GA    GA GA 
Rialachán F1 558340 DT maidir le feithiclí dhá nó trí roth agus cuadrothair 
Achoimre Feidhmiúcháin 
GA    GA  AN COIMISIÚN EORPACH 
An Bhruiséil, 4.10.2010 
SEC(2010) 1151 
  
DOICIMÉAD INMHEÁNACH OIBRE AN CHOIMISIÚIN 
Doiciméad a ghabhann leis an  
 
Togra le haghaidh 
RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE 
maidir le feithiclí dhá nó trí roth agus cuad rothair a fhormheas agus faireachas margaidh a 
dhéanamh orthu 
 
 
Achoimre feidhmiúcháin ar an Measúnú Iarmharta 
Ní chuireann an achoimre feidhmiúcháin seo ceangal ach ar na ranna sin de chuid an Choimisiúin a 
raibh baint acu lena hullmhú agus tá sí gan doch ar d'fhoirm aon chinnidh dheiridh a d'fhéadfadh an 
Coimisiún a dhéanamh. 
Príomh-Ard-Stiúrthóireacht: Ard-Stiúrthóireacht  na Fiontraíochta agus na Tionsclaíochta  
Clár Oibre an Choimisiúin, 2010 Uimhir thagartha i gClár Pleanála an Choimisiúin: 2010/ENTR/02 
{COIM(2010)542 leagan deireanach} 
{ SEC(2010) 1152} 
GA 2   GA ACHOIMRE FEIDHMIÚCHÁIN 
Cúlra 
Cuimsíonn an téarma 'feithiclí de chat agóir L' raon leathan cineálacha feithicl í dhá, trí agus ceithre roth, e.g. 
móipéidí dhá agus trí roth, gluaisrothair dhá agus trí roth  agus gluaisrothair le taobhchairr. Samplaí d'fheithiclí 
ceithre roth de chatagóir L, ar a dtugtar 'cudarothair' fr eisin, is ea cuaid bhóthair a úsaidtear ar bhóithre poiblí 
agus mioncharranna. 
 
Móipéid 
Móipéid  
trí roth Catagóir Ainm na feithicl e Feithiclí ionadaíocha Catagóir Ainm na f eit hic l eFeithiclí ionadaíocha 
Gluaisrothar 
Gluaisrothar le taobhcharr Trírothaigh 
chu mh ach t
aithe
Cuadrothair 
éadroma 
Cuadrothair throma L1e 
L2e 
L3e 
L4e L5e
L6e 
L7e
 
Figiúr 1: Feithiclí a chumhdaíonn an Treoir Réime 2002/24/CE. 
Tá trí phríomh-fho-earnáil i margadh na bhfeithiclí de ch atagóir L. Tá 'feithiclí cumhachtaithe dhá roth' (PTW) ar 
an gceann is mó; áirítear leis sin rothair, móipéidí, scútai r agus gluaisrothair cumhachtaithe. Dar le Eurostat, tá 
thart ar 30 milliún feithicil san iomlán in úsáid faoi láthair.  In 2007, bhí 2.7 milliún feithicil i margadh na bhfeithiclí 
PTW san Eoraip, iompórtálcha san áireamh. In 2006 bhí láimhdeacha s EUR 34.1 billiún ag an earnáil PTW 
agus bhí 159 100 duine fostaithe inti.  
In 2008, bhí 12 000 duine fostaithe in earnáil na bhfeithicilí uile thír-raoin (ATVanna) agus bhí láimhdeachas EUR 2bhilliún inti dar leis an ATVEA, cumann an tions cail. Thart ar 595 000 ATVanna a cláraíodh san AE an 
bhliain sin.
 
In 2008 b'ionann earnáil na mioncharranna san AE, earnáil nach raibh ach monaróirí beaga agus meánmhéide 
ann, agus 340 000 feithicil, i.e. 1.1 % de chabhlach na bh feithiclí de chatagóir L. Tá margadh níos forbartha sa 
Fhrainc, sa Spáinn agus san Iodáil. Díoladh 35 000 feit hicil san iomlán in 2007. In 2008 bhí thart ar 200 duine 
fostaithe ag ceannaire margaidh an domhain agus tháirg sé 13 500 feithicil in aghaidh na bliana, 1 500 feithicil 
leictreach san áireamh (200–300 feithicil fóntais). Is mi nic a bhíonn monaróirí mioncharranna bunaithe i réigiúin 
nach bhfuil gréasán tionsclaíoch forbartha iontu. Os a choi nne sin, tá gréasán casta comhpháirtithe ag brath ar 
thionscal na mioncharranna, tionscal ar a mbraitheann 20 000 post san Eoraip.  
Is i dTreoir 2002/24/CE (an 'Treoir Réime') atá na c eanglais maidir le cineálcheadú feithiclí nua de chatagóir L 
leagtha amach faoi láthair. Ina theannta sin, tá sraith  treoracha ann dá dtagraítear sa Treoir Réime agus ina 
bhfuil ceanglais theicniúla mhionsonraithe.  
Mar chuid den athbhreithniú ar an reachtaíocht reat ha, rinneadh comhairliúchán poiblí idir an 22 Nollaig 2008 
agus an 27 Feabhra 2009 chun tuairimí na gcumann, na gcuideachtaí agus na n-údarás poiblí a fháil maidir le príomhghnéithe na mbeart atá beartaithe maidir le fe ithiclí de chatagóir L a chineálcheadú. Iarradh ar na 
geallsealbhóirí a dtuairimí a chur in iúl, go háirithe maid ir le ceisteanna conspóideacha, lena n-áirítear feistiú 
córas coscánaithe frithghlasa ar PTWanna a bheith éigeantach, teorainneacha astaíochta leasaithe le haghaidh gach feithicil de chatagóir L, agus feithiclí a athchatagór ú ina bhfochatagóirí níos feiliúnaí. Rinneadh na tuairimí 
a fuarthas a achoimriú i dtuarascáil
1 a foilsíodh ar shuíomh gréasáin an Choimisiúin.  
Rinneadh dhá staidéar in 2008 agus in 2009 ar an tionc har eacnamaíoch, sóisialta agus comhshaoil a bheadh 
ag moltaí maidir le cineálcheadú feithiclí de chatagói r L. D'ullmhaigh an comhlacht TRL tuarascáil amháin ar 
bhearta sábháilteachta a d'fhéadfaí a dhéanamh2 agus ar an reachtaíocht atá ann faoi láthair maidir le feithiclí 
                                                 
1 http://ec.europa.eu/enterprise/automotive/c onsultation/2_3_wheelers/results_report.pdf . 
2 http://ec.europa.eu/enterprise/automotive/pr ojects/report_new_m easures_l_category.pdf . 
GA 3   GA de chatagóir L a shimpliú. Sa tuarascáil eile, a d'ullmhaigh Ollscoil Thessaloniki3, pléadh bearta comhshaoil le 
haghaidh feithiclí de chatagóir L. Cuireadh an dá thuarascáil sin san áireamh sa mheasúnú iarmharta. Is ar an 
dá thuarascáil sin a bunaíodh na meastacháin chainníochtúla ar chostais is tairbhe, agus, amach ó na costais 
ar na hardchórais choscánaithe, mheas na geallsealbhóirí  go raibh na meastacháin sin iontaofa cruinn. Rinne 
an ACEM, an cumann Eorpach um thionscal na ngluaisrotha r, roinnt beart a mholadh, lena n-áirítear bearta 
maidir le gnéithe comhshaoil agus sábháilteachta d'fhei thiclí de chatagóir L féachai nt aghaidh a thabhairt ar 
roinnt cúiseanna imní a bhaineann le cúrsaí comhshao il agus sábháilteachta agus a sainaithníodh sna 
tuarascálacha thuasluaite.  
1. S AINIÚ NA FAIDHBE  
Tá an Coimisiún tar éis roinnt mórábhair imní a shainaithint a bhaineann leis na forálacha reatha maidir le 
cineálcheadú feithiclí nua de chatagóir L:  
– castacht an chreata dlí faoi  mar atá sé faoi láthair; 
– leibhéal astaíochtaí agus an cion méadaitheach d'astaíochtaí iomláin ó iompar de bhóthar (iomlán atá 
ag laghdú) atá sa leibhéal sin; 
– gnéithe den tsábháilteacht; 
– gan creat dlí a bheith ann le haghaidh teicneolaíochtaí nua. 
1.1. Castacht an chreata dlí faoi mar atá sé faoi láthair 
Cuireadh in iúl don Choimisiún go bhfuil an creat dlí le  haghaidh feithiclí de chatagóir L róchasta agus go 
bhféadfaí, dá bhrí sin, é a shimpliú agus é a chomchuibhiú ar bhonn idirnáisiúnta. 
Bíonn costais bhreise gan chall ar na húdaráis náisiúnta a bhfuil sé de chúram orthu an Treoir Réime a chur 
chun feidhme agus iad ag iarraidh oibr iú faoin gcreat casta dlí seo. 
Ní mór d'fheithicl de chatagóir L sraith ceanglas atá le fá il i roinnt treoracha ar leith a chomhlíonadh. Tá baint ag 
an Treoir Réime le 13 threoir theicniúla, ar treoracha iad a leasaíodh le 21 treoir leasaitheach chun dul chun 
cinn teicniúil a chur san áireamh.  
Ina theannta sin, tá tagairtí i roin nt de na treoracha sin do rialacháin agus do chaighdeáin a chuirtear i bhfeidhm 
ar fud na cruinne, e.g. iad sin a ghlacann an UNECE4, ar rialacháin agus caighdeáin iad atá faoi réir athraithe. I 
ndeireadh na dála, tá easpa soiléireachta dlí agus rialál a ann i ngeall ar na cineálacha díchosúla rialacháin lena 
rialaítear cineálcheadú feithiclí de chatagóir L. Próis eas trom atá sa nuashonrú nach mór a dhéanamh ar na 
rialacháin sin agus bíonn costais bhreise ar riar thóirí agus lucht an tionscail i ngeall air.  
Is fada ó shuarach atá na costais atá ar na húdaráis p hoiblí, is mar sin a bheidh mura dtiocfaidh athrú ar an 
scéal. I bhfianaise mheastachán costas sé Bhallstá t, meastar gur EUR 3,1 milliún an costas carnach a 
iompróidh na 27 Ballstát idir 2009 agus 2020. Ní laghdói dh an t-ardchostas sin, agus is dócha go dtiocfaidh 
méadú air, mura ndéanfar simpliú chun deireadh a chur le bearta atá imithe i léig agus chun castacht a laghdú.  
1.2. Ardleibhéal astaíochtaí 
Eisíonn feithiclí de chatagóir L fotháirgí neamh-inmhi anaithe amhail truailleáin aeir thocsaineacha agus gáis 
cheaptha teasa. Meastar go bhfuil astaíochtaí galaithe ó stóráil agus seachadadh breosla tocsaineach freisin. Is 
eol, nó meastar, gur cúis ailse agus cúis fadhbanna trom chúiseacha sláinte eile iad truailleáin thocsaineacha 
aeir amhail hidreacarbóin áirithe, e.g. máchailí atáirgthe nó breithe. D'fhéadf adh sé freisin gur truailleáin aeir is 
cúis le fadhbanna eile comhshaoil amhail báisteach aigéadach nó toitcheo.  
Fágfaidh caighdeáin astaíochtaí Euro 5 agus 6 a thabhairt isteach le haghaidh carranna paisinéara agus Euro 
VI le haghaidh feithiclí troma, fágfaidh sé go dtiocfaidh m éadú ar an gcion astaíochtaí as feithiclí de chatagóir L 
amach anseo. Mar shampla, meastar go méadóidh io mlán na hidreacarbón galaithe agus na hidreacarbón 
sceite in astaíochtaí arna astú ag feithiclí de chatagóir L ó 38% go 62% d'iomlán na n-astaíochtaí hidreacarbón 
arna astú ag earnáil an iompair de bhóthar ina hiomláine faoi 2021, mura ndéanfar bearta breise. Is é is cúis leis sin, go príomha, laghduithe móra a bheith tagtha ar as taíochtaí hidreacarbón i gcatagóirí eile iompair de 
bhóthar. Tá móipéidí ar cheann de na feithiclí is mó maid ir le hastaíochtaí hidreacar bón cheana, agus creidtear 
gur uathasan a thiocfaidh 38% d'iomlán na n-astaíochtaí hidreacarbón faoi 2020.
 
                                                 
3 http://ec.europa.eu/enterprise/automotive/proj ects/report_measures_motorcycle_emissions.pdf . 
4 http://www.unece.org/trans/main/wp29/wp29wgs/wp29gen/wp29pub/wp29pub2002e.pdf . 
GA 4   GA  
Gal ú 
Gásailín TriQuad 
Díosal TriQu ad Glua isro thair 
Móipéidí 
Gach feithicil eile An cion d'astaíochtaí 
hidreacarbón (HC) arb iad feithiclí de chatagóir L is cúis 
leis 
[% d'iomlán na n-astaíochtaí 
hidreacarbóin ón iompar de bhóthar] 
 
Figiúr 2: an t-athrú, i gcás feithiclí de chatagóir L, ar an  gcion absalóideach agus ar an gcion coibhneasta d'astaíochtaí 
hidreacarbóin, mura ndéanfaí aon athrú ar an mbeartas5. 
Tá an cion de CO a astaíonn feithiclí de chatagóir L an-ard cheana féin, agus creidtear go n-ardóidh sé ó 20% 
go 36% d'iomlán astaíochtaí earnáil an iompair de bhóthar faoi 2020. I roinnt cathracha i ndeisceart na hEorpa, 
bíonn toirmeasc ar PTWanna laethanta teo samhraidh nuair atá alarám maidir le deannach mín ann, chun astaíochtaí cáithníneacha ro-arda a chosc. Ós rud é nach ionann feithiclí de chatagóir L agus ach 3 % d'iomlán 
míleáiste an iompair de bhóthar, meastar go bhfuil astaíochtaí truailleáin na bhfeithiclí sin ró-ard.
 
Is in 2002 a glacadh an creat reatha dlí lena rialaítear asta íochtaí as feithiclí de chatagóir L. Tháinig athrú mór 
ar an teicneolaíocht ó shin. I ngeall ar an éagsúlacht m hór atá ann ó thaobh na dteicn eolaíochtaí ar an margadh 
a bhaineann le tógáil, dearadh agus tiomáint feithiclí, tá an creat reatha dlí as dáta. 
Níl sna gáis cheaptha teasa neamhthocs aineacha a astaíonn PTWanna, e.g. CO 2, ach cuid bheag d'iomlán 
astaíochtaí an iompair de bhóthar. Mar sin féin, ní  léir don ghnáth-thomhaltóir an bhfuil feithicil 
breosla-éifeachtúil agus cé mhéad CO 2 a astaíonn sí, ós rud é nach bhfuil aon cheanglais lipéadaithe ina leith 
ann (murab ionann is cás na gcarranna paisinéara). Chun an tomhaltóir a chur ar an eolas ar bhealach soiléir 
cruinn comhchuibhithe, tá gá le sonraí tom hais atá oibiachtúil, e.g. astaíochtaí CO 2 agus ídiú breosla a thomhas 
i dtástáil a léiríonn cineálcheadú, rud a d'fhéadfaí a ús áid mar scéim lipéadaithe ina dhiaidh sin. An ceanglas 
cineálcheadaithe is gá chun go gcinnfidh an monaróir na so nraí sin, níl sé éigeantach f aoi láthair i gcás feithiclí 
de chatagóir L; is cúis imní sin.  
Ós rud é nach bhfuil aon cheanglais mharthanachta sa Treoir Réime d'fhéadfadh asta íochaí as seanfheithiclí 
dul i bhfad thar na teorainneacha tar éis 20 000 km tiomána. Déantar marthanacht a thomhas trí astaíochtaí 
feithiclí 'aoisithe' agus comhábhar a n-astaíochtaí iar-c hóireála a thastáil tar éis, i gcás gluaisrothar mar 
shampla, 50 000 km, sula gcuirtear feithicil ar an margadh,  faoi mar is gá don mhonaróir a léiriú do na húdaráis 
chineálcheadaithe. Tá na ceanglais sin i bhfeidhm cheana i d tíortha eile (Stáit Aontaithe Mheiriceá, an tSín, an 
Téalainn, an Téaváin agus Singeapór) agus tá feidhm acu maidir le catagóirí eile feithiclí bóthair san AE 
(carranna, trucailí).  
Ar deireadh, d'fhéadfadh feithicil ghlan iompú ina feithic il ard-truailliúcháin má theipeann ar chomhpháirt nó ar 
chóras a rialaíonn astaíochtaí nó má mheathann sé/sí. Fágann sé sin:  
- gur gá a chur in iúl don tiománaí trí, mar shampla, so las táscaire mífheidhme, nach bhfuil córas nó comhpháirt 
bhunriachtanach de chuid na feithicle ag feidhmiú de réir a sonraíochta teicniúla, nó gur theip ar an gcóras nó ar 
an gcomhpháirt sin; 
- gur gá faisnéis dhiagnóiseach chaighdeánaithe a bheith ar fáil agus gá teacht furasta a bheith uirthi. Féadann 
an córas diagnóiseach ar bord an fhaisnéis sin a chur ar fáil sa chaoi is go bhféadfar an fheithicil a dheisiú ar 
bhealach éifeachtach éifeachtúil;  
- gur gá rochtain a bheith ar fhaisnéis faoi dheisiú agus  faoi chothabháil a d'ullmhaigh monaróir na feithicle. Ar 
an drochuair níl an rochtain sin ach ag garáistí deisiúcháin oi figiúla faoi láthair; níl rochtain uirthi ag déileálaí 
neamhspleácha ná ag uinéirí feithiclí. Is fadhb an méid si n ní amháin ó thaobh na hiomaíochta de ach ó thaobh 
astaíochtaí ard-truailliúcháin agus cú rsaí sábháiltea chta de freisin.  
                                                 
5 N.B. Cuimsíonn 'gach feithicil eile' carr anna paisinéara, veaineanna seachadta, trucailí  agus busanna. Foinse: tuarascáil Ollsc oil 
Thessaloniki. Ais ingearach (ar clé): HC = astaíochtaí hidreacarbóin; 2.0E+05 = 200 000, 1.0E+06 = 1 000 000, 1 t = 1000 kg. Ai s 
ingearach (ar dheis): an cion d'fheithiclí  de chatagóir L mar % d'iomlán na n-astaío chtaí hidreacarbón ón iompar de bhóthar.  
GA 5   GA 1.3. Líon mór básanna ar na bóithre agus baol sábháilteachta 
Is mó seans go bhfaighidh tiománaithe feithiclí de chatagói r L bás nó go ngortófar go dona iad i dtimpistí bóthair 
ná aon dream eile. Ar meán, tá an ráta báis in aghaidh an mhilliúin chiliméadair arna thaisteal 18 n-oiread níos 
mó ná i gcás carranna paisinéara. In 2006, rinne feithiclí de chatagóir L 2 % de líon na gciliméadar a taistealaíodh, ach ba 16 % de líon na mbásanna ar na  bóithre iad in 25 Ballstát an AE (ETSC, 2007). Ina 
theannta sin, cé gur tháinig laghdú mór ar líon na mbásan na agus ar líon na ngortuithe tromchúiseacha le roinnt 
blianta anuas i gcás roinnt cineálacha feithiclí, níor t háinig aon athrú ar na figiúirí sin i gcás feithiclí de 
chatagóir L, agus go deimhin tháinig méadú beag orthu.
 
In 2008  bhásaigh  5 520 úsáideoir feithicilí cumhachtaithe dhá ro th i dtimpistí bóthair. Ina theannta sin, meastar 
go bhfuil líon na ngortuithe tromhchúiseacha idir 5.5 agus 13 oiread níos airde  ná líon na mbásanna 
(30 000–72 000 úsáideoir). D'fhéadfadh líon na lag-ghorthuithe , figiúr is deacair a ríomh, a bheith idir 12 agus 
28 oiread níos airde  (66 000–155 000 úsáideoir) in 27 Ballstát an AE.  
 Evolution of fatalities
in EU road accidents
69,147
64,908
60,12558,777 58,308
54,72055,26854,11152,650
47,801
44,536
41,861
39,458
36,92437,54549,01 0
33,1116,225
5,708
5,1975,069
4,7994,6374,9574,8345,304 5,309 5,31 55,3945,5935,4065,778
5,520
010,00020,00030,00040,00050,00060,00070,000
Source: CARE (EU road accidents database)
Other categories road accident  
fatalities
01,0002,0003,0004,0005,0006,0007,000
Motorcycle fatalities
Other categories road accident fatalit ies Moto rcycles o nl yBásanna i dtimpistí bóthair 
san AE 
Básanna i dtimpistí a bhaineann le gluaisrothai r Básanna i dtimpistí bóthair: 
catagóirí eile 
Foinse: CARE (Bunachar sonraí an AE 
maidir le timpistí bóthair) Gluaisrothair amháin Básanna i dtimpistí bóthair: 
catagóirí eile 
Figiúr 3: Básanna úsáideoirí gluasrothar i dtimpistí bóthair san AE  
D'fhéadfadh cur isteach ar an inneall pléisiúr na tiomána agus feidhmíocht an innill a mhéadú, ach cruthófar 
níos mó astaíochtaí truailleáin agus ídeofar níos mó br eosla de thoradh air. Lena chois sin, má mhéadaítear 
feidhmíocht an innill méadaítear uasluas na feithicle (ru d atá mídhleathach) thar chumas chomhpháirteanna eile 
na feithicle; ní bhíonn na coscáin chomh héifeachtach céanna agus ba cheart dóibh a bheith, mar shampla. 
Feithicil atá contúirteach don úsái deoir agus don chomhshaol araon an toradh a d'fhéadfadh a bheith air sin. Is i 
ngeall air sin atá bearta frith-chur isteach sa Treoir  Réime reatha maidir le móipéidí agus gluaisrothair 
ísealchumhachta. I ngeall ar innill a rialaítear go leictreonach a bheith á n-úsáid in ionad inneall a rialaítear go 
meicniúil, áfach, agus i ngeall ar úsáid cineálacha eile tiomána a bheith ag méadú (e.g. innill leictreacha nó 
hibrideacha), d'fhéadfadh sé nach bhfuil na bearta reatha éifeachtach a thuilleadh, nó d'fhéadfadh sé go bhfuil 
siad imithe i léig cheana féin.  
Is é is mioncharr ann feithicil ceithre roth ag a bhfu il feidhmíocht agus mais theoranta. Is é an deacracht a 
bhaineann leis na feithiclí seo go bhféadfadh sé go mbeadh an tuairim ag lucht a n-úsáide gurb ionann an 
leibhéal sábháilteachta gníomhaí ag us éighníomhaí atá ag mioncharran na agus atá ag carranna paisinéara. 
Fágann uasluas íseal agus dearadh na bhfeithiclí sin, mar aon le ceanglais chineálcheadaithe maidir leo nach 
bhfuil chomh dian céanna, áfach, nach bhfuil an tuairim si n ceart. Is cúis imní dá bhrí sin, an leibhéal íseal 
sábháilteachta atá ag mioncharranna i gcomparáid leis an leibhéal atá ag carranna paisinéara.  
Cúis eile imní maidir le sábháilteacht is ea gur  minic a úsáidtear cuaid a ceapadh le haghaidh úsáide 
easbhóthair (ATVanna) ar bhóithre poiblí. Faoi mar a thugann ainm na bhfeithicle sin le fios, tá siad ceaptha le 
haghaidh úsáide easbhóthair. San Eoraip, áfach, is ionann is dosheachanta gan dul ar bhóithre poiblí agus iad 
ag taisteal idir bealaí easbhóthair. D'fhéadfaí úsáid AT Vanna ar na bóithre an tsábháilteacht a chur i mbaol ós 
rud é go bhfuil ardchumas luasghéaraithe acu agus m eáchanlár ard iontu, nithe a d'fhéadfadh rolladh a bhaint 
as an bhfeithicil agus í ag dul thar choir néal. Chun an tiomáint a éascú ar dhro mchlaí easbhóthair, ní fheistítear 
GA 6   GA difreálach ar acastóir na bhfeithiclí sin, rud ar gné bhunúsach sábháilteachta é den tiomáint ar bhóithre poiblí 
atá faoi dhromchla crua. I roinnt cathracha san AE tá  toirmeasc ar a n-úsáid ar chúiseanna sábháilteachta.  
Síleann tomhaltóirí go bhfuil breoslaí gásacha amhail gás nádúrtha comhbhrúite, gás peitriliam leachtaithe agus 
hidrigin contúirteach agus go gcuir eann siad an tsábháilteacht i mbaol, cé nach ndéanann siad a oiread céanna 
díobháil don chomhshaol. D'fhéadfadh sé nach bhfuil teic neolaíocht na hidrigine forbartha a dóthain lena húsáid 
i bhfeithiclí de chatagóir L.  
1.4. Gan aon chreat dlí le haghaidh teicneolaíochtaí nua 
Le deich mbliana anuas tháinig forás sciobtha ar theicneolaío cht feithiclí de chatagóir L. Is moille i bhfad, áfach, 
a athraíodh an reachtaíocht a bhaineann leis an réimse seo, agus is é an toradh atá air sin nach bhfuil an 
catagórú feithiclí oiriúnach a thuilleadh i gcás feit hiclí áirithe agus go bhfuil roinnt beart ann nach bhfuil 
feiliúnach a thuilleadh. Faoi láthair,  is faoin gcatagóir chéanna a thig cuaid bhóthair, cuaid easbhóthair agus 
mioncharranna, i.e. L7e agus tá siad go léir faoi ré ir na gceanglas céanna. Ach tá cuaid agus mioncharranna 
chomh héagsúil sin lena chéile ó thaobh dearaidh de go bhfuil ceanglais shonracha dlí ag teastáil ag gach ceann acu má tá siad le bheith sábháilte agus má tá siad le caighdeáin oiriúnacha chomhshaoil a 
chomhlíonadh. Faoi láthair, ní thig rothair leictreacha ísealchumhachta (níos lú ná 250 W agus suas le 25 km/h) 
faoin gcreat dlí. Ní amháin sin, ach tá níos mó tóra  ar fud an AE ar rothair atá níos cumhachtaí (suas le 
1 000 W). Faoi láthair, is mar mhóipéid a aicmítear na rothair sin (os cionn 250 W, níos tapúla ná 25 km/h). 
Ciallaíonn sé sin go gcaithfidh na rothair sin na ceanglais chineálcheadaithe maidir le feithiclí ina bhfuil inneall 
dócháin a chomhlíonadh; ní oireann sé sin d'fheith icil atá go hiomlán faoi thiomáint leictreach.
 
2. C OIMHDEACHT  
Sular bunaíodh cineálcheadú AE d'fheithiclí de chatagóir L, bhí rialacháin i bhfeidhm ar leibhéal na mBallstát. 
Ba mhinic nárbh ionann an reachtaíocht a ghlac na Balls táit agus bhíodh ar mhonar óirí a bhíodh ag díol ar 
mhargaí éagsúla an táirgeacht agus an tástáil a athrú de ré ir an Bhallstáit a raibh siad ceaptha lena haghaidh, 
próiseas a bhí costasach agus fadálach. Dá bhrí sin, ba c ar thrádáil a bhí sna rialacha éagsúla náisiúnta sin 
agus ba rud é a d'imir drochthionchar ar an margadh inmheánach.  
Ba ghá, dá bhrí sin, caighdeáin a ghlacadh ar leibhéal an AE, go háirithe chun déileáil le cúiseanna imní a bhí 
ann ar fud an AE maidir le cúrsaí sábháilteachta agus drochthionchar an truaillithe aeir ar an gcomhshaol. 
Féadann na Ballstáit féin leibhéil arda astaíochtaí a shrianadh ar bhonn áitiúil sna cathracha trí bhearta a 
dhéanamh, ach is fadhb thrasteorann astaíochtaí ina n-iomlái ne. Ní féidir dul i ngleic leis an gcúis sin imní ach 
le bearta comhchuibhithe atá bailí ar fud an AE. Tá an méid sin fós bailí sa lá atá inniu ann agus tá gá le bearta ar leibhéal an AE chun ilroinnt an mhargaidh inmheánaigh a sheachaint agus chun leibhéal ard comhionann 
cosanta ar fud na hEorpa a áirithiú.
 
Buntáiste eile a bhainfidh le reachtaí ocht de chuid an AE is ea go bhféadfaidh monaróirí tairbhe a bhaint as 
barainneachtaí scála a bhuí le ceanglais chomhchuibhit he dlí: mar shampla, beidh táirgí oiriúnach do mhargadh 
na hEorpa ina iomláine agus ní bheidh aon ghá le cineálcheadú náisiúnta i ngach uile Bhallstát. Beidh 
tomhaltóirí thuas leis i ngeall ar phraghsanna níos ís le, óir brúfaidh iomaíocht uile-AE na praghsanna síos.  
3. C USPÓIRÍ AN TIONSCNAIMH DE CHUID AN AE 
Is iad is cuspóirí don tionscnamh an creat reatha dlí a shimpliú , féachaint le sciar níos lú agus níos 
comhréirí  d'iomlán na n-astaíochtaí  ón iompar de bhóthar a bhaint amach, agus sábháilteacht feithiclí nua 
atá ag teacht ar an margadh a mhéadú . 
Is é an aidhm shonrach ó thaobh simpliú  de cur chuige rialála nach bhfuil chomh casta céanna a bhaint amach 
chun éifeachtúlacht a áirithiú, chun nach gcuirfear am amú, chun gur fusa athruithe a dhéanamh i bhfianaise dul 
chun cinn teicniúil, chun nach macasamhlófar caighdeáin idirnáisiúnta atá leagtha síos  cheana, agus chun nach 
mbeidh ar na geallsealbhóirí dul i ngleic le roinnt sr aitheanna de cheanglais éagsúla a bhaineann leis an ábhar 
céanna. 
Is iad na haidhmeanna sonracha ó thaobh astaíochtaí  de féachaint chuige, ar a laghad, nach dtiocfaidh méadú 
ar an sciar sin d'iomlán na n-astaíochtaí ón iompar de bhóthar a thagann as feithiclí de chatagóir L, i gcomparáid leis na leibhéil atá ann faoi láthair, nó más féidir é, iad a laghdú i gcomhréir leis an úsáid 
fhírinneach a bhaintear astu nó leis an míleáiste iomlán, i gcomparáid le catagóirí eile feithiclí bóthair. Seans gur 
gá aghaidh a thabhairt ar astaíochtaí galaithe freisin.
 
Is é iad na haidhmeanna sonracha ó thaobh sábháilteachta de féachaint le laghduithe chomh mór céanna ar 
líon na ndaoine a ghortaítear agus a mharaítear i dtimpistí bóthair sa chás seo a bhaint amach agus a baineadh 
amach i gcineálacha eile iompair de bhóthar, ag úsáid mar thagarmharc an laghdú leanúnach ar na figiúirí a 
bhaineann le carranna paisinéara ó bhí 2000 ann, chun timpistí a mhaolú chun ionas go gcuirfear cosc ar 
lag-ghortuithe agus gortuithe tromchúiseacha a oiread is féidir, agus féachaint leis an mbearna idir líon na 
GA 7   GA ndaoine a ghortaítear agus a mharaítear go fírinneach agus na líonta atá leagtha síos mar spriocanna 
sábháilteachta meántéarma agus fadtéarma a chúngú. 
Ar deireadh, ba cheart roinnt forbairtí sa teicneolaíocht  a chur san áireamh sna ceanglais dlí atá ann ar leibhéal 
an AE sa chaoi is nach mbeidh ar lucht an tionscail táirge a chineálcheadú ach aon uair amháin agus sa chaoi is go bhféadfaidh siad, ina dhiaidh sin, táirgí a chur ní amháin ar mhargadh inmheánach an AE ach i dtíortha a 
thograíonn rialacháin de chuid an UNECE  a chur i bhfeidhm freisin. 
GA 8   GA 4. O SAMHARC AR NA ROGHANNA BEARTAIS AGUS AR NA ROGHANNA TOSAÍOCHTA A nDEARNADH MEASÚNÚ 
ORTHU  
Rinneadh measúnú ar roinnt roghanna i gcás gach ceann de na cuspóirí (tá dath gorm ar na roghanna 
tosaíochta): 
An reachtaíocht de chuid an AE atá ann cheana a 
shimpliú  (1) Gan athrú ar an mbeartas;  
(2) Na treoracha atá ann faoi láthair a aisghairm agus líon beag rialachán 
a chur ina n-áit;   
(3) Treoir Réime 2002/24/CE atá ann faoi láthair agus a bearta chur chun 
feidhme a athmhúnlú.  
Roghanna beartais maidir le teorainneacha nua astaíochtaí: 
(1) Gan bearta a dhéanamh;  
(2) Teorainneacha nua astaíochtaí maidir le móipéidí L1e: timthriall tástála R47 le fuarthosú agus fachtóir ualaithe 30% (fuar);  
(3) an moladh a rinne tionscal na ngluaisrothar (sa ghearrthéarma go dtí 
an fadtéarma); 
(4) Bearta nua bunaithe ar an teicneolaíocht is fearr dá bhfuil ann;  
(5) Teorainneacha nua do gach feithicil de chatagóir L atá coibhéiseach i 
dtéarmaí absalóideacha le Euro 5 le haghaidh carrannna paisinéara 
(fadtéarma).  Bearta a bhaineann leis an gcomhshaol: bearta nua 
nó leasaithe maidir le feithiclí nua a chineálcheadú  
Timthriall leasaithe Tástála Domhanda do Ghluaisrothair (WMTC) a 
úsáid i gcás gach feithicle de chatagóir L:  
(1) Gan aon athrú;  
(2) An Timthriall leasaithe Tástála Domhanda do Ghluaisrothair (WMTC) a 
úsáid i gcás gach fe ithicle de chatagóir L.  
Ceanglais chineálcheadaithe maidir le hastaíochtaí CO 2 a thomhas 
agus maidir le hídiú breosla a chinneadh agus a thuairisciú 
(1) Gan aon athrú ; 
(2) Tabhairt isteach ceanglas cineálc headaithe maidir le hastaíochtaí CO2 
a thomhas agus maidir le hídiú breosla a chinneadh agus a thuairisciú.  
Tástáil agus luachanna teorantacha maidir le hastaíochtaí galaithe:  
(1) Gan aon athrú;  
(2) innill insteallta breosla a chur in ionad gach innill bhreosla atá ann faoi 
láthair; 
(3) Tástáil agus luachanna teorantacha maidir le hastaíochtaí galaithe 
d'fhonn rialú ar astaíochtaí galaithe a áirithiú i gcás  gach feithicil de 
chatagóir L.  Bearta comhshaoIl: bearta nua nó leasaithe maidir 
le feithiclí nua a chineálcheadú, ar lean  
Ceanglais mharthanachta: 
(1) Gan aon athrú;  
(2) An meath laghdaithe go 10 % le linn saolré úsáide agus 
eachtarshuíomh líneach i gcás  míleáistí níos airde ; 
(3) Méadú 60% ar an saolré fónta, i.e. coibhéiseach leis an méadú i gcás 
carranna paisinéara ar imeacht dóibh ó Euro 3 (80 000 km) go Euro 5 
(160 000 km)  
Tástáil agus luachanna teorantacha maidir le comhréireacht feithiclí atá in úsáid (IUC):  
(1) Gan aon athrú;  (2) nós imeachta IUC éigeantach i gcás gach gluaisrothar Euro 3. 
Bearta a bhaineann leis an gcomhshaol: bearta nua 
chun astaíochtaí ó fheithiclí atá in úsáid a rialú  Córais dhiagnóiseacha ar bord agus rochtain ar fhaisnéis faoi 
dheisiú:  
(1) Gan aon athrú (gan córais OBD a thabhairt isteach agus/ná rochtain ar fhaisnéis faoi dheisiú);  
(2) Córais OBD atá cosúil leo sin a úsáidtear i gcarranna paisinéara (OBD 
Eorpach), lena n-áirítear córas mo natóireachta ar éifeachtúlacht an 
chatalaígh agus ar loic an adhaint. Forálacha maidir le rochtain ar 
fhaisnéis faoi dheisiú agus faoi chot habháil, faoi mar atá i gcás carranna 
paisinéara;   
(3) Úsáid a bhaint as an teicneolaí ocht is fearr dá bhfuil ar fáil: 
monatóireacht ar mhion-mhífheidhmiú (e.g. seiceáil ar shláine na gciorcad) (OBD 1) i gcás gach feit hicle de chatagóir L, gan monatóireacht 
ar éifeachtúlacht an chatalaígh. Forála cha maidir le rochtain ar fhaisnéis 
faoi dheisiú agus faoi chothabháil, faoi mar atá i gcás carranna 
paisinéara. 
GA 9   GA Feistiú córais ardchoscánaithe a bheith éigeantach:  
(1) Gan aon athrú; 
(2) Córais frithghlasa a fheistiú ar gach PTW; 
(3) Córas frithghlasa a fheistiú ar gach PTW ag a bhfuil toilleadh sorcóra6 
> 125cm3 agus ardchórais cho scánaithe (córais choscánaithe 
chomhcheangailte agus/nó córais choscánai the frithghlasa) a fheistiú ar 
ghluaisrothair ag a bhfuil toilleadh sorcóra idir 50 cm3 et 125 cm3 . 
NÓ (4) Feistiú ardchóras coscánaithe ar ghluaisrothair a chomhlíonann critéir 
feidhmíochta cheadúnas tiomána A27. Feistiú córas coscánaithe 
frithghlasa ar gach gluaisrothar de chatagóir L3e a bheith éigeantach;  
(5) An tionscal a fhéin-rialú . 
Bearta frith-chur isteach:   
(1) Gan aon athrú;  
(2) Caibidil 7 de Threoir 97/24/CE a ai sghairm; bearta frith-chur isteach 
atá imithe i léig.  
(3) Bearta nua frith-chur isteach.  Bearta sábháilteachta: bearta cineálcheadaithe 
maidir le feithiclí nua  
 
Teorainn chumhachta 74 kw ar ghluaisrothair 
(1) Gan aon athrú; (2) Aisghairm na rogha atá ag na Ballstáit cumhacht a theorannú go 
74 kW ;  
(3) Teorainn chomhchuibhithe 74 kW a leagan síos; (4) Teorainn 
mhalartach a úsáid, e.g. cóimheas cumhacht le mais. 
Cineálacha feithiclí amhail rothair leictreacha, trírothaigh (L5e) agus cuadrothair (catagóirí L6e agus L7e) a athchatagórú:  
(1): Gan aon athrú ar an mbeartas; 
(2): Cuadrothair, rothair leictreacha,  agus trírothaigh a eisiamh ón 
gCreat-Rialachán; 
(3): Filleadh ar bhunbhrí na reachtaíochta maidir le mioncharranna; 
(4): An reachtaíocht a fheabhsú trí cheanglais nua maidir le 
mioncharranna a chur léi, ar cheanglais iad a bheadh bunaithe ar na 
ceanglais maidir le carranna; (5): Na catagóirí feithiclí a bheachtú trí fhochatagóirí sonracha a thabhairt 
isteach in L1e, L5e, L6e agus L7e. C eanglais nua/leasaithe a chur isteach 
le haghaidh na bhfochatagóirí seo. 
Ceanglais shonracha le haghaidh feithiclí de chatagóir L7e (1): Gan aon athrú ar an mbeartas; 
(2): ATVanna a eisiamh ón gCreat-Rialachán agus ceanglais nua 
sábháilteachta agus astaíochtaí a thabhai rt isteach maidir le cuadrothair 
bhóthair (cuaid bhóthair agus mioncharranna); 
(3): An chatagóir L7e atá ann che ana a choimeád agus ceanglais nua 
sábháilteachta a thabhairt ist each i gcás gach cuadrothar; 
(4): Catagóirí nua a chruthú in L7e ina mbeadh ceanglais shonracha 
maidir le cuadrothair bhóthair agus easbhóthair. Catagórú níos fearr feithiclí de chatagóir L  
Ceanglais shonracha maidir le breoslaí agus cineálacha tiomána 
malartacha (1) Gan aon athrú (ar an leibhéal náisiúnta); 
(2) Reachtaíocht ar leibhéal an AE tr í chatagórú níos beachtaithe feithiclí 
mar aon le bearta sonracha i gcás cineálacha éagsúla feithiclí agus 
teicneolaíochtaí tiomána. 
Tábla 1: Osamharc ar na roghanna beartais a ndearnadh m easúnú orthu agus ar na roghanna beartais tosaíochta  
5. MEASÚNÚ AR NA hÉIFEACHTAÍ AGUS CONCLÚIDÍ  
Rinneadh measúnú ar na roghanna ó thaobh an méid a d'éascóidís bhaint amach na gcuspóirí. Sna cásanna 
sin ina raibh sonraí ar fáil, rinneadh anailís cháilíocht úil agus chainníochtúil ar gach rogha beartais. I gcásanna 
eile, ní dhearnadh ach anailís cháilíochtúil chun éifeac htaí eacnamaíocha, comhshaoil agus sóisialta gach 
rogha a mheas. Ar deireadh, cuireadh buntáistí agus  míbhuntáistí gach rogha i gcomparáid ó thaobh 
éifeachtachta, éifeachtúlachta, agus  comhleanúnachais. Seo thíos príomhéifeachtaí na roghanna tosaíochta:  
5.1. An reachtaíocht de chuid an AE atá ann cheana a shimpliú 
Rogha tosaíochta 2:  Na treoracha atá ann faoi láthair a aisghairm agus líon beag rialachán a chur ina n-áit; Na 
héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  buntáistí do na húdaráis náisiúnta chineálcheadaithe, e.g.: (1) tar éis 
infheistíocht tosaigh a dhéanamh, laghdóidh costas an chórais rialála, (2) ní gá trasuí a dhéanamh agus 
laghdóidh costais aistriúcháin. Meastar go sábhál faidh na húdaráis náisiúnta, idir 2009 agus 2020, 
                                                 
6 Baineann an figiúir 125 cm3 leis na tairseacha i dTreoir 2006/126/CE (ath mhúnlú na Treorach maidir le Ceadúnais Tiomána) 
maidir le haicme A1: gluaisrothair ag a bhfuil toilleadh sorcóra nach mó ná 125 cm3, ag a bhfuil cumhacht nach mó ná 11 kW 
agus ina bhfuil cóimheas cumhacht le meachán nach mó ná 0.1 kW/kg.  
7 Tairseacha ó Threoir 2006/126/EC (athmhúnlú na Treorach maid ir le Ceadúnais Tiomána), aicme A2: 1) cumhacht nach mó ná 
35 kW 2) ag a bhfuil cóimheas cumhacht le meachán nach mó ná 0.2 kW / kg agus 3) nár díorthaíodh ó fheithicil ag a bhfuil a dhá  
oiread cumhachta.  
GA 10   GA EUR 1,12 milliún i gcomparáid le costais an status quo.  Buntáistí don tionscal, gnóthais bheaga agus 
mheánmhéide san áireamh, agus buntáistí do thomhaltóirí:  (3) caighdeánú dearaidh chomhpháirteanna agus 
feithiclí, rud a mbeidh barainneachtaí scála agus praghs anna níos ísle don tomhaltóir de thoradh air. Ní 
rabhthas in ann na buntáistí airgeadais don ti onscal agus do thomhaltóirí a chainníochtú.  
5.2. Bearta a bhaineann leis an gcomhshaol: bearta nua nó leasaithe maidir le feithiclí nua a 
chineálcheadú  
5.2.1. Roghanna beartais maidir le teorainneacha nua astaíochtaí 
Rogha tosaíochta 3:  an moladh a rinne lucht thionscal an ghluaisrothair sa ghearrthéarma–meántéarma 
(2014–2017) agus rogha 5 (teorainneacha astaíochtaí Euro 5 le haghaidh carranna paisinéara) san fhadtéarma 
Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) laghdú ar astaíochtaí ó fheithiclí nua idir 2009 agus 2020: 
CO (-16  %), HC (-15  %), PM (-37  %), agus NOx (-27  %); (2) an meastachán is cruinne ar an gcostas iomlán a 
iompróidh an tionscal idir 2009 agus 2020: EUR 7,6 milliún.  
5.2.2. An timthriall tástála saotharla inne maidir le hastaíochtaí  
Rogha tosaíochta 2:  Timthriall leasaithe Tástála Domhanda do Gh luaisrothair (WMTC) a úsáid i gcás gach 
feithicle de chatagóir L, Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo : (1) barainneachtaí scála do mhonaróirí a 
dhíolann feithiclí de chatagóir L ar fud na cruinne – d'fhéadfadh sé go laghdófar na praghsanna a íocann 
tomhaltóirí dá bharr sin; (2) ionsamhlú níos fearr de na fíordhálaí tiomána; (3) níos mó trédhearcachta do 
thomhaltóirí, rud a ligfidh dóibh cineálacha éagsúla feithiclí a chur i gcomparáid ó thaobh ídiú breosla, 
astaíochtaí CO 2 agus astaíochtaí truailleái n (HC, CO agus NOx).  
5.2.3. Cineálcheadú maidir le hastaíochtaí CO 2 agus ídiú breosla, lipéadú feithiclí; 
Rogha tosaíochta 2:  Ceanglas cineálcheadaithe chun astaíochtaí CO 2 agus ídiú breosla a chinneadh agus a 
thuairisciú, agus chuige sin amháin.  
Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) faisnéis oibiachtúil do thomhaltóirí faoi na fíorleibhéil astaíochtaí 
CO 2 agus ídithe breosla chun gur fusa dóibh cinneadh a dhéanamh agus iad ag iarraidh feithicle atá níos 
éifeachtúla ó thaobh breosla de a cheannach; (2) feidhmíocht na feithicle a bheith níos trédhearcaí ó thaobh 
éifeachtúlacht bhreosla de laistigh de chatagóir L (L1e–L7e), rud a fhágfaidh gur fusa modhanna éagsúla 
iompair a chur i gcomparáid; (3) méadú beag ar na costais a bhfuiltear ag súil leo – ar chúrsaí iomaíochta sa 
mhargadh a bhraitheann cé acu a thogróidh an tionscal an costas seo a iompar nó a chur ar an tomhaltóir.  
5.2.4. Tástáil agus luachanna teoranntacha maidir le hastaíochtaí galaithe  
Rogha tosaíochta 3:  Tástáil agus luachanna teorantacha maidir le hastaíochtaí galaithe  i gcás feithiclí de 
chatagóir L. Na héifeachtaí a bh fuiltear ag súil leo:  (1) laghdú mór eile thart ar 2 800 t ar astaíochtaí galaithe 
HC (féach freisin 5.2.1)  ó PTWanna faoi 2020; (2) An meastachán is fearr ar an gcostas a iompróidh monaróirí i 
gcás PTWanna: EUR 513 milliún.  
5.2.5. Ceanglais mharthanachta  
Rogha tosaíochta 2:  ní sháróidh an meath 10 % le linn shaolré  fónta na feithicle (e.g.12 000 km i gcás 
móipéidí de chatagóir L1e, 50 000 km i gcás gluaisrot har de chatagóir L3e), agus eachtarshuíomh líneach á 
úsáid i gcás míleáistí níos airde. Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) laghduithe measta ar astaíochtaí 
faoi 2020 sna 15 Bhallstát de chuid an AE: HC: 12  500 t,; CO: 75  500 t; agus NOx: 3  400 t; (2) caighdeáin níos 
fearr feithiclí i ngeall ar comhpháirteanna a bhaineann le hastaíochtaí a bheith níos  marthanaí, e.g. tiontairí 
catalaíocha; (3) dá mbeadh costais níos airde a bhaineann le comhlíonadh ar na monaróirí seans go gciallódh 
sé sin go n-ardódh na praghsanna a íocann tomhaltóirí, ach ní rabhthas in ann meastachán a dhéanamh ar an 
gcostas sin.  
5.3. Bearta a bhaineann leis an gcomhshaol bearta nua chun astaíochtaí ó fheithiclí atá in úsáid a 
rialú 
5.3.1. Tástáil agus teorainneacha maidir le comhréireacht feithiclí atá in úsáid:  
Rogha tosaíochta 1:  gan aon athrú. Éifeacht a bhfuiltear ag súil leo:  (1) meastar go bhfuil sé dodhéanta ar 
chúiseanna praiticiúla.  
5.3.2. Córas diagnóiseach ar bord agus rochtain ar fhaisnéis faoi dheisiú 
Rogha tosaíochta 3:  an teicneolaíocht is fearr is féidir a ús áid: monatóireacht ar mhion-mhífheidhmiú (e.g. 
seiceáil ar shláine na gciorcad) (OBD 1) i gcás gach  feithicle de chatagóir L (L1e–L 7e), gan monatóireacht ar 
éifeachtúlacht an chatalaígh ná ar loic an adhaint; forála cha maidir le rochtain ar fhaisnéis faoi dheisiú agus faoi 
chothabháil, faoi mar atá i gcás carranna paisinéara. Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) tionchar i 
bhfad níos lú a bheith ag mion-mhífheidhmiú ar an gcomhshaol; (2) faisnéis chaighdeánaithe faoi 
mhífheidhmithe a bheadh ar fáil do dheisitheoirí neamhspleácha, rud a laghdódh costais agus an méid ama a 
bheadh ag teastáil chun mífheidhmithe a dhiagnóisiú; (3) OBD a úsáid mar mhalairt ar thástálacha ar ghás 
astaithe le linn rialaithe tráthrialta theicniúil, más infheidhme, faoi mar atá i gcás carranna paisinéara; (4) ní 
GA 11   GA bheadh ar mhonaróirí ach méid beag airgid sa bhreis a inf heistiú sa teicneolaíocht (bogearraí agus crua-earraí) 
ós rud é go bhfuil gnéithe de OBD I le fáil go forleathan sa tionscal (ach níor caighdeánaíodh go fóill iad).  
5.4. Bearta sábháilteachta maidir le feithiclí nua a chineálcheadú 
5.4.1. Feistiú córais ardchoscánaithe a bheith éigeantach  
Rogha tosaíochta 3:  córas frithghlasa a fheistiú ar gach PTW ag a bhfuil toilleadh sorcóra6 > 125cm3 agus 
ardchórais choscánaithe (córais choscánaithe chomhch eangailte agus/nó córais choscánaithe frithghlasa) a 
fheistiú ar ghluaisrothair ag a bhfuil toilleadh sorcóra > 50 cm3 agus ≤ 125 cm3; 
NÓ 
Rogha tosaíochta 4:  feistiú ardchóras coscánaithe ar ghluaisrot hair a chomhlíonann critéir feidhmíochta 
cheadúnas tiomána A2; feistiú córas coscánaithe frithghl asa ar gach gluaisrothair de chatagóir L3e a bheith 
éigeantach.  
Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) laghdú mór ar bhásanna agus ar ghorthuithe i dtimpistí bóthair; an 
meastachán is fearr ar an laghdú fadt éarmach (2011–2021) ar bhásanna: 5332;  (2) an meastachán is fearr ar 
an gcostas a iompróidh an tionscal idir 2011 agus 2021: EUR 3,46 billiún; (3) an meastachán is fearr ar an 
tairbhe don tsochaí i ngeall ar lí on na mbásanna a laghdú : EUR 4,54 billiún; lí on níos lú gortuithe 
tromchúiseacha a bheith ann: EUR 1,4–3,3 b illiún; líon níos lú lag-ghortuithe: EUR  184–409 billiún; (5) an 
meastachán is cruinne costais is tairbhe maidir le cosc timpistí idir 2011 agus 2021: 2.4 – 3.2; an meastachán is 
fearr costais is tairbhe maidir le líon níos lú taismeach idir 2011 agus 2021: 2.0 – 2.6  
5.4.2. Bearta frith-chur isteach:  
Rogha tosaíochta 3:  bearta nua frith-chur isteach. Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) cosc a chur ar 
dhrochéifeachtaí cur isteach amhail méadú ar ídiú breosla, ar thorann, agus ar astaíochtaí CO 2 ; (2) na 
drochéifeachtaí eacnamaíocha gearrthéarmacha a d'fhéadf adh a bheith ann do sholáthróirí iar-mhargaidh 
áirithe a sholáthraíonn trealamh agus seirbhísí chun m odhnuithe áirithe a dhéanamh ar theicneolaíocht reatha 
feithiclí, ar bhealach a d'imreofaí drochthionchar ar an gcomhshaol.  
5.4.3. Teorainn chumhachta 74 kw ar ghluaisrothair  
Rogha tosaíochta 2:  aisghairm na rogha atá ag na Balls táit cumhacht a theorannú go 74 kW. Na héifeachtaí a 
bhfuiltear ag súil leo:  (1) gan laghdú mór ar an leibhéal sábháilteachta ina iomláine; (2) laghdú ar an ualach 
atá ar mhonaróir feithiclí.  
5.5. Catagórú níos fearr feithiclí de chatagóir L 5.5.1. Cineálacha feithiclí amhail rothair leictr eacha agus cuadrothair áirithe a athchatagórú. 
Rogha tosaíochta 5:  Fochatagóirí áirithe a thabhairt isteach. Ce anglais nua/leasaithe a chur isteach i gcás na 
bhfochatagóirí seo. Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil leo:  (1) d'fhéadfadh costas aonuaire a bhaineann le 
breis comhréireachta a bheith ar mhonaróirí; (2) an córas rialála a bheith níos leanúnaí; (3) feabhsuithe ó 
thaobh sábháilteachta, torainn, CO
2, astaíochtaí truailleáin agus ídiú breosla.  
5.5.2. Ceanglais shonracha maidir le feithiclí de chatagóir L7e (cuadrothair) 
Rogha tosaíochta 2:  fochatagóir nua a chruthú i gcás cuad bóthair agus mioncharranna. Na héifeachtaí a 
bhfuiltear ag súil leo:  (1) d'fhéadfadh costas a bhaineann le breis comhréireachta a bheith ar mhonaróirí i gcás 
cuadrothar bóthair, mar shampla, ó tharla go gc aithfeadh feithiclí critéir leasaithe a chomhlíonadh (2) an córas 
rialála a bheith níos leanúnaí agus níos comhleanúnaí; (3) feabhsuithe a theacht ar chuadrothair bhóthair agus 
ar mhioncharranna ó thaobh sábháilteachta, torainn, CO 2, astaíochtaí truailleáin agus ídiú breosla; (4) tiocfaidh 
ATVanna faoin Treoir Innealra a fhad a bhaineann le bearta sá bháilteachta agus faoin Treoir maidir le hInnealra 
Soghluaiste Neamhbhóthair a fhad a bhaineann le bearta comhshaoil.  
Ar an drochuair, ní raibh an dara rogha ann ach Rogha 4 (i .e. catagóir L7e a fhoroinnt i ina trí fhochatagóir mar 
seo: L7A: cuaid bhóthair; L7B: cuaid easbhóthair nó AT Vanna; agus L7C: mioncharranna), rogha ag a raibh an 
tosaíocht ar dtús, a chur as an áireamh ó tharla na ch gcumhdaíonn an Rialachán nua ach feithiclí bóthair nó 
feithiclí atá cláraithe lena n-úsáid ar bhóithre poiblí a gus ó tharla gur deacair idirdhealú atá cruinn a dhóthain a 
dhéanamh idir ATVanna agus cuaid bhóthair ar bhonn critéar dearaidh is doiligh agus is costasach a mhodhnú.  
5.5.3. Ceanglais shonracha maidir le breoslaí gás acha malartacha agus cineálacha tiomána malartacha 
(leictreach, hibrideach) 
Rogha tosaíochta 2:  reachtaíocht ar leibhéal an AE trí chatagór ú níos beachtaithe feithiclí mar aon le bearta 
sonracha i gcás cineálacha éagsúla feithiclí agus teicneolaíochtaí tiomána. Na héifeachtaí a bhfuiltear ag súil 
leo: (1) breoslaí gásacha go ginearálta: buntáistí comhshaoil e.g. astaíochtaí níos ísle ábhair cháithnínigh, 
hidreacarbóin neamh-mheatáin agus CO, agus leibhéil asta íochtaí NOx atá cosúil leis na leibhéil atá ann faoi 
láthair; (2) an reachtaíocht a shimpliú trí bhearta níos feiliúnaí  a thabhairt isteach agus ceanglais atá imithe i léig 
nó nach bhfuil gá leo a thuilleadh a bhaint; (3) an fhéidearthacht caighdeáin idirnáisiúnta (CEN / UNECE) a 
úsáid. Measadh nach raibh teicneolaíocht hidrigine forbar tha a dhóthain tráth na hanailíse (2009) lena húsáid ar 
fheithiclí cumhachtaithe dhá roth.  
GA 12   GA 6. M ONATÓIREACHT AGUS MEASTÓIREACHT  
6.1. An reachtaíocht atá ann cheana ar leibhéal an AE a shimpliú 
Ba cheart do na Ballstáit measúnú a dhéanamh ar na nithe a leanas lena áirithiú gurb amhlaidh a simplíodh an 
reachtaíocht atá ann cheana ar leibhéal an AE: na  heochair-pharaméadair a úsáideadh chun an anailís a 
dhéanamh; an líon leasuithe riachtanacha ar na treora cha ábhartha gach bliain; na costais reatha atá ar na 
Ballstáit a bhaineann le hoibriú an chórais atá ann faoi láthair; líon na gcineálcheaduithe gach bliain; an méid 
ama a glacadh chun na hathruithe rialála, na dearaidh feit hicle agus an caighdeánú a chur chun feidhme; líon 
na gcruinnithe grúpaí maidir le caighdeáin theicniúla; co stais taistil agus líon na ndaoine a d'fhreastal orthu. Ní 
mór aiseolas ó lucht an tionscail agus ó na geallsealbhóirí a áireamh sa mheasúnú seo.  
6.2. Bearta comhshaoil maidir le cineálcheadú feithiclí  
Trí bliana tar éis dó a bheith curtha chun feidhme den chéad uair, ba cheart don Choimisiún athbhreithniú a 
dhéanamh ar an gcreat dlí nua féachaint an bhfuil na to imhdí agus na leibhéil astaíochtaí a ríomhadh le 
samhaltú ag luí leis an scéal mar atá go fírinneach. Ba cheart a thabhairt le fios san athbhreithniú sin freisin an 
bhfágfadh feithiclí leictreacha a chur chun cinn go laghdóf aí an leibhéal díréireach astaíochtaí ó fheithiclí de 
chatagóirí L ar a bhfuil inneall dócháin feistithe. Ina theannta sin, ba cheart measúnú a dhéanamh ann ar an 
ngá atá le forálacha maidir le hastaíochtaí taobh amuigh den timthriall nuair a bheidh 2020 thart i gcás feithiclí 
ar a bhfuil innill den sórt sin feistithe.  Ba cheart rogha tosaíoch ta 5 a dhearbhú le staidéar ar an tionchar ar an 
gcomhshaol. Beidh gá le tuilleadh monatóireachta agus me astóireachta arna déanamh ag na Ballstáit tar éis na 
tréimhse a bheidh rogha 3 i bhfeidhm agus lena linn.  
6.3. Bearta sábháilteachta maidir le feithiclí nua a chineálcheadú  
D'fhonn monatóireacht a dhéanamh ar an tionchar a bhea dh ag aon athrú ar an reachtaíocht, ba cheart do na 
Ballstáit monatóireacht a dhéanamh ar líon na mbásanna agus na ngorthuithe i dtimpistí a bhaineann le 
gluaisrothair, agus b'fhearr na staitisticí sin a ullmhú de réir thoilleadh innill an ghluaisrothair, an trealamh a bhí 
feistithe air agus catagóir cheadúnas tiomána an úsáideora. Laghdaíodh caighdeán an mheasúnaithe iarmharta 
seo i ngeall ar gan aon sonraí iontaofa i leith timpistí neamh-mharfacha a bheith le fáil, rud a d'fhág nach raibh 
an dara rogha ach dul i muinín toimhdí. D'fhéadfaí na toimhdí sin a fhíorú agus na hathruithe atá beartaithe a 
mheas ar bhealach níos cruinne ach sonraí iontaofa a fháil. Is beag faisnéise a bhí le fáil ar chostas agus ar 
éifeachtúlacht córas coscá naithe comhcheangailte. Dá mbeadh sonraí ann  ó staidéir cosúil leo sin a rinneadh ar 
chórais choscánaithe frithghlasa, is iontaofa a bhea dh an éifeacht shóisialta mheasta ar cosc timpistí.  
6.4. Feithiclí de chatagóir L a chatagórú níos fearr 
Tá go leor neamhchinnteachta ann i gcónaí i dtaca le costais thábhachtacha sa phróiseas formheasa agus i 
dtaca le héifeachtaí sábháilteachta agus comhshaoil na roghanna atá beart aithe. Ba cheart monatóireacht a 
dhéanamh orthu sin agus ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit tuilleadh sonraí a fháil chun go 
ndéanfar measúnuithe ar éifeac htaí níos beaichte. Tá gá le sonraí níos mionsonraithe maidir le timpistí chun 
faisnéis i leith sábháilteachta cuadrothar a sholáthar agus chun go bhféadfar éifeacht aon bhearta a mheasúnú. 
D'fhéadfaí monatóireacht níos éifeachtaí a dhéanamh ar  impleachtaí sábháilteachta bearta a dhéanfar amach 
anseo ach feithiclí de chatagóir L1e, L6e agu s L7e a chatagórú ar bhealach níos sonraí.