GA    GA GA 
 
GA    GA  AN COIMISIÚN EORPACH 
An Bhruiséil, 14.12.2010 
SEC(2010) 1548 leagan deireanach 
DOICIMÉAD INMHEÁNACH OIBRE AN CHOIMISIÚIN  
ACHOIMRE AR AN MEASÚNÚ TIONCHAIR  
 
Doiciméad a ghabhann leis an  
 
Togra le haghaidh  
RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE  
ar dhlínse agus ar aithint agus ar fhorghníomhú breithiúnas in ábhair shibhialta agus 
tráchtála  
(Athmhúnlú) 
  
{COIM(2010) 748 leagan deireanach} 
{SEC(2010) 1547 leagan deireanach} 
 
GA    GA  
1. AISEOLAS , COMHAIRLIÚCHÁN AGUS SAINEOLAS  
Is é Rialachán (CE) Uimh. 44/2001 ón gComhairle  ar dhlínse agus ar aithint agus ar 
fhorghníomhú breithiúnas in ábhair  shibhialta agus tráchtála (a r a dtugtar “An Bhruiséil I”) a 
tháinig i bhfeidhm i Márta 2002 an mhaitrís de chomhar breithiúnach sibhialta san Aontas 
Eorpach. Sa Rialachán sin, tugtar le fios na cú irteanna atá inniúil i ndíospóidí trasteorann a 
réiteach agus áirithítear go ndéan tar breithiúnais a thugtar i mB allstát eile a aithint agus a 
fhorghníomhú go rianúil. Cé go meastar ar an iomlán go bhfuil an Rialachán ag feidhmiú go 
maith, léiríodh i gcomhairliúchán a rinneadh le geal lsealbhóirí agus i roinnt  staidéar a rinne an 
Coimisiún go raibh gá le hathchóiriú a dhéan amh. Ar an gcaoi chéanna , éilíonn Clár Stócólm 
go bhfaighfí réidh leis na srianta atá fós i bhfeidhm  ar fheidhmiú chearta na saoránach agus na 
gcuideachtaí.  
Agus é ag ullmhú don athbhreit hniú ar an Rialachán, chuaigh an Coimisiún i mbun 
comhairliúcháin fhorleathain le geallsealbhóirí  agus lorg sé saineolas forleathan ón taobh 
amuigh. Ghlac sé Páipéar Uaine lenar seoladh co mhairliúchán poiblí i mí Aibreáin 2009 agus 
rinne coimisiúnú ar cheithre staidéar san iomlán  a thug aghaidh ar shaincheisteanna difriúla 
maidir leis an athchóiriú. Bailíodh sonraí  eimpíreacha a chabhraigh chun an measúnú 
tionchair a ullmhú agus rinneadh é sin trí staidéar  seachtrach breise agus trí shuirbhé a rinne 
Painéal Tástála Gnó Eorpach. D’eagraigh an Coimisiún dhá mhórchomhdháil freisin, agus 
cruinniú le saineolaithe náisiúnta agus dhá chrui nniú le saineolaithe maid ir le headráin. Chuir 
grúpa stiúrtha idirsheirbhíse eile laistigh den Choimisiún tuilleadh barúlacha ar fáil.  
2. AN FHADHB A SHAINIÚ , CUSPÓIRÍ AGUS MEASÚNÚ AR ROGHANNA BEARTAIS  
2.1. SAORCHÚRSAÍOCHT BREITHIÚNAS 
2.1.1.  Sainiú agus raon feidhme na faidhbe 
Nuair a thugtar breithiúnas i mBallstát amháin ní hin le rá go mbeidh éifeacht dhíreach leis i 
mBallstát eile. Ní mór an breithiúnas a dheim hniú agus dearbhú gur fé idir é a fhorghníomhú i 
nós imeachta cúirte idirmheánaí sp eisialta ar a dtugtar “exequatur”. Is nós imeachta costasach 
é sin a thógann go leor ama. Co snaíonn sé € 2.200 ar an meán sa n AE, agus sin i gcás nach 
bhfuil aon chastaacht ag baint leis. Is féidir leis an méid sin méadú go suntasach i gcás atá 
níos casta nó i gcás a chonspóidtear (go dtí tuairim is € 12.700). Ag glacadh leis go bhfuil 
25 % de na cásanna go léir casta, bíonn costas foriomlán de bhreis is € 47 milliún in aghaidh 
na bliana i gceist le himeachtaí exequatur sa n AE. Tógann sé idir cúpla lá aguscúpla mí 
exequatur a fháil, agus i g cásanna achomhairc d’fhéadfadh dhá  bhliain a bheith  i gceist. I 
mbreis is 90 % de chásanna, ní bhíonn sa nós imeachta ach gnás toisc nach mbíonn aon fhorais ann chun aithint agus forghníomhú a dhiúltú; ní dhéantar ach líon beag cinntí a 
achomharc agus is annamh a éiríonn leis na hachomhairc. Cuireann an nós imeachta 
exequatur le castacht na dlíthíochta tras teorann a dhíspreagann cuideachtaí trádáil ghnó 
trasteorann a dhéanamh.  
 
GA    GA 2.1.2.  Cuspóirí 
• Is é an cuspóir sonrach  atá ag an gcuid seo den Togra sa orchúrsaíocht breithiúnas a bhaint 
amach i ndáiríre i ngach ábhar sibhialta agus tráchtála.  
2.1.3.  Roghanna beartais atá coinnithe 
• Rogha Beartais 1:  Status quo 
• Rogha Beartais 3:  Exequatur a choimeád ach roinnt den ualach a bhíonn ar an éilitheoir a 
fhuascailt  
• Rogha Beartais 4A:  An nós imeachta exequatur a dhío thú agus, ag an am céanna, na 
cosaintí is gá a thabhairt isteach chun cearta na  gcosantóirí a chosaint. Mar sin féin, déanfar 
exequatur a choimeád do bhreithiúnais i gcásanna clúmhillte agus i nósanna imeachta sásaimh chomhchoitinn. 
2.1.4.  Anailís ar an tionchar a bheidh ag Rogha Tosaíochta 4A: An nós imeachta exequatur 
a dhíothú agus na cosaintí is  gá a thabhairt isteach 
(a) Éifeachtacht:  Dhéanfadh an Rogha seo réadú ioml án ar an gcuspóir maidir le 
saorchúrsaíocht breithiúnas a chruth ú i ndáiríre san Aontas Eorpach. (b) Príomhthionchar: 
(i) Tionchar eacnamaíoch:  Gheofaí réidh leis na costais agus an mhoill a bhaineann leis an 
nós imeachta exequatur reatha dá bhfaighfí réi dh le exequatur, rud a thabharfadh deis do 
chuideachtaí agus do shaoránaigh an AE cuid m hór de na costais reatha de thart ar € 48 
milliún sa bhliain a shábháil. I bhformhór cásanna nach ndéanann an cosantóir infhorghníomhaitheacht an bhreithiúnais eachtraigh a chonspóid, ní bheadh le híoc ag an éilitheoir ach íoschostais aistriúcháin de bha rr foirmeacha caighdeánacha a thabhairt isteach a 
fhaigheann réidh leis an ngá an  breithiúnas iomlán a aistriú. Is i gcásanna casta amháin a 
leanfadh na costais a bheadh i gcei st leis an mbreithiúnas iomlán a aistriú agus leis na táillí 
dlí. Spreagfadh an Rogha sin frei sin tuilleadh gnóthas, go háirithe Gnóthais Bheaga agus 
Mheánmhéide , tabhairt faoi idirbhearta trasteor ann. Níl ach 25 % i measc an 20 milliún 
Gnóthas Beag agus Meánmhéide san Eoraip ag gabháil do thrádáil trasteorann; i.e. 
d’fhéadfadh 15 mhilliún Gnóthas Beag agus Meánmhéide a gcuid gnó a leathnú chuig Ballstáit eile. Bheadh fonn breise ar 39 % de na GBManna sin gabháil d’idirbhearta 
trasteorann dá bhfaighfí réidh leis an nós im eachta exequatur. Fiú mura rachadh ach aon 
cheathrú díobh sin i mbun na n-idirbheart, thabharfadh sé 1.4 milliún GBM isteach sa 
mhargadh inmheánach. (ii) Cearta bunúsacha:  Bheadh cosaintí nós imeachta ag gabháil le 
díothú an exequatur, rud a d’áiritheodh nach féidir breithiúnas a sháraíonn an ceart chun 
trialach cothroime agus  an ceart cosanta a a ithint agus a fhorghníomhú. Dá bhrí sin, thiocfadh 
an Rogha sin leis an gCairt, go háirith e Airteagal 47 den Chairt. Ós rud é go 
gcomhfhreagraíonn na forais a d’fhéadfaí a gha irm i gcoinne fhorghníomhú an bhreithiúnais 
eachtraigh den chuid is mó leis na forais sin is  féidir a agairt inniu i gcomhthéacs an nós 
imeachta exequatur, ní dhéanfaí an leibhéal co santa breithiúnaí d’imeachtaí trasteorann a ísliú 
i gcomparáid leis an status quo. (iii) Costais airgeadais:  Thabhódh Ballstáit costais mar 
gheall ar an ngá atá ann nósanna imeachta nua a chur in aithne do ghairmithe dlí. Is beag 
costais a bheadh i gceist anseo dá ndéanfaí nósanna imeachta cosanta náisiúnta a mhúnlú ar nósanna imeachta arna nglacadh faoi ionstraimí Eorpacha a fuair réidh le exequatur i gcás cineálacha áirithe éileamh. Beidh foirm chaighdeán ach sa togra freisin a bhfuil sé d’aidhm léi 
forghníomhú díreach a éascú.  
 
GA    GA 2.1.5.  Na Roghanna atá coinnithe agus Rogha Beartais  tosaíochta 4A a chur i gcomparáid 
le chéile.  
Cuspóirí/tionchar Rogha 1 – Status 
quo Rogha 3 – an 
t-ualach ar an 
iarratasóir a 
mhaolú Rogha 4A – 
exequatur a 
dhíothú 
Fáil réidh leis na srianta atá fós i bhfeidhm ar shaorchúrsaíocht breithiúnas 0 + ++ 
Tionchar eacnamaíoch 0 + + 
Costais airgeadais 0 – – 
Cearta bunúsacha 0 0 0 
 
2.2. FEIDHMIÚ AN RIALACHÁIN SA  DLÍCHÓRAS IDIRNÁISIÚNTA   
2.2.1.  An fhadhb a shainiú  
• Níl feidhm le rialacha dlínse an Rialacháin faoi  láthair (cé is moite de roinnt eisceachtaí) 
nuair atá sainchónaí ar an gcosantóir lasm uigh den AE, ionas go dtagraíonn an Rialachán 
sna cásanna sin don dlí náisiúnta (dá ngairtear an  “dlínse iarmharach”). Is mór an difríocht 
idir Ballstáit laistigh den AE idir na rialacha náisiúnta maidir le dlínse do chosantóirí tríú tíortha. I gcásanna ina bhfuil sainchónaí ar an gcosantóir lasmuigh den Aontas Eorpach 
• tá rochtain mhíchothrom ag saoránaigh agus ag cuideachtaí na hEorpa ar an gceartas, 
• cruthaítear coinníollacha míchothroma do chuideachtaí a dhéanann gnó sa mhargadh 
inmheánach rud ar féidir leis saobhadh  a dhéanamh ar chúrsaí iomaíochta, 
• ní áirithítear forghníomhú reachtaíocht na hE orpa a thugann cosaint do pháirtithe níos laige 
(e.g. tomhaltóirí, fostaithe, árachaithe etc). 
2.2.2.  Cuspóirí 
• Is é an cuspóir sonrach
 rochtain ar cheartas, deimhneacht dhlíthiúil, agus cosaint do 
shaoránaigh agus do chuideachtaí an AE a fheabhsú i ndíospóidí a bhaineann le tríú Stáit.  
2.2.3.  Anailís ar na roghanna beartais atá coinnithe 
• Rogha Beartais 1: Status quo  
• Rogha Beartais 3A: Comhchuibhiú íosta ar na  rialacha maidir le dlínse (Rogha 3A)  
• Rogha Beartais 4A: Comhchuibhiú iomlán ar na rialacha maidir le dlínse  
 
GA    GA 2.2.4.  Anailís ar an tionchar a bheidh ag an Rogha tosaíochta 4A: Comhchuibhiú iomlán 
ar na rialacha maidir le dlínse 
(a) Éifeachtacht:  D’áiritheodh comhchuibhiú iomlán na  rialacha dlínse go mbeadh rochtain 
iomlán agus chothrom ar an gceartas i gcúirtean na na hEorpa. Bheadh rochtain ar an gceartas 
iomlán trédhearcach freisin toisc go ndéanfaí na ri alacha ar fad maidir le dlínse idirnáisiúnta a 
chomhdhlúthú in aon doiciméad amháin, an Rialachán athbhreithnithe. Gheobhadh an 
Rogha sin réidh freisin leis an  idirdhealú saorga idir cosant óirí a bhfuil sainchónaí orthu 
laistigh den AE agus cosantóirí a bhfuil sain chónaí orthu lasmuigh den AE. Ní dhéantar an 
t-idirdhealú sin a thuilleadh i reachtaíocht AE a dréachtaíodh le déanaí, go háirithe Rialachán 
Uimh. 4/2009 maidir le hoibleagáidí cothabhála , agus togra an Choi misiúin le haghaidh 
rialacháin maidir le comharbas agus uachtaí. b) Príomhthionchar: (i) Tionchar 
eacnamaíoch: Méadóidh an Rogha seo an deis a bhei dh ag cuideachtaí as an AE dul i mbun 
dlíthíochta san AE seachas é a dhéanamh thar lear. Leis sin, feicfear laghdú sna meánchostais dlíthíochta agus sa mhoill a bhíonn ar chuideac htaí an AE toisc go mbíonn dlíthíocht laistigh 
de réimse ceartais na hEorpa níos saoire agus níos simplí tríd is tríd  ná dlíthíocht i dtír 
lasmuigh den AE. Tá bearta maidir le comhar breithiúnach in easnamh i gcaidrimh le tríú tíortha agus is dóigh go méadóidh fa d an aistir chuig an gcúirt inniúil na costais a bheidh ar 
fhinnéithe agus ar pháirtithe t eacht i láthair go pearsanta. Ina theannta sin, tiocfaidh méadú ar 
dheimhneacht dhlíthiúil agus ar intuarthacht nuair a dhéanfar comhchuibhiú ar na rialacha a bhaineann le cosantóirí tríú tíortha agus, dá bharr sin, tabharfaidh sé deis do na cuideachtaí 
lena mbaineann roinnt airgid  a shábháil ar chostais. D’fh éadfadh an Rogha sin tuilleadh 
gnóthas a spreagadh tabhairt faoi idirbhearta tr asteorann. Ina theannta sin, gheofaí réidh leis 
an saobhadh ar an iomaíocht a d’fhéadfadh ta rlú mar thoradh ar dhibhéirsiú na rialacha 
náisiúnta maidir le dlínse. Gnóthais Bheaga agus Mheánmhéide:  Bainfidh GBManna nach 
bhfuil na hacmhainní acu le dlíthíocht chasta idirnáisiúnta a láimhseáil mar atá ag cuideachtaí 
móra tairbhe go háirithe as aon chostais a shábhálfar (ii) Costais airgeadais Ní tharraingeodh 
Rogha 4A ach fíorbheagán costai s airgeadais, nó costais airgeadai s ar bith, ar na Ballstáit. 
(iii) Cearta bunúsacha Chuirfeadh an comhchuibhiú iomlán feabhas ar rochtain ar an 
gceartas do pháirtithe níos laig e (tomhaltóirí, fostaithe etc.) i gcomhréir le hAirteagail 38 
agus 47 den Chairt toisc go gcinnteodh sé go bhfaighidís rochtain ar chúirt san AE i 
ndíospóidí ina mbeadh cosantóirí ó lasmuigh  den AE. Ina theannta sin, d’áiritheodh an 
Rogha sin go mbeadh rochtain iomlán ar an gceart as ag cuideachtaí Eorpacha i ndlíthíocht ina 
mbeadh cosantóirí as tríú tíortha. D’áiritheodh fóram riachtanas, dá gcruthófaí é, go mbeadh 
rochtain ag cuideachtaí Eorpacha ar chúirt san AE in éagmais dlínse ag aon chúirt eile a 
bheadh ag tabhairt ráthaíochta maidir le triail  chothrom. Mar fhocal scoir, trí fhóram a 
thabhairt isteach a dhíreodh go sonrach ar chosantó irí nach as an AE dóibh chuirfí feabhas ar 
rochtain ar cheartas do chuideachtaí ó na Ball stáit sin nach bhfuil forálacha inchomparáide 
acu sa dlí náisiúnta faoi láthair. (iii) Tionchar sóisialta D’áiritheodh an Rogha sin go 
gcoinneodh páirtithe níos laige an chosaint a bh ronntar orthu le dlí sainordaitheach an AE. 
(iv) Tríú tíortha  Bheadh an tionchar a bheadh ag Rogha 4A  ar thíortha nach bhfuil san AE ag 
brath ar an méid a bheadh sna rialacha dlínse co mhchuibhithe. Is ar éigean a d’fhéadfaí locht a 
fháil, ar leibhéal taidhleoire achta, ar fhóram riachtanas agus riail dlínse atá “ainmheasartha 
ach go beag” a chruthú mar atá samhlaithe, e.g. bunaithe ar nasc a bheith ag suíomh na sócmhainní leis an díospóid sa chríoch. Is a mhalairt de scéal a bheadh i gceist, toisc go mbeadh tionchar dearfach aige ar thríú tíort ha de bhrí nach mbeadh Ballstáit i dteideal 
coinníollacha níos flaithiúla a choinneáil le roch tain a fháil ar an gceartas ina ndlí náisiúnta 
féin. Sa chás go gcuirfí tús arís  le caibidlíochtaí idirnáisiúnta ar choinbhinsiún breithiúnas 
domhanda, bheadh an tionchar a bheadh aige ar athbhreithniú ar sheasa mh caibidlíochta an 
AE ag brath ar an gcaoi chéanna ar an méid a bheadh i gceist sna rialacha comhchuibhithe. Cé 
 
GA    GA go mbeadh ailíniú na rialacha náisiúnta neodrac h ina leith sin, d’fhéadfadh tionchar a bheith 
ag ábhar beacht na rialacha ar sheasamh an AE sna caibidlíochtaí.  
2.2.5.  Na roghanna agus an Rogha Beartais tosaíochta a chur i gcomparáid le chéile 
Cuspóirí/tionchar Rogha 1 Rogha 3A Rogha 4A 
An chosaint atá ag 
páirtithe as an AE i ndíospóidí le cosantóirí nach as an AE dóibh a fheabhsú 0 + ++ 
Tionchar 
eacnamaíoch 0 0 + 
Cearta bunúsacha 0 + + 
Iarmhairt do thríú 
tíortha 0 0 0 nó + 
 
2.3. COMHAONTUITHE MAIDIR LE ROGHA CÚIRTE 
2.3.1.  Sainiú agus raon feidhme na faidhbe 
Baineann móramh ollmhór de ghnóthais an AE  a bhíonn ag gabháil do thrádáil trasteorann 
úsáid as comhaontuithe maidir le Rogha cúirte (beagnach 70 % de na cuideachtaí agus 90 % de chuideachtaí móra).  
• Tugann an Rialachán éifeacht i bprionsabal do chomhaontuithe maidir le Rogha cúirte ach 
táthar imníoch go mbeidh drochthionchar iarbhír ag bearta dlíthíochta díbhlithe ar éifeachtacht comhaontuithe den sórt sin. Tá sin amhlaidh mar gheall ar an idirghníomhú 
atá ann le foráil eile sa Rialachán, an riail lis pendens mar a thugtar uirthi, a bhfuil sé 
d’aidhm léi cás ina mbeadh dhá chúirt san AE ag  déileáil leis an gcás  céanna ag an am 
céanna a sheachaint. Sonraítear ann nach mór don dara cúirt a mbeidh díospóid os a 
comhair bac a chur ar imeachtaí go dtí go mbeidh rialú maidir lena dlínse tugtha ag an gcéad chúirt a raibh an díospóid os a comhair. Is féidir le páirtí ar mian leis imeacht ón 
gcomhaontú maidir le Rogha cúirte moill mhór a chur ar imeachtaí sa  chúirt roghnaithe má 
chuireann sé an cás os comhair cúirte (neamhi nniúla) ar dtús i dtír  ina bhfuil an córas 
breithiúnach sách mall. Le cúig bliana anuas,  thuairiscigh 7.7 % de chuideachtaí nár 
chomhlíon a gcontrapháirtí conarthach an clásal  maidir leis an gcúirt inniúil a ainmniú.  
• Ní mór éifeachtacht na gcomhaontuithe maidir le Rogha cúirte a áirithiú freisin thar 
theorainneacha an AE. Rinne an AE caibi dlíocht ar chomhaontú idirnáisiúnta, 
Coinbhinsiún na Háige maidir le Comhaontuithe maidir le  Rogha Cúirte, a chuireann 
feabhas ar dheimhneacht dhlíthiúil do chlásail  roghnaithe cúirte sa chaidreamh idir 
gnóthais ; tá an próiseas daingniúcháin ag dul ar aghaidh. Ba cheart go n-áiritheodh an 
t-athbhreithniú ar an Ri alachán go mbeadh an cur chuige maid ir le comhaontuithe maidir le 
Rogha cúirte do chásanna laistigh den AE ag  teacht leis an gceann a d’fhéadfaí a ghlacadh 
 
GA    GA do chásanna lasmuigh den AE. Faoi Choinbhinsiún na Háige, ní mór don chúirt a chuirtear 
an cás os a comhair, i gcás nach roghnaítear í de réir comhaontaithe den sórt sin, an cás a 
dhíbhe mura bhfuil feidhm le ceann de na he isceachtaí arna mbunú ag an gCoinbhinsiún.  
2.3.2.  Cuspóirí   
Is é an cuspóir sonrach  éifeachtacht na gcomhaontuithe maid ir le Rogha cúirte a fheabhsú. Ina 
theannta sin, ba cheart go n-éascódh an t-at hchóiriú an daingniú a dhéanfaidh an AE ar 
Choinbhinsiún na Háige maidir le Comh aontuithe maidir le Rogha Cúirte.  
2.3.3.  Cur síos ar na roghanna beartais atá coinnithe 
• Rogha Beartais 1: Status quo.  
• Rogha Beartais 2: Díolúine a thabhairt don chúirt roghnaithe ón oibl eagáid bac a chur ar 
imeachtaí  
• Rogha Beartais 3: Tosaíocht a thabhairt don chúirt roghnaithe a dlínse a chinneadh 
2.3.4.  Anailís ar an tionchar a bheidh ag Rogha Beartais tosaíochta 3: Tosaíocht a 
thabhairt don chúirt roghna ithe a dlínse a chinneadh 
(a) Éifeachtacht chun cuspóirí a bhaint amach:  Dhíspreagfadh Rogha 3 éilimh 
réamhghabhálacha bheartacha a úsáid ina bhféachta r leis an mbonn a bhaint de Rogha Bhailí 
comhaontaithe cúirte agus, ar an gcaoi sin, an cuspóir atá leagtha amach thuas a bhaint amach 
go hiomlán (b) Príomhthionchar (i) Tionchar eacnamaíoch:  Le Rogha 3 gheofaí réidh leis 
na costais agus an mhoill a bhíonn os comhai r gnóthas sa lá atá inniu ann mar gheall ar 
iarrachtaí de mheon mímhacánta a gcuid páirtithe dul timpeall ar na comhaontuithe maidir le 
Rogha cúirte. Ina theannta sin, is dóigh go spreagfaí ar a laghad cuid den 30 % de ghnóthais 
nach bhfuil ag gabháil do thrádáil trasteoran n faoi láthair toisc fadhbanna a bhaineann le 
dlíthíocht trasteorann nó aisghabháil fiachais chun é sin a dhéanamh. Leis an Rogha seo, 
mhéadófaí deimhneacht dhlíthiúil do ghnóthais agus thabharfaí misneach dóibh ó thaobh 
éifeachtacht a gcuid socruithe conarthacha chun  díospóid a réiteach. Ba é an míbhuntáiste a 
bheadh le réiteach mar seo ná go bhféadfadh mo ill a bheith ar imeachtaí breithiúnacha i gcás 
ina measfadh an chúirt ainmnithe sa deir eadh go bhfuil an comhaontú neamhbhailí (ní 
bhaineann seo ach le 1.1 % de chuideachtaí in a ghaidh na bliana) agus is i gcúirt eile a 
chríochnódh na páirtithe agus iad i mbun dlíthíochta. (iii) Costais airgeadais Ní bheadh i 
gceist le Rogha 3 ach íoschostais feidhmithe. (iii) Cearta bunúsacha Thabharfadh Rogha 3 
éifeacht iomlán do thoil na bpáirtithe maidir le  comhaontú maidir le Rogha cúirte. Chuirfeadh 
sé sin feabhas suntasach ar staid na bpáir tithe ó thaobh an tsaoirse a bheadh acu gnó a 
dhéanamh mar a urramaítear in Airteagal 16 den Chairt. (iv) Gnéithe idirnáisiúnta:  Tá 
Rogha 3 cosúil leis an réiteach arna ghlacadh le  Coinbhinsiún na Háige.  Rud tábhachtach faoi, 
amhail an Coinbhinsiún, is ea go dtugtar tosaío cht don chúirt roghnaith e atá in ann dul ar 
aghaidh fiú más í an dara cúir t í a rabhthas os a comhair.  
2.3.5.  Na roghanna agus an Rogha Beartais tosaíochta a chur i gcomparáid le chéile 
Cuspóirí/tionchar Rogha 1 
Status quo Rogha 2 
Díolúine a thabhairt 
ón oibleagáid bac a 
chur ar imeachtaí Rogha 3 
Tosaíocht a thabhairt 
don chúirt roghnaithe 
 
GA    GA Na féidearthachtaí 
maidir le mí-úsáid a dhíchur 0 + ++ 
Tionchar 
eacnamaíoch 0 + ++ 
Cearta bunúsacha 0 + ++ 
Gnéithe idirnáisiúnta 0 + ++ 
 
2.4. COMHÉADAN IDIR AN RIALACHÁN AGUS EADRÁIN   
2.4.1.  An fhadhb a shainiú  
Tá tábhacht mhór le headráin i gcúrsaí tráchtá la idirnáisiúnta, de bhrí go n-úsáidtear í i 
gcuideachtaí móra agus i gcuideachtaí ilnáisiúnt a go rialta (is fearr le 63 % de chuideachtaí 
móra na hEorpa eadráin ná dlíthíocht). Níl eadráin cumhdaithe ag raon feidhme Rialachán na Bruiséile I i láthair na huaire. Tuairiscíodh deacrachtaí maidir le is an ngaol idir eadráin agus 
imeachtaí cúirte. Go háirithe, is féidir le pá irtí atá i mbun agóide in aghaidh bailíochta 
comhaontaithe eadrána iarraidh ar an gcúirt rial ú a thabhairt freisin ar na fiúntais. Toradh air 
sin is ea go bhféadfadh imeachtaí cúirte agus im eachtaí eadrána a bheith ar siúl ag an am 
céanna agus an baol ann go mbeadh torthaí ag teacht  salach ar a ch éile i gcás ina ndeimhnítear 
go bhfuil an comhaontú neamhbhailí i mBallstát amháin  agus bailí i mBallstát eile. Is féidir le 
dlíthithe ar mian leo comhaontú eadrána a sheach aint mí-úsáid a bhaint as an gcás sin. 
Laghdaítear éifeachtacht na gcomhaontuithe eadrá na san Aontas Eorpach leis an bhfadhb ar 
tarraingíodh aird uirthi de bharr chinneadh na Cúirte Breithiúnais le déanaí sa chás West 
Tankers.   
2.4.2.  Cuspóirí   
Is é an cuspóir sonrach
 atá ag an gcuid seo den Togra a áirithiú go ndéantar comhordú 
trédhearcach agus intuartha ar imeachtaí cú irte agus eadrána ina gcaomhnaítear nó ina 
bhfeabhsaítear íomhá an Aontais Eorpaigh mar ionad eadrána.  
2.4.3.  Cur síos ar na roghanna beartais atá coinnithe 
• Rogha Beartais 1: Status quo  
• Rogha Beartais 2: Síneadh a chur le heisiamh na headrána ón raon feidhme  
• Rogha Beartais 3A: Éifeachtacht na gc omhaontuithe eadrána a fheabhsú. Bheadh 
foráil leis an Rogha seo go mbeadh ar chúi rt, a mbeadh díospóid os a comhair lena 
mbaineann comhaontú eadrána, bac a chur  ar imeachtaí dá nd éanfaí na himeachtaí 
a chur os comhair binse fiosrúcháin eadrána  nó os comhair cúirte a bheadh i lár na 
headrána.  
 
GA    GA 2.4.4.  Anailís ar an tionchar a bheidh ag Rogha Beartais tosaíochta 3A: Éifeachtacht na 
gcomhaontuithe eadrána a fheabhsú  
(a) Éifeachtacht chun cuspóirí a bhaint amach Leis an Rogha Beartais  seo, bhainfí amach 
go hiomlán na cuspóirí a bhfuil cuntas or thu thuas. D’áiritheofaí éifeachtacht na 
gcomhaontuithe eadrána trí fáil réidh leis an riosca go mbeadh imeachtaí cúirte agus eadrána 
ar siúl ag an am céanna agus tríd an bhféidearthacht maidir le bearta dlíthíochta díbhlithe a laghdú. D’áiritheofaí freisin go leanfaí i gcónaí ag scaipeadh gach breithiúnais a scaiptear 
laistigh den AE faoi láthair. (b) Príomhthionchar (i) Tionchar eacnamaíoch Le Rogha 3A, 
gheofaí réidh leis an riosca go mbeadh bearta dlíthíochta díbhlithe ar bun, agus bheadh na 
buntáistí eacnamaíocha a bhfuil cuntas orthu t huas mar thoradh air sin. Ina theannta sin, le 
Rogha 3A gheofaí réidh leis an mbaol go mbeadh imeachtaí cúirte agus eadrána ar siúl ag an 
am céanna, rud a chuirfeadh feabhas mór dá réir ar a tharraingtí a bheadh eadráin san AE agus 
in ionaid eadrána na hEorpa. (ii) Costais airgeadais Amhail Rogha 2, ní bheadh ach 
mionchostais feidhmithe i gceist le hath shocrú an Rialacháin seo sna Ballstáit. (iii) Cearta 
Bunúsacha Bheadh eadráin níos éifeachtaí agus ní os éifeachtúla ná mar a bheadh faoi 
Roghanna 1 agus 2 araon, rud a d’fheabhsódh an ro chtain a bheadh ag páir tithe ar bhealaí eile 
chun díospóidí a réiteach. Ina theannta sin, d’fhea bhsódh an Rogha seo rochtain ar an gceartas 
do chuideachtaí a bheadh ag iarraidh agóid a dhéanamh (de mheon macánta) in aghaidh 
comhaontaithe eadrána toisc go leagfaí síos creat  dlí soiléir agus trédhearcach le haghaidh 
agóidí den sórt sin agus ag an  am céanna thabharfaí sainmhínithe ar rialacha soiléire chun 
deimhneacht dhlíthiúil a fheabhsú agus bearta moilleadóireachta a sheachaint. Faoin Rogha seo, láidreofar na caighdeái n atá leagtha síos in Airteagal 47 de Chairt an AE. Mar 
fhocal scoir, d’áiritheofaí ar f ud an Aontais go dtabharfaí an éif eacht is mó is féidir do thoil na 
bpáirtithe agus d’fheabhsódh seo an tsaoirse atá acu conradh a dhéanamh agus an tsaoirse chun gnó a dhéanamh mar a urramaítear  in Airteagal 16 den Chairt. (iv) Tríú tíortha 
Mhéadófaí tarraingteacht na h eadrána san Aontas Eorpach. 
2.4.5.  Na roghanna agus an Rogha Beartais tosaíochta a chur i gcomparáid le chéile 
Cuspóir/tionchar Rogha 1 
Status quo Rogha 2 
Síneadh a chur leis 
an eisiamh Rogha 3 
An éifeachtacht a 
fheabhsú 
Saorchúrsaíocht breithiúnas 0  –  + 
Éifeachtacht na headrána 
san AE a áirithiú 0 + ++ 
Tionchar eacnamaíoch 0 + + 
Cearta bunúsacha 0 + ++ 
3. AN GÁ LE GNÍOMHAÍOCHT AE (COIMHDEACHT )  
Is mar gheall ar rialacha dhlí an AE atá ann ch eana féin a tharlaíonn na fadhbanna ar tugadh 
cuntas orthu thuas agus a bhaineann leis an  nós imeachta exequatur, leis an easpa 
éifeachtachta sna comhaontuithe maidir le Rogha cúirte agus leis an gcomhéadan idir eadráin 
agus an Rialachán agus ní féidir na fadhbanna  sin a leigheas ach amháin trí idirghabháil ón 
 
GA    GA reachtóir Eorpach. Tá gá le comhchuibhiú rialacha dlínse a bhaineann le cosantóirí nach as an 
AE dóibh chun deis chothrom a thabhairt do chuideachtaí a bhíonn ag gabháil don mhargadh 
inmheánach agus le háirithiú gur féidir cearta na  “bpáirtithe is laige” arna urramú ag dlí an 
AE a chur i bhfeidhm. Ní féidir le Ballstáit astu féin na spriocanna sin a bhaint amach.  
4. BUNÚS DLÍ 
Glacadh leis an Rialachán ar  bhonn Airteagail 61 (c ) agus 67 (1) den Chonradh ag bunú an 
Chomhphobail Eorpaigh. Tar éis theacht i bhfeidh m Chonradh Liospóin, is é an bunús dlí leis 
an Rialachán athbhreithnithe a ghlacadh ná Airteag ail 67 (4) agus 81 (2) (a ), (c) agus (e) den 
Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh.  
5. COMHRÉIREACHT GHNÍOMHAÍOCHT AN AE 
Déanann an pacáiste roghanna tosaíochta a bhfuil cuntas air thuas prionsabal na 
comhréireachta a urramú. Ní théann na hathruithe atá measta sa phacáiste de 
roghanna beartais tosaíochta níos faide ná mar is gá chun aghaidh a thabhairt ar na 
fadhbanna a aithníodh. Mar a dúradh thuas, is  mó na buntáistí agus na coigiltis a 
bhaineann leis na roghanna beartais tosaíoch ta ná na costais agus na míbhuntáistí a 
bhaineann leo. Tá cumas an-mhór ar fad ann coigiltis eacnamaíocha a dhéanamh ach 
is beag costais airgeadais atá i gceist i ndái ríre leis an athchóiri ú a chur chun feidhme 
sna Ballstáit. Tá sé de chumas ag an bp acáiste athchóirithe muinín a chur chun cinn 
sa mhargadh inmheánach agus tuilleadh cu ideachtaí agus saoránach a spreagadh 
tabhairt faoi idirbhearta trasteorann, rud a bhainfeadh leas dá réir as buntáistí an 
mhargaidh inmheánaigh. Chabhródh gníomhaíocht eacnamaíoch mhéadaithe den sórt sin, in éineacht leis na coigiltis a bhainfea dh le hathchóiriú a dhéan amh, le cuidiú le 
saoránaigh agus le cuideachtaí an ceann is fearr a fháil ar an ngéarchéim airgeadais 
reatha.  
6. M
ONATÓIREACHT AGUS MEASTÓIREACHT A DHÉANAMH  
Ullmhóidh an Coimisiún tuarascálacha eatramhacha meastóireachta gach cúig  bliana maidir le 
cur i bhfeidhm an Rialacháin. Ós rud é nach bhfu il bailiúchán córasach de shonraí staitistiúla 
ag formhór Ballstát maidir le cur i bhfeidhm an Rialacháin, beidh ceanglas sa Rialachán 
athbhreithnithe faisnéis iomchuí  a chur ar fáil, go háirithe faisnéis maidir le líon na 
n-acmhainní atá ar fáil do na nósanna imeachta  athbhreithnithe speisialta a cruthaíodh chun 
cosaint a thabhairt do chearta bunúsacha an chosantóra agus ar thoradh na nósanna imeachta sin.