[pic] | COIMISIÚN NA gCOMHPHOBAL EORPACH |

An Bhruiséil, 11.3.2008

COM(2008) 142 críochnaitheach

2006/0147 (COD)

TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA

de bhun an dara fomhír d’Airteagal 251(2) de Chonradh an CE maidir le comhsheasamh na Comhairle maidir le glacadh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le blastáin agus comhábhair áirithe bia a bhfuil airíonna blaistithe acu agus atá le húsáid i mbianna agus ar bhianna agus lena leasaítear Rialachán (CEE) Uimh 1576/89 ón gComhairle, Rialachán (CEE) Uimh 1601/91 ón gComhairle, Rialachán (CE) Uimh 2232/96 agus Treoir 2000/13/CE

2006/0147 (COD)

TEACHTAIREACHT ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA

de bhun an dara fomhír d’Airteagal 251(2) de Chonradh an CE maidir le comhsheasamh na Comhairle maidir le glacadh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le blastáin agus comhábhair áirithe bia a bhfuil airíonna blaistithe acu agus atá le húsáid i mbianna agus ar bhianna agus lena leasaítear Rialachán (CEE) Uimh 1576/89 ón gComhairle, Rialachán (CEE) Uimh 1601/91 ón gComhairle, Rialachán (CE) Uimh 2232/96 agus Treoir 2000/13/CE

CÚLRA

Dáta tharchur an togra chuig PE agus chuig an gComhairle (doiciméad COM(2006) 427 críochnaitheach – 2006/0147 COD): | 28 Iúil 2006. |

Dáta thuairim Pharlamint na hEorpa, chéad léamh: | 10 Iúil 2007 |

Dáta tharchur an togra leasaithe: | 24 Deireadh Fómhair 2007 |

Dáta chomhaontú polaitiúil na Comhairle | 17 Nollaig 2007 |

Dáta a ghlac an Chomhairle an comhsheasamh go foirmiúil | 10 Márta 2008 |

Dáta thuairim Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa: | 25 Aibreán 2007 |

CUSPÓIR THOGRA AN CHOIMISIÚIN

Féachtar leis an Togra atá beartaithe a chur in ionad Threoir reatha 88/388/CEE ón gComhairle chun forbairtí teicneolaíochta agus eolaíochta i réimse na mblastán a chur san áireamh chomh maith le forbairtí na reachtaíochta bia sa Chomhphobal Eorpach.

Is iad na príomhchuspóirí ná:

( raon feidhme na reachtaíochta ar bhlastáin a shoiléiriú;

( an reachtaíocht atá ann faoi láthair maidir le blastáin a nuachóiriú agus a oiriúnú do fhorbairtí teicneolaíochta agus eolaíochta;

( rialacha soiléire a bhunú le haghaidh na meastóireachta agus an údaraithe;

( eolas níos fearr a chur ar fáil don tomhaltóir faoi úsáid na mblastán nádúrtha;

( oiriúnú do cheanglais Rialachán (CE) Uimh 882/2004 maidir le rialuithe oifigiúla le haghaidh bia agus beatha.

BARÚLACHA MAIDIR LEIS AN GCOMHSHEASAMH

Barúil ghinearálta

Tacaíonn an Coimisiún leis an gcomhsheasamh faoi mar a ghlac an Chomhairle d’aon toil. Tá sé ar aon dul leis na cuspóirí agus leis an gcur chuige a glacadh i dtogra bunaidh an Choimisiúin agus léirítear leis an gcomhsheasamh prionsabail roinnt mhaith leasuithe a mhol Parlaimint na Eorpa.

Toradh leasuithe na Parlaminte ar an gcéad léamh

Leasuithe arna ndéanamh ag an bParliamint lenar ghlac an Coimisiún agus atá ar aon dul leis an gcomhsheasamh

Léirítear leis an gcomhsheasamh spiorad 17 den 21 leasú a bhí inghlactha ag an gCoimisiún go hiomlán, go páirteach, i bprionsabal nó mar leasuithe a raibh athruithe dréachtaithe le déanamh orthu. Tugtar soiléiriú breise don téacs le formhór na leasuithe seo.

I ndáil leis na critéir le blastáin a údarú , soiléirítear leis an gcomhsheasamh cad atá i gceist leis an tomhaltóir a chur amú (aithris 6) rud lena dtugtar aghaidh ar roinnt de na gnéithe atá i leasú 1 PE.

Baineann Leasú 29 le lipéadú ar bhlastáin nádúrtha . Caithfear 95% ar a laghad den chomhchuid blaistithe a fháil ón bhfoinse dá dtagraítear. Is fearr mar a thagann an t-athrú seo leis an méid lena mbíonn tomhaltóirí ag súil agus imreoidh sé tionchar teoranta ar chleachtais reatha.

Tugtar isteach le Leasuithe 12, 24, 34 agus 35 an nós imeachta rialúcháin lena ngabhann grinnscrúdú ar bhearta le heilimintí neamhriachtanacha den rialachán a leasú trína fhorlíonadh. Tá comhaontú idir Parliamint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún maidir leis na leasuithe seo; thug an Chomhairle agus an Coimisiún an rogha isteach le haghaidh nós imeachta práinne, áfach.

Leasuithe arna ndéanamh ag Parliamint na hEorpa lenar ghlac an Coimisiún agus nach bhfuil curtha isteach mar chuid den chomhsheasamh.

Tá 4 leasú ann lenar ghlac an Coimisiún nach bhfuil curtha isteach mar chuid den Chomhsheasamh.

Baineann Leasuithe 27 agus 28 le lipéadú na mblastán a thagann faoi chuimsiú raon feidhme Rialachán (CE) Uimh 1829/2003 a shoiléiriú tuilleadh .

Baineann Leasú 7 le foclaíocht Airteagal 1 a athrú ó thaobh an ábhair. Molann an Pharlaimint sa leasú go gcuirfear ardleibhéal na cosanta don tsláinte roimh fheidhmiú éifeachtúil an mhargaidh inmheánaigh, toisc go bhféadfaí a thuiscint as seo, mura ndéanfar amhlaidh, gur tábhachtaí feidhmiú an mhargaidh inmheánaigh ná sláinte an duine a chosaint.

Baineann Leasú 15 le “próiseas fisiciúil cuí” a shainmhíniú le haghaidh substaintí blaistithe nádúrtha nó ullmhóidí blaistithe a tháirgeadh. Rud gur mian leis an bParlaimint a sheachaint sa leasú ná gur féidir próisis traidisiúnta ullmhúcháin a mheas mar phróisis fhisiciúla nach bhfuil cuí. Ghlac an Coimisiún leis an leasú seo, toisc go soiléirítear an scéal leis agus má bhítear in amhras, is féidir cinneadh nós imeachta coiste a ghlacadh.

Pointí nach dtagann togra modhnaithe an Choimisiúin agus comhsheasamh na Comhairle lena chéile ina leith.

Seachas seasamh an Choimisiúin i leith leasuithe 7, 15, 27 agus 28 (féach thuas), ní raibh aon phointí ann nach raibh an Coimisiún agus an Chomhairle ag teacht lena chéile ina leith.

Seasamh an Choimisiúin i leith forálacha nua a thug an Chomhairle isteach

Thug an Chomhairle roinnt mhaith forálacha nua isteach. Féachann a bhformhór leis an téacs a shoiléiriú tuilleadh nó tá a bhformhór ar aon dul le cuspóir ginearálta thogra bunaidh an Choimisiúin. Is féidir leis an gCoimisiún glacadh leis na hathruithe seo mar sin.

Soiléirítear le hAthris 5a (nua) an chiall atá le “bianna amha” agus “bianna neamhchumaisc” nach infheidhme an Rialachán atá beartaithe ina leith.

Tugtar údar le hAithris 8a (nua) leis an gcur chuige riosca-bhunaithe le huasleibhéil a bhunú le haghaidh substaintí ar cúis imní iad ó thaobh na tocsaineolaíochta, dá dtagraítear in Airteagal 5, a d’fhéadfadh a bheith i mblastáin. Leagtar béim thairis sin le hAithris 8a ar fhreagrachtaí na dtáirgeoirí i ndáil leis na substaintí sin.

Soiléirítear le hAirteagal 1 an prionsabal a cuireadh san áireamh cheana féin sa Dlí Ginearálta Bia (Rialachán (CE) Uimh 178/2002), is é sin go gcuirfear cosaint an chomhshaoil san áireamh sna rialacha ar bhlastáin, sa chás gur cuí. Coinnítear leis an athrú seo comhleanúnachas leis an Rialachán atá beartaithe maidir le breiseáin bhia agus einsímí bia agus leasuithe ábhartha PE maidir leis an togra i leith breiseán bia.

Le hAirteagal 3(2)c, cuirtear le sainmhíniú na substainte blaistithe nádúrtha go bhfreagróidh siad do shubstaintí a fhaightear go nádúrtha agus a aithníodh sa nádúr. Rinneadh seo ionas go seachnófaí go measfaí mar shubstaintí nádúrtha roinnt substaintí blaistithe nach mbíonn in ábhair ar de bhunús glasraí nó ainmhithe iad, ach a fhaightear de thoradh próiseas saorga einsímeach.

Críochnaítear leis an gComhsheasamh, in Airteagal 3(3), an sainmhíniú ar bhunábhair a mheastar mar bhia chun blastáin a tháirgeadh, faoi mar a mhol an Coimisiún, trína chur leis nach bhfuil an sainmhíniú bailí ach amháin chun críocha an Rialacháin seo.

Soiléirítear le hAirteagal 4a (nua) nár chóir blastáin agus/nó earraí bia ina úsáidtear blastáin a chur ar an margadh, mura gcomhlíonann an blastán nó a úsáid an Rialachán atá beartaithe.

Tugtar isteach le hAirteagal 7(2), Airteagal 18(4) agus Airteagal 19 an rogha le haghaidh nóis imeachta práinne sa nós imeachta rialúchain lena ngabhann grinnscrúdú.

Ar mhaithe le soiléire bogadh na cinntí léirmhínithe ó Airteagail 2 agus 3 chuig Airteagal nua ar leithligh, Airteagal 11.

Tugtar le hAirteagal 12, 13 agus 15 (nua) tuilleadh soiléirithe i leith ceanglas lipéadaithe agus ailíniú leis na tograí i leith breiseán bia agus einsímí bia.

Baineann Airteagal 14(4) le lipéadú ar bhlastáin nádúrtha. Ní atáirgfidh uasleibhéal 5% den chomhpháirt blaistithe a dhíorthaítear ó bhunábhair eile blas an bhunábhair dá dtagraítear.

In Iarscríbhinn III Cuid A, tá alóin agus cúmairin fós istigh sa liosta substaintí nach gcuirfear amhlaidh le bia, faoi mar a bunaíodh sa reachtaíocht reatha cheana féin. Tá an t-aos eolaíochta fós ag breithniú charcanaigineacht fhéideartha na halóine agus tá imní ann go bhféadfadh na leibhéil chúmairin a nochtar daoine dóibh, trí chomhábhair bhia le hairíonna blastáin (cainéal) a úsáid, a bheith ró-ard cheana féin.

Iarscríbhinn III Cuid B:

- Ar mhaithe leis an gcomhréireacht, soiléiríodh sa teideal nach infheidhme na huasleibhéil i gcás bianna cumaisc a ullmhaítear agus a itear ar an láithreán céanna (bialanna) , nach mbeidh aon bhlastáin bhreise iontu agus nach mbeidh iontu ach luibheanna agus spiosraí mar chomhábhair bhia a bhfuil airíonna blaistithe acu.

- Tugadh uasleibhéil le haghaidh cúmairin isteach i gcatagóirí áirithe bia.

- Méadaíodh an t-uasleibhéal le haghaidh tiúicrin A i ndeochanna meisciúla ó 2 go dtí 5 mg in aghaidh an chileagram i mbiotáillí a bhfuil blas searbh orthu agus i licéir a bhfuil blas searbh orthu. Tugadh an t-athrú seo isteach ar iarratas na hIodáile a raibh imní orthu faoi roinnt deochanna áitiúla traidisiúnta san Iodáil nach bhféadfaí a choinneáil ar an margadh murach sin. Is féidir leis an gCoimisiún an méadú seo a ghlacadh, toisc go n-imreoidh na deochanna biotáille seo tionchar teoranta ar a fhairsinge is a nochtófar daoine don tiúicrin A ar an iomlán.

Mórfhadhbanna a bhí ann agus an Comhsheasamh á ghlacadh

Le Treoir 88/388/CEE, leagtar síos uasleibhéil le haghaidh cúmairín in earraí bia. Níor choinnigh an Coimisiún uasleibhéil ar bun don chúmairín sa Rialachán nua atá beartaithe, toisc ina thuairim ar an gcúmairín an 6 Deireadh Fómhair 2004, gur tháinig an tÚdarás Eorpach um Shábháilteacht Bia (EFSA) ar an gconclúid nach raibh iontógáil na substainte ina húdar imní i gcomparáid leis an Iontógáil Laethúil Infhulaingthe (ILI). Léirigh sonraí nua anailíse ón nGearmáin go mbíonn na leibhéil iarbhír in earraí áirithe bia a gcuirtear cainéal leo, i bhfad níos airde ná na huasleibhéil reatha agus gur dócha go rachfaí thar an Iontógáil Laethúil Infhulaingthe. D’iarr an Ghearmáin mar sin go dtabharfaí uasleibhéil isteach an athuair.

Chomhaontaigh na Ballstáit leis seo a thabhairt isteach an athuair. Bhí an-imní ar fad ann áfach faoi tháirgí a mbíonn cainéal iontu go traidisiúnta a d’fhéadfadh a bheith thíos le leibhéil a bheadh ródhian. D’eagraigh an Coimisiún dhá chruinniú theicniúla le saineolaithe agus páirtithe leasmhara na mBallstát agus, tar éis na gcomhairliúchán seo, sonraíodh uasleibhéil fhéideartha.

Thairis sin, ó glacadh tuairim EFSA i mí Dheireadh Fómhair 2004, cuireadh faisnéis bhreise eolaíochta ar fáil, a thugann le fios gur chóir an ILI a athbhreithniú. D’iarr an Coimisiún ar EFSA an fhaisnéis seo a mheasúnú mar sin. Táthar ag súil go mbeidh conclúidí mheasúnú breise EFSA ar fáil i mí na Bealtaine 2008. Ghlac an Chomhairle uasleibhéil idir an dá linn a athbhreithneofar an athuair i bhfianaise na gconclúidí seo agus tá comhráiteas ón gComhairle agus ón gCoimisiún ullmhaithe mar sin.

CONCLÚIDÍ / TUAIRIMÍ GINEARÁLTA FAOIN gCOMHSHEASAMH

Is é dearcadh an Choimisiúin go léirítear leis an gcomhsheasamh eilimintí buntábhachtacha a thogra bhunaidh go hiomlán chomh maith le spiorad go leor de leasuithe Pharlaimint na hEorpa a rinneadh sa chéad léamh.

Tacaíonn an Coimisiún leis an gcomhsheasamh mar sin faoi mar a ghlac an Chomhairle d’aon toil.

RÁITEAS

Tar éis na díospóireachta faoi chúmairin (féach 3.4) tá an comhráiteas seo a leanas curtha ina iarscríbhinn leis an gComhsheasamh:

Geallann an Chomhairle agus an Coimisiún na huasleibhéil le haghaidh cúmairin a leagadh amach in Iarscríbhinn III B a athbhreithniú a luaithe agus a bheidh comhairle (a bhfuiltear ag súil léi sa chéad leath de 2008) an Údaráis Eorpaigh um Shábháilteacht Bia ar fáil.

Chuige seo, tugann an Chomhairle cuireadh don Choimisiún cruinniú saineolaithe a thionól gan mhoill tar éis do chomhairle an Údaráis a bheith eisithe chun na gnéithe teicniúla a scrúdú.