MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

Bunaíodh an tSaoráid um Shíocháin san Afraic (AFP) in 2003 faoi chuimsiú Chomhaontú Cotonou le haghaidh thréimhse feidhme Chomhaontú Cotonou agus déantar é a chistiú as an gCiste Eorpach Forbraíochta (CEF), ciste atá lasmuigh de bhuiséad ginearálta an Aontais. Tá APF anois ar cheann de na príomhionstraimí chun an comhar idir an Afraic agus an tAontas Eorpach i dtaca leis an tsíocháin agus leis an tslándáil a chur chun feidhme.

Faoin 11ú CEF, an ciste atá ann faoi láthair, leithdháileadh, i dtús báire, méid EUR 750 milliún ar APF le haghaidh na tréimhse 2014-2020. An méid sin, méid a bunaíodh ar na gealltanais APF faoin 10ú CEF, níor cuireadh san áireamh ann an méadú géar a tháinig ar mhéid airgeadais APF tar éis 2012, méadú a lean go 2015, nuair a theorannaigh an Coimisiún, go 80 % de ráta NA an ama sin, an maoiniú aige ar Oibríochtaí Tacaíochta Síochána (OTSanna) i dtaca le stipinní a íoctar le trúpaí agus le póilíní atá ar imscaradh faoi chuimsiú OTSanna atá faoi stiúir Afracach. An uasteorainn sin a tugadh isteach, tháinig cobhsú dá bharr ar chaiteachas APF, ach níor tháinig aon ísliú ar an gcaiteachas sin, arae an tsábháil a rinneadh trí thabhairt isteach na huasteorann ar ranníocaíochtaí APF i leith na stipinní, rinneadh í a fhritháireamh le méadú ar an líon iomlán OTSanna a bhíothas a chistiú. I dtaca leis an méadú ar éileamh, tharla sé go háirithe de bharr gur leanadh den chistiú ar oibríochtaí a bhí ann cheana (Misean an Aontais Afracaigh sa tSomáil), agus freisin de bharr gur bunaíodh OTSanna nua (Misean an Chomhphobail Eacnamaíoch de Stáit in Iarthar na hAfraice go Guine Bissau - ECOMIB, an Tascfhórsa Comhpháirteach Ilnáisiúnta in aghaidh Boko Haram, Fórsa Comhpháirteach G5 na Saiheile).

Dá bhrí sin, rinneadh APF a athshlánú ceithre huaire go dtí seo, le hathshlánú dar méid iomlán EUR 1 635 mhilliún: dhá athshlánú dar méid EUR 150 milliún an ceann (arna chinneadh an 24 Meán Fómhair 2015 agus 2 Lúnasa 2016, faoi seach) le haghaidh Chlár Gníomhaíochta 2014-2016, athshlánú eile, an tríú ceann, dar méid EUR 535 milliún (arna chinneadh an 2 Lúnasa 2016) chun Clár Gníomhaíochta 2017-2018 a mhaoiniú, agus athshlánú eile, an ceathrú ceann, dar méid EUR 800 milliún (arna chinneadh an 11 Aibreán 2019) chun Clár Gníomhaíochta 2019-2020 a mhaoiniú. Leis na cistí sin, is féidir na gníomhaíochtaí faoi APF a chur chun feidhme suas go deireadh 2020.

I gcomhréir leis an togra ón gCoimisiún maidir le Creat Airgeadais Ilbhliantúil 2021-2027 agus leis an moladh a rinne an tArdionadaí um Shaoráid Eorpach Síochána, táthar ag dréim, i dtaca leis na gníomhaíochtaí atá á gcistiú faoi láthair faoi APF, go ngabhfaidh an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta agus an tSaoráid Eorpach Síochána orthu cúram na ngníomhaíochtaí sin ón 1 Eanáir 2021 amach. Chun leanúnachas agus iontaofacht na tacaíochta a thugann an tAontas Eorpach do ghníomhaíochtaí síochána agus slándála atá faoi stiúir Afracach a áirithiú, ba cheart aistriú rianúil ó APF go dtí na hionstraimí nua sin a éascú sa tréimhse ó Eanáir 2021 go Meitheamh 2021 nó sa tréimhse suas go dáta éaga Chomhaontú Cotonou, cibé tréimhse is luaithe acu.

Is é cuspóir an dréacht-togra seo le haghaidh cinneadh ón gComhairle údarú na Comhairle a fháil chun cistí saortha ón 10ú CEF a úsáid chun athshlánú, le méid bhreise EUR 129 milliún, a dhéanamh ar APF. Agus na cistí sin á n‑úsáid, is é scála ranníocaíochta an 10ú CEF a chuirfear i bhfeidhm.

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

Sainítear i Straitéis Dhomhanda an Aontais Eorpaigh go bhfuil an tsíocháin agus an tslándáil ar cheann de leasanna ríthábhachtacha an Aontais, agus deimhnítear ann freisin go bhfuil dlúthnasc idir an tslándáil laistigh den Eoraip agus an tsíocháin sna réigiúin chomharsanacha agus sna réigiúin ina mórthimpeall. Sa Chomhdhearcadh Eorpach athnuaite maidir leis an bhForbraíocht, a glacadh in 2017, bunaítear “an tsíocháin” mar cheann dá chúig phríomhréimse fócais agus athdhearbhaítear ann tiomantas an Aontais Eorpaigh don ord domhanda riailbhunaithe, agus an t-iltaobhachas mar chroíchuid den ord sin. Tá APF ar cheann de na príomhionstraimí chun an comhar idir an Afraic agus an tAontas Eorpach i dtaca leis an tsíocháin agus an tslándáil a chur chun feidhme faoi Straitéis Chomhpháirteach na hAfraice agus an Aontais Eorpaigh a glacadh i Liospóin in 2007. Ag an 4ú Cruinniú Mullaigh idir an Afraic agus an tAontas Eorpach in 2014, athdhearbhaíodh an tsíocháin agus an tslándáil a bheith ar cheann den chúig réimse tosaíochta i gcur chun feidhme na Straitéise Comhpháirtí. Ag an 5ú Cruinniú Mullaigh idir an tAontas Afracach agus an tAontas Eorpach, i Samhain 2017, chomhaontaigh na ceannairí ar cheithre thosaíocht straitéiseacha choiteanna le haghaidh na tréimhse uaidh sin go dtí an chéad Chruinniú Mullaigh eile, agus ar cheann de na tosaíochtaí sin bhí “An athléimneacht, an tsíocháin, an tslándáil agus an rialachas a neartú”. Mar fhorbairt leantach ar an gComhdhearcadh Eorpach nua maidir le Forbraíocht, a thugann aird ar an nasc idir an tslándáil agus an fhorbraíocht, agus mar fhorbairt leantach ar Straitéis Dhomhanda an Aontais, a leagann tábhacht ar an riachtanas atá le cur chuige comhtháite i leith coinbhleachtaí, tá an comhar i réimsí na síochána agus na slándála fós i gcroílár na Comhpháirtíochta idir an Afraic agus an tAontas Eorpach. Is sa chomhthéacs sin a shínigh an Coimisiún Eorpach agus Coimisiún an Aontais Afracaigh, an 23 Bealtaine 2018, Meabhrán Comhthuisceana maidir leis an tSíocháin, an tSlándáil agus an Rialachas, rud a thugann creat le haghaidh comhar feabhsaithe idir an tAontas Afracach agus an tAontas Eorpach chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin i réimse na síochána agus na slándála. An fócas sin ar leanúint den chomhar láidir le comhpháirtithe Afracacha, i réimsí na síochána agus na slándála, cuireadh ar bhonn níos daingne é le déanaí sa Teachtaireacht Chomhpháirteach ón gCoimisiún agus ón tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS) “I dtreo Straitéis Chuimsitheach leis an Afraic”, Márta 2020. Trína fhágáil gur féidir do ghníomhaíochtaí APF leanúint go dtí lár 2021 nó go dtí dáta éaga Chomhaontú Cotonou, cibé dáta is luaithe acu, cuideoidh an togra seo leis an iarracht chun Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SFIanna) na Náisiún Aontaithe a bhaint amach, go háirithe SFI 16 “Sochaithe síochánta ionchuimsitheacha a chur chun cinn ar mhaithe leis an bhforbairt inbhuanaithe, an ceartas a chur ar fáil do chách agus institiúidí éifeachtacha cuntasacha ionchuimsitheacha a bhunú ar gach leibhéal”. Is as imchlúdaigh de chuid CEF – imchlúdaigh thíortha laistigh d’Eagraíocht ACC agus na himchlúdaigh réigiúnacha – a mhaoinítear APF de ghnáth. Na gníomhaíochtaí arna maoiniú le cistí breise arna leithdháileadh ar APF ón gcúlchiste feidhmíochta (“réserve non-mobilisable”), leanfaidh siad de bheith i gcomhréir leis na cuspóirí ginearálta agus leis na sainchuspóirí APF a leagtar síos sa straitéis le haghaidh thíortha laistigh d’Eagraíocht ACC. Úsáidfear na cistí breise i gcomhréir leis na rialacha agus na nósanna imeachta is infheidhme maidir leis an 11ú CEF. Déanfar clárú na gcistí sin a bhunú le leasú ar Chlár Gníomhaíochta APF 2019-2020, leasú lena n‑áireofar cur chun feidhme na ngníomhaíochtaí sa tréimhse ó Eanáir 2021 nó go dtí dáta éaga Chomhaontú Cotonou, cibé dáta is luaithe acu. Ní mór formheas COREPER a bheith ag an leasú sin ar Chlár Gníomhaíochta APF 2019-2020, sula nglaca an Coimisiún é, mar a fhoráiltear le hAirteagal 15(b) de Rialachán Cur Chun Feidhme an 11ú CEF.

•Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

Neamhbhainteach

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

•Bunús dlí