maidir leis an seasamh a ghlacfar thar ceann an Aontais Eorpaigh i gComhairle Ghinearálta na hEagraíochta Domhanda Trádála maidir leis an iarraidh ón Aontas Eorpach go gcuirfear síneadh ama le tarscaoileadh EDT lena gceadaítear fabhair uathrialacha trádála do na Balcáin Thiar

MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.Ábhar an togra

Is é is cuspóir don togra seo an seasamh a bheidh le glacadh thar ceann an Aontais i gComhairle Ghinearálta na hEagraíochta Domhanda Trádála (‘EDT’) a bhunú maidir le cinneadh a bhfuil sé beartaithe é a ghlacadh chun síneadh ama a chur le tarscaoileadh EDT lena gceadaítear don Aontas Eorpach fabhair thrádála uathrialacha a chur ar fáil do na Balcáin Thiar.

2.Comhthéacs an togra

2.1.Comhaontú Marrakech lena mbunaítear an Eagraíocht Dhomhanda Trádála

Tháinig Comhaontú Marrakech i bhfeidhm an 1 Eanáir 1995, comhaontú lena mbunaítear an Eagraíocht Dhomhanda Trádála (“Comhaontú WTO”).

Is páirtí sa Chomhaontú é an tAontas Eorpach.

2.2.Comhdháil Aireachta agus Comhairle Ghinearálta na hEagraíochta Domhanda Trádála

De bhun Airteagal IV(1) de Chomhaontú EDT, tá sé d’údarás ag an gComhdháil Aireachta cinntí a dhéanamh maidir le gach ábhar a chumhdaítear faoi aon cheann de na Comhaontuithe Trádála Iltaobhacha.

De bhun Airteagal IV(2) de Chomhaontú EDT, sna tréimhsí idir cruinnithe na Comhdhála Aireachta, is í an Chomhairle Ghinearálta a dhéanfaidh feidhmeanna na Comhdhála a chleachtadh.

De bhun Airteagal IX(1) de Chomhaontú EDT, is de chomhthoil a dhéanann EDT a chinntí de ghnáth.

2.3.An gníomh atá beartaithe ag Comhairle Ghinearálta EDT

De bhun Airteagal IX(3) de Chomhaontú EDT, féadtar oibleagáid a fhorchuirtear ar chomhalta a tharscaoileadh faoi chúinsí eisceachtúla.

Mar thoradh ar iarraidh ón Aontas Eorpach, féadfaidh Comhairle Ghinearálta EDT cinneadh a ghlacadh chun síneadh ama a chur le tarscaoileadh EDT atá ann cheana, tarscaoileadh lena gceadaítear don Aontas fabhair uathrialacha trádála a chur ar fáil do na Balcáin Thiar (‘an gníomh atá beartaithe’).

An tarscaoileadh atá ann faoi láthair, rachaidh sé in éag an 31 Nollaig 2021. Dá bhrí sin, is é is cuspóir don ghníomh atá beartaithe síneadh ama a chur leis an tarscaoileadh go dtí an 31 Nollaig 2026.

An gníomh atá beartaithe, is gníomh é a bheidh ina cheangal ar Chomhaltaí EDT i gcomhréir le hAirteagal IX(3), chomh maith le hAirteagal II(2) de Chomhaontú EDT, lena bhforáiltear na nithe seo a leanas: ‘Is codanna lárnacha den Chomhaontú seo iad na comhaontuithe agus na hionstraimí dlíthiúla gaolmhara atá san áireamh in Iarscríbhinní 1, 2 agus 3 <...>, agus tá siad ina gceangal ar na Comhaltaí uile’.

3.An seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais

An 16 Nollaig 2020, ghlac Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle Rialachán (AE) 2020/2172 lena gcuirtear síneadh ama leis an tréimhse ina gcuirfear fabhair uathrialacha trádála i bhfeidhm go dtí an 31 Nollaig 2025 ionas go gcumhdófar táirgí de thionscnamh na mBalcán Thiar (an Albáin, an Bhoisnia agus an Heirseagaivéin, an Chosaiv Montainéagró, an Mhacadóin Thuaidh, agus an tSeirbia). Is le Rialachán (CE) Uimh. 2007/2000 ón gComhairle a deonaíodh na fabhair thrádála ar dtús agus leasaíodh iad agus cuireadh síneadh ama leo roinnt uaireanta ina dhiaidh sin.

In éagmais tarscaoileadh ó oibleagáidí an Aontais de bhun Airteagal I(1) den Chomhaontú Ginearálta um Tharaifí agus Thrádáil 1994 (“CGTT 1994”) agus Airteagal XIII de CGTT 1994, a mhéad is gá, níor mhór an chóir a chuirtear ar fáil faoi na fabhair thrádála uathrialacha a leathnú chuig gach Comhalta eile de EDT.