Rialacha Nós Imeachta na Comhdhála de na Coistí Parlaiminteacha um Ghnóthaí an Aontais de chuid Pharlaimintí an Aontais Eorpaigh

(2022/C 183 I/01)

BROLLACH

Tá na Rialacha Nós Imeachta seo ceaptha éascú agus feabhsú a dhéanamh ar obair na Comhdhála de na Coistí Parlaiminteacha um Ghnóthaí an Aontais de chuid Pharlaimintí an Aontais Eorpaigh (1), dá ngairtear COSAC anseo ina dhiaidh seo, arna bhunú an 16-17 Samhain 1989 i bPáras.

Féadfar na rialacha seo a chur i bhfeidhm ag cruinnithe de Choistí parlaiminteacha eile arna dtionól ag Parlaimint an Bhallstáit a shealbhaíonn Uachtaránacht na Comhairle, dá ngairtear an Pharlaimint Uachtaránachta anseo ina dhiaidh seo.

Tá sé de rún ag comhaltaí COSAC oibriú i gcomhréir leis na Treoirlínte um chomhar idirpharlaiminteach san Aontas Eorpach, amhail a ghlac Comhdháil Spéicéirí Pharlaimintí an Aontais Eorpaigh an 19-21 Meitheamh 2008 i Liospóin, agus i gcomhréir lena gcleachtas parlaiminteach féin (2).

Tagann na Rialacha Nós Imeachta seo, arna nglacadh ag an XLV COSAC an 29-31 Bealtaine 2011 i mBúdaipeist, in ionad na Rialacha Nós Imeachta a glacadh ag an XXXVIII COSAC an 14-16 Deireadh Fómhair 2007 in Estoril.

1. CÚRAIMÍ AGUS INNIÚLACHTAÍ DON COSAC

1.1. Cumasaíonn COSAC malartú rialta tuairimí, gan dochar a dhéanamh d’inniúlachtaí chomhlachtaí parlaiminteacha an Aontais Eorpaigh.

1.2. Le Conradh Liospóin, tugtar de chumhacht don COSAC aon rannchuidiú a mheasann sé is iomchuí a chur i láthair Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin, mar aon le malartú faisnéise agus dea-chleachtais idir na Parlaimintí náisiúnta agus Parlaimint na hEorpa, go fiú idir a gcoistí speisialta, a chur chun cinn. Féadfaidh sé comhdhálacha idirpharlaiminteacha a eagrú freisin ar théamaí sonracha, go háirithe chun ábhair a phlé a bhaineann leis an gcomhbheartas eachtrach agus slándála, lena n-áirítear an comhbheartas slándála agus cosanta.

1.3. Ní bheidh rannchuidithe ó COSAC ina gceangal ar na Parlaimintí náisiúnta ná ní dhéanfaidh siad réamhbhreith ar a seasaimh.

2. EAGRÚ CRUINNITHE

2.1. Cruinnithe iomlánacha

Tionólfar cruinniú iomlánach amháin den COSAC le linn gach Uachtaránachta agus cleachtais éagsúla parlamainteacha na mBallstát, tréimhsí toghcháin agus dátaí na laethanta saoire poiblí sna Ballstáit á gcur i gcuntas. Déanfar an dáta don chéad chruinniú eile a shocrú agus a fhógairt ag tráth nach déanaí ná an dáta don chruinniú roimhe sin.

2.2. Cruinnithe urghnácha

Déanfar cruinnithe urghnácha den COSAC a thionól má mheasann tromlach glan de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais de chuid na bParlaimintí náisiúnta agus d’ionadaithe Pharlaimint na hEorpa gur gá sin.

2.3. Cruinnithe na gCathaoirleach

Tionólfar cruinniú ullmhúcháin de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais agus d'ionadaí nó ionadaithe Pharlaimint na hEorpa roimh gach cruinniú iomlánach den COSAC, i gcomhaontú le Triúracht Uachtaránachta COSAC. Beirt Chomhaltaí dá Parlaimint a bheidh ar gach toscaireacht.

2.4. Cruinnithe urghnácha na gCathaoirleach

Déanfar cruinnithe urghnácha de Chathaoirligh na gCoistí do Ghnóthaí an Aontais agus d’ionadaithe Pharlaimint na hEorpa a thionól má mholann an Pharlaimint Uachtaránachta é tar éis di dul i gcomhairle leis an Triúracht Uachtaránachta, nó má mheasann tromlach glan de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais de chuid na bParlaimintí náisiúnta agus d'ionadaithe Pharlaimint na hEorpa gur gá sin.

2.5. Triúracht Uachtaránachta COSAC

Tá Triúracht Uachtaránachta COSAC comhdhéanta de thoscaireachtaí na bParlaimintí náisiúnta ón Uachtaránacht, ón Uachtaránacht roimhe sin agus ón Uachtaránacht a thiocfaidh ina dhiaidh sin agus de thoscaireacht ó Pharlaimint na hEorpa. Beirt Chomhaltaí dá Parlaimint a bheidh ar gach toscaireacht.

2.6. Meithleacha

Féadfaidh COSAC a chinneadh grúpa oibre a chur ar bun chun iniúchadh a dhéanamh ar shaincheist ar leith atá nasctha le gníomhaíochtaí an Aontais Eorpaigh. Déanfar an mheitheal sin a chur ar bun freisin má mheasann tromlach glan de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais de chuid na bParlaimintí náisiúnta agus d’ionadaithe Pharlaimint na hEorpa gur gá sin. Is é nó í Cathaoirleach an Choiste um Ghnóthaí an Aontais de chuid na Parlaiminte Uachtaránachta a ghníomhóidh mar Chathaoirleach ar an meitheal. Is í rúnaíocht na Parlaiminte Uachtaránachta a sholáthróidh an rúnaíocht don mheitheal agus beidh Rúnaíocht COSAC mar chabhair don rúnaíocht sin.

2.7. Doiciméid na gcruinnithe

Déanfar cláir oibre do na cruinnithe réamhráite go léir a chur amach chuig na Parlaimintí náisiúnta go léir agus chuig Parlaimint na hEorpa tráth nach déanaí ná coicís roimh na cruinnithe, agus déanfar miontuairiscí na gcruinnithe sin a chur amach chuig na Parlaimintí náisiúnta go léir agus chuig Parlaimint na hEorpa tráth nach déanaí ná coicís tar éis na gcruinnithe.

2.8. Ionad na gcruinnithe

Tionólfar na cruinnithe sa Bhallstát a shealbhaíonn an Uachtaránacht. Féadfar cruinnithe urghnácha, cruinnithe de na Cathaoirligh, cruinnithe de Thriúracht Uachtaránachta COSAC agus cruinnithe na meithleacha a thionól in áit eile.

2.9. Comhthionól

Is í an Pharlaimint Uachtaránachta a dhéanfaidh cruinnithe iomlánacha COSAC, cruinnithe de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais, cruinnithe urghnácha agus cruinnithe na meithleacha a chomhthionól.

2.10. Ullmhú na gcruinnithe

Féadfaidh na toscaireachtaí litreacha/doiciméid a bhaineann le míreanna ar an gclár oibre a sheoladh chuig rúnaíocht na Parlaiminte Uachtaránachta agus féadfaidh an Pharlaimint Uachtaránachta plédhoiciméid don chomhdháil a tharraingt suas chomh maith.

2.11. Pleanáil na gcruinnithe

Déanfaidh COSAC féilire forásach, fadtéarmach dá chuid cruinnithe a leagan síos.

3. COMHDHÉANAMH

3.1. Cruinnithe iomlánacha agus cruinnithe urghnácha

Is é a bheidh mar ionadaíocht ar gach Parlaimint náisiúnta ná uasmhéid de sheisear comhaltaí dá Choiste/Choistí um Ghnóthaí an Aontais. Is é a bheidh mar ionadaíocht ar Pharlaimint na hEorpa ná seisear dá cuid Feisirí. Déanfaidh gach Parlaimint comhdhéanamh a toscaireachta féin a chinneadh.

3.2. Breathnóirí ó Pharlaimintí na dtíortha is iarrthóirí

Tabharfar cuireadh do thriúr comhaltaí Parlaiminte ó gach tír is iarrthóir a bheith mar bhreathnóirí ag cruinnithe iomlánacha agus urghnácha COSAC. Tabharfar cuireadh do bheirt chomhaltaí Parlaiminte ó gach tír is iarrthóir a bheith mar bhreathnóirí ag cruinnithe de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais.

3.3. Breathnóirí eile, speisialtóirí agus aíonna speisialta

Tabharfaidh an Uachtaránacht cuireadh do bhreathnóirí ó Ardrúnaíocht na Comhairle agus ón gCoimisiún, agus féadfaidh sí cuireadh a thabhairt do bhreathnóirí ó ambasáidí Bhallstáit an Aontais Eorpaigh agus, tar éis dul i gcomhairle leis an Triúracht Uachtaránachta, ó Pharlaimintí náisiúnta eile, chomh maith le cuireadh a thabhairt do speisialtóirí agus aíonna speisialta.

3.4. Rochtain phoiblí ar chruinnithe

Beidh rochtain phoiblí ar Chruinnithe COSAC, mura rud é go gcinntear a mhalairt.

4. AINMNÍOCHT NA gCRUINNITHE

4.1. Is é a thabharfar d’ainm ar chruinnithe iomlánacha agus urghnácha ná ‘Comhdháil de na Coistí Parlaiminteacha um Ghnóthaí an Aontais de chuid Pharlaimintí an Aontais Eorpaigh — COSAC’, lena mbeidh uimhir Rómhánach i seicheamh roimh an ainm sin agus dáta agus ionad an chruinnithe ina dhiaidh.

5. CLÁR OIBRE

5.1. Roimh an gcruinniú iomlánach deiridh gach bliain, cuirfidh na toscaireachtaí in iúl cad iad na hábhair a molann siadsan déileáil leo an bhliain dár gcionn. Déanfar an cheist sin a phlé ag deireadh an chruinnithe. Ag tús gach uachtaránachta, déanfaidh an Triúracht Uachtaránachta, agus aird chuí á tabhairt acu ar fhorálacha Airteagal 10 den Phrótacal maidir le Ról na bParlaimintí Náisiúnta san Aontas Eorpach atá i gceangal le Conradh Liospóin, ábhar amháin nó níos mó as clár oibre na Comhairle, Pharlaimint na hEorpa agus an Choimisiúin, nó as na moltaí a rinne comhaltaí COSAC le linn an chruinnithe thuasluaite, a mholadh.

5.2. Tiocfaidh an príomhghnó ar gach dréacht-chlár oibre as ról COSAC mar chomhlacht chun faisnéis agus dea-chleachtais a mhalartú idir Parlaimintí an Aontais Eorpaigh, go háirithe maidir le gnéithe praiticiúla den ghrinnscrúdú parlaiminteach.

5.3. Déanfaidh Cathaoirleach an Choiste um Ghnóthaí an Aontais de chuid na Parlaiminte Uachtaránachta dréacht-chlár oibre a tharraingt suas, tar éis dó nó di dul i gcomhairle le Cathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais agus le hionadaí/hionadaithe Pharlaimint na hEorpa. Féadfaidh na toscaireachtaí a mholadh don Pharlaimint Uachtaránachta mír ar leith a chur ar an dréacht-chlár oibre nó mír ar leith a bhaint den dréacht-chlár oibre sin.

5.4. Is é an cruinniú féin a chinnfidh a chlár oibre críochnaitheach.

6. TEANGACHA

6.1. Tá de fhreagracht ar gach toscaireacht aon doiciméad a thíolacann sí a aistriú go Béarla agus/nó go Fraincis.

6.2. Gheobhaidh na Parlaimintí rannpháirteacha doiciméid na comhdhála i mBéarla agus/nó i bhFraincis. Is ar gach Parlaimint atá an fhreagracht maidir le haistriúchán go dtína teanga oifigiúil nó a teangacha oifigiúla féin.

6.3. Cuirtear ateangaireacht chomhuaineach go teangacha oifigiúla an Aontais Eorpaigh ar fáil i rith na gcruinnithe iomlánacha.

6.4. Déanfar rannchuidithe COSAC a tharraingt suas i scríbhinn bhunaidh amháin i mBéarla agus i bhFraincis, agus comhúdarás ag gach aon téacs díobh sin.

7. RANNCHUIDITHE COSAC

7.1. Féadfaidh COSAC rannchuidithe a chur i láthair Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin de bhun an Phrótacail maidir le Ról na bParlaimintí Náisiúnta san Aontas Eorpach atá i gceangal le Conradh Liospóin.

7.2. Féadfaidh gach toscaireacht a mholadh go ndéanfaidh COSAC rannchuidiú a ghlacadh. Déanfar dréacht-rannchuidiú a tharraingt suas má mholann an Pharlaimint Uachtaránachta, tar éis di dul i gcomhairle leis an Triúracht Uachtaránachta, é sin a dhéanamh nó má mheasann tromlach glan de Chathaoirligh na gCoistí um Ghnóthaí an Aontais de chuid na bParlaimintí náisiúnta agus d’ionadaithe Pharlaimint na hEorpa gur gá sin, nó má chinntear i gcruinniú COSAC é sin a dhéanamh.

7.3. Déanfar dréacht den rannchuidiú a chur chuig na toscaireachtaí luath go leor roimh an gcruinniú COSAC ábhartha chun tréimhse réasúnach a thabhairt dóibh lena ghrinnscrúdú agus chun trácht air.

7.4. Déanfar an dréacht críochnaitheach de rannchuidiú a ullmhú ag cruinniú ullmhúcháin na gCathaoirleach le linn an chruinnithe ábhartha COSAC. Cuimseofar ann na barúlacha agus na tráchtanna a rinne na toscaireachtaí go léir, lena n-áirítear aon dearbhuithe féideartha maidir leis an vóta.

7.5. Féachfaidh COSAC leis, go ginearálta, rannchuidithe a ghlacadh le comhthoil fhorleathan. Murar indéanta sin, déanfar rannchuidithe a ghlacadh le tromlach cáilithe de 3/4 ar a laghad de na vótaí a caitheadh. Ní foláir gurb ionann, ag an am céanna, an tromlach 3/4 de na vótaí a caitheadh agus ar a laghad leath de na vótaí go léir.

7.6. Beidh dhá vóta ag gach toscaireacht.

7.7. Tar éis a ghlactha, foilseofar an rannchuidiú in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh i dteangacha oifigiúla an Aontais Eorpaigh.

7.8. Tar éis a ghlactha, seolfaidh an Pharlaimint Uachtaránachta an rannchuidiú chuig Uachtaráin Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin, á iarraidh orthu freagairt don rannchuidiú.

8. RÓL NA PARLAIMINTE UACHTARÁNACHTA

8.1. Is é Coiste um Ghnóthaí an Aontais de chuid na Parlaiminte Uachtaránachta a shealbhóidh Uachtaránacht COSAC i rith na hUachtaránachta sin.

8.2. Déanfaidh rúnaíocht na Parlaiminte Uachtaránachta na doiciméid do na cruinnithe a ullmhú. Beidh Rúnaíocht COSAC mar chabhair don rúnaíocht sin.

8.3. Beidh na cruinnithe faoi chathaoirleacht Chathaoirleach/Chathaoirligh an Choiste Pharlaimintigh um Ghnóthaí an Aontais de chuid na Parlaiminte Uachtaránachta.

8.4. Déanfaidh Cathaoirleach an Choiste um Ghnóthaí an Aontais de chuid na Parlaiminte Uachtaránachta tráthchlár do na cruinnithe a mholadh mar aon le fad na n-óráidí, a mhairfidh ceithre nóiméad, mura gcinnfidh an cruinniú a mhalairt.

8.5. Déanfaidh rúnaíocht na Parlaiminte Uachtaránachta miontuairiscí gonta den chruinniú a tharraingt suas, bunaithe ar an dréacht a chuirfidh Rúnaíocht COSAC ar fáil.

8.6. Tabharfaidh Cathaoirleach an Choiste um Ghnóthaí an Aontais de chuid na Parlaiminte Uachtaránachta conclúidí na díospóireachta ar aird, amhail a bheidh tarraingthe suas ag an Triúracht Uachtaránachta.

8.7. Is í rúnaíocht na Parlaiminte Uachtaránachta a sholáthróidh an rúnaíocht i gcomhair gníomhaíochtaí COSAC le linn a téarma. Cuirfidh Rúnaíocht COSAC cúnamh ar fáil.

9. RÚNAÍOCHT COSAC

9.1. Beidh Rúnaíocht COSAC comhdhéanta d’oifigigh ó Pharlaimintí na Triúrachta Uachtaránachta mar aon le Buanchomhalta a bheidh mar thaca don Rúnaíocht ina cuid gníomhaíochtaí.

9.2. Is iad gach ceann de na Parlaimintí ábhartha a dhéanfaidh na hoifigigh ó Pharlaimintí na Triúrachta Uachtaránachta a cheapadh ar feadh tréimhse neamh-inathnuaite de 18 mí.

9.3. Is iad Cathaoirligh COSAC, ar mholadh ón Triúracht Uachtaránachta, a dhéanfaidh an Buanchomhalta a cheapadh. Is oifigeach de Pharlaimint Náisiúnta a bheidh sa bhuanchomhalta sin agus beidh sé nó sí in oifig ar feadh dhá bhliain agus féadfar an ceapachán a athnuachan an t-aon uair amháin.

9.4. Beidh Rúnaíocht COSAC mar chabhair don Pharlaimint Uachtaránachta ina cuid cúraimí go léir. Déanfaidh comhaltaí Rúnaíocht COSAC a gcuid dualgas go léir faoi fhreagracht pholaitiúil Uachtaránacht COSAC agus na Triúrachta Uachtaránachta nó de réir na gcinntí a ghlacfar ag cruinnithe COSAC. Déanfaidh an Buanchomhalta comhordú ar ghníomhaíochtaí Rúnaíocht COSAC faoi stiúir na Parlaiminte Uachtaránachta.

9.5. Maidir leis an gcostas a ghabhann le Buanchomhalta na Rúnaíochta a ligean ar iasacht chun na Bruiséile agus maidir le costais theicniúla riachtanacha eile na Rúnaíochtaí, is iad na Parlaimintí ar mian leo rannchuidiú ann a sheasfaidh na costais sin. Beidh an méid agus na téarmaí íocaíochta don chaiteachas cómhaoinithe sainithe i gcomhaontú i measc na bParlaimintí rannpháirteacha.

10. CONCLÚIDÍ AGUS RÁITIS COSAC

10.1. Má chinneann COSAC conclúidí a ghlacadh nó ráiteas a eisiúint, déanfaidh an Triúracht Uachtaránachta dréacht a tharraingt suas.

10.2. Déanfar an dréacht de na conclúidí a chur chuig na toscaireachtaí luath go leor roimh an gcruinniú COSAC ábhartha chun tréimhse réasúnach a thabhairt dóibh lena ghrinnscrúdú agus chun trácht air.

10.3. Déanfaidh rúnaíocht na Parlaiminte Uachtaránachta conclúidí agus/nó ráitis a sheoladh chuig na Parlaimintí náisiúnta, chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle agus chuig an gCoimisiún.

11. ATHBHREITHNIÚ AR NA RIALACHA NÓS IMEACHTA

11.1. Féadfaidh toscaireachtaí COSAC tograí maidir le hathbhreithniú ar na Rialacha Nós Imeachta a thíolacadh. Déanfar na tograí sin a thíolacadh i scríbhinn chuig Parlaimintí uile an Aontais Eorpaigh mí amháin ar a laghad roimh chruinnithe COSAC.

11.2. Ba cheart tograí maidir le hathbhreithniú ar na Rialacha Nós Imeachta a chur ar chlár oibre an chéad chruinnithe COSAC a bheidh ann tar éis an togra a thabhairt ar aird.

11.3. Chun go nglacfar le togra, beidh gá le haontoilíocht idir na toscaireachtaí a bheidh i láthair ag an gcruinniú. Ní chuirfidh staonadh ó vótáil ag na toscaireachtaí cosc ar an togra a ghlacadh.

11.4. Dhá thrian de na toscaireachtaí, ar a laghad, is ea an córam.

11.5. Beidh vóta amháin ag gach toscaireacht.

12. TEACHT I BHFEIDHM

12.1. Tá na Rialacha Nós Imeachta seo tarraingthe suas i scríbhinn bhunaidh amháin i mBéarla agus i bhFraincis, agus comhúdarás ag gach aon téacs díobh sin, agus déanfar iad a fhoilsiú i dteangacha oifigiúla an Aontais Eorpaigh. Tiocfaidh siad i bhfeidhm dáta a bhfoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh .

(1) Tagraíonn an téarma ‘Parlaimintí an Aontais Eorpaigh’ do Pharlaimintí náisiúnta Bhallstáit an Aontais Eorpaigh (dá ngairtear 'na Parlaimintí náisiúnta' anseo ina dhiaidh seo) mar aon le Parlaimint na hEorpa.

(2) Mar atá ráite sa Phrótacal maidir le Ról na bParlaimintí Náisiúnta san Aontas Eorpach, is ceist a bhaineann le heagrúchán agus le cleachtas bunreachtúil gach Ballstáit é an dóigh a ndéanann na Parlaimintí náisiúnta grinnscrúdú ar a rialtas féin i ndáil le gníomhaíochtaí an Aontais.