MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

Forais agus cuspóirí an togra

Bunaíodh Coiste Maoirseachta na hOifige Eorpaí Frith-Chalaoise faoi Rialachán Uimh. 1073/99 an 25 Bealtaine 1999 maidir le himscrúduithe arna ndéanamh ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF). Tá sé sonraithe in Airteagal 15(1) de Rialachán nua OLAF 883/2013 an 11 Meán Fómhair 2013 gurb iad na cúraimí is ceart dó a dhéanamh "faireachán rialta ar an Oifig agus a feidhm imscrúdaitheach á cur chun feidhme aici, chun go ndéanfar neamhspleáchas na hOifige a atreisiú agus na hinniúlachtaí a bronnadh uirthi leis an Rialachán seo á bhfeidhmiú aici" agus, go háirithe, "faireachán ar na forbairtí a bhaineann le feidhmiú na ráthaíochtaí nós imeachta agus fad na nimscrúduithe i bhfianaise na faisnéise a chuirfidh an tArdStiúrthóir ar fáil..". San obair a dhéanann an Coiste Maoirseachta, tá rúnaíocht de chúnamh aige. Faoi láthair, is é OLAF a sholáthraíonn an rúnaíocht sin, i gcomhréir le hAirteagal 15(8) de Rialachán OLAF ina sonraítear gurb í "an Oifig a sholáthróidh rúnaíocht an Choiste, i ndlúthchomhar leis an gCoiste Maoirseachta". In Airteagal 18 den Rialachán cuirtear na leithreasuithe buiséadacha don Choiste Maoirseachta agus dá rúnaíocht laistigh de líne buiséid na hOifige agus déantar foráil go gcuimsíonn plean bunaíochta na hOifige plean bunaíochta an Choiste Maoirseachta agus a rúnaíocht. Le tamall beag anuas, áfach, cuireadh in iúl go raibh imní áirithe ann maidir le coinbhleachtaí leasa féideartha agus iarradh go ndéanfaí an neamhspleáchas dlíthiúil a neartú i ndáil le bainistiú bhuiséad agus rúnaíocht an Choiste. Dá bhrí sin, sna Tuarascálacha Bliantúla ar Ghníomhaíocht in 2013 agus in 2014, leag an Coiste Maoirseachta béim ar a thábhachtaí atá a fheidhmiú neamhspleách éifeachtach, feidhmiú a éilíonn rúnaíocht neamhspleách a mbeidh a dóthain foirne aici. Leag an Coiste béim air go bhféadfadh sé tarlú go mbeadh coinbhleachtaí leasa ann agus cumhachtaí an Údaráis Ceapacháin, cinntí maidir le harduithe céime agus aistrithe san áireamh, á bhfeidhmiú ag ArdStiúrthóir OLAF. D'iarr sé go ndéanfaí a bhuiséad agus buiséad a rúnaíochta a shonrú i líne ar leithligh de bhuiséad OLAF. D'iarr Parlaimint na hEorpa cúpla uair ar an gCoimisiún bearta a dhéanamh chun feidhmiú neamhspleách rúnaíocht Choiste Maoirseachta OLAF a threisiú, mar shampla sa tuarascáil ar an nós imeachta um urscaoileadh le haghaidh 2013 nó ina rún maidir tuarascáil bhliantúil 2014 Choiste Maoirseachta OLAF.

Chuathas i ngleic leis an gceist seo sa mhalartú tuairimí leis na hinstitiúidí a bunaíodh faoi Airteagal 16 de Rialachán OLAF. Le linn an mhalartaithe tuairimí a eagraíodh an 28 Meán Fómhair 2015, leag ionadaithe ó Pharlaimint na hEorpa béim arís ar an ngá le feidhmiú neamhspleách rúnaíocht an Choiste Maoirseachta a neartú.

An 18 Nollaig 2015, ghlac an Coimisiún leasú ar Chinneadh 1999/352 uaidh chun freagracht as cur chun feidhme na leithreasuithe buiséadacha le haghaidh na gComhaltaí a aistriú ó ArtStiúrthóir OLAF chuig an gCoimisiún. Ina dhiaidh sin, rinne an Coimisiún an fhreagracht sin a tharmligean go Stiúrthóir a Oifige Íocaíochtaí (PMO). Bhí feidhm leis an gcinneadh sin ón 1 Eanáir 2016. Ba é ba chuspóir leis an gcinneadh sin nach mbeadh an dealramh air go bhféadfadh sé nach mbeadh Comhaltaí an Choiste Maoirseachta in ann a sainchúram a chomhlíonadh go cuí. Níorbh fhéidir leis an gcinneadh sin, áfach, rúnaíocht agus buiséad an Choiste a scaradh ina niomláine ón Oifig ó thaobh dlí de. Chun bainistiú rúnaíocht an Choiste a scaradh ó bhainistiú na hOifige agus chun a sheachaint go mbeadh aon dealramh ann go bhféadfadh OLAF lagú a dhéanamh ar fheidhmiú na tacaíochta a thugtar do Chomhaltaí an Choiste, tá sé riachtanach Rialachán Uimh. 883/2013 a mhodhnú chun foráil a dhéanamh go soláthróidh an Coimisiún rúnaíocht an Choiste Maoirseachta go díreach. Ní dhéanfaidh an modhnú seo difear do neamhspleáchas ná d'fheidhmiú oibríochtúil an Choiste Maoirseachta agus a rúnaíochta, óir ní thiocfaidh aon athrú ar a gcearta ná ar a noibleagáidí. Go háirithe, leanfaidh Oifigeach Cosanta Sonraí OLAF de phróiseáil sonraí na rúnaíochta a chumhdach agus leanfaidh foireann na rúnaíochta de bheidh faoi réir na rialacha rúndachta céanna. Tá foráil in Airteagal 19 de Rialachán Uimh. 883/2013 go gcuirfidh an Coimisiún tuarascáil meastóireachta ar chur i bhfeidhm an Rialacháin faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle faoin 2 Deireadh Fómhair 2017, tuarascáil ina shonrófar freisin an gá an Rialachán a leasú nó nach gá. I ngeall ar a thábhachtaí atá deafheidhmiú an Choiste Maoirseachta, agus ar an ngá go seachnófaí go mbeadh an dealramh air go bhféadfadh a chreat institiúideach lagú a dhéanamh ar an bhfeidhmiú sin, is den tábhacht an Rialachán a chur in oiriúint i dtaca leis an bpointe sin – agus an pointe sin amháin – a luaithe agus is féidir, agus, in aon chás, sula ndéanfar meastóireacht fhoriomlán ar an Rialachán. A luaithe a mbeidh an Rialachán leasaithe tagtha i bhfeidhm, beidh gá leasú teicniúil eile a dhéanamh ar Chinneadh OLAF lena thabhairt i gcomhréir go foirmiúil leis an gcreat nua dlí.

Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá ann cheana féin sa réimse beartais seo

Leasófar leis an Rialachán atá beartaithe Rialachán Uimh. 883/2013 lena ndéantar foráil cheana féin maidir le neamhspleáchas Choiste Maoirseachta OLAF. Ráthaíonn mír 2, mír 3 agus mír 7 d'Airteagal 15, go háirithe, neamhspleáchas an Choiste trí fhoráil a dhéanamh maidir le nós imeachta speisialta idirinstitiúideach ceapacháin agus maidir le coinníollacha sonracha i dtaca le sainchúraimí na gcomhaltaí a chomhlíonadh. Rinneadh an creat sin a shainiú tuilleadh i gCinneadh C(2015)2418 ón gCoimisiún trí bhainistiú leithreasuithe buiséadacha don Choiste Maoirseachta a aistriú ó OLAF chuig an gCoimisiún (PMO).

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

Bunús dlí

Tá an togra bunaithe ar Airteagal 325 CFAE maidir le calaois a chomhrac, atá ina bhunús dlí freisin do Rialachán Uimh. 883/2013.

Coimhdeacht agus comhréireacht

Ní bheidh aon tionchar ag an togra seo ar chumhachtaí ná ar fhreagrachtaí na mBallstát i dtaca le calaois, a dhéanfadh difear do leasanna airgeadais an Aontais Eorpaigh, a chomhrac. Ní bhaineann sé ach le bainistiú Choiste Maoirseachta OLAF, lena bhfuil rialacha ina leith leagtha síos i Rialachán ón Aontas Eorpach faoi láthair. Ina theannta sin, tá an ghníomhaíocht thuasluaite teoranta go daingean don mhéid is gá leis na cuspóirí atá beartaithe a bhaint amach, rud a chomhlíonann prionsabal na comhréireachta.