P9_TA(2022)0139

Neamhspleáchas eacnamaíoch na mban a bhaint amach tríd an bhfiontraíocht agus tríd an bhféinfhostaíocht

Rún ó Pharlaimint na hEorpa an 3 Bealtaine 2022 ar neamhspleáchas eacnamaíoch na mban a bhaint amach tríd an bhfiontraíocht agus tríd an bhféinfhostaíocht (2021/2080(INI))

(2022/C 465/05)

Tá Parlaimint na hEorpa,

— ag féachaint d’Airteagail 2 agus 3(3) den Chonradh ar an Aontas Eorpach agus d’Airteagal 8 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

— ag féachaint d’Airteagail 21(1), 23 agus 33(2) de Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh,

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 5 Márta 2020 dar teideal “Aontas Comhionannais: Straitéis Comhionannais Inscne 2020-2025” (COM(2020)0152),

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 10 Márta 2020 dar teideal “Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach” (COM(2020)0103),

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 1 Iúil 2020 dar teideal “Clár Oibre Scileanna don Eoraip don iomaíochas inbhuanaithe, don chothroime shóisialta agus don athléimneacht” (COM(2020)0274),

— ag féachaint do theachtaireacht ón gCoimisiún an 3 Márta 2021 dar teideal “An tAontas Comhionannais: Straitéis maidir le Cearta Daoine atá faoi Mhíchumas 2021-2030” (COM(2021)0101),

— ag féachaint do staidéar ó Ard-Stiúrthóireacht na Líonraí Cumarsáide, an Ábhair Dhigitigh agus na Teicneolaíochta sa Choimisiún in 2020 dar teideal Women in the Digital Age [Mná sa Ré Dhigiteach],

— ag féachaint don rún uaithi an 19 Eanáir 2016 maidir le tosca seachtracha arb é atá iontu constaicí ar fhiontraíocht na mban san Eoraip (1),

— ag féachaint do rún uaithi an 28 Aibreán 2016 maidir le comhionannas inscne agus cumhachtú na mban sa ré dhigiteach (2),

— ag féachaint do rún uaithi an 3 Deireadh Fómhair 2017 maidir le cumhachtú eacnamaíoch na mban sna hearnálacha príobháideacha agus poiblí in AE (3),

— ag féachaint do rún uaithi an 17 Aibreán 2018 maidir le mná agus cailíní a chumhachtú tríd an earnáil dhigiteach (4),

— ag féachaint do rún uaithi an 21 Eanáir 2021 dar teideal “An bhearna inscne san earnáil dhigiteach a dhúnadh – rannpháirtíocht na mban sa gheilleagar digiteach” (5),

— ag féachaint do rún uaithi an 21 Eanáir 2021 maidir le gné na hinscne i ngéarchéim COVID-19 agus sa tréimhse iar-ghéarchéime (6),

— ag féachaint do rún uaithi an 21 Eanáir 2021 ar Stráitéis AE maidir le Comhionannas Inscne (7),

— ag féachaint do rún uaithi an 10 Meitheamh 2021 maidir le comhionannas idir mná agus fir a chur chun cinn san oideachas agus i ngairmeacha i réimse na heolaíochta, na teicneolaíochta, na hinnealtóireachta agus na matamaitice (ETIM) (8),

— ag féachaint do staidéar dar teideal The Professional Status of Rural Women in the EU [Stádas Gairmiúil na mBan Tuaithe in AE] a d’fhoilsigh an Roinn Beartais um Chearta na Saoránach agus um Ghnóthaí Bunreachtúla ina hArd-Stiúrthóireacht um Beartais Inmheánacha i mí na Bealtaine 2019,

— ag féachaint do staidéar dar teideal Enhancing Women’s Economic Empowerment through Entrepreneurship and Business Leadership in OECD Countries [Cumas Eacnamaíoch na mBan a Fheabhsú trí Fhiontraíocht agus Ceannaireacht Ghnó i dTíortha OECD] a d’fhoilsigh an Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta (OECD) faoin Stiúrthóireacht um Fhostaíocht, um Shaothar agus um Ghnóthaí Sóisialta in 2014,

— ag féachaint do staidéar dar teideal International Survey of Adult Financial Literacy [Suirbhé Idirnáisiúnta ar Litearthacht Airgeadais Aosach] a d’fhoilsigh OECD in 2020,

— ag féachaint do Chaibidil 2 den staidéar dar teideal The Missing Entrepreneurs 2019: Policies for Inclusive Entrepreneurship [Fiontraithe atá ar Iarraidh 2019: Beartais maidir le Fiontraíocht Chuimsitheach], a d’fhoilsigh OECD i mí na Nollag 2019,

— ag féachaint don Innéacs Comhionannais Inscne ón Institiúid Eorpach um Chomhionannas Inscne (EIGE),

— ag féachaint d’Airteagal 6 de Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar chearta daoine faoi mhíchumas,

— ag féachaint do Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe (SFInna),

— ag féachaint don scórchlár ar Mhná san Earnáil Dhigiteach,

— ag féachaint don staidéar dar teideal Women’s entrepreneurship and self-employment, including aspects of gendered Corporate Social Responsibility [Fiontraíocht agus féinfhostaíocht na mban, lena n-áirítear gnéithe d’fhreagracht shóisialta chorparáideach inscneach], arna fhoilsiú ag an Roinn Beartais um Chearta na Saoránach agus um Ghnóthaí Bunreachtúla san Ard-Stiúrthóireacht um Beartais Inmheánacha i mí Bealtaine 2020,

— ag féachaint don staidéar dar teideal Funding women entrepreneurs – How to empower growth [Fiontraithe ban a chistiú – Conas fás a chumhachtú] ó Sheirbhís Chomhairleach InnovFin sa Bhanc Eorpach Infheistíochta i mí an Mheithimh 2020,

— ag féachaint d’Airteagal 54 dá Rialacha Nós Imeachta,

— ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Chearta na mBan agus um Chomhionannas Inscne (A9-0096/2022),

A. de bhrí gur bunluach agus príomhchuspóir de chuid an Aontais agus réamhchoinníoll bunúsach é an comhionannas inscne chun go mbeidh mná agus cailíní in ann leas iomlán a bhaint as cearta an duine, agus go bhfuil sé bunriachtanach chun iad a chumhachtú agus lán a gcumais a fhorbairt agus sochaí inbhuanaithe agus chuimsitheach a bhaint amach; de bhrí go bhfuil iarmhairtí diúltacha sóisialta agus eacnamaíocha ag idirdhealú atá bunaithe ar steiréitíopaí agus neamhionannais, chomh maith le hidirdhealú trasnach mar gheall ar inscne, cine, bunadh eitneach nó sóisialta nó míchumas, gnéaschlaonadh, féiniúlacht inscne nó léiriú inscne, i measc rudaí eile, agus go mbíonn tionchar aige sin ar an gcaoi a dtéann mná i ngleic le dúshláin, lena n-áirítear dul i mbun fiontraíochta agus dul i mbun féinfhostaíochta;

B. de bhrí go gcuireann fiontraíocht na mban borradh faoi fhuascailt agus cumhachtú na mban; de bhrí go raibh an t-ioncam meánach bliantúil d’fhiontraithe lánaimseartha idir 2014 agus 2018 comhionann d’fhir agus do mhná (9); de bhrí go bhfuil neamhspleáchas agus cumhachtú eacnamaíoch na mban lárnach chun cearta na mban agus comhionannas inscne a bhaint amach agus go n-áirítear leo an cumas a bheith rannpháirteach go cothrom i margaí saothair, rochtain ar acmhainní táirgiúla agus smacht a bheith acu orthu, smacht a bheith acu ar a gcuid ama féin, a saol agus a gcomhlachtaí féin, féinchomhlíonadh agus rannpháirtíocht fhóinteach sa chinnteoireacht eacnamaíoch ar gach leibhéal; de bhrí gur gá dlús a chur le fiontraíocht agus le féinfhostaíocht na mban chun neamhspleáchas eacnamaíoch a chur chun cinn agus go gcaithfidh go mbeidh bearta iomchuí ag gabháil leis sin chun rannpháirtíocht chomhionann na mban i margaí saothair a áirithiú, mar aon le pá comhionann as obair chomhionann nó obair ar luach comhionann, rochtain ar obair chuibhiúil agus comhroinnt agus aitheantas freagrachtaí baile agus cúraim;

C. de bhrí gurb ionann na mná agus an fhoinse fiontraíochta agus cheannaireachta is mó san Eoraip nár baineadh leas aisti go fóill; de bhrí go raibh a dhá oiread seans ann go dtosódh mná ar fud OECD a ngnóthaí féin i gcomparáid leis na mná sin in AE (10); de bhrí gur foinse tearcúsáidte d’fhás eacnamaíoch inbhuanaithe, cruthú post agus acmhainneacht nuálaíochta iad fiontraithe ban agus mná féinfhostaithe agus de bhrí gur uirlis thábhachtach é cur chun cinn na foinse fáis sin chun cumhachtú eacnamaíoch agus neamhspleáchas na mban a chothú; de bhrí go gcuireann cumhachtú eacnamaíoch na mban le táirgiúlacht agus go méadaíonn sé éagsúlú eacnamaíoch agus comhionannas ioncaim; de bhrí gur gá féinfhostaíocht a aithint mar chineál oibre a chuidíonn le poist a chruthú agus le dífhostaíocht a laghdú; de bhrí gur léir ó staidéir go mbíonn stíl éagsúil bhainistíochta agus cheannaireachta ag mná ná ag fir agus go dtéann éagsúlacht inscne i bhfoirne chun tairbhe don tsochaí agus don gheilleagar (11); de bhrí go neartódh tacaíocht d’fhiontraithe ban agus do mhná féinfhostaithe freisin iomaíochas AE agus, dá bhrí sin, gur cheart do AE agus dá Bhallstáit gach gníomhaíocht fiontraíochta lena gcruthaítear poist agus ioncaim, agus dá bhrí sin breisluach don ghnó agus don tsochaí, a chur chun cinn;

D. de bhrí gur mó an seans go nglacfaidh mná i réigiúin tuaithe agus i réigiúin faoi mhíbhuntáiste páirt i bhfiontraíocht agus i bhféinfhostaíocht ná iad siúd i réigiúin uirbeacha agus i réigiúin atá faoi bhláth eacnamaíoch (12); de bhrí gur measa na deiseanna fostaíochta do mhná i gceantair thuaithe in AE ná na deiseanna fostaíochta d’fhir i gceantair thuaithe agus do mhná i gceantair uirbeacha; de bhrí go bhfuil sciar na mban féinfhostaithe i gceantair thuaithe beagán níos airde ná an sciar i gceantair iomlána; de bhrí go bhfuil 30 % d’fheirmeacha in AE á reáchtáil ag mná, mar dhaoine féinfhostaithe (13);

E. de bhrí gur cheart a mheas gur foinse nach bhfuil leas á bhaint aisti iad fiontraithe ban i dtaca le nuálaíocht agus forbairt, go háirithe i gcomhthéacs aistriú glas agus aistriú digiteach na hEorpa agus a téarnaimh eacnamaíoch tar éis ghéarchéim COVID-19; de bhrí go raibh tionchar díréireach ag géarchéim COVID-19 ar mhná, go háirithe iad siúd atá ag obair san fhostaíocht fhorbhásach, in earnálacha baineannaithe agus sa gheilleagar neamhfhoirmiúil, agus go raibh tionchar suntasach eacnamaíoch agus fostaíochta aici orthu mar gheall ar mhéadú ar fhreagrachtaí cúraim agus baile, rochtain shrianta ar shláinte ghnéis agus sláinte atáirgthe agus na cearta a bhaineann leo chomh maith le foréigean agus ciapadh inscnebhunaithe; de bhrí go bhféadfadh geilleagar na hEorpa tairbhe a bhaint as fás OTI de EUR 16 bhilliún trí níos mó ban a spreagadh chun dul isteach i margadh na bpost digiteach; de bhrí go bhfuil sé ríthábhachtach feabhas a chur ar an gcomhionannas inscne agus fiontraíocht na mban a chumhachtú chun dlús a chur le téarnamh na hEorpa agus an téarnamh sin a dhaingniú;

F. de bhrí go bhfuil an tAontas Eorpach chun deiridh ar SAM agus ar an tSín maidir le teicneolaíochtaí a fhorbairt i réimsí na hintleachta saorga agus na dteicneolaíochtaí blocshlabhra, mar shampla; de bhrí gur cuideachtaí de chuid na Síne agus Stáit Aontaithe Mheiriceá den chuid is mó a bhí sna gnólachtaí nuathionscanta a raibh an luach ab airde orthu ar domhan in Aibreán 2021; de bhrí gur cheart don Aontas Eorpach cumais nuálaíochta na mban Eorpach a aithint agus tacú leo chun teicneolaíochtaí a fhorbairt;

G. de bhrí nach bhfuil sna mná ach 34,4 % de dhaoine féinfhostaithe in AE agus 30 % d’fhiontraithe nuathionscanta AE, rud a dheimhníonn go bhfuil na bearnaí inscne is mó sa ghníomhaíocht fiontraíochta le fáil san Eoraip agus i Meiriceá Thuaidh; (14) de bhrí nach bhfuil ach 34 % de phoist bhainistíochta in AE ag mná (15); de bhrí go dtugann taithí roimh ré i bpoist bhainistíochta na scileanna agus an mhuinín is gá do dhaoine a ngnólachtaí féin a bheith acu (16); de bhrí go bhféadfadh fadhbanna a bheith ag mná féinfhostaithe i roinnt Ballstát leis an easpa cosaint shóisialta, amhail saoire bhreoiteachta, saoire mháithreachais, saoire atharthachta agus saoire tuismitheora le pá; de bhrí gur mó an seans go mbuailfidh an bhochtaineacht mná féinfhostaithe;

H. de bhrí go bhfuil sé casta gnó a bhunú agus a reáchtáil san Aontas mar gheall ar na ceanglais agus na nósanna imeachta maorlathacha agus riaracháin éagsúla, rud a chuireann bac ar níos mó ban a spreagadh le bheith ina bhfiontraithe; de bhrí go bhfuil bacainní éagsúla os comhair na mban, go háirithe bacainní eacnamaíocha, reachtacha agus sóisialta, maidir leis an bhfiontraíocht a shaothrú ná mar atá os comhair na bhfear; de bhrí go gcruthaítear na bacainní sin bunaithe ar steiréitíopaí inscne a chuireann le hidirdheighilt inscne san oideachas, easpa oiliúint ar leith, leibhéal níos ísle de mhuinín fiontraíochta, rochtain níos lú ar fhaisnéis agus ar thacaíocht airgeadais agus rialtais, níos lú uirlisí do líonraí sóisialta agus gnó, claonadh inscne agus deacrachtaí an saol oibre agus saol an teaghlaigh a thabhairt le chéile, mar gheall ar an easpa bonneagar cúraim, go háirithe cúram leanaí, agus mar gheall ar an steiréitíopa go ndéanann mná an chuid is mó de chúram agus obair tí; de bhrí gur dóchúla go dtuairisceoidh mná ná fir uaireanta solúbtha oibre mar spreagadh chun dul i mbun fiontraíochta agus féinfhostaíochta (17); de bhrí gur féidir leis an bhfiontraíocht agus leis an bhféinfhostaíocht i measc na mban a bheith ina n-ionstraim luachmhar freisin chun an obair agus an saol pearsanta a thabhairt le chéile; de bhrí nach measann ach 34,5 % de mhná in AE agus 37,7 % de mhná in OECD ó 2014 go 2018 go raibh na scileanna agus an t-eolas riachtanach acu chun a ngnó féin a thosú; de bhrí go bhfuil sé nach mór 10 % níos dóchúla go dtuairisceodh mná eagla go gclisfeadh orthu i gcomparáid leis na fir (18); de bhrí go bhfuil bearna litearthachta airgeadais ann idir fir agus mná; de bhrí go bhfeidhmíonn an bhearna sin mar bhac do mhná agus rochtain á fáil acu ar mhaoiniú, agus go gcuireann sí bac orthu páirt a ghlacadh go muiníneach i ngníomhaíochtaí eacnamaíocha agus airgeadais (19);

I. de bhrí go ndéanann struchtúir agus steiréitíopaí díobhálacha an neamhionannas a bhuanú; de bhrí go mbíonn tionchar fós ag róil agus steiréitíopaí inscne ar roinnt an tsaothair sa bhaile, san oideachas, san ionad oibre agus sa tsochaí; de bhrí gur mná is mó a dhéanann cúram gan phá agus obair tí, rud a mbíonn tionchar aige ar a bhfostaíocht agus ar a ndul chun cinn gairme agus a chuireann leis an mbearna phá agus phinsin idir na hinscní; de bhrí nach mór do na Ballstáit bearta maidir le cothromaíocht oibre is saoil, amhail an Treoir maidir le Cothromaíocht Oibre is Saoil, a thrasuí go práinneach agus go cuí agus iad a chomhlánú le bearta breise chun go mbeadh níos mó fear páirteach in obair gan phá;

J. de bhrí go mbaineann tábhacht le rochtain ar líonraí, meantóireacht agus cur chun cinn fiontraithe ban mar eiseamláirí chun mná a spreagadh chun an fhiontraíocht a mheas mar ghairm bheatha agus chun cumhachtú eacnamaíoch na mban a mhéadú; de bhrí gur féidir le héagsúlacht eiseamláirí a bheith tarraingteach do mhná ó chúlraí éagsúla;

K. de bhrí gur ndearna roinnt cuideachtaí príobháideacha gníomhaíochtaí amhail meantóireacht, líonrú agus tacaíocht chun rochtain na mban ar mhaoiniú agus ar theicneolaíocht a mhéadú ar mhaithe le tacú le fiontraíocht na mban a áireamh ina gcuid straitéisí um fhreagracht shóisialta chorparáideach;

L. de bhrí go léiríonn staidreamh go mbíonn níos mó deacrachtaí ag fiontraithe ban ná ag fir maoiniú agus caipiteal a thiomsú; de bhrí nach bhfuil i gcuideachtaí faoi stiúir ban fós ach cion an-bheag d’fhaighteoirí infheistíochta; de bhrí go bhfuair foirne bunaitheacha ar fir uile iad 93 % den chaipiteal ar fad a infheistíodh i gcuideachtaí teicneolaíochta Eorpacha in 2018 (20); de bhrí nár leithdháileadh ach 32 % de chistiú caipitil fiontair ar chuideachtaí a bhfuil ar a laghad aon fheidhmeannas amháin acu ar bean í (21); de bhrí nach sainaithnítear nuálaíochtaí na mban mar nuálaíochtaí agus smaointe a bhfuil gealladh fúthu chomh minic céanna agus nach dtugtar an t-aitheantas céanna dóibh; de bhrí, in ainneoin go bhfuair siad tacaíocht airgeadais níos ísle, go gcruthaíonn gnólachtaí faoi stiúir na mban i Réigiún na hEorpa Láir agus Thoir níos fearr ná gnólachtaí arna mbunú ag fir agus caipiteal táirgiúil 96 % níos airde acu (22);

M. de bhrí go léiríonn na sonraí go ngineann fiontraithe ban níos mó ioncaim, cé go bhfaigheann siad níos lú tacaíocht airgeadais;

N. de bhrí nach mná iad ach 10 % de na haingil ghnó san Eoraip (23), agus nach bhfuil ach tearcionadaíocht ag mná i measc infheisteoirí cothromais phríobháidigh sa digitiú; de bhrí nach bhfuil ach 10 % de na poist shinsearacha uile i ngnólachtaí cothromais phríobháidigh agus caipitil fiontair ar fud an domhain (24) ag mná; de bhrí go léiríonn roinnt staidéar gur gnách le bainisteoirí infheistíochta caipiteal a sholáthar agus iad siúd atá cosúil leo féin a fhostú, a fhágann mná, go háirithe iad siúd ó chúlraí éagsúla agus a bhfuil aghaidh á tabhairt acu ar idirdhealú trasnach, i measc cúiseanna eile mar gheall ar a gcúlra eacnamaíoch ciníoch, eitneach nó socheacnamaíoch, faoi mhíbhuntáiste soiléir; de bhrí go bhfuil dhá nó trí oiread de sheans ann go ndéanfaidh gnólachtaí caipitil fiontair a bhfuil comhpháirtithe ban iontu infheistíocht i ngnólachtaí atá faoi stiúir na mban (25); De bhrí go bhfuil easpa ban i róil chinnteoireachta i ngnólachtaí caipitil fiontair ar cheann de phríomhfhoinsí na bearna leanúnaí maoinithe d’fhiontair atá á stiúradh ag mná in AE (26); de bhrí gurb é ceann de na príomhchúiseanna eile leis an mbearna leanúnach sa chistiú d’fhiontair atá á stiúradh ag mná in AE go bhfuil níos lú seans ann go mbeidh mná ná fir ag lorg maoiniú seachtrach amhail iasachtaí bainc, caipiteal fiontair nó maoiniú ó chláir stáit, agus ina ionad sin go dtéann siad i muinín an fhéinmhaoinithe trí choigilteas pearsanta nó trí chistiú pearsanta ó bhaill teaghlaigh (27); de bhrí go bhfuil sé bunriachtanach bearta a chur chun feidhme chun ionadaíocht chothrom ar mhná a bhaint amach agus éiceachóras airgeadais cothrom ó thaobh inscne de a fhorbairt, timpeallacht níos fabhraí a chruthú ar leibhéal AE agus acmhainní buiséadacha leordhóthanacha a chur ar fáil chun go gcruthófar na coinníollacha cistiúcháin is gá agus an líonra riachtanach d’infheisteoirí ban do chuideachtaí atá á stiúradh ag mná le go mbeidh rath orthu;

O. de bhrí go bhfuil sé Bhallstát tar éis 11 chiste phríobháideacha a chruthú chun an bhearna sa chistiú d’fhiontraithe ban a líonadh, agus go n-úsáideann na cistí sin breithnithe inscne a thacaíonn leis an éagsúlacht ina gcritéir infheistíochta; de bhrí go bhfuair cuid de na cistí sin tacaíocht náisiúnta nó tacaíocht ó AE, ar rud é sin a léiríonn an ról tábhachtach atá ag an mbeartas poiblí i dtaca le fiontraíocht a chur chun cinn (28);

P. de bhrí go bhfuil dúshláin ann i dtaca le fiontraíocht a thomhas go héifeachtach in AE;

Q. de bhrí gur mná iad phríomhoifigigh feidhmiúcháin níos lú ná 8 % de na príomhchuideachtaí;

R. de bhrí gur fir a bhí i 59 % d’eolaithe agus d’innealtóirí in AE in 2018 agus nach raibh sna mná ach 41 %, ar bearna í de 18 % (29); de bhrí go bhfuil noirm shóisialta, steiréitíopaí, díspreagadh cultúrtha agus ionchais inscne maidir le roghanna gairme, a neartaítear go minic trí ábhar oideachais agus trí churaclaim, ar dhá cheann de na príomhchúiseanna le leithscaradh inscne san ardoideachas agus i margadh an tsaothair;

S. de bhrí go bhfuil sé ríthábhachtach go mbeadh líon comhionann ban agus fear mar fhiontraithe ag an Eoraip chun a áirithiú go ndéanfar ábhar agus táirgí a éagsúlú; de bhrí go raibh a oiread céanna de sheans ann idir 2014 agus 2018 go ndéanfadh gnólachtaí nuathionscanta a bhí á stiúradh ag mná táirgí agus seirbhísí nua a thairiscint i gcomparáid leis na gnólachtaí sin a bhí á stiúradh ag fir in AE (30), rud a léiríonn nach mór a mheas go bhfuil na mná agus na fir ag feidhmiú chomh maith céanna sa nuálaíocht; de bhrí gur féidir cáilíocht agus éagsúlacht na nuálaíochtaí, na dtáirgí agus na seirbhísí a fheabhsú ach níos mó ban a spreagadh le bheith ina bhfiontraithe;

T. de bhrí go ndearna Líonra Eorpach na nAmbasadóirí d’Fhiontraíocht na mBan breis agus 650 cruinniú náisiúnta a eagrú go dtí seo agus go ndeachaigh siad i bhfeidhm ar os cionn 61 000 bean ar mhaith leo a bheith ina bhfiontraithe; de bhrí gur thacaigh ambasadóirí an líonra le níos mó ná 250 fiontar nua faoi stiúir na mban a chruthú chomh maith le roinnt clubanna líonraithe agus tacaíochta gnó do mhná (31);

U. de bhrí go raibh níos mó daoine ann in 2020 a raibh aithne acu ar dhuine a d’éirigh as gnó ná mar a bhí ar dhuine a chuir gnó ar bun (32), rud a tharraing aird ar an tábhacht a bhaineann le talamh torthúil a chothú do gach cineál fiontraíochta, agus a bheith nasctha le geilleagair eile, chun bheith ar an airdeall i gcónaí maidir le deiseanna nua, agus poist na todhchaí a chosaint;

V. de bhrí gurb ionann an bhearna phá idir na hinscní in AE agus 14,1 % agus nach bhfuil ach athrú beag tagtha uirthi le 10 mbliana anuas; de bhrí go mbaineann 24 % den bhearna phá idir na hinscní le ró-ionadaíocht na mban in earnálacha atá measartha íseal, amhail na hearnálacha cúraim, sláinte agus oideachais;

W. de bhrí go n-éilíonn an fhiontraíocht eolas agus scileanna; de bhrí go gcuirtear le cumasú eacnamaíoch agus fás eacnamaíoch níos cuimsithí na mban agus na gcailíní nuair a dhéantar a ngnóthachtáil san oideachas a mhéadú; de bhrí go bhfágann oideachas ar feadh an tsaoil, uas-sciliú agus athoiliúint, go háirithe chun coinneáil suas le claochluithe tapa teicneolaíocha agus digiteacha, go méadaítear deiseanna gairmiúla na mban agus na gcailíní agus go bhfuil siad sin tábhachtach dá sláinte, folláine agus cáilíocht saoil;

X. de bhrí gur cheart go mbeadh an fhiontraíocht inrochtana do gach bean lena n-áirítear mná faoi mhíchumas, mná scothaosta agus iad siúd a bhfuil cúlra ciníoch nó eitneach mionlaigh acu; de bhrí go bhféadfadh sé a bheith níos deacra do mhná faoi mhíchumas a gcuid gnólachtaí féin a chur ar bun; de bhrí nach bhfuil fiontraíocht i measc mná scothaosta á cur chun cinn cé gur cheart mná scothaosta a mheas mar acmhainneacht luachmhar don fhás eacnamaíoch nach bhfuil leas á baint aisti; de bhrí gur féidir le cur chun cinn na fiontraíochta i measc mná ar imircigh iad deiseanna iontacha a chur ar fáil chun iad a lánpháirtiú i margadh an tsaothair agus a neamhspleáchas agus a gcumhachtú eacnamaíoch a chothú;

Cláir fiontraíochta, oideachas agus forbairt inniúlachtaí

1. á chur i bhfios go láidir go rannchuidíonn fiontraíocht na mban le neamhspleáchas eacnamaíoch na mban agus a gcumhachtú a mhéadú, rud atá ina réamhchoinníoll riachtanach chun sochaithe atá comhionann ó thaobh inscne de a bhaint amach agus rud ba cheart a spreagadh agus a chur chun cinn ar fud AE; ag tabhairt dá haire go dtreisíonn neamhspleáchas eacnamaíoch na mban a rannpháirtíocht chomhionann i margadh an tsaothair, go bhfágann sé gur féidir smacht a choinneáil ar acmhainní táirgiúla agus go gcuireann sé feabhas ar rannpháirtíocht sa chinnteoireacht eacnamaíoch ar gach leibhéal, chomh maith le cumhachtú eacnamaíoch agus féinchinntiúchán, atá ríthábhachtach chun cearta na mban agus comhionannas inscne a bhaint amach; á thabhairt chun suntais gur cheart gach bean atá ag iarraidh dul i mbun gníomhaíocht fiontraíochta a spreagadh chun an chéim sin a ghlacadh, ós rud é go gcruthaíonn reáchtáil gnó poist agus ioncaim agus, ar an gcaoi sin, breisluach do ghnólachtaí agus don tsochaí ina hiomláine; á iarraidh ar an gCoimisiún dlús a chur lena chuid iarrachtaí ráta fostaíochta na mban san Eoraip a mhéadú agus an rochtain atá acu ar mhargadh an tsaothair a éascú, lena n-áirítear trí bhreis dreasachtaí a chur ar fáil chun fiontraíocht na mban a chur chun cinn; á chur in iúl gur geal léi an togra ón gCoimisiún le haghaidh Treoir maidir le trédhearcacht pá;

2. á chur in iúl gur oth léi nach gcuireann mná gnólachtaí ar bun ná nach gcoinníonn siad gnólachtaí ar bun a oiread céanna agus a dhéanann fir; ag tathant ar na Ballstáit athchóirithe atá fabhrach do lucht gnó a thabhairt isteach chun an comhionannas a chur chun cinn agus fiontraíocht na mban a mhéadú; á iarraidh go ndéanfaí dianscrúdú ar leibhéal AE ar riachtanais agus rannpháirtíocht na mban sa mhargadh saothair, chomh maith le leithscaradh cothrománach agus ingearach sa mhargadh saothair;

3. á chur in iúl gur geal léi tionscnaimh de chuid an Choimisiúin amhail Women TechEU agus an Clár um Cheannaireacht na mBan ón gComhairle Nuálaíochta Eorpach agus cruthú líonraí Eorpacha éagsúla le haghaidh fiontraithe ban; ag tathant ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit tionscnaimh den chineál sin a chur chun cinn ar bhealach níos gníomhaí trí dhíriú ar chumas fáis inbhuanaithe AE agus tacú leis an méid atá bainte amach ag fiontraithe ban ina n-éagsúlacht uile; ag spreagadh an Choimisiúin chun líonraí a neartú lena ndíreofar ar fhiontraíocht na mban ar an leibhéal Eorpach chun borradh a chur faoin nuálaíocht agus faoin gcomhar idir líonraí náisiúnta, líonraí AE agus líonraí idirnáisiúnta; ag tabhairt dá haire gur féidir margadh inmheánach an Aontais Eorpaigh a neartú le tuilleadh comhar trasteorann idir fiontraithe ban;

4. á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit comhpháirtíochtaí poiblí príobháideacha a áireamh ina dtionsncaimh toisc gur féidir le cuideachtaí príobháideacha ról luachmhar a bheith acu mar chomhairleoirí agus scileanna ábhartha agus speisialaithe a thabhairt d’fhiontraithe ban; ag tathant ar an gCoimisiún líonrú uile-Eorpach fiontraithe ban a éascú agus tacú lena gcomhar; á iarraidh ar an gCoimisiún cláir a bhunú lena gcothófar cruthaitheacht sa nuálaíocht, chun fiontraíocht i margadh an tsaothair a áirithiú, agus lena áirithiú go bhféadfaidh le mná breisluach a chur ar fáil don tsochaí;

5. á thabhairt chun suntais gur féidir le caidrimh mheantóireachta idir fiontraithe a bhfuil taithí acu agus fiontraithe ar tosaitheoirí iad a bheith tairbheach don dá thaobh agus cuidiú le feasacht a ardú faoin bhfiontraíocht, dul i ngleic le hamhrais maidir le dul isteach san earnáil fiontraíochta agus malartú faisnéise agus comhairle a chothú i measc fiontraithe ban;

6. á thabhairt chun suntais a riachtanaí agus a thábhachtaí atá sé fiontraithe agus infheisteoirí ban a aithint agus a chur chun cinn mar eiseamláirí agus mar mheantóirí, agus a áirithiú go ndéanfaidh na heiseamláirí sin ionadaíocht ar mhná ina n-éagsúlacht uile; ag cur sonrú, i ndáil leis sin, i nDuais AE do Nuálaithe Ban 2021 agus i Líonra Eorpach na nAmbasadóirí d’Fhiontraíocht na mBan, a spreagann mná chun machnamh a dhéanamh ar an bhfiontraíocht mar ghairm; á iarraidh ar an gCoimisiún aird a tharraingt ar fhiontraithe agus infheisteoirí móra ban mar eiseamláirí trí fheachtas a sheoladh ar fud na hEorpa chun feasacht a mhúscailt maidir le hacmhainneacht na fiontraíochta a dhíríonn ar mhná den chuid is mó agus cás-staidéir a dhéanamh ar fhiontraithe ban;

7. á iarraidh ar an gCoimisiún straitéis a fhorbairt leis na Ballstáit chun a áirithiú go ndéanfar ionadaíocht fhóinteach ar mhná ó chúlraí éagsúla i rólanna cinnteoireachta agus go mbeidh gníomhaíochtaí agus beartais shonracha ann chun a gcumhachtú eacnamaíoch a chur chun cinn; á iarraidh go n-áiritheofaí go n-áireofaí i ngach beart d’fhiontraíocht na mban dearcadh trasnach chun a áirithiú go bhfaighidh gach bean an chabhair agus an tacaíocht ábhartha agus nach bhfágfar aon bhean ar lár;

8. á chur in iúl gur geal léi na cláir phoiblí agus phríobháideacha sna Ballstáit d’fhiontraíocht na mban, ina n-áirítear gnéithe den líonrú, meantóireacht, oiliúint, cóitseáil agus seirbhísí comhairliúcháin agus comhairle ghairmiúil maidir le cúrsaí dlíthiúla agus fioscacha chun tacú le fiontraithe ban agus chun comhairle a chur orthu, agus chun a neamhspleáchas eacnamaíoch a chur chun cinn; á thabhairt dá haire go dtugann tuarascálacha agus teistiméireachtaí i seacht mBallstát le fios go bhfuil tionchar dearfach ag na cláir sin; ag tathant ar an gCoimisiún agus ar EIGE sonraí atá imdhealaithe ó thaobh inscne de a bhailiú ó na Ballstáit uile agus anailís a dhéanamh ar thionchar clár d’fhiontraíocht na mban; á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit dea-chleachtais a roinnt chun neart a chur le sciar na bhfiontraithe ban agus na mban féinfhostaithe laistigh den Aontas agus chun an sciar sin a mhéadú; á iarraidh ar na Ballstáit straitéis oiliúna dea-fhorbartha a chur chun cinn chun leibhéil éagsúla oiliúna a chur ar fáil, ó ardú feasachta agus faisnéis go dtí oiliúint speisialaithe agus ardoiliúint, agus aitheantas a thabhairt do na deiseanna agus do na srianta éagsúla a bhaineann le timpeallachtaí sonracha gnó agus leis an raon leathan saintréithe agus riachtanas atá ag fiontraithe ban, agus aird ar leith á tabhairt ar chothromaíocht oibre is saoil; á thabhairt chun suntais go bhfuil gá le hionaid ilfhreastail a chuireann cúrsaí agus oiliúint, mar shampla, laistigh de réimse leathan disciplíní, amhail cuntasaíocht agus margaíocht, ar fáil d’fhiontraithe nach bhfuil mórán taithí nó cáilíochtaí acu nó nach bhfuil aon taithí nó cáilíochtaí acu; ag tabhairt dá haire go bhféadfaí, leis an tionscnamh sin, níos mó ban a spreagadh le bheith ina bhfiontraithe;

9. á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar EIGE staidreamh atá cothrom le dáta agus inchomparáide a chur ar fáil chun críoch anailís a dhéanamh ar thábhacht eacnamaíoch fiontraithe agus daoine féinfhostaithe, agus na catagóirí éagsúla laistigh den fhiontraíocht agus den fhéinfhostaíocht i ndáil le tionscal agus inscne chun sciar na bhfiontraithe ban nó na mban féinfhostaithe a shainaithint; á iarraidh an athuair ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit feabhas a chur ar bhailiú sonraí, staidrimh, taighde agus anailíse atá imdhealaithe ó thaobh inscne de, go háirithe maidir le rannpháirtíocht na mban sa mhargadh saothair agus i réimsí amhail an fhostaíocht neamhfhoirmiúil, an fhiontraíocht, rochtain ar mhaoiniú agus ar sheirbhísí cúraim sláinte, obair gan phá, an bhochtaineacht agus tionchar na gcóras cosanta sóisialta; ag meabhrú an ról atá ag EIGE i ndáil leis an méid sin, agus á iarraidh ar an gCoimisiún na sonraí sin a úsáid chun measúnuithe tionchair inscne ar a bheartais agus ar a chláir, agus ar bheartais agus cláir ghníomhaireachtaí agus institiúidí eile AE, a chur chun feidhme go héifeachtach;

10. á iarraidh, go háirithe, go ndéanfaí ábhair ETIM, an t-oideachas digiteach agus an litearthacht airgeadais a chur chun cinn ar bhealach níos fearr agus go músclófaí níos mó feasachta ina dtaobh, chun steiréitíopaí san oideachas, san oiliúint, i gcuraclaim scoile agus sa ghairmthreoir a chomhrac; á iarraidh go n-áiritheofaí go rachadh níos mó ban isteach sna hearnálacha sin, rud a d’fhágfadh go mbeadh stíleanna bainistíochta agus ceannaireachta níos ilghnéithí ann lena dtabharfaí breisluach do na hearnálacha sin agus lena gcuirfí lena bhforbairt; á chur i bhfáth a thábhachtaí atá sé an léargas atá ann ar fhiontraíocht na mban a leathnú chun go mbeadh níos mó earnálacha san áireamh inti ná STEM agus TF chun agus foirmeacha éagsúla fiontraíochta a chur chun cinn; á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit bearta a chur chun feidhme chun éagsúlú fiontraíochta a fheabhsú agus chun foirmeacha sóisialta agus comhchoiteanna d’fhiontraíocht na mban a chur chun cinn; á chur in iúl gur geal léi oiliúint, taighde agus staidéir shonracha a bhaineann leis an bhfiontraíocht; á thabhairt chun suntais a thábhachtaí atá sé oideachas agus gairmeacha a chur chun cinn maidir le maoiniú do mhná chun tacú le líonra iontaofa infheisteoirí ban a fhorbairt agus ag cur béim an am céanna ar an ngá atá ann mná a chumhachtú le bheith neamhspleách ó thaobh an gheilleagair de agus le bheith rathúil mar fhiontraithe;

11. á chur in iúl gur oth léi go bhfuil mná faoi ghannionadaíocht i bpoist cheannaireachta, agus á thabhairt chun suntais go bhfuil gá le comhionannas idir fir agus mná a chur chun cinn ar gach leibhéal den chinnteoireacht i réimsí an ghnó agus na bainistíochta; á iarraidh go ndéanfaí an Treoir maidir le Mná ar Bhoird a chaibidliú go pras; á thabhairt chun suntais gur gá níos mó faisnéise agus faisnéis níos fearr a chur ar fáil maidir leis an bhfiontraíocht mar rogha tharraingteach ghairme, do mhná óga ar scoil agus do mhná lasmuigh den lucht saothair atá ag smaoineamh ar obair a thosú nó ar fhilleadh ar an obair araon; á iarraidh ar an gCoimisiún cláir tacaíochta fiontraíochta a chur chun cinn do dhaoine scothaosta, agus ag tabhairt dá haire gur féidir, leis sin, teacht ar mhná a fhágtar as an áireamh sa mhargadh saothair; ag cur béim ar an ngá atá le beartais a chur chun cinn chun gnólachtaí ardfháis a spreagadh chomh maith le fás agus forbairt i bhfiontair mheánmhéide agus i bhfiontair níos mó chun a áirithiú go mbeidh níos mó ban ina bhfiontraithe agus chun tacú leis an bhfás inbhuanaithe; á iarraidh ar na Ballstáit agus ar an gCoimisiún feasacht ar bheartais tacaíochta i measc fiontraithe ban a mhéadú tuilleadh agus laghdú a dhéanamh ar bhacainní maorlathacha agus riaracháin ar rochtain ar chláir lena ndírítear ar chothú na fiontraíochta; á chur in iúl gur geal léi na hiarrachtaí chun tacaíocht a spreagadh ó shaineolaithe agus ó chomhairleoirí ar féidir leo, mar mheantóirí, muinín fiontraithe ban a chothú agus iad a threorú trí gach céim de phróiseas na fiontraíochta, agus na gnéithe uile atá i gceist á gcur san áireamh, lena n-áirítear saincheisteanna a bhaineann le reachtaíocht, cáin, riarachán, eacnamaíocht, agus cuntasaíocht, chomh maith le saincheisteanna dlíthiúla, foirmiúla, saothair agus earcaíochta;

12. á chur in iúl gur gá aitheantas a thabhairt d’acmhainneacht fiontraíochta na mban i ngach earnáil agus i ngach réimse oideachais, lena n-áirítear na réimsí sin a bhfuil forlámhas ag mná orthu, amhail cúram sláinte agus teagasc; á thabhairt chun suntais gur gá tuilleadh oiliúna agus deiseanna athoiliúna a chur ar fáil d’fhostaithe agus dóibh siúd atá ag aistriú ón bhfostaíocht go dtí an fhéinfhostaíocht; á iarraidh ar an gCoimisiún an fhoghlaim ar feadh an tsaoil a chur chun cinn do chách; á thabhairt chun suntais nach mór an ghné fiontraíochta a aithint freisin i ngach clár don óige ar an leibhéal Eorpach; ag spreagadh na mBallstát agus na n-údarás réigiúnach agus áitiúil chun infheistíocht a dhéanamh i gcláir athscilithe agus uas-scilithe a bheidh dírithe ar mhná féinfhostaithe agus ar fhiontraithe ban, agus béim ar leith á leagan ar athsciliú litearthachta airgeadais;

Rochtain ar chaipiteal

13. ag cur béim ar an bhfíoras gur gá fiontraíocht agus féinfhostaíocht na mban a aithint mar chásanna infheistíochta brabúsacha agus mar fhoinsí fáis eacnamaíoch agus cruthaithe post;

14. á iarraidh ar na Ballstáit agus ar an gCoimisiún feasacht a mhéadú agus rochtain níos éasca ar mhaoiniú a éascú d’fhiontraithe ban agus do mhná féinfhostaithe, lena n-áirítear cineálacha malartacha maoinithe, agus a chinntiú go bhfuil maoiniú ar fáil agus go mbainfidh an maoiniú amach iad; ag tabhairt dá haire gur mó seans go mbainfidh fiontraithe ban úsáid as foinsí malartacha amhail slua-iasachtú agus ardáin mhaoiniúcháin; ag tabhairt dá haire gur éirigh go maith le micrichreidmheasanna i gcásanna áirithe chun níos mó ban a spreagadh chun a ngnó féin a chur ar bun; ag aithint an tionchar a bhaineann le beartais chistiúcháin agus an tionchar dearfach is féidir a bheith acu ar mhná; ag spreagadh na mBallstát agus na n-údarás réigiúnach agus áitiúil chun úsáid a bhaint as Cistí Struchtúracha na hEorpa atá ann faoi láthair chun díriú ar fhiontraithe ban agus ar mhná féinfhostaithe agus iad a chur chun cinn; ag tathant ar an gCoimisiún líonra Eorpach d’infheisteoirí atá aireach ar inscne a bhunú; á mheas go mbeidh líonra den sórt sin in ann naisc, líonraí agus deiseanna cistithe ábhartha a chur ar fáil do chuideachtaí faoi stiúir ban; á chur i bhfáth go bhfuil gá le feachtais ardaithe feasachta agus faisnéise maidir le deiseanna cistiúcháin AE atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo d’fhiontraithe ban chun tacaíocht shaincheaptha a chur ar fáil d’úinéirí gnó ar mná iad agus d’fhiontraithe ban agus infheictheacht ceannairí ban a mhéadú ionas gur féidir leo eiseamláirí níos láidre a chur ar fáil agus steiréitíopaí reatha a bhriseadh; ag tathant ar an gCoimisiún plean gníomhaíochta d’fhiontraíocht na mban a bhunú mar chuid den Acht um Ghnólachtaí Beaga agus, mar chuid de, imeacht uile-Eorpach fiontraíochta, nuálaíochta agus infheistíochta a chur ar bun ina dtabharfar le chéile eolaithe, fiontraithe, gnólachtaí nuathionscanta agus, thar aon ní eile, infheisteoirí cothromais phríobháidigh, chun borradh a chur faoi dheiseanna nua gnó do mhná;

15. á chur in iúl gur geal léi iarrachtaí ó chistí infheistíochta príobháidí tiomnaithe ina n-ionchorpraítear critéir inscne ina measúnuithe infheistíochta chun aghaidh a thabhairt ar thearc-chistiú fiontar faoi stiúir ban; á iarraidh ar an gCoimisiún tacú le cláir chomhinfheistíochta le cistí caipitil fiontair agus le haingil ghnó a bhfuil béim infheistíochta á cur acu ar mhná agus ar chláir mheantóireachta d’fhiontraithe ban; á mheas go mbeadh sé sin ina ghníomhaíocht chumhachtach chun an t-éiceachóras a chothú ón mbonn aníos;

16. á chur in iúl gur geal léi cistí poiblí agus príobháideacha lena gcuirtear beartais maidir le comhionannas inscne, éagsúlacht agus cuimsiú chun feidhme; ag cur sonrú, i ndáil leis sin, sa tionscnamh um Thiomantas don Éagsúlacht, arb é an chéad tionscnamh ar domhan é ina bhfuil tiomantas tugtha ag cistí príobháideacha tomhas agus rianú a dhéanamh ar ionadaíocht inscne agus tuairisciú bliantúil poiblí a dhéanamh ar a dtorthaí;

17. á thabhairt chun suntais go bhfuil ról tábhachtach ag micrichreidmheasanna maidir le cuimsiú airgeadais na mban a fheabhsú trí bhacainní margaidh agus sóisialta sna margaí airgeadais a shárú; ag tabhairt dá haire gurb é an buntáiste a bhaineann le micreamhaoiniú go dtugann sé deis d’fhiontraithe ban dreasachtaí láidre a bheith acu chun gnó inbhuanaithe a chruthú ós rud é nach mór dóibh an iasacht a aisíoc, agus go bhfuil an ionstraim seo deartha go sonrach do riachtanais na ndaoine a mbíonn deacrachtaí acu rochtain a fháil ar chreidmheas traidisiúnta;

18. á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit rianú agus faireachán córasach ar fud an Aontais ina iomláine a dhéanamh ar shonraí atá imdhealaithe ó thaobh inscne de, chun sonraí ardcháilíochta maidir le cláir chistiúcháin AE agus náisiúnta a áirithiú; á mheabhrú, ina theannta sin, a thábhachtaí atá sé sonraí comhionannais a bhailiú chun faisnéis a fháil maidir le taithí fhorluiteach an idirdhealaithe, agus á thabhairt chun suntais go bhféadfadh sé sin a bheith mar bhunús le cinntí beartais níos eolaí amach anseo agus le feabhsú neamhspleáchas eacnamaíoch na mban; ag tabhairt dá haire nach mór gné fiontraíochta na mban a aithint agus beartais a bhaineann leis an ngnó agus le FBManna á gceapadh chun creat beartais leormhaith a áirithiú lena dtabharfar tacaíocht d’fhiontraíocht na mban agus don nuálaíocht leis an éagsúlacht;

Creat níos fearr d’fhiontraithe ban

19. á iarraidh ar na Ballstáit moladh 2019 ón gComhairle maidir le rochtain éifeachtach ar chórais agus teidlíochtaí cosanta sóisialta a áirithiú, lena n-áirítear pinsin agus saoire do gach oibrí féinfhostaithe, a chur chun feidhme, agus na prionsabail uile a leagtar amach i gColún Eorpach na gCeart Sóisialta a chur chun feidhme mar bhealach chun neamh-idirdhealú a áirithiú agus comhionannas inscne a chothú;

20. á iarraidh ar na Ballstáit agus ar an gCoimisiún príomhshruthú inscne a thabhairt isteach ag gach céim de phróiseas deartha beart tacaíochta d’fhiontraithe ban agus dul i gcomhairle le grúpa éagsúil d’fhiontraithe ban atá ann faoi láthair chun a áirithiú go ndéanfar na bearta tacaíochta sin a ailíniú agus go mbeidh siad ag teacht le hionchais agus le riachtanais na mban;

21. ag cur béim ar an bhfíoras gur gá bacainní riaracháin roimh thosú gnólachta a bhaint ionas go mbeidh sé níos tarraingtí do mhná, lena n-áirítear mná ar imircigh iad, a bheith ina bhfiontraithe nó a bheith féinfhostaithe; á iarraidh ar na Ballstáit machnamh a dhéanamh ar phacáistí riaracháin caighdeánaithe a fhorbairt le haghaidh fiontraithe chun dul i mbun na luathchéimeanna a bhaineann le gnó a thosú; á chreidiúint go n-éascóidh an méid sin an t-ualach riaracháin in idirghníomhaíocht le húdaráis áitiúla amhail údaráis chánach, bardais, etc.;

22. á thabhairt chun suntais gur gá éiceachóras nuálaíochta na hEorpa a fhorbairt chun níos mó ban a chumhachtú chun gnólachtaí inbhuanaithe brabúsacha agus nuálaíocht inbhuanaithe bhrabúsach a chruthú chun iomaíochas, fás eacnamaíoch agus cruthú post in AE a neartú;

23. á iarraidh ar an gCoimisiún na bearta a leagtar amach ina theachtaireacht maidir le Rialáil Níos Fearr agus ina straitéis FBM a chur chun feidhme gan mhoill.

24. ag cur béim ar an ngá atá le treoir agus le foirmeacha, nósanna imeachta agus próisis shimplithe chun cabhrú le fiontraithe ban atá féinfhostaithe dul tríd an tírdhreach rialála, mar shampla ar mhaithe leis an onnmhairiú; ag tabhairt dá haire go bhfuil micrifhiontair agus FBManna go háirithe ag streachailt cheana féin le heaspa acmhainní maidir le hoibleagáidí comhlíonta ar fud na mBallstát a leanúint agus a bhainistiú; ag spreagadh an Choimisiúin agus na mBallstát meastóireacht a dhéanamh ar an treoir agus ar an riarachán agus, i gcás inar gá, iad a fheabhsú;

25. á chur in iúl gur geal léi clár oibre an Choimisiúin maidir le rialáil níos fearr; á chreidiúint gurb ionann toilteanas an Choimisiúin an cur chuige “ceann amháin isteach, ceann amháin amach” a chur chun feidhme agus céim thábhachtach i dtreo an t-ualach riaracháin ar ghnólachtaí, lena n-áirítear gnólachtaí nuathionscanta agus FBManna, a íoslaghdú, ionas go mbeidh sé níos tarraingtí do mhná a bheith ina bhfiontraithe nó a bheith féinfhostaithe;

26. á iarraidh ar na Ballstáit dreasachtaí cánach feabhsaithe nó struchtúir chánach sholúbtha a bhreithniú chun feabhas a chur ar chreatchoinníollacha don fhiontraíocht agus don fhéinfhostaíocht; ag féachaint chuig cánachas fiontraithe sna luathchéimeanna, mar shampla, tráth a bhféadfaí é a dhéanamh níos tarraingtí do mhná a bheith ina bhfiontraithe nó a bheith féinfhostaithe trí cháin a ghearradh ar ioncam amháin nó moill a chur ar íocaíochtaí cánach chun caipiteal a dhaingniú;

27. á thabhairt chun suntais a thábhachtaí atá cothromaíocht oibre is saoil agus seirbhísí sóisialta ardcháilíochta agus inacmhainne mar réamhriachtanais d’fhiontraithe ban agus do mhná féinfhostaithe; á aithint go gcuireann fiontraíocht na mban agus an fhéinfhostaíocht an tsolúbthacht ar fáil chun cothromaíocht oibre is saoil níos fearr a bhaint amach; á aithint a thábhachtaí atá sé go bhféadfaí freagrachtaí tí agus freagrachtaí cúraim a roinnt go cothrom chun cothromaíocht oibre is saoil a bhaint amach, ar cothromaíocht í atá riachtanach chun go mbeidh mná in ann dul i mbun fiontraíochta agus féinfhostaíochta; á iarraidh ar an gCoimisiún agus ar na Ballstáit cothromaíocht oibre is saoil níos fearr a áirithiú trí shaoire mháithreachais, saoire atharthachta, saoire tuismitheora agus saoire cúramóra níos fearr, trí uaireanta oibre solúbtha agus trí shaoráidí cúraim leanaí ar an láthair, agus tríd an teilea-obair a chur chun cinn; á thabhairt chun suntais go bhfuil difríochtaí móra idir uaireanta oibre agus patrúin oibre i gceantair thuaithe i gcomparáid le ceantair uirbeacha agus go bhfuil sé tábhachtach cúram leanaí atá curtha in oiriúint do riachtanais shonracha na mban i réimsí éagsúla a chur ar fáil; á iarraidh ar na Ballstáit agus ar na húdaráis réigiúnacha agus áitiúla tacú le creataí sóisialta, amhail do dhaoine scothaosta agus do chleithiúnaithe, agus forálacha cúraim leanaí níos solúbtha agus deiseanna níos solúbtha do shaoire tuismitheora a chur ar fáil, ós rud é go bhfuil siad bunriachtanach chun níos mó ban a spreagadh agus a chumasú le bheith ina bhfiontraithe; á iarraidh ar na Ballstáit spriocanna Barcelona a chur chun feidhme, lena n-áiritheofar go gcumhdófar na riachtanais sin trí infheistíocht a dhéanamh i seirbhísí cúraim ardchaighdeáin, inrochtana agus inacmhainne agus chun iad a nuachóiriú ionas nach mbeidh ar mhná rogha a dhéanamh idir an teaghlach agus rannpháirtíocht i margadh an tsaothair; ag cur béim ar an bhfíoras gur féidir ról ríthábhachtach a bheith ag cumasú agus feabhsú breise deiseanna do mhná a bheith ina bhfiontraithe chun an bhearna phá idir na hinscní sna Ballstáit a dhúnadh; á chur in iúl gur geal léi na gníomhaíochtaí atá déanta cheana féin ag roinnt Ballstát maidir leis an ábhar sin, agus ag tathant orthu rochtain ar sheirbhísí cúraim leanaí agus cúraim fhadtéarmaigh ar ardchaighdeán a áirithiú, chun rochtain do dhaoine féinfhostaithe a chur chun cinn agus chun an Treoir maidir le Cothromaíocht Oibre is Saoil a thrasuí agus a chur chun feidhme go pras agus go hiomlán, agus á iarraidh ar an gCoimisiún faireachán éifeachtach a dhéanamh ar an Treoir sin; ag aithint difríochtaí náisiúnta sa bheartas sóisialta agus urraim don choimhdeacht; á thabhairt chun suntais go bhfuil sé chun leasa na mBallstát samhlacha oibre atá fabhrach do theaghlaigh a chur chun cinn;

28. á chur in iúl gur cúis bhuartha di gur chinn an Chúirt Iniúchóirí, ina Tuarascáil Speisialta Uimh. 10/21 maidir le príomhshruthú inscne i mbuiséad an Aontais, nár chuir an Coimisiún príomhshruthú inscne chun feidhme go leordhóthanach agus nár bhain sé úsáid leordhóthanach as sonraí agus as táscairí a bhí imdhealaithe de réir inscne; á iarraidh ar an gCoimisiún buiséadú a fhreagraíonn do chúrsaí inscne a chur chun feidhme chun a áirithiú go mbainfidh mná agus fir an tairbhe chéanna as an gcaiteachas poiblí, lena n-áirítear in Next Generation EU agus gach beart téarnaimh eacnamaíoch;

o

o o

29. á threorú dá hUachtarán an rún seo a chur ar aghaidh chuig an gComhairle agus chuig an gCoimisiún.

(1) IO C 11, 12.1.2018, lch. 35.

(2) IO C 66, 21.2.2018, lch. 44.

(3) IO C 346, 27.9.2018, lch. 6.

(4) IO C 390, 18.11.2019, lch. 28.

(5) IO C 456, 10.11.2021, lch. 232

(6) IO C 456, 10.11.2021, lch. 191.

(7) IO C 456, 10.11.2021, lch. 208.

(8) IO C 67, 8.2.2022, lch. 137.

(9) OECD, The Missing Entrepreneurs – Policy for Inclusive Entrepreneurship [Fiontraithe atá ar Iarraidh: Beartais maidir le Fiontraíocht Chuimsitheach], OECD Publishing, Páras, 2019.

(10) OECD, The Missing Entrepreneurs – Policy for Inclusive Entrepreneurship [Fiontraithe atá ar Iarraidh: Beartais maidir le Fiontraíocht Chuimsitheach], OECD Publishing, Páras, 2019.

(11) Bajcar, B. agus Babiak, J., Gender Differences in Leadership Styles: Who Leads more Destructively? [Difríochtaí Inscne i Stíleanna Ceannaireachta: Cé acu na Ceannairí is Scriosaí], an 34ú Comhdháil de chuid IBIMA, Maidrid, Samhain 2019. https://www.researchgate.net/publication/337534934_Gender_Differences_in_Leadership_Styles_Who_Leads_more_Destructively

(12) Roinn Beartais Pharlaimint na hEorpa um Chearta na Saoránach agus um Ghnóthaí Bunreachtúla, The professional status of rural women in the EU [Stádas gairmiúil na mban tuaithe in AE], an Bhruiséil, Bealtaine 2019. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2019/608868/IPOL_STU(2019)608868_EN.pdf

(13) Ibid.

(14) An Monatóir Fiontraíochta Domhanda, Women’s Entrepreneurship 2020/21: Thriving Through Crisis [Fiontraíocht na mBan 2020/21: Bláthú tráth Géarchéime], Londain, 2021.

https://gemconsortium.org/report/gem-202021-womens-entrepreneurship-report-thriving-through-crisis

(15) Eurostat, Women in Management [Mná sa Bhainistíocht], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, 2020.

(16) Foss, L., Henry, C., Ahl, H. agus Mikalsen, G., Women’s entrepreneurship policy research: a 30-year review of the evidence [Taighde ar bheartas fiontraíochta na mban: Athbhreithniú 30 bliana ar an bhfianaise], Small Business Economics, 53(2), lch. 409-429.

(17) OECD, The Missing Entrepreneurs – Policy for Inclusive Entrepreneurship [Fiontraithe atá ar Iarraidh: Beartais maidir le Fiontraíocht Chuimsitheach], OECD Publishing, Páras, 2019.

(18) Ibid.

(19) OECD, OECD/INFE 2020 International Survey of Adult Financial Literacy [Suirbhé Idirnáisiúnta OECD/INFE 2020 ar Litearthacht Airgeadais Aosach], OECD Publishing, Páras, 2020.

(20) Skonieczna, A. agus Castellano, L., Gender Smart Financing. Investing In and With Women: Opportunities for Europe [Maoiniú Cliste Inscne. Infheistiú i agus le Mná: Deiseanna don Eoraip], European Economy Discussion Papers, Uimh. 129, Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, Iúil 2020.

(21) An Coimisiún Eorpach agus an Banc Eorpach Infheistíochta, Funding women entrepreneurs: How to empower growth [Fiontraithe ban a chistiú – Conas fás a chumhachtú], 2018.

(22) Mná i gCaipiteal Fiontair, Experior Venture Fund agus Unconventional Ventures, Funding in the CEE Region Through the Lens of Gender Diversity and Positive Impact, [Maoiniú i Réigiún na hEorpa Láir agus Thoir trí lionsa na hÉagsúlachta Inscne agus an Tionchair Dhearfaigh], 2021.

(23) EBAN, Statistics Compendium – European Early Stage Market Statistics [Coimre Staidrimh – Luathstaidreamh Margaidh Eorpach], EBAN, an Bhruiséil, 2019.

(24) An Chorparáid Airgeadais Idirnáisiúnta, Moving Towards Gender Balance in Private Equity and Venture Capital [Gluaiseacht i dtreo Cothromaíocht Inscne i gCothromas Príobháideach agus Caipiteal Fiontair], an Chorparáid Airgeadais Idirnáisiúnta, Washington DC, 2019.

(25) Mná i gCaipiteal Fiontair, Experior Venture Fund agus Unconventional Ventures, Funding in the CEE Region Through the Lens of Gender Diversity and Positive Impact, [Maoiniú i Réigiún na hEorpa Láir agus Thoir trí lionsa na hÉagsúlachta Inscne agus an Tionchair Dhearfaigh], ar líne.

(26) An Coimisiún Eorpach, Gender Smart Financing. Investing In and With Women: Opportunities for Europe [Maoiniú Cliste Inscne. Infheistiú i agus le Mná: Deiseanna don Eoraip], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, Iúil 2020.

(27) OECD, The Missing Entrepreneurs – Policy for Inclusive Entrepreneurship [Fiontraithe atá ar Iarraidh: Beartais maidir le Fiontraíocht Chuimsitheach], OECD Publishing, Páras, 2021.

(28) Eurofound, Female entrepreneurship: Public and private funding [Fiontraíocht na mban: Cistiú poiblí agus príobháideach], Oifig Foilseachán an Aontais Eorpaigh, Lucsamburg, 2019.

(29) Eurostat, Women in science and technology [Mná san eolaíocht agus sa teicneolaíocht], Products Eurostat News, 2 Deireadh Fómhair 2020.

(30) OECD, The Missing Entrepreneurs – Policy for Inclusive Entrepreneurship [Fiontraithe atá ar Iarraidh: Beartais maidir le Fiontraíocht Chuimsitheach], OECD Publishing, Páras, 2019.

(31) https://ec.europa.eu/growth/smes/supporting-entrepreneurship/women-entrepreneurs/support-tools-and-networks-women_en

(32) Monatóir Fiontraíochta Domhanda, 2021/2022 Global Report – Opportunity Amid Disruption [Tuarascáil Dhomhanda – Deis i lár cur isteach], GEM, Londain, 2022. https://www.gemconsortium.org/reports/latest-global-report