TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA de bhun Airteagal 294(6) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh maidir leis an

2012/0179 (COD)

TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN

CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA



de bhun Airteagal 294(6) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh



maidir leis an

seasamh ón gComhairle i dtaca le glacadh togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear coinníollacha sonracha maidir le stoic dhomhainfharraige a iascach san Atlantach Thoir Thuaidh agus forálacha maidir le hiascaireacht i bhfarraigí idirnáisiúnta an Atlantaigh Thoir Thuaidh agus lena naisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 2347/2002

1.Cúlra

An dáta a tíolacadh an togra chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle

(doiciméad COM(2012) 371 final – 2012/0179 COD): 19 Iúil 2012 Dáta na tuairime ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa: 13 Feabhra 2013 Dáta an tseasaimh ó Pharlaimint na hEorpa, an chéad léamh: 10 Nollaig 2013 An dáta a tíolacadh an togra leasaithe: 24 Deireadh Fómhair 2016 An dáta a glacadh an seasamh ón gComhairle: 18 Deireadh Fómhair 2016

2.Cuspóir an togra ón gCoimisiún

Is ag cabhlaigh thraidisiúnta chósta (cabhlach na Portaingéile) agus ag mórthrálaeir fánaíochta (cabhlach na Fraince agus na Spáinne) atá an lámh in uachtar, cuid mhaith, in iascaigh dhomhainfharraige san Atlantach Thoir Thuaidh. I dteannta a chéile is iad a thugann i dtír tuairim is 1 % den iasc a thugtar i dtír ón Atlantach Thoir Thuaidh. Braitheann geilleagar líon áirithe pobal iascaireachta go pointe ar na hiascaigh dhomhainfharraige. Déantar an iascaireacht sin in uiscí an Aontais agus in uiscí idirnáisiúnta atá faoi rialú ag comhaontuithe a tugadh i gcrích faoin gCoimisiún um Iascach an Atlantaigh Thoir Thuaidh (NEAFC).

Tugtar stoic éisc dhomhainfharraige ar na stoic éisc sin a mbeirtear orthu lasmuigh de phríomhmheánna na scairbheach ilchríochach. Tá siad scaipthe ar na fánaí ilchríochacha nó áitríonn siad tuláin ghrinnill. Is ó 2003 i leith atá na hiascaigh dhomhainfharraige faoi réir ag bainistiú sonrach ar dheiseanna iascaigh (gabháil iomlán incheadaithe, uasiarracht iascaireachta). Roimhe sin, ní raibh forbairt na niascach rialáilte den chuid is mó, agus léirigh siad go pointe comharthaí sóirt na faidhbe "ruathar iascaireachta", rud a raibh ídiú stoc mar thoradh air.

Le Rialachán (CE) Uimh. 2347/2002 ón gComhairle bunaíodh ceanglais shonracha rochtana agus coinníollacha gaolmhara maidir le stoic dhomhainfharraige a iascach. Mar sin féin, le himeacht ama, ba léir nach raibh na bearta sin sriantach a ndóthain agus nach bhféadfaidís bainistiú inbhuanaithe na stoc a áirithiú a thuilleadh. Ina theannta sin, ní dheachaigh na bearta sin i ngleic leis an mórthionchar diúltach ar éiceachórais mhuirí leochaileacha a chosc.

In 2007 agus in 2010 ghlac Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe Rún 61/105 agus Rún 64/72 ina niarrtar ar Stáit agus ar eagraíochtaí réigiúnacha bainistíochta iascaigh féachaint chuige go gcosnófar éiceachórais dhomhainfharraige leochaileacha ar an tionchar a bhíonn ag gléasanna iascaireachta grinnill agus go ndéanfar stoic éisc dhomhainfharraige a shaothrú ar bhealach inbhuanaithe.

Ar na bearta a bhí ag an gCoimisiúin um Iascach an Atlantaigh Thoir Thuaidh i réimse na hiascaireachta domhainfharraige a glacadh i ndlí an Aontais agus a ndearnadh trasuí orthu, bhí toirmeasc ar eangacha geolbhaigh, limistéir dhúnta chun cosaint a thabhairt do ghnáthóga beantacha ar príomhfhoinsí bithéagsúlachta iad (éiceachórais mhuirí leochaileacha), uasteorannú ar an iarracht bhliantúil caite le hiascaireacht, agus mapáil ar an ngníomhaíocht iascaireachta reatha le súil agus iascaigh nua a bheith ag brath ar mheasúnú ar an tionchar ar an gcomhshaol a dhéanamh roimh ré.

Saothrú inbhuanaithe ar stoic dhomhainfharraige a áirithiú a mhéid agus is féidir is cuspóir ginearálta don togra agus an tionchar atá ag na hiascaigh sin ar an gcomhshaol a laghdú, mar aon leis an mbonn faisnéise a fheabhsú don mheasúnú eolaíoch. Fad nach mbeidh an leibhéal is gá bainte amach ag na sonraí ná an modh is gá chun bainistiú uastáirgeachta inbhuanaithe a chur i bhfeidhm, ní mór na hiascaigh a bhainistiú de réir chur chuige an réamhchúraim maidir le bainistiú iascaigh.

Chun an tionchar scriosach ar an éiceachóras muirí a laghdú, rinneadh foráil sa togra maidir le deireadh a chur ar bhonn céimnithe le húsáid trál grinnill san iascach seo, toisc gurb iad is mó a dhéanann dochar d'éiceachórais mhuirí leochaileacha agus toisc gurb iad is cúis le gabhálacha de speicis domhainfharraige gan iarraidh. Ba cheart toirmeasc a dhíreoidh ar speicis domhainfharraige bheith i dteannta na srianta idirthréimhseacha ar eangacha geolbhaigh grinnill ag doimhneacht faoi bhun 600 m agus sa raon doimhneachta 200 m600 m.

Ós rud é go ndearnadh foráil sa togra maidir le deireadh a chur ar bhonn céimnithe le gléasanna grinnill, níor áiríodh ann bearta sonracha maidir le tionchar suntasach ar éiceachórais mhuirí leochaileacha a chosc nó maidir le limistéir ina bhfuil na héiceachórais sin a dhúnadh.

Cuirtear san áireamh sa togra chomh maith an deis atá ann an córas bainistíochta a rialaíonn na stoic sin a shimpliú. Faoi láthair tá siad faoi réir ionstraim dhúbailte: teorainneacha le gabhálacha agus teorainn le cumas/iarracht.

Ba cheart a thabhairt faoi deara go bhfuil forbairt tagtha ar an gcreat dlíthiúil ó tíolacadh an togra ón gCoimisiún: rinneadh athchóiriú ar an gComhbheartas Iascaigh agus tháinig an "Bun-Rialachán" nua i bhfeidhm an 1 Eanáir 2014.

3.Tráchtanna maidir leis an seasamh ón gComhairle

3.1. Barúlacha ginearálta faoin seasamh ón gComhairle:

Léiríonn an seasamh ón gComhairle an comhaontú polaitiúil ar thángthas air idir Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle an 30 Meitheamh 2016. Tacaíonn an Coimisiún leis an gcomhaontú sin.