GA    GA GA 
GA    GA  AN COIMISIÚN EORPACH 
An Bhruiséil 31.5.2010 
SEC(2010) 663 leagan deireanach 
  
DOICIMÉAD INMHEÁNACH OIBRE AN CHOIMISIÚIN 
Doiciméad a ghabhann leis an 
Togra le haghaidh  
RIALACHÁIN ó PHARLAIMINT NA hEORPA agus ón gCOMHAIRLE lena gcuirtear 
Airteagal 10 de Phrótacal Arm Tine na Náisiún Aontaithe chun feidhme agus lena 
mbunaítear údarúchán onnmhairithe, bearta a llmhairithe agus idirthurais le haghaidh 
arm tine, a bpáirteanna agus a gcomhpháirteanna agus armlóin 
ACHOIMRE AR AN MEASÚNÚ IARMHARTA  
 
{COIM (2010) 273} 
{SEC(2010) 662} 
*** 
GA 2   GA 1. RÉAMHRÁ  
1.1. Cúlra 
Liostaíodh i measc ghníomhaíochtaí an Phlean Gn íomhaíochta lena gcuirtear Clár na Háige 
chun feidhme, ar clár é maidir le saoirse, slándáil agus ceartas a threisiú  san Aontas Eorpach1, 
togra maidir le tabhairt i gcrích – thar ceann an Chomhphobail Eorpaigh2 – an Phrótacail i 
gcoinne Monarú agus Gáinneáil Aindleat hach Arm Tine, a bPáirteanna agus a 
gComhpháirteanna agus Armlóin (dá ngairtear 'P rótacal Arm Tine na Náisiún Aontaithe' nó 
'PATNA' anseo feasta)3, lena bhforlíontar Coinbhinsiún na  Náisiún Aontaithe in aghaidh 
Coireachta Eagraithe Trasnáisiúnta. Le déan aí, aibhsíodh i gClár Stócólm maidir le 'Eoraip 
atá oscailte agus slán, freastal agus cosaint ar shaoránaigh',4 gáinneáil arm mar cheann de na 
gníomhaíochtaí mídhleathacha atá fós ag cur ist each ar shlándáil inmheánach an AE agus 
dearbhaíodh arís gur ceart don A ontas leanúint de dhaingniú a spreagadh i leith Coinbhinsiún 
idirnáisiúnta (mar aon lena bPrótacail), go há irithe iad siúd a forbraíodh faoi choimirce na 
Náisiún Aontaithe.  
Chuir Teachtaireacht an Choimisiúin an 18 Iúil 2005 maidir le bearta chun breis slándála a 
áirithiú i ndáil le pléascáin, maidhmitheoir í, trealamh déanta buamaí agus airm tine5 in iúl don 
phobal go raibh gá le hAirteagal 10 de PATNA (dá ngairtear Airteagal 10 anseo feasta) a chur 
chun feidhme, mar chuid den obair thrasuite fhoriomlán6, agus é mar aidhm PATNA a chur i 
gcrích (a dhaingniú) thar ce ann an Aontais mar cheann de  phríomhaidhmeanna bheartas 
reatha an Choimisiúin maidir le hairm tine. Is é an togra a ngabhann an Measúnú Iarmharta 
seo leis a chuirfeadh bailc hríoch ar an obair sin. 
Ceanglaítear in Airteagal 10 ar pháirtithe conarthacha nósan na imeachta nó córais a bhunú/a 
fheabhsú chun rialú cuí a chur i bhfeidhm ar onnm hairiú, allmhairiú agus idirthuras arm tine, 
a bpáirteanna agus a gcomhpháirt eanna agus armlóin ábhartha. 
Rinne an Coimisiún an chaibidlíocht i leith PATNA agus shínigh sé é thar ceann an 
Chomhphobail Eorpaigh7 faoi Airteagal 95 (margadh inmheánach) agus Airteagal 133 de 
Chonradh CE8 (comhbheartas tráchtála9, inniúlacht eisiach an Aont ais, a dtagann forálacha 
                                                 
1 IO C 198, 12.8.2005, pointe 4.2, D líchóras Idirnáisiúnta, (o), lch. 20. 
2 Nuair a dhéantar tagairt stairiúil don 'Comhphobal Eorpach' níor mhór don léitheoir cuimhneamh gur 
tháinig an tAontas Eorpach in áit agus i gcomharb acht ar an gComhphobal Eorpach ar dháta theacht i 
bhfeidhm 'Conradh Liospóin', an 1 Nollaig 2009, de bhun an tríú mír d'Airteagal 1 den Chonradh ar an Aontas Eorpach/CAE (IO C115  an 9 Bealtaine 2008),. 
3 http://treaties.un.org/Pages/ViewDetails .aspx?src=TREATY&mtdsg_no=XVIII-12-
c&chapter=18&lang=en   
4 Doiciméad 17024/09 ó Chomhairle an AE, CO EUR-PREP 3 JAI 896 POLGEN 229 an 2 Nollaig 2009. 
5 COIM (2005) 329 leagan deiridh. 
6 Áiríodh san obair sin Treoir 91/477/CEE a thabhairt c hun dáta maidir le seilbh agus aistriú arm tine san 
AE, mar a leasaíodh le Treoir 2008/51/CE, a chuaigh i ngleic le codanna eile de PATNA ó thaobh an 
mhargaidh inmheánaigh de. 
7 (Cinneadh 2001/748/CE ón gComhairle an 16 Deir eadh Fómhair 2001. OI na gComhphobal Eorpach, 
L 280 an 24 Deireadh Fómhair 2001). 
8 Airteagal 114 agus Airteagal 207 faoi seach  anois den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais 
Eorpaigh/CFAE (OI C115 an 9 Bealtaine 2008). 
9 De réir Airteagal 207 CFAE fothófar an comhbheartas tráchtála ar phrionsabail chomhionanna, go 
háirithe maidir le hathruithe ar rátaí taraifí, le comhaontuithe um tharaifí agus trádáil a thabhairt 
GA 3   GA Airteagal 10 faoi). Táthar ag feitheamh ar an  Aontas PATNA a chur i gcrích, is tiomantas 
idirnáisiúnta é don AE agus luíonn sé leis an mbeartas atá ag an AE faoi láthair maidir le 
bearta a bhfuil sé d'aidhm acu leathadh agus scaipeadh mionarm ar fud na cruinne a laghdú. 
Is iad Airteagal 3 agus Airteagal 207 den C honradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh creat 
an togra, nár ceart a bheith infheidhme ach amháin maidir le hairm tine (páirteanna agus 
comhpháirteanna, agus armlón) i gcomhair úsáid shibhialtach (gan críoch mhíleata ar bith). 
1.2. Comhairliúchán agus saineolas  
Bhí na nithe seo a leanas ar áireamh sa chomhair liúchán le geallsealbhóirí: ceistneoirí, cuirí 
chuig cruinnithe do Bhallstáit uile an AE  agus do pháirtithe le asmhara príobháideacha 
(comhlachais monaróirí, daoine i mbun tráchtála sibhialtaí in airm, sealgairí, bailitheoirí, 
eagraíochtaí neamhrialtasacha, institiúidí tai ghde, etc.), osclaíodh cuntas ríomhphoist sonrach 
(JLS-FIREARMS@ec.europa.eu ), rinneadh staidéar seachtrach chun tacú leis an Measúnú 
Iarmharta10 agus bhí Grúpa Idir-Sheirbhíse de  chuid an Choimisiúin páirteach. 
2. COMHTHÉACS BEARTAIS  
2.1. Airteagal 10  
Tá na nithe seo a leanas ráite i dTreoi rleabhar na Náisiún Aontaithe do PATNA: Tá sé ina 
cheangal sa Phrótacal (forálacha éigeantacha)  ar Stáit is Páirti the córas a bhunú chun a 
áirithiú nach n-onnmhairítear airm tine ch uig tíortha ná trí thío rtha nár údaraigh an 
t-aistriú; a áirithiú gur leor a bhfuil s na doiciméid a úsáidtea r chun allmhairiú agus 
onnmhairiú a dhéanamh go dleathach le go bhf éadtar cion na gáinneála a léiriú; agus 
feabhas a chur ar an gcuntasacht agus ar an tslándáil a bhaine ann leis an gcóras 
allmhairithe agus onnmhairithe,  agus dá bharr sin grinns crúdú na n-aistrithe agus 
forfheidhmiú na ndlíthe a fheabhs ú. Ceadaítear freisin in Airt eagal 10 (forálacha roghnacha) 
nósanna imeachta simplithe a ghlacadh i gcomhair críoch is féidir a fhíorú a bheith dleathach , 
amhail caitheamh aimsire, deisiúchán, taispeántas.  
Dhíreofaí tionscnamh reachtach an C hoimisiúin ar thrádáil/aistrithe go tríú tíortha amháin. 
Ní bhainfeadh sé le trádáil/ai strithe laistigh den Chomhphobal.  
2.2. Sainmhíniú ar airm tine  
Ní dhéanann PATNA aon idirdhealú i leith arm tin e d'úsaid shibhialtach nó d'úsáid mhíleata. 
Ní thagraítear ach d' airm tine d'úsáid shibhialtach  sa Mheasúnú Iarmharta.  Dá bhrí sin, 
tagraítear sa Mheasúnú Iarmhart a do chóid ábhartha na hAin mníochta Comhcheangailte agus 
na catagóirí B, C agus D mar atá luaite in Iarscríbhinn I, cuid II de Threoir 91/477/CE.  
2.3. Scála allmhairí/onnmhairí11 
Airm tine d'úsáid shibhialtach, a bpáirteanna agus comhpháirt eanna agus armlón chuig tríú 
tíortha agus ó thríú tíortha in 200712 
                                                                                                                                                         
i gcrích... le comhionannas a ghnóthú i mbearta léirs caoilte, le beartas onnmhairithe agus le bearta chun 
trádáil a chosaint amhail bearta a ghlacf ar i gcás dumpála nó fóirdheontas... 
10 Ernst and Young/Regioplan. 
11 Baineadh na sonraí a leanas as tacar sonraí Ainmníocht Chomhchea ngailte bhunachar sonraí Eurostat. 
GA 4   GA  Cainníocht 
onnmhairí  Luach 
onnmhairí  Cainníocht 
allmhairí  Luach 
allmhairí  
AE 27  10 359 214  € 693 877 545  2 789 587  € 221 552 424 
3. AN FHADHB A SHAINIÚ  
3.1. Status quo  
Ní chomhlíonann an reachtaíocht sna Náisiúin  forálacha Airteagal 10 go hiomlán. Níl na 
ceanglais maidir le ceadúnas allmhairithe, bearta  aistrithe agus nósanna imeachta simplithe i 
bhfeidhm sna Ballstáit ar fad.  
3.2. Gnéithe dlíthiúla a bhaineann le PATNA  
Ba cheart don Aontas na hoibleag áidí idirnáisiúnta a chomhlíonadh i ndiaidh shíniú PATNA 
agus é a chur i gcrích. Níor  gnóthaíodh go fóill an co mhchuibhiú atá ina cheangal sa 
chomhbheartas tráchtála maidir le réimse an onnm hairithe arm tine d'úsáid shibhialtach. Tá sé 
de dhualgas ar an gCoimisiún forálacha a thagan n laistigh d'inniúlacht eisiach an Aontais (an 
Comhphobal roimhe seo) a thrasu í i reachtaíocht an Aontais. 
3.3. Fadhbanna slándála  
Tá sé ríthábhachtach gáinneáil arm tine a chom hrac sa troid in aghai dh coiriúlachta agus 
easpa slándála. Áirítear monatóireacht ar aist rithe dleathacha arm tine, breisiú ar rialuithe 
agus feabhsú ar chomhar idir údaráis ná isiúnta an AE, i measc na ngníomhaíochtaí 
coisctheacha. 
Príomhchuspóir coisctheach is ea rianú arm tine a fheabhsú – ón monaróir go dtí an 
ceannaitheoir dleathach deiridh. Is ón margadh dleathach a thagann form hór na n-arm tine atá 
ar an margadh mídhleathach (nó a úsáidtear i ngníomhaíochtaí mídhleathacha). Ceann de na 
bealaí chun rianú a fheabhsú is ea Airteagal 10 a chur chun feidhme, faoi mar a d'iarr an 
comhphobal idirnáisiúnta. Fadhbanna móra don ts ochaí is ea iad coirea nna a bhaineann le 
hairm tine. Tá an pobal buartha faoi mhí-úsáid arm tine atá dleathach freisin, rud a léiríodh le 
heachtraí tragóideacha a tharla le deireanas inar cailleadh daoine. 
3.4. Fadhbanna eacnamaíocha  
Tá nósanna imeachta éagsúla ann i mBallstáit éa gsúla i gcomhair onnmhairiú agus allmhairiú 
arm tine. Leag na Náisiúin Aontaithe béim ar  an tábhacht a bhaineann le nósanna imeachta 
caighdeánaithe agus doiciméid chaighdeánaithe, a d'fhéadfadh an leibhéal slándála a mhéadú 
faoi mar atá ina cheangal in Airt eagal 10, mír 5, agus costais a laghdú13. Ba cheart na costais a 
bhaineann le coireacht a chur san áireamh freisi n, bíodh siad ináirithe i dtéarmaí airgid nó ná 
bíodh: costais a bhaineann le forfheidhmiú an d lí, árachas, cúram sláinte, gortú, bás daoine, 
                                                                                                                                                         
12 Anailís Regioplan Policy Resear ch (2008) ar shonraí a bainea dh as tacar sonraí Ainmníocht 
Chomhcheangailte bhunachar sonraí Eurostat. Tá tá blaí mionsonraithe eile maidir le hairm tine do 
chaitheamh aimsire, gunnáin agus piostail, armlón, agus páirteanna agus comhpháirteanna ar áireamh sa 
Mheasunú Iarmharta. 
13 Treoir reachtach i gcomhair cur chun feidhme PATNA, caibidil 4, lch. 441, mír 103 D. 
GA 5   GA laghdú deiseanna fostaíochta i gceantar ina bhfuil an choire acht forleathan, iamhairtí 
mothúchánacha agus fisiciúla na coireachta. 
3.5. An fhadhb agus na cúiseanna/ceannfháthanna léi a shainiú  
Fadhbanna ginearálta: 
• Níl a oibleagáidí idirnáisiúnta maidir le hAir teagal 10 comhlíonta ag an Aontas go fóill. 
• Níor thug an tAontas comhbh eartas tráchtála chun críche go fóill maidir le prionsabail 
aonfhoirmeacha a bhunú i ndáil le honnmh airiú, allmhairiú agus idirthuras. 
• Na rioscaí do shlándáil a bhaineann le honnm hairiú, allmhairiú agus idirthuras.  
Fadhbanna sonracha: 
• Atreorú ón margadh dleathach.  
• Comhar neamhéifeachtúil idir Ballstáit maidir le rianú arm tine. 
• Neamhionannas idir gnólachtaí a ghníomhaíonn i mBallstáit éagsúla.  
• Costais coireachta. 
3.6. Coimhdeacht  
Níl prionsabal na coimhdeachta infheidhme i gcás Airteagal 10 de  bharr inniúlacht eisiach an 
Aontais.  
4. NA CUSPÓIRÍ A SHOCRÚ  
Cuspóirí ginearálta: 
• Oibleagáidí idirnáisiúnta an A ontais a chomhlíonadh maidir le  hAirteagal 10 a chur chun 
feidhme. 
• A áirithiú go gcuirfear an Comhbheartas Tráchtál a chun feidhme, beartas ar inniúlacht 
eisiach an Aontais é. 
• Cuidiú le slándáil a fheabhsú. 
Cuspóirí sonracha: 
• Prionsabail aonfhoirmeacha a áirith iú i ngach Ballstát i ndáil leis an gcur chuige maidir le 
hAirteagal 10. 
• Atreorú (féideartha) ón margadh dleath ach a theorannú agus rianú a áirithiú. 
• Cuidiú le gníomhú in aghaidh neamhionannais  a bhaineann le gnólachtaí an AE i ndáil le 
nósanna imeachta onnmhairithe, allmhairithe agus idirthurais.  
Cuspóirí oibríochta: 
GA 6   GA • Córas onnmhairithe/allmhairithe atá éif eachtúil agus sábháilte a áirithiú. 
• Idirthuras éifeachtúil agus  sábháilte a áirithiú. 
• Leibhéal ar leith comhchuibhithe a áirith iú ar an mbealach is lú trioblóid. 
Maidir le slándáil, is é cuspóir PATNA ina ioml áine atreorú a theorannú agus rianú níos fearr 
a áirithiú.  
5. ROGHANNA BEARTAIS A FHORBAIRT  
Rogha 1) Gan gníomh ar bith ón AE (status quo): Ní rachfaí i ngleic leis na fadhbanna atá 
aitheanta, ní chuirfí Airteagal 10 chun feidhm e agus ní thabharfaí PATNA i gcrích (ní 
dhaingneofaí é). Ní urramódh an tAontas a th iomantais pholaitiúla a gus idirnáisiúnta. 
Rogha 2) Rialachán a bheadh dí rithe ar éifeachtacht chun slándáil optamach a bhaint 
amach: Córas dian éifeachtach a bhunú. Ní chuirfí i bhfeidhm ach na forálacha éigeantacha 
atá in Airteagal 10 (gan nós imeachta simplithe ar bith). Rogha 3) Rialachán a bheadh 
dírithe ar éifeachtúlacht i gcom hair páirtithe príobháideacha: Thabharfaí tosaíocht 
d'éifeachtúlacht an chórais, d'fhonn an t-ua lach ar pháirtithe príobháideacha a íoslaghdú. 
Cheadófaí na forálacha roghnacha maidir le nósanna imeachta simplithe. Rogha 4) 
Rialachán a bheadh dírithe ar éifeacht úlacht i gcomhair údaráis na Stát: Bheadh an 
bhéim ar éifeachtúlacht an chórais, d'fhonn an  t-ualach ar údaráis phoiblí a íoslaghdú. 
6. MEASÚNÚ COMPARÁIDEACH AR NA ROGHANNA BEARTAIS  
. 
 Critéir an mheasúnaithe14 Rogha 
Beartais 
1 Rogha 
Beartais 
2 Rogha 
Beartais 
3 Rogha 
Beartais 
4 
Oibleagáidí idirnáisiúnta an Aontais 
a chomhlíonadh maidir le hAirteagal 10 de PATNA a chur chun feidhme.
 0 √√ √√ √√ Ábharthacht  
A áirithiú go dtabharfar an 
Comhbheartas Tráchtála chun críche mar ábhar faoi inniúlacht eisiach an Aontais i leith beart onnmhairithe, allmhairithe agus idirthurais i gcomhair arm tine d'úsáid shibhialtach
  0 √√ √√ √√ 
                                                 
14 Measúnú ar na roghanna beartas de réir rangú: iamhairtí atá níos dearfaí ( √√), dearfach ( √), neodrach 
(0) agus diúltach (-) nó níos diúltaí (- -), i leith gach ceann de na critéir measúnaithe. D'fhéadfadh comhréiteach a bheith i gceist le ro innt roghanna agus dá bharr sin bh eadh idir iarmhairtí dearfacha agus 
diúltacha ag baint leo maidir le critéar measúna ithe ar leith. Iarmhairt dhearfach lúide iarmhairt 
dhiúltach an sainmhíniú ar iarmhairt ghlan a úsáidtear anseo. 
GA 7   GA Cuidiú le slándáil a fheabhsú i leith 
arm tine d'úsáid shibhialtach  0 √√ √ √ 
Féidearthacht  Na deacrachtaí/rioscaí a bhaineann 
leis an trasuí  Ní 
bhaineann le hábhar
 - - 0 
Iarmhairtí 
Slándála/Sóisia
lta Iarmhairtí do choireacht, 
sceimhlitheoireacht agus slándáil  0 √√ √ √ 
Iarmhairtí 
eacnamaíocha  Na costais airgeadais agus riaracháin 0 -- - - 
 Iarmhairtí d'iomaíochas, trádáil agus 
sreafaí infheistíochta  0 - √ - 
 
6.1. Measúnú ar na comhairliúcháin le geallsealbhóirí  
Creideann na Ballstáit agus eagraíochtaí n eamhrialtasacha go bhfuil Airteagal 10 fóntach 
chun cosc a chur ar atreorú arm tine ón ma rgadh dleathach. Dar leis na páirtithe 
príobháideacha tá an re achtaíocht sna Ballstáit dian go le or agus bheadh ia rmhairtí diúltacha 
do ghnóthais bheaga agus mheánmhéide ag baint le hAirteagal 10 a chur chun feidhme. 
Léiríodh imní maidir le bearta idirthurais. Mheas páirtithe príobháidea cha agus eagraíochtaí 
neamhrialtasacha gur bhuntáiste a bhí sna ceadúnais  maidir le hil-lastais agus san uasfhad 
chun iarratais a phróiseáil. Bhí geallsealbhói rí príobháideacha i bhf abhar nósanna imeachta 
simplithe i gcomhair onnmhairí/allmhairí sealadacha. B'fhearr le roinnt Ballstát dá mbeadh na nósanna imeachta simplithe teoranta do shealgairí agus lámhachóirí spóirt. 
7. A
N ROGHA BEARTAIS DÁ dTUGTAR TOSAÍOCHT  
Tá an rogha beartais dá dtugtar tosaíoch t bunaithe ar mheasúnú ar na roghanna beartais 
aitheanta agus ar na comhairliúcháin le geallsealbhóirí príobháideacha agus poiblí.  
Príomhréimse 
idirghabháil 
an AE Príomhghnéithe na rogha beartais dá dtugtar 
tosaíocht  
Rialachán a chuirfidh forálacha éigeantacha 
Airteagal 10 de PATNA chun feidhme ar fud an 
AE 
Raon feidhme 
na 
n-údarúchán  Nósanna imeachta simplithe (forálacha 
roghnacha) i gcomhair allmhairiú/onnmhairiú sealadach, i gcomhair críoch is féidir a fhíorú a bheith dleathach, amhail sealgaireacht, lámhach spóirt, measúnú, taispeántais agus deisiúchán 
GA 8   GA Gheobhaidh na páirtithe príobháideacha 'fógra 
nach bhfuil aon agóid' ón Stát idirthurais agus cuirfidh siad é ar fáil don Stát onnmhairithe 
Úsáidfear ceadúnas oscailte  i gcomhair il-lastas Coinníollacha 
chun 
údarúcháin a 
chur i 
bhfeidhm  Úsáidfear toiliú tostach maidir le ceanglais 
idirthurais 
Ceapfaidh na Ballstáit oifigeach/oifig/roinn i gcomhair na nósanna imeachta udarúcháin 
Fad teoranta leis an bpróiseas ceadúnaithe  
Féadfar doiciméid leictreonacha a thabhairt 
isteach Coinníollacha 
chun 
údarúcháin a 
phróiseáil  
Féadfar doiciméid a chaighdeánú 
7.1. Measúnú ar rogha na tosaíochta  
Ábharthacht/Cuspóirí atá le baint amach: Oibleagáidí idirnáisiúnta an AE; córas 
comhleanúnach trádála san AE; comhar feabhsaithe idir na Ballstáit; comhbheartas tráchtála sa réimse; rialú níos láidre ar onnmhair í/allmhairí; deiseanna  d'atreorú a laghdú. 
Féidearthacht:  De bharr na bhforálacha éigeantacha, d'fhéadfadh sé go mbeadh ar roinnt 
Ballstát a mbearta náisiúnta a oiriúnú. Iarmhairtí Slándála/Sóisialta:  Baineann iarmhairt 
dhearfach leis na forálacha éigeantacha ó thaobh  slándála de ós rud é go laghdófaí an riosca 
go ndéanfaí atreorú ón margadh dleathach. Mhaolófa í an iarmhairt dhearfach sin beagáinín de 
bharr toiliú tostach. Is dóchúil go bhfeabhsódh rogha na tosaíochta an  tslándáil inmheánach 
agus slándáil na saoránach san AE agus i dtríú tíortha. Ualach riarachán agus costais 
airgeadais:  D'fhéadfadh sé go gcuirfí costais ri aracháin ar ghnólachtaí de dheasca na 
bhforálacha éigeantacha, rud a mhaolófaí de bharr na bhforálach a roghnacha agus  nithe eile 
atá beartaithe amhail: toiliú tostach, údarúcháin le haghaidh il-lastas; uasfhad chun iarratais a 
phróiseáil. Chuirfí riosca na mo ille ar ceal i gcásanna idirthurai s de bharr toiliú tostach. Táthar 
á thuar go mbeidh iarmhairt dhiúltach bheag d'úda ráis phoiblí sin na mBallstát nach gcuireann 
na forálacha éigeantacha i bhfeidhm cheana féin. Iarmhairtí d'iomaíochas, trádáil agus 
sreafaí infheistíochta: Féadfaidh iarmhairt dhearfach a bheith ag baint le forálacha 
aonfhoirmeacha a chur chun feidhme ós rud é go laghdófar líon na rialacha éagsúla atá i 
bhfeidhm faoi láthair sna Ballstáit , rud ar féidir leis  saobhadh a chruthú i ndáil le hiomaíocht. 
D'fhéadfadh iarmhairt dhearfach a bheith ag baint leis na nósanna imeachta simplithe freisin.  
Iarmhairt do thríú tíortha: Féadtar a bheith ag súil leis go mbeidh iarmhairt dhearfach ann 
do thríú tíortha i dtaobh slándála. Réamhchoinnío ll is ea an tslándáil i gcomhair forbairt 
eacnamaíoch agus sóisialta. 
8. M
EASÚNÚ AR CHOSTAIS AIRGEADAIS AGUS RIARACHÁIN NA ROGHA BEARTAIS DÁ 
dTUGTAR TOSAÍOCHT  
Tá an measúnú bunaithe ar na sonraí (teorant a) a chuir údaráis p hoiblí agus páirtithe 
príobháideacha ar fáil, móide figiúirí a baineadh as bunachar sonraí EUROSTAT. 
GA 9   GA A. An staid faoi láthair  
I. Meastachán ar líon na gceadúnas 
Bunaithe ar a) na ceadúnais  éisithe sna Ballstáit a sholáthair sonraí (14 000  go neasach), b) 
cainníocht na n-allmhairí agus na n-onnmhairí  sna Ballstáit sin (5 806 736 ) agus c) cainníocht 
na n-allmhairí agus na n-onnmhairí san AE ar an iomlán = 13 148 80115, agus má ghlactar leis 
go bhfuil nósanna imeachta ceadúna ithe atá inchurtha ag na 16 Bhallstát eile, is ionann líon 
iomlán  na gceadúnas sna 27 Ballstát agus thart ar 35 000 (14 000 x 2.5). 
Is ionann an meastachán bliant úil ar líon na gceadúnas agus 25/30 000 , figiúr a dearbhaíodh 
go hindíreach nuair a rinne páirtí príobháide ach tagairt do 15/20 000 ceadúnas d'onnmhairiú 
agus 5 000 ceadúnas d'allmhairiú in aghaidh na bliana.   
II. Meastachán ar na costais atá ann faoi láthair do ghnólachtaí 
Glacann sé idir 1 daonuair agus 4 daonuaire chun iarratas a ullmhú, i.e. 2 uair ar an meán.  
Má úsáidtear tairif 50 euro/uair  mar chaighdeán, is ionann an t-ualach riaracháin iomlán 
agus 100 euro/ceadúnas. Is é an meastachán ar na costais riaracháin atá ann faoi láthair do 
ghnólachtaí idir € 2 500 000 agus € 3 000 000 in aghaidh na bliana.  
III. Meastachán ar na costais atá ann faoi  láthair d'údaráis phoiblí na mBallstát 
Ní raibh ceann ar bith de na húdaráis a cuireadh faoi agallamh in ann meastachán a thabhairt 
ar na hacmhainní riachtanacha, de réir daonua ireanta thar ceann gach ceadúnais, toisc easpa 
sonraí a bheith ann. 
B. An staid amach anseo  
• Meastachán ar iarmhairtí na bhforálacha  éigeantacha a bhaineann leis an rogha 
beartais dá dtugtar tosaíocht 
Is é an meastachán – bunaithe ar an tréimhse iomlán chun na forálacha a chur i bhfeidhm – 
idir 5 uaire agus 10 n-uaire, ag  brath ar thíortha idirthurais a bheith bainteach, is ionann sin 
agus ualach riarachán de 250 go 500 euro in aghaidh an cheadúnais. 
• Iarmhairtí do Bhallstáit de thoradh na forálacha éigeantacha a chur chun feidhme 
Chreid formhór na mBallstát nach mbeadh ach iarmhairt bheag ann do na costais riaracháin 
struchtúracha.  
• Meastachán ar iarmhairt na bhforálacha r oghnacha agus bearta maolaitheacha eile  
Mhaolófaí na costais airgeadais agus riaracháin dá gcuirfí na forálacha roghnacha agus bearta 
eile a ghabhann leo chun feidhme. Léirítea r an méid sin sna meastacháin a leanas. 
• Meastachán ar chostais iomlána rogha na tosaíochta do ghnólachtaí  
                                                 
15 Á chur san áireamh go mbaineann breis is 40% d'iomlán na n-allmhairithe agus na n-onnmhairithe leis 
na Ballstáit a d'fhreagair an comhlairliúchán agus . 
GA 10   GA Is cosúil nach mbaineann idirthuras ach le  10% de lastais; dá n-úsáidfí doiciméid 
chaighdeánaithe nó leictreonacha agus ceadúnais oscailte i gcom hair il-lastas, thiocfadh 
laghdú de thuairim is 30%16 ar líon na gceadúnas a d'ei seofaí. Bheadh costas iomlán 
€ 3 850 000 go € 4 620 000 in aghaidh na bliana  ar na rogha beartais dá dtugtar tosaíocht.  
• Meastachán ar chostais iomlána rogha na tosaíochta d'údaráis phoiblí 
Bheadh sraith costas 'neamh-athfhillteach' (an Rialachán nua a chur chun feidhme, taithí a 
fháil ar na forálacha nua, foireann a oiliúint) ag  baint le gach rogha beartais. Chreid formhór 
na n-ionadaithe ó Bhallstáit a ndeachthas i gcomhairle leo nach mbeadh aon iarmhairt 
bhuiséadach ann láithreach ná san fhadtéarma. 
C. Comparáid idir an meastachán ar chos tais do ghnólachtaí agus d'údaráis phoiblí 
maidir leis an staid at á ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo 
Bunaithe ar na meastacháin thuas, bheadh na co stais riaracháin méadai the do ghnólachtaí uile 
an AE de dheasca na rogha beartais dá dtugtar tosaíocht idir € 1 350 00017 agus € 1 620 000.  
Is dócha go dtiocfaidh méadú ar na costais airg eadais do ghnólachtaí atá ag dul i dtaithí ar an 
Rialachán nua freisin. Níltear ag súil ach le méadú beag (má bhíonn méadú ar bith ann) ar 
chostais d'údaráis phoiblí na mBallstát. 
Comhréireacht. Rialachán an ionstraim reachtach a bhfuil gá leis chun dul i ngleic le cúrsaí a 
bhaineann le beartas tráchtála. Déantar an chomhr éireacht a áirithiú trí bhíthin an togra a 
theorannú go dtí forálacha éigeantacha Airteagal  10 de PATNA. Cuireann rogha na tosaíochta 
an reachtaíocht atá ann faoi láthair sna Ballstáit i gcuntas agus ní sháraíonn sí a bhfuil gá leis 
chun an cuspóir a bhaint amach, cé is moite de na be arta sin atá dírithe – i gcásanna inar féidir 
– ar dhul i ngleic le hábhair imní  na ngeallsealbhóirí príobháideacha. 
9. MONATÓIREACHT AGUS MEASTÓIREACHT  
Bunaithe ar liosta táscairí ai theanta atá dírithe ar mheasúnú a dhéanamh ar dhul chun cinn 
agus éifeachtacht rogha na tosaío chta maidir leis na príomhchus póirí beartais a bhaint amach, 
d'fhéadfadh tuairisciú (ón gC oimisiún agus ó na Ballstáit)  a bheith mar chuid den 
mhonatóireacht. D'fhéadfadh an Coimisiún tuairisc a thabhairt maidir le stádas an chuir chun 
feidhme tar éis cúig bliana. D'fhéadfadh meas tóireacht fhoriomlán ar na bearta a glacadh 
leanúint as sin. Trí 'torthaí arna mbaint amach' a chur i gcomparáid le 'cuspóirí' d'fhéadfadh an 
Coimisiún cinneadh an ceart tograí le haghaidh leasuithe a chur ar aghaidh. 
                                                 
16 Meastachán stuama a chuireann barúlacha ó ionadaithe gheallsealbhóirí príobháideacha an AE san 
áireamh, ar ionadaithe iad a mhaíomh gurb ionann líon iomlán na gceadúnas agus líon na lastas. 
17 De réir an mheastacháin sin, ní bheadh ach 0.19% de luach iomlán na n-onnmhairithe in 2007 i gceist 
leis an méadú ar chostais airgeadais agus riaracháin.