Téacs arna mholadh ag an gCoimisiún Leasú

“Airteagal 13b ‘Airteagal 13b

Sásra solúbthachta um úsáid talún do na blianta 2026 go 2030 Sásra um shuaití nádúrtha do na blianta 2026 go 2030

1. Déanfar sásra solúbthachta úsáide talún ina mbeidh cainníocht dar luach suas le 178 milliún tona de choibhéis CO2 a bhunú i gClárlann an Aontais faoi réir chomhlíonadh na sprice sin de chuid an Aontais de bhun Airteagal 40 de Rialachán (AE) 2018/1999, faoi réir chomhlíonadh sprioc an Aontais dá dtagraítear in Airteagal 4(2). Beidh an sásra solúbthachta ar fáil i dteannta na solúbthachtaí dá bhforáiltear in Airteagal 12. 1. Déanfar sásra ina mbeidh cainníocht dar luach suas le 178 milliún tona de choibhéis CO2 a bhunú i gClárlann an Aontais faoi réir chomhlíonadh na sprice sin de chuid an Aontais de bhun Airteagal 40 de Rialachán (AE) 2018/1999 chun tionchar suaití nádúrtha , nó corraíolacha éiceachórais arna spreagadh ag an athrú aeráide a chur san áireamh, ar choinníoll nach bhféadfaí iad sin a thuar ná a chosc, go háirithe trí oiriúnú a chur chun feidhme, faoi réir chomhlíonadh sprioc an Aontais dá dtagraítear in Airteagal 4(2). Beidh an sásra ar fáil i dteannta na solúbthachtaí dá bhforáiltear in Airteagal 12.

2. I gcás inar mó an difríocht idir suim bhliantúil na n-astaíochtaí agus na n-aistrithe gás ceaptha teasa ar chríoch Ballstáit sa tréimhse ó 2026 go dtí 2030, agus sna catagóirí tuairiscithe talún dá dtagraítear in Airteagal 2(2), pointí (a) go (j), agus gur dearfach í an sprioc a dtabharfar cuntas agus tuairisciú ina leith i gcomhréir leis an Rialachán seo, féadfaidh an Ballstát sin leas a bhaint as an tsolúbthacht a leagtar amach san Airteagal seo chun a sprioc a leagtar amach de bhun Airteagal 4(2) a chomhlíonadh. 2. I gcás inar mó an difríocht idir suim bhliantúil na n-astaíochtaí agus na n-aistrithe gás ceaptha teasa ar chríoch Ballstáit sa tréimhse ó 2026 go dtí 2030, agus sna catagóirí tuairiscithe talún dá dtagraítear in Airteagal 2(2), pointí (a) go (j), agus gur dearfach í an sprioc a dtabharfar cuntas agus tuairisciú ina leith i gcomhréir leis an Rialachán seo, féadfaidh an Ballstát sin leas a bhaint as an sásra a leagtar amach san Airteagal seo chun a sprioc a leagtar amach de bhun Airteagal 4(2) a chomhlíonadh.

3. I gcás inar figiúr dearfach a bheidh i dtoradh an ríomha dá dtagraítear i mír 2, sa tréimhse ó 2026 go 2030, beidh an Ballstát lena mbaineann i dteideal na hastaíochtaí iomarcacha a chúiteamh ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha a leanas : 3. I gcás inar figiúr dearfach a bheidh i dtoradh an ríomha dá dtagraítear i mír 2, sa tréimhse ó 2026 go 2030, féadfaidh an Ballstát leas a bhaint as an sásra a leagtar amach san Airteagal seo ar choinníoll go gcomhlíontar an coinníoll i bpointe (-a) nó (-aa), de réir mar is iomchuí, agus na coinníollacha go léir i bpointí (a) go (c) thíos :

(-a) tá fianaise leordhóthanach curtha ar fáil ag an mBallstát don Choimisiún go bhfuil baint dhíreach ag an toradh dearfach le tionchar na suaití nádúrtha a ríomhtar de bhun Iarscríbhinn VI. Déanfaidh an Coimisiún an fhianaise arna cur isteach ag na Ballstáit a chur ar fáil don phobal agus féadfaidh sé diúltú don fhianaise arna cur isteach ag an mBallstát más rud é, i ndiaidh dó seiceáil a dhéanamh ar fhaisnéis a fuarthas ón mBallstát, go measann sé nach bhfuil údar maith léi nó go bhfuil sí díréireach; nó

(a) maidir leis an bplean comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide nuashonraithe arna chur isteach aige de bhun Airteagal 14 de Rialachán (AE) 2018/1999, tá bearta sonracha leanúnacha nó pleanáilte arna gcur san áireamh ag an mBallstát ann chun a áirithiú go gcaomhnófar nó go bhfeabhsófar, de réir mar is iomchuí, na linnte talún agus na taiscumair talún agus go maolófar leochaileacht na talún ar shuaitheadh nádúrtha; (a) tá athbhreithniú éifeachtach déanta ag an mBallstát ar a phlean comhtháite náisiúnta don fhuinneamh agus don aeráid agus ar a straitéis fhadtéarmach de bhun Airteagal 11(-1) agus tá bearta nua glactha aige chun gach linn talún agus gach taiscumar talún a fheabhsú ar bhealach a chuireann le feabhsú na bithéagsúlachta, agus chun leochaileacht na talún i leith suaití nádúrtha agus thionchar an athraithe aeráide a laghdú ;

(b) na solúbthachtaí eile uile atá ar fáil de bhun Airteagal 12 den Rialachán seo nó de bhun Airteagal 7(1) de Rialachán (AE) 2018/842, tá siad arna n-ídiú ag an mBallstát; (b) na solúbthachtaí eile uile atá ar fáil de bhun Airteagal 12 den Rialachán seo nó de bhun Airteagal 7(1) de Rialachán (AE) 2018/842, tá siad arna n-ídiú ag an mBallstát;

(ba) go gcomhlíonann an Ballstát Treoracha 92/43/CEE agus 2009/147/CE;

(c) an difríocht san Aontas idir suim bhliantúil na n-astaíochtaí agus na n-aistrithe gás ceaptha teasa uile ar a chríoch agus sna catagóirí tuairiscithe talún uile dá dtagraítear in Airteagal 2(2), pointí (a) go (j), agus gur diúltach sprioc an Aontais [310 milliún tona de choibhéis CO2 de ghlan-aistrithe] , sa tréimhse 2026 go 2030. (c) an difríocht san Aontas idir suim bhliantúil na n-astaíochtaí agus na n-aistrithe gás ceaptha teasa uile ar a chríoch agus sna catagóirí tuairiscithe talún uile dá dtagraítear in Airteagal 2(2), pointí (a) go (j), agus gur diúltach sprioc an Aontais mar a leagtar amach in Airteagal 4(2) , sa tréimhse 2026 go 2030 , tar éis na solúbthachtaí eile go léir atá ar fáil de bhun Airteagal 12 a ídiú .

Nuair a bheidh measúnú á dhéanamh maidir le cibé acu an mó nó nach mó, taobh istigh den Aontas, astaíochtaí iomlána ná na haistrithe iomlána dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (c), cinnfidh an Coimisiún cibé acu a chuirfear nó nach gcuirfear 20 % de ghlan-aistrithe nach mbeidh curtha i dtaisce ag Ballstáit ón tréimhse 2021 go 2025 san áireamh ar bhonn tionchar suaite nádúrtha agus an fhaisnéis arna tíolacadh ag na Ballstáit á cur i bhfeidhm i gcomhréir le mír 5 den Airteagal seo. Áiritheoidh an Coimisiún sa mheasúnú sin freisin go seachnóidh na Ballstáit an comhaireamh dúbailte, go háirithe agus na solúbthachtaí a leagtar amach in Airteagal 12 den Rialachán seo agus in Airteagal 7(1) de Rialachán (AE) 2018/842 á bhfeidhmiú. Nuair a bheidh measúnú á dhéanamh maidir le cibé acu an mó nó nach mó, taobh istigh den Aontas, astaíochtaí iomlána ná na haistrithe iomlána dá dtagraítear sa chéad fhomhír, pointe (c), cinnfidh an Coimisiún cibé acu a chuirfear nó nach gcuirfear 20 % de ghlan-aistrithe nach mbeidh curtha i dtaisce ag Ballstáit ón tréimhse 2021 go 2025 san áireamh ar bhonn tionchar suaite nádúrtha agus an fhaisnéis arna tíolacadh ag na Ballstáit á cur i bhfeidhm i gcomhréir le mír 5 den Airteagal seo. Áiritheoidh an Coimisiún sa mheasúnú sin freisin go seachnóidh na Ballstáit an comhaireamh dúbailte, go háirithe agus na solúbthachtaí a leagtar amach in Airteagal 12 den Rialachán seo agus in Airteagal 7(1) de Rialachán (AE) 2018/842 á bhfeidhmiú.

4. D’fhéadfaí nach gcumhdófar leis an méid cúitimh dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo ach linnte a dtugtar cuntas orthu mar astaíochtaí i ndáil le sprioc an Bhallstáit in Iarscríbhinn IIa den Rialachán seo agus ní fhéadfaidh an méid cúitimh sin a bheith níos mó ná 50 % den uasmhéid cúitimh don Bhallstát lena mbaineann a leagtar amach in Iarscríbhinn VII don tréimhse 2026 go 2030. 4. D’fhéadfaí nach gcumhdófar leis an méid cúitimh dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo ach linnte a dtugtar cuntas orthu mar astaíochtaí i ndáil le sprioc an Bhallstáit in Iarscríbhinn IIa den Rialachán seo agus ní fhéadfaidh an méid cúitimh sin a bheith níos mó ná 50 % den uasmhéid cúitimh don Bhallstát lena mbaineann a leagtar amach in Iarscríbhinn VII don tréimhse 2026 go 2030.

5. Cuirfidh na Ballstáit faisnéis faoi bhráid an Choimisiúin maidir le tionchar suaite nádúrtha arna ríomh de bhun Iarscríbhinn VI, chun go mbeidh siad incháilithe do chúiteamh ar linnte fágtha a dtugtar cuntas orthu mar astaíochtaí i ndáil le sprioc an Bhallstáit lena mbaineann a leagtar amach in Iarscríbhinn IIa, suas go dtí an méid iomlán cúitimh neamhúsáidte ag Ballstáit eile a leagtar amach in Iarscríbhinn VII don tréimhse 2026 go 2030. I gcás ina sáraíonn an t-éileamh ar chúiteamh an méid cúitimh neamhúsáidte atá ar fáil, déanfar an cúiteamh a dháileadh go comhréireach i measc na mBallstát lena mbaineann.”; 5. I gcás inar mó an t-éileamh ar chúiteamh ná 178 milliún tona de choibhéis CO2 atá ar fáil faoin sásra , dáilfear an cúiteamh go comhréireach i measc na mBallstát lena mbaineann.

5a. Beidh na Ballstáit i dteideal cúiteamh a dhéanamh ar ghlanlinnte nó glanaistrithe arna gcur san áireamh mar astaíochtaí i gcomparáid leis na spriocanna a leagtar amach do na Ballstáit sin in Airteagal 4(2) don tréimhse ó 2026 go 2030, suas le huasmhéid 50 milliún tona de choibhéis CO2 don Aontas ina iomláine de chúiteamh nár úsáid Ballstáit eile, a leagtar amach in Iarscríbhinn VII don tréimhse 2021-2025, tar éis mír 3 den Airteagal seo a chur san áireamh, ar choinníoll, maidir leis na Ballstáit sin:

(a) gur ídigh siad na solúbthachtaí eile uile atá ar fáil de bhun Airteagal 12 den Rialachán seo, de bhun Airteagal 7(1) de Rialachán (AE) 2018/842, chomh maith le mír 3 den Airteagal seo, agus;

(b) go bhfuil fianaise leordhóthanach curtha acu faoi bhráid an Choimisiúin maidir le tionchar na suaití éiceachórais arna spreagadh ag athrú aeráide a bhfuil astaíochtaí iomarcacha mar thoradh orthu nó a laghdaíonn glan-aistrithe ar bhealach nach bhfuil neart acu air agus nach bhféadfaí a thuar ná a chosc, go háirithe trí bhearta oiriúnaithe leordhóthanacha a chur chun feidhme chun athléimneacht an limistéir atá buailte in aghaidh athrú aeráide a áirithiú. Déanfaidh an Coimisiún an fhianaise arna cur isteach ag na Ballstáit a chur ar fáil don phobal agus féadfaidh sé diúltú don fhianaise arna cur isteach ag Ballstát más rud é, tar éis dó seiceáil a dhéanamh ar fhaisnéis a fuarthas ón mBallstát sin, go measann sé nach bhfuil údar maith léi nó go bhfuil sí díréireach;

(c) go bhfuil san áireamh ina bpleananna comhtháite náisiúnta fuinnimh agus aeráide is déanaí, arna gcur isteach de bhun Airteagal 14 de Rialachán (AE) 2018/1999, bearta sonracha chun a áirithiú go gcaomhnófar nó go bhfeabhsófar, de réir mar is iomchuí, na linnte talún agus na taiscumair talún agus go maolófar leochaileacht na talún ar shuaití nádúrtha arna spreagadh ag an athrú aeráide;

(d) an difríocht san Aontas idir suim bhliantúil na n-astaíochtaí agus na n-aistrithe gás ceaptha teasa uile ar a chríoch agus sna catagóirí tuairiscithe talún uile dá dtagraítear in Airteagal 2(2), pointí (a) go (j), agus gur diúltach sprioc an Aontais mar a leagtar amach in Airteagal 4(2), sa tréimhse 2026 go 2030, tar éis na solúbthachtaí eile go léir atá ar fáil de bhun Airteagal 12 a ídiú.

I gcás ina sáraíonn an t-éileamh ar chúiteamh an t-uasmhéid cúitimh atá ar fáil, déanfar an cúiteamh a dháileadh go comhréireach i measc na mBallstát lena mbaineann.