Foilsiú iarratais ar leasú Aontais ar shonraíocht táirge le haghaidh ainm in earnáil an fhíona de bhun Airteagal 97(3) de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle.

(2022/C 295/05)

Bronnann an foilseachán seo an ceart cur i gcoinne an iarratais de bhun Airteagal 98 de Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1) laistigh de dhá mhí ó dháta an fhoilseacháin seo.

IARRATAS AR LEASÚ AONTAIS AR AN tSONRAÍOCHT TÁIRGE

“BIANCO DI CUSTOZA/CUSTOZA”

PDO-IT-A0468-AM03

Dáta cur i bhfeidhm: 9.7.2019

1. Iarratasóir agus leas dlisteanach

Consorzio Tutela Vino Custoza DOC [Cumann Cosanta Fíonta DOC “Custoza”]

Cumann cosanta – páirtí ag a bhfuil leas dlisteanach maidir leis an iarratas seo a chur isteach

2. Ceannteideal sa tsonraíocht táirge dá ndéanann an leasú/leasuithe difear

☒ Ainm an táirge

☐ Catagóir an táirge fíniúna

☐ Nasc

☒ Srianta margaíochta

3. Tuairisc ar an leasú agus na cúiseanna leis an leasú

3.1. Athrú ar ainm an tsonrúcháin tionscnaimh faoi chosaint ó “Bianco di Custoza”/“Custoza” go “Custoza”

Athrú ar ainm an tsonrúcháin tionscnaimh faoi chosaint ó “Bianco di Custoza” / “Custoza” go “Custoza”.

Mar gheall ar an tsonraíocht táirge bhíothas ábalta “Custoza” chomh maith leis an ainm traidisiúnta “Bianco di Custoza” a thabhairt ar fhíonta le breis agus 10 mbliana. Is é “Custoza” an t-aon ainm a úsáideann déantóirí fíona agus a aithníonn tomhaltóirí anois, agus mar sin níl aon chúis ann a thuilleadh leanúint leis an dá shonrúchán.

Is éard atá i gceist leis an leasú seo an t-ainm a athrú i bpointe 1.1 (Ainm/Ainmneacha), pointe 1.4 (Tuairisc ar an bhfíon/na fíonta), pointe 1.5.2. (Uastáirgeacht), 1.6 (Limistéar geografach críochaithe), 1.8 (Nasc leis an limistéar geografach) agus 1.9 (Coinníollacha breise) den doiciméad aonair.

3.2. Srian ar limistéar buidéalaithe a chur leis

(a) Tugadh isteach ceanglas maidir le buidéalú (agus an próiseas triomaithe fíonchaor chun fíon Passito a dhéanamh amháin) a dhéanamh laistigh den limistéar táirgthe mar a theorannaítear in Airteagal 3, cé go gcaomhnaítear na cearta atá ann cheana do na táirgeoirí siúd a bhíonn i mbun fíonta a bhuidéalú de ghnáth lasmuigh den limistéar táirgthe sainithe. Is céim mhór chun tosaigh é freisin maidir le feabhas a chur ar an gcáilíocht a thugtar le fios leis an ainm, a bhfuil sé mar aidhm leis “Custoza” a shuí mar cheann de na hainmneacha stairiúla is tábhachtaí – teorainn a chur le buidéalú an STFC “Custoza” don limistéar táirgthe – ceanglas atá á chur i bhfeidhm ag ainmneacha fíonta cáiliúla eile. Is fearr an chosaint a thugtar do na gnéithe agus na cáilíochtaí sainiúla a thugtar d’fhíonta an STFC “Custoza” leis an limistéar tionscnaimh, tríd an bhfíon a bhuidéalú laistigh den limistéar táirgthe, toisc go gciallaíonn sé go gcuirtear na rialacha teicniúla uile maidir le hiompar agus buidéalú i bhfeidhm agus go bhforfheidhmítear iad faoi fhreagracht agus faoi inniúlacht ghairmiúil dhéantóirí fíona an limistéir chríochaithe chéanna sin. Leis an oibleagáid sin, seachnaítear na rioscaí a d’fhéadfadh a bheith i gceist le hiompar lasmuigh de limistéar an fhíona, amhail: ocsaídiú agus strus teirmeach mar gheall ar theochtaí arda nó ísle agus meathlú an táirge, a dhéanann dochar dá shaintréithe ceimiceacha/fisiceacha (aigéadacht, polaifeanóil agus substaintí a thugann dath) agus dá shaintréithe orgánaileipteacha (dath, boladh, blas), agus dá chobhsaíocht. Laghdaítear freisin an baol éillithe micribhitheolaíoch (ó bhaictéir, víris, fungais, múscán nó giostaí). Téann an ceanglas sin chun tairbhe na n-oibreoirí, atá ar an eolas faoi na rioscaí agus atá freagrach as cáilíocht an STFC a chaomhnú, agus tugtar dearbhú leis do thomhaltóirí maidir le tionscnamh agus cáilíocht na bhfíonta agus a gcomhréireacht maidir leis an tsonraíocht táirge. Ina theannta sin, bíonn na seiceálacha a dhéanann na comhlachtaí inniúla i limistéar níos lú níos éifeachtaí. Tá údar leis an eisceacht ón riail sin i gcás oibreoirí a bhuidéalaigh fíonta “Custoza” ó thraidisiún toisc gur léirigh na hoibreoirí sin a n-inniúlacht agus a n-eolas ar an sonrúchán, rud a chuidíonn, mar sin, leis an gcáilíocht atá riachtanach don fhíon sin a ráthú.

(b) Deimhníodh agus dearbhaíodh nach mór don limistéar chun an cineál “spumante” (fíon súilíneach) a dhéanamh, lena n-áirítear coipeadh tánaisteach agus buidéalú, a bheith laistigh den limistéar táirgthe agus de chúigí Brescia, Mantua, Trento, Treviso agus Vicenza. I gcomhréir leis na prionsabail chéanna um chosaint agus um inniúlacht a leagtar amach sa mhír roimhe seo, chun oibreoirí traidisiúnta a chosaint, ní dhearnadh athrú ar limistéar táirgthe na bhfíonta súilíneacha. Téann an leasú seo i gcion ar phointe 1.9 den doiciméad aonair agus d’Airteagal 5 den tsonraíocht táirge.

DOICIMÉAD AONAIR

1. Ainm an táirge

Custoza

2. Cineál an táisc gheografaigh

STFC - Sonrúchán Tionscnaimh faoi Chosaint

3. Catagóirí na dtáirgí fíniúna

1. Fíon

5. Fíon súilíneach ar ardchaighdeán

15. Fíon ó fhíonchaora rísínithe

4. Tuairisc ar an bhfíon/ar na fíonta

“Custoza ”, catagóir 1: Fíon

Dath: buí ar dhath tuí, agus imreacha sórt glas éadrom ann corruair;

cumhracht: toraidh, sainiúil, beagán aramatach;

blas: blasta, éadrom, agus díreach an méid ceart téagair ann.

neart alcóil iomlán íosta de réir toirte: 11 %;

úsc íosta gan siúcra: 17 g/l;

iarmhair siúcra a laghdú: uasmhéid 7 g/l.

Aon pharaiméadar anailíseach nach dtaispeántar sa tábla thíos, comhlíonann sé na teorainneacha a leagtar síos sa reachtaíocht náisiúnta agus i reachtaíocht an Aontais.

Saintréithe anailíseacha ginearálta Neart alcóil uasta (% de réir toirte) Neart alcóil iarbhír íosta (de réir toirt %) Aigéadacht iomlán íosta 4.5 gram in aghaidh an lítir, a shloinntear mar aigéad tartarach Aigéadacht sho-ghalaithe uasta (ina milleachoibhéisí in aghaidh an lítir) Dé-ocsaíd sulfair iomlán uasta (ina milleagraim in aghaidh an lítir)

“Custoza” Riserva, Catagóir 1: Fíon

Dath: idir buí ar dhath na tuí agus dath an óir ina mbíonn éagsúlacht déine;

cumhracht: glé, sainiúil agus beagán aramatach;

blas: tomhaiste, blasta, agus díreach an méid ceart téagair ann;

neart alcóil iomlán íosta de réir toirte: 12.5 %;

úsc íosta gan siúcra: 20 g/l;

iarmhair siúcra a laghdú: uasmhéid 7 g/l.

Aon pharaiméadar anailíseach nach dtaispeántar sa tábla thíos, comhlíonann sé na teorainneacha a leagtar síos sa reachtaíocht náisiúnta agus i reachtaíocht an Aontais.

Saintréithe anailíseacha ginearálta Neart alcóil uasta (% de réir toirte) Neart alcóil iarbhír íosta (de réir toirt %) Aigéadacht iomlán íosta 4.5 gram in aghaidh an lítir, a shloinntear mar aigéad tartarach Aigéadacht sho-ghalaithe uasta (ina milleachoibhéisí in aghaidh an lítir) Dé-ocsaíd sulfair iomlán uasta (ina milleagraim in aghaidh an lítir)

“Custoza” den scoth, Catagóir 1: Fíon

Dath: idir bhuí ar dhath na tuí agus dath an óir ag aosú;

cumhracht: taitneamhach, sainiúil, beagán aramatach;

blas: dea-thomhaiste, tathagach;

neart alcóil iomlán íosta de réir toirte: 12.50 %;

úsc íosta gan siúcra: 20 g/l;

iarmhair siúcra a laghdú: uasmhéid 7 g/l.

Aon pharaiméadar anailíseach nach dtaispeántar sa tábla thíos, comhlíonann sé na teorainneacha a leagtar síos sa reachtaíocht náisiúnta agus i reachtaíocht an Aontais.

Saintréithe anailíseacha ginearálta Neart alcóil uasta (% de réir toirte) Neart alcóil iarbhír íosta (de réir toirt %) Aigéadacht iomlán íosta 4.5 gram in aghaidh an lítir, a shloinntear mar aigéad tartarach Aigéadacht sho-ghalaithe uasta (ina milleachoibhéisí in aghaidh an lítir) Dé-ocsaíd sulfair iomlán uasta (ina milleagraim in aghaidh an lítir)

“Custoza”, Catagóir 5: fíon súilíneach ar ardchaighdeán

Cúr: mín, buansheasmhach;

Dath: buí ar dhath na tuí ina mbíonn éagsúlacht déine, agus d’fhéadfadh stríocaí óir a bheith ann;

cumhracht: cumhra, toraidh, agus beagán aramatach nuair a dhéantar é ag baint úsáid as an modh Charmat; mín, breá agus sainiúil má coiptear é sa bhuidéal;

blas: úr, blasta, mín agus comhchuí; gan dáileog go leath-thirim;

neart alcóil iomlán íosta de réir toirte: 11.5 %;

úsc íosta gan siúcra: 15 g/l.

Aon pharaiméadar anailíseach nach dtaispeántar sa tábla thíos, comhlíonann sé na teorainneacha a leagtar síos sa reachtaíocht náisiúnta agus i reachtaíocht an Aontais.

Saintréithe anailíseacha ginearálta Neart alcóil uasta (% de réir toirte) Neart alcóil iarbhír íosta (de réir toirt %) Aigéadacht iomlán íosta 5.0 gram in aghaidh an lítir, a shloinntear mar aigéad tartarach Aigéadacht sho-ghalaithe uasta (ina milleachoibhéisí in aghaidh an lítir) Dé-ocsaíd sulfair iomlán uasta (ina milleagraim in aghaidh an lítir)

“Custoza” passito (fíon ó fhíonchaora rísínithe), Catagóir 15

Dath: buí órga;

cumhracht: gléineach agus toraidh;

blas: idir thaitneamhach agus mhilis, tomhaiste, le téagar beagán aramatach;

neart alcóil iomlán íosta de réir toirte: 15 %;

úsc íosta gan siúcra: 22 g/l.

Aon pharaiméadar anailíseach nach dtaispeántar sa tábla thíos, comhlíonann sé na teorainneacha a leagtar síos sa reachtaíocht náisiúnta agus i reachtaíocht an Aontais.

Saintréithe anailíseacha ginearálta Neart alcóil uasta (% de réir toirte) Neart alcóil iarbhír íosta (de réir toirt %) 12.00 Aigéadacht iomlán íosta 4.5 gram in aghaidh an lítir, a shloinntear mar aigéad tartarach Aigéadacht sho-ghalaithe uasta (ina milleachoibhéisí in aghaidh an lítir) Dé-ocsaíd sulfair iomlán uasta (ina milleagraim in aghaidh an lítir)

5. Cleachtais déanta fíona

a. Cleachtais fhíoneolaíocha shonracha

-

b. An táirgeacht uasta

1. “Custoza” 13 000 kg d’fhíonchaora in aghaidh an heicteáir

2. “Custoza” superiore 12 000 kg d’fhíonchaora in aghaidh an heicteáir

3. “Custoza” riserva 13 000 kg d’fhíonchaora in aghaidh an heicteáir

4. Fíon súilíneach ardchaighdeáin “Custoza” 13 000 kg d’fhíonchaora in aghaidh an heicteáir

5. “Custoza” passito (fíon ó fhíonchaora rísínithe) 5 000 kg d’fhíonchaora in aghaidh an heicteáir.

6. Limistéar geografach críochaithe

Táirgtear na fíonta DOC “Custoza” i limistéar a chuimsíonn na bardais seo a leanas ina n-iomláine nó cuid díobh: Sommacampagna, Villafranca di Verona, Valeggio sul Mincio, Peschiera del Garda, Lazise, Castelnuovo del Garda, Pastrengo, Bussolengo agus Sona. Tá an limistéar críochaithe mar seo a leanas: ag tosú ó dheas de Sommacampagna, ó cheantar Cesure (airde 89 m), téann an teorainn siar ó dheas feadh chainéal uisciúcháin bhord feabhsaithe draenála agus talún Alto Agro Veronese chomh fada le Boscone, ag bualadh leis an mbóthar go Villafranca ar feadh stráice gairid sula mbuaileann sé leis an mbóthar bardasach a théann trí Pozzomoretto agus Colombara. Buaileann an teorainn ansin leis an gcéad bhóthar bardasach eile in aice le Cà Delia, ag gabháil le taobh an bhóthair sin thar C. Nuova Pigno agus Le Grattarole chomh fada leis an acomhal le bóthar chúige Villafranca-Valeggio, ag teacht le chéile leis ansin chomh fada le baile Valeggio sul Mincio. Gabhann sé ansin ó dheas feadh an bhóthair bhardasaigh i dtreo Pozzolo chomh fada le C. Buse, áit a dtéann sé isteach ar an mbóthar a thrasnaíonn cainéal uisciúcháin Seriola Prevaldesca, a leanann sé ó thuaidh chomh fada leis an droichead ar a dtugtar an Ponte Lungo. I ndiaidh an droichead sin a thrasnú, leanann an teorainn cainéal uisciúcháin Seriosa Serenelli ó dheas chomh fada leis an teorainn le Cúige Mantua agus Réigiún na Lombairde (airde 63 m). Téann an líne theorann ar ais ó thuaidh ansin feadh na teorann réigiúnaí, ag dul trí Pignolada, Staffalonero, Prandina, Stazione di Salionze, Villa, Dolci agus Pontata, ansin casann sí ar shiúl ón teorainn chun bóthar Brogli-Madonna del Frassino a leanúint le haghaidh stráice an-ghairid i dtreo an oirthuaiscirt chomh fada leis an bpointe in aice le Pignolini áit a dtrasnaíonn sí mótarbhealach Serenissima. Ansin, leanann sí an cosán a théann go dtí an taobh thoir de Cà Gozzetto, téann sí trí Cà Serraglio, téann sí thar ar an taobh thiar de phointe airde 101 m, agus críochnaíonn sí ag Cà Berra Nuova (airde 91 m) ar bhruacha Loch Frassino. Gabhann an teorainn ansin feadh chladach an locha ar feadh stráice gearr, ag buaileadh leis an gcosán a théann trí Bertoletta, agus sroicheann sí an bothán iarnróid ag airde 84 m. Leanann sí an t-iarnród soir ansin suas go dtí an chéad bhothán eile ar airde 84 m sula bhfágann sí an bóthar a théann trí Villa Montresor agus leanann sí ar aghaidh go dtí Cappuccini ar chladach Loch Garda. Ó Cappuccini leanann an líne theorann cósta thoir Loch Garda sula gcasann sí isteach ón gcósta ansin in aice le calafort Pacengo, ag leanúint an chosáin thar na pointí airde 93 m agus 107 m agus faoi Pacengo go Cà Allegri. Leanann sí bóthar bardasach Pacengo ansin chomh fada le C. Fontana Fredda, sula dtéann sí suas ar chosán eile, ag dul thar airde 122 m, chomh fada le Le Tende. Uaidh sin téann sí ar bhóthar Pacengo-Colà chomh fada le C. alle Croci sula dtagann sí anuas soir ó dheas ag leanúint an chosáin thar na pointí airde 118 m agus 113 m agus trí Sarnighe, ag bualadh leis an teorainn idir cathracha bardais Lazise agus Castelnuovo ag airde 112 m. Téann an líne suas arís ansin, ag dul ó thuaidh feadh na teorann bardasaí sin sula mbuaileann sí leis an teorainn idir cathracha bardais Lazise agus Pastrengo in aice le Mirandola. Leanann sí an teorainn sin go dtí go dtrasnaíonn sí bóthar chúige Verona-Lago siar ó Osteria Vecchia, agus tagann sí le chéile les an mbóthar sin i dtreo Verona (Thoir) go dtí go sroicheann sí an pointe in aice le Bussolengo áit a dtagann sí le chéile le bóthar bardasach Cristo in aice le hairde 130 m. Leanann sí ar aghaidh ansin feadh bhóthar bardasach Palazzolo chomh fada leis an bpointe ag a dtrasnaíonn mótarbhealach Brenner teorainn bhardasach Bussolengo-Sona. Ansin leanann an líne an teorainn bhardasach sin ó dheas chomh fada le Civel, áit a mbuaileann sí le bóthar chúige Bussolengo-Sommacampagna, a leanann sí go dtí go mbuaileann sí le Sommacampagna, i ndiaidh di dul trasna an bhóthair i dtreo Custoza, a leanann sí chomh fada leis an bpointe tosaigh ag Cesure. Siar ó Broglie, cuimsítear sa limistéar freisin críoch bheag i gcathair bhardais Peschiera del Garda, lena n-áirítear an limistéar Monte Zecchino, agus tá sé teorannaithe mar a leanas: ón gcosán ó dheas de Broglie (in aice leis an tsean-bhunscoil), téann an líne theorann siar i dtreo Cà Boschetti agus Cà Rondinelli ansin leanann sí an teorainn chúige agus réigiúnach thar Cà Boffei, Soregone, Cà Nuova Bazzoli. Leanann sí an bóthar ansin i dtreo Broglie go dtí go dtrasnaíonn sí an cosán inar thosaigh an líne.

7. Cineál (cineálacha) fíonchaor

Chardonnay B.

Cortese B. - Bianca Fernanda

Garganega B. - Garganego

Garganega B. - Grecanico dorato B.

Malvasia bianca B. - Iuvarella

Malvasia bianca B. - Malvasia

Malvasia bianca B. - Verdina

Manzoni bianco B. - Incrocio Manzoni 6.0.13 B [Manzoni hibrideach]

Pinot bianco B.

Pinot bianco B. - Pinot

Pinot bianco B. - Pinot blanc

Riesling italico B. - Riesling [Riesling na hIodáile]

Riesling renano B. - Riesling [Weisser Riesling]

Tocai friulano B.

Tocai friulano B. - Tuchì

Trebbiano toscano B. - Biancame B.

Trebbiano toscano B. - Procanico

Trebbiano toscano B. - Trebbiano

Trebbiano toscano B. - Ugni blanc.

8. Tuairisc ar an nasc/na naisc

Gnéithe sonracha an limistéir gheografaigh

Tosca nádúrtha

Táirgtear fíonta “Custoza” i limistéar réasúnta beag a áitíonn cuid mhaith de dheisceart na gcnoc moiréin a luíonn idir imeall Verona agus Loch Garda.

Is í abhainn Mincio teorainn thiar theas an limistéir táirgthe.

Clúdaíonn an limistéar an dá chuid den amfaitéatar moiréin thoir isteach ón gcósta ó Loch Garda agus na machairí dobhar-oighreacha a bhfuil dlúthbhaint aige leo, atá comhdhéanta d’ábhair den chineál céanna cé nach mbaineann an bunús céanna leo go hiomlán. Tá an comhshuíomh moiréanach sin, ina bhfuil neart mianraí agus rianmhianraí, fabhrach do tháirgeacht mhaith agus do chomhshuíomh orgánaileipteach cothromaithe na bhfíonchaor.

Níos mionsonraithe, tá an tírdhreach moiréin arb gné é de limistéar táirgthe DOC “Custoza” múnlaithe le sraith dhlúth de chnoic shínte atá leagtha amach i bhfoirmiú comhlárnach. Ní bhíonn siad sin rite de ghnáth, agus bíonn na harda agus an t-ísliú idir caoga agus céad méadar. Toisc gur cruthaíodh na cnoic sin leis na fosuithe a d’fhág na hoighearshruthanna céanna a bhí in Lake Garda in aice láimhe, tá struchtúr ithreach an-éagsúil iontu, agus machairí leathana gairbhéil anseo agus ansiúd.

Mar gheall ar mhéid bheag agus aonfhoirmeacht shuntasach limistéar táirgthe DOC “Custoza” tá na dálaí aeráide mar an gcéanna ar fud an limistéir go bunúsach. Bíonn samhraí teo, ach ní bhíonn siad plúchtach, agus geimhrí sách fuar sa limistéar a mhaolaítear mar gheall ar a ghaireacht do Lake Garda, rud a chruthaíonn microaeráid atá fabhrach ní hamháin d’fhiúnacha ach freisin do na crainn olóige agus do na cufróga ar gné shainiúil den timpeallacht áitiúil iad.

Scaiptear an bháisteach go cothrom i rith na bliana.

Mar gheall ar an dóigh a bhfuil na cnoic leagtha amach téitear na fánaí i rith an lae agus is féidir le haer fionnuar bailiú san oíche, rud a chruthaíonn na dálaí is fearr d’fhorbairt saintréithe aramatacha fíonchaor bán. Spreagann gaotha friseáilte sa samhradh fás maith fíniúna.

Leis na teochtaí éagsúla idir an lá agus an oíche, go háirithe le linn na céime deiridh d’aibiú na bhfíonchaor, cuidítear lena substaintí aigéadacha agus blasta a chaomhnú.

Dá bhrí sin níl mórán éagsúlachta ann ó thaobh na timpeallachta agus ó thaobh na haeráide de laistigh de limistéar táirgthe na bhfíonta DOC “Custoza”.

Tosca stairiúla agus daonna

Tháinig fíon “Custoza” chun cinn i limistéar stairiúil agus doiciméadaithe saothraithe fíona.

Is é an chéad taifead ar fhíniúnacha a bheith á gceansú sa limistéar arb é limistéar táirgthe DOC “Custoza” anois é aimsiú síolta fionchaor (sylvestris Vitis) ag dul siar go dtí ré na lonnaíochtaí tí ar chosa taca i limistéar Pacengo agus Peschiera. Tá fianaise ann go raibh saothrú fíniúna ann chomh luath le haimsir na Rómhánach (i measc na nithe seandálaíochta a aimsíodh sa limistéar tá nithe lena léirítear go n-úsáidtí fíon i ndeasghnátha reiligiúnacha agus in earraí a d’úsáidtí chun fíon a chaomhnú agus a iompar), agus tá go leor taifead ann ar shaothrú fíniúnacha sa limistéar – idir Pastrengo agus Sommacampagna go háirithe – ón 9ú haois ar aghaidh agus i rith na Meánaoiseanna.

Faoin dara leath den 19ú haois, tosaíodh ag tabhairt an ainm “Custoza” go sonrach ar an bhfíon áitiúil, ainm sráidbhaile i gcathair bhardais Sommacampagna a raibh cáil uirthi as dhá chath a troideadh le linn chogaí aontaithe na hIodáile. Liostaíodh limistéar Sona-Custoza freisin mar cheann de na limistéir saothraithe fíona is fearr in iarthar chúige Verona i staidéar a rinne Conegliano Viticulture and Wine Experimentation Centre in 1939.

Cruthaíodh an DOC “Bianco di Custoza” go hoifigiúil le Foraithne ón Uachtarán a eisíodh an 8 Feabhra 1971, agus bhí sé i measc na chéad fhíonta bána a fuair aitheantas mar shonrúchán tionscnaimh san Iodáil. Ceadaíodh an t-ainm giorraithe nua “Custoza” in 2005.

Bunaíodh Comhlachas Cosanta “Custoza” in 1972.

Ba é an córas treilíse an córas saothraithe fíniúna ba choitianta a d’úsáidtí i limistéar táirgthe DOC “Custoza”, ar feadh na mblianta i rith a staire. Sa chianaimsir, ní dhéantaí fíonchaora a fhás i bhfíonghoirt thiomnaithe ach dhéantaí iad a fhás taobh le barra eile, a bhíodh teoranta, ar a bharr sin, ag an tír-raon cnocach.

Sna 1980í, cuireadh tús le hathruithe radacacha i limistéar táirgthe “Custoza”, athruithe a raibh tionchar acu ar an modh saothraithe fíniúnacha agus ar na cleachtais agranamaíochta araon, rud a chuir ar chumas na ndéantóirí fíona lánleas a bhaint as gnéithe sonracha na gcineálacha dúchasacha fíniúna: Garganega, Tocai Friulano (ar a dtugtar “Trebbianello” sa cheantar áitiúil) agus Bianca Fernanda (clón áitiúil de Cortese). Mar gheall ar fheabhsuithe forásacha ar an teicneolaíocht agus ar an taithí a fuarthas le himeacht ama, tá saothraithe fíona ábalta anois na cineálacha oiliúna agus próiseas is oiriúnaí a shainaithint agus a chur i bhfeidhm chun fíonchaora ardchaighdeáin a fhás agus chun an t-am is fearr lena mbaint a aimsiú, rud a thugann amach na tréithe sonracha a fhaigheann siad as na fíonchaora de bharr na hidirghníomhaíochta idir éagsúlacht, ithreacha cnoc agus miocraeráid.

Is é nuair a dhéantar fíon de na fíonchaora, nuair a dhéantar bolaithe aramatacha áirithe gach cineáil a shaothraítear a eastóscadh as na fíonchaora, áfach, a thagann saineolas na dtáirgeoirí áitiúla isteach sa scéal i ndáiríre. Tríd sin, le meascán fíonchaor “Custoza” faightear cumracht éadrom, bhláthach agus toraidh Garganega, dath sainiúil Tocai Friulano agus ruainníní beagán aramatach Bianca Fernanda, chomh maith le gnéithe idirdhealaitheacha na bhfíonchaor bán eile a fhástar sa cheantar. Ciallaíonn na tosca sin go léir le chéile go bhfuil fochialla áitiúla láidre ina sainghnéithe ag fíon “Custoza” agus aithnítear go héasca é lena imreacha datha, lena úire agus lena inóltacht dhúchasach.

Áirítear le traidisiún fíona Veronese freisin táirgeadh Passito agus fíonta súilíneacha, cé nach bhfaightear ach i gcainníochtaí beaga iad. Tá traidisiúin ársa ag baint leis an traidisiún fíonchaora a fhágáil lena rísíniú ar an bhfíniúin nó i limistéir thriomaithe ar fud limistéar iomlán Lake Garda, agus tugadh isteach an cleachtas maidir le fíon súilíneach a dhéanamh níos déanaí i lár an chéid seo caite.

De dheasca an liosta de cineálacha fíonta súilíneacha is féidir a úsáid le haghaidh cáilíocht “Custoza”, is féidir amanna bainte a bharrfheabhsú ó chineálacha níos luaithe amhail Chardonnay agus Pinot Bianco go dtí cineálacha níos déanaí amhail Garganega agus Trebbiano, rud a éascaíonn comhdhéanamh cuvées an-éagsúil agus casta. Is féidir an fíon súilíneach a dhéanamh in uathchláibh ag baint úsáid as modh Charmat nó i mbuidéil ag baint úsáid as an modh clasaiceach.

Déantar an fíon passito “Custoza” trí chrobhaingí deas slán a roghnú sa chuibhreann nó trí rogha de na crobhaingí is gainne a roghnú agus iad a chur i gcliathbhoscaí nó ar mhata sula gcuirfear i limistéir thriomaithe atá aeraithe go maith iad chun caomhnú idéalach a áirithiú.

Maireann meántréimhse an rísínithe ó trí go ceathair mhí, agus ag deireadh na tréimhse sin beidh thart ar leath a gcuid meáchain caillte ag na fíonchaora sula ndéanfar iad a bhrú agus sula ndéantar fíon astu.

Saintréithe sonracha an táirge

Is iad na buntréithe a bhaineann le fíonta “Custoza” – mar a bhí i gcónaí – a n-úire, a gcineál beagán aramatach, agus gur fíonta inólta iad ar féidir iad a phéireáil go héasca. Nuair a dhéantar roghanna sonracha i bhfíonghort, áfach, bíonn na fíonta sin an-oiriúnach d’aosú chomh maith.

Déantar “Custoza” as cumasc de thrí phríomhchineál, is iad sin Garganega, Tocai Friulano (ar a dtugtar “Trebbianello” sa cheantar áitiúil) agus Bianca Fernanda, ar féidir cineálacha eile a fhástar sa limistéar a chur leis. Tugann sé sin a chastacht tipiciúil agus an-aramatach dó, rud a idirdhealaíonn é ó na fíonta cineáil ón limistéar. Sa phróifíl chéadfach a thagann chun cinn faightear bolaithe toraidh agus bláthacha, chomh maith le ruainníní luibheanna agus spíosraí. I mbeagán focal, faigheann an fíon “Custoza” a fhéiniúlacht ó chumasc na gcineálacha bunúsacha, agus saibhríonn úsáid cineálacha breise é sin le cumhracht shainiúla.

Léirítear an tsaintréith thábhachtach sin i dtáirgeadh beag d’fhíon súilíneach “Custoza”, arb iad a shainghnéithe a úire agus a aigéadacht mhéadaithe, a bhíonn dea-thomhaiste leis na bolaithe aramatacha agus toraidh.

Táirge an-choitianta, cé gur táirge traidisiúnta é, is ea an táirge passito “Custoza” (fíon rísínithe), fíon ar dhath an óir agus blas leathmhilis nó milis air, a bhíonn spreagtha ag na fíonta a riartaí go traidisiúnta chun béilí féile a leanúint.

Nasc cúisíoch idir an timpeallacht agus an táirge

Mar gheall nach bhfuil ach fíorbheagán éagsúlachta sna dálaí aeráide ar fud limistéar táirgthe DOC “Custoza” (nach limistéar an-mhór é, ar ndóigh) aibíonn na cineálacha éagsúla fíonchaor a fhástar sa limistéar (agus a dtréimhsí éagsúla aosaithe scaipthe thar am, idir chineálacha luatha a bhaintear ag deireadh mhí Lúnasa agus chineálacha déanacha a bhaintear chomh déanach leis an dara leath de mhí Dheireadh Fómhair) go cothrom. Cuireann an toisc sin go mór le féiniúlacht na bhfíonta bána sin a mhúnlú.

Tá éifeacht ardleibhéal na héagsúlachta ithreach, atá mar thoradh ar fhostuite neamhrialta a fágadh sa limistéar mar gheall ar phróisis éagsúla oighearshrutha, chomh tábhachtach céanna. Nochtar an ghné sin le cineál úr, óg, fuinniúil “Custoza”.

Go sonrach, mar gheall ar a gcomhshuíomh, cuidíonn ithreacha moiréin le péacadh rialta na bhfíniúnacha uile a áirithiú. Cuidíonn an t-idirghníomhú idir na hithreacha agus aeráid an limistéir leis na fíonchaora agus leis na péacáin forbairt agus aibiú i gceart.

Tá samhraí teo, ach nach bhfuil plúchtach, fabhrach do thiúchan siúcraí, agus cuidíonn éagsúlachtaí maithe idir teochtaí an lae agus na hoíche leis na substaintí aramatacha toraidh agus bláthacha a fhaightear sna fíonta DOC “Custoza” forbairt.

9. Ceanglais shonracha eile (pacáistiú, lipéadú, ceanglais eile)

(a) An creat dlíthiúil:

I reachtaíocht an Aontais

Cineál coinníll bhreise:

Pacáistiú laistigh den limistéar geografach críochaithe

Cur síos ar an gcoinníoll:

Tugtar údar le buidéalú sa limistéar geografach mar gheall ar an ngá atá le cáilíocht an táirge a chosaint, a thionscnamh a ráthú agus a áirithiú go ndéantar cigireachtaí éifeachtach.

Is fearr an chosaint a thugtar do na gnéithe agus na cáilíochtaí sainiúla a thugtar d’fhíonta an STFC “Custoza” leis an limistéar tionscnaimh, tríd an bhfíon a bhuidéalú laistigh den limistéar táirgthe, toisc go gciallaíonn sé go gcuirtear na rialacha teicniúla uile maidir le hiompar agus buidéalú i bhfeidhm agus go bhforfheidhmítear iad faoi fhreagracht agus faoi inniúlacht ghairmiúil dhéantóirí fíona an limistéir chríochaithe chéanna sin.

Leis an oibleagáid sin, seachnaítear na rioscaí a d’fhéadfadh a bheith i gceist le hiompar lasmuigh de limistéar an fhíona, amhail: ocsaídiú agus strus teirmeach mar gheall ar theochtaí arda nó ísle agus meathlú an táirge, a dhéanann dochar dá shaintréithe ceimiceacha/fisiceacha (aigéadacht, polaifeanóil agus substaintí a thugann dath) agus dá shaintréithe orgánaileipteacha (dath, boladh, blas), agus dá chobhsaíocht. Laghdaítear freisin an baol éillithe micribhitheolaíoch (ó bhaictéir, víris, fungais, múscán nó giostaí). Téann an ceanglas sin chun tairbhe na n-oibreoirí, atá ar an eolas faoi na rioscaí agus atá freagrach as cáilíocht an STFC a chaomhnú, agus tugtar dearbhú leis do thomhaltóirí maidir le tionscnamh agus cáilíocht na bhfíonta agus a gcomhréireacht maidir leis an tsonraíocht táirge. Ina theannta sin, bíonn na seiceálacha a dhéanann na comhlachtaí inniúla i limistéar níos lú níos éifeachtaí.

Is céim mhór chun tosaigh é freisin maidir le feabhas a chur ar an gcáilíocht a tugtar le fios leis an ainm – teorainn a chur le buidéalú an STFC “Custoza” don limistéar táirgthe – ceanglas atá á chur i bhfeidhm ag ainmneacha fíonta cáiliúla eile. Is é is aidhm don leasú seo atá beartaithe “Custoza” a shuí mar cheann de na hainmneacha stairiúla is tábhachtaí lena n-ainmnítear fíonta bána go heisiach.

Ina theannta sin, i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta ábhartha, chun cearta atá ann cheana a chosaint, féadfaidh na buidéalóirí lena mbaineann maolú a fháil chun leanúint le buidéalú ina n-áitreabh atá suite lasmuigh den limistéar críochaithe, ar an gcoinníoll go gcuirfidh siad iarratas faoi bhráid na hAireachta um Beartas Talmhaíochta, Bia agus Foraoiseachta, agus doiciméid iomchuí ag gabháil leis lena gcruthófar go bhfuil an STFC “Custoza” á bhuidéalú acu ar feadh 2 bhliain ar a laghad (ní gá go mbeadh 2 bhliain as a chéile i gceist) as na 5 bliana roimh theacht i bhfeidhm an leasaithe lena dtugtar isteach an oibleagáid an STFC “Custoza” a bhuidéalú sa limistéar.

(b) An creat dlíthiúil:

I reachtaíocht an Aontais

Cineál coinníll bhreise:

Maolú ó tháirgeadh sa limistéar geografach críochaithe

Cur síos ar an gcoinníoll:

I gcomhréir le hAirteagal 5(1 )( b) de Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 2019/33 ón gCoimisiún, féadfar na próisis a bhaineann leis an gcineál spumante (fíon súilíneach) a dhéanamh, lena n-áirítear cruthú cúir, oibríochtaí cobhsaíochta agus milsithe, a dhéanamh ní hamháin sa limistéar táirgthe, ach freisin i gcúigí Brescia, Mantua, Trento, Treviso agus Vicenza.

Nasc leis an tsonraíocht táirge

https://www.politicheagricole.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/16009

(1) IO L 347, 20.12.2013, lch. 671.