Official Journal L 380 , 31/12/1994 P. 0003 - 0023

Finnish special edition: Chapter 12 Volume 3 P. 0055

Swedish special edition: Chapter 12 Volume 3 P. 0055

L 069 09/03/1998 P. 0005



L-att finali tal-konferenza ewropea dwar il-karta ta’ l-enerġija I. Is-Sessjoni Plenarja finali tal-Konferenza Ewropea dwar il-Karta ta’ l-Enerġija li saret f’Lisbona fis-16 u 17 ta’ Diċembru 1994. Rappreżentanti mir-Repubblika ta’ l-Albanija, r-Repubblika ta’ l-Armenja, l-Awstralja, r-Repubblika ta’ l-Awstrja, r-Repubblika Ażerbajġana, r-Renju tal-Belġju, r-Repubblika tal-Belarus, ir-Repubblika tal-Bulgarija, r-Repubblika tal-Kroazja, r-Repubblika ta’ Ċipru, r-Repubblika Ċeka, r-Renju tad-Danimarka, r-Repubblika ta’ l-Estonja, il-Komunitajiet Ewropej, ir-Repubblika tal-Finlandja, r-Repubblika Franċiża, r-Repubblika ta’ Ġeorġja, r-Repubblika Federali tal-Ġermanja, r-Repubblika Ellenika, r-Repubblika ta’ l-Ungerja, r-Repubblika ta’ l-Iżlanda, l-Irlanda, r-Repubblika Taljana, l-Ġappun, ir-Repubblika tal-Każakstan, ir-Repubblika Kyrgyztan, ir-Repubblika tal-Latvja, l-Prinċipalità ta’ Liechtenstein, ir-Repubblika tal-Litwanja, il-Gran Dukat tal-Lussemburgu, r-Repubblika ta’ Malta, r-Repubblika tal-Moldova, r-Renju ta’ l-Olanda, r-Renju tan-Norveġja, r-Repubblika tal-Polonja, r-Repubblika Portugiża, r-Rumanija, l-Federazzjoni Russa, r-Repubblika Slovakka, r-Repubblika tas-Slovenja, r-Renju ta’ Spanja, r-Renju ta’ l-Iżvezja, l-Konfederazzjoni Svizzera, r-Repubblika ta’ Taġikistan, r-Repubblika tat-Turkija, t-Turkmenistan, l-Ukrajna, r-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq, l-Istati Uniti ta’ l-Amerika, r-Repubblika ta’ Użbekistan (minn issa "l quddiem msejħa" ir-rappreżentanti’) parteċipaw fil-Konferenza, kif għamlu wkoll osservaturi mistednin minn ċerti pajjiżi u organizazzjonijiet internazzjonali. SFOND II. Waqt il-laqgħa tal-Kunsill Ewropew f’Dublin f’Ġunju tal-1990, il-Prim Ministru ta’ l-Olanda suġġerixxa li l-qawmien mill-ġdid ta’ l-ekonomija ta’ l-Ewropa tal-Lvant u dik li kienet l-Unjoni tar-Repubbliki Soċjalisti Sovjetiċi jista’ jiġi katalizzat u aċċelerat minn kooperazzjoni fis-settur ta’ l-enerġija. Dan is-suġġeriment kien intlaqa’ mill-Kunsill, li stieden lill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej biex tistudja kif l-aħjar li tiġi implimentata din il-koperazzjoni. Fi Frar ta’ l-1991 il-Kummissjoni proponiet il-konċett tal-Karta Ewropea ta’ l-Enerġja. Wara d-diskussjoni tal-proposta tal-Kummissjoni fil-Kunsill tal-Komunitajiet Ewropej, il-Komunitajiet Ewropej stiednu lill-pajjiżi l-oħra tal-Punent u tal-Lvant ta’ l-Ewropa, ta’ l-Unjoni tar-Repubbliki Soċjalisti Sovjetiċi u lill-Membri li m'humiex Ewropej ta’ l-Organizzazzjonijiet għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiku biex jattendu konferenza fi Brussell f’Lulju 1991 biex jinfetħu negozjati fuq il-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija. Numru ta’ pajjiżi u organizzazzjonijiet internazzjonali oħra ġew mistiedna biex jattendu l-Konferenza tal-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija bħala osservaturi. In-negozjati fuq il-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija ntemmu fl-1991 u l-Karta ġiet adottata billi ġie firmat Dokument ta’ Konklużjoni fil-Konferenza li saret f’The Hague fis-16 u 17 ta’ Diċembru 1991. Dawk li firmaw il-Karta, dakinhar jew wara, jinkludu lil dawk kollha fil-lista fis-Sezzjoni I, minbarra l-osservaturi. Il-firmatarji tal-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija wegħdu: - li jsegwu l-għanjiet u l-prinċipji tal-Karta u li jimplimentaw u jwessgħu l-kooperazzjonijiet tagħhom malajr kemm jista’ jkun billi jinnegozjaw in buona fede Ftehim Bażiku u Protokollli. Il-Konferenza Ewropea dwar il-Karta ta’ l-Enerġija kif meħtieġ bdiet negozjati fuq Ftehim Bażiku – aktar tard imsejjaħ it-Trattat dwar il-Karta ta’ l-Enerġija - biex tippromwovi kooperazzjoni industrijali bejn il-lvant u l-punent billi tipprovdi salvagwardji legali f’oqsma bħall-investiment, it-tranzitu u n-negozju. Bdiet ukoll negozjati dwar Protokollli fl-oqsma ta’ l-effiċjenza ta’ l-enerġija, s-sigurtà nukleari u l-idrokarburi, għalkemm fl-aħħar każ in-negozjati kienu aktar tard ġew sospiżi sakemm jiġi mitmum it-Trattat dwar il-Karta ta’ l-Enerġija. In-negozjati fuq it-Trattat tal-Karta ta’ l-Enerġija u l-Protokoll tal-Karta ta’ l-Enerġija fuq l-effiċjenza fl-enerġija u aspetti relatati ma’l-ambjent ġew mitmuma b’suċċess fl-1994. IT-TRATTAT TAL-KARTA TA’ L-ENERĠIJA III. Bħala riżultat tad-deliberazzjonijiet tagħha l-Konferenza tal-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija adottat it-test tat-Trattat tal-Karta ta’ l-Enerġija (minn issa ’l quddiem imsejjaħ it-"Trattat") li hemm spjegat fl-Anness 1 u d-Deċizjonijiet fir-rigward tiegħu li hemm spjegati fl-Anness 2, u qablet li t-Trattat ikun miftuħ għall-iffirmar f’Lisbona mis-17 ta’ Diċembru 1994 sas-16 ta’ Ġunju 1995. FTEHIM IV. Bl-iffirmar ta’ l-Att Finali ir-Rappreżentanti qablu li jadottaw il-ftehim li ġej fir-rigward tat-Trattat: 1. Fir-rigward tat-Trattat fl-intier tiegħu (a) Ir-Rapprezentanti jenfasizzzaw li d-dispożizzjonijiet tat-Trattat li ftiehmu dwarhom waqt li jżommu f’moħhom in-natura speċifika tat-Trattat li jimmira struttura legali biex jippromwovi kooperazzjoni fuq medda twila f’settur partikolari u bħala riżultat ma jistax jiġi interpretat li jikkostitwixxi preċedent fil-kuntest ta’ negożjati internazzjonali oħra. (b) Id-disposizjonijiet tat-Trattat ma: (i) jobbligawx xi Parti Kontraenti biex tintroduċi aċċess mandatarju għal parti terza; jew (ii) jipprevenux l-użu ta’ sistemi ta’ fissar tal-prezzijiet li, f’kategorija partikolari ta’ konsumaturi, japplikaw prezzijiet identiċi lil konsumaturi f’lokalitajiet differenti. (ċ) Derogi minn trattament ta’ nazzjon l-aktar favorit m’humiex maħsuba biex ikopru miżuri li jkunu speċifiċi għal investitur jew grupp ta’ investituri, aktar milli jkunu japplikaw b’mod ġenerali. 2. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 1(5) (a) Huwa miftiehem li t-Trattat ma jagħti l-ebda drittijiet biex wieħed jidħol f’attivitjiet ekonomiċi minbarra attivitajiet ekonomiċi fis-settur ta’ l-enerġija. (b) L-attivitajiet li ġejjin jiddeskrivu x’inhi attività ekonomika fis-settur ta’ l-enerġja. (i) l-ipprospettar, l-esplorazzjoni u l-estrazzjoni ta’ eż. żejt, gass, faħam u uranju; (ii) il-kostruzzjoni u l-operat ta’ faċilitajiet għall-ġenerazzjoni ta’ l-enerġija, li jinkludu dawk imħaddma mir-riħ u minn sorsi ta’ l-enerġija li tiġġedded; (iii) it-trasport bl-art, id-distribuzzjoni, l-ħażna u l-provvista ta’ materjali u prodotti li jissupplixxu l-enerġija, eż. permezz ta’ sistemi ta trasmissjoni u distribuzzjoni u ta’ pajpijiet jew linji tal-ferrovija għal daqshekk, u l-kostruzzjoni ta’ faċilitajiet għal dawn, inkluż it-tqegħid ta’ meded ta’ papijiet taż-żejt, tal-gass u tal-faħam slurry; (iv) it-tneħħija u r-rimi ta’ skart minn faċilitajiet relatati ma’l-enerġija bħal impjanti għall-ġenerazzjoni ta’ l-elettriku, inkluż l-iskart radjuattiv minn-impjanti li jaħdmu bil-qawwa nukleari; (v) id-dekommissjonar tal-faċilitajiet relatati ma’ l-enerġija, inklużi riggijiet taż-żejt, raffineriji taż-żejt u impjanti li jiġġeneraw l-enerġija elettrika. (vi) il-marketing u l-bejgħ ta’, u l-kummerċ f’materjali u prodotti ta’ l-enerġija, eż. bejgħ bl-imnut ta’ petrol; u (vii) l-attivitajiet ta’ riċerka, konsultazzjoni, ippjanar, immaniġġar u disinjar relatati ma’l-attivitajiet imsemmija hawn fuq, li jinkludu dawk li jimmiraw biex itejbu l-effiċjenza ta’ l-eneġija. 3. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 1(6) Biex ikun aktar ċar jekk investiment magħmul f’żona’ ta’ Parti tkunx ikkontrollata, direttament jew indirettament, minn investitur ta’ xi Parti Kontraenti oħra, kontroll ta’ investiment ifisser kontroll fil-fatt, stabilit wara ezami taċ-ċirkostanzi attwali f’kull sitwazzjoni. F’kull eżami bħal dan, il-fatturi kollha relevanti għandhom jitqiesu, inklużi dawn l-aspetti konnessi ma’ l-investituri: (a) l-interessi finanzjarji, inklużi l-interessi ta’ ishma, fl-investiment; (b) l-abbiltà li wieħed jezerċita influwenza sostanzjali fuq l-amministrazzjoni u l-operat ta’ l-investiment; u (ċ) l-abbiltà li wieħed jeżerċita influwenza sostanzjali fuq l-għażla ta’ membri tal-bord tad-diretturi jew ta’ xi korp maniġerjali. Meta jkun hemm dubju fuq jekk investitur jikkontrollax direttament jew indirettament investiment, investitur li jkun jippretendi dan il-kontroll għandu l-oneru li jipprova li dan il-kontroll ikun jeżistu. 4. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 1(8) B’mod konsistenti mal-politika ta’ l-investiment barrani ta’ l-Awstralja, l-istabbiliment fl-Awstralja ta’ proġett ġdid għal tħaffir ta’ minjieri jew għall-ipproċessar tal-materja prima, b’total ta’ investiment ta’ $ A 10 miljuni jew aktar min interess barrani, anke jekk l-interess barrani jkun diġà qed jopera f’kummerċ simili fl-Awstralja, jiġi kunsidrat bħala investiment ġdid. 5. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 1 (12) Ir-rappreżentanti jirrikonoxxu l-ħtieġa għal protezzjoni adegwata u effettiva tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali skond l-ogħla standards aċċettati internazzjonalment. 6. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 5(1) Il-qbil tar-rappreżentanti ma’l-Artikolu 5 m’huwiex intiż biex jimplika xi pożizzjoni fuq jekk jew safejn id-dispożizzjonijiet tal-"Ftehim fuq Miżuri ta’ Investiment relatatat mal-Kummerċ" anness ma’l-Att Finali tas-Sensiela ta’ Negozjati ta’ l-Urugwaj fuq il-Kummerċ Multilaterali huma impliċiti fl-Artikoli III u XI tal-Ftehim Ġenerali fuq it-Tariffi u l-Kummerċ (GATT). 7. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 6 (a) L-imġieba anti-kompetittiva unileterali u konċertata msemmija fl-Artikolu 6(2) għandha tiġi stabbilita minn kull Parti Kontraenti skond il-liġijiet tagħha u tista’ tinkludi abbużi ta’ esplojtazzjoni. (b) "Inforzar" u "tinforza" jinkludu azzjoni taħt il-liġijiet kompetittivi ta’ Partijiet Kontraenti f’dik li hi investigazzjoni, proċeduri legali, jew azzjoni amminstrattiva kif ukoll f’xi deċiżjoni jew liġi ulterjuri li tagħti jew li tkompli awtorizzazzjoni. 8. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 7(4) Il-leġiżlazzjoni applikabli għandha tinkludi dispożizzjonijiet fuq il-protezzjoni ta’ l-ambjent, l-użu ta’ l-art, is-sigurezza, jew l-i, standards tekniċi. 9. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 9 (10) Billi programmi ta’ Parti Kontraenti li jipprovdu għal self pubbliku, għotjiet, garanziji jew assigurazzjoni biex jiġi faċilitat il-kummerċ jew l-investiment ta’ barra l-pajjiż m’humiex konnessi ma’ investiment jew attivitajiet relatati ta’ investituri min partijiet Kontraenti oħra fiż-żona tagħha, dawn il-programmi jistgħu jkunu suġġetti għal restrizzjonijiet fir-rigward tal-partiċipazzjoni fihom. 10. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 10(4) It-trattat supplimentari għandu jispeċifika l-kundiżżjonijiet għall-applikazzjoni tat-trattament deskritt fl-Artikolu (3). Dawn il-kondizzjonijiet għandhom jinkludu, inter alia, dispożizzjonijiet relatati mal-bejgħ jew ma’ divestiment ieħor ta’ l-assi statali (il-privatizzazzjoni) u mat-tneħħija tal-monopolji (id-demonopolizzazzjoni). 11. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 10(4) u 29 (6) Il-Partijiet Kontraenti jistgħu jikkonsidraw kwalunkwe konnessjoni bejn id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 10(4) u l-Artikolu 29(6). 12. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 14(5) Huwa maħsub li Parti Kontraenti li tidħol fi ftehim imsemmi fl-Artikolu 14(5) tiżgura li l-kondizzjonijiet ta’ ftehim bħal dan m’humiex f’kontradizzjoni ma’ l-obligazzjonijiet ta’ dik il-Parti Kontraenti, taħt l-Artikolu tal-Ftehim tal-Fond Monetarju Internazzjonali. 13. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 19(1)(i) Għandha tkun kull Parti Kontraenti li tiddeċiedi safejn l-istima u l-moniteraġġ uniformi ta’ l-impatti ambjentali għandhom ikunu suġġetti għal rekwiżiti legali, waqt li l-awtoritjiet kompetenti għandhom jieħdu deċiżjonijiet rigward dawn ir-rekwiżiti, u l-proċeduri xierqa li għandhom jiġu segwiti. 14. Fir-rigward ta’ l-Artikoli 22 u 23 Fir-rigward tal-meterjali u l-prodotti ta’ l-enerġija ggwidati mill-Artikolu 29, dak l-Artikolu jispeċifika d-dispożizzjonijiet relevanti għas-suġġetti koperti mill-Artikoli 22 u 23. 15. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 24 L-eċċezzjonijiet fil-GATT u l-Instrumenti Relatati jgħoddu bejn Partijiet Kontraenti partikolari li jkunu partijiet fil-GATT, kif rikonoxxut mill-Artikolu 4. Fir-rigward tal-kummerċ f’materjali u prodotti ta’ l-enerġija gwidati mill-Artikolu 29, dak l-Artikolu jispeċifika d-dispożizzjonijiet relevanti għas-suġġett kopert mill-Artikolu 24. 16. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 26(2)(a) L-Artikolu 26(2)(a) m’għandux jiġi interpretat li jeħtieġ li Parti Kontraenti tippromulga l-Parti III tat-Trattat fil-liġi domestika tagħha. 17. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 26 u 27 Ir-referenza għal obbligazzjonijiet tat-trattat fis-sentenża ta’ qabel l-aħħar ta’ l-Artikolu 10(1) ma tinkludix deċiżjonijiet li jittieħdu minn organizzazzjonijiet internazzjonali, anke jekk dawn ikunu jorbtu legalment, jew trattati li daħlu fis-seħħ qabel l-1 ta’ Jannar 1970. 18. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 29(2)(a) (a) Meta dispożizzjoni tal-GATT jew Strument Relatat imsemmi f’dan il-paragrafu jipprovdi għal azzjoni konġunta minn partijiet għall-GATT, ikun mifhum li l-Karta tal-Konferenza tieħu azzjoni bħal din. (b) Il-konċett "applikat fl-1 ta’ Marzu 1994 u prattikat fir-rigward ta’ materjali u prodotti ta’ l-enerġija minn partijiet tal-GATT 1947 bejniethom stess" mhux intiż biex jirreferi għal każijiet fejn parti għall-GATT tkun invokat l-Artikolu XXXV tal-GATT, biex b’hekk il-GATT ma tibqax tgħodd vis-à-vis parti oħra tal-GATT, imma minkejja kollox tapplika unilateralment fuq bażi de facto xi dispożizzjonijiet tal-GATT vis-à-vis il-parti l-oħra tal-GATT. 19. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 33 Id-dispozzjonijiet tal-Konferenza tal-Karta għandhom f’data kmieni kemm jista’ jkun jiddeċeidu kif l-aħjar idaħħlu fis-seħħ l-għan ta’ l-Intestatura III tal-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija li l-Protokolli jiġu negozjati f’oqsma ta’ kooperazzjoni bħal dawk elenkati fl-Intestatura III tal-Karta. 20. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 34 (a) Is-Segretarju Ġenerali proviżorju għandu jagħmel kuntatt immedjatament ma’ korpi internazzjonali oħra biex jiskopri t-termini li fuqhom jistgħu jkunu jridu jidħlu għal ħidmiet li joħorġu mit-Trattat u mill-Karta.. Is-Segretarju Ġenerali proviżjorju jista’ jirrapporta lura lill-Konferenza tal-Karta provizorja fil-laqgħa li l-Artikolu 45(4) jeħtieġ li tiġi konvenuta mhux aktar tard min 180 ġurnata wara d-data tal-ftuħ ta’ l-iffirmar tat-Trattat. (b) Il-Konferenza tal-Karta għandha tadotta l-budget annwali qabel il-bidu tas-sena finanzjarja. 21. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 34(3)(m) Il-bidliet tekniċi lill-Annessi jistgħu per eżempju jinkludu, it-tneħħija mil-lista ta’ dawk mhux firmatarji jew tal-firmatarji li kienu wrew ċar l-intenzjoni tagħhom li ma jirratifikawx, jew żidiet ma’l-Annessi N u VĊ. Huwa maħsub li s-Segretarjat għandu jipproponi dawn il-bidliet lill-Konferenza tal-Karta meta jkun xieraq. 22. Fir-rigward ta’ l-Artikolu TFU (1) (a) Jekk xi wħud mill-partijiet għall-ftehim imsemmi fil-paragrafu 1 ma jkunux iffirmaw jew aċċedew għat-Trattat fiż-żmien meħtieġ għan-notifika, dawk il-partijiet għall-ftehim li firmaw jew aċċedew għat-Trattat jistgħu jinnotifikaw għan-nom tagħhom. (b) Il-bżonn in-ġenerali għan-notifika tal-ftehim ta’ natura purament kummerċjali ma jiġix previst għax ftehim bħal dan m’għandux iqanqal kwistjonijiet fuq il-konformità ma’l-Artikolu 29(2)(a), anke meta jkunu daħlu fihom aġenziji statali. Il-Konferenza tal-Karta tista’, madankollu, tiċċara għall-finijiet ta’ l-Anness TFU liema tipi ta’ ftehim imsemmija fl-Artikolu 29(2)(b) jeħtieġu notifika taħt l-Anness u liema tipi le. DIKJARAZZJONIET V. Ir-rappreżentanti li dikjaraw li l-Artikolu 18(2) m’għandux jitqies li jippermetti ċ-ċirkonvenżjoni ta’ l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet l-oħra tat-Trattat. VI. Ir-rappreżentanti notifikaw ukoll id-dikjarazzjonijietli ġejjin li saru fir-rigward tat-Trattat: 1. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 1(6) Il-Federazzjoni Russa tixtieq li konsidrat, fin-negozjati rigward it-trattat supplimentari msemmi fl-Artikolu 10(4), il-kwistjoni ta’ l-importanża tal-leġiżlazzjoni nazzjonali fir-rigward tal-kwistjoni tal-kontroll kif espressa fil-ftehim ta’ l-Artikolu 1(6). 2. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 5 u 10 (11) L-Awstralja tinnota li d-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 5 u 10 (11) ma jnaqqsux id-drittijiet u l-obligazzjonijiet tagħha taħt il-GATT, inklużi kif elaborati fis-Sensiela ta’ Ftehim ta’ l-Urugwaj fuq Miżuri Relatati ma’l-Investiment, partikolarment fir-rigward tal-lista ta’ l-eċċezjonijiet fl-Artikolu 5(3), li hi tikkonsidra mhux kompluta. Barra minn hekk l-Awstralja tinnota li ma jkunx xieraq li korpi għas-soluzzjoni tat-tilwim stabbiliti taħt it-Trattat jagħtu interpretazzjonijiet ta’ l-Artikoli III u XI tal-GATT fil-kuntest tat-tilwim bejn il-partijiet għal-GATT jew bejn investitur ta’ parti għall-GATT u parti oħra għall-GATT. Hija tikkonsidra li fir-rigward ta’ l-applikazzjjoni ta’ l-Artikolu 10 (11) bejn investitur u parti għall-GATT, l-unika kwistjoni li tista’ titqies taħt l-Artikolu 26 hija l-kwistjoni tas-sentenzi ta’ l-arbitraġġ fil-każ li panel tal-GATT jew li l-korp WTO għas-soluzzjoni tat-tilwim l-ewwel jistabilixxi li miżura ta’ investiment relatata mal-kummerċ sostnuta mill-Parti Kontraenti tkun inkonsistenti ma’l-obbligazzjonijiet taħt il-GATT jew mal-Ftehim fuq Miżuri ta’ l-Investiment Relatati mal-Kummerċ. 3. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 7 Il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom u l-Awstrija, n-Norveġja, l-Isvezja u l-Finlandja jiddikjaraw li d-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 7 huma suġġetti għar-regoli konvenzjonali tal-liġi internazzjonali dwar il-ġurisdizzjoni fuq cables u pajpijiet jew, fejn m’hemmx regoli bħal dawn, għal-liġijiet internazzjonali ġenerali. Barra minn hekk jiddikjaraw li l-Artikolu 7 mhux intiż biex jeffettwa l-interpretazzjoni tal-liġi internazzjonali eżistenti fuq il-ġurisdizzjoni fuq cables u pajpijiet taħt il-baħar, u ma jistax jitqiesu li jkunu jagħmlu hekk. 4. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 10 Il-Kanada u l-Istati Uniti ta’ l-Amerika kull waħda minnhom ikkonfermaw li għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 10 skond il-konsiderazzjonijiet li ġejjin: Għal-finijiet ta’ l-istima tat-trattament li għandu jingħata lill-investituri ta’ Partijiet Kontraenti oħra u l-investiment tagħhom, iċ-ċirkostanzi jeħtieġu li jitqiesu fuq il-bażi ta’ każ b’każ. Paragun bejn it-trattatament lil investituri ta’ Parti Kontraenti waħda, jew investiment ta’ investituri ta’ Parti Kontraenti waħda, u l-investimenti jew l-investituri ta’ Parti Kontraenti oħra, ikun validu biss jekk isir bejn investituri jew investimenti f’ċirkostanzi simili. Biex jiġi stabbilit jekk trattamenti differenzali ta’ investituri jew investimenti jkunux konsistenti ma’l-Artikolu 10, żewġ fatturi bażiċi għandhom jitqiesu. L-ewwel fattur huwa l-għanijiet politiċi tal-Partijiet Kontraenti f’diversi postiiet, safejn dawn ikunu konsistenti mal-prinċipji tan-non-diskriminazzjoni stabiliti fl-Artikolu 10. Għanijiet politiċi leġittmi jistgħu jiġġustifikaw trattament differenzali ta’ investituri barranin jew l-investimenti tagħom biex b’hekk jirreflettu nuqqas ta’ xebħ fiċ-ċirkostanzi relevanti bejn dawk l-investituri u l-investimenti u l-kontropartijiet domestiċi tagħhom. Per eżempju, l-għan li tiġi żgurata l-integrità ta’ sistema finanzjarja ta’ pajjiż għandu jiġġustifika miżuri ta’ prudenża raġonevoli fir-rigward ta’ investituri jew investimenti barranin, fejn dawn il-miżuri għandhom ma jkunux neċessarji biex jiġi żgurat li jintlaħqu l-istess għanijiet safejn għandhom x’jaqsmu investituri jew investimenti domestiċi. Dawk l-investituri barranin jew l-investimenti tagħhom b’hekk ma jkunux "f’ċirkostanzi simili" bħal investituri domestiċi jew l-investimenti tagħhom. B’hekk, anke jekk miżura bħal din tkun tat trattamenti differenzali, dan ma jkunx kuntrarju għall-Artikolu 10. It-tieni fattur huwa safejn il-miżura tkun immotivata mill-fatt li l-investitur jew l-investiment ikun suġġett għal pussess barrani jew taħt kontroll barrani. Miżura li tkun immirata speċifikament għal investituri għax ikunu barranin, mingħajr raġunijiet politiċi kontrovalenti suffiċjenti, b’mod konsistenti mal-paragrafu ta’ qabel, tkun kuntrarja għall-prinċipji ta’ l-Artikolu 10. L-investitur jew l-investiment barrani jkun "f’ċirkostanzi simili" għall-investituri domestiċi u l-investimenti tagħhom, u l-miżura tkun kuntrarja għall-Artikolu 10. 5. Fir-rigward ta’ ta’ l-Artikolu 25 Il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom jiftakru li, skond l-Artikolu 58 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunitajiet Ewropej: (a) kumpanniji jew ditti furmati skond il-liġi ta’ Stat Membru u li jkollhom l-uffiċċju reġistrat, l-amministrazzjoni ċentrali jew il-post prinċipali tal-kummerċ tagħhom fil-Komunità għandhom, għad-dritt tat-twaqqif skond il-Parti Tlieta, l-Intestatura III, il-Kapitolu 2 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, jiġu trattati bl-istess mod bħal persuni naturali li jkunu sudditi ta’ Stati Membri; kumpanniji jew ditti, li jkollhom biss l-uffiċcju reġistrat fil-Komunità għandu, għal dan l-iskop, ikollhom rabta effettiva u kontinwa ma’l-ekonomija ta’ wieħed mill-Istati Membri; (b) "kumpanniji u ditti" tffiser kumpanniji jew ditti kostitwiti taħt il-liġi ċivili jew kummerċjali, inklużi soċjetajiet koperattivi, u persuni legali oħra gwidati mil-liġi pubblika jew privata, minbarra dawk li ma jaħdmux għal profitt. Il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom jiftakru wkoll li: Il-liġi Komunitarja tipprovdi għall-possibiltà li jiġi estiż it-trattament deskritt hawn fuq għal friegħi u aġenziji ta’ kumpanniji jew ditti li ma jkunux stabiliti f’wieħed mill-Istati Membri; u li l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 25 tat-Trattat tal-Karta ta’ l-Enerġija għandha tippermetti biss dawk id-derogi neċessarji biex jitħares it-trattament preferenzjali li jirriżulta minn proċess usa ta’ integrazzjoni ekonomika li tirriżulta mit-Trattati li jistabbilixxu l-Komunitajiet Ewropej. 6. Fir-rigward ta’ l-Artikolu 40 Id-Danimarka tiftakar li l-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija ma tapplikax għal Greenland u għall-Faroe Islands sakemm notifika f’dan is-sens tiġi riċevuta mill-gvern lokali ta’ Greenland u l-Faroe Islands. F’dan ir-rigward id-Danimarka tafferma li l-Artikolu 40 tat-Trattat japplika għal Greenland u għall-Faroe Islands. 7. Fir-rigward tal-Anness G (4) (a) Il-Komunitjiet Ewropej u l-Federazzjoni Russa jiddikjaraw li l-Kummerċ fil-materjali nukleari bejniethom għandu jiġi regolat, sakemm jilħqu ftehim ieħor, mid-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 22 tal-Ftehim dwar is-Sħubija u l-Kooperazzjoni li jistabbilixxi sħubija bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħha, fuq parti minnhom, u l-Federazzjoni Russa, fuq il-parti l-oħra, iffirmat f’Korfu fl-24 ta’ Ġunju 1994, il-bdil ta’ l-ittri mehmuż miegħu u d-dikjarazzjoni konġunta relatata miegħu, u tilwim rigward dan il-kummerċ għandhom ikunu suġġetti għall-proċeduri tal-Ftehim imsemmi. (b) Il-Komunitajiet Ewropej u l-Ukrajna jiddikjaraw li, skond il-Ftehim dwar is-Sħubija u l-Koperazzjoni firmat fil-Lussemburgu fl-14 ta’ Ġunju 1994 u l-Ftehim Interim dwaru, inizjalat hemmhekk fl-istess ġurnata, il-kummerċ f’materjali nukleari bejniethom għandu jiġi esklussivament iggwidat minn dispożizzjonijiet ta’ ftehim speċifiku li jiġi konkluż bejn Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Ukrajna. Sad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-ftehim speċifiku, id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni Ekonomika u Kummerċjali bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea, il-Komunità ta’ l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Sovjetiċi Soċjalisti firmat fi Brussell fit-18 ta’ Diċembru 1989 għandu esklussivament ikompli jgħodd għall-kummerċ fil-materjali nukleari bejniethom. (ċ) Il-Komunitajiet Ewropej u l-Każakstan jiddikjaraw li, skond il-Ftehim dwar is-Sħubija u l-Kooperazzjoni inizjalat fi Brussell fl-20 ta’ Mejju 1994, il-kummerċ f’materjali nukleari bejniethom għandu jiġi esklussivament iggwidat mid-dispożizzjonijiet ta’ ftehim speċifiku li għandu jiġi konkluż bejn il-Komunità Ewropea ta’ l-Enerġija Atomika u l-Każakstan. Sad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-ftehim speċifiku, id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni Ekonomika u Kummerċjali bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea, il-Komunità ta’ l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Soċjalisti Sovjetiċi firmat fi Brussell fit-18 ta’ Diċembru 1989 għandu esklussivament ikompli jgħodd għall-kummerċ fil-materjali nukleari bejniethom. (d) Il-Komunitajiet Ewropej u l-Kyrgyzstan jiddikjaraw li, skond il-Ftehim dwar is-Sħubija u l-Kooperazzjoni inizjalat fi Brussell fil-31 ta’ Mejju 1994, kummerċ fil-materjali nukleari bejniethom għandu esklussivament jiġi gwidat mid-dispożizzjonijiet ta’ ftehim speċifiku li għandu jiġi konkluż bejn il-Komunità Ewropea ta’ l-Enerġija Atomika u l-Kyrgyzstan. Sad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-ftehim speċifiku, id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim fuq il-Kooperazzjoni Ekonomika u Kummerċjali, l-Komunità Ekonomika Ewropea, l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Sovjetiċi Soċjalisti Sovjetiċi firmat fi Brussell fit-18 ta’ Diċembru 1989 għandu esklussivament ikomplu jgħodd fil-kummerċ tal-materjali nukleari bejniethom. (e) Il-Komunitajiet Ewropej u Taġikistan jiddikjaraw li l-kummerċ f’materjali nukleari bejniethom għandu jiġi gwidat esklussivament mid-dispożizzjonijiet ta’ ftehim speċifiku li għandu jiġi konkluż bejn il-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u t-Taġikistan. Sad-dħul fis-seħħ ta’ dan il-ftehim speċifiku, id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim fuq il-Kooperazzjoni Ekonomika u Kummerċjali bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea, il-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Soċjalisti Sovjetiċi firmat fi Brussell fit-18 ta’ Diċembru 1989 għandu esklussivament ikompli jgħodd fil-kummerċ tal-materjali nukleari bejniethom. (f) Il-Komunitajiet Ewropej u l-Użbekistan jiddikjaraw li l-Kummerċ f’materjali nukleari bejniethom għandu jiġi gwidat esklussivament mid-dispożizzjonijiet ta’ ftehim speċifiku li għandu jiġi konkluż bejn il-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Użbekistan. Sad-dħul ta’ dan il-ftehim speċifiku, id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim fuq il-Kooperazzjoni Ekonomika u Kummerċjali bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea, l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Unjoni tar-Repubbliki Sovjetiċi Soċjalisti firmat fi Brussell fit-18 ta’ Diċembru 1989 għandu esklussivament ikompli jgħodd għall-kummerċ ta’ materjali nukleari bejniethom. IL-PROTOKOLL TAL-KARTA TA’ L-ENERĠIJA FUQ L-EFFIĊJENŻA FL-ENERĠIJA U ASPETTI AMBJENTALI RELATATI. VII. Il-Konferenza Ewropea tal-Karta ta’ l-Enerġija adottat it-test tal-Protokoll tal-Karta ta’ l-Enerġija fuq l-effiċjenza fl-enerġija u fuq aspetti ambjentali relatati li huwa spjegat fl-Anness 3. IL-KARTA EWROPEA TA’ L-ENERĠIJA VIII. Il-Konferenża tal-Karta proviżorja u l-Konferenza tal-Karta previsti fit-Trattat għandhom minn issa ’l quddiem ikunu responsabbli biex jagħmlu deċiżjonijiet fuq talbiet għall-iffirmar tad-Dokument Konklussiv tal-Konferenza ta’ The Hague fuq il-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija u l-Karta ta’ l-Enerġija adottata permezz tagħha. DOKUMENTAZZJONI XI. L-atti tan-negożjati tal-Konferenża dwar il-Karta Ewropea ta’ l-Enerġija għandhom jiġu depożitati għand is-Segretarjat. Magħmul f’Lisbona fis-sbatax-il jum ta’ Diċembru fis-sena elf disa’ mija u erbgħa u disgħin. Fait à Lisbonne, le dix-sept décembre mil neuf cent quatre-vingt-quatorze. Geschehen zu Lissabon am siebzehnten Dezember neunzehnhundertvierundneunzig. Fatto a Lisbona il diciassettesimo giorno del mese di dicembre dell’anno millenovecentonovantaquattro. Совершено в Лиссабоне в семнадцатый день декабря одна тысяча девятьсот девяносто четвертого года. Hecho en Lisboa, el diecisiete de diciembre de mil novecientos noventa y cuatro. Udfærdiget i Lissabon, den syttende december nittenhundrede og fireoghalvfems. Έγινε στη Λισαβόνα, στις δέκα επτά Δεκεμβρίου του έτους χίλια ενιακόσια ενενήντα τέσσερα. Gedaan te Lissabon, de zeventiende december negentienhonderd vierennegentig. Feito em Lisboa, aos dezassete de Dezembro de mil novecentos e noventa e quatro. Për Republikën e Shqipërisë +++++ TIFF +++++ +++++ TIFF +++++ +++++ TIFF +++++ Għall-Awstralja +++++ TIFF +++++ Für die Republik Österreich +++++ TIFF +++++ Азербайдан ачынчан +++++ TIFF +++++ Pour le royaume de BelgiqueVoor het Koninkrijk BelgiëFür das Königreich Belġju +++++ TIFF +++++ Cette signature engage également la Communauté française de Belgique, la Communauté flamande, la Communauté germanophone de Belgique, la Région wallonne, la Région flamande et la région de Bruxelles-Capitale. Deze handtekening bindt eveneens de Vlaamse Gemeenschap, de Franse Gemeenschap van België, de Duitstalige Gemeenschap van België, het Waals Gewest en het Brussells Hoofdstedelijk Gewest. Diese Unterschrift bindet ebenso die Flämische Gemeinschaft, die Französische Gemeinschaft Belgiens, die Deutschsprachige Gemeinschaft Belgiens, die Flämische Region, die Wallonische Region und die Region Brüssel-Hauptstadt. Ад імя Рэспублікі Беларусь +++++ TIFF +++++ За Република България +++++ TIFF +++++ Għall-KanadaPour le Canada za Republiku Hrvatsku +++++ TIFF +++++ Għar-Repubblika ta’ Ċipru +++++ TIFF +++++ Za Českou Republiku +++++ TIFF +++++ For Kongeriget Danmark +++++ TIFF +++++ Eesti Vabariigi nimel +++++ TIFF +++++ Por las Comunidades EuropeasFor De Europæiske FællesskaberFür die Europäischen GemeinschaftenΓια τις Ευρωπαϊκές ΚοινότητεςGħall-Komunitajiet EwropejPour les Communautés européennesPer le Comunità europeeVoor de Europese GemeenschappenPelas Comunidades Europeias +++++ TIFF +++++ Suomen tasavallan puolesta +++++ TIFF +++++ Pour la République française +++++ TIFF +++++ +++++ TIFF +++++ +++++ TIFF +++++ Für die Bundesrepublik Deutschland +++++ TIFF +++++ Για την Ελληνική Δημοκρατία +++++ TIFF +++++ A Magyar Köztársaság nevében Fyrir hönd Lyöveldisins íslands +++++ TIFF +++++ Thar cheann na hÉireannGħall-Irlanda +++++ TIFF +++++ Per la Repubblica italiana +++++ TIFF +++++ +++++ TIFF +++++ +++++ TIFF +++++ Казахстан Республикасынын атынан +++++ TIFF +++++ Киргиз Республикасы Учун +++++ TIFF +++++ Latvijas Republikas varda +++++ TIFF +++++ Für das Fürstentum Liechtenstein +++++ TIFF +++++ Lietuvos Respublikos vardu +++++ TIFF +++++ Pour le grand-duché de Luxembourg +++++ TIFF +++++ Għar-Repubblika ta’ Malta +++++ TIFF +++++ Pentru Republica Moldova +++++ TIFF +++++ Voor het Koninkrijk der Nederlanden +++++ TIFF +++++ For Kongeriket Norge +++++ TIFF +++++ Za Rzeczpospolit Na Polsk +++++ TIFF +++++ Pela República Portuguesa +++++ TIFF +++++ Pentru Rômania +++++ TIFF +++++ За Российскую Федерацию +++++ TIFF +++++ Za l-Islovenja repubbliku +++++ TIFF +++++ Za Repubbliko l-Islovenja +++++ TIFF +++++ Por el Reino de España +++++ TIFF +++++ För Konungariket Sverige +++++ TIFF +++++ Für die Schweizerische EidgenossenschaftPour la Confédération suissePer la Confederazione svizzera +++++ TIFF +++++ Лз поми Тауикистои +++++ TIFF +++++ Türkiye Cumhuriyeti adina +++++ TIFF +++++ Туркменистан Хекуметинин адындан За Укpaїну +++++ TIFF +++++ Għar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq. +++++ TIFF +++++ Għall-Istati Uniti ta’ l-Amerika Узбекистои Республикаси Хукумати иомидан --------------------------------------------------