lena leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013, a mhéid a bhaineann le srianta ar an rochtain ar uiscí an Aontais

MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

Le hAirteagal 5(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013 maidir leis an gComhbheartas Iascaigh, bunaítear maolú maidir le crios 12 mhuirmhíle na mBallstát (uiscí teorann) ón riail ghinearálta maidir le comhrochtain shoithí iascaireachta an Aontais ar uiscí agus ar acmhainní an Aontais a leagtar amach in Airteagal 5(1) den Rialachán sin. Leis an maolú sin údaraítear do na Ballstáit iascaireacht sa chrios 12 mhuirmhíle sin a shrianadh do shoithí áirithe. Maidir leis na srianta a chuir na Ballstáit i bhfeidhm ar bhonn an mhaolaithe, chuir siad laghdú ar an mbrú iascaireachta sna limistéir is íogaire ó thaobh na bitheolaíochta de agus chuir siad leis an gcobhsaíocht eacnamaíoch do ghníomhaíochtaí cósta ar an mionchóir.

Bunaítear le hAirteagal 5(3) de Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013 maolú comhchosúil le haghaidh uiscí suas le 100 muirmhíle ó bhonnlínte na réigiún is forimeallaí de chuid an Aontais dá dtagraítear sa chéad mhír d’Airteagal 349 den Chonradh. Leis an maolú ceadaítear do na Ballstáit an iascaireacht a shrianadh do na soithí iascaireachta atá cláraithe i gcalafoirt na gcríoch sin.

Beidh na maoluithe i bhfeidhm go dtí an 31 Nollaig 2022, agus is é is aidhm don togra go seachnófar deireadh a chur leis an gcóras rochtana sonrach a leagtar amach in Airteagal 5(2) agus Airteagal 5(3) den Rialachán. Moltar ann leasú a dhéanamh ar fhorálacha ábhartha an Rialacháin chun síneadh a chur leis an tréimhse inar féidir leis na Ballstáit srian a chur leis an rochtain atá acu ar a n‑uiscí faoi na forálacha sin.

Tá cuspóirí an chórais shonraigh fós chomh bailí agus a bhí siad le fiche nó tríocha bliain roimhe sin. Is é is cúis leis sin an staid caomhnúcháin ina bhfuil an-chuid stoc faoi láthair, an íogaireacht leanúnach atá ag uiscí cósta maidir le caomhnú agus deacrachtaí leanúnacha i limistéir chósta atá ag brath go mór ar iascaigh agus nach dócha go mbainfidh siad tairbhe as aon fhorbairt eacnamaíoch eile. Má dhéantar modhnú ar na socruithe atá ann faoi láthair, tá baol mór ann go gcuirfear isteach ar an gcothromaíocht a forbraíodh ó tugadh isteach an córas speisialta seo.

Dá bhrí sin, is é is aidhm don togra na maoluithe reatha a fhadú go ceann 10 bliana eile.

Ina theannta sin, moltar leasú a dhéanamh ar Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013. Socraítear in Iarscríbhinn I, i gcás gach Ballstáit, na criosanna geografacha laistigh de bhandaí cósta Ballstát eile ina bhféadfaidh sé gníomhaíochtaí iascaireachta a shaothrú agus cé na speicis a fhéadfaidh sé a ghabháil. Léiríonn an leasú seo imeacht na Ríochta Aontaithe as an Aontas Eorpach, chomh maith le teachtaireacht chomhpháirteach ón Iodáil agus ón nGréig chuig an gCoimisiún an 9 Meitheamh 2020 maidir le rochtain shoithí iascaireachta na hIodáile ar uiscí teorann na Gréige, rud a léiríonn na socruithe déthaobhacha a bhí le comhlíonadh ag na Ballstáit lena mbaineann. Ar deireadh, tar éis an bhreithiúnais i gcás C-457/18, maidir leis na fonótaí ina dtagraítear don Chomhaontú Eadrána idir an tSlóivéin agus an Chróit, arna shíniú i Stócólm an 4 Samhain 2009, ba cheart iad a bhaint d’Iarscríbhinn I i ngeall ar easpa inniúlachta an Aontais maidir le hábhair teorann.

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

Is é Airteagal 43(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) bunús dlí an togra seo.

De réir Airteagal 3(1)(d) CFAE, tá inniúlacht eisiach ag an Aontas maidir le caomhnú acmhainní bitheolaíocha na mara faoin gComhbheartas Iascaigh CBI). Tagann an togra faoin inniúlacht eisiach sin agus, dá bharr sin, níl feidhm ag prionsabal na coimhdeachta.Ós rud é go mbaineann an togra go príomha le síneadh ama teoranta ar bhailíocht birt atá ann cheana i Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013, níl aon ábhar imní ann maidir le prionsabal na comhréireachta.

3.TORTHAÍ Ó MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, Ó CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS Ó MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

•Bailiú agus úsáid saineolais