Ftehim kwadru dwar koperazzjoni

bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Ftehim ta' Kartaġena u l-pajjiżi membri tiegħu, jiġifieri r-Repubblika tal-Bolivja, ir-Repubblika tal-Kolombja, ir-Repubblika ta' l-Ekwador, ir-Repubblika tal-Peru u r-Repubblika tal-Venezwela

IL-KUNSILL TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,

min-naħa l-waħda,

IL-KUMMISSJONI TAL-FTEHIM TA' KARTAĠENA U L-GVERNIJIET TAR-REPUBBLIKA TAL-BOLIVJA, TAR-REPUBBLIKA TAL-KOLOMBJA, TAR-REPUBBLIKA TA' L-EKWADOR, TAR-REPUBBLIKA TAL-PERU, U TAR-REPUBBLIKA TAL-VENEZWELA,

min-naħa l-oħra,

WARA LI JKUNU KKUNSIDRATI l-konnessjonijiet tradizzjonali ta' ħbiberija bejn il-pajjiżi tal-Komunità Ewropea (minn issa "l quddiem msejħa" il-Komunità') u l-Ftehim ta' Kartaġena u l-Istati Membri tiegħu (minn issa "l quddiem msejħa" il-Patt Andin');

WAQT LI JAFFERMAW MILL-ĠDID l-impenn tagħhom lejn il-prinċipji tal-Karta tal-Ġnus Magħquda, lejn il-valuri demokratiċi, u lejn ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem;

WAQT LI JAĦSBU fl-interess reċiproku tagħhom fl-istabbiliment tal-koperazzjoni f'numru ta' setturi, u b'mod partikolari dawk ta' koperazzjoni ekonomika, koperazzjoni fil-kummerċ, u koperazzjoni fl-iżvilupp;

WAQT LI JIRRIKONOXXU l-għan fondamentali tal-Ftehim, li huwa li jikkonsolida, isaħħaħ, u jiddiversifika r-relazzjonijiet bejn iż-żewġ Partijiet;

WAQT LI JAFFERMAW MILL-ĠDID ix-xewqa reċiproka tagħhom li jinkoraġġixxu l-iżvilupp ta' l-organizzazzjonijiet reġjonali mmirat biex jippromwovu t-tkabbir ekonomiku u l-progress soċjali;

WAQT LI JIRRIKONOXXU li l-Ftehim ta' Kartaġena huwa organizzazzjoni ta' integrazzjoni subreġjonali u li ż-żewġ Partijiet jagħtu importanza speċjali għall-promozzjoni tal-proċess ta' integrazzjoni Andin;

WAQT LI JIFTAKRU fid-Dikjarazzjoni Konġunta maħruġa mill-Partijiet fil-5 ta' Mejju 1980, il-Ftehim tal-koperazzjoni ffirmat fl-1983, id-Dikjarazzjoni ta' Ruma ta' l-20 ta' Diċembru 1990, l-aħħar komunikazzjoni adottata fil-Lussemburgu fis-27 ta' April 1991 mill-Komunità u l-Istati Membri tagħha u l-pajjiżi tal-Grupp ta' Rio u l-aħħar komunikazzjoni adottata mill-konferenza ministerjali li nżammet f'Santiago fid-29 ta' Mejju 1992;

WAQT LI JIRRIKONOXXU r-riperkussjonijiet posittivi tal-proċess tal-modernizzazzjoni u tar-riforma ekonomika, u tal-liberalizzazzjoni tal-kummerċ fil-pajjiżi Andin;

WAQT LI JIRRIKONOXXU l-importanza mogħtija mill-Komunità lejn l-iżvilupp tal-koperazzjoni kummerċjali u ekonomika ma' pajjiżi li għadhom qed jiżviluppaw, u waqt li jaħsbu fil-linji gwida u r-riżoluzzjonijiet tiegħu dwar il-koperazzjoni ma' pajjiżi li għadhom qed jiżviluppaw ta' l-Asja u ta' l-Amerika Latina;

WAQT LI JIRRIKONOXXU li l-Patt Andin huwa magħmul minn pajjiżi li għadhom qed jiżviluppaw fi stadji differenti ta' żvilupp u li jinkludu, b'mod partikolari, pajjiż wieħed kompletament imdawwar bl-art u numru ta' reġjuni b'mod partikolari deprimenti;

KONVINTI mill-importanza tal-prinċipji tal-GATT u tal-kummerċ liberu internazzjonali, u dwar id-drittijiet tal-proprjetà intellettwali u l-libertà għall-investiment;

WAQT LI JIRRIKONOXXU l-importanza tal-koperazzjoni internazzjonali biex jgħinu l-pajjiżi affettwati minn problemi li għandhom x'jaqsmu mad-drogi, u, f'dan il-kuntest, l-importanza tad-deċiżjoni adottata mill-Komunità fid-29 ta' Ottubru 1990 dwar il-Programm tal-koperazzjoni Speċjali;

WAQT LI JIRRIKONOXXU l-importanza speċjali li jagħtu ż-żewġ Partijiet għal aktar protezzjoni ta' l-ambjent;

WAQT LI JIRRIKONOXXU l-bżonn li jippromwovu d-drittijiet soċjali u b'mod partikolari d-drittijiet ta' dawk l-aktar svantaġġati,

IDDEĊIDEW li jikkonkludu dan il-Ftehim u għal dan il-għan nnominaw bħala l-plenipotenzari tagħhom:

GĦALL-KUNSILL TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ:

Niels Helveg Petersen,

Il-Ministru għall-Affarijiet Barranin tad-Danimarka,

President-in-uffiċċju tal-Kunsill tal-Komunitajiet Ewropej

Manuel Marín,

Il-Viċi President tal-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej

GĦALL-KUMMISSJONI TAL-FTEHIM TA' KARTAĠENA:

Miguel Rodríguez Mendoza,

Il-President tal-Kummissjoni tal-Ftehim ta' Kartaġena

GĦALL-GVERN TAR-REPUBBLIKA TAL-BOLIVJA:

Ronald MacLean Abaroa,

Il-Ministru ta' l-Affarijiet Barranin u tal-Venerazzjoni

GĦALL-GVERN TAR-REPUBBLIKA TAL-KOLUMBJA:

Noemi Sanin de Rubio,

Il-Ministru għall-Affarijiet Barranin

GĦALL-GVERN TAR-REPUBBLIKA TA' L-EKWADOR:

Diego Paredes Pena,

Il-Ministru għall-Affarijiet Barranin

GĦALL-GVERN TAR-REPUBBLIKA TAL-PERU:

Dr Oscar de la Puente Raydada,

Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Barranin

GĦALL-GVERN TAR-REPUBBLIKA TAL-VENEZWELA:

Fernando Ochoa Antich,

Il-Ministru għall-Affarijiet Barranin

LI, wara li skambjaw bejniethom il-pieni poteri tagħhom, li nstabu li kienu tajbin u fil-forma dovuta,

FTEHMU KIF ĠEJ:

Artikolu 1

Bażi demokratika għall-koperazzjoni

Rabtiet ta' koperazzjoni bejn il-Komunità u l-Patt Andin u dan il-Ftehim kollu kemm hu, għandhom ikunu bbażati fuq ir-rispett lejn il-prinċipji demokratiċi u d-drittijiet tal-bniedem li jiggwidaw il-politika domestika u internazzjonali ta' kemm il-Komunità u l-Patt Andin u li jikkostitwixxu komponent essenzali ta' dan il-Ftehim.

Artikolu 2

Intensifikazzjoni ta' koperazzjoni

1. Il-Partijiet Kontraenti hawnhekk jintrabtu li jagħtu ħeġġa ġdida lir-relazzjonijiet ta' bejniethom. Biex jintlaħaq dan il-għan essenzali, huma qatgħuha li jippromwovu b'mod partikolari l-iżvilupp tal-koperazzjoni relatata mal-kummerċ, investiment, finanzi, u teknoloġija, wara li jkun ikkunsidrat l-istat speċjali tal-pajjiżi Andin bħala pajjiżi li għadhom qed jiżviluppaw, u li jippromwovu l-intensifikazzjoni u l-konsolidazzjoni tal-proċess ta' l-integrazzjoni fis-subreġjun Andin.

2. Biex jintlaħqu l-għanijiet ta' dan il-Ftehim, il-Partijiet jirrikonoxxu l-valur li jikkonsultaw lil xulxin dwar kwistjonijiet internazzjonali ta' interess reċiproku.

Artikolu 3

koperazzjoni ekonomika

1. Il-Partijiet Kontraenti, wara li jkunu kkunsidrati l-interessi reċiproki tagħhom, u l-għanijiet ekonomiċi fuq żmien medju u żmien fit-tul, jintrabtu li jistabbilixxu koperazzjoni ekonomika bejniethom bl-aktar skop wisgħa, li minnha l-ebda qasam ta' attività hija bħala prinċipju eskluża. L-għanijiet tat-tali koperazzjoni jkunu b'mod partikolari li:

(a) jissaħħu u jkunu diversifikati b'mod ġenerali l-konnessjonijiet ekonomiċi tagħhom;

(b) jikkontribwixxu għall-iżvilupp sostenibbli ta' l-ekonomiji u l-livell ta' l-għajxien taż-żewġ Partijiet;

(ċ) jinkoraġġixxu t-tkabbir tal-kummerċ bil-ħsieb li jippromwovu d-diversifikazzjoni u l-ftuħ ta' swieq ġodda;

(d) jinkoraġġixxu x-xejra ta' l-investiment u t-trasferiment tat-teknoloġija u jirrafforzaw il-protezzjoni ta' l-investiment;

(e) jistabbilixxu l-kondizzjonijiet biex jgħola l-livell ta' l-impieg u titjieb il-produttività umana fis-settur tax-xogħol;

(f) jinkoraġġixxu l-miżuri li jippromwovu l-iżvilupp rurali u t-titjib tal-kondizzjonijiet ta' l-għajxien fl-ibliet;

(g) jistimulaw il-progress xjentifiku u teknoloġiku, jinkoraġġixxu t-trasferimenti tat-teknoloġija u jtejbu l-ħila teknoloġika;

(g) jappoġġaw il-moviment lejn integrazzjoni reġjonali;

(għ) ipartu informazzjoni dwar statistiċi u metodoloġija.

2. Għal dan il-għan u mingħajr ma tkun eskluża xi medda ta' attività mill-bidu nett, il-Partijiet Kontraenti għandhom, fl-interess reċiproku tagħhom, u dwar il-poteri u l-kapaċitajiet rispettivi tagħhom, jistabbilixxu bil-qbil komuni l-isferi li għandhom ikunu koperti mill-koperazzjoni ekonomika. Il-koperazzjoni għandha tiċċentra b'mod partikolari fuq dan li ġej:

(a) l-industrija;

(b) l-agro-industrija u s-settur tal-minjieri;

(ċ) agrikoltura u sajd;

(d) pjanar ta' l-enerġija u l-użu effiċjenti ta' l-enerġija;

(e) ħarsien ta' l-ambjent u l-amministrazzjoni tar-riżorsi naturali;

(f) trasferimenti teknoloġiċi;

(g) xjenza u teknoloġija;

(g) proprjetà intellettwali, inkluża l-proprjetà industrijali;

(għ) livelli u kriterji tal-kwalità;

(i) servizzi, inklużi servizzi finanzjarji, turiżmu, trasport, telekomunikazzjonijiet u teknoloġija ta' l-informatika;

(ie) informazzjoni dwar kwistjonijiet monetarji;

(j) regolamenti tekniċi, tas-saħħa, u tas-saħħa ta' l-impjant;

(k) konsolidazzjoni ta' korpi ekonomiċi ta' koperazzjoni;

(l) żvilupp reġjonali u integrazzjoni fuq il-fruntiera.

3. Fl-interess li jintlaħqu l-għanijiet tal-koperazzjoni ekonomika, il-Partijiet Kontraenti għandhom, kull waħda skond il-liġijiet tagħha, ifittxu li jippromwovu attivitajiet inklużi dawn li ġejjin:

(a) kuntatti akbar bejn iż-żewġ Partijiet billi jorganizzaw konferenzi, seminarijiet, missjonijiet ta' kummerċ u ta' l-industrija u ġimgħat ta' negozju (laqgħat ta' negozjanti), fieri ġenerali, speċjalizzati u ta' subkuntrattar, u missjonijiet esploratorji ddisinjati biex iħeġġu x-xejriet kummerċjali u ta' investiment;

(b) parteċipazzjoni konġunta tal-kumpaniji tal-Komunità f'fieri u wirjiet li jinżammu f'pajjiżi tal-Patt Andin, u viċe versa;

(ċ) provvediment ta' assistenza teknika, l-aktar billi jkunu sekondati konsulenti u li jitwettqu studji speċifiċi;

(d) proġetti ta' riċerka u skambju ta' xjenzati;

(e) promozzjoni ta' joint venture, ftehim ta' liċenzar, trasferiment ta' tagħrif tekniku, subkuntrattar, u attivitajiet oħra;

(f) skambju ta' informazzjoni xierqa, speċjalment rigward aċċess għal databases eżistenti jew futuri;

(g) stabbiliment ta' networks ta' kummerċ, b'mod partikolari fis-settur industrijali.

Artikolu 4

Trattament tan-nazzjon l-iktar iffavorit

Il-Partijiet Kontraenti hawnhekk jagħtu lil xulxin it-trattament tan-nazzjon l-iktar iffavorit fil-kummerċ, skond il-Ftehim Ġenerali dwar it-Tariffi u l-Kummerċ (GATT).

Iż-żewġ Partijiet jaffermaw mill-ġdid ir-rieda tagħhom li jagħmlu kummerċ ma' xulxin skond dak il-Ftehim.

Artikolu 5

Żvilupp fil-koperazzjoni fil-kummerċ

1. Il-Partijiet Kontraenti jintrabtu li jiżviluppaw u jiddiversifikaw il-kummerċ sa l-ogħla livell possibbli, wara li jikkunsidraw is-sitwazzjonijiet ekonomiċi rispettivi tagħhom u jiffaċilitaw it-transazzjonijiet kummerċjali bejniethom sa fejn huwa possibbli.

2. Għal dak il-għan, il-Partijiet Kontraenti għandhom ifittxu li jsibu modi u metodi biex inaqqsu u jeliminaw l-ostakli li jfixxklu l-iżvilupp tal-kummerċ, speċjalment barrieri mhux tat-tariffi jew ta' para-tariffi, wara li jikkunsidraw ix-xogħol li sar fuq dan minn organizzazzjonijiet internazzjonali.

3. Il-Partijiet Kontraenti għandhom, meta jkun il-każ, jeżaminaw il-possibbiltà li jistabbilixxu proċeduri reċiproċi ta' konsulenza.

Artikolu 6

Mezzi biex tinkiseb il-koperazzjoni fil-kummerċ

Fl-interess li tinġieb koperazzjoni aktar attiva fil-kummerċ, il-Partijiet Kontraenti għandhom jieħdu miżuri mmirati lejn:

- promozzjoni ta' laqgħat, skambji u kuntatti bejn l-intraprendituri ta' kull waħda mill-Partijiet, bil-għan li jkunu identifikati l-oġġetti tajbin għall-bejgħ fuq is-suq tal-Parti l-oħra,

- faċilitar tal-koperazzjoni bejn is-servizzi doganali rispettivi tagħhom, b'mod partikolari l-formazzjoni professjonali, is-simplifikazzjoni tal-proċeduri u l-iskoperta ta' offiżi doganali,

- inkoraġġiment u provvediment ta' appoġġ għall-attivitajiet li jippromwovu l-kummerċ, bħal seminarijiet, simpożji, fieri u wirjiet tal-kummerċ u industrijali, żjarat kummerċjali, żjarat reċiproċi, ġimgħat ta' negozju u attivitajiet oħra,

- provvediment ta' appoġġ għall-organizzazzjonijiet u d-ditti tagħhom stess, biex jippermettulhom jagħmlu attivitajiet li huma ta' benefiċċju għaż-żewġ naħat,

- li jkunu kkunsidrati l-interessi ta' xulxin rigward aċċess tas-suq għall-merkanzija, oġġetti nofshom lesti u mmanifatturati u dwar l-istabbilizzazzjoni tas-swieq tad-dinja tal-merkanzija, skond l-għanijiet miftehma taħt l-orgnizzazzjoni internazzjonali xierqa,

- li jkunu eżaminati modi u mezzi biex ikun iffaċilitat il-kummerċ u jitneħħew il-barrieri tal-kummerċ, wara li jkun ikkunsidrat ix-xogħol li sar mill-organizzazzjonijiet internazzjonali.

Artikolu 7

Ammissjoni temporanja tal-merkanzija

Il-Partijiet Kontraenti jintrabtu li jagħtu lil xulxin eżenzjonijiet ta' taxxa u doganali fuq l-importazzjoni temporanja tal-merkanzija, skond il-liġijiet rispettivi tagħhom u wara li jikkunsidraw, kulmeta possibbli, il-ftehim internazzjonali eżistenti f'dan il-qasam.

Artikolu 8

koperazzjoni industrijali

1. Il-Partijiet Kontraenti għandhom jippromwovu t-tkabbir u d-diversifikazzjoni tal-bażi tal-produzzjoni tal-pajjiżi Andin fis-setturi industrijali u tas-servizzi, li jimmiraw l-attivitajiet tagħhom ta' koperazzjoni lejn impriżi żgħar u ta' daqs medju b'mod partikolari u jinkoraġġixxu l-passi biex jiffaċilitaw l-aċċess għal dawk l-impriżi għas-sorsi tal-kapital, għas-swieq u għal teknoloġija xierqa, u wkoll jinkoraġġixxu il-joint ventures.

2. Għal dak il-għan, taħt il-limiti tar-responsabbiltajiet tagħhom, il-Partijiet għandhom jinkoraġġixxu l-proġetti u l-operazzjonijiet li jippromwovu:

- il-konsolidazzjoni u l-estensjoni tan-networks stabbiliti għall-iskop ta' koperazzjoni,

- użu miżjud ta' l-istrument finanzjarju "Msieħbin fl-Investiment tal-KE" (ECIP) bi, inter alia, użu akbar ta' l-istituzzjonijiet finanzjarji tal-Patt Andin,

- koperazzjoni bejn l-aġenti ekonomiċi, bħal joint ventures, subkuntrattar, trasferiment ta' teknoloġija, liċenzar, riċerka applikata u drittijiet ta' rappreżentanza,

- l-istabbiliment ta' kunsill tal-kummerċ tal-Patt tal-KE-Andin u korpi oħra li jwasslu għat-tkabbir tar-rabtiet bejniethom.

Artikolu 9

Investiment

1. Il-Partijiet Kontraenti jaqblu:

- li jippromwovu, sa fejn jippermettulhom il-poteri, ir-regoli u r-regolamenti u l-politika rispettiva tagħhom, żieda fl-investiment benefiċċjali għal xulxin,

- li jippromwovu l-klima tat-tali investiment billi jfittxu, b'mod partikolari, ftehim fuq promozzjoni u ħarsien ta' l-investiment bejn l-Istati Membru tal-Komunità u l-pajjiżi tal-Patt Andin ibbażat fuq il-prinċipji ta' mingħajr diskriminazzjoni u ta' reċiproċità.

2. Fl-insegwiment ta' dawn l-għanijiet, il-Partijiet Kontraenti għandhom ifittxu li jistimulaw il-promozzjoni ta' l-investiment, inter alia, permezz ta':

- seminarijiet, wirjiet u żjarat minn diretturi tal-kumpanniji,

- taħriġ lin-negozjanti bil-ħsieb li jkunu stabbiliti proġetti ta' investiment,

- assistenza teknika meħtieġa għal investiment konġunt,

- miżuri taħt il-programm ta' l-ECIP.

3. Il-koperazzjoni f'dan il-qasam tista' tinvolvi korpi pubbliċi, privati, nazzjonali jew multilaterali, inklużi istituzzjonijiet finanzjarji reġjonali bħal "Corporación Andina de Fomento" (CAF) u "Fondo Latinoamericano de Reservas" (FLAR).

Artikolu 10

koperazzjoni bejn istituzzjonijiet finanzjarji

Il-Partijiet Kontraenti għandhom ifittxu li jinkoraġġixxu, skond il-bżonnijiet tagħhom u taħt il-qafas tal-programmi u l-liġijiet rispettivi tagħhom, il-koperazzjoni bejn l-istituzzjonijiet finanzjarji f'forma ta':

- skambji ta' informazzjoni u esperjenza f'oqsma ta' interess reċiproku. Din il-koperazzjoni għandha tkun f'forma, inter alia, ta' organizzazzjoni ta' seminarijiet, konferenzi, u workshops,

- skambji ta' esperti,

- il-provvediment ta' attivitajiet ta' assistenza teknika,

- skambji ta' informazzjoni f'oqsma ta' statistiċi u metodoloġija.

Artikolu 11

koperazzjoni xjentifika u teknoloġika

1. Skond l-interess reċiproku tagħhom u l-għanijiet tal-politika tagħhom fuq ix-xjenza, il-Partijiet Kontraenti jintrabtu li jiżviluppaw il-koperazzjoni fix-xjenza u t-teknoloġija mmirata b'mod partikolari lejn:

- inkoraġġiment ta' skambji ta' xjenzati tal-Komunità u tal-Patt Andin,

- stabbiliment ta' konnessjonijiet permanenti bejn il-komunitajiet xjentifiċi u teknoloġiċi tagħhom,

- promozzjoni ta' trasferimenti ta' teknoloġija benefiċċjali għal xulxin,

- inkoraġġiment ta' rabtiet bejn iċ-ċentri tar-riċerka fuq iż-żewġ naħat bil-ħsieb li jinstabu soluzzjonijiet konġunti għall-problemi li jaffettwaw iż-żewġ Partijiet,

- implimentazzjoni tal-miżuri bil-ħsieb li jinkisbu l-għanijiet tal-programmi tar-riċerka taż-żewġ Partijiet,

- bini ta' kapaċitajiet ta' riċerka u stimulu ta' innovazzjoni teknoloġika,

- ħolqien ta' opportunitajiet għal koperazzjoni ekonomika, industrijali u ta' kummerċ,

- promozzjoni ta' relazzjonijiet bejn l-istituzzjonijiet akkademiċi u tar-riċerka u s-setturi tal-manifattura taż-żewġ Partijiet,

- faċilitar ta' skambju ta' informazzjoni u aċċess reċiproku għal networks ta' informazzjoni.

2. Il-livell tal-koperazzjoni għandu jkun stabbilit skond ix-xewqat tal-Partijiet, li għandhom jagħżlu flimkien l-oqsma li jkollhom prijorità.

Dawn għandhom jinkludu:

- riċerka xjentifika u teknoloġika avvanzata,

- żvilupp u amministrazzjoni ta' politika ta' xjenza u ta' teknoloġija,

- ħarsien u titjib ta' l-ambjent,

- użu razzjonali tar-riżorsi naturali,

- integrazzjoni u koperazzjoni reġjonali fix-xjenza u t-teknoloġija,

- bioteknoloġija,

- materjali ġodda.

3. Sabiex jilħqu l-għanijiet magħżulin tagħhom, il-Partijiet Kontraenti għandhom jinkoraġġixxu u jħaddnu miżuri li jinkludu:

- l-eżekuzzjoni ta' proġetti konġunti ta' riċerka li jinvolvu ċentri tar-riċerka u istituzzjonijiet ikkwalifikati oħra miż-żewġ naħat,

- taħriġ avvanzat għax-xjenzati, b'mod partikolari permezz ta' proġetti tar-riċerka fiċ-ċentri tar-riċerka tal-Parti Kontraenti l-oħra,

- skambji ta' informazzjoni xjentifika, b'mod partikolari permezz ta' l-organizzazzjoni konġunta ta' seminarijiet, workshops, laqgħat ta' ħidma u konferenzi li għalihom jattendu x-xjenzati ta' l-ogħla livell miż-żewġ Partijiet Kontraenti,

- tqassim ta' informazzjoni u tagħrif xjentifiku u teknoloġiku.

Artikolu 12

koperazzjoni fuq standards

Mingħajr preġudizzju għall-obbligi internazzjonali, taħt l-iskop tar-responsabbiltajiet tagħhom, u skond il-liġijiet tagħhom, il-Partijiet Kontraenti għandhom jieħdu l-passi biex inaqqsu d-differenzi dwar il-piżijiet u l-qisien, l-istandardizzazzjoni u ċ-ċertifikazzjoni billi jippromwovu l-użu ta' sistemi kompatibbli ta' standards u ċertifikazzjoni. Għal dak il-għan, huma għandhom jinkoraġġixxu b'mod partikolari dan li ġej:

- jistabbilixxu l-konnessjonijiet bejn l-esperti sabiex jiffaċilitaw l-iskambji ta' l-informazzjoni u l-istudji fuq il-piżijiet u l-qisien, l-istandards, il-kontroll fuq il-kwalità, u promozzjoni u ċ-ċertifikazzjoni tal-kwalità, u li jippromwovu l-iżvilupp ta' l-assistenza teknika f'dan il-qasam,

- jinkoraġġixxu skambji u kuntatti bejn il-korpi u l-istituzzjonijiet li jispeċjalizzaw f'dawn l-oqsma,

- jwettqu l-miżuri mmirati biex jiksbu rikonoxximent reċiproku tas-sistemi u ċ-ċertifikazzjoni tal-kwalità,

- iżommu konsultazzjonijiet fl-oqsma kkonċernati.

Artikolu 13

Żvilupp teknoloġiku u l-proprjetà intellettwali u industrijali

1. Bil-għan li tinkiseb kollaborazzjoni effettiva bejn il-pajjiżi tal-Patt Andin u l-impriżi tal-Komunità fl-oqsma tat-trasferiment tat-teknoloġija, liċenzar, investimenti konġunti, finanzjar ta' kapital ta' sogru (jew kapital spekulattiv), il-Partijiet Kontraenti, bir-rispett dovut lejn id-drittijiet tal-proprjetà intellettwali u industrijali, jintrabtu:

- li jidentifikaw il-fergħat jew is-setturi ta' l-industrija li fuqhom se tiċċentra l-koperazzjoni u l-mezzi li jippromwovu koperazzjoni industrijali li għandhom bażi teknoloġika avvanzata,

- li jikkoperaw fl-inkoraġġiment tal-mobilizzazzjoni tar-riżorsi finanzjarji li jsostnu l-proġetti konġunti bejn l-impriżi tal-Patt Andin u tal-Komunità, li l-għan tiegħu huwa li jkunu applikati skoperti ġodda fit-teknoloġija għall-industrija,

- li jappoġġaw it-taħriġ tal-persunal teknoloġiku u tar-riċerka kkwalifikat,

- li jippromwovu l-innovazzjoni permezz ta' skambju ta' informazzjoni dwar il-programmi li kull naħa qed twettaq għal dan l-iskop, skambju perjodiku ta' esperjenza li tinkiseb mit-tmexxija tal-programmi ta' innovazzjoni u permezz ta' skema ta' skambju bejn l-istituzzjonijiet tal-Patt Andin u tal-Komunità għall-uffiċjali taż-żewġ Partijiet responsabbli mill-promozzjoni ta' l-innovazzjoni.

2. Il-Partijiet Kontraenti jintrabtu li jiżguraw, sakemm jippermettulhom il-liġijiet, ir-regolamenti u l-politika tagħhom, li protezzjoni xierqa u effettiva hija pprovduta għad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali u industrijali, inklużi n-nominazzjonijiet ġeografiċi u l-ismijiet ta' oriġini, waqt li jirrafforzaw din il-protezzjoni fejn mixtieqa. Huma wkoll jintrabtu, kulmeta possibbli u sakemm jippermettulhom il-liġijiet, ir-regolamenti u l-politika tagħhom, li jiffaċilitaw l-aċċess għad-databases u d-databanks f'dan il-qasam.

Artikolu 14

koperazzjoni fis-settur tal-minjieri

Il-Partijiet Kontraenti jaqblu li jippromwovu l-koperazzjoni fil-mijieri, l-aktar fl-implimentazzjoni ta' l-operazzjonijiet immirati lejn:

- l-inkoraġġiment fl-involviment ta' l-impriżi taż-żewġ Partijiet fl-esplorazzjoni, fil-minjieri u fil-promozzjoni tar-riżorsi minerali tagħhom,

- l-istabbiliment ta' attivitajiet li jinkoraġġixxu l-impriżi żgħar u ta' daqs medju biex joperaw fis-settur tal-minjieri,

- tpartit ta' esperjenza u teknoloġija dwar prospetti fil-mijieri, esplorazzjoni u esplojtazzjoni ta' minerali, u twettiq ta' riċerka konġunta biex jitkabbru l-opportunitajiet għall-iżvilupp teknoloġiku.

Artikolu 15

koperazzjoni fis-settur ta' l-enerġija

Il-Partijiet Kontraenti jirrikonoxxu l-importanza tas-settur ta' l-enerġija fl-iżvilupp ekonomiku u soċjali u lesti jħaffu l-koperazzjoni tagħhom f'dan il-qasam, l-aktar rigward ippjanar, konservazzjoni u l-użu effiċjenti ta' l-enerġija, u l-iżvilupp ta' fonti kummerċjali ġodda ta' enerġija vijabbli. Din il-koperazzjoni mtejba tikkunsidra wkoll l-implikazzjonijiet ambjentali.

Għal dawn l-iskopijiet, il-Partijiet Kontraeti jiftehmu li jippromwovu:

- it-twettiq ta' studji u riċerki konġunti, b'mod partikolari rigward it-tbassir u l-istima ta' l-enerġija,

- kuntatti li għaddejjin bħalissa fost dawk li jippjanaw għall-enerġija,

- l-implimentazzjoni tal-programmi u l-proġetti konġunti f'dan il-qasam.

Artikolu 16

koperazzjoni fit-trasport

Waqt li jirrikonoxxu l-importanza tat-trasport fl-iżvilupp ekonomiku u fl-intensifikazzjoni tal-kummerċ, il-Partijiet Kontraenti għandhom jadottaw il-miżuri meħtieġa biex jimplimentaw l-koperazzjoni fit-tipi kollha tat-trasport.

Il-koperazzjoni għandha tiċċentra fuq dan li ġej:

- skambju ta' informazzjoni dwar il-politika rispettiva tat-trasport tal-partijiet u dwar suġġetti ta' interess komuni,

- programmi ekonomiċi, legali, u tekniċi mmirati lejn l-operaturi ekonomiċi u dawk responsabbli mid-dipartimenti tas-settur pubbliku,

- assistenza teknika, b'mod partikolari dwar il-programmi tal-modernizzazzjoni ta' l-infrastruttura.

Artikolu 17

koperazzjoni fil-qasam tat-teknoloġija ta' l-informatika u t-telekomunikazzjonijiet

1. Il-Partijiet Kontraenti jirrikonoxxu li t-teknoloġija ta' l-informatika u t-telekomunikazzjonijiet huma vitali għall-iżvilupp ekonomiku u soċjali u jiddikkjaraw li huma lesti li jippromwovu l-koperazzjoni fl-oqsma ta' interess komuni, b'mod partikolari dwar dan li ġej:

- standardizzazzjoni, kontroll u ċertifikazzjoni tal-konformità,

- telekomunikazzjonijiet ibbażati fl-art u fl-ispazju bħal networks tat-trasmissjoni, satelliti, fibra ottika, Networks Diġitali Integrati (ISDN), trasmissjoni ta' data, sistemi tat-telefon rurali u mobbli,

- elettronika u mikroelettronika,

- informazzjoni u awtomazzjoni,

- televiżjoni ta' definizzjoni għolja,

- riċerka u żvilupp f'teknoloġiji ġodda ta' l-informazzjoni u tat-telekomunikazzjonijiet,

- promozzjoni ta' l-investiment u l-investiment konġunt.

2. It-tali koperazzjoni għandha ssir b'mod partikolari permezz ta':

- kollaborazzjoni bejn l-esperti,

- eżamijiet esperti, studji, u skambju ta' informazzjoni,

- taħriġ ta' xjenzati u ta' tekniċi,

- tfassil u implimentazzjoni ta' proġetti speċifiċi ta' benefiċċju reċiproku,

- promozzjoni tal-proġetti konġunti dwar ir-riċerka u l-iżvilupp, l-istabbiliment ta' networks ta' l-informazzjoni u tad-databanks, faċilitazzjoni ta' aċċess ta' databanks eżistenti u networks ta' l-informazzjoni.

Artikolu 18

koperazzjoni fit-turiżmu

Taħt il-limiti tal-liġijiet tagħhom, il-Partijiet Kontraenti għandhom jikkontribwixxu għall-koperazzjoni fit-turiżmu fil-pajjiżi tal-Patt Andin, li għandha tinkiseb b'miżuri speċifiċi inklużi:

- skambju ta' informazzjoni u studji bil-quddiem,

- assistenza fl-istatistiċi u fl-ipproċessar tad-data,

- taħriġ,

- organizzazzjoni ta' avvenimenti,

- promozzjoni ta' l-investiment u l-investiment konġunt sabiex jitkabbar l-ivvjaġġar tat-turiżmu.

Artikolu 19

koperazzjoni fl-ambjent

Biex tkun stabbilita l-koperazzjoni fi kwistjonijiet ambjentali, il-Partijiet Kontraenti jaffermaw ir-rieda tagħhom li jikkontribwixxu għal żvilupp sostenibbli; huma għandhom ifittxu li jirrokinċiljaw il-bżonn għall-iżvilupp ekonomiku u soċjali bil-ħtieġa għall-ħarsien dovut ta' l-ambjent u jiddedikaw attenzjoni partikolari fil-koperazzjoni tagħhom għall-aktar taqsimiet svantaġġati tal-popolazzjoni, għall-ambjent ta' l-ibliet, u għall-ħarsien ta' ekosistemi bħall-foresti tropikali.

Għal dawk l-iskopijiet, il-Partijiet għandhom ifittxu li jaħdmu flimkien fuq il-miżuri li jimmiraw b'mod partikolari lejn:

- il-ħolqien u t-titjib ta' l-istrutturi ambjentali pubbliċi u tas-settur privat,

- informazzjoni u għarfien pubblika,

- l-implimentazzjoni ta' studji u proġetti u l-provvediment ta' assistenza teknika,

- l-organizzazzjoni ta' laqgħat, seminarijiet, eċċ.,

- skambju ta' informazzjoni u ta' esperjenza,

- proġetti ta' riċerka fuq id-disastri u l-prevenzjoni tagħhom,

- l-iżvilupp u l-użu ekonomiku alternattiv ta' żoni mħarsa,

- koperazzjoni industrijali applikata għall-ambjent.

Artikolu 20

koperazzjoni fis-settur tad-diversità bioloġika

Il-Partijiet Kontraenti għandhom ifittxu l-koperazzjoni, b'mod partikolari fil-qasam tal-bioteknoloġija, immirata biex iżżomm id-diversità bioloġika. Il-koperazzjoni għandha tkun ibbażata fuq tliet kriterji, jiġifieri: utilità soċjo-ekonomika, konservazzjoni ekoloġika, u l-interessi tan-nies lokali.

Artikolu 21

koperazzjoni fl-iżvilupp

Bil-ħsieb li jżidu kemm tkun effettiva l-koperazzjoni fiż-żoni riferuta hawn taħt, il-Partijiet għandhom ifittxu li jistabbilixxu programm multi-annwali. Barra minn hekk, il-Partijiet jirrikonoxxu li x-xewqa li jaraw żvilupp amministrat aħjar tinvolvi, minn naħa waħda, li tingħata prijorità għall-aktar taqsimiet foqra tal-popolazzjoni u l-aktar reġjuni mċaħħda, u, min-naħa l-oħra, tinvolvi li jkun żgurat li l-kwistjonijiet ambjentali huma integrati mill-viċin mal-proċess ta' l-iżvilupp.

Artikolu 22

koperazzjoni fl-agrikoltura, fil-forestrija u f'żoni rurali

Il-Partijiet Kontraenti għandhom jistabbilixxu koperazzjoni fiż-żoni ta' l-agrikoltura, forestrija, agro-industrija, affarijiet ta' l-ikel agri, u prodotti tropikali.

Għal dawn l-għanijiet, fl-ispirtu ta' koperazzjoni u rieda tajba, u wara li jkunu kkunsidrati t-tali kwistjonijiet, il-Partijiet Kontraenti għandhom jeżaminaw:

- l-opportunitajiet biex jiżviluppaw il-kummerċ fil-prodotti agrikoli, tal-forestrija, agro-industrijali u tropikali,

- il-miżuri li jirregolaw is-saħħa tal-bniedem u tal-pjanti u l-ambjent, li kull ostaklu li jista' jkun fil-kummerċ f'dan il-qasam.

Il-Partijiet Kontraenti għandhom ifittxu li jippromwovu l-koperazzjoni fi:

- l-iżvilupp ta' l-agrikoltura,

- il-ħarsien u l-iżvilupp sostenibbli tar-riżorsi tal-forestrija,

- l-ambjenti agrikoli u rurali,

- it-taħriġ tar-riżorsi tal-bniedem fil-qasam ta' l-iżvilupp rurali,

- il-kuntatt bejn il-produtturi ta' l-agrikoltura tal-Partijiet, fl-interess li jkunu ffaċilitati l-operazzjonijiet u l-investment tal-kummerċ,

- ir-riċerka agronomika,

- l-istatistiċi agrikoli.

Artikolu 23

koperazzjoni fis-saħħa

Il-Partijiet Kontraenti jiftehmu li jikkoperaw biex itejbu s-saħħa pubblika, waqt li jikkonċentraw fuq il-ħtiġiet ta' l-aktar taqsimiet svantaġġati tal-popolazzjoni.

Għal dawn l-għanijiet, għandhom ifittxu li jiżvilupaw ir-riċerka konġunta, it-trasferimenti tat-teknoloġija, l-iskambju ta' l-esperjenza u l-assistenza teknika, b'mod partikolari lejn:

- it-tmexxija u l-amministrazzjoni tas-servizzi kkonċernati,

- l-iżvilupp ta' programmi ta' formazzjoni professjonali,

- it-titjib tal-kondizzjonijiet sanitarji (b'mod partikolari dwar il-ġlieda kontra l-kolera) u s-saħħa f'żoni ta' l-ibliet u rurali,

- il-prevenzjoni u t-trattament ta' l-acquired immuno-deficiency syndrome (AIDS).

Artikolu 24

koperazzjoni fl-iżvilupp soċjali

1. Il-Partijiet Kontraenti għandhom jistabbilixxu l-koperazzjoni għal aktar żvilupp soċjali fil-Patt Andin, bl-iskop partikolari li jitjiebu l-kondizzjonijiet ta' l-għajxien ta' l-aktar taqsimiet foqra tal-popolazzjoni tal-pajjiżi tal-Patt Andin.

2. Il-miżuri u l-programmi biex jintlaħqu dawn l-għanijiet għandhom jinkludu appoġġ, essenzalment f'forma ta' assistenza teknika, fl-oqsma li ġejjin:

- l-amministrazzjoni tas-servizzi soċjali,

- formazzjoni professjonali u ħolqien ta' impiegi,

- titjib tal-kondizzjonijiet ta' l-għajxien u l-iġjene fiż-żoni ta' l-ibliet u rurali,

- kura tas-saħħa ta' prevenzjoni,

- ħarsien tat-tfal,

- programmi ta' edukazzjoni u assistenza għaż-żagħżagħ,

- l-irwol tan-nisa.

Artikolu 25

koperazzjoni fil-ġlieda kontra l-abbuż tad-droga

Taħt l-iskopijiet tas-setgħat tagħhom, il-Partijiet Kontraenti jintrabtu li jikkordinaw u jżidu l-isforzi tagħhom biex ma jħallux u jnaqqsu l-produzzjoni, id-distribuzzjoni u l-konsum ta' drogi illegali.

Din il-koperazzjoni, li tiddependi fuq il-korpi kompetenti f'din iż-żona, għandha tinkludi dan li ġej:

- proġetti għall-benefiċċju taċ-ċittadini tal-Patt Andin, li jipprovdu taħriġ, edukazzjoni, trattament u riabilitazzjoni għall-ivvizzjati,

- programmi tar-riċerka,

- miżuri ta' koperazzjoni u proġetti ddisinjati biex jinkoraġġixxu opportunitajiet alternattivi, inklużi uċuh tar-raba' alternattivi,

- skambju ta' l-informazzjoni kollha relevanti, inkluża l-informazzjoni dwar il-miżuri relatati mal-ħasil tal-flus,

- sorveljanza tal-kummerċ tal-prodotti kimiċi prekursuri u essenzali,

- programmi ta' prevenzjoni kontra l-abbuż tad-droga.

Il-Partijiet Kontraenti jistgħu bil-ftehim reċiproku jestendu l-koperazzjoni tagħhom għal oqsma oħra.

Artikolu 26

Integrazzjoni u koperazzjoni reġjonali

Il-Partijiet Kontraenti għandhom jieħdu l-passi biex jinkoraġġixxu l-integrazzjoni reġjonali tal-pajjiżi Andin.

Prijorità għandha tingħata b'mod partikolari għal:

- il-provvediment ta' assistenza teknika dwar l-aspetti tekniċi u prattiċi ta' l-integrazzjoni,

- il-promozzjoni tal-kummerċ subreġjonali, reġjonali u internazzjonali,

- l-iżvilupp tal-koperazzjoni fl-ambjent reġjonali,

- it-titjib ta' l-istituzzjonijiet reġjonali u l-appoġġ ta' l-implimentazzjoni tal-politika u attivitajiet konġunti,

- l-inkoraġġiment ta' l-iżvilupp tal-komunikazzjonijiet reġjonali.

Artikolu 27

Koperazzzjoni fil-qasam ta' l-amministrazzjoni pubblika

Il-Partijiet Kontraenti għandhom jikkoperaw fil-kwistjonijiet amministrattivi fl-organizzazzjoni istituzzjonali u fl-amministrazzjoni tal-ġustizzja fuq livelli nazzjonali, reġjonali u muniċipali.

Għal dawn l-għanijiet, għandhom jieħdu l-passi mmirati lejn:

- l-inkoraġġiment ta' skambju ta' informazzjoni u korsijiet ta' taħriġ għall-uffiċjali u impjegati nazzjonali, reġjonali u muniċipali;

- żieda fl-effiċjenza tal-gvern.

Artikolu 28

koperazzjoni fl-informazzjoni, il-komunikazzjoni u l-kultura

Il-Partijiet Kontraenti jiftehmu li jieħdu azzjoni flimkien fl-oqsma ta' l-informazzjoni u l-komunikazzjoni sabiex:

- jippromwovu l-fehma tan-natura u l-għanijiet tal-Komunità Ewropea u tal-Patt Andin,

- jinkoraġġixxu l-Istati Membri tal-Komunità u tal-Patt Andin biex isaħħu r-rabtiet kulturali tagħhom.

B'mod partikolari, dawn il-miżuri għandhom jieħdu l-forma ta':

- skambji xierqa ta' informazzjoni dwar kwistjonijiet ta' interess komuni fl-oqsma tal-kultura u ta' l-informazzjoni,

- promozzjoni ta' avvenimenti u skambji kulturali,

- studji preparatorji u assistenza teknika għall-priservazzjoni tal-wirt kulturali.

Artikolu 29

koperazzjoni fis-sajd

Il-Partijiet Kontraenti jirrikonoxxu l-importanza li jiksbu konverġenza ta' l-interess tagħhom fil-qasam tas-sajd. Għandhom ifittxu li jintensifikaw u jiżviluppaw il-koperazzjoni dwar dan billi:

- iħejju u jimplimentaw programmi speċjali,

- jinkoraġġixxu s-settur privat biex jieħu sehem fl-iżvilupp ta' dan is-settur.

Artikolu 30

koperazzjoni fit-taħriġ

Kulmeta jkun ċar li taħriġ imtejjeb jista' jsaħħaħ il-koperazzjoni, azzjoni xierqa tista' tittieħed f'żoni ta' interess reċiproku, wara li jkunu kkunsidrati t-teknoloġiji ġodda fil-qasam.

It-tali koperazzjoni tista' tieħu l-forma ta':

- passi biex jitjieb it-taħriġ tat-tekniċi u tal-professjonisti,

- miżuri b'effett sinifikanti ta' impatt, taħriġ għal min jgħallem u għall-eżekuttivi tekniċi li diġà għandhom posizzjoni ta' responsabbiltà f'impriżi pubbliċi u tas-settur privat, tal-gvern, tas-settur tas-servizz pubbliku, u ta' l-amministrazzjoni ekonomika,

- programmi speċifiċi għall-iskambju ta' konsulenti, għarfien u teknoloġija bejn l-istituzzjonijiet tat-taħriġ fil-pajjiżi Ewropej u ta' l-Andin, b'emfasi partikolari fuq is-setturi tekniċi, xjentifiċi u vokazzjonali,

- programmi ta' kitba u qari marbutin mal-proġetti tas-saħħa u ta' l-iżvilupp soċjali.

Artikolu 31

Riżorsi għall-impenn tal-koperazzjoni

1. Il-Partijiet Kontraenti jintrabtu li jagħmlu disponibbli, fil-limiti ta' l-abbiltajiet tagħhom u permezz tal-kanali tagħhom, ir-riżorsi xierqa biex jintlaħqu l-għanijiet tal-koperazzjoni b'dan il-Ftehim, inklużi r-riżorsi finanzjarji. Fuq dan, programmar multiannwali għandu jitwettaq u l-prijoritajiet stabbiliti, kulmeta possibbli, wara li jkunu kkunsidrati l-ħtiġiet u l-livell ta' l-iżvilupp tal-pajjiżi tal-Patt Andin.

2. Sabiex tkun iffaċilitata l-koperazzjoni speċifikata f'dan il-Ftehim, il-pajjiżi tal-Patt Andin għandhom:

- jagħtu l-garanziji u l-faċilitajiet lill-esperti tal-Komunità, li għandhom bżonn biex iwettqu l-kompiti tagħhom,

- jeżentaw il-merkanzija u s-servizzi li għandhom ikunu importati għall-iskopijiet tal-proġetti tal-koperazzjoni tal-Patt tal-KE u ta' l-Andin mit-taxxi, id-dazji, u kontribuzzjonijiet oħra.

Dawn il-prinċipji għandhom ikunu magħmula ċari fl-arranġamenti ta' wara, konformi mal-leġislazzjoni nazzjonali.

Artikolu 32

Kumitat konġunt

1. Il-Partijiet Kontraenti jiftehmu li jżommu l-Kumitat Konġunt stabbilit skond il-Ftehim tal-koperazzjoni ta' l-1983; bl-istess mod, jiftehmu li jżommu s-Sottokumitat dwar ix-Xjenzi u t-Teknoloġija, is-Sottokumitat dwar il-koperazzjoni Industrijali, u s-Sottokumitat dwar il-koperazzjoni fil-Kummerċ.

2. Il-Kumitat Konġunt għandu:

- jieħu ħsieb l-funzjoni sew ta' dan il-Ftehim,

- jikkordina l-attivitajiet, il-proġetti, u l-operazzjoni speċifika dwar l-għanijiet ta' dan il-Ftehim u jipproponi l-mezzi meħtieġa għall-implimentazzjoni tagħhom,

- jistudja l-iżvilupp tal-kummerċ u tal-koperazzjoni bejn il-Partijiet,

- jagħmel kull rakkomandazzjoni meħtieġa biex jippromwovi t-tkabbir tal-kummerċ u l-intensifikazzjoni u d-diversifikazzjoni tal-koperazzjoni,

- ifittex metodi xierqa biex iwaqqaf problemi li jistgħu jinħolqu f'meded koperti minn dan il-Ftehim.

3. L-aġenda tal-laqgħat tal-Kumitat Konġunt tkun stabbilita bil-ftehim reċiproku. Il-Kumitat stess għandu jistabbilixxi d-disposizzjonijiet dwar il-frekwenza u l-post tal-laqgħat tiegħu, tal-presidenza, il-possibbiltà ta' l-istabbiliment ta' sottokumitati addizzjonali ma' dak li diġà jeżistu, u kwistjonijiet oħra.

Artikolu 33

Ftehim ieħor

1. Mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet tat-Trattati li jistabbilixxu l-Komunitajiet Ewropej, la dan il-Ftehim u la kull azzjoni meħuda taħtu bl-ebda mod ma jaffettwaw s-setgħat tal-Membru tal-Komunitajiet milli jagħmlu attivitajiet bilaterali mal-pajjiżi tal-Patt Andin fil-qafas tal-koperazzjoni ekonomika jew jikkonkludu, meta xieraq, ftehim ġdid ta' koperazzjoni ekonomika mal-pajjiżi tal-Patt Andin.

2. Mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet tal-paragrafu ta' qabel dwar il-koperazzjoni ekonomika, id-disposizzjonijiet ta' dan il-Ftehim għandhom jibdlu d-disposizzjonijiet tal-ftehim konklużi bejn l-Istati Membri tal-Komunitajiet u l-pajjiżi tal-Patt Andin fejn it-tali disposizzjonijiet jew mhux kompatibbli ma', jew identiċi għad-, disposizzjonijiet ta' dan il-Ftehim.

Artikolu 34

Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar

Protokoll separat għandu jkun konkluż bejn il-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u l-Ftehim ta' Kartaġena u l-Istati Membri tiegħu min-naħa l-oħra.

Artikolu 35

Applikazzjoni territorjali

Dan il-Ftehim għandu jgħodd, min-naħa waħda, għat-territorji fejn it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ekonomika Ewropea huwa applikat u skond il-kondizzjonijiet mniżżla f'dak it-Trattat u, min-naħa l-oħra, għat-territorji koperti mill-Ftehim ta' Kartaġena.

Artikolu 36

L-Anness

L-Anness għandu jifforma parti integrali minn dan il-Ftehim.

Artikolu 37

Dħul fis-seħħ u tiġdid taċitu

Dan il-Ftehim jidħol fis-seħħ fl-ewwel ġurnata tax-xahar ta' wara d-data meta l-Partijiet Kontraenti avżaw lil xulxin li l-proċeduri meħtieġa għal dan il-għan tlestew. Ikun konkluż għal perjodu ta' ħames snin. Ikun imġedded b'mod taċitu kull sena kemm-il darba wieħed mill-Partijiet Kontraenti ma jiddenunzjawhx lill-Parti l-oħra bil-miktub sitt xhur qabel id-data ta' l-għeluq.

Artikolu 38

Testi awtentiċi

Dan il-Ftehim għandu jitħejja duplikat fil-lingwa Daniża, Olandiża, Ingliża, Franċiża, Ġermaniża, Griega, Taljana, Portugiża u Spanjola, b'kull test ikun daqstant awtentiku.

Artikolu 39

Żviluppi futuri

1. Il-Partijiet Kontraenti jistgħu bil-kunsens reċiproku jiżviluppaw u jtejbu dan il-Ftehim bil-ħsieb li jissaħħu l-livelli ta' koperazzjoni u jissupplimentawh permezz ta' ftehim fuq setturi jew attivitajiet speċifiċi.

2. Dwar l-implimentazzjoni ta' dan il-Ftehim, kull waħda mill-Partijiet Kontraenti tista' tagħmel suġġerimenti biex jitkabbar l-iskop tal-koperazzjoni, wara li tkun ikkunsidrata l-esperjenza li nkisbet fl-applikazzjoni tiegħu.

Selle tõenduseks on nimetatud täievolilised esindajad käesolevale protokollile oma allkirja andnud.En fe de lo cual, los plenipotenciarios abajo firmantes suscriben el presente Protocolo.Til bekræftelse heraf har undertegnede befuldmægtigede underskrevet denne protokol.Zu Urkund dessen haben die unterzeichneten Bevollmächtigten ihre Unterschriften unter dieses Protokoll gesetzt.Εις πίστωση των ανωτέρω, οι υπογεγραμμένοι πληρεξούσιοι έθεσαν τις υπογραφές τους στο παρόν πρωτόκολλο.In witness whereof the undersigned Plenipotentiaries have signed this Protocol.En foi de quoi, les plénipotentiaires soussignés ont apposé leurs signatures au bas du présent protocole.In fede di che, i plenipotenziari sottoscritti hanno apposto le loro firme in calce al presente protocollo.Ten blijke waarvan de ondergetekende gevolmachtigden hun handtekening onder dit protocol hebben gesteld.Em fé do que, os plenipotenciários abaixo-assinados apuseram as suas assinaturas no final do presente protocolo.

Hecho en Copenhague, el veintitrés de abril de mil novecientos noventa y tres.Udfærdiget i København, dentreogtyvende april nitten hundrede og treoghalvfems.Geschehen zu Kopenhagen am dreiundzwanzigsten April neunzehnhundertdreiundneunzig.Έγινε στην Κοπεγχάγη, στις είκοσι τρεις Απριλίου χίλια εννιακόσια ενενήντα τρία.Done at Copenhagen on the twenty-third day of April in the year one thousand nine hundred and ninety-three.Fait à Copenhague, le vingt-trois avril mil neuf cent quatre-vingt-treize.Fatto a Copenaghen, addì ventitré aprile millenovecentonovantatré.Gedaan te Kopenhagen, de drieëntwintigste april negentienhonderd drieënnegentig.Feito em Copenhaga, em vinte e três de Abril de mil novecentos e noventa e três.

Por el Consejo de las Comunidades EuropeasFor Rådet for De Europæiske FællesskaberFür den Rat der Europäischen GemeinschaftenΓια το Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών ΚοινοτήτωνFor the Council of the European CommunitiesPour le Conseil des Communautés européennesPer il Consiglio delle Comunità europeeVoor de Raad van de Europese GemeenschappenPelo Conselho das Comunidades Europeias

+++++ TIFF +++++

Por la Comisión del Acuerdo de Cartagena

+++++ TIFF +++++

Por el Gobierno de la República de Bolivia

+++++ TIFF +++++

Por el Gobierno de la República de Colombia

+++++ TIFF +++++

Por el Gobierno de la República del Ecuador

+++++ TIFF +++++

Por el Gobierno de la República del Perú

+++++ TIFF +++++

Por el Gobierno de la República de Venezuela

+++++ TIFF +++++

--------------------------------------------------

ANNESS

SKAMBJU TA' ITTRI DWAR IT-TRASPORT BIL-BAĦAR

Ittra Nru 1

Brussel,

Sinjur,

Inkunu obbligati jekk tikkonferma dan li ġej:

Meta l-Ftehim dwar il-koperazzjoni bejn il-Komunità Ewropea u l-Ftehim ta' Kartaġena u l-Istati Membri tiegħu kien iffirmat, il-Partijiet intrabtu li jindirizzaw b'mod xieraq il-kwistjonijiet relatati ma' l-operat tat-trasport bil-baħar, b'mod partikolari, fejn l-iżvilupp tal-kummerċ jista' jkun imfixkel. Dwar dan, soluzzjonijiet sodisfaċenti reċiproċi fuq it-trasport bil-baħar għandhom ikunu mfittxa, bla ħsara għall-osservanza tal-prinċipju ta' kompetizzjoni ħielsa u imparzjali fuq bażi kummerċjali.

Bl-istess mod kien miftiehem li t-tali kwistjonijiet għandhom ikunu diskussi wkoll mill-Kumitat Konġunt.

Sinjur, jekk jogħġbok, aċċetta l-assigurazzjoni ta' l-ogħla konsiderazzjoni tiegħi.

F'isem il-Kunsill tal-Komunitajiet Ewropej

Ittra Nru 2

Brussel,

Sinjur,

Għandi l-unur ngħarrfek li rċievejt l-ittra tiegħek bid-data ta' llum u nikkonferma dan li ġej:

"Meta l-Ftehim dwar il-koperazzjoni bejn il-Komunità Ewropea u l-Ftehim ta' Kartaġena u l-Istati Membri tiegħu kien iffirmat, il-Partijiet intrabtu li jindirizzaw b'mod xieraq il-kwistjonijiet relatati ma' l-operat tat-trasport bil-baħar, b'mod partikolari, fejn l-iżvilupp tal-kummerċ jista' jkun imfixkel. Dwar dan, soluzzjonijiet sodisfaċenti reċiproċi fuq it-trasport bil-baħar għandhom ikunu mfittxa, bla ħsara għall-osservanza tal-prinċipju ta' kompetizzjoni ħielsa u imparzjali fuq bażi kummerċjali.

Bl-istess mod kien miftiehem li t-tali kwistjonijiet għandhom ikunu diskussi wkoll mill-Kumitat Konġunt."

Jekk jogħġbok aċċetta, Sinjur, l-assigurazzjoni ta' l-ogħla konsiderazzjoni tiegħi.

--------------------------------------------------

Informazzjoni li tikkonċerna id-dħul fis-seħħ tal-Ftehim kwadru dwar Kooperazzjoni bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Ftehim ta' Cartagena u l-pajjiżi membri tiegħu, l-iktar ir-Repubblika ta' Bolivja, ir-Repubblika tal-Kolombja, ir-Repubblika ta' l-Ekwador, ir-Repubblika tal-Peru u r-Repubblika ta' Venezuela

Ladarba l-iskambju ta' strumenti ta' notifika tal-kompletazzjoni tal-proċeduri neċessarji għad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ta' hawn fuq, iffirmat f'Kopenħagen fit-23 ta' April 1993, seħħ fit-23 ta' April 1998, dan il-Ftehim, skond l-Artikolu 37 tiegħu, daħal fis-seħħ fl-1 ta' Mejju 1998.

--------------------------------------------------