FTEHIM

bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Moldova dwar il-protezzjoni ta’ indikazzjonijiet ġeografiċi ta’ prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel

IL-GVERN TAR-REPUBBLIKA TAL-MOLDOVA,

minn naħa waħda,

u

L-UNJONI EWROPEA,

min-naħa l-oħra,

Minn hawn ’il quddiem imsejħa il-“Partijiet Kontraenti”,

Filwaqt li jgħarfu li l-objettivi tal-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni u l-Pjan ta’ Azzjoni korrispondenti sabiex ikun żgurat livell ta’ protezzjoni għad-drittijiet tal-proprjetà intelletwali simili għal dak fl-UE, inklużi mezzi effettivi ta’ infurzar,

Filwaqt li jgħarfu li l-objettivi tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni, b’mod partikolari skont id-dispożizzjonijiet taż-Żona ta’ Kummerċ Ħieles Aprofondita u Komprensiva futura possibbli, sabiex ikun żgurat livell ta’ protezzjoni għad-drittijiet tal-proprjetà intelletwali simili għal dak fl-UE, inklużi mezzi effettivi ta’ infurzar,

Jikkunsidraw li l-Partijiet Kontraenti jaqblu li jippromwovu bejniethom żvilupp armonjuż tal-indikazzjonijiet ġeografiċi kif iddefiniti fl-Artikolu 22(1) tal-Ftehim dwar l-Aspetti tad-Drittijiet tal-Proprjetà Intelletwali Relatati mal-Kummerċ (TRIPS) u li jrawmu l-kummerċ tal-prodotti agrikoli u tal-oġġetti tal-ikel li joriġinaw fit-territorji tal-Partijiet Kontraenti,

IDDEĊIDEW LI JIKKONKLUDU DAN IL-FTEHIM:

Artikolu 1

Il-kamp ta’ applikazzjoni

1. Dan il-Ftehim japplika għar-rikonoxximent u għall-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi li qed joriġinaw fit-territorji tal-Partijiet Kontraenti.

2. Sabiex indikazzjoni ġeografika ta’ Parti Kontraenti tkun protetta mill-Parti Kontraenti l-oħra, hija għandha tkopri prodotti li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni ta’ dik il-Parti Kontraenti msemmija fl-Artikolu 2.

3. “Indikazzjoni ġeografika” għandha tfisser indikazzjoni kif iddefinita fl-Artikolu 22(1) tal-Ftehim TRIPS tad-WTO, li tinkludi wkoll id-“denominazzjonijiet tal-oriġini”.

Artikolu 2

L-indikazzjonijiet ġeografiċi stabbiliti

1. Wara li eżaminat il-leġiżlazzjoni tar-Repubblika tal-Moldova dwar il-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi elenkati fil-Parti A tal-Anness I, l-Unjoni Ewropea tikkonkludi li dik il-leġiżlazzjoni tissodisfa l-elementi stabbiliti fil-Parti C tal-Anness I.

2. Wara li eżamina l-leġiżlazzjoni tal-Unjoni Ewropea dwar il-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi elenkati fil-Parti B tal-Anness I, il-Gvern tar-Repubblika tal-Moldova jikkonkludi li dik il-leġiżlazzjoni tissodisfa l-elementi stabbiliti fil-Parti C tal-Anness I.

3. Wara li jlesti proċedura ta’ oġġezzjoni skont il-kriterji stabbiliti fl-Anness II, u wara li jeżamina l-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-Unjoni Ewropea elenkati fl-Anness III u l-inbejjed, l-inbejjed aromatizzati u x-xorb spirituż li jikkorrispondu għall-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-Unjoni Ewropea elenkati fl-Anness IV, li ġew irreġistrati mill-Unjoni Ewropea skont il-leġiżlazzjoni msemmija fil-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu, il-Gvern tar-Repubblika tal-Moldova għandu jipproteġi dawk l-indikazzjonijiet ġeografiċi skont il-livell ta’ protezzjoni stabbilit f’dan il-Ftehim.

4. Wara li tlesti proċedura ta’ oġġezzjoni skont il-kriterji stabbiliti fl-Anness II, u wara li teżamina l-prodotti agrikoli u l-oġġetti tal-ikel li jikkorrispondu mal-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-Moldova elenkati fl-Anness III u l-inbejjed, l-inbejjed aromatizzati u x-xorb spirituż li jikkorrispondu għall-indikazzjonijiet ġeografiċi tar-Repubblika tal-Moldova elenkati fl-Anness IV, li ġew irreġistrati mir-Repubblika tal-Moldova skont il-leġiżlazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, l-Unjoni Ewropea għandha tipproteġi dawk l-indikazzjonijiet ġeografiċi skont il-livell ta’ protezzjoni stabbilit f’dan il-Ftehim.

Artikolu 3

Iż-żieda ta’ indikazzjonijiet ġeografiċi ġodda

1. Il-Partijiet Kontraenti jaqblu dwar il-possibbiltà li jżidu fl-Annessi III u IV indikazzjonijiet ġeografiċi ġodda sabiex ikunu protetti skont il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 11(3) wara li jkunu lestew il-proċedura ta’ oġġezzjoni u wara li jkunu eżaminaw l-indikazzjonijiet ġeografiċi kif jissemma fl-Artikolu 2(3) u (4) għas-sodisfazzjon taż-żewġ Partijiet Kontraenti.

2. Parti Kontraenti ma għandhiex tintalab tipproteġi bħala indikazzjoni ġeografika isem li jidħol f’kunflitt mal-isem ta’ varjetà ta’ pjanti, inkluża varjetà ta’ għeneb tal-inbid, jew razza ta’ annimali u li għaldaqstant huwa probabbli li jqarraq lill-konsumatur dwar il-vera oriġini tal-prodott.

Artikolu 4

Il-kamp ta’ applikazzjoni tal-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi

1. L-indikazzjonijiet ġeografiċi elenkati fl-Annessi III u IV, kif ukoll dawk miżjuda skont l-Artikolu 3(1), għandhom jiġu protetti minn:

2. Jekk l-indikazzjonijiet ġeografiċi jkunu totalment jew parzjalment omonimi, il-protezzjoni għandha tingħata lil kull indikazzjoni sakemm din tkun intużat in bona fide u b’attenzjoni xierqa għall-użu lokali u tradizzjonali u għar-riskju effettiv ta’ konfużjoni. Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 23 tal-Ftehim dwar l-Aspetti tad-Drittijiet tal-Proprjetà Intelletwali Relatati mal-Kummerċ (TRIPS), il-Partijiet Kontraenti għandhom jiddeċiedu flimkien il-kundizzjonijiet prattiċi tal-użu li skonthom l-indikazzjonijiet ġeografiċi omonimi se jiġu ddifferenzjati minn xulxin, fejn iqisu l-ħtieġa li jiġi żgurat trattament ekwu tal-produtturi kkonċernati u li l-konsumaturi ma jiġux imqarrqa. Isem omonimu li jqarraq lill-konsumatur biex jemmen li l-prodotti ġejjin minn territorju ieħor ma għandux jiġi rreġistrat anki jekk l-isem ikun preċiż sa fejn ikollu x’jaqsam it-territorju, ir-reġjun jew il-post tal-oriġini effettiv tal-prodott inkwistjoni.

3. Fejn Parti Kontraenti, fil-kuntest ta’ negozjati ma’ parti terza, tipproponi li tipproteġi indikazzjoni ġeografika ta’ dak il-pajjiż terz, u l-isem ikun omonimu ma’ indikazzjoni ġeografika tal-Parti Kontraenti l-oħra, din tal-aħħar għandha tiġi kkonsultata u għandha tingħata l-opportunità li tikkummenta qabel ma l-isem jiġi protett.

4. Xejn f’dan il-Ftehim ma għandu jobbliga lil Parti Kontraenti li tipproteġi indikazzjoni ġeografika tal-Parti Kontraenti l-oħra li mhijiex, jew li ma għadhiex, protetta fil-pajjiż tal-oriġini tagħha. Il-Partijiet Kontraenti għandhom jinnotifikaw lil xulxin jekk indikazzjoni ġeografika ma tkunx għadha protetta fil-pajjiż tal-oriġini tagħha.

5. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Ftehim bl-ebda mod ma għandhom jippreġudikaw id-dritt ta’ kwalunkwe persuna li tuża, fl-andament tan-negozju, l-isem ta’ dik il-persuna jew l-isem tal-predeċessur fin-negozju ta’ dik il-persuna, ħlief fejn tali isem jintuża b’tali mod li jqarraq lill-konsumaturi.

Artikolu 5

Id-dritt ta’ użu tal-indikazzjonijiet ġeografiċi

1. Isem protett skont dan il-Ftehim jista’ jintuża minn kwalunkwe operatur li jikkummerċjalizza, jipproduċi, jipproċessa jew jipprepara prodotti agrikoli, oġġetti tal-ikel, inbejjed, inbejjed aromatizzati jew xorb spirituż li jkunu konformi mal-ispeċifikazzjoni tal-prodott korrispondenti.

2. Ladarba indikazzjoni ġeografika tkun protetta skont dan il-Ftehim, l-użu ta’ tali isem protett ma għandu jkun suġġett għall-ebda reġistrazzjoni tal-utenti jew għal imposti ulterjuri.

Artikolu 6

L-infurzar tal-protezzjoni

Il-Partijiet Kontraenti għandhom jinfurzaw il-protezzjoni pprovduta fl-Artikoli 2 sa 7 b’azzjonijiet amministrattivi jew bi proċeduri legali adattati, kif ikun xieraq, inkluż fil-fruntiera doganali (esportazzjoni u importazzjoni), sabiex jipprevjenu u jwaqqfu kwalunkwe użu illegali tal-indikazzjonijiet ġeografiċi protetti. Huma għandhom ukoll jinfurzaw tali protezzjoni fuq it-talba ta’ parti interessata.

Artikolu 7

Id-dispożizzjoni speċifika

Mingħajr preġudizzju għall-impenji preċedenti tar-Repubblika tal-Moldova li tagħti protezzjoni lill-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-UE derivati minn ftehimiet internazzjonali dwar il-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi u l-infurzar tagħhom, inklużi l-impenji meħuda fil-Ftehim ta’ Lisbona għall-Protezzjoni tad-Denominazzjonijiet tal-Oriġini u r-Reġistrazzjoni Internazzjonali tagħhom, u skont l-Artikolu 6 ta’ dan il-Ftehim, ir-Repubblika tal-Moldova għandha tibbenefika minn perjodu tranżitorju ta’ 5 snin mid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-Ftehim sabiex tistabbilixxi l-azzjonijiet kumplimentari kollha li jkunu meħtieġa sabiex jitwaqqaf kwalunkwe użu illegali tal-indikazzjonijiet ġeografiċi protetti, b’mod partikolari l-miżuri fil-fruntiera doganali.

Artikolu 8

Ir-relazzjoni mal-marki kummerċjali

1. Il-Partijiet Kontraenti għandhom jirrifjutaw li jirreġistraw jew għandhom jinvalidaw, ex officio jew fuq it-talba ta’ kwalunkwe parti interessata f’konformità mal-leġiżlazzjoni ta’ kull Parti, marka kummerċjali li tikkorrispondi għal kwalunkwe waħda mis-sitwazzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 4(1) b’rabta ma’ indikazzjoni ġeografika protetta għal prodotti simili, sakemm tiġi sottomessa applikazzjoni għar-reġistrazzjoni tal-marka kummerċjali wara d-data ta’ applikazzjoni għal protezzjoni tal-indikazzjoni ġeografika fit-territorju kkonċernat.

2. Għall-indikazzjonijiet ġeografiċi imsemmija fl-Artikolu 2, id-data ta’ applikazzjoni għal protezzjoni għandha tkun id-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-Ftehim.

3. Għall-indikazzjonijiet ġeografiċi msemmija fl-Artikolu 3, id-data ta’ applikazzjoni għal protezzjoni għandha tkun id-data tat-trażmissjoni ta’ talba lill-Parti Kontraenti l-oħra sabiex tipproteġi indikazzjoni ġeografika.

4. Għall-indikazzjonijiet ġeografiċi msemmija fl-Artikolu 3, il-Partijiet Kontraenti ma għandu jkollhom l-ebda obbligu sabiex jipproteġu indikazzjoni ġeografika fejn, fid-dawl ta’ marka kummerċjali li jkollha reputazzjoni jew li tkun magħrufa sew, il-protezzjoni tista’ tqarraq lill-konsumaturi dwar l-identità vera tal-prodott.

5. Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 4, il-Partijiet Kontraenti għandhom jipproteġu l-indikazzjonijiet ġeografiċi anki fejn tkun teżisti marka kummerċjali preċedenti. Marka kummerċjali preċedenti għandha tfisser marka kummerċjali li l-użu tagħha jikkorrispondi għal waħda mis-sitwazzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 4(1), li saret applikazzjoni għaliha, ġiet irreġistrata jew ġiet stabbilita bl-użu, jekk dik il-possibbiltà tkun ipprovduta mil-leġiżlazzjoni kkonċernata, fit-territorju ta’ waħda mill-Partijiet Kontraenti qabel id-data meta l-applikazzjoni għal protezzjoni tal-indikazzjoni ġeografika tkun ġiet sottomessa mill-Parti Kontraenti l-oħra skont dan il-Ftehim. Marka kummerċjali bħal din tista’ tkompli tintuża u tista’ tiġi mġedda minkejja l-protezzjoni tal-indikazzjoni ġeografika, sakemm ma tkun teżisti l-ebda raġuni għall-invalidità jew għar-revoka tal-marka kummerċjali fil-leġiżlazzjoni dwar il-marki kummerċjali tal-Partijiet Kontraenti.

Artikolu 9

Ir-regoli ġenerali

1. Dan il-Ftehim għandu japplika mingħajr preġudizzju għad-drittijiet u għall-obbligi tal-Partijiet Kontraenti taħt il-Ftehim ta’ Marrakexx li jistabbilixxi l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ magħmul fil-15 ta’ April 1994.

2. Minkejja l-Artikolu 7, l-importazzjoni, l-esportazzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni ta’ kwalunkwe prodott imsemmi fl-Artikoli 2 u 3 għandhom jitwettqu f’konformità mal-liġijiet u mar-regolamenti li japplikaw fit-territorju tal-Parti Kontraenti li tkun qed timporta.

3. Kwalunkwe kwistjoni li tinqala’ minħabba l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi ta’ ismijiet irreġistrati għandha tkun indirizzata fi ħdan il-Kumitat Konġunt stabbilit taħt l-Artikolu 11.

4. L-indikazzjonijiet ġeografiċi protetti skont dan il-Ftehim jistgħu jiġu kkanċellati biss mill-Parti Kontraenti fejn joriġina l-prodott.

5. Speċifikazzjoni tal-prodott imsemmija f’dan il-Ftehim għandha tkun dik approvata, inkluża kwalunkwe emenda li wkoll tkun ġiet approvata, mill-awtoritajiet tal-Parti Kontraenti li l-prodott joriġina fit-territorju tagħha.

Artikolu 10

Kooperazzjoni u trasparenza

1. Il-Partijiet Kontraenti għandhom, jew direttament jew permezz tal-Kumitat Konġunt stabbilit skont l-Artikolu 11, iżommu kuntatt dwar il-kwistjonijiet kollha relatati mal-implimentazzjoni u l-funzjonament ta’ dan il-Ftehim, b’mod partikolari, Parti Kontraenti tista’ titlob mingħand il-Parti Kontraenti l-oħra informazzjoni relatata mal-ispeċifikazzjonijiet tal-prodotti u mal-modifikazzjoni tagħhom, kif ukoll punti ta’ kuntatt għad-dispożizzjonijiet dwar il-kontroll.

2. Kull Parti Kontraenti tista’ tagħmel pubblikament disponibbli l-ispeċifikazzjonijiet tal-prodott jew sommarju tagħhom u l-punti ta’ kuntatt għad-dispożizzjonijiet dwar il-kontroll li jikkorrispondu mal-indikazzjonijiet ġeografiċi tal-Parti Kontraenti l-oħra protetti skont dan il-Ftehim.

Artikolu 11

Il-Kumitat Konġunt

1. Iż-żewġ Partijiet Kontraenti jaqblu li jwaqqfu Kumitat Konġunt li jikkonsisti fir-rappreżentanti tal-Partijiet Kontraenti bil-għan li jimmonitorja l-iżvilupp ta’ dan il-Ftehim u jintensifika l-kooperazzjoni u d-djalogu tagħhom dwar l-indikazzjonijiet ġeografiċi.

2. Il-Kumitat Konġunt jadotta d-deċiżjonijiet tiegħu b’kunsens. Huwa għandu jiddetermina r-regoli ta’ proċedura tiegħu stess. Huwa għandu jiltaqa’ mill-inqas darba fis-sena u fuq it-talba ta’ kwalunkwe waħda mill-Partijiet Kontraenti, alternattivament fl-Unjoni Ewropea u fir-Repubblika tal-Moldova, f’ħin u f’post u b’mod (li jista’ jinkludi b’vidjokonferenza) li jiġu ddeterminati flimkien mill-Parijiet Kontraenti, imma mhux iktar tard minn 90 jum wara t-talba.

3. Il-Kumitat Konġunt għandu wkoll jieħu ħsieb il-funzjonament xieraq ta’ dan il-Ftehim u jista’ jikkunsidra kwalunkwe kwistjoni relatata mal-implimentazzjoni u mat-tħaddim tiegħu. B’mod partikolari, huwa għandu jkun responsabbli minn:

Artikolu 12

Il-kamp ta’ applikazzjoni territorjali

Dan il-Ftehim għandu japplika, minn naħa waħda, għat-territorji fejn jiġi applikat it-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u skont il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dak it-Trattat u, min-naħa l-oħra, għat-territorju tar-Repubblika tal-Moldova.

Artikolu 13

Il-lingwi awtentiċi

1. Dan il-Ftehim għandu jkun imfassal f’żewġ kopji fil-lingwi uffiċjali taż-żewġ Partijiet Kontraenti.

2. F’każ ta’ inkonsistenzi fl-interpretazzjoni, it-test bl-Ingliż għandu jipprevalixxi.

Artikolu 14

Id-dispożizzjonijiet finali

1. Dan il-Ftehim għandu jidħol fis-seħħ fl-ewwel jum tat-tieni xahar wara d-data meta l-Partijiet Kontraenti jkunu nnotifikaw lil xulxin bil-miktub li l-proċeduri rispettivi tagħhom għad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-Ftehim ġew tlestew.

2. Kwalunkwe waħda mill-Partijiet Kontraenti tista’ ttemm dan il-Ftehim billi tagħti avviż bil-miktub ta’ sena lill-Parti Kontraenti l-oħra.

Съставено в Брюксел на двадесет и шести юни две хиляди и дванадесета година.

Hecho en Bruselas, el veintiseis de junio de dos mil doce.

V Bruselu dne dvacátého šestého června dva tisíce dvanáct.

Udfærdiget i Bruxelles den seksogtyvende juni to tusind og tolv.

Geschehen zu Brüssel am sechsundzwanzigsten Juni zweitausendzwölf.

Kahe tuhande kaheteistkümnenda aasta juunikuu kahekümne kuuendal päeval Brüsselis.

'Εγινε στις Βρυξέλλες, στις είκοσι έξι Ιουνίου δύο χιλιάδες δώδεκα.

Done at Brussels on the twenty-sixth day of June in the year two thousand and twelve.

Fait à Bruxelles, le vingt-six juin deux mille douze.

Fatto a Bruxelles, addì ventisei giugno duemiladodici.

Briselē, divi tūkstoši divpadsmitā gada divdesmit sestajā jūnijā.

Priimta du tūkstančiai dvyliktų metų birželio dvidešimt šeštą dieną Briuselyje.

Kelt Brüsszelben, a kétezer-tizenkettedik év június havának huszonhatodik napján.

Magħmul fi Brussell, fis-sitta u għoxrin jum ta’ Ġunju tas-sena elfejn u tnax.

Gedaan te Brussel, de zesentwintigste juni tweeduizend twaalf.

Sporządzono w Brukseli dnia dwudziestego szóstego czerwca roku dwa tysiące dwunastego.

Feito em Bruxelas, em vinte e seis de junho de dois mil e doze.

Întocmit la Bruxelles la douăzeci și șase iunie două mii doisprezece.

V Bruseli dvadsiateho šiesteho júna dvetisícdvanásť.

V Bruslju, dne šestindvajsetega junija leta dva tisoč dvanajst.

Tehty Brysselissä kahdentenakymmenentenäkuudentena päivänä kesäkuuta vuonna kaksituhattakaksitoista.

Som skedde i Bryssel den tjugosjätte juni tjugohundratolv.

Întocmit la Bruxelles la douăzeci și șase iunie două mii doisprezece.

За Европейския съюз Por la Unión Europea Za Evropskou unii For Den Europæiske Union Für die Europäische Union Euroopa Liidu nimel Για την Ευρωπαϊκή Ένωση For the European Union Pour l'Union européenne Per l'Unione europea Eiropas Savienības vārdā – Europos Sąjungos vardu Az Európai Unió részéről Għall-Unjoni Ewropea Voor de Europese Unie W imieniu Unii Europejskiej Pela União Europeia Pentru Uniunea Europeană Za Európsku úniu Za Evropsko unijo Euroopan unionin puolesta För Europeiska unionen Pentru Uniunea Europeană