MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

Leagtar síos le Rialachán (AE) 2020/672 ón gComhairle (‘Rialachán SURE’) an creat dlíthiúil chun cúnamh airgeadais ón Aontas a sholáthar do na Ballstáit, atá faoi shuaitheadh eacnamaíoch tromchúiseach, nó a bhfuil dianbhagairt orthu, de bharr ráig COVID-19. Maoinítear leis an tacaíocht faoi SURE, go príomha, scéimeanna oibre gearr-ama nó bearta comhchosúla atá dírithe ar fhostaithe agus daoine féinfhostaithe a chosaint agus ar an gcaoi sin an dífhostaíocht agus an caillteanas ioncaim a laghdú, chomh maith le roinnt beart a bhaineann leis an tsláinte, go háirithe san áit oibre, a mhaoiniú, mar chuid choimhdeach.

An 6 Lúnasa 2020 d’iarr an Chipir cúnamh airgeadais ar an Aontas agus an 25 Meán Fómhair 2020, le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1344 ón gComhairle, dheonaigh sí cúnamh airgeadais don Chipir d’fhonn a hiarrachtaí náisiúnta a chomhlánú chun aghaidh a thabhairt ar thionchar ráig COVID-19 agus chun freagairt d’iarmhairtí socheacnamaíocha na ráige maidir le hoibrithe agus daoine féinfhostaithe.

An 10 Márta 2021 d’iarr an Chipir cúnamh airgeadais ón Aontas arís faoi Rialachán SURE. De thoradh na hiarrata sin, leasaíodh Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1344 ón gComhairle le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2021/680 ón gComhairle an 23 Aibreán 2021.

An 5 Meán Fómhair 2022 d’iarr an Chipir cúnamh airgeadais ón Aontas faoi Rialachán SURE den tríú huair.

I gcomhréir le hAirteagal 6(2) de Rialachán SURE, chuaigh an Coimisiún i gcomhairle le húdaráis na Cipire chun fíorú a dhéanamh maidir leis an mórmhéadú tobann ar an gcaiteachas iarbhír agus ar an gcaiteachas beartaithe a bhaineann go díreach le bearta maidir le margadh saothair na Cipire, ar bearta iad atá ann mar thoradh ar phaindéim COVID-19. Go sonrach, baineann sé sin le bearta atá ann faoi láthair dá dtagraítear i gCinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2020/1344 ón gComhairle:

(a)an scéim lena dtacaítear le cuideachtaí maidir le fionraíocht pháirteach oibríochtaí, lena gcuirtear cúiteamh pá ar fáil d’fhostaithe gnólachtaí ina bhfuil meath tagtha ar an láimhdeachas mar gheall ar an bpaindéim, agus é ar an gcoinníoll go gcoinnítear an fhostaíocht. Clúdaíonn an cúiteamh 60 % de thuarastal an fhostaí nó 60 % d’aonaid árachais shóisialta an fhostaí a tuilleadh in 2018, cibé acu is mó. Tá an cúiteamh idir EUR 1 214 sa mhí ar a mhéad agus EUR 360 ar a laghad. Bhí an beart i bhfeidhm ar dtús le haghaidh na tréimhse mí an Mhárta 2020 go dtí mí an Mheithimh 2020 agus cuireadh síneadh leis sin chun an tréimhse mí Eanáir 2021 go dtí mí Lúnasa 2021 a chumhdach.

(b)an ‘scéim speisialta le haghaidh aonaid óstáin agus cóiríocht turasóireachta’, lena gcuirtear cúiteamh pá ar fáil chun tacú le fostaithe sa tionscal óstán agus i ngnólachtaí eile a chuireann lóistín ar fáil do thurasóirí ar chuir a bhfostóir oibríochtaí ar fionraí go hiomlán nó inar tháinig laghdú os cionn 40 % ar an láimhdeachas. Tá rannpháirtíocht sa scéim ag brath ar fhostaíocht a choinneáil. Bhí an beart i bhfeidhm ar dtús le haghaidh na tréimhse mí Mheithimh 2020 go dtí mí Dheireadh Fómhair 2020 agus cuireadh síneadh leis ó mhí na Samhna 2020 go dtí mí Dheireadh Fómhair 2021.

(c) an ‘scéim speisialta chun tacú le gnólachtaí a bhaineann leis an tionscal turasóireachta nó a ndéanann an turasóireacht difear dóibh nó a bhaineann le gnólachtaí atá faoi réir fionraíocht iomlán shainordaitheach’, lena gcuirtear cúiteamh pá ar fáil d’fhostaithe na ngnólachtaí sin a chuir a n‑oibríochtaí ar fionraí nó inar tháinig laghdú os cionn 40 % ar an láimhdeachas in ionad laghdú 55 % mar a bhí sa scéim bhunaidh, agus é ar an gcoinníoll go gcoinnítear an fhostaíocht. Bhí an beart i bhfeidhm ar dtús le haghaidh na tréimhse mí Mheithimh 2020 go dtí mí Lúnasa 2020, leasaíodh é agus cuireadh síneadh leis ó mhí Mheán Fómhair 2020 go dtí mí Dheireadh Fómhair 2021.

(d)leis an ‘scéim speisialta lena dtacaítear le gnólachtaí a dhéanann gníomhaíochtaí speisialta réamhshainithe’, cuirtear cúiteamh pá ar fáil d’fhostaithe gnólachtaí a bhfuil laghdú 55 % ar a laghad tagtha ar a láimhdeachas, agus é ar an gcoinníoll go gcoinnítear an fhostaíocht Cuireadh síneadh leis an mbeart, a bhí i bhfeidhm ar dtús don tréimhse Meitheamh 2020 go Lúnasa 2020, ó mhí Mheán Fómhair 2020 go dtí mí na Nollag 2020 agus cuireadh síneadh leis arís ó mhí na Nollag 2020 go dtí mí Dheireadh Fómhair 2021;

(e)an scéim fóirdheontais le haghaidh gnólachtaí an‑bheag agus gnólachtaí beaga agus daoine féinfhostaithe, a fhostaíonn suas le 50 fostaí, scéim lena gcuirtear deontas cnapshuime ar fáil chun tacú le costais oibriúcháin gnólachtaí beaga agus daoine féinfhostaithe. Níor iarradh ach an chuid sin den chaiteachas a bhaineann le tacaíocht do dhaoine féinfhostaithe agus do chuideachtaí aonbhaill. Rinneadh athbhreithniú ar mhéideanna na ndeontas cnapshuime maidir le catagóirí éagsúla gnólachtaí bunaithe ar an líon fostaithe. Ina theannta sin, comhaontaíodh deontais le haghaidh na ngnólachtaí sin a chuir a n‑oibríochtaí ar fionraí ó bhí mí an Mhárta 2020 ann de mhéid EUR 10 000 i gcás ina bhfuil suas le 9 bhfostaí acu agus EUR 15 000 i gcás ina bhfuil níos mó ná 9 bhfostaí acu. Bhí an beart i bhfeidhm ar dtús le haghaidh na tréimhse mí Aibreáin 2020 go dtí mí na Bealtaine 2020, leasaíodh é agus cuireadh síneadh leis go dtí mí na Samhna 2020. Cuireadh síneadh leis an scéim arís i mí an Mhárta 2021 agus i mí Aibreáin 2021, agus cumhdaíodh léi gnólachtaí d’aon líon fostaithe a raibh orthu a gcuid oibríochtaí a chur ar fionraí go hiomlán de réir Foraitheanta ón Aire Sláinte.

(f) an ‘scéim sochair breoiteachta’ lena gcuirtear cúiteamh pá ar fáil d’fhostaithe na hearnála príobháidí agus do dhaoine féinfhostaithe, ar an gcoinníoll go n‑aicmítear iad mar dhaoine leochaileacha de réir liosta a d’fhoilsigh an Aireacht Sláinte,go gcuireann na hÚdaráis i gcoraintín iad, nó mar dhaoine atá ionfhabhtaithe le COVID-19. Bhí an beart i bhfeidhm ar dtús le haghaidh na tréimhse mí Mhárta 2020 go dtí mí Mheithimh 2020, agus cuireadh síneadh leis ó mhí na Samhna 2020 go dtí mí na Mheithimh 2021.

Chuir an Chipir an fhaisnéis ábhartha ar fáil don Choimisiún.

Agus an fhianaise atá ar fáil á cur san áireamh, molann an Coimisiún don Chomhairle Cinneadh Cur Chun Feidhme a ghlacadh chun cúnamh airgeadais a dheonú don Chipir faoin Rialachán SURE chun tacú leis na bearta thuasluaite.

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

Tá an togra seo iomlán comhsheasmhach le Rialachán (AE) 2020/672 ón gComhairle, faoina ndéantar an togra.