P9_TA(2022)0247

Ciste Aeráide Sóisialta ***I

Leasuithe a ghlac Parlaimint na hEorpa an 22 Meitheamh 2022 ar an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Ciste Aeráide Sóisialta (COM(2021)0568 – C9-0324/2021 – 2021/0206(COD)) (1)

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

(2023/C 32/12)

Leasú 1

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 1

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (1) Tá an tAontas agus a Bhallstáit ina bPáirtithe i gComhaontú Pháras, a síníodh i mí na Nollag 2015 faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (UNFCCC) (“Comhaontú Pháras”) (28), agus a tháinig i bhfeidhm i mí na Samhna 2016. De réir an Chomhaontaithe sin, tá siad faoi cheangal an méadú ar an meánteocht dhomhanda a choinneáil go mór faoi bhun 2 oC os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch agus iarrachtaí a dhéanamh teorainn 1,5 oC os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch a chur leis an méadú teochta. (1) Tá an tAontas agus a Bhallstáit ina bPáirtithe i gComhaontú Pháras, a síníodh i mí na Nollag 2015 faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (UNFCCC) (“Comhaontú Pháras”) (28), agus a tháinig i bhfeidhm i mí na Samhna 2016. De réir an Chomhaontaithe sin, tá siad faoi cheangal an méadú ar an meánteocht dhomhanda a choinneáil go mór faoi bhun 2 oC os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch agus iarrachtaí a dhéanamh teorainn 1,5 oC os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch a chur leis an méadú teochta. Trí Chomhaontú Aeráide Ghlaschú a ghlacadh, d’aithin na Páirtithe i gComhaontú Pháras go laghdófaí go mór rioscaí agus tionchair an athraithe aeráide dá dteorannófaí an méadú ar an meánteocht dhomhanda go 1,5 oC os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch, agus gheall siad go neartófaí a spriocanna do 2030 faoi dheireadh 2022 chun an bhearna uaillmhéine a dhúnadh, i gcomhréir le torthaí an Phainéil Idir-Rialtasaigh ar an Athrú Aeráide (IPCC). Ba cheart é sin a dhéanamh ar bhealach atá cothrom agus lena n-urramaítear prionsabal na bhfreagrachtaí agus na gcumas faoi seach atá coiteann ach difreáilte, i bhfianaise imthosca náisiúnta éagsúla.

Leasú 2

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 2

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (2) Leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir leis an gComhaontú Glas don Eoraip (29) leagtar amach straitéis nua fáis arb é an aidhm atá leis sochaí níos inbhuanaithe, níos cothroime agus níos rathúla a dhéanamh den Aontas Eorpach, ina mbeidh geilleagar nua-aimseartha iomaíoch, atá tíosach ar acmhainní, áit nach mbeidh aon ghlan-astaíochtaí gás ceaptha teasa ann faoi 2050 , agus ina mbeidh an fás eacnamaíoch díchúpláilte feasta ó úsáid acmhainní . Molann an Coimisiún caipiteal nádúrtha an Aontais a chosaint, a chaomhnú agus a mhéadú, agus sláinte agus folláine na saoránach a chosaint ar rioscaí agus tionchair a bhaineann leis an gcomhshaol freisin. Ar deireadh, measann an Coimisiún gur cheart an t-aistriú seo a bheith cóir agus ionchuimsitheach, gan duine ar bith a fhágáil ar lár. (2) Leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir leis an gComhaontú Glas don Eoraip (29) leagtar amach straitéis nua fáis arb é an aidhm atá leis sochaí níos inbhuanaithe, comhionann, níos cothroime agus níos rathúla a dhéanamh den Aontas Eorpach, ina mbeidh geilleagar nua-aimseartha iomaíoch, atá tíosach ar acmhainní, áit nach mbeidh aon ghlan-astaíochtaí gás ceaptha teasa ann faoi 2050 ar a dhéanaí . Molann an Coimisiún caipiteal nádúrtha an Aontais a athbhúnú, a chosaint, a chaomhnú agus a mhéadú, agus sláinte agus folláine na saoránach a chosaint ar rioscaí agus tionchair a bhaineann leis an gcomhshaol freisin. Ar deireadh, measann an Coimisiún gur cheart an t-aistriú seo a bheith cóir agus ionchuimsitheach, gan duine ar bith a fhágáil ar lár.

Leasú 3

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 3

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (3) Le Rialachán (AE) 2021/1119 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (30) cumhdaítear sa dlí an sprioc maidir le haeráidneodracht ar fud an gheilleagair a bhaint amach faoi 2050. Bunaítear leis an Rialachán sin gealltanas ceangailteach ó thaobh an Aontais chun astaíochtaí a laghdú. Faoi 2030, ba cheart don Aontas a astaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú, tar éis aistrithe astaíochtaí gas ceaptha teasa a asbhaint, le 55 % i gcomparáid leis an leibhéal in 1990. Ba cheart do gach earnáil den gheilleagar a cion a dhéanamh chun an sprioc sin a bhaint amach. (3) Le Rialachán (AE) 2021/1119 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (30) cumhdaítear sa dlí an sprioc maidir le haeráidneodracht ar fud an gheilleagair a bhaint amach faoi 2050 ar a dhéanaí . Bunaítear leis an Rialachán sin gealltanas ceangailteach ó thaobh an Aontais chun astaíochtaí a laghdú. Faoi 2030, ba cheart don Aontas a astaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú, tar éis aistrithe astaíochtaí gas ceaptha teasa a asbhaint, le 55 % i gcomparáid leis an leibhéal in 1990. Ba cheart do gach earnáil den gheilleagar a cion a dhéanamh chun an sprioc sin a bhaint amach.

Leasú 4

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 6

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (6) D’athdheimhnigh Dearbhú Porto an 8 Bealtaine 2021 gealltanas na Comhairle chun oibriú i dtreo Eoraip shóisialta a bhaint amach, mar aon lena díograis chun leanúint le cur chun feidhme neartaithe Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta ar leibhéal an Aontais agus náisiúnta, agus aird chuí á tabhairt ar inniúlachtaí faoi seach agus ar phrionsabail na coimhdeachta agus na comhréireachta. (6) Leagtar béim sa Phlean Gníomhaíochta um Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta (1a) ar an ngá cearta sóisialta agus an ghné shóisialta Eorpach a neartú i mbeartais uile an Aontais mar a chumhdaítear sna Conarthaí iad, go háirithe in Airteagal 3 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE) agus in Airteagal 9 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE). D’athdheimhnigh Dearbhú Porto an 8 Bealtaine 2021 gealltanas na Comhairle chun oibriú i dtreo Eoraip shóisialta a bhaint amach, agus aistriú cóir á áirithiú, mar aon lena díograis chun leanúint le cur chun feidhme nithiúil neartaithe Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta ar leibhéal an Aontais agus náisiúnta, agus aird chuí á tabhairt ar inniúlachtaí faoi seach agus ar phrionsabail na coimhdeachta agus na comhréireachta .

Leasú 5

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 6 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (6a) Ba cheart don Chiste tacú le gníomhaíochtaí agus faighteoirí a urramaíonn dlí an Aontais agus an dlí náisiúnta is infheidhme maidir le cearta sóisialta agus saothair, pá agus dálaí oibre, inter alia, lena n-áirítear comhaontuithe comhchoiteanna, agus lena gcuirtear poist inbhuanaithe agus ardcháilíochta chun cinn, agus leis na gníomhaíochtaí agus na faighteoirí sin amháin.

Leasú 6

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 7

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (7) Chun gealltanais i leith aeráidneodrachta a chur chun feidhme, rinneadh athbhreithniú ar reachtaíocht aeráide agus fuinnimh an Aontais agus leasaíodh í d’fhonn dlús a chur faoi laghduithe in astaíochtaí gás ceaptha teasa. ( 7 ) Chun gealltanais i leith aeráidneodrachta a chur chun feidhme, rinneadh athbhreithniú ar reachtaíocht aeráide agus fuinnimh an Aontais agus leasaíodh í d’fhonn dlús a chur faoi laghduithe in astaíochtaí gás ceaptha teasa. Ciallaíonn aistriú cothrom, ar prionsabal é a leagtar amach i gClár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe agus Colún Eorpach na gCeart Sóisialta, deireadh a chur leis an mbochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta ar fud an Aontais. Chun é sin a chur chun cinn , ba cheart go rannchuideodh Ciste nua Aeráide Sóisialta le cosaint agus cumhachtú na dteaghlach is leochailí. Ní mór aird ar leith a thabhairt chun a áirithiú go mbainfidh na teaghlaigh sin tairbhe iarbhír as cur chun feidhme ionstraimí cistiúcháin éagsúla, eadhon na hionstraimí sin atá ar fáil do na Ballstáit agus lena n-áirítear na Cistí Comhtháthaithe, an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta, agus ioncaim arna nginiúint ag CTA AE faoi láthair. Ba cheart na cistí atá ar fáil do na Ballstáit a úsáid chun infheistíocht a dhéanamh in athchóiriú foirgneamh, poist ghlasa ardcháilíochta agus shábháilte a chruthú, chomh maith leis na scileanna is gá a fhorbairt a bheadh oiriúnach don aistriú glas agus digiteach, dícharbónú na hearnála iompair, agus rochtain níos fearr ar shoghluaisteacht bhog chomhroinnte phoiblí.

Leasú 7

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 8

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (8) Beidh tionchair eacnamaíocha agus shóisialta éagsúla ag na leasuithe sin ar earnálacha éagsúla an gheilleagair, ar na saoránaigh agus ar na Ballstáit. Go háirithe, agus astaíochtaí gás ceaptha teasa ó fhoirgnimh agus iompar de bhóthar á gcur san áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (31), ba cheart spreagadh eacnamaíoch breise a sholáthar chun infheistiú in ídiú breoslaí iontaise a laghdú agus dlús a chur leis an laghdú ar astaíochtaí gas ceaptha teasa dá réir sin. Agus é sin á chur chun feidhme in éineacht le bearta eile, ba cheart costais le haghaidh foirgneamh agus iompar de bhóthar a laghdú agus deiseanna nua a chur ar fáil chun poist a chruthú agus le haghaidh infheistíochta sa mheántéarma agus san fhadtéarma . (8) Beidh tionchair eacnamaíocha agus shóisialta éagsúla ag na leasuithe sin ar earnálacha éagsúla an gheilleagair, ar na saoránaigh agus ar na Ballstáit. Go háirithe, le haon leathnú ar raon feidhme Threoir 2003/87/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (31), ba cheart spreagadh eacnamaíoch breise a sholáthar chun infheistiú in ídiú breoslaí iontaise a laghdú agus dlús a chur leis an laghdú ar astaíochtaí gas ceaptha teasa dá réir sin. Agus é sin á chur chun feidhme in éineacht le bearta eile, ba cheart go rannchuideodh sé leis an mbochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta a dhíothú, agus deiseanna nua a chur ar fáil chun poist ardcháilíochta a chruthú agus le haghaidh infheistíochta inbhuanaithe, go hiomlán i gcomhréir le spriocanna an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip. Ba cheart don Choimisiún sonraí a bhailiú maidir le tionchar sóisialta na mbeart tionlacain agus maidir leis an gcaoi a ndéanann na bearta sin difear do na Ballstáit, do na réigiúin agus do na grúpaí leochaileacha éagsúla chun cur chuige coisctheach a áirithiú chun éagothromaíochtaí sa rochtain ar fhuinneamh agus ar shoghluaisteacht inbhuanaithe agus inacmhainne a laghdú . Ba cheart aird ar leith a thabhairt ar na grúpaí is mó atá faoi mhíbhuntáiste agus ar theaghlaigh atá thíos le soghluaisteacht nó bochtaineacht fuinnimh, ionas go mbainfidh siad tairbhe as cur chun feidhme na n-ionstraimí cistiúcháin sin agus nach bhfágfar aon duine ar lár.

Leasú 8

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 9

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (9) Mar sin féin, teastaíonn acmhainní chun na hinfheistíochtaí sin a mhaoiniú. Thairis sin, sula ndéanfar na hinfheistíochtaí sin, is dócha go n-ardófar na costais a íocann teaghlaigh agus úsáideoirí iompair le haghaidh téimh, fuaraithe agus cócaireachta, chomh maith le costais le haghaidh iompar de bhóthar, de réir mar a chuireann na soláthróirí breosla atá faoi réir na n-oibleagáidí faoin trádáil astaíochtaí le haghaidh foirgneamh agus iompar de bhóthar na costais ar charbón ar aghaidh chuig na tomhaltóirí . (9) Mar sin féin, teastaíonn acmhainní chun infheistíochtaí leordhóthanacha, cobhsaí agus cothromasacha a mhaoiniú. Thairis sin, sula ndéanfar na hinfheistíochtaí sin, is dócha go n-ardófar na costais a íocann teaghlaigh agus úsáideoirí iompair le haghaidh téimh, fuaraithe agus cócaireachta, chomh maith le costais le haghaidh iompar de bhóthar, agus ina theannta sin, i bhfianaise chogadh ionsaitheach na Rúise, á thabhairt san áireamh spleáchas na mBallstát ar bhreoslaí iontaise allmhairithe .

Leasú 9

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 9 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (9a) Nochtadh arís eile spleáchas AE ar ghás iontaise arna iompórtáil dá thionscail agus dá theaghlaigh, go háirithe i measc na dteaghlach is boichte, mar thoradh ar phraghasanna an gháis iontaise i mBallstáit áirithe i rith shéasúr téimh 2021/2022, ar phraghasanna iad ar chuir spleáchas an Aontais ar allmhairí agus teannas geopholaitiúil leo. Dá bhrí sin, is iad an modh is éifeachtachaí ó thaobh costais infheistíochtaí i mbearta éifeachtúlachta fuinnimh, chomh maith le córais téimh atá bunaithe ar fhuinneamh inathnuaite, lena n-áirítear teaschaidéil leictreacha, téamh agus fuarú ar leibhéal ceantair agus rannpháirtíocht i bpobail fuinnimh inathnuaite, chun spleáchas ar allmhairí agus astaíochtaí a laghdú agus athléimneacht an Aontais a mhéadú ag an am céanna. Tá gá le scéimeanna maoinithe tríú páirtí, go háirithe i gcás na dteaghlach is boichte, chun comhlíonadh na bprionsabal sin a áirithiú.

Leasú 10

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 9 b (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (9b) Ós rud é go mbeidh tionchar eacnamaíoch agus sóisialta ag an aistriú chuig an Eoraip níos glaine a bhfuil sé deacair measúnú ex-ante a dhéanamh air, d’fhéadfadh sé go mbeadh gá le hinfheistíocht bhreise agus, dá réir sin, acmhainní airgeadais chun an tiomantas i leith neodracht aeráide a bhaint amach, agus an comhtháthú eacnamaíoch, sóisialta agus críochach á chaomhnú ag an am céanna.

Leasú 11

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 9 c (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (9c) Is féidir na costais arna gcur ar aghaidh ag sholáthróirí breosla chuig na tomhaltóirí deiridh a bheith éagsúil i gcás gach cuideachta, i gcás gach réigiúin nó i gcás gach Ballstáit. Ba cheart go mbaileodh an Coimisiún, dá bhrí sin, sonraí faoi sciar na gcostas arna seasamh ag soláthróirí breosla agus faoi sciar na gcostas arna chur ar aghaidh chuig na tomhaltóirí deiridh agus ba cheart dó a thorthaí a thuairisciú do Pharlaimint na hEorpa go bliantúil.

Leasú 12

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 9 d (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (9d) San earnáil tógála, dá ndéanfaí athchóiriú iomlánaíoch ar struchtúr na bhfoirgneamh, bheadh níos lú éilimh ar fhuinneamh, agus mar gheall air sin bheifí in ann daoine atá i mbaol eisiaimh a chur san áireamh ar bhealach níos éifeachtúla, eadhon na daoine is mó a bhíonn ag fulaingt de dheasca bochtaineacht fuinnimh san Aontas. Chuirfeadh sé i gcoinne threocht na dteaghlach a bhíonn ag bogadh idir ceantair thuaithe, pheirea-uirbeacha, uirbeacha agus ceantair inar tearc an daonra, rud a chuirfeadh cosc orthu praghsanna tithíochta níos airde a thabhú agus a chuirfeadh cosc ar astú leanúnach gás ceaptha teasa mar thoradh ar úsáid mhéadaithe an iompair phríobháidigh.

Leasú 13

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 10

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (10) D’fhéadfadh sé go mbeadh tionchar díréireach ag an méadú ar phraghas breoslaí iontaise ar theaghlaigh leochaileacha, ar mhicrifhiontair leochaileacha agus ar úsáideoirí leochaileacha iompair a chaitheann cuid níos mó dá gcuid ioncaim ar fhuinneamh agus iompar agus, i gcás réigiún áirithe, nach mbíonn rochtain acu ar réitigh mhalartacha, inacmhainne um shoghluaisteacht agus iompar agus d’fhéadfadh sé nach mbeadh an cumas maoinithe acu le hinfheistiú chun a n-ídiú breosla iontaise a laghdú . (10) Táthar ag súil leis go mbeidh tionchar díréireach ag an aistriú chuig an aeráidneodracht, lena n-áirítear trí phraghsáil carbóin, ar theaghlaigh leochaileacha, ar mhicrifhiontair leochaileacha agus ar úsáideoirí leochaileacha iompair a chaitheann cuid mhór dá gcuid ioncaim ar fhuinneamh agus ar iompar agus, i réigiúin áirithe, lena n-áirítear i limistéir thuaithe, i limistéir oileánacha, i limistéir shléibhtiúla, i limistéir iargúlta nó i limistéir nach bhfuil rochtain mhaith orthu nó i réigiúin nó críocha lagfhorbartha, lena n-áirítear limistéir pheirea-uirbeacha lagfhorbartha, nach mbíonn rochtain acu ar réitigh mhalartacha, inacmhainne i gcomhair soghluaisteachta agus iompair agus a bhféadfadh sé nach mbeadh an cumas maoinithe acu infheistíocht a dhéanamh sa laghdú ar an ídiú breosla iontaise.

Leasú 14

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 11

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (11) Dá bhrí sin, ba cheart cuid den ioncam a ghintear trí fhoirgnimh agus iompar de bhóthar a chur san áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE a úsáid chun aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a eascraíonn as iad a chur san áireamh, ionas go mbeidh an t-aistriú cóir agus cuimsitheach, gan duine ar bith a fhágáil ar lár. (11) Dá bhrí sin, ba cheart cuid den ioncam a ghintear trí fhoirgnimh agus iompar de bhóthar a chur san áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE a úsáid mar acmhainn dhílis chun buiséad an Aontais a mhaoiniú mar ioncam ginearálta, i gcomhréir leis an gComhaontú Idirinstitiúideach an 16 Nollaig 2020 atá ceangailteach ó thaobh dlí (1a) , (an “Comhaontú Idirinstitiúideach”) ina leagtar amach treochlár i dtreo acmhainní dílse nua a thabhairt isteach, lena gcuirfear ar fáil do bhuiséad an Aontais na modhanna chun rannchuidiú le haghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a eascraíonn as iad a chur san áireamh, ionas go mbeidh an t-aistriú cóir agus cuimsitheach, gan duine ar bith a fhágáil ar lár. Faoin gComhaontú Idirinstitiúideach, tá sé beartaithe ciseán d’acmhainní dílse nua a thabhairt isteach faoin 1 Eanáir 2023. Is modhanna iad hacmhainní dílse glasa chun buiséad an Aontais a ailíniú le tosaíochtaí beartais an Aontais agus, dá bhrí sin, soláthrófar breisluach don Aontas, agus ba cheart iad a úsáid chun rannchuidiú le cuspóirí maidir le príomhshruthú aeráide, fiachais Next Generation EU a aisíoc agus athléimneacht bhuiséad an Aontais maidir lena fheidhmiú mar uirlis infheistíochta agus ráthaíochtaí.

Leasú 15

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 11 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (11a) D’fhéadfadh sé go mbeadh gá le bearta fioscacha nó spreagtha breise chun tacú le teaghlaigh leochaileacha, micrifhiontair leochaileacha, fiontair bheaga leochaileacha nó úsáideoirí iompair leochaileacha.

Leasú 16

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 12

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (12) Tá sé sin níos ábhartha fiú i bhfianaise na leibhéal bochtaineachta fuinnimh atá ann faoi láthair. Is éard atá i gceist leis an mbochtaineacht fuinnimh cás a fhágann nach féidir le teaghlaigh rochtain a fháil ar sheirbhísí fuinnimh fíor-riachtanacha, amhail fuarú de réir mar a théann teochtaí in airde , agus téamh . Tuairiscítear nach raibh sé de chumas ag thart ar 34 mhilliún Eorpach a dtithe a choinneáil te go leor in 2018, agus dúirt 6,9 % de dhaonra an Aontais nach raibh sé d’acmhainn acu a dteach a théamh go leordhóthanach i suirbhé a rinneadh ar fud an Aontais in 2019 (32). Ar an iomlán, measann an Fhaireachlann um Bochtaineacht Fuinnimh go bhfuil níos mó ná 50 milliún teaghlach san Aontas Eorpach a ndéanann bochtaineacht fuinnimh difear dóibh. Dá bhrí sin, is dúshlán mór í an bhochtaineacht fuinnimh don Aontas. Cé gur féidir le taraifí sóisialta nó tacaíocht dhíreach ioncaim faoiseamh láithreach a sholáthar do theaghlaigh a bhfuil orthu dul i ngleic le bochtaineacht fuinnimh, ní féidir ach bearta struchtúraithe dírithe, go háirithe athchóirithe fuinnimh, réitigh bhuana a sholáthar. (12) Tá sé sin níos ábhartha fiú i bhfianaise na leibhéal bochtaineachta fuinnimh atá ann faoi láthair. Is éard atá i gceist leis an mbochtaineacht fuinnimh cás a fhágann nach bhfuil rochtain ag teaghlaigh ar sheirbhísí fuinnimh bunriachtanacha is bunús le caighdeán cuibhiúil maireachtála agus leis an tsláinte, lena n-áirítear teas leormhaith, fuarú leormhaith agus soilsiú leormhaith , agus fuinneamh leormhaith chun gairis a chumhachtú, agus sa bheartas sóisialta ábhartha atá ann cheana agus i mbeartais ábhartha eile, go minic toisc sciar ard caiteachais fuinnimh le seasamh acu mar chuid dá n-ioncam indiúscartha mar thoradh ar theaglaim tosca, lena n-áirítear ioncam íseal, praghsanna arda ar fhuinneamh agus stoc tithíochta atá ar chaighdeán íseal a bhfuil drochfheidhmíocht ag baint leis . Tuairiscítear nach raibh sé de chumas ag thart ar 34 mhilliún Eorpach a dtithe a choinneáil te go leor in 2018, agus dúirt 6,9 % de dhaonra an Aontais nach raibh sé d’acmhainn acu a dteach a théamh go leordhóthanach i suirbhé a rinneadh ar fud an Aontais in 2019 (32). Ar an iomlán, measann an Fhaireachlann um Bochtaineacht Fuinnimh go bhfuil níos mó ná 50 milliún teaghlach san Aontas Eorpach a ndéanann bochtaineacht fuinnimh difear dóibh. Dá bhrí sin, is dúshlán mór í an bhochtaineacht fuinnimh don Aontas. Ainneoin go bhfuil tábhacht an dúshláin sin á haithint ar leibhéal an Aontais le breis agus deich mbliana trí thionscnaimh, reachtaíocht agus treoirlínte éagsúla, ní ann fós, ar leibhéal an Aontais, d’aon sainmhíniú caighdeánach ar an mbochtaineacht fuinnimh agus ní dhearna ach aon trian de na Ballstáit sainmhíniú náisiúnta ar an mbochtaineacht fuinnimh a leagan síos. Mar thoradh air sin, níl aon sonraí trédhearcacha agus inchomparáide ar bhochtaineacht fuinnimh san Aontas ar fáil, rud a chuireann srian ar an acmhainneacht chun faireachán agus measúnú a dhéanamh ar leibhéal na bochtaineachta fuinnimh. Dá bhrí sin, ba cheart sainmhíniú ar leibhéal an Aontais a bhunú chun aghaidh a thabhairt go héifeachtach ar an mbochtaineacht fuinnimh agus chun an dul chun cinn sna Ballstáit uile a thomhas. Cé gur féidir le taraifí sóisialta nó tacaíocht dhíreach ioncaim faoiseamh láithreach a sholáthar do theaghlaigh a bhfuil orthu dul i ngleic le bochtaineacht fuinnimh, ní féidir ach bearta struchtúraithe dírithe, cur i bhfeidhm bhunphrionsabal na héifeachtúlachta fuinnimh, foinsí fuinnimh inathnuaite breise a shuiteáil, lena n-áirítear trí thionscadail faoi stiúir an phobail, chomh maith le bearta faisnéise agus múscailte feasachta atá dírithe ar theaghlaigh, go háirithe ranníocaíochtaí athchóirithe fuinnimh a rannchuidíonn leis an gceanglas athchóirithe a bunaíodh le Treoir 2010/31/AE maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh (athmhúnlú) , réitigh bhuana a sholáthar agus cabhrú go héifeachtach chun an bhochtaineacht fuinnimh a chomhrac .

Leasú 17

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 12 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (12a) Maidir le hearnáil na bhfoirgneamh, dá ndéanfaí athchóiriú iomlánaíoch ar fhoirgnimh, a bheadh bunaithe ar ghníomhaíochtaí atá dírithe ar éifeachtúlacht fuinnimh a fheabhsú trí dhíriú ar na gnéithe ar fad atá i bhfoirgneamh, laghdófaí tomhaltas fuinnimh do gach teaghlach, agus bheadh sé infheicthe san airgead a shábhálfaí agus, mar thoradh air sin, bheadh sé ina bhealach chun an bhochtaineacht fuinnimh a chomhrac. San athbhreithniú a dhéanfar amach anseo ar Treoir 2010/31/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, leagfaí síos an dúshraith do na cuspóirí sin atá le baint amach agus dá bhrí sin ba cheart iad a chur san áireamh agus an Ciste á chur chun feidhme.

Leasú 18

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 12 b (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (12b) Ní mór aird ar leith a thabhairt ar thionóntaí sa mhargadh cíosa príobháideach. Áirítear ar na tionóntaí sin teaghlaigh leochaileacha faoi bhochtaineacht fuinnimh nó teaghlaigh atá i mbaol na bochtaineachta fuinnimh, lena n-áirítear teaghlaigh íseal-mheánioncaim, dá ndéanann na tionchair a bhíonn ag praghsanna de bharr costais mhéadaithe téimh nó ag praghsanna cíosa arda i ndiaidh athchóirithe difear, ach nach bhfuil in ann an foirgneamh atá á áitiú acu a athchóiriú. Mar chuid dá bPleananna Aeráide Sóisialta, ba cheart do na Ballstáit, dá bhrí sin tithíocht ghlas shóisialta atá tíosach ar fhuinneamh, bearta sonracha agus infheistíochtaí sonracha a fhorbairt, i gcomhairle le tiarnaí talún, leis an earnáil phríobháideach, agus leis na húdaráis áitiúla ábhartha agus le heagraíochtaí na sochaí sibhialta, chun tacú le tionóntaí leochaileacha ar an margadh cíosa príobháideach, mar shampla trí scéimeanna náisiúnta nó scéimeanna dearbhán atá dírithe ar thionóntaí tithíochta sa mhargadh cíosa príobháideach a bhreithniú, trí bhearta athchóirithe a dhéanamh agus trí rannchuidiú le spriocanna aeráide an Aontais. Mar chuid den tuairisciú agus an mheastóireacht dhébhliantúil ar na bearta agus na hinfheistíochtaí arna gcur chun feidhme ag na Ballstáit, ba cheart don Choimisiún measúnú a dhéanamh ar a dtionchar agus ar a n-éifeachtacht maidir le tacú le tionóntaí leochaileacha sa mhargadh cíosa príobháideach. In éagmais torthaí dearfacha, ba cheart tionscnamh ón gCoimisiún a bheith ag gabháil leis an measúnú sin i gcás inarb iomchuí, i gcomhairle leis na Ballstáit, ionadaithe ar an margadh cíosa príobháideach agus údaráis áitiúla ábhartha agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus údaráis áitiú, chun aghaidh a thabhairt ar chás na dtionóntaí leochaileacha sa mhargadh cíosa príobháideach.

Leasú 19

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 12 c (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (12c) Is ró-íseal a nochtadh an bhochtaineacht soghluaisteachta agus níl aon sainmhínithe soiléire ar fáil ar leibhéal an Aontais ná ar an leibhéal náisiúnta. Is fadhb é, áfach, a bhfuil sé ag éirí níos práinní aghaidh a thabhairt uirthi mar thoradh ar na ceanglais céimnithe amach mhéadaitheacha i gcomhair feithiclí innill dócháin, praghsanna arda breosla, agus spleáchas ard ar infhaighteacht iompair, inrochtaineacht agus costais chun dul chun na hoibre nó i gcomhair riachtanais soghluaisteachta laethúla do dhaoine atá ina gcónaí i gceantair thuaithe, oileánacha, forimeallacha, shléibhtiúla, iargúlta agus i réigiúin agus críocha nach bhfuil rochtain mhaith orthu, lena n-áirítear ceantair pheirea-uirbeacha lagfhorbartha agus na réigiúin is forimeallaí.

Leasú 20

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 13

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (13) Ba cheart ciste Aeráide Sóisialta (“an Ciste”) a bhunú dá bhrí sin chun cistí a chur ar fáil do na Ballstáit le tacú lena mbeartais chun aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a bheidh ag an trádáil astaíochtaí le haghaidh foirgneamh agus iompar de bhóthar ar theaghlaigh leochaileacha, micrifhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha. Ba cheart é sin a bhaint amach go háirithe trí thacaíocht ioncaim shealadach a chur ar fáil agus trí bhearta agus infheistíochtaí lena mbeartaítear an spleáchas ar bhreoslaí iontaise a laghdú trí éifeachtúlacht mhéadaithe fuinnimh i bhfoirgnimh, téamh agus fuarú foirgneamh a dhícharbónú, lena n-áirítear fuinneamh ó fhoinsí in-athnuaite a chomhtháthú, agus rochtain níos fearr a thabhairt ar shoghluaisteacht agus iompar astaíochtaí nialasacha agus ísle chun leasa teaghlach leochaileach, micrifhiontar leochaileach agus úsáideoirí iompair leochaileacha. (13) Ba cheart Ciste Aeráide Sóisialta (“an Ciste”) a bhunú dá bhrí sin chun cistí a chur ar fáil do na Ballstáit le tacú lena mbeartais chun aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a bheidh ag an aistriú chuig an aeráidneodracht, lena n-áirítear praghsáil carbóin, ar theaghlaigh leochaileacha, micrifhiontair leochaileacha, agus úsáideoirí iompair leochaileacha. Ba cheart é sin a bhaint amach go háirithe trí thacaíocht ioncaim shealadach a chur ar fáil agus trí bhearta agus infheistíochtaí lena mbeartaítear an spleáchas ar bhreoslaí iontaise a laghdú trí éifeachtúlacht mhéadaithe fuinnimh i bhfoirgnimh, téamh agus fuarú foirgneamh a dhícharbónú, lena n-áirítear fuinneamh ó fhoinsí inathnuaite a chomhtháthú, agus rochtain níos fearr a thabhairt ar shoghluaisteacht agus iompar astaíochtaí nialasacha agus ísle inacmhainne agus éifeachtúil chun leasa teaghlach leochaileach, micrifhiontar leochaileach, agus úsáideoirí iompair leochaileacha.

Leasú 21

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 13 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú ( 13a) Ós rud é go mbeidh tacaíocht bhreise ag teastáil ó theaghlaigh leochaileacha , ó mhicrifhiontair leochaileacha agus ó úsáideoirí leochaileacha iompair leis an aistriú glas, ba cheart cúnamh airgeadais comhréireach, leordhóthanach a leithdháileadh ar gach Ballstát.

Leasú 22

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 14

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (14) Chun na críche sin, ba cheart do gach Ballstát Plean Aeráide Sóisialta (“an Plean”) a chur faoi bhráid an Choimisiúin. Ba cheart do na Pleananna sin dhá chuspóir a shaothrú. I dtosach báire, ba cheart dóibh na hacmhainní is gá a sholáthar do theaghlaigh leochaileacha , micrifhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha chun infheistíochtaí san éifeachtúlacht fuinnimh, dícharbónú téimh agus fuaraithe, i bhfeithiclí agus soghluaiseacht astaíochtaí nialasacha agus ísle a mhaoiniú agus a dhéanamh. Ar an dara dul síos, ba cheart dóibh an tionchar a bheidh ag an méadú i gcostas breoslaí iontaise ar na daoine is leochailí a mhaolú agus dá bhrí sin an bhochtaineacht fuinnimh agus iompair le linn na tréimhse aistrithe a chosc go dtí go gcuirfear infheistíochtaí den sórt sin chun feidhme. Ba cheart do na Pleananna comhpháirt infheistíochta a bheith acu ina gcuirtear réiteach fadtéarmach chun spleáchas ar bhreoslaí iontaise a laghdú chun cinn agus d’fhéadfaidís bearta eile a bheartú, lena n-áirítear tacaíocht dhíreach ioncaim chun éifeachtaí díobhálacha ioncaim a mhaolú sa ghearrthéarma. (14) Chun na críche sin, ba cheart do gach Ballstát Plean Aeráide Sóisialta (“an Plean”) a chur faoi bhráid an Choimisiúin. Ba cheart do na Pleananna rannchuidiú le cur chun feidhme phrionsabail Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta agus le Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach agus a áirithiú ag an am céanna nach bhfágfar aon duine ar lár agus dhá chuspóir a shaothrú. I dtosach báire, ba cheart dóibh in éineacht leis na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha , comhpháirtithe sóisialta agus an tsochaí shóisialta teaghlaigh leochaileacha a shainaithint agus a mhapáil, micrifhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha a chur san áireamh mar thairbhithe chun na hacmhainní is gá chun infheistíochtaí san éifeachtúlacht fuinnimh, dícharbónú téimh agus fuaraithe, i bhfeithiclí agus soghluaiseacht astaíochtaí nialasacha agus ísle a mhaoiniú agus a dhéanamh. Ba cheart do na Ballstáit anailís mhionsonraithe a sholáthar, ar anailís í a dhéanfar i gcomhar leis na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha, leis na comhpháirtithe sóisialta agus leis an tsochaí shibhialta, ar phríomhchúiseanna na bochtaineachta fuinnimh agus soghluaisteachta ina gcríocha faoi seach. Ba cheart go socrófaí sna Pleananna freisin spriocanna agus cuspóirí chun líon na ndaoine atá faoi bhochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta, na dteaghlagh leochaileach, micrifhiontar leochaileacha, agus úsáideoirí iompair leochaileacha a laghdú. Ar an dara dul síos, ba cheart dóibh an tionchar a bheidh ag an méadú i gcostas breoslaí iontaise ar na daoine is leochailí a mhaolú agus dá bhrí sin an bhochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta le linn na tréimhse aistrithe a chosc go dtí go gcuirfear infheistíochtaí den sórt sin chun feidhme. Ba cheart do na Pleananna comhpháirt infheistíochta a bheith acu ina gcuirtear chun cinn réiteach fadtéarmach chun spleáchas ar bhreoslaí iontaise a chéimniú amach, comhlánaithe le tacaíocht dhíreach ioncaim shealadach chun éifeachtaí díobhálacha ioncaim a mhaolú sa ghearrthéarma. Ba cheart go n-áiritheofaí leis na Pleananna sin freisin go gcuirfear gníomhaíochtaí a cuireadh chun feidhme cheana ar an leibhéal náisiúnta san áireamh.

Leasú 23

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 14 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (14a) Tá oibrithe sna hearnálacha tógála agus athchóirithe go háirithe i mbaol a bheith neamhchosanta ar aispeist. Dá bhrí sin, tá gá le ceanglais maidir scagadh, clárú agus baint aispeiste agus substaintí contúirteacha eile sula gcuirfear tús le haon oibreacha athchóirithe. Ba cheart athchóiriú fuinnimh a bheith ina dheis chun aispeist a bhaint go sábháilte ó fhoirgnimh.

Leasú 24

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 14 b (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (14b) Ba cheart a áireamh sna Pleananna a thíolacfaidh na Ballstáit bearta chun tacaíocht faisnéise, fothú acmhainneachta agus oiliúint is gá a sholáthar ionas go gcuirfí chun feidhme na hinfheistíochtaí agus na bearta a bhfuil sé i gceist leo an spleáchas ar bhreoslaí iontaise a laghdú trí éifeachtúlacht fuinnimh mhéadaithe foirgneamh agus trí rochtain mhéadaithe ar fhuinneamh inathnuaite do théamh agus fuarú foirgneamh, agus rochtain níos fearr ar shoghluaisteacht inbhuanaithe agus ar sheirbhísí iompair a dheonú, lena n-áirítear an bonneagar is gá agus imscaradh stáisiún luchtaithe d’fheithiclí leictreacha. Ba cheart go dtabharfaí aghaidh sna Pleananna freisin ar an easpa lucht saothair a bhfuil gá leis do gach céim den aistriú glas, go háirithe i bpoist a bhaineann le hathchóiriú foirgneamh agus an comhtháthú fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite chomh maith le hobair idir piaraí agus obair don phobal chun dul i ngleic le bochtaineacht fuinnimh agus bochtaineacht soghluaisteachta.

Leasú 25

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 15

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (15) Is iad Ballstáit, agus iad ag dul i gcomhairle le húdaráis ar an leibhéal réigiúnach, is fearr chun Pleananna a dhearadh agus a chur chun feidhme agus na Pleananna sin oiriúnaithe agus dírithe ar a n-imthosca réigiúnacha agus náisiúnta ós rud é go bhfuil beartais acu cheana féin sna réimsí ábhartha agus go gcaithfidh siad úsáid cistí ábhartha eile an Aontais a phleanáil. Ar an dóigh sin, is féidir an urraim is fearr a thabhairt d’éagsúlacht leathan cásanna, saineolas sonrach rialtas áitiúil agus réigiúnach, taighde agus nuálaíocht agus caidreamh tionsclaíoch agus struchtúir idirphlé sóisialta, chomh maith le traidisiúin náisiúnta, agus rannchuidiú le héifeachtúlacht agus éifeachtacht na tacaíochta foriomláine do dhaoine leochaileacha. (15) Tá na Ballstáit, agus iad ag dul i gcomhairle fhiúntach le húdaráis ar an leibhéal áitiúil agus ar an leibhéal réigiúnach, le comhpháirtithe eacnamaíocha agus sóisialta agus eagraíochtaí ábhartha na sochaí sibhialta, san áit is fearr chun Pleananna a dhearadh agus a chur chun feidhme agus na Pleananna sin oiriúnaithe agus dírithe ar a n-imthosca áitiúla, réigiúnacha agus náisiúnta ós rud é go bhfuil beartais acu cheana féin sna réimsí ábhartha agus go gcaithfidh siad úsáid cistí ábhartha eile an Aontais a phleanáil. Ar an dóigh sin, is féidir an urraim is fearr a thabhairt d’éagsúlacht leathan cásanna, saineolas sonrach rialtas áitiúil agus réigiúnach, comhpháirtithe eacnamaíocha agus sóisialta, eagraíochtaí ábhartha na sochaí sibhialta agus taighde agus nuálaíocht agus caidreamh tionsclaíoch agus struchtúir idirphlé sóisialta, chomh maith le traidisiúin náisiúnta, agus rannchuidiú le héifeachtúlacht agus éifeachtacht na tacaíochta foriomláine do dhaoine leochaileacha agus le tionscadail arna bhforbairt ag údaráis áitiúla agus réigiúnacha, ag comhpháirtithe sóisialta agus ag gníomhaithe socheacnamaíocha a mhéadú .

Leasú 26

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 15 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (15a) Ba cheart na Pleananna a cheapadh ar bhealach cuimsitheach agus, san am céanna, cosc a chur ar ualaí riaracháin iomarcacha. Dá bhrí sin, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit a bheith cuimsitheach agus na Pleananna á gceapadh agus á gcur chun feidhme acu mar a thuairiscítear agus, san am céanna, aon chastacht nach bhfuil gá léi a sheachaint.

Leasú 27

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 16

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (16) Tá sé ríthábhachtach a áirithiú go ndírítear na bearta agus na hinfheistíochtaí go háirithe ar theaghlaigh atá buailte ag bochtaineacht fuinnimh nó ar theaghlaigh leochaileacha, ar mhicrifhiontair leochaileacha agus ar úsáideoirí iompair leochaileacha chun aistriú cóir i dtreo na haeráidneodrachta a bhaint amach. Ba cheart do bhearta tacaíochta chun laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa cuidiú le Ballstáit aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a eascraíonn as trádáil astaíochtaí le haghaidh earnáil na bhfoirgneamh agus earnáil an iompair de bhóthar . (16) Tá sé ríthábhachtach a áirithiú go ndírítear na bearta agus na hinfheistíochtaí go háirithe ar theaghlaigh atá buailte ag bochtaineacht fuinnimh nó ar theaghlaigh leochaileacha, ar mhicrifhiontair leochaileacha agus ar úsáideoirí iompair leochaileacha chun aistriú cóir i dtreo na haeráidneodrachta a bhaint amach. Ba cheart do bhearta tacaíochta chun laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa cuidiú le Ballstáit aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a bhaineann leis an aistriú chuig an aeráidneodracht, lena n-áirítear na tionchair shóisialta ó phraghsáil carbóin .

Leasú 28

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 17

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (17) Ar feitheamh thionchar na n-infheistíochtaí sin ar chostais agus astaíochtaí a laghdú, chuideodh tacaíocht dea-dhírithe d’ioncam díreach le haghaidh na ndaoine is leochailí leis an aistriú cóir. Ba cheart tacaíocht den sórt sin a thuiscint mar bheart sealadach a ghabhann le dícharbónú na hearnála tithíochta agus iompair. Ní bheadh an tacaíocht buan toisc nach dtugann sí aghaidh ar na príomhchúiseanna atá le bochtaineacht fuinnimh agus iompair . Níor cheart ach tionchair dhíreacha a bhaineann le foirgnimh agus iompar de bhóthar a chur san áireamh i raon feidhme Theoir 2003/87/CE a chumhdach leis an tacaíocht sin, agus ní costais leictreachais nó teasa a bhaineann le táirgeadh cumhachta agus téimh a chur san áireamh i raon feidhme na Treorach sin. Ba cheart don incháilitheacht le haghaidh tacaíochta ioncaim dhírigh den sórt sin a bheith teoranta ó thaobh ama . (17) Cuideoidh tacaíocht ioncaim dhírigh nuair a dhéanfar bearta fadtéarmacha infheistíochta atá dírithe ar na tairbhithe céanna a chur le chéile le cuspóirí an Chiste a bhaint amach. Ar feitheamh thionchar na n-infheistíochtaí sin ar chostais agus astaíochtaí a laghdú, d’féadfadh tacaíocht dea-dhírithe sealadach do theaghlaigh faoi bhochtaineacht fuinnimh nó soghluaisteachta rannchuidiú le costais fuinnimh agus soghluaisteachta a laghdú agus tacú leis an aistriú cóir , ar feitheamh go ndéanfar níos mó infheistíochtaí struchtúracha . Ba cheart tacaíocht den sórt sin a thuiscint mar bheart sealadach a ghabhann le dícharbónú na hearnála tithíochta agus iompair. Ní bheadh an tacaíocht buan toisc nach dtugann sí aghaidh ar na príomhchúiseanna atá le bochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta . Ba cheart tacaíocht ioncaim dhírigh den sórt sin a bheith teoranta go suas le 40 % de chostas iomlán measta gach Plean don tréimhse 2024-2027 agus ba cheart í a shocrú don tréimhse 2028-2032 i gcomhréir le measúnú de réir tíre arna dhéanamh ag an gCoimisiún ar éifeachtúlacht, breisluach, ábharthacht leanúnach agus leibhéal riachtanach na tacaíochta ioncaim dhírigh i bhfianaise dhul chun cinn agus éifeacht chur chun feidhme na n-infheistíochtaí struchtúracha agus na mbeart, d’fhonn deireadh a chur le tacaíocht den sórt sin faoi dheireadh 2032 .

Leasú 29

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 17 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (17a) Ba cheart teaghlaigh leochaileacha, úsáideoirí leochaileacha iompair agus micrifhiontair leochaileacha a chur ar an eolas faoi thacaíocht faoin gCiste, conas rochtain a fháil ar an tacaíocht sin agus tairbhe a bhaint aisti. Dá bhrí sin, ba cheart faisnéis, oideachas, feasacht agus comhairle a bheidh spriocdhírithe, inrochtana agus inacmhainne a sholáthar maidir le bearta agus infheistíochtaí costéifeachtacha agus maidir le tacaíocht atá ar fáil a chur ar fáil.

Leasú 30

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 17 b (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (17b) Ba cheart don Chiste a bheith comhsheasmhach le hoibleagáid an Aontais faoi Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas agus níor cheart go dtacódh sé le haon bheart nó infheistíocht a rannchuidíonn le leithscaradh nó le heisiamh sóisialta.

Leasú 31

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 18

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (18) Ag cur san áireamh a thábhachtaí atá sé dul i ngleic leis an athrú aeráide i gcomhréir le gealltanais Chomhaontú Pháras, agus an gealltanas do Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe, ba cheart do na gníomhaíochtaí faoin Rialachán seo cur leis an sprioc nach mór 30 % den chaiteachas uile faoin gcreat ilbhliantúil 2021-2027 a chaitheamh ar phríomhshruthú na gcuspóirí aeráide a bhaint amach, agus rannchuidiú leis an uaillmhian de 10 % de chaiteachas bliantúil a chur ar fáil do chuspóirí bithéagsúlachta in 2026 agus 2027, a fhad agus a chuirtear an forluí atá ann idir spriocanna aeráide agus bithéagsúlachta san áireamh freisin. Chun na críche sin, ba cheart an mhodheolaíocht a leagtar amach in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/1060 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (33) a úsáid chun caiteachais an Chiste a chlibeáil. Ba cheart don Chiste tacú le gníomhaíochtaí lena n-urramófar go hiomlán caighdeáin agus tosaíochtaí an Aontais ó thaobh na haeráide agus an chomhshaoil de agus an prionsabal “gan dochar suntasach a dhéanamh” a chomhlíonadh de réir bhrí Airteagal 17 de Rialachán (AE) 2020/852 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (34). Níor cheart ach bearta agus infheistíochtaí den sórt sin a chur san áireamh sna Pleananna. Ba cheart bearta tacaíochta ioncaim dhírigh a mheas, mar riail ghinearálta, mar rudaí ag a bhfuil tionchar intuartha ar chuspóirí comhshaoil, agus dá bhrí sin ba cheart iad a mheas mar a bheith i gcomhréir leis an bprionsabal “gan dochar suntasach a dhéanamh”. Beartaíonn an Coimisiún treoraíocht theicniúil a eisiúint do na Ballstáit i bhfad sula n-ullmhófar na Pleananna. Míneofar sa treoraíocht an bealach nach mór do na bearta agus na hinfheistíochtaí an prionsabal “gan dochar suntasach a dhéanamh” a chomhlíonadh de réir bhrí Airteagal 17 de Rialachán (AE) 2020/852. Tá sé beartaithe ag an gCoimisiún togra a thíolacadh in 2021 le haghaidh Moladh ón gComhairle maidir le conas dul i ngleic leis na gnéithe sóisialta den aistriú glas. (18) Ag cur san áireamh a thábhachtaí atá sé dul i ngleic leis an athrú aeráide i gcomhréir le gealltanais Chomhaontú Pháras, gealltanas Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta agus an gealltanas do Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe, ba cheart do na gníomhaíochtaí faoin Rialachán seo rannchuidiú le baint amach na sprice go gcaithfí 30 % ar a laghad de mhéid iomlán bhuiséad an Aontais faoi Chlár Airgeadais Ilbhliantúil 2021-2027 agus caiteachas Ionstraim Théarnaimh an Aontais Eorpaigh chun cuspóirí aeráide a phríomhshruthú agus ba cheart dóibh rannchuidiú leis an uaillmhian 7,5 % den chaiteachas bliantúil faoin gcreat airgeadais ilbhliantúil a chur ar fáil do chuspóirí bithéagsúlachta in 2024 agus 10 % den chaiteachas bhliantúil a chur ar fáil do chuspóirí bithéagsúlachta in 2026 agus 2027, a fhad agus a chuirtear an forluí atá ann idir spriocanna aeráide agus bithéagsúlachta san áireamh freisin. Chun na críche sin, ba cheart an mhodheolaíocht a leagtar amach in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/1060 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (33) a úsáid chun caiteachais an Chiste a chlibeáil. Ba cheart don Chiste tacú le gníomhaíochtaí lena n-urramófar go hiomlán na critéir scagtha theicniúla arna leagan síos ag an gCoimisiún i gcomhréir le hAirteagal 10(3) de Rialachán (AE) 2020/852 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (34). Níor cheart ach bearta agus infheistíochtaí den sórt sin a chur san áireamh sna Pleananna. Ba cheart bearta tacaíochta ioncaim dhírigh a mheas, mar riail ghinearálta, mar rudaí ag a bhfuil tionchar intuartha ar chuspóirí comhshaoil, agus dá bhrí sin ba cheart iad a mheas mar a bheith i gcomhréir leis an bprionsabal “gan dochar suntasach a dhéanamh”. Thíolaic an Coimisiún togra in 2021 le haghaidh Moladh ón gComhairle maidir le conas dul i ngleic leis na gnéithe sóisialta den aistriú glas.

Leasú 32

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 19

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (19) Tá tionchar ag praghsáil carbóin ar mhná go háirithe mar gheall gur mná iad 85 % de na teaghlaigh aontuismitheora. Baineann riosca ard bochtaineachta leanaí le teaghlaigh aontuismitheora go háirithe . Ba cheart comhionannas inscne agus comhionannas deiseanna do chách, agus príomhshruthú na gcuspóirí sin, chomh maith le saincheisteanna a bhaineann le hinrochtaineacht le haghaidh daoine faoi mhíchumas a chur san áireamh agus a chur chun cinn agus na Pleananna á n-ullmhú agus á gcur chun feidhme chun a áirithiú nach bhfágfar aon duine ar lár. (19) Bíonn tionchar díréireach ag an mbochtaineacht fuinnimh agus ag an mbochtaineacht soghluaisteachta ar mhná, go háirithe máithreacha aonair, arb ionann iad agus 85 % de theaghlaigh aontuismitheora, mar aon le mná aonair, mná faoi mhíchumas, nó mná scothaosta atá ina gcónaí ina n-aonar. Ina theannta sin, bíonn patrúin soghluaisteachta éagsúla agus níos casta ag mná. Bíonn riosca bochtaineachta leanaí thar a bheith ard i gceist le teaghlaigh aontuismitheora a bhfuil leanaí cleithiúnacha acu . Ba cheart comhionannas inscne agus comhionannas deiseanna do chách, agus príomhshruthú na gcuspóirí sin, mar son le cearta inrochtaineachta daoine faoi mhíchumas a urramú agus a chur chun cinn le linn cheapadh, ullmhú agus chur chun feidhme na bPleananna chun a áirithiú nach bhfágfar aon duine ar lár.

Leasú 33

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 19 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (19a) Is féidir le pobail fuinnimh inathnuaite agus le pobail fuinnimh na saoránach cuidiú leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a bhaint amach trí chur chuige ó bhun aníos arna thionscnamh ag na saoránaigh, ós rud é go gcumhachtaíonn na pobail sin tomhaltóirí agus go dtugann siad páirt dóibh, agus go gcuireann siad ar a gcumas do ghrúpaí áirithe custaiméirí teaghlaigh, a bhfuil cónaí orthu i limistéir uirbeacha, i limistéir tuaithe, i limistéir oileánacha, i limistéir shléibhtiúla, i limistéir iargúlta, i limistéir nach bhfuil rochtain mhaith orthu nó i réigiúin nó críocha lagfhorbartha, lena n-áirítear limistéir pheirea-uirbeacha lagfhorbartha, páirt a ghlacadh i dtionscadail agus gníomhaíochtaí éifeachtúlachta fuinnimh, tacú le húsáid fuinnimh inathnuaite ag teaghlaigh agus ag an am céanna, rannchuidiú leis an gcomhrac i gcoinne na bochtaineachta fuinnimh. Ba cheart do na Ballstáit an ról atá ag pobail fuinnimh inathnuaite agus ag pobail fuinnimh na saoránach a chur chun cinn agus ba cheart dóibh iad a mheas mar thairbhithe incháilithe den Chiste.

Leasú 34

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 20

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (20) Ba cheart do Bhallstáit a bPleananna a chur isteach in éineacht leis an nuashonrú ar a bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide i gcomhréir le hAirteagal 14 de Rialachán (AE) 2018/1999 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (35). Ba cheart na bearta atá le maoiniú, an costas measta a bhaineann leo agus an ranníocaíocht náisiúnta a chuimsiú sna Pleananna. Ba cheart príomh-gharspriocanna agus príomhspriocanna a bheith iontu freisin chun measúnú a dhéanamh ar chur chun feidhme éifeachtach na mbeart. (20) Ba cheart do Bhallstáit a bPleananna a chur isteach in éineacht leis an nuashonrú ar a bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide i gcomhréir le hAirteagal 14 de Rialachán (AE) 2018/1999 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (35) agus Cód Iompair Eorpach maidir le Comhpháirtíocht mar a leagtar amach i Rialachán (AE) Uimh . 240/2014 (35a) . Ba cheart na bearta atá le maoiniú, an costas measta a bhaineann leo agus an ranníocaíocht náisiúnta a chuimsiú sna Pleananna. Ba cheart príomh-gharspriocanna agus príomhspriocanna a bheith iontu freisin chun measúnú a dhéanamh ar chur chun feidhme éifeachtach na mbeart.

Leasú 35

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 20 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (20a) Beidh feidhmiú na mbeart atá san áireamh sna Pleananna ag brath ar leibhéal leordhóthanach luchta saothair, lena n-áirítear ceardaithe chomh maith le saineolaithe ardoilte teicneolaíochta glasa, eolaithe feidhmeacha agus nuálaithe. Dá bhrí sin, ba cheart do na Ballstáit na Pleananna a chomhlánú trí úsáid a bhaint as gníomhaíochtaí agus cláir eile ábhartha Aontais chun foráil a dhéanamh d’athsciliú agus uas-sciliú oibrithe chun deiseanna níos fearr a bhunú do cheardaithe speisialaithe agus do shaineolaithe ardoilte, go háirithe i bpoist a bhaineann le hathchóiriú foirgneamh, insliú agus suiteáil teaschaidéal, agus imscaradh bonneagair breoslaí malartacha, amhail stáisiúin luchtaithe d’fheithiclí leictreacha a imscaradh.

Leasú 36

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 21

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (21) Ba cheart don Chiste agus do na Pleananna a bheith comhleanúnach agus leagtha amach leis na hathchóirithe agus na tiomantais a bheartaíonn na Ballstáit faoina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide nuashonraithe i gcomhréir le Rialachán (AE) 2018/1999, faoi Threoir [bbbb/uuu] ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle [Togra le haghaidh athmhúnlú Treoir 2012/27/AE maidir le héifeachtúlacht fuinnimh] (36), Plean Gníomhaíochta Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta (37), Ciste Sóisialta na hEorpa Plus (CSE+) a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/1057 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (38), na Pleananna um Aistriú Cóir de bhun Rialachán (AE) 2021/1056 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (39) agus straitéisí fadtéarmacha athchóirithe foirgneamh de bhun Threoir 2010/31/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (40). D’fhonn éifeachtúlacht riaracháin a áirithiú, i gcás inarb infheidhme, ba cheart don fhaisnéis atá sna Pleananna a bheith comhsheasmhach leis an reachtaíocht agus na pleananna a liostaítear thuas. (21) Ba cheart don Chiste agus do na Pleananna a bheith comhleanúnach agus leagtha amach leis na hathchóirithe agus na tiomantais a bheartaíonn na Ballstáit faoina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide nuashonraithe i gcomhréir le Rialachán (AE) 2018/1999, faoi Threoir [bbbb/uuu] ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle [Togra le haghaidh athmhúnlú Treoir 2012/27/AE maidir le héifeachtúlacht fuinnimh] (36), Plean Gníomhaíochta Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta (37), Ciste Sóisialta na hEorpa Plus (CSE+) (38) , an Ciste don Nuachóiriú, na cláir oibríochtúla um beartas comhtháthaithe faoi Rialachán (AE) 2021/1058, na Pleananna Téarnaimh agus Athléimneachta i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/241 , na Pleananna um Aistriú Cóir (39) agus straitéisí fadtéarmacha athchóirithe foirgneamh de bhun Threoir 2010/31/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (40). D’fhonn éifeachtúlacht riaracháin a áirithiú, i gcás inarb infheidhme, ba cheart don fhaisnéis atá sna Pleananna a bheith comhsheasmhach leis an reachtaíocht agus na pleananna a liostaítear thuas.

Leasú 37

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 21 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (21a) Tá sé ríthábhachtach a áirithiú go mbeidh an Ciste comhsheasmhach le pleananna náisiúnta fuinnimh agus aeráide agus le cláir bheartais chomhtháthaithe a bhfuil tosaíochtaí comhchosúla acu, chun aon fhorluí nó dúbláil iarrachtaí a chosc. Ina theannta sin, tá gá le comhordú éifeachtach agus le clársceidealú straitéiseach sna Ballstáit idir an Ciste, beartas comhtháthaithe 2021-2027 agus cistí eile de chuid an Aontais, go háirithe an Ciste Cóir don Aistriú agus Ciste Sóisialta na hEorpa Plus.

Leasú 38

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 22

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (22) Ba cheart don Aontas tacú le Ballstáit a bPleananna a chur chun feidhme trí bhíthin acmhainní airgeadais ón gCiste Aeráide Sóisialta. Ba cheart íocaíochtaí ón gCiste Aeráide Sóisialta a dhéanamh coinníollach ar na garspriocanna agus na spriocanna atá mar chuid de na Pleananna a bhaint amach. Ceadóidh sé sin coinníollacha agus tosaíochtaí náisiúnta a chur san áireamh a fhad agus a dhéanfar a chomhtháthú le cláir chaiteachais náisiúnta eile a mhaoiniú agus a éascú agus tionchar agus sláine chaiteachas an Aontais á ráthú. ( 22 ) Ba cheart don Aontas tacú le Ballstáit a bPleananna a chur chun feidhme trí bhíthin acmhainní airgeadais leordhóthanacha , i gcomhréir leis na Ballstáit, á dtabhairt san áireamh a ndálaí geografacha agus déimeagrafacha, maille le tacaíocht theicniúil ón gCiste Aeráide Sóisialta. Ba cheart aird ar leith a thabhairt ar dhúshláin uathúla agus shonracha réigiún nó críoch tuaithe, oileánach, imeallach, sléibhtiúil, iargúlta agus nach bhfuil chomh inrochtana, ar réigiúin nó críocha iad a bhfuil orthu déileáil le tionchar socheacnamaíoch méadaithe ag an aistriú aeráide. D’fhonn éifeachtacht beart agus infheistíochtaí a áirithiú do na réigiúin sin, ba cheart íos-leithdháileadh airgeadais sonrach a bhunú do réigiúin is infheidhme . Chun a áirithiú go mbainfear an úsáid is éifeachtúla is féidir as cistí an Aontais , ba cheart íocaíochtaí ón gCiste Aeráide Sóisialta a dhéanamh coinníollach ar na garspriocanna agus na spriocanna atá mar chuid de na Pleananna a bhaint amach agus ba cheart iad a bheith i gcomhréir leis na costais a léirítear chun na garspriocanna agus na spriocanna sin a bhaint amach agus ba cheart a áirithiú leo nach gcuirfidh siad fad le spleáchas ar bhreoslaí iontaise agus go seachnófar gaibhniú carbóin leo. Ceadóidh sé sin coinníollacha agus tosaíochtaí náisiúnta a chur san áireamh a fhad agus a dhéanfar a chomhtháthú le cláir chaiteachais náisiúnta eile a mhaoiniú agus a éascú agus tionchar agus sláine chaiteachas an Aontais á ráthú .

Leasú 39

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 22 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (22a) Ceanglas Conartha faoi Airteagal 310(1) CFAE is ea prionsabal aontachta bhuiséad an Aontais, trína ndéantar gach mír ioncaim agus chaiteachais de chuid an Aontais a thaispeáint sa bhuiséad. Dá bhrí sin, tá an Ciste le comhtháthú go hiomlán i mbuiséad an Aontais chun, inter alia, an modh Comhphobail a urramú, cuntasacht, maoirseacht agus rialú daonlathach parlaiminteach a urramú, intuarthacht an chistithe agus an chlársceidealaithe ilbhliantúil a áirithiú, agus trédhearcacht na gcinntí buiséadacha a dhéantar ar leibhéal an Aontais a choimirciú.

Leasú 40

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 23

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (23) Ba cheart d’ imchlúdach airgeadais an Chiste a bheith ag teacht, i bprionsabal le méideanna atá comhréireach le 25 % d’ioncaim ionchasacha ó chuimsiú foirgneamh agus iompar de bhóthar i raon feidhme Threoir 2003/87/CE le linn na tréimhse 2026-2032 . De bhun Chinneadh (AE, Euratom) 2020/2053 ón gComhairle (41), ba cheart do Bhallstáit na hioncaim sin a chur ar fáil do bhuiséad an Aontais mar acmhainní dílse. Maoineoidh Ballstáit 50 % de chostais fhoriomlána a bPlean iad féin . Chun na críche sin, agus chun críche infheistíochta agus beart chun dlús a chur faoin aistriú is gá do shaoránaigh dá ndéantar difear go diúltach, agus an tionchar diúltach sin a mhaolú, ba cheart do Bhallstáit inter alia a n-ioncaim ionchasacha ó thrádáil astaíochtaí le haghaidh foirgneamh agus iompar de bhóthar faoi Threoir 2003/87/CE a úsáid chun na críche sin. ( 23 ) Tá imchlúdach airgeadais an Chiste socraithe ar bhonn measúnú ar an méid a mheastar a ghinfear trí 25 % d’ioncaim ionchasacha a leithdháileadh ar bhuiséad an Aontais, ar ioncam é a bhaineann le hiompar trachtála de bhóthar , foirgnimh tráchtála agus breoslaí eile a chumhdaítear le Caibidil IVa [Treoir maidir le Trádáil Astaíochtaí] sa chéad tréimhse. Ba cheart an méid sin a chomhlánú leis an ioncam ón 150 milliún lamháltas a chuirtear ar ceant i gcomhréir le hAirteagal 30d(3) de Threoir 2003/87/CE. Ag glacadh leis go mbeadh praghas carbóin EUR 35 in aghaidh an tona ann, bheadh 5,25 billiún euro breise ar fáil le linn na tréimhse trí bliana . In éineacht leis an imchlúdach airgeadais, bheadh EUR 16,39 billiún ann don tréimhse sin. Bheadh gá le togra ón gCoimisiún chun an méid don Chiste Aeráide Sóisialta don dara tréimhse 2028-2032 a bhunú, i bhfianaise na chéad chaibidlíochta eile maidir leis an gCreat Airgeadais Ilbhliantúil (CAI) agus i bhfianaise earnálacha na bhfoirgneamh príobháideach agus an iompair phríobháidigh de bhóthar a chur san áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE faoin 1 Eanáir 2029 i gcomhréir le hAirteagal [XX] de Threoir 2003/87/CE. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh EUR 72 billiún a bheith ag an gCiste thar an tréimhse iomlán [dáta teacht i bhfeidhm]-2032. De bhun Chinneadh (AE, Euratom) 2020/2053 ón gComhairle (41), ba cheart do Bhallstáit na hioncaim sin a chur ar fáil do bhuiséad an Aontais mar acmhainní dílse. Tá na Ballstáit féin le sciar suntasach de chostais iomlána a bPleananna a mhaoiniú , ar comhréir le 60 % ar a laghad i gcás tacaíocht dhíreach shealadach ioncaim agus le 50 % ar a laghad i gcás bearta agus infheistíochtaí struchtúracha spriocdhírithe . De mhaolú air sin, ba cheart go bhféadfaí an sciar cómhaoinithe náisiúnta do bhearta agus infheistíochtaí struchtúracha spriocdhírithe a theorannú do 40 % i gcás na mBallstát atá incháilithe do bhreisiú ón gCiste don Nuachóiriú . Chun na críche sin, agus chun críche infheistíochta agus beart chun dlús a chur faoin aistriú is gá do shaoránaigh dá ndéantar difear go diúltach, agus an tionchar diúltach sin a mhaolú, i dtús báire, ba cheart do Bhallstáit a n-ioncaim ionchasacha ó thrádáil astaíochtaí le haghaidh foirgneamh agus iompar de bhóthar faoi Threoir 2003/87/CE a úsáid chun na críche sin. Níor cheart go mbeadh maoiniú an Chiste ar chostas clár agus beartas eile de chuid an Aontais.

Leasú 41

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 23 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (23a) I gcás praghas carbóin níos airde a bheith ann, ba cheart leithdháiltí breise a chur ar fáil don Chiste chun a áirithiú go dtiocfaidh méadú ar na leithreasuithe atá ar fáil don Chiste Aeráide Sóisialta i mbuiséad an Aontais i gcomhréir leis an bpraghas carbóin, chun tuilleadh tacaíochta a thabhairt do theaghlaigh agus d’úsáideoirí leochaileacha iompair san aistriú i dtreo neodracht aeráide. Ba cheart na hathneartuithe bliantúla sin a chur san áireamh laistigh de CAI trí bhíthin coigeartú uathoibríoch luaineachta i bpraghsanna carbóin ar uasteorainn Cheannteideal 3 agus ar an uasteorainn íocaíochta, dá bhfuil an sásra lena mbaineann le fóráil i Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle de bhun Airteagal 312 CFAE.

Leasú 42

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 24

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (24) Ba cheart don Chiste tacú le bearta a thugann urraim do phrionsabal na breisíochta maidir le cistiú ón Aontas. Níor cheart don Chiste a bheith mar ionadaí ar chaiteachais náisiúnta athfhillteacha, ach amháin i gcásanna a bhfuil údar cuí leo. (24) Ba cheart don Chiste tacú le bearta a thugann urraim do phrionsabal na breisíochta maidir le cistiú ón Aontas. Níor cheart don Chiste a bheith mar ionadaí ar chaiteachais náisiúnta athfhillteacha.

Leasú 43

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 25

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (25) Chun leithdháileadh éifeachtúil agus comhleanúnach cistí a áirithiú agus chun prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais a urramú, ba cheart do na gníomhaíochtaí a dhéanfar faoin Rialachán seo a bheith comhsheasmhach leis na cláir leanúnacha de chuid an Aontais agus go mbeidís mar chomhlánú orthu, agus san am céanna, ba cheart cistiú dúbailte ón gCiste agus ó chláir eile de chuid an Aontais le haghaidh an chaiteachais chéanna a sheachaint . Go háirithe, ba cheart don Choimisiún agus don Bhallstát comhordú éifeachtach a áirithiú, ag gach céim den phróiseas, chun comhsheasmhacht, comhleanúnachas, comhlántacht agus sineirgíocht i measc foinsí cistiúcháin a choimirciú. Chuige sin, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit an fhaisnéis ábhartha maidir le maoiniú reatha nó beartaithe an Aontais a chur ar fáil agus a bpleananna á gcur faoi bhráid an Choimisiúin acu. Ba cheart do thacaíocht airgeadais faoin gCiste a bheith sa bhreis ar thacaíocht arna cur ar fáil faoi chláir agus ionstraimí eile de chuid an Aontais. Ba cheart go mbeadh bearta agus infheistíochta arna maoiniú faoin gCiste in ann maoiniú a fháil ó chláir agus ionstraimí eile de chuid an Aontais ar choinníoll nach gcumhdaíonn an tacaíocht sin na costais chéanna. (25) Chun leithdháileadh éifeachtúil , trédhearcach agus comhleanúnach cistí a áirithiú agus chun prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais a urramú, ba cheart na gníomhaíochtaí a dhéanfar faoin Rialachán seo a bheith comhsheasmhach le cláir leanúnacha de chuid an Aontais , le cláir náisiúnta leanúnacha agus , i gcás inarb iomchuí, le cláir réigiúnacha leanúnacha, agus freisin le hionstraimí agus cistí, agus ina gcomhlánú orthu, agus fós a sheachaint go dtiocfaidh an Ciste in ionad chláir, infheistíochtaí agus cistí eile an Aontais don chaiteachas céanna . Go háirithe, ba cheart don Choimisiún agus don Bhallstát comhordú éifeachtach a áirithiú, ag gach céim den phróiseas, chun comhsheasmhacht, comhleanúnachas, comhlántacht agus sineirgíocht i measc foinsí cistiúcháin a choimirciú agus ceapadh beartas fianaise-bhunaithe agus nuálaíocht shóisialta a chur chun cinn i gcomhpháirtíocht leis na comhpháirtithe sóisialta agus le comhlachtaí poiblí agus príobháideacha . Chuige sin, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit an fhaisnéis ábhartha maidir le maoiniú reatha nó beartaithe an Aontais a thabhairt ar aird agus a bpleananna á gcur faoi bhráid an Choimisiúin acu. Ba cheart tacaíocht airgeadais faoin gCiste a bheith sa bhreis ar thacaíocht arna soláthar faoi chláir agus ionstraimí eile de chuid an Aontais. Ba cheart go mbeadh bearta agus infheistíochta arna maoiniú faoin gCiste in ann maoiniú a fháil ó chláir agus ionstraimí eile de chuid an Aontais ar choinníoll nach gcumhdaíonn an tacaíocht sin na costais chéanna.

Leasú 44

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 25 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (25a) Chun a áirithiú gur féidir tacaíocht faoi na Pleananna a chur chun feidhme go héifeachtach ó bhlianta tosaigh … [dáta theacht i bhfeidhm an Chiste Aeráide Shóisialta], ba cheart go bhféadfaí méid nach mó ná 13 % de ranníocaíocht airgeadais na mBallstát a íoc agus an íocaíocht sin ina híocaíocht réamh-mhaoinithe arna déanamh ag an gCoimisiún, tar éis iarraidh a fháil ón mBallstát curtha isteach in éineacht leis an bPlean Aeráide Sóisialta.

Leasú 45

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 27

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (27) Chun rialacha trédhearcacha maidir le faireachán agus meastóireacht a áirithiú, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a tharmligean chuig an gCoimisiún i dtaca leis na táscairí comhchoiteanna le haghaidh tuairiscithe agus dul chun cinn agus chun faireachán agus meastóireacht a dhéanamh ar chur chun feidhme na bPleananna. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le Reachtóireacht Níos Fearr an 13 Aibreán 2016 . Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe. (27) D’fhonn ullmhúchán na bPleananna Aeráide Sóisialta a éascú agus chun rialacha trédhearcacha maidir le faireachán agus meastóireacht a áirithiú, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a tharmligean chuig an gCoimisiún i dtaca leis an teimpléad a leagan amach, ar a bhonn a ullmhóidh na Ballstáit a bPleananna Aeráide Sóisialta agus na táscairí comhchoiteanna le haghaidh tuairiscithe agus dul chun cinn agus chun faireachán agus meastóireacht a dhéanamh ar chur chun feidhme na bPleananna. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chód Iompair Eorpach maidir le Comhpháirtíochtaí . Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

Leasú 46

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 28

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (28) Ba cheart cur chun feidhme an Chiste a dhéanamh i gcomhréir le prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais, lena n-áirítear calaois a chosc agus a ionchúiseamh go héifeachtach, lena n-áirítear calaois chánach, imghabháil cánach, éilliú agus coinbhleachtaí leasa. (28) Ba cheart cur chun feidhme an Chiste a dhéanamh i gcomhréir le prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais, lena n-áirítear buiséad an Aontais a chosaint i gcás sáruithe ar phrionsabail an smachta reachta, calaois, calaois chánach, imghabháil cánach, éilliú agus coinbhleachtaí leasa a chosc agus a ionchúiseamh go héifeachtach .

Leasú 47

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 28 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (28a) Le comhtháthú an Chiste i mbuiséad an Aontais, cuirtear coimircí láidre ar fáil maidir le cur chun feidhme an Chiste, i bhfianaise na cosanta a thugtar le reachtaíocht airgeadais an Aontais agus leis na rialacha earnáilsonracha agus airgeadais is infheidhme araon i gcás neamhrialtachtaí nó easnaimh thromchúiseacha i gcórais bhainistithe agus rialaithe agus leis na bearta a leagtar amach faoi Rialachán (AE, Euratom) 2020/2092 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1a) maidir le cosaint bhuiséad an Aontais i gcás sáruithe ar phrionsabail an smachta reachta sna Ballstáit. Ba cheart don Choimisiún foráil a dhéanamh, chuige sin, do chóras rialaithe inmheánaigh atá éifeachtach agus éifeachtúil agus do mhéideanna a íocadh go mícheart nó a úsáideadh go mícheart a ghnóthú agus ba cheart dó na bearta riachtanacha a dhéanamh, a bhféadfaí a áireamh orthu, inter alia, íocaíochtaí a chur ar fionraí, an gealltanas dlíthiúil a fhoirceannadh de réir bhrí Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1b) , toirmeasc a chur ar na gealltanais dhlíthiúla sin a thabhairt, nó íocaíocht amach tráthchodanna a chur ar fionraí.

Leasú 48

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 29

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (29) Chun críche na bainistíochta fónta airgeadais, agus cineál feidhmíocht-bhunaithe an Chiste á urramú ag an am céanna, ba cheart rialacha sonracha a leagan síos i dtaca le gealltanais bhuiséadacha, íocaíochtaí, fionraí, agus cistí a ghnóthú mar aon le comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais a fhoirceannadh. Maidir leis an úsáid a bhainfear as cistí i ndáil le bearta a dtacaíonn an Ciste leo, ba cheart do na Ballstáit bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú go gcomhlíonfar dlí an Aontais agus an dlí náisiúnta is infheidhme. Ní mór do Bhallstáit a áirithiú go dtugtar tacaíocht den sórt sin i gcomhréir le rialacha cúnaimh Stát AE, i gcás inarb infheidhme, go háirithe, ba cheart dóibh a áirithiú go ndéanfar calaois, éilliú agus coinbhleachtaí leasa a chosc, a bhrath agus a cheartú, agus go ndéanfar cistiú dúbailte ón gCiste agus ó chláir eile de chuid an Aontais a sheachaint. I gcás nach gcuireann an Ballstát lena mbaineann an Plean chun feidhme ar bhealach sásúil, nó i gcás neamhrialtachtaí tromchúiseacha, a chiallaíonn calaois, éilliú agus coinbhleachtaí leasa maidir leis na bearta a dtacaíonn an Ciste leo, nó i gcás ina ndéantar sárú tromchúiseach ar oibleagáid faoi na comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais, ba cheart go bhféadfaí comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais a chur ar fionraí agus a fhoirceannadh chomh maith leis an leithdháileadh airgeadais a laghdú agus a aisghabháil. Ba cheart nósanna imeachta bréagnaitheacha iomchuí a bhunú lena áirithiú go n-urramófar, leis an gcinneadh ón gCoimisiún i ndáil leis na méideanna a íocadh a chur ar fionraí agus a aisghabháil chomh maith leis na comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais a fhoirceannadh, an ceart atá ag na Ballstáit barúlacha a thíolacadh. (29) Chun críche na bainistíochta fónta airgeadais, agus cineál feidhmíocht-bhunaithe an Chiste á urramú ag an am céanna, ba cheart rialacha sonracha a leagan síos i dtaca le gealltanais bhuiséadacha, íocaíochtaí, fionraí, agus cistí a ghnóthú mar aon le comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais a fhoirceannadh. Ba cheart do na Ballstáit bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú go ndéanfar, leis an úsáid a bhainfear as cistí i ndáil le bearta a dtacaíonn an Ciste leo, dlí an Aontais is infheidhme agus an dlí náisiúnta is infheidhme a chomhlíonadh . Ní mór do na Ballstáit a áirithiú go ndeonófar an tacaíocht sin i gcomhréir le rialacha AE maidir le Státchabhair , i gcás inarb infheidhme. Go háirithe, ba cheart dóibh a áirithiú go ndéanfar calaois, éilliú agus coinbhleachtaí leasa a chosc, a bhrath agus a cheartú, agus go ndéanfar cistiú dúbailte ón gCiste agus ó chláir eile de chuid an Aontais a sheachaint. I gcás nach gcuireann an Ballstát lena mbaineann an Plean chun feidhme ar bhealach sásúil, nó i gcás neamhrialtachtaí tromchúiseacha, a chiallaíonn calaois, éilliú agus coinbhleachtaí leasa maidir leis na bearta a dtacaíonn an Ciste leo, nó i gcás ina ndéantar sárú tromchúiseach ar oibleagáid faoi na comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais, ba cheart go bhféadfaí comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais a chur ar fionraí agus a fhoirceannadh chomh maith leis an leithdháileadh airgeadais a laghdú agus a aisghabháil. I gcás ina bhfoirceanntar comhaontú a bhaineann le tacaíocht airgeadais nó leis an laghdú ar leithdháileadh airgeadais nó aisghabháil leithdháilte airgeadais, ba cheart na méideanna sin a leithdháileadh go comhréireach ar na Ballstáit eile. Ba cheart nósanna imeachta bréagnaitheacha iomchuí a bhunú lena áirithiú go n-urramófar, leis an gcinneadh ón gCoimisiún i ndáil leis na méideanna arna n-íoc a chur ar fionraí agus a aisghabháil chomh maith leis na comhaontuithe a bhaineann le tacaíocht airgeadais a fhoirceannadh, an ceart atá ag na Ballstáit barúlacha a thíolacadh.

Leasú 49

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 29 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (29a) Tá oibleagáid ar na Ballstáit uile a thairbhíonn den Chiste Aeráide Sóisialta na luachanna a chumhdaítear in Airteagal 2 CAE a urramú. Tá urraim don smacht reachta ina réamhchoinníoll bunriachtanach chun prionsabail na bainistíochta fónta airgeadais a chumhdaítear in Airteagal 317 CFAE a chomhlíonadh. Ba cheart don Choimisiún cur chun feidhme éifeachtach na rialacha cothrománacha maidir le cosaint bhuiséad an Aontais a áirithiú i gcás sáruithe ar phrionsabail an smachta reachta sna Ballstáit i gcomhréir le Rialachán (AE, Euratom) 2020/2092 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1a) . I gcás ina suífear go ndéanann sáruithe ar phrionsabail an smachta reachta i mBallstát difear do bhainistiú fónta airgeadais an Chiste Aeráide Sóisialta nó do chosaint leasanna airgeadais an Aontais ar bhealach sách díreach nó i gcás ina bhfuil riosca tromchúiseach ann go ndéanfaidh na sáruithe sin difear do bhainistiú fónta airgeadais an Chiste Aeráide Sóisialta nó do chosaint leasanna airgeadais an Aontais ar bhealach sách díreach, ba cheart don Choimisiún na bearta is gá a dhéanamh, a bhféadfaí a áireamh orthu, inter alia, íocaíochtaí a chur ar fionraí, an gealltanas dlíthiúil a fhoirceannadh de réir bhrí Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1b) , toirmeasc a chur ar na gealltanais dhlíthiúla sin a thabhairt, nó íocaíocht amach tráthchodanna a chur ar fionraí. I gcásanna den sórt sin, ba cheart don Choimisiún gach beart is gá a dhéanamh chun a áirithiú nach bhfulaingeoidh tairbhithe beartaithe an Chiste, agus go leanfaidh sé de rochtain a bheith acu ar chúnamh ón Aontas, más gá, lena n-áiritheofar eisíocaíocht trí údaráis áitiúla agus réigiúnacha, trí eagraíochtaí neamhrialtasacha nó trí eintitis eile a bhfuil cumas cruthaithe acu bainistiú fónta airgeadais an Chiste a áirithiú.

Leasú 50

Togra le haghaidh rialacháin

Aithris 30 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (30a) Ba cheart urraim do chearta bunúsacha agus comhlíonadh Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh a áirithiú i rith ullmhú, mheastóireacht, chur chun feidhme agus fhaireachán na dtionscadal incháilithe faoin gCiste. Ba cheart don Chiste rannchuidiú le neamhionannais a dhíothú, comhionannas inscne a chur chun cinn agus gné na hinscne a chomhtháthú, chomh maith le hidirdhealú bunaithe ar inscne, ar bhunús ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar chlaonadh gnéasach a chomhrac mar a leagtar amach in Airteagal 2 CAE, Airteagal 10 CFAE agus Airteagal 21 de Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh.

Leasú 51

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 1 – mír 3

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú Maidir leis na bearta agus na hinfheistíochtaí a dtacaíonn an Ciste leo, bainfidh teaghlaigh, micrifhiontair agus úsáideoirí iompair, atá leochaileach agus a ndéanann cuimsiú astaíochtaí gás ceaptha teasa ó fhoirgnimh agus iompar de bhóthar i raon feidhme Threoir 2003/87/CE difear dóibh go háirithe leas astu , go háirithe teaghlaigh atá ag fulaingt ó bhochtaineacht fuinnimh agus saoránaigh nach bhfuil aon rogha mhalartach iompair phoiblí acu taobh amuigh de charranna aonair ( i limistéir iargúlta agus tuaithe) . Maidir leis na bearta agus na hinfheistíochtaí a dtacaíonn an Ciste leo, bainfidh teaghlaigh, micrifhiontair agus úsáideoirí iompair, atá leochaileach agus a ndéanann agus a bhfuil tionchar ar leith orthu ar thionchar an aistrithe i dtreo neodracht aeráide , lena n-áirítear trí phraghsáil carbóin, go háirithe teaghlaigh atá ag fulaingt ó bhochtaineacht fuinnimh agus saoránaigh atá i mbochtaineacht soghluaisteachta, agus aird ar leith á tabhairt orthu siúd atá ina gcónaí i limistéir thuaithe, oileánacha, imeallacha, sléibhtiúla, iargúlta agus nach bhfuil chomh inrochtana, nó i réigiúin nó i gcríocha atá tearcfhorbartha, lena n-áirítear limistéir pheirea-uirbeacha, bheagfhorbartha, na réigiúin is forimeallaí, agus réigiúin ina bhfuil ráta ard dífhostaíochta .

Leasú 52

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 1 – mír 4

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú Is é cuspóir ginearálta an Chiste rannchuidiú leis an aistriú i dtreo aeráidneodrachta trí aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a bhaineann le hastaíochtaí gás ceaptha teasa ó fhoirgnimh agus ón iompar de bhóthar a áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE. Is é cuspóir shonrach an Chiste tacú le teaghlaigh leochaileacha, mionfhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha trí thacaíocht ioncaim dhíreach shealadach agus trí bhearta agus infheistíochtaí lena mbeartaítear éifeachtúlacht fuinnimh i bhfoirgnimh a mhéadú, téamh agus fuarú foirgneamh a dhícharbónú, lena n-áirítear fuinneamh ó fhoinsí in-athnuaite a chomhtháthú, agus rochtain níos fearr a thabhairt ar shoghluaisteacht agus iompar astaíochtaí nialasacha agus ísle a mhéadú . Is é cuspóir ginearálta an Chiste rannchuidiú le haistriú i dtreo aeráidneodrachta atá cothrom ó thaobh na sochaí de, agus nach bhfágfar aon duine ar lár ann, go háirithe trí aghaidh a thabhairt ar na tionchair shóisialta a bhaineann le hastaíochtaí gás ceaptha teasa ó fhoirgnimh agus ón iompar de bhóthar a áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE. Is é cuspóir sonrach an Chiste tacú le teaghlaigh leochaileacha, micrifhiontair leochaileacha, úsáideoirí iompair leochaileacha , go háirithe daoine atá i mbochtaineacht fuinnimh nó soghluaisteachta trí thacaíocht dhíreach shealadach ioncaim agus trí bhearta agus infheistíochtaí lena mbeartaítear éifeachtúlacht fuinnimh i bhfoirgnimh a mhéadú, téamh agus fuarú foirgneamh a dhícharbónú, lena n-áirítear fuinneamh ó fhoinsí inathnuaite a chomhtháthú agus a stóráil , agus rochtain níos fearr a thabhairt ar shoghluaisteacht agus iompar éifeachtúil inacmhainne i gcomhréir le hAirteagal 6, agus é mar chuspóir spleáchas ar bhreoslaí iontaise a chéimniú amach de réir a chéile agus gan spleáchas ar bhreoslaí iontaise a fhadú agus gaibhniú carbóin a sheachaint .

Leasú 53

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 2 – mír 1 – pointe 1

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (1) ciallaíonn “athchóiriú foirgneamh” gach cineál athchóirithe foirgneamh a bhaineann le fuinneamh , lena n-áirítear imchlúdach an fhoirgnimh a insliú, is é sin, ballaí, díon, urlár, fuinneoga nua a chur isteach, fearais téimh, fuaraithe agus cócaireachta nua a chur isteach, agus táirgeadh fuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite ar an láthair a shuiteáil; (1) ciallaíonn “athchóiriú foirgneamh” aon chineál athchóirithe foirgneamh agus bearta sábháilte a ghabhann leis , lena n-áirítear rannchuidiú leis na ceanglais athchóirithe a bhunaítear sa Treoir …/… [maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh (arna hathmhúnlú)] [2021/0426(COD)], agus é mar aidhm tomhaltas fuinnimh an fhoirgnimh a laghdú, lena n-áirítear: imchlúdach an fhoirgnimh a insliú, is é sin, ballaí, díon, urlár, fuinneoga nua a chur isteach ; aeráil éighníomhach; suiteáil teaschaidéal agus córas fuaraithe; fearais téimh, fuaraithe agus cócaireachta nua a chur isteach ; uasghrádú suiteálacha leictreacha agus táirgeadh fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite ar an láthair , córais athshuite teasa nó an nasc le córais in aice láimhe a úsáideann fuinneamh agus stóráil ó fhoinsí inathnuaite a shuiteáil;

Leasú 54

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 2 – mír 1 – pointe 2

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (2) ciallaíonn “bochtaineacht fuinnimh” an bhochtaineacht fuinnimh mar a shainmhínítear i bpointe [(49) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) [bbbb/uuu] ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 50 ) ; (2) ciallaíonn “bochtaineacht fuinnimh” an bhochtaineacht a dhéanann difear do theaghlaigh sna deicilí ioncaim is ísle, lena n-áirítear daoine íseal-mheánioncaim a bhfuil sciar suntasach den chaiteachas fuinnimh acu ar ioncam indiúscartha, lena n-áirítear mar thoradh ar thithíocht ar cháilíocht íseal, riaráistí ar bhillí fóntais i ngeall ar dheacrachtaí airgeadais, nó rochtain theoranta ar sheirbhísí fuinnimh riachtanacha agus inacmhainne a thacaíonn le caighdeán maith maireachtála agus sláinte, lena n-áirítear teas leordhóthanach, fuarú, soilsiú agus fuinneamh d’fhearais chumhachta;

Leasú 55

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 9 – mír 9 – pointe 2 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (2a) ciallaíonn “bochtaineacht soghluaisteachta” bochtaineacht a dhéanann difear do theaghlaigh an bhochtaineacht a dhéanann difear do theaghlaigh sna deicilí ioncaim is ísle, lena n-áirítear daoine íseal-mheánioncaim, ag a bhfuil sciar ard caiteachais soghluaisteachta i leith an ioncaim indiúscartha nó rochtain theoranta ar mhodhanna iompair poiblí nó malartacha inacmhainne is gá chun freastal ar riachtanais shocheacnamaíocha bhunriachtanacha, agus béim ar leith á leagan ar theaghlaigh i gceantair thuaithe, i gceantair oileánacha, i gceantair fhorimeallacha, i gceantair shléibhtiúla, i gceantair iargúlta agus i gceantair nach bhfuil rochtain mhaith orthu nó i réigiúin nó críocha lagfhorbartha, lena n-áirítear ceantair pheirea-uirbeacha lagfhorbartha agus na réigiúin is forimeallaí, mar gheall ar thoisc amháin de na tosca seo a leanas, nó mar gheall ar mheascán de na tosca seo a leanas a bhraitheann ar sainiúlachtaí náisiúnta nó áitiúla: Ioncam íseal, caiteachas ard ar bhreosla, céimniú amach carranna innill dócháin inmheánaigh, costais arda nó easpa modhanna iompair poiblí nó malartacha inacmhainne nó ar fáil;

Leasú 56

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 2 – mír 1 – pointe 11

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (11) ciallaíonn “teaghlaigh leochaileacha” teaghlaigh faoi bhochtaineacht fuinnimh nó teaghlaigh, lena n-áirítear teaghlaigh ar ioncam íseal agus meánioncaim, dá ndéanann na tionchair a bhíonn ag praghsanna de bharr foirgnimh a áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE difear suntasach agus nach bhfuil sé d’acmhainn acu an foirgneamh atá á áitiú acu a athchóiriú; (11) ciallaíonn “teaghlaigh leochaileacha” teaghlaigh faoi bhochtaineacht fuinnimh nó i mbaol na bochtaineachta fuinnimh nó teaghlaigh, lena n-áirítear teaghlaigh ar ioncam íseal agus meánioncaim, dá ndéantar difear suntasach ag tionchar an aistrithe i dtreo na haeráidneodrachta , lena n-áirítear praghsáil carbóin , agus nach bhfuil sé d’acmhainn acu an foirgneamh atá á áitiú acu a athchóiriú;

Leasú 57

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 2 – mír 1 – pointe 12

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (12) ciallaíonn “micrifhiontair leochaileacha” micrifhiontair dá ndéanann tionchair phraghsanna foirgnimh a chuimsiú i raon feidhme Threoir 2003/87/CE difear suntasach agus nach bhfuil sé d’acmhainn acu an foirgneamh atá á áitiú acu a athchóiriú; (12) ciallaíonn “micrifhiontair leochaileacha” micrifhiontair dá ndéanann na tionchair a bhíonn ag praghsanna de bharr astaíochtaí gáis cheaptha teasa ó fhoirgnimh agus iompar de bhóthar a chuimsiú i raon feidhme Threoir 2003/87/CE , mar chuid den aistriú cóir i dtreo na haeráidneodrachta, nach bhfágfar aon duine ar lár mar chuid de, difear suntasach agus nach bhfuil sé d’acmhainn acu an foirgneamh atá á áitiú acu a athchóiriú nó na feithiclí bóthair ar a mbíonn siad ag brath agus iad i mbun gnó a uasghrádú ;

Leasú 58

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 2 – mír 1 – pointe 13

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (13) ciallaíonn “úsáideoirí iompair leochaileacha” úsáideoirí iompair, lena n-áirítear úsáideoirí ó theaghlaigh ar ioncam íseal agus meánioncaim, dá ndéanann na tionchair a bhíonn ag praghsanna de bharr iompar de bhóthar a áireamh i raon feidhme Threoir 2003/87/CE difear suntasach agus nach bhfuil sé d’acmhainn acu feithiclí astaíochtaí ísle agus astaíochtaí nialasacha a cheannach nó aistriú chuig modhanna iompair mhalartacha inbhuanaithe , lena n-áirítear iompar poiblí, go háirithe i limistéir thuaithe agus iargúlta . (13) ciallaíonn “úsáideoirí iompair leochaileacha” úsáideoirí iompair, lena n-áirítear úsáideoirí ó theaghlaigh íseal-mheánioncaim, sna deicilí ioncaim is ísle, lena n-áirítear daoine íseal-mheánioncaim, atá i mbaol bochtaineachta soghluaisteachta agus a bhfuil tionchar suntasach ag an aistriú i dtreo neodracht aeráide orthu, lena n-áirítear trí phraghsáil carbóin .

Leasú 59

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 3 – mír 1

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú 1. Cuirfidh gach Ballstát Plean Aeráide Sóisialta (“an Plean”) faoi bhráid an Choimisiúin in éineacht leis an nuashonrú ar an bplean comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide dá dtagraítear in Airteagal 14(2) de Rialachán (AE) 2018/1999 i gcomhréir leis an nós imeachta agus an amlíne a leagtar síos san Airteagal sin. Beidh sraith chomhleanúnach beart agus infheistíochtaí sa Phlean chun aghaidh a thabhairt ar thionchar na praghsála carbóin ar theaghlaigh leochaileacha, ar mhicrifhiontair leochaileacha agus ar úsáideoirí iompair leochaileacha chun téamh, fuarú agus soghluaiseacht inacmhainne a áirithiú agus na bearta is gá ag gabháil leo agus dlús á chur leo chun spriocanna aeráide an Aontais a chomhlíonadh. 1. Cuirfidh gach Ballstát Plean Aeráide Sóisialta (“an Plean”) faoi bhráid an Choimisiúin in éineacht leis an nuashonrú ar an bplean comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide dá dtagraítear in Airteagal 14(2) de Rialachán (AE) 2018/1999 i gcomhréir leis an nós imeachta agus an amlíne a leagtar síos san Airteagal sin , agus tar éis dó dul i gcomhairle fhiúntach leis na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha, le comhpháirtithe eacnamaíocha agus sóisialta, agus le heagraíochtaí ábhartha na sochaí sibhialta . Beidh sraith chomhleanúnach beart agus infheistíochtaí sa Phlean chun aghaidh a thabhairt ar an mbochtaineacht fuinnimh agus ar an mbonchtaineacht soghluaisteachta, go háirithe tionchar an aistrithe i dtreo na haeráidneodrachta, lena n-áirítear tionchar na praghsála carbóin ar theaghlaigh leochaileacha, ar mhicrifhiontair leochaileacha , ar FBManna leochaileacha agus ar úsáideoirí iompair leochaileacha chun téamh, fuarú agus soghluaiseacht inacmhainne agus inbhuanaithe a áirithiú agus na bearta is gá ag gabháil leo agus dlús á chur leo chun spriocanna aeráide an Aontais a chomhlíonadh.

Leasú 60

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 3 – mír 2

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú 2. Féadfaidh bearta náisiúnta a sholáthraíonn tacaíocht dhíreach ioncaim shealadach do theaghlaigh leochaileacha agus do theaghlaigh ar úsáideoirí iompair leochaileacha iad a bheith mar chuid den Phlean chun an tionchar a bheidh ag an méadú ar phraghas breoslaí iontaise mar thoradh ar foirgnimh agus iompar de bhóthar a chuimsiú i raon feidhme Threoir 2003/87/CE . 2. Féadfaidh bearta náisiúnta , nó, i gcás inarb infheidhme, réigiúnacha a sholáthraíonn tacaíocht dhíreach ioncaim shealadach do theaghlaigh leochaileacha agus do theaghlaigh ar úsáideoirí iompair leochaileacha iad a bheith mar chuid den Phlean chun an tionchar a bheidh ag an méadú ar phraghas breoslaí iontaise mar thoradh ar an aistriú i dtreo na haeráidneodrachta, lena n-áirítear praghsáil carbóin, a laghdú .

Leasú 61

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 3 – mír 3 – an chuid réamhráiteach

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú 3. Beidh tionscadail náisiúnta mar chuid den Phlean chun: 3. Beidh tionscadail náisiúnta , réigiúnacha nó áitiúla mar chuid den Phlean chun:

Leasú 62

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 3 – mír 3 – pointe a

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (a) bearta agus infheistíochtaí a mhaoiniú chun éifeachtúlacht fuinnimh foirgneamh a mhéadú, chun bearta feabhsúcháin éifeachtúlachta fuinnimh a chur chun feidhme, chun athchóiriú foirgneamh a dhéanamh, agus chun téamh agus fuarú foirgneamh a dhícharbónú, lena n-áirítear táirgeadh fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite fuinnimh a chomhtháthú; (a) bearta agus infheistíochtaí a mhaoiniú chun éifeachtúlacht fuinnimh foirgneamh a mhéadú, chun bearta feabhsúcháin éifeachtúlachta fuinnimh a chur chun feidhme, chun athchóiriú foirgneamh agus bearta sábháilteachta a ghabhann leis a dhéanamh, nuair is iomchuí in éineacht le feabhasuithe i gcomhréir le caighdeáin sábháilteachta dóiteáin agus seismeach, agus chun téamh agus fuarú foirgneamh a dhícharbónú, lena n-áirítear táirgeadh fuinnimh agus stóráil fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite fuinnimh a chomhtháthú i gcomhréir le hAirteagal 6 ;

Leasú 63

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 3 – mír 3 – pointe b

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (b) bearta agus infheistíochtaí a mhaoiniú chun an glacadh atá le soghluaiseacht agus iompar astaíochtaí ísle agus astaíochtaí nialasacha a mhéadú . (b) bearta agus infheistíochtaí a mhaoiniú chun an glacadh atá le soghluaiseacht agus iompar , lena n-áirítear trí bhearta agus infheistíochtaí a dhíriú i dtreo aistriú modha ó phríobháideach go poiblí, chomhroinnte agus ghníomhach, i gcomhréir le hAirteagal 6 .

Leasú 64

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe -a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (-a) faisnéis chainníochtúil mhionsonraithe maidir leis an mbochtaineacht fuinnimh agus maidir leis an mbochtaineacht soghluaisteachta i ndáil leis na nithe seo a leanas: (i) an sainmhíniú, i dtéarmaí beachta, ar an mbochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta a chuirtear i bhfeidhm ar an leibhéal náisiúnta, ar bhonn na sainmhínithe a leagtar amach in Airteagal 2; (ii) mapáil ar líon na dteaghlach leochaileach, na micrifhiontar leochaileach, agus na n-úsáideoirí iompair leochaileacha arna sainaithint ag tús an Phlean, ar bhonn na sainmhínithe a leagtar amach in Airteagal 2, d’fhonn tairbhithe féideartha an phlean a shainaithint; (iii) spriocanna agus cuspóirí náisiúnta chun líon na dteaghlach leochaileach, na micrifhiontar leochaileach, agus na n-úsáideoirí iompair leochaileacha a laghdú i gcaitheamh an Phlean;

Leasú 65

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe a

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (a) bearta agus infheistíochtaí coincréiteacha i gcomhréir le hAirteagal 3 chun na héifeachtaí dá dtagraítear i bpointe (c) den mhír sin mar aon le míniú ar an gcaoi a gcuirfeadh siad go héifeachtúil leis na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal 1 a bhaint amach laistigh de leagan amach foriomlán bheartais ábhartha an Bhallstáit; (a) bearta agus infheistíochtaí coincréiteacha i gcomhréir le hAirteagal 3 agus Airteagal 6 chun aghaidh a thabhairt ar na héifeachtaí dá dtagraítear i bpointe (c) den mhír sin mar aon le míniú ar an gcaoi a gcuirfeadh siad go héifeachtúil leis na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal 1 a bhaint amach laistigh de leagan amach foriomlán bheartais ábhartha an Bhallstáit;

Leasú 66

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 –mír 1 – pointe b a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (ba) comhleanúnachas agus athneartú frithpháirteach na mbeart tionlacain chun na héifeachtaí dá dtagraítear i bpointe (c) a laghdú;

Leasú 67

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe a

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (c) meastachán maidir leis na héifeachtaí is dócha a bheidh ag an méadú sin ar phraghsanna ar theaghlaigh , ar ráta tarlaithe na bochtaineachta fuinnimh, ar mhicrifhiontair agus ar úsáideoirí iompair, agus ina gcuimseofar go háirithe meastachán maidir le teaghlaigh leochaileacha, micrifhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha agus sainaithneofar na teaghlaigh, micrifhiontair agus úsáideoirí sin ; déanfar anailísiú ar na tionchair sin le leibhéal leordhóthanach dí-chomhiomlánaithe, ag cur gnéithe amhail rochtain ar iompar poiblí agus seirbhísí bunúsacha san áireamh agus na limistéir is mó dá ndéantar difear, go háirithe críocha atá iargúlta agus limistéir thuaithe, a shainaithint ; (c) meastachán maidir leis na héifeachtaí is dócha a bheidh ag méadú praghais ar an mbochtaineacht fuinnimh agus ar an mbochtaineacht soghluaisteachta, ar theaghlaigh leochaileacha, micrifhiontair leochaileacha, agus úsáideoirí iompair leochaileacha; déanfar anailísiú ar na tionchair sin le leibhéal leordhóthanach dí-chomhiomlánaithe, ag cur sainiúlachtaí náisiúnta agus gnéithe amhail rochtain ar iompar poiblí agus seirbhísí bunúsacha san áireamh agus na limistéir is mó dá ndéantar difear a shainaithint , go háirithe críocha atá ina limistéir thuaithe, oileánacha, pheirea-uirbeacha, shléibhtiúla, iargúlta agus nach bhfuil chomh inrochtana nó ina réigiúin nó ina gcríocha lagfhorbartha, lena n-áirítear limistéir pheirea-uirbeacha lagfhorbartha agus na réigiúin fhorimeallacha a mbeidh aird agus tacaíocht ar leith ag teastáil uathu don aistriú i dtreo na haeráidneodrachta ;

Leasú 68

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe a

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (d) i gcás ina bhfuil foráil sa Phlean maidir le bearta dá dtagraítear in Airteagal 3(2), na critéir chun faighteoirí deiridh incháilithe a shainaithint, léiriú ar an teorainn ama a shamhlaítear le haghaidh na mbeart i gceist agus an t-údar atá leo ar bhonn meastacháin chainníochtúil agus mínithe cháilíochtúil ar an gcaoi a bhfuiltear ag súil go laghdóidh na bearta sa Phlean bochtaineacht fuinnimh agus iompair agus leochaileacht teaghlach, micrifhiontar agus úsáideoirí iompair do mhéadú ar phraghsanna iompair bóthair agus breoslaí téimh; (d) i gcás ina bhfuil foráil sa Phlean maidir le bearta dá dtagraítear in Airteagal 3(2), na critéir chun faighteoirí deiridh incháilithe a shainaithint, léiriú ar an teorainn ama a shamhlaítear le haghaidh na mbeart i gceist agus an t-údar atá leo ar bhonn meastacháin chainníochtúil agus mínithe cháilíochtúil ar an gcaoi a bhfuiltear ag súil go laghdóidh na bearta sa Phlean bochtaineacht fuinnimh agus soghluaisteachta agus leochaileacht teaghlach, micrifhiontar agus úsáideoirí iompair do mhéadú ar phraghsanna iompair bóthair agus breoslaí téimh; mar aon le bonn cirt leis an gcaoi a gcomhlánaíonn na bearta sin gníomhaíochtaí reatha na mBallstát chuige sin;

Leasú 69

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe a

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (e) na garspriocanna, na spriocanna agus an t-amchlár táscach atá beartaithe chun na bearta a chur chun feidhme, agus infheistíochtaí a bheidh le tabhairt i gcrích faoin 31 Iúil 2032; (e) na garspriocanna, na spriocanna agus amchlár táscach atá beartaithe chun na bearta agus na hinfheistíochtaí a bheidh le tabhairt i gcrích faoi dháta foilsithe gach tuarascála débhliantúla comhtháite náisiúnta ar an dul chun cinn i leith an fhuinnimh agus na haeráide de bhun Airteagal 23 agus faoin 31 Iúil 2032;

Leasú 70

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe e a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (ea) clár ama táscach, i gcás inarb infheidhme, maidir leis an tacaíocht d’fheithiclí i gcomhréir le hAirteagal 6(2), pointe (d);

Leasú 71

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe e b (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (eb) an chaoi a gcuireann na bearta agus na hinfheistíochtaí, i gcás inarb ábhartha, poist inbhuanaithe ar ardchaighdeán chun cinn;

Leasú 72

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe a

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (i) na socruithe don Bhallstáit lena mbaineann chun faireacháin éifeachtach a dhéanamh ar an bPlean agus é a chur chun feidhme go héifeachtach, go háirithe faireachán agus cur chun feidhme na ngarspriocanna agus na spriocanna, lena n-áirítear táscairí chun bearta agus infheistíochtaí a chur chun feidhme, agus is iad na táscairí sin, i gcás inarb ábhartha, iad sin a bheidh ar fáil le hOifig Staidrimh an Aontais Eorpaigh agus an Fhaireachlann um Bochtaineacht Fuinnimh mar a shainaithnítear i Moladh (AE) 2020/1563 (54) ón gCoimisiún maidir le bochtaineacht fuinnimh; (i) na socruithe don Bhallstáit lena mbaineann chun faireachán éifeachtach a dhéanamh ar an bPlean, agus chun é a chur chun feidhme go héifeachtach, a bheidh le déanamh i ndlúthchomhar leis na leis na húdaráis réigiúnacha agus áitiúla, comhpháirtithe eacnamaíocha agus sóisialta agus eagraíochtaí ábhartha na sochaí sibhialta, agus i gcomhréir leis an dlí náisiúnta agus le cleachtais náisiúnta, go háirithe faireachán agus ar na garspriocanna agus na spriocanna agus a gcur chun feidhme , lena n-áirítear táscairí chun bearta agus infheistíochtaí a chur chun feidhme, agus is iad na táscairí sin, i gcás inarb ábhartha, iad sin a bheidh ar fáil ó Oifig Staidrimh an Aontais Eorpaigh agus an Fhaireachlann um Bochtaineacht Fuinnimh mar a shainaithnítear i Moladh (AE) 2020/1563 (54) ón gCoimisiún maidir le bochtaineacht fuinnimh;

Leasú 73

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 1 – mír 1 – pointe j

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (j) chun an Plean a ullmhú agus, i gcás ina mbeidh fáil air, ar mhaithe leis an bPlean a chur chun feidhme, achoimre ar an bpróiseas comhairliúcháin, arna déanamh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) 2018/1999 agus leis an gcreat dlíthiúil náisiúnta d’údaráis áitiúla agus réigiúnacha , comhpháirtithe sóisialta, eagraíochtaí sochaí sibhialta, eagraíochtaí don óige, agus páirtithe leasmhara ábhartha eile, agus an chaoi a léirítear ionchur na bpáirtithe leasmhara sa Phlean; (j) i gcás ullmhú agus, i gcás ina bhfuil sé ar fáil , do chur chun feidhme an Phlean , achoimre ar an bpróiseas comhairliúcháin, arna dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (AE) 2018/1999 agus le hAirteagal 8 de Rialachán (AE) 2021/1060 agus le creat dlíthiúil náisiúnta na n-údarás áitiúil agus réigiúnach , comhpháirtithe sóisialta, eagraíochtaí sochaí sibhialta, eagraíochtaí don óige, agus geallsealbhóirí ábhartha eile, agus an chaoi a léirítear ionchur na ngeallsealbhóirí sa Phlean mar aon lena róil shonracha maidir leis an dearadh, cur chun feidhme agus faireachán ;

Leasú 74

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 1 – pointe k a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (ka) an cion den chiste a chuirtear ar leataobh do thionscadail áitiúla i ndáil leis an aistriú aeráide faoi stiúir an phobail.

Leasú 75

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 4 – mír 2 a (nua)

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú 2a. Cumhachtaítear don Choimisiún, laistigh de …[cuir isteach an dáta trí mhí tar éis theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 25 chun an Rialachán seo a fhorlíonadh trí theimpléad a leagan amach ar a ndéanfaidh na Ballstáit a bPlean a ullmhú.

Leasú 76

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 5 – mír 2 – an chuid réamhráiteach

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú 2. Beidh íocaíocht na tacaíochta coinníollach ar na garspriocanna agus na spriocanna le haghaidh beart agus infheistíochtaí a leagtar amach sna Pleananna a bhaint amach . Beidh na garspriocanna agus na spriocanna sin comhoiriúnach le spriocanna aeráide an Aontais agus cumhdóidh siad cumhdófar leo go háirithe: 2. Déanfar íocaíocht na tacaíochta i gcomhréir leis na costais a léirítear chun na garspriocanna agus na spriocanna a bhaint amach le haghaidh beart agus infheistíochtaí a leagtar amach sna Pleananna i gcomhréir le hAirteagal 6 . Beidh na garspriocanna agus na spriocanna sin comhoiriúnach le spriocanna aeráide an Aontais , i gcomhréir le prionsabail Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta, agus cumhdófar leo go háirithe:

Leasú 77

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 5 – mír 2 – pointe b

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (b) athchóiriú foirgneamh; (b) athchóiriú foirgneamh , lena n-áirítear trí rannchuidiú leis na ceanglais athchóirithe a bhunaítear i dTreoir …/… [maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh (athmhúnlú) [2021/0426(COD)] a bhaint amach ;

Leasú 78

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 5 – mír 2 – pointe c

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (c) soghluaiseacht agus iompar astaíochtaí ísle agus astaíochtaí nialasacha ; (c) soghluaiseacht agus iompar i gcomhréir le hAirteagal 6 ;

Leasú 79

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 5 – mír 2 – pointe d

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (d) laghduithe in astaíochtaí gás ceaptha teasa; (d) laghduithe in astaíochtaí gás ceaptha teasa , leis an gcuspóir deireadh a chur de réir a chéile agus gan síneadh a chur le spleáchas ar bhreoslaí iontaise agus gaibhniú carbóin a sheachaint, i ndáil le bearta agus infheistíochtaí i gcomhréir le hAirteagal 6 ;

Leasú 80

Togra le haghaidh rialacháin

Airteagal 5 – mír 2 – pointe e

Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú (e) laghduithe ar an líon teaghlach leochaileach, go háirithe teaghlaigh atá faoi bhochtaineacht fuinnimh, micrifhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha, lena n-áirítear i limistéir thuaithe agus iargúlta. (e) laghduithe ar an líon teaghlach leochaileach, i.e. teaghlaigh atá faoi bhochtaineacht fuinnimh nó i mbaol na bochtaineachta fuinnimh , micrifhiontair leochaileacha agus úsáideoirí iompair leochaileacha, lena n-áirítear i limistéir thuaithe , oileánacha, peirea-uirbeacha, sléibhtiúla, iargúlta agus nach bhfuil chomh inrochtana, nó i réigiúin nó i gcríocha atá tearcfhorbartha, lena n-áirítear limistéir pheirea-uirbeacha bheagfhorbartha agus na réigiúin is forimeallaí a mbeidh aird ar leith ag teastáil uathu agus tacaíocht don aistriú i dtreo