Official Journal L 338 , 23/12/2003 P. 0032 - 0040



Il-Protokoll biex jemenda l-Konvenzjoni dwar ir-Responsabbiltà għall-Partijiet Terzi fil-Qasam tal-Enerġija Numleari tad-29 ta'Lulju 1960, kif emendata bil-Protokoll addizzjonali tat-28 ta' Jannar 1964 u l-Protokoll tal-16 ta' Novembru 1982 IL-GVERNIJIET tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja, ir-Renju tal-Belġju, r-Renju tad-Danimarka, ir-Renju ta' Spanja, r-Repubblika tal-Finlandja, r-Repubblika Franċiża, r-Repubblika Griega, ir-Repubblika Taljana, r-Renju tan-Norveġja, r-Renju ta' l-Olanda, r-Repubblika Portugiża, r-Renju Unit tal-Gran Brettanja u l-Irlanda ta' Fuq, ir-Repubblika tas-Slovenja, r-Repubblika ta' l-Isvezja, il-Konfederazzjoni Svizzera u r-Repubblika tat-Turkija, WAQT LI JIKKUNSIDRAW li huwa mixtieq li tiġi emendata l-Konvenzjoni dwar ir-Responsabbiltà għal Partijiet Terzi fil-Qasam ta' l-Enerġija Nukleari, konkluża f'Pariġi fid-29 ta' Lulju 1960 fi ħdan il-qasam tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni Ekonomika l-Iżvilupp, kif emendata bil-Protokoll addizzjonali tat-28 ta' Jannar 1964 u l-Protokoll tal-16 ta' Novembru 1982, FTIEHMU dan li ġej: I. Il-Konvenzjoni dwar ir-Responsabbiltà għal Partijiet Terzi fil-Qasam ta' l-Enerġija Nukleari, tad-29 ta' Lulju 1960, kif emendata bil-Protokoll Addizzjonali tat-28 ta' Jannar 1964 u l-Protokoll tal-16 ta' Novembru 1982, għandha tiġi emendata kif ġej: A. is-subparagrafi (i) u (ii) tal-paragrafu (a) ta' l-artikolu 1 għandhom jiġu sostitwiti b'dan li: "(i) "Inċidenza nukleari" tfisser xi ġrajja jew serje ta' ġrajjiet li jkollhom l-istess oriġini li joħloq ħsara nukleari; (ii) "Stallazzjoni nukleari" tfisser reatturi minbarra dawk inklużi f'xi mezzi ta' trasport; fabbriki għall-manifattura jew l-ipproċessar ta' sustanzi nukleari; fabbriki għas –separazzjoni ta' isotopi ta' karburant nukleari; fabbriki għall-ipproċessar mill-ġdid ta' karburant nukleari li jixgħel; faċilitajiet għall-ħażna ta' sustanzi nukleari minbarra l-ħażna inċidentali għall-ġarr ta' dawk is-sustanzi; stallazzjonijiet għad-disponiment ta' sustanzi nukleari; kull reattur bħal dak, fabbrika, faċilità jew stallazzjoni li tkun fil-proċess li tiġi dikoummissjonata; u kull stallazzjonijiet oħra bħal dawk li fihom ikun hemm karburant jew prodotti radjuattivi jew skart hekk kif il-Kumitat Permanenti għall-Enerġija Nukleari ta' l-Organizzazzjoni (hawnhekk iżjed 'l quddiem imsejjaħ il-@Kumitat "Permanenti") jista' jiddeċiedi minn żmien għal żmien; kull Parti Kontraenti tista' tistabbilixxi li żewġ stallazzjonijiet nukleari jew aktar ta' operatur wieħed li jkunu jinsabu fl-istess sit għandhom, flimkien ma' xi post ieħor fuq dak is-sitfejn ikun jinżamm karburant jew prodotti radjuattivi jew skart, jiġu meqjusa bħala stallazzjoni waħdiena nukleari;" B. erba' subparagrafi ġodda (vii), (viii), (ix) u (x), għandhom jiżdiedu mal-pargrafu (a) ta' l-Artikolu 1 kif ġej: "(vii) "Ħsara nukleari" tfisser: 1. telf ta' ħajja jew dannu personali; 2. telf jew ħsara ta' proprjetà; u kull waħda minn dan li ġej sal-limitu stabbilit mill-liġi tal-qorti kompetenti, 3. telf ekonomiku li jirriżulta mit-telf jew il-ħsara msemmija fis-subparagrafu 1 jew 2 ta' hawn fuq sal-limitu li ma jkunx inkluż f'dawk is-subparagrafi, jekk jiġu sofferti minn persuna li jkollha d-dritt li tagħmel talba fir-rigward ta' dak it-telf jew ħsara; 4. in-nefqa tal-miżuri tar-restituzzjoni tal-ambjent imħassar, kemm-il darba dak it-tħassir ma jkunx insinjifikanti, jekk dawk il-miżuri jkunu attwalment ittieħdu, u sal-limitu li ma jkunux inklużi fis-subparagrafu 2 ta' hawn fuq; 5. telf ta' dhul li jirriżulta minn interessi ekonomiċi diretti fi użu jew dgawdija tal-ambjent, soffert bħala riżultat ta' tħassir sinjifikanti ta' dak l-ambjent, u sal-limitu li dan ma kienx inkluż fis-subparagrafu 2 ta' hawn fuq; 6. in-nefqiet ta' miżuri ta' prevenzjoni, u aktar telf jew ħsara kkawżati minn dawk il-miżuri, fil-każ tas-subparagrafi 1 sa 5 ta' hawn fuq, sal-limitu li t-telf jew il-ħsara jinħolqu jew jirriżultaw minn radjazzjoni li tijonizza li toħroġ minn xi sors ta' radjazzjoni ġewwa stallazzjoni nukleari, jew li toħroġ minn karburant nukleari jew prodotti nukleari jew skart fi, jew ta' sustanzi numlejari li jkunu ġejjin minn, joriġinaw fi, jew mibgħuta lil, stallazzjoni nukleari, sew jekk tirriżulta minn proprjetajiet radjuattivi ta' dak il-materjal, jew minn taħlita ta' proprjetajiet radjuattivi ma' proprjetajiet tossiċi, li jisplodu jew oħrajn perikolużi ta' dak il-materjal; (viii) "miżuri ta' restituzzjoni" tfisser kull miżuri raġonevoli li jkunu ġew approvati mill-awtoritajiet kompetenti ta' l-Istat fejn il-miżuri kienu ttieħdu, u li jimmiraw li jirrestitwixxu jew isewwu komponenti mħassra jew distrutti ta' l-ambjent, jew li jintroduċu, fejn raġonevoli, l-ekwivalenti ta' dawn il-komponeti fl-ambjent. Il-leġislazzjoni ta' l-Istatfejn tkun saret il-ħsara nukleari għandha tistabblixxi min ikollu d-dritt li jieħu dawk il-miżuri; (ix) "miżuri ta' prevenzjoni" tfisser kull miżuri raġonoveli meħuda minn xi persuna wara inċident nukleari jew tkun seħħet ġrajja li toħloq theddida gravi jew imminenti ta'ħsara nukleari, biex tipprevjeni jew tnaqqas il-ħsara msemmija fis-subparagrafi (a)(vii) 1 sa 5, suġġetta għal kull approvazzjoni ta' l-awtoritajiet kompetenti meħtieġa bil-liġi ta'l-Istat fejn ikunu ttieħdu l-miżuri; (x) "mużuri raġonevoli" tfisser miżuri li jinsabu taħt il-liġi tal-qorti kompetenti li jkunu xierqa u proporzjonati, wara li jingħata kont taċ-ċirkostanzi kollha, per eżempju: 1. in-natura u l-limitu tal-ħsara nukleari li sseħħ jew, fil-każ ta' miżrui ta' prvenzjoni, n-natura u l-limitu tar-riskju ta' dik il-ħsara; 2. il-limitu li għalih, fiż-żmien li jkunu ttieħdu, dawk il-miżuri x'aktarx li jkunu effettivi; u 3. l-ħila rilevanti xjentifika u teknika;" C L-Artikolu 2 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Din il-Konvenzjoni għandha tgħodd għall-ħsara nukleari sofferta fit-territorju ta', jew f'xi żoni marittimi stabbiliti skond il-liġi internazzjonali ta', jew, ħlief fit-territorju ta' Stat mhux Kontraenti mhux imsemmi taħt (ii) sa (iv) ta' dan il-paragrafu, abbord bastiment jew ajruplan reġistrat minn: (i) Parti Kontraenti; (ii) Stat mhux Kontraenti li, fiż-żmien tal-inċident nukleari, kien Parti Kontraenti għall-Konvenzjoni ta' Vjenna dwar Responsabbiltà ¬ivili għal Ħsara Nukleari fil-21 ta' Mejju 1963 u u kull emenda tagħha li tkun fis-seħħ għal dik il-Parti, u għall Protokoll Konġunt li jirrelata ma' l-Applikazzjoni tal-Konvenzjoni ta' Vjenna u tal-Konvenzjoni ta' Pariġi tal-21 ta' Settembru 1998, kemm-il darba iżda, li l-Parti Kontraenti għall-Konvenzjoni ta' Pariġi li fit-territorju tagħha tkun tinsab l-istallazzjoni tal-operatur responsabbli, tkun Parti Kontraenti għal dak il-Protokoll Konġunt; (iii) Stat mhux Kontraenti li, fiż-żmien tal-inċident nukleari, ma kellu ebda stallazzjoni nukleari fuq it-territorju tiegħu jew f'xi żoni marittimi stabbiliti minnu skond il-liġi internazzjonali; jew (iv) xi Stat ieħor mhux Kontraenti li, fiż-żmien ta'l-inċident nukleari, ikollu fis-seħħ leġislazzjoni dwar responsabbiltà nukleari li toffri benefiċċi reċiproċi ekwivalenti, u li tkun ibbażata fuq prinċipji identiċi għal dawk ta' din il-Konvenzjoni, inkluż, fost ħwejjeġ oħra, r-responsabbiltà mingħajr it-tort ta' l-operatur responsabbli, responsabbiltà esklussiva ta' l-operatur jew dispożizzjoni fl-istess sens, ġurisdizzjoni esklussiva tal-qorti kompetenti, trattament ugwali tal-vittmi kollha ta' inċident nukleari, għarfien u infurzaera tad-deċiżjonijiet, trasferiment liberu tal-kumpens, mgħax u spejjeż. (b) Ebda ħaġa f'dan l-Artikolu ma għandha tipprevjeni lil Parti Kontraenti, li fit-territorju tagħha tkun tinsab stallazzjoni nukleari ta'l-operatur responsabbli, li tipprovdi għall-kamp ta' applikazzjoni aktar wiesgħa ta' din il-Konvenzjoni taħt il-leġislazzjoni tagħha." D. L-Artikolu 3 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) L-operatur ta' stallazzjoni nukleari għandu jkun responsabbli, skond din il-Konvenzjoni, għal ħsara nukleari minbarra: (i) ħsara għall-istallazzjoni nukleari nnifisha u xi stallazzjoni nukleari oħra, inkluża stallazzjoni nukleari taħt kostruzzjoni, fuq il-lok fejn tkun tinsab dik l-istallazzjoni: u (ii) ħsara lil xi proprjetà fl-istess lok li jintuża jew ikun ser jintuża b'konnessjoni ma' dik l-isallazzjoni, meta jkun hemm xhieda li dik il-ħsara kienet ikkawżata minn inċident nukleari jew tkun tinvolvi sustanzi nukleari li jkunu ġejjin minn dik l-istallazzjoni, ħlief kif provdut mod ieħor fl-Artikolu 4. (b) Fejn ħsara nukleari tiġi kawżata konġuntement minn inċident nukleari u minn inċident ieħor li ma jkunx inċident nukleari, dik il-parti tal-ħsara li tkun ikkawżata minn dak l-inċident l-ieħor, għandha, sal-limitu li ma tkunx raġonevolment separabbli mill-ħsara nukleari kawżata mill-inċident nukleari, titqies li tkun ħsara nukleari kawżata mill-inċident nukleari. Fejn ħsara nukleari tiġi kawżata konġuntement minn inċident nukleari u minn ħruġ ta' radjazzjoni li tijonizza mhux koperta b'din il-Konvenzjoni, ebda ħaġa f'din il-Konvenzjoni ma għandha tillimita jew mod ieħor teffettwa r-reponsabbiltà ta' xi persuna b'konnessjoni ma' dak il-ħruġ ta' radjazzjoni li tijonizza."; E. il-paragrafi (ċ) u (d) ta' l-Artikolu 4 għandhom jiġu enumarti mill-ġdid bħala paragrafi (d) u (e) rispettivament u pargrafu ġidi (ċ) għandu jiżdied biex jinqara kif ġej: "(c) It-trasferiment tar-responsabbiltà lill-operatur ta' xi stallazzjoni nukleari oħra skond il-paragrafi (a)(i) u (ii) u (b)(i) u (ii) ta' dan l-Artikolu jista' jseħħ biss jekk dak l-operatur ikollu interess dirett ekonomiku fis-sustanzi nukleari li jkun qed jinġarru."; F. il-paragrafi (b) u (d) ta' l-Artikolu 5 għandhom jiġu sostitwiti b'dan li ġej: "(b) Meta, iżda, il-ħsara nukleari tiġi kawżata minn inċident nukleari li jseħħ fi stallazzjoni nukleari u li jkun jinvolvi biss sustanzi nukleari maħżuba fiha inċidentalment għall-ġarr tagħhom, l-operatur ta' l-istallazzjoni nukleari ma jkunx responsabbli fejn ikun responsabbli l-operatur jew persuna skond l-Artikolu 4. (d) Jekk il-ħsara nukleari taħti lok għar-responsabbiltà ta'aktar minn operatur wieħed skond din il-Konvenzjoni, ir-responsabbiltà ta' dawn l-operaturi għandha tkun kollettiva, kemm-il darba dik ir-responsabbiltà tinħoloq bħala riżultat ta'ħsara nukleari kawzata minn inċident nukleari li jinvolvi sustanzi nukleari waqt il-ġarr tagħhom fl-istess mezz ta' trasport, jew, fil-każ ta'ħażna inċidentali għall-ġarr, fl-istess stallazzjoni nukleari, l-ammont massimu totali li għalih dawk l-operaturi għandhom ikunu responsabbli għandu jkun l-ogħla ammont stabbilit fir-rigward ta' xi wieħed minnhom skond l-Artikolu 7. Fl-ebda każ ma għandu operatur wieħed jiġi meħtieġ, fir-rigward ta' inċident nukleari, li jħallas aktar mill-ammont stabbilit fir-rigward tiegħu skond l-Artikolu 7."; G. il-pargrafi (ċ) u (e) ta' l-Artikolu għandhom jiġu sostitwiti b'dan li ġej: "(ċ) (i) Ebda ħaġa f'din il-Konvenzjoni ma għandha teffettwa r-responsabbiltà: 1. ta' xi individwa għal ħsara nukleari kawżata minn inċident nukleari li għaliha l-operatur, bis-saħħa ta' l-Artikolu 3(a) jew ta' l-Artikolu 9, ma jkunx responsabbli taħt din il-Konvenzjoni u li tirriżulta minn att jew nuqqas ta' dak l-individwu magħmul bil-ħsieb li jikkawża di k il-ħsara; 2. ta' persuna debitament awtorizzata minn operatur ta' reattur li jkun jagħmel parti minn mezz ta' trasport għal ħsara nukleari kkawżata minn inċident nukleari fejn dak l-operatur ma jkunx responsabbli għal dik il-ħsara skond l-Artikolu 4(a)(iii) jew (b)(iii). (ii) L-operatur ma għandu jġorr ebda responsabbiltà barra din il-Konvenzjoni għal ħsara nukleari kawżata minn inċident nukleari." "(e) Jekk l-operatur jipprova li l-ħsara nukleari rriżultat kollha kemm hi jew parti minnha minn nonkuranza kbira tal-persuna li ssorfri l-ħsara jew minn att jew nuqqas ta' dik il-persuna magħmul bil-ħsieb li tinħoloq ħsara, il-oqrti kompetenti tista', jekk il-liġi nazzjonali hekk tkun tipprovdi, li teħles lill-operatur għal kollox jew f'parti mill-obbligu tiegħu li jħallas kumpens fir-rigward tal-ħsara sofferta minn dik il-persuna."; H. L-Artikolu 7 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Kull Parti Kontraenti għandha tipprovdi fil-leġislazzjoni tagħha li r-responsabbiltà ta' l-operatur fir-rigward ta' ħsara nukleari kawżata minn xi inċident nukleari wieħed ma għandhiex tkun anqas minn Ewro 700 miljun. (b) Minkejja l-pargrafu (a) ta' dan l-Artikolu u l-Artikolu 21(ċ), kullParti Kontraenti tista': (i) waqt li jingħata kont tan-natura tas-sutanzi nukleari nvoluti u tal-konsegwenzi probabbli ta' inċident nukleari li joriġina minnhom, tistabbilixxi ammont aktar baxx ta' responsabbiltà għal dik l-istallazzjoni, kemm-il darba ma għandu fl-ebda każ xi ammont hekk stabbilit ikun anqas minn Ewro 70 miljun; u (ii) waqt li jingħata kont tan-natura tas-sutanzi nukleari nvoluti u tal-konsegwenzi probabbli ta' inċident nukleari li joriġina minnhom, tistabbilixxi ammont aktar baxx ta' responsabbiltà għall-ġarr ta' sustanzi nukleari, kemm-il darba ma għandu fl-ebda każ xi ammont hekk stabbilit ikun anqas minn Ewro 80 miljun. (ċ) Il-kumpens għal ħsara nukleari kawżata lill-mezz tat-trasport li fuqu kienu s-sustanzi nukleari nvoluti fil-waqt ta' l-inċident nukleari ma għandux ikollu l-effett li jnaqqas ir-responsabbiltà ta' l-operatur fir-rigward ta' xi ħsara nukleari oħra sa ammont anqas minn Ewro 80 miljun, jew xi ammont għola stabbilit bil-leġislazzjoni ta' Parti Kontraenti. (d) L-ammont ta' responsabbiltà ta' operaturi ta' stallazzjonijiet nukleari fit-territorju ta' Parti Kontraenti stabbilit skond il-pargrafu (a) jew (b) ta' dan l-Artikolu jew bl-Artikolu 21(ċ), kif ukoll id-dispożizzjonijiet ta' xi leġislazzjoni ta' Parti Kontraenti skond il-paragrafu (ċ) ta' dan l-Artikolu għandu jgħodd għal dawk l-operaturi kull fejn iseħħ l-inċident nukleari. (e) Parti Kontraenti tista' tissuġġetta t-transitu ta' sustanzi nukleari mit-territorju tagħha bil-kondizzjoni li l-ammont massimu tar-responsabbiltà ta' l-operatur barrani konċernat jiżdied, jekk hija tqis li dak l-ammont ma jkunx adegwat biex ikopri r-riskji ta' inċident nukleari waqt it-transitu, kemm-il darba l-ammont massimu hekk miżjud ma jisboqx l-ammont massimu ta' responsabbiltà ta' operaturi ta' stallazzjoni8jiet nukleari li jkunu jinsabu fit-territorju tagħha. (f) Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu (e) ta' dan l-Artikolu ma għandhom jgħoddu: (i) għal ġarr bil-baħar fejn, taħt il-liġi internazzjonali, ikun hemm id-dritt ta' dħul fil-każi ta' perikolu urġenti fil-portijiet ta' dik il-Parti Kontraenti jew id-dritt ta' passaġġ biss mit-territorju tagħha; jew (ii) għal ġarr bl-ajru fejn, bi ftehim jew taħt liġi internazzjonali, jkun hemm id-dritt li jittajjar fuq jew jinżel fit-territorju ta' dik il-Parti Kontraenti. (g) Fil-każi fejn il-Konvenzjoni tgħodd għal Stati mhux Kontraneti skond l-Artikolu 2(a)(iv), kull Parti Kontraneti tista' tistabbilixxi fir-rigward ta' ħsara nukleari ammonti aktar baxxi mill-ammonti minimi stabbiliti taħt dan l-Artikolu jew taħt l-Artikjolu 21(ċ) sal-limitu li dak l-Istat ma joffrix benefiċċi reċiproċi għal ammont ekwivalenti. (h) Kull mgħax jew spejjeż moħtija minn qorti f'kawżi għall-kumpens taħt din il-Konvenzjoni ma għandhomx jitqiesu li jkunu kumpens għall-finijiet ta' din il-Konvenzjoni u għandhom jitħallsu mill-operatur b'żieda ma' kull ammont li għalih jkun responsabbli skond dan l-Artikolu. (i) L-ammonti msemmija f'dan l-Artikolu jistgħu jinqalbu għall-munita nazzjonali f'figuri ttundjati. (j) Kull Parti Kontraenti għandha tiżgura li l-persuni li jsofru ħsara jistgħu jinfużaw id-drittijiet tagħhom għall-kumpens mingħajr ma jkollhom għalfejn jibdew proċedimenti separati skond l-oriġini tal-fondi provduti għal dak il-kumpens."; I. L-Artikolu 8 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Id-dritt ta'kumpens skond din il-Konvenzjoni għandu jkun suġġett għall-preskrizzjoni jew l-estinzjoni jekk ma ssirx kawża, (i) fir-rigward ta' telf ta' ħajja u korriment personali, fi żmien 30 sena mid-data ta' l-inċident nukleari; (ii) fir-rigward ta'ħsara nukleari oħra, fi żmien għaxar snin mid-data ta' l-inċident nukleari. (b) Il-leġislazzjoni nazzjonali tista', iżda, tistabbilixxi perjodu itwal minn dak iffissat fis-subparagrafu (i) jew (ii) tal-paragrafu (a) ta' dan l-Artikolu, jekk ikunu ttieħdu miżuri mill-Parti Kontraenti li fit-territorju tagħha tkun tinsab l-istallazzjoni nukleari ta' l-operatur responsabbli biex tkopri r-reponsabbiltà ta' dak l-operatur fir-rigward ta' xi kawżi għall-kumpens wara li jiskadi l-perjodu ffissat fis-subparagrafu (i) jew (ii) tal-paragrafu (a) ta' dan l-Artikolu u matul dak il-perjodu itwal. (ċ) Jekk, iżda, jiġi stabbilit perjodu itwal skond il-paragrafu (b) ta' dan l-Artikolu, kawża għall-kumpens li ssir f'dak il-perjodu ma għandha fl-ebda każ teffettwa d-dritt għall-kumpens skond din il-Konvenzjoni ta' xi persuna li tkun għamlet kawża kontra l-operatur, (i) fi żmien perjodu ta' 30 sena fir-rigward ta' korriment personali jew telf ta' ħajja; (ii) fi żmien perjodu ta' 10 snin fir-rigward tal-ħsara nukleari l-oħra kollha. (d) Il-leġislazzjoni nazzjonali tista' tistabbilixxi perjodu ta' mhux anqas minn tlett snin għall-preskrizzjoni jew l-estinzjoni tad-drittijiet għall-kumpens skond il-Konvenzjoni, stabbilit mid-data li fiha l-persuna li ssofri ħsara nukleari saret taf b'dan, jew mid-data li fiha dik il-persuna messa raġonevolment kienet taf kemm bil-ħsara nukleari u l-operatur responsabbli, kemm-il darba l-perjodi stabbiliti skond il-paragrafi (a) u (b) ta' dan l-Artikolu ma jinqabżux. (e) Fejn id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 13(f)(ii) ikunu jgħoddu, id-dritt għall-kumpens ma għandux, iżda, jkun suġġett għall-preskrizzjoni jew l-estinzjoni jekk, fi ħdan iż-żmien li hemm provvediment dwaru fil-paragrafi (a), (b) u (d) ta' dan l-Artikolu, (i) qabel l-istabbiliment tat-Tribunal imsemmi fl-Artikolu 17, tkun saret kawża quddiem xi waħda mill-qrati li minnhom it-Tribunal jista' jagħżel; jekk it-Tribunal jistabbilixxi li l-qorti kompetenti tkun qorti li ma tkunx dik li quddiemha dik il-każwa tkun diġà saret, huwa jista' jiffissa data sa liema dik il-kawża għandha tinġieb quddiem il-qorti kompetenti hekk stabbilita; jew (ii) tkun saret talba mill-Parti Kontraenti konċernata biex jinbeda stabbiliment mit-Tribunal tal-qorti kompetenti skond l-Artikolu 13(f)(ii) u sussegwentement tinbeda kawża għal dak l-istabbiliment f'dak iż-żmien hekk kif jista' jiġi ffissat mit-Tribunal. (f) Kemm-il darba l-liġi nazzjonali ma tipprovdix mod ieħor, kull persuna li ssofri ħsara nukleari kkawżata minn inċident nukleari li tkun għamlet kawża għall-kumpens fil-perjodu ta' żmien li hekk provvediment dwaru f'dan l-Artikolu tista' temenda t-talba tagħha fir-rigward ta' xi aggravju ta'ħsara nukleari wara li jiskadi dak il-perjodu, kemm-il darba ma tkunx ingħatat deċiżjoni finali mill-qorti kompetenti."; J. L-Artikolu 9 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "L-operatur ma għandux ikun responsabbli għall-ħsara nukleari kkawżata minn inċident nukleari direttament dovut għal xi konflitt bl-armi, ostilitajiet, gwerra ċivili, jew rivoluzzjoni."; K. L-Artikolu 10 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Biex ikopri r-responsabbiltà skond din il-Konvenzjoni, l-operatur għandu jkun meħtieġ li jagħmel u jżomm polza ta' assigurazzjoni jew xi garanzija oħra finanzjarja għall-ammont stabbilit skond l-Artikolu 7(a) jew 7(b) jew l-Artikolu 21(ċ) u ta' dak it-tip u kondizzjonijiet hekk kif l-awtorità kompetenti pubblika tista' tispeċifika. (b) Fejn ir-responsabbiltà ta' l-operatur ma tkunx limitata fl-ammont, il-Parti Kontraenti li fuq it-territorju tagħha tkun tinsab l-istallazzjoni nukleari ta'l-operatur, għandha tistabbilixxi limitu fuq il-garanzija finanzjarja ta'l-operatrur responsabbli, b'dan illi kull limitu hekk stabbilit ma jkunx anqas mill-ammont imsemmi fl-Artikolu 7(a) jew 7(b). (ċ) Il-Parti Kontraenti li fuq it-territorju tagħha tkun tinsab l-istallazzjoni nukleari ta' l-operatur responsabbli għandha tiżgura l-ħlas ta' talbiet għall-kumpens għall-ħsara nukleari li jkunu ġew stabbiliti kontra l-operatur billi tipprovdi l-fondi meħtieġa sal-limitu li l-assigurazzjoni jew garanzija finanzjarja oħra ma tkunx disponibbli jew suffiċjenti biex tissodisfa sawk it-talbiet, sa ammont li ma jkunx anqas mill-ammont imsemmi fl-Artikolu 7(a) jew l-Artikolu 21(ċ). (d) Ebda assiguratur jew garanti ieħor finanzjarju ma għandu jissospendi jew iħassar l-assigurazzjoni jew garanzija finanzjarja oħra li hemm provvediment dwarha fil-paragrafu (a) jew (b) ta' dan l-Artikolu mingħajr ma jagħti avviż bil-miktub ta' l-anqas ta' xahrejn lill-awtorità pubblika kompetenti jew, sal-limitu li dik l-assigurazzjoni jew garanzija finanzjarja oħra tkun tirrelata għall-ġarr ta' sustanzi nukleari, matul il-perjodu tal-ġarr in kwistjoni. (e) L-ammonti provduti bħala assigurazzjoni, assigurazzjoni mill-ġdid, jew garanzija finanzjarja oħra jistgħu jinġibdu biss għall-kumpens għall-ħsara nukleari kawżata minn inċident nukleari."; L. L-Artikolu 12 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "Il-kumpens li għandu jitħallas skond din il-Konvenzjoni, il-premiums ta' l-assigurazzjoni u l-assigurazzjoni mill-ġdid, l-ammonti provduti bħala assigurazzjoni, assigurazzjoni mill-ġdid, jew garanziji finanzjarji oħra meħtieġa skond l-Artikolu 10, l-imgħax u l-ispejjeż imsemmija fl-Artikolu 7(h), għandhom ikunu jistgħu jiġu trasferiti liberament bejn iż-żoni monetarji tal-Partijiet Kontraenti."; M. L-Artikolu 13 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Ħlief kif mod ieħor provdut f'dan l-Artikolu, il-ġurisdizzjoni fuq kawżi taħt l-Artikoli 3, 4 u 6(a) għandha tkun biss tal-qrati tal-Parti Kontraenti li fuq it-territorju tagħha jkun seħħ l-inċident nukleari. (b) Fejn iseħħ inċident nukleari ġewwa ż-żona taż-żona esklussiva ekonomika ta' Parti Kontraenti jew, jekk dik iż-żona ma tkunx ġiet stabbilita, f'żona li ma tiżboqx il-limiti ta' żona esklussiva ekonomika kieku waħda kienet stabbilita, il-ġurisdizzjoni fuq kawżi li jikkonċernaw ħsara nukleari minn dak l-9nċident nukleari għandha, għall-finijiet ta' din il-Konvenzjoni, tkun tal-qrati ta' dik il-Parti, kemm-il darba li l-Parti Kontraenti konċernata tkun innotifikat lis-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni ta' dik iż-żona qabel l-inċident nukleari. Ebda ħaġa f'dan il-paragrafu ma għandha tiġi interpretata bħalali tippermetti l-eżerċizzju ta' ġurisdizzjoni jew id-delimitazzjoni ta' żona marittima b'mod li jkun kontra l-liġi internazzjonali tal-baħar. (ċ) Fejn iseħħ inċident nukleari barra t-territorju tal-Partijiet Kontraenti, jew fejn iseħħ ġewwa żona li fir-rigward tagħha ma tkun ingħatat ebda notifikazzjoni skond il-paragrafu (b) ta' dan l-Artikolu, jew fejn il-lok ta' l-inċident nukleari ma jkunx jista' jiġi stabbilit b'ċertezza, il-ġurisdizzjoni ta' dawk il-kawżi għandha tkun tal-qrati tal-Parti Kontraenti li fuq it-territorju tagħha tkun tinsab l-istallazzjoni nukleari ta' l-operatur responsabbli. (d) Fejn inċident nukleari jseħħ f'żona li fir-rigward tiegħu jgħoddu ċ-ċirkostanzi ta' l-Artikolu 17(d), il-ġurisdizzjoni għandha tkun tal-qrati stabbiliti, fuq it-talba tal-Parti Kontraenti konċernata, mit-Tribunal imsemmi fl-Artikolu 17 bħala li jkunu l-qrati ta' dik il-Parti Kontraenti li l-aktar li tkun relatata mill-qrib u affettwata bil-konsegwenzi ta'l-inċident. (e) L-eżerċizzju tal-ġiurisdizzjoni taħt dan l-Artikolu kif ukoll in-notifikazzjoni ta' żona magħmula skond il-paragrafdu (b) ta' dan l-Artikolu ma għandux joħloq xi dritt jew obbligu jew jiffissa xi preċedent fir-rigward tad-delimitazzjoni ta' żoni marittimi bejn Stati b'kosta faċċata ta' xulxin jew biswit xulxin. (f) Fejn il-ġurisdizzjoni tkun tal-qrati ta' aktar minn Parti Kontraenti waħda bis-saħħa tal-paragrafu (a), (b) jew (ċ) ta' dan l-Artikolu, il-ġurisdizzjoni għandha tkun ta': (i) jekk l-inċident nukleari jseħħ f'parti barra t-territorju ta' xi Parti Kontraenti u f'parti fit-territorju ta' Parti Kontraenti waħdiena, fil-qrati ta' dik il-Parti Kontraenti; u (ii) f'kull każ ieħor, fil-qrati stabbiliti, fuq it-talba tal-Parti Kontraenti konċernata, mit-Tribunal imsemmi fl-Artikolu 17 bħala li jkunu l-qrati ta' dik il-Parti Kontraenti li magħha jkun relatat l-aktar mill-qrib u affettwat mill-konsegwenzi ta' l-inċident. (g) Il-Parti Kontraenti li l-qrati tagħha jkollhom ġurisdizzjoni għandha tiżgura li f'dak li għandu x'jaqsam ma' kawżi għall-kumpens ta' ħsara nukleari: (i) kull Stat jista' jiftaħ kawża għan-nom ta' persuni li jkunu sofrew ħsara nukleari, li jkunu ċittadini ta' dak l-Istat jew li jkollhom id-domiċilju tagħhom jew ir-residenza fit-territorju tiegħu, u li jkunu taw il-kunsens tagħhom għal dan; u (ii) kull persuna tista' tagħmel kawża biex tinforza d-drittijiet skond din il-Konvenzjoni miksuba b'surroga jew assenjament. (h) Il-Parti Kontraenti li l-qrati tagħha għandhom ġurisdizzjoni skond din il-Konvenzjoni għandha tiżgura li qorti waħda biss mill-qrati tagħha għandha tkun kompetenti biex tiddeċiedi dwar il-kumpens għall-ħsara nukleari li tirriżulta minn xi inċident nukleari, bil-kriterji għal dik l-għażla jkunu stabbiliti permezz tal-leġislazzjoni nazzjonali ta'dik il-Parti Kontraenti. (i) Deċiżjonijiet mogħtija mill-qorti kompetenti skond dan l-Artikolu wara s-smigħ, jew fin-nuqqas, għandhom, meta jsiru infurzabbli skond il-liġi applikata minn dik il-qorti, isiru infurzabbli fit-territorju ta' kull wieħed mill-Partijiet Kontraenti l-oħra malli l-formalitajiet meħtieġa mill-Parti Kontraenti konċernata ikunu tlestew. Il-merti tal-każ ma għandhomx ikunu s-suġġett ta' aktar proċedimenti. Id-dispożizzjonijiet ta' hawn fuq ma għandhomx jgħoddu għal deċiżjonijiet provviżorji. (j) Jekk tinbeda kawża kontra Parti Kontraenti skond din il-Konvenzjoni, dik il-Parti Kontraenti ma tistax, ħlief fir-rigward ta' miżuri ta' esekuzzjoni, tinvoka xi immunitajiet ta' ġurisdizzjoni quddiem il-qorti kompetenti skond dan l-Artikolu."; N. Il-paragrafu (b) ta' l-Artikolu 14 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(b) "Liġi nazzjonali"; u leġislazzjoni "nazzjonali"; jfissru l-liġi jew il-leġislazzjoni nazzjonali tal-qorti li għandha ġurisdizzjoni skond din il-Konvenzjoni fuq talbiet li jirriżultaw minn inċident nukleari, esklużi r-regoli dwar konflitt ta' liġijiet li jirrelataw ma' dawk it-talbiet. Dik il-liġi jew leġislazzjoni għandha tgħodd għall-kwistjonijiet kollha kemm sostantivi u proċedurali mhux regolati speċifikament minn din il-Konvenzjoni."; O. Il-paragrafu (b) ta'l-Artikolu 15 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(b) Sal-limitu li kumpens għal ħsara nukleari jkun jeċċedi s-700 miljun ewro imsemmi fl-Artikolu 7(a), kull miżura bħal dik tkun xi tkun il-forma tagħha tista' tiġi applikata taħt kondizzjonijiet li jistgħu jidderogaw mid-dispożizzjonijiet ta' din il-Konvenzjoni."; P. Artikolu ġdid 16bis għandu jiżdied wara l-Artikolu 16 kif ġej: Din il-Konvenzjoni ma għandhiex teffettwa d-drittijiet u l-obbligi ta' Parti Kontraenti skond ir-regoli ġenerali tal-liġi pubblika internazzjonali."; Q. L-Artikolu 17 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Fil-każ ta' disputa li tirriżulta bejn żewġ Partijiet Kontraenti jew aktar dwar l-interpretazzjoni jew l-applikazzjoni ta' din il-Konvenzjoni, il-partijiet fid-disputa għandhom jikkonsultaw bil-ħsieb li jsolvu d-disputa permezz ta' negozjati jew xi mezz ieħor amikevoli. (b) Fejn disputa msemmija fil-paragrafu (a) ma tiġix solvuta fi żmien sitt xhur mid-data li fiha dik id-disputa tiġi magħrufa li teżisti minn xi parti fiha, il-Partijiet Kontraenti għandhom jitaqgħu sabiex jgħinu lill-partijiet fid-disputa biex tinstab soluzzjoni amikevoli. (ċ) Fejn ebda soluzzjoni tad-disputa ma tinsab fi żmien tlett xhur mill-laqgħa msemmija fil-paragrafu (b), id-disputa għandha, fuq it-talba ta' xi parti fiha, tintbnagħat lit-Tribunal Ewropew dwar l-Enerġija Nukleari stabbilit bil-Konvenzjoni ta'l-20 ta' Diċembru 1957 dwar l-Istabbiliment ta' Kontroll ta' Sigurtà fil-Qasam ta'l-Enerġija Nukleari. (d) Disputi li jikkonċernaw id-delimitazzjoni ta' konfini marittimi huma barra l-kamp ta' applikazzjoni ta' din il-Konvenzjoni."; R. L-Artikolu 18 għandu jiġi sostitwit b'dan liġej: "(a) Riżervi għal xi dispożizzjoni waħda jew aktar ta' din il-Konvenzjoni jistgħu jsiru f'kull żmien qabel ir-ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni ta', jew adeżjoni għal, din il-Konvenzjoni jew qabel iż-żmien ta' notifikazzjoni taħt l-Artikolu 23 fir-rigward ta' xi territorju jew territorji msemmija fin-notifikazzjoni, u għandhom ikunu amissibbli bis jekk it-termini ta' dawn ir-riżervi jkunu ġew espressament aċċettati mill-Firmatarji. (b) Dik l-aċċettazzjoni ma għandhiex tkun meħtieġa minn firmatarju li huwa nnifsu ma jkunx irratifika, aċċetta jew approva din il-Konvenzjoni f'perjodu ta' 12-il xahar wara d-data tan-notifikazzjoni għaliha ta' dik ir-riżerva mis-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni skond l-Artikolu 24. (ċ) Kull riżerva ammessa skond dan l-Artikolu tista' tiġi rtirata f'kull żmien permezz ta' notifikazzjoni ndirizzata lis-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni."; S. L-Artikolu 19 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(a) Din il-Konvenzjoni għandha tkun suġġetta għar-ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew aċċettazzjoni. L-istrumenti tar-ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew pprovazzjoni għandhom ikunu depożitati mas-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni. (b) Din il-Konvenzjoni għandha tidħol fis-seħħ malli jiġu depożitati l-istrumenti tar-ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni minn mhux anqas minn ħames firmatarji. Għal kull Firmatarju li jirratifika, jaċċetta jew japprova wara dan, din il-Konvenzjoni għandha tidħol fis-seħħ malli jiddepożita l-istrumenti tiegħu ta' ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni."; T. L-Artikolu 20 għanmdu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "L-emendi għal din il-Konvenzjoni għandhom ikunu adottati bi ftehim komuni tal-Partijiet Kontraenti kollha. Dawn għandhom jidħlu fis-seħħ meta jiġu ratifikati, aċċettati jew approvati minn żewġ terzi tal-Partijiet Kontraenti. Għal kull Parti Kontraenti li tirratifika, taċċetta jew tapprova wara dan, dawn għandhom jidħlu fis-seħ fid-data ta' dik ir-ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni."; U. paragrafu ġdid (ċ) għandu jiżdied ma' l-Artikolu 21 biex jaqra kif ġej: "(ċ) Minkejja l-Artikolu 7(a), fejn Gvern li ma jkunx Firmatarju għal din il-Konvenzjoni jissieħeb f'din il-Konvenzjoni wara l-1 ta' Jannar 1999, dan jista' jipprovdi taħt il-leġislazzjoni tiegħu li r-responsabbiltà ta'l-operatur fir-rigward tal-ħsara nukleari kawzata minn xi inċident nukleari wieħed trista' tiġi limitata, għall-perjodu ta' ħames snin mid-data ta' l-adozzjoni tal-Protokoll ta'… (data) biex tiġi emendata din il-Konvenzjoni, għal ammont transitorju ta' mhux anqas minn Ewro 350 miljun fir-rigward ta' inċident nukleari li jseħħ f'dak il-perjodu."; V. il-paragrafu (ċ) ta'l-Artikolu 22 għandu jiġi enumerat bħala l-paragrafu (d) u paragrafu ġdid (ċ) għandu jiżdied biex jaqra kif ġej: "(ċ) Il-Partijiet Kontraenti għandhom jikkonsultaw lil xulxin malli jiskadi kull wieħed mill-perjodi ta'ħames snin li jiġu wara d-data li fiha din il-Konvenzjoni tidħol fis-seħħ, dwar il-problemi kollha ta' interess komuni mqajjma mill-applikazzjoni ta' din il-Konvenzjoni, u b'mod partikolari, biex jikkunsidraw jekk żiediet fl-ammonti tar-responsabbiltà u l-garanziji finanzjarji skond din il-Konvenzjoni jkunux mixtieqa."; W. il-paragrafu (b) ta' l-Artikolu 23 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "(b) Kull Firmatarju jew Parti Kontraenti jista', fiż-żmien tal-firma, ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni ta', jew l-adeżjoni għal, din il-Konvenzjoni, jew fi żmien aktar tard, jinnotifika lis-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni li din il-Konvenzjoni għandha tgħodd għal dawk mit-territorji tagħha, inklużi t-territorji li għalihom hija responsabbli għar-relazzjonijiet internazzjonali tagħhom, li għalihom ma tapplikax din il-Konvenzjoni skond il-paragrafu (a) ta' dan l-Artikolu u li jkunu msemmija fin-notifikazzjoni. Kull notifika bħal dik tista', fir-rigward ta' xi territorju jew territorji msemmija fiha, tiġi rtirata billi jingħata avviż ta' 12-il xahar għal dak il-għan lis-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni."; X. L-Artikolu 24 għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej: "Is-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni għandu jagħti avviż lill-Firmatarji kollha u l-Gvernijiet li jaċċedu meta jirċievi xi strument ta' ratifikazzjoni, aċċettazzjoni, approvazzjoni, adeżjoni jew irtirar, ta' kull notifikazzjoni skond l-Artikoli 13(b) u 23, ta' deċiżjonijiet tal-Kumitat appożitu ta' Tmexxija taħt l-Artikolu 1(a)(ii), 1(a)(iii) u 1(b), bid-data li fiha din il-Konvenzjoni tidħol fis-seħħ, bit-test ta' xi emendi għaliha u d-data li fiha dik l-emenda għandha tidħol fis-seħħ, u b'kull riżerva magħmula skond l-Artikolu 18."; Y. l-espressjoni "ħsara" li tidher fl-artikoli li ġejjin għandha tiġi sostitwita bl-espressjoni "ħsara nukleari": - l-Artikolu 4(a) u (b), - l-Artikolu 5(a) u (ċ), - l-Artikolu 6(a), (b), (d), (f) u (h); Z. fl-ewwel sentenza ta'l-Artikolu 4 tat-test Franċiż, il-kelma "stockage" għandha tiġi sostitwita bil-kelma "entreposage", u f'dan l-ostess artikolu l-kelma "transportées" hija sostitwita bil-kliem "en cours de transport". Fl-Artikolu 6(h) tat-test Ingliż, il-kelma "workmen's" għandha tiġi sostitwita bil-kelma "workers". AA. L-Anness II li jinsab mal-Konvenzjoni għandu jitħassar. II. (a) Id-dispożizzjonijiet ta' dan il-Protokoll għandhom, kif bejn il-Partijiet għalih, jiffurmaw parti integrali mill-Konvenzjoni dwar ir-Responsabbiltà ta' Partijiet Terzi fil-Qasam ta' l-Enerġija Nukleari tad-29 ta' Lulju 1960, kif emendata bil-Protokoll Addizzjonali tat-28 ta' Jannar 1964 u bil-Protokoll tas-16 ta' Novembru 1982 (hawnhekk iżjed 'l quddiem imsejjħa l-"Convention"), li għandha tkun magħrufa bħala l-"Konvenzjoni dwar ir-Responsabbiltà ta' Partijiet Terzi fil-Qasam ta' l-Enerġija Nukleari tad-29 ta' Lulju 1960, kif emendata bil-Protokoll Addizzjonali tat-28 ta' Jannar 1964 u bil-Protokoll tas-16 ta' Novembru 1982 u bil-Protokoll ta'…" (b) Dan il-Protokoll għandu jkun suġġett għar-ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni. Strument ta' ratifikazzjoni, aċċettazzjoni jew approvazzjoni għandu jkun depożitat mas-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni Ekonomika u l-Iżvilupp. (ċ) Il-Firmatarji ta' dan il-Protokoll li jkunu diġà rratifikaw jew aċċedew għall-Konvenzjoni juru l-intenzjoni tagħhom li jirratifikaw, jaċċettaw jew japprovaw dan il-Protokoll kemm jista' jkun malajr. Il-Firmatarji l-oħra għal dan il-Protokoll jintrabtu li jirratifikawh, jaċċettawh jew japprovawh fl-istess żmien li huma jirratifikaw il-Konvenzjoni. (d) Dan il-Protokoll għandu jkun miftuħ għall-adeżjoni skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 21 tal-Konvenzjoni. L-adeżjonijiet għall-Konvenzjoni għandhom ikunu aċċettati biss jekk ikunu akkumpanjati bl-adeżjoni għal dan il-Protokoll. (e) Dan il-Protokoll għandu jidħol fis-seħħ skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 20 tal-Konvenzjoni. (f) Is-Segretarju Ġenerali ta' l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni Ekonomika u l-Iżvilupp għandu jagħti avviż lill-Firmatarji kollha u lill-Gvernijiet li jaċċedu malli jirċievi kull strument ta' ratifikazzjoni, aċċettazzjoni, approvazzjoni jew adeżjoni għal dan il-Protokoll. --------------------------------------------------