MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

Tá éifeachtaí díreacha agus indíreacha ráig COVID-19 fós ag dul i méid sna Ballstáit uile. Cás nach bhfacthas a leithéid riamh is ea an cás reatha agus ní mór bearta eisceachtúla a chur i bhfeidhm a bheidh curtha in oiriúint don chás sin.

Leis an chéad leagan den “Tionscnamh Infheistíochta um Fhreagairt ar an gCoróinvíreas” (CRII), pacáiste beart a bheartaigh an Coimisiún an 13 Márta 2020, tugadh isteach roinnt athruithe tábhachtacha lenar féidir freagairt níos éifeachtaí a thabhairt ar an gcás reatha.

Bhí an tionscnamh sin dírithe ar infheistíochtaí a chur chun cinn trí chúlchistí airgid atá ar fáil i gCistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa (Cistí SIE) a shlógadh chun dul i ngleic leis an ngéarchéim láithreach, chomh maith le bearta comhlántacha ina dhiaidh sin mar a mholtar faoin Tionscnamh Infheistíochta um Fhreagairt ar an gCoróinvíreas Plus. Mar sin féin, tá gá le bearta breise, lena n‑áirítear i réimsí beartais eile, go háirithe chun na daoine is leochailí a chosaint.

Dúshlán nach bhfacthas a leithéid riamh is ea géarchéim an choróinvíris le haghaidh na n‑oibríochtaí agus an tseachadta chuig na daoine is díothaí lena dtacaíonn an Ciste um Chabhair Eorpach do na Daoine is Díothaí (FEAD).

Thar aon ní eile, tá rioscaí sonracha i leith na ndaoine is díothaí ag baint leis an ngéarchéim, atá i measc na ndaoine is leochailí inár sochaithe. Dá bhrí sin, ní mór bearta sonracha a dhéanamh go práinneach chun na daoine sin a chosaint ar an ngalar agus chun a áirithiú go sroichfidh cúnamh FEAD iad go fóill, cuir i gcás tríd an trealamh cosanta is gá ar an ngalar a sholáthar. Na laincisí ó thaobh lóistíochta agus acmhainní daonna de atá ar dháileadh bia agus cúnaimh ábhartha bhunúsaigh agus ar thacaíocht cuimsithe shóisialta, tá siad ag dul i méid, go háirithe de bharr an ghaibhnithe agus an ghá phráinnigh le bearta scartha sóisialta a chur i bhfeidhm chun leathadh an víris a shrianadh. Tá neart oibrithe deonacha ann nach féidir a chur i mbun oibre a thuilleadh, oibrithe a bhfuil seasamh an Chiste orthu, toisc gur minic a bhaineann siad leis na grúpaí is mó atá i mbaol géarbhreoiteachta de dheasca COVID-19. Tá gá, mar sin féin, lena áirithiú go sroichfidh an tacaíocht sin na daoine is díothaí go fóill, e.g. trí mhodhanna nua seachadta lena n‑áiritheofar sábháilteacht na ndaoine uile a bhfuil baint acu le cur chun feidhme FEAD agus sábháilteacht na ndaoine is díothaí.

Ní mór mar sin, le Rialachán FEAD, é a chur ar a gcumas d'Údaráis Bhainistíochta, d'eagraíochtaí comhpháirtíochta agus do ghníomhaithe eile atá páirteach i gcur chun feidhme an Chiste freagra tapa a thabhairt ar riachtanais bhreise na spriocghrúpaí atá i mbaol tuilleadh cruatain arna eascairt as an ngéarchéim seo, riachtanais atá ag teacht chun cinn fós.

Dá réir sin, tá sé beartaithe ag an gCoimisiún leasú a dhéanamh ar Rialachán FEAD chun freagairt a thabhairt ar na dúshláin atá roimh údaráis phoiblí agus roimh eagraíochtaí comhpháirtíochta i leith chur chun feidhme FEAD le linn ráig COVID-19.

I gcomhréir leis na leasuithe atá beartaithe i dtaca le Cistí SIE, tá sé beartaithe forálacha sonracha a thabhairt isteach lenar féidir leis na Ballstáit na bearta is gá a chur i bhfeidhm go tapa chun aghaidh a thabhairt ar an staid éigeandála seo. Ar nós an mhéid a moladh i dtaca le Cistí SIE, tá sé beartaithe go mbeidh an caiteachas le haghaidh na n‑oibríochtaí FEAD sin atá ag cothú acmhainneachtaí freagartha ar ghéarchéim ráig COVID-19 incháilithe ón 1 Feabhra 2020. Mar an gcéanna, tá sé beartaithe nach gceanglófar leasú ar ghnéithe áirithe den chlár oibríochtúil atá dírithe ar aghaidh a thabhairt ar ráig COVID-19 a fhormheas le cinneadh ón gCoimisiún. Thairis sin, tugtar isteach leis an togra an deis d'údaráis cúnamh bia agus cúnamh ábhartha bunúsach a sheachadadh trí bhíthin dearbhán leictreonach, toisc go laghdaíonn sé sin an baol éilithe le linn sheachadadh an bhia nó an chúnaimh ábhartha bhunúsaigh.

I dteannta na n‑athruithe sin, tá sé beartaithe freisin solúbthacht a thabhairt isteach maidir le hurramú ceanglas dlíthiúil áirithe le linn na tréimhse seo, ós tréimhse í nach bhfacthas a leithéid riamh. Tá sé beartaithe go heisceachtúil i gcás na bliana seo go gcuirfear síneadh leis an sprioc-am le haghaidh an Tuarascáil Bhliantúil ar Chur Chun Feidhme a chur isteach agus tá sé leagtha síos go soiléir go bhféadfaidh Ballstáit nósanna imeachta um rialú agus um iniúchadh a choigeartú le linn na ráige. Tá sé beartaithe freisin forálacha sonracha a thabhairt isteach maidir le hincháilitheacht costas arna thabhú ag tairbhithe i gcás ina mbeidh moill ar sheachadadh an bhia, an chúnaimh ábhartha bhunúsaigh nó an chúnaimh shóisialta, agus i gcás oibríochtaí ar fionraí agus oibríochtaí nár cuireadh chun feidhme ina n‑iomláine.

Ar deireadh, lena áirithiú go bhféadfar an tacaíocht uile ón gCiste a shlógadh chun éifeachtaí na géarchéime sláinte poiblí ar na daoine is díothaí a laghdú, mar bheart sealadach eisceachtúil, gan dochar do na rialacha a mbeadh feidhm leo faoi ghnáthdhálaí, is gá cead a thabhairt go sealadach cómhaoiniú 100 % a thabhairt as buiséad an Aontais.

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

Tá an togra seo comhsheasmhach le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana, go háirithe le forálacha a mhol an Coimisiún i dtaca le Cistí SIE mar fhreagairt ar ráig COVID-19, mar chuid de CRII agus de CRII+.

•Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

Tá an togra comhsheasmhach le tograí agus le tionscnaimh eile a ghlac an Coimisiún Eorpach, go háirithe le tograí a ghlac an Coimisiún i dtaca le Cistí SIE mar fhreagairt ar ráig COVID-19. Tá sé ina chuid den dara pacáiste reachtach a ghlac an Coimisiún, lena n‑áirítear tograí chun Rialachán na bhForálacha Coiteanna a leasú.

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

•Bunús dlí