an seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais i gCoiste um Rialú Stáit ar Chalafoirt Mheabhrán Comhthuisceana Pháras um Rialú Stáit ar Chalafoirt maidir le ballraíocht Chónaidhm na Rúise san eagraíocht

MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.Comhthéacs an togra

Leagtar amach córas an Aontais maidir le Rialú Stáit ar Chalafoirt i dTreoir 2009/16/CE (arna leasú). Tá Rialú Stáit ar Chalafoirt san Aontas bunaithe ar struchtúr Mheabhrán Comhthuisceana Pháras maidir le Rialú Stáit ar Chalafoirt atá ann ó 1982 i leith. Cuimsíonn Treoir 2009/16/CE (an leagan leasaithe) nósanna imeachta agus uirlisí Mheabhrán Comhthuisceana Pháras. Tá Ballstáit mhuirí uile an Aontais chomh maith le Ceanada, an Íoslainn an Iorua, Cónaidhm na Rúise agus an Ríocht Aontaithe rannpháirteach i Meabhrán Comhthuisceana Pháras. Níl an tAontas Eorpach ina chomhalta de Mheabhrán Comhthuisceana Pháras.

Chun go mbeidh feidhm san Aontas ag Rialú Stáit ar Chalafoirt ba cheart méid áirithe cinntí a ghlacadh gach bliain i gcomhthéacs Mheabhrán Comhthuisceana Pháras. Glactar na cinntí sin de chomhthoil ag an gCoiste bliantúil um Rialú Stáit ar Chalafoirt (PSCC) a thagann le chéile gach bliain i mí na Bealtaine. De bhua Threoir 2009/16/CE beidh na cinntí arna ndéanamh ag comhlacht inniúil iomchuí Mheabhrán Comhthuisceana Pháras ceangailteach ar Bhallstáit an Aontais.

De bhun Airteagal 218(9) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, maidir leis an seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais in eagraíochtaí idirnáisiúnta amhail Meabhrán Comhthuisceana Pháras, i gcás ina n‑iarrfar ar na heagraíochtaí sin gníomhartha a ghlacadh a mbeidh éifeachtaí dlíthiúla leo, ní mór an seasamh sin a ghlacadh le Cinneadh ón gComhairle, ar thogra ón gCoimisiún.

Tar éis ionradh Chónaidhm na Rúise ar an Úcráin, an 14 Márta 2022, fuair Rúnaíocht Mheabhrán Comhthuisceana Pháras litir ó Aire Bonneagair na hÚcráine, an tUasal Oleksandr Kubrakov. Sa litir, iarrtar ar Mheabhrán Comhthuisceana Pháras (i) gan longa a bhfuil bratach na hÚcráine ar foluain acu a choinneáil go míchuí i ndiaidh cigireachtaí maidir le rialú Stáit ar chalafoirt, (ii) Cónaidhm na Rúise a eisiamh ó Mheabhrán Comhthuisceana Pháras agus (iii) gan deimhnithe arna n‑eisiúint thar ceann Údarás Muirí Chónaidhm na Rúise a aithint.

Maidir leis an gcéad iarraidh gan soithí na hÚcráine a choinneáil go míchuí, an 2 Márta 2022 d’eisigh Meabhrán Comhthuisceana Pháras PSCircular 101 (Treoir maidir le hAisdúichiú Maraithe mar gheall ar an staid san Úcráin) ina dtugtar aghaidh ar an ábhar sin. Cuireann PSCircular 101 na húdaráis comhaltaí ar an eolas go bhfuil gá le solúbthacht a chur i bhfeidhm agus cúrsaí mar atá siad i láthair na huaire, lena n‑áirítear maidir le haisdúichiú maraithe, an Coinbhinsiún Oibreachais Mhuirí 2006, deimhnithe arna n‑eisiúint faoin gCoinbhinsiún Idirnáisiúnta maidir le Caighdeáin Oiliúna, Deimhniúcháin agus Faire do Mharaithe, 1978 agus teastais leighis. Is féidir le Meabhrán Comhthuisceana Pháras tuilleadh coigeartuithe a dhéanamh ar PSCircular 101, i gcás ina bhfágfaidh forbairtí gur gá é sin a dhéanamh.

I ndáil leis an iarraidh maidir le ballraíocht Chónaidhm na Rúise i Meabhrán Comhthuisceana Pháras, ba cheart a thabhairt faoi deara go ndearnadh Cónaidhm na Rúise a eisiamh ó rochtain ar uirlis spriocdhírithe agus bunachar sonraí cigireachta THETIS PSC agus óna n‑úsáid, dá bhforáiltear faoi Airteagal 24 de Threoir 2009/16/CE. Ciallaíonn sé sin go bhfuil srian mór ar rannpháirtíocht Chónaidhm na Rúise in obair Mheabhrán Comhthuisceana Pháras cheana féin agus, mura bhfuil rochtain aici ar an mbunachar sin, nach féidir le Cónaidhm na Rúise a cuid oibleagáidí faoi Mheabhrán Comhthuisceana Pháras a chomhlíonadh go héifeachtach ná cur le hobair an Mheabhráin Tuisceana.

Cé go bhfuil comhdhearcadh ann i measc Bhallstáit an Aontais gur cheart gníomhú in aghaidh Chónaidhm na Rúise, níl aon nós imeachta ná sásra sa Mheabhrán ná in aon cheann de na treoracha beartais chun comhaltaí a bhaint de Mheabhrán Comhthuisceana Pháras. Seachas Cónaidhm na Rúise a eisiamh, na comhaltaí sin a léirigh tuairim, chuir siad in iúl gurbh fhearr leo ballraíocht Chónaidhm na Rúise a chur ar fionraí go dtí go bhfógrófar a mhalairt. Cé go mbeadh an éifeacht dhlíthiúil láithreach cosúil le héifeacht an eisiaimh, níl sé sin chomh buan céanna. Dá gcuirfí ballraíocht Chónaidhm na Rúise ar fionraí, d’fhéadfaí tuilleadh machnaimh a dhéanamh ar an ngá atá ann í a eisiamh go hiomlán ó Mheabhrán Comhthuisceana Pháras agus d’fhéadfaí é a fhreaschur má thagann athrú ar na cúinsí. Níl aon fhoráil sa Mheabhrán, áfach, maidir le ballraíocht a chur ar fionraí ach oiread.

Tá sé molta ag cathaoirleach Mheabhrán Comhthuisceana Pháras nós imeachta i scríbhinn a chur i gcrích chun cinneadh a dhéanamh maidir le ballraíocht Chónaidhm na Rúise a chur ar fionraí roimh an gcruinniú bliantúil den Choiste um Rialú Stáit ar Chalafoirt (PSCC55) a bheidh ar siúl ón 16-20 Bealtaine 2022. Is amhlaidh atá ionas nach mbainfidh an cheist íogair seo aird de chruinniú PSCC55.

2.An seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais

I bhfianaise a thromchúisí atá an staid, is iomchuí an méid seo a leanas a dhéanamh: (i) aontú leis an gcur chuige a leagtar amach i mír 5 de dhoiciméad PSCC55/11.1 gan longa a bhfuil bratach na hÚcráine ar foluain acu a choinneáil go míchuí i ndiaidh cigireachtaí maidir le rialú Stáit ar chalafoirt, (ii) ballraíocht Chónaidhm na Rúise i Meabhrán Comhthuisceana Pháras a chur ar fionraí mar fhreagairt ar ionradh gan chúis gan údar na Rúise ar an Úcráin i gcomhréir le hAirteagal 62(3) de Choinbhinsiún Vín maidir le Dlí na gConarthaí (iii) aontú leis an gcur chuige a leagtar amach i mír 7 de dhoiciméad PSCC55/11.1 maidir le dí‑aithint deimhnithe reachtúla a d’eisigh Cónaidhm na Rúise.

Is togra é an téacs atá i gceangal leis seo maidir le seasamh an Aontais faoi Airteagal 218(9) CFAE, ar togra é nach mór don Chomhairle a ghlacadh ina dhiaidh sin. Is é is aidhm dó sin teacht ar chomhaontú maidir le gníomh a leagtar amach i ndoiciméad Mheabhrán Comhthuisceana Pháras PSCC55/11.1. Tá sainiúlachtaí sheasamh an Aontais i gceangal leis an dréachtchinneadh ón gComhairle mar an Iarscríbhinn.

Tugtar, le Treoir 2009/16/CE, nósanna imeachta, uirlisí agus gníomhaíochtaí Mheabhrán Comhthuisceana Pháras, go héifeachtach, faoi raon feidhme dhlí an Aontais. Dá bhrí sin, tagann Meabhrán Comhthuisceana Pháras faoi inniúlacht sheachtrach eisiach an Aontais de bhua an choir dheireanaigh d’Airteagal 3(2) CFAE.

3.Bunús dlí

Tá an Cinneadh seo a leanas bunaithe ar an gConradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 100(2), i gcomhar le hAirteagal 218(9) lena bhforáiltear go nglacfaidh an Chomhairle, ar thogra ón gCoimisiún, cinneadh lena mbunófar na seasaimh a ghlacfar thar ceann an Aontais i gcomhlacht arna chur ar bun le comhaontú nuair a iarrtar ar an gcomhlacht sin gníomhartha a ghlacadh a bhfuil éifeachtaí dlíthiúla leo. Beidh feidhm aige sin maidir leis an seasamh a ghlacfaidh na Ballstáit, ag gníomhú dóibh go comhpháirteach chun leas an Aontais, i gcomhthéacs Mheabhrán Comhthuisceana Pháras.

Is í Treoir 2009/16/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Aibreán 2009 maidir le rialú Stáit ar chalafoirt (arna leasú) an bunús dlí lena mbunaítear na prionsabail nach mór do na Ballstáit cloí leo laistigh de PSCC Mheabhrán Comhthuisceana Pháras.

Is gníomhartha a bhfuil éifeachtaí dlíthiúla leo iad na gníomhartha atá le glacadh i gcomhthéacs Mheabhrán Comhthuisceana Pháras. Tá éifeachtaí dlíthiúla ag na gníomhartha atá beartaithe toisc gur féidir leo tionchar cinntitheach a imirt ar ábhar reachtaíocht an Aontais, eadhon Treoir 2009/16/CE. Is amhlaidh atá toisc go dtugtar, le Treoir 2009/16/CE, nósanna imeachta, uirlisí agus obair Mheabhrán Comhthuisceana Pháras, go héifeachtach, faoi raon feidhme dhlí an Aontais. Thairis sin, is gníomh de chineál eagrúcháin é ballraíocht Chónaidhm na Rúise i Meabhrán Comhthuisceana Pháras a chur ar fionraí, rud a imríonn tionchar ar an gcaoi a ndéantar cinntí laistigh de Mheabhrán Comhthuisceana Pháras.

Leis na gníomhartha atá beartaithe, ní dhéantar creat institiúideach an Chomhaontaithe a fhorlíonadh ná a leasú. Dá bhrí sin, is é Airteagal 218(9) CFAE bunús dlí an nós imeachta don chinneadh atá beartaithe.