FTEHIM TA' SĦUBIJA DWAR IS-SAJD SOSTENIBBLI

bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Liberja

L-UNJONI EWROPEA, minn hawn 'il quddiem imsejħa “l-Unjoni”, u

IR-REPUBBLIKA TAL-LIBERJA, minn hawn 'il quddiem imsejħa “il-Liberja”,

flimkien minn hawn 'il quddiem imsejħin “il-Partijiet”,

FILWAQT LI JQISU r-relazzjoni ta' ħidma mill-qrib bejn l-Unjoni u l-Liberja, b'mod partikolari fil-kuntest tal-Ftehim ta' Sħubija bejn il-membri tal-gruppi tal-Istati Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku, minn banda waħda, u l-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa l-oħra, iffirmaw f'Cotonou fit-23 ta' Ġunju 2000 (1), kif rivedut fil-Lussemburgu fil-25 ta' Ġunju 2005 (2) u f'Ouagadougou, fit-22 ta' Ġunju 2010 (3) (minn hawn 'il quddiem imsejjaħ il-“Ftehim ta' Cotonou”), u x-xewqa tagħhom it-tnejn li jsaħħu dik ir-relazzjoni,

FILWAQT LI JIKKUNSIDRAW il-Konvenzjoni tal-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Dritt tal-Baħar tal-10 ta' Diċembru 1982 (l-UNCLOS) u l-Ftehim tal-1995 dwar il-Konservazzjoni u l-Ġestjoni tal-Istokkijiet tal-Ħut Transżonali u tal-Istokkijiet tal-Ħut li Jpassi Ħafna,

DETERMINATI li japplikaw id-deċiżjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni Internazzjonali għall-Konservazzjoni tat-Tonn tal-Atlantiku (l-ICCAT) u ta' organizzazzjonijiet reġjonali tal-ġestjoni tas-sajd (RFMOs) rilevanti oħra li l-Partijiet huma membri tagħhom,

KONXJI mill-importanza tal-prinċipji stabbiliti mill-Kodiċi ta' Kondotta għal Sajd Responsabbli adottat fl-1995 fil-Konferenza tal-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura (il-FAO),

DETERMINATI li jikkooperaw fl-interess ta' xulxin biex jippromwovu s-sajd responsabbli ħalli jkunu żgurati l-konservazzjoni fit-tul u l-użu sostenibbli tar-riżorsi ħajjin tal-baħar,

KONVINTI li din il-kooperazzjoni trid ikollha l-għamla ta' inizjattivi u miżuri li, kemm jekk il-Partijiet jeħduhom flimkien u kemm jekk jeħduhom għal rashom, ikunu jikkumplimentaw lil xulxin u jiżguraw politiki konsistenti u sinerġija fl-isforzi,

BEĦSIEBHOM, għal dawk il-finijiet, jibdew djalogu dwar il-politika settorjali tas-sajd li jħaddem il-Gvern tal-Liberja u jidentifikaw il-mezzi x-xierqa biex jiżguraw li din il-politika tiġi implimentata b'mod effikaċi u li f'dan il-proċess jiġu inklużi l-operaturi ekonomiċi u s-soċjetà ċivili,

XEWQANA li jistabbilixxu t-termini u l-kundizzjonijiet li jirregolaw l-attivitajiet tas-sajd tal-bastimenti tal-Unjoni fiż-żona tas-sajd tal-Liberja u l-appoġġ tal-Unjoni biex f'dik iż-żona jsir sajd sostenibbli,

XEWQANA li jistabbilixxu ftehim ta' ġid reċiproku bejn l-Unjoni u l-Liberja li jkun jinkludi l-iżvilupp tal-kontenut lokali tal-Liberja,

DEĊIŻI li bejn iż-żewġ Partijiet jippromwovu kooperazzjoni ekonomika eqreb fl-industrija tas-sajd u fl-attivitajiet relatati magħha,

FTIEHMU KIF ĠEJ:

Artikolu 1

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta' dan il-Ftehim:

Artikolu 2

Kamp ta' applikazzjoni

Dan il-Ftehim jistabbilixxi l-prinċipji, ir-regoli u l-proċeduri li jirregolaw:

Artikolu 3

Prinċipji

1. B'dan il-Partijiet qed jintrabtu li jippromwovu s-sajd responsabbli fiż-żona tas-sajd tal-Liberja kif previst fil-Kodiċi ta' Kondotta tal-FAO għal Sajd Responsabbli, skont il-prinċipju tan-nondiskriminazzjoni.

2. L-awtoritajiet tal-Liberja jintrabtu li ma jagħtux kundizzjonijiet aktar favorevoli minn dawk maqbula f'dan il-Ftehim lil flotot barranin oħrajn li jistadu fiż-żona tas-sajd tal-Liberja u li għandhom l-istess karatteristiċi u li jistadu għall-istess speċijiet bħal dawk li jkopri dan il-Ftehim u l-Protokoll ta' Implimentazzjoni tiegħu (minn hawn 'il quddiem imsejjaħ “il-Protokoll”). Dawk il-kundizzjonijiet għandhom x'jaqsmu mal-konservazzjoni, l-iżvilupp u l-ġestjoni tar-riżorsi, l-arranġamenti finanzjarji, il-miżati u d-drittijiet relatati mal-ħruġ ta' awtorizzazzjonijiet tas-sajd.

3. Fl-interess tat-trasparenza reċiproka, il-Liberja tintrabat li tippubblika kull ftehim li jawtorizza lil flotot barranin jistadu fl-ilmijiet li jinsabu fil-ġurisdizzjoni tagħha.

4. B'dan il-Partijiet jintrabtu li jimplimentaw dan il-Ftehim skont l-Artikolu 9 tal-Ftehim ta' Cotonou fir-rigward ta' elementi essenzjali marbutin mad-drittijiet tal-bniedem, mal-prinċipji demokratiċi u mal-istat tad-dritt, u fir-rigward ta' elementi essenzjali marbuta mal-governanza t-tajba, skont il-proċedura stabbilita fl-Artikoli 8 u 96 tal-Ftehim ta' Cotonou.

5. Il-Partijiet għandhom jikkooperaw bil-ħsieb li jimplimentaw il-politika settorjali tas-sajd li adotta l-Gvern tal-Liberja u għal dak il-għan għandhom jibdew djalogu politiku dwar ir-riformi meħtieġa. Dawn għandhom jikkonsultaw bejniethom bil-ħsieb li potenzjalment jadottaw miżuri f'dan il-qasam.

6. B'dan il-Partijiet jintrabtu li jiżguraw li dan il-Ftehim jiġi implimentat skont il-prinċipji ta' governanza ekonomika u soċjali tajba, filwaqt li titħares il-qagħda tal-istokkijiet tas-sajd.

7. Id-Dikjarazzjoni tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (l-ILO) dwar il-prinċipji u d-drittijiet fundamentali fuq il-post tax-xogħol għandha tapplika għalkollox għall-baħrin tal-Afrika, tal-Karibew u tal-Paċifiku (minn hawn 'il quddiem imsejħa “AKP”) rreklutati fuq il-bastimenti tal-Unjoni, l-aktar fejn jidħlu l-libertà ta' assoċjazzjoni u n-negozjar kollettiv tal-ħaddiema, u t-tneħħija tad-diskriminazzjoni fir-rigward tal-impjiegi u tax-xogħol.

8. Il-Partijiet għandhom jikkonsultaw lil xulxin qabel ma jadottaw xi deċiżjoni li tista' taffettwa l-attivitajiet tal-bastimenti tal-Unjoni skont dan il-Ftehim.

Artikolu 4

Aċċess għaż-żona tas-sajd tal-Liberja

1. Il-bastimenti tal-Unjoni jistgħu jistadu fiż-żona tas-sajd tal-Liberja dment li jkollhom awtorizzazzjoni tas-sajd li tkun inħarġet skont dan il-Ftehim. Għandha tkun projbita kull attività kummerċjali tas-sajd li ssir barra mill-qafas ta' dan il-Ftehim.

2. L-awtoritajiet tal-Liberja ma għandhomx jagħtu awtorizzazzjonijiet għas-sajd lill-bastimenti tal-Unjoni ħlief b'dan il-Ftehim. Għandu jkun projbit li jingħataw awtorizzazzjonijiet għas-sajd lill-bastimenti tal-Unjoni barra mill-qafas ta' dan il-Ftehim, l-aktar fl-għamla ta' liċenzji privati.

Artikolu 5

Liġi applikabbli u implimentazzjoni

1. L-attivitajiet tal-bastimenti tal-Unjoni li jistadu fiż-żona tas-sajd tal-Liberja huma soġġetti għal-liġijiet u r-regolamenti applikabbli tal-Liberja, sakemm ma jkunx previst mod ieħor fil-Ftehim, fil-Protokoll jew fl-Anness. Lill-awtoritajiet tal-Unjoni, il-Liberja għandha tipprovdilhom il-liġijiet u r-regolamenti applikabbli tagħha.

2. Il-Liberja tintrabat li tieħu l-passi x-xierqa kollha biex id-dispożizzjonijiet ta' monitoraġġ, kontroll u sorveljanza tas-sajd previsti f'dan il-Ftehim jiġu applikati b'mod effettiv. Il-bastimenti tal-Unjoni għandhom jikkooperaw mal-awtoritajiet tal-Liberja li għandhom ir-responsabbiltà jwettqu dan il-monitoraġġ, dan il-kontroll u din is-sorveljanza.

3. L-awtoritajiet tal-Liberja għandhom jgħarrfu lill-awtoritajiet tal-Unjoni b'kull bidla fil-leġislazzjoni eżistenti jew b'leġislazzjoni ġdida li jkollha l-potenzjal tħalli impatt fuq l-attivitajiet tal-bastimenti tal-Unjoni. Fir-rigward tal-bastimenti tal-Unjoni, din il-leġislazzjoni għandha tkun infurzabbli mis-sittin jum wara dak li fih in-notifika tasal għand l-awtoritajiet tal-Unjoni.

4. L-Unjoni tintrabat li tieħu l-passi x-xierqa kollha meħtieġa biex tiżgura li l-bastimenti tagħha jkunu jikkonformaw ma' dan il-Ftehim u mal-leġislazzjoni li tirregola s-sajd fl-ilmijiet li tagħhom ir-Repubblika tal-Liberja għandha s-sovranità jew il-ġurisdizzjoni.

5. L-awtoritajiet tal-Unjoni għandhom jgħarrfu lill-awtoritajiet tal-Liberja b'kull bidla fil-leġislazzjoni tal-Unjoni li jkollha l-potenzjal tħalli impatt fuq l-attivitajiet tal-bastimenti tal-Unjoni skont dan il-Ftehim.

Artikolu 6

Kontribuzzjoni finanzjarja

1. Fil-kuntest ta' dan il-Ftehim, l-Unjoni għandha tagħti kontribuzzjoni finanzjarja lil-Liberja biex:

2. Il-kontribuzzjoni finanzjarja għall-appoġġ settorjali ma għandhiex tkun assoċjata mal-ħlasijiet għall-ispejjeż għall-aċċess u għandha tkun determinata mill-fatt li jintlaħqu l-għanijiet tal-appoġġ settorjali tal-Liberja f'konformità mal-Protokoll u mal-programmi annwali u pluriennali għall-implimentazzjoni tiegħu u tingħata bil-kundizzjoni li dawn jintlaħqu.

3. Il-kontribuzzjoni finanzjarja li tagħti l-Unjoni għandha titħallas kull sena skont il-Protokoll.

Artikolu 7

Promozzjoni tal-kooperazzjoni fost l-operaturi ekonomiċi u fis-soċjetà ċivili

1. Il-Partijiet għandhom iħeġġu l-kooperazzjoni ekonomika, xjentifika u teknika fis-settur tas-sajd u fis-setturi relatati miegħu. Dawn għandhom jikkonsultaw lil xulxin sabiex jikkoordinaw id-diversi miżuri li jistgħu jittieħdu għal dan il-għan.

2. Il-Partijiet jintrabtu li jippromwovu l-iskambju tal-informazzjoni dwar it-tekniki tas-sajd, l-irkaptu tas-sajd, il-metodi ta' preżervazzjoni u l-ipproċessar industrijali tal-prodotti tas-sajd.

3. Meta jkun xieraq, il-Partijiet għandhom jagħmlu ħilithom biex joħolqu kundizzjonijiet favorevoli għall-promozzjoni tar-relazzjonijiet bejn l-intrapriżi tagħhom fl-oqsma tekniċi, ekonomiċi u kummerċjali, billi jħeġġu l-ħolqien ta' ambjent favorevoli għall-iżvilupp tan-negozju u tal-investimenti.

4. Il-Partijiet jistgħu jintrabtu li jimplimentaw pjan ta' azzjonijiet bejn l-operaturi tal-bastimenti tal-Unjoni u l-Liberja bil-ħsieb li jippromwovu l-ħatt l-art tal-ħut minn fuq il-bastimenti tal-Unjoni li jaħdmu l-Liberja.

5. Meta jkun xieraq, il-Partijiet għandhom iħeġġu l-ħolqien ta' intrapriżi konġunti fl-interess reċiproku tagħhom li għandhom jikkonformaw sistematikament mal-leġislazzjoni tal-Liberja u mal-leġislazzjoni tal-Unjoni.

Artikolu 8

Kumitat Konġunt

1. Għandu jitwaqqaf Kumitat Konġunt li jkun magħmul minn rappreżentanti tal-awtoritajiet tal-Unjoni u tal-Liberja sabiex jissorvelja l-applikazzjoni ta' dan il-Ftehim. Il-Kumitat Konġunt jista' jadotta modifiki fil-Protokoll, kif ukoll fl-Anness u fl-Appendiċijiet tiegħu.

2. Il-Kumitat Konġunt għandu jieħu ħsieb:

3. Fejn jidħol it-teħid tad-deċiżjonijiet, il-Kumitat Konġunt għandu japprova l-emendi fil-Protokoll, kif ukoll fl-Anness u fl-Appendiċijiet tiegħu li jkollhom x'jaqsmu:

4. Il-Kumitat Konġunt għandu jwettaq ħidmietu skont l-għanijiet ta' dan il-Ftehim u skont ir-regoli rilevanti adottati mill-ICCAT u minn RFMOs oħrajn, fejn dan ikun rilevanti.

5. Il-Kumitat għandu jiltaqa' tal-inqas darba fis-sena, sena fil-Liberja u s-sena ta' wara fl-Unjoni, jew f'post ieħor magħżul bi qbil bejniethom, u dan għandha tippresedih il-Parti ta' fejn tkun qed issir il-laqgħa. Jekk jintalab minn xi waħda mill-Partijiet, dan għandu jitlaqqa' b'mod straordinarju. Id-deċiżjonijiet għandhom jittieħdu b'kunsens u għandhom jitniżżlu mal-minuti maqbula tal-laqgħa. Dawn jidħlu fis-seħħ fid-data meta l-Partijiet jinnotifikaw lil xulxin li jkunu tlestew il-proċeduri meħtieġa għall-adozzjoni tagħhom.

6. Il-Kumitat Konġunt jista' jadotta r-regoli ta' proċedura tiegħu stess.

Artikolu 9

Kooperazzjoni fil-qasam tas-sorveljanza u fil-ġlieda kontra s-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat

Il-Partjiet jintrabtu li jitħabtu mill-qrib kontra s-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat (sajd IUU) sabiex ikun jista' jsir sajd responsabbli u sostenibbli.

Artikolu 10

Kooperazzjoni xjentifika

1. Il-Partijiet għandhom iħeġġu l-kooperazzjoni xjentifika biex jivvalutaw regolarment il-qagħda tal-istokkijiet tal-ħut fl-ilmijiet tal-Liberja.

2. Il-Partijiet jintrabtu li jikkonsultaw lil xulxin, jekk ikun meħtieġ, waqt laqgħa xjentifika konġunta u fl-ICCAT u f'RFMOs rilevanti oħrajn sabiex isaħħu l-ġestjoni u l-konservazzjoni tar-riżorsi bijoloġiċi tal-baħar fiż-żona tas-sajd tal-Liberja u li jikkooperaw fir-riċerka xjentifika rilevanti.

Artikolu 11

Iż-żona ġeografika li għaliha japplika dan il-Ftehim

Dan il-Ftehim għandu japplika, minn naħa waħda, għat-territorji li fih jiġi applikat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea u skont il-kundizzjonijiet stipulati f'dak it-Trattat u, min-naħa l-oħra, għat-territorju tal-Liberja u għall-ilmijiet taħt il-ġurisdizzjoni tar-Repubblika tal-Liberja.

Artikolu 12

Il-perijodu tal-Ftehim u t-tiġdid taċitu tiegħu

Dan il-Ftehim għandu japplika għal ħames snin mid-data meta tibda l-applikazzjoni provviżorja tiegħu. Dan għandu jiġġedded b'mod taċitu, ħlief meta tingħata notifika ta' terminazzjoni skont l-Artikolu 14.

Il-Protokoll, l-Anness u l-Appendiċijiet tiegħu jiffurmaw parti integrali minn dan il-Ftehim.

Artikolu 13

Sospensjoni

1. L-applikazzjoni ta' dan il-Ftehim tista' tiġi sospiża fuq l-inizjativa ta' waħda mill-Partijiet:

2. Il-Parti li tkun trid tissospendi l-applikazzjoni ta' dan il-Ftehim għandha tgħarraf bil-miktub lill-Parti l-oħra b'dan, u s-sospensjoni tidħol fis-seħħ tliet xhur wara li tasal din in-notifika. Meta tasal in-notifika ta' sospensjoni, il-Partijiet għandhom jikkonsultaw lil xulxin biex isibu soluzzjoni amikevoli għat-tilwima tagħhom fi żmien tliet xhur. Meta tinstab din is-soluzzjoni, għandha tissokta l-implimentazzjoni ta' dan il-Ftehim u l-ammont tal-kontribuzzjoni finanzjarja msemmi fl-Artikolu 6 għandu jitnaqqas b'mod proporzjonat u pro rata temporis skont kemm tkun damet għaddejja s-sospensjoni.

Artikolu 14

Terminazzjoni

1. Dan il-Ftehim jista' jintemm minn kull waħda mill-Partijiet b'mod partikolari::

2. Il-Parti li tkun trid tittermina dan il-Ftehim għandha tgħarraf bil-miktub lill-Parti l-oħra b'dan, u t-terminazzjoni tidħol fis-seħħ sitt xhur wara li tasal din in-notifika, sakemm il-Partijiet ma jaqblux bejniethom li jtawlu dan il-perijodu. Meta tasal in-notifika ta' terminazzjoni, il-Partijiet għandhom jikkonsultaw lil xulxin biex isibu soluzzjoni amikevoli għat-tilwima tagħhom fi żmien dan il-perijodu ta' sitt xhur.

3. Jekk it-terminazzjoni sseħħ, il-ħlas tal-ammont tal-kontribuzzjoni finanzjarja msemmija fl-Artikolu 6 għas-sena meta sseħħ it-terminazzjoni għandu jitnaqqas b'mod proporzjonat u pro rata temporis.

Artikolu 15

Applikazzjoni provviżorja

L-iffirmar ta' dan il-Ftehim min-naħa tal-Partijiet iwassal għall-applikazzjoni provviżorja tiegħu qabel id-dħul fis-seħħ tiegħu.

Artikolu 16

Lingwa u dħul fis-seħħ

Dan il-Ftehim għandu jitfassal f'żewġ kopji bil-Bulgaru, biċ-Ċek, bid-Daniż, bl-Estonjan, bil-Finlandiż, bil-Franċiż, bil-Ġermaniż, bil-Grieg, bl-Ingliż, bl-Ispanjol, bl-Iżvediż, bil-Kroat, bil-Latvjan, bil-Litwan, bil-Malti, bl-Olandiż, bil-Pollakk, bil-Portugiż, bir-Rumen, bis-Slovakk, bis-Sloven, bit-Taljan u bl-Ungeriż, u kull wieħed minn dawn it-testi hu awtentiku bl-istess mod.

Dan il-Ftehim jidħol fis-seħħ fid-data meta l-Partijiet jinnotifikaw lil xulxin li tlestew il-proċeduri meħtieġa.

Съставено в Брюксел на девети декември две хиляди и петнадесета година.

Hecho en Bruselas, el nueve de diciembre de dos mil quince.

V Bruselu dne devátého prosince dva tisíce patnáct.

Udfærdiget i Bruxelles den niende december to tusind og femten.

Geschehen zu Brüssel am neunten Dezember zweitausendfünfzehn.

Kahe tuhande viieteistkümnenda aasta detsembrikuu üheksandal päeval Brüsselis.

Έγινε στις Βρυξέλλες, στις εννέα Δεκεμβρίου δύο χιλιάδες δεκαπέντε.

Done at Brussels on the ninth day of December in the year two thousand and fifteen.

Fait à Bruxelles, le neuf décembre deux mille quinze.

Sastavljeno u Bruxellesu devetog prosinca dvije tisuće petnaeste.

Fatto a Bruxelles, addì nove dicembre duemilaquindici.

Briselē, divi tūkstoši piecpadsmitā gada devītajā decembrī.

Priimta du tūkstančiai penkioliktų metų gruodžio devintą dieną Briuselyje.

Kelt Brüsszelben, a kétezer-tizenötödik év december havának kilencedik napján.

Magħmul fi Brussell, fid-disa’ jum ta’ Diċembru fis-sena elfejn u ħmistax.

Gedaan te Brussel, de negende december tweeduizend vijftien.

Sporządzono w Brukseli dnia dziewiątego grudnia roku dwa tysiące piętnastego.

Feito em Bruxelas, em nove de dezembro de dois mil e quinze.

Întocmit la Bruxelles la nouă decembrie două mii cincisprezece.

V Bruseli deviateho decembra dvetisícpätnásť.

V Bruslju, dne devetega decembra leta dva tisoč petnajst.

Tehty Brysselissä yhdeksäntenä päivänä joulukuuta vuonna kaksituhattaviisitoista.

Som skedde i Bryssel den nionde december år tjugohundrafemton.

За Европейския съюз Рог la Unión Europea Za Evropskou unii For Den Europæiske Union Für die Europäische Union Euroopa Liidu nimel Για την Ευρωπαϊκή Ένωση For the European Union Pour l'Union européenne Za Europsku uniju Per l'Unione europea Eiropas Savienības vārdā – Europos Sąjungos vardu Az Európai Unió részéről Għall-Unjoni Ewropea Voor de Europese Unie W imieniu Unii Europejskiej Pela União Europeia Pentru Uniunea Europeană Za Európsku úniu Za Evropsko unijo Euroopan unionin puolesta För Europeiska unionen