Ftehim temporanju

dwar il-kummerċ u materji li għandhom x'jaqsmu mal-kummerċ bejn il-Komunità Ewropea, l-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar u l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika, min-naħa l-waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra

Il-KOMUNITÀ EWROPEA, l-KOMUNITÀ EWROPEA DWAR IL-FAĦAM U L-AZZAR u L-KOMUNITÀ EWROPEA DWAR L-ENERĠJA ATOMIKA, minn issa "l quddiem imsejħa" il-Komunità',

mill-parti l-waħda, u

IR-REPUBBLIKA TAL-MOLDOVA,

mill-parti l-oħra,

BILLI fit-28 ta' Novembru 1994 ġie ffirmat Ftehim ta' Assoċjazzjoni (Partnership) u Koperazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, min-naħa l-waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra;

BILLI l-għan tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni u Koperazzjoni huwa li jsaħħaħ u jwessa' r-relazzjonijiet imwaqqfa minn qabel, notabbilment bil-Ftehim bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Sovjetiċi Soċjalisti dwar il-kummerċ u l-koperazzjoni ekonomika kummerċjali, firmat fit-18 ta' Diċembru 1989;

BILLI huwa meħtieġ li jiġi żgurat l-iżvilupp bil-ħeffa tar-relazzjonijiet kummerċjali bejn il-Partijiet;

BILLI għal dan il-għan huwa meħtieġ li jiġu implimentati bl-iktar ħeffa possibbli, permezz ta' Ftehim Temporanju, d-dispożizzjonijiet tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni u Koperazzjoni rigward il-kummerċ u materji li għandhom x'jaqsmu mal-kummerċ;

BILLI d-dispożizzjonijiet imsemmija għandhom, kif jixraq, jieħdu post temporanjament tad-dispożizzjonijiet kummerċjali fil-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Koperazzjoni Ekonomika u Kummerċjali;

BILLI huwa meħtieġ li jiġi żgurat illi, sakemm jidħol fis-seħħ il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni u Koperazzjoni u jitwaqqaf tal-Kunsill ta' Koperazzjoni, l-Kumitat Konġunt imwaqqaf skond il-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Koperazzjoni Kummerċjali u Ekonomika jista' jeżerċita l-poteri mqassma bil-Ftehim ta' Asssoċjazzjoni u Koperazzjoni lil-Kunsill ta' Koperazzjoni;

BILLI dawn il-poteri huma meħtieġa sabiex jiġi implimentat il-Ftehim Temporanju,

IDDEĊIDEW li jikkonkludu dan il-Ftehim u għal dan il-għan innominaw il-plenipotenzarji tagħhom:

IL-KOMUNITÀ EWROPEA:

Javier SOLANA MADARIAGA

Ministru ta' l-Affarijiet Barranin tar-Renju ta' Spanja,President-fil-Kariga tal-Kunsill ta' l-Unjoni Ewropea

IL-KOMUNITÀ EWROPEA DWAR IL-FAĦAM U L-AZZAR:IL-KOMUNITÀ EWROPEA DWAR L-ENERĠIJA ATOMIKA:

Hans van den BROEK

Membru tal-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej

IR-REPUBBLIKA TAL-MOLDOVA:

Michai POPOV

Ministru ta' l-Affarrijiet Barranin tar-Repubblika tal-Moldova

LI, wara li partu bejniethom il-Poteri kollha tagħhom, misjuba li huma tajbin u fil-forma mistħoqqa,

FTIEHMU KIF ĠEJ:

TITOLU I

PRINĊIPJI ĠENERALI

(PCA Il-Moldova: Titolu I)

Artikolu 1

(PCA Il-Moldova: Artikolu 2)

Ir-rispett għad-demokrazija, l-prinċipji tal-liġijiet internazzjonali u tad-drittijiet tal-bniedem kif definiti partikolarment fl-Aħħar Att ta' Helsinki u fil-Karta ta' Pariġi għal Ewropa Ġdida, kif ukoll il-prinċipji ta' ekonomija tas-suq, inklużi dawk enunzjati fil-Konferenza tal-KSKE ta' Bonn, isejsu l-politiki interni u esterni tal-Partijiet u jikkostitwixxu element essenzali ta' l-assoċjazzjoni u ta' dan il-Ftehim.

TITOLU II

KUMMERĊ FL-OĠĠETTI

(PCA Il-Moldova: Titolu III)

Artikolu 2

(PCA Il-Moldova: Artikolu 10)

1. Il-Partijiet għandhom jikkonċedu lil xulxin it-trattament ta' nazzjon l-iżjed favorit fl-oqsma kollha rigward:

- id-dazji u d-drittijiet doganali applikati għall-importazzjonijiet u l-esportazzjonijiet, inkluż il-metodu dwar kif jinġabru dawn id-dazji u drittijiet,

- id-dispożizzjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-permessi tal-ħruġ mid-dwana, t-transitu, l-imħażen u t-trasbord,

- it-taxxi u ħlasijiet oħra dovuti ġewwa l-pajjiż ta' kull kwalità applikati direttament jew indirettament fuq l-oġġetti importati,

- il-metodi tal-ħlas u t-trasferiment ta' dawk il-ħlasijiet li jkollhom x'jaqsmu mal-kummerċ fl-oġġetti,

- ir-regoli li għandhom x'jaqsmu mal-bejgħ, ix-xiri, l-ġarr, it-tqassim u l-użu ta' l-oġġetti fis-suq domestiku.

2. Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 1 ma għandhomx japplikaw għal:

(a) il-vantaġġi konċessi bil-għan li tinħoloq unjoni doganali jew firxa ta' kummerċ ħieles jew għall-ħolqien ta' din l-unjoni jew din il-firxa;

(b) il-vantaġġi konċessi lil pajjiżi partikolari b'mod konformi mal-Ftehim Ġenerali dwar it-Tariffi u l-Kummerċ (FĠTK) u ma' arranġamenti oħra favur il-pajjiżi li qegħdin jiżviluppaw;

(ċ) il-vantaġġi konċessi lil pajjiżi li jmissu magħhom sabiex jiffaċilitaw it-traffiku fuq il-fruntieri.

3. Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 1 u l-Artikolu 3(3) ma għandhomx japplikaw, matul il-perjodu ttransitorju taż-żmien li jiskadi fid-data meta r-Repubblika tal-Moldova tidħol fil-FĠTK jew fil-31 ta' Diċembru 1998, liema waħda minn dawn hija l-iktar bikrija, għall-vantaġġi definiti fl-Anness 1 konċessi mir-Repubblika tal-Moldova lil stati oħra indipendenti mill-jum ta' qabel id-dħul fis-seħħ ta' dan il-Ftehim.

Artikolu 3

(PCA Il-Moldova: Artikolu 11)

1. Il-Partijiet jaqblu illi l-prinċipju tat-transitu ħieles ta' l-oġġetti huwa kondizjoni essenzali sabiex jinkisbu l-għanijiet immedjati ta' dan il-Ftehim.

2. F'din il-konnessjoni kull Parti għandha tipprovdi transitu mingħajr restrizzjonijiet permezz ta' jew minn ġot-territorju tagħha għall-oġġetti li joriġinaw fit-territorju doganali tal-Parti l-oħra jew destinat lejha.

3. Ir-regoli deskritti fil-paragrafi 2, 3, 4 u 5 ta' l-Artikolu V tal-FĠTK jiġu applikati bejn iż-żewġ Partijiet.

4. Ir-Regoli li jinsabu f'dan l-Artikolu huma mingħajr preġudizzju għal kull regola speċjali li għandha x'taqsam ma' setturi speċifiċi, b'mod partikolari bħalma huma t-trasport, jew prodotti miftiehma bejn il-Partijiet.

Artikolu 4

(PCA Il-Moldova: Artikolu 12)

Mingħajr preġudizzju għad-drittijiet u l-obbligi li jitwaqqfu minn konvenzjonijiet internazzjonali dwar id-dħul temporanju ta' oġġetti li jorbtu liż-żewġ Partijiet, kull Parti għandha barra minn hekk tikkonċedi lill-Parti l-oħra eżenzjoni mill-ħlasijiet dovuti fuq l-oġġetti li jiddaħlu temporanjament fil-każijiet u skond il-proċeduri stipulati b'konvenzjoni internazzjonali oħra dwar din il-materja li torbotha, b'konformità mal-leġislazzjoni. Għandhom jitqiesu l-kondizzjonijiet li fuqhom ikunu ġew aċċettati mill-Parti ikkonċernata l-obbligi mwaqqfa minn din il-konvenzjoni.

Artikolu 5

(PCA il-Moldova: Artikolu 13)

L-oġġetti li joriġinaw fir-Repubblika tal-Moldova u fil-Komunità rispettivament għandhom jiġu importati ġewwa l-Komunità u fir-Repubblika tal-Moldova rispettivament ħielsa mir-restrizzjonijiet kwantitattivi mingħajr preġudizzju għall-Artikoli 9, 12 u 13 tad-dispożizzjonijiet fl-Anness II ma' dan il-Ftehim, u għad-dispożizzjonijiet ta' l-Artikoli 77, 81, 244, 249 u 280 ta' l-Att tas-Sħubija ta' Spanja u tal-Portugall fil-Komunità Ewropea.

Artikolu 6

(PCA Il-Moldova: Artikolu 14)

1. Il-prodotti tat-territorju ta' Parti waħda importati fit-territorju tal-Parti l-oħra ma għandhomx ikunu soġġetti, direttament jew indirettament, għat-taxxi interni jew għall-ħlasijiet dovuti oħra ta' kull xorta f'eċċess ta' dawk applikati, direttament jew indirettament, għall-prodotti domestiċi (tal-pajjiż).

2. Barra minn hekk, dawn il-prodotti għandhom jingħataw trattament mhux inqas favorevoli minn dak mogħti lill-prodotti bħalhom ta' oriġini nazzjonali rigward il-liġijiet, ir-regolamenti u l-ħtiġiet kollha li jaffettwaw il-bejgħ tagħhom intern, offruti dwar il-bejgħ, il-ġarr, it-tqassim jew l-użu tagħhom. Id-dispożizzjonijiet ta' dan il-paragrafu ma għandhomx jipprevjienu l-applikazzjoni ta' ħlasijiet dovuti differenzali għall-ġarr intern li jkunu bażati esklussivament fuq il-ħidma ekonomika tal-mezzi tat-trasport u mhux fuq in-nazzjonalità tal-prodott.

Artikolu 7

(PCA il-Moldova: Artikolu 15)

L-Artikoli mill-FĠTK li ġejjin għandhom ikunu applikabbli mutatis mutandis bejn iż-żewġ Partijiet:

(i) il-paragrafi 1, 2, 3, 4a, 4b, 4d, 5 ta' l-Artikolu VII;

(ii) l-Artikolu VIII;

(iii) l-Artikolu IX;

(iv) l-Artikolu X.

Artikolu 8

(PCA Il-Moldova: Artikolu 16)

L-oġġetti għandhom jiġu negozjati bejn il-Partijiet bi prezzijiet relatati mas-suq.

Artikolu 9

(PCA Il-Moldova: Artikolu 17)

1. Fejn xi prodott ikun qiegħed jiġi importat ġewwa t-territorju ta' waħda mill-Partijiet fi kwantitajiet miżjuda tali u b'dawk il-kondizzjonijiet illi jikkawżaw jew jheddu li jikkawżaw ħsara sostanzjali lill-produtturi domestiċi ta' prodotti bħalhom jew li jikkompetu direttament magħhom, il-Komunità jew ir-Repubblika tal-Moldova, liema waħda minhhom tkun involuta, jistgħu jieħdu l-miżuri xierqa b'mod konformi mal-proċeduri u l-kondizzjonijiet li ġejjin:

2. Qabel tittieħed kull miżura, jew fil-każi li għalihom japplika l-paragrafu 4 malajr kemm jista' jkun wara dan, il-Komunità jew ir-Repubblika tal-Moldova skond kif ikun il-każ għandhom ifornu lill-Kumitat Konġunt bit-tagħrif kollu rilevanti bil-ħsieb li tinstab soluzzjoni aċċettabbli għaż-żewġ Partijiet.

3. Jekk, b'riżultat tal-konsultazzjonijiet, il-Partijiet ma jilħqux qbil fi żmien 30 jum mir-riferiment lill-Kumitat Konġunt dwar l-azzjonijiet biex jevitaw is-sitwazzjoni, l-Parti li tkun talbet għall-konsultazzjonijiet għandha tkun ħielsa li tirrestrinġi l-importazzjoni tal-prodotti involuti safejn u sakemm u għal dak it-tul ta' żmien meħtieġa sabiex tiġi prevenuta jew rimedjata l-ħsara, jew jiġu adottati miżuri oħra xierqa.

4. F'ċirkostanzi kritiċi fejn id-dewmien jikkawża ħsara li tkun diffiċli li tiġi msewwija, l-Partijiet jistgħu jieħdu l-miżuri qabel il-konsultazzjonijiet, bil-kondizzjoni illi għandhom jiġu offruti l-konsultazzjonijiet immedjatament wara li tkun ittieħdet din l-azzjoni.

5. Fil-għażla tal-miżuri skond dan l-Artikolu, l-Partijiet Kontraenti għandhom jagħtu prijorità lil dawk il-miżuri li jikkawżaw l-inqas ċaqliq għall-kisba ta'l-għanijiet ta' dan il-Ftehim.

Artikolu 10

(PCA il-Moldova: Artikolu 18)

Xejn f'dan it-Titolu, u fl-Artikolu 9 b'mod partikolari, ma għandu jippreġudika jew jaffettwa b'xi mod it-teħid, minn kull waħda miż-żewġ Partijiet, ta' miżuri kontra l-fqigħ tas-suq jew ta' kontro-bilanċ b'mod konformi ma' l-Artikolu VI tal-FĠTK, il-Ftehim dwar l-implimentazzjoni ta' l-Artikolu VI tal-FĠTK, il-Ftehim dwar l-interpretazzjoni jew l-applikazzjoni ta' l-Artikoli VI, XVI u XXIII tal-FĠTK jew il-leġislazzjoni interna li għandha x'taqsam magħhom.

Rigward l-investigazzjonijiet kontra l-fqigħ tas-suq jew dwar sussidji, kull waħda mill-Partijiet taqbel li teżamina s-sottomissjonijiet mill-Parti l-oħra u li tgħarraf lill-partijiet interessati involuti bil-fatti u l-konsiderazzjonijiet essenzali li fuq il-bażi tagħhom tkun trid issir deċiżjoni. Qabel ma jiġu imposti dazji definittivi kontra l-fqigħ tas-suq u ta' kontro-bilanċ, il-Parti għandha tagħmel ħiltha kollha li tasal għal soluzjoni kostruttiva għall-problema.

Artikolu 11

(PCA Il-Moldova: Artikolu 19)

Dan il-Ftehim ma għandux jipprekludi projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet fuq l-importazzjonijiet, l-esportazzjonijiet jew l-oġġetti fit-transitu għal raġunijiet ta' moralità pubblika, politika pubblika jew sigurtà pubblika; l-protezzjoni tas-saħħa u tal-ħajja tal-bniedem, ta' l-annimali jew tal-pjanti; l-ħarsien tar-riżorsi naturali; l-protezzjoni ta' teżori nazzjonali ta' valur artisiku, storiku jew arkeoloġiku jew il-protezzjoni tal-proprjetà intellettwali, industrijali jew kummerċjali jew ir-regoli li għandhom x'jaqsmu mad-deheb u l-fidda. Dawn il-projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet ma għandhomx, madankollu, jikkostitwixxu mezz ta' diskriminazzjoni arbitrali jew restrizzjoni moħbija dwar il-kummerċ bejn il-Partijiet

Artikolu 12

(PCA Il-Moldova: Artikolu 20)

Dan it-Titolu ma għandux japplika għall-prodotti tessili li jidħlu fil-Kapitoli 50 sa 63 tan-nomenkaltura kombinata. Il-kummerċ f'dawn il-prodotti għandu jkun regolat bi ftehim separat, inizjalat fl-14 ta' Mejju 1993 u applikat proviżorjament mill-1 ta' Jannar 1993.

Artikolu 13

(PCA Il-Moldova: Artikolu 21)

1. Il-kummerċ fil-prodotti koperti bit-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar għandu jkun regolat mid-dispożizzjonijiet ta' dan it-Titolu, bl-eċċezzjoni ta' l-Artikolu 5.

2. Għandu jitwaqqaf grupp tal-kuntatt dwar il-materji li għandhom x'jaqsmu mal-faħam u ma' l-azzar, li jkun fih rappreżentanti tal-Komunità, fuq naħa waħda, u rappreżentanti tar-Repubblika tal-Moldova fuq in-naħa l-oħra.

Il-grupp tal-kuntatt għandu jpartat, fuq bażi regolari, t-tagħrif dwar il-materji kollha li għandhom x'jaqsmu mal-faħam u l-azzar ta' interess għall-Partijiet.

Artikolu 14

(PCA Il-Moldova: Artikolu 22)

Il-kummerċ f'oġġetti nukleari għandhom jiġu kondotti b'mod konformi mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika. Jekk ikun meħtieġ, il-kummerċ f'materjali nukleari għandu jkun bla ħsara għad-dispożizzjonijiet ta' Ftehim speċifiku li għad irid jiġi kokluż bejn il-Komunità Ewropea dwar l-Enerġja Atomikai u r-Repubblika tal-Moldova.

TITOLU III

ĦLASIJIET, IL-KOMPETIZZJONI U DISPOSIZZJONIJIET OĦRA EKONOMIĊI

(PCA Il-Moldova: Titoli V U VI)

Artikolu 15

(PCA il-Moldova: Artikolu 47)

Il-Partijiet jimpenjaw ruħhom li jawtorizzaw, f'munita korrenti konvertibbli liberament, kull ħlas fuq il-kont korrenti tal-bilanċ tal-pagamenti bejn ir-residenti tal-Komunità u tar-Repubblika tal-Moldova konnessi maċ-ċaqliq ta' l-oġġetti, magħmul b'mod konformi mad-dispożizzjonijiet ta' dan il-Ftehim.

Artikolu 16

(PCA Il-Moldova: Artikolu 48)

1. Il-Partijiet jaqblu li jaħdmu sabiex jirrimedjaw jew ineħħu, permezz ta' l-applikazzjoni tal-liġijiet tagħhom dwar il-kompetizzjoni jew xorta oħra, r-restrizzjonijiet dwar il-kompetizzjoni mill-intrapriżi jew kawżati bl-intervent ta' l-Istat safejn u sakemm jistgħu jaffettwaw il-kummerċ bejn i-Komunità u r-Repubblika tal-Moldova.

2. Sabiex jinkisbu l-għanijiet immedjati msemmija fil-paagrafu 1:

2.1. il-Partijiet għandhom jiżguraw illi jkollhom u li jinfurzaw liġijiet li jindirizzaw ir-restrizzjonijiet dwar il-kompetizzjoni mill-intrapriżi taħt il-ġurisdizzjoni tagħhom.

2.2. il-Partijiet għandhom iżommu lura milli jikkonċedu għajnuniet Statali li jiffavorixxu lil ċerti impriżi jew lill-produzzjoni ta' oġġetti għajr prodotti primarji kif definiti fil-FĠTK, jew id-dispożizzjonijiet dwar is-servizzi, li jgħawwġu jew jheddu li jgħawwġu l-kompetizzjoni safejn u sakemm dawn jaffettwaw il-kummerċ bejn il-Komunità u r-Repubblika tal-Moldova.

2.3. fuq it-talba ta' waħda mill-Partijiet, il-Parti l-oħra għandha tipprovdi t-tagħrif dwar l-iskemi tagħha ta' għajnuna jew dwar każijiet individwali partikolari ta' għajnuna mill-Istat. L-ebda tagħrif ma jeħtieġ li jiġi provdut li huwa kopert bil-ħtiġiet leġislattivi tal-Partijit dwar is-sigrieti professjonali jew kummerċjali;

2.4. fil-każ tal-monopolji ta' l-Istat ta' karattru kummerċjali, l-Partijiet jiddikjaraw illi huma lesti, sa mir-raba' sena mid-data tad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim bejniethom, li jiżguraw illi ma jkun hemm l-ebda diskriminazzjoni bejn iċ-ċittadini nazzjonali tal-Partijiet fejn jirrigwarda l-kondizzjonijiet li fuqhom l-oġġetti jiġu miksuba jew mibjugħa.

2.5. fil-każ ta' impriżi pubbliċi jew impriżi li lilhom l-Istati Membri tal-Komunità jew ir-Repubblika tal-Moldova jikkonċedu drittijiet esklussivi, l-Partijiet jiddikjaraw illi huma lesti, sa mir-raba' sena mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan il-Ftehim, li jiżguraw illi la jgħaddu b'liġi u lanqas iżommu ebda miżura li tgħawweġ il-kummerċ bejn il-Komunità u r-Repubblika tal-Moldova hekk li tmur kontra l-interessi rispettivi tal-Partijiet. Din id- dispożizzjoni ma għandhiex ixxekkel il-qadi tax-xogħol, fil-liġi jew fil-fatt, tax-xogħlijiet dovuti assenjati lil dawn l-impriżi.

2.6. il-perjodu taż-żmien definit fil-paragrafi 2.4 u 2.5 jistgħu jiġu mtawwla bi ftehim bejn il-Partijiet.

3. Il-konsultazzjonijiet jistgħu jsiru fil-Kumitat Konġunt fuq it-talba tal-Komunità jew tar-Repubblika tal-Moldova dwar ir-restrizzjonijiet jew it-tagħwiġ fir-regoli tal-kompetizzjoni riferiti fil-paragrafi 1 u 2 u dwar l-infurzar tar-regoli tagħhom dwar il-kompetizzjoni, bla ħsara għal-limitazzjonijiet imposti mill-liġijiet li għandhom x'jaqsmu mal-kxif tat-tagħrif, il-kunfidenzalità u s-segretezza tan-negozju. Il-konsultazzjonijiet jistgħu jikkomprendu wkoll kwistjonijiet dwar l-interpretazzjoni tal-paragrafi 1 u 2.

4. Il-Partijiet b'esperjenza fl-applikazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni għadhom iqisu bis-sħiħ li, fuq talba u skond ir-riżorsi disponibbli, jipprovdu lill-Partijiet l-oħra, l-għajnuna teknika għall-iżvilupp u l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni.

5. Id-disposizzjonijiert ta' hawn fuq ma għandhom bl-ebda mod jaffettwaw id-drittijiet tal-Partijiet li japplikaw miżuri adegwati, notabbliment dawk riferiti fl-Artikolu 10, sabiex jindirizzaw it-tagħwiġ fil-kummerċ ta' l-oġġetti jew tas-servizzi.

Artikolu 17

(PCA Il-Moldova: Artikolu 49)

Skond id-dispożizzjonijiet ta' dan l-Artikolu u ta' l-Anness III, ir-Repubblika tal-Moldova għandha tissokta ttejjeb il-protezzjoni tad-drittijiet għall-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali sabiex, sa l-aħħar tal-ħames sena wara d-dħul fis-seħħ ta' dan il-Ftehim, tipprovdi livell ta' protezzjoni bħal dak provvdut fil-Komunità bl-atti Komunitarji, partikolarment dawk riferiti fl-Anness III, inklużi mezzi paragunabbli sabiex jiġu infurzati dawn id-drittijiet.

Artikolu 18

(PCA Il-Moldova: Artikolu 73)

Għandu jkun hemm għajnuna ta' bejn xulxin bejn l-awtoritajiet amministrattivi dwar materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana tal-Partijiet b'mod konformi mal-Protokoll mehmuż mal-Ftehim.

TITOLU IV

DISPOSIZZJONIJIET ISTITUZZJONALI, ĠENERALI U FINALI

(PCA Il-Moldova: Titolu X)

Artikolu 19

Il-Kumitat Konġunt imwaqqaf bil-Ftehim bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Sovjetiċi Soċjalisti dwar il-kummerċ u l-koperazzjoni kummerċjali u ekonomika, ffirmat fit-18 ta' Diċembru 1989, għandhom jaqdu d-dmiritjiet assenjati lilha b'dan il-Ftehim sakemm jitwaqqaf il-Kunsill ta' Koperazzjoni provdut fl-Artikolu 82 tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni u Koperazzjoni.

Artikolu 20

Il-Kumitat Konġunt jista', bil-għan li jinkisbu l-għanijiet immedjati ta' dan il-Ftehim, jagħmlu rakkomandazzjonijiet fil-każijiet provduti fih.

Għandu jfassal ir-rakkomandazzjonjiet tiegħu bi ftehim bejn iż-żewġ Partijiet.

Artikolu 21

(PCA Il-Moldova: Artikolu 86)

Meta tiġi eżaminata kull kwistjoni li toħroġ mill-qafas ta' dan il-Ftehim fejn għandha x'taqsam dispożizzjoni li tirreferi għal Artikolu fil-FĠTK, il-Kumitat Konġunt għandu jagħti konsiderazzjoni bl-ikbar qies possibbli lill-interpretazzzjoni li tiġi mogħtija ġeneralment lil dan l-Artikolu tal-FĠTKfil-kwistjoni mill-Partijiet Kontraenti tal-FĠTK.

Artikolu 22

(PCA Il-Moldova: Artikolu 90)

1. Ġewwa l-iskop ta' dan il-Ftehim, kull Parti timpenja ruħha li tiżgura illi l-persuni naturali u legali tal-Parti l-oħra jkollhom aċċess ħieles minn kull diskriminazzjoni fejn ikollhom x'jaqsmu ċ-ċittadini nazzjonali tagħhom rigward il-qrati kompetenti u l-organi amministrattivi tal-Partijiet sabiex jiddefendu d-drittijiet individwali tagħhom u d-drittijiet dwar il-proprjetà tagħhom, inklużi dawk li għandhom x'jaqsmu mal-proprjetà intellettwali, industrijali u kommerċjali.

2. Fil-limiti tal-poteri rispettivi tagħhom, il-Partijiet:

- għandhom jinkoraġġixxu l-adozzjoni ta' l-arbitraġġ sabiex jaqtgħu l-kwistjonijiet li jqumu dwar transazzjonijiet kummerċjali u ta' koperazzjoni mill-operaturi ekonomiċi tal-Komunità u dawk tar-Repubblika tal-Moldova,

- jaqblu illi fejn kontroversja tiġi sottomessa għall-arbitraġġ, kull waħda mill-Partijiet fil-kontroversja għandha, għajr fejn ir-regoli taċ-ċentru ta' l-arbitraġġ jipprovdu xorta oħra, jagħżlu l-arbitratur tagħhom, irrispettivament min-nazzjonalità tiegħu. u li t-tielet arbitratur li jagħmilha ta' President, jew l-artbitratur waħdieni, jistgħu jkunu ċittadini nazzjonali ta' Stat terz,

- iridu jirrakkomandaw lill-operaturi ekonomiċi tagħhom li jagħżlu b'kunsens bejn xulxin il-liġijiet li japplikaw għall-kuntratti tagħhom,

- għandhom jinkoraġġixxu r-rikors għar-regoli ta' l-arbitraġġ elaborati mill-Kummissjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-Liġijiet tal-Kummerċ Internazzjonali (KNULKI) u għall-arbitraġġ minn kull ċentru ta' Stat firmatarju tal-Konvenzjoni dwar il-Għarfien u l-Infurzar tad-Deċiżjonijiet ta' l-Arbitraġġi Barranin mitmuma fi New York fil-10 ta' Ġunju 1958.

Artikolu 23

(PCA Il-Moldova: Artikolu 91)

Xejn f'dan il-Ftehim ma għandu jipprevjieni lil Parti milli tieħu kull miżura:

(a) li tikkonsidra meħtieġa sabiex tipprevjieni l-kxif ta' tagħrif li jmur kontra l-interessi essenzali tagħha dwar is-sigurtà;

(b) li jkollha x'taqsam mal-produzzjoni ta' jew il-kummerċ fl-armi, l-munizzjon jew materjali tal-gwerra, jew għar-riċerka, l-iżvilupp jew il-produzzjoni indispensabbli għall-għanijiet ta' difiża, basta iżda illi dawn il-miżuri ma jagħmlux ħsara lill-kondizzjonijiet tal-kompetittività rigward il-prodotti mhux maħsuba speċifikament għal għanijiet militari;

(ċ) li tikkonsidra essenzali għas-sigurtà tagħha nfisha fil-każ ta' disturbi serji interni li jaffettwaw iż-żamma tal-liġi u ta' l-ordni, fi żmien ta' gwerra jew ta' tensjoni serja internazzjonali li tikkostwixxi theddida ta' gwerra jew sabiex twettaq l-obbligi li tkun aċċettat bil-għan li tinżamm il-paċi u s-sigurtà internazzjonali;

(d) li tikkonsidra meħtieġa sabiex tirrispetta l-obbligi internazzjonali tagħha u l-impenji fil-kontroll ta' l-oġġetti u t-tekonoloġija ta' użu doppju.

Artikolu 24

(PCA Il-Moldova: Artikolu 92)

1. Fl-oqsma koperti b'dan il-Ftehim u mingħajr preġudizzji għal kull dispożizzjoni speċjali li tkunu tinsab fih (il-Ftehim):

- l-arranġamenti applikati mir-Repubblika tal-Moldova rigward il-Komunità ma għandhom joħolqu l-ebda diskriminazzjoni bejn l-Istati Membri, ċ-ċittadini nazzjonali tagħhom jew il-kumpaniji jew id-ditti tagħhom,

- l-arranġamenti applikati mill-Komunità rigward ir-Repubblika tal-Moldova ma għandhom joħolqu l-ebda diskriminazzjoni bejn iċ-ċittadini Nazzjonali Moldovani jew il-kumpaniji jew id-ditti tagħha.

2. Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 1 huma mingħajr preġudizzju għad-drittijiet tal-Partijiet li japplikaw id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-leġislazzjoni fiskali tagħhom fuq dawk li jħallsu t-taxxi li ma jkunux f'sitwazzjonijiet identika rigward il-post tar-residenza tagħhom.

Artikolu 25

(PCA il-Moldova: Artikolu 93)

1. Kull waħda mill-Partijiet tista' tirreferi lill-Kumitat Konġunt kull kontroversja li jkollha x'taqsam ma' l-applikazzjoni jew l-interpretazzjoni ta' dan il-Ftehim.

2. Il-Kumitat Konġunt jista' jsolvi l-kontroversja permezz ta' rakkommandazzjoni.

3. Fil-każ li ma jkunx possibbli li l-kontroversja tinqata' b'mod konformi mal-paragrafu 2, kull waħda mill-Partijiet tista' tinnotifika lill Parti l-oħra dwar il-ħatra ta' konċiljatur; il-Parti l-oħra għandha mbagħad taħtar konċiljatur tat-tieni fi żmien xahrejn. Sabiex tiġi applikata din il-proċedura, il-Komunità u l-Istati Membri għandhom jitqiesu bħala Parti waħda fil-kontroversja.

Il-Kumitat Konġunt għandu jaħtar it-tielet konċiljatur.

Ir-rakkomandazzjonijiet tal-konċiljaturi għandhom jittieħdu bil-vot tal-maġġoranza. Dawn ir-rakkomandazzjonijiet ma għandhomx jorbtu lill-Partijiet.

Artikolu 26

(PCA Il-Moldova: Artikolu 94)

Il-Partijiet jaqblu li jikkonsultaw lil xulxin fil-pront permezz tal-kanali xierqa fuq it-talba ta' waħda miż-żewġ Partijiet sabiex jiddiskutu kull materja li tirrigwarda l-interpretazzjoni jew l-implimentazzjoni ta' dan il-Ftehim u l-aspetti l-oħra rilevanti dwar ir-relazzjonijiet bejn il-Partijiet.

Id-dispożizzjonijiet ta' dan l-Artikolu ma għandhom bl-ebda mod jaffetwaw l-Artikoli 9, 10, 25 u 30 u huma mingħajr preġudizzju għalihom.

Artikolu 27

(PCA il-Moldova: Artikolu 95)

It-trattament konċess lir-Repubblika tal-Moldova hawn taħt ma għandu fl-ebda każ ma jkun iktar favorevoli minn dak konċess mill-Istati Membri lil xulxin.

Artikolu 28

(PCA Il-Moldova: Artikolu 97)

Sakemm u safejn il-materji koperti b'dan il-Ftehim huma koperti bit-Trattat Ewropew dwar il-Karta dwar l-Enerġija u l-Protokolli ta' miegħu, dan it-Trattat u dawn il-Protokolli għandhom, mad-dħul fis-seħħ, japplikaw għal dawn il-materji imma biss safejn u sakemm din l-applikazzjoni tkun provvduta fih.

Artikolu 29

1. Dan il-Ftehim għandu jkun applikabbli sad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni u Koperazzjoni ffirmat fit-28 ta' Novembru 1994.

2. Kull Parti tista' tirrinunzja għal dan il-Ftehim billi tinnotifika lill-Parti l-oħra. Dan il-Ftehim għandu jieqaf milli japplika sitt xhur wara d-data ta' din in-notifika.

Artikolu 30

(PCA il-Moldova: Artikolu 99)

1. Il-Partijiet għandhom jieħdu kull miżura ġenerali jew speċifika meħtieġa sabiex iwettqu l-obbligi tagħhom skond dan il-Ftehim. Għandhom ikunu responsabbli illi jinkisbu l-għanijiet immedjati dikjarati f'dan il-Ftehim.

2. Jekk xi waħda miż-żewġ Partijiet tikkonsidra illi l-Parti l-oħra tkun naqset milli twettaq obbligu skond dan il-Ftehim, tista' tieħu l-miżuri xierqa. Qabel ma tagħmel dan, għajr f'każijiet ta' urġenza speċjali, għandha tforni lill-Kumitat Konġunt bit-tagħrif kollu meħtieġ għal eżami bir-reqqa tas-sitwazzjoni bil-ħsieb li tinstab soluzzjoni aċċettabbli għall-Partijiet.

Fil-għażla ta' dawn il-miżuri, għandha tingħata l-prijorità lil dawk li l-inqas li jfixklu il-funzjonament tal-Ftehim. Dawn il-miżuri għandhom jiġu notifikati fil-pront lill-Kumitat Konġunt jekk il-Parti l-oħra titlob dan.

Artikolu 31

L-Annessi I, II, III u l-Protokoll għandhom jiffurmaw parti integrali minn dan il-Ftehim.

Artikolu 32

(PCA Il-Moldova: Artikolu 102)

Dan il-Ftehim għandu japplika, mill-banda l-waħda, għal dawk it-territorji li fihom huma applikati t-Trattati li jwaqqfu l-Komunità Ewropea, l-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar u l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u skond il-kondizzjonjiet preskritti f'dawn it-Trattati u, mill-banda l-oħra, għat-territorju tar-Repubblika tal-Moldova.

Artikolu 33

(PCA Il-Moldova: Artikolu 103)

Is-Segretarju-Ġenerali tal-Kunsill ta' l-Unjoni Ewropea għandu jkun id-depożitarju ta' dan il-Ftehim.

Artikolu 34

(PCA Il-Moldova: Artikolu 104)

Dan il-Ftehim huwa mfassal f'kopja waħda fl-ilsien Daniż, Olandiż, Ingliż, Finlandiż, Franċiż, Ġermaniż, Portugiż, Spanjol, Svediż u Moldovan, b'kull wieħed minn dawn it-testi awtentiku indaqs.

Artikolu 35

(PCA il-Moldova: Artikolu 105)

Dan il-Ftehim irid jiġi approvat mill-Partijiert b'mod konformi mal-proċeduri tagħhom infushom.

Dan il-Ftehim għandu jidħol fis-seħħ fl-ewwel jum tat-tieni xahar wara d-data li fiha l-Partijiet jinnotifikaw lis-Segretarju-Ġenerali tal-Kunsill ta' l-Unjoni Ewropea illi l-proċeduri riferiti fl-ewwel paragrafu jkunu tlestew.

Mad-dħul tiegħu fis-seħħ, u sakemm u safejn jirrigwarda r-relazzjonijiet bejn ir-Repubblika tal-Moldova u l-Komunità Ewropea, dan il-Ftehim għandu jieħu l-post ta' l-Artikolu 2, l-Artikolu 3, għajr ir-raba' indent ta' dan, u l-Artikoli 4 sa 16 tal-Ftehim bejn il-KomunitÁ Ekonomika Ewropea, l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u L-Unjoni tar-Repubbliki Sovjetiċi Soċjalisti dwar il-kummerċ u l-koperazzjoni ekonomika u kummerċjali firmat fi Brussel fit-18 ta' Diċembru 1989.

Hecho en Luxemburgo, el dos de octubre de mil novecientos noventa y cinco.Udfærdiget i Luxembourg, den anden oktober nitten hundrede og femoghalvfems.Geschehen zu Luxemburg am zweiten Oktober neunzehnhundertfünfundneunzig.Έγινε στο Λουξεμβούργο, στις δύο Οκτωβρίου χίλια εννιακόσια ενενήντα πέντε.Done at Luxembourg on the second day of October in the year one thousand nine hundred and ninety-five.Fait à Luxembourg, le deux octobre mil neuf cent quatre-vingt-quinze.Fatto a Lussemburgo, addì due ottobre millenovecentonovantacinque.Gedaan te Luxemburg, de tweede oktober negentienhonderd vijfennegentig.Feito em Luxemburgo, em dois de Outubro de mil novecentos e noventa e cinco.Tehty Luxemburgissa toisena päivänä lokakuuta vuonna tuhatyhdeksänsataayhdeksänkymmentäviisi.Som skedde i Luxemburg den andra oktober nittonhundranittiofem.Intocmit in Luxemburg, in a doua zi a lunii octombrie a anului o mie noua sute nouazeci si cinci.

For Rådet for Den Europæiske UnionFür den Rat der Europäischen UnionΓια το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής ΈνωσηςFor the Council of the European UnionPour le Conseil de l'Union européennePer il Consiglio dell'Unione europeaVoor de Raad van de Europese UniePelo Conselho da União EuropeiaEuroopan yhteisöjen neuvoston puolestaPå Europeiska unionens råds vägnar

+++++ TIFF +++++

Por la Comisión de las Comunidades EuropeasFor Kommissionen for De Europæiske FællesskaberFür die Kommission der Europäischen GemeinschaftenΓια την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών ΚοινοτήτωνFor the Commission of the European CommunitiesPour la Commission des Communautés européennesPer la Commissione delle Comunità europeeVoor de Commissie van de Europese GemeenschappenPela Comissão das Comunidades EuropeiasEuroopan yhteisöjen komission puolestaPå Europeiska gemenskapernas kommissions vägnar

+++++ TIFF +++++

Pentru Guvernul Republicii Moldova

+++++ TIFF +++++

--------------------------------------------------

Lista tad-Dokumenti mehmuża

| | Paġna |

L-Anness I | Lista indikattiva tal-vantaġġi konċessi mir-Repubblika tal-Moldova lil l-Istati Indipendenti b'mod konformi ma' l-Artikolu 2(2) | 326 |

L-Anness II | Eċċezzjonali; il-miżuri li jidderogaw mid-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 5 | 327 |

L-Anness III | L-Atti Komunitarji li jirrigwardaw id-drittijiet dwar il-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali imsemmija fl-Artikolu 17 | 328 |

Il-Protokoll dwar l-għajnuna ta' bejn xulxin bejn l-awtoritajiet amministrattivi f'materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana | 329 |

ANNESS I

Lista indikattiva tal-vantaġġi konċessi mir-Repubblika tal-Moldova lill-Istati Indipendenti b'mod konformi ma l-Artikolu 2(3)

1. Armenja, Ażerbaġan, Belarus, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirgizstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Ma huma implimentati l-ebda dazji fuq l-importazzjoni

Ma huma implimentati l-ebda dazji fuq l-esportazzjoni rigward l-oġġetti kunsinjati skond il-ftehim dwar il-permessi tal-ħruġ u bejn l-istati ġewwa l-volumi stipulati f'dawn il-ftehimijiet

Ma tiġi applikata l-eba VAT fuq l-esportazzjoni u l-importazzjoni. Ma tiġi applikata l-ebda taxxa tas-sisa for l-esportazzjoni

Armenja, Ażerbajħan, Belarus, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirgizstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Il-kwoti ta' l-esportazzjoni għal kunsinni ta' prodotti skond il-ftehim ta' kull sena tal-kummerċ u l-koperazzjoni bejn l-istati huma miftuħa bl-istess mod bħall-kunsinni għall-ħtiġiet ta' l-istat.

2. Armenja, Ażerbajġan, Belarus, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirgizstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Il-ħlasijiet jistgħu jsiru fil-munita korrenti ta' dawn il-pajjiżi jew f'kull munita korrenti oħra aċettata mir-Repubblika tal-Moldova jew minn dawn il-pajjiżi.

Armenja, Ażerbajġan, Belarus, Estonja, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirġiżstan, iLituwanja, Russja, Taġikistan, iTurkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Sistema speċjali ta' ħidmiet mhux kummerċjali, li jinkludu l-ħlasijiet li jirriżultaw minn dawn il-ħidmiet.

3. Armenja, Ażerbajġan, Belarus, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirġiżstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Sistema speċjali ta' pagamenti korrenti.

4. Armenja, Ażerbajġan, Belarus, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirġiżstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukraine, Uzbekistan:

Sistema speċjali ta' prezzijiet fil-kummerċ ta' xi materji prima u prodotti f'nofs tlestija.

5. Armenja, Ażerbajġan, Belarus, Ġeorġja, Kazakhstan, Kirġiżstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Kondizzjonijiet speċjali tat-transitu

6. Armenja, Azerbajġjan, Belarus, Ġeorġjia, Kazakhstan, Kirġiżstan, Russja, Taġikistan, Turkmenistan, Ukrajna, Uzbekistan:

Kondizzjonijiet speċjali dwar il-proċeduri doganali.

ANNESS II

Miżuri eċċezzjonali li jidderogaw mid-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 5

1. Jistgħu jittieħdu miżuri eċċezzjonali li jidderogaw mill-Artikou 5 mir-Repubblika tal-Moldova fil-għamla ta' restrizzjonijiet kwantitattivi fuq bażi mhux diskriminatorju.

2. Dawn il-miżuri jistgħu jirrigwardaw biss l-industriji li jkunu għandhom kemm jibdew, jew lil ċerti setturi li jkunu għaddejjin minn strutturazzjoni mill-ġdid jew li jkunu qegħdin jiffaċċjaw diffikultajiet serji, b'mod partikolari fejn dawn id-diffikultajiet joħolqu problemi soċjali importanti.

3. Il-valur totali ta' l-importazzjonijiet tal-prodotti li huma bla ħsara għal dawn il-miżuri ma jistax jaqbeż il-15 % ta' l-importazzjonijiet kollha mill-Komunità matul l-aħħar sena ta' qabel id-dħul ta' kull restrizzjoni kwantitattiva li għaliha hija disponibbli l-istatistika.

Dawn id-dispożizzjonijiet ma għandhomx jinħarbu minnhom bil-protezzjoni ta' tariffa miżjuda fuq l-oġġetti importati involuti.

4. Dawn il-miżuri jistgħu jiġu applikati biss matul perjodu transitorju taż-żmien li jagħlaq fil-31 ta' Diċembru 1998 għajr jekk il-Partijiet jiftiehmu xorta oħra, jew meta r-Repubblika tal-Moldova ssir Parti Kontraenti tal-KĠTK, liema waħda minnhom tkun l-iktar bikrija.

5. Ir-Repubblika tal-Moldova għandha tgħarraf lill-Kumitat Konġunt b'kull miżura li tkun trid tieħu rigward it-termini ta' dan l-Anness, u, fuq it-talba tal-Komunità, għandhom isiru konsultazzjonijiet fil-Kumitat Konġunt dwar dawn il-miżuri u dwar is-setturi li għalihom japplikaw qabel ma jidħlu fis-seħħ.

ANNESS III

L-Atti Komunitarji li jirrigwardaw id-drittijit dwar il-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali riferiti fl-Artikolu 17

1. L-Atti Komunitarji riferiti fl-Artikolu 17:

- l-Ewwel Direttiva tal-Kunsill 89/104/KEE tal-21 ta' Diċembru 1988 sabiex jitressqu lejn xulxin il-liġiijiet ta' l-Istati Membri li għandhom x'jaqsmu mal-marki tal-fabbrika,

- id-Direttiva tal-Kunsill 87/54/KEE tas-16 ta' Diċembru 1986 dwar il-protezzjoni legali tat-topografiji ta' prodotti semi-kondutturi,

- id-Direttiva tal-Kunsill 91/250/KEE ta' l-14 ta' Mejju 1991 dwar il-protezjoni legali tal-programmi tal-kompjuter,

- ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1768/92 tat-18 ta' Ġunju 1992 rigward il-ħolqien ta' ċertifikat supplimentari ta' protezzjoni għall-prodotti mediċinali,

- ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2081/92 ta' l-14 ta' Lulju 1992 dwar il-protezzjoni ta' l-identifikazzjoni u ta' l-ismijiet ta' l-oriġini għall-prodotti agrikoli u l-oġġetti ta' l-ikel,

- id-Direttiva tal-Kunsill 93/83/KEE tas-27 ta' Settembru 1993 dwar il-koordinament ta' ċerrti regoli li jirrigwardaw il-proprjetà letterarja u d-drittijiet li għandhom x'jaqsmu mal-proprjetà letterarja applikabbli għax-xandir bis-satellita u t-trasmissjoni mill-ġdid bil-kejbil,

- id-Direttiva tal-Kunsill 93/98/KEE tad-29 ta' Ottubru 1993 li tarmonizza t-terminu dwar il-protezzjoni tal-proprjetà letterarja u ċerti drittijiet li għandhom x'jaqsmu magħha,

- id-Direttiva tal-Kunsill 92/100/KEE tad-19 ta' Novembru 1992 dwar id-dritt tal-kiri u d-dritt tas-self u dwar ċerti drittijiet li għandhom x'jaqsmu mal-proprjetà letterarja fil-qasam tal-proprjetà intellettwali.

2. Jekk jinqalgħu problemi fil-qasam tal-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali kif indirizzati fl-Atti ta' hawn fuq tal-Komunità u li jaffettwaw il-kondizzjonijiet tan-negozju, jridu jsiru konsultazzjonijiet urġenti, fuq it-talba tal-Komunità jew tar-Repubblika tal-Moldova, bil-ħsieb li jintlaħqu soluzzjonijiet sodisfaċenti għal xulxin.

PROTOKOLL

dwar l-għajnuna ta' bejn xulxin bejn l-awtoritajiet amministrattivi f'materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana

Artikolu 1

Definizzjonijiet

Għall-għanijiet ta' dan il-Protokoll:

(a) "leġislazzjoni doganali" għandha tfisser id-dispożizzjonijiet applikabbli fit-territorju tal-Partijiet u li jirregolaw l-importazzjoni, l-esportazzjoni, t-transitu ta' l-oġġetti u t-tqegħid tagħhom taħt kull proċedura doganali, inklużi l-miżuri ta' projbizzjoni, restrizzjoni u kontroll u adotti minn dawn il-Partijiet;

(b) "dazji doganali" għandhom ifissru d-dazji, t-taxxi, l-miżati jew il-ħlasijiet l-oħra dovuti kollha u miġbura fit-territorji tal-Partijiet, sabiex tiġi applikata l-leġislazzjoni doganali, imma ma jinkludux il-miżati u l-ħlasijiet dovuti li huma limitati fl-ammont għall-ispejjeż approssimattivi tas-servizzi mogħtija;

(ċ) "aworità applikanti" għandha tfisser awtorità amministrattiva kompetenti li tkun ġiet maħtura minn Parti għal dan il-għan u li tagħmel talba għall-għajnuna rigward materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana;

(d) "awtorità mitluba" għandha tfisser awtorità amministrattiva kompetenti li tkun ġiet maħtura minn Parti għal dan il-għan u li tirċievi talba għall-għajnuna rigward materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana;

(d) "kontravenzjoni" għandha tfisser kull vjolazzjoni tal-leġislazzjoni doganali kif ukoll kull attentat ta' vjolazzjoni ta' din il-leġislazzjoni.

Artikolu 2

Skop

1. Il-Parrtijiet għandhom jgħinu lil xulxn, skond il-kompetenzi tagħhom, fil-manjiera u skond il-kondizzjonijiet preskritti f'dan il-Protokoll, filwaqt li jiżguraw illi l-leġislazzjoi doganali tiġi applikata korrettement, partikolarment bil-prevenzjoni, l-kxif u l-investigazzjoni ta' kontravenzjonijiet għal din il-leġislazzjoni.

2. F'materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana, l-għajnuna, kif provduta f'dan il-Protokoll, tapplika għal kull awtorità amministrattiva tal-Partijiet li tkun kompetenti sabiex tapplika dan il-Protokoll. Ma għandhiex tippreġudika r-regoli li jirregolaw l-għajnuna ta' bejn xulxin f'materji kriminali. Lanqas ma għandha taħbi tagħrif miksub skond il-poteri eżerċitati fuq it-talba ta' awtorità ġudizzjarja, għajr jekk dawn l-awtoritajiet jiftiehmu dwar dan.

Artikolu 3

Għajnuna fuq talba

1. Fuq it-talba ta' l-awtorità applikanti, l-awtorità mitluba għandha tforniha b'kull tagħrif rilevanti sabiex tgħinha tiżgura illi l-leġislazzjoni doganali tiġi applikata korrettement, inkluż it-tagħrif li jirrigwarda ħidmiet magħrufa jew pjanati li jiksru jew ikunu sejrin jiksru din il-leġislazzjoni.

2. Fuq it-talba ta' l-awtorità applikanti, l-awtorità mitluba għandha tgħarrafha jekk l-oġġetti esportati mit-territorju ta' waħda mill-Partijiet ikunux ġew importati fit-territorju tal-Parti l-oħra, billi tispeċifika, fejn xieraq, il-proċedura doganali applikata għall-oġġetti.

3. Fuq it-talba ta' l-awtorità applikanti, l-awtorità mitluba għandha tieħu l-passi meħtieġa sabiex tiżgura illi s-sorveljanza tissokta fuq:

(a) persuni naturali jew legali li dwarhom ikun hemm raġunijiet xierqa li jagħtu lil dak li jkun li jemmen illi jkunu qegħdin jiksru jew ikunu kisru l-leġislazzjoni tal-dwana;

(b) iċ-ċaqliq ta' l-oġġetti notifikati bħala li possibbilment joħolqu kontravenzjonijiet sostanzajali kontra l-leġislazzjoni doganali;

(ċ) il-mezzi tat-trasport li fuqhom ikun hemm raġunijiet xierqa li jagħtu lil dak li jkun li jemmen illi kienu, huma jew jistgħu jkunu wżati sabiex jiksru l-leġislazzjioni doganali;

(d) il-postijiet fejn ikunu ġew miġbura l-ħażniet ta' l-oġġetti b'tali mod illi jkun hemm raġunijiet xierqa li jagħtu lil dak li jkun li jissoponi illi huma maħsuba bħala provvisti għal ħidmiet kontra l-leġislazzjoni doganali tal-Parti l-oħra.

Artikolu 4

Għajnuna spontanja

Skond il-kompetenzi tagħhom il-Partijiet għandhom jipprovdu lil xulxin, b'mod konformi mal-liġijiet, ir-regoli u l-istrumenti legali tagħhom, il-għajnuna mingħajr talba minn qabel jekk jikkunsidraw li din hija meħtieġa sabiex il-leġislazzjoni doganali tiġi applikata korrettement, b'mod partikolari meta jiksbu tagħrif li jkun dwar:

- ħidmiet li jkunu kisru, jiksru jew ikunu sejrin jiksru din il-leġislazzoni u li jistgħu jkunu ta' interess għall-Partijiet l-oħra,

- mezzi jew metodi ġodda wżati sabiex jirrealizzaw dawn il-ħidmiet,

- oġġetti magħrufa li huma soġġetti għal kontravenzjoni sostanzjali tal-leġislazzjoni doganali.

Artikolu 5

Kunsinna/notifika

Fuq it-talba ta' l-awtorità applikanti, l-awtorità mitluba għandha b'mod konformi mal-leġislazzjoni tagħha tieħu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex:

- tikkunsinja d-dokumenti kollha,

- tinnotifika d-deċiżjonijiet kollha,

li jaqgħu fl-iskop ta' dan il-Protokoll lil wieħed indirizzat, li joqgħod jew li huwa stabbilit fit-territorju tagħha. F'dan il-każ japplika l-punt 3 ta' l-Artikolu 6.

Artikolu 6

Għamla u sustanza tat-talbiet għall-għajnuna

1. It-talbiet skond dan il-Protokoll għandhom jsiru bil-kitba. Id-dokumenti meħtieġa għat-twettiq ta' dawn it-talbiet għandhom jakkumpanjaw it-talba. Meta meħtieġa minħabba l-urġenza tas-sitwazzjoni, jistgħu jiġu aċċettati talbiet bil-fomm, imma jridu jiġu konfermati bil-kitba fil-pront.

2. It-talbiet skond il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu għandhom jinkludu t-tagħrif li ġej:

(a) l-awtorità applikanti li tagħmel it-talba;

(b) il-miżura mitluba;

(ċ) il-għan immedjat u r-raġuni għat-talba;

(d) il-liġijiet, ir-regoli jew l-elementi legali l-oħra involuti;

(e) indikazzjonijiet eżatti u komprensivi kemm jista' jkun dwar il-persuni naturali jew legali li jkunu l-mira ta' l-investigazzjonijiet;

(f) sommarju tal-fatti rilevanti u ta' l-investigazzjonijiet diġa mwettqa, għajr fil-każijiet provduti fl-Artikolu 5.

3. It-talbiet għandhom jiġu sottomessi fl-ilsien uffiċjali ta' l-awtorità mitluba jew f'ilsien aċċettat minn din l-awtorità.

4. Jekk talba ma tilħaqx il-ħtiġiet formali, jistgħu jiġu ordnati l-korrezzjoni jew it-tlestija tagħha; jistgħu, madankollu, jsiru ordnijiet għal miżuri prekawzjonarji.

Artikolu 7

Twettiq tat-talbiet

1. Sabiex tikkonforma ma' talba għall-għajnuna, l-awtorità mitluba jew, meta din ta' l-aħħar ma tistax taġixxi għal rasha, d-dipartiment amministrattiv li lilu tiġi indirizzata t-talba minn din l-awtorità, għandhom jipproċedu, fil-kompetenza tagħhom u skond ir-riżorsi disponibbli tagħhom, daqs li kieku kienu qegħdin jaġixxu għal rashom jew fuq it-talba ta' l-awtoritajiet l-oħra ta' l-istess Parti, billi jfornu t-tagħrif diġa fil-pussess minnhom, billi jwettqu investigazzjonijiet xierqa jew billi jirranġaw li jiġu mwettqa.

2. It-talbiet għall-għajnuna għandhom jitwettqu b'mod konformi mal-liġijiet, ir-regoli u l-istrumenti l-oħra legali tal-Parti mitluba.

3. Bi ftehim mal-Parti l-oħra involuta u skond il-kondizzjonijiet preskritti minn din ta' l-aħħar, l-uffiċjali awtorizati kif mistħoqq ta' parti jistgħu jiksbu mill-uffiċċji ta' l-awtorità mitluba jew ta' awtorità oħra li minnha tkun responsabbli l-awtorità mitluba, t-tagħrif li għandu x'jaqsam mal-ksur tal-leġislazzjoni doganali li l-awtorità applikanti teħtieġ għall-għanijiet ta' dan il-Protokoll.

4. Bi ftehim mal-Parti l-oħra involuta u skond il-kondizzjonijiet preskritti minn din ta' l-aħħar, l-uffiċjali ta' Parti jistgħu jkunu preżenti fl-investigazzjonijiet imwettqa fit-territorju ta' din ta' l-aħħar.

Artikolu 8

Għamla li fiha t-tagħrif irid jiġi komunikat

1. L-awtorità mitluba għandha tikkomunika r-riżultati ta' l-investigazzjonijiet lill-awtorità applikanti fil-għamla ta' dokumenti, kopji attestati tad-dokumenti, rapporti u bħal dawn.

2. Id-dokumenti provduti fil-paragrafu 1 jistgħu jinbidlu b'tagħrif komputerizzat prodott f'kull għamla għal-istess għan.

Artikolu 9

Eċċezzjonijiet għall-obbligu li tiġi provduta l-għajnuna

1. il-Partijiet jistgħu jirrifjutaw li jagħtu għajnuna kif provduta f'dan il-Protokoll, fejn biex jagħmlu hekk ikun:

(a) x'aktarx li tiġi preġudikata s-sovranità, l-politika pubblika, s-sigurtà jew kull interess essenzali ieħor; jew

(b) jinvolvi użi oħra tar-regolamenti dwar it-taxxa għajr ir-regolamenti tad-dazji doganali; jew

(ċ) jikser sigriet industrijali, kummerċjali jew professjonali.

2. Fejn l-awrtorità applikanti titlob il-għajnuna li hija nfisha ma tkunx kapaċi tipprovdi meta tiġi mitluba dan, għandha tiġbed l-attenzjoni għal dan il-fatt fit-talba tagħha. Għandha mbagħad titħalla għall-awtorità mitluba li tiddeċiedi kif twieġeb għal-talba bħal din.

3. Jekk il-għajnuna tinżamm jew tiġi miċħuda, d-deċiżjoni u r-raġunijiet għaliha għandhom jiġu notifikati lill-awtorità applikanti mingħajr dewmien.

Artikolu 10

Obbligu li tiġi mħarsa l-kunfidenzalità

1. Kull tagħrif komunikat f'kull għamla tkun xi tkun skond dan il-Protokoll għandha tkun ta' natura kunfidenzali. Għandha tiġi koperta bl-obbligu tas-segretezza uffiċjali u għandha tgawdi l-protezzjoni estiża għal tagħrif bħal dan skond il-liġijiet rilevanti tal-Parti li tirċievi dan it-tagħrif u skond id-dispożizzjonijiet korispondenti li japplikaw għall-awtoritajiet Komunitarji.

2. Fatti magħrufa li jsemmu l-persuni ma għandhomx jiġu trasmessi kull meta jkun hemm raġunijiet xierqa li jwasslu lil dak li jkun li jemmen illi t-trasferiment jew l-użu magħmul mill-fatti magħrufa trasmessi jmorru kontra l-prinċipji legali bażiċi ta' waħda mill-Partijiet u, partikolarment, jekk il-persuna interessata tasal biex issofri żvantaġġi mhux mistħoqqa. Fuq talba, l-Parti riċevitur għandha tgħarraf lill-Parti fornitur bl-użu magħmul mit-tagħrif fornit u bir-riżultati miksuba.

3. Fatti magħrufa li jsemmu l-persuna għandhom jiġu trasmessi biss lill-awtoritajiet doganali u, fil-każ ta' ħtieġa għall-għanijiet ta' prosekuzzjoni, lill-prosekuzzjoni pubblika u lill-awtoritajiet ġudizzjarji. Persuni jew awtoritajiet oħra jistgħu jiksbu dan it-tagħrif biss b'awtorizzazzjoni minn qabel mill-awtorità li tforni.

4. Il-Parti fornitur għandha tivverifika l-eżattezza tat-tagħrif li jrid jiġi trasferit. Kull meta jidher illi t-tagħrif fornit ma kienx eżatt jew li ried jitħassar, il-Parti riċevitur għandha tiġi notifikata mingħajr dewmien. Din ta' l-aħħar għandha tkun obbligata li twettaq il-korrezzjoni jew it-taħsir.

5. Mingħajr preġudizzju għall-każijiet ta' interess pubbiku prevalenti, l-persuna interessata tista' tikseb, fuq talba, t-tagħrif dwar ħażniet tal-fatti magħrufa u l-għan ta' din il-ħażna.

Artikolu 11

Użu tat-tagħrif

1. It-tagħrif miksub għandu jiġi wżat biss għall-għanijiet ta' dan il-Protokoll u jista' jintuża ġewwa kull Parti għal għanijiet oħra biss bil-kunsens bil-kitba bil-quddiem ta' l-awtorità amministrattiva li tkun forniet it-tagħrif u għandha tkun soġġetta għal kull restrizzjoni preskritta minn din l-awtorità.

2. Il-paragrafu 1 ma għandux jwaqqaf l-użu tat-tagħrif f'kull proċedura ġudizzjarja jew amministrattiva sossegwentement mwaqqfa minħabba n-nuqqas ta' ħarsien tal-leġislazzjoni doganali.

3. Il-Partijiet jistgħu, fir-reġistrazzjonijiet tax-xhieda, fir-rapporti u fit-testimonjanzi tagħhom u fil-proċeduri u l-akkużi miġjuba quddiem il-qorti, jużaw bħala xhieda t-tagħrif miksub u d-dokumenti konsultati b'mod konformi mad-dispożizzjonijiet ta' dan il-Protokoll.

Artikolu 12

Esperti u x-xiehda

Uffiċjal ta' l-awtorità mitluba jista' jiġi awtorizzat li jidher, skond il-limitazzjonijiet ta' l-awtorizzazzjoni konċessa, bħala espert jew bħala xhud f'proċeduri ġudizzjarji jew amministrattivi rigward materji koperti b'dan il-Protokoll fil-ġurisdizzjoni ta' Parti oħra, u jipproduċi dawn l-oġġetti, dokumenti jew kopji awtentikati tagħhom, daqs kemm ikunu meħtieġa fil-proċeduri. It-talba għad-dehra trid tindika speċifikament dwar liema materji u bis-saħħa ta' liema titolu jew kwalifika l-uffiċjal jiġi mistoqsi.

Artikolu 13

Spejjeż ta'l-għajnuna

Il-Partijiet għandhom jirrinunzjaw għall-pretensjonijiet kollha ta' waħda fuq l-oħra rigward ir-rimborż ta' l-ispejjeż miġbura skond dan il-Protokoll, għajr, kif xieraq, għall-ispejjez ta' l-esperti u x-xiehda u ta' l-interpreti u t-tradutturi li ma jkunux jiddependu mis-servizzi pubbliċi

Artikolu 14

Implimentazzjoni

1. It-tmexxija ta' dan il-Protokoll għandha tiġi fdata f'idejn l-awtoritajiet ċentrali doganali tar-Repubblika tal-Moldova min-naħa l-waħda u lis-servizzi kompetenti tal-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej u, fejn xieraq, lill-awtoritajiet doganali ta' l-Istati Membri ta' l-Unjoni Ewropea min-naħa l-oħra. Dawn għandhom jiddeċiedu dwar il-miżuri prattiċi kollha u l-arranġamenti meħtieġa għall-applikazzjoni tiegħu, filwaqt li jqisu r-regoli fil-qasam tal-protezzjoni tal-fatti magħrufa. Jistgħu jirrakkomandaw lill-korpi kompetenti l-emendi li huma jikkonsidraw li għandhom jiġu magħmula lil dan il-Protokoll.

2. Il-Partijiet għandhom jikkonsultaw lil xulxin u sossegwentement iżommu lil xulxin mgħarrfa bir-regoli dettaljati dwar l-implimentazzjoni li jridu jiġu adottati b'mod konformi mad-dispożizzjonijiet ta' dan il-Protokoll.

Artikolu 15

Kumplimentarjetà

1. Dan il-Protokoll għandu jikkumplimenta u mhux jimpedixxi l-applikazzjoni ta' kull ftehim dwar l-għajnuna ta' bejn xulxin li tkun ġiet konkluża jew li tista' tiġi konkluża bejn l-Istati Membri individwali jew numru minnhom ta' l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Moldova. Lanqas ma għandha tiġi mħollija barra għajnuna ta' bejn xulxin iktar estensiva konċessa skond dan il-ftehim.

2. Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 11, dan il-ftehim ma jippreġudikax id-dispożizzjonijiet Komunitarji li jirregolaw il-komunikazzjoni bejn is-servizzi kompetenti tal-Kummissjoni u l-awtoritajiet doganali ta' l-Istati Membri jew kull tagħrif miksub f'materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana li jistgħu jkunu ta' interess għall-Komunità.

--------------------------------------------------

ATT FINALI

Il-plenipotenzarji tal-KOMUNITÀ EWROPEA, l-KOMUNITÀ EWROPEA TAL-FAĦAM U L-AZZAR u l-KOMUNITÀ EWROPEA DWAR L-ENERĠIJA ATOMIKA, minn issa ‘l quddiem imsejħa "l-Komunità", mill-parti l-waħda, u

il-plenipotenzarji tar-REPUBBLIKA TAL-MOLDOVA, mill-parti l-oħra,

imlaqqgħa fil-Lussemburgu fit-2 ta' Ottubru 1995 sabiex jiffirmaw il-Ftehim Temporanju dwar il-kummerċ u materji li għandhom x'jaqsmu mal-kummerċ bejn il-Komunità Ewropea, l-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar u l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika, min-naħa l-waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra, minn issa ‘l quddiem imsejjaħ "il-Ftehim", adottaw it-testi li ġejjin:

il-Ftehim u l-Protokoll dwar il-għajnuna ta' bejn xulxin bejn l-awtoritajiet amministrattivi f'materji li għandhom x'jaqsmu mad-dwana.

il-plentipotenzarji tal-Komunità u l-plentipotenzarji tar-Repubblika tal-Moldova adottaw it-testi tad-Dikjarazzjoni Konġunta mniżżla fil-lista hawn taħt u mehmuża ma' dan l-Att Finali:

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 9 tal-Ftehim

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 10 tal-Ftehim

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 17 tal-Ftehim

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 30 tal-Ftehim.

Il-plentipotenzarji tal-Komunità ħadu nota tad-dikjarazzjoni mniżżla fil-lista hawn taħt u mehmuża ma' l-Att Finali:

Dikjarazzjoni Unilaterali mir-Repubblika tal-Moldova li tirrigwarda l-protezzjoni tad-drittijiet dwar il-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali.

Hecho en Luxemburgo, el dos de octubre de mil novecientos noventa y cinco.Udfærdiget i Luxembourg, den anden oktober nitten hundrede og femoghalvfems.Geschehen zu Luxemburg am zweiten Oktober neunzehnhundertfünfundneunzig.Έγινε στο Λουξεμβούργο, στις δύο Οκτωβρίου χίλια εννιακόσια ενενήντα πέντε.Done at Luxembourg on the second day of October in the year one thousand nine hundred and ninety-five.Fait à Luxembourg, le deux octobre mil neuf cent quatre-vingt-quinze.Fatto a Lussemburgo, addì due ottobre millenovecentonovantacinque.Gedaan te Luxemburg, de tweede oktober negentienhonderd vijfennegentig.Feito em Luxemburgo, em dois de Outubro de mil novecentos e noventa e cinco.Tehty Luxemburgissa toisena päivänä lokakuuta vuonna tuhatyhdeksänsataayhdeksänkymmentäviisi.Som skedde i Luxemburg den andra oktober nittonhundranittiofem.Intocmit in Luxemburg, in a doua zi a lunii octombrie a anului o mie noua sute nouazeci si cinci.

Por el Consejo de la Unión EuropeaFor Rådet for Den Europæiske UnionFür den Rat der Europäischen UnionΓια το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής ΈνωσηςFor the Council of the European UnionPour le Conseil de l'Union européennePer il Consiglio dell'Unione europeaVoor de Raad van de Europese UniePelo Conselho da União EuropeiaEuroopan yhteisöjen neuvoston puolestaPå Europeiska unionens råds vägnar

+++++ TIFF +++++

Por la Comisión de las Comunidades EuropeasFor Kommissionen for De Europæiske FællesskaberFür die Kommission der Europäischen GemeinschaftenΓια την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών ΚοινοτήτωνFor the Commission of the European CommunitiesPour la Commission des Communautés européennesPer la Commissione delle Comunità europeeVoor de Commissie van de Europese GemeenschappenPela Comissão das Comunidades EuropeiasEuroopan yhteisöjen komission puolestaPå Europeiska gemenskapernas kommissions vägnar

+++++ TIFF +++++

Pentru Guvernul Republicii il-Moldova

+++++ TIFF +++++

--------------------------------------------------

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 9

Il-Komunità u r-Repubblika tal-Moldova jiddikjaraw illi t-test tal-klawsola tas-salvagwardji ma' jikkonċedix it-trattament tas-salvagwardji tal-FĠTK.

--------------------------------------------------

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 10

Huwa mifhim illi d-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 10 la huma maħsuba sabiex, u lanqas ma għandhom inaqqsu l-pass, ifixklu jew jimpedixxu l-proċeduri provduti fil-leġislazzjoni rispettiva tal-Partijiet rigward investigazzjonijiet kontra l-fqigħ tas-suq u dwar is-sussidji.

--------------------------------------------------

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 17

Ġewwa l-limiti tal-kompetenzi rispettivi tagħhom, il-Partijiet jaqblu illi, għall-għan tal-Ftehim, il-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali tinkludi partikolarment il-proprjetà letterarja, u drittijiet ġirien, id-drittijiet li għandhom x'jaqsmu ma' patenti, disinji industrijali, indikazzjonijiet ġeografiċi, inklużi l-ismijiet ta' l-oriġini, l-marki tal-fabbriki u l-marki tas-servizzi, t-topografija taċ-ċirkwiti integrati kif ukoll il-protezzjoni kontra l-kompetizzjoni mhux bil-fier kif riferita fl-Artikolu 10 bis tal-Konvenzjoni ta' Pariġi dwar il-protezzjoni tal-proprjetà industrijali u l-protezzjoni ta' tagħrif mhux mikxuf dwar il-ħila fil-kompetenza fi-sengħa.

--------------------------------------------------

Dikjarazzjoni Konġunta li tirrigwarda l-Artikolu 30

Għall-għan ta' l-interpretazzjoni korretta u l-applikazzjoni speċjali tagħha, l-Partijiet jaqblu illi t-terminu "każijiet ta' urġenza speċjali" inkluż fl-Artikolu 30 tal-Ftehim ifisser il-każijiet ta' ksur materjali tal-Ftehim minn waħda mill-Partijiet. Ksur materjali tal-Ftehim jikkonsisti fi

(a) ir-rifjut tal-Ftehim mhux sanzjonat mir-regoli ġenerali tal-liġijiet internazzjonali; jew

(b) il-vjolazzjoni ta' l-elementi essenzali tal-Ftehim dikjarati fl-Artikolu 1.

--------------------------------------------------

Dikjarazzjoni unilaterali mir-Repubblika tal-Moldova li tirrigwarda l-protezzjoni tad-drittijiet dwar il-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali

Ir-Repubblika tal-Moldova tiddikjara illi:

1. Sa l-aħħar tal-ħames sena wara d-dħul fis-seħħ tal-Ftehim, ir-Repubblika tal-Moldova għandha taċċedi għall-Konvenzjoni multi-laterali dwar id-drittijiet għall-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali riferiti fil-paragrafu 2 ta' din id-Dikjarazzjoni li tagħha l-Istati Membri tal-Komunità huma partijiet jew li huma applikati de facto mill-Istati Membri skond id-dispożizjonijiet rilevanti li jinsabu f'din il-Konvenzjoni.

2. Il-paragrafu 1 ta' din id-Dikjarazzjoni tirrigwarda l-konvenzjonijiet multi-laterali li ġejjin:

- il-Konvenzjoni ta' Berna dwar il-Protezzjoni tax-Xogħlijiet Letterarji u Artistiċi (l-Att ta' Pariġi, 1971),

- il-Konvenzjoni Internazzjonali dwar il-Protezzjoni ta' l-Artisti, l-Produtturi tal-Fonogrammi u l-Organizazzjonijiet tax-Xandir (Ruma, 1961),

- il-Protokoll li għandu x'jaqsam mal-Ftehim ta' Madrid li jirrigwarda r-Reġistrazzjoni Internazzjonali tal-Marki (Madrid, 1989),

- il-Ftehim ta' Nizza li jirrigwarda l-Klassifika Internazzjonali ta' l-Oġġetti u s-Servizzi għall-għanijiet tar-Reġistrazzjoni tal-Marki (Ġinevra 1977 u emendat fl-1979),

- il-Konvenzjoni Internazzjonali għall-Protezzjoni ta' Varjetajiet Ġodda ta' Pjanti (UPOV) (l-Att ta' Ġinevra, 1991).

3. Ir-Repubblika tal-Moldova tikkonferma l-importanza li tagħti lill-obbligi li joħorġu mill-konvenzjonijiet multi-laterali li ġejjin:

- it-Trattat ta' Budapest dwar il-Għarfien Internazzjonali tad-Depożitu tal-Mikro-organiżmi għall-għanijiet tal-Proċeduri tal-Patenijiet (1977, modifikat fl-1980),

- il-Konvenzjoni ta' Pariġi dwar il-Protezzjoni tal-Proprjetà Industrijali (l-Att ta Stokkolma, 1967, u emendat fl-1979),

- il-Ftehim ta' Madrid li jirrigwarda r-Reġistrazzjoni Internazzjonali tal-Marki (l-Att ta' Stokkolma, 1967, u emendat fl-1979),

- It-Trattat ta' Koperazzjoni dwar il-Patentijiet (Washington 1970, emendat u modifikat fl-1979 u fl-1984).

4. Mid-dħul fis-seħħ ta' dan il-Ftehim ir-Repubblika tal-Moldova għandha tikkonċedi lill-kumpaniji u liċ-ċittadini nazzjonali tal-Komunità, rigward il-għarfien u l-protezzjoni tal-proprjetà intellettwali, industrijali u kummerċjali, trattament mhux inqas favorevoli minn dak li tikkonċedi lil kull pajjiż terz skond ftehim bilaterali.

5. Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 45 ma għandhomx japplikaw għall-vantaġġi konċessi mir-Repubblika tal-Moldova lil xi pajjiż terz fuq bażi reċiproku effettiv jew għall-vantaġġi konċessi mir-Repubblika tal-Moldova lil pajjiż ieħor ta' dik li qabel kienet l-URRS.

--------------------------------------------------