P9_TA(2022)0140

An Intleacht Shaorga i Ré Dhigiteach

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 3 Bealtaine 2022 maidir leis an intleacht shaorga i ré dhigiteach (2020/2266(INI))

(2022/C 465/06)

Tá Parlaimint na hEorpa,

— ag féachaint d’Airteagail 4, 16, 26, 114, 169, 173, 179, 180, 181 agus 187 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

— ag féachaint do Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh,

— ag féachaint do Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh agus Barúil Ghinearálta Uimh. 25 ó Choiste na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh an 2 Márta 2021 maidir le cearta leanaí i ndáil leis an timpeallacht dhigiteach,

— ag féachaint don mholadh ó Eagraíocht Oideachais, Eolaíochta agus Chultúir na Náisiún Aontaithe (UNESCO) maidir le heitic na hintleachta saorga a ghlac Comhdháil Ghinearálta UNESCO ag an 41ú seisiún aici an 24 Samhain 2021,

— ag féachaint do Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr (1) agus do Threoirlínte an Choimisiúin maidir le Rialáil Níos Fearr,

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Márta 2021 maidir le straitéis de chuid an Aontais i dtaca le cearta an linbh (COM(2021)0142),

— ag féachaint do rún uaithi an 7 Deireadh Fómhair 2021 maidir le staid chumais chibearchosanta an Aontais (2),

— ag féachaint do rún uaithi an 15 Nollaig 2021 maidir leis na dúshláin agus na hionchais a bhaineann le córais iltaobhacha rialaithe arm ollscriosta agus le córais dí-armála (3),

— ag féachaint do Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Aibreán 2016 maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin, agus lena n-aisghairtear Treoir 95/46/CE (An Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí – RGCS) (4),

— ag féachaint do Rialachán (AE) 2021/694 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2021 lena mbunaítear an Clár don Eoraip Dhigiteach agus lena n-aisghairtear Cinneadh (AE) 2015/2240 (5),

— ag féachaint do Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos na rialacha maidir le rannpháirtíocht agus leathadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013 (6),

— ag féachaint don togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Aibreán 2021 maidir le rialacha comhchuibhithe a leagan síos maidir leis an intleacht shaorga (an Gníomh maidir leis an Intleacht Shaorga) agus gníomhartha reachtacha áirithe de chuid an Aontais a leasú (COM(2021)0206),

— ag féachaint don togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Samhain 2020 maidir le rialachas sonraí Eorpach (COM(2020)0767),

— ag féachaint do Rialachán (AE) 2018/1807 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Samhain 2018 maidir le creat le haghaidh saorshreabhadh sonraí neamhphearsanta san Aontas Eorpach (7),

— ag féachaint do Rialachán (AE) 2021/697 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2021 lena mbunaítear an Ciste Eorpach Cosanta agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) 2018/1092 (8),

— ag féachaint do Threoir (AE) 2019/770 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2019 maidir le gnéithe áirithe a bhaineann le conarthaí chun ábhar digiteach agus seirbhísí digiteacha a sholáthar (9),

— ag féachaint do Rialachán (AE) 2021/1173 ón gComhairle an 13 Iúil 2021 maidir leis an gComhghnóthas Ríomhaireachta Ardfheidhmíochta Eorpach a bhunú agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) 2018/1488 (10),

— ag féachaint don teachtaireacht ón gCoimisiún an 25 Aibreán 2018 dar teideal “Artificial Intelligence for Europe” [An Intleacht Shaorga don Eoraip] (COM(2018)0237),

— ag féachaint don teachtaireacht ón gCoimisiún an 7 Nollaig 2018 maidir le plean comhordaithe um an intleacht shaorga (COM(2018)0795),

— ag féachaint don teachtaireacht ón gCoimisiún an 8 Aibreán 2019 maidir le muinín a chothú san intleacht shaorga duine-lárnaithe (COM(2019)0168),

— ag féachaint do Pháipéar Bán an 19 Feabhra 2020 ón gCoimisiún dar teideal “Artificial Intelligence – a European approach to excellence and trust” [An Intleacht Shaorga – cur chuige Eorpach atá dírithe ar bharr feabhais agus ar mhuinín] (COM(2020)0065),

— ag féáchaint don Pháipéar Uaine ón gCoimisiún an 27 Eanáir 2021 dar teideal “Ageing: Fostering solidarity and responsibility between generations” [Aosú: Dlúthpháirtíocht agus freagracht a chothú idir na glúnta] (COM(2021)0050);

— ag féachaint don teachtaireacht ón gCoimisiún an 19 Feabhra 2020 maidir le Straitéis Eorpach maidir le sonraí (COM(2020)0066),

— ag féachaint don teachtaireacht ón gCoimisiún an 19 Feabhra 2020 dar teideal “Shaping Europe’s digital future” [Todhchaí dhigiteach na hEorpa a mhúnlú] (COM(2020)0067),

— ag féachaint do na teachtaireachtaí ón gCoimisiún an 10 Márta 2020 maidir le straitéis thionsclaíoch nua don Eoraip (COM(2020)0102) agus an 5 Bealtaine 2021 dar teideal “Updating the 2020 New Industrial Strategy: Building a stronger Single Market for Europe’s recovery” [Straitéis Tionsclaíochta Nua 2020 a nuashonrú: Margadh Aonair níos láidre a thógáil do théarnamh na hEorpa] (COM(2021)0350),

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 30 Meán Fómhair 2020 dar teideal “Digital Education Action Plan 2021-2027 – Resetting education and training for the digital age” [Plean Gníomhaíochta don Oideachas Digiteach 2021-2027 – Athshocrú a dhéanamh ar oideachas agus oiliúint don ré dhigiteach] (COM(2020)0624),

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 9 Márta 2021 dar teideal “2030 Digital Compass: the European way for the Digital Decade” [Compás Digiteach 2030: an modh Eorpach do na Deich mBliana Dhigiteacha] (COM(2021)0118),

— ag féachaint don togra le haghaidh cinneadh ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Meán Fómhair 2021 lena mbunaítear an Clár Beartais Path to the Digital Decade’ [An Chonair i dtreor na nDeich mBliana Dhigiteacha] (COM(2021)0574),

— ag féachaint don staidéar ón gCoimisiún an 28 Iúil 2020 dar teideal “European enterprise survey on the use of technologies based on artificial intelligence” [Suirbhé fiontair Eorpach ar úsáid teicneolaíochtaí atá bunaithe ar an intleacht shaorga],

— ag féachaint don staidéar ón gCoimisiún an 26 Samhain 2020 dar teideal Energy-efficient cloud computing technologies and policies for an eco-friendly cloud market’ [Teicneolaíochtaí agus beartais néalríomhaireachta atá éifeachtúil ó thaobh fuinnimh de don néalríomhaireacht atá neamhdhíobhálach don chomhshaol],

— ag féachaint don tuarascáil ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle agus chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 19 Feabhra 2020 maidir le himpleachtaí sábháilteachta agus dliteanais na hIntleachta Saorga, idirlíon na rudaí nithiúla agus na róbataice (COM(2020)0064),

— ag féachaint do chonclúidí ón gComhairle an 22 Márta 2021 maidir le straitéis chibearshlándála an Aontais do na deich mbliana digiteacha,

— ag féachaint do thuarascáil ón nGrúpa Ardleibhéil Saineolaithe um an Intleacht Shaorga an 8 Aibreán 2019 dar teideal “Ethics guidelines for trustworthy AI” [Treoirlínte Eitice le haghaidh IS Iontaofa],

— ag féachaint do thuarascáil ón nGrúpa Ardleibhéil Saineolaithe um an Intleacht Shaorga an 8 Aibreán 2019 dar teideal “A definition of AI: main capabilities and disciplines” [Sainmhíniú ar IS: Príomhacmhainneachtaí agus Disciplíní],

— ag féachaint do thuarascáil ón nGrúpa Ardleibhéil Saineolaithe um an Intleacht Shaorga an 26 Meitheamh 2019 dar teideal “Policy and investment recommendations for trustworthy AI” [Moltaí beartais agus infheistíochta le haghaidh IS iontaofa],

— ag féachaint don fhoilseachán ó UNESCO ó mhí an Mhárta 2019 dar teideal “I’d blush if I could: closing gender divides in digital skills through education”,

— ag féachaint do thuarascáil Ghníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha an 14 Nollaig 2020 dar teideal “Getting the future right – Artificial intelligence and fundamental rights” [An todhchaí a réiteach mar is ceart – an intleacht shaorga agus cearta bunúsacha],

— ag féachaint don mholadh ó Chomhairle na hEagraíochta um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta (ECFE) maidir leis an intleacht shaorga an 22 Bealtaine 2019,

— ag féachaint d’ardán na Náisiún Aontaithe le haghaidh idirphlé maidir leis an intleacht shaorga: IS do Chruinniú Mullaigh Domhanda an Chéasta,

— ag féachaint dp Phrionsabail IS G20 an 9 Meitheamh 2019,

— ag féachaint don tuarascáil ón Eagraíocht Dhomhanda Sláinte an 28 Meitheamh 2021 maidir leis an intleacht shaorga i réimse na sláinte agus do shé cinn de theroirphrionsabail dá dearadh agus dá húsáid,

— ag féachaint don tuairim féintionscnaimh ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 31 Bealtaine 2017 dar teideal tee own-initiative opinion of 31 May 2017 entitled “Artificial Intelligence – The consequences of artificial intelligence on the (digital) single market, production, consumption, employment and society” [An Intleacht Shaorga – Tionchair na hintleachta saorga ar an margadh aonair (digiteach), táirgeadh, tomhaltas, fostaíocht agus an tsochaí] (11)’,

— ag féachaint do thuarascáil ón nGrúpa Saineolaithe ar Dhliteanais agus ar Nuatheicneolaíochtaí (Foghrúpa na Nuatheicneolaíochtaí) an 21 Samhain 2019 dar teideal “Liability for Artificial Intelligence and other emerging digital technologies” [Dliteanas don Intleacht Shaorga agus teicneolaíochtaí digiteacha eile atá ag teacht chun cinn],

— ag féachaint don fhoilseachán ón gCoiste Ad hoc um an Intleacht Shaorga (CAHAI) i gComhairle na hEorpa i mí na Nollag 2020 dar teideal “Towards Regulation of AI systems – Global perspectives on the development of a legal framework on Artificial Intelligence systems based on the Council of Europe’s standards on human rights, democracy and the rule of law” [I dtreo Rialáil na gcóras IS – Peirspictíochtaí domhanda maidir le creat dlíthiúil a fhorbairt i ndáil le córais intleachta saorga atá bunaithe ar chaighdeáin Chomhairle na hEorpa maidir le cearta an duine, leis an daonlathas agus leis an smacht reachta],

— ag féachaint do pháipéar oibre na hInstitiúide Ollscoile Eorpaí i mí Dheireadh Fómhair 2020 dar teideal “Models of Law and Regulation for AI” [Samhlacha Dlí agus Rialála don intleacht shaorga],

— ag féachaint don tuarascáil chomhpháirteach ó Trend Micro Research, ó Institiúid Idir-réigiúnach na Náisiún Aontaithe um Thaighde ar an gCoireacht agus um Cheartas agus ó Europol an 19 Samhain 2020 dar teideal “Malicious Uses and Abuses of Artificial Intelligence” [Úsáidí Mailíseacha agus Mí-Úsáid na hIntleachta Saorga],

— ag féachaint do na treoirlínte polaitiúla ón gCoimisiún le haghaidh 2019- 2024 dar teideal “A Union that strives for more: my agenda for Europe”[Aontas níos uaillmhianaí: An clár oibre agamsa don Eoraip],

— ag féachaint do bhreithiúnas ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh an 16 Iúil 2020 i gcás C-311/18 (Schrems II),

— ag féachaint dá rún an 16 Feabhra 2017 le moltaí don Choimisiún maidir le rialacha an dlí shibhialta i leith na róbataice (12),

— ag féachaint dá rún an 1 Meitheamh 2017 maidir le tionsclaíocht na hEorpa a dhigitiú (13),

— ag féachaint dá rún an 6 Deireadh Fómhair 2021 maidir le Creat Beartais an Aontais um Shábháilteacht ar Bhóithre 2021-2030 – Moltaí maidir leis na chéad chéimeanna eile i dtreo “Fís Nialais” (14),

— ag féachaint do rún uaithi an 12 Meán Fómhair 2018 maidir le córais arm uathrialaitheach (15),

— ag féachaint do rún uaithi an 12 Feabhra 2019 maidir le beartas tionsclaíoch cuimsitheach Eorpach i dtaca leis an intleacht shaorga agus an róbataic (16),

— ag féachaint do rún uaithi an 12 Feabhra 2020 dar teideal “Automated decision-making processes: ensuring consumer protection and free movement of goods and services” [Próisis chinnteoireachta uathoibríocha: cosaint tomhaltóirí agus saorghluaiseacht earraí agus seirbhísí a áirithiú] (17),

— ag féachaint do rún uaithi an 20 Deireadh Fómhair 2020 uaithi ina bhfuil moltaí don Choimisiún maidir le córas dliteanais shibhialta i leith na hintleachta saorga, (18),

— ag féachaint do rún uaithi an 20 Deireadh Fómhair 2020 ar chearta maoine intleachtúla d’fhorbairt teicneolaíochtaí na hintleachta saorga (19),

— ag féachaint do rún uaithi an 20 Deireadh Fómhair 2020 ina bhfuil moltaí don Choimisiún faoi chuimsiú gnéithe eitice den intleacht shaorga, den róbataic agus de theicneolaíochtaí gaolmhara (20),

— ag féachaint do rún uaithi an 20 Eanáir 2021 maidir leis an intleacht shaorga: ceisteanna i ndáil le léirmhíniú agus cur i bhfeidhm an dlí idirnáisiúnta a mhéid a dhéantar difear don Aontas i réimse na n-úsáidí sibhialta agus míleata agus an údaráis stáit lasmuigh de raon feidhme an cheartais choiriúil (21),

— ag féachaint do rún uaithi an 20 Bealtaine 2021 dar teideal “Shaping the digital future of Europe: removing barriers to the functioning of the digital single market and improving the use of AI for European consumers” [Todhchaí dhigiteach na hEorpa a mhúnlú: deireadh a chur le bacainní ar fheidhmiú an mhargaidh aonair dhigitigh agus feabhas a chur ar úsáid IS do thomhaltóirí Eorpacha] (22),

— ag féachaint do rún uaithi an 25 Márta 2021 maidir le straitéis Eorpach i ndáil le sonraí (23),

— ag féachaint do rún uaithi an 19 Bealtaine 2021 maidir leis an intleacht shaorga san oideachas, sa chultúr agus san earnáil chlosamhairc (24),

— ag féachaint do rún uaithi an 6 Deireadh Fómhair 2021 maidir leis an intleacht shaorga sa dlí coiriúil agus a húsáid ag údaráis phóilíneachta agus bhreithiúnacha in ábhair choiriúla (25).

— ag féachaint don staidéar a rinne an Ard-Stiúrthóireacht um Beartais Inmheánacha (AS IPOL) i mí an Mheithim 2021 dar teideal “Artificial Intelligence diplomacy – Artificial Intelligence governance as a new European Union external policy tool” [Taidhleoireacht na hintleachta saorga – rialachas na hintleachta saorga mar uirlis nua beartais sheachtraigh an Aontais Eorpaigh],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí na Bealtaine 2021 dar teideal “Challenges and limits of an open source approach to Artificial Intelligence” [Dúshláin agus teorainneacha cur chuige foinse oscailte i leith na hintleachta saorga],

— ag féachaint do staidéar ó DG IPOL i mí na Bealtaine 2021 dar teideal “Artificial Intelligence market and capital flows – AI and the financial sector at crossroads” [Margadh na hintleachta saorga agus sreafaí caipitil – uair na cinniúna don instleacht shaorga IS agus an earnáil an airgeadais],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí an Mheithimh 2021 dar teideal “Improving working conditions using Artificial Intelligence” [Feabhas a chur ar dhálaí oibre trí leas a bhaint as an Intleacht Shaorga],

— ag féachaint don staidéar ó AS IPOL i mí na Bealtaine 2021 dar teideal “The role of Artificial Intelligence in the European Green Deal” [Ról na hintleachta saorga sa Chomhaontú Glas don Eoraip],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí Iúil 2021 dar teideal “Artificial Intelligence in smart cities and urban mobility” [An Intleacht Shaorga i gcathracha cliste agus soghluaisteacht uirbeach],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí Iúil 2021 dar teideal “Artificial Intelligence and public services” [An Intleacht Shaorga agus Seirbhísí poiblí],

— ag féachaint do staidéar ó DG IPOL i mí Iúil 2021 dar teideal “European Union data challenge” [Dúshlán sonraí an Aontais Eorpaigh],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí an Mheithimh 2020 dar teideal “Opportunities of Artificial Intelligence” [Na Deiseanna a bhaineann leis an Intleacht Shaorga],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí Dheireadh Fómhair 2021 dar teideal “Europe’s Digital Decade and Autonomy” Deich mBliana Digiteacha agus Neamhspleáchas Digiteach na hEorpa],

— ag féachaint do staidéar ó AS IPOL i mí Eanáir 2022 dar teideal “Identification and assessment of existing and draft EU legislation in the digital field” [An reachtaíocht atá ann cheana agus dréacht-reachtaíocht an Aontais sa réimse digiteach a shainaithint agus a mheasúnú],

— ag féachaint do staidéar ó Sheirbhís Taighde Pharlaimint na hEorpa (EPRS) i mí Mheán Fómhair 2020 dar teideal “Civil liability regime for artificial intelligence – European added value assessment” [An córas dliteanais shibhialta le haghaidh na hintleachta saorga – measúnú ar bhreisluach Eorpach],

— ag féachaint do staidéar ó Aonad um Réamhamharc Eolaíoch de chuid EPRS i mí na Nollag 2020 dar teideal “Data subjects, digital surveillance, AI and the future of work” [Ábhair sonraí, faireachas digiteach, intleacht shaorga agus todhchaí na hoibre],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí Mheán Fómhair 2020 dar teideal “European framework on ethical aspects of artificial intelligence, robotics and related technologies” [Creat Eorpach maidir le gnéithe eiticiúla na hintleachta saorga, na róbataice agus na dteicneolaíochtaí gaolmhara],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí an mhárta 2020 dar teideal “The ethics of artificial intelligence: Issues and initiatives” 'Eitic na hintleachta saorga: Saincheisteanna agus tionscnaimh],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí an Mheithimh 2020 dar teideal “Artificial Intelligence: How does it work, why does it matter, and what can we do about it?” [An Intleacht Shaorga: Conas a oibríonn sí, cén fáth a bhfuil sí tábhachtach agus céard is féidir linn a dhéanamh faoi?],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí Iúil 2020 dar teideal “Artificial Intelligence and Law enforcement – Impact on Fundamental Rights” [An Intleacht Shaorga agus Forfheidhmiú an Dlí – Tionchar ar Chearta Bunúsacha],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí an Mheithimh 2020 dar teideal “The impact of the General Data Protection Regulation (GDPR) on artificial intelligence” [Tionchar an Rialacháin Ghinearálta maidir le Cosaint Sonraí (RGCS) ar an intleacht shaorga],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí Aibreáin 2020 dar teideal “The White Paper on Artificial Intelligence” [An Páipéar Bán maidir leis an Intleacht Shaorga],

— ag féachaint do thuarascáil ó EPRS í mí Mheán Fómhair 2021 dar teideal “Protecting civic space in the EU” [Spás na sochaí sibhialta san Aontas a chosaint],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí Feabhra 2021 dar teideal “The future of work: Trends, challenges and potential initiatives” [Todhchaí na hoibre: Treochtaí, dúshláin agus tionscnaimh a d’fhéadfadh a bheith ann],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí an Mheithimh 2021 dar teideal “Robo-advisors: How they are fit in the existing regulatory framework”, in particular with regard to investor protection?’ [Róba-chomhairleoirí: Conas atá siad ag teacht le creat rialála an Aontais atá ann cheana, go háirithe maidir le cosaint infheisteoirí?],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí Mheán Fómhair 2021 dar teideal “China’s ambitions in artificial intelligence” [Uaillmhianta na Síne san intleacht shaorga],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí an Mheithimh 2021 dar teideal “What if we chose new metaphors for artificial intelligence?” [Céard a tharlóidh má roghaímid meafair nua le haghaidh na hintleachta saorga?],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS in Eanáir 2018 dar teideal “Understanding artificial intelligence” [An intleacht shaorga a thuiscint],

— ag féachaint do staidéar ó EPRS i mí Iúil 2021 dar teideal “Tackling deepfakes in European policy” [Dul i ngleic le domhainbhrionnú i mbeartas Eorpach],

— ag féachaint do pháipéar oibre an Choiste Speisialta um Intleacht Shaorga in Ré Dhigiteach (AIDA) i mí Feabhra 2021 dar teideal “Artificial Intelligence and Health” An Intleacht Shaorga agus Sláinte],

— ag féachaint do pháipéar oibre AIDA i mí an Mhárta 2021 dar teideal “Artificial Intelligence and the Green Deal” [An Intleacht Shaorga agus an Comhaontú Glas],

— ag féachaint do pháipéar oibre AIDA i mí an Mhárta 2021 dar teideal “The External Policy Dimensions of AI”“Gnéithe Beartais Eachtraigh IS”,

— ag féachaint do pháipéar oibre AIDA í mí Bealtaine 2021 dar teideal “AI and Competitiveness” [IS agus Iomaíochas],

— ag féachaint do pháipéar oibre AIDA í mí an Mheithimh 2021 dar teideal “AI and the Future of Democracy” [IS agus Todhchaí an Daonlathais],

— ag féachaint do pháipéar oibre AIDA i mí an Mheithimh 2021 maidir le “AI agus an Margadh Saothair”,

— ag féachaint do Riail 54 dá Rialacha Nós Imeachta,

— ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste Speisialta um Intleacht Shaorga in Ré Dhigiteach (A9-0088/2022),

1. Réamhrá

1. ag tabhairt dá haire go bhfuil an domhan ar tí tús a chur leis an gceathrú réabhlóid thionsclaíoch; á chur i bhfios, i gcomparáid leis na trí réabhlóid roimhe seo, a tionscnaíodh trí ghal, leictreachas agus ansin ríomhairí a thabhairt isteach, go dtarraingíonn an ceathrú tonn a chuid fuinnimh ó fhlúirse sonraí agus ó algartaim chumhachtacha agus cumas ríomhaireachta; á chur i bhfáth go bhfuil réabhlóid dhigiteach an lae inniu múnlaithe de bharr a scála dhomhanda, cóineasú gasta, agus thionchar ollmhór na bhforbairtí teicneolaíochta atá ag teacht chun cinn ar stáit, ar gheilleagair, ar shochaithe, ar chaidreamh idirnáisiúnta agus ar an gcomhshaol; á aithint go bhfuil tionchar éagsúil ag athrú radacach ar an scála sin ar chodanna éagsúla den tsochaí, ag brath ar na cuspóirí atá acu, ar an suíomh geografach nó ar an gcomhthéacs socheacnamaíoch; ag cur béim ar an bhfíoras nach mór an t-aistriú digiteach a mhúnlú agus lánurraim á tabhairt do chearta bunúsacha agus ar bhealach lena bhfreastalódh teicneolaíochtaí digiteacha ar an gcine daonna;

2. á thabhairt faoi deara gur spreag an réabhlóid dhigiteach, ag an am céanna, iomaíocht dhomhanda mar thoradh ar an luach eacnamaíoch ollmhór agus na cumais theicneolaíocha atá tar éis teacht chun cinn i ngeilleagair a chuireann an méid is mó acmhainní ar fáil do thaighde, d’fhorbairt agus do mhargú na bhfeidhmeanna intleachta saorga (IS); ag tabhairt dá haire go bhfuil an t-iomaíochas digiteach agus an neamhspleáchas straitéiseach oscailte ina phríomhchuspóir beartais i roinnt tíortha; á chur i bhfáth go bhfuil méadú ag teacht ar an tuiscint i measc lucht cinnteoireachta go bhféadfadh teicneolaíochtaí atá ag teacht chun cinn difear a dhéanamh do stádas cumhachta geopholaitiúil tíre iomláine;

3. á chur i bhfios go bhfuil an Eoraip, a leag caighdeáin idirnáisiúnta síos ar feadh na gcéadta blianta, a bhí ina ceannaire teicneolaíoch agus a bhí chun tosaigh sa mhonaraíocht ardleibhéil san imscaradh, tar éis titim ar gcúl, go bhfuil sí ag forbairt agus ag infheistiú i bhfad níos lú ná geilleagair amhail na Stáit Aontaithe nó an tSín sa mhargadh digiteach, cé go bhfuil sí réasúnta iomaíoch fós in aschur taighde téamach IS; á aithint go bhfuil baol ann go ndéanfar imeallú ar ghníomhaithe Eorpacha i gcaighdeáin dhomhanda a fhorbairt agus sa dul chun cinn sa teicneolaíocht agus go dtabharfar dúshlán luachanna Eorpacha;

4. á thabhairt chun suntais, ar an gcéad dul síos, gur ionstraim chúblála agus mhí-úsáide iad uirlisí digiteacha i lámha roinnt gníomhaithe corparáideacha agus i lámha rialtas uathlathach chun an bonn a bhaint ó chórais pholaitiúla dhaonlathacha, rud a d’fhéadfadh a bheith ina chúis le haighneas idir córais pholaitiúla; á mhíniú go dtugann an spiaireacht dhigiteach, an sabaitéireacht, an chogaíocht ar scála íseal agus feachtais bhréagaisnéise dúshlán do shochaithe daonlathacha;

5. á chur i bhfáth go bhfágann cineál na samhlacha gnó digiteacha gur féidir mórchéimeanna inscálaitheachta agus éifeachtaí gréasáin a bheith ann; á chur i bhfios go bhfuil, i go leor margaí digiteacha, comhchruinniú margaidh, rud a thugann deis do líon beag ardán teicneolaíochta, a bhfuil a bhformhór bunaithe faoi láthair sna Sáit Aontaithe, a bheith ina gceannródaithe ar nuálaíochtaí ceannródaíocha teicneolaíochta, a mheallann na smaointe, an tallann agus na cuideachtaí is fearr agus a bhaineann brabúsacht neamhghnách amach; ag tabhairt rabhadh gur dócha go leathnófar suíomhanna ceannasacha margaidh sa gheilleagar sonraíbhunaithe isteach sa gheilleagar IS atá ag teacht chun cinn; á chur i bhfios nach bhfuil ach ocht gcinn de na 200 cuideachta dhigiteach is fearr sa lá atá inniu ann lonnaithe san Aontas Eorpach; á chur i bhfáth go bhfuil sé ríthábhachtach fíormhargadh aonair digiteach a thabhairt chun críche i ndáil leis an méid sin;

6. ag cur béim ar an bhfíoras, mar thoradh air sin, go bhfuil an iomaíocht dhomhanda le haghaidh ceannaireacht teicneolaíochta ina thosaíocht san Aontas; á chur i bhfáth, mura ngníomhóidh an tAontas go tapa agus go misniúil, go mbeidh air rialacha agus caighdeáin a leagtar síos ag daoine eile a leanúint agus go bhfuil an baol ann go mbeadh éifeachtaí díobhálacha aige ar an gcobhsaíocht pholaitiúil, ar an tslándáil shóisialta, ar chearta bunúsacha, ar shaoirsí aonair agus ar an iomaíochas eacnamaíoch;

7. á áitiú go bhfuil IS ar cheann de na príomhtheicneolaíochtaí éiritheacha laistigh den cheathrú réabhlóid thionsclaíoch; ag tabhairt dá haire go bhfuil sé de chumhacht ag IS an geilleagar digiteach a spreagadh, mar go gceadaítear léi táirgí agus seirbhísí nuálacha a thabhairt isteach, chun rogha tomhaltóirí a mhéadú agus gur féidir leis na próisis táirgthe a dhéanamh níos éifeachtúla; ag sonrú go bhfuiltear ag súil go gcuirfidh an intleacht shaorga níos mó ná EUR 11 trilliún leis an ngeilleagar domhanda faoi 2030; á chur i bhfáth, ag an am céanna, go laghdaíonn teicneolaíochtaí intleachta saorga gníomhú dhaonna; á thabhairt chun suntais gur cheart go leanfadh IS de bheith ina teicneolaíocht atá dírithe ar an duine, go lenfadh sí de bheith iontaofa agus nár cheart go ngabhfadh sí ionad neamhspleáchas an duine agus nár cheart go gcaillfí saoirse an duine aonair dá bharr; á chur i bhfáth gur gá a áirithiú go mbeidh an ceathrú réabhlóid thionsclaíoch seo cuimsitheach agus nach bhfágfar aon duine ar lár;

8. á mholadh go bhfuil iomaíocht dhomhanda ann do cheannaireacht IS; á chur i bhfios go ngeallann teicneolaíochtaí intleachta saorga go gcuirfear luach ollmhór eacnamaíoch ar fáil do na geilleagair sin a fhorbraíonn, a tháirgeann agus a ghlacann na teicneolaíochtaí sin go brabúsach, agus do na tíortha sin ina gcruthaítear luach den sórt sin; á chur i bhfios go láidir nach teicneolaíocht uilechumhachtach í an intleacht shaorga, ach gur sraith éifeachtúil uirlisí agus teicnící í a fhéadfar a chur chun tairbhe don tsochaí; á mhíniú go mbraitheann an chaoi a bhfeidhmíonn teicneolaíochtaí ar an gcaoi a ndearaimid iad; á chur i bhfios gur dhearbhaigh an tAontas go bhfuil sé ar intinn aige a bheith ina cheannródaí agus creat rialála a bhunu maidir leis an intleacht shaorga; á chur i bhfáth, mar sin féin, go bhfuil sé ríthábhachtach go mbeadh an tAontas in ann an cur chuige rialála a shainiú, lena n-áirítear cearta agus saoirsí bunúsacha a chosaint, agus gníomhú mar shraith dhomhanda caighdeán; á chur i bhfáth, dá bhrí sin, a thábhachtaí atá iomaíochas Eorpach san intleacht shaorga agus cumas an Aontais an timpeallacht rialála a mhúnlú ar an leibhéal idirnáisiúnta; á chur i bhfáth go bhféadfadh rioscaí aonair agus sochaíocha eascairt ó úsáid áirithe a bheith á baint as an intleacht shaorga, ar rioscaí iad a d’fhéadfadh cearta bunúsacha a chur i mbaol agus gur cheart, dá bhrí sin, do lucht déanta beartas aghaidh a thabhairt orthu, agus ar an gcaoi sin go bhféadfadh IS a bheith ina hionstraim lena bhfreastalaítear ar dhaoine agus ar an tsochaí, lena saothrófar an leas coiteann agus an leas ginearálta;

9. ag tabhairt dá haire go bhfuil gá le creat soiléir rialála, tiomantas polaitiúil agus meon níos réamhbhreathnaithí, nach bhfuil le sonrú rómhinic faoi láthair, ionas go n-éireoidh le gníomhaithe Eorpacha sa ré dhigiteach agus go mbeidh siad ina gceannairí teicneolaíochta san intleacht shaorga; á chur in iúl gurb í a conclúid, bunaithe ar an gcur chuige sin, gur féidir le saoránaigh agus gnólachtaí an Aontais araon tairbhe a bhaint as an intleacht shaorga agus as an deis iontach a chuireann sí ar fáil chun borradh a chur faoin iomaíochas, lena n-áirítear i ndáil le rathúnas agus folláine; á chur i bhfios go láidir nach mór creataí rialála a mhúnlú ar bhealach nach bhforchuirfí bacainní gan údar leo chun cosc a chur ar ghníomhaithe Eorpacha a bheith rathúil sa ré dhigiteach, go háirithe do ghnólachtaí nuathionscanta agus d’fhiontair bheaga agus mheánmhéide (FBManna); á thabhairt chun suntais gur cheart infheistíochtaí príobháideacha agus poiblí a mhéadú go suntasach chun timpeallacht a chruthú ina dtagann níos mó scéalta ratha Eorpacha chun cinn agus ina bhforbraítear níos mó an mór-roinn seo againne;

10. á thabhairt chun suntais go bhfuil dul chun cinn mear na teicneolaíochta arna thabhairt isteach ag an intleacht shaorga ag éirí níos dofhuascailte ó fhormhór na réimsí gníomhaíochta daonna agus go mbeidh tionchar aige freisin ar shlite beatha gach duine nach bhfuil na scileanna acu chun iad a oiriúnú go tapa go leor do na teicneolaíochtaí nua sin; á chur i bhfios, cé gur féidir, tríd an litearthacht dhigiteach a bhaint amach trí uasoiliúint agus athoiliúint, cabhrú chun aghaidh a thabhairt ar go leor de na hábhair imní shocheacnamaíocha a eascraíonn astu, ba cheart aghaidh a thabhairt ar na tionchair sin freisin i gcomhthéacs na gcóras leasa shóisialta, an bhonneagair uirbigh agus tuaithe, agus na bpróiseas daonlathach;

11. ag cur béim ar an bhfíoras go bhfuil gá le cearta, cuspóirí agus leasanna na mban agus na bpobal mionlaigh a léiriú san aistriú digiteach; á thabhairt chun suntais, sa chomhthéacs sin, nach ndearna mná suas ach 22 % de ghairmithe domhanda IS in 2018, fadhb nach bhfónann ach chun steiréitíopaí agus claontacht a bhuanú agus a bhuanú; á aithint go bhfuil gá leis na cearta chun comhionannais os comhair an dlí, an phríobháideacht, an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, agus rannpháirtíocht sa saol cultúrtha agus polaitiúil a chaomhnú agus teicneolaíochtaí intleachta saorga á n-úsáid, go háirithe do phobail mhionlaigh;

2. Deiseanna, rioscaí agus bacainní a d’fhéadfadh a bheith ann maidir le húsáid IS: sé chás-staidéar a scrúdaigh Coiste AIDA

12. ag meabhrú go bhfuil IS bunaithe ar bhogearraí lena n-úsáidtear samhlacha dóchúlaíocha agus réamh-mheas algartamach do shraith cuspóirí sonracha; á chur i bhfios gur scáththéarma é an téarma IS lena gcumhdaítear raon leathan teicneolaíochtaí, teicnící agus cineálacha cur chuige, idir shean agus nua, ar fearr an tuiscint atá orthu mar “chórais faisnéise saorga”, a thagraíonn d’aon chórais mheaisínbhunaithe ar minic gur beag an méid a bhíonn i gcoiteann acu ná mar a bhíonn á threorú ag sraith áirithe cuspóirí atá sainithe ag an duine, a bhfuil leibhéil éagsúla neamhspleáchais acu ina gcuid gníomhaíochtaí, agus a fheidhmíonn ag úsáid réamh-mheastachán, moltaí nó modhanna cinnteoireachta atá bunaithe ar shonraí atá ar fáil; ag tabhairt dá haire cé go bhfuil roinnt de na teicneolaíochtaí sin in úsáid go forleathan cheana féin, tá cinn eile fós á bhforbairt nó cinne eile nach bhfuil iontu ach coincheapa tuairimeacha fiú a d’fhéadfadh a bheith ann amach anseo;

13. á chur i bhfios go bhfuil difríocht shuntasach idir intleacht shaorga shiombalach, an príomh-chur chuige i leith IS ó na 1950idí go dtí na 1990idí, agus meaisínfhoghlaim, agus IS sonraí-tiomáinte, arb í is mó a bhí i réim ó na 2000idí i leith; á shoiléiriú gur forbraíodh IS le linn an chéad rabharta trí eolas agus taithí saineolaithe a ionchódú isteach i sraith rialacha a chuir meaisín i gcrích an tráth sin;

14. ag tabhairt dá haire, sa dara rabharta, go bhfuil próisis foghlama uathoibrithe algartaim bunaithe ar phróiseáil méideanna móra sonraí, an cumas ionchuir a thabhairt le chéile ó iliomad foinsí éagsúla agus léiriú casta a dhéanamh ar thimpeallacht ar leith, agus patrúin a shainaithint ina bhfuil córais IS níos casta, níos uathrialaithí agus níos teimhneacha, rud ar féidir le torthaí nach féidir a mhíniú go héacsa eascairt uaidh; á chur i bhfáth, dá bhrí sin, gur féidir an intleacht shaorga atá ann faoi láthair a mhiondealú i roinnt mhaith fofhearann agus teicnící éagsúla, cé go bhfuil an domhainfhoghlaim, mar shampla, ina fo-réimse den mhaisínfhoghlaim, ar fo-réimse í de IS;

15. ag tabhairt dá haire cé go bhfuil IS an lae inniu tar éis éirí i bhfad níos éifeachtaí agus níos cumhachtaí ná intleacht shaorga shiombalach, a bhuí leis na méaduithe suntasacha i gcumais ríomhaireachta, ní féidir léi fós ach tascanna atá sainithe go soiléir a réiteach i nideoga a bhaineann go sonrach le réimse ar leith amhail ficheall nó aithint íomhánna agus nach bhfuil a ríomhchlárú deartha chun na gníomhaíochtaí a dhéanann an córas IS a aithint go hiomlán; á thabhairt chun suntais nach bhfuil “intleacht” sa chiall dhaonna ag córais IS – murab ionann agus an méid a thugann a n-ainm le fios; á chur i bhfios, dá bhrí sin, go dtagraítear di mar AI “cúng” nó “lag” agus nach bhfuil inti fós níos ach uirlis lena soláthraítear moltaí agus réamh-mheastacháin; ag tabhairt dá haire, mar shampla, go n-oibríonn carranna féintiomána trí chomhcheangal de chórais éagsúla IS aontaisc a bhfuil ar a gcumas, le chéile, léarscáil tríthoiseach de thimpeallú na feithicle a chur ar fáil chun go bhféadfaidh a chóras oibriúcháin cinntí a dhéanamh;

16. á thabhairt chun suntais go bhfuil go leor cúiseanna imní a bhaineann leis an intleacht shaorga bunaithe ar choincheapa teoiriciúila amhail intleacht shaorga ghinearálta, sárintiúlacht shaorga agus sainiúlacht lena bhféadfadh, go teoiriciúil, an intleacht shaorga feidhmiú níos fearr ná intleacht an duine i roinnt mhaith réimsí; á chur i bhfáth go bhfuil amhras ann an féidir an intleacht shaorga tuairimeach sin a bhaint amach fiú lenár dteicneolaíochtaí agus lenár ndlíthe eolaíocha; á chreidiúint, mar sin féin, nach mór do na reachtóirí aghaidh a thabhairt ar na rioscaí atá ag baint le cinnteoireacht IS-bhunaithe faoi láthair toisc go bhfuil sé soiléir go follasach go bhfuil éifeachtaí díobhálacha amhail idirdhealú ciníoch agus gnéis inchurtha cheana féin i leith cásanna áirithe inar imscaradh IS gan choimircí;

17. á chur i bhfios go láidir go mbaineann riosca íseal le formhór na gcóras IS atá in úsáid faoi láthair; ag tagairt, mar shampla, d’aistriúchán uathoibríoch, “Meaisíní Eureka”, meaisíní cearrbhachais agus róbait a dhéanann próisis atriallacha monaraíochta; á chur in iúl gurb í a conclúid gur féidir roinnt cásanna úsáide a aicmiú mar chásanna contúirteacha agus go bhfuil gá le gníomh rialála agus le coimircí éifeachtacha i gcásanna den sórt sin, mura bhfuil siad i bhfeidhm cheana féin;

18. ag moladh go mbeadh díospóireacht phoiblí ann maidir le conas acmhainneacht ollmhór na hintleachta saorga atá bunaithe ar luachanna bunúsacha Eorpacha a fhiosrú, ar bhonn phrionsabail na trédhearcachta, na hinmhínitheachta, na cothroime, na cuntasachta, na freagrachta agus na hiontaofachta, chomh maith leis an bprionsabal gur cheart go mbeadh an intleacht shaorga agus an róbataic dírithe ar an duine agus gur cheart iad a fhorbairt chun gníomhaíocht an duine a chomhlánú; á chur i bhfáth, i líon suntasach réimsí de shaol an duine, idir inbhuanaitheacht agus chúram sláinte, gur féidir leis an intleacht shaorga tairbhí a chur ar fáil mar uirlis chúnta d’úsáideoirí agus do ghairmithe, rud a mhéadaíonn cumas an duine gan bac a chur ar a gcumas gníomhú gan bhac agus cinneadh a dhéanamh; á chur i bhfáth gur cheart prionsabail agus ceanglais eiticiúla na hintleachta saorga a chomhaontaítear a chur i bhfeidhm i ngach réimse den chur i bhfeidhm na hintleachta saorga, ag tógáil ar na coimircí is gá, rud a mhéadóidh muinín na saoránach, agus ar an gcaoi sin lena mbainfidh siad tairbhe as an intleacht shaorga;

19. á chur i bhfios go láidir go n-athraíonn leibhéal an riosca a bhaineann le hiarratas IS ar leith go mór ag brath ar dhóchúlacht agus ar dhéine an dochair; á thabhairt chun suntais, dá bhrí sin, gur cheart na ceanglais dhlíthiúla a choigeartú chuige sin, i gcomhréir le cur chuige rioscabhunaithe agus aird chuí á tabhairt, i gcás ina bhfuil bonn cirt leis, ar phrionsabal an réamhchúraim; á chur i bhfáth, i gcásanna reatha nó i gcásanna a bheidh ann amach anseo, lena mbaineann ardriosca do chearta bunúsacha agus do chearta an duine leis na córais intleachta saorga, go bhfuil gá le maoirseacht iomlán ar an duine agus le hidirghabháil rialála agus, i bhfianaise luas na forbartha teicneolaíche, gur gá rialáil a dhéanamh le haghaidh córais intleachta saorga ardriosca a bheith solúbtha agus oiriúnaithe don todhchaí;

20. á léiriú go dtugtar aghaidh go mion sa tuarascáil seo ar shé chás-staidéar IS, ina dtugtar breac-chuntas ar na deiseanna a chuireann IS ar fáil san earnáil faoi seach, ar na rioscaí a bhfuil aghaidh le tabhairt orthu agus ar na bacainní lena gcuirtear cosc ar an Eoraip leas iomlán a bhaint as na tairbhí a bhaineann le hintleacht shaorga; á thabhairt chun suntais go léirítear sna cás-staidéir roinnt de na cásanna úsáide IS is tábhachtaí sa lá atá inniu ann agus, ag an am céanna, go léiríonn siad roinnt de phríomhábhair na n-éisteachtaí poiblí a thionóil Coiste AIDA le linn a shainordaithe, eadhon sláinte, an Comhaontú Glas, beartas seachtrach agus slándáil, iomaíochas, todhchaí an daonlathais agus mhargadh an tsaothair;

(a) IS agus sláinte

21. á chur in iúl go bhfeictear di gur féidir leis an anailís mhodheolaíoch ar mhéideanna móra sonraí, lena n-áirítear tríd an intleacht shaorga, teacht ar réitigh nua nó feabhas a chur ar theicnící reatha san earnáil sláinte a d’fhéadfadh dlús mór a chur le taighde eolaíoch, beatha daoine a shábháil agus cúram othar a fheabhsú trí chóireálacha nuálacha agus diagnóis níos fearr a chur ar fáil agus timpeallachtaí tacúla a chothú do stíleanna maireachtála sláintiúla; á thabhairt chun suntais gur féidir le córais IS cuidiú freisin le hinrochtaineacht, athléimneacht agus inbhuanaitheacht na gcóras sláinte, agus ag an am céanna buntáiste iomaíoch a thabhairt d’earnálacha Eorpacha TFC agus cúraim sláinte má dhéantar na rioscaí bunúsacha a bhainistiú go hiomchuí;

22. á thabhairt chun suntais gur cheart úsáid IS in earnáil na sláinte a bheith fréamhaithe i gceanglais eiticiúla láidre amhail rochtain chothrom ar chúram sláinte, príobháideachas, dliteanas, trédhearcacht, inmhínitheacht, iontaofacht, cuimsitheacht agus inléiritheacht tacar sonraí, agus maoirseacht leanúnach dhaonna; á chur i bhfáth nach mór, le dearadh córas atá bunaithe ar an intleacht shaorga, aghaidh a thabhairt ar an riosca go ndéanfar acmhainní a leithdháileadh go mícheart ar dhaoine aonair bunaithe ar chatagóiriú lochtach nó claonta, teicneolaíocht tosaíochta nó teicneolaíocht mhífheidhmiúil, as a n-eascraíonn mídhiagnóis, drochíde nó gan cóireáil a dhéanamh ar chor ar bith; á chreidiúint gur cheart feidhm a bheith ag na caighdeáin eiticiúla is airde maidir le gach feidhm cúraim sláinte agus gur cheart rialacha eiticiúla a bhunú ag céim an-luath ina bhforbairt agus ina ndearadh, i.e. eitic trí dhearadh; á chur i bhfios go láidir go bhféadfadh baol a bheith ann d’fholláine agus do chearta bunúsacha na n-othar leis an gcinnteoireacht uathoibrithe in iarratais cúraim sláinte agus á chur i bhfáth nach mór, dá bhrí sin, ról tacaíochta a bheith ag IS sa chúram sláinte, agus gur cheart maoirseacht ghairmiúil ar an duine a choimeád i gcónaí; á iarraidh go gcaomhnódh IS i ndiagnóis leighis i gcórais sláinte poiblí an caidreamh idir dochtúir an othair agus a bheith comhsheasmhach leis an mionn Hipeacraitéach i gcónaí; ag tabhairt dá haire, áfach, go gcuireann IS feabhas ar chruinneas an scagtha agus go bhfuil diagnóisí IS ag feidhmiú níos fearr cheanqa féin ná diagnóisí na ndochtúirí i roinnt cásanna; á chur in iúl go bhfeictear di nach dtugann na creataí dliteanais atá ann cheana deimhneacht dhlíthiúil leordhóthanach agus nach gcumhdaíonn siad ceart na n-othar chun sásaimh dhlíthiúil i gcás ina ndeantar mídhiagnóis agus cóireáil mhícheart trí intleacht shaorga; á chur in iúl gur geal léi, i ndáil leis an méid sin, an togra reachtach maidir le dliteanas IS; ag tabhairt dá haire go bhfuil sé tábhachtach gairmithe sláinte mar úsáideoirí córais intleachta saorga a chosaint, chomh maith le hothair mar fhaighteoirí deiridh, agus faisnéis leordhóthanach agus thrédhearcach a chur ar fáil dóibh;

23. á chur i bhfios go láidir go bhfuil réitigh IS-bhunaithe á n-úsáid nó á dtástáil cheana féin i suímh chliniciúla agus é mar aidhm leo tacú le diagnóis, le prognóis, le cóireáil agus le rannpháirtíocht na n-othar, agus ar an gcaoi sin dlús a chur leis an gcóireáil agus feabhas a chur uirthi agus idirghabhálacha nach bhfuil gá leo a laghdú; ag tabhairt dá haire, ina theannta sin, gur féidir le hintleacht shaorga feabhas a chur ar leigheas pearsantaithe agus ar chúram othar; ag tabhairt dá haire go gcumhdaítear raon leathan réimsí sláinte faoi láthair leis an intleacht shaorga, lena n-áirítear sláinte phoiblí, seirbhísí cúraim, féinchúram agus córais sláinte; á thabhairt chun suntais go bhfuil ról tábhachtach ag na sonraí; á chur in iúl go bhfeictear di go bhfuil feidhmchláir a bhfuil gealladh fúthu le haghaidh IS chun faisnéis a asbhaint as íomhánna agus as feistí leighis eile chun bonn eolais a chur faoi anailís iartheachtach agus ag tabhairt dá haire gur féidir le halgartaim domhainfhoghlama léim chainníochtúil a bhaint amach i dtascanna cliniciúla éagsúla;

24. á thabhairt chun suntais gur féidir teicneolaíochtaí intleachta saorga a chur i bhfeidhm maidir le taighde, forbairt agus olltáirgeadh cógas agus go bhfuil sé d’acmhainn acu dlús a chur le forbairt drugaí, cóireálacha agus vacsaíní nua ar chostas níos ísle; á chur in iúl go bhfeictear di gur féidir le IS cabhrú chun toradh na bhfreagairtí ar chóireálacha a thuar agus gur féidir léi cur ar chumas dochtúirí straitéisí teiripeacha a choigeartú i gcomhréir le saintréithe géiniteacha nó fiseolaíocha aonair le leibhéil chruinnis mhéadaitheacha nuair atá siad bunaithe ar shonraí ardcháilíochta agus ar thoimhdí fónta, rud a mhéadaíonn éifeachtacht an chúraim choiscthigh, ar choinníoll go gcomhlíontar na ceanglais eiticiúla uile maidir le maoirseacht ghairmiúil ar bhailíochtú cliniciúil, príobháideachas, cosaint sonraí agus toiliú feasach; ag tabhairt dá haire gur féidir anailís a dhéanamh ar mhórshonraí sláinte le cúnamh IS chun dlús a chur le próiseáil na sonraí sin; á chur i bhfios go láidir a thábhachtaí atá sé a áirithiú go mbeidh an ríomhaireacht ardfheidhmíochta idir-inoibritheach leis an intleacht shaorga, mar go mbraitheann mórearnálacha eacnamaíocha, lena n-áirítear monaraíocht, sláinte agus cógaisíocht, ar ríomhaireacht ardfheidhmíochta;

25. á chur i bhfios go láidir go bhfuil sé d’acmhainn ag réitigh IS-bhunaithe cóireálacha agus forbairt drugaí a chur in oiriúint do riachtanais shonracha na n-othar agus feabhas a chur ar an rannpháirtíocht le geallsealbhóirí agus le rannpháirtithe sa chóras cúraim sláinte; á chur in iúl go bhfeictear di go dtacaíonn IS agus rochtain ar thacair sonraí ábhartha, nuashonraithe agus ionadaíocha, a bhfuil anaithnidiú agus cáilíocht ard acu, i gcomhréir le rialacha an Aontais maidir le cosaint sonraí pearsanta, le gairmithe cúraim sláinte chun cabhrú leo cúram níos fearr a chur ar fáil dá n-othair agus aiseolas, treoir agus tacaíocht níos pearsanta a chur ar fáil, sábháilteacht othar a chur chun cinn agus teiripe a dhéanamh níos éifeachtaí; á thabhairt chun suntais go bhféadfadh sé sin a bheith an-úsáideach ó thaobh an chorpais eolais eolaíoch atá ag dul i méid a roghnú agus a athbhreithniú ar mhaithe le léargais ábhartha a bhaint amach do ghairmithe sláinte; á thabhairt chun suntais gur cheart go mbeadh saoránaigh ó na Ballstáit go léir in ann a sonraí sláinte a roinnt lena rogha soláthraithe cúraim sláinte agus húdaráis; á chur i bhfios go láidir, i ndáil leis an méid sin, gur gá dreasachtaí a chruthú don uas-sciliú, athoiliúint agus seach-sciliú d’oibrithe i ngairmeacha sláinte;

26. á chur in iúl go bhfeictear di go bhfuil dlús curtha ag an gcomhrac i gcoinne COVID-19 le taighde ar theicneolaíochtaí nua agus le cur in úsáid teicneolaíochtaí nua, go háirithe feidhmeanna IS, ar mhaithe le feabhas a chur ar bhrath cásanna, ar chúram cliniciúil agus ar thaighde teiripeach, agus gur leagadh béim ar úsáideacht na hintleachta saorga chomh maith leis an tábhacht a bhaineann le cistiú agus sonraí ardcháilíochta chun faireachán éifeachtúil a dhéanamh ar leathadh ráigeanna galar tógálach agus chun leathadh ráigeanna galar tógálach a shamhaltú, i gcomhréir leis an dlí maidir le cosaint sonraí; ag tabhairt dá haire, áfach, gur léiríodh leis an taithí a fuarthas ar fheidhmchláir IS le linn COVID-19 roinnt de na teorainneacha atá le húsáid na hintleachta saorga i diagnóisic leighis ( 26 )

27. á thabhairt chun suntais go bhfuil acmhainneacht ag baint le córais intleachta saorga chun an t-ualach ar chórais sláinte agus ar ghairmithe sláinte a laghdú go háirithe agus chun cur le réitigh chun cúram a chur ar fáil do phobail atá ag dul in aois go tapa san Eoraip agus sa domhan agus iad a chosaint ar ghalair chontúirteacha;

28. á thabhairt chun suntais gur féidir an-chuid ama a spáráil ar oibrithe cúraim sláinte a d’fhéadfaí a chaitheamh ar chuairteanna othar trí fheidhmchláir intleachta saorga atá sábháilte agus éifeachtúil a úsáid le haghaidh cúraimí riaracháin nach gá n-éilíonn gníomhaíocht dhaonna;

29. á chur i bhfáth gur féidir le feidhmchláir sláinte tomhaltóirí atá bunaithe ar IS cabhrú le stádas sláinte an duine aonair a rianú trí ghnáthghléasanna amhail fóin chliste, lena gceadaítear d’úsáideoirí sonraí a sholáthar dá ndeoin féin a d’fhéadfadh a bheith mar bhonn le luathrabhaidh agus le foláirimh maidir le tinnis a d’fhéadfadh a bheith bagrach don bheatha amhail strócanna nó stadanna cairdiacha; á chur i bhfáth go bhféadfaí, le feidhmchláir sláinte atá bunaithe ar IS, iompar sláintiúil a spreagadh freisin agus féinchúram freagrach a chumhachtú do dhaoine aonair trí mhodhanna breise a thabhairt d’othair chun faireachán a dhéanamh ar a sláinte féin agus ar a stíl mhaireachtála féin agus trí fheabhas a chur ar chruinneas an scagtha a dhéanann gairmithe cúraim sláinte; á chur i bhfios, áfach, go bhfuil íogaireacht ar leith ag baint le sonraí pearsanta sláinte agus go bhfuil baol ina leith go ndéanfaí sonraí a shárú nó mí-úsáid a bhaint astu, agus á chur i bhfios go láidir gur gá caighdeáin láidre chibearshlándála a chur i bhfeidhm maidir le feidhmchlár sláinte ar bith;

30. á chur i bhfáth go bhfuil IS san earnáil sláinte ag brath go háirithe ar mhéideanna móra sonraí pearsanta, ar chomhroinnt sonraí, ar sonraí ar ardchaighdeán, ar inrochtaineacht sonraí agus ar idir-inoibritheacht sonraí chun acmhainneacht iomlán IS agus sláinte a bhaint amach; á chur i bhfáth gur gá nascadh taifead leictreonach sláinte le ríomhchórais um ordú oideas a éascú chun lamháil do ghairmithe sláinte a bhfuil baint acu le cúram othar rochtain a fháil ar an bhfaisnéis is gá faoin othar, faoi réir a thoiliú nó a toiliú a fháil;

31. á chur in iúl gur díol sásaimh di spás Eorpach sonraí sláinte a chruthú chun sonraí ar chaighdeán an-ard a thógáil lena n-úsáid in earnáil na sláinte; á mheas go n-áiritheofaí, le hidirnascadh agus idir-inoibritheacht an bhonneagair ríomhaireachta ardfheidhmíochta leis an spás Eorpach sonraí sláinte, go mbeadh tacair mhóra sonraí sláinte ar ardchaighdeán ar fáil, ar tacair iad atá tábhachtach maidir le taighde a dhéanamh ar phaiteolaíochtaí agus cóireáil a dhéanamh orthu, go háirithe galair neamhchoitianta agus riochtaí péidiatraiceacha;

32. á chur i bhfáth gur gá muinín a chothú trí idir-inoibritheacht agus tuilleadh comhoibrithe a chur chun cinn idir gairmithe éagsúla cúraim sláinte a fhónann do na hothair chéanna; á chur i bhfáth gur gá oiliúint a chur ar fáil do ghairmithe cúraim sláinte maidir le teicnící agus cuir chuige IS; á chur i bhfáth gur gá mímhuinín a chomhrac, amhail trí leas a bhaint as acmhainneacht iomlán an anaithnidithe sonraí agus an bhréagainmnaithe, agus saoránaigh, gairmithe sláinte agus cinnteoirí a chur ar an eolas ar bhealach níos fearr maidir leis na húsáidí, na tairbhí agus na rioscaí a bhaineann le IS i réimse na sláinte, chomh maith le forbróirí IS a chur ar an eolas ar bhealach níos fearr faoi na dúshláin agus na rioscaí a bhaineann le próiseáil sonraí íogaire sa réimse sin;

33. á chreidiúint, ina theannta sin, go bhfuil gá le caighdeáin eiticiúla agus dlíthiúla atá ceangailteach agus láidir agus le cearta in-fhorfheidhmithe sásaimh chun éiceachóras muiníne a chur chun cinn i measc saoránach agus chun sonraí sláinte a chosaint go leormhaith ar mhí-úsáid a d’fhéadfadh a bheith ann agus ar rochtain neamhdhleathach; ag aontú leis an gCoimisiún gur cheart go mbeadh rochtain shlán ag saoránaigh ar thaifead leictreonach cuimsitheach sonraí a bhaineann lena sláinte agus gur cheart go gcoinneodh siad smacht ar shonraí pearsanta a bhaineann lena sláinte agus go mbeadh siad in ann iad a roinnt go slán, agus cosaint éifeachtach do sonraí pearsanta agus cibearshlándáil láidir ann, le tríú páirtithe údaraithe; á thabhairt chun suntais gur cheart rochtain neamhúdaraithe agus scaipeadh neamhúdaraithe a thoirmeasc agus nach mór cosaint sonraí pearsanta othar a ráthú i gcomhréir leis an reachtaíocht maidir le cosaint sonraí;

34. á chur i bhfios go láidir, i ndáil leis sin, go bhfuil baol ann go ndéanfaí cinntí claonta as a n-eascródh idirdhealú agus sáruithe ar chearta an duine; á chur i bhfáth gur gá, dá bhrí sin, le seiceálacha neamhchlaonta a dhéanamh ar na halgartaim agus ar na tacair sonraí a úsáidtear, agus le tuilleadh taighde ar na modhanna agus ar an laofacht atá leabaithe i gcórais IS oilte a chur chun cinn chun conclúidí neamheiticiúla agus idirdhealaitheacha a sheachaint i réimse na sonraí maidir le sláinte an duine;

35. á chur i bhfáth gur gá RGCS a chur i bhfeidhm go héifeachtúil agus go haonfhoirmeach ar fud AE chun dúshláin amhail éiginnteacht dhlíthiúil agus easpa comhair in earnáil na sláinte a shárú; á chur i bhfáth go mbíonn moill ar fhionnachtana eolaíocha agus ualach maorlathach ar thaighde sláinte mar thoradh ar na dúshláin sin i gcásanna áirithe; á chur i bhfáth go bhféadfaí comhar a mhéadú agus comhroinnt sonraí a spreagadh don taighde agus don nuálaíocht in earnáil sláinte na hEorpa dá gcruthófaí spás Eorpach shonraí sláinte lena ráthófaí cearta othar agus iniomparthacht sonraí;

36. ag tabhairt dá haire gur féidir le IS rannchuidiú le dul chun cinn tapa na dteicneolaíochtaí nua, amhail íomháú inchinne, a bhfuil feidhmeanna tábhachtacha acu cheana féin sa leigheas ach lena mbaineann rioscaí suntasacha don ghníomhú daonna agus do léiriú ceart bunúsach gan gá toiliú a éileamh; a chur in iúl gur cúis imní di an easpa reachtaíochta maidir le sonraí néareolaíocha agus á chreidiúint gur cheart do AE gach iarracht a dhéanamh a bheith ina cheannaire domhanda maidir le teicneolaíochtaí sábháilte néareolaíocha a fhorbairt;

(b) IS agus an Comhaontú Glas

37. á thabhairt chun suntais gurb iad Eoraip atá oiriúnach don ré dhigiteach agus an Comhaontú Glas an dá phríomhthosaíocht atá ag an gCoimisiún do na blianta atá le teacht; á chur i bhfios go láidir gur gá a áirithiú go rannchuideoidh an t-aistriú digiteach leis an bhforbairt inbhuanaithe a bhaint amach agus go gcuirfear an t-aistriú glas chun cinn; á mheas go n-éilítear leis sin dlús a chur leis an nuálaíocht atá comhoiriúnach le spriocanna aeráide agus caighdeáin chomhshaoil AE; á thabhairt chun suntais go bhféadfadh sé go mbeadh feidhmchláir IS in ann tairbhí comhshaoil agus eacnamaíocha a bhaint amach agus cumais réamh-mheastacha a neartú, ar cumais iad féidir leo rannchuidiú leis an gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide agus le cuspóirí an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip a bhaint amach agus le sprioc AE a bheith ar an gcéad ilchríoch a bheidh aeráidneodrach faoi 2050; á mheas go bhféadfadh úsáid IS astaíochtaí gás ceaptha teasa domhanda a laghdú suas le 4 % faoi 2030 ( 27 ) ; á mheas, de réir roinnt meastachán, go bhféadfadh teicneolaíochtaí TFC astaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú 10 n-uaire níos mó ná a lorg féin ( 28 ) , ach ag aithint go n-éilítear leis sé sin roghanna deartha comhfhiosacha agus gníomhaíocht rialála; ag tabhairt rabhadh, ag an am céanna, go bhféadfadh drochthionchar a bheith ag an ídiú méadaitheach fuinnimh i stóráil na dtacar mór sonraí atá ag teastáil chun córais IS a thraenáil; á mheabhrú go n-ídíonn trácht sonraí agus bonneagar TFC thart ar 7 % de leictreachas an domhain sa lá atá inniu ann, figiúr a mheastar a dtiocfaidh méadú 13 % air faoi 2030 mura gcuirfear na coimircí cearta i bhfeidhm; á chur in iúl, thairis sin, go bhféadfaidh dianúsáid amhábhar chun micreaphróiseálaithe agus feistí ardteicneolaíochta a thógáil, ar micreaphróiseálaithe agus feistí iad a bhaineann úsáid as IS, rannchuidiú leis an tionchar diúltach sin freisin; á chur i bhfios go láidir, chun lorg mór láimhe ach lorg beag coise de IS ar an gcomhshaol agus ar an aeráid a ráthú, nach mór na tionchair dhiúltacha dhíreacha agus indíreacha chomhshaoil sin a chur san áireamh agus gur gá córais IS a dhearadh chun tomhaltas inbhuanaithe a chur chun cinn, úsáid acmhainní agus ídiú fuinnimh a theorannú, oibríochtaí próiseála nach bhfuil gá leo a sheachaint agus damáiste don chomhshaol a chosc; ag cur béim ar an bhfíoras go bhfuil gá le faisnéis agus sonraí ábhartha chun aghaidh a thabhairt ar thionchar comhshaoil earnáil TFC;

38. á chur in iúl gur ábhar imní di nár chuir ach sé Bhallstát béim láidir ar fheidhmchláir IS ina n-iarrachtaí chun cuspóirí an Chomhaontaithe Ghlais a bhaint amach; á mheas gur féidir IS a úsáid chun faisnéis a bhailiú agus a eagrú atá ábhartha do phleanáil comhshaoil, do chinnteoireacht agus do bhainistiú agus faireachán a dhéanamh ar dhul chun cinn na mbeartas comhshaoil, mar shampla maidir le haer níos glaine, ar féidir le feidhmchláir IS faireachán a dhéanamh ar thruailliú agus rabhadh a thabhairt maidir le guaiseacha; á thabhairt chun suntais go bhféadfaí IS agus na réitigh dhigiteacha sin a úsáid i roinnt earnálacha chun réitigh atá tíosach ar acmhainní a mhéadú ó scála;

39. ag cur béim ar a thábhachtaí atá córais IS-bhunaithe chun cathracha agus sráidbhailte cliste a fhorbairt trí úsáid acmhainní a bharrfheabhsú agus athléimneacht bonneagair a mhéadú, lena n-áirítear trí thrácht a thuar agus a laghdú, trí bhainistiú cliste fuinnimh, trí chúnamh éigeandála agus dramhaíl, mar atá ann cheana féin i roinnt cathracha agus bardas ar fud AE; á chur i bhfáth gur féidir le réitigh IS-bhunaithe cuidiú tuilleadh le pleanáil uirbeach, ailtireacht, tógáil agus próisis innealtóireachta chun astaíochtaí, am tógála, costais agus dramhaíl a laghdú;

40. á chur i bhfáth nach dtarlóidh an t-aistriú fuinnimh gan an digitiú; á thabhairt chun suntais, le IS, go bhféadfar faireachán, barrfheabhsú agus laghdú a dhéanamh ar thomhaltas agus táirgeadh fuinnimh, agus tacú le fuinneamh inathnuaite a chomhtháthú in eangacha leictreachais atá ann cheana freisin; á chur i bhfios go bhfuil sé d’acmhainn ag méadair chliste, soilsiú éifeachtúil, néalríomhaireacht agus bogearraí dáilte in éineacht le comhpháirt IS, patrúin úsáide fuinnimh a chlaochlú agus úsáid fhreagrach a chur chun cinn;

41. á thabhairt chun suntais go bhfuil gá le rialú uathoibrithe a mhéadú ar mhaithe le slándáil an tsoláthair fuinnimh mar thoradh ar chastacht mhéadaitheach córais aistrithe fuinnimh, ina bhfuil méadú tagtha ar ghiniúint luaineach in-athnuaite agus athruithe i mbainistiú lóid; á chur i bhfáth go bhféadfadh IS dul chun tairbhe do shlándáil an tsoláthair, go háirithe maidir le líonraí uisce, gáis agus leictreachais a oibriú, faireachán a dhéanamh orthu, iad a chothabháil agus a rialú; ag tabhairt dá haire, áfach, go dtabharfar isteach le teicneolaíochtaí eangaí feabhsaithe le IS na milliúin comhpháirteanna cliste a mbeidh leochaileachtaí coiteanna acu, lena gcuirfear líon mór pointí ionsaithe féideartha leis na líonraí fuinnimh agus lena méadófar leochaileachtaí an bhonneagair chriticiúil, mura gcuirfear na forálacha iomchuí cibearshlándála i bhfeidhm; á mheas go bhfuil tuilleadh infheistíochta agus taighde de dhíth i gcás eangacha cliste;

42. á mheas go bhfuil sé d’acmhainn ag IS agus ag feidhmchláir dhigiteacha eile le haghaidh soghluaisteachta agus iompair sreafaí tráchta a bharrfheabhsú agus an tsábháilteacht ar bhóithre a fheabhsú, lena n-áirítear trí éifeachtúlacht na gcóras iompair a mhéadú; á chur i bhfios gur féidir le IS eolas a chur ar fáil do dhearadh agus do bhainistiú fuinnimh feithiclí atá tíosach ar fhuinneamh; á thabhairt chun suntais go bhfuil méadú suntasach tagtha ar na roghanna maidir le seirbhísí síbe aipbhunaithe, roinnt síob agus roinnt carranna agus go n-úsáidtear IS go minic sna seirbhísí soghluaisteachta sin trí phleanáil éifeachtúil bealaigh agus trí phointí bailithe a roghnú;

43. á chreidiúint gur féidir ról claochlaitheach a bheith ag IS in earnáil na talmhaíochta, ag tacú le teacht chun cinn modhanna nua buainte, lena n-áirítear buaint a thuar agus acmhainní talmhaíochta a bhainistiú; á chur i bhfáth gur earnáil ríthábhachtach í an talmhaíocht inar féidir le IS astaíochtaí agus úsáid lotnaidicídí, leasachán, ceimiceán agus uisce a laghdú trína n-úsáid a dhíriú ar an méid beacht agus i limistéar níos cúinge; á chur i bhfáth, thairis sin, gur féidir le IS rannchuidiú le hathbhunú na bithéagsúlachta trí fhaireachán a dhéanamh ar speicis atá i mbaol nó trí ghníomhaíochtaí dífhoraoisithe a rianú; á thabhairt chun suntais go bhfuil gá le treoirlínte imlonnaithe agus modheolaíochtaí measúnaithe caighdeánaithe a fhorbairt chun tacú le “IS glas” i réimsí amhail eangacha cliste, feirmeoireacht bheacht, cathracha cliste agus inbhuanaithe, agus i bpobail; á chur in iúl go bhfuil sí tuairim go bhfuil sé d’acmhainn ag IS, i bhfoirm na feirmeoireachta beaichte, táirgeadh bia ar an bhfeirm chomh maith le bainistíocht níos leithne talún a bharrfheabhsú trí phleanáil úsáide talún a fheabhsú, athruithe san úsáid talún a thuar agus faireachán a dhéanamh ar shláinte barr, agus go bhfuil sé d’acmhainn aige claochlú a dhéanamh ar theagmhais adhaimsire a thuar;

44. á chur i bhfáth gur féidir le IS rannchuidiú leis an ngeilleagar ciorclach trí phróisis táirgthe, tomhaltais agus athchúrsála agus iompraíocht a dhéanamh níos tíosaí ar acmhainní agus trí thrédhearcacht úsáide ábhair a mhéadú, mar shampla maidir le foinsiú eiticiúil amhábhar agus dramhaíl laghdaithe; á thabhairt chun suntais go bhfuil sé d’acmhainn ag IS an tuiscint atá ag gnólachtaí ar a n-astaíochtaí, lena n-áirítear i slabhraí luacha, a mhéadú agus, ar an gcaoi sin, cuidiú leo a spriocanna aonair astaíochtaí a choigeartú agus a bhaint amach; á cur i bhfios go láidir gur féidir le huirlisí digiteacha cabhrú le gnólachtaí na céimeanna riachtanacha a chur chun feidhme i dtreo iompraíocht níos inbhuanaithe, go háirithe FBManna a bhféadfadh sé nach mbeadh na hacmhainní acu é sin a dhéanamh murach sin;

45. á thabhairt chun suntais nach féidir IS a úsáid faoi láthair chun an tionchar ar an gcomhshaol a thomhas go hiomlán; á mheas go bhfuil gá le níos mó staidéar a dhéanamh ar ról IS i ndáil le tionchar ar an gcomhshaol a laghdú; á chur i bhfáth go bhfuil gá le níos mó sonraí maidir leis an gcomhshaol chun léargas breise a fháil agus tuilleadh dul chun cinn a spreagadh trí réitigh IS; á chur i bhfios go láidir go bhféadfaí a áirithiú, trí IS a úsáid chun sonraí maidir le hastaíochtaí CO 2 a nascadh go córasach le sonraí maidir le patrúin táirgthe agus tomhaltais, le slabhraí soláthair agus le bealaí lóistíochta, go mbraithfear gníomhaíochtaí a bhfuil tionchar dearfach nó diúltach acu;

(c) Beartas seachtrach agus an ghné slándála de IS

46. á athdhearbhú go bhfuil AE ag iarraidh teacht ar chomhaontú domhanda maidir le comhchaighdeáin chun leas freagrach a bhaint as IS, rud atá fíorthábhachtach; á chreidiúint, ar bhonn prionsabail áfach, go bhfuil sé d’acmhainn ag daonlathais den dearcadh céanna oibriú le chéile chun an díospóireacht idirnáisiúnta maidir le creat IS a mhúnlú go comhpháirteach ar bhealach a ndéanann cearta an duine agus an smacht reachta a urramú, chun oibriú le chéile i dtreo noirm agus prionsabail chomhchoiteanna áirithe, caighdeáin theicniúla agus eiticiúla, agus treoirlínte maidir le hiompar freagrach stáit, go háirithe faoi scáth eagraíochtaí idir-rialtasacha amhail na Náisiúin Aontaithe agus ECFE, agus ar an gcaoi sin an t-iltaobhachas, an fhorbairt inbhuanaithe, an idir-inoibritheacht agus comhroinnt sonraí a chur chun cinn ar leibhéal idirnáisiúnta; ag tacú leis an obair atá á déanamh ag Meitheal Oscailte na Náisiún Aontaithe maidir le TFC agus slándáil idirnáisiúnta; á chur i bhfios go láidir go bhfuil bearta cothaithe muiníne bunriachtanach chun leibhéal an idirphlé agus na muiníne a mhéadú; á iarraidh, dá bhrí sin, go mbeadh níos mó trédhearcachta i dtaobh úsáid IS chun cuntasacht níos fearr a áirithiú;

47. á chur in iúl gur díol sásaimh di na tionscnaimh iltaobhacha a rinneadh le déanaí chun treoirlínte agus caighdeáin a fhorbairt d’úsáid IS a bheidh freagrach ó thaobh eitice de, amhail prionsabail ECFE maidir le IS, an Chomhpháirtíocht Dhomhanda maidir le IS, moladh UNESCO maidir le heitic IS, Cruinniú Mullaigh Domhanda “AI for Good”, moltaí Chomhairle na hEorpa le haghaidh creat dlíthiúil a d’fhéadfadh a bheith ann maidir le IS, agus treoir bheartais UNICEF maidir le IS do leanaí; á chur in iúl gur díol sásaimh di an obair atá á déanamh ar an leibhéal idirnáisiúnta maidir le caighdeáin IS agus an dul chun cinn atá déanta leis an Eagraíocht Idirnáisiúnta um Chaighdeánú maidir le himpleachtaí rialachais IS;

48. á chur in iúl gur díol sásaimh di, thairis sin, bunú agus oibríochtú na Comhairle Trádála agus Teicneolaíochta idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe; ag moladh an toraidh a bhí ar chéad chruinniú na Comhairle Trádála agus Teicneolaíochta in Pittsburgh; á mheas gur fóram féideartha é an Chomhairle Trádála agus Teicneolaíochta le haghaidh comhordú domhanda idir an tAontas Eorpach agus na Stáit Aontaithe chun rialacha domhanda maidir le IS agus caighdeáin dhomhanda theicneolaíocha a chosnaíonn ár gcomhluachanna a leagan síos, chun borradh a chur faoi infheistíocht chomhpháirteach, taighde comhpháirteach agus forbairt chomhpháirteach, agus chun comhordú polaitiúil níos dlúithe a dhéanamh in institiúidí idirnáisiúnta maidir le saincheisteanna a bhaineann leis an teicneolaíocht agus le IS;

49. á thabhairt chun suntais gur féidir le AE ról lárnach a imirt i dtaobh caighdeáin dhomhanda a leagan síos, mar an chéad bhloc ar domhan chun reachtaíocht maidir le IS a thabhairt isteach; á chur i bhfáth go bhféadfadh creat dlíthiúil an Aontais maidir le IS an Eoraip a chur ar thús cadhnaíochta san earnáil agus gur cheart, dá bhrí sin, é a chur chun cinn ar fud an domhain trí oibriú i gcomhar leis na comhpháirtithe idirnáisiúnta uile agus, ag an am céanna, leanúint den idirphlé criticiúil agus eitic-bhunaithe le tríú tíortha a bhfuil samhlacha agus caighdeáin rialachais malartacha acu maidir le IS;

50. á thabhairt dá haire go bhfuil caighdeáin agus comhaontuithe comhair sínithe ag Rialtas na Síne le 52 thír trína Tionscnamh Creasa agus Bóthair; ag tabhairt rabhadh, ós rud é nach bhfuil roinnt de na caighdeáin sin, lena n-áirítear maidir le teicneolaíochtaí IS agus go háirithe i ndáil le faireachas rialtais agus saoirsí aonair, ag teacht le cearta an duine agus le luachanna AE, gur dúshlán don Aontas é gníomhaíochas caighdeán na Síne;

51. á chur i bhfáth go mbaineann rioscaí suntasacha le teicneolaíochtaí IS, go háirithe teicneolaíochtaí nár dearadh agus nár forbraíodh iad leis na nósanna imeachta rialaithe sainráite atá i bhfeidhm agus a úsáidtear go míchuí agus gan formhaoirseacht a dhéanamh orthu in ionaid ceannais mhíleata nó i saoráidí lainseála diúracán, agus go bhféadfadh siad coinbhleacht chómhalartach uathoibrithe a ghéarú;

52. ag tabhairt dá haire go meastar gur deis chinniúnach in oibríochtaí míleata é córais IS a úsáid i bhforbairtí a bhaineann leis an gcosaint trí anailís a dhéanamh ar shonraí, an cumas tuilleadh castachta suímh a léiriú, an fhéidearthacht cruinneas maidir le targaidí a fheabhsú, an lóistíocht a bharrfheabhsú agus dul i mbun coinbhleachtaí armtha le riosca laghdaithe go ndéanfaí díobháil fhisiciúil do phobail shibhialtacha agus do phearsanra míleata féin, chomh maith le sonraí a úsáid chun modhanna gníomhaíochta a fhorbairt amhail cluichí cogaíochta; ag tabhairt rabhadh, áfach, go bhféadfadh tairseach níos ísle d’úsáid fornirt agus, dá bhrí sin, níos mó coinbhleachtaí a bheith mar thoradh air sin; á dhearbhú nach féidir le meaisíní cinntí daonna a dhéanamh a bhaineann le prionsabail dhlíthiúla an idirdhealaithe, na comhréireachta agus an réamhchúraim; á dhearbhú gur cheart daoine a choinneáil i gceannas ar an gcinneadh airm a imlonnú agus a úsáid agus a choinneáil freagrach as fórsa marfach a úsáid agus as cinntí idir beatha agus bás; á chur in iúl go bhfuil sí den tuairim gur cheart córais arm IS-bhunaithe a bheith faoi réir caighdeán domhanda agus faoi réir cód iompair eiticiúil idirnáisiúnta mar thaca le himlonnú teicneolaíochtaí IS in oibríochtaí míleata, agus lán-urraim a thabhairt don dlí daonnúil idirnáisiúnta agus donn dlí um chearta an duine agus i gcomhréir le dlí agus luachanna an Aontais;

53. á chur in iúl gur cúis imní di an taighde míleata agus na forbairtí teicneolaíocha atá á saothrú i roinnt tíortha maidir le córais arm uathrialach marfach nach bhfuil aon rialú fónta ag an duine orthu; ag tabhairt dá haire go bhfuil córais arm uathrialach marfach in úsáid cheana féin i gcoinbhleachtaí míleata; á mheabhrú gur iarr an Pharlaimint arís agus arís eile go gcuirfí toirmeasc idirnáisiúnta ar fhorbairt, táirgeadh agus úsáid córas arm uathrialach marfach agus go gcuirfí tús le caibidlíocht éifeachtach maidir lena dtoirmeasc; á chur i bhfios nach féidir a cheadú i gcás ar bith córais atá cumasaithe do IS a chur in ionad na cinnteoireachta daonna a bhaineann le prionsabail dhlíthiúla an idirdhealaithe, na comhréireachta agus an réamhchúraim;

54. ag tabhairt dá haire, go háirithe, go bhféadfadh rioscaí a bheith ag baint le teicneolaíocht IS mar mhodh cineálacha éagsúla cogaíochta hibridí agus trasnaíocht eachtrach a shaothrú; ag sonrú go bhféadfaí í a shlógadh, mar shampla, chun bréagaisnéis a spreagadh, trí róbait nó cuntais bhréige sna meáin shóisialta a úsáid, chun idirthuilleamaíocht a úsáid mar arm, trí fhaisnéis luachmhar a bhailiú nó rochtain ar líonra a dhiúltú do choimhlinteoirí, chun suaitheadh a chruthú i gcórais eacnamaíocha agus airgeadais tíortha eile, chun an díospóireacht pholaitiúil a thruailliú agus chun buntáiste a thabhairt do ghrúpaí antoisceacha, nó chun toghcháin a chúbláil chun daonlathais a dhíchobhsú;

55. á thabhairt chun suntais go bhféadfaí a áireamh freisin ar theicneolaíochtaí IS bogearraí mailíseacha cumhachtaithe ag IS, bradaíl aitheantais, nimhiú sonraí nó cineálacha eile meaisínfhoghlama sáraíochta atá ina gcúis le córais eile IS ionchur a mhíthuiscint; á thabhairt le fios, go háirithe, go bhfuil méadú tagtha i ndomhainbhrionnuithe, nach gá cibirionsaithe a bheith iontu ach a mbíonn amhras faoi bharántúlacht an ábhair dhigitigh ar fad mar thoradh orthu, lena n-áirítear físeáin, agus dá bhrí sin, nach mór aird ar leith a thabhairt orthu ó thaobh ceanglais trédhearcachta de; ag tabhairt rabhadh go bhféadfadh domhainbhrionnuithe cur le timpeallacht leathan mímhuiníne poiblí in IS, chomh maith le deighilt shochpholaitiúil níos doimhne laistigh dár sochaithe;

56. ag léiriú gur cruthaíodh leochaileachtaí nua lena n-éilítear bearta láidre cibearshlándála chun bagairtí a chosc trí úsáid a bhaint as córais IS i líon suntasach de phríomhbhonneagar criticiúil amhail eangacha fuinnimh agus iompair, an earnáil spáis, an slabhra bia, bonneagar baincéireachta agus airgeadais, agus saoráidí ospidéil; á thabhairt le fios, i ndáil leis sin, a thábhachtaí atá comhar agus comhroinnt faisnéise agus gníomhaíocht ar leibhéal AE agus i measc na mBallstát araon; á chur i bhfios go láidir a thábhachtaí atá sé athléimneacht na n-eintiteas criticiúil i leith bagairtí hibrideacha a chothú;

57. ag tabhairt rabhadh go bhféadfadh rioscaí slándála a bheith ag baint le cumais IS freisin, ós rud é go bhféadfadh siad a bheith ina gcúis le muinín a bheith ag daoine astu sa chaoi is go mbeadh níos mó muiníne acu astu ná as a mbreithiúnas féin; ag tabhairt dá haire nach bhfuil sé indéanta i ngach cás cur chuige an duine i mbun idirghabhála a úsáid mar shásra ceartaitheach; ag tabhairt dá haire go bhfuil sé léirithe le turgnaimh gur féidir leis sin leibhéal uathrialach IS a mhéadú thar an ról tacaíochta dar dearadh é ar dtús agus go gciallaíonn sé go gcailleann daoine deiseanna taithí a fháil agus a gcuid scileanna agus a gcuid eolais ar chórais IS a bheachtú; á chur i bhfáth, dá bhrí sin, go bhfuil gá le sábháilteacht trí dhearadh agus formhaoirseacht fhónta dhaonna bunaithe ar oiliúint iomchuí chomh maith le coimircí iomchuí slándála agus príobháideachta i gcórais IS ardriosca chun an claonadh uathoibrithe sin a shárú;

58. á thabhairt chun suntais, áfach, gur féidir IS a úsáid chun cliseadh cumhachta a thuar agus riachtanais chothabhála a shainaithint, agus é cruinn go maith; ag sonrú, ina theannta sin, gur féidir é a úsáid chun méideanna móra sonraí a shintéisiú trí asbhaint uathoibrithe faisnéise nó trí aicmiú uathoibrithe faisnéise, agus chun patrúin shonracha a bhrath; á chur i bhfáth go lamhálfaí, leis na gnéithe sin, tuar agus measúnú níos fearr a dhéanamh ar leibhéal na bagartha agus ar leochaileachtaí córais, próisis chinnteoireachta níos tapa, imoibríocht fheabhsaithe agus feistí críochphointe a dhaingniú ar bhealach níos éifeachtaí;

59. á chur i bhfios go láidir, go háirithe, an acmhainneacht bhunúsach a bhaineann le cur ar chumas gníomhaireachtaí forfheidhmithe an dlí gníomhaíocht choiriúil a shainaithint agus a chomhrac le cabhair ó theicneolaíocht IS; á chur i bhfios go láidir go n-éilítear áfach, le gníomhaíochtaí forfheidhmithe dlí den sórt sin a bhaineann le IS, lán-urraim a thabhairt do chearta bunúsacha, formhaoirseacht dhocht dhaonlathach, rialacha soiléire trédhearcachta, bonneagar cumhachtach TF, formhaoirseacht dhaonna, fostaithe ardoilte agus rochtain ar shonraí ábhartha ardcháilíochta;

(d) IS agus iomaíochas

60. ag tabhairt dá haire go mbeidh níos mó agus níos mó táirgí agus seirbhísí feadh an tslabhra luacha idirnasctha go luath amach anseo, agus go mbeidh ról tábhachtach ag IS agus ag uathoibriú in go leor próiseas monaraíochta, oibríochtaí agus samhlacha gnó; á chur i bhfios go láidir a ríthábhachtaí atá taighde bunúsach chun éiceachórais thionsclaíocha IS a fhorbairt chomh maith le hinfheistíocht shuntasach chun riarachán poiblí digiteach a chur chun cinn agus chun bonneagar digiteach a uasghrádú;

61. ag tabhairt á haire, in ainneoin an mhéadaithe shuntasaigh atá tagtha ar chaipiteal fiontair agus ar mhaoiniú luathchéime eile le dhá bhliain anuas, go bhfuil go leor tionscal na hEorpa tite ar gcúl agus gur neamhleor fós na leibhéil mhaoinithe atá ann faoi láthair in AE agus gur cheart iad a mhéadú go suntasach chun teacht le dinimiceas éiceachórais IS tosaigh amhail Silicon Valley agus áiteanna eile; ag cur béim ar an struchtúr líonra braislí ar leith atá ag éiceachóras nuálaíochta AE, seachas éiceachórais nuálaíochta láraithe (a fhaigheann tacaíocht ón stát);

62. á chur i bhfios go láidir gur féidir le IS a bheith ina dheis chinniúnach d’iomaíochas thionscal AE agus go bhfuil sé d’acmhainn aige táirgiúlacht a mhéadú, dlús a chur leis an nuálaíocht, próisis mhonaraíochta a fheabhsú agus cuidiú le faireachán a dhéanamh ar athléimneacht shlabhraí soláthair na hEorpa;

63. á thabhairt le fios go bhfuil an baol ann go gcuirfí isteach ar shlabhraí soláthair mar gheall ar dhíchúpláil eacnamaíoch nó teagmhais thubaisteacha amhail paindéimí nó feiniméin a bhaineann leis an athrú aeráide; á chur i bhfáth gur féidir, trí IS a úsáid, cabhrú le patrúin suaite i slabhraí soláthair a bhrath agus cothabháil réamh-mheastach a chur ar an eolas fúthu, rud a d’fhéadfadh tacú le héagsúlú soláthróirí;

64. ag tabhairt dá haire gur minic a fuair cuideachtaí a thionscain cur isteach digiteach gnóthachain shuntasacha i sciar den mhargadh; ag tabhairt dá haire go léirítear i staidéir a rinneadh le déanaí gur dócha go dtarlóidh an patrún sin arís agus é níos déine fiú ós rud é gur minic a bhailíonn cuideachtaí a ghlacann IS méideanna móra sonraí, rud a chuireann feabhas ar a seasamh iomaíoch; á chur in iúl gur cúis imní di na rioscaí a bhaineann le comhchruinniú margaidh chun dochair FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta mar thoradh air sin;

65. ag cur béim ar an bhfíoras go bhfuil an dearcadh sin ina chúis imní go háirithe ós rud é gur dócha go mbeidh ceannas ar theicneolaíochtaí IS ag na cuideachtaí teicneolaíochta is mó atá ann cheana, ar geatóirí chuig margaí iad, agus an chuid is mó den luach a ghintear á fháil acu ag an am céanna; á chur i bhfáth, ós rud é gurb iad na sonraí a bhailítear ó na cuideachtaí teicneolaíochta móra céanna a chuireann earnáil IS chun cinn den chuid is mó, ar cuideachtaí iad a thairgeann rochtain d’úsáideoirí ar sheirbhísí mar mhalairt ar shonraí agus ar nochtadh d’fhógraí spriocdhírithe, gur dócha go mbeidh an ceannas margaidh atá acu cheana ina spreagthóir ann féin do thuilleadh ceannais margaidh; á chur i bhfios go bhfuil ceanncheathrú go leor de na cuideachtaí teicneolaíochta sin lasmuigh de AE, ach fós go n-éiríonn leo an luach a ghintear trí shonraí faoi chustaiméirí Eorpacha a ghabháil, agus ar an gcaoi sin go bhfuil buntáiste iomaíoch á bhaint amach acu;

66. ex ante , lena n-áirítear an Ionstraim um Margaí Digiteacha a bheidh ann amach anseo, i dtaobh comhchruinniú a fhrithchothromú sula dtiocfaidh sé chun cinn; á chur i bhfios go láidir, ina theannta sin, gur féidir ról a bheith ag an gcomhar caighdeánaithe agus rialála maidir le haghaidh a thabhairt ar an tsaincheist sin, trí fhorbairt dhomhanda táirgí agus seirbhísí a éascú beag beann ar a suíomh fisiciúil; á chur in iúl gur díol sásaimh an teachtaireacht a tháinig ón gCoimisiún le déanaí ina n-iarrtar go dtabharfaí na rialacha iomaíochta cothrom le dáta chun iad a chur in oiriúint don ré dhigiteach ( 29 ) agus á chur i bhfáth go bhfuil ról lárnach ag bearta, lena n-áirítear an Ionstraim um Margaí Digiteacha a bheidh ann amach anseo, i dtaobh comhchruinniú a fhrithchothromú sula dtiocfaidh sé chun cinn; á chur i bhfios go láidir, ina theannta sin, gur féidir ról a bheith ag an gcomhar caighdeánaithe agus rialála maidir le haghaidh a thabhairt ar an tsaincheist sin, trí fhorbairt dhomhanda táirgí agus seirbhísí a éascú beag beann ar a suíomh fisiciúil;

67. á chur i bhfios go láidir go bhfuil ról lárnach á imirt ag FBManna agus ag gnólachtaí nuathionscanta maidir le teicneolaíochtaí IS a thabhairt isteach go dtí AE mar gurb ionann iad agus formhór na gcuideachtaí uile agus gur foinse ríthábhachtach nuálaíochta iad; ag tabhairt dá haire, áfach, go bhfuil bacainní suntasacha maidir le fás ar fud na hEorpa roimh ghnólachtaí nuathionscanta IS a bhfuil gealladh fúthu de dheasca margadh aonair digiteach neamhiomlán agus éagsúlacht rialála i roinnt mhaith Ballstát, nó, nuair a thagann méadú orthu, go bhfaigheann cuideachtaí móra teicneolaíochta iad; á chur in iúl gurb oth léi gur minic a bhíonn easpa maoinithe, nósanna imeachta casta riaracháin agus easpa scileanna leormhaithe agus easpa rochtain ar fhaisnéis ag FBManna; ag tabhairt dá haire gur cheadaigh údaráis iomaíochta AE an chuid is mó de tháthcheangail eachtracha de chuideachtaí Eorpacha um IS agus róbataic san am a chuaigh thart;

68. á chur i bhfáth go bhféadfaí fadhbanna go hiomlán nua a bhaineann go sonrach le IS a chruthú laistigh den mhargadh aonair trí úsáid dhian a bhaint as algartaim, e.g. chun praghsanna a shocrú; ag tabhairt dá haire go bhféadfadh sé a bheith deacair, mar shampla, d’údaráis in aghaidh trustaí claonpháirteachas praghsanna a chruthú idir córais socraithe praghsanna atá faoi stiúir IS; á chur in iúl, thairis sin, go bhféadfadh an líon beag soláthraithe IS atá rannpháirteach cheana féin i dtrádáil stoc a bheith ina riosca sistéamach do na margaí airgeadais, lena n-áirítear trí chlaonpháirteachas; á chur i bhfáth gur féidir le claonpháirteachas algartamach a bheith an-deacair a shainaithint, ós rud é nach gá do chórais atá bunaithe ar IS cumarsáid a dhéanamh le chéile ar an mbealach céanna ina ndéanann daoine maidir le cleachtais chlaonpháirteacha, rud ar féidir leis a bheith dodhéanta intinn chlaonpháirteach a chruthú; á chur i bhfios go láidir go bhfuil riosca ag baint leis sin do chobhsaíocht an mhargaidh agus gur gá do AE agus do na húdaráis iomaíochta náisiúnta straitéisí agus uirlisí iomchuí a fhorbairt; á thabhairt chun suntais, ina theannta sin, go bhfuil riosca sistéamach ann do na margaí airgeadais mar thoradh ar úsáid fhorleathan samhlacha agus córais trádála algartamacha gan aon idirghníomhaíocht dhaonna, ar nithe iad a chuir go mór le gluaiseachtaí margaidh san am a chuaigh thart, agus ar dócha go ndéanfaidh siad amhlaidh arís amach anseo;

69. ag tabhairt dá haire go bhfuil éiginnteacht dhlíthiúil ag roinnt mhaith cuideachtaí IS laistigh de AE faoi láthair maidir leis an gcaoi ar féidir leo a gcuid táirgí agus seirbhísí a fhorbairt ar bhealach muiníneach mar thoradh ar chonstaicí maorlathacha, forluí idir reachtaíocht earnáil-shonrach atá ann cheana agus an easpa caighdeáin agus noirm seanbhunaithe IS;

70. á thabhairt chun suntais go bhfuil dúshlán ann do chuideachtaí IS ó thaobh rialú cáilíochta agus cosaint tomhaltóirí de; á chinneadh go bhfuil trédhearcacht agus iontaofacht bunriachtanach chun a áirithiú go mbeidh buntáiste iomaíoch ag cuideachtaí AE, mar is leis na tosca sin a chinnfear amach anseo an nglacfaidh an margadh le táirge nó seirbhís ar deireadh;

71. ag tabhairt dá haire, cé gur ón Eoraip a thagann 26 % de na foilseacháin taighde ardluacha maidir le IS, nach iarratasóirí Eorpacha iad ach ceithre cinn den 30 iarratasóir is mó (13 %) atá i mbun paitinnithe IS ar fud an domhain agus nach gnólachtaí Eorpacha iad ach 7 % de ghnólachtaí atá i mbun paitinnithe IS ar fud an domhain;

72. á mheas go bhfuil comhchuibhiú agus forfheidhmiú soiléir agus trédhearcach de dhíth ar dhlíthe maoine intleachtúla AE, mar aon le creat cothrom, in-fhorfheidhmithe agus intuartha chun cosaint maoine intleachtúla a áirithiú do ghnólachtaí Eorpacha, agus go háirithe FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta;

73. á chur in iúl gur cúis imní di go bhfuil an úsáid a bhaineann FBManna as cosaint maoine intleachtúla íseal i gcónaí, ós rud é gur minic nach mbaineann FBManna úsáid as cosaint maoine intleachtúla toisc nach bhfuil siad go hiomlán ar an eolas faoina gcearta ná nach bhfuil dóthain acmhainní acu chun iad a chaomhnú; á thabhairt chun suntais a thábhachtaí atá faisnéis agus staidreamh maidir le cosaint maoine intleachtúla i measc FBManna atá gníomhach in earnálacha dlútheolais agus á chur in iúl gur díol sásaimh di na hiarrachtaí, lena n-áirítear nósanna imeachta clárúcháin simplithe agus táillí riaracháin níos ísle, chun eolas níos fearr a chur ar fáil do FBManna agus do ghnólachtaí nuathionscanta agus chun rochtain ar chosaint maoine intleachtúla a éascú dóibh; ag tabhairt dá haire gur cheart seasamh AE mar bhunaitheoir caighdeán domhanda a neartú chun cabhrú le cuideachtaí AE a gcearta IS a chosaint; á chur i bhfáth go bhfuil iomaíochas agus tarraingteacht idirnáisiúnta fréamhaithe i margadh aonair láidir agus athléimneach, lena n-áirítear cosaint agus forfheidhmiú maoine intleachtúla;

74. á thabhairt le fios go bhfuil anailísíocht sonraí, chomh maith le rochtain ar shonraí neamhphearsanta, comhroinnt agus athúsáid sonraí neamhphearsanta bunriachtanach cheana féin do go leor táirgí agus seirbhísí atá faoi stiúir sonraí sa lá atá inniu ann, ach go mbeidh siad tábhachtach chun córais IS atá ar na bacáin a fhorbairt agus a imlonnú; á chur i bhfáth, áfach, nach bhfuil an chuid is mó de na sonraí neamhphearsanta arna nginiúint in AE in úsáid go dtí seo, cé go bhfuil margadh aonair le haghaidh sonraí fós á dhéanamh;

75. á chur i bhfios a thábhachtaí atá sé rochtain ar shonraí agus comhroinnt sonraí, agus caighdeáin oscailte agus teicneolaíocht foinse oscailte a éascú mar bhealach chun infheistíochtaí a fheabhsú agus borradh a chur faoin nuálaíocht i dteicneolaíochtaí IS in AE; ag sonrú go mbeadh comhchuibhiú níos fearr ar léirmhínithe na n-údarás náisiúnta cosanta sonraí agus ar threoir maidir le sonraí measctha agus maidir le teicnící díphearsantaithe úsáideach d’fhorbróirí IS;

76. á thabhairt chun suntais gur féidir ról a bheith ag IS i dtaobh cuidiú le gníomhú forfheidhmiúcháin údarás Eorpach agus náisiúnta, go háirithe i réimsí an chustaim agus an fhaireachais margaidh; á chur in iúl go bhfuil sí den tuairim gur féidir nósanna imeachta trádála agus custaim a dhéanamh níos éifeachtúla agus níos costéifeachtaí le IS, tríd an gcomhlíonadh a mhéadú agus trína áirithiú nach dtiocfaidh ach táirgí atá sábháilte isteach sa mhargadh aonair; ag cur sonrú sa sampla den chóras Measúnaithe agus Bainistithe Ioncaim Ghníomhaireacht Seirbhísí Teorann Cheanada (CARM), a shimplíonn go mór nósanna imeachta allmhairithe agus onnmhairithe ag baint úsáid as measúnú riosca cáilithe maidir le IS agus bainistiú faisnéise digitithe cuíchóirithe chun an gá atá le cigireachtaí fada a laghdú;

(e) IS agus an margadh saothair

77. ag tabhairt dá haire go bhfuil tionchar IS ar an margadh saothair, ar an ionad oibre agus ar an réimse sóisialta ag éirí níos mó de réir a chéile agus gurb ilghnéitheach é tionchar an athruithe teicneolaíochta ar an obair agus ar an bhfostaíocht; ag cur béim ar an bhfíoras go n-eascraíonn roinnt dúshláin eiticiúla, dlíthiúla agus dúshláin a bhaineann le fostaíocht as úsáid IS sa réimse sin; á chur in iúl gur ábhar imní di, i dtéarmaí an mhargaidh saothair, go bhféadfaí an lucht saothair a atheagrú mar thoradh ar an digitiú agus go bhféadfadh deireadh teacht le hearnálacha áirithe fostaíochta; á chreidiúint go bhféadfaí cur le táirgiúlacht chaipitil agus saothair, le nuálaíocht, le fás inbhuanaithe agus le cruthú post dá nglacfaí IS in éineacht leis an mbonneagar tacaíochta, an t-oideachas agus an oiliúint is gá;

78. á chur i bhfáth cé go bhféadfadh IS teacht in ionad roinnt cúraimí, lena n-áirítear cúraimí atriallacha, troma, diansaothair nó cúraimí contúirteacha, go bhféadfadh sé cabhrú freisin le feabhas a chur ar scileanna, le cáilíocht na hoibre a mhéadú agus le fostaíocht nua breisluacha níos airde a chruthú, rud a d’fhágfadh níos mó ama do thascanna spreagúla agus d’fhorbairt gairme; á chur i bhfáth go bhfuil IS ag ionadú daoine nó ag cur leo faoi láthair i bhfothacar cúraimí ach nach bhfuil iarmhairtí comhiomlána suntasacha inbhraite aici i margadh an tsaothair go fóill ( 30 ) ; á chur i bhfáth, áfach, má mhéadaíonn IS gairmeacha ardscileanna agus má théann sé in áit gairmeacha ar bheagán oiliúna, go bhféadfaí an neamhionannas ioncaim a mhéadú; á chur in iúl, thairis sin, nach mór aon impleachtaí eacnamaíocha agus sóisialta a eascraíonn as sin a mhaolú le bearta iomchuí, le taighde agus fadbhreathnaitheacht agus ullmhú ina leith trí infheistíocht a dhéanamh in athsciliú agus in uas-sciliú an lucht saothair agus béim á leagan ar ghrúpaí tearcionadaithe amhail mná agus mionlaigh, ar dócha gurb iad sin na daoine is mó a ndéanfaidh an t-aistriú sin difear dóibh, agus tríd an éagsúlacht a chur chun cinn i ngach céim d’fhorbairt córas IS; á chur in iúl gur ábhar imní di go bhféadfadh IS próisis dí-oiliúna a dhéanamh agus obair ar bheagán pá agus ar bheagán neamhspleáchais a chruthú agus a leabú agus cur le hobair neamhthipiciúil, sholúbtha (nó “phoistíneachta”); á chur i bhfios go láidir go bhféadfadh míchothromaíochtaí cumhachta idir an bhainistíocht agus na fostaithe agus doiléire faoi chinnteoireacht a bheith mar thoradh ar bhainistiú algartamach;

79. á thabhairt chun suntais go gcuirtear deis ar fáil le glacadh IS chun athrú cultúrtha suntasach a chothú laistigh d’eagraíochtaí, lena n-áirítear trí shábháilteacht níos fearr san ionad oibre, trí chothromaíocht oibre is saoil níos fearr, agus tríd an gceart chun dícheangail, deiseanna oiliúna agus treoir níos éifeachtaí a chur ar fáil d’fhostaithe; ag cur béim, i ndáil leis sin, ar na moltaí ó ECFE ina gcuirtear i bhfáth go bhféadfadh laghdú ar an am oibre a bheith mar thoradh ar uathoibriú, agus ar an gcaoi sin feabhas a chur ar dhálaí maireachtála agus sláinte oibrithe; á chur in iúl go bhfuil sí den tuairim go bhféadfadh feidhmchláir IS, a thugann cumhacht don duine, deiseanna nua fostaíochta a chruthú freisin, go háirithe dóibh siúd a bhí go dtí seo, de bharr srianta amhail míchumais nó cúinsí maireachtála, ceangailte le poist a raibh níos lú cáilíochtaí ag teastáil ina leith; á chur i bhfáth go bhfuil gá le leas a bhaint as cúnamh IS san ionad oibre chun am a chur ar fáil do dhaoine chun cáilíocht a n-aschuir a fheabhsú seachas an t-ualach oibre amháin a mhéadú;

80. ag cáineadh an mhéadaithe atá tagtha ar an leas a bhaintear as faireachas atá spreagtha ag IS san ionad oibre, rud a tharlaíonn go minic gan oibrithe a bheith ar an eolas faoi, gan trácht ar thoiliú a fháil uatha, go háirithe i gcomhthéacs na teilea-oibre freisin; á chur in iúl nár cheart an cleachtas sin a cheadú, ós rud é go bhfuil sé thar a bheith mí-úsáideach maidir leis an gceart bunúsach chun príobháideachta, le cosaint sonraí agus le dínit dhaonna an oibrí agus le cearta sóisialta agus saothair, agus go bhfuil éifeachtaí diúltacha aige freisin ar mheabhairshláinte oibrithe i ngeall ar mhéid an chur isteach, a éifeacht iomlán nó neamh-idirdhealaitheach, agus an easpa coimircí atá ann do dhaoine aonair a ndéantar difear dóibh;

81. á chur in iúl gur ábhar imní di go bhfuil baol comhchosúil faireachais ann freisin i dtimpeallacht na scoile, agus méadú ag teacht ar ghlacadh córas IS i scoileanna, rud a bhaineann an bonn de chearta bunúsacha leanaí; ag tabhairt dá haire go gcuimsíonn na himpleachtaí a bhaineann le IS do phríobháideacht, do shábháilteacht agus do shlándáil leanaí speictream leathan, ó thairbhí a bhaineann leis an gcumas bagairtí atá os comhair leanaí a thuiscint ar bhealach níos sonraí agus le tuilleadh cruinnis, go dtí na rioscaí a bhaineann le sáruithe neamhbheartaithe príobháideachta; á chur i bhfios go láidir go bhfuil gá le grinnscrúdú agus le coimircí comhfhreagracha de bharr na n-impleachtaí dearfacha agus diúltacha araon do phríobháideacht, do shábháilteacht agus do shlándáil leanaí; á chur i bhfáth, thairis sin, nach mór aird agus cosaint ar leith a thabhairt do leanaí agus córais IS á bhforbairt mar gheall ar a nádúr atá go háirithe íogair agus a leochaileachtaí sonracha;

82. á chur i bhfáth go bhfuil sé fíorthábhachtach go gcuirfí cláir chuimsitheacha um fhorbairt scileanna ar fáil do dhaoine aonair i ngach céim den saol, ionas go mbeidh siad in ann leanúint de bheith táirgiúil in ionad oibre atá ag síorathrú agus ionas go seachnófar iad a eisiamh ón margadh saothair; á mheas go bhfuil sé ríthábhachtach go ndéanfaí an lucht saothair a oiriúnú ó thaobh oideachas IS, foghlaim ar feadh an tsaoil agus athoiliúint de; á thabhairt chun suntais go bhfuil coincheapa reatha na foghlama agus na hoibre sainithe go rómhór ag an saol réamhdhigiteach, rud atá ag cur le bearna scileanna atá ag dul i méid agus le deighilt nua dhigiteach do shaoránaigh nach bhfuil rochtain acu ar spás digiteach slán; á chur i bhfáth go gcuidítear, trí litearthacht dhigiteach a fheabhsú, le Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach, go háirithe na spriocanna a bhaineann le hoideachas, le caipiteal daonna agus le bonneagar; á thabhairt chun suntais go bhféadfaí an dul chun cinn atá déanta maidir le heolas ar chineálacha nua oibre agus foghlama mar gheall ar ghéarchéim COVID-19 a fhiosrú tuilleadh;

83. á chur i bhfios go láidir nach mór don Aontas aghaidh a thabhairt ar litearthacht dhigiteach agus ar scileanna digiteacha do chách chun leas iomlán a bhaint as an digitiú; á chreidiúint gur réamhchoinníoll í an litearthacht dhigiteach le go mbeidh muinín ag na saoránaigh as IS agus go mbeidh feasacht ag an bpobal ar an tionchar a bhaineann leis; á thabhairt chun suntais a thábhachtaí atá sé oiliúint bhunúsach a áireamh i scileanna digiteacha agus in IS sna córais oideachais náisiúnta; á chreidiúint go bhféadfadh cur i bhfeidhm agus forbairt theicneolaíocht IS i réimse na dteangacha mionlaigh cur le heolas fúthu agus lena n-úsáid; á chur i bhfáth go dtuairiscíonn níos mó ná 70 % de ghnólachtaí go bhfuil easpa foirne le scileanna leormhaithe digiteacha agus IS acu mar bhac ar infheistíocht; á chur in iúl gur cúis imní di amhail ó 2019 go raibh 7,8 milliún saineolaí TFC in AE, ag a raibh ráta fáis bliantúil 4,2 % roimhe sin, líon i bhfad níos lú ná an 20 milliún saineolaí atá ag teastáil i réimsí tábhachtacha amhail anailís sonraí mar atá réamh-mheasta ag an gCoimisiún;

84. á chur in iúl gur cúis imní di an bhearna fhairsing idir na hinscní sa réimse sin, agus nach bhfuil ach duine amháin as seisear speisialtóirí TFC agus duine amháin as gach triúr céimithe eolaíochta, teicneolaíochta, innealtóireachta agus matamaitice (ETIM) ina mná ( 31 ) ; ag tabhairt dá haire, agus é ina ábhar imní di, go bhfuil an bhearna idir na hinscní fós ag leanúint ar aghaidh, go háirithe i réimse na ngnólachtaí nuathionscanta, agus go ndeachaigh USD 92 as gach USD 100 a infheistíodh i gcuideachtaí teicneolaíochta Eorpacha chuig foirne bunaidh a bhí comhdhéanta go hiomlán d’fhir in 2019; ag moladh go ndéanfaí tionscnaimh spriocdhírithe chun tacú le mná in ETIM, chun an bhearna fhoriomlán scileanna san earnáil sin a dhúnadh; á chur i bhfáth go mbíonn algartaim chlaonta mar thoradh ar an mbearna sin, ar ndóigh; ag cur béim ar a thábhachtaí atá sé cailíní a chumhachtú agus a spreagadh i dtreo gairmeacha ETIM agus deireadh a chur leis an mbearna idir na hinscní sa réimse sin;

(f) IS agus todhchaí an daonlathais

85. á thabhairt le fios go bhfuil sé d’acmhainn ag IS, ar thaobh amháin, cuidiú le hearnáil phoiblí níos trédhearcaí agus níos éifeachtúla a thógáil, ach ar an taobh eile, go bhfuil na forbairtí teicniúla i réimse IS, arna dtiomáint go minic ag loighic fáis agus brabús, an-tapa agus an-dinimiciúil, rud a fhágann gur deacair do lucht déanta beartas tuiscint leordhóthanach a bheith acu ar an gcaoi a n-oibríonn feidhmchláir nua IS agus ar na torthaí a d’fhéadfadh a bheith ag na feidhmchláir sin, cé go bhfuil sé de dhualgas orthu creat a chur ar fáil chun a áirithiú go gcomhlíonann IS na cearta bunúsacha agus gur féidir é a úsáid chun tairbhe don tsochaí; á thabhairt chun suntais go mbíonn éagsúlachtaí ann freisin i réamhaisnéisí ó shaineolaithe maidir leis an tionchar a bheidh ag IS amach anseo, rud a thugann le fios go bhféadfadh sé a bheith deacair ar na saineolaithe sin fiú na torthaí a bhaineann le himlonnú teicneolaíochtaí nua IS a thuar; ag áitiú, dá bhrí sin, gur gá do reachtóirí, mar gheall ar an éiginnteacht sin, aird chuí a thabhairt ar phrionsabal an réamhchúraim maidir le IS a rialáil; á chreidiúint go bhfuil sé ríthábhachtach dul i gcomhairle le saineolaithe a bhfuil saineolas agus cúlraí éagsúla acu chun reachtaíocht láidir, inoibrithe agus a sheasfaidh an aimsir a chruthú; ag tabhairt rabhadh go bhféadfadh éiginnteacht dhlíthiúil a bheith ar cheann de na baic is mó ar an nuálaíocht; ag tabhairt dá haire, i ndáil leis sin, a thábhachtaí atá sé litearthacht IS a chur chun cinn i measc na saoránach, lena n-áirítear ionadaithe tofa agus údaráis náisiúnta;

86. ag tabhairt rabhadh, dá bhrí sin, nach mbíonn timthriallta reachtaíochta ag teacht le luas an dul chun cinn teicneolaíochta go minic, rud a chuireann iallach ar lucht déanta beartas breith suas agus an claonadh a bheith ann cásanna úsáide atá sa mhargadh cheana féin a rialáil; á thabhairt le fios nach mór anailís uileghabhálach ar chomhréireacht agus ar riachtanas a dhéanamh roimh chur chuige fónta rialála i leith IS, ionas nach gcuirfear bac ar an nuálaíocht agus ar iomaíochas chuideachtaí AE;

87. á chur i bhfáth, trí úsáid a bhaint as IS chun sonraí bithmhéadracha a fháil, go bhféadfadh sé a bheith ionsáite agus díobhálach nó tairbhiúil don duine aonair, agus don phobal i gcoitinne;

88. ag tabhairt dá haire, agus é ina ábhar imní di, go mbaineann ceisteanna ríthábhachtacha eiticiúla agus dlíthiúla le teicneolaíochtaí IS sin; ag tabhairt dá haire, le teicneolaíochtaí áirithe IS, go gcumasaítear uathoibriú na próiseála faisnéise ar scála nach bhfacthas riamh roimhe, rud a réitíonn an bealach le haghaidh ollfhaireachais agus cur isteach neamhdhleathach eile agus atá ina bhagairt ar chearta bunúsacha, go háirithe na cearta chun príobháideachta agus chun cosaint sonraí;

89. á chur i bhfáth go n-úsáideann mórán réimis fhorlámhacha córais IS chun smacht a bheith acu ar a saoránaigh, chun ollfhaireachas, spiaireacht agus faireachán a dhéanamh orthu agus chun iad a rangú nó chun srian a chur le saoirse gluaiseachta; á chur i bhfáth, maidir le húdaráis phoiblí aon chineál scórála normataí saoránach a dhéanamh, go háirithe laistigh de réimse fhorfheidhmiú an dlí, an rialuithe teorann agus na mbreithiúna, mar aon lena húsáid ag cuideachtaí príobháideacha agus daoine aonair, go mbíonn cailliúint neamhspleáchais agus phríobháideachta mar thoradh air, go mbaineann rioscaí idirdhealaithe leis agus nach bhfuil sé i gcomhréir le luachanna Eorpacha; á mheabhrú go bhfuil teicneolaíochtaí amhail cibearfhaireachas agus aitheantas bithmhéadrach, ar féidir iad a úsáid chun na gcríoch sin, faoi réir Rialachán AE maidir le Rialú ar Onnmhairiú; á chur in iúl gur cúis mhór imní di agus go gcáineann sí cásanna ina ndíolann cuideachtaí AE córais bhithmhéadracha a bheadh neamhdhleathach lena n-úsáid laistigh de AE do réimis fhorlámhacha i dtíortha nach tíortha de chuid AE iad;

90. á thabhairt dá haire nach amháin go bhfuil smacht suntasach ag ardáin ardteicneolaíochta sa lá atá inniu ann ar rochtain ar fhaisnéis agus ar a dáileadh, ach go mbaineann siad úsáid freisin as teicneolaíochtaí IS chun tuilleadh faisnéise a fháil faoi chéannacht an duine, a iompar agus a eolas ar stair chinnteoireachta; á chreidiúint gurb amhlaidh próifíliú den sórt sin agus rioscaí do chórais dhaonlathacha mar aon le cosaint na gceart bunúsach agus neamhspleáchas na saoránach; á chur i bhfáth go gcruthaíonn sé sin éagothroime cumhachta agus go bhfuil rioscaí sistéamacha ann a d’fhéadfadh difear a dhéanamh don daonlathas;

91. á chur i bhfios gur féidir ardáin dhigiteacha a úsáid, lena n-áirítear trí fheidhmchláir mhargaíochta atá á spreagadh ag IS, i gcomhair trasnaíocht eachtrach agus chun bréagaisnéis agus domhainbhrionnuithe a scaipeadh, ag gníomhú mar líonraí bolscaireachta, trollála agus ciaptha agus é mar aidhm leo an bonn a bhaint ó phróisis toghcháin; á chur i bhfáth go gcumasaíonn an mheaisínfhoghlaim, go háirithe, úsáid spriocdhírithe sonraí pearsanta chun dul i gcion ar vótálaithe nach bhfuil ar an eolas trí theachtaireachtaí pearsanta agus áititheacha a chruthú; á chur i bhfáth a thábhachtaí atá oibleagáidí láidre trédhearcachta a fhorfheidhmítear go héifeachtach;

92. á chur i bhfios go láidir go bhféadfaí IS a úsáid freisin, áfach, chun gníomhaíochtaí frithdhaonlathacha agus neamheiticiúla ar ardáin a laghdú, agus mar mhodh chun dáileadh na bréagnuachta agus na fuathchainte a theorannú, cé gur léiríodh drochthorthaí go dtí seo sna tástálacha a dhéantar ar a cumas inneachar comhthéacs-sonrach a thuiscint; á chur in iúl gur cúis bhuartha di go bhféadfadh sé go mbeadh níos mó rannpháirtíochta ag úsáideoirí mar thoradh ar theanga dheighilteach, agus sin an fáth go mbeadh baint na teanga sin i gcoinbhleacht dhíreach le samhail ghnó na n-ardán sin atá bunaithe ar rannpháirtíocht úsáideoirí a uasmhéadú; á chur in iúl go bhfuil sí den tuairim nach mór réitigh IS-chumhachtaithe a bheith bunaithe ar urraim iomlán don tsaoirse cainte agus don tsaoirse chun tuairimí a nochtadh, agus ar fhianaise láidir ina bhfabhar, sula n-úsáidfear iad ar deireadh;

93. á chur i bhfáth gur minic a tharlaíonn claonadh i gcórais IS, go háirithe maidir le córais domhainfhoghlama, mar gheall ar easpa sonraí éagsúla agus ardchaighdeáin oiliúna agus tástála, mar shampla i gcás ina n-úsáidtear tacair sonraí nach bhfuil ionadaíoch a ndóthain do ghrúpaí leochaileacha, nó i gcás ina bhfuil sainmhíniú an chúraim nó na socruithe ceanglais iontu féin claonta; á thabhairt dá haire go bhféadfadh claonadh teacht chun cinn freisin mar gheall ar easpa éagsúlachta a d’fhéadfadh a bheith i bhfoirne forbróirí, lena n-athdhearbhaítear claontachtaí intreacha, mar gheall ar líon teoranta sonraí oiliúna agus tástála, nó i gcás inar bhain forbróir claonta IS den algartam; á chur i bhfios go gcruthaítear difreáil réasúnaithe d’aon ghnó freisin chun feidhmíocht foghlama IS a fheabhsú faoi imthosca áirithe;

94. á chur i bhfáth nár cheart go dtarlódh an claonadh struchtúrach atá sa tsochaí arís ná nár cheart é a mhéadú fiú trí bhíthin tacair sonraí ar cháilíocht íseal; ag sonrú, i ndáil leis sin, go bhfoghlaimíonn algartaim a bheith chomh hidirdhealaitheach leis na sonraí lena bhfuil siad ag obair agus, mar thoradh ar shonraí oiliúna ar cháilíocht íseal nó claontachtaí agus idirdhealú a thugtar faoi deara sa tsochaí, go bhféadfadh sé gurb ann do chinntí atá idirdhealaitheach go bunúsach, a chuireann leis an idirdhealú laistigh den tsochaí; á thabhairt dá haire, áfach, gur féidir claontachtaí IS a cheartú uaireanta; ag baint de thátal as sin gur gá, dá bhrí sin, modhanna teicniúla a chur i bhfeidhm agus sraitheanna éagsúla rialaithe a bhunú i ndáil le córais IS, lena n-áirítear na bogearraí, na halgartaim agus na sonraí a úsáideann siad agus a tháirgeann siad, chun an riosca sin a íoslaghdú; ag áitiú gur féidir agus gur cheart úsáid a bhaint as IS chun claontachtaí agus idirdhealú a laghdú agus chun cearta comhionanna agus athrú sóisialta dearfach a chur chun cinn inár sochaithe, lena n-áirítear trí cheanglais normatacha maidir le tacair sonraí a úsáidtear chun oiliúint a chur ar chórais IS; á chur i bhfáth gurb é ceann de na bealaí is éifeachtaí chun claontacht a laghdú i gcórais IS ná a áirithiú, a mhéid is indéanta sin faoi dhlí an Aontais, go bhfuil fáil ar an méid is féidir de shonraí neamhphearsanta chun críoch oiliúna agus don mheaisínfhoghlaim;

(g) Torthaí athfhillteacha i ngach ceann de na sé chás-staidéar

95. á thabhairt dá haire go bhfuil buntáistí agus deiseanna sochaíocha soiléire ann a bhaineann le teicneolaíochtaí IS a ghlacadh, ar nithe iad nach féidir a bhaint ach amháin má thugtar aghaidh ar bhacainní idirdhisciplíneacha san Aontas, i gcomhréir le cearta, luachanna agus reachtaíocht bhunúsach; á chur in iúl gur féidir féachaint ar fhorluí reachtaíochta, ilroinnt an mhargaidh, constaicí maorlathacha, easpa bonneagar digiteach inrochtana agus scileanna digiteacha sa tsochaí níos leithne, agus infheistíocht neamhleor sa taighde agus san fhorbairt, go háirithe mar bhacainní ar chur i bhfeidhm rathúil IS iontaofa sna réimsí uile a ndéantar anailís orthu;

96. ag baint de thátal as na cás-staidéir a scrúdaíodh, ina theannta sin, go bhfuil cásanna úsáide áirithe ann a bhfuil baol ag baint leo nó atá díobhálach, ach nach gá gur teicneolaíochtaí IS-sonracha iad féin ach a réimsí cur i bhfeidhm; ag aithint gur gá aghaidh a thabhairt ar ábhair imní dhlisteanacha a bhaineann leis na rioscaí sin sa rialáil a dhéanfar amach anseo chun go n-aimseofar cur i bhfeidhm leathan do theicneolaíochtaí IS in AE;

97. á chur in iúl, cé go bhfuil sé tábhachtach na rioscaí a bhaineann le IS a scrúdú agus a chatagóiriú, gur léirigh na cás-staidéir gur féidir le teicneolaíochtaí IS frithbhearta éifeachtacha a chur ar fáil dúinn atá in ann na rioscaí sin a mhaolú nó deireadh a chur leo; á chur i bhfios