MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

I gcomhréir le hAirteagal 25a(2) den Chód Víosaí, déanfaidh an Coimisiún measúnú go tráthrialta ar chomhar na dtríú tíortha maidir le hathligean isteach agus déanfaidh sé tuarascáil don Chomhairle ar a laghad uair amháin sa bhliain.

Ar bhonn an mheasúnaithe sin, agus aird á tabhairt ar na céimeanna a ghlac an Coimisiún chun feabhas a chur ar leibhéal comhair an tríú tír lena mbaineann i réimse an athligean isteach agus ar chaidreamh foriomlán an Aontais leis an tríú tír sin, mheas an Coimisiún nach raibh an Ghaimbia ag comhoibriú go hiomchuí agus gur gá gníomhaíocht a dhéanamh dá bhrí sin. Dá bhrí sin, an 15 Iúil 2021 ghlac an Coimisiún, i gcomhréir le hAirteagal 25a(5), pointe (a) den Chód Víosaí, togra le haghaidh cinneadh ón gComhairle lena gcuirfí ar fionraí cur i bhfeidhm forálacha áirithe den Chód Víosaí dá dtagraítear thíos maidir le náisiúnaigh na Gaimbia. Ghlac an Chomhairle Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2021/1781 an 7 Deireadh Fómhair 2021.

Foráiltear sa Chód Víosaí gur cheart don Choimisiún, i gcás ina meastar nach éifeachtach na bearta a chuirtear i bhfeidhm i gcomhréir le cinneadh cur chun feidhme den chineál sin, tar éis don Choimisiún measúnú a dhéanamh agus i gcomhréir le hAirteagal 25a(5), pointe (b), den Chód Víosaí, gur cheart dó togra a chur isteach chun ceann de na táillí víosa méadaithe, mar atá, EUR 120 nó EUR 160, a chur i bhfeidhm de réir a chéile. Bheadh feidhm ag an táille víosa sin seachas an táille víosa chaighdeánach, mar atá, EUR 80.

• Cás na Gaimbia

Tar éis ghlacadh Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2021/1781 ón gComhairle, lean an Coimisiún agus Ardionadaí an Aontais do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála / an Leas-Uachtarán den idirphlé le húdaráis na Gaimbia agus d’iarr ar an tír sin feabhas a chur gan tuilleadh moille ar a comhar maidir leis an athligean isteach. Chuaigh an Coimisiún agus na Ballstáit i mbun plé le hionadaithe ó údaráis na Gaimbia ar an leibhéal teicniúil agus ar an leibhéal polaitiúil araon. Is iomaí uair a chuir taobh an Aontais i dtábhacht an imní mhór atá air maidir leis an easpa dul chun cinn agus na hiarmhairtí a d’fhéadfadh a bheith i gceist mura gcuirfí feabhas ar an staid.

Tá an comhar leis an nGaimbia maidir leis an athligean isteach fós ina dhúshlán. Chuaigh Ballstáit i ngleic le comhar neamh-chothrom i ngach céim den phróiseas athligean isteach agus fillidh. Faoi chuimsiú na measúnuithe leanúnacha a dhéanann an Coimisiún ar bhonn sonraí iontaofa arna soláthar ag na Ballstáit, an phlé i meithleacha ábhartha na Comhairle agus cruinnithe de ghrúpaí saineolaithe, mar aon leis na measúnuithe a dhéanann institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí de chuid an Aontais, thuairiscigh Ballstáit go raibh an comhar neamh-iomchuí ag gach céim den phróiseas athligean isteach, lena n-áirítear nuair a chuirtear na Dea-Chleachtais maidir le nós imeachta um shainaithint agus filleadh, arna gcomhaontú idir an tAontas agus an Ghaimbia, i bhfeidhm.

Le linn an chuid is mó de 2019 agus de 2020, agus idir mí an Mhárta 2021 agus mí an Mhárta 2022, chuir an Ghaimbia ar fionraí go haontaobhach an fhéidearthacht do Bhallstáit den Aontas imircigh neamhrialta ón nGaimbia a fhilleadh ar eitiltí cairtfhostaithe.

Níl dul chun cinn suntasach agus inbhuanaithe déanta go fóill ar an bpróiseas athligean isteach agus fillidh, cé gur thosaigh údaráis na Gaimbia ag plé cheist an athligean isteach in 2022. Cuirtear bac ar an gcomhar maidir le hathligean isteach mar gheall ar an easpa freagartha ó údaráis na Gaimbia ar iarrataí ar shainaithint arna ndéanamh ag na Ballstáit, mar gheall ar chleachtais sainaitheanta mhalltriallacha neamhéifeachtacha amhail diúltú iarratas ar athligean isteach nó iarrataí ar agallaimh bhreise nuair a sholáthraítear cruthúnas náisiúntachta, agus mar gheall ar dhiúltuithe agallaimh shainaitheanta a dhéanamh. Bíonn dúshláin fós ag baint le heisiúint phras na ndoiciméad taistil, fiú i gcásanna deimhnithe, rud a dhéanann difear dá réir d’eagrú na n-oibríochtaí um fhilleadh.

I mí an Mhárta 2022, chuir an Ghaimbia deireadh leis an moratóir aontaobhach ar eitiltí cairtfhostaithe. Tá an comhar maidir le hoibríochtaí um fhilleadh fós deacair, áfach: d’eisigh údaráis na Gaimbia ceadanna tuirlingthe níos déanaí ná an t-achar ama a comhaontaíodh, mar atá seachtain amháin roimh an eitilt, rud ba chúis le dúshláin eagraíochtúla agus cealuithe. Ní dhearnadh ach trí oibríocht um fhilleadh ina dhiaidh sin, i mí an Mheithimh, i mí Iúil agus i mí Mheán Fómhair 2022. Ní mór leanúint de na hoibríochtaí um fhilleadh agus ní mór na heitiltí a bheith níos minice.