AN COIMISIÚN EORPACH An Bhruiséil,2.9.2022 COM(2022) 452 final TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA, CHUIG AN gCOMHAIRLE, CHUIG COISTE EACNAMAÍOCH AGUS SÓISIALTA NA hEORPA AGUS CHUIG COISTE NA RÉIGIÚN Freagairt an Aontais Eorpaigh ar COVID-19: ullmhúchán a dhéanamh i gcomhair an fhómhair agus an gheimhridh 2023



1.RÉAMHRÁ Le rabharta COVID-19 an tsamhraidh, arb iad Omicron BA.4 agus BA.5 ba mhó ba chúis leis, cuireadh i gcuimhne dúinn go ríshoiléir nach bhfuil an phaindéim thart go fóill. Idir tús mhí an Mheithimh agus lár mhí Iúil, tháinig méadú faoi thrí ar chásanna COVID-19. Ó shin i leith, tá an líon cásanna ag titim arís, ach tá sé fós ard i measc daoine atá 65 bliana d’aois nó níos sine, agus mar thoradh air sin tá méaduithe ann ar na rátaí ar a gcuirtear daoine san ospidéal nó san aonad dianchúraim san aoisghrúpa sin. Ar an iomlán, tá breis agus 2 300 duine fós ag fáil bháis gach seachtain de COVID-19 san Aontas Eorpach nó in LEE. Is cúis imní iad na huimhreacha sin, go háirithe ós rud é gur dócha gur garmheastachán iad ar an bhfíorstaid agus nach n‑áirítear iarmhairtí amhail COVID fadmharthanach leo, ná tionchar na paindéime ar an meabhairshláinte. Ina theannta sin, tá deireadh curtha ag na tíortha uile le formhór na srianta agus tá a bpobail ag éirí tuirseach den phaindéim, rud a d’fhéadfadh athruithe iompraíochta a bheith mar thoradh air. Fágann na tosca sin go bhfuil sé níos éasca don víreas leathadh go tapa san Aontas, rud a thabharfadh deis d’athraithigh víreas nua a theacht chun cinn a d’fhéadfadh an imdhíonacht a sheachaint, a d’fhéadfadh leathadh ar bhealach níos éasca nó a d’fhéadfadh a bheith ina n‑údair galair níos tromchúisí. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh sé go gcaillfí an dul chun cinn a rinneadh mar fhreagairt ar an bpaindéim mura gcuirfear an víreas faoi smacht agus mura gcoiscfear tuilleadh ionfhabhtuithe. Ó dheireadh mhí Aibreáin na bliana seo, is ar éigean a tháinig athrú ar ráta glactha vacsaíní COVID-19 san Aontas. I measc daoine atá 60 bliain d’aois nó níos sine, tá 7.5 % fós gan vacsaíniú agus ní bhfuair 16.3 % a gcéad teanndáileog. Má fhéachtar ar na rátaí vacsaínithe i measc daoine fásta, tá 14.1 % de dhaoine atá 18 mbliana d’aois nó níos sine gan vacsaíniú agus níl a gcéad teanndáileog faighte ag 35.5 %. Ina theannta sin, cé go bhfuil an chosaint a fhaightear le vacsaíní ard go fóill i gcoinne iarmhairtí tromchúiseacha (galair thromchúiseacha, ospidéalú agus bás), tá an chosaint ag dul i léig freisin, toisc go bhfuair formhór na ndaoine a n‑instealladh deireanach cúpla mí ó shin. Tá creat casta imdhíonachta sa daonra mar gheall ar an nochtadh forleathan do Omicron, mar gheall ar an éagsúlacht atá ann i ráta cumhdaigh na vacsaíne ar fud na dtíortha agus laistigh díobh, agus mar gheall ar an gcosaint a fhaightear ó ionfhabhtú nádúrtha agus ó vacsaíní araon a bheith ag dul i léig. Tá sé léirithe le dhá bhliain anuas go bhféadfaí go mbeadh rabharta eile COVID-19 ag bagairt ar an Aontas san fhómhar agus sa gheimhreadh seo. Agus daoine ag filleadh ó laethanta saoire, scoileanna á n‑athoscailt, agus daoine ag bailiú le chéile go sóisialta faoi dhíon de dheasca na haimsire níos fuaire, d’fhéadfadh tuilleadh borrtha a theacht ar na rátaí ionfhabhtaithe. Is dócha freisin go bhfuil séasúr roimh an Aontas ina mbeidh víris riospráide eile i gcúrsaíocht go gníomhach, fliú san áireamh, mar is gnách i séasúr an gheimhridh. Léiríonn an réamhaisnéis sin go bhfuil dúshlán ag na córais náisiúnta cúraim sláinte atá faoi ualach róthrom cheana féin agus dá lucht saothair ar fud an Aontais. Sa Teachtaireacht seo, ina dtarraingítear ar an tacar gníomhaíochtaí a moladh i mí Aibreáin, iarrtar ar na Ballstáit na straitéisí agus na bearta comhtháite is gá a chur ar bun d’fhonn cabhrú chun borradh COVID-19 a sheachaint san fhómhar agus sa gheimhreadh seo, agus na struchtúir riachtanacha a chur ar bun a chuirfidh ar ár gcumas freagairt do ráigeanna amach anseo ar bhealach marthanach. Thairis sin, iarrann an Coimisiún ar na Ballstáit go leanfar le comhordú ar iarrachtaí ullmhachta ar fud an Aontais, roimh an gcéad rabharta eile agus sula leathfar amach na cláir vacsaínithe a thuilleadh. Ar deireadh, trí leanúint ag gníomhú anois, is féidir linn teorainn a chur leis an mbrú a bhfuil coinne againn leis ar ár gcórais cúraim sláinte, ar an suaitheadh ar ár ngeilleagair agus ar na dúshláin dár sochaí. 2.VACSAÍN COVID-19 A FHORBAIRT AGUS A CHUR AR FÁIL DON FHÓMHAR AGUS DON GHEIMHREADH Is féidir a mheas gur éacht eolaíoch é vacsaíní COVID-19 a fhorbairt, agus meastar gur sábháladh beatha thart ar 20 milliún duine ar fud an domhain sa chéad bhliain ina raibh siad ar fáil. I gcomhthéacs na paindéime a bhfuil borradh fúithi an athuair faoi láthair, arb iad Omicron BA.4 agus BA.5 is mó is cúis léi, tá sé tábhachtach béim a chur ar an teachtaireacht go bhfuil leibhéil arda cosanta ar ospidéalú, ar ghalar tromchúiseach agus ar an mbás le fáil i gcónaí ó na vacsaíní COVID-19 atá ann faoi láthair (vacsaíní aonfhiúsacha atá dírithe ar an víreas bunaidh SARS-CoV-2). Tá vacsaíniú fós ar an mbealach is iontaofa chun galar tromchúiseach a sheachaint agus, dá bhrí sin, chun an ráta básmhaireachta ó COVID-19 a laghdú. Ag an am céanna, tá monaróirí vacsaíní ag forbairt vacsaíní mRNA oiriúnaithe lena n‑úsáid mar theanndáileoga a dhíríonn ar athraithigh Omicron. D’fhormheas an Ghníomhaireacht Leigheasra Eorpach (EMA) leaganacha oiriúnaithe de vacsaíní Comirnaty agus Spikevax, ar vacsaíní iad atá dírithe ar an víreas bunaidh SARS-CoV-2 agus ar an bhfo-athraitheach BA.1 Omicron agus údaraíodh san Aontas iad ag tús mhí Mheán Fómhair, faoi phróiseas brostaithe a ndearna an Coimisiún foráil ina leith in 2021. Chuir EMA tús freisin le hathbhreithniú leanúnach ar leagan de Comirnaty a cuireadh in oiriúint don víreas bunaidh SARS-CoV-2 agus dá fho-athraithigh Omicron BA.4 agus BA.5, maidir le húdarú brostaithe féideartha san fhómhar. Tá coinne leis go mbeidh cosaint mhéadaithe agus níos leithne le fáil ó na vacsaíní oiriúnaithe mRNA i gcoinne athraithigh ar díol imní iad atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo. An dara catagóir de vacsaíní próitéinbhunaithe, vacsaíní atá le teacht amach sna seachtainí amach romhainn, tá coinne leis go dtabharfaidh sí cosaint ar athraithigh SARS-CoV-2 agus go gcomhlánóidh sí ár bpunann leathan de vacsaíní agus ár rogha maidir le straitéisí vacsaínithe. Déantar vacsaíní Nuvaxovid agus VLA2001, ar vacsaíní iad atá ar fáil san Aontas faoi láthair, ar ghnáth‑ardáin vacsaíní atá sábháilte agus éifeachtach agus a d’fhéadfadh inghlacthacht an vacsaíniithe i gcoinne COVID-19 a mhéadú. Ina theannta sin, le vacsaíní Vidprevtyn agus PHH-1V, vacsaíní atá dírithe ar thréithchineálacha eile d’athraithigh COVID-19 ar díol imní iad, cuirfear roghanna malartacha éifeachtacha ar fáil le haghaidh teanndáileoga heitrealógacha. Le conarthaí vacsaíní an Aontais áirithítear go mbeidh rochtain ag na Ballstáit ar na vacsaíní is déanaí sin sna cainníochtaí is gá a luaithe a bheidh siad ar fáil. I mí Lúnasa na bliana seo, síníodh an chéad chreatchonradh um Sholáthar Comhpháirteach le haghaidh vacsaín COVID-19 leis an gcuideachta HIPRA. Ní féidir a thuar cad iad na hathraithigh a bheidh chun tosaigh le linn thréimhse an fhómhair agus an gheimhridh, ach beidh rochtain á háirithiú i gcónaí ag an Aontas ar phunann leathan agus sholúbtha vacsaíní lena bhfaightear leibhéal an‑mhaith imdhíonachta i gcoinne SARS-CoV-2. A bhuí le Straitéis an Aontais um Vacsaíní, tá an acmhainn ag na Ballstáit a bhfeachtais vacsaínithe, lena n‑áirítear vacsaíní oiriúnaithe, a phleanáil agus a sheoladh roimh an bhfómhar, lena gcuirtear teanndáileog bhreise ar fáil de réir mar is gá, de réir shaintréithe na vacsaíní sin agus na moltaí náisiúnta. Tá an Coimisiún ag obair go fóill leis na monaróirí chun a áirithiú go bhfaighidh na Ballstáit vacsaíní níos oiriúnaithe mar thosaíocht de réir mar a bheidh siad ar fáil. Ina theannta sin, tá an Coimisiún go fóill i ndlúth‑theagmháil le soláthróirí comhpháirteanna criticiúla a bhfuil gá leo le linn an phróisis táirgthe. Thairis sin, tháinig an tascfhórsa comhpháirteach de chuid an Aontais agus na Stát Aontaithe maidir le slabhraí monaraíochta agus soláthair COVID-19 ar chomhaontú maidir le liosta d’ábhair chriticiúla is gá chun vacsaíní COVID-19 a tháirgeadh a mheastar gur fiú faireachán a dhéanamh orthu. Beidh an faireachán sin ina chóras luathrabhaidh agus cuideoidh sé le scrogaill a d’fhéadfadh a bheith sa slabhra soláthair a shainaithint go luath. Agus é ag pleanáil don mheántéarma, tá an Coimisiún ag dul i gcomhar le comhpháirtithe idirnáisiúnta agus le forbróirí vacsaíní uilechoróinvíris a d’fhéadfadh a bheith ann, nó comhvacsaíní a spreagann freagairtí imdhíonachta níos leithne, níos láidre agus níos buaine. Thairis sin, tá súil ghéar á coinneáil ag an gCoimisiún ar fhorbairt vacsaíní a dtugtar tríd an tsrón agus vacsaíní le córais tugtha ionmhatánacha agus indeirmeacha. Tá coinne leis go mbeidh sé níos éasca na vacsaíní sin a thabhairt, go mbeidh siad níos inrochtana agus go méadófar leo an glacadh atá le vacsaíniú. Ina theannta sin, le conarthaí vacsaíní an Aontais áirithítear freisin go gcoinníonn na cuideachtaí na Ballstáit ar an eolas faoin dul chun cinn a dhéantar maidir le forbairt na vacsaíní sin. Ar an iomlán, tá sé ríthábhachtach go mbeidh cistiú ann le haghaidh taighde agus forbartha, go mbeidh conairí rialála oiriúnaithe ann, agus go bhforbrófar acmhainneachtaí monaraíochta agus bonneagair chun rochtain ar vacsaíní den chéad ghlúin eile atá sábháilte agus éifeachtach a áirithiú. 3.NA CHÉAD STRAITÉISÍ VACSAÍNITHE COVID-19 EILE A LEATHADH AMACH Ós rud é go gcuirfear vacsaíní éagsúla ar fáil ag amanna éagsúla sna seachtainí agus sna míonna amach romhainn, ba cheart do na Ballstáit breithniú a dhéanamh ar an gcosaint a d’fhéadfaí a fháil ó vacsaíní oiriúnaithe agus ar na tairbhí a bhaineann le daoine i ngrúpaí áirithe riosca a vacsaíniú ag an am ceart. Ba cheart straitéisí vacsaínithe náisiúnta a chomhordú agus iad a bheith comhsheasmhach le chéile chun aon difríocht mhór ar fud an Aontais/LEE a sheachaint agus chun soiléireacht agus teachtaireachtaí comhleanúnacha a chur ar fáil don phobal. Thairis sin, ba cheart iad a leathadh amach roimh an gcéad rabharta eile. Maidir le feachtais vacsaínithe náisiúnta, ba cheart é a bheith mar thosaíocht acu i gcónaí feabhas a chur ar an ráta glactha vacsaínithe i leith an chúrsa phríomhúil vacsaínithe agus na chéad teanndáileoige i measc daoine incháilithe. Tá tábhacht ar leith leis sin i gcás grúpaí sa daonra atá i mbaol níos airde maidir le hiarmhairtí tromchúiseacha agus i gcás tíortha a bhfuil rátaí vacsaínithe níos ísle acu. Tá bearnaí agus éagothromaíochtaí suntasacha fós ann idir tíortha agus ar fud an daonra, agus ba cheart dul i ngleic leo sin chun an chosaint a neartú. Sa roinn seo a leanas, cuirtear moltaí chun cinn do na Ballstáit maidir lena straitéisí vacsaínithe COVID-19 náisiúnta, lena n‑áirítear na tosaíochtaí agus na tosca a bheidh le cur san áireamh agus iad á n‑ullmhú agus á gcur chun feidhme. GNÍOMHAÍOCHTAÍ ATÁ MOLTA LE hAGHAIDH STRAITÉISÍ VACSAÍNITHE COVID-19 DON FHÓMHAR AGUS DON GHEIMHREADH 2022-2023

Cuspóirí agus tosaíochtaí foriomlána le cur chun feidhme ag an gcéim seo den phaindéim ØLeanúint le straitéisí vacsaínithe COVID-19 náisiúnta trí úsáid a bhaint as na vacsaíní atá ar fáil faoi láthair chun ospidéaluithe, galar tromchúiseach agus básanna a laghdú. ØBearnaí sa chumhdach vacsaínithe a dhúnadh. Is tosaíocht i gcónaí é feabhas a chur ar an ráta glactha vacsaínithe i leith an chúrsa phríomhúil vacsaínithe agus na chéad teanndáileoige i measc daoine incháilithe, lena n‑áirítear leanaí incháilithe agus déagóirí de réir sceidil vacsaínithe náisiúnta. Tá tábhacht ar leith leis sin i gcás grúpaí sa daonra atá i mbaol níos airde maidir le hiarmhairtí tromchúiseacha agus i gcás tíortha a bhfuil rátaí vacsaínithe níos ísle acu. ØAcmhainní leordhóthanacha vacsaínithe a choinneáil ar bun, trí ionaid vacsaínithe a athghníomhachtú nó trí úsáid a bhaint as acmhainní eile, amhail dochtúirí ginearálta. ØTús áite a thabhairt do theanndáileog breise (an dara ceann nó ceann ina dhiaidh sin) le haghaidh grúpaí sonracha sa daonra: daoine 60 bliain d’aois nó níos sine agus daoine d’aon aois atá i mbaol galair thromchúisigh (e.g. daoine a bhfuil comhghalrachtaí foluiteacha acu, daoine atá lagaithe maidir le himdhíonacht agus mná torracha). Ba cheart machnamh a dhéanamh freisin ar theanndáileog a thabhairt d’oibrithe cúraim sláinte agus do phearsanra saoráidí cúraim fhadtéarmaigh. D’fhéadfaí teanndáileoga a thabhairt ina dhiaidh sin chomh luath agus 3 mhí tar éis na teanndáileoige roimhe, agus ba cheart tús áite a thabhairt do dhaoine a fuair a dteanndáileog dheireanach níos mó ná 6 mhí ó shin. ØA áirithiú go bhfaigheann cónaitheoirí cúraim fhadtéarmaigh na teanndáileoga molta. ØFeachtais vacsaínithe COVID-19 agus an fhliú a chomhcheangal nuair is féidir, agus díriú go háirithe ar ghrúpaí leochaileacha agus ar aoisghrúpaí ábhartha. Bearta le déanamh nuair atá vacsaíní COVID-19 oiriúnaithe ar fáil ØCláir vacsaínithe náisiúnta a fhorbairt ina dtugtar achoimre ar na vacsaíní ar cheart úsáid a bhaint astu le haghaidh na ngrúpaí éagsúla sa daonra. Beidh sé sin ag brath ar shaintréithe na vacsaíní oiriúnaithe i gcomparáid le cinn den chéad ghlúin, ar an staid eipidéimeolaíoch, agus ar theacht chun cinn athraithigh nua a d’fhéadfadh a bheith ann. Ba cheart na straitéisí sin a phlé sna fóraim iomchuí de chuid an Aontais, chun malartú a dhéanamh ar thaithí agus chun comhordú idir na tíortha a áirithiú. ØNa grúpaí sa daonra a shainaithint ar cheart tosaíocht a thabhairt dóibh i leith na vacsaíní oiriúnaithe, go háirithe má léiríonn na vacsaíní sin éifeachtacht níos fearr i gcoinne athraithigh a bheidh i gcúrsaíocht le linn an fhómhair agus an gheimhridh. ØA áirithiú go bhfuil acmhainneacht leordhóthanach ann na vacsaíní a thabhairt nuair a sheachadtar vacsaíní oiriúnaithe, ionas gur féidir tús a chur láithreach le feachtais vacsaínithe. ØDlúthfhaireachán a dhéanamh ar éifeachtacht agus ar shábháilteacht na vacsaíní [nua agus] oiriúnaithe a luaithe a chuirfear tús le leathadh amach forleathan. Más gá, ba cheart straitéisí vacsaínithe náisiúnta a oiriúnú nuair a bheidh tuilleadh fianaise ar fheidhmíocht na vacsaíní sin ar fáil. Straitéisí cumarsáide a bhaineann le straitéisí vacsaínithe an fhómhair agus an gheimhridh ØTionscnaimh agus straitéisí éifeachtacha cumarsáide a chur chun feidhme agus a chomhordú, más féidir, chun glacadh dáileog breise vacsaíne a chur chun cinn, agus chun cur i gcrích an chúrsa príomhúil a chur chun cinn dóibh siúd nach bhfuil an méid sin déanta acu go fóill. Ba cheart faisnéis shoiléir a chur ar fáil maidir leis an réasúnaíocht is bun leis na moltaí, agus maidir leis na buntáistí a bhaineann leis an gcúrsa príomhúil agus leis na teanndáileoga i leith grúpaí éagsúla sa daonra, lena n‑áirítear iad siúd a raibh an galar orthu cheana féin. ØA áirithiú go bhfuil an acmhainneacht i bhfeidhm chun straitéis cumarsáide poiblí a thabhairt cothrom le dáta go rialta, ar bhonn forbairtí eipidéimeolaíocha, athruithe i mbraistintí agus dearcthaí an phobail maidir leis an bpaindéim agus vacsaíniú COVID-19 atá ar siúl, acmhainneacht lena n‑áirítear an cumas faireachán a dhéanamh ar fhaisnéis bhréagach nó mhíthreorach agus freagairt di go mear. ØMuinín sna vacsaíní a mhéadú trí fhaireachán a dhéanamh ar cheisteanna agus ar ábhair imní an phobail agus trí aghaidh a thabhairt orthu, trí mhíniú a thabhairt ar an eolaíocht is bun leis na moltaí agus trí mhífhaisnéis agus bréagaisnéis a bhréagnú sna meáin phríomhshrutha agus sna meáin shóisialta. Tá fógraíocht shoiléir, chomhsheasmhach agus fianaisebhunaithe ina léirítear sábháilteacht agus éifeachtacht leanúnach vacsaíní COVID-19 ríthábhachtach. Díriú ar ghrúpaí sa daonra a bhfuil sé deacair iad a bhaint amach trí chumarsáid shaincheaptha agus leas a bhaint as gairmithe sláinte agus ceannairí pobail mar fhoinsí iontaofa faisnéise. ØA áirithiú go mbeidh cumarsáid réamhghníomhach ann a luaithe a bheidh vacsaíní nua agus oiriúnaithe ar fáil. Sula ndéanfar vacsaíní oiriúnaithe a sheachadadh, ba cheart do na Ballstáit cumarsáid shoiléir a dhéanamh leis an bpobal chun mearbhall a sheachaint faoin gcaoi a dtabharfar teanndáileoga sna míonna amach romhainn, cathain a tharlóidh sé agus cén fáth a dtarlóidh sé, agus cé a mbeidh rochtain acu orthu. ØAghaidh a thabhairt ar ghné pholaitiúil an drogaill roimh an vacsaíniú agus na bhfeachtas bréagaisnéise a bhaineann le hinsintí frith‑Iarthair agus frith‑Aontais. I measc na ndúshlán ar leith tá bealaí ina bhfuil bréagaisnéis á scaipeadh i ndáil le géarchéimeanna eile, go háirithe ionsaí míleata na Rúise i gcoinne na hÚcráine. 4.RÉIMSÍ BUNRIACHTANACHA LE hAGHAIDH IARRACHTAÍ BREISE

Faireachas ar víris riospráide De dheasca na straitéisí tástála atá ann faoi láthair agus an méid laghdaithe seicheamhaithe atá á dhéanamh i roinnt tíortha, tá caochspota dainséarach á chruthú inár n‑eolas ar an gcaoi a bhfuil an víreas ag leathadh agus ag éabhlóidiú. Tá géarghá le córais chomhtháite faireachais atá daonra-bhunaithe agus athléimneach a fhorbairt agus a chothú. Dhéanfadh córais den sórt sin faireachán ar ghalair éagsúla amhail an fliú, COVID-19, agus ionfhabhtuithe víreas riospráide eile san Aontas ar bhealach comhtháite. Cuirfidh na sonraí ó chórais faireachais den sórt sin ar chumas na dtíortha dlúthfhaireachán a dhéanamh ar leathadh agus ar dhéine na víreas riospráide atá i gcúrsaíocht, athruithe i dtreochtaí a bhrath agus teacht chun cinn athraitheach nua ar díol imní iad a bhrath. Gheofar treoir uaidh sin maidir le bearta rialaithe agus maolófar tionchar na n‑athraitheach nua. Beidh na córais sin ina bpríomhghné ag an gcéim seo den phaindéim agus maidir le bagairtí sláinte trasteorann a d’fhéadfadh a bheith ann amach anseo. Ní mór tosaíochtaí straitéiseacha agus maoiniú leanúnach a bheith ann chun ‘córais fairtheora’ a leathnú agus a fhorbairt a thuilleadh chun iad a dhéanamh oiriúnach dá bhfeidhm. Baintear úsáid as córais fairtheora go coitianta chun faireachas a dhéanamh ar ionfhabhtuithe riospráide (e.g. an fliú). In ionad tástáil a dhéanamh ar an daonra ar fad, le córas faireachais fairtheora tógtar samplaí ó roinnt cásanna ionadaíocha ó láithreáin shonracha, amhail cleachtais ghinearálta nó ospidéil, atá scaipthe go cothrom ar fud na tíre nó an réigiúin. Is bealach éifeachtúil agus éifeachtach é córas fairtheora le láithreáin leordhóthanacha atá ag déanamh méid leordhóthanach tástála agus atá ionadaíoch go geografach agus go déimeagrafach ar dhaonra iomlán tíre chun faireachán a dhéanamh ar leathadh ionfhabhtaithe (riospráide). Ba cheart é a bheith d'aidhm ag na Ballstáit borradh a chur faoi líon na láithreán fairtheora, a áirithiú gurb ionann na láithreán sin agus dáileadh geografach agus déimeagrafach a ndaonra, agus méadú a dhéanamh ar an líon tástálacha a dhéantar sna láithreáin faireachais fairtheora. Ba cheart dóibh beartú a dhéanamh freisin a n‑acmhainneacht tástála a mhéadú, go háirithe má tá gá leis sin chun freagairt do theacht chun cinn athraithigh nua ar díol imní é nó athraithigh nua fliú. Ní mór méid leordhóthanach seicheamhaithe a choinneáil ar bun freisin chun faireachán a dhéanamh ar na víris atá i gcúrsaíocht agus chun athraithigh nua víreas a bhrath go pras. An 18 Iúil 2022, d’fhoilsigh ECDC agus an Oifig Réigiúnach don Eoraip de chuid na hEagraíochta Domhanda Sláinte treoir ina bhfuil comhairle phraiticiúil do thíortha maidir le córais faireachais éifeachtacha a bhunú agus maidir le leanúnachas an fhaireachais náisiúnta a áirithiú i séasúr geimhridh 2022-2023 agus ina dhiaidh sin. Leagtar amach sa treoir an iliomad buntáistí a bhaineann le córais faireachais chomhtháite atá bunaithe ar an daonra, agus moltar go láidir do na Ballstáit staidéar a dhéanamh ar a moltaí agus obair leantach a dhéanamh ina leith. Tríd an treoir a leanúint, cuirfear feabhas ar an inchomparáideacht idir na Ballstáit agus soláthrófar sonraí eipidéimeolaíocha níos láidre; trí na sonraí sin a anailísiú, beifear in ann freagairtí níos éifeachtaí agus níos tráthúla a thabhairt, rud a chuirfidh feabhas ar ullmhacht paindéime an Aontais. Iarrtar ar na Ballstáit faisnéis a roinnt go tréimhsiúil le ECDC maidir le stádas a gcóras faireachais le haghaidh víris riospráide, mar shampla trí fhreagairt ar shuirbhéanna gearra nuair a scaiptear iad. Tháinig faireachas bunaithe ar fhuíolluisce chun cinn le linn phaindéim COVID-19 mar uirlis chomhlántach chun faisnéis a bhailiú faoi ghrúpaí móra sa daonra. Cuireadh ar bhealach níos córasaí é le straitéisí faireachais náisiúnta chun SARS-CoV-2 agus a athraithigh a bhrath, agus cuireadh bearta éagsúla de chuid an Aontais chun feidhme chun tacú le tíortha sna hiarrachtaí sin. Mar shampla, fuair 26 Bhallstát deontais ghníomhaíochta dírí chun tacú le faireachas fuíolluisce agus le gníomhaíochtaí gaolmhara. Leis an athbhreithniú atá le teacht ar an Treoir maidir le Cóireáil Fuíolluisce Uirbigh, Treoir a bheartaítear a ghlacadh an fómhar seo, tabharfar isteach faireachas fuíolluisce, agus déanfar faireachán ar pharaiméadair a bhaineann le sláinte phoiblí lena n‑áirítear an víreas agus a athraithigh i bhfuíolluiscí uirbeacha. Moltar do na Ballstáit leanúint dá n‑iarrachtaí faireachán córasach a dhéanamh ar SARS-CoV-2 i bhfaireachas fuíolluisce agus na gníomhaíochtaí a leagtar amach sa mholadh gaolmhar ón gCoimisiún a chur i bhfeidhm. Bearta maolúcháin Cuid ríthábhachtach den fhreagairt ar COVID-19 is ea iad vacsaíní. Mar sin féin, is léir ón taithí a fuarthas leis an bpaindéim sin gur gá bearta maolúcháin a bheith mar chuid dár n‑iarrachtaí chun leathadh an víris a theorannú, grúpaí leochaileacha a chosaint agus an brú ar chórais cúraim sláinte a laghdú. Samplaí de bhearta maolúcháin an‑éifeachtach is ea maisc a chaitheamh agus bearta níos sriantaí amhail méid cruinnithe a theorannú. Go háirithe má chuirtear bearta den sórt sin chun feidhme roimh an gcéad rabharta eile nó ag a thús, beidh an tionchar is mó acu. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh sé go mbeadh gá le haon cheann de na bearta maolúcháin a thabhairt isteach an athuair sna míonna amach romhainn. Ag an gcéim seo den phaindéim, ní hionann an staid eipidéimeolaíoch ó Bhallstát go Ballstát. Dá réir sin, d’fhéadfadh éagsúlacht a bheith ann freisin maidir leis an bhfreagairt sláinte poiblí is fearr agus is éifeachtaí. Beidh ar thíortha measúnú a dhéanamh ar a staid eipidéimeolaíoch féin maidir leis an tionchar ar an tsláinte phoiblí, ar acmhainneacht an chúraim sláinte, agus ar ghlacadh sóisialta na mbeart sláinte poiblí sin, agus cinntí a dhéanamh dá réir sin. Mar sin féin, bhí comhordú na gcur chuige náisiúnta i socruithe comhtháite na Comhairle maidir le freagairt pholaitiúil ar ghéarchéimeanna (IPCR) agus sa Choiste Slándála Sláinte ríthábhachtach sna rabhartaí roimhe seo chun cur chuige comhleanúnach a spreagadh san Aontas agus sa mhargadh aonair. Tá sé ríthábhachtach go mbeidh sé sin ann i gcónaí. Leagtar amach thíos na príomhtháscairí ar gá measúnú a dhéanamh ina leith nuair atá cinneadh á dhéanamh maidir le bearta maolúcháin a thabhairt isteach an athuair. Sonraí agus tairseacha ar gá measúnú a dhéanamh ina leith maidir le bearta maolúcháin a thabhairt isteach an athuair ·Táscairí déine atá le húsáid: minicíocht géarthinnis thromchúisigh riospráide (SARI) de dheasca COVID-19 nó an fhliú de réir aoise; an mhortlaíocht a chuirtear i leith COVID-19 nó an fhliú de réir aoise. ·De rogha air sin, is féidir rátaí sonracha ospidéalaithe agus iontrála san aonad dianchúraim de dheasca COVID-19 nó an fhliú agus/nó rátaí áitíochta ospidéil agus aonaid dianchúraim a úsáid. Go hidéalach, ba cheart iad sin a mhiondealú de réir aoise. ·Ní mór táscairí déine a chomhcheangal le sonraí maidir le hacmhainneacht an chúraim sláinte agus feidhmíocht na gcóras sláinte chun go mbeifear in ann tionchar na heipidéime a mheas. Ba cheart measúnuithe tionchair den sórt sin a dhéanamh go rialta agus ba cheart go spreagfaí iad i gcás ina dtagann méadú ar threochtaí na dtáscairí déine. ·Beidh na sonraí ó na blianta roimhe seo ina gcuidiú maidir le tairseacha na déine eipidéime a chinneadh le haghaidh gach tíre, agus na leibhéil éagsúla de ghalar tromchúiseach agus acmhainneacht an chúraim sláinte atá ar fáil á gcur san áireamh. I roinnt mhaith Ballstát, tá úsáid éigeantach masc aghaidhe i suíomhanna cúraim sláinte agus saoráidí cúraim fhadtéarmaigh fós i bhfeidhm. Is féidir a n‑úsáid i spásanna poiblí dúnta, lena n‑áirítear iompar poiblí, a bheith ina chéad rogha chun tarchur pobail a theorannú. Léiríonn fianaise atá ann le déanaí go bhfuil éifeacht chosanta níos láidre ag maisc aghaidhe FFP2, maisc atá ar fáil go héasca san Aontas/LEE, sa phobal ná maisc aghaidhe leighis nó maisc éadaigh. Dá bhrí sin, moltar go láidir do na Ballstáit machnamh a dhéanamh ar a n‑úsáid i suíomhanna sonracha. Is beart ríthábhachtach é aeráil leordhóthanach laistigh a áirithiú chun an baol go dtarchuirfear SARS-CoV-2 agus víris riospráide eile a laghdú. Tá gá le tuilleadh iarrachtaí chun aeráil ar fud an Aontais/LEE a fheabhsú. Tá éifeacht le bearta eile amhail obair ón mbaile nó teorainn a chur le méid ollchruinnithe chun tarchur an víris a theorannú. Nuair a chuirtear na bearta sin chun feidhme sula dtarlaíonn méaduithe sna cásanna, is féidir an gá le bearta níos suaití, amhail dianghlasálacha, gnólachtaí agus scoileanna a dhúnadh, moltaí fanacht sa bhaile agus srianta taistil, a sheachaint leo. Tá tiomantas polaitiúil agus rannpháirtíocht an phobail ríthábhachtach chun go mbeidh na bearta maolúcháin rathúil agus éifeachtach. Scoileanna a athoscailt De réir mar a fhilleann leanaí ar scoil tar éis shos an tsamhraidh, tá sé ríthábhachtach timpeallachtaí sábháilte scoile a choinneáil ar bun agus neamhláithreachtaí mac léinn agus foirne a íoslaghdú trí tharchur SARS-CoV-2 a chosc mar aon le tarchur víreas riospráide eile. Tá leanaí de gach aois so-ghabhálach i leith SARS-CoV-2 agus is féidir leo é a tharchur. Is minic a bhíonn leanaí aisiomptómach nó go mbíonn siomptóim éadroma ionfhabhtaithe orthu, ach tarlaíonn cásanna tromchúiseacha, go háirithe i measc leanaí a bhfuil tosca riosca acu maidir le torthaí tromchúiseacha. Tuairiscíodh riocht iar-COVID (nó COVID fadmharthanach) i measc leanaí freisin. Chun tarchur víreas a laghdú, is uirlisí ríthábhachtacha iad bearta tábhachtacha amhail vacsaíniú daltaí agus foirne i gcoinne COVID-19 a chur chun cinn, dea-shláinteachas riospráide agus lámh a spreagadh, córais aerála níos fearr a chur isteach in áitribh scoile, agus meabhrúcháin a eisiúint go minic chun fanacht sa bhaile dóibh siúd a mbíonn siomptóim riospráide orthu. Ba cheart cur i bhfeidhm na mbeart maolaithe ionscoile a chur in oiriúint don suíomh oideachais agus d’aoisghrúpa na mac léinn. Ina theannta sin, ba cheart a chur san áireamh sna bearta sin an gá atá le timpeallacht foghlama agus shóisialta optamach a chur ar fáil do na leanaí. Tá an treoir a d’fhoilsigh ECDC i mí Iúil 2021 agus na moltaí ón doiciméad sin fós bailí i ndáil leis sin.

Chuir paindéim COVID-19 isteach ar shaol leanaí agus déagóirí, agus rinne sí difear dá ngnáthnósanna laethúla, dá n‑oideachas, dá sláinte, dá bhforbairt agus dá bhfolláine fhoriomlán. Tá sé tábhachtach, dá bhrí sin, gan dearmad a dhéanamh ar na tionchair dhiúltacha a bhíonn ag suaitheadh scoile ar shláinte agus ar fhorbairt leanaí. Ba cheart iarracht a dhéanamh na bearta a chur i bhfeidhm a laghad is féidir i scoileanna agus ba cheart an caillteanas breise foghlama a chosc. Córais agus acmhainneacht cúraim sláinte a neartú Chuir géarchéim COVID-19 dúshlán roimh athléimneacht agus aclaíocht chórais sláinte na hEorpa ar bhealach nach bhfacthas a leithéid riamh roimhe seo. I samhradh na bliana 2022, tá dúshláin fós le sárú ag córais sláinte an Aontais mar gheall ar an méadú ar an líon othar arna gcur san ospidéal de dheasca COVID agus mar gheall ar an ngá atá ann an riaráiste cúraim neamh‑COVID atá ann de dheasca na paindéime a ghlanadh. Cuirtear an brú sin ar chórais cúraim sláinte i gcomhthéacs dúshláin sheanbhunaithe eile, amhail ganntanas leanúnach oibrithe sláinte, rud atá imithe in olcas de dheasca phaindéim COVID-19. De réir suirbhé a rinne ECDC, tá go leor Ballstát ag tuairisciú fadhbanna maidir le líon leordhóthanach ball foirne cúraim sláinte a bhfuil na hinniúlachtaí cearta acu a choinneáil agus a earcú. Tá an baol ann nach mbeidh acmhainneacht leordhóthanach ag na córais cúraim sláinte do gheimhreadh 2022 mura méadófar cistiú cúraim sláinte agus acmhainní daonna. Thairis sin, d’fhéadfadh víris riospráide eile (e.g. fliú) ualach breise a chur ar na córais cúraim sláinte. Léirigh an phaindéim go bhfuil sé ríthábhachtach córas cúraim sláinte a bheith ann atá láidir, athléimneach agus a bhfuil a dhóthain foirne aige. Tá infheistíochtaí faoin tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta chun córais sláinte a neartú faoi lán seoil anois. Tá breis agus EUR 42 bhilliún d’infheistíochtaí curtha in áirithe chun cúram sláinte níos fearr a chothú faoi phleananna téarnaimh agus athléimneachta arna nglacadh, agus tá beagnach trian den mhéid sin tiomnaithe d’infheistíocht agus d’athchóirithe chun digitiú na gcóras sláinte a bhrú chun cinn. Aidhm eile leis an infheistíocht shonrach is ea acmhainneacht na gcóras sláinte náisiúnta a neartú ó thaobh sláinte poiblí de. Beidh gá le hiarracht leanúnach chun athléimneacht na gcóras sláinte a threisiú, ón ngearrthéarma go dtí an fadtéarma. Ina theannta sin, leis na moltaí tírshonracha is déanaí – moltaí a glacadh i mí Iúil 2022 mar chuid den Seimeastar Eorpach – tugadh aghaidh ar chórais cúraim sláinte in ocht mBallstát agus leagadh béim ar an ngá atá le cosc níos fearr agus cúram sláinte príomhúil níos fearr, agus an gá atá ann le dul i ngleic le ganntanas lucht saothair. Foilseofar an chéad eagrán eile den tuarascáil dhébhliantúil Health at a Glance: Europe [Sracfhéachaint ar Shláinte: An Eoraip] faoi dheireadh na bliana 2022. Déanfar measúnú ann go háirithe ar an suaitheadh a rinneadh le linn na paindéime ar sheirbhísí sláinte le haghaidh othair nach raibh COVID orthu agus breathnófar ar straitéisí chun déileáil le riaráistí sa chúram sláinte. Déanfar scrúdú ann freisin ar thionchar phaindéim COVID-19 ar shláinte leanaí agus ar shláinte na n‑óg, go háirithe an mheabhairshláinte. Ag féachaint níos faide chun cinn, ní mór feabhas a chur ar ullmhacht na gcóras sláinte i gcomhair ráigeanna galar tógálach agus cineálacha eile suaite. Trí thástálacha athléimneachta a reáchtáil, beidh na Ballstát in ann athbhreithniú rialta a dhéanamh ar a n‑ullmhacht i gcomhair géarchéimeanna sláinte agus athléimneacht a gcóras sláinte a sheiceáil i gcoinne cásanna sonracha ardbhrú agus dúshláin struchtúracha fhadtéarmacha. Ba cheart athléimneacht agus éifeachtúlacht i gcleachtais soláthair phoiblí na n‑ospidéal agus na gcomhlachtaí ceannaigh eile a bheith mar chuid den athléimneacht freisin. I bhfianaise an t‑ualach a chuir an phaindéim ar an meabhairshláinte, go háirithe maidir leis an lucht saothair sláinte, ba cheart do na Ballstáit bearta a neartú chun tacú le dea-shláinte mheabhrach i measc na n‑oibrithe cúraim sláinte agus an daonra iomláin. Thairis sin, má neartaítear an lucht saothair sláinte, beidh na córais sláinte níos athléimní. Tacaíonn an Coimisiún le hoiliúint do ghairmithe sláinte tríd an gclár EU4Health, trí CSE+ agus trí Chomhshocrú an Aontais um Scileanna. Tá roinnt tionscadal fós ar siúl chun tacú le tíortha chun aghaidh a thabhairt ar choinneáil foirne, aistriú tascanna agus ganntanas pearsanra i ‘bhfásaigh leighis’ (limistéir ina bhfuil rochtain theoranta ar chúram sláinte). Thairis sin, tá sé beartaithe ag an gCoimisiún gníomhaíocht chomhpháirteach a sheoladh maidir le pleanáil agus tuar feabhsaithe i leith lucht saothair sláinte níos déanaí i mbliana. Ina theannta sin, tacaíonn an Coimisiún le hinfhaighteacht foirne éigeandála leighis, mar aon le hinfhaighteacht an trealaimh chosanta phearsanta, na n‑earraí leighis agus na dtáirgí teiripeach atá riachtanach ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais (e.g. tríd an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta). Táirgí teiripeacha COVID-19 a úsáid Is é is aidhm do Straitéis an Aontais maidir le táirgí teiripeacha COVID-19 punann leathan táirgí teiripeacha a fhorbairt atá sábháilte agus éifeachtach. Go háirithe, tá ról tábhachtach ag frithvíreasaigh agus ag antasubstaintí monaclóineacha frithvíreasacha chun cóireáil a chur ar othair a bhfuil COVID-19 orthu. Go dtí seo, údaraíodh ocht dtáirge theiripeacha COVID-19 i gcatagóirí éagsúla, lena n‑áirítear sé tháirge frithvíreas, agus tugann gach ceann acu aghaidh ar chéim agus ar dhéine éagsúil den ghalar. Idir mí Dheireadh Fómhair 2020 agus mí Iúil 2022, tugadh ceithre Chreatchonradh um Sholáthar Comhpháirteach i gcrích, lena n‑áirítear síntí, chun a áirithiú go mbeidh cógais fhrithvíreasacha ar fáil i roinnt Ballstát. Leanfaidh an Coimisiún dá chuid oibre leis na Ballstáit chun tosaíochtaí a shainaithint maidir le soláthair chomhpháirteacha bhreise i ndáil le táirgí teiripeacha agus chun an comhtháthú le próisis atá seanbhunaithe go náisiúnta agus san Aontas a neartú. Neartaíonn comhar méadaithe agus soláthar comhpháirteach an dlúthpháirtíocht trí rochtain chothrom agus infhaighteacht na dtáirgí teiripeacha a áirithiú sna Ballstáit rannpháirteacha. Mar a leagtar amach i gComhaontú 2014 maidir le Soláthar Comhpháirteach arna shíniú ag 37 dtír, neartaítear an chumhacht ceannaigh trí sholáthar comhpháirteach, go háirithe i gcás na mBallstát beag, rud a fhágann gur féidir téarmaí conarthacha agus barainneachtaí scála níos fearr a bheith ann. An gá atá le trialacha cliniciúla iltíre Ó Eanáir 2022, le teacht i bhfeidhm an Rialacháin maidir le Trialacha Cliniciúla, rinneadh measúnú agus maoirseacht ar thrialacha cliniciúla ar fud an Aontais a chomhchuibhiú, go háirithe trí Chóras Faisnéise maidir le Trialacha Cliniciúla (CTIS). Leis an Rialachán maidir le Trialacha Cliniciúla, is féidir trialacha cliniciúla a údarú níos tapúla ar fud na mBallstát, rud a fheabhsóidh éifeachtúlacht an taighde chliniciúil ina iomláine. San am céanna, cloífear leis na hardchaighdeáin cháilíochta agus sábháilteachta atá leagtha síos cheana i leith na dtrialacha sin. Leis an Rialachán agus le CTIS, is féidir le hurraitheoirí tráchtála agus neamhthráchtála iarratas a dhéanamh anois ar údaruithe trialacha cliniciúla i suas le 30 tír de chuid an Aontais/LEE ag an am céanna. Leis an gcóras rialála nua agus leis an ardán, cuirtear feabhas ar chomhroinnt faisnéise agus ar chomhchinnteoireacht maidir le trialacha cliniciúla. Le CTIS, a mbeidh a úsáid éigeantach chun iarratais ar thriail chliniciúil a chur isteach faoin 31 Eanáir 2023, soláthrófar bunachar sonraí poiblí inchuardaithe freisin do ghairmithe cúraim sláinte, d’othair agus don phobal i gcoitinne. An 31 Eanáir 2025, beidh an Rialachán go hiomlán infheidhme agus beidh ar gach triail chliniciúil na rialacha a chomhlíonadh. Sna blianta amach romhainn, leis an timpeallacht rialála Eorpach nua sin le haghaidh trialacha cliniciúla déanfar éascú agus cuíchóiriú ar thrialacha cliniciúla ilnáisiúnta, cuirfear dlús leo, agus cuirfear leis an trédhearcacht a mbaineann leo, trialacha ar tháirgí teiripeacha nua agus vacsaíní nua COVID-19 a d’fhéadfadh a bheith ann san áireamh. Ina theannta sin, áiritheofar léi go mbeidh timpeallacht tharraingteach agus fhabhrach chun taighde cliniciúil a dhéanamh ar mhórscála le fáil san Aontas, timpeallacht ina mbeidh ardchaighdeáin trédhearcachta agus sábháilteachta poiblí do rannpháirtithe i dtrialacha cliniciúla. Cuireann an Tascfhórsa Éigeandála, a bunaíodh mar chuid de shainordú athbhreithnithe EMA, comhairle ar fáil maidir le prótacail le haghaidh trialacha cliniciúla, lena n‑áirítear trialacha cliniciúla comhpháirteacha, d’fhorbróirí na dtrialacha cliniciúla a dhéantar san Aontas. I ndeireadh na dála, éascóidh an chomhairle forbairt agus údarú tráthúil táirgí leighis amhail vacsaíní agus cóireálacha agus feabhsófar comhordú foriomlán na dtrialacha cliniciúla san Eoraip. Ba cheart do na Ballstáit an chomhairle eolaíoch sin ón Tascfhórsa Éigeandála a chur san áireamh agus iarratas ar thriail chliniciúil á údarú acu. Ar deireadh, bunaíodh dhá líonra trialacha cliniciúla san Aontas faoi Fhís 2020: ceann amháin a dhíríonn ar tháirgí teiripeacha COVID-19 agus ceann eile le haghaidh vacsaíní COVID-19. Áirítear i líonra na dtrialacha teiripeacha trialacha oiriúnaitheacha ardáin ar mhórscála a dhéantar ar phobail faoi dhianchúram, ar othair atá san ospidéal agus ar othair atá faoi chúram príomhúil. Ina theannta sin, leis an sásra comhairleach um rochtain chomhpháirteach (JAAM) tacaítear le húsáid éifeachtúil acmhainní idir na trialacha agus seachnaítear an dúbláil iarrachtaí. Ar an líonra trialach vacsaíní tá trialacha vacsaíní atá dírithe ar an tsláinte phoiblí i leith daoine scothaosta, daoine fásta i gcoitinne agus leanaí. Aghaidh a thabhairt ar riocht iar-COVID (‘COVID fadmharthanach’) Tugann fianaise atá ag teacht chun cinn le fios go mbeidh siomptóim dhíblithe a mhaireann i bhfad níos faide ná mar a bheadh coinne leis ar suas le duine as gach ochtar a thagann slán ó COVID-19, agus go mbeidh a gcáilíocht saoil lagaithe dá dheasca sin. Cé go ndealraíonn sé go bhfuil baol níos mó ann go dtiocfadh riocht iar-COVID chun cinn i measc daoine scothaosta a bhfuil riochtaí orthu cheana agus a cuireadh san ospidéal mar gheall ar COVID-19, léiríodh i staidéir an chaoi a bhfuil sé forleathan freisin i measc daoine óga a bhí sláintiúil roimhe sin, daoine óga a bhí saor ó shiomptóim nó a raibh siomptóim éadroma orthu nuair a tholg siad an víreas den chéad uair. Is féidir le daoine a bhfuil riocht iar-COVID orthu raon leathan siomptóm a bheith acu, siomptóim riospráide, cardashoithíocha, gastraistéigeacha, cognaíocha, matánchnámharlaigh, agus néareolaíocha san áireamh. Is féidir leis na comharthaí sin a bheith uaineach, is féidir leo tionchar a imirt ar bhreis agus córas amháin sa cholainn agus is féidir leo a bheith éadrom nó a bheith chomh dian go gcuireann siad an duine ó chumas, rud a lagaíonn go minic cumas daoine filleadh ar an obair. D’ainneoin an liosta fada sin de shiomptóim, go dtí seo níl aon teiripí bailíochtaithe ann chun an riocht sin a chóireáil. Beidh cúram ar leith ag teastáil ón aicme nua sin d’othair, go minic ó speisialtóireachtaí éagsúla leighis. Meastar go gcuirfidh sé sin ualach substaintiúil ar chórais cúraim sláinte na hEorpa agus go bhféadfadh sé an riaráiste mór cúraim nach mbaineann le COVID agus atá carntha le linn na paindéime a ghéarú. Léiríonn na gnéithe sin a phráinní atá sé dlús a chur leis na hiarrachtaí taighde a bhfuil sé d’aidhm leo tuiscint a fháil ar bhunús bitheolaíoch an reachta iar-COVID. Trí thuiscint níos fearr a fháil ar an bpaiteolaíocht is bun leis an riocht iar-COVID, beidh na taighdeoirí in ann teiripí féideartha a shainaithint agus, ar deireadh, trialacha cliniciúla ar mhórscála a fhorbairt chun a dtairbhe a fhíorú. Sa chomhthéacs sin, cuireadh cistiú ar fáil chun clár oibre 2021-2022 Fís Eorpach an Aontais do shé thionscadal taighde atá dírithe ar an riocht iar-COVID. Tá sé d'aidhm ag na tionscadail sin saintréithiú níos fearr a dhéanamh ar an riocht iar-COVID, agus imscrúdú a dhéanamh ar na tosca riosca a bhaineann leis ar fud athraithigh éagsúla SARS-CoV-2 agus grúpaí éagsúla sa daonra, d’fhonn bithmharcóirí féideartha a shainaithint agus bunús a chur faoi na roghanna cóireála.

Tagraíonn Straitéis an Aontais maidir le táirgí teiripeacha COVID-19 don riocht iar-COVID faoi chuimsiú a gníomhaíochtaí taighde, forbartha agus nuálaíochta. Aithnítear sa straitéis go bhfuil difríocht idir an cur chuige teiripeach a bhfuil gá leis i leith an reachta iar-COVID agus an cur chuige a bhfuil gá leis i leith an ghéarghalair COVID-19. Ar an gcaoi chéanna, agus i gcomhréir leis an hipitéis atá ag teacht chun cinn go bhféadfadh taiscumair leanúnacha víris a bheith ar cheann de na cúiseanna leis an riocht iar-COVID, d’fhéadfaí táirgí teiripeacha a úsáidtear chun COVID-19 a chóireáil (amhail frithvíreasaigh) a thástáil freisin mar chóireáil fhéideartha le haghaidh an reachta iar-COVID. Chun treoraíocht shaineolach a chur ar fáil maidir leis an gcaoi ar cheart do chórais cúraim sláinte seirbhísí sláinte iomchuí a leagan amach agus a fhorbairt d’othair atá thíos leis an riocht iar-COVID, chuir an Coimisiún de chúram ar an bPainéal Saineolaithe maidir le bealaí éifeachtacha chun infheistiú sa tsláinte tuairim a sholáthar, tuairim atá le teacht ag deireadh na bliana 2022, maidir leis an tionchar atá ag an riocht iar-COVID ar chórais sláinte. Thairis sin, d’fhoilsigh an Ghníomhaireacht Eorpach um Shábháilteacht agus Sláinte ag an Obair (EU-OSHA) tuarascáil maidir leis an tionchar a bhíonn ag an riocht iar-COVID ar oibrithe agus ar áiteanna oibre, agus d’eisigh sí treoraíocht ábhartha le haghaidh oibrithe agus bainisteoirí. Moltar do na Ballstáit dul i gcomhar le chéile chun fianaise atá cothrom le dáta a bhailiú maidir leis an riocht iar-COVID agus chun níos mó oiliúna a chur ar lucht saothair sláinte maidir leis an riocht iar-COVID a aithint agus a bhainistiú, go háirithe sa chúram príomhúil. Ba cheart a mheabhrú gurb é an bealach is fearr chun cosc a chur ar an riocht iar-COVID an t‑ionfhabhtú le SARS-CoV-2 a sheachaint ar an gcéad dul síos. Iompar, soghluaisteacht, taisteal Ó mhí Lúnasa 2022, tá deireadh le gach beart a dhéanann difear do shaorghluaiseacht daoine san Aontas, lena n‑áirítear an ceanglas atá ar thaistealaithe Deimhniú Digiteach COVID an Aontais a bheith acu. Tá iarrachtaí leanúnacha chun an tsaorghluaiseacht a éascú san Aontas le linn phaindéim COVID-19 ríthábhachtach i gcónaí, do dhaoine agus d’earraí araon. Is é an sprioc chomhchoiteann atá againn i gcónaí leas a bhaint as an tsaorghluaiseacht neamhshrianta, ag brath ar an staid eipidéimeolaíoch. Chun freagairt do na dúshláin shonracha a bhaineann don earnáil iompair agus chun freagairt don suaitheadh sa slabhra soláthair, ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit dul i muinín na n‑uirlisí atá forbartha cheana féin, go háirithe na Lánaí Glasa, an Plean Teagmhasach don Iompar, agus prótacail iomchuí sláinte. Níor cheart srianta taistil a thabhairt isteach ná a thabhairt isteach an athuair ach amháin i gcás ina bhfuil siad fíor-riachtanach agus comhréireach chun an tsláinte phoiblí a chosaint. Mar shampla, ba cheart bearta áirithe maolúcháin, amhail caitheamh masc, a mheas sula dtabharfar isteach aon srian taistil nó sula dtabharfar isteach an athuair é. Ba cheart aon bheart nua a chur in iúl do na príomhpháirtithe leasmhara, amhail oibreoirí iompair, ionas gur féidir leo a bheith ullamh i gcomhair aon tionchar diúltach a d’fhéadfadh a bheith ann agus é a sheachaint. Más mian leis na Ballstáit rianú teagmhálaithe paisinéirí trasteorann a ghníomhachtú, tá uirlisí comhchoiteanna, amhail Foirm Aimsithe Paisinéirí an Aontais, ar fáil chun sonraí paisinéirí a mhalartú chun a gcumais rianaithe teagmhálaithe a fheabhsú agus ualaí ar phaisinéirí agus ar oibreoirí iompair a theorannú ag an am céanna. Is féidir leis na Ballstáit úsáid a bhaint as Deimhniú Digiteach COVID an Aontais i gcás ina bhfágann an staid eipidéimeolaíoch san fhómhar agus sa gheimhreadh gur gá do thíortha srianta taistil a thabhairt isteach an athuair ar bhonn sealadach. Leis an Rialachán maidir le Deimhniú Digiteach COVID an Aontais, Rialachán ar cuireadh síneadh leis go dtí mí an Mheithimh 2023, soláthraítear an creat is gá chun tionchar na srianta ar an tsaorghluaiseacht a bhainistiú agus chun an taisteal a éascú. Áirithítear leis gur féidir le saoránaigh tairbhe a bhaint as deimhnithe idir-inoibritheacha a nglactar leo go frithpháirteach i ndáil le vacsaíniú COVID-19, tástáil COVID-19 agus téarnamh ó COVID-19. I bprionsabal, níor cheart sealbhóirí Deimhnithe bailí Digiteacha COVID an Aontais a bheith faoi réir aon srian breise agus iad ag taisteal laistigh den Aontas. D’éirigh go han‑mhaith le Deimhniú Digiteach COVID an Aontais maidir le huirlis a chur ar fáil don phobal a nglactar leis agus a bhfuil muinín ann ar fud an Aontais (agus i roinnt tríú tíortha) agus maidir le hilroinnt líon mór de chórais náisiúnta a sheachaint. Ón 1 Lúnasa 2022, tá 75 thír agus chríoch as 5 mhór-roinn nasctha le córas Dheimhniú Digiteach an Aontais (30 Ballstát de chuid an Aontais/LEE agus 45 thír agus críoch nach bhfuil san Aontas), agus tá suim léirithe ag roinnt tíortha eile dul isteach sa tairseach nó tá plé teicniúil á dhéanamh acu cheana leis an gCoimisiún. Fágann sin gur caighdeán domhanda é Deimhniú Digiteach COVID an Aontais. Tá córas Dheimhniú Digiteach COVID an Aontais solúbtha go leor chun é a chur in oiriúint d’athruithe a thagann ar an bhfreagairt ar COVID-19 de réir a chéile. D’fhéadfadh sé go mbeadh gá le hoiriúnuithe ar thréimhse bhailíochta na ndeimhnithe a eisítear don chéad teanndáileog mar thoradh ar thuilleadh fianaise eolaíche agus ar éabhlóid na paindéime. Dá mbeadh úsáid Dheimhniú Digiteach COVID an Aontais le tabhairt isteach an athuair, bheadh sé tábhachtach i gcónaí a áirithiú gur féidir le gach duine Deimhniú bailí Digiteach COVID an Aontais a fháil. Ciallaíonn sé sin gur cheart do na Ballstáit a áirithiú i gcónaí go bhfuil acmhainneacht leordhóthanach tástála agus vacsaínithe ar fáil agus go bhfuil rochtain éasca orthu. Ba cheart do na Ballstáit freisin saoránaigh a bhain ionfhabhtú SARS-CoV-2 dóibh a chur ar an eolas faoina gceart deimhniú téarnaimh a fháil má tá tástáil PCR nó antaigine déanta acu. Ina theannta sin, ba cheart do na Ballstáit a ndícheall a dhéanamh chun a áirithiú go mbeidh eolas maith ag paisinéirí faoi shrianta taistil a d’fhéadfadh a bheith orthu agus iad ag dul isteach i mBallstát eile de chuid an Aontais/LEE. Tá an t‑ardán gréasáin ‘Re-Open EU’ ina phríomhphointe tagartha i gcónaí d’aon duine atá ag taisteal san Aontas. Athdhearbhaíonn an Coimisiún a thábhachtaí atá sé i gcónaí go ndéanfaidh na Ballstáit nuashonruithe tráthúla maidir le srianta taistil, agus maidir le bearta sláinte poiblí agus sábháilteachta a d’fhéadfadh a bheith ann, ionas gur féidir le saoránaigh na hEorpa a muinín a chur san ardán i gcónaí chun a dtaisteal a phleanáil. Leis an nós imeachta coscán éigeandála a comhaontaíodh sa Mholadh sin ón gComhairle 2022/107, áirithítear cur chuige comhordaithe i gcónaí i measc na mBallstát mar fhreagairt ar athraithigh nua a d’fhéadfadh a bheith ann ar díol imní iad. Tá deireadh curtha leis an gcatagóiriú dathchódaithe tíre ECDC atá ann faoi láthair i bhfianaise na gcineálacha cur chuige atá ag teacht chun cinn agus i bhfianaise na laghdaithe atá ann i méideanna tástála sna Ballstáit, rud a d’fhág nach raibh ECDC in ann léiriú leordhóthanach ar an staid eipidéimeolaíoch a chur le chéile. Thairis sin, i gcomhthéacs an taistil ó thríú tíortha, i mí an Mheithimh 2020, ghlac an Chomhairle cur chuige comhordaithe maidir le taisteal chuig an Aontas, cur chuige a leasaíodh trí huaire ó shin . Tá sé beartaithe ag an gCoimisiún athbhreithniú ar an Moladh a mholadh go luath, chun an staid eipidéimeolaíoch athraithe agus forbairtí na gcleachtas sna Ballstáit a chur san áireamh, go háirithe maidir le liosta na dtíortha in Iarscríbhinn 1 a ghabhann le Moladh (AE) 2020/912 ón gComhairle nach léiríonn an staid atá ann faoi láthair a thuilleadh. Is é is aidhm d’athbhreithniú den sórt sin, a dhéanfar i gcomhairle leis na Ballstáit, creat coiteann a chur ar fáil do na míonna atá le teacht, lena n‑áiritheofar cur chuige comhordaithe. 5.AN GHNÉ DHOMHANDA Chun an phaindéim a chur faoi smacht agus chun deireadh a chur léi, tá géarghá le hiarrachtaí agus tacaíocht dhomhanda chun COVID-19 a chomhrac ar fud an domhain. Sin an fáth, ó thosaigh géarchéim COVID-19, go bhfuil ról lárnach ag an Aontas, mar Fhoireann na hEorpa, sa fhreagairt iltaobhach chun vacsaíní COVID-19 a fhorbairt go tapa, a tháirgeadh ar scála méadaithe agus a dháileadh go cothrom ar fud an domhain. Tá an tAontas fós ar an deontóir is mó vacsaíní COVID-19 ar fud an domhain, agus dáileoga a chomhroinneann na Ballstáit trí COVAX (an tSaoráid um Rochtain Dhomhanda ar Vacsaín COVID-19) agus mar dheontais dhéthaobhacha á gcur san áireamh. Ar an iomlán, tá beagnach 482 mhilliún dáileog roinnte ag Foireann na hEorpa faoin am seo le tíortha atá i ngátar agus tá sí fós tiomanta d’iarrachtaí deontais agus onnmhairiúcháin sna míonna atá le teacht, má tá suim mhéadaithe ann i dtaca le foirmliú bunaidh agus vacsaíní oiriúnaithe. Cé go bhfuil an soláthar domhanda vacsaíní COVID-19 cobhsaithe, tá go leor tíortha, go háirithe san Afraic, fós i bhfad ó rátaí leordhóthanacha vacsaínithe a bhaint amach. Mar gheall ar an easpa vacsaínithe phríomhúil, tá baol ann freisin go gcaillfear na buntáistí a bhaineann le teanndáileoga, lena n‑áirítear teanndáileoga a bhfuil vacsaíní oiriúnaithe iontu. Tá méadú tagtha ar an soláthar vacsaíní i gcomparáid leis an éileamh atá ann faoi láthair: níor tháinig an méadú céanna ar ghlacadh vacsaíní i dtíortha áirithe agus a tháinig ar infhaighteacht vacsaíní ar fud an domhain. Is léir gurb é ‘insteallta a chur i ngéaga’ nó na vacsaíní a fuarthas a thabhairt an dúshlán atá ann anois. Sin an fáth, mar shampla, gur chuir an tAontas Pacáiste Tacaíochta Vacsaíne chun cinn dá chomhpháirtithe san Afraic, pacáiste a chumhdaíonn soláthar, ábhar coimhdeach agus tacaíocht seachadta. D’fhógair an tAontas tacaíocht bhreise EUR 375 mhilliún do thíortha a bhfuil na rátaí vacsaínithe is ísle acu trí shásra Tacaíochta Seachadta COVID-19 de chuid Shaoráid COVAX. Tacaíonn an cistiú sin le rialtais náisiúnta maidir le soláthar seirbhísí, lucht saothair sláinte, giniúint éilimh, feachtais vacsaínithe, córais slabhra soláthair, slabhra fuar agus acmhainneacht thapa Chód Custaim an Aontais de réir cur chuige atá bunaithe ar riachtanais tíre. Tacaíonn an cistiú freisin le tíortha maidir le rochtain chothrom a choinneáil ar bun, teagmháil a dhéanamh le pobail imeallaithe, vacsaíniú comhtháite COVID-19 agus gnáthimdhíonadh a bhaint amach agus córais imdhíonta a neartú. Ní mór tuilleadh forbartha a dhéanamh ar acmhainneacht na gcóras cúraim sláinte áitiúil chun a áirithiú go vacsaíneofar na pobail; ba cheart forbairt agus táirgeadh áitiúla vacsaíní a neartú freisin. Tacaíonn an Coimisiún le neartú na gcóras náisiúnta cúraim sláinte san Afraic, mar shampla trí bheith rannpháirteach ar an leibhéal réigiúnach chun slándáil sláinte a fheabhsú tríd an gcur chuige Aon Sláinte Amháin, trí chórais sláinte a dhigitiú agus trí thacú le hinstitiúidí sláinte poiblí. Leanfaidh an tAontas freisin de bheith ag obair tríd an tionscnamh Foireann na hEorpa maidir le monarú agus rochtain i leith vacsaíní, cógas agus teicneolaíochtaí sláinte san Afraic (MAV+). Cuireadh tús leis an tionscnamh sin in 2021 agus tá méadú á dhéanamh leis ar an acmhainneacht mhonaraíochta áitiúil agus réigiúnach, tá slabhraí soláthair cógaisíochta na hAfraice á éagsúlú agus tá aghaidh á tabhairt ar scrogaill sa slabhra soláthair idirnáisiúnta. Go dtí seo, tá breis agus EUR 900 milliún slógtha ag Foireann na hEorpa chun tacú le hacmhainneacht a fhothú san Afraic Theas, sa tSeineagáil, i Ruanda agus i nGána agus ar an leibhéal réigiúnach le haghaidh neartú rialála agus chun tacú leis an Ghníomhaireacht Leigheasra Afracach (AMA), Gníomhaireacht Forbartha an Aontais Afracaigh (AUDA-NEPAD) agus an Chomhpháirtíocht um Monaraíocht Vacsaíní san Afraic. Faoi chuimsiú imeachtaí líonraithe, tá an tAontas Eorpach ag cur leis an gcomhar idir cuideachtaí san Afraic agus san Eoraip maidir le luachshlabhraí thionscal na cógaisíochta agus na teicneolaíochta leighis. Tá tionscnamh nua seolta ag an Aontas freisin maidir le monarú áitiúil vacsaíní agus cógas chun tacú leis na hiarrachtaí i Meiriceá Laidineach agus sa réigiún Mhuir Chairib. Gheall an tAontas EUR 150 milliún freisin do Shásra Freagartha COVID-19 an Chiste Dhomhanda (C19RM) chun rochtain ar fhrithbhearta leighis a áirithiú i dtíortha comhpháirtíochta (lena n‑áirítear diagnóisic, tástálacha, ocsaigin agus trealamh cosanta pearsanta).