[pic] | COIMISIÚN NA gCOMHPHOBAL EORPACH |

An Bhruiséil, 11.3.2008

COIM(2008) 144 críochnaitheach

2006/0144 (COD)

TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA

de bhun an dara fomhír d’ Airteagal 251(2) de Chonradh an CE maidir le comhsheasamh na Comhairle maidir le glacadh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le heinsímí bia agus lena leasaítear Treoir 83/417/CEE ón gComhairle, Rialachán (CE) Uimh 1493/1999 ón gComhairle, Treoir 2000/13/CE, Treoir 2001/112/CE ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh 258/97

2006/0144 (COD)

TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA

de bhun an dara fomhír d’ Airteagal 251(2) de Chonradh an CE maidir le comhsheasamh na Comhairle maidir le glacadh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le heinsímí bia agus lena leasaítear Treoir 83/417/CEE ón gComhairle, Rialachán (CE) Uimh 1493/1999 ón gComhairle, Treoir 2000/13/CE, Treoir 2001/112/CE ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh 258/97

CÚLRA

Dáta tharchur an togra chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (cáipéis COIM((2006)0425 críochnaitheach – 2006/0144 (COD) | 28 Iúil 2006. |

Dáta na tuairime ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa: | 25 Aibreán 2007. |

Dáta na tuairime ó Pharlaimint na hEorpa, an chéad léamh: | 10 Iúil 2007. |

Dáta tarchuir an togra leasaithe: Dáta an chomhaontaithe pholaitiúil | 24 Deireadh Fómhair 2007. 17 Nollaig 2007. |

Dáta glactha an chomhsheasaimh: | 10 Márta 2008. |

CUSPÓIRÍ THOGRA AN CHOIMISIÚIN

Sa Pháipéar Bán maidir le Sábháilteacht Bia, d’fhógair an Coimisiún togra lena leasaítear creat-Treoir 89/107/CEE maidir le breiseáin bia chun forálacha sonracha a leagan síos i ndáil le heinsímí bia. Mar thoradh ar ghrinnmheasúnú ar an staid forbraíodh togra sonrach maidir le heinsímí bia.

Faoi láthair, ní fholaíonn raon feidhme Threoir 89/107/CEE ach einsímí a úsáidtear mar bhreiseáin bia. Na heinsímí atá fágtha, ní rialaítear ar chor ar bith iad nó rialaítear iad mar áiseanna próiseála faoi reachtaíocht na mBallstát, atá éagsúil. I ndáil le sábháilteacht, níl aon mheasúnú sábháilteachta ná údarú einsímí bia ag leibhéal Eorpach, ach amháin i gcás na gceann a mheastar mar bhreiseáin bia. Is í aidhm an togra rialacha comhchuibhithe maidir le heinsímí bia a bhunú ag leibhéal an Chomhphobail, d'fhonn cóirthrádáil agus feidhmiú éifeachtach an mhargaidh inmheánaigh a chur chun cinn agus cosaint do shláinte an duine agus do leas tomhaltóirí a áirithiú.

BARÚLACHA MAIDIR LEIS AN gCOMHSHEASAMH

Barúil ghinearálta

Tacaíonn an Coimisiún leis an gcomhsheasamh faoi mar a glacadh é ag an gComhairle an 10 Márta 2008. Tá sé i gcomhréir leis na cuspóirí agus leis an gcur chuige i dtogra bunaidh an Choimisiúin agus léiríonn sé prionsabail roinnt leasuithe atá molta ag Parlaimint na hEorpa.

Leasuithe déanta ag Parlaimint na hEorpa ar an gcéad léamh

Na leasuithe ar ghlac an Coimisiún leo agus atá i gcomhréir leis an gcomhsheasamh:

Maidir le bunús dlí an Rialacháin bheartaithe, scrios an Comhsheasamh Airteagal 37 den Chonradh agus tá sé sin i gcomhréir le leasú 35 déanta ag Parlaimint na hEorpa le linn a céad léamh.

Maidir leis na critéir d'údarú einsímí bia, soiléiríonn an comhsheasamh céard atá i gceist leis an tomhaltóir a chur ar amú (réamhaithris 6), rud a thugann aghaidh ar roinnt de na gnéithe a bhaineann le leasuithe 4 agus 16 ó Pharlaimint na hEorpa.

Ar an dul céanna, ar iarratas ó Pharlaimint na hEorpa faoi leasú 14, thug an comhsheasamh sainmhíniú ar ‘ullmhóid einsíme bia’ isteach (Airteagal 3).

Shoiléirigh Airteagal 5 nua den chomhsheasamh nár chóir einsím bia ná bia ina n-úsáidtear einsím a chur ar an margadh mura gcomhlíonann an einsím nó úsáid na heinsíme an Rialachán beartaithe. D’iarr Parlaimint na hEorpa an soiléiriú seo freisin i leasú 15.

Maidir leis an idirghníomhú idir an Rialachán beartaithe maidir le heinsímí bia agus Rialachán (CE) Uimh 1829/2003 maidir le bia agus beatha GM, shoiléirigh Parlaimint na hEorpa i leasuithe 7 agus 34 gur chóir na nósanna imeachta meastóireachta agus údaraithe faoin dá Rialachán a reáchtáil go comhuaineach. Léirítear prionsabal na leasuithe seo sa chomhsheasamh (réamhaithris 11 agus Airteagal 8).

Modhnaíodh réamhaithrisí 20 agus 21 agus Airteagail 15 agus 17 den chomhsheasamh chun an nós imeachta rialúcháin lena ngabhann grinnscrúdú a thabhairt isteach agus chun an Rialachán beartaithe a ailíniú go ginearálta le Cinneadh 2006/512/CE ón gComhairle lena leasaítear Cinneadh 1999/468/CE ag leagan síos na nósanna imeachta maidir le feidhmiú na gcumhachtaí cur chun feidhme arna dtabhairt don Choimisiún. Tá na forálacha seo comhleanúnach le leasuithe 10, 28 agus 30 ó Pharlaimint na hEorpa.

Maidir le lipéadú einsímí bia a dhíoltar ó ghnólacht go gnólacht nó díreach leis an tomhaltóir deiridh, ghlac Parlaimint na hEorpa roinnt leasuithe ar an gcéad léamh d’fhonn na forálacha lipéadaithe a shimpliú. Chorpraigh an comhsheasamh simpliú comhchosúil. In ainneoin na ndifríochtaí i struchtúr agus i bhfoclaíocht, tá na ceanglais lipéadaithe d’einsímí bia go mór mór mar an gcéanna, cé is moite d’fhoráil leasú 21 ó Pharlaimint na hEorpa a éilíonn faisnéis ar “seachthorthaí á n-úsáid i gcainníochtaí iomarcacha”, nach bhformhuinítear sa chomhsheasamh. Cuireadh raon feidhme fhoráil Pharlaimint na hEorpa faoi leasú 21, a cheanglaíonn nach gcuirtear einsímí le bianna ach amháin i ndáileog a bhfuil fíorghá léi chun an cuspóir lena n-úsáidtear iad a chur i gcrích, san áireamh sa chomhsheasamh faoi Airteagal 7(2), inar tionscnaíodh an prionsabal quantum satis , de réir mar a shainmhínítear sa Rialachán beartaithe maidir le breiseáin bia é. Tá níos mó déanta ag an gcomhsheasamh maidir le simpliú na bhforálacha lipéadaithe d’einsímí bia a dhíoltar díreach leis an tomhaltóir deiridh, toisc gur meastar gur bia iad na heinsímí seo agus mar sin tá siad cumhdaithe ag forálacha lipéadaithe Threoir 2000/13/CE maidir le lipéadú, cur i láthair agus fógraíocht ar earraí bia (Airteagal 12). Chuir togra leasaithe an Choimisiúin príomh-smaointe leasuithe Pharlaimint na hEorpa san áireamh agus léiríonn sé na forálacha lipéadaithe formhuinithe ag an gComhairle sa chomhsheasamh.

Le leasú 31 ó Pharlaimint na hEorpa, leasaítear Rialachán (CE) Uimh 258/97 maidir le bianna núíosacha chun a shoiléiriú go n-eisiafar einsímí bia atá cumhdaithe ag an Rialachán beartaithe maidir le heinsímí bia ó raon feidhme an Rialacháin maidir le bia núíosach. Formhuinítear an leasú seo in Airteagal 23 den chomhsheasamh.

Léiríonn na bearta idirthréimhseacha breise corpraithe in Airteagal 18 den chomhsheasamh leasú 36 ó Pharlaimint na hEorpa ina iomláine.

Leasuithe nach bhfuil corpraithe sa chomhsheasamh, ach, mar sin féin, a nglacann an Coimisiún leo sa togra beartaithe mar atá nó faoi réir a n-athfhoclaíochta

Cuireann leasuithe 2, 8 agus 17 ó Pharlaimint na hEorpa feabhas ar an togra ó thaobh teicniúlachta (e.g. tabhairt isteach sainmhínithe ar einsím) agus eagarthóireachta de, agus corpraítear sa togra leasaithe ón gCoimisiún iad.

Shoiléirigh Parlaimint na hEorpa nach mbaineann an Rialachán beartaithe le heinsímí bia a bheartaítear díreach don duine, cosúil le heinsímí chun críocha beathaithe nó einsímí a úsáidtear mar áiseanna díleácha . Tá an soiléiriú seo i gcomhréir leis an togra ón gCoimisiún agus mar sin formhuiníodh é sa togra leasaithe. Níor chuir an Chomhairle soiléiriú comhchosúil san áireamh sa chomhsheasamh.

I ndáil le heinsímí bia atá ar an margadh cheana féin, mhol Parlaimint na hEorpa iad a aistriú díreach chuig liosta an Chomhphobail (‘ údarú mear ’) má tá an tÚdarás Eorpach um Shábháilteacht Bia (EFSA) sásta leis an measúnú sábháilteachta a rinneadh ag leibhéal an Chomhphobail nó ag leibhéal náisiúnta roimhe seo. Bhreithnigh an Coimisiún nach bhfuil sé oiriúnach einsímí bia a aistriú chuig liosta an Chomhphobail go huathoibríoch, gan mheastóireacht a bheith déanta roimh ré ag EFSA. Mar sin féin, de réir an ghnáthchleachtais nuair a dhéanann EFSA meastóireacht ar shubstaintí, déanann siad aon mheastóireachtaí eolaíocha ábhartha a rinne comhlachtaí eile a bhreithniú. Mar sin, chuir an Coimisiún foclaíocht isteach sa togra leasaithe chun a shoiléiriú go bhféadfadh EFSA barúlacha reatha a bhreithniú mar chuid dá mheastóireacht.

Forálacha nua tugtha isteach ag an gComhairle

Eisiann an comhsheasamh (Airteagal 2) einsímí bia a úsáidtear go heisiach i dtáirgeadh áiseanna próiseála ó raon feidhme an Rialacháin bheartaithe , ach, ar an taobh eile de, cumhdaíonn a raon feidhme einsímí a úsáidtear i dtáirgeadh bianna núíosacha agus i dtáirgeadh blastán. Bhreithnigh an Chomhairle nach bhfuil call leis an eisiamh beartaithe tosaigh d’einsímí do bhlastáin toisc nach ndéantar meastóireacht ar shábháilteacht roinnt blastán, cosúil le hullmhóidí blastáin ó fhoinsí bia. Luaigh an Coimisiún an t-ábhar imní go mbeadh beart dá leithéid díréireach mar gheall ar chainníocht bheag na n-einsímí a úsáidtear i dtáirgeadh blastán, blastáin nach gcuirtear sa bhia ach i gcainníochtaí beaga. Mar sin féin, toisc gur cosúil gur ionann formhór na n-einsímí a úsáidtear i dtáirgeadh blastán agus na heinsímí a úsáidtear i mbianna eile, ní bheadh iarmhairt phraiticiúil mhór ag an leasú nuair a mheastar líon beag na n-einsímí i gceist, agus mar sin is féidir leis an gCoimisiún glacadh leis.

Threisigh an comhsheasamh an ceanglas socraithe sa togra ón gCoimisiún cheana féin, is é sin, gur chóir meastóireacht a dhéanamh ar shábháilteacht einsímí a tháirgtear le modhanna táirgthe éagsúla sular féidir iad a úsáid. Treisíonn an comhsheasamh an togra trí théacs réamhaithrise a athlua in Airteagal (Airteagal 14(2)). Chuimsigh an togra leasaithe ón gCoimisiún Airteagal nua chun na críche sin.

Sa chomhsheasamh, shoiléirigh an Chomhairle an prionsabal atá san áireamh i nDlí Ginearálta an Bhia (Rialachán (CE) Uimh 178/2002) cheana féin, is é sin, go n-áiritheoidh na rialacha maidir le heinsímí bia feidhmiú éifeachtúil an mhargaidh inmheánaigh agus ardleibhéal cosanta do shláinte an duine agus do leasanna tomhaltóirí, lena n-áirítear cóirchleachtais i dtrádáil bia, le haird tugtha ar chosaint an chomhshaoil de réir mar is cuí. Chomh maith leis sin, coinníonn an t-athrú seo comhsheasmhacht leis an Rialachán beartaithe maidir le breiseáin bia agus le leasuithe ábhartha ó Pharlaimint na hEorpa maidir leis an togra sin. Is féidir leis an gCoimisiún glacadh leis an athrú seo.

Maidir leis an idirghníomhú idir an Rialachán beartaithe maidir le heinsímí bia agus Rialachán (CE) Uimh 1830/2003 maidir leis an aitheantóir uathúil a shanntar do GMO, shoiléirigh Parlaimint na hEorpa foráil ábhartha an togra. Ghlac an Coimisiún leis an soiléiriú seo sa togra leasaithe. Scrios an Chomhairle na forálacha a bhain leis an aitheantóir uathúil i réamhaithris 8 agus Airteagal 7(2) den chomhsheasamh. Tá an scriosadh seo ceart go teicniúil agus is féidir leis an gCoimisiún tacú leis.

Chuimsigh an Chomhairle Airteagal 9 nua sa chomhsheasamh freisin, chun foráil a dhéanamh do chinntí léirmhínithe nuair is gá faoin nós imeachta rialúcháin chun a chinntiú an einsím bia í substaint ar leith nó nach í nó an bhfuil bia ar leith i gcatagóir bia ar liosta an Chomhphobail nó nach bhfuil.

Ar deireadh, rinne an comhsheasamh modhnú breise ar Threoir 2000/13/CE chun substaintí a úsáidtear i gcainníochtaí a bhfuil fíorghá leo mar thuaslagóirí nó meáin d’einsímí a eisiamh ó lipéadú sa bhia deiridh, díreach mar a dhéantar i gcás na mbreiseán agus na mblastán faoi láthair. Tá an t-athrú seo ceart go teicniúil.

4. CONCLÚID

Is é dearcadh an Choimisiúin go léiríonn an comhsheasamh eochair-ghnéithe a thogra bunaidh go hiomlán agus go léiríonn sé spiorad an-chuid de na leasuithe déanta ag Parlaimint na hEorpa ar an gcéad léamh.

Mar sin aontaíonn an Coimisiún leis an gcomhsheasamh arna ghlacadh ag an gComhairle le haontú d’aontoil.