MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

Tháinig Coinbhinsiún Stócólm maidir le Truailleáin Orgánacha Mharthanacha (an Coinbhinsiún) i bhfeidhm an 17 Bealtaine 2004. Le Cinneadh ón gComhairle an 14 Deireadh Fómhair 2004 i ndáil le Coinbhinsiún Stócólm ar Thruailleáin Orgánacha Mharthanacha (2006/507/CE) rinneadh é a formheas agus tháinig sé i bhfeidhm le haghaidh an Chomhphobail Eorpaigh an 14 Feabhra 2005. Is é is aidhm don Choinbhinsiún sláinte an duine agus an comhshaol a chosaint ar thruailleáin orgánacha mharthanacha (POPanna). Leis an gCoinbhinsiún cuirtear creat ar fáil, bunaithe ar phrionsabal an réamhchúraim, chun deireadh a chur le táirgeadh, úsáid, allmhairiú agus onnmhairiú POPanna, lena láimhseáil agus lena ndiúscairt go sábháilte agus le scaoileadh neamhbheartaithe POPanna áirithe a dhíothú nó a laghdú.

Le Rialachán (AE) 2019/1021 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle cuirtear chun feidhme i ndlí an Aontais na gealltanais a leagtar amach sa Choinbhinsiún agus sa Phrótacal a ghabhann le Coinbhinsiún 1979 ar Thruailliú Aeir Trasteorann Fadraoin maidir le Truailleáin Orgánacha Mharthanacha (an Prótacal), arna fhormheas trí Chinneadh 259/2004/CE ón gComhairle.

Sonraítear in Airteagal 8(1) den Choinbhinsiún go bhféadfaidh aon Pháirtí togra a chur faoi bhráid na Rúnaíochta chun ceimiceán in Iarscríbhinn A, B agus/nó C a ghabhann leis an gCoinbhinsiún a liostú, togra a dhéanfaidh an Coiste um Athbhreithniú ar Thruailleáin Orgánacha Mharthanacha (POPRC) a athbhreithniú ansin i gcomhréir le hAirteagal 8(3) agus (4). Sa togra beidh an fhaisnéis a shonraítear in Iarscríbhinn D. Ar mholadh POPRC, cinnfidh Comhdháil na bPáirtithe cé acu a liostófar nó nach liostófar substaint in Iarscríbhinn A (díothú), in Iarscríbhinn B (srian) agus/nó in Iarscríbhinn C (táirgeadh neamhbheartaithe). Is faoi rialú Airteagal 22 den Choinbhinsiún atá an nós imeachta chun leasuithe ar Iarscríbhinní a ghlacadh.

Tá toirmeasc ar chlóirpireafos a úsáid mar shubstaint ghníomhach i dtáirgí cosanta plandaí agus i dtáirgí bithicídeacha san Aontas Eorpach de bhun Rialachán (CE) Uimh. 1107/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (AE) Uimh. 528/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, faoi seach. Ina theannta sin, níl clóirpireafos cláraithe le haghaidh aon úsáid] eile i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1907/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus, dá bhrí sin, ní cheadaítear é a mhonarú ná a chur ar an margadh san Aontas le haghaidh na húsáide eile sin i gcainníochtaí de thona amháin nó níos mó in aghaidh na bliana in aghaidh an mhonaróra nó an allmhaireora.

De réir na faisnéise agus na sonraí atá ar fáil maidir le hairíonna intreacha clóirpireafos, a ndearnadh measúnú orthu de réir chritéir Iarscríbhinn D a ghabhann leis an gCoinbhinsiún, is féidir tátal a bhaint as sin go bhfuil clóirpireafos marthanach, bithcharnach agus tocsaineach (PBT). Ina theannta sin, tá clóirpireafos faoi réir iompar comhshaoil fadraoin (LRT) freisin agus thángthas air i gceantair iargúlta amhail an tArtach. I bhfianaise na faisnéise sin maidir le hairíonna PBT agus LRT atá ag clóirpireafos, moltar gur cheart clóirpireafos a mheas mar POP ós rud é go gcomhlíonann sé critéir Iarscríbhinn D a ghabhann leis an gCoinbhinsiún. Tá sonraí an mheasúnaithe ar fáil sa sainchomhad eolaíoch a bheidh ag gabháil leis an togra chun clóirpireafos a liostú in Iarscríbhinn A a ghabhann le Coinbhinsiún Stócólm.

Ós rud é nár toirmisceadh clóirpireafos a úsáid ach le déanaí mar shubstaint ghníomhach i dtáirgí cosanta plandaí san Aontas, ní féidir a chur as an áireamh go bhfuil clóirpireafos fós á tháirgeadh lena onnmhairiú. Thairis sin, is cosúil go bhfuil clóirpireafos á tháirgeadh, á úsáid agus á astú fós i dtíortha eile. De bharr an phoitéinsil atá ann d'iompar comhshaoil fadraoin an cheimiceáin sin, ní leor na bearta a ghlactar go náisiúnta ná ar leibhéal an Aontais chun an t‑ardleibhéal cosanta don chomhshaol agus do shláinte an duine a chosaint agus tá gá le gníomhaíocht idirnáisiúnta níos leithne.

Ag féachaint don chéad chruinniú POPRC eile i mí Mheán Fómhair 2021, is iomchuí go gcuirfidh an Coimisiún togra faoi bhráid Rúnaíocht Choinbhinsiún Stócólm thar ceann an Aontais chun clóirpireafos a liostú in Iarscríbhinn A. Athbhreithneofar an togra sin i gcomhréir leis na critéir agus na nósanna imeachta faoin gCoinbhinsiún sula ndéanfaidh Comhdháil na bPáirtithe cinneadh maidir leis an liostú.