IZVJEŠĆE KOMISIJE EUROPSKOM PARLAMENTU I VIJEĆU O HRANI I SASTOJCIMA HRANE PODVRGNUTIMA IONIZIRAJUĆEM ZRAČENJU ZA 2013. /* COM/2015/069 final */





IZVJEŠĆE KOMISIJE EUROPSKOM PARLAMENTU I VIJEĆU O HRANI I SASTOJCIMA HRANE PODVRGNUTIMA IONIZIRAJUĆEM ZRAČENJU ZA 2013. 1. Uvod Ovim izvješćem, prema članku 7. stavku 4. Direktive 1999/2/EZ Europskog parlamenta i Vijeća o usklađivanju zakonodavstava država članica o hrani i sastojcima hrane podvrgnutim ionizirajućem zračenju[1], obuhvaća se razdoblje od 1. siječnja do 31. prosinca 2013. U njemu su iznesene informacije koje je Europskoj komisiji dostavilo 26 država članica. Malta i Hrvatska nisu dostavile podatke za 2013. Hrvatska je pristupila EU-u 1. srpnja 2013. 2. Pravna osnova i pozadina Člankom 7. stavkom 3. Direktive 1999/2/EZ od država članica se zahtijeva da svake godine Komisiji dostave sljedeće: – rezultate kontrola provedenih u objektima za ozračivanje ionizirajućim zračenjem, posebno u pogledu vrsta i količina hrane i sastojaka hrane podvrgnutih zračenju kao i primijenjenih doza, i – rezultate kontrola provedenih na proizvodima u fazi prodaje i podatke o metodama koje se upotrebljavaju za otkrivanje ozračenja ionizirajućim zračenjem Člankom 7. stavkom 4. Direktive od Komisije se zahtijeva da u Službenom listu Europske unije objavi sljedeće: – pojedinosti o ovlaštenim objektima za ozračivanje u državama članicama kao i svim izmjenama njihova statusa, – izvješće o informacijama koje svake godine dostavljaju nacionalna nadzorna tijela. Opće informacije o ozračivanju hrane dostupne su na web-mjestu Glavne uprave Europske komisije za zdravlje i potrošače[2]. 2.1. Objekti za ozračivanje Hranu i sastojke hrane smije se ozračivati samo u ovlaštenim objektima za ozračivanje. Za objekte u EU-u odobrenja izdaju nadležna tijela država članica. Člankom 7. stavkom 3. Direktive 1999/2/EZ od država članica se zahtijeva da Komisiju obavijeste o popisu ovlaštenih objekata za ozračivanje. Ozračivanje hrane i sastojaka hrane smije se provoditi samo upotrebom sljedećih izvora koji su navedeni u Prilogu II. Direktivi: – gama-zraka iz radionuklida 60Co ili 137Cs, – rendgenskih zraka iz uređaja koji rade na ili ispod nominalne energetske razine (najveća kvantna energija) od 5 MeV, – elektrona iz uređaja koji rade na ili ispod nominalne energetske razine (najveća kvantna energija) od 10 MeV. Popis ovlaštenih objekata za ozračivanje u državama članicama javno je dostupan kako ga je objavila Komisija[3]. 2.2. Ozračena hrana i sastojci hrane Ozračivanje sušenog aromatičnog bilja, začina i začinskog bilja na razini EU-a dopušteno je Direktivom 1999/3/EZ Europskog parlamenta i Vijeća o utvrđivanju popisa Zajednice hrane i sastojaka hrane podvrgnutih ionizirajućem zračenju[4]. Osim toga, sedam država članica Komisiju je obavijestilo da zadržavaju nacionalna ovlaštenja za određenu hranu i sastojke hrane u skladu s člankom 4. stavkom 4. Direktive 1999/2/EZ. Komisija je objavila popis nacionalnih ovlaštenja[5]. Svaka ozračena hrana koja sadržava jedan ozračeni sastojak ili više njih mora se označiti riječima „ozračeno” ili „podvrgnuto ionizirajućem zračenju”. Ako se ozračeni proizvod upotrebljava kao sastojak složene hrane, iste riječi navode se uz njegovu oznaku na popisu sastojaka. U pogledu proizvoda koji se prodaju u rasutom stanju, te riječi trebaju biti navedene uz naziv proizvoda na oznaci ili obavijesti iznad ili pokraj spremnika u kojem se nalaze proizvodi; Kako bi se provodilo ispravno označivanje ili kako bi se otkrili proizvodi bez ovlaštenja, Europski odbor za normizaciju (CEN) normirao je nekoliko analitičkih metoda nakon što mu je Komisija dodijelila mandat. 3. Rezultati kontrola provedenih u objektima za ozračivanje i primijenjene doze U ovom dijelu izvješća iznose se rezultati kontrola provedenih u objektima za ozračivanje, posebno u pogledu kategorija i količina ozračenih proizvoda te primijenjenih doza. Prema informacijama koje su dostavile države članice, kontrolama koje su provela nadležna tijela potvrđena je sukladnost ovlaštenih objekata za ozračivanje sa zahtjevima Direktive 1999/2/EZ. U tablicama i slikama u nastavku navedeni su rezultati kontrola provedenih u ovlaštenim objektima za ozračivanje u državama članicama tijekom 2013., posebno u pogledu kategorija i količina ozračene hrane i sastojaka hrane te primijenjenih doza. 3.1. Sažetak za EU U tablici u nastavku sažete su količine hrane (u tonama) podvrgnute ionizirajućem zračenju u ovlaštenim objektima za ozračivanje smještenima u 13 država članica Europske unije: Država članica || Broj ovlaštenih objekata || Ozračene količine (tone) Belgija || 1 || 3399,3 Bugarska || 2 || Hrana nije ozračivana Češka || 1 || 24,4 Njemačka || 4 || 103,3 Estonija || 1 || 35,2 Španjolska || 3* || 871,0 Francuska || 5 || 691,0 Italija || 1 || Hrana nije ozračivana Mađarska || 1 || 6,7 Nizozemska || 2 || 1678,6 Poljska || 2 || 66,7 Rumunjska || 1 || Hrana nije ozračivana Ujedinjena Kraljevina || 1 || Hrana nije ozračivana Ukupno: || 25 || 6876,2 * Hrana nije ozračivana u dva od tri objekta U Europskoj uniji postoji 25 ovlaštenih objekata za ozračivanje koji se nalaze u 13 država članica. U 7 od 25 ovlaštenih objekata hrana nije ozračivana. Tijekom 2013. hrana je ozračivana samo u 9 od 13 država članica. U histogramu u nastavku sažete su količine hrane (u tonama) i kategorije proizvoda podvrgnutih ionizirajućem zračenju u ovlaštenim objektima za ozračivanje u Europskoj uniji tijekom 2013.: U sljedećim državama članicama nema ovlaštenih objekata: Danska, Irska, Grčka, Cipar, Latvija, Litva, Luksemburg, Austrija, Slovenija, Slovačka, Finska, Švedska, Portugal. U tablicama u nastavku navedene su kategorije proizvoda koji su ozračeni u predmetnim državama članicama te primijenjene doze. 3.2. Belgija Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 4 – 7,9 Dehidrirana krv, plazma, koagulati || 2,2 – 6,6 Zamrznuti žablji kraci || 2,7 – 4,7 Iznutrice peradi || 3,1 – 4,4 3.3. Češka Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 5,66 – 9,92 Sušeno povrće i voće* || 6,65 – 8,7 * Leccinum sp., Suillus luteus, Boletus edulis i mješavine sušenih gljiva 3.4. Njemačka Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 5 – 10 3.5. Estonija Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 10 3.6. Španjolska Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 9,31 3.7. Francuska Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 5 – 10 Zamrznuti žablji kraci || 1 – 10 Strojno otkošteno meso peradi || 4 – 10 3.8. Mađarska Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 2 – 10 3.9. Nizozemska Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 4 – 8 Piletina || 3 – 5 Sušeno povrće i voće || 2 – 8 Bjelanjci || 1 Zamrznuti žablji kraci || 4 – 8 Kozice || 3 3.10. Poljska Hrana || Apsorbirana doza (kGy): Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 5 – 10 4. Rezultati kontrola provedenih na proizvodima u fazi prodaje i podaci o metodama koje se upotrebljavaju za otkrivanje ozračene hrane U tablicama u nastavku navedeni su rezultati kontrola provedenih na proizvodima u fazi prodaje i podaci o metodama koje su upotrijebljene za otkrivanje ozračenja ionizirajućim zračenjem. 4.1. Sažetak za EU U tablici u nastavku sažet je broj analiziranih uzoraka i rezultati kontrola za čitavu Europsku uniju: Država članica || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Ukupni broj uzoraka || Udio u ukupnom broju uzoraka za EU BE || 104 || 16 || 3 || 123 || 2,1 % BG || 5 || 0 || 0 || 5 || 0,1 % CZ || 26 || 1 || 3 || 30 || 0,5 % DK || NPK || NPK || NPK || NPK || DE || 2839 || 9 || 38 || 2886 || 50,5 % EE || NPK || NPK || NPK || NPK || IE || 90 || 0 || 1 || 91 || 1,6 % EL || 10 || 0 || 0 || 10 || 0,2 % ES || 162 || 0 || 0 || 162 || 2,8 % FR || 167 || 0 || 7 || 174 || 3,0 % HR || NDP || NDP || NDP || NDP || IT || 535 || 10 || 8 || 553 || 9,7 % CY || NPK || NPK || NPK || NPK || LV || 8 || 0 || 5 || 13 || 0,2 % LT || 95 || 0 || 2 || 97 || 1,7 % LU || 18 || 0 || 2 || 20 || 0,4 % HU || 81 || 0 || 0 || 81 || 1,4 % MT || NDP || NDP || NDP || NDP || NL || 340 || 0 || 20 || 360 || 6,3 % AT || 65 || 0 || 7 || 72 || 1,3 % PL || 296 || 3 || 10 || 308 || 5,4 % PT || 19 || 1 || 3 || 23 || 0,4 % RO || 201 || 4 || 3 || 208 || 3,6 % SI || 28 || 0 || 0 || 28 || 0,5 % SK || 21 || 0 || 0 || 21 || 0,4 % FI || 252 || 7 || 13 || 272 || 4,8 % SE || NPK || NPK || NPK || NPK || UK || 149 || 22 || 5 || 176 || 3,1 % Ukupno za EU: || 5511 || 73 || 130 || 5713 || 100 % 96,4 % || 1 % || 2 % || 100 % || NDP: nisu dostavljeni podaci NPK: nije provedena kontrola U histogramu u nastavku sažet je broj analiziranih uzoraka i dobiveni rezultati po državama članicama: 4.2. Belgija. Broj uzoraka: 123 || || Broj uzoraka: 123 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Voće (sušeno) || 5 || 0 || 0 || EN 1788 Gljive (svježe) || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Tjestenina || 7 || 6 || 1* || EN 1788 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 4 || 0 || 0 || EN 1788 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Mekušci || 20 || 0 || 0 || EN 1788 Kozice || 18 || 0 || 0 || EN 1788 Začinsko bilje i začini || Začinsko bilje i začini (zamrznuti) || 16 || 2 || 0 || EN 1788 Čaj || 19 || 2 || 0 || EN 1788 Meso i mesni proizvodi || Žablji kraci || 2 || 6 || 1* || EN 1788 Ostalo || Dodaci prehrani || 10 || 0 || 1** || EN 1788 Ukupno: || 104 || 16 || 3 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 85 % || 13 % || 2 % || * pogrešno označen ** ozračivanje nije dopušteno 4.3. Bugarska. Broj uzoraka: 5 || || Broj uzoraka: 5 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 4 || 0 || 0 || EN 1788 Čaj || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Ukupno: || 5 || 0 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 100 % || 0 % || 0 % || 4.4. Češka: broj uzoraka: 30 || || Broj uzoraka: 30 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Češnjak || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Polugotovi rezanci || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 8 || 1 || 0 || EN 1788 Biljni čajevi / infuzije || 2 || 0 || 0 || EN 1788 Ostalo || Dodaci prehrani (juka u prahu)* || 4 || 0 || 1 || EN 1788 Juha* || 5 || 0 || 2 || EN 1788 Ukupno: || 26 || 1 || 3 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 87 % || 3 % || 10 % || * Uzorci su bili pozitivni na ozračivanje. Ozračeni proizvodi nisu bili označeni. U popratnim dokumentima uz ozračenu hranu ili dokumentima koji se odnose na nju nije bilo navedeno da je ozračena, zbog čega nije bilo moguće ustanoviti je li proizvod ozračen u objektu koji ima ovlaštenje EU-a. 4.5. Danska Zbog ograničenih financijskih resursa tijekom 2013. nisu se provodile kontrole proizvoda u fazi prodaje. 4.6. Njemačka: broj uzoraka: 2886 Broj uzoraka: 2886 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Proizvodi od žitarica || 9 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 Žitarice || 1 || 0 || 0 || EN 1787 Voće (sušeno) || 80 || 0 || 0 || EN 13708 EN 1788 EN 1787 EN 13751 Voće (svježe) || 51 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 EN 1787 Gljive (svježe) || 14 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 142 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Krumpir || 10 || 0 || 0 || EN 1788 Sjemenke mahunarki || 66 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 36 || 0 || 1* || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Povrće (svježe) || 19 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Rakovi, školjke, dagnje i druge akvatične životinje (uključujući proizvode od njih) || 148 || 0 || 5** || EN 1786 EN 1788 EN 1787 EN 13751 Ribe i proizvodi od riba || 41 || 0 || 1*** || EN 1784 EN 1786 EN 1788 Ribe i morski plodovi (sušeni) || 14 || 0 || 0 || EN 1786 EN 1788 EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 1124 || 6 || 3** || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Začinsko bilje i začini (začini ili mirodije) || 197 || 0 || 6* || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Čaj || 201 || 0 || 1* || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Meso i mesni proizvodi || Meso (osim peradi i divljači) || 31 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 EN 1787 Mesni proizvodi (osim kobasica) || 48 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 Ostalo || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 1787 EN 13751 Meso peradi || 118 || 0 || 0 || EN 1786 Kobasičarski proizvodi || 30 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 Mlijeko i mliječni proizvodi || Maslac (sa začinskim biljem) || 6 || 0 || 0 || EN 1786 Sir (koji sadržava začine / začinsko bilje) || 41 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 Mlijeko i mliječni proizvodi || 1 || 0 || 0 || EN 1787 Ostalo || Kava || 0 || 0 || 1*** || EN 1788 Dodaci prehrani || 154 || 1 || 4*** || EN 1788 EN 13751 Gotova jela || 24 || 0 || 0 || EN 1786 EN 1788 EN 13751 Ostalo || 33 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 1787 EN 13751 Umaci i juhe (dehidrirani) || 199 || 2 || 16* || EN 1788 EN 13751 Ukupno: || 2839 || 9 || 38 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 98 % || 0 % || 1 % || * pogrešno označeni ** pogrešno označeni i/ili ozračivanje nije dopušteno *** ozračivanje nije dopušteno 4.7. Estonija Zbog nedostatka laboratorija koji provode analize u pogledu ionizirajućeg zračenja u Estoniji se tijekom 2013. nisu provodile kontrole proizvoda u fazi prodaje. Također, estonska nadležna tijela tvrde da nije bilo slučajeva sumnje u pogledu moguće nesukladne ozračene hrane na njihovu tržištu. 4.8. Irska: broj uzoraka: 91 Broj uzoraka: 91 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Bobičasto voće || 4 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Žitarice, sjemenke, povrće i voće || 4 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Polugotovi rezanci || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Rajčica u prahu || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Začinsko bilje i začini || 26 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Meso i mesni proizvodi || Mješavina za hamburgere || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Ostalo || Dodaci prehrani || 52 || 0 || 1* || EN 1788 EN 13751 Ukupno: || 90 || 0 || 1 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 99 % || 0 % || 1 % || * pogrešno označeni 4.9. Grčka: broj uzoraka: 10 Broj uzoraka: 10 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 9 || 0 || 0 || EN 13751 Biljni čajevi / infuzije || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Ukupno: || 10 || 0 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 100 % || 0 % || 0 % || 4.10. Španjolska: broj uzoraka: 162 Broj uzoraka: 162 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Voće (sušeno) || 8 || 0 || 0 || EN 13708 Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 12 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Orašasti plodovi || 4 || 0 || 0 || EN 1787 Uljano sjemenje || 32 || 0 || 0 || EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 24 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Ribe i riblji proizvodi || 17 || 0 || 0 || EN 1786 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 45 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Biljni čajevi / infuzije || 10 || 0 || 0 || EN 13751 Meso i mesni proizvodi || Meso || 10 || 0 || 0 || EN 1786 Ukupno: || 162 || 0 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 100 % || 0 % || 0 % || 4.11. Francuska: broj uzoraka: 174 Broj uzoraka: 174 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Žitarice, sjemenke, povrće i voće || 54 || 0 || 0 || EN 1787 Ostalo || 8 || 0 || 0 || EN 1788 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Kozice || 20 || 0 || 1* || EN 1786 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 44 || 0 || 2* || EN 1788 Meso i mesni proizvodi || Žablji kraci || 10 || 0 || 0 || EN 1786 Meso i mesni proizvodi || 31 || 0 || 4* || EN 1784 Ukupno: || 167 || 0 || 7 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 96 % || 0 % || 4 % || * pogrešno označeni 4.12. Italija: broj uzoraka: 553 Broj uzoraka: 553 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Žitarice || 2 || 2 || 0 || EN 1788 EN 13751 Voće (sušeno) || 8 || 0 || 0 || EN 13708 EN 13784 EN 1787 Voće (svježe) || 7 || 0 || 0 || EN 13708 EN 1788 EN 1787 EN 13751 Češnjak || 17 || 1 || 0 || EN 1788 EN 13784 EN 13751 Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 14 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Orašasti plodovi || 20 || 0 || 0 || EN 13784 EN 1787 EN 13751 Luk || 22 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13784 EN 13751 Ostalo povrće || 4 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Krumpir || 26 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13784 EN 13751 Sjemenke mahunarki || 12 || 0 || 0 || EN 13784 EN 13751 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Rakovi, školjke, dagnje i druge akvatične životinje (uključujući proizvode od njih) || 95 || 1 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 13751 Ribe i riblji proizvodi || 18 || 0 || 0 || EN 1786 EN 1788 EN 13784 Kozice || 38 || 3 || 4*** || EN 1788 EN 13751 Surimi || 0 || 2 || 0 || EN 1788 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 124 || 0 || 1* || EN 1788 EN 13784 EN 13783 EN 1787 EN 13751 Dodaci prehrani || 25 || 0 || 1** || EN 1788 EN 13784 EN 13751 Čaj || 13 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1787 EN 13751 Meso i mesni proizvodi || Žablji kraci || 14 || 0 || 2 || EN 1786 EN 13751 Meso (osim peradi i divljači) || 36 || 0 || 0 || EN 1786 EN 13784 Meso peradi || 39 || 0 || 0 || EN 1786 EN 13784 Ostalo || Gotova jela || 0 || 1 || 0 || EN 1788 Umaci i juhe (dehidrirani) || 1 || 0 || 0 || EN 13751 || Ukupno: || 535 || 10 || 8 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 97 % || 2 % || 1 % || * pogrešno označeni ** pogrešno označeni i/ili ozračivanje nije dopušteno *** pogrešno označeni i/ili ozračeni u objektu koji nema ovlaštenje EU-a 4.13. Cipar Zbog nedostatka laboratorija koji provode analize u pogledu ionizirajućeg zračenja na Cipru se tijekom 2013. nisu provodile kontrole proizvoda u fazi prodaje. 4.14. Latvija: broj uzoraka: 13 || || Broj uzoraka: 13 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Ostalo || Dodaci prehrani || 5 || 0 || 5* || EN 1788 Ukupno: || 8 || 0 || 5 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 62 % || 0 % || 38 % || * ozračivanje nije dopušteno 4.15. Litva: broj uzoraka: 97 || || Broj uzoraka: 97 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Ostalo || Dodaci prehrani || 95 || 0 || 2* || EN 13783 Ukupno: || 95 || 0 || 2 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 98 % || 0 % || 2 % || * ozračeni u u objektima koji nemaju ovlaštenje EU-a 4.16. Luksemburg: broj uzoraka: 20 || || Broj uzoraka: 20 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Sirove zamrznute velike kozice || 10 || 0 || 0 || EN 1788 Meso i mesni proizvodi || Žablji kraci || 5 || 0 || 0 || EN 1786 Ostalo || Dodaci prehrani || 3 || 0 || 2* || EN 1788 Ukupno: || 18 || 0 || 2 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 90 % || 0 % || 10 % || * u Luksemburgu ozračivanje nije dopušteno, proizvodi potječu iz SAD-a 4.17. Mađarska: broj uzoraka: 81 || || Broj uzoraka: 81 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 81 || 0 || 0 || EN 1788 Ukupno: || 81 || 0 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 100 % || 0 % || 0 % || 4.20. Nizozemska: broj uzoraka: 360 || || Broj uzoraka: 360 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Ostalo || 101 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Dostavljeni su podaci samo za kategoriju hrane || 40 || 0 || 8* || EN 1788 EN 13751 Začinsko bilje i začini || Dostavljeni su podaci samo za kategoriju hrane || 83 || 0 || 1*** || EN 1788 EN 13751 Meso i mesni proizvodi || Dostavljeni su podaci samo za kategoriju hrane || 3 || 0 || 0*** || EN 1788 EN 13751 Ostalo || Hrana za posebne prehrambene potrebe || 3 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Dodaci prehrani || 83 || 0 || 11** || EN 1788 EN 13751 Perad || 27 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Ukupno: || 340 || 0 || 20 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 94 % || 0 % || 6 % || * pogrešno označeni ** ozračeni u u objektima koji nemaju ovlaštenje EU-a *** nije naveden razlog 4.21. Austrija: broj uzoraka: 72 || || Broj uzoraka: 72 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Rakovi, školjke, dagnje i druge akvatične životinje (uključujući proizvode od njih) || 20 || 0 || 2** || EN 1786 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 30 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Ostalo || Umaci i juhe (dehidrirani) || 15 || 0 || 5* || EN 1788 EN 13751 Ukupno: || 65 || 0 || 7 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 90 % || 0 % || 10 % || * pogrešno označeni ** ozračivanje nije dopušteno 4.22. Poljska: broj uzoraka: 308 || || Broj uzoraka: 308 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Bobičasto voće || 1 || 0 || 0 || EN 1787 Žitarice, sjemenje, povrće i voće || 1 || 0 || 0 || EN 1784 Suho voće || 4 || 0 || 0 || EN 13708 Voće (svježe) || 2 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 Voće (tropsko) || 7 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 Češnjak || 13 || 0 || 0 || EN 1788 Gljive (svježe); Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Luk || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Krumpir || 2 || 0 || 0 || EN 1788 Sjemenke mahunarki || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Juhe || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Čaj || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Povrće (svježe) || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Ribe, rakovi, školjke i proizvodi od njih || Rakovi ili mekušci (zamrznuti) || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Rakovi, školjke, dagnje i druge akvatične životinje (uključujući proizvode od njih) || 5 || 0 || 0 || EN 1786 Ribe i riblji proizvodi || 15 || 0 || 0 || EN 1786 Kozice || 4 || 0 || 0 || EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 63 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Češnjak || 4 || 0 || 0 || EN 1788 Biljni čajevi / infuzije || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Začinsko bilje i začini (svježi) || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Ostalo || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Čaj || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 2 || 0 || 0 || EN 1788 Meso i mesni proizvodi || Meso || 9 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 Meso (osim peradi i divljači) || 5 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 Meso različitih ptica, klokana, zečeva) || 5 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 Meso peradi || 5 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1786 Mlijeko i mliječni proizvodi || Sir koji sadržava začine / začinsko bilje || 32 || 1 || 7* || EN 1788 Sir (svježi) || 4 || 0 || 0 || EN 1788 Sir (zreli) || 1 || 1 || 0 || EN 1788 Mlijeko i mliječni proizvodi || 3 || 0 || 0 || EN 1788 Ostalo || Bobičasto voće || 1 || 0 || 0 || EN 1787 Suho voće || 2 || 0 || 0 || EN 13708 Hrana za posebne prehrambene potrebe || 8 || 0 || 1** || EN 1788 EN 13751 Dodaci prehrani || 19 || 0 || 2*** || EN 1788 EN 13751 Voće (tropsko) || 2 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 Biljni čajevi / infuzije || 2 || 0 || 0 || EN 13751 Gljive (svježe); Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 10 || 0 || 0 || EN 1788 Ostalo || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Umaci i juhe (dehidrirani) || 19 || 0 || 0 || EN 1788 Juhe || 5 || 1 || 0 || EN 1788 Čaj || 23 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 1 || 0 || 0 || EN 1788 Ukupno: || 296 || 3 || 10 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 96 % || 1 % || 3 % || * pogrešno označeni ** ozračivanje nije dopušteno *** ostalo, pogrešno označeni 4.23. Portugal: broj uzoraka: 23 || || Broj uzoraka: 23 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 6 || 0 || 0 || EN 13751 Biljni čajevi / infuzije || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Ostalo || Dodaci prehrani || 12 || 1 || 3* || EN 13751 Ukupno: || 19 || 1 || 3 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 83 % || 4 % || 13 % || * ozračivanje nije dopušteno 4.24. Rumunjska: broj uzoraka: 208 || || Broj uzoraka: 208 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Voće (sušeno) || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Sjemenke || 13 || 0 || 0 || EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 3 || 0 || 0 || EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 133 || 4 || 3* || EN 1788 EN 13751 Biljni čajevi / infuzije || 22 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Čaj || 5 || 0 || 0 || EN 13751 Ostalo || Hrana za posebne prehrambene potrebe || 2 || 0 || 0 || EN 13751 Dodaci prehrani || 22 || 0 || 0 || EN 1788 EN 13751 Ukupno: || 201 || 4 || 3 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 97 % || 2 % || 1 % || * ozračeni u u objektima koji nemaju ovlaštenje EU-a 4.25. Slovenija: broj uzoraka: 28 || || Broj uzoraka: 28 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Bobičasto voće || 5 || 0 || 0 || EN 1787 EN 13751 Češnjak || 5 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 5 || 0 || 0 || EN 1787 EN 13751 Čaj || 5 || 0 || 0 || EN 13751 en 1787 Meso i mesni proizvodi || Pileći temeljac || 1 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 13751 Meso i mesni proizvodi || 2 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 13751 Meso peradi || 3 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 13751 Ostalo || Juha || 2 || 0 || 0 || EN 1788 EN 1786 EN 13751 Ukupno: || 28 || 0 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 100 % || 0 % || 0 % || 4.26. Slovačka: broj uzoraka: 21 || || Broj uzoraka: 21 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Začinsko bilje i začini || Ostalo || 4 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 Meso i mesni proizvodi || Ostalo || 1 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 Mlijeko i mliječni proizvodi || Sir (zreli) || 1 || 0 || 0 || EN 1784 Ostalo || Ostalo || 15 || 0 || 0 || EN 1784 EN 1788 Ukupno: || 21 || 0 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 100 % || 0 % || 0 % || 4.27. Finska: broj uzoraka: 272 || || Broj uzoraka: 272 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Bobičasto voće || 14 || 0 || 1* || EN 13751 Proizvodi od žitarica || 8 || 0 || 0 || EN 13751 Voće (sušeno) || 3 || 0 || 0 || EN 13751 Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 2 || 0 || 0 || EN 13751 Orašasti plodovi || 0 || 0 || 4* || EN 13751 Povrće i proizvodi od povrća (sušeni) || 30 || 0 || 0 || EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 111 || 1 || 2** || EN 13751 Biljni čajevi / infuzije || 7 || 0 || 0 || EN 13751 Čaj || 19 || 0 || 1* || EN 13751 Ostalo || Aminokiselinski pripravak || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Sastojak pića || 8 || 0 || 0 || EN 13751 Kakao-lom || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Prehrambeni aditiv || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Hrana za posebne prehrambene potrebe || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Dodaci prehrani || 33 || 5 || 4* || EN 13751 Gotova jela || 7 || 1 || 1* || EN 13751 Proteinski pripravci || 2 || 0 || 0 || EN 13751 Umaci i juhe (dehidrirani) || 4 || 0 || 0 || EN 13751 Ukupno: || 252 || 7 || 13 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 93 % || 3 % || 5 % || * pogrešno označeni, ozračeni u objektima koji nemaju ovlaštenje EU-a, ozračivanje nije dopušteno ** pogrešno označeni, ozračeni u objektima koji nema ovlaštenje EU-a. 4.28. Švedska Tijekom 2013. nisu se provodile kontrole proizvoda u fazi prodaje. 4.29. Ujedinjena Kraljevina: broj uzoraka: 176 || || Broj uzoraka: 176 || Kategorija hrane || Hrana analizirana u fazi prodaje || Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni || Upotrijebljena metoda CEN‑a Žitarice, sjemenke, povrće, voće i proizvodi od njih || Češnjak || 3 || 1 || 0 || EN 13751 Polugotovi rezanci || 34 || 8 || 4* || EN 1788 EN 13751 Chutney od manga || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Orašasti plodovi || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Krekeri od riže || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Začinsko bilje i začini || Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 84 || 6 || 0 || EN 1788 EN 13751 Pasta od curryja || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Biljni čajevi / infuzije || 1 || 1 || 0 || EN 13751 Začinsko bilje i začini (svježi) || 5 || 1 || 0 || EN 13751 Čaj || 2 || 0 || 0 || EN 13751 Ostalo || Kava || 1 || 0 || 0 || EN 13751 Dodaci prehrani || 11 || 4 || 1* || EN 1788 EN 13751 Umaci i juhe (dehidrirani) || 4 || 1 || 0 || EN 13751 Ukupno: || 149 || 22 || 5 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 85 % || 13 % || 3 % || * pogrešno označeni, ozračeni u objektima koji nemaju ovlaštenje EU-a, ozračivanje nije dopušteno 5. Sažetak Ovim izvješćem obuhvaća se razdoblje od 1. siječnja do 31. prosinca 2013. U njemu su iznesene informacije koje je Komisiji dostavilo 26 država članica. Malta i Hrvatska nisu dostavile podatke za 2013. Godine 2013. u 13 država članica djelovalo je 25 ovlaštenih objekata za ozračivanje u skladu s člankom 7. stavkom 2. Direktive 1999/2/EZ. U Španjolskoj je ovlašten jedan novi objekt. Ni jedan ovlašteni objekt nije zatvoren. U sedam objekata za ozračivanje tijekom 2013. nije ozračivana hrana. U državama članicama EU-a ukupno je 6876 tona proizvoda podvrgnuto ionizirajućem zračenju, a 84 % od toga ozračeno je uglavnom u trima državama članicama: Belgija (49,4 %), Nizozemska (24,4 %) i Španjolska (12,7 %). Dva proizvoda koja su se najviše ozračivala bili su žablji kraci (46,4 %) i sušeno aromatično bilje i začini (24,4 %). U odnosu na prethodnu godinu , 2012. (7972 tona), ukupna količina proizvoda koji su ozračeni u EU-u smanjena je za 14 %. Informacije o provedenim kontrolama proizvoda u fazi prodaje dostavilo je 26 država članica. Četiri države članice tijekom 2013. nisu provodile analitičke kontrole u okviru službenih kontrola i inspekcija. Tijekom 2013. 22 države članice analizirale su ukupno 5713 uzoraka. Iz triju država članica došlo je 66 % uzoraka (Njemačka 50,5 %, Italija 9,7 % i Nizozemska 6,3 %; podaci za 2012.: Njemačka 52,4 %, Nizozemska 7,2 % i Ujedinjena Kraljevina 6,2 %). Njemačka je i dalje vodeća u pogledu kontrole hrane u fazi prodaje. Ukupno 5511 uzoraka (96,5 %) bilo je sukladno s odredbama Direktive 1999/2/EZ, 130 uzoraka (2,3 %) bilo je nesukladno, a za 73 uzorka (1,5 %) podaci su bili nepotpuni. Dva glavna razloga nesukladnosti testiranih uzoraka bila su slična kao i prethodnih godina: pogrešno označivanje i zabranjeno ozračivanje; razlog nesukladnosti bilo je i ozračivanje u objektima koji nemaju ovlaštenje EU-a. Razlozi nesukladnosti istaknuti su u svakoj tablici u kojoj se iznose rezultati kontrola provedenih u državama članicama. 6. Ispravak Izvješća Komisije Europskom parlamentu i Vijeću o sastojcima hrane podvrgnutima ionizirajućem zračenju za godinu 2012. (COM(2014) 52 završna verzija) Ovim ispravkom odjeljak 4.10 Španjolska zamjenjuje se sljedećim: 4.10. Španjolska Hrana analizirana u fazi prodaje || Broj uzoraka: 141 || Upotrijebljena metoda CEN‑a Sukladni || Nepotpuni podaci || Nesukladni Aromatično bilje, začini i začinsko bilje (sušeni) || 77 || 1 || 0 || EN 1788; EN 13751; EN 1787 Ribe i riblji proizvodi || 30 || 0 || 0 || EN 1786 Biljni čajevi / infuzije || 8 || 0 || 0 || EN 13751 Meso i mesni proizvodi || 2 || 0 || 0 || EN1786 Gljive ili proizvodi od gljiva (sušeni) || 9 || 0 || 0 || EN 1788; EN 13751 Orašasti plodovi || 6 || 0 || 0 || EN1787 Povrće (sušeno) || 8 || 0 || 0 || EN13751; EN1787 Ukupno: || 140 || 1 || 0 || Ukupni udio u broju analiziranih uzoraka: || 99 % || 1 % || 0 % || [1] Direktiva 1999/2/EZ Europskog parlamenta i Vijeća od 22. veljače 1999. o usklađivanju zakonodavstava država članica o hrani i sastojcima hrane podvrgnutim ionizirajućem zračenju (SL L 66, 13.3.1999., str. 16.). [2] http://ec.europa.eu/food/food/biosafety/irradiation/index_en.htm [3] SL C 265, 1.9.2012., str. 3. [4] Direktiva 1999/3/EZ Europskog parlamenta i Vijeća od 22. veljače 1999. o utvrđivanju popisa Zajednice hrane i sastojaka hrane podvrgnutih ionizirajućem zračenju (SL L 66, 13.3.1999., str. 24.). [5] SL C 283, 24.11.2009., str. 5.