2018/0243 (COD)

TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN

CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA



de bhun Airteagal 294(6) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh



maidir leis an

seasamh ón gComhairle maidir le glacadh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta – An Eoraip Dhomhanda don tréimhse 2021-2027

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

1.Cúlra

An dáta a tíolacadh an togra chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (doiciméad COM/2018/460 final – 2018/0243 (COD)) An 14 Meitheamh 2018 Dáta chomhaontú Choiste na mBuanionadaithe maidir le sainordú caibidlíochta páirteach An 12 Meitheamh 2019 Dáta chomhaontú Choiste na mBuanionadaithe maidir le sainordú caibidlíochta páirteach comhlánaithe An 25 Meán Fómhair 2019 Dáta an chéad chruinnithe thríthaobhaigh An 23 Deireadh Fómhair 2019 Dáta chomhaontú Choiste na mBuanionadaithe maidir le sainordú caibidlíochta páirteach comhlánaithe An 27 Samhain 2019 Dáta an tseasaimh ó Pharlaimint na hEorpa (Tuarascáil) An 27 Márta 2019 Dáta an dara cruinniú tríthaobhach An 5 Nollaig 2019 Dáta an tríú cruinniú tríthaobhach An 20 Feabhra 2020 Dáta an cheathrú cruinniú tríthaobhach An 11 Meitheamh 2020 Dáta chomhaontú Choiste na mBuanionadaithe maidir le sainordú caibidlíochta páirteach comhlánaithe An 18 Meán Fómhair 2020 Dáta an chúigiú cruinniú tríthaobhach An 2 Deireadh Fómhair 2020 Dáta an tséú cruinniú tríthaobhach An 20 Samhain 2020 Dáta an tseachtú cruinniú trí thaobhach (final) An 15 Nollaig 2020 Dáta an chomhaontaithe pholaitiúil i gCoiste na mBuanionadaithe An 17 Márta 2021 Dáta ar vótáil coistí AFET agus DEVE Pharlaimint na hEorpa chun an comhaontú comhréitigh a fhormhuiniú An 19 Márta 2021 An dáta ar glacadh an seasamh ón gComhairle ar an gcéad léamh An 26 Bealtaine 2021

2.Cuspóir an togra ón gCoimisiún

An Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta (NDICI) – An Eoraip Dhomhanda, is príomhchuid í de bhosca uirlisí an Aontais le haghaidh comhar leis an ngarchomharsanacht agus leis an domhan, faoin gCreat Airgeadais Ilbhliantúil (CAI) do 2021-2027.

Togra is ea é le haghaidh ionstraim chaiteachais chun seasamh le leasanna agus luachanna an Aontais agus iad a chur chun cinn ar fud an domhain chun cloí le cuspóirí agus prionsabail a ghníomhaíochtaí seachtracha, faoi mar a leagtar síos in Airteagail 3(5), 8 agus 21 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE).

Cumhdóidh an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta gníomhaíochtaí a cumhdaíodh roimhe seo faoi 11 Rialachán éagsúla, rud a mhéadóidh, dá bhrí sin, comhleanúnachas agus comhsheasmhacht ghníomhaíocht sheachtrach an Aontais. Is cuid de bhuiséad an Aontais é agus áiritheoidh an t‑ailíniú leis an Rialachán Airgeadais go mbeidh cothrom iomaíochta ann mar go ndéanann sé foráil ann maidir le leabhar rialacha coiteann, go mbunaítear rialacha níos simplí, níos trédhearcaí agus níos solúbtha le haghaidh chistí an Aontais. Rannchuideoidh sé leis an mbochtaineacht a laghdú agus, san fhadtéarma, í a dhíothú, rannchuideoidh sé leis an daonlathas, an smacht reachta agus an urraim do chearta an duine, chomh maith leis an bhforbairt inbhuanaithe agus leis an gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide a chomhdhlúthú, tacú leo agus iad a chur chun cinn, agus tabharfar aghaidh ar an imirce neamhrialta agus ar an easáitiú éigeantach, lena n‑áirítear na bunchúiseanna atá leo. Rannchuideoidh sé freisin leis an iltaobhachas a chur chun cinn, leis na gealltanais agus na cuspóirí idirnáisiúnta ar chomhaontaigh an tAontas leo a bhaint amach, go háirithe na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SDGanna), Clár Oibre 2030 agus Comhaontú Pháras. Cuirfidh sé comhpháirtíochtaí níos láidre le tríú tíortha chun cinn, lena n‑áirítear le Comharsanacht na hEorpa atá bunaithe ar leasanna frithpháirteacha agus ar úinéireacht fhrithpháirteach d’fhonn cobhsú, dea-rialachas a chothú agus athléimneacht a chothú.

Seo a leanas na cuspóirí sonracha atá ag an Rialachán:

(a) tacú le dialóg agus comhar le tríú tíortha agus le réigiúin sa Chomharsanacht, san Afraic fho-Shahárach, san Áise agus san Aigéan Ciúin, i gCríocha Mheiriceá agus i Muir Chairib agus an dialóg agus an comhar sin a chothú;

(b) comhpháirtíochtaí neartaithe speisialta agus comhar polaitiúil feabhsaithe a fhorbairt leis an gComharsanacht Eorpach, bunaithe ar chomhar, ar shíocháin agus ar chobhsaíocht agus ar thiomantas comhroinnte do luachanna uilechoiteanna an daonlathais, don smachta reachta agus d’urraim do chearta an duine, agus é d’aidhm leo daonlathas domhain inbhuanaithe agus lánpháirtiú socheacnamaíoch forásach chomh maith le teagmhálacha idir daoine a bhaint amach;

(c) ar an leibhéal domhanda:

–cearta an duine a chosaint, a chur chun cinn agus a chur ar aghaidh, lena n‑áirítear comhionannas inscne agus cosantóirí chearta an duine a chosaint, lena n‑áirítear sna cúinsí is deacra agus sna cásanna práinneacha, an daonlathas agus an smacht reachta, lena n‑áirítear sásraí cuntasachta,

–tacú le heagraíochtaí sochaí sibhialta,

–tuilleadh cobhsaíochta agus síochána a dhéanamh, coinbhleacht a chosc agus, ar an gcaoi sin, cuidiú le cosaint saoránach,

–aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda eile amhail an t‑athrú aeráide, cosaint na bithéagsúlachta agus an chomhshaoil, chomh maith leis an imirce agus an tsoghluaisteacht.