maidir leis an seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais Eorpaigh faoi chuimsiú an Choinbhinsiúin maidir leis an gCoinbhinsiún um Chaomhnú Bradán san Aigéan Atlantach Thuaidh a mhéid a bhaineann leis an iarratas ar aontachas leis an gCoinbhinsiún sin arna dhéanamh ag an Ríocht Aontaithe agus lena n-aisghairtear Cinneadh (AE) 2019/937

MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.Ábhar an togra

Baineann an togra seo leis an gcinneadh lena leagtar síos an seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais Eorpaigh sa chomhlacht arna bhunú ag an gCoinbhinsiún um Chaomhnú Bradán san Aigéan Atlantach Thuaidh (“Coinbhinsiún NASCO”) i dtaca le haontachas Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann (“an Ríocht Aontaithe”) - ina ceart féin le linn na hidirthréimhse - leis an gCoinbhinsiún sin.

2.Comhthéacs an togra

An 29 Márta 2017, thug an Ríocht Aontaithe fógra don Chomhairle Eorpach go raibh rún aici tarraingt siar as an Aontas Eorpach de bhun Airteagal 50 den Chonradh ar an Aontas Eorpach.

Rinne an tAontas agus an Ríocht Aontaithe caibidlíocht ar chomhaontú um tharraingt siar de bhun Airteagal 50 den Chonradh ar an Aontas Eorpach. Tháinig an Comhaontú um Tharraingt Siar i bhfeidhm an 1 Feabhra 2020, tar éis dó a bheith comhaontaithe an 17 Deireadh Fómhair 2019, mar aon leis an Dearbhú Polaitiúil lena leagtar amach an creat le haghaidh chomhpháirtíocht an Aontais agus na Ríochta Aontaithe amach anseo.

Le hAirteagal 127(1) den Chomhaontú um Tharraingt Siar, foráiltear do thréimhse ar lena linn a leanfaidh dlí an Aontais d’fheidhm a bheith aige maidir leis an Ríocht Aontaithe agus sa Ríocht Aontaithe, (“idirthréimhse”). Tiocfaidh deireadh leis an idirthréimhse an 31 Nollaig 2020. Foráiltear le hAirteagal 129(1) den Chomhaontú um Tharraingt Siar go mbeidh an Ríocht Aontaithe faoi cheangal ag na hoibleagáidí a eascraíonn ó na comhaontuithe idirnáisiúnta arna dtabhairt i gcrích ag an Aontas, ag na Ballstáit atá ag gníomhú thar a cheann, nó ag an Aontas agus a Bhallstáit ag gníomhú go comhpháirteach dóibh. Foráiltear le hAirteagal 129(3) den Chomhaontú um Tharraingt Siar, i gcomhréir le prionsabal an chomhair dhílis, nach mór don Ríocht Aontaithe, le linn na hidirthréimhse, staonadh ó aon ghníomhaíocht nó tionscnamh ar dóigh di nó dó dochar a dhéanamh do leasanna an Aontais, go háirithe faoi chuimsiú aon eagraíocht, aon ghníomhaireacht, aon chomhdháil nó aon fhóram idirnáisiúnta ina bhfuil an Ríocht Aontaithe ina páirtí ina ceart féin.

Chuir an tAontas a chomhpháirtithe idirnáisiúnta ar an eolas maidir leis na socruithe sonracha a leagtar amach sa Chomhaontú um Tharraingt Siar. Luaitear sa Chomhaontú go gcaithfear leis an Ríocht Aontaithe le linn na hidirthréimhse mar Bhallstát chun críocha na gcomhaontuithe idirnáisiúnta arna dtabhairt i gcrích ag an Aontas.

Tá feidhm ag Coinbhinsiún NASCO faoi láthair maidir leis an Ríocht Aontaithe mar gheall ar an Aontas a bheith ina pháirtí conarthach leis an gCoinbhinsiún sin. Tiocfaidh deireadh leis sin ar an dáta nach mbeidh an Ríocht Aontaithe cumhdaithe a thuilleadh ag Coinbhinsiún NASCO mar Bhallstát den Aontas.

Is é is príomhchuspóir do Choinbhinsiún NASCO “rannchuidiú trí chomhairliúchán agus comhar leis na stoic bhradán a chaomhnú, a athbhunú, a fheabhsú agus a bhainistiú go réasúnach, ag cur san áireamh an fhianaise eolaíoch is fearr dá bhfuil ar fáil dó.” Tháinig Coinbhinsiún NASCO i bhfeidhm an 1 Deireadh Fómhair 1983. Is é Comhairle an Aontais Eorpaigh taiscí Choinbhinsiún NASCO.

Sa litir uaithi an 28 Feabhra 2019, chuir an Ríocht Aontaithe iarratas faoi bhráid Uachtarán Chomhairle NASCO inar iarr sí formheas ar a haontachas le Coinbhinsiún NASCO. An 11 Márta 2019, thug Ardrúnaíocht NASCO fógra do pháirtithe uile an Choinbhinsiún maidir leis sin, lena n‑áirítear an Coimisiún Eorpach. I gcomhréir le hAirteagal 17 de Choinbhinsiún NASCO, is gá formheas ó chomhairle NASCO a fháil roimh ré chun go measfar aontachas na Ríochta Aontaithe a bheith bailí.

Tá soiléiriú tugtha ag an Ríocht Aontaithe go ndearnadh an t‑iarratas mar chuid den phleanáil theagmhasach in éagmais an chomhaontaithe um tharraingt siar. San iarratas uaithi, shonraigh an Ríocht Aontaithe an méid seo a leanas: “i gcás ina ndéanfar an Comhaontú um Tharraingt Siar a shíniú, a dhaingniú agus a fhormheas [...] staonfaidh an Ríocht Aontaithe óna hionstraim aontachais a thaisceadh chun ballraíocht in NASCO ina ceart féin a bhaint amach le héifeacht ón uair a tharraingeoidh sí siar ón Aontas Eorpach.”

An 27 Bealtaine, 2019, ghlac an Chomhairle Cinneadh (AE) 2019/937 maidir leis an seasamh atá le glacadh thar ceann an Aontais Eorpaigh faoi chuimsiú Choinbhinsiún NASCO i dtaca leis an iarratas ar aontachas leis an gCoinbhinsiún sin arna dhéanamh ag an Ríocht Aontaithe. Bhí an cinneadh sin fabhrach i leith aontachas na Ríochta Aontaithe le Coinbhinsiún NASCO, ach bhí an formheas le tabhairt ón uair nach mbeadh feidhm ag dlí an Aontais a thuilleadh maidir leis an Ríocht Aontaithe.

I gcomhréir le hAirteagal 129(4) den Chomhaontú um Tharraingt Siar, féadfaidh an Ríocht Aontaithe, le linn na hidirthréimhse, comhaontuithe idirnáisiúnta arna ndéanamh aici ina cáil féin a chaibidil, a shíniú agus a dhaingniú i réimsí ina bhfuil inniúlacht eisiach ag an Aontas, ar choinníoll nach dtiocfaidh na comhaontuithe sin i bhfeidhm ná nach mbeidh feidhm acu le linn na hidirthréimhse, murar údaraigh an tAontas amhlaidh. Leagtar amach le Cinneadh 2020/135 ón gComhairle na coinníollacha agus an nós imeachta chun na húdaruithe sin a dheonú.

I litir dar dáta an 3 Aibreán 2020, thug an Ríocht Aontaithe fógra don Choimisiún Eorpach faoina rún a toiliú a thabhairt, ina cáil féin, a bheith faoi cheangal ag Coinbhinsiún NASCO.

An 9 Iúil 2020, fuair an Ardrúnaíocht ríomhphost ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh (taiscí Choinbhinsiún NASCO) lenar ceanglaíodh iarratas ón Ríocht Aontaithe chun aontú do Choinbhinsiún NASCO agus litir chuig Uachtarán NASCO. Scaipeadh sin an 24 Iúil 2020. Luaitear an méid seo a leanas sa litir chuig an Uachtarán: ‘Tá sé ar intinn ag an Ríocht Aontaithe aontú don Choinbhinsiún ar bhealach atá ag teacht lena cuid oibleagáidí faoin gComhaontú um Tharraingt Siar...’.

Le Cinneadh Cur Chun Feidhme XXX ón gComhairle, údaraítear an Ríocht Aontaithe a toiliú a thabhairt, ina cáil féin, a bheith faoi cheangal ag Coinbhinsiún NASCO mar gur comhlíonadh na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 3(1) de Chinneadh (AE) 2020/135.

2.1.Eagraíocht um Chaomhnú Bradán san Atlantach Thuaidh