AN COIMISIÚN EORPACH An Bhruiséil,31.10.2022 COM(2022) 568 final TUARASCÁIL ÓN gCOIMISIÚN CHUIG PARLAIMINT NA hEORPA maidir le gníomhaíochtaí agus comhairliúcháin an Ghrúpa Chomhordaithe um Fhrith-Chéastóireacht dá dtagraítear in Airteagal 31 de Rialachán (AE) 2019/125 maidir le trádáil in earraí áirithe a d’fhéadfaí a úsáid le haghaidh phionós an bháis, le haghaidh ceastóireachta nó le haghaidh íde nó pionós eile atá cruálach, mídhaonna nó táireach



1.Réamhrá Le hAirteagal 31(4) de Rialachán (AE) 2019/125 an 16 Eanáir 2019 (‘an Rialachán’) maidir le trádáil in earraí áirithe a d’fhéadfaí a úsáid le haghaidh phionós an bháis, le haghaidh céastóireachta nó le haghaidh íde nó pionós eile atá cruálach, mídhaonna nó táireach, ceanglaítear ar an gCoimisiún tuarascáil bhliantúil ar ghníomhaíochtaí, scrúduithe agus comhairliúcháin an Ghrúpa Comhordaithe in aghaidh na Céastóireachta (ATCG) a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa. Ní mór nach mbainfidh an tuarascáil an bonn ó na leasanna tráchtála atá ag daoine nádúrtha nó dlítheanacha. Cuirtear faisnéis ar fáil ar ghníomhaíochtaí an ATCG in 2021 sa tuarascáil seo. 2.Creat rialála Is é is cuspóir don Rialachán cosc a chur ar phionós an bháis, ar thaobh amháin, agus ar íde nó ar phionós atá cruálach, mídhaonna nó táireach, ar an taobh eile, i dtíortha taobh amuigh den AE trí thrádáil ar earraí áirithe a shrianadh. Déantar idirdhealú leis idir: -earraí atá mí‑úsáideach ó nádúr agus nár cheart a thrádáil ar chor ar bith (Iarscríbhinn II); agus -earraí a bhféadfadh úsáid dhlisteanach a bheith leo, amhail trealamh forfheidhmithe dlí (Iarscríbhinn III) agus earraí le haghaidh úsáid theiripeach (Iarscríbhinn IV). Tá trádáil in earraí a liostaítear in Iarscríbhinní III agus in Iarscríbhinn IV faoi réir srianta áirithe. Leis an Rialachán, déantar a leanas go sonrach: I.toirmisctear an t‑allmhairiú isteach san Aontas Eorpach, an t‑onnmhairiú as an Aontas Eorpach agus an t‑idirthuras tríd an Aontas Eorpach maidir leis na hearraí a liostaítear in Iarscríbhinn II, nach bhfuil úsáid phraiticiúil acu seachas chun críocha phionós an bháis nó chun críoch céastóireachta. Toirmisctear leis soláthar cúnaimh theicniúil ar bith a bhaineann le hearraí dá leithéid, lena n‑áirítear oiliúint ar an mbealach le hiad a úsáid. Toirmisctear leis freisin fógraíocht a dhéanamh ar earraí den sórt sin sna meáin chlóite, ar an idirlín, ar an teilifís nó ar an raidió, nó iad a thaispeáint nó a thairiscint lena ndíol ag taispeántas nó ag aonach trádála; II.éilítear réamhúdarú leis, cás ar chás, le haghaidh onnmhairí earraí a liostaítear in Iarscríbhinn III, a d’fhéadfaí a úsáid chun críocha phionós an bháis nó chun críoch céastóireachta, ach a bhféadfadh úsáidí dlisteanacha eile a bheith leo (e.g. le haghaidh fhorfheidhmiú an dlí). Éilítear réamhúdarú onnmhairiúcháin freisin le haghaidh cúnamh teicniúil nó seirbhísí bróicéireachta a bhaineann leis an gcatagóir earraí seo a sholáthar. Ní áirítear in Iarscríbhinn III: a)airm tine faoi réir Rialachán (AE) Uimh. 258/2012 ;

b)ítimí dé-úsáide faoi réir Rialachán (AE) 2021/821 ; nó c)earraí atá faoi réir théarmaí Chomhsheasamh 2008/944/CBES ón gComhairle ; agus III.rialaítear leis trádáil i gceimiceáin agus substaintí cógaisíochta (Iarscríbhinn IV) a d’fhéadfaí a úsáid le haghaidh phionós an bháis (e.g. trí instealladh marfach). Tugadh isteach údarú ceadúnais sonrach (an tÚdarú Ginearálta Onnmhairiúcháin ón Aontas (GEA)) chun onnmhairiú ceimiceán ainéistéiseach den sórt sin a rialú agus cosc a chur ar a n‑aistriú lena n‑úsáid i mbásuithe le hinstealltaí marfacha, gan srian a chur ar a dtrádáil chun críche míochaine, tréidliachta nó chun críche dlisteanacha eile. 3.Gníomhaíochtaí an Ghrúpa Comhordaithe in aghaidh na Céastóireachta Bunaíodh an ATCG de bhun Rialachán (AE) 2016/2134 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle chun ceisteanna a bhaineann le cur i bhfeidhm an Rialacháin a scrúdú. Tá an ATCG ina ardán do shaineolaithe ó na Ballstáit agus do sheirbhísí an Choimisiúin chun faisnéis ar chleachtais riaracháin a mhalartú agus chun saincheisteanna maidir le léirmhíniú an Rialacháin, saincheisteanna teicniúla maidir leis na hearraí a liostaítear, forbairtí a bhaineann leis an Rialachán agus nithe eile a d’fhéadfadh teacht chun cinn a phlé. Téann an Coimisiún i gcomhairle leis an ATCG nuair atá gníomhartha tarmligthe á n‑ullmhú aige, i gcomhréir leis an gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr . Tháinig an ATCG le chéile, go fíorúil, trí huaire in 2021, an 10 Márta, an 10 Meitheamh agus an 24 Samhain, chun faisnéis ar roinnt saincheisteanna (a bhfuil achoimre orthu tugtha thíos) a bhaineann le cur i bhfeidhm an Rialacháin a mhalartú. 3.1Forbairtí maidir leis an mbunghníomh Chuir an Coimisiún an ATCG ar an eolas faoin tuarascáil a glacadh ar úsáid tharmligean na cumhachta arna tabhairt don Choimisiún faoi Rialachán (AE) 2019/125 . Le hAirteagal 29(2) den Rialachán, foráiltear go ndéanfar tarmligean na cumhachta a fhadú go hintuigthe ar feadh tréimhsí comhfhaid, mura rud é go gcuireann Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle in aghaidh an fhadaithe sin tráth nach déanaí ná 3 mhí roimh dheireadh gach tréimhse. Moladh sa tuarascáil go gcuirfí fad le tarmligean na cumhachta chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh go ceann tréimhse eile cúig bliana. Níor cuireadh in aghaidh an tsínidh sin. Measadh an síneadh a bheith riachtanach d’fhonn, inter alia, freagairt a thabhairt nuair a fhorbraítear earraí nua nó nuair a chomhlíonann tríú tír amháin nó níos mó na ceanglais don iarratas ar an údarú ginearálta onnmhairiúcháin ón Aontas, nuair a sháraítear gealltanas idirnáisiúnta chun deireadh a chur le pionós an bháis i gcás gach coire nó nuair a athraíonn sonraí údaráis inniúla na mBallstát. Níor glacadh gníomhartha tarmligthe ar bith in 2021 lena leasaítear an Rialachán.

3.2Faisnéis faoi thrádáil: sonraí a thuairisciú Chuir an Coimisiún i láthair an staid mar atá maidir leis an tuarascáil bhliantúil dá dtagraítear in Airteagal 26(3). Go sonrach, cuireadh i láthair sonraí na bliana 2020 ó na húdaráis uile sna Ballstáit agus sa Ríocht Aontaithe chomh maith, arbh é sin bunús an Choimisiúin lena thuarascáil bhliantúil do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle a ullmhú. Anuas air sin, chuir an Coimisiún faisnéis maidir leis na sonraí trádála ar fáil sa tuarascáil sin nuair a glacadh í . Sa chomhthéacs seo, tharraing an Coimisiún aird an ATCG ar an gcaoi go bhfuil sé riachtanach d’údaráis inniúla fógra a thabhairt nuair a eisítear diúltuithe tríd an gCóras Dé-úsáide Leictreonach (DUeS). 3.3Saincheisteanna cur i bhfeidhm a bhaineann le Rialachán (AE) 2019/125 Reáchtáil an Coimisiún, ar iarraidh ó Bhallstát amháin, malartú tuairimí maidir le húsáid canónacha uisce, agus ar dhóigh níos ginearálta ar úsáid earraí eile atá ceaptha lena n‑úsáid ag gníomhaithe um fhorfheidhmiú an dlí le haghaidh círéib a smachtú nó le haghaidh féinchosanta, ag tionóil póilíní agus léirsithe, atá ina hábhar a bhfuil imní ag méadú ina leith. D’aithin an ATCG na dúshláin a bhaineann le canónacha uisce mar go bhféadfaí iad a mhí‑úsáid i gcoinne agóideoirí seachas iad a úsáid chun dóiteán a chomhrac. Sa chomhthéacs seo, luadh an gá le bheith an‑airdeallach maidir le measúnú a dhéanamh ar na rioscaí a d’fhéadfadh a bheith i gceist sa tír onnmhairithe. 3.4Nuashonrú DUes Chuir an Coimisiún an ATCG ar an eolas maidir lena chinneadh ar rochtain na Ríochta Aontaithe ar líonraí, ar chórais faisnéise agus ar bhunachair sonraí (ar bhonn Airteagal 13(5) den Phrótacal maidir le hÉirinn/Tuaisceart Éireann) agus a iarscríbhinn a glacadh an 16 Deireadh Fómhair 2020. De réir an chinnidh sin, deonaítear rochtain i bpáirt (rochtain scríofa agus rochtain léimh) don Ríocht Aontaithe ar DUes. Meastar an rochtain seo a bheith riachtanach d’fhonn go mbeidh an Ríocht Aontaithe in ann a cuid oibleagáidí faoin bPrótacal maidir le hÉirinn/Tuaisceart Éireann a chomhlíonadh. Dá bhrí sin, thug an Coimisiún eolas maidir le feidhm nua fógra in DUeS chun tacú le cur i bhfeidhm ceart Airteagal 23(5) den Rialachán chun malartú faisnéise idir an Ríocht Aontaithe agus an Coimisiún agus idir an Ríocht Aontaithe agus Ballstát amháin a chumasú. Ina theannta sin, chuir an Coimisiún an ATCG ar an eolas maidir le Fíordheimhniú Dara Fachtóir d’úsáideoirí DUeS, atá i bhfeidhm ón 3 Nollaig 2021, de réir bheartas slándála an Choimisiúin do gach córas faisnéise lena mbainistítear faisnéis íogair. 3.5Grúpa neamhfhoirmiúil saineolaithe an Choimisiúin Chuir an Coimisiún an ATCG ar an eolas maidir leis an ngrúpa neamhfhoirmiúil saineolaithe a bunaíodh de réir chonclúidí a thuarascála athbhreithnithe . Leis an ngrúpa neamhfhoirmiúil, tugtar le chéile dearcthaí éagsúla (e.g. abhcóideacht, forfheidhmiú an dlí, taighde, agus custaim). D’ainmnigh Ballstát amháin (an Ghearmáin) ionadaí chuig an ngrúpa neamhfhoirmiúil. Tá ionadaithe ó Chomhairle na hEorpa agus ó Oifig Ard‑Choimisinéir um Chearta an Duine na Náisiún Aontaithe (OHCHR) mar chuid den ghrúpa neamhfhoirmiúil chomh maith. Tá feidhm chomhairleach, agus feidhm chomhairleach amháin, ag an ngrúpa agus cuireann an fheidhm sin le feidhm an Ghrúpa Comhordaithe in aghaidh na Céastóireachta (ATCG). Tá tacaíocht theicniúil á cur ar fáil ag an ngrúpa neamhfhoirmiúil i gcáil chomhairleach ar ghnéithe éagsúla, amhail raon feidhme earraí toirmeasctha nó rialáilte i dtreo chur i bhfeidhm níos láidre an Rialacháin. I dtaca leis sin, tugadh faisnéis don ATCG maidir le malartú tuairimí ar na treochtaí agus na dúshláin a bhaineann le hairm agus gléasanna atá ceaptha le haghaidh círéib a smachtú nó le haghaidh féinchosanta, le haghaidh tionóil póilíní agus le haghaidh léirsithe. Is minic a úsáidtear earraí smachtaithe círéibe áirithe, nach gclúdaítear leis an Rialachán iad faoi láthair (amhail deoirgháis choitianta) chun brú faoi chois inmheánach a éascú nó a dhéanamh. Bhí gnáthsmachtíní agus piléir rubair a chur le liosta na n‑earraí rialaithe sa Rialachán ar cheann de na ceisteanna a ardaíodh. Réimse eile a ardaíodh agus a measadh gurbh fhiú é a scrúdú ná úsáid feistí fuaimiúla nó úsáid teicneolaíochta léasair dhallraithigh i gcásanna a bhaineann le slua-rialú. Bhí ról lárnach ag an ngrúpa neamhfhoirmiúil maidir le feasacht ar an Rialachán a mhúscailt chomh maith trí naisc a chothú le obair Ghrúpa Saineolaithe Rialtais na Náisiún Aontaithe (UN GGE), agus trí sin ceangal tábhachtach a chur ar fáil idir an Rialachán agus iarrachtaí idirnáisiúnta chun trádáil gan chéastóireacht a chur chun cinn (féach pointe 3.6 thíos).