MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

Ceanglaíonn Córas an AE chun onnmhairí dé-úsáide a rialú, mar atá leagtha amach i Rialachán (CE) Uimh. 428/2009[1], údarú le haghaidh onnmhairiú na n-ítimí dé-úsáide[2] atá liostaithe in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán. Sonraítear in Airteagal 9(1) den Rialachán go bhfuil Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE ar cheann de na ceithre chineál d’údaruithe onnmhairithe atá ar fáil a fhéadfar a úsáid chun ítimí dé-úsáide a onnmhairiú ón AE. Tá Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE atá i bhfeidhm faoi láthair in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009.

Nuashonruithe ar liosta rialaithe an AE (Iarscríbhinn I de Rialachán 428/2009)

Glactar cinntí chun onnmhairiú ítimí dé-úsáide a rialú le comhthoil i gcórais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí (Grúpa na hAstráile (AG) le haghaidh ítimí bitheolaíocha agus ceimiceacha; Grúpa na Soláthraithe Núicléacha (NSG) le haghaidh ítimí sibhialta núicléacha, Córas Rialaithe Teicneolaíochta Diúracán (MTCR) agus Comhshocrú Wassenaar (WA) le haghaidh gnátharm agus earraí agus teicneolaíochtaí dé-úsáide). Is é cuspóir na gcóras rialaithe onnmhairí sin an baol a laghdú go n-úsáidfear ítimí íogaire dé-úsáide chun críoch míleata agus/nó i gcláir iomadaithe. Ag féachaint le rialuithe onnmhairí a dhéanamh chomh héifeachtach agus is féidir, tugann na córais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí le chéile mórsholáthraithe ítimí dé-úsáide. Trí chomhaontú ar thrádáil in ítimí ar leith a rialú, oibríonn siad go héifeachtach le chéile chun an riosca iomadaithe a theorannú, fad is a chinntíonn siad nach gcuirtear isteach ar thrádáil dhlisteanach.

De bharr an dul chun cinn teicneolaíochta atá déanta sa lá atá inniu ann, is gá liosta na n-ítimí rialaithe a nuashonrú go rialta. Cé nach bhfuil cinntí na gcóras idirnáisiúnta sin ceangailteach ó thaobh dlí de, sonraítear in Airteagal 15 den Rialachán "go ndéanfar liosta na n-ítimí dé-úsáide atá leagtha amach in Iarscríbhinn I a nuashonrú i gcomhréir leis na hoibleagáidí ábhartha agus leis na ceanglais ábhartha, agus aon mhodhnú orthu sin, lenar ghlac na Ballstáit, mar chomhaltaí de na córais idirnáisiúnta go ndéanfar liosta na n-ítimí dé-úsáide atá leagtha amach in Iarscríbhinn I a nuashonrú i gcomhréir leis na hoibleagáidí ábhartha agus leis na ceanglais ábhartha, agus aon mhodhnú orthu sin, lenar ghlac na Ballstáit, mar chomhaltaí de na córais idirnáisiúnta neamhiomadaithe agus na socruithe maidir le rialú onnmhairí, nó trí na conarthaí ábhartha idirnáisiúnta a dhaingniú agus na socruithe maidir le rialú onnmhairí, nó trí na conarthaí ábhartha idirnáisiúnta a dhaingniú”.

Glacann na córais rialaithe onnmhairí idirnáisiúnta cinntí maidir le liostaí rialaithe thart ar 4 huaire sa bhliain. Ní mór na nuashonruithe sin a lánpháirtiú i reachtaíocht an AE ar bhonn rialta agus tráthúil de bharr a n-impleachtaí slándála agus trádála. Ar thaobh amháin, má ghlacann córais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí cinneadh chun ítimí nua a chur leis na liostaí rialaithe, fágann sé sin nach mór don AE ar fad na hítimí breise sin a rialú go comhsheasmhach ar chúiseanna slándála. Ar an taobh eile, maidir le cinneadh ó chórais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí stop a chur le rialú ítimí áirithe, ní mór é sin a aistriú go reachtaíocht an AE a luaithe is féidir lena chur ar chumas onnmhaireoirí an AE dul san iomaíocht sa mhargadh domhanda.

Faoi láthair, ní mór an gnáthnós imeachta reachtaíochta a úsáid chun aon nuashonrú a dhéanamh ar Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 lena n-áirítear Iarscríbhinn I. Ag an am céanna, mar gheall ar chineál teicniúil na leasuithe sin agus ar an bhfíoras go gcaithfidh na hathruithe sin a bheith i gcomhréir le cinntí arna nglacadh sna córais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí, níl mórán saoirse ann chun modhnuithe ar na leasuithe arna gcomhaontú sna córais a thabhairt isteach.

Dá réir sin, tá sé riachtanach gníomhartha tarmligthe a thabhairt isteach d’fhonn Iarscríbhinn I de Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a nuashonrú ar bhonn rialta. Chuirfeadh an cur chuige sin ar chumas an Choimisiúin na nuashonruithe riachtanacha a dhéanamh nuair is gá.

Modhnuithe riachtanacha ar Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE (Iarscríbhinn II de Rialachán (CE) Uimh. 428/2009)

Maidir le hÚdaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE, mar atá leagtha amach in Airteagal 9(1) agus in Iarscríbhinn II de Rialachán (CE) Uimh. 428/2009, is léir gur uirlisí an-rathúil iad chun onnmhairiú ítimí áirithe a bhaineann riosca íseal leo go cinn scríbe áirithe a éascú. Bhí aon Údarú Ginearálta Onnmhairithe amháin de chuid an AE ann (AE001) ar feadh na mblianta fada a cheadaigh onnmhairiú éascaithe fhormhór na n-ítimí rialaithe chuig seacht gceann scríbe a mbaineann riosca íseal leo (an Astráil, Ceanada, an tSeapáin, an Nua-Shéalainn, an Iorua, an Eilvéis agus SAM). Mhol an Coimisiún i mí na Nollag 2008 sé Údarú Ginearálta Onnmhairithe nua de chuid an AE a thabhairt isteach[3]. Thángthas ar chomhaontú maidir leis na hÚdaruithe nua sin i lár na bliana 2011.

Ní mór faireachán rialta a dhéanamh ar ábhair Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE atá ann agus a bheidh ann d’fhonn a áirithiú nach gcumhdaítear sna hÚdaruithe ach idirbhearta a mbaineann riosca íseal leo. I bhfianaise luas na bhforbairtí ar fud an domhain, is gá a áirithiú gur féidir Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE reatha a mhodhnú go tapa maidir leis na cinn scríbe agus na hítimí a chuimsítear iontu, ionas gur féidir dálaí domhanda atá ag athrú a léiriú mar is ceart i gcóras rialaithe onnmhairí an AE.

Dá réir sin, tá sé riachtanach gníomhartha tarmligthe a thabhairt isteach ionas go mbeidh an Coimisiún in ann cinn sprice agus/nó ítimí a bhaint de raon feidhme Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe reatha an AE

Tograí reachtacha reatha maidir le saincheisteanna rialaithe onnmhairí dé-úsáide

Tá Parlaimint na hEorpa agus agus an Chomhairle ag déileáil faoi láthair le dhá thogra reachtacha lena leasófar Rialachán (CE) Uimh. 428/2009:

1. Is é is aidhm leis an gcéad togra (COIM(2008) 854) Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe nua de chuid an AE a thabhairt isteach. Vótáil Parlaimint na hEorpa i bhfabhar an togra an 27 Meán Fómhair 2011. A luaithe a bheidh sé glactha, déanfar an téarmaíocht a úsáidtear i Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a mhodhnú leis an Rialachán leasaitheach freisin (déanfar tagairtí do ‘Comhphobal’ a athrú go ‘Aontas’ nuair is féidir).

2. Is é is aidhm leis na dara togra (COIM(2010) 509) liosta rialaithe an AE a nuashonrú trí mhodhnuithe a thabhairt isteach a comhaontaíodh sna córais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí in 2009. Vótáil Parlaimint na hEorpa i bhfabhar an togra an 13 Meán Fómhair 2011.

Togra ón gCoimisiún

I bhfianaise na mbreithnithe thuas tá sé riachtanach Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a leasú.

2011/0310 (COD)

Togra le haghaidh

RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 lena mbunaítear córas Comhphobail chun onnmhairiú, aistriú, bróicéireacht agus idirthuras ítimí dé-úsáide a rialú

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe d’Airteagal 207 de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na Parlaimintí náisiúnta,

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an méid seo a leanas:

3. Ceanglaítear le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 ón gComhairle an 5 Bealtaine 2009 lena mbunaítear córas Comhphobail chun onnmhairiú, aistriú, bróicéireacht agus idirthuras ítimí dé-úsáide a rialú[4] go mbeidh na hítimí sin faoi réir rialaithe éifeachtaigh i gcás onnmhairiú nó idirthurais tríd an Aontas, nó i gcás ina seachadtar go tríú tír iad mar thoradh ar sheirbhísí bróicéireachta arna soláthar ag bróicéir cónaitheach nó bróicéir atá bunaithe san Aontas.

4. Ionas go mbeidh na Ballstáit agus an tAontas Eorpach in ann a gceanglais idirnáisiúnta a chomhlíonadh, bunaítear le hIarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 liosta coitianta na n-ítimí dé-úsáide atá faoi réir rialuithe san Aontas Eorpach. Glactar cinntí maidir leis na hítimí atá faoi réir rialuithe faoi chuimsiú Ghrúpa na hAstráile, an Chórais Rialaithe Teicneolaíochta Diúracán (MTCR), Ghrúpa na Soláthraithe Núicléacha (NSG), Chomhshocraíocht Wassenaar agus Chomhdháil na nArm Ceimiceacha (CWC).

5. Déantar foráil in Airteagal 15 de Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 do nuashonrú Iarscríbhinn I i gcomhréir leis na hoibleagáidí ábhartha agus leis na ceanglais ábhartha, agus aon mhodhnú orthu sin lenar ghlac na Ballstáit, mar chomhaltaí de na córais idirnáisiúnta neamhiomadaithe agus na socruithe maidir le rialú onnmhairí, nó trí na conarthaí ábhartha idirnáisiúnta a dhaingniú.

6. Ní mór Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a nuashonrú go rialta lena áirithiú go bhfuil na hoibleagáidí slándála idirnáisiúnta á gcomhlíonadh ina n-iomláine, chun trédhearcacht a ráthú, agus chun cumas iomaíochta onnmhaireoirí a choimeád ar bun. D’fhéadfadh sé go mbeadh éifeachtaí diúltacha ag moilleanna maidir le liosta rialaithe an AE a nuashonrú ar shlándáil agus ar iarrachtaí idirnáisiúnta neamhiomadaithe, agus ar fheidhmiú gníomhaíochtaí eacnamaíocha ag onnmhaireoirí san Aontas Eorpach. Ag an am céanna, mar gheall ar chineál teicniúil na leasuithe agus ar an bhfíoras go mbeidh na hathruithe sin i gcomhréir le cinntí arna nglacadh sna córais idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí, ba cheart nós imeachta brostaithe a úsáid chun na nuashonruithe riachtanacha a chur i bhfeidhm san Aontas Eorpach.

7. Tugtar isteach le hAirteagal 9(1) de Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE mar cheann de na ceithre chineál d’údaruithe onnmhairithe atá ar fáil faoin Rialachán. Ceadaíonn Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE den sórt sin d’onnmhaireoirí atá bunaithe san AE ítimí sonraithe áirithe a onnmhairiú chuig cinn scríbe áirithe faoi réir choinníollacha na nÚdaruithe Ginearálta.

8. Tá na hÚdaruithe Ginearálta Onnmhairithe atá i bhfeidhm san AE faoi láthair leagtha amach in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009. Mar gheall ar chineál na nÚdaruithe Ginearálta Onnmhairithe sin de chuid an AE, d’fhéadfadh sé go mbeadh gá le cinn scríbe agus/nó ítimí áirithe a bhaint de na hÚdaruithe, go háirithe má léiríonn dálaí atá ag athrú nár cheart idirbhearta onnmhairithe éascaithe a bheith údaraithe a thuilleadh faoi Údarú Ginearálta Onnmhairithe an AE le haghaidh cinn scríbe agus/nó ítime áirithe. Níor cheart, toisc go mbaintear ceann scríbe agus/nó ítim de raon feidhme Údarú Ginearálta Onnmhairithe an AE, cosc a chur ar onnmhaireoir iarratas a dhéanamh ar chineál eile d’údarú onnmhairithe faoi fhorálacha ábhartha Rialachán (CE) Uimh. 428/2009.

9. D’fhonn a áirithiú go ndéanfar liostaí rialaithe an AE a nuashonrú go rialta agus go tráthúil i gcomhréir leis na hoibleagáidí agus na gealltanais arna dtógáil ar láimh ag na Ballstáit faoi chuimsiú na gcóras idirnáisiúnta rialaithe onnmhairí, ba cheart cumhacht a tharmligean don Choimisiún chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh i ndáil le hIarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a leasú faoi raon feidhme Airteagal 15 den Rialachán. Tá sé ríthábhachtach go ndéanfadh an Coimisiún comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal saineolach.

10. Chun go mbeidh an AE in ann freagairt go mear do dhálaí atá ag athrú maidir le measúnú a dhéanamh ar íogaireacht onnmhairí faoi Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE, ba cheart cumhacht a tharmligean don Choimisiún chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh i leith Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a leasú maidir le cinn scríbe agus/nó ítimí a bhaint de raon feidhme Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE. Ó tharla nár cheart modhnuithe den sórt sin a dhéanamh ach mar fhreagairt do mhéadú sa mheasúnú ar an riosca a bhaineann leis na honnmhairí ábhartha agus go bhféadfaí dochar a dhéanamh do shlándáil an Aontais Eorpaigh agus a Bhallstát dá leanfaí d’Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe a úsáid le haghaidh na n-onnmhairithe sin, féadfaidh an Coimisiún nós imeachta práinne a úsáid.

11. Ba cheart don Choimisiún a áirithiú, agus gníomhartha tarmligthe á n-ullmhú agus á dtarraingt suas aige, go ndéanfar na doiciméid ábhartha a tharchur go comhuaineach, go tráthúil agus go hiomchuí chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle.

12. Ba cheart, dá bhrí sin, Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 a leasú dá réir,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 mar seo a leanas:

13. Cuirtear na míreanna seo a leanas isteach ag deireadh mhír 1 in Airteagal 9:

“Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 23a maidir le cinn scríbe agus ítimí a bhaint de raon feidhme Údaruithe Ginearálta Onnmhairithe an AE a áirítear in Iarscríbhinn II:

Más rud é, i gcás athraithe shuntasaigh ar dhálaí maidir le measúnú ar íogaireacht onnmhairí faoi Údarú Ginearálta Onnmhairithe an AE á áirítear in Iarscríbhinn II, go gcaithfear cinn scríbe nó ítimí áirithe a bhaint de raon feidhme Údarú Ginearálta Onnmhairithe an AE ar mhórchúiseanna práinne, beidh feidhm ag an nós imeachta dá bhforáiltear in Airteagal 23b maidir le gníomhartha tarmligthe arna nglacadh de bhun an Airteagail seo."

14. Cuirtear an mhír seo a leanas isteach mar mhír 3 in Airteagal 15:

“3. Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 23a maidir le liosta na n-ítimí dé-úsáide atá leagtha amach in Iarscríbhinn I a nuashonrú. Déanfar Iarscríbhinn I a shonrú faoin raon feidhme atá leagtha amach i mír I”

15. Cuirtear isteach an tAirteagal 23a seo a leanas:

"1. Tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh faoi réir na gcoinníollacha atá leagtha síos san Airteagal seo.

2. Bronnfar tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 9(1) agus in Airteagal 15(3) ar feadh tréimhse éiginnte ó dháta theacht i bhfeidhm Rialachán (AE) Uimh ../...[an Rialachán seo].

3. Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 9(1) agus agus in Airteagal 15(3) a chúlghairm tráth ar bith. Déanfaidh cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh deireadh a chur le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Tiocfaidh sé i bhfeidhm an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ag dáta níos déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.

4. A luaithe a ghlacfaidh sé gníomh tarmligthe, tabharfaidh an Coimisiún fógra ina leith go comhuaineach do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

5. Tiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlacfar de bhun Airteagal 9(1) agus Airteagal 15(3) den Rialachán seo i bhfeidhm ach amháin má dhéanann Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle agóid ina choinne laistigh de thréimhse 2 mhí ón lá a thugtar fógra do Pharlaimint na hEorpa nó don Chomhairle faoin ngníomh sin nó, sula dtéann an tréimhse sin in éag, má tá sé curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa agus ag an gComhairle araon don Choimisiún nach ndéanfaidh siad agóid ina choinne. Cuirfear 2 mhí leis an tréimhse sin ar thionscnamh ó Pharlaimint na hEorpa nó ón gComhairle

16. Cuirtear isteach an tAirteagal 23b seo a leanas:

"1. Tiocfaidh gníomhartha tarmligthe arna nglacadh faoin Airteagal seo i bhfeidhm gan mhoill agus beidh feidhm acu fad nach ndéanfar agóid i gcomhréir le mír 2. Luafar na cúiseanna ar úsáideadh an nós imeachta práinne san fhógra faoi ghníomh tarmligthe a thabharfar do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

2. Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle agóid a dhéanamh i gcoinne gnímh tharmligthe i gcomhréir leis an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal 23a (5). Sa chás sin, déanfaidh an Coimisiún an gníomh tarmligthe a aisghairm gan mhoill tar éis do Pharlaimint na hEorpa nó don Chomhairle fógra a thabhairt don Choimisiún maidir leis an gcinneadh chun agóid a dhéanamh.”

Airteagal 2

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm ar an bhfichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán An tUachtarán

[1] Rialachán (CE) Uimh. 428/2009 ón gComhairle an 5 Bealtaine 2009 lena mbunaítear córas Comhphobail chun onnmhairiú, aistriú, bróicéireacht agus idirthuras ítimí dé-úsáide a rialú

[2] Is iad ítimí dé-úsáide de réir an tsainmhínithe in Airteagal 2 (1) de Rialachán 428/2009: "ítimí, lena n-áirítear bogearraí agus teicneolaíocht, is féidir a úsáid chun críoch sibhialta agus míleata araon, agus áireofar leo gach sórt earraí is féidir a úsáid chun críoch neamhphléascach agus a chabhraíonn ar bhealach ar bith le hairm nuicléacha nó le feistí pléascacha nuicléacha eile a mhonarú”

[3] COIM(2008) 854 leagan deireanach

[4] IO L 134, 29.05.2009, lch. 1.