Ftehim dwar il-kummerċ tal-banana bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Uniti tal-Amerika



Official Journal L 141 , 9/60/2010 P. 0006 - 0007



TRADUZZJONI Il-ftehim ta' Ġinevra dwar il-kummerċ tal-banana 1. Dan il-Ftehim sar bejn l-Unjoni Ewropea (minn hawn 'il quddiem "l-UE") u l-Brażil, il-Kolombja, il-Kosta Rika, l-Ekwador, il-Gwatemala, il-Ħonduras, il-Messiku, in-Nikaragwa, il-Panama, il-Perù u l-Venezwela (minn hawn 'il quddiem "il-fornituri tal-banana li ġejjin min-Nazzjonijiet l-Iktar Favoriti (MFN) fl-Amerika Latina") fir-rigward tal-istruttura u t-tħaddim tal-iskema kummerċjali tal-UE għall-banana friska, eskluż il-pjantaġġuni, ikklassifikati taħt il-linja tat-tariffi 08030019 tas-sistema armonizzata (HS) (minn hawn 'il quddiem "il-banana") u t-termini u l-kundizzjonijiet li japplikaw għalihom. 2. Dan il-Ftehim huwa mingħajr preġudizzju għad-drittijiet u l-obbligi tad-WTO tal-firmatarji kollha għal dan il-Ftehim soġġett għad-dispożizzjonijiet li hemm fil-paragrafi 3 sa 8 hawn taħt. 3. L-UE taqbel ma' dan li ġej: (a) Mingħajr preġudizzju għas-subparagrafu (b) li jinsab hawn taħt, l-UE għandha tapplika tariffi għall-banana li ma jkunux ogħla milli ġej [1] —Mill- 15 ta' Diċembru 2009 sal- 31 ta' Diċembru 2010 | EUR 148/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2011 | EUR 143/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2012 | EUR 136/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2013 | EUR 132/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2014 | EUR 127/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2015 | EUR 122/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2016 | EUR 117/mt | —Mill- 1 ta’ Jannar 2017 | EUR 114/mt | (b) Jekk il-Modalitajiet ta' Doha [2] ma jiġux stabbiliti sal- 31 ta' Diċembru 2013, it-tariffi mnaqqsa li għandu jkun hemm kif imsemmi fil-paragrafu 3(a) ta' hawn fuq idumu biex jidħlu fis-seħħ sakemm jiġu stabbiliti l-Modalitajiet ta' Doha. Taħt l-ebda ċirkostanza, id-dewmien ma għandu jiġi estiż għal wara l- 31 ta' Diċembru 2015. Ir-rata applikabbli tat-tariffi għal waqt dak il-perjodu ta' dewmien għandha tkun ta' EUR 132/mt. Wara li jiskadi l-perjodu ta' sentejn, jew immedjatament wara li jiġu stabbiliti l-Modalitajiet ta' Doha, skont liema waħda sseħħ l-ewwel, ir-rata tat-tariffi għandha tkun ta' EUR 127/mt. It-tariffi għat-tliet snin li ġejjin, mill-1 ta' Jannar ta' kull sena, ma għandhomx ikunu ogħla minn EUR 122/mt, EUR 117/mt u EUR 114/mt, rispettivament. (c) L-UE għandha żżomm skema esklussivament tariffarjatal-prodotti li ġejjin min-Nazzjonijiet l-Iktar Favoriti (MFN) għall-importazzjoni tal-banana [3]. 4. (a) L-UE għandha torbot it-tariffi mnaqqsin previsti fil-paragrafu 3. Għalhekk dan il-Ftehim għandu jiġi inkorporat fl-Iskeda tad-WTO li għandha l-UE permezz ta' Ċertifikazzjoni [4], skont id-Deċiżjoni tas- 26 ta' Marzu 1980 dwar il-Proċeduri għall-Modifikazzjoni u r-Rettifikazzjoni tal-Iskedi tal-Konċessjonijiet tat-Tariffi (L/4962). (b) Hekk kif jidħol fis-seħħ dan il-Ftehim, l-UE għandha tikkomunika lid-Direttur Ġenerali għaċ-Ċertifikazzjoni abbozz ta' din l-Iskeda dwar il-banana li jinkorpora t-test ta' dan il-Ftehim. (c) Il-partijiet għal dan il-Ftehim jaqblu li ma għandhomx iqajmu oġġezzjonijiet għaċ-Ċertifikazzjoni tal-Iskeda mmodifikata, sakemm dan il-Ftehim jirrifletti kif suppost fin-notifika. 5. Meta toħroġ iċ-Ċertifikazzjoni, it-tilwimiet li għadhom pendenti jiġifieri WT/DS27; WT/DS361; WT/DS364; WT/DS16; WT/DS105; WT/DS158; WT/L/616; WT/L/625 u t-talbiet kollha mibgħuta sa dik id-data mingħand kwalunke fornitur tal-banana min-Nazzjonijiet l-Iktar Favoriti tal-Amerika Latina skont il-proċeduri tal-Artikoli XXIV u XXVIII tal-GATT 1994 fir-rigward tal-iskema kummerċjali tal-UE għall-banana (inkluż il-partiti G/SECRET/22 Nru 08030019 u G/SECRET/22/Add.1; G/SECRET/20 u G/SECRET/20/Add.1; u G/SECRET/26) għandhom jiġu solvuti [5]. Fi żmien ġimagħtejn minn meta tinħareġ iċ-Ċertifikazzjoni, il-partijiet rilevanti għal dan il-Ftehim għandhom flimkien jinnotifikaw lill-Korp għar-Riżoluzzjoni tat-Tilwim (id-DSB) li waslu għal qbil unanimu li permezz tiegħu jsolvu dawn it-tilwimiet [6]. 6. Mingħajr preġudizzju għad-drittijiet tagħhom skont il-Ftehim tad-WTO inkluż dawk li joħorġu mit-tilwimiet u t-talbiet identifikati fil-paragrafu 5, il-fornituri tal-banana li ġejjin min-Nazzjonijiet l-Iktar Favoriti tal-Amerika Latina se jkomplu jaħdmu sabiex ma jeħdux iktar azzjonijiet fir-rigward ta' dawk it-tilwimiet u l-ilmenti msemmijin fil-paragrafu 5 bejn il- 15 ta' Diċembru 2009 u ċ-Ċertifikazzjoni sakemm l-UE tkun konformi mal-paragrafi 3 u 4(b) u (c). 7. Il-fornituri tal-banana li ġejjin min-Nazzjonijiet l-Iktar Favoriti tal-Amerika Latina jaqblu li dan il-Ftehim għandu jikkonsisti mill-impenji finali għall-aċċess tas-suq tal-UE għall-banana sabiex jiġu inklużi fir-riżultati finali tan-negozjati multilaterali li jmiss dwar l-aċċess tas-suq għall-prodotti agrikoli li ġew konklużi b'suċċess fid-WTO (inkluż ir-Rawnd ta' Doha) [7]. 8. (a) Dan il-Ftehim għandu jidħol fis-seħħ fl-ewwel jum tax-xahar ta' wara dak li fih l-aħħar firmatarju jkun innotifika lid-Direttur Ġenerali li jkun lesta l-proċeduri meħtieġa għal dak il-għan. Kull firmatarju għandu jibgħat kopja tan-notifika lill-firmatarji l-oħra. (b) Minkejja s-subparagrafu (a), il-firmatarji jaqblu li japplikaw il-paragrafi 3, 6 u 7 b'mod provviżorju mid-data li fiha jiġi ffirmat dan il-Ftehim. Għall-Brażil: Għall-Kolombja: Għall-Kosta Rika: Għall-Ekwador: Għall-Unjoni Ewropea: Għall-Gwatemala: Għall-Ħonduras: Għall-Messiku: Għan-Nikaragwa: Għall-Panama: Għall-Perù: Għall-Venezwela: [1] Wara li jiġi ffirmat dan il-Ftehim, l-UE għandha tapplika b'mod retroattiv it-tariffa(i) applikabbli speċifikata/i fil-paragrafu 3(a) għall-perjodu bejn il- 15 ta' Diċembru 2009 u d-data meta jiġi ffirmat. Meta jintalbu, l-awtoritajiet kompetenti tad-dwana għandhom jirrimburżaw id-dazju li jkun tħallas li jkun jaqbeż l-ammont stipulat f'dispożizzjoni. [2] Għall-għan ta' dan il-Ftehim, il-Modalitajiet ta' Doha tfisser li ntlaħaq kunsens fil-Kumitat tan-Negozjati tal-Kummerċ sabiex ikun jista' jgħaddi għall-iskedar tal-Aċċess għan-Negozjati fis-Suq Agrikolu u Mhux Agrikolu. [3] Din id-dispożizzjoni ma għandhiex tinqara sabiex jiġu awtorizzati l-miżuri mhux tariffarji fuq il-banana li mhumiex konsistenti mal-obbligi tal-UE skont il-Ftehimiet tad-WTO. [4] Id-data taċ-Ċertifikazzjoni għandha tkun id-data li fiha d-Direttur Ġenerali jiċċertifika li l-modifiki tal-Iskeda tal-UE għandha tkun Ċertifikazzjoni skont id-Deċiżjoni tas- 26 ta' Marzu 1980 dwar il-Proċeduri għall-Modifika u r-Rettifikazzjoni tal-Iskedi tal-konċessjonijiet tat-tariffi (referenza tad-dokument WT/LET). [5] Id-data li fiha jkunu ġew solvuti t-tilwimiet għandha tkun id-data taċ-Ċertifikazzjoni (referenza għad-dokument WT/LET). [6] Is-soluzzjoni ta' dawn it-tilwimiet ma taffettwax xi drittijiet ta' xi parti sabiex tibda tilwima ġdida skont id-DSU, jew xi drittijiet futuri skont il-proċeduri tal-Artikoli XXIV u XXVIII tal-GATT 1994. [7] Jekk iċ-Ċertifikazzjoni tkun għadha ma tlestietx sad-data li fiha jiġu konklużi n-negozjati multilaterali li jmiss dwar l-aċċess tas-suq għall-prodotti agrikoli fid-WTO (inkluż ir-Rawnd ta' Doha), dan il-Ftehim għandu jiġi inkorporat fl-Iskeda tad-WTO tal-UE dakinhar li l-Iskeda tidħol fis-seħħ bħala parti mir-riżultati ta' dawk in-negozjati. -------------------------------------------------- TRADUZZJONI Ftehim dwar il-kummerċ tal-banana bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Uniti tal-Amerika L-UNJONI EWROPEA (l-"UE"), u L-ISTATI UNITI TAL-AMERIKA ("L-Istati Uniti") FILWAQT LI JFAKKRU li kien sar Ftehim bejn l-Istati Uniti tal-Amerika u l-Komunità Ewropea dwar il-Banana fil- 11 ta' April 2001 (WT/DS27/59); FILWAQT LI TITTIEĦED NOTA tal-Ftehim ta' Ġinevra dwar il-Kummerċ tal-Banana (il-"GATB") iffirmat bejn l-UE u l-Kolumbja, il-Panama, l-Ekwador, il-Kosta Rika, il-Ħonduras, il-Gwatemala, il-Perù, il-Brażil, il-Messiku, in-Nikaragwa u l-Venezwela fil- 31 ta’ Mejju 2010, kopja ta' dan hija mehmuża hawn; FILWAQT LI TITTIEĦED NOTA tal-mistoqsijiet u t-tweġibiet li sar skambju tagħhom bejn l-Istati Uniti tal-Amerika u l-Kummissjoni Ewropea fis- 16 u t- 18 ta' Marzu 2009 u fl- 10 u s- 17 ta' April 2009; FTEHMU KIF ĠEJ: 1. Meta jintlaħaq qbil mill-firmatarji kollha tal-GATB, dwar it-tilwimiet u t-talbiet pendenti elenkati fl-ewwel sentenza tal-paragrafu 5 tal-GATB ("id-data li fiha jiġu riżolti t-tilwimiet")it-tilwima KE – Skema għall-Importazzjoni, il-Bejgħ u t-Tqassim tal-Banana (WT/DS27) ("it-tilwima") għandha tiġi riżolta bejn l-Istati Uniti u l-UE. Immedjatament wara li tintbagħat l-aħħar notifika lill-Korp għar-Riżoluzzjoni tat-Tilwim dwar is-soluzzjonijiet kollha li ntlaħaq qbil unanimu dwarhom, imsemmijin fil-paragrafu 5 tal-GATB, l-Istati Uniti u l-UE għandhom flimkien jinnotifikaw lill-Korp għar-Riżoluzzjoni tat-Tilwim, skont l-Artikolu 3.6 tal-Ftehim dwar ir-Regoli u l-Proċeduri li jieħdu ħsieb tal-proċess biex jipu riżolti t-tilwimiet (id-"DSU"), li jkunu qablu unanimament dwar soluzzjoni li permezz tagħha jkunu qablu li jtemmu t-tilwima [1]. 2. Mingħajr preġudizzju għad-drittijiet u l-obbligi tagħhom skont il-Ftehim tad-WTO, inkluż dawk li joħorġu mit-tilwima, l-Istati Uniti u l-UE jieħdu l-impenn li ma jeħdux iktar azzjonijiet fir-rigward tat-tilwima bejn id-data li fiha jitniżżlu l-inizjali tal-firmatarji f'dan il-ftehim u d-data li fiha tiġi riżolta t-tilwima, sakemm l-UE tkun konformi mal-paragrafi 3(a) u (b) ta' hawn taħt u l-obbligi li jinsabu fil-paragrafi 3 u 4(b) u (c) tal-GATB. 3. L-UE tkompli taħdem: (a) sabiex tapplika l-iskema esklussivament tariffarja tan-Nazzjonijiet l-Iktar Favoriti (MFN) għall-importazzjoni tal-banana u għalhekk ma tapplikax miżuri li jaffettwaw l-importazzjoni tal-banana fit-territorju tagħha fil-forma ta' kwoti, kwoti għar-rata tat-tariffi, jew l-iskema tal-liċenzjar għall-importazzjoni tal-banana fornuta minn kwalunkwe sors (għajr mill-iskema awtomatika tal-liċenzjar għall-fini tal-monitoraġġ tas-suq biss); [2] u, (b) sabiex ma tiġix applikata xi miżura li tiddiskrimina bejn il-fornituri tas-servizz għat-tqassim tal-banana msejjes fuq is-sjieda jew il-kontroll tal-fornituri tas-servizz jew l-oriġini tal-banana mqassma. Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu 1 ma japplikawx jekk, fid-data li fiha tiġi riżolta xi tilwima, l-UE mhix konformi ma' xi wieħed mill-impenji msemmija f'dan il-paragrafu. 4. Skont ir-regoli applikabbli tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (id-"WTO"), l-UE se tinnotifika lid-WTO minnufih wara li tintlaħaq konklużjoni, bi kwalunkwe ftehim dwar il-kummerċ ħieles bilaterali jew reġjonali li jiġi konkluż li jinkludi d-dispożizzjonijiet fir-rigward tal-kummerċ tal-banana. 5. L-Istati Uniti u l-UE jaqblu li jikkomunikaw u fuq talba ta' xi waħda mill-partijiet, il-parti l-oħra għandha tikkonsulta, fil-ħin, fir-rigward ta' kwalunkwe kwistjoni li tinqala' fl-ambitu ta' dan il-ftehim jew b'rabta miegħu. 6. L-Istati Uniti u l-UE għandhom jinnotifikaw lil xulxin bil-miktub dwar it-tlestija tal-proċeduri interni li jkunu neċessarji għad-dħul fis-seħħ ta' dan il-ftehim. Dan il-ftehim għandu jidħol fis-seħħ (a) fid-data tal-aħħar notifika msemmija fis-sentenza ta' qabel, u (b) id-data tad-dħul fis-seħħ tal-GATB (fiż-żewġ każijiet tgħodd l-aħħar data). Il-paragrafi 2 u 3(a) u (b) għandhom japplikaw b'mod provviżorju mid-data li fiha jiġi ffirmat dan il-ftehim. Għall-Unjoni Ewropea Għall-Istati Uniti tal-Amerika [1] Il-mod kif tiġi riżolta din it-tilwima ma jaffettwax xi dritt ta' xi parti sabiex din tibda proċess għal tilwima ġdida skont id-DSU. [2] Din id-dispożizzjoni hija mingħajr preġudizzji għad-dritt tal-UE sabiex jiġu applikati miżuri li huma konformi mal-Artikolu XXIV tal-Ftehim Ġenerali dwar it-Tariffi u l-Kummerċ 1994. --------------------------------------------------