Foilsiú an doiciméid aonair leasaithe tar éis mionleasú a fhormheas de bhun an dara fomhír d’Airteagal 53(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012

(2022/C 225/05)

Tá an mionleasú sin formheasta ag an gCoimisiún Eorpach i gcomhréir leis an tríú fomhír d’Airteagal 6(2) de Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 664/2014 ón gCoimisiún (1).

Is féidir an t-iarratas ar fhormheas an mhionleasaithe seo a fheiceáil i mbunachar sonraí eAmbrosia de chuid an Choimisiúin.

DOICIMÉAD AONAIR

“Mortadella Bologna”

Uimh. AE: PGI-IT-0325-AM02 - 17.11.2021

STFC ( ) TGFC (X)

1. Ainm nó ainmneacha [STFC nó TGFC]

“Mortadella Bologna”

2. Ballstát nó Tríú Tír

an Iodáil

3. Tuairisc ar an táirge talmhaíochta nó ar an mbia-earra

3.1. Cineál táirge

Aicme 1.2: Táirgí feola (cócaráilte, saillte, deataithe, etc.)

3.2. Tuairisc ar an táirge lena mbaineann an t-ainm in (1)

Nuair a scaoiltear “Mortadella Bologna” lena dtomhailt, is iad seo a leanas na saintréithe orgánaileipteacha, ceimiceacha agus ceimi-fhisiceacha a bhíonn aige:

Saintréithe orgánaileipteacha:

Cuma sheachtrach: cruth ubhchruthach nó sorcóireach;

Raimhre: teann seachas leaisteach;

An chuma a bhíonn air nuair a ghearrtar é: ní mór an dromchla gearrtha a bheith réidh agus dath geal aonfhoirmeach bándearg air. Ní mór na slisní a bheith ina gcruthanna geal bána fíocháin shailligh (15 % ar a laghad den mhais iomlán), slisní ar féidir iad a bheith ceangailte den fíochán matánach. Ní mór na cearnóga a bheith dea-dháilte agus ní mór dóibh greamú don chuid eile. Ní mór gan aon bholg saille ná geilitín a bheith iontu agus ní mór a laghad scannáin gréiscigh is féidir a bheith ann; Dath: dath bándearg geal aonfhoirmeach;

Dea-bholadh: cumhrán aramatach saintréitheach;

Blas: blas saintréitheach íogair gan aon rian deataigh;

saintréithe ceimiceacha agus ceimi-fhisiceacha:

— Próitéiní iomlána: 14,50 % ar a laghad;

— Cóimheas collaigine/próitéine: 0,18 ar a mhéad;

— Cóimheas uisce/próitéine: 4,10 ar a mhéad;

— Cóimheas saille/próitéine: 2,00 ar a mhéad;

— pH: 6 ar a laghad;

— Salann: 2,8 % ar a mhéad.

3.3. Beatha (maidir le táirgí de thionscnamh ainmhíoch amháin) agus amhábhair (maidir le táirgí próiseáilte amháin)

Is éard atá i “Mortadella Bologna” meascán de mhuiceoil a fhaightear ó mhatán stríocach ó chonablaigh, iad laghdaithe ina bpíosaí míne le minitheoir feola, ciúbanna scornaí muice, salann, agus piobar (iad iomlán, i bpíosaí nó i bhfoirm púdair), iad stuáilte i craicne nádúrtha nó sintéiseacha atá tréscaoilte maidir le gal uisce agus a chócaráiltear ar feadh tréimhse fhadaithe in oighinn thirim-aer. Leis an bpróiseas seo ní mór a áirithiú go gcailleann an táirge críochnaithe 3 % ar a laghad de mheáchan an ispín sula gcócaráiltear é. Is féidir an méid seo a leanas a úsáid freisin: goilí muiceola agus smuga bainte astu, saill mhuiceola chrua, uisce de réir dea-chleachtais thionsclaíocha, blastáin nádúrtha (nach mó ná 0,3 % de mheáchan iomlán an mheascáin), spíosraí agus luibheanna, piostáisí, siúcra suas go huasmhéid 0,5 %, sóidiam agus/nó nítrít photaisiam suas go huasmhéid 140 ppm, agus aigéad ascorbach agus a shalann sóidiam. Ní cheadaítear blastáin deataigh, polafosfáití, áiseanna próiseála ná aon substaint a mbíonn éifeacht aici, fiú ceann tánaisteach, ar dhath an táirge. Ní féidir feoil inneall-scartha a úsáid.

3.4. Céimeanna sonracha sa táirgeadh nach mór a thógáil sa limistéar geografach sainithe

Ní mór gach céim de tháirgeadh Mortadella Bologna a dhéanamh sa limistéar táirgthe dá dtagraítear i bpointe 4 den doiciméad seo, ó ullmhú an mheascáin go deireadh chéim an fhuaraithe.

3.5. Rialacha sonracha maidir le slisniú, grátáil, pacáistiú etc. an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

Is féidir “Mortadella Bologna” a scaoileadh lena thomhailt agus é gan phacáistiú le haghaidh slisniú, é folúsphacáilte nó pacáilte in atmaisféar modhnaithe, é iomlán, é i gcodanna nó é slisnithe. Ní mór an pacáistiú, an slisniú agus an chiondáil a dhéanamh faoi mhaoirseacht an chomhlachta rialaithe, sa limistéar táirgthe dá dtagraítear i bpointe 4 den doiciméad seo agus sa limistéar táirgthe sin amháin.

Is táirge an-íogair é “Mortadella Bologna” atá íogair do ghníomhaithe seachtracha, go háirithe solas agus aer. Is éard atá i gceist le hullmhúchán “Mortadella Bologna” le haghaidh slisniú go gcaithfear an craiceann a bhaint; dá bhrí sin, tá an táirge iomlán gan chosaint ar aer agus ar sholas. Is ocsaídiúchán is toradh ar ghníomhairí seachtracha a fhágáil gan chosaint ar dhálaí neamhrialaithe, rud a athraíonn saintréithe orgánaileipteacha an táirge ar bhealach dochúlaithe, agus rud a fhágann, go háirithe, go dtagann meath ar na slisní, ar an mboladh agus ar an mblas. Ar na cúiseanna sin, tá sé riachtanach gur sa limistéar geografach táirgeachta a dhéantar an slisniú, nuair a bheidh deireadh le céim an fhuaraithe.

3.6. Rialacha sonracha maidir le lipéadú an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

Ní féidir ainm an táisc gheografaigh faoi chosaint “Mortadella Bologna” a aistriú agus ní mór é a bheith ar an lipéad i leitreoireacht soiléir doscriosta, é inidirdhealaithe ó aon leitreoireacht eile, agus an leitreoireacht “Indicazione Geografica Protetta” [Tásca Geografach faoi chosaint] agus/nó an giorrúchán “IGP” [TGFC] díreach ina dhiaidh, agus ní mór é sin a aistriú go dtí an teanga ina ndéantar an táirge a mhargú. Tá toirmeasc ar aon tuairisc a chur isteach nach bhforáiltear go sainráite ina leith. Mar sin féin, is ceadmhach ainmneacha, trádainmneacha agus ainmneacha branda a úsáid, ar choinníoll nach bhfuil aon rún adhmholta acu agus nach gcuirtear an ceannaitheoir ar míthreoir leo.

4. Sainmhíniú achomair ar an limistéar geografach

Sa limistéar ina n-ullmhaítear “Mortadella Bologna”, tá críoch na réigiún nó na gcúigí seo a leanas: Emilia-Romagna, Piedmont, Lombardy, Veneto, Province of Trento, Tuscany, Marche agus Lazio.

5. Nasc leis an limistéar geografach

Tá an nasc idir “Mortadella Bologna” agus a limistéar geografach bunaithe ar dhea-cháil agus ar cháilíocht an táirge, agus is de thoradh an tsaineolais agus na scileanna sonracha a úsáideann na táirgeoirí iad na tosca sin.

Is ann don nasc leis an limistéar táirgeachta ann de bharr scileanna teicniúla na ndéantóirí ispíní, ar daoine iad a léirigh le himeacht ama gur ceardaithe oilte iad a d’fhág gur féidir leanúint de theicnící próiseála a oireann go rímhaith don traidisiún seanbhunaithe. Go deimhin, murab ionann agus an mortadella gnách, ní mór “Mortadella Bologna” a dhéanamh de réir nós imeachta i bhfad níos déine a fhreagraíonn don mhodh atá in úsáid sa limistéar geografach sainithe leis na céadta bliain. Leis an nós imeachta sin, is féidir saintréithe sonracha an táirge a fhorbairt, a uigeacht, a dhath agus a airíonna orgánaileipteacha go háirithe.

Le feidhmiú cuí céimeanna áirithe den táirgeadh, amhail an mhiontóireacht, tugtar don táirge an teinne is gnách dó, teinne is féidir a aithint ar an táirge ina staid chomhbhrúite agus le linn é a chogaint araon. Mar gheall ar na srianta teicneolaíocha a chuirtear i bhfeidhm ag an gcéim seo, is féidir dath bándearg an-gheal agus aonchineálach a fhorbairt ag deireadh an phróisis táirgthe.

I sainfhoilseacháin, déantar an méid sin thuas a fhianú agus a aithint freisin. An sliocht seo a leanas mar shampla: “gearrtar feoil amh i bpíosaí is lú ná milliméadar sa miontóir feola; mura ndéantar an chéim seo i gceart, bíonn tionchar diúltach aige ar dhath, ar loinnir agus ar raimhre an mortadella”. Is sliocht é a tógadh ón leabhar Mortadella che passione [Dúil mhór sa Mortadella] le C. Marconi agus G. Roversi (CAIRO, Milano 2015), go sonrach an chuid ar phróiseas táirgthe Mortadella Bologna TGFC i gCaibidil 2 “Come si fa la mortadella IGP” [An bealach chun Mortadella IGP a dhéanamh], lch 65 et seq.

Thairis sin, is fachtóir ríthábhachtach eile é chun an táirge críochnaithe a fháil agus é ardchaighdeán. Próiseas mall is ea é, agus athraíonn an fad ama de réir thrastomhas an ispín, agus ar an gcaoi sin is féidir an dath agus cumhracht dea-bholaithe a fhorbairt lena bhfágtar go bhfuil “Mortadella Bologna” difriúil leis an gcuid eile. Tá fianaise ar an méid sin sa sliocht seo a leanas: Go traidisiúnta, tugtar“stufatura”ar an mbealach ina ndéantar mortadella a chócaráil, toisc go ndéantar é a chócaráil go mall agus ar feadh tréimhse fada ag teocht íseal. Déantar é in oighinn mhóra aeir thirim (feanoighinn) a bhfuil comhiompar fórsáilte iontu. Dá bhrí sin, is de thoradh na cócarála moille iad saintréithe orgánaileipteacha an mortadella. Tógann an chócaireacht roinnt uaireanta an chloig, mar gheall ar mhéid mór na n-ispíní mortadella (suas le 40 kg) agus mar gheall ar an gcineál tarchuir teasa agus an teocht íseal’. Sliocht as an leabhar Mortadella che passione le C. Marconi agus G. Roversi (CAIRO, Milano 2015) is ea é sin, go sonrach an chuid ar phróiseas táirgthe Mortadella Bologna TGFC i gCaibidil 2 “Come si fa la mortadella IGP” [An bealach chun mortadella IGP a dhéanamh], lch. 68 et seq.

Tá mortadella Bologna ar an ispín is cáiliúla i dtraidisiún gastranómach Bologna; tá sé ann ón 16ú haois ar a dhéanaí. Is féidir fianaise ar an táirge seo a fháil i dteistiméireachtaí liteartha agus stairiúla réanna éagsúla ón Renaissance i leith.

Caomhnaíodh traidisiún áitiúil an mortadella go dtí le déanaí agus tá sé tar éis leathnú ón limistéar táirgeachta bunaidh go limistéir chomharsanachta de réir mar a leathnaíodh trádáil táirgí bia.

Anuas ar na teistiméireachtaí stairiúla dá dtagraítear thuas, níl aon amhras ach go bhfuil an táirge seo mar chuid d’oidhreacht ghastranómach thraidisiúnta réigiún Emilia, agus tá sé le fáil go forleathan i nósanna áitiúil, nósanna a scaipeadh ó shin go limistéir chomharsanachta.

I roinnt limistéar, is minic an téarma “Bologna” as féin a úsáid chun tagairt a dhéanamh do “Mortadella Bologna”.

Ar deireadh, laistigh den limistéar geografach sainithe, déantar táirgeadh “Mortadella Bologna” a dháileadh go cothrom idir réigiúin lár na hIodáile agus Thuaisceart na hIodáile, Emilia-Romagna, agus réigiúin lár na hIodáile.

Tagairt d’fhoilsiú na sonraíochta táirge

Tá fáil ar théacs iomlán na sonraíochta táirge ar an suíomh gréasáin seo a leanas: http://www.politicheagricole.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/3335

nó, tá fáil air freisin, de rogha air sin:

ar leathanach baile na hAireachta Talmhaíochta, Bia agus Beartais Foraoiseachta (www.politicheagricole.it) ach cliceáil ar “Qualità” [Cáilíochtaí] (ar an taobh deas ag barr an scáileáin), agus ansin ar “Prodotti DOP IGP STG” [Táirgí STFC IGP STR] (ar an taobh clé den scáileán) agus, ar deireadh, ar “Disciplinari di Produzione all’esame dell’UE” [Sonraíochtaí táirgí a cuireadh faoi bhráid an Aontais Eorpaigh].

(1) IO L 179, 19.6.2014, lch. 17.