AN COIMISIÚN EORPACH An Bhruiséil,22.2.2018 COM(2018) 150 final Togra le haghaidh CINNEADH Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE maidir le leas a bhaint as Ciste Dlúthpháirtíochta an Aontais Eorpaigh chun cabhair a thabhairt don Ghréig, don Spáinn, don Fhrainc agus don Phortaingéil



MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN 1.Comhthéacs an togra Leis an gcinneadh seo cuimsítear suim EUR 104 166 951 as Ciste Dlúthpháirtíochta an Aontais Eorpaigh (CDAE) a chur ar fáil chun cuidiú leis an nGréig, an Fhrainc, an Phortaingéil agus an Spáinn de thoradh tubaistí a tharla sna tíortha sin le linn 2017. Tá Dréachtbhuiséad Leasaitheach Uimh. 1/2018 ag gabháil leis an airgead sin ina moltar na leithreasuithe is gá a iontráil i mbuiséad ginearálta 2018, i bhfoirm gealltanas agus íocaíochtaí araon, tar éis an réamhíocaíocht atá íoctha cheana féin (EUR 6 520 846) a asbhaint. 2.Faisnéis agus coinníollacha 2.1An Ghréig – Creathanna talún in Lesbos An 12 Meitheamh 2017 bhuail crith talún, a shroich 6,3 ar scála Richter, oileán Lesbos i dtuaisceart na Mara Aeigéiche. Lean mórchuid iarchreathanna de a rinne damáiste do thithe príobháideacha, do ghnólachtaí agus don bhonneagar áitiúil. (1)Chuir an Ghréig iarratas isteach le haghaidh ranníocaíocht ón gCiste Dlúthpháirtíochta an 1 Meán Fómhair 2017 laistigh den teorainn ama atá ann, mar atá 12 seachtaine tar éis chéad tarlú an damáiste. (2)Tubaiste nádúrtha is ea í. (3)De réir mheastachán údaráis na Gréige, is é EUR 54,4 milliún méid an damáiste dhírigh iomláin a rinneadh. Cuireadh an tiarratas isteach ar bhonn na gcritéar le haghaidh ‘tubaiste nádúrtha réigiúnach’ mar a leagtar síos in Airteagal 2(3) de Rialachán (CE) Uimh. 2012/2002 ón gComhairle an 11 Samhain 2002 lena mbunaítear Ciste Dlúthpháirtíochta an Aontais Eorpaigh (dá ngairtear “an Rialachán” anseo feasta) ina sainmhínítear ‘tubaiste nádúrtha réigiúnach’ mar aon tubaiste nádúrtha, i réigiún Stáit incháilithe atá ar leibhéal NUTS 2, faoi deara damáiste díreach sa réigiún sin is mó ná 1,5 % d’olltáirgeacht intíre (OTI) an réigiúin. An damáiste a rinneadh ar Lesbos is ionann é agus 2,14 % d’Olltáirgeacht Intíre an réigiúin i dtuaisceart na Mara Aeigéiche lena mbaineann atá ar leibhéal NUTS 2, rud a fhágann gur mó é ná an tairseach atá ann, mar atá 1,5 % den olltáirgeacht intíre réigiúnach mar a leagtar síos sa Rialachán. (4)San iarratas a rinne sí, d’iarr an Ghréig réamhíocaíocht mar a leagtar síos in Airteagal 4a den Rialachán. An 24 Deireadh Fómhair 2017 ghlac an Coimisiún Cinneadh Cur Chun Feidhme C(2017) 7203 lena ndéantar réamhíocaíocht 10 % atá cothrom le EUR 135 912 a dhámhachtain ar bhonn na ranníocaíochta airgeadais ón gCiste Dlúthpháirtíochta lena bhfuiltear ag súil agus d’íoc sé an tsuim iomlán sin leis an nGréig an 9 Samhain 2017. (5)San iarratas a rinne siad, chuir údaráis na Gréige síos go mionsonraithe ar an staid ina raibh an réigiún tar éis an chreatha talún agus ar na hiarrachtaí a rinneadh chun cabhrú leis an bpobal a bhí thíos leis. Thug údaráis na Gréige le fios go ndearnadh damáiste do dhá shráidbhaile dhéag de dheasca an chreatha talún. Scriosadh os cionn leath shráidbhaile Vrisa agus rinneadh áitritheoirí an tsráidbhaile – lán 850 duine díobh – a aslonnú ar feadh tamall fada i ngeall ar na hiarchreathanna láidre a lean. Measadh gur ghá 776 dteach a dheisiú agus 200 teach a atógáil. Ina cheann sin, níor athosclaíodh a raibh de scoileanna sa limistéar a buaileadh. Thug an cruinneachán a bhí ar shéipéal San Panteleimonas in Plomari uaidh. B’éigean an príomhbhóthar idir Mytilini agus Plomari, mar a bhfuil Agios Isidoros, agus an bóthar go Melinta, a dhúnadh de dheasca sciorrthaí talún. Rinneadh damáiste nach beag do láithreáin stairiúla, lena náirítear Músaem Staire an Dúlra de chuid Ollscoil Náisiúnta agus Chapódaistriach na hAithne i Vrisa. Rinneadh miondamáiste do bhaile Chíos agus do shráidbhaile Kampos. (6)De réir mheastacháin údaráis na Gréige, is é EUR 12,7 milliún costas na noibríochtaí éigeandála agus aisghabhála is incháilithe faoi Airteagal 3(2) den Rialachán. (7)Dhearbhaigh na húdaráis sin nach bhfuil aon chumhdach árachais le fáil ar na costais incháilithe. (8)An réigiún a buaileadh, is cuid de na ‘réigiúin trasdula’ faoi Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa (2014–2020) é. San iarratas a rinne siad, níor chuir údaráis na Gréige in iúl don Choimisiún go raibh sé de rún acu an cistiú a ath-leithdháileadh ó Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa ar na bearta aisghabhála. (9)Níor ghníomhachtaigh an Ghréig an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta. (10)I dtaca le cur chun feidhme reachtaíocht an Aontais maidir le baol tubaiste a chosc agus a bhainistiú, níl aon nós imeachta um shárú ar siúl faoi láthair. (11)I ngeall ar na mórchreathanna talún a bhuail an Ghréig idir 1978 agus 1981, shocraigh rialtas na Gréige creat a chruthú d’fhonn baol tubaistí nádúrtha a chosc agus a bhainistiú a mbeadh sé d’aidhm aige cur le teacht aniar na bpobal áitiúil trí chreat chun beartais a chur chun feidhme a bheadh dírithe ar bhaol aitheanta a laghdú, chun iarmhairtí creathanna talún a bhainistiú agus chun críche nósanna imeachta/gníomhaíocht maidir le baol nua a chosc. Tá córas cosanta sibhialta frithsheismeach na Gréige bunaithe ar bheartais atá dírithe den chuid is mó ar leochaileacht a laghdú, trí bhaol (agus damáiste) a chosc agus a mhaolú agus trí dhul i ngleic le cásanna éigeandála agus le hiarmhairtí tubaistí. 2.2An Fhrainc – Hairicíní Irma agus Maria in Saint Martin agus i nGuadalúip An 5 agus 6 Meán Fómhair 2017, ghluais hairicín chatagóir 5, ar baisteadh Irma mar ainm air, léi siar ó thuaidh trí Mhuir Chairib, ar hairicín é nach bhfacthas a leithéid cheana maidir le foréigean. Básaíodh nó gortaíodh lear mór daoine dá dheasca agus d’fhág sé léirscrios ina dhiaidh. Nuair a ghabh béal hairicín Irma trasna oileán Saint Martin/Sint Maarteen bhí meánluas 290-295 km/h faoi agus scrios sé breis agus 90 % den oileán féin. Coicís ina dhiaidh sin féin, an 18 agus 19 Meán Fómhair, ghabh hairicín Maria, hairicín chatagóir 5 eile, ar tháinig ann dó i ngeall ar na dálaí céanna meitéareolaíochta agus aeráide a thuismigh Irma, ghabh sé trasna Mhuir Chairib, agus, ar an dóigh chéanna, rinne mórdhamáiste ar Saint Martin/Sint Maarten, Guadalúip agus codanna de Martinique.

(1)Chuir an Fhrainc iarratas isteach le haghaidh ranníocaíocht airgeadais ón gCiste Dlúthpháirtíochta an 27 Samhain 2017 laistigh den teorainn ama atá ann, mar atá 12 seachtaine tar éis thráth taifeadta an chéad damáiste a rinneadh. (2)Tubaiste nádúrtha is ea í. (3)De réir mheastachán údaráis na Fraince, is é EUR 1 956,2 milliún méid an damáiste dhírigh iomláin a rinneadh de dheasca na tubaiste. Cuireadh an tiarratas isteach ar bhonn na gcritéar le haghaidh ‘tubaiste nádúrtha réigiúnach’ mar a leagtar síos in Airteagal 2(3) den Rialachán. Baineann iarratas na Fraince le haon réigiún amháin ar leibhéal NUTS 2 a chuimsíonn Saint Martin agus Guadalúip. Ós rud é go bhfuil stádas mar réigiún forimeallach ag an réigiún seo de réir bhrí Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, tá feidhm ag tairseach damáiste níos lú (1 % den OTI réigiúnach) maidir leis. I dtaca leis an damáiste díreach a tuairiscíodh, tá sé cothrom le 21,9 % d’OTI an réigiúin agus is mó i bhfad é ná an tairseach 1 % is infheidhme maidir le réigiúin fhorimeallacha mar a leagtar sin síos sa Rialachán. (4)San iarratas a rinne sí, d’iarr an Fhrainc réamhíocaíocht mar a leagtar síos in Airteagal 4a den Rialachán. An 12 Nollaig 2017 ghlac an Coimisiún Cinneadh Cur Chun Feidhme C(2017) 8726 lena ndéantar réamhíocaíocht 10 % atá cothrom le EUR 4 890 603 a dhámhachtain ar bhonn na ranníocaíochta airgeadais ón gCiste Dlúthpháirtíochta lena bhfuiltear ag súil. Íocadh an réamhíocaíocht leis an bhFrainc in dhá thráthchuid, mar atá i mí na Nollag 2017 (EUR 2 369 757) agus i mí Eanáir 2018 (EUR 2 520 846). (5)San iarratas a chuir siad isteach, chuir údaráis na Fraince síos go mionsonraithe ar mhéid an scriosta a rinne an dá hairicín. An fórsa gaoithe a bhí faoi hairicín Irma, ní fhacthas a leithéid riamh roimhe sin óir ba hairicín chatagóir 5 é a thug meánghaotha breis agus 275 km/h leis in imeacht breis agus 3 lá. Faoi bhun coicís ina dhiaidh sin, bhuail hairicín eile (hairicín ‘Maria’) Muir Chairib athuair, agus rinne sé damáiste inti, i nGuadalúip den chuid ba mhó. Tuairiscíodh go bhfuair 35 duine ar a laghad bás dá dheasca i Muir Chairib. Nuair ba mheasa a bhí an ghéarchéim, rinneadh 3 000 comhraiceoir dóiteáin, oibrí tarrthála, dochtúir, póilín agus saighdiúir a imlonnú chuig na háiteanna a buaileadh d’fhonn páirt a ghlacadh sna hiarrachtaí faoisimh agus cabhair agus cosaint a thabhairt don phobal. Rinneadh 226 tona bia agus 735 000 lítear uisce a dháileadh ar an bpobal. Cuireadh modúil tithíochta ar bun d’fhonn dálaí tithíochta inghlactha a áirithiú. Ar oileán Saint Martin rinne séideáin ghaoithe damáiste do 90 % d’fhoirgnimh an oileáin: scriosadh 25 % díobh sin go hiomlán agus i gcás 40 % eile díobh beidh obair struchtúrach de dhíth orthu. Tá geilleagar an oileáin ag brath den chuid is mó ar an turasóireacht. I ngeall ar an hairicín, táthar ag súil le dífhostaíocht fhadtéarmach in earnáil na turasóireachta agus tá méadú as cuimse ag teacht ar rátaí na dífhostaíochta foriomláine. I nGuadalúip tar éis do hairicín Maria a shlí a dhéanamh tríd an oileán i rith oíche an 18 Meán Fómhair 2017 go dtí an mhaidin dár gcionn, cuireadh fios ar na seirbhísí stáit uile chun na bóithre a ghlanadh, chun tarrtháil a thabhairt ar an bpobal agus chun cuidiú leo gnáthdhálaí maireachtála a chur i bhfeidhm athuair. Ar feadh roinnt laethanta bhí 60 000 teaghlach nó mar sin gan soláthar leictreachais agus gearradh an tuisce ar an bpobal in go leor áiteanna. Rinneadh go leor plandálacha bananaí a adhmhilleadh, ar ceann de mhórfhoinsí ioncaim Ghuadalúip iad, agus beidh dhá bhliain ann sula mbeidh siad ar lánacmhainn táirgthe athuair. (6)De réir mheastacháin údaráis na Fraince, is é EUR 191,4 milliún costas na noibríochtaí éigeandála agus aisghabhála is incháilithe faoi Airteagal 3(2) den Rialachán. (7)Dhearbhaigh na húdaráis sin nach bhfuil aon chumhdach árachais le fáil ar na costais incháilithe. (8)Na réigiúin fhorimeallacha a buaileadh, is cuid de na “réigiúin bheagfhorbartha” faoi Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa (2014–2020) iad. Chuir údaráis na Fraince in iúl don Choimisiún go raibh sé de rún acu an cistiú a ath-leithdháileadh ó Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa ar na bearta aisghabhála. (9)Arna iarraidh sin don Fhrainc rinneadh an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta a ghníomhachtú. Ar a bharr sin, chuir an Coimisiún suim EUR 2,4 milliún ar fáil chun cúnamh daonnúil a thabhairt láithreach bonn d’oileáin an réigiúin ar bhuail hairicín Irma iad. Ina theannta sin, baineadh leas as uirlis léarscáilithe satailíte Copernicus chun cuidiú leis na hiarrachtaí faoisimh. (10)I dtaca le cur chun feidhme reachtaíocht an Aontais maidir le baol tubaiste a chosc agus a bhainistiú, níl aon nós imeachta um shárú ar siúl faoi láthair. 2.3An Phortaingéil – Dóiteáin foraoise i réigiún Centro Idir mí an Mheithimh agus mí Dheireadh Fómhair 2017, bhuail ráigeanna éagsúla de mhórdhóiteáin foraoise an Phortaingéil i ngeall ar na teochtaí arda, na gaotha láidre agus an bhogthaise fhíoríseal a bhí i réim. Is iad réigiúin Láir agus Thuaidh na Portaingéile ba mhó a bhí thíos leis na dóiteáin sin agus ba mhillteach an scrios a rinne siad ar bhonneagar riachtanach poiblí, foirgnimh phoiblí, tithe príobháideacha agus gnólachtaí mar aon le talamh talmhaíochta agus foraoiseachta. (1)Thosaigh an chéad ráig de dhóiteáin i réigiún Centro an 17 Meitheamh 2017. Go luath ina dhiaidh sin, an 17 Iúil 2017, is é sin tamall fada roimh an teorainn ama a leagadh síos, mar atá 12 seachtaine, chuir an Phortaingéil isteach an tiarratas tosaigh dá cuid le haghaidh ranníocaíocht ón gCiste Dlúthpháirtíochta. Bhuail tinte dóiteacha an Phortaingéil athuair, áfach, idir mí Iúil agus mí Dheireadh Fómhair. Chun ar tharla lena linn sin a chur san áireamh, chuir an Phortaingéil leagan cothrom le dáta dá hiarratas isteach an 13 Deireadh Fómhair 2017 agus arís an 14 Nollaig 2017, lena náirítear meastachán athbhreithnithe ar mhéid carntha an damáiste a rinne na dóiteáin idir mí an Mheithimh agus mí Dheireadh Fómhair 2017. (2)Tubaiste nádúrtha is ea í. (3)De réir na meastachán a rinne údaráis na Portaingéile ina niarratas deiridh, is é EUR 1 458.0 milliún méid an damáiste dhírigh iomláin a rinne na dóiteáin idir mí an Mheithimh agus mí Dheireadh Fómhair. Cuireadh an tiarratas isteach mar ‘mhórthubaiste nádúrtha’ faoi Airteagal 2(2) den Rialachán. Is ionann an méid sin agus 0,832 % d’ollioncam náisiúnta na Portaingéile agus is mó sin ná an tairseach mórthubaistí nach mór a shárú chun go gcuirfí ranníocaíocht ón gCiste Dlúthpháirtíochta ar fáil, mar atá EUR 1 051,6 milliún in 2017 (.i. 0,6 % d’ollioncam náisiúnta na Portaingéile). Dá bhrí sin, cáilíonn an tubaiste mar ‘mhórthubaiste nádúrtha’ agus tagann sé mar sin faoi raon feidhme an Rialacháin seo. (4)San iarratas a rinne sí, d’iarr an Phortaingéil réamhíocaíocht mar a leagtar síos in Airteagal 4a den Rialachán. An 9 Samhain 2017 ghlac an Coimisiún Cinneadh Cur Chun Feidhme C(2017) 7517 lena ndéantar réamhíocaíocht EUR 1 494 331 a dhámhachtain. Bhí an méid sin bunaithe ar an meastachán tosaigh ar dhamáiste a rinneadh i mí Iúil 2017 agus b’ionann sin agus 10 % den ranníocaíocht airgeadais ón gCiste Dlúthpháirtíochta lena rabhthas ag súil an uair sin. Íocadh an réamhíocaíocht ina hiomláine leis an bPortaingéil an 29 Samhain 2017. (5)San iarratas a rinne siad, chuir údaráis na Portaingéile síos go mionsonraithe ar na hiarrachtaí a rinneadh chun na dóiteáin a chomhrac chomh maith le héifeachtaí agus iarmhairtí na tubaiste. Is iad réigiúin láir agus thuaidh na Portaingéile ba mhó a buaileadh i rith na tréimhse idir an 17 Meitheamh agus an 17 Deireadh Fómhair 2017. An dóiteán a bhuail Pedrógão Grande i mí an Mheithimh, ba í ba thrúig bháis do 64 dhuine. Ar an iomlán, básaíodh céad éigin duine de dheasca na ndóiteáin agus gortaíodh a lán eile. Bhí tionchar diúltach nach beag acu ar an ngnáthshaol agus ar an maoin phríobháideach. An limistéar ollmhór a dódh le linn na ndóiteán agus ar cuireadh síos air san iarratas, rinneadh é a mhapáil sa Chóras Faisnéise Eorpach um Dhóiteáin Foraoise (EFFIS). De réir EFFIS, is é 491 094 heictéar achar an limistéir dhóite a buaileadh go dona, agus is talamh talmhaíochta 89 419 heictéar de sin agus is talamh foraoise agus coillearnach 401 675 heictéar eile de. (6)De réir mheastacháin údaráis na Portaingéile, is é EUR 211,0 milliún costas na noibríochtaí éigeandála agus aisghabhála is incháilithe faoi Airteagal 3(2) den Rialachán. (7)Dhearbhaigh na húdaráis sin nach bhfuil aon chumhdach árachais le fáil ar na costais incháilithe. (8)Na réigiúin fhorimeallacha a buaileadh, is “réigiúin bheagfhorbartha” iad faoi Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa (2014–2020). Chuir údaráis na Portaingéile in iúl don Choimisiún go raibh sé de rún acu an cistiú a ath-leithdháileadh ó Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa ar na bearta aisghabhála.

(9)Arna iarraidh sin don Phortaingéil rinneadh an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta a ghníomhachtú chun cuidiú léi na dóiteáin a chomhrac. (10)I dtaca le cur chun feidhme reachtaíocht an Aontais maidir le baol tubaiste a chosc agus a bhainistiú, níl aon nós imeachta um shárú ar siúl faoi láthair. (11)Tugtar forbhreathnú san iarratas a rinne údaráis na Portaingéile ar na bearta coisctheacha atá i bhfeidhm. Cuir i gcás, Rún Uimh.°56/2015 ó Chomhairle na nAirí a foilsíodh in Uimh. 147 d’Iris Oifigiúil Phoblacht na Portaingéile an 30 Iúil 2015, lena bhformheastar an Creat Straitéiseach um Beartas Aeráide, an Clár Náisiúnta um an Athrú Aeráide agus an Straitéis Náisiúnta um Oiriúnú don Athrú Aeráide, ar doiciméid straitéiseacha iad atá i gcomhréir le reachtaíocht an Aontais Eorpaigh maidir leis an mbaol a bhaineann le tubaistí doiteán foraoise a chosc agus a bhainistiú. 2.4An Spáinn – Dóiteáin foraoise sa Ghailís Tharla falscaithe móra sa Ghailís in iarthuaisceart na Spáinne i rith na tréimhse idir an 10 agus an 17 Deireadh Fómhair 2017. Ba iad na dálaí meitéareolaíochta céanna a bhí i réim sa Phortaingéil, mar atá teochtaí arda, gaotha láidre agus bogthaise fhíoríseal, ba iad sin ba chionsiocair leis na falscaithe a thosú sa Spáinn. Ba mhór an scrios a rinneadh ar an mbonneagar poiblí riachtanach, tithe príobháideacha, gnólachtaí agus talamh foraoiseachta de dheasca na bhfalscaithe sin. (1)Chuir an Spáinn iarratas isteach le haghaidh ranníocaíocht ón gCiste Dlúthpháirtíochta an 22 Nollaig 2017 laistigh den teorainn ama atá ann, mar atá 12 seachtaine tar éis thráth taifeadta an chéad damáiste a rinneadh an 10 Deireadh Fómhair 2017. (2)Tubaiste nádúrtha is ea í. (3)De réir mheastachán údaráis na Spáinne, is é EUR 129,1 milliún méid an damáiste dhírigh iomláin a rinneadh de dheasca na tubaiste. Tá an méid sin go mór faoi bhun na tairsí mórthubaistí is infheidhme maidir leis an Spáinn in 2017, mar atá EUR 3 378,5 milliún (i.e. EUR 3 bhilliún i bpraghsanna 2011). Rud eile, tá sé faoi bhun na tairsí le haghaidh tubaistí réigiúnacha, mar a thugtar orthu, mar atá 1,5 % den olltáirgeacht intíre réigiúnach, is é sin EUR 808 milliún i gcás na Gailíse. Dá bhrí sin, ní cháilíonn an tubaiste mar ‘mhórthubaiste nádúrtha’ ná mar ‘thubaiste nádúrtha réigiúnach’ faoi théarmaí an Rialacháin seo. Ar a shon sin, bhí na dálaí meitéareolaíochta céanna i réim sa Spáinn ba chionsiocair leis an mórthubaiste sa Phortaingéil. Dá bhrí sin, chuir údaráis na Spáinne a niarratas isteach faoin bhforáil maidir le ‘tír chomharsanachta’, mar a thugtar uirthi, a leagtar síos in Airteagal 2(4) den Rialachán trína bhféadfaidh an tír incháilithe atá thíos leis an tubaiste chéanna sin a cáilíodh mar mhórthubaiste i dtír chomharsanachta incháilithe, trína bhféadfaidh sí sin tairbhiú freisin de chúnamh ón gCiste Dlúthpháirtíochta. (4)San iarratas ó údaráis na Spáinne d’iarr siad réamhíocaíocht. I ngeall ar an leibhéal íseal damáiste a rinneadh agus méid ionchais an chúnaimh, níor ceapadh aon údar a bheith le réamhíocaíocht a dhéanamh. (5)Chuir údaráis na Spáinne cur síos mionsonraithe ar éifeacht na tubaiste ar fáil. Maíodh gur dódh 49 171 ha de thalamh foraoiseachta agus talamh faoi roschrainn, lena náirítear láithreáin Natura 2000. Maidir leis na seirbhísí tarrthála cuireadh fios ar bhreis agus 300 ball foirne agus 112 ghluaisteán. Tugadh 487 noibrí dheonacha i láthair chun cuidiú a thabhairt na dóiteáin a mhúchadh. Is é 96 730 duine líon an phobail a bhí thíos leis na dóiteáin. Cailleadh ceathrar dá ndeasca. Ar an iomlán, as na 315 Bhardasacht atá sa Ghailís buaileadh 115 cinn díobh sin. Ó thaobh an gheilleagair, ba í earnáil na foraoiseachta ba mhó a bhí thíos leis óir meastar go ndearnadh damáiste breis agus EUR 93,4 milliún di sin amháin. D’éirigh leis an Spáinn freastal a dhéanamh gan mhoill ar na riachtanais ba phráinní a bhí ag an gcuid sin den phobal a bhí thíos leis na dóiteáin, amhail tacaíocht shóisialta, cóiríocht shealadach agus oibríochtaí éigeandála agus aisghabhála bonneagair riachtanacha a chur ar fáil. (6)De réir mheastacháin údaráis na Spáinne, is é EUR 18,7 milliún costas na noibríochtaí éigeandála agus aisghabhála is incháilithe faoi Airteagal 3(2) den Rialachán. (7)Dhearbhaigh na húdaráis sin nach bhfuil aon chumhdach árachais le fáil ar na costais incháilithe. (8)An réigiún a buaileadh, mar atá an Ghailís, is “réigiún níos forbartha” é faoi Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa (2014–2020). San iarratas a rinne siad, níor chuir údaráis na Spáinne in iúl don Choimisiún go raibh sé de rún acu an cistiú a ath-leithdháileadh ó Chistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa ar na bearta aisghabhála. (9)Níor iarr an Spáinn an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta a ghníomhachtú. (10)I dtaca le cur chun feidhme reachtaíocht an Aontais maidir le baol tubaiste a chosc agus a bhainistiú, níl aon nós imeachta um shárú ar siúl faoi láthair. (11)San iarratas a rinne an Spáinn tagraítear do Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Nollaig 2013 maidir le Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta. Déantar foráil i bplean éigeandála críochach na Gailíse (PLATERGA) maidir le sraith rialacha agus nósanna imeachta le haghaidh riaracháin phoiblí faoinar féidir leo gníomhaíocht agus bearta coisctheacha a dhéanamh chun dul i ngleic le haon éigeandáil a tharlaíonn sa Ghailís. Ar a bharr sin, tá plean speisialta cosanta sibhialta in aghaidh éigeandálaí dóiteán foraoise darb ainm PEIFOGA i bhfeidhm cheana agus tugadh an plean sin cothrom le dáta in 2015. 2.5Conclúid Ar na cúiseanna atá leagtha amach thuas, comhlíonann na tubaistí dá dtagraítear sna hiarratais a chuir an Ghréig, an Fhrainc, an Phortaingéil agus an Spáinn isteach, comhlíonann siad na coinníollacha a leagtar amach sa Rialachán maidir le leas a bhaint as an gCiste Dlúthpháirtíochta. 3.Maoiniú ó leithdháiltí CDAE 2018 Rialachán (AE, EURATOM) Uimh. 1311/2013 ón gComhairle an 2 Nollaig 2013 lena leagtar síos an creat airgeadais ilbhliantúil do na blianta 2014–2020 (dá ngairtear “Rialachán CAI” feasta), agus go háirithe Airteagal 10 de lena gceadaítear leas a bhaint as an gCiste Dlúthpháirtíochta, faoi bhun na huasteorann bliantúla EUR 500 000 000 (praghsanna 2011). I bpointe 11 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 2 Nollaig 2013 idir Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún maidir le smacht buiséadach, maidir le comhar i dtaca le hábhair bhuiséadacha agus maidir le bainistiú fónta airgeadais (IIA) leagtar síos na módúlachtaí faoinar féidir leas a bhaint as an gCiste Dlúthpháirtíochta.

Ó ba í an dlúthpháirtíocht ab údar príomha leis an gCiste Dlúthpháirtíochta a chur ar bun, tá an Coimisiún den tuairim gur cheart an chabhair sin a bheith forchéimnitheach. Is éard a thagann de sin, de réir an chleachtais go nuige seo, gur cheart go bhfágfadh cion an damáiste is mó ná an “tairseach mórthubaistí nádúrtha” ar le haghaidh leas a bhaint as an gCiste Dlúthpháirtíochta í (i.e. 0,6 % den ollioncam náisiúnta nó EUR 3 bhilliún i bpraghsanna 2011, cibé acu is ísle), go bhfágfadh an cion sin níos mó déine cabhrach á cur ar fáil ná mar a d’fhágfadh cion an damáiste suas go dtí an tairseach. Is é 2,5 % den damáiste díreach iomlán faoi bhun na tairsí an ráta ab infheidhme san am atá caite maidir le leithdháiltí do mhórthubaistí a shainiú agus 6 % i gcás na coda den damáiste os cionn na tairsí. I gcás tubaistí réigiúnacha agus tubaistí is inghlactha faoin bhforáil maidir le “tír chomharsanachta” is é 2,5 % an ráta. Ní fhéadfaidh an ranníocaíocht a bheith níos mó ná costas measta iomlán na noibríochtaí incháilithe. Leagadh amach i dTuarascáil Bhliantúil 2002–2003 maidir leis an gCiste Dlúthpháirtíochta an mhodheolaíocht chun an chabhair a ríomh agus ghlac an Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa í. Ar bhonn na niarratas a rinne an Ghréig, an Fhrainc, an Phortaingéil agus an Spáinn, is mar seo a leanas atá ríomh na ranníocaíochta airgeadais ón gCiste Dlúthpháirtíochta, bunaithe ar an meastachán ar iomlán an damáiste dhírigh iomláin a rinneadh: Ballstáit An tubaiste a cháiliú Damáiste díreach iomlán (milliún EUR) Tairseach mórthubaistí (milliún EUR) 2,5 % den damáiste díreach suas go dtí an tairseach (EUR) 6 % den damáiste díreach os cionn na tairsí (EUR) Méid iomlán na cabhrach atá beartaithe (EUR) Réamhíocaíochtaí íoctha (EUR) AN GHRÉIG Réigiúnach (Airt. 2(3)) 54,365 1 057,800 1 359 119 - 1 359 119: 135 912 AN FHRAINC Réigiúnach (Airt. 2(3)) 1 956,241 3 378,487 48 906 025 - 48 906 025: 4 890 603: AN PHORTAINGÉIL Mórthubaiste (Airt. 2(2)) 1 457,966 1 051,566 26 289 150 24 383 982 50 673 132: 1 494 331: AN SPÁINN Réigiúnach (Airt. 2(4)) 129,147 3 378,487 3 228 675 - 3 228 675: IOMLÁN 104 166 951 6 520 846: I gcomhréir le hAirteagal 10(1) de Rialachán CAI, ba é EUR 421 142 057 méid iomlán na cabhrach a bhí ar fáil lena úsáid le haghaidh an Chiste Dlúthpháirtíochta ag tús 2018, mar atá suim an leithdháilte atá fágtha le haghaidh 2018, is é sin EUR 280 371 754 (i.e. EUR 574 342 834 lúide EUR 293 971 080 a cuireadh ar fáil cheana in 2017), móide a raibh fágtha den leithdháileadh le haghaidh 2017, is é sin EUR 140 770 303 nár caitheadh an bhliain sin agus a tugadh anonn go 2018. Is é EUR 277 556 348 méid na cabhrach a fhéadfar a chur ar fáil ag an tráth seo den bhliain (2018). Tá sin cothrom leis an méid iomlán a bhí ar fáil ag tús 2018 lena úsáid le haghaidh an Chiste Dlúthpháirtíochta (EUR 421 142 057), lúide EUR 143 585 709, an méid a coinníodh chun an oibleagáid a chomhlíonadh maidir le 25 % de leithdháileadh bliantúil 2018 a choinneáil i leataobh go dtí an 1 Deireadh Fómhair 2018, mar a leagtar síos in Airteagal 10(1) de Rialachán CAI. Tábla achomair de mhaoiniú CDAE Méid EUR Leithdháileadh 2017 a tugadh anonn go 2018 140 770 303 Leithdháileadh 2018 574 342 834 Leithdháileadh 2018 a rinneadh a thúsualú in 2017 i gcomhréir le hAirteagal 10(2) de Rialachán CAI -293 971 080 ---------------- Méid iomlán a bhí ar fáil ag tús 2018 421 142 057 Lúide ar cuireadh ar fáil cheana in 2018 - Lúide 25 % de leithdháileadh 2018 a coinníodh -143 585 709 ---------------- Uasmhéid atá ar fáil faoi láthair (leithdháiltí 2017+2018) 277 556 348 Méid iomlán na cabhrach a moladh le haghaidh na Gréige, na Fraince, na Portaingéile agus na Spáinne 104 166 951 Méideanna atá ar fáil go dtí an 1 Deireadh Fómhair 2018 173 389 387 Togra le haghaidh CINNEADH Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE maidir le leas a bhaint as Ciste Dlúthpháirtíochta an Aontais Eorpaigh chun cabhair a thabhairt don Ghréig, don Spáinn, don Fhrainc agus don Phortaingéil TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH, Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, Ag féachaint do Rialachán (CE) Uimh. 2012/2002 ón gComhairle an 11 Samhain 2002 lena mbunaítear Ciste Dlúthpháirtíochta an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 4(3) de, Ag féachaint do Chomhaontú Idirinstitiúideach idir Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún an 2 Nollaig 2013 maidir le smacht buiséadach, maidir le comhar i dtaca le hábhair bhuiséadacha agus maidir le bainistiú fónta airgeadais, agus go háirithe pointe 11 de, Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach, De bharr an méid seo a leanas: (1)Is é an aidhm atá le Chiste Dlúthpháirtíochta an Aontais Eorpaigh (‘an Ciste’) a chur ar a chumas don Aontas freagairt ar dhóigh mhear, éifeachtúil agus sholúbtha d’éigeandálaí d’fhonn dlúthpháirtíocht a léiriú le pobail na réigiún a mbainfidh tubaistí nádúrtha dóibh. (2)Ní sháróidh méid an Chiste méid iomlán bliantúil EUR 500 000 000 (praghsanna 2011), mar a leagtar síos in Airteagal 10 de Rialachán ón gComhairle (AE, Euratom) Uimh. 1311/2013. (3)An 1 Meán Fómhair 2017, chuir an Ghréig iarratas isteach chun leas a bhaint as an gCiste i ngeall ar an gcrith talún a bhuail oileán Lesbos i dtuaisceart na Mara Aeigéiche an 12 Meitheamh 2017. (4)An 22 Nollaig 2017, chuir an Spáinn iarratas isteach chun leas a bhaint as an gCiste i ngeall ar na falscaithe a tharla sa Ghailís in iarthuaisceart na Spáinne i rith na tréimhse idir an 10 agus an 17 Deireadh Fómhair 2017.