maidir leis an gcur i bhfeidhm a dhéantar in 2021 ar Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 i ndáil le rochtain phoiblí ar dhoiciméid ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún

6.3.Cásanna cúirte nua a tugadh in aghaidh an Choimisiúin Eorpaigh in 2021

3.2.Cion na n-iarratas in aghaidh Ard-Stiúrthóireacht/Sheirbhís an Choimisiúin Eorpaigh (Iarscríbhinn — Tábla 5)





1.Réamhrá

Leis an tuarascáil bhliantúil seo, a dréachtaíodh i gcomhréir le hAirteagal 17(1) de Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 maidir le rochtain phoiblí ar dhoiciméid de chuid Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin (dá ngairtear ‘Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001’ anseo feasta), cumhdaítear an cur chun feidhme ag an gCoimisiún Eorpach sa bhliain 2021 agus tá sí bunaithe ar shonraí staidrimh, a ndéantar achoimre orthu san Iarscríbhinn . Déantar tagairt ann freisin do thorthaí an Ombudsman Eorpaigh maidir le cur chun feidhme an Rialacháin ag an gCoimisiún Eorpach agus maidir leis na rialuithe a thug Cúirteanna an Aontais Eorpaigh.

Ba bhliain eile í an bhliain 2021 inar lean an Coimisiún Eorpach dá oibleagáidí trédhearcachta a fheidhmiú faoi scáth phaindéim COVID-19, ach freisin i bhfianaise na n-uaillmhianta téarnaimh atá in NextGenerationEU. Bhí tionchar ag an gcomhthéacs sin ar líon agus ar chineál na n-iarrataí sonracha a tíolacadh faoin Rialachán.

Léiríonn na staitisticí líon na n-iarratas a fuarthas agus na freagraí a tugadh in 2021. Ina theannta sin, cuireann siad sonraí níos cruinne ar fáil a mhéid a bhaineann leis na staitisticí a aisghabhadh maidir leis na blianta roimhe sin, tar éis ceartuithe ionchódaithe rialta ina dhiaidh sin.

Léiríonn na staitisticí gur nochtadh na doiciméid a iarradh go hiomlán nó go páirteach i mbeagnach 74 % den 8 280 cás ag an gcéim thosaigh, agus tugadh rochtain níos leithne nó fiú rochtain iomlán in 38 % den 247 gcás a ndearnadh athbhreithniú orthu ag an gcéim dhaingniúcháin. Ní hamháin go ndeimhníonn na sonraí oscailteacht an Choimisiúin Eorpaigh, ach freisin deimhníonn siad tiomantas na hinstitiúide don cheart rochtana ar dhoiciméid mar chuid dá beartas trédhearcachta foriomlán.

Sa Choimisiún Eorpach, is ar bhonn díláraithe a láimhseálann Ard-Stiúrthóireachtaí agus seirbhísí éagsúla an Choimisiúin an chaoi a ndéileáiltear le hiarratais thosaigh ar rochtain ar dhoiciméid. Ceapann gach Ard-Stiúrthóireacht agus gach seirbhís saineolaí dlí amháin ar a laghad don chúram seo, agus iad ag feidhmiú mar ‘chomhordaitheoir um rochtain ar dhoiciméid’. Ag brath ar mhéid na seirbhíse agus ar líon na n-iarrataí a fhaightear, faigheann na comhordaitheoirí sin cúnamh de ghnáth ó fhoireann tacaíochta agus cuirtear de chúram orthu na dréachtfhreagraí a chomhordú leis na haonaid atá i gceannas ar na bunréimsí beartais.

Is foireann shonrach laistigh d’aonad na hArdrúnaíochta um Thrédhearcacht, Bainistiú Doiciméad agus Rochtain ar Dhoiciméid a dhéileálann le hiarrataí daingniúcháin, chun a áirithiú go ndéanfar athbhreithniú riaracháin neamhspleách ar an bhfreagra a tugadh ag an gcéim thosaigh. Ina theannta sin, cuireann an tAonad treoir chothrománach, oiliúint agus comhairle ar fáil d’Ard-Stiúrthóireachtaí agus do sheirbhísí uile an Choimisiúin Eorpaigh maidir le cur chun feidhme an Rialacháin, i ndlúthchomhar leis an tSeirbhís Dlí, lena n-áirithítear comhordú agus cur chun feidhme aonfhoirmeach na rialacha mionsonraithe maidir le cur i bhfeidhm Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001.

Ina theannta sin, bainistíonn an tAonad seo Gestdem — an córas TF ar fud an Choimisiúin Eorpaigh chun iarrataí tosaigh agus daingniúcháin ar rochtain ar dhoiciméid a láimhseáil. Ag an am céanna, le linn 2021, lean an Coimisiún Eorpach dá chóras a bheidh ann amach anseo a fhorbairt chun iarrataí ar rochtain a láimhseáil trí thairseach leictreonach ar líne, is é sin ‘Rochtain Leictreonach ar Dhoiciméid an Choimisiúin Eorpaigh’ (nó ‘EASE’). Beidh an chéad leagan de EASE beo in 2022 agus cuirfear an méid seo a leanas ar fáil leis:

(1).tairseach nua ar líne lenar féidir leis na saoránaigh (i) a n-iarratais ar rochtain ar dhoiciméid de chuid an Choimisiúin a chur isteach agus forléargas a fháil orthu, (ii) cumarsáid a dhéanamh leis an gCoimisiún agus (iii) doiciméid a nochtadh roimhe sin a chuardach; agus

(2).córas nua bainistithe cásanna a ligeann d’fhoireann an Choimisiúin na hiarratais ar rochtain ar dhoiciméid a chlárú, a shannadh agus a láimhseáil. Tiocfaidh sé in ionad Gestdem, an córas TF reatha a úsáidtear chun na críche sin.

Tacaíonn an tSeirbhís um Chartlanna Stairiúla (HAS) le seirbhísí an Choimisiúin maidir le cartlanna na gCoimisinéirí agus na gComhaireachtaí uile a bhí ann roimhe seo. Maidir le rochtain ar iarratais ar dhoiciméid, in 2021, chuir HAS cúnamh ar fáil do sheirbhísí an Choimisiúin i 175 chás, don Ard-Rúnaíocht den chuid is mó (22) agus d’Ard-Stiúrthóireachtaí um Ghníomhú ar son na hAeráide (19), Taighde agus Nuálaíocht (18), Trádáil (14), Fuinneamh (11) agus Sláinte agus Sábháilteacht Bia (8).

2.Faisnéis agus doiciméid a chur ar fáil trí Chláir agus Shuíomhanna Gréasáin

Foilsíonn an Coimisiún réimse leathan doiciméad dlíthiúil, beartas, riaracháin agus eile ar shuíomhanna gréasáin agus cláir éagsúla. Tá go leor acu ar fáil ar Chlár Dhoiciméid an Choimisiúin, ar Chlár na nGníomhartha Tarmligthe agus ar chláir chorparáideacha eile atá á mbainistiú ag an Ard-Rúnaíocht, agus tá cuid eile acu ar fáil ar shuíomhanna gréasáin atá á mbainistiú ag Ard-Stiúrthóireachtaí nó EUR-Lex.

Tháinig an leagan nuashonraithe de Chlár Dhoiciméid an Choimisiúin (dá ngairtear ‘RegDoc’ anseo feasta) i bhfeidhm an 17 Bealtaine 2021. Tá feidhmiúlachtaí cuardaigh nua ann, comhéadan feabhsaithe úsáideora agus cur i láthair feabhsaithe doiciméad. Ó 2022 ar aghaidh, cuirfear tús le cineálacha nua doiciméad a fhoilsiú ar RegDoc. A bhuí lena ailtireacht TF fheabhsaithe, is féidir RegDoc a chomhtháthú le cláir áirithe eile atá á mbainistiú ag Ardrúnaíocht an Choimisiúin Eorpaigh. Is é seo an chéad chéim eile den tionscadal. A bhuí leis an gcomhtháthú sin, beidh doiciméid a fhoilsítear ar chláir eile de chuid na hArdrúnaíochta ar fáil freisin trí RegDoc.

In 2021, cuireadh 15 009 ndoiciméad nua le RegDoc (féach Iarscríbhinn — Tábla 1), a thagann faoi na catagóirí seo a leanas: C, COM, JOIN, OJ, PV, SEC nó SWD .

In 2021, shroich líon na gcuairteoirí ar shuíomh gréasáin ‘Rochtain ar Dhoiciméid’ ar Europa 15 222 i gcomparáid le 14 716 chuairteoir sa bhliain roimhe sin. Ar an gcaoi chéanna, tháinig méadú os cionn 37 % ar líon na leathanach a breathnaíodh, agus breathnaíodh ar 33 508 leathanach (féach Iarscríbhinn — Tábla 2).

3.Anailís ar na hiarratais ar rochtain ar dhoiciméid

3.0.Líon na n-iarratas (Iarscríbhinn — Táblaí 3 agus 4)

Mar a léirítear leis an ngraf thíos, in 2021, bhí 8 420 iarratas tosaigh ann. Léiríonn an figiúr seo méadú 5,2 % i gcomparáid le 2020. Thug an Coimisiún Eorpach 8 280 freagra faoi Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 agus 9 141 fhreagra san iomlán.