approvazzjoni tat-tip. 3. ĠIRJA TA' PROVA 3.1. Installazzjoni tat-tagħmir tal-kejl Is-sondi ta' l-istrumentazzjoni u tat-teħid tal-kampjuni għandhom ikunu installati kif meħtieġ. Fl-użu ta' sistema ta' dilwizzjoni ta' flussi sħaħ għad-dilwizzjoni tal-gass ta' l-ispurgar, it-tubu ta' l-exhaust għandu jkun konness mas-sistema. 3.2. Qbid tas-sistema ta' dilwizzjoni u tal-magna Is-sistema ta' dilwizzjoni u l-magna għandhom jitqabbdu u jkunu msaħħnin sakemm it-temperaturi u l-pressjonijiet kollha jkunu saru stabbli b'tagħbija sħiħa u veloċità stmata (sezzjoni 3.5.2). 3.3. Aġġustament tal-proporzjon tad-dilwizzjoni It-total tal-proporzjon tad-dilwizzjoni mgħandux ikun ta' anqas minn erba'. Għas-sistemi ta' kontroll tal-konċentrazzjoni ta' CO2 jew NOx, il-kontenut ta' CO2 jew NOx ta' l-arja dilwita għandu jitkejjel fil-bidu u fl-aħħar ta' kull prova. Il-kejliet ta' konċentrazzjoni ta' CO2 jew NOx ta' l-isfond ta' qabel u ta' wara l-prova ta' l-arja dilwita għandhom ikunu "il ġewwa minn 100 ppm jew 5 ppm minn xulxin, rispettivament." Fl-użu ta' sistema ta' analiżi tal-gass dilwit ta' l-ispurgar, il-konċentrazzjonijiet rilevanti ta' l-isfond għandhom ikunu stabbiliti bit-teħid tal-kampjuni ta' l-arja dilwita f'borża ta' kampjuni matul is-sekwenza kompleta tal-provi. Il-konċentrazzjoni kontinwa (mhux tal-borża) tista' tittieħed fil-minimu tat-tliet punti, fil-bidu, fl-aħħar, u f'punt qrib in-nofs taċ-ċiklu u tittieħed il-medja. Fuq talba tal-manifattur il-kejliet ta' l-isfond jistgħu jitħallew barra. 3.4. Kontroll ta' l-analizzaturi L-analizzaturi ta' l-emissjonijiet għandhom ikunu ssettjati fuq iż-żero u mifruxa. 3.5. Ċiklu tat-test 3.5.1. L-ispeċifikazzjoni (ċ) tal-makkinarju skond is-sezzjoni 1A(iii) ta' l-Anness I. Iċ-ċikli tat-test li ġejjin għandhom ikunu segwiti fil-ħidma tad-dinamometru fuq il-magna tat-test skond it-tip mogħti tal-makkinarju: ċiklu D [1] : il-magni b'veloċità kostanti u tagħbija intermittenti bħal settijiet li jiġġeneraw; ċiklu G1 : l-applikazzjonijiet ta' veloċità intermedjarja li ma żżommhomx f'idejk; ċiklu G2 : l-applikazzjonijiet ta' veloċità stmata li ma żżommhomx f'idejk; ċiklu G3 : l-applikazzjonijiet li żżommhom f'idejk. 3.5.1.1. Moduli ta’ prova u fatturi ta’ piż Iċ-ċiklu D | In-numru tal-modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | | | | | | | Il-veloċità tal-magna | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | L-intermedju | L-intermedju | L-intermedju | L-intermedju | L-intermedju | Il-veloċità low-idle | It-tagħbija % [2] | 100 | 75 | 50 | 25 | 10 | | | | | | | Il-fattur ta' piż | 0,05 | 0,25 | 0,3 | 0,3 | 0,1 | | | | | | | Iċ-ċiklu G1 | In-numru tal-modula | | | | | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | Il-veloċità tal-magna | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità low-idle | It-tagħbija % | | | | | | 100 | 75 | 50 | 25 | 10 | 0 | Il-fattur ta' piż | | | | | | 0,09 | 0,2 | 0,29 | 0,3 | 0,07 | 0,05 | Iċ-ċiklu G2 | In-numru tal-modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | | | | | | 6 | Il-veloċità tal-magna | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità low-idle | It-tagħbija % | 100 | 75 | 50 | 25 | 10 | | | | | | 0 | Il-fattur ta' piż | 0,09 | 0,2 | 0,29 | 0,3 | 0,07 | | | | | | 0,05 | Iċ-ċiklu G3 | In-numru tal-modula | 1 | | | | | | | | | | 2 | In-numru tal-modula | Il-veloċità tal-magna | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità stmata | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità intermedjarja | Il-veloċità low-idle | It-tagħbija % | 100 | | | | | | | | | | 0 | Il-fattur ta' piż | 0,85 [3] | | | | | | | | | | 0,15 [3] | 3.5.1.2. L-għażla ta' ċiklu xieraq tat-test Jekk l-użu aħħari primarju tal-modula tal-magna jkun magħruf mela ċ-ċiklu tat-test jista' jintagħżel ibbażat fuq l-eżempji mogħtija fis-sezzjoni 3.5.1.3. Jekk l-użu aħħari primarju tal-magna mhuwiex ċert mela ċ-ċiklu xieraq tat-test għandu jintagħżel ibbażat fuq l-ispeċifikazzjoni tal-magna. 3.5.1.3. L-eżempji (l-elenku mhuwiex eżawrjenti) L-eżempji tipiċi huma għal: ċiklu D: is-settijiet li jiġġeneraw b'tagħbija intermittenti inklużi s-settijiet li jiġġeneraw abbord vapuri u ferroviji (mhux għall-propulsjoni), unitajiet li jkessħu, settijiet ta' saldatura; kompressuri tal-gass; ċiklu G1: magni ta' quddiem jew ta' wara mrikkba fuq il-magni għall-qtugħ tal-ħaxix fil-lawn; karettuni bil-mutur għal dawk li jilagħbu l-golf u għat-tagħmir tagħhom; apparat li jiknes il-lawn; il-magni rotatorji jew ċilindriċi għall-qtugħ tal-ħaxix fil-lawn irregolati min-nies li jkunu għaddejjin; tagħmir għat-tneħħija tas-silġ; tagħmir għall-ħelsien ta' l-iskart; ċiklu G2: ġeneraturi, pompi, saldaturi u kompressuri ta' l-arja li jistgħu jinġarru; jista' jinkludi wkoll tagħmir tal-lawn u tal-ġnien, li jaħdem b'veloċità stmata mill-magna; ċiklu G3: għodda biex iżżid il-kurrent tar-riħ; lupi; strumenti li jittrimmjaw is-sisien tal-ħaxix; apparati li jistgħu jinġarru li jitħaddmu bl-elettriku biex jaqtgħu l-injam bħas-serrieq; apparat rotatorju li jaħdem ir-raba'; apparat għat-traxxix; strumenti li jittrimmjaw l-ispag; tagħmir tal-vacuum. 3.5.2. Kondizzjonament tal-magna Il-ħidma tal-magna ftit sakemm tisħon u s-sistema għandha tkun f'veloċità u momentum massimi sabiex il-parametri tal-magna jkunu stabbli skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-manifattur. Nota: Il-perjodu ta' kondizzjonament għandu wkoll jimpedixxi l-influwenza tad-depożiti minn test ta' qabel fis-sistema ta' l-exhaust. Hemm ukoll perjodu meħtieġ ta' stabbilizzazzjoni bejn il-punti tat-test li ġie inkluż biex l-influwenzi minn punt għal punt jitnaqqsu. 3.5.3. Is-sekwenza tal-provi Iċ-ċikli tat-test G1, G2 jew G3 għandhom jitwettqu f'ordni axxendentali tan-numru tal-modula taċ-ċiklu in kwistjoni. Kull ħin għat-teħid tal-kampjun tal-modula għandu jkun ta' mill-anqas 180 s. Il-valuri tal-konċentrazzjoni ta' l-emissjoni ta' l-ispurgar għandhom jitkejjlu u jkunu reġistrati għall-aħħar 120 s tal-ħin tat-teħid tal-kampjuni rispettiv. Għal kull punt ta' kejl, it-tul tal-modula għandu jkun ta' dewmien biżżejjed biex jikseb l-istabbiltà termali tal-magna qabel il-bidu tat-teħid tal-kampjuni. It-tul tal-modula għandu jkun irreġistrat u rrapportat. (a) Għall-magni ttestjati bil-konfigurazzjoni tat-test ta' kontroll tal-veloċità tad-dinamometru: Matul kull modula taċ-ċiklu tat-test wara l-perjodu ta' transizzjoni tal-bidu, il-veloċità speċifikata għandha tinżamm "il ġewwa minn ± 1 % tal-veloċità stmata jew ± 3 min-1 ikun liema jkun l-akbar ħlief għal low idle li għandu jkun 'il ġewwa mit-tolleranzi ddikjarati mill-manifattur. Il-momentum speċifikat għandu jinżamm sabiex il-medja matul il-perjodu li fih jittieħdu l-kejliet ikun" il ġewwa minn ± 2 % tal-momentum massimu fil-veloċità tat-test. (b) Għall-magni ttestjati bil-konfigurazzjoni tat-test ta' control tat-tagħbija tad-dinamometru: Matul kull modula taċ-ċiklu tat-test wara l-perjodu ta' transizzjoni tal-bidu, il-veloċità speċifikata għandha tkun "il ġewwa minn ± 2 % tal-veloċità stmata jew ± 3 min-1 ikun liema jkun l-akbar, iżda għandha f'kull każ tinżamm" il ġewwa minn ± 5 %, ħlief għal low idle li għandu jkun 'il ġewwa mit-tolleranzi ddikjarati mill-manifattur. Matul kull modula taċ-ċiklu tat-test fejn il-momentum preskritt ikun ta' 50 % jew akbar tal-momentum massimu fil-veloċità ta' prova l-momentum medju speċifikat matul il-perjodu tal-ksib tad-data għandu jinżamm "il ġewwa minn ± 5 % tal-momentum preskritt. Matul il-moduli taċ-ċiklu tat-test meta l-momentum preskritt ikun ta' anqas minn 50 % tal-momentum massimu bil-veloċità tat -test il-momentum medju speċifikat matul il-perjodu tal-ksib tad-data għandu jinżamm 'il ġewwa minn tal-momentum preskritt jew ± 0,5 Nm ikun liema jkun l-akbar." 3.5.4. Reazzjoni ta' l-analizzatur Il-produzzjoni ta' l-analizzaturi għandu jkun irreġistrat fuq strip chart recorder jew imkejjla b'sistema ekwivalenti ta' ksib tad-data bil-gass ta' l-ispurgar jiġri mill-analizzaturi ta' mill-anqas matul l-aħħar 180 s ta' kull modula. Jekk it-teħid tal-kampjuni f'borża jiġi applikat għall-kejl dilwit ta' CO u CO2 (ara l-Appendiċi 1, sezzjoni 1.4.4), għandu jittieħed kampjun f'borża matul l-aħħar 180 s ta' kull modula, u l-borża tal-kampjun ikun analizzat u rreġistrat. 3.5.5. Kondizzjonijiet tal-magna Il-veloċità u t-tagħbija tal-magna, it-teħid tat-temperatura ta' l-arja u l-fluss tal-karburant ġol-magna għandhom jitkejjlu għal kull modula ladarba l-magna tkun ġiet stabbli. Kull data addizzjonali meħtieġa għall-kalkolu għandha tkun irreġistrata (ara l-Appendiċi 3, sezzjonijiet 1.1 u 1.2). 3.6. Kontroll ta' l-analizzaturi mill-ġdid Wara t-test ta' l-emissjoni għandhom jintużaw gass zero u l-gass ta' l-istess firxa għall-kontroll mill-ġdid. It-test għandu jitqies bħala aċċettabbli jekk id-differenza bejn iż-żewġ riżultati mkejla jkun ta' anqas minn 2 %. Appendiċi 1 1. IL-PROĊEDURI TA’ KEJL U TA’ TEĦID TAL-KAMPJUNI Il-komponenti tal-gass mitfugħa mill-magna ssottomessi għall-ittestjar għandhom jitkejlu bil-metodi deskritti fl-Anness VI. Il-metodi ta’ l-Anness VI jiddiskrivu s-sistemi analitiċi rrakkomandati għall-emissjonijiet tal-gass (sezzjoni 1.1). 1.1. Speċifikazzjoni tad-dinamometru Għandu jintuża dinamometru tal-magna b’karatteristiċi adegwati biex iwettaq iċ-ċikli tat-test deskritti fl-Anness IV, sezzjoni 3.5.1. L-istrumentazzjoni għall-kejl tal-momentum u l-veloċità għandha tippermetti l-kejl tas-saħħa tax-xaft il ġewwa mil-limiti mogħtija. Il-kalkoli addizzjonali jistgħu jkunu neċessarji. Il-preċiżjoni tat-tagħmir tal-kejl għandu jkun tali li ma jinqabżux it-tolleranzi massimi tal-figuri mogħtija fis-sezzjoni 1.3. 1.2. Il-fluss tal-karburant u l-fluss dilwit totali Għandhom jintużaw arloġġi tal-fluss tal-karburant bil-preċiżjoni mfissra fis-sezzjoni 1.3 biex ikejlu l-fluss tal-karburant li ser jintuża biex jikkalkula l-emissjonijiet (Appendiċi 3). Fl-użu ta’ sistema ta’ dilwizzjoni ta’ flussi sħaħ, il-fluss totali ta’ l-ispurgar dilwit (GTOTW) għandu jitkejjel b’ PDP jew CFV - Anness VI, sezzjoni 1.2.1.2. Il-preċiżjoni għandha tikkonforma mad-disposizzjoniet ta’ l-Anness III, Appendiċi 2, sezzjoni 2.2. 1.3. Preċiżjoni Il-kalibrar ta’ l-istrumenti kollha tal-kejl għandu jkun traċċabbli għall-i standards nazzjonali (internazzjonali) u għandu jħares il-ħtiġiet mogħtija fit-tabelli 2 and 3. Tabella 2 — Devjazzjonijiet permissibbli ta’ l-istrumenti għall-parametri li għandhom x’jaqsmu mal-magna Nru | Oġġett | Id-devjazzjoni permissibbli | 1 | Il-veloċità tal-magna | ± 2 % tal-qari jew ±1 % tal-valur massimu tal-magna jkun liema jkun l-akbar | 2 | Il-momentum | ± 2 % tal-qari jew ±1 % tal-valur massimu tal-magna jkun liema jkun l-akbar | 3 | Il-konsum tal-karburant [1] | ± 2 % tal-valur massimu tal-magna | 4 | Il-konsum ta’ l-arja [1] | ± 2 % tal-qari jew ±1 % tal-valur massimu tal-magna jkun liema jkun l-akbar | Tabella 3 — Devjazzjonijiet permissibbli ta’ l-istrumenti għall-parametri essenzali oħra Nru | Oġġett | Devjazzjoni permissibbli | 1 | Temperaturi ≤ 600 K | ± 2K assolut | 2 | Temperaturi ≥ 600 K | ± 1 % tal-qari | 3 | Il-pressjoni tal-gass ta’ l-ispurgar | ± 0, 2 kPa assolut | 4 | Ftuħ b’diversi nżul | ± 0, 05 kPa assolut | 5 | Pressjoni atmosferika | ± 0, 1 kPa assolut | 6 | Pressjonijiet oħra | ± 0, 1 kPa assolut | 7 | Umdità relattiva | ±3 % assolut | 8 | Umdità assoluta | ± 5 % tal-qari | 9 | Fluss ta’ l-arja dilwita | ± 2 % tal-qari | 10 | Fluss tal-gass ta’ l-ispurgar dilwit | ± 2 % tal-qari | 1.4. Determinazzjoni tal-komponenti tal-gass 1.4.1. L-ispeċifikazzjonijiet ġenerali ta’ l-analizzatur L-analizzaturi għandu jkollhom skala ta’ kejl xieraq għall-preċiżjoni meħtieġa għall-kejl tal-konċentrazzjonijiet tal-komponenti tal-gass ta’ l-ispurgar (sezzjoni 1.4.1.1). Huwa rrakkomandat li l-analizzaturi jitħaddmu b’tali mod li l-konċentrazzjoni mkejla taqa’ bejn il-15 % u l-100 % tad-daqs sħiħ. Jekk il-valur ta’ daqs sħiħ ikun ta’ 155 ppm (jew ppm C) jew anqas jew jekk jintużaw sistemi ta’ ġbid ta’ informazzjoni minn apparat ta’ memorja (computers, data loggers) li jipprovdu preċiżjoni u resoluzzjoni ta’ taħt il-15 % tad-daqs sħiħ il-konċentrazzjonijiet ta’ taħt il-15 % tad-daqs sħiħ huma aċċettabbli wkoll. F’dan il-każ, għandu jsir kalibrar addizzjonali biex jiżgura l-preċiżjoni tal-kurvi tal-kalibrar - Appendiċi 2, sezzjoni 1.5.5.2, ta’ dan l-Anness. The kompatibilità elettromanjetika (EMC) tat-tagħmir għandha tkun f’livell sabiex tnaqqas l-iżbalji addizzjonali. 1.4.1.1. Il-preċiżjoni L-analizzatur mgħandux jiddevja mill-punt nominali ta’ kalibrar b’aktar minn ± 2 % tal-qari matul is-skala sħiħa ta’ kejl ħlief għaż-żero, u ± 0,3 % tad-daqs sħiħ fiż-żero. Il-preċiżjoni għandha tkun determinata skond il-kejliet ta’ kalibrar mniżżla fis-sezzjoni 1.3. 1.4.1.2. Ir-rata tar-ripetizzjoni Ir-rata tar-ripetizzjoni għandha tkun tali li 2,5 darbiet iktar mill-ammont ta’ devjazzjoni ta’ grupp meħud f’kwantità kkalkulata ta’ l-10 reazzjonijiet ripetittivi għal kalibrar mogħti jew gass mifrux ma jkunx akbar minn ± 1 % tad-daqs sħiħ ta’ konċentrazzjoni għal kull skala wżata il fuq mill-100 ppm (jew ppmC) jew ± 2 % ta’ kull skala wżata ta’ taħt il-100 ppm (jew ppmC). 1.4.1.3. Il-ħsejjes Ir-reazzjoni mill-aqwa sa l-aqwa ta’ l-analizzatur għaż-żero u l-kalibrar jew il-gassijiet mifruxa madwar kull perjodu ta’ 10-s mgħandux jaqbeż it-2 % tad-daqs sħiħ fuq il-meddi kollha wżati. 1.4.1.4. Id-devjazzjoni żero Ir-reazzjoni żero hija mfissra bħala r-reazzjoni medja, inklużi l-ħsejjes, għal gass żero matul intervall ta’ żmien ta’ 30-s. Id-devjazzjoni tar-reazzjoni żero matul perjodu ta’ siegħa għandha tkun ta’ anqas minn 2 % tad-daqs sħiħ fuq l-iktar skala baxxa wżata. 1.4.1.5. Id-devjazzjoni tal-firxa Ir-reazzjoni mifruxa hija mfissra bħala r-reazzjoni medja, inklużi ħsejjes, għal gass imkejjel matul interval ta’ żmien ta’ 30-s. Id-devjazzjoni tar-reazzjoni mifruxa matul perjodu ta’ siegħa għandu jkun ta’ anqas minn 2 % tad-daqs sħiħ fuq is-skala l-aktar baxxa wżata. 1.4.2. Il-gass li jinxef Il-gassijiet ta’ l-ispurgar jistgħu jitkejjlu mxarrbin jew nixfin. Kull apparat li jnixxef il-gass, jekk użat, għandu jkollu effett mill-anqas fuq il-konċentrazzjoni tal-gassijiet imkejjla. Nixxiefa kimiċi mhumiex metodu aċċettabbli tat-tneħħija ta’ l-ilma mill-kampjun. 1.4.3. L-analizzaturi Is-sezzjonijiet 1.4.3.1 sa 1.4.3.5 jiddiskrivu l-prinċipji tal-kejl li għandhom jintużaw. Deskrizzjoni dettaljata tas-sistemi ta’ kejl hi mogħtija fl-Anness VI. Il-gassijiet li għandhom jitkejjlu għandhom ikunu analizzati bl-istrumenti li ġejjin. Għall-analizzaturi mhux lineari, l-użu ta’ ċirkuwiti magħmulin lineari hu permess. 1.4.3.1. L-analiżi ta’ l-ossidu tal-karbonju (CO) L-analizzatur ta’ l-ossidu tal-karbonju għandu jkun tat-tip ta’ assorbiment infra-aħmar li ma jixteridx (NDIR). 1.4.3.2. L-analiżi tad-dijossidu karboniku (CO2) L-analizzatur tad-dijossidu karboniku għandu jkun tat-tip ta’ assorbiment infra-aħmar li ma jixteridx (NDIR). 1.4.3.3. L-analiżi ta’ l-ossiġnu (O2) L-analizzaturi ta’ l-osseġenu għandhom ikunu tat-tipi ta’ rilevatur paramanjetiku (PMD), diossidu taż-żirkonju (ZRDO) jew apparat elettrokimiku li jagħti sinjal biex wieħed jista’ jsir jaf b’xi ħaġa (ECS). Nota : Mhumiex irrakkomandati apparati tad-diossidu taż-żirkonju li jagħtu sinjal biex wieħed jista’ jsir jaf b’xi ħaġa meta l-konċentrazzjonijiet ta’ HC u CO ikunu għolja bħal fil-każ ta’ magni li jaqbdu jaħdmu permezz ta’ spark bi ftit ħruq. L-apparati elettrokimiċi li jagħtu sinjali biex wieħed jista’ jsir jaf b’xi ħaġa għandhom ikunu kkumpensati għall-interferenza minn CO2 u NOX. 1.4.3.4. L-analiżi ta’ l-idrokarbon (HC) Għal teħid dirett tal-kampjuni tal-gass l-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jkun tat-tip tar-rilevatur tal-jonizzazzjoni bil-fjamma msaħħna (HFID) bir-rilevatur, valvuli, xogħol ta’ pajpijiet, eċċ., imsaħħna sabiex iżommu temperatura tal-gass ta’ 463 K ± 10 K (190 °C ± 10 °C). Għat-teħid tal-kampjuni tal-gass dilwit l-analizzatur ta’ l-idrokarbon għandu jkun jew tat-tip tar-rilevatur tal-jonizzazzjoni bil-fjamma msaħħna (HFID) jew tat-tip tar-rilevatur tal-jonizzazzjoni bil-fjamma (FID). 1.4.3.5. L-analiżi ta’ l-ossidi tan-nitroġenu (NOx) L-analizzatur ta’ l-ossidi tan-nitroġenu għandu jkun tat-tip ta’ rilevatur bl-emissjoni tad-dawl waqt reazzjoni kimika (CLD) jew rilevatur imsaħħan bl-emissjoni tad-dawl waqt reazzjoni kimika (HCLD) konvertitur NO2/NO, jekk imkejjel fuq bażi niexfa. Jekk imkejjel fuq bażi mxarrba, għandu jintuża HCLD b’konvertitur miżmum l fuq minn 328 K (55 °C), sakemm ikun sodisfatt il-kontroll bl-użu ta’ l-ilma (Anness III, Appendiċi 2, sezzjoni 1.9.2.2). Kemm għal CLD u kif ukoll HCLD, il-linja tat-teħid tal-kampjuni għandha tinżamm f’temperatura tal-ħajt ta’ 328 K sa 473 K (55 °C sa 200 °C) sal-konvertitur għall-kejl tan-niexef, u sa l-analizzatur għall-kejl ta’ l-imxarrab. 1.4.4. It-teħid tal-kampjuni għall-emissjonijiet tal-gass Jekk il-komposizzjoni tal-gass ta’ l-ispurgar tkun influwenzata minn xi sistema ta’ spurgar wara t-trattament, il-kampjun ta’ l-ispurgar għandu jittieħed mill-parti ta’ isfel tal-ħruġ mill-apparat. Is-sonda tat-teħid tal-kampjuni ta’ l-ispurgar għandha tkun fuq naħa ta’ pressjoni għolja tas-silencer, iżda l bogħod mill-fetħa ta’ l-exhaust kemm jista’ jkun. Biex tiżgura t-taħlita kompleta ta’ l-ispurgar tal-magna qabel l-estrazzjoni tal-kampjun, tista’ tiddaħħal b’mod mhux obbligatorju kavità tat-taħlita bejn l-iżbokk tas-silencer u s-sonda tal-kampjun. Il-volum intern tal-kavità tat-taħlita mgħandux ikun anqas minn 10 darbiet daqs l-ispostament taċ-ċilindru tal-magna taħt il-prova u għandu jkun bejn wieħed u ieħor ta’ dimensjonijiet indaqs fil-għoli, wisa’ u fond, billi jixbaħ lill-kubu. Il-kavità tat-taħlita għandha tinżamm żgħira daqs kemm hu prattikabbli u għandha tkun akkoppjata mill-qrib kemm jista’ jkun mal-magna. Il-linja ta’ l-exhaust li titlaq mill-kavità tat-taħlita tas-silencer għandha testendi sa’ mill-anqas 610 mm l hemm mill-lokazzjoni tas-sonda tal-kampjun u tkun ta’ daqs biżżejjed biex tnaqqas il-pressjoni li ma terġgħax tmur lura. It-temperatura tal-wiċċ ta’ ġewwa tal-kavità tat-taħlita għandha tinżamm "l fuq mit-temperatura li fiha tissawwar in-nida tal-gassijiet ta’ l-ispurġar u l-inqas temperatura ta’ 338 oK (65 °C) tkun irrakkomandata." Il-komponenti kollha jistgħu jitkejjlu b’mod mhux obbligatorju dritt fit-tubu ta’ dilwizzjoni, jew bit-teħid tal-kampjuni f’borża u l-kejl sussegwenti tal-konċentrazzjoni fil-borża tal-kampjuni. Appendiċi 2 1. IL-KALIBRAR TA' L-ISTRUMENTI ANALITIĊI 1.1. Introduzzjoni Kull analizzatur għandu jkun ikkalibrat tant ta' spiss kemm ikun neċessarju biex iwettaq il-ħtiġiet ta' preċiżjoni ta' dan l-i standard. Il-metodu ta' kalibrar li għandu jintuża huwa deskritt f'dan il-paragrafu g 1, sezzjoni 1.4.3. 1.2. Il-gassijiet ta' kalibrar It-tul ta' żmien kemm il-gassijiet ta' kalibrar jistgħu jibqgħu tajbin għandu jkun rispettat. Id-data ta' l-għeluq tal-gassijiet ta' kalibrar iddikjarata mill-manifattur għandha tkun irreġistrata. 1.2.1 Il-gassijiet puri Il-purità meħtieġa tal-gassijiet hija mfissra mill-limiti ta' kontaminazzjoni mogħtija taħt. Il-gassijiet li ġejjin għandhom ikunu disponibbli għall-ħidma: - nitroġenu purifikat (kontaminazzjoni < = 1 ppm C, < = 1 ppm CO, < = 400 ppm CO2, < = 0,1 ppm NO), - ossiġnu purifikat (purità >99,5 Vol.- % O2), - it-taħlita idroġenu-elju (40 ± 2 % idroġenu, il-bilanċ ta' l-elju); kontaminazzjoni < = 1 ppm C, < = 400 ppm CO2, - arja sintetika ppurifikata (kontaminazzjoni < = 1 ppm C, < = 1 ppm CO, < = 400 ppm CO2, < = 0,1 ppm NO (il-kontenut ta' l-ossiġnu bejn it-18 % u l-21 % vol). 1.2.2 Il-kalibrar u l-gassijiet mifruxa It-taħlita ta' gassijiet li għandhom il-komposizzjonijiet kimiċi li ġejjin għandhom ikunu disponibbli: - C3H8 u l-arja sintetika purifikata (ara s-sezzjoni 1.2.1), - CO u nitroġenu purifikat, - u nitroġenu purifikat (l-ammont ta' NO2 li jinsab f'dan il-gass ta' kalibrar mgħandux jaqbeż il-5 % tal-kontenut ta' NO), - CO2 u nitroġenu purifikat, - CH4 u l-arja sintetika purifikata, - C2H6 u l-arja sintetika purifikata. Nota : Għaqdiet oħra ta' gassijiet jitħallew sakemm il-gassijiet ma jirreaġixxux kimikament ma' xulxin. Il-konċentrazzjoni vera ta' gass ta' kalibrar u mifrux għandu jkun il ġewwa minn ± 2 % tal-valur nominali. Il-konċentrazzjonijiet ta' gass ta' kalibrar għandhom ikunu mogħtija fuq bażi ta' volum (persentaġġ ta' volum jew volum ppm). Il-gassijiet użati għall-kalibrar u l-firxa jistgħu jinkisbu wkoll permezz ta' apparati ta' taqbil ta' eżattezza (dividers ta' gassijiet), dilwizzjoni b' N2 purifikat jew b'arja sintetika purifikata. Il-preċiżjoni ta' l-apparat li jħallat għandu jkun tali li l-konċentrazzjoni tal-gassijiet dilwiti ta' kalibrar tkun preċiża sa 'l ġewwa minn ± 1,5 %. Din il-preċiżjoni timplika li l-gassijiet primarji wżati għall-qbil għandhom ikunu magħrufa sa preċiżjoni ta' mill-anqas ± 1 %, traċċabbli għall-i standards ta' gass nazzjonali jew internazzjonali. Il-verifikazzjoni għandha titwettaq f'bejn 15 % u 50 % tad-daqs sħiħ għal kull kalibrar li jinkorpora apparat ta' taqbil. B'mod mhux obbligatorju, l-apparat ta' taqbil jista' jkun ikkontrollat b'istrument, li skond in-natura jkun lineari, bħala eżempju l-użu tal-gass NO b'CLD. Il-valur mifrux ta' l-istrument għandu jkun aġġustat bil-gass imkejjel konness b'mod dirett ma' l-istrument. L-apparat ta' taqbil għandu jkun kontrollat fis-settings użati u l-valur nominali għandu jitqabbel mal-konċentrazzjoni mkejjla ta' l-istrument. Din id-differenza għandha f'kull punt tkun il ġewwa minn ± 0,5 % tal-valur nominali. 1.2.3 Il-kontroll ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu Il-gassijiet ta' kontroll ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu għandhom ikollhom fihom il-propan b' 350 ppm C ± 75 ppm C ta' l-idrokarbon. Il-valur ta' konċentrazzjoni għandu jkun stabbilit mat-tolleranzi ta' gas ta' kalibrar b'analiżi kromatografika tat-total ta' l-idrokarboni biż-żjieda ta' l-impuritajiet jew b'taqbil dinamiku. In-nitroġenu għandu jkun id-dilwent predominanti bil-bilanċ ta' l-ossiġnu. It-taqbil meħtieġ għat-testjar tal-magna li taħdem bil-gażolina huwa kif ġej: O2 konċentrazzjoni ta' interferenza | Bilanċ | 10 (9 sa 11) | In-nitroġenu | 5 (4 sa 6) | In-nitroġenu | 0 (0 sa 1) | In-nitroġenu | 1.3. Il-proċedura ta' ħidma għall-analizzaturi u s-sistema tat-teħid ta' kampjuni Il-proċedura ta' ħidma għall-analizzaturi għandha ssegwi l-istruzzjonijiet ta' kif tagħmilhom jiffunzjonaw u l-ħidma tal-manifattur ta' l-istrument. L-anqas ħtiġiet mogħtija f'sezzjonijiet 1.4 sa 1.9 għandhom ikunu inklużi. Għall-istrumenti tal-laboratorju bħalma huma l-GC u l-kromatografija likwida ta' kapaċità għolja (HPLC) is-sezzjoni 1.5.4 biss għandha tapplika. 1.4. Il-prova tal-ħruġ tal-gass Għandha titwettaq prova tal-ħruġ tal-gass mis-sistema. Is-sonda għandha tkun skonnessa mis-sistema ta' l-exhaust u t-tarf msadd. Il-pompa ta' l-analizzatur għandha tinxtegħel. Wara perjodu tal-bidu ta' stabbilizzazzjoni l-arloġġi tal-fluss kollha għandhom jaqraw żero. Jekk le, il-linji tat-teħid tal-kampjuni għandhom ikunu kkontrollati u n-nuqqas ikkoreġut. Il-massimu rata tal-ħruġ tal-gass permess fin-naħa tal-vakwu għandha tkun ta' 0,5 % tar-rata ta' fluss fl-użu għall-porzjoni tas-sistema li qed tkun ikkontrollata. Il-flussi ta' l-analizzatur u l-flussi tal-kanal sekondarju jistgħu jintużaw biex ikunu stmati r-rati ta' fluss fl-użu. B'mod alternattiv, is-sistema tista' tkun evakwata sa pressjoni ta' mill-anqas 20 kPa vakwu (80 kPa assolut). Wara perjodu tal-bidu ta' stabbilizzazzjoni iż-żieda fil-pressjoni δp (kPa/min) fis-sistema mgħandhiex taqbeż: δp = p/V × 0,005 × fr Fejn: Vsyst = il-volum tas-sistema (l) fr = ir-rata ta' fluss tas-sistema (l/min) Metodu ieħor huwa l-introduzzjoni ta' bidla tal-pass ta' konċentrazzjoni fil-bidu tal-linja tat-teħid tal-kampjuni bil-bdil minn żero għall-gass mifrux. Jekk wara perjodu adegwat ta' żmien il-qari juri konċentrazzjoni aktar baxxa mqabbla mal-konċentrazzjoni mdaħħla, dan jipponta lejn problemi ta' kalibrar jew ħruġ ta' gass. 1.5. Proċedura ta' kalibrar 1.5.1 L-immuntar ta' l-istrumenti L-immuntar ta' l-istrumenti għandu jkun kalibrat u l-kurvi ta' kalibrar ikkontrollati għall-gassijiet standard. L-istess rati tal-fluss tal-gass għandhom jintużaw bħal meta jittieħed il-gass ta' l-exhaust. 1.5.2. Il-ħin biex jisħnu Il-ħin biex jisħnu għandu jkun skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-manifattur. Jekk mhux speċifikat, mill-anqas sagħtejn huwa rakkomandat biex l-analizzaturi jisħnu. 1.5.3. L-analizzatur NDIR u HFID L-analizzatur NDIR għandu jkun issettjat, skond il-bżonn, u għandha ssir l-aħjar użu mill-fjamma tal-kombustjoni tal-analizzatur HFID (sezzjoni 1.9.1). 1.5.4. GC u HPCL Iż-żewġ strumenti għandhom ikunu kalibrati skond il-prattika tajba tal-laboratorju u r-rakkomandazzjonijiet tal-manifattur. 1.5.5. L-istabbiliment tal-kurvi ta' kalibrar 1.5.5.1. Linji ta' gwida ġenerali (a) Kull skala ta' ħidma li tintuża normalment għandha tkun kalibrata. (b) L-użu ta' l-arja sintetika purifikata (jew nitroġenu), l-analizzaturi CO, CO2, NOx u HC għandhom ikunu ssettjati fuq iż-żero. (ċ) Il-gassijiet ta' kalibrar xierqa għandhom jiddaħħlu fl-analizzaturi, il-valuri reġistrati, u l-kurvi ta' kalibrar stabbiliti. (d) Għall-meddi kollha ta' l-istrumenti ħlief għall-iskala l-aktar baxxa, il-kurva ta' kalibrar għandha tkun stabbilita b'mill-anqas 10 punti ta' kalibrar (eskluż iż-żero) spazjati b'mod ugwali. Għall-iskala l-aktar baxxa ta' l-istrument, il-kurva ta' kalibrar għandha tkun stabbilita b'mill anqas 10 punti ta' kalibrar (eskluż iż-żero) spazjati sabiex nofs il-punti ta' kalibrar jitqegħdu taħt il-15 % tad-daqs sħiħ ta' l-analizzatur u l-bqija jitqegħdu l fuq mill-15 % tad-daqs sħiħ. Għall-meddi kollha l-ogħla konċentrazzjoni nominali għandha tkun daqs jew ogħla minn 90 % tad-daqs sħiħ. (e) Il-kurva ta' kalibrar għandha tkun kalkulata bil-metodu ta' l-anqas kwadri. Tista' tintuża ekwazzjoni lineari li hi l-aħjar mod ta' qbil jew mhux lineari. (f) Il-punti ta' kalibrar mgħandhomx ikunu differenti mill-linja ta' l-anqas kwadri u l-aħjar mod ta' qbil b'aktar minn ± 2 % tal-qari jew ± 0,3 % tad-daqs sħiħ ikun liema jkun l-akbar. (g) Is-setting żero għandu jkun ikkontrollat mill-ġdid u l-proċedura ta' kalibrar irripetut, jekk ikun hemm il-bżonn. 1.5.5.2. Metodi alternattivi Jekk jista' jintwera li t-teknoloġija alternattiva (bħala eżempju, computer, swiċċ tad-distanza kkontrollat elettronikament, eċċ) tista' tagħti preċiżjoni ekwivalenti, mela dawn l-alternattivi jistgħu jintużaw. 1.6. Verifika tal-kalibrar Kull skala ta' ħidma wżata normalment għandha tkun ikkontrollata qabel kull analiżi skond il-proċedura li ġejja. Il-kalibrar huwa kkontrollat bl-użu ta' gass żero u gass mifrux li l-valur nominali tagħhom huwa ta' aktar minn 80 % tad-daqs sħiħ ta' l-iskala ta' kejl. Jekk, għaż-żewġ punti meqjusa, il-valur misjub ma jvarjax b'aktar minn ± 4 % tad-daqs sħiħ mill-valur ta' referenza ddikjarat, il-parametri ta' aġġustament jistgħu jitbiddlu. Jekk dan ma jkunx il-każ, il-gass mifrux għandu jkun ivverifikat jew kurva ta' kalibrar ġdida għandha tkun stabbilita skond is-sezzjoni 1.5.5.1. 1.7. Il-kalibrar ta' l-analizzatur tal-gass li wieħed jittraċċa bih għall-kejl tal-fluss ta' l-ispurgar L-analizzatur għall-kejl tal-konċentrazzjoni tal-gass li wieħed jittraċċa bih għandu jkun ikkalibrat bl-użu tal-gass standard. Il-kurva ta' kalibrar għandha tkun stabbilita b'mill-anqas 10 punti ta' kalibrar (eskluż iż-żero) spazjati sabiex nofs il-punti ta' kalibrar jitqegħdu bejn l-4 % u l-20 % tad-daqs sħiħ ta' l-analizzatur u l-bqija jkunu f'bejn l-20 % u l-100 % tad-daqs sħiħ. Il-kurva ta' kalibrar għandha tkun ikkalkulata bil-metodu ta' l-anqas kwadri. Il-kurva ta' kalibrar mgħandhiex tvarja b'aktar minn ± 1 % tad-daqs sħiħ mill-valur nominali ta' kull punt ta' kalibrar, fl-iskala ta' bejn l-20 % u l-100 % tad-daqs sħiħ. Hija wkoll ma tistax tvarja b'aktar minn ± 2 % tal-qari mill-valur nominali fl-iskala ta' bejn l-4 % u l-20 % tad-daqs sħiħ. L-analizzatur għandu jkun issettjat fuq iż-żero u mifrux qabel il-ġirja ta' prova bl-użu ta' gass żero u gass imkejjel li l-valur nominali tagħhom ikun ta' aktar minn 80 % tad-daqs sħiħ ta' l-analizzatur. 1.8. Il-prova ta' l-effiċjenza tal-konvertitur L-effiċjenza tal-konvertitur użat għall-konverżjoni ta' l-NO2 f'NO jiġi ppruvat kif mogħti f'sezzjonijiet 1.8.1 sa 1.8.8 (figura 1 ta' l-Anness III, Appendiċi 2). 1.8.1. L-istruttura tat-test L-użu ta' l-istruttura tat-test kif muri f'figura 1 ta' l-Anness III u l-proċedura hawn l isfel, l-effiċjenza tal-konvertituri tista' tkun ippruvata permezz ta' ożonatur. 1.8.2. Kalibrar Is-CLD u l-HCLD għandhom ikunu kkalibrati fl-iskala ta' ħidma l-aktar komuni li ssegwi l-ispeċifikazzjonijiet tal-manifattur bl-użu tal-gass żero u mifrux (il-kontenut ta' l-NO li għandu jammonta għal xi 80 % tal-iskala ta' ħidma u l-konċentrazzjoni ta' NO2 tat-taħlita tal-gass għal anqas minn 5 % tal-konċentrazzjoni ta' NO). L-analizzatur ta' NOx għandu jkun fil-modula ta' l-NO sabiex il-gass mifrux ma jgħaddiex mill-konvertitur. Il-konċentrazzjoni indikata għandha tiġi reġistrata. 1.8.3. Il-kalkolu L-effiċjenza tal-konvertitur il-NOx huwa kkalkolat kif ġej: L - Effiċjenza = × 100 Fejn: a = konċentrazzjoni ta' NOx skond is-sezzjoni 1.8.6 b = konċentrazzjoni ta' NOx skond is-sezzjoni 1.8.7 c = konċentrazzjoni ta' NO skond is-sezzjoni 1.8.4 d = konċentrazzjoni ta' NO skond is-sezzjoni 1.8.5. 1.8.4. Iż-żjieda ta' l-ossiġnu Permezz ta' biċċa apparat fil-forma ta' T, l-ossiġnu jew l-arja żero hija miżjuda kontinwament mal-fluss tal-gass sakemm il-konċentrazzjoni indikata tkun bejn wieħed u ieħor 20 % anqas mill-konċentrazzjoni ta' kalibrar indikat kif mogħtija fis-sezzjoni 1.8.2 (L-analizzatur huwa fil-modula NO.) Il-konċentrazzjoni indikata (c) għandha tkun reġistrata. L-ożonatur jinżamm di-attivat matul il-proċess. 1.8.5 L-Attivazzjoni ta' l-ożonatur L-ożonatur issa huwa attivat sabiex jiġġenera biżżejjed ożonu biex iġib il-konċentrazzjoni ta' NO 'l isfel sa bejn wieħed u ieħor 20 % (minimu ta' 10 %) tal-konċentrazzjoni tal-kalibrar mogħtija fis-Sezzjoni 1.8.2. Il-konċentrazzjoni indikata (d) għandha tkun reġistrata. (L-analizzatur hu fil-modula NO.) 1.8.6 Il-modula ta' NOx L-analizzatur ta' NO mbagħad jinqaleb għall-modula NOx sabiex it-taħlita tal-gass (li tikkonsisti fi NO, NO2, O2 u N2) issa tgħaddi mill-konvertitur. Il-konċentrazzjoni indikata (a) għandha tkun reġistrata. (L-analizzatur ikun fil-modula NOx.) 1.8.7. Di-attivazzjoni ta' l-ożonatur L-ożonatur huwa issa di-attivat.. It-taħlita tal-gassijiet deskritta fis-Sezzjoni 1.8.6 tgħaddi mill-konvertitur għal ġor-rilevatur. Il-konċentrazzjoni indikata (b) għandha tkun reġistrata. (L-analizzatur ikun fil-modula NOx.) 1.8.8. Il-modula ta' NO Maqlub għall-modula ta' NO bl-ożonatur di-attivat, il-fluss ta' l-ossiġnu jew ta' l-arja sintetika jkun mitfi wkoll. Il-qari ta' NOx ta' l-analizzatur mgħandux ivarja b'iżjed minn ± 5 % mill-valur imkejjel skond is-sezzjoni 1.8.2. (L-analizzatur ikun fil-modula ta' NO.) 1.8.9. Intervall tat-test L-effiċjenza tal-konvertitur għandha tkun ikkontrollata ta' kull xahar. 1.8.10. Il-ħtieġa ta' l-effiċjenza L-effiċjenza tal-konvertitur mgħandhiex tkun anqas minn 90 %, iżda effiċjenza ogħla ta' 95 % tkun ferm irrakkomandata. Nota : Jekk, bl-analizzatur fl-aktar skala komuni, l-ożonatur ma jistax jagħti tnaqqis minn 80 % għal 20 % skond is-sezzjoni 1.8.5, f'dak il-każ l-ogħla skala li għandha tagħti t-tnaqqis għandha tintuża 1.9. Aġġustament tal-FID 1.9.1. Ottimizzazzjoni tar-rispons tar-rilevatur L-HFID għandu jkun aġġustat kif speċifikat mill-manifattur ta' l-istrument. Gass mifrux ta' propenju fl-arja għandu jintuża sabiex ikun ottimizzat ir-rispons fuq l-iskala l-aktar komuni tal-ħidma. Bir-rati tal-karburant u tal-fluss ta' l-arja stabbiliti skond ir-rakkomandazzjonijiet tal-manifattur, gas tal-firxa ta' 350 ± 75 ppm C għandu jkun introdott fl-analizzatur. Ir-rispons mogħti fi fluss tal-karburant stabbilit għandu jkun determinat mid-differenza bejn ir-rispons tal-gass mifrux u r-rispons tal-gass taż-żero. Il-fluss tal-karburant għandu jkun aġġustat b'mod inkrementali 'l fuq u "l isfel mill-ispeċifikazzjoni tal-manifattur. Ir-rispons tal-firxa u taż-żero f'dawn il-livelli tal-fluss tal-karburant għandu jkun reġistrat. Id-differenza bejn ir-rispons tal-firxa u taż-żero għandha tkun pinġuta u l-fluss tal-karburant aġġustat għan-naħa r-rikka tal-kurva. Dan huwa s-setting tar-rata tal-fluss tal-bidu, li jista' jkollu bżonn ta' aktar ottimizzazzjoni skond ir-riżultati tal-fattur tar-rispons ta' l-idrokarburi u l-kontroll ta' interferenza ta' l-ossiġnu skond is-sezzjonijiet 1.9.2 u 1.9.3." Jekk l-interferenza ta' l-ossiġnu jew il-fatturi tar-rispons ta' l-idrokarburi ma jilħqux l-ispeċifikazzjonijiet li ġejjin, il-fluss ta' l-arja għandu jkun aġġustat biż-żjied "l fuq u 'l isfel mill-ispeċifikazzjonijiet tal-manifattur, is-sezzjonijiet 1.9.2 u 1.9.3 għandhom ikunu ripetuti għal kull fluss." 1.9.2. Fatturi tar-rispons ta' l-idrokarburi L-analizzatur għandu jkun kalibrat bl-użu tal-propenju fl-arja u bl-arja sintetika ppurifikata, skond is-sezzjoni 1.5. Il-fatturi tar-rispons għandhom ikunu stabbiliti waqt l-introduzzjoni ta' analizzatur fis-servizz u wara intervalli maġġuri fis-servizz. Il-fattur tar-rispons (Rf) għal speċji partikolari ta' l-idrokarburi huwa l-proporzjon tal-qari DIF C1 għall-konċentrazzjoni tal-gass fiċ-ċilindru espress fi ppm C1. Il-konċentrazzjoni tal-gass tat-test għandu jkun fil-livell li jagħti rispons ta' bejn wieħed u ieħor 80 % tal-iskala kollha. Il-konċentrazzjoni għandha tkun magħrufa bi preċiżjoni ta' ± 2 % b'referenza għal standard gravimetriku espress f'volum. B'żieda ma dan, iċ-ċilindru tal-gass għandu jkun kondizzjonat minn qabel għal 24 siegħa f'temperatura ta' 298 K (25 oĊ) ± 5 K. Il-gassijiet tat-testijiet li għandhom jintużaw u l-fattur tar-rispons rakkomandat huma kif ġejjin: - il-metanju, u l-arja sintetika purifikata: 1,00 < = Rf < = 1,15 - il-propilina u l-arja sintetika purifikata: 0,90 < = Rf < = 1,1 - toluene, u l-arja sintetika purifikata: 0,90 < = Rf < = 1,10. Dawn il-valuri huma relattivi għal-fattur tar-rispons (Rf) ta' 1,00 għall-propenju u l-arja sintetika ppurifikata. 1.9.3. Kontroll għall-interferenza ta' ossiġnu Il-kontroll għall-interferenza ta' ossiġnu għandu jkun stabbilit waqt l-introduzzjoni ta' analizzatur fis-servizz u wara intervalli maġġuri fis-servizz. Għandha tintgħażel skala fejn il-gassijiet ta' kontroll għall-interferenza ta' l-ossiġnu għandhom jaqgħu fl-ogħla 50 %. It-test għandu jitmexxa bit-temperatura tal-forn issettjat kif meħtieġ. Il-gassijiet ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu huma speċifikati fis-sezzjoni 1.2.3. (a) L-analizzatur għandu jkun issettjat fuq iż-żero. (b) L-analizzatur għandu jkun mifrux bit-taħlita ta' 0 % ossiġnu għall-magni li jaħdmu bil-gażolina. (ċ) Ir-rispons żero għandu jkun ikkontrollat għal darb'oħra. Jekk inbidel b'aktar minn 0,5 % tad-daqs sħiħ is-subsezzjonijiet (a) u (b) ta' din is-sezzjoni għandhom ikunu ripetuti. (d) Għandhom jiddaħħlu l-gassijiet ta' kontroll ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu ta' 5 % u 10 %. (e) Ir-rispons żero għandu jkun ikkontrollat għal darb'oħra. Jekk inbidel b'aktar minn ± 1 % tad-daqs sħiħ, it-test għandu jkun ripetut. (f) L-interferenza ta' l-ossiġnu (% O2I) għandha tkun ikkalkulata għal kull taħlita f'stadju (d) kif ġej: O I = × 100 ppm C = AD fejn: A = il-konċentrazzjoni ta' idrokarbarbur (ppm C) tal-gass mifrux użat f'subsezzjoni (b) B = il-konċentrazzjoni ta' idrokarbarbur (ppm C) tal-gassijiet ta' kontroll ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu wżati f'subsezzjoni (d) C = ir-rispons ta' l-analizzatur D = il-perċentwali tar-rispons ta' l-analizzatur ta' daqs sħiħ mħabba f'A (g) Il-% ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu (% O2I) għandu jkun anqas minn ± 3 % għall-gassijiet meħtieġa ta' kontroll ta' l-interferenza ta' l-ossiġnu qabel l-ittestjar. (h) Jekk l-interferenza ta' l-ossiġnu tkun akbar minn ± 3 %, il-fluss ta' l-arja "l fuq u 'l isfel mill-ispeċifikazzjonijiet tal-manifattur għandhom ikunu aġġustati biż-żjieda, bir-ripetizzjoni tas-sezzjoni 1.9.1 għal kull fluss." (i) Jekk l-interferenza ta' l-ossiġnu tkun akbar minn ± 3 %, wara l-aġġustament tal-fluss ta' l-arja, il-fluss tal-fuel u minn hemm "il quddiem il-fluss tal-kampjun għandu jkun ivvarjat, bir-ripetizzjoni tas-sezzjoni 1.9.1 għal kull setting ġdid." (j) Jekk l-interferenza ta' l-ossiġenu jkun għadu akbar minn ± 3 %, l-analizzatur, il-fuel FID, jew l-arja tal-burner għandha tissewwa jew terġa' tieħu postha qabel l-ittestjar. Din is-sezzjoni għandha tkun ripetuta bit-tagħmir jew gassijiet msewwija jew sostitwiti. 1.10. L-effetti ta' l-interferenza bl-analizzaturi ta' CO, CO2, NOx u O2 Gassijiet apparti minn dawk analizzati jistgħu jinterferixxu fil-qari f'diversi modi. Interferenza pożittiva sseħħ fl-istrumenti ta' l-NDIR u PMD meta l-gas li jinterferixxi jagħti l-istess effett bħall-gass li jitkejjel, imma għal kwantità anqas. Interferenza negattiva sseħħ fl-istrumenti ta' NDIR meta l-gass li jinterferixxi jwessa' l-banda ta' l-assorbiment tal-gass li jitkejjel, u fl-istrumenti tad-CLD meta l-gass li jinterferixxi jifga r-radjazzjoni. Il-kontrolli għall-interferenza fis-sezzjonijiet 1.10.1 u 1.10.2 għandhom isiru qabel l-użu inizzjali ta' l-analizzatur u wara intervalli maġġuri tas-servizz, iżda mill-anqas ta' darba fis-sena. 1.10.1. Kontroll għall-interferenza ta' l-analizzatur ta' CO Ilma u CO2 jistgħu jinterferixxu mal-kapaċità ta' l-analizzatur ta' CO. B'hekk gass mifrux ta' CO2 li għandu konċentrazzjoni ta' 80 sa 100 % tad-daqs sħiħ tal-iskala massima ta' ħidma wżata waqt it-testjar għandu jgħaddi fil-forma ta' bżieżaq mill-ilma fit-temperatura tal-kamra u r-rispons ta' l-analizzatur ikun reġistrat Ir-rispons ta' l-analizzatur mgħandux ikun iżjed minn 1 % tad-daqs sħiħ għal skali ugwali jew ogħla minn 300 ppm jew iżjed minn 3 ppm għall-iskali ta' taħt it-300 ppm. 1.10.2. Il-kontrolli ta' l-analizzatur tan-nuqqas ta' NOx Iż-żewġ gassijiet konċernati għal analizzaturi CLD (u HCLD) huma CO2 u l-fwar ta' l-ilma. Ir-rispons tan-nuqqas ta' dawn il-gassijiet huma proporzjonali għall-konċentrazzjonijiet tagħhom, u b'hekk jeħtieġu teknikalitajiet tat-test biex ikunu stabbiliti n-nuqqassijiet fl-ogħla konċentrazzjonijiet mistennija kif misjuba waqt it-testijiet. 1.10.2.1. Kontroll għan-nuqqas ta' CO2 Gass tal-firxa ta' CO2 li għandu konċentrazzjoni ta' 80 sa 100 % tad-daqs sħiħ tal-iskala massima ta' ħidma għandu jgħaddi minn analizzatur NDIR u l-valur tas-CO2 jkun reġistrat bħala A. Imbagħad għandu jkun iddilwit bejn wieħed u ieħor 50 % b'gass tal-firxa ta' NO u mgħoddi mill-NDIR u (H)CLD bil-valuri ta' CO2 u NO rreġistrati bħala B u C, rispettivament. Il-kurrent ta' CO2 għandu jkun maqtugħ u l-gass tal-firxa ta' NO biss għandu jkun mgħoddi mill-(H)CLD u l-valur ta' NO jkun reġistrat bħala D. In-nuqqas, li mgħandux ikun akbar minn 3 % tad-daqs sħiħ, għandu jkun kalkulat bil-mod li ġej: % CO tan-nuqqas = – × 100 fejn: A : Il-konċentrazzzjoni ta' CO2 mhux iddilwit imkejjel permezz ta' l-NDIR % B : il-konċentrazzjoni ta' CO2 iddilwit imkejjel permezz ta' l-NDIR % Ċ : il-konċentrazzjoni ta' NO iddilwit imkejjel permezz ta' CLD fi ppm D : il-konċentrazzjoni ta' NO mhux iddilwit imkejjel permezz ta' CLD fi ppm Metodi alternattivi ta' dilwizzjoni u kwantifikazzjoni tal-valuri tal-gass mifrux ta' CO2 u NO, bħalma huma t-taħlit/taqbil dinamiku, jistgħu jintużaw. 1.10.2.2. Il-kontroll tan-nuqqas ta' l-ilma Dan il-kontroll japplika biss għall-konċentrazzjoni ta' gass niedi. Il-kalkulazzjoni tan-nuqqas ta' l-ilma għandha tikkonsidra it-tidwib tal-gass tal-firxa ta' NO mal-fwar ta' l-ilma u t-tqabbil tal-konċentrazzjoni tal-fwar ta' l-ilma tat-taħlita ma' dak mistenni waqt tat-test. Gass tal-firxa ta' NO li għandu konċentrazzjoni ta' 80 sa 100 % tad-daqs sħiħ għall-iskala ta' ħidma normali għandu jkun mgħoddi mill-(H)CLD u l-valur ta' NO jkun irreġistrat bħala D. Il-gass ta' NO għandu jkun mgħoddi f'forma ta' bżieżaq mill-ilma fit-temperatura ambjentali u mgħoddi minn (H)CLD l-valur ta' NO jkun irreġistrat bħala C. It-temperatura ta' l-ilma għandha tkun determinata u reġistrata bħala F. Il-pressjoni tas-saturazzjoni tal-fwar tat-taħlita li tikkorrispondi mat-temperatura ta' l-ilma meta jsiru l-bżieżaq (F) għandha tkun determinata u reġistrata bħala G. Il-konċentrazzjoni tal-fwar ta' l-ilma (fi %) tat-taħlita għandha tkun kalkolata kif hu ġej: H = 100 × GpB u reġistrata bħala H. Il-konċentrazzjoni ta' gass tal-firxa ta' NO ddilwit mistenni (fi fwar ta' l-ilma) għandha tkun kalkulata kif ġej: D = D × H 100 u reġistrata bħala De: In-nuqqas ta' ilma mgħandux ikun akbar minn 3 % u għandu jkun kalkulat kif ġej: % H O quench = 100 × D – C × HmH fejn: De : il-konċentrazzjoni (ppm) mistennija ta' NO ddilwit C : il-konċentrazzjoni (ppm) ta' NO ddilwit Hm : il-konċentrazzjoni massima ta' fwar ta' l-ilma H : il-konċentrazzjoni (%) attwali tal-fwar ta' l-ilma Nota : Huwa importanti li l-gass tal-firxa ta' NO jkun fih konċentrazzjoni minima ta' NO2 għal dan il-kontroll, ladarba l-assorbiment ta' NO2 fl-ilma ma jkunx ittieħed fil-kalkulazzjonijiet tan-nuqqas. 1.10.3. Interferenza ta' l-analizzatur ta' O2 Ir-rispons ta' l-istrument ta' analizzatur PMD ikkawżat minn gassijiet differenti mill-ossiġnu huwa żgħir ħafna komparattivament. L-ekwivalenti ta' l-ossiġnu tal-komponenti komuni tal-gass ta' l-ispurgar huma murija fit-tabella 1. Tabella 1 - L-ekwivalenti ta' l-ossiġnu Gass | l-ekwivalenti ta' l-O2 (%) | Id-dijossidu karboniku (CO2) | – 0,623 | L-ossidu tal-karbonju (CO) | – 0,354 | L-ossidu tan-nitroġenu (NO) | + 44,4 | Id-dijossidu tan-nitroġenu (NO2) | + 28,7 | L-ilma (H2O) | – 0,381 | Il-konċentrazzjoni ta' l-ossiġnu għandu jkun ikkoreġut bil-formula li ġejja jekk għandhom jittieħdu il-qisien ta' preċiżjoni għolja: Interferenza = Equivalent % O × Obs. conc. 100 1.11. Intervalli ta' kalibrar L-analizzaturi għandhom ikunu kkalibrati skond is-sezzjoni 1.5 ta' mill-anqas kull tliet xhur jew kull meta ssir tiswija tas-sistema jew tibdil li jista' jinfluwenza l-kalibrar. Appendiċi 3 1. EVALWAZZJONI TAD-DATA U KALKULAZZJONIJIET 1.1. Evalwazzjoni ta' l-emissjonijiet tal-gass Għall-evalwazzjoni ta' l-emissjonijiet tal-gass, għandha tittieħed il-medja tal-grafika li turi ta' mill-anqas l-aħħar 120 sekonda ta' kull modula, u l-konċentrazzjonijiet medji (conc) ta' HC, CO, NOx u CO2 waqt kull modula għandha tkun determinata mill-qari tal-medja tal-grafika u d-data korrispondenti tal-kalibrar. Tip differenti ta' reġistrar jista' jintuża jekk jassigura akkwist ekwivalenti tad-data. Il-konċentrazzjoni (concd) medja ta' l-isfond tista' tkun stabbilita mill-qari tal-borża ta' l-arja dilwita jew mill-qari kontinwu ta' l-isfond (mhux tal-borża) u d-data korrispondenti tal-kalibrar. 1.2. Kalkulazzjonijiet ta' l-emissjonijiet tal-gass Ir-riżultati finali rrapportati tat-testjiet għandhom jittieħdu mill-passi li ġejjin: 1.2.1. Korrezzjoni xotta/niedja Il-konċentrazzjoni imkejla, jekk mhux diġa mkejla fuq bażi niedja, għandha tkun konvertita f'bażi niedja: conc = k × conc xoll Għall-gass ta' l-exhaust mhux ipproċessat: k = k = 1 + α × 0,005 × – 0,01 × % H + k w2 meta α huwa l-proporzjon ta' l-idroġenu għall-karbonju fil-fjuwil. Il-konċentrazzjoni ta' H2 fl-exhaust għandu jkun ikkalkulat: H = 0,5 × α × % CO × % CO + 3 × % CO2xoll Il-fattur kw2 għandu jkun ikkalkulat: k = 1,608 × H 1 000 + 1,608 × Ha meta Ha tkun l-umdità assoluta ta' l-arja li dieħla, g ilma kull kg ta' arja xotta Għall-gass ta' l-exhaust iddilwit: għal kejl ta' CO2 niedi: k = k = 200 - k w1 jew, għal kejl ta' CO2 niexef: k = k = 1 – k 1 + α × % CO 2xott200 meta α huwa l-proporzjon ta' l-idroġenu għall-karbonju fil-fjuwil. Il-fattur kw1 għandu jkun ikkalkulat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin k = 1,608 × 1 000 + 1,608 × Hd × 1 – 1/DF + Ha × 1/DF meta: Hd umdità assoluta ta' l-arja tad-dilwizzjoni, g ilma għal kull kg ta' arja xotta Ha umdità assoluta ta' l-arja li dieħla, g ilma kull kg ta' arja xotta DF = % conc + × 10 -4 Għall-arja tad-dilwizzjoni: k = 1 – kw1 Il-fattur kw1 għandu jkun ikkalkulat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin: DF = % conc + × 10 k = 1,608 × 1 000 + 1,608 × meta: Hd umdità assoluta ta' l-arja tad-dilwizzjoni, g ilma għal kull kg ta' arja xotta Ha umdità assoluta ta' l-arja li dieħla, g ilma kull kg ta' arja xotta DF = % conc + × 10 -4 Għall-arja li dieħla (jekk differenti mill-arja tad-dilwizzjoni): k = 1 – kw2 Il-fattur kw2 għandu jkun ikkalkulat mill-ekwazzjonijiet li ġejjin: k = 1,608 × H 1 000 + 1,608 × Ha meta Ha tkun l-umdità assoluta ta' l-arja li dieħla, g ilma kull kg ta' arja xotta 1.2.2. Korrezzjoni ta' l-umdità għal NOx Kif l-emissjoni ta' NOx tiddependi fuq il-kondizzjonijiet ambjentali ta' l-arja, il-konċentrazzjoni ta' NOx għandha tkun immultiplikata bil-fattur KH waqt li jittieħed kont ta' l-umdità: K = 0,6272 + 44,030 × 10 × H – 0,862 × 10 × H K = 1 Ha umdità assoluta ta' l-arja li dieħla, g ilma kull kg ta' arja xotta 1.2.3. Kalkulazzjoni tar-rata tal-fluss tal-massa ta' l-emissjonijiet Ir-rati tal-fluss tal-massa ta' l-emissjonijiet Gasmass (g/h) għal kull modula għandhom ikunu kkalkulati kif ġej: (a) Għall-gass ta' l-exhaust mhux ipproċessat [1]: Gas = × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 meta: GFUEL (kg/h) huwa r-rata tal-fluss tal-massa tal-fjuwil; MW Gas (kg/kmol) huwa l-piż molekulari tal-gass individwali muri fit-tabella 1; Tabella 1 — Piżijiet molekulari Gass | MWgas [kg/kmol] | NOx | 46,01 | CO | 28,01 | HC | MWHC = MWFUEL | CO2 | 44,01 | - MWFUEL = 12,011 + α × 1,00794 + β × 15,9994 (kg/kmole) huwa l-piż molekulari tal-fjuwil b' α il-proporzjon ta' l-idroġenu għall-karbonju u β il-proporzjon ta' l-ossiġnu għall-karbonju tal-fjuwil [2]; - CO2AIR hija l-konċentrazzjoni ta' CO2 fl-arja li dieħla (li wieħed jaħseb li kienet daqs 0,04 % jekk mhux imkejla). (b) Għall-gass ta' l-exhaust iddilwit [3]: Gas = u × concc × GTOTW meta: - GTOTW (kg/h) hija r-rata ta' fluss tal-massa tal-gass ta' l-exhaust iddilwit fuq bażi niedja li, fl-użu ta' sistema ta' dilwizzjoni ta' fluss sħiħ, għandha tkun stabbilita skond l-Anness III, Appendiċi 1, sezzjoni 1.2.4, - concc hija l-konċentrazzjoni ta' l-isfond ikkoreġuta: conc = conc - concd × 1 – 1/DF ma' DF = % conc + × 10 -4 Il-ko-effiċjent u huwa muri fit-tabella 2. Tabella 2 — Il-valuri tal-ko-effiċjent u Gass | u | conc | NOX | 0,001587 | ppm | CO | 0,000966 | ppm | HC | 0,000479 | ppm | CO2 | 15,19 | % | Il-valuri tal-koeffiċjent u huma bbażati fuq piż molekulari tal-gassijiet ta' l-exhaust iddilwiti daqs 29 (kg/kmol); il-valur ta' u għal HC huwa bbażat fuq proporzjon medju tal-karbonju għall-idroġenu ta' 1:1,85. 1.2.4. Kalkulazzjonijiet ta' l-emissjonijiet speċifiċi L-emissjonijiet speċifiċi (g/kWh) għandhom jkunu kkalkolati għall-komponenti individwali kollha: Individual gas = Gas × WF P × WF i meta Pi = PM,i + PAE,i Meta l-awżiljarji, bħal fann għat-tkessiħ jew għodda biex iżżid il-kurrent tar-riħ, jitqegħdu fil-post għat-test, l-enerġija assorbita għandha tiżdied mar-riżultati ħlief għall-magni meta dawk l-awżiljarji jkunu parti integrali tal-magna. L-enerġija tal-fann jew l-għodda biex iżżid il-kurrent tar-riħ għandha tkun stabbilita fil-veloċitajiet użati għall-provi jew b'kalkolu mill-karatteristiċi standard jew bi provi prattiċi (Appendiċi 3 ta' l-Anness VII). Il-fatturi ta' piż u n-numru tal-moduli n użati fil-kalkulazzjonijiet ta' fuq huma murija fl-Anness IV, sezzjoni 3.5.1.1. 2. EŻEMPJI 2.1. Id-data tal-gass ta' l-exhaust mhux proċessat minn magna SI four-stroke B'referenza għad-data esperimentali (tabella 3), il-kalkulazzjonijiet isiru l-ewwel għall-modula 1 u mbagħad jiġu estiżi għall-moduli tat-test oħra bl-użu ta' l-istess proċedura. Tabella 3 — Data esperimentali ta' magna SI four-stroke Modula | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | Il-veloċità tal-magna | min-1 | 2550 | 2550 | 2550 | 2550 | 2550 | 1480 | Enerġija | kW | 9,96 | 7,5 | 4,88 | 2,36 | 0,94 | 0 | Persentaġġ ta' tagħbija | % | 100 | 75 | 50 | 25 | 10 | 0 | Fatturi ta' piż | — | 0,090 | 0,200 | 0,290 | 0,300 | 0,070 | 0,050 | Pressjoni barometrika | kPa | 101,0 | 101,0 | 101,0 | 101,0 | 101,0 | 101,0 | Temperatura ta' l-arja | oĊ | 20,5 | 21,3 | 22,4 | 22,4 | 20,7 | 21,7 | Umdità ta' l-arja relattiva | % | 38,0 | 38,0 | 38,0 | 37,0 | 37,0 | 38,0 | Umdità ta' l-arja assoluta | gH20/kgair | 5,696 | 5,986 | 6,406 | 6,236 | 5,614 | 6,136 | CO xott | ppm | 60995 | 40725 | 34646 | 41976 | 68207 | 37439 | NOx niedi | ppm | 726 | 1541 | 1328 | 377 | 127 | 85 | HC niedi | ppm Ċ1 | 1461 | 1308 | 1401 | 2073 | 3024 | 9390 | CO2 xott | % Vol | 11,4098 | 12,691 | 13,058 | 12,566 | 10,822 | 9,516 | Fluss tal-massa tal-fjuwil | kg/h | 2,985 | 2,047 | 1,654 | 1,183 | 1,056 | 0,429 | Il-proporzjon tal-fjuwil H/C (α) | — | 1,85 | 1,85 | 1,85 | 1,85 | 1,85 | 1,85 | Il-proporzjon tal-fjuwil O/C (β) | | — | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2.1.1. Fattur ta' korrezzjoni xott/niedi kw Il-fattur ta' korrezzjoni xott/niedi kw għandu jkun ikkalkulat għall-bdil ta' kejliet ta' CO u CO2 xotti fuq bażi niedja: k = k = 1 + α × 0,005 × – 0,01 × % H + k w2 meta: H = 0,5 × α × % CO × % CO + 3 × % CO2xoll u k = 1,608 × H H = 0,5 × 1,85 × 6,0995 × 6,0995 + = 2,450 % k = 1 000 + = 0,009 k = k = 1 + 1,85 × 0,005 × – 0,01 × 2,450 + 0,009 = 0,872 CO = CO × k = 60 995 × 0,872 = 53 198 ppm CO = CO × k = 11,410 × 0,872 = 9,951 % Vol Tabella 4 — valuri niedja ta' CO u CO2 skond moduli tat-test differenti Modula | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | H2 xott | % | 2,450 | 1,499 | 1,242 | 1,554 | 2,834 | 1,422 | kw2 | — | 0,009 | 0,010 | 0,010 | 0,010 | 0,009 | 0,010 | kw | — | 0,872 | 0,870 | 0,869 | 0,870 | 0,874 | 0,894 | CO niedi | ppm | 53198 | 35424 | 30111 | 36518 | 59631 | 33481 | CO2 niedi | % | 9,951 | 11,039 | 11,348 | 10,932 | 9,461 | 8,510 | 2.1.2. Emissjonijiet ta’ HC HC = × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 Meta: MW = MW MW = 12,011 + α × 1,00794 = 13,876 HC = × × 0,1461 × 2,985 × 1 000 = 28,361 g/h Tabella 5 — Emissjonijiet ta' HC (g/h) skond moduli ta' test differenti Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | HCmass | 28,361 | 18,248 | 16,026 | 16,625 | 20,357 | 31,578 | 2.1.3. Emissjonijiet ta' NOx L-ewwel għandu jiġi kkalkulat il-fattur ta' korrezzjoni ta' l-umdità KH ta' l-emissjonijiet ta' NOx: K = 0,6272 + 44,030 × 10 × H – 0,862 × 10 × H K = 0,6272 + 44,030 × 10 × 5,696 – 0,862 × 10 × = 0,850 Tabella 6 — Il-fattur ta' korrezzjoni ta' l-umdità KH ta' l-emissjonijiet ta' NOx skond il-moduli differenti Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | KH | 0,850 | 0,860 | 0,874 | 0,868 | 0,847 | 0,865 | Imbagħad għandu jiġi kkalkulat l-NOxmass (g/h): NO = NO × + % CO + % HC × % conc × K × G × 1 000 NO = × × 0,073 × 0,85 × 2,985 × 1 000 = 39,717 g/h Tabella 7 - Emissjonijiet ta' NOx (g/h) skond il-moduli ta' test differenti Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | NOxmass | 39,717 | 61,291 | 44,013 | 8,703 | 2,401 | 0,820 | 2.1.4 Emissjonijiet ta' CO CO = × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 CO = × × 9,951 × 2,985 × 1 000 = 6 126,806 g/h Tabella 8 — Emissjonijiet ta' CO (g/h) skond il-moduli tat-test differenti Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | COmass | 2084,588 | 997,638 | 695,278 | 591,183 | 810,334 | 227,285 | 2.1.5. Emissjonijiet ta' CO2 CO = CO × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 CO = × × 9,951 × 2,985 × 1 000 = 6 126,806 g/h Tabella 9 — Emissjonijiet ta' CO2 (g/h) skond il-moduli ta' test differenti Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | CO2mass | 6126,806 | 4884,739 | 4117,202 | 2780,662 | 2020,061 | 907,648 | 2.1.6. Emissjonijiet speċifiċi L-emissjoni speċifika (g/kWh) għandha tkun ikkalkulata għall-komponenti individwali kollha: Individual gas = Gas × WF P × WF i Table 10 — Emissjonijiet (g/h) u fatturi ta' piż skond il-moduli ta' test Modula | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | HCmass | g/h | 28,361 | 18,248 | 16,026 | 16,625 | 20,357 | 31,578 | NOxmass | g/h | 39,717 | 61,291 | 44,013 | 8,703 | 2,401 | 0,820 | COmass | g/h | 2084,588 | 997,638 | 695,278 | 591,183 | 810,334 | 227,285 | CO2tmass | g/h | 6126,806 | 4884,739 | 4117,202 | 2780,662 | 2020,061 | 907,648 | Enerġija PI | kW | 9,96 | 7,50 | 4,88 | 2,36 | 0,94 | 0 | Fatturi ta' piż WFi | — | 0,090 | 0,200 | 0,290 | 0,300 | 0,070 | 0,050 | HC = = 4,11 g/kWh NO = = 6,85 g/kWh CO = = 181,93 g/kWh CO = = 816,36 g/kWh 2.2. Data tal-gass ta' l-exhaust mhux ipproċessat minn magna SI two-stroke B'referenza għad-data esperimentali (tabella 11), il-kalkulazzjonijiet għandhom isiru l-ewwel għall-modula 1 u mbagħad estiża għall-modula l-oħra tat-test bl-użu ta' l-istess proċedura. Tabella 11 — Data esperimentali ta' magna SI two-stroke Modula | | 1 | 2 | Veloċità tal-magna | min-1 | 9500 | 2800 | Enerġija | kW | 2,31 | 0 | Persentaġġ ta' tagħbija | % | 100 | 0 | Fatturi ta' piż | — | 0,9 | 0,1 | Pressjoni barometrika | kPa | 100,3 | 100,3 | Temperatura ta' l-arja | oĊ | 25,4 | 25 | Umdità relattiva ta' l-arja | % | 38,0 | 38,0 | Umdità assoluta ta' l-arja | gH20/kgair | 7,742 | 7,558 | CO xott | ppm | 37086 | 16150 | NOx niedi | ppm | 183 | 15 | HC niedi | ppm Ċ1 | 14220 | 13179 | CO2 xott | % Vol | 11,986 | 11,446 | Fluss tal-massa tal-fjuwil | kg/h | 1,195 | 0,089 | Proporzjon tal-fjuwil H/C α | — | 1,85 | 1,85 | Proporzjon tal-fjuwil O/C β | | 0 | 0 | 2.2.1 Fattur ta' korrezzjoni xott/niedi kw Il-fattur ta' korrezzjoni xott/niedi kw għandu jkun ikkalkulat għall-bdil ta' kejliet ta' CO u CO2 xotti fuq bażi niedja: k = k = 1 + α × 0,005 × – 0,01 × % H + k w2 Meta: H = 0,5 × α × % CO × % CO + H = 0,5 × 1,85 × 3,7086 × 3,7086 + = 1,357 % k = 1,608 × H 1 000 + k = 1 000 + = 0,012 k = k = 1 + 1,85 × 0,005 × – 0,01 × 1,357 + 0,012 = 0,874 CO = CO × k = 37 086 × 0,874 = 32 420 ppm CO = CO × k = 11,986 × 0,874 = 10,478 % Vol Tabella 12 — il-valuri niedja ta' CO u CO2 skond moduli ta' test differenti Modula | | 1 | 2 | H2 xott | % | 1,357 | 0,543 | kw2 | – | 0,012 | 0,012 | kw | – | 0,874 | 0,887 | CO niedi | ppm | 32420 | 14325 | CO2 niedi | % | 10,478 | 10,153 | 2.2.2. Emissjonijiet ta' HC HC = × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 meta: MW = MW MW = 12,011 + α × 1,00794 = 13,876 HC = × × 1,422 × 1,195 × 1 000 = 112,520 g/h Tabella 13 — Emissjonijiet ta' HC (g/h) skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | HCmass | 112,520 | 9,119 | 2.2.3. Emissjonijiet ta' CO2 Il-fattur KH għall-korrezzjoni ta' l-emissjonijiet ta' NOx jkun daqs 1 għall-magni two-stroke: NO = NO × + % CO + % HC × % conc × K × G × 1 000 NO = × × 0,0183 × 1 × 1,195 × 1 000 = 4,800 g/h Tabella 14 — Emissjonijiet ta' NOx (g/h) skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | NOmass | 4,800 | 0,034 | 2.2.4. Emissjonijiet ta' CO CO = × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 CO = × × 3,2420 × 1,195 × 1 000 = 517,851 g/h Tabella 15 — Emissjonijiet ta' CO (g/h) skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | COmass | 517,851 | 20,007 | 2.2.5. Emissjonijiet ta' CO2 CO = CO × + % CO + % HC × % conc × G × 1 000 CO = × × 10,478 × 1,195 × 1 000 = 2 629,658 g/h Tabella 16 — Emissjonijiet ta' CO2 (g/h) skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | COmass | 2629,658 | 222,799 | 2.2.6. Emissjonijiet speċifiċi L-emissjoni speċifika (g/kWh) għandha tkun ikkalkulata għall-komponenti individwali kollha bil-mod kif ġej: Individual gas = Gas × WF P × WF i Tabella 17 — Emissjonijiet (g/h) u fatturi ta' piż f'żewġ moduli tat-test Modula | | 1 | 2 | HCmass | g/h | 112,520 | 9,119 | NOxmass | g/h | 4,800 | 0,034 | COmass | g/h | 517,851 | 20,007 | CO2mass | g/h | 2629,658 | 222,799 | Enerġija PII | kW | 2,31 | 0 | Fatturi ta' piż WFi | — | 0,85 | 0,15 | HC = = 49,4 g/kWh NO = = 2,08 g/kWh CO = = 225,71 g/kWh CO = = 1 155,4 g/kWh v 2.3. Data tal-gass ta' l-exhaust iddilwit minn magna SI four-stroke B'referenza għad-data esperimentali (tabella 18), il-kalkulazzjonijiet għandhom isiru l-ewwel għall-modula 1 u mbagħad estiżi għall-moduli tat-test oħra bl-użu ta' l-istess proċedura. Tabella 18 — Data esperimentali ta' magna SI four-stroke Kondizzjonijiet ta' l-arja ta' dilwizzjoni daqs il-kondizzjonijiet ta' l-arja li dieħla | Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | Veloċità tal-magna | min-1 | 3060 | 3060 | 3060 | 3060 | 3060 | 2100 | Enerġija | kW | 13,15 | 9,81 | 6,52 | 3,25 | 1,28 | 0 | Persentaġġ ta' tagħbija | % | 100 | 75 | 50 | 25 | 10 | 0 | Fatturi ta' piż | — | 0,090 | 0,200 | 0,290 | 0,300 | 0,070 | 0,050 | Pressjoni barometrika | kPa | 980 | 980 | 980 | 980 | 980 | 980 | Arja li dieħla [4] | oĊ | 25,3 | 25,1 | 24,5 | 23,7 | 23,5 | 22,6 | Umdità relattiva ta' l-arja li dieħla [4] | % | 19,8 | 19,8 | 20,6 | 21,5 | 21,9 | 23,2 | Umdità assoluta ta' l-arja li dieħla [4] | gH20/kgair | 4,08 | 4,03 | 4,05 | 4,03 | 4,05 | 4,06 | CO xott | ppm | 3681 | 3465 | 2541 | 2365 | 3086 | 1817 | NOx niedi | ppm | 85,4 | 49,2 | 24,3 | 5,8 | 2,9 | 1,2 | HC niedi | ppm C1 | 91 | 92 | 77 | 78 | 119 | 186 | CO2 xott | % Vol | 1,038 | 0,814 | 0,649 | 0,457 | 0,330 | 0,208 | CO xott (l-isfond) | ppm | 3 | 3 | 3 | 2 | 2 | 3 | NOx niedi (l-isfond) | ppm | 0,1 | 0,1 | 0,1 | 0,1 | 0,1 | 0,1 | HC niedi (l-isfond) | ppm C1 | 6 | 6 | 5 | 6 | 6 | 4 | CO2 niedi (l-isfond) | % Vol | 0,042 | 0,041 | 0,041 | 0,040 | 0,040 | 0,040 | Fluss tal-massa tal-gass ta' l-exhaust iddilwit GTOTW | kg/h | 625,722 | 627,171 | 623,549 | 630,792 | 627,895 | 561,267 | Proporzjon tal-fjuwil H/C (α) | — | 1,85 | 1,85 | 1,85 | 1,85 | 1,85 | 1,85 | Proporzjon tal-fjuwil O/C (β) | | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2.3.1. Fattur ta' korrezzjoni xott/niedi kw Il-fattur ta' korrezzjoni xott/niedi kw għandu jkun ikkalkulat għat-tibdil ta' kejliet xotti CO and CO2 fuq bażi niedja. Għall-gass ta' l-exhaust iddilwit: k = k = 1 – k 1 + α × % CO 2xoll200 meta: k = 1,608 × 1 000 + 1,608 × DF = % conc + × 10 DF = 1,038 + × 10 = 9,465 k = 1,608 × 1 000 + 1,608 × = 0,007 k = k = 1 + = 0,984 CO = CO × k = 3 681 × 0,984 = 3 623 ppm CO = CO × k = 1,038 × 0,984 = 1,0219 % Tabella 19 — Valuri niedja ta' CO u CO2 għall-gass ta' l-exhaust iddilwit skond il-moduli tat-test Modula | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | DF | — | 9,465 | 11,454 | 14,707 | 19,100 | 20,612 | 32,788 | kw1 | — | 0,007 | 0,006 | 0,006 | 0,006 | 0,006 | 0,006 | kw | — | 0,984 | 0,986 | 0,988 | 0,989 | 0,991 | 0,992 | CO niedi | ppm | 3623 | 3417 | 2510 | 2340 | 3057 | 1802 | CO2 niedi | % | 1,0219 | 0,8028 | 0,6412 | 0,4524 | 0,3264 | 0,2066 | Għall-arja ta' dilwizzjoni: kw,d = 1 - kw1 Meta l-fattur kw1 ikun daqs dak ikkalkulat diġà għall-gass ta' l-exhaust iddilwit. kw,d = 1 - 0,007 = 0,993 CO = CO × k = 3 × 0,993 = 3 ppm CO = CO × k = 0,042 × 0,993 = 0,0421 % Vol Tabella 20 — Valuri niedja ta' CO u CO2 għall-arja ddilwita skond il-moduli tat-test Modula | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | Kw1 | — | 0,007 | 0,006 | 0,006 | 0,006 | 0,006 | 0,006 | Kw | — | 0,993 | 0,994 | 0,994 | 0,994 | 0,994 | 0,994 | CO niedi | ppm | 3 | 3 | 3 | 2 | 2 | 3 | CO2 niedi | % | 0,0421 | 0,0405 | 0,0403 | 0,0398 | 0,0394 | 0,0401 | 2.3.2. Emissjonijiet ta' HC HC = u × conc × G Meta: u = 0,000478 mit-tabella 2 concc = conc - concd x (1-1/DF) concc = 91 - 6 x (1-1/9,465) = 86 ppm HCmass = 0,000478 x 86 x 625,722 = 25,666 g/h Tabella 21 — Emissjonijiet ta' HC (g/h) skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | HCmass | 25,666 | 25,993 | 21,607 | 21,850 | 34,074 | 48,963 | 2.3.3. Emissjonijiet ta' NOx Il-fattur KH għall-korrezzjoni ta' l-emissjonijiet NOx għandu jkun ikkalkulat minn: K = 0,6272 + 44,030 × 10 × H – 0,862 × 10 × H K = 0,6272 + 44,030 × 10 × 4,8 – 0,862 × 10 × = 0,79 Tabella 22 - Il-fattur ta' korrezzjoni ta' l-umdità KH ta' l-emissjonijiet ta' NOx skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | KH | 0,793 | 0,791 | 0,791 | 0,790 | 0,791 | 0,792 | NO = u × conc × K × G meta: u = 0,001587 mit-tabella 2 concc = conc - concd x (1-1/DF) concc = 85 - 0 x (1-1/9,465) = 85 ppm NOxmass = 0,001587 x 85 x 0,79 x 625,722 = 67,168 g/h Tabella 23 — L-emissjonijiet ta' NOx (g/h) skond il-moduli tat-test Modula | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | NOxmass | 67,168 | 38,721 | 19,012 | 4,621 | 2,319 | 0,811 | 2.3.4. Emissjonijiet ta' CO CO = u × conc × G meta: u = 0,000966 mit-tabella 2 concc