MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

Tá an togra ina chuid de na bearta éigeandála arna nglacadh ag an gCoimisiún mar fhreagairt ar an staid urghnách atá ann de thoradh ráig COVID-19.

Rud is annamh, rinneadh foráil le Treoir (AE) 2016/797 agus le Treoir (AE) 2016/798 den cholún teicniúil den 4ú Pacáiste Iarnróid do dhá rogha spriocdháta an trasuí a chur ar fáil do na Ballstáit – an 16 Meitheamh 2019, nó ar fhógra a fháil ag an gCoimisiún agus ag Gníomhaireacht Iarnróid an Aontais Eorpaigh, an 16 Meitheamh 2020. Níor thrasuigh ach 8 mBallstát an dá Threoir in 2019 (BG, FI, FR, GR, IT, NL, RO, SI).

I bhfianaise ráig COVID-19, tá iarrtha ag formhór de na 17 mBallstát nár thrasuigh an dá Threoir moill a chur ar an trasuí agus tá siad ag maíomh nach bhfuil siad in ann an reachtaíocht is gá a thabhairt i gcrích roimh an 16 Meitheamh 2020.

I bhfianaise na n‑imthosca urghnácha, tá údar maith ann go bhféadfadh an trasuí críochnaitheach a bheith dodhéanta roimh an 16 Meitheamh 2020. Tá sé ríthábhachtach chun gurb ann don tsoiléireacht dhlíthiúil agus don deimhneacht dhlíthiúil, go háirithe le haghaidh an tionscail iarnróid agus gnóthais ar tairbhithe iad den Cheathrú Pacáiste Iarnróid. Tharla ráig COVID-19 ag céim dheireanach ghlacadh na mbeart náisiúnta trasuí. Ba cheart na Ballstáit fós a bheith in ann an próiseas a thabhairt i gcrích laistigh de thréimhse bhreise trí mhí. Dá bhrí sin, measann an Coimisiún an mhoill ghearr de thrí mhí a bheith réasúnta.

Glacadh roinnt gníomhartha cur chun feidhme agus gníomhartha tarmligthe i gcomhréir le Treoir (AE) 2016/797 agus Treoir (AE) 2016/798. I bhfianaise an dá spriocdháta maidir leis an trasuí, tugadh forálacha idirthréimhseacha agus dátaí maidir le teacht i bhfeidhm isteach ann. Molfaidh an Coimisiún sraith leasuithe ar na gníomhartha cur chun feidhme chun iad a ailíniú leis an síniú ar na spriocdhátaí maidir leis an trasuí tar éis ghlacadh na Treorach atá beartaithe. Maidir leis na gníomhartha tarmligthe ábhartha, níorbh fhéidir spriocdhátaí an trasuí a ailíniú in am leis an nós imeachta reatha a leagtar amach in Airteagal 6 de Threoir (AE) 2016/798. Dá bhrí sin, foráiltear leis an togra maidir le bunús dlí agus le nós imeachta simplithe le haghaidh ailíniú breise. Áiritheofar leis sin creat dlíthiúil comhleanúnach agus cur chun feidhme an cholúin theicniúil den Cheathrú Pacáiste Iarnróid.

Ní tionscnamh é seo atá faoi chuimsiú an Chláir um Oiriúnacht agus Feidhmíocht Rialála (REFIT).

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

Tá na tograí i gcomhréir le bearta éigeandála foriomlána atá á nglacadh ag an gCoimisiún chun tionchar diúltach ráig COVID-19 a mhaolú agus a shárú. Tá sé fíor-riachtanach na bearta sin a ghlacadh chun iompar earraí agus daoine a áirithiú.

•Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

Tá feidhmiú éifeachtach an mhargaidh inmheánaigh maidir le tionscal an iarnróid, saorshreabhadh earraí riachtanacha, paisinéirí agus pearsanra, agus seirbhísí lena mbaineann, ag brath ar fheidhmiú eacnamaíoch na ngnóthas iarnróid, bainisteoirí bonneagair agus tionscal an iarnróid chomh maith le creat dlíthiúil agus riaracháin a bheith ag feidhmiú go maith. D'fhéadfadh iarmhairtí diúltacha eacnamaíocha ráig COVID-19 atá ann faoi láthair dochar a dhéanamh d'fholláine airgeadais gnóthas iarnróid agus bainisteoirí bonneagair agus tionchair dhiúltacha tromchúiseacha a imirt ar an gcóras iompair agus ar an ngeilleagar ina iomláine.

D'fhorbair an Coimisiún coincheap darb ainm ‘lánaí glasa’ chun teorannacha a choimeád oscailte le haghaidh lastaí agus chun trácht a mhaolú. Eisíodh treoir maidir le cearta paisinéirí agus déanfar sin a nuashonrú a thuilleadh chun aghaidh a thabhairt ar an staid fhoriomlán.

Dá bhrí sin, tá an‑tábhacht ar fad ag baint le leasú na dTreoracha arb aidhm dó dul i ngleic le hábhair mhóra imní atá ann ag Ballstáit, gnóthais iarnróid, bainisteoirí bonneagair, an tionscal iarnróid.

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

•Bunús dlí

Tá an tionscnamh seo bunaithe ar Airteagal 91(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh.