CINNEADH (AE) 2022/639 ÓN gCOIMISIÚN

an 27 Lúnasa 2021

maidir leis an scéim cabhrach SA.54915 - 2020/C (ex 2019/N) An Bheilg — Sásra acmhainneachta

(a bhfuil fógra tugtha ina leith faoi dhoiciméad C(2021) 6431)

(Is é an leagan Béarla an t–aon leagan barántúil)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ AN COIMISIÚN EORPACH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe an chéad fhomhír d’Airteagal 108(2) de,

Ag féachaint don Chomhaontú ar an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch, agus go háirithe Airteagal 62(1)(a) de,

Tar éis a iarraidh ar pháirtithe leasmhara a mbarúlacha a chur isteach de bhun na bhforálacha atá luaite thuas (1) agus ag féachaint dá gcuid barúlacha,

De bharr an mhéid seo a leanas:

1. NÓS IMEACHTA

(1) Tar éis nós imeachta réamhfhógra, le litir dar dáta an 19 Nollaig 2019, thug Ríocht na Beilge fógra don Choimisiún, i gcomhréir le hAirteagal 108(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (‘CFAE’), faoi shásra acmhainneachta ar fud an mhargaidh (‘an beart’ nó ‘an sásra acmhainneachta’).

(2) Le litir dar dáta an 21 Meán Fómhair 2020, chuir an Coimisiún an Bheilg ar an eolas go raibh cinneadh déanta aige an nós imeachta a leagtar síos in Airteagal 108(2) CFAE a thionscnamh i leith an bhirt.

(3) An cinneadh ón gCoimisiún chun an nós imeachta a thionscnamh (‘an Cinneadh Tosaigh’), foilsíodh é in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh (2). D’iarr an Coimisiún ar pháirtithe leasmhara a mbarúlacha a chur isteach.

(4) Le litir dar dáta an 22 Deireadh Fómhair 2020, chuir an Bheilg a barúlacha isteach maidir leis an gCinneadh Tosaigh. Fuair an Coimisiún tuilleadh barúlacha ó 15 pháirtí leasmhara. Chuir sé ar aghaidh chuig an mBeilg iad agus tugadh deis di freagairt a thabhairt. Fuarthas a barúlacha le litir dar dáta an 24 Nollaig 2020.

(5) An 9 Iúil 2021, chomhaontaigh an Bheilg go heisceachtúil a cearta a dhíorthaíonn ó Airteagal 342 CFAE a tharscaoileadh, i gcomhar le hAirteagal 3 de Rialachán 1/1958 (3), agus go nglacfar an Cinneadh seo agus go dtabharfar fógra faoi i mBéarla.

2 TUAIRISC MHIONSONRAITHE AR AN MBEART

2.1. Forbhreathnú ar an mbeart

(6) Measann an Bheilg go mbeidh fadhb leordhóthanachta giniúna leictreachais aici ó 2025, rud a thiocfaidh den chuid is mó as a cinneadh deireadh a chur leis an acmhainneacht núicléach uile le linn na tréimhse 2022-2025 agus as díchoimisiúnú acmhainneachtaí giniúna teirmeacha sa Bheilg agus ina tíortha comharsanacha.

(7) Dá bhrí sin, is é is cuspóir don bheart seo a áirithiú go mbeidh acmhainneacht leordhóthanach ann chun leictreachas a tháirgeadh agus go gcomhlíonfar leis an táirgeadh sin an t-éileamh leictreachais a bhfuil coinne leis.

(8) Faoin sásra acmhainneachta, roghnófaí na tairbhithe trí phróiseas tairisceana iomaíoch agus thabharfaí luach saothair dóibh as an n-infhaighteacht. Bheadh an tacaíocht i bhfoirm íocaíochta acmhainneachta le haghaidh fhad an chomhaontaithe acmhainneachta. Mar mhalairt, thabharfadh na tairgeoirí a n-éireoidh leo a n-infhaighteacht chun éileamh an oibreora córais tarchurtha (‘OCT’) a chomhlíonadh le linn teagmhais struis a d’fhéadfadh tarlú.

(9) Tá a cuspóirí dícharbónúcháin náisiúnta leagtha síos ag an mBeilg ina Plean Náisiúnta Fuinnimh agus Aeráide (‘PNFA’) (4). Bunaithe ar an bplean sin, tá sé beartaithe go dtiocfaidh méadú ar an sciar d’fhoinsí fuinnimh inathnuaite in ídiú leictreachais na Beilge, agus sin ó 17 % in 2017 suas le 40.4 % ar a laghad in 2030. Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, is gá foinsí fuinnimh inathnuaite suntasacha amhail ón ngaoth agus ón ngrian a lánpháirtiú, a bhféadfaidh gné eadrannach an mhéid sin a bheith ina dhúshlán roimh leordhóthanacht agus slándáil an tsoláthair.

(10) Cé gur fíor nach é an príomhchuspóir atá ann forbairt a dhéanamh ar fhoinsí fuinnimh inathnuaite, le dearadh an tsásra acmhainneachta glactar leis na spriocanna uaillmhianacha a bhaineann le foinsí fuinnimh inathnuaite a thabhairt isteach thairis sin i meascán fuinnimh na Beilge agus gníomhaíonn sé mar chomhlánú ar thuilleadh forbartha a dhéanamh ar fhoinsí fuinnimh inathnuaite eadrannacha nua.

2.2. Bunús dlí agus socruithe rialtais

(11) Is é bunús dlí an bhirt an tAcht Leictreachais an 29 Aibreán 1999 maidir le heagrú mhargadh leictreachais na Beilge (‘an tAcht Leictreachais’), rud a modhnaíodh le dlíthe (5) a foilsíodh an 16 Bealtaine 2019 agus an 19 Márta 2021 in Iris Oifigiúil na Beilge.

(12) Ina theannta sin, rinneadh Foraitheanta Ríoga (6) agus na Rialacha maidir le Feidhmiú Shásra Acmhainneachta na Beilge (7) a ullmhú chun módúlachtaí an tsásra acmhainneachta a mhionsaothrú a thuilleadh: (1) an Fhoraithne Ríoga an 28 Aibreán 2021 chun an mhodheolaíocht a chinneadh le haghaidh ríomh na hacmhainneachta agus paraiméadair cheant i gcomhthéacs an tsásra acmhainneachta (8); (2) an Fhoraithne Ríoga an 21 Bealtaine 2021 maidir le critéir incháilitheachta a bhaineann le tacaíocht charnach agus tairseach rannpháirtíochta íosta (9); (3) an Fhoraithne Ríoga an 4 Meitheamh 2021 maidir le tairseacha infheistíochta agus costais incháilithe (10); (4) an dréacht-Fhoraithne Ríoga maidir le cinneadh na gcoinníollacha ar bunaithe orthu is féidir le sealbhóirí acmhainneachta acmhainneachtaí eachtracha a bheith rannpháirteach sa sásra acmhainneachta (11); agus (5) an Fhoraithne Ríoga an 30 Bealtaine 2021 maidir le módúlachtaí rialúcháin (12).

(13) I mí Lúnasa 2020, rinne Elia, OCT de chuid na Beilge, comhairliúchán poiblí i leith na Rialacha maidir le Feidhmiú Shásra Acmhainneachta na Beilge (13).

2.3. Leordhóthanacht giniúna sa Bheilg

2.3.1. Caighdeán don iontaofacht

(14) Is é is príomhchuspóir don sásra acmhainneachta atá beartaithe slándáil an tsoláthair a áirithiú, mar a shainmhínítear i gcaighdeán iontaofachta.

(15) Mar a fógraíodh in 2019, sainíodh na critéir iontaofachta sa Bheilg le critéar dhá chuid Ionchais maidir le Cailliúint Lóid (‘LOLE’): maidir leis an líon réamh-mheasta uaireanta an chloig ar lena linn nach mbeidh sé indéanta an lód ná an riachtanas le haghaidh cúlchistí oibriúcháin a chumhdach leis na hacmhainní giniúna uile atá ar fáil d’eangach leictreachais na Beilge, agus freagairt don éileamh, stóráil agus idirnascairí á gcur san áireamh freisin, ní sháróidh sé 3 uair an chloig le haghaidh gnáthbhliain de réir staidrimh. Mar an dara critéar, fanfaidh LOLE faoi bhun 20 uair an chloig le haghaidh bliain neamhghnách de réir staidrimh (‘LOLE95’) (14). Cumhdaíodh na luachanna sin san Acht Leictreachais freisin.

(16) Is éard atá sa chaighdeán iontaofachta léiriú ar mheastachán an luacha a chuireann tomhaltóirí ar sheachaint dhíscor a soláthair leictreachais (‘VOLL’), agus costas measta acmhainneachta nua sa Bheilg (‘CONE’).

(17) Le hAirteagal 23(6) de Rialachán (AE) 2019/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Meitheamh 2019 maidir leis an margadh inmheánach don leictreachas (15) (‘An Rialachán Leictreachais’) déantar foráil maidir le bunú modheolaíochta de chuid an Aontais chun VOLL, CONE agus an caighdeán iontaofachta a ríomh.

(18) An 2 Deireadh Fómhair 2020, d’fhormheas an Ghníomhaireacht um Chomhar idir Rialálaithe Fuinnimh (‘ACER’) an mhodheolaíocht chun VOLL (‘modheolaíocht VOLL’), CONE (‘modheolaíocht CONE’) agus an caighdeán iontaofachta (‘modheolaíocht RS’) a ríomh. Tagraítear do na trí mhodheolaíocht go comhchoiteann mar ‘modheolaíocht VOLL/CONE/RS’ (16).

(19) An 7 Meitheamh 2021, chuir an Bheilg isteach ríomh VOLL nua, CONE nua agus an chaighdeáin iontaofachta nua i gcomhréir le modheolaíocht VOLL/CONE/RS.

(20) An 28 Bealtaine 2021, sheol rialtóir fuinnimh na Beilge (‘CREG’) a thogra maidir le caighdeán iontaofachta le haghaidh na Beilge chuig an Aire Fuinnimh. Mhair an caighdeán iontaofachta a mhol CREG 2 uair an chloig agus 43 nóiméad.

(21) Mhol Ard-Stiúrthóireacht an Fhuinnimh de chuid Federal Public Service Economy (‘FPS Economy’) ina tuairim an 2 Meitheamh 2021 an caighdeán iontaofachta a shlánú chuig 3 uair an chloig chun comhsheasmhacht a áirithiú le staidéir roimhe sin maidir le leordhóthanacht acmhainní náisiúnta agus Eorpacha, comhlíontacht a chumasú leis an gcleachtas maidir le caighdeáin iontaofachta a léiriú in uaireanta slánaithe an chloig mar a dhéantar i dtíortha comharsanacha agus a chur san áireamh gurb amhlaidh a dhéanfar an t-easnamh neamhimeallach agus atá sainaitheanta le haghaidh na Beilge a líonadh le meascán fuinnimh seachas teicneolaíocht tagartha aonair.

(22) De réir na dréacht-Fhoraithne Ríoga maidir le cinneadh an chaighdeáin iontaofachta agus formheas luachanna le haghaidh an chostais ar VOLL agus CONE, socraítear an caighdeán iontaofachta nua ag 3 uair an chloig.

(23) Leis an dréacht-Fhoraithne Ríoga formheastar an meastachán aonair ar an gcostas ar VOLL freisin, ar bhonn an luacha a shocraíonn Ard-Stiúrthóireacht an Fhuinnimh de chuid FPS Economy i dteannta an Bhiúró Pleanála, agus CONE ar bhonn theicneolaíocht DSR (17).

(24) Socrófar VOLL ag EUR 16 033/MWh agus CONE ag EUR 45/kW/bliain.

(25) Ríomhadh VOLL agus modh triantánachta á úsáid lenar cuireadh san áireamh an fheidhm tháirgthe agus suirbhé maidir leis an toilteanas chun íoc arna dhéanamh ag CREG. De réir údaráis na Beilge, ní raibh an suirbhé a rinne CREG láidir ós rud é, i measc nithe eile, nach raibh an cás aonair a moladh (ag teocht is ísle ná + 5 °C) ionadaíoch le haghaidh an chuid is mó de na cásanna teirce. Dá bhrí sin, an t-ualú a cuireadh ar thorthaí an tsuirbhé chun VOLL a mheas, bhí sé teoranta.

(26) De réir an Achta Leictreachais, déanfar na ríomhanna atá ábhartha maidir leis an sásra acmhainneachta bunaithe ar an gcaighdeán iontaofachta atá i bhfeidhm an 15 Meán Fómhair an bhliain roimh an gceant.

(27) I bhfianaise an tráthchláir dhocht, ríomh an Bheilg an toirt atá le soláthar sna ceantanna Y-4 agus Y-1, a bheartaítear le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair 2021 agus 2024 faoi seach, bunaithe ar an seanchaighdeán iontaofachta faoi réir an ghealltanais na toirteanna a choigeartú, más gá, i gcás ina léireofar leis an gcaighdeán iontaofachta nua agus an measúnú leordhóthanachta riachtanas acmhainneachta i bhfad níos ísle.

(28) Gheall an Bheilg freisin VOLL a thabhairt cothrom le dáta bunaithe ar shuirbhé nua maidir le toilteanas chun íoc, i gcomhréir le modheolaíocht CONE/VOLL/RS agus, más gá, caighdeán iontaofachta nua a shocrú roimh mhí Mheán Fómhair 2022, d’fhonn an caighdeán iontaofachta nua a úsáid chun go gcinnfear an toirt atá le soláthar ar a dhéanaí le haghaidh cheant 2023.

2.3.2. Measúnú leordhóthanachta

(29) De réir údaráis na Beilge, beidh fadhb leordhóthanachta ag an mBeilg ó 2025, rud a thiocfaidh den chuid is mó as an gcéimniú amach núicléach a bheartaítear idir 2022-2025, rud a threisítear le díchoimisiúnú acmhainneachtaí giniúna teirmeacha sna tíortha comharsanacha. Suíodh an fhadhb leordhóthanachta trí bhíthin staidéar leordhóthanachta acmhainní náisiúnta lena dtoimhdítear roinnt cásanna.

(30) Leis an staidéar leordhóthanachta náisiúnta lena gcumhdaítear an tréimhse idir 2020-2030, rud a d’fhoilsigh oibreoir córais tarchurtha na Beilge, Elia, i mí an Mheithimh 2019 (‘an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019’) (18), sainaithníodh go raibh gá córasach le hacmhainneacht nua 3.9 GW ar a laghad sa chás Ardtionchair Dóchúlachta Ísle (HiLo) (EU-HiLo), faoi gheimhreadh 2025-2026. Leis an gcás sin, cuirtear leictreachas allmhairithe san áireamh agus toimhdítear go mb’fhéidir nach mbeidh roinnt aonaid núicléacha de chuid na Fraince ar fáil (anuas ar an ‘ngnáth’ neamhinfhaighteacht). Úsáideadh an cás céanna faoi chuimsiú na meastóireachta ar thoirt cúltaca straitéisigh (19). Le bonnchás an Aontais (20) léirítear ganntanas 2.4 GW má choinnítear ar bun an acmhainneacht theirmeach atá ann cheana sa chóras (féach fíor 4-18 den staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019).

(31) Le torthaí an staidéir Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019 léirítear, le haghaidh an cháis EU-HiLo, gan idirghabháil, go mbeadh LOLE chomh hard le 10.5 uair an chloig in 2025, rud a sháraíonn an caighdeán iontaofachta náisiúnta go suntasach ó thaobh shlándáil an tsoláthair. Mhéadódh an táscaire LOLE95 chuig 84 uair an chloig fiú. Leis an tábla seo a leanas léirítear torthaí LOLE, mar atá i gceist sa staidéar leordhóthanachta náisiúnta le haghaidh EU-HiLo agus bonnchásanna an Aontais: Tábla 1 Torthaí LOLE le haghaidh na Beilge sa staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2025 2028 2030 AE-bonn EU-HiLo AE-bonn EU-HiLo AE-bonn EU-HiLo LOLE atá fágtha ar an margadh (uaireanta an chloig) 9,4 10,5 6 6,9 6 6,2 LOLE95 atá fágtha ar an margadh (uaireanta an chloig) 89 84 63 76 43 51 Foinse: An staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019

(32) An 11 Iúil 2019, d’fhoilsigh CREG anailís ar an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019 (21). San anailís sin, i measc nithe eile, cheistigh CREG úsáid an cháis EU-HiLo mar an príomhchás. De réir CREG, ba cheart feabhas a chur ar an modheolaíocht chun meastóireacht a dhéanamh ar bhrabúsacht na hacmhainneachta atá ann cheana agus acmhainneachta nua agus ba cheart na cúltacaí cothromúcháin uile atá le fáil sa Bheilg agus ar an gcoigríoch a chur san áireamh.

(33) I mí na Samhna 2019, d’eisigh an Líonra Eorpach d'Oibreoirí Córais Tarchurtha Leictreachais (‘ENTSO-E’) Mid-term Adequacy Forecast 2019 (‘MAF 2019’) (22) lena léirítear na torthaí seo a leanas le haghaidh na Beilge in 2025: Tábla 2 Leibhéil LOLE le haghaidh na Beilge in MAF 2019 An bonnchás – 2025 Íogaireacht ísealcharbóin (23) - 2025 LOLE meánach 1,09 uair an chloig 1,61 uair an chloig LOLE95 3,15 uair an chloig - Foinse: ‘Mid-term Adequacy Forecast - 2019‘ ENTSO-E

(34) Mar sin féin, de réir na Beilge, le MAF ENTSO-E 2019 ní chuirtear i láthair torthaí LOLE le haghaidh na Beilge ar bhealach sách cruinn ós rud é go dtoimhdítear leis sin infhaighteacht bhreise 2.5 GW (24), agus is amhlaidh nach ráthaítear an méid sin.

(35) Ina thuarascáil chríochnaitheach i mí Aibreáin 2020 chuir (25) an Fóram Cúigthaobhach um Fhuinneamh (26) (‘PLEF’) na torthaí seo a leanas i láthair le haghaidh na Beilge in 2025: Tábla 3 Leibhéil LOLE le haghaidh na Beilge i Measúnú Leordhóthanachta Ginearálta PLEF 2020 Bonnchás - 2025 (27) Íogaireacht gáis ísil - 2025 (28) Íogaireacht núicléach / CH NTC íseal 2025 (29) LOLE meánach 3,3 uair an chloig 8,1 uair an chloig 4,6 uair an chloig Foinse: An Fóram Cúigthaobhach um Fhuinneamh ‘Measúnú Leordhóthanachta Giniúna – Aibreán 2020 – Tuarascáil chríochnaitheach’

(36) I mí na Samhna 2020, d’eisigh ENTSO-E MAF 2020. Le haghaidh bhonnchás 2025, léiríonn torthaí MAF 2020 LOLE meánach 0.4 uair an chloig, rud a chomhlíonann dá bhrí sin na critéir leordhóthanacha dlíthiúla le haghaidh na Beilge, is é sin LOLE 3 uair an chloig.

(37) Mar sin féin, i mbarúlacha na dtíortha atá i gceangal le MAF 2020, léirigh an Bheilg an méid seo a leanas: ‘Is ann do mhéid suntasach acmhainneachta ‘tógtha nua’ toimhdithe in MAF 2020 agus é dáilte thar shraith mhór tíortha. Ba cheart a thabhairt faoi deara nach bhfuil aon deimhneacht ann go ginearálta go dtiocfadh na hacmhainneachtaí sin chun solais ar deireadh in 2025, dá réir sin ba cheart na toimhdí sin agus na torthaí a leanann astu sin a chuirtear i láthair in MAF 2020, ba cheart iad a léirmhíniú go cúramach. Thairis sin, le roinnt blianta anuas tá an Bheilg mar chuid den réigiún inar cuireadh chun feidhme an mhargadhchúpláil sreabhadhbhunaithe cheana féin. Cé go ndearna Elia samhail ionsamhlúcháin shreabhadhbhunaithe a fhorbairt agus a chur chun feidhme, e.g. i staidéar Elia 2019 agus gur úsáideadh freisin í i staidéar PLEF GAA 2020, ní úsáidtear an cur chuige sin i staidéar MAF 2020 reatha’.

(38) Ina bhfógra, chuir údaráis na Beilge in iúl go bhfuil an mhodheolaíocht agus na sonraí ailínithe ar an leibhéal Eorpach ionas go mbeidh an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019 i gcomhréir le MAF 2019.

(39) De réir Airteagal 23(3) den Rialachán Leictreachais, ba cheart do ENTSO-E modheolaíocht a fhorbairt, rud a úsáidfear le haghaidh an mheasúnaithe Eorpaigh ar leordhóthanacht acmhainní (‘ERAA’) agus aon mheasúnú náisiúnta ar leordhóthanacht acmhainní (‘NRAA’) (féach Airteagal 24 den Rialachán Leictreachais). Ba cheart do ACER an mhodheolaíocht sin a fhormheas.

(40) An 2 Deireadh Fómhair 2020, d’fhormheas ACER an mhodheolaíocht le haghaidh an mheasúnaithe Eorpaigh ar leormhaitheas acmhainní (‘modheolaíocht ERAA’) (30).

(41) An 30 Meitheamh 2021, d’fhoilsigh Elia staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta nua le haghaidh na tréimhse 2022-2032 (‘an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021’).

(42) I gcomhréir le modheolaíocht ERAA, lánpháirtigh Elia eilimintí mhodheolaíocht ERAA, a leagtar amach thíos, i gcreat an staidéir Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021: (a) blianta aeráide: roghnaigh Elia an chéad rogha a leagtar amach i modheolaíocht ERAA a chur chun feidhme, i.e. ag brath ar an réamhaisnéis is fearr ar réamh-mheastacháin aeráide amach anseo. (b) measúnú inmharthanachta eacnamaíche: d’fhorbair Elia modh chun inmharthanacht eacnamaíoch na sócmhainní éagsúla sa chóras leictreachais a ríomh, i gcomhréir le modheolaíocht ERAA. (c) sreabhadhbhunaithe: le creat samhaltúcháin Elia lánpháirtítear an tabhairt isteach dearaidh margaidh uile atá aitheanta agus beartaithe i modh ríofa na hacmhainneachta sreabhadhbhunaithe, amhail síneadh an réigiúin chuig an gcroí; ‘ardchúpláil hibrideach’; nó na rialacha minRAM a thugtar isteach leis an Rialachán Leictreachais. (d) solúbthacht: leis an staidéar áirítear ríomh riachtanais agus acmhainn solúbthachta iomlán an chórais agus measúnú ar thoisiú Cúltacaí Rialaithe Minicíochta agus Cúltacaí Athbhunaithe Minicíochta le haghaidh gach spriocbhliana chun riachtanais chúltaca a léiriú lena gcumhdófar éagothroime i gcomhréir le ceanglais dhlíthiúla a shamhaltaítear sna hionsamhlúcháin leordhóthanachta. Thairis sin, déantar saintréithe solúbthachta na cumhachta gaoithe ón talamh a scagadh agus áirítear teicneolaíochtaí de chineál cumhachta a thiontú go x mar theicneolaíochtaí nua. Ar deireadh, cuirtear béim shonrach ar thionchar lánpháirtiú an dara sruth d’ardáin acmhainneachta giniúna eischósta agus cothromúcháin trasteorann. (e) lánpháirtiú earnála: maidir le cúpláil earnála, déantar na comhéadain idir an córas leictreachais agus earnálacha éagsúla amhail na hearnálacha iompair, téimh agus gáis a chur san áireamh trí thoimhdí a áireamh faoi acmhainneachtaí giniúna feithiclí leictreacha, teaschaidéal agus aonad gáis theirmigh faoi seach. Chun eolas a fháil ar na himpleachtaí a bhaineann le húsáid a bhaint as leictreachas chun hidrigin a ghiniúint sa samhaltú a úsáidtear sa staidéar seo, cuireadh leictrealóirí isteach mar ídiú (solúbtha) ar leictreachas sa Bheilg agus ar an gcoigríoch. Thairis sin, tugadh aird ar leith ar dhigiteáil ar ídiú leictreachais breise ó iompar agus teas. (f) tréimhse 10 mbliana: tá an staidéar bunaithe ar thréimhse 10 mbliana (2022-2032). Chun an méid ionsamhlúchán agus ríomhanna a laghdú, níor ionsamhlaíodh na híogaireachtaí ná na cásanna uile le haghaidh na mblianta uile: rinneadh anailís níos mine ar phríomhbhlianta áirithe. Rinneadh méid mór íogaireachtaí ar an mBeilg agus ar an gcoigríoch chun eolas agus tuiscint a fháil ar na himpleachtaí a bhaineann le toimhdí áirithe a athrú. Chun críche comparáide, tá coinne leis nach n-ionsamhlófar le ERAA 2021 ach na blianta 2025 agus 2030. (g) athraithigh lena mbaineann sásraí acmhainneachta agus gan iad: i gcomhréir leis an Rialachán Leictreachais agus modheolaíocht ERAA, le Elia áiríodh cásanna ar bhain agus nár bhain sásraí acmhainneachta ar fud an mhargaidh leo san Eoraip.

(43) Chuir údaráis na Beilge faisnéis isteach á rá go ndearnadh na príomhcheanglais mhodheolaíocha a shonraítear i modheolaíocht ERAA a chur chun feidhme sa staidéar seo.

(44) Bunaithe ar an Rialachán Leictreachais, ní mór na príomhchásanna tagartha a bheith in NRAA. Sna cásanna sin áireofar, i measc nithe eile, measúnú inmharthanachta eacnamaíche ar shócmhainní giniúna. Sonraítear thairis sin le modheolaíocht ERAA go bhfuil dhá phríomhchás tagartha le sainiú, ceann le sásraí acmhainneachta ar fud na hEorpa agus an ceann eile gan na sásraí acmhainneachta sin.

(45) Dá dhroim sin, sa staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021, scrúdaíodh dhá phríomhchás: (a) ‘EU-BASE’: léirítear cás leis sin lena gcuirtear san áireamh sásraí acmhainneachta ar fud an mhargaidh a formheasadh cheana sa Fhrainc, sa Ríocht Aontaithe, sa Pholainn, san Iodáil agus in Éirinn agus toimhdítear go mbeidh siad i bhfeidhm go deireadh thráthchlár an staidéir seo; (b) ‘EU-noCRM’: léiríonn an méid sin cás lena n-eisiatar ioncaim sásra acmhainneachta ar fud an mhargaidh, á thoimhdiú leis sin nach ann d’aon sásra acmhainneachta ar fud an mhargaidh san Eoraip.

(46) Cuirtear san áireamh i staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021 rannchuidiú na n-acmhainní uile, lena n-áirítear deiseanna i gcomhair giniúna atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo, stóráil fuinnimh, comhtháthú earnálach, freagairt don éileamh, agus allmhairiú agus onnmhairiú agus an méid a rannchuidíonn siad le hoibriú solúbtha an chórais.

(47) Chuir údaráis na Beilge faisnéis isteach á rá gur cheart a chur san áireamh leis an samhaltú ar na huasphraghsanna imréitigh a dhéantar sa staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021 na forálacha dlíthiúla uile atá ar fáil, amhail an uasteorainn ar phraghsanna is infheidhme faoi láthair, an riail 60 % (31) mar a shocraítear i Rialachán (AE) 2015/1222 ón gCoimisiún an 24 Iúil 2015 lena mbunaítear treoirlíne maidir le leithdháileadh acmhainneachta agus le bainistiú ar phlódú (32), agus Cinneadh Uimh. 04/2017 ó ACER an 14 Samhain 2017.

(48) Leis an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021 samhaltaítear an méadú uathoibríoch ar an uasphraghas imréitigh ó 2025 ar aghaidh. De réir údaráis na Beilge, is é is dóichí nach dtarlóidh aon LOLE roimh 2025, dá bhrí sin ní dhéantar aon mhéadú uasphraghais imréitigh a shamhaltú roimh 2025. Mar sin féin, fiú dá dtarlódh méaduithe caidhpe praghais, de réir údaráis na Beilge, léirítear leis an samhaltú nach n-athrófaí torthaí an mheasúnaithe inmharthanachta eacnamaíche le haghaidh 2025 (féach fíor 3-72 den staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021). Maidir leis an staidéar leordhóthanachta nua, atá le foilsiú faoi mhí an Mheithimh 2023, gheall an Bheilg go n-áiritheofaí go ndéanfar an mhodheolaíocht le haghaidh méaduithe praghsanna dinimiciúla a chur san áireamh go hiomlán leis ó thús na tréimhse ionsamhlúcháin ar aghaidh.

(49) De réir an staidéir Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021, ó 2025, nuair a chuirfear an céimniú amach núicléach i gcrích, beidh gá struchtúrach ag an mBeilg le hacmhainneacht nua. Tá an gá sin cothrom le 2 GW in 2025 sa chás lárnach ‘EU-BASE’, agus méadaíonn sé de réir a chéile chuig 3.9 GW faoi 2032. Tá an gá méadaithe sin nasctha leis an méadú a bhfuil coinne leis ar ídiú leictreachais agus allmhairí laghdaithe le linn tréimhsí teirce sa Bheilg.

(50) Foráiltear leis an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021 nach mbeidh ach sciar an-bheag den acmhainneacht nua inmharthana tríd an margadh fuinnimh amháin faoi 2025.

(51) Dá dheasca sin, measann údaráis na Beilge go mbeidh ábhar imní leordhóthanachta acmhainní sainaitheanta sa Bheilg ó 2025 ar aghaidh, cheal gníomhaíochta.

(52) Léirítear leis an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021 an léargas is déanaí agus is fearr ar an ngá atá leis an sásra acmhainneachta.

2.3.3. Teipeanna margaidh

(53) Shainaithin an Bheilg roinnt teipeanna margaidh lena gcuirtear isteach ar mhargadh leictreachais dea-fheidhmiúil, slán, inacmhainne agus inbhuanaithe.

(54) Eascraíonn an chéad teip margaidh as tosca éagsúla lena gcoisctear comharthaí praghais éifeachtúla agus as an gcosc a chuirtear ar ardú praghsanna fuinnimh chuig VOLL agus lochtanna dearaidh margaidh eile.

(55) Mar gheall ar an teaglaim de na teipeanna margaidh sin agus gníomhaíocht rialála ghaolmhar, is féidir go ‘maolófar’ comharthaí praghais i margaí leictreachais ionas nach méadóidh praghsanna chuig leibhéal ‘éifeachtúil’ tráthanna teirce. Eascraíonn ganntanas ainsealach ioncam as sin le haghaidh oibreoirí gléasra agus oibreoirí freagartha don éileamh, rud a fhágann go ndéantar difear don chumas a gcostais sheasta agus inathraitheacha a ghnóthú, agus tagraítear dó sin mar ‘airgead ar iarraidh’ de ghnáth lena gcoisctear ar fhórsaí an mhargaidh an leibhéal leordhóthanachta is gá a bhaint amach.

(56) Go teoiriciúil, d’fhéadfaí aghaidh a thabhairt ar éagumas tomhaltóirí a leibhéal inmhianaithe iontaofachta a roghnú, d’fhéadfaí aghaidh a thabhairt air sin i margadh fuinnimh amháin trí ardú praghsanna a cheadú chuig leibhéal rialála lena léirítear an praghas nach mbeadh tomhaltóirí toilteanach íoc as fuinneamh air agus trína cheadú do ghineadóirí cíosanna teirce a fháil. Mar sin féin, de dheasca freagairt íseal don éileamh, is deacair VOLL iarbhír a ghabháil agus tá saincheisteanna inghlacthachta polaitiúla ag baint le harduithe tobann ar phraghsanna.

(57) De réir údaráis na Beilge, eascraíonn an dara teip margaidh as col riosca infheisteoirí i gcomhthéacs luaineachta méadaithe agus éiginnteachta rialála ard. Fágann treá méadaitheach foinsí fuinnimh inathnuaite eadrannacha go bhfuil praghsanna níos luainí agus méadaítear an éiginnteacht maidir leis an bhféidearthacht go ngnóthódh teicneolaíochtaí traidisiúnta a gcostais sheasta sa mhargadh leictreachais. De réir na Beilge, maidir le hathruithe beaga ar na coinníollacha a bhaineann le leibhéal an tabhairt isteach le haghaidh RES, e.g. spriocanna maidir le grianghaoth, gaoth ar talamh agus gaoth ón talamh, d’fhéadfadh tionchar suntasach a bheith aige sin ar ioncaim teicneolaíochtaí giniúna traidisiúnta. Tá an fhadhb a bhaineann le ‘airgead ar iarraidh’ ag éirí níos déine de réir mar a mhéadaíonn an acmhainneacht eadrannach. Dá thoradh sin, de réir údaráis na Beilge, leis sin méadaítear an riosca eacnamaíoch atá bainteach le hinfheistíochtaí i dteicneolaíochtaí giniúna traidisiúnta solúbtha. Ina theannta sin, de réir na Beilge, le praghsanna fuinnimh ní hiondúil go ndéantar foráil maidir le tréimhse fálúcháin todhchaíochtaí is faide ná 3 bliana, rud atá gairid chun cás infheistíochta a chur le chéile le haghaidh infheisteoirí. Lena chois sin, de réir údaráis na Beilge, cé go bhféadfaí freastal ar athruithe incriminteacha ar an soláthar agus ar an éileamh le margaí todhchaíochtaí, ní bheidís in ann fálú a sholáthar i gcás suaitheadh struchtúrach tábhachtach, amhail an céimniú amach núicléach a bheartaítear sa Bheilg.

(58) Ar an tríú dul síos, tá gnéithe áirithe d’earra poiblí ag baint le hiontaofacht córas leictreachais. Is é is cúis leis sin go dtairbhíonn infheistíochtaí le haghaidh leibhéal slándála soláthair níos airde de chách, cé gurb amhlaidh, mar a míníodh roimhe seo, nach féidir leis an oibreoir córais an chuid is mó de thomhaltóirí deiridh aonair a dhíscor go roghnaitheach ar bhonn a dtoilteanais chun íoc. Dá réir sin, is dóigh go mbeidh dreasachtaí fo-optamacha ag gineadóirí chun infheistiú in acmhainneacht giniúna, rud a sholáthródh leibhéil fho-optamacha iontaofachta córais dá bhrí sin sa deireadh.

(59) De réir údaráis na Beilge, bíonn na saincheisteanna sin i bhfoirm ar leith sa Bheilg, sa mhéid is gur margadh sách beag agus fíor-idirnasctha atá ann agus dá réir sin déantar difear dó freisin le rioscaí soláthair comhchosúla ó mhargaí leictreachais comharsanacha. Dá bhrí sin, de réir údaráis na Beilge, tá tionchar mór ag an staid sna margaí leictreachais comharsanacha ar leordhóthanacht na Beilge.

(60) In 2018, d’fhormheas an Coimisiún cúltaca straitéiseach le haghaidh na Beilge go dtí an 31 Márta 2022 (33). Is é is cuspóir don chúltaca straitéiseach freastal ar an mbuaiclód le linn thréimhsí an gheimhridh nuair a theipeann ar an margadh déanamh amhlaidh, trí acmhainneacht áirithe giniúna agus freagartha don éileamh atá ann cheana a choinneáil ar bun lasmuigh den mhargadh mar chúltaca, rud nach ndéanfar a ghníomhachtú ach nuair a bheidh na hacmhainní comhardúcháin ídithe.

2.3.4. Athchóirithe sa mhargadh

(61) An 25 Samhain 2019, fuair an Coimisiún plean cur chun feidhme (34) ó Aireacht Fuinnimh na Beilge, rud a ullmhaíodh de bhun Airteagal 20(3) den Rialachán Leictreachais, lena gceanglaítear ar na Ballstáit ag a bhfuil ábhair imní leordhóthanachta bearta a leagan amach i bplean cur chun feidhme chun deireadh a chur le saobhadh rialála nó teipeanna margaidh ar a margaí. Tar éis comhairliúchán poiblí, ghlac an Coimisiún an 30 Aibreán 2020 tuairim maidir le plean cur chun feidhme na Beilge, de bhun Airteagal 20(5) den Rialachán Leictreachais (35). Ghlac an Bheilg leagan críochnaitheach dá plean cur chun feidhme agus chuir sí faoi bhráid an Choimisiúin é (36).

(62) A mhéid a bhaineann le margaí cothromúcháin, thug an Bheilg rud ar a dtugtar ‘comhpháirt alfa’ isteach ina sásra praghsála éagothroime. Is éard atá ann comhchuid praghais éagothroime bhreise a chuirtear ar Pháirtithe Freagracha Cothromúcháin (‘PFCanna’) chun an comhartha praghais fíor-ama a mhéadú nuair a mhéadaíonn córas éagothroime chrios rialúcháin na Beilge. Ina Thuairim, d’iarr an Coimisiún ar an mBeilg a mheas cibé acu ba cheart nó nár cheart feidhm a bheith ag an bhfeidhm praghsála teirce ní hamháin maidir le PFCanna ach maidir le soláthraithe seirbhíse cothromúcháin (‘SSCanna’) freisin. Is féidir go dtacófar le slándáil an tsoláthair leis sin trína áirithiú go mbeidh an praghas céanna ann le haghaidh PFCanna agus SSCanna le haghaidh an fhuinnimh a tháirgtear/a ídítear, ós rud é go bhféadfaidh arbatráiste neamhéifeachtúil ó ghníomhaithe margaidh teacht as difreáil praghsanna. Measann an Coimisiún freisin gur cheart an fheidhm praghsála teirce a thruicearú le teirce na gcúltacaí sa chóras agus gur cheart í a chalabrú chun praghsanna fuinnimh cothromúcháin a mhéadú chuig VOLL nuair a ritheann an córas as cúltacaí. D’iarr an Coimisiún ar an mBeilg a machnamh a dhéanamh ar a scéim praghsála teirce a leasú dá réir sin faoi thráth nach déanaí ná an 1 Eanáir 2022. Thairis sin, tá glanluacháil neamhchothroime á cur chun feidhme ag an mBeilg, agus tá sí ag ullmhú chomh maith leis sin chun dul isteach in ardáin chothromúcháin an Aontais le haghaidh CAMu (Cúltaca Athbhunaithe Minicíochta uathoibríoch) agus CAMl (Cúltaca Athbhunaithe Minicíochta láimhe) a bhfuil coinne leis go mbeidh siad i bhfeidhm faoi dheireadh 2021 agus 2022 faoi seach. Lena chois sin, thug an Bheilg gealltanas maidir leis an méid seo a leanas a bhaineann le soláthar seirbhísí cothromúcháin agus coimhdeacha: (a) tráth nach déanaí ná mí Iúil 2020, ba ghá FCR (cúltacaí rialaithe minicíochta) a thairiscint ar bhonn laethúil agus a sholáthar go heisiach go réigiúnach. (b) tráth nach déanaí ná mí Iúil 2020, ba ghá CAMu a thairiscint ar bhonn laethúil agus beidh na gníomhaithe uile agus na leibhéil voltais uile in ann a bheith rannpháirteach sa mhargadh. Tabharfar luach saothair as fuinneamh cothromúcháin gníomhachtaithe trí phraghsáil imeallchostais a luaithe a bheidh leachtacht leordhóthanach ann. (c) ó mhí Feabhra 2020, déantar CAMl a thoisiú agus a mhéidniú ar bhonn laethúil, agus tugtar luach saothair as fuinneamh cothromúcháin gníomhachtaithe trí phraghsáil imeallchostais.

(63) Sa tuarascáil bhliantúil a chuir an Bheilg isteach i mí Iúil 2021, deimhníodh go ndearnadh na gníomhaíochtaí sin idir an dá linn.

(64) Sa Bheilg, tá freagairt don éileamh incháilithe chun bheith rannpháirteach sna margaí leictreachais mórdhíola (lena n-áirítear margaí lá roimh ré agus ionlae) agus sa mhargadh cothromúcháin chomh maith leis sin agus láimhseáiltear an méid sin ar bhealach comhchosúil le rannpháirtithe eile sa mhargadh agus soláthraithe seirbhíse cothromúcháin. Is féidir freagairt don éileamh a léiriú go leithleach nó trí chomhbhailitheoirí. Chun freagairt don éileamh a éascú a thuilleadh, thug an Bheilg gealltanas ina plean cur chun feidhme (a cuireadh isteach in 2019) maidir le rolladh amach méadar cliste, rud a bheidh éagsúil le haghaidh gach ceann dá réigiúin: (a) Flóndras (37): (1) tráth nach déanaí ná 2023, beidh méadar cliste ag 33 % de chustaiméirí. (2) tráth nach déanaí ná 2028, beidh méadar cliste ag 66 % de chustaiméirí i bhFlóndras. (3) tráth nach déanaí ná 2034, beidh méadar cliste ag 100 % de chustaiméirí i bhFlóndras. (b) An Vallúin: (1) tráth nach déanaí ná an 1 Eanáir 2023, beidh rolladh amach córasach méadar cliste ann (i) le haghaidh custaiméirí cónaithe ar mainneachtain íocaíochta, (ii) nuair is gá an méadar a athrú, (iii) le haghaidh naisc nua leis an eangach, (iv) nuair a iarrann an tomhaltóir amhlaidh. (2) tráth nach déanaí ná an 31 Nollaig 2029, beidh 80 % de mhéadair chliste suiteáilte le haghaidh (i) tomhaltóirí ag a bhfuil ídiú atá cothrom le 6 000 kWh nó os a chionn, (ii) táirgeoirí is tomhaltóirí, nuair atá an ghlanchumhacht leictreach infhorbartha cothrom le 5 kWe nó os a chionn; (iii) pointe athluchtaithe atá ar oscailt don phobal. (c) Réigiún na Bruiséile: déantar méadair chliste a rolladh amach (i) nuair is gá méadair a athrú nó (ii) le haghaidh naisc nua leis an eangach.

(65) Bhí ráta idirnaisc leictreachais na Beilge cothrom le 21 % in 2020. Leis na tionscadail atá beartaithe cheana (féach Plean Forbartha Feidearálach 2020-2030 (38)), sroichfidh ráta idirnaisc leictreachais na Beilge thart ar 30 % faoi 2030 (39). Tháinig na hathneartuithe líonra seo a leanas de chuid na Beilge chun bheith oibríochtúil le déanaí nó tiocfaidh siad chun bheith oibríochtúil sna blianta atá le teacht: (a) ALEGrO: rinneadh tionscadal leasa choitinn (PCI) ALEGrO le haghaidh idirnascaire 1 GW idir an Bheilg agus an Ghearmáin a choimisiúnú in 2020 (40). (b) NEMO: bhí PCI NEMO le haghaidh idirnascaire 1 GW idir an Bheilg agus an Ríocht Aontaithe oibríochtúil ó 2019. (c) BRABO: baineann PCI BRABO le huasghrádú ar eangach leictreachais na Beilge arb é is aidhm dó sin, i measc nithe eile, an cumas allmhairiúcháin ón Ísiltír a mhéadú.

2.4. Tairbhithe

2.4.1. Incháilitheacht

(66) Beidh an sásra acmhainneachta ar oscailt do na hacmhainneachtaí uile is féidir rannchuidiú le leordhóthanacht acmhainní, idir acmhainneacht, stóráil agus freagairt don éileamh atá ann cheana agus atá nua. Comhbhailiú acmhainneachta, lena n-áirítear ó theicneolaíochtaí éagsúla, ceadófar sin.

(67) Ceadófar rannpháirtíocht acmhainneachta eachtraí freisin. Tugtar tuairisc níos mionsonraithe ar na rialacha i roinn 2.10.

(68) Is iad na soláthraithe acmhainneachta a roghnaítear sa phróiseas tairisceana iomaíoch a bheidh ina dtairbhithe den sásra acmhainneachta.

2.4.2. Íostairseach le haghaidh na rannpháirtíochta

(69) Socraíodh an íostairseach rannpháirtíochta ag 1 MW, go háirithe ar na cúiseanna seo a leanas: (a) ailíniú leis an margadh cothromúcháin; (b) tagann an luach as idirphlé leanúnach le rannpháirtithe sa mhargadh, lena n-áirítear roinnt comhairliúcháin phoiblí fhoirmiúla; (c) má théitear faoi bhun na teorann 1 MW tugtar le tuiscint as sin nach mór do roinnt acmhainneachtaí beaga tosú ar an bpróiseas réamhcháiliúcháin sásra acmhainneachta éigeantach agus na costais ghaolmhara a sheasamh cé go mb’fhéidir nach bhfuil sé beartaithe acu a bheith rannpháirteach i gceant an tsásra acmhainneachta; (d) má théitear faoi bhun na tairsí 1 MW méadaítear an t-ualach riaracháin go suntasach freisin.

(70) Leis an bhForaithne Ríoga maidir le critéir incháilitheachta a bhaineann le tacaíocht charnach agus íostairseach rannpháirtíochta déantar foráil maidir le meastóireacht a dhéanamh ar leibhéal na híostairsí rannpháirtíochta le linn shaolré an tsásra acmhainneachta, gach 5 bliana ar a laghad.

(71) Le rialacha comhbhailiúcháin cumasaítear rannpháirtíocht soláthraithe acmhainneachta níos lú nach gcomhlíonann an ceanglas íostairsí.

2.4.3. Comhiomlánú

(72) Is féidir le soláthraithe acmhainneachta iomadúla a roghnú comhbhailiú in aonad margaidh acmhainne aonair atá cothrom le 1 MW ar a laghad gan uasteorannú méide. Is é an t-aon teorannú atá ann nach féidir le pointí seachadta a bhfuil feidhm ag cláir laethúla na margaí fuinnimh maidir leo (inniu bíonn na pointí seachadta cothrom le méid os cionn 25 MW) a bheith mar chuid de phunann comhbhailithe. Ceadaítear comhbhailiú ar fud na dteicneolaíochtaí uile. Ina theannta sin, athdháileadh comhchodanna laistigh d’aonad margaidh acmhainne comhbhailithe (‘AMA’), ceadaítear sin chun an tsolúbthacht a mhéadú i leith comhbhailitheoirí agus a rannpháirtíocht sa phróiseas ceant a spreagadh.

(73) Déanfar athbhreithniú ar rialacha comhbhailiúcháin agus modhnófar iad má mheasann údaráis na Beilge gur gá sin, chun a áirithiú nach mbeidh na rialacha comhbhailiúcháin ina mbacainn ar an rannpháirtíocht sa cheant.

2.4.4. Acmhainneacht neamhchruthaithe

(74) Déantar foráil sa sásra maidir le catagóir shonrach ‘acmhainneacht neamhchruthaithe’. Sainmhínítear é sin mar acmhainneacht, rud nach féidir a bheith ag baint le pointe seachadta i dtús an phróisis réamhcháiliúcháin Y-4, agus nach féidir dá bhrí sin na ceanglais réamhcháiliúcháin pointe seachadta a urramú. Tá an chatagóir ar oscailt do na teicneolaíochtaí uile agus is é is aidhm di rannpháirtíocht acmhainneachtaí a chothú a bhféadfadh níos mó deacrachtaí a bheith acu an leibhéal aibíochta caighdeánach is gá a sholáthar in Y-4. Seasann acmhainneachtaí neamhchruthaithe do thionscadail nach bhfuil chomh haibí sin e.g. nuair nach eol fós an pointe seachadta; níl aon phlean forghníomhúcháin tionscadail ar fáil agus ní aibíonn an tionscadal a thuilleadh ach le linn na tréimhse réamhsheachadta. Mhínigh údaráis na Beilge go ndearnadh an coincheap a bhaineann le ‘acmhainneacht neamhchruthaithe’ a thabhairt isteach arna iarraidh sin don mhargadh agus go mb’fhéidir go mbeidh sé úsáideach go háirithe do chomhbhailitheoirí/soláthraithe DSR, a mheasann go mbeidh siad in ann acmhainneacht den sórt sin a aimsiú le linn na tréimhse réamhsheachadta, ach e.g. nach mór dóibh comhaontuithe a thabhairt chun críche go fóill le suíomhanna éilimh/atá ag déanamh a machnamh ar ionchais iomadúla. Níor cheart acmhainneacht neamhchruthaithe a thairiscint ach sa cheant Y-4. Ní féidir ach an chatagóir acmhainneachta caighdeánaí conradh 1 bliana a shannadh don chatagóir sin (féach aithrisí (138) agus (145)).

(75) Chun teorainn a chur leis an riosca i leith slándáil córais trí bheith ag brath ar thionscadail nach bhfuil chomh haibí sin, tá an acmhainneacht fhoriomlán a nglactar léi sa chatagóir seo teoranta do 200 MW le haghaidh an chéad cheant. Leis an Acht Leictreachais foráiltear go ndéanfar cinneadh maidir leis an uasacmhainneacht fhoriomlán sin in aghaidh an cheant. D’fhéadfadh sé go bhforbródh an tairseach a thuilleadh le himeacht ama bunaithe ar thoradh dearfach ar an taithí.

2.4.5. Dírátáil

2.4.5.1. Rialacha ginearálta

(76) Tá an sásra acmhainneachta ar oscailt do na sealbhóirí acmhainneachta uile ag brath ar a ráta infhaighteachta agus a rannchuidiú le cuspóir na leordhóthanachta acmhainní. Go deimhin, níl coinne leis go mbeidh AMAnna ar fáil 100 % den am ag 100 % dá gcumhacht tagartha de bharr e.g. dálaí aimsire, timthriallta cothabhála, clistí.

(77) Ar an ábhar sin, ríomhtar toisc dírátála le haghaidh gach teicneolaíochta chun measúnú a dhéanamh ar a hiontaofacht agus a rannchuidiú le slándáil an tsoláthair le linn tráthanna a bhfuil ábharthacht ar leith leo ó thaobh na leordhóthanachta de (ar a dtugtar ‘uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig’). Dá bhrí sin, ní féidir le sealbhóirí acmhainneachta a bheith rannpháirteach sa cheant ná níl siad incháilithe dá réir sin le haghaidh conarthaí acmhainneachta ach suas lena n-acmhainneacht dírátáilte (41).

(78) An mhodheolaíocht chun na paraiméadair dhírátála sin a ríomh, athraíonn sí in aghaidh na teicneolaíochta agus sonraítear í ar bhealach níos mionsonraithe san Fhoraithne Ríoga, lena leagtar amach an mhodheolaíocht le haghaidh ríomh na hacmhainneachta agus paraiméadair ceant. Beidh sí ag brath ar chatagóir na hacmhainneachta: (a) déantar tosca dírátála le haghaidh teicneolaíochtaí teirmeacha ag a bhfuil sceideal laethúil a chinneadh bunaithe ar anailís staidrimh ó shonraí stairiúla trí ráta an éartha seirbhíse d’éigean a shladghearradh ós rud é go dtoimhdítear go bhfuil an paraiméadar sin neamhspleách ar dhálaí aeráide. (b) tosca dírátála le haghaidh teicneolaíochtaí teirmeacha gan sceideal laethúil, cinntear le tomhais iad. Mura bhfuil na tomhais leordhóthanach déantar iad a ionsamhlú tríd an meánrannchuidiú a bhfuil coinne leis ó na teicneolaíochtaí sin le linn uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig a roinnt ar chumhacht tagartha ainmniúil chomhbhailithe na teicneolaíochta. (c) tosca dírátála le haghaidh teicneolaíochtaí atá ag brath ar an aimsir ag a bhfuil sceideal laethúil agus le haghaidh teicneolaíochtaí atá ag brath ar an aimsir nach bhfuil sceideal laethúil acu ná nach bhfuil comhaontú ar leibhéal seirbhíse roghnaithe acu (féach pointe e) thíos), cinnfear iad tríd an meánrannchuidiú gaolmhar ó na teicneolaíochtaí sin le linn uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig a roinnt ar chumhacht tagartha ainmniúil chomhbhailithe na teicneolaíochta is infheidhme. (d) tosca dírátála le haghaidh teicneolaíochta ag a bhfuil sceideal laethúil atá teoranta ó thaobh fuinnimh de, cinnfear iad tríd an meánrannchuidiú a bhfuil coinne leis ó na teicneolaíochtaí sin le linn uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig a roinnt ar an gcumhacht tagartha ainmniúil chomhbhailithe. (e) comhaontú ar leibhéal seirbhíse (‘SLA’) (freagairt don éileamh nó stóráil bheag den chuid is mó ach tá sé inrochtana freisin do na teicneolaíochtaí uile nach bhfuil sceideal laethúil acu, lena n-áirítear foinsí fuinnimh inathnuaite): tá an toisc dhírátála bainteach le gach SLA atá roghnaithe ag AMA féin le linn an phróisis réamhcháiliúcháin (agus mar a shocraítear sa chonradh acmhainneachta) ag brath ar na sriantachtaí fuinnimh a roghnaítear. Fágann sin gur féidir leis na teicneolaíochtaí nach bhfuil sceideal laethúil acu a chinneadh dóibh féin cén SLA is fearr a oireann dá sriantachtaí teicniúla, seachas iad a chur in SLA réamhshainithe. Ina theannta sin, is féidir le comhbhailitheoir an SLA is fearr a oireann dá phunann a roghnú.

(79) An 4 Bealtaine 2021, sholáthair an Bheilg tosca dírátála a tugadh cothrom le dáta agus a léirítear sa tábla thíos: Tábla 4 Tosca dírátála Comhaontú ar Leibhéal Seirbhíse (SLA) Infhaighteacht/Fad [h] SLA Stóráil mhórscála 1 u 11 % 11 % 2 u 19 % 19 % 3 u 28 % 28 % 4 u 36 % 36 % 6 u 52 % 52 % 8 h. 65 % 65 % Teicneolaíochtaí teirmeacha ag a bhfuil sceideal laethúil Fochatagóir Toisc dhírátála Gástuirbín comh-thimthrialla 91 % Gástuirbín timthrialla oscailte 90 % Innill turba-scairde 96 % Innill gháis 95 % Innill díosail 93 % CTÉ 93 % Bithmhais 93 % Dramhaíl 93 % Fuinneamh Núicléach 96 % Gual 90 % Teicneolaíochtaí atá teoranta ó thaobh fuinnimh de ag a bhfuil sceideal laethúil Infhaighteacht/Fad [u] Toisc dhírátála 1 11 % 2 19 % 3 28 % 4 36 % 5 -6 52 % 7 -8 65 % Teicneolaíochtaí a bhraitheann ar an aimsir Fochatagóir Toisc dhírátála Gaoth ón talamh 15 % Gaoth ar talamh 6 % Grianfhuinneamh 4 % Hidrileictreachas shruth na habhann 34 % Teicneolaíochtaí teirmeacha nach bhfuil clár laethúil acu Fochatagóir Toisc dhírátála Teicneolaíochtaí teirmeacha comhbhailithe 62 % Foinse: Fógra (42)

(80) Is féidir na rialacha dírátála a athbhreithniú go bliantúil agus a mhodhnú más gá. Go háirithe, rachaidh OCT i mbun comhairle maidir le liosta na dteicneolaíochtaí reatha atá sa mhargadh faoi láthair. Dá bhfaighfí aiseolas á rá go bhfuil cineál nua teicneolaíochta ar iarraidh ón liosta, d’fhéadfaí an méid sin a chur san áireamh fós féin le linn an chalabrúcháin bhliantúil ar na tosca dírátála. Dá réir sin, más gá, tabharfar na tosca dírátála agus na teicneolaíochtaí cothrom le dáta go bliantúil agus athbhreithneofar iad.

2.4.6. Na rialacha is infheidhme maidir le rannpháirtíocht trasteorann

(81) A mhéid a bhaineann le rannpháirtíocht trasteorann, an uasacmhainneacht iontrála atá ar fáil le haghaidh rannpháirtíocht na hacmhainneachta eachtraí indírí i gcrios rialúcháin, saineoidh an t-oibreoir córais í le haghaidh gach creasa margaidh atá nasctha go leictreach go díreach le limistéar rialúcháin na Beilge, i gcomhréir le hAirteagal 26 den Rialachán Leictreachais.

(82) Go dtí go nglacfar na straitéisí, na tograí nó na cinntí straitéiseacha ábhartha lena gcuirtear chun feidhme Airteagal 26 den Rialachán Leictreachais, déantar rannchuidiú gach creasa margaidh atá nasctha go díreach leis an mBeilg a chinneadh trí rannchuidiú na gcriosanna sin le linn uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig mar a thuairiscítear i roinn 2.10.1.

2.4.7. Na rialacha is infheidhme maidir le hacmhainneacht neamhchruthaithe

(83) Chun cothroime iomaíochta a ráthú le hacmhainneachtaí conraithe eile sa cheant Y-4, úsáidfidh Elia na tosca dírátála a aithnítear tráth an cheant Y-4 mar pharaiméadar ionchuir le haghaidh an phróisis réamhcháiliúcháin chaighdeánaigh maidir le hacmhainneachtaí neamhchruthaithe (ós rud é gur féidir an próiseas réamhcháiliúcháin caighdeánach a bhaineann leis na hacmhainneachtaí sin a eagrú suas le 24 mhí tar éis an cheant Y-4).

2.5. An próiseas ceant agus rialacha praghsála

2.5.1. Minicíocht na gceantanna

(84) De réir an fhógra, eagróidh OCT ceantanna sásra acmhainneachta ag brath ar an leibhéal acmhainní acmhainneachta is gá chun leibhéal leordhóthanach leordhóthanachta acmhainní a ráthú chun an caighdeán iontaofachta a bhaint amach.

(85) Reáchtáiltear ceant acmhainneachta gach bliain chun críche seachadta i gceann 4 bliana in ‘ceant Y-4’. Reáchtáiltear ceant eile bliain roimh ré sa bhliain díreach roimh bhliain seachadta an phríomhcheant (‘ceant Y-1’). Tá sé beartaithe an chéad cheant Y-4 a eagrú in 2021, cé gur cheart an chéad cheant Y-1 a reáchtáil in 2024.

2.5.2. Cinneadh na toirte atá le cur ar ceant

(86) I leagan níos luaithe den Acht Leictreachais, Airteagal 7 undecies mír 2 foráladh gur mhol OCT an mhodheolaíocht lena sainítear na paraiméadair lena gcinntear cainníocht na hacmhainneachta atá le ceannach. Faoin Rialachán Leictreachais, rud atá infheidhme ón 1 Eanáir 2020, formheasfaidh an Ballstát an toirt le cur ar ceant ar bhonn togra ó rialtóir CREG. Dá bhrí sin, bhí cinneadh déanta cheana ag coiste an tsásra acmhainneachta (FPS Economy, CREG, Elia agus Oifig Comh-aireachta an Aire Fuinnimh) in 2019 go bhforbródh CREG togra le haghaidh na modheolaíochta le haghaidh na bparaiméadar lena gcinntear an toirt atá le soláthar sna ceantanna. Leis na haithrisí seo a leanas tugtar níos mó mionsonraí maidir leis an gcroineolaíocht.

(87) An 22 Samhain 2019, d’fhorbair Elia dréacht-togra d’Fhoraithne Ríoga le haghaidh chinneadh na modheolaíochta le haghaidh na bparaiméadar ceant (amhail tosca dírátála, praghsanna ceangail agus tagartha, caidhp phraghais idirmheánach), lena n-áirítear an próiseas chun an cás a chinneadh chun an acmhainneacht is gá a chinneadh (43). An 6 Nollaig 2019, ghlac CREG tuairim (44) maidir le togra Elia ina míníonn sé go háirithe go bhfuil úsáid an cháis EU-HiLo chun an acmhainneacht atá le ceannach a chinneadh míchuí (45) agus nach bhfuil sí i gcomhréir le hAirteagal 24(1) den Rialachán Leictreachais.

(88) An 18 Márta 2020, rinne CREG dréacht-togra 2064 le haghaidh chinneadh na toirte acmhainneachta atá le soláthar a sheoladh chuig Aire Fuinnimh na Beilge. Spreagadh an dréacht-togra go mór le nóta (Z) CREG 2024, rud a seoladh chuig an Aire an 20 Nollaig 2019 tar éis comhairliúchán poiblí (46). Ghlac CREG an togra críochnaitheach an 24 Márta 2020 (47). Leis an togra seo: (a) díorthaítear sriantacht bhuiséadach inar gá do chostas an tsásra acmhainneachta a bheith níos ísle ná an costas ar an tomhaltóir de dheasca an fhuinnimh a rabhthas ag súil leis ach nár seachadadh (EENS) (48), rud a sheachnaítear le sásra acmhainneachta. Is é atá i gcostas an tsásra acmhainneachta costas na hacmhainneachta a iarrtar chun an caighdeán iontaofachta a chomhlíonadh. Is é atá sa chostas a bhfuil coinne leis agus a bhaineann le fuinneamh ar iarraidh EENS iolraithe ar an toilteanas chun íoc le haghaidh custaiméirí nach bhfaigheann an fuinneamh sin (VOLL) go neamhbheartaithe. I gcás riosca slándála soláthair, seasann an VOLL sin do chostas neamhsholáthair a fógraíodh roimh ré. Agus úsáid á baint as luachanna VOLL de chuid an Bhiúró Pleanála (49) agus as staidéar ACER (50), díorthaíonn CREG an tsriantacht bhuiséadach seo a leanas: Foinse: CREG ‘Proposition (E)2064 – 24 mars 2020’ (b) díorthaítear an cuar éilimh seo a leanas, inarb é atá sa toirt spriocdhírithe atá le cur ar ceant C Q (51): Foinse: CREG ‘Proposition (E)2064 – 24 mars 2020’

(89) Agus torthaí an chomhairliúcháin phoiblí maidir le nóta CREG 2024 á gcur san áireamh, tháinig Aireacht Fuinnimh na Beilge ar an gconclúid nár soláthraíodh leis an modheolaíocht a mhol CREG (go háirithe an tsriantacht bhuiséadach) ráthaíochtaí leordhóthanacha go n-urramófaí cuspóir an tsásra acmhainneachta chun ‘an leibhéal slándála soláthair is gá a áirithiú’ i gcomhréir leis na critéir dhlíthiúla.

(90) Dá dheasca sin, tharraing Aire Fuinnimh na Beilge modh malartach suas lena sainítear na paraiméadair lena gcinntear cainníocht na hacmhainneachta a ceannaíodh faoin sásra acmhainneachta, agus togra Elia maidir le Foraithne Ríoga a luaitear in aithris (87) agus togra CREG a luaitear in aithris (88) á gcur san áireamh. Reáchtáladh comhairliúchán poiblí ar an modheolaíocht oiriúnaithe sin ón 23 Márta 2020 go dtí an 27 Márta 2020. De bhun an Dlí Sásra Acmhainneachta Leasaithe, foráiltear le hAirteagal 7 oiriúnaithe undecies, mír 2 den Acht Leictreachais go ndéanfar na paraiméadair lena sainítear an méid toirte atá le soláthar a shainiú i bhForaithne Ríoga, ar bhonn togra ón rialtóir. Foilsíodh an Fhoraithne Ríoga chríochnaitheach in Iris Oifigiúil na Beilge an 30 Aibreán 2021, tar éis fhormheas an Dlí Sásra Acmhainneachta Leasaithe (52). Le haithrisí (91) go (99) tugtar tuairisc ar an bpróiseas mar a fhoráiltear san Fhoraithne Ríoga chríochnaitheach seo.

(91) Gach bliain, an méid acmhainneachta is gá chun an caighdeán iontaofachta a chomhlíonadh i mbliain seachadta ar leith amach anseo (i.e. an spriocthoirt), cinnfear é bunaithe ar thogra ón rialtóir. Déanann an rialtóir an togra sin agus na sonraí arna soláthar ag OCT á gcur san áireamh, ach ríomhann OCT na sonraí sin freisin ar bhonn cáis agus luachanna idirmheánacha a mhol an rialtóir agus a chinn an tAire. Cinntear an spriocthoirt ar bhonn an chaighdeáin iontaofachta dhlíthiúil, rud a chomhfhreagraíonn do luach LOLE áirithe. Déantar cás a chalabrú chun a áirithiú go gcomhlíonfar an critéar sin. Nuair a chalabraítear an cás, déantar ionsamhlú margaidh as a dtagann sainaithint uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig. Ríomhtar an spriocthoirt ansin mar shuim an mheánualaigh le linn na n-uaireanta teirce ionsamhlaithe agus an riachtanais cothromúcháin, as a mbaintear EENS meánach le linn na n-uaireanta teirce ionsamhlaithe an chloig.

(92) An cás a luaitear in aithris (91), beidh sé ar cheann de na cásanna tagartha lárnacha a úsáidtear chun an t-ábhar imní leordhóthanachta acmhainní a shainaithint, ón ERAA is déanaí (53) nó ón NRAA is déanaí (54), agus tabharfar cothrom le dáta é leis an bhfaisnéis is déanaí atá ar fáil (55). Leis an bpróiseas a bhaineann le tabhairt chun críche an mhéid acmhainneachta atá le soláthar, ní mór na codanna ábhartha den Rialachán Leictreachais a urramú freisin.

(93) Leis an bhForaithne Ríoga soláthraítear an próiseas seo a leanas chun an cás tagartha a bhunú. Mar ionchur le haghaidh an chinnidh ón Aire Fuinnimh, foilseoidh OCT de chuid na Beilge moladh, tar éis chomhairliúchán poiblí na bpáirtithe margaidh maidir leis na sonraí agus na toimhdí. Go comhleanúnach, déanfaidh an rialtóir togra le haghaidh an cháis tagartha, agus an mhodheolaíocht mar a fhoráiltear san Fhoraithne Ríoga á cur san áireamh. Ar deireadh, foilseoidh FPS Economy comhairle maidir leis an togra sin. Is é an tAire Fuinnimh atá freagrach as cinneadh críochnaitheach rogha an cháis.

(94) Le caidhp cheant dhomhanda cinntear an luach saothair uasta is féidir a fháil le tairiscint i gceant an tsásra acmhainneachta agus is infheidhme maidir leis na catagóirí acmhainneachta uile. Trí theorainn a chur leis an luach saothair uasta is féidir a fháil, leis an gcaidhp cheant dhomhanda teorannaítear an fhéidearthacht a bhaineann le mí-úsáid a bhaint as cumhacht mhargaidh trí thairiscintí míchuí a chur isteach. Ríomhtar an chaidhp phraghais cheant dhomhanda mar ghlan-CONE (56) a iolrú faoi fhachtóir X. Le luach an fhachtóra ceartúcháin X, cuirtear san áireamh na héiginnteachtaí a bhaineann leis an meastachán ar ghlan-CONE, ar leibhéal athraitheachta ollchostais iontrálaí nua atá bainteach le teicneolaíochtaí éagsúla agus i gcinneadh na mblianachtaí infrimeallacha bliantúla sa mhargadh fuinnimh agus na glanioncam ar an margadh le haghaidh seirbhísí cothromúcháin cúntacha. Tá caidhp phraghais cheant dhomhanda don chéad cheant cothrom le EUR 75/kW/bliain, rud atá cothrom le glan-CONE iolraithe faoi fhachtóir ceartúcháin 1.50 (57).

(95) Deartar an cuar éilimh le haghaidh na gceantanna Y-4 ar bhonn 3 phointe, mar a léirítear le fíor thíos:

(96) Deartar an cuar éilimh le haghaidh cheantanna Y-1 ar bhonn na bpointí B agus C céanna le ceantanna Y-4, ach coigeartaítear an spriocthoirt chun acmhainneacht a conraíodh cheana sa cheant Y-4 agus a chomhfhreagraíonn don tréimhse sheachadta chéanna a chur san áireamh. Comhfhreagraíonn pointe A, in ordanáid, don chaidhp phraghais cheant dhomhanda, agus in aibsíosa, don spriocthoirt.

(97) Measann údaráis na Beilge go n-urramaítear dhá phrionsabal le dearadh na gcuar éilimh: (a) slándáil an tsoláthair a áirithiú: ciallaíonn sin gur cheart an caighdeán iontaofachta a chomhlíonadh nuair a thabharfar ceantanna Y-4 agus Y-1 i gcrích, seachas sin ní chomhlíonfaí cuspóir an tsásra acmhainneachta. Ós rud é go gcomhfhreagraíonn pointe B don toirt is gá chun an caighdeán iontaofachta a chomhlíonadh, ba cheart a áirithiú go gconrófaí an méid sin ar a laghad. Ós rud é tar éis cheant Y-4 go bhfuil an deis fós ann tuilleadh acmhainneachtaí a chonrú sa cheant Y-1, tá cuar claonta idir pointe A agus pointe B in Y-4 indéanta, lena gceadaítear níos lú ná an méid a chalabraítear le haghaidh pointe B sa cheant Y-4 sin a chonrú. Mar sin féin, dá gconrófaí níos lú ná an toirt atá bainteach le pointe B in Y-1, ní rathófaí go gcomhlíontar an caighdeán iontaofachta. Leis sin mínítear an gearradh ingearach in Y-1 idir pointe A agus pointe B; agus (b) sásra comhréireach, lena mbaineann an costas is lú, a áirithiú: fágann sin nár cheart an toirt fhoriomlán atá le soláthar a bheith níos mó ná an toirt is gá chun an caighdeán iontaofachta a chomhlíonadh mar dhéanfaí costas iomlán an tsásra a bhoilsciú leis sin seachas sin. Leis sin mínítear an fáth a bhfuil an cuar éilimh ingearach idir pointe B agus an trasnú leis an X-ais i gceantanna Y-4 agus Y-1 araon.

(98) De réir an Achta Leictreachais, ní mór íostoirt acmhainneachta a fhorchoimeád le haghaidh cheantanna Y-1 agus a bhaint as an spriocthoirt le haghaidh cheant Y-4. Beidh an toirt fhorchoimeádta sin cothrom ar a laghad leis an acmhainneacht is gá, ar an meán, chun an bhuaic-acmhainneacht iomlán a chumhdach ar feadh níos lú ná 200 uair oibríochta an chloig in aghaidh na bliana. De réir na Foraithne Ríoga chun an mhodheolaíocht le haghaidh ríomh na hacmhainneachta agus paraiméadair cheant a chinneadh i gcomhthéacs an tsásra acmhainneachta, an acmhainneacht is gá chun an bhuaic-acmhainneacht iomlán a chumhdach ar feadh níos lú ná 200 uair an chloig ar an meán, cinnfear í, le haghaidh gach bloic 100 MW, leis an meánlíon uaireanta is gá chun na critéir slándála soláthair a chomhlíonadh bunaithe ar an gcuar lódmharthanachta. Sin iad na huaireanta atá ag teastáil ó riachtanais acmhainneachta áirithe chun an t-uasídiú leictreachais a chomhlíonadh. Is é a tháinig as an meastachán ar an gcuar éilimh forchoimeád thart ar 2.5 GW le haghaidh cheant Y-1 dá bhforáiltear in 2024. De réir na Beilge, an cinneadh chun cuid den toirt atá le soláthar le haghaidh an phróiseas ceant Y-1 a fhorchoimeád, léiríonn sin a thoilteanas neodracht theicniúil agus oscailteacht theicniúil an tsásra a chur i dtábhacht. Leis an mbeart sin spreagtar rannpháirtíocht soláthraithe freagartha don éileamh ós rud é go mb’fhéidir go mbeidh sé níos deacra ar na hacmhainneachtaí sin a n-infhaighteacht a phleanáil i bhfad roimh ré, rud a dhéanfaidh a rannpháirtíocht sa cheant Y-4 níos casta, b’fhéidir. D’ainneoin aistriú sin na toirte acmhainneachta chuig an gceant Y-1, ceadaítear do na sealbhóirí acmhainneachta uile a bheith rannpháirteach sa phróiseas ceant Y-4 agus Y-1 araon ar feadh tréimhse sheachadta áirithe.

(99) Cur chun feidhme dhréacht críochnaitheach na Foraithne Ríoga a réamh-mheas: (a) Sheol Elia comhairliúchán poiblí maidir leis na cásanna, na híogaireachtaí agus na sonraí le haghaidh ríomh pharaiméadair an tsásra acmhainneachta le haghaidh an cheant Y-4 le haghaidh na tréimhse seachadta 2025-2026. Reáchtáladh an comhairliúchán poiblí idir an 5 Bealtaine 2020 agus an 5 Meitheamh 2020 (59). Chuaigh Elia i gcomhairle maidir leis na sonraí ó MAF 2019 ENTSO-E, rud a tugadh cothrom le dáta leis an bhfaisnéis is déanaí atá ar fáil ó fhoinsí poiblí agus maidir le híogaireachtaí atá le háireamh sa chás tagartha ar ar féidir tionchar a bheith ar shlándáil soláthar na Beilge, i gcomhréir leis an bhForaithne Ríoga (féach aithris (93)). Tar éis an chomhairliúcháin phoiblí, mhol Elia íogaireacht ‘éileamh íseal’ agus íogaireacht a chomhfhreagraíonn don chás EU-HiLo (60) (féach aithris (30)) a lánpháirtiú sa chás tagartha. An 10 Iúil 2020, ghlac CREG ina dhiaidh sin togra maidir le cás tagartha (61), ina n-athdhearbhaíonn sé go háirithe a cháintí in aghaidh mholadh Elia íogaireacht a áireamh maidir le hinfhaighteacht aonad núicléach de chuid na Fraince a laghdú de 4 aonad (féach aithris (87)), lena léirítear freisin an sásra acmhainneachta atá ann cheana sa Fhrainc chun leordhóthanacht a áirithiú mar aon leis an riosca a bhaineann le méadú san acmhainneacht atá le soláthar. Mar sin féin, go gairid ina dhiaidh sin, ghlac Ard-Stiúrthóireacht Fuinnimh FPS Economy comhairle chuig an Aire Fuinnimh (62), ina moltar an cás tagartha a lánpháirtiú i modhnú ar an éileamh a bhfuil coinne leis ós rud é gur thit an t-éileamh sin i ndiaidh thionchar ráig COVID-19. Áiríodh neamhinfhaighteacht bhreise d’aonaid núicléacha sa Fhrainc inti freisin. Dá réir sin, dhiúltaigh Ard-Stiúrthóireacht Fuinnimh FPS Economy an chuid is mó de cháintí CREG ach d’iarr sí fós féin ar Elia a anailísí a athbhreithniú i bhfianaise a raibh déanta ag PLEF (féach aithris (35)). (b) D’eagraigh CREG comhairliúchán poiblí ón 1 Iúil 2020 go dtí an 13 Iúil 2020 maidir le togra faoi luachanna oll-CONE, mheánchostas ualaithe an chaipitil (WACC) agus fhachtóir ceartúcháin X (63). Déanann an tAire Fuinnimh cinneadh go bliantúil ar bhonn thogra CREG ach is féidir leis imeacht uaidh sin.

(100) An cuar éilimh le haghaidh an cheant Y-4 i mí Dheireadh Fómhair 2021, tá sé bunaithe ar chás lárnach MAF 2019, agus sonraí agus ceartúcháin tugtha cothrom le dáta bunaithe ar an ‘Measúnú Leordhóthanachta Giniúna’ arna dhéanamh ag PLEF agus a foilsíodh i mí Aibreáin 2020 (féach freisin aithrisí (287) go (289)).

(101) Leis an staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021 úsáidtear cás lárnach MAF 2020, arna chomhlánú leis an tacar sonraí is déanaí atá ar fáil le haghaidh gach tíre agus arna bhailiú laistigh de ENTSO-E agus faisnéis phoiblí nó staidéir náisiúnta a tugadh cothrom le dáta le haghaidh tíortha eile. De réir na Beilge, trí úsáid a bhaint as an bhfoinse chéanna (MAF) mar thacar sonraí le haghaidh na measúnuithe leordhóthanachta acmhainní agus an chalabrúcháin ar an gcuar éilimh, áirithítear comhleanúnachas.

(102) Shoiléirigh an Bheilg go ndearnadh an íogaireacht a úsáideadh i ríomhanna an chuair éilimh le haghaidh an chéad cheant maidir le neamhinfhaighteacht na hacmhainneachta núicléiche de chuid na Fraince (i gcomhréir leis an ‘Measúnú Leordhóthanachta Giniúna’ arna dhéanamh ag PLEF) a shamhaltú freisin sa staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2021.

(103) Tá an toirt mheasta atá le soláthar sna chéad cheantanna Y-4 agus Y-1 cothrom le thart ar 9.5 GW. Sainítear an toirt fhoriomlán de réir an cheant agus tá sí bunaithe ar an modheolaíocht a thuairiscítear i roinn 2.5.2. Sa chuar éilimh le haghaidh cheant Y-4, chuir údaráis na Beilge toirt shuntasach i leataobh le haghaidh cheant Y-1, agus é á áirithiú leis sin go ndéanfar calabrú nua níos gaire don bhliain seachadta agus nach ndéanfar an iomarca acmhainneachta a chur ar ceant sa chéad cheant Y-4. Leis an bhforchoimeádas mór Y-1 sin ceadaítear d’údaráis na Beilge déileáil le claontaí miona tar éis sonraí ionchuir nua agus feabhsuithe modheolaíocha, ach áirithítear leis freisin go dtabharfar féidearthachta fairsinge do theicneolaíochtaí nua agus nuálacha a bheith rannpháirteach, rud a áirithíonn dá réir sin sa chleachtas neodracht theicneolaíoch an bhirt.

(104) Ar an bhforiomlán, déanfar thart ar 54 % den mheánídiú buaice ag tráthanna teirce a chonrú sa cheant Y-4 in 2021, rud a laghdaíonn dá réir sin an spriocthoirt chuig an méid a bhfuil fíorghá leis.

(105) Gheall an Bheilg cros-seiceáil agus coigeartú a dhéanamh más gá ar na toirteanna atá le soláthar sa cheant T-4 in 2023 agus sa cheant T-1 in 2026 de réir na dtorthaí ó NRAA 2023.

2.5.3. Céim réamhcháiliúcháin

106 Tá nós imeachta réamhcháiliúcháin sainordaitheach infheidhme maidir le sealbhóirí uile acmhainneachta giniúna os cionn 1 MW. Mar sin féin, níl oibleagáid ar acmhainneachtaí réamhcháiliúcháin a bheith rannpháirteach sa phróiseas tairisceana (clásal um rogha gan bheith páirteach). Chun an réamhcháiliúchán sainordaitheach sin a éascú, déantar foráil maidir le próiseas réamhcháiliúcháin mear chun é a chur ar a gcumas do shealbhóirí acmhainneachta an oibleagáid réamhcháiliúcháin a chomhlíonadh ach iarracht íosta a dhéanamh (níl gá ach le híoschainníocht faisnéise, amhail uimhir chéannachta, an cineál pointe seachadta agus an acmhainneacht shuiteáilte iomlán): sealbhóirí acmhainneachta tar éis próiseas réamhcháiliúcháin mear, déileáiltear leis an acmhainneacht go huathoibríoch mar chlásal um rogha gan bheith páirteach.

(107) Áirítear leis na ceanglais réamhcháiliúcháin teorainn astaíochta: soláthraithe acmhainneachta a sháraíonn an teorainn astaíochta thíos, ní féidir leo a bheith rannpháirteach sa cheant acmhainneachta: (a) le haghaidh acmhainneachtaí a thosaigh ar an táirgeacht an 4 Iúil 2019 nó ina dhiaidh sin, tá feidhm ag teorainn astaíochta 550 gr CO2 de thionscnamh breosla iontaise in aghaidh an kWh leictreachais; (b) acmhainneachtaí a thosaigh ar an táirgeacht roimh an 4 Iúil 2019 ní féidir leo níos mó ná 550 gr CO2 de thionscnamh breosla iontaise in aghaidh an kWh leictreachais a astú, ná níos mó ná 350 kg CO2 de thionscnamh breosla ar an meán in aghaidh na bliana in aghaidh an kWe shuiteáilte a astú.

(108) Thairis sin, mar chuid den phróiseas réamhchlárúcháin, ní mór do na hiarrthóirí urrús airgeadais sealadach a sholáthar chun go gceadófar dóibh a bheith rannpháirteach sa cheant. Tagann an t-urrús airgeadais sealadach sin chun bheith éifeachtach nuair a roghnaítear AMA sa cheant. Mura n-urramaíonn an soláthraí acmhainneachta, tar éis roghnú sa cheant, a oibleagáidí conarthacha nó i gcás nach bhfuil sé toilteanach an conradh acmhainneachta a shíniú, cuirfear pionóis airgeadais i bhfeidhm mar chuid den phróiseas rialúcháin réamhsheachadta. Tá an ceart ag an gcontrapháirtí conarthach urrús airgeadais a éileamh i gcás ina mbeadh na pionóis sin gan íoc. Tráth an réamhcháiliúcháin, beidh méid an urrúis airgeadais shealadaigh cothrom le EUR 20 000/MW le haghaidh AMAnna fíorúla agus breise agus EUR 10 000/MW le haghaidh sásraí acmhainneachta atá ann cheana, de réir thoirt incháilithe an tsásra acmhainneachta (ós rud é nach eol fós an acmhainneacht chonartha agus é á áirithiú go mbeidh an t-urrús airgeadais comhréireach le méid an tionscadail agus leis an riosca iarmhartach a bhaineann leis an gcóras i gcás neamhsheachadadh). Má tá acmhainneacht chonraithe chríochnaitheach AMA níos ísle ná a mhéid incháilithe, íslítear méid an urrúis airgeadais le haghaidh na difríochta dearfaí idir an méid incháilithe agus an acmhainneacht chonraithe, iolraithe faoi EUR 20 000 (le haghaidh AMAnna fíorúla agus breise) nó EUR 10 000 (le haghaidh AMAnna atá ann cheana).

(109) Ina theannta sin, páirtithe ar mian leo iarratas a dhéanamh ar réamhcháiliú le haghaidh suiteálacha nua (le haghaidh conradh acmhainneachta 15 bliana) arna lasadh le breoslaí iontaise, má fhaigheann siad conradh acmhainneachta ní mór dóibh a aithint nach mbeidh siad díolmhaithe ón reachtaíocht ná ó na cuspóirí atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo arna mbunú ag an Aontas agus/nó ag an mBeilg chun astaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú. Ina theannta sin, ní mór dóibh a admháil gurb amhlaidh má fhaigheann siad conradh acmhainneachta a gheallann siad go rannchuideoidh siad le hullmhú beartais chun na cuspóirí sin a bhaint amach. Chuige sin, ní mór dóibh dearbhú i scríbhinn a chur i gceangal ina ngabhann siad de láimh an méid seo a leanas a dhéanamh: (a) staidéar a dhéanamh ar an bhféidearthacht theicniúil agus eacnamaíoch a bhaineann le laghdú a dhéanamh ar astaíochtaí gás ceaptha teasa, i gcomhréir leis an reachtaíocht agus na spriocanna Eorpacha agus Beilgeacha ábhartha, a bhaineann leis an tsuiteáil lena mbaineann faoin 31 Nollaig 2026; (b) plean laghdaithe astaíochta a bhunú, faoin 31 Nollaig 2027, lena léirítear an bealach a rannchuideoidh siad leis an aistriú chuig aeráidneodracht in 2050, le spriocanna eatramhacha le haghaidh na mblianta 2035 agus 2045; agus (c) astaíochtaí nialais nó diúltacha a bhaint amach faoi 2050. Féadfaidh na páirtithe atá ag gabháil do bhunú plean laghdaithe astaíochtaí a chinneadh an staidéar sin a dhéanamh go comhpháirteach.

(110) Comhlíontacht leis na gealltanais a leagtar amach in aithris (109), ní mór í a léiriú d’Ard-Stiúrthóireacht Fuinnimh FPS Economy.

2.5.4. Gnéithe deartha sonracha ceant

2.5.4.1. Riail phraghsála

(111) Le sásra ceant iomaíoch baintear úsáid as an bhformáid ceant tairisceana shéalaithe ina gcuireann tairgeoirí tairiscintí isteach go hanaithnid agus ina n-imréitítear an margadh ina dhiaidh sin in aon bhabhta amháin. De réir údaráis na Beilge, mura soláthraítear faisnéis don mhargadh le linn imréiteach an mhargaidh agus mura gceadaítear do thairgeoirí a dtairiscintí a thabhairt cothrom le dáta, leis an bhformáid ceant tairisceana shéalaithe teorannaítear an t-ionchas atá ann maidir le mí-úsáid cumhachta margaidh. Léiríonn siad freisin, maidir leis an bpróiseas tairisceana séalaithe, murab ionann agus clogcheantanna íslitheacha, nach bhfuil tairgeoirí ceangailte suas ar feadh 2-3 lá (go hiondúil) inar gá dóibh a bheith ar fáil chun freagairt a thabhairt maidir leis an bhfaisnéis a chuirtear ar fáil le haghaidh phróiseas an cheant. Leis an bpróiseas ceant nach bhfuil chomh casta ná fadálach sin, d’fhéadfaí an bhacainn iontrála a ísliú a thuilleadh, rud atá ábhartha go háirithe le haghaidh gníomhaithe nua agus beaga agus páirtithe freagartha don éileamh nach bhfuil a bpríomhghnó sa mhargadh fuinnimh.

(112) Dámhfar luach saothair acmhainneachta ar na tairgeoirí uile a n-éireoidh leo, bunaithe ar an riail phraghsála íoc-mar-tairgthe le haghaidh na gceantanna uile a bhaineann leis an dá thréimhse sheachadta thosaigh ar a laghad (ceantanna Y-4 agus Y-1 le haghaidh na dtréimhsí seachadta a thosaíonn i mí na Samhna 2025 agus mí na Samhna 2026). I bhfocail eile, gheobhaidh soláthraithe acmhainneachta a n-éireoidh leo a bpraghas tairisceana mar luach saothair acmhainneachta.

(113) Tar éis tuarascáil mheastóireachta a chur i láthair na Parlaiminte, d’fhéadfadh feidhm a bheith ag an riail phraghsála íoc-mar-imréitithe maidir le ceantanna a bhaineann le tréimhsí seachadta ina dhiaidh sin. Faoin riail íoc-mar-imréitithe, tá an luach saothair acmhainneachta cothrom le praghas tairisceana na tairisceana is costasaí a roghnaítear (le teorannú na caidhpe praghais idirmheánaí, féach roinn 2.5.4.2).

(114) Creideann údaráis na Beilge go mbeidh gá le hacmhainneacht nua le haghaidh na staide leordhóthanachta sa Bheilg thart ar 2025 (féach aithris (29)). Dá bhrí sin, sealbhóirí acmhainneachta a chuireann struchtúir chostais an-ilchineálach in iúl, is dócha go mbeidh siad in iomaíocht i gceantanna an tsásra acmhainneachta tosaigh. Dá dhroim sin, tá eagla ar údaráis na Beilge go bhféadfadh soláthraithe acmhainneachta áirithe tairbhiú d’ardchíosanna infrimeallacha maidir leis an sásra acmhainneachta agus dá réir sin brabúis amhantair má chuirtear an riail phraghsála íoc-mar-imréitithe i bhfeidhm. De réir na Beilge, go teoiriciúil, i gcás faisnéis fhoirfe inar féidir le rannpháirtithe sa mhargadh an praghas imréitigh margaidh a bheadh ann faoi íoc-mar-imréitithe a réamh-mheas, thiocfadh an toradh céanna as an riail phraghsála íoc-mar-tairgthe, ós rud é go bhfuil dreasacht ag tairgeoirí forthairiscint a dhéanamh ag an bpraghas imréitithe réamh-mheasta sin. Sa chleachtas, áfach, tá méid áirithe éiginnteachta agus dothuarthachta a bhaineann leis an margadhphraghas íoc-mar-imréitithe ionchasach bainteach ar ndóigh leis na chéad cheantanna sásra acmhainneachta. Dá bhrí sin, faoin riail phraghsála íoc-mar-tairgthe, féadfaidh gníomhaithe margaidh gníomhú ar bhealach níos stuama chun an riosca a bhaineann le gan bheith roghnaithe a sheachaint, agus dá réir sin féadfaidh toradh nach bhfuil chomh costasach sin teacht as íoc-mar-tairgthe.

(115) Mar sin féin, measann an Bheilg gurb é is dóichí go laghdaíonn buntáiste costéifeachtúlachta ceantanna íoc-mar-tairgthe le himeacht ama, ní hamháin toisc go mb’fhéidir go n-imeoidh an ceanglas maidir le hacmhainneacht nua, ach freisin toisc go gceadaítear le ceantanna íoc-mar-tairgthe athfhillteacha do rannpháirtithe sa mhargadh praghas imréitithe tagartha an mhargaidh a réamh-mheas ar bhealach níos fearr, as a dtagann cuar tairisceana ‘comhréidh’. Lena chois sin, i gcás ina n-imeodh an t-airgead ar iarraidh sa mheántéarma agus san fhadtéarma, le híoc-mar-tairgthe d’fhéadfaí cosc a chur ar an bpraghas claonadh i dtreo an nialais ós rud é nach bhfuil aon dreasacht ag soláthraithe acmhainneachta forthairiscint a dhéanamh ag nialas faoin riail phraghsála íoc-mar-tairgthe.

(116) Measann an Bheilg, tar éis ceantanna ina dhiaidh sin, go mb’fhéidir go dtiocfaidh an riail phraghsála íoc-mar-imréitithe chun bheith mar an rogha is fearr chun an iomaíocht a spreagadh, comhartha praghais a sholáthar agus a cheadú go gclaonfaidh luachanna saothair acmhainneachta i dtreo an nialais nuair atá coinne leis go bhfuil an leibhéal acmhainneachta a sholáthraítear leordhóthanach chun an leibhéal acmhainneachta a éilítear a chomhlíonadh. Gné thábhachtach den riail phraghsála íoc-mar-imréitithe is ea gurb é atá san iompraíocht tairisceana réasúnach forthairiscint a dhéanamh ag fíorchostais. Lena chois sin, ós rud é go soláthraítear le praghsáil íoc-mar-imréitithe comhartha praghais trédhearcach i dtreo an mhargaidh, is féidir luach ar leith a bheith ag baint leis an bhfaisnéis sin le haghaidh aonaid bheaga agus gníomhaithe margaidh nua, ós rud é go mb’fhéidir go dtabharfar tuairim níos fearr dóibh leis sin maidir leis na dálaí margaidh a bhfuil coinne leo faoi láthair agus amach anseo, rud a spreagann rannpháirtíocht le himeacht ama. Ina theannta sin, leis an riail phraghsála íoc-mar-imréitithe éascaítear socruithe conarthacha, go háirithe le haghaidh comhbhailiúchán. Dá bhrí sin, déanfaidh an Bheilg foráil maidir le nós imeachta lena gceadaítear an riail phraghsála íoc-mar-imréitithe a athrú nuair a léirítear gur tairbhiúil déanamh amhlaidh.

2.5.4.2. Caidhp phraghais idirmheánach

(117) Mar a thuairiscítear go mion i roinn 2.6, AMA a cheanglaíonn infheistíochtaí suntasacha, is féidir leis iarratas a dhéanamh ar chonradh acmhainneachta ilbhliantúil. De thráth na huaire, níl feidhm ag an riail sin maidir le rannpháirtíocht eachtrach indíreach, nach féidir ach conradh 1 bhliain amháin a fháil ina leith (féach aithrisí (143) agus (144)). De réir údaráis na Beilge, AMAnna laistigh de chatagóir an chonartha 1 bhliain amháin níl aon cheanglas orthu costais infheistíochta a chumhdach nó tá ceanglas orthu costais infheistíochta ísle a chumhdach (seachas sin cháileoidís le haghaidh conradh ilbhliantúil). Dá bhrí sin, déantar foráil maidir le caidhp phraghais idirmheánach a chur i bhfeidhm maidir le AMAnna sa chatagóir conartha 1 bhliain amháin, chun brabúis amhantair a sheachaint. Beidh feidhm ag an riail sin freisin maidir le conarthaí a chuirtear i leith acmhainneacht eachtrach indíreach (féach roinn 1.10.1 go mionsonraithe).

(118) Na AMAnna laistigh den chatagóir conartha 1 bhliain amháin, ní cheadófar dóibh tairiscint a dhéanamh ag praghas níos airde ná an chaidhp phraghais idirmheánach. Thairis sin, fiú faoin riail íoc-mar-imréitithe (féach aithris (113)), ní bhfaigheadh na sásraí acmhainneachta sin íocaíochtaí acmhainneachta atá níos airde ná an chaidhp phraghais idirmheánach.

(119) De réir údaráis na Beilge, leis an gcaidhp phraghais idirmheánach cuirfear cosc freisin ar ghníomhaithe sa mhargadh ag a bhfuil cumhacht mhargaidh shuntasach cinneadh a dhéanamh go straitéiseach an acmhainneacht atá ann cheana a chur i leataobh nó a dhúnadh, rud a thógann an acmhainneacht amach as an margadh go héifeachtach agus a imríonn tionchar ar an bpraghas imréitigh margaidh. Trí theorainn a chur leis na huasluachanna saothair acmhainneachta le haghaidh acmhainneachtaí sa chatagóir acmhainneachta conartha 1 bhliain amháin (agus sócmhainní atá ann cheana ina measc), leis an gcaidhp phraghais idirmheánach chuirfí teorainn leis an ionchas le haghaidh cíosanna infrimeallacha iomarcacha.

(120) Léiríonn údaráis na Beilge gur cheart an chaidhp phraghais idirmheánach, ar thaobh amháin, a bheith sách íseal chun brabúis amhantair a sheachaint, ach, ar an taobh eile, níor cheart í a bheith ró-íseal le go gcoiscfear leis sin gnáth-thorthaí le haghaidh na n-infheisteoirí, nó le go gcoiscfear ar AMAnna fiú a bheith rannpháirteach sa cheant sásra acmhainneachta agus comhartha scoir neamh-inmhianaithe a chruthú.

(121) Leis an modheolaíocht ar a dtugtar tuairisc san Fhoraithne Ríoga lena leagtar amach an mhodheolaíocht chun na paraiméadair cheant a ríomh faoin sásra acmhainneachta, cinntear go ndéanfar an chaidhp phraghais idirmheánach a chalabrú chuig an leibhéal ‘airgead ar iarraidh’ a bhfuil coinne leis de chuid na teicneolaíochta is neamhfheidhmiúla sa mhargadh faoi láthair, agus costais agus ioncaim araon á meas.

(122) Cuirtear na costais seo a leanas san áireamh: (a) costais bhliantúla Oibríochta agus Chothabhála Sheasta (‘OCS’); (b) costais chothabhála neamhbhliantúla bhliantúlaithe (seachas costais a bhaineann le méadú acmhainneachta nó síneadh saolré le suiteáil); (c) costais ghníomhachtúcháin le haghaidh tástáil infhaighteachta.

(123) Roinntear na comhchodanna sin den chostas ar na tosca dírátála is infheidhme, ós rud é go bhfuil feidhm ag an gcaidhp phraghais idirmheánach sa cheant ina sloinntear praghsanna de réir an MW dhírátáilte. Sholáthair údaráis na Beilge na sonraí a chuirtear i láthair i dTábla 5 thíos (64). Tábla 5 Costais bhliantúla iomlána le haghaidh gearrliosta de na teicneolaíochtaí atá ann cheana (65) Costais OCS bhliantúla [EUR/kW/bliain] Costas gníomhachtúcháin le haghaidh tástáil infhaighteachta [EUR/kW/bliain] Toisc dhírátála (66) ÍSEAL MID ARD CCGT 29 30 41 0 91 % OCGT 19 19 40 0 90 % Inneall turba-scairde 23 29 29 0 96 % Freagairt mhargaidh 5 10 15 0,18 36 % Foinse: Fógra

(124) Cuirtear na hioncaim bhliantúla seo a leanas san áireamh: (a) cíosanna infrimeallacha bliantúla a thuilltear ar an margadh leictreachais; (b) glanioncaim bhliantúla ó sholáthar seirbhísí cothromúcháin a bhaineann le minicíocht.

(125) Sholáthair údaráis na Beilge na sonraí a chuirtear i láthair i dTábla 6 thíos: Tábla 6 Ioncaim bhliantúla iomlána le haghaidh gearrliosta de na teicneolaíochtaí atá ann cheana (67) Ioncaim bhliantúla iomlána [EUR/kW/bliain] (68) ÍSEAL MID ARD CCGT 5 11 20 OCGT 10,2 12.6 15.5 Inneall turba-scairde 19,3 23.2 27 Freagairt mhargaidh 14,3 17.1 20 Foinse: Fógra

(126) Ar deireadh, ríomhtar ‘airgead ar iarraidh’ tríd an ioncam bliantúil a asbhaint as na luachanna costais bliantúla. Cuirtear corrlach éiginnteachta 5 % leis an bhfigiúir a dhíorthaítear, chun éiginnteachtaí ginearálta atá bainteach le meastachán ‘airgead ar iarraidh’ a chur san áireamh, go háirithe ós rud é go gceanglaítear le calabrú na caidhpe praghais idirmheánaí ginearálú figiúirí costais agus ioncaim in aghaidh na teicneolaíochta agus go ndéantar an meastachán sin suas le roinnt blianta roimh an tréimhse sheachadta ábhartha.

(127) Sholáthair údaráis na Beilge na sonraí i dTábla 7. Na ‘leibhéil’ éagsúla le haghaidh an luacha le haghaidh ‘airgead ar iarraidh’, seasann siad don chatagóiriú seo a leanas: le leibhéal 1 meastar figiúirí ísealchostais agus figiúirí ardioncaim; le leibhéal 2 meastar figiúirí ísealchostais agus figiúirí meán-ioncaim; le leibhéal 3 meastar figiúirí ísealchostais agus figiúirí íseal-ioncaim; le leibhéal 4 meastar figiúirí meánchostais agus figiúirí ardioncaim; le leibhéal 5 meastar figiúirí meánchostais mheánaigh agus figiúirí meán-ioncaim; le leibhéal 6 meastar figiúirí meánchostais agus figiúirí ísealioncaim. Tábla 7 Luachanna ‘airgead ar iarraidh’ arna ndíorthú le haghaidh gearrliosta de na teicneolaíochtaí atá ann cheana (69) ‘Airgead ar iarraidh’ [EUR/kWde-rátáilte/bliantúil] Leibhéal 1 Leibhéal 2 Leibhéal 3 Leibhéal 4 Leibhéal 5 Leibhéal 6 CCGT 10,4 20,8 27,7 11,5 21,9 28,8 OCGT 4,1 7,5 10,3 4,1 7,5 10,3 Inneall turba-scairde 0 0 4 2,2 6,4 10,6 Freagairt mhargaidh 0 0 0 0 0 0 Foinse: Fógra

(128) Ar bhonn an ionchuir agus na sonraí arna soláthar ag Elia, agus na comhairle a fuarthas maidir leis na sonraí sin ón rialtóir, shocraigh údaráis na Beilge an chaidhp phraghais idirmheánach le haghaidh an chéad cheant, i.e. an ceant Y-4 le tréimhse sheachadta idir mí na Samhna 2025 - mí Dheireadh Fómhair 2026, ag EUR 20/kWde-rátáilte/bliantúil.

(129) Le linn an nós imeachta imscrúdaithe fhoirmiúil, chuir an Bheilg sásra i bhfeidhm lena ndéantar foráil maidir le maolú aonair ón gcaidhp phraghais idirmheánach (70).

(130) Tugadh an sásra maolúcháin isteach san Fhoraithne Ríoga chun an mhodheolaíocht le haghaidh ríomh na hacmhainneachta agus paraiméadair cheant a chinneadh i gcomhthéacs an tsásra acmhainneachta. Tá feidhm ag an sásra maolúcháin go cothrom maidir le hacmhainneachtaí trasteorann náisiúnta agus indíreacha araon.

(131) Bunaithe ar an bhForaithne Ríoga, le haghaidh an chéad cheant, de bharr na tréimhse teoranta idir dearadh an tsásra maolúcháin agus ullmhú an chéad cheant, deonófar an maolú ex post, i.e. tar éis dhúnadh an cheant. Mhínigh an Bheilg go ndéanfaidh tairbhithe ionchasacha iarratas ar mhaolú roimh na ceantanna agus go gcuirfidh siad an fhaisnéis ábhartha uile isteach roimh na ceantanna. Déanfar na critéir agus na rialacha uile le haghaidh an mhaolaithe a bhunú go trédhearcach roimh na ceantanna. Ní bheidh an maolú ag brath ar na tairiscintí a bheidh curtha isteach ag an aon rannpháirtí sa cheant. Ar deireadh, más rud é ex post go dtiocfar ar an gconclúid nach gcáilíonn aonaid áirithe le haghaidh maolú agus go laghdófar a n-íocaíochtaí, ní dhéantar difear leis sin don toradh (an conradh, an íocaíocht agus an chainníocht a dhámhtar) le haghaidh aonaid eile a ghlac páirt sa cheant.

2.5.4.3. Rialacha imréitigh

(132) Ba cheart an ceant acmhainneachta a imréiteach tríd an teaglaim de thairiscintí lena n-uasmhéadaítear leas sóisialta a roghnú, agus an cuar éilimh (a shocraítear ar bhealach riaracháin) agus an cuar tairisceana (trí thairiscintí éagsúla na sealbhóirí acmhainneachta a chomhbhailiú) á gcur san áireamh agus trí thoirt agus comhchodanna praghais na dtairiscintí éagsúla a chur san áireamh. Ríomhtar leas sóisialta sa chomhthéacs sin mar shuim an bharrachais tomhaltóra (an barrachas le haghaidh na sochaí ón éileamh ar shlándáil an tsoláthair a chomhlíonadh ag praghas atá faoi bhun an toilteanais chun íoc le haghaidh acmhainneacht mar a shainítear leis an gcuar éilimh) agus an bharrachais táirgeora (an barrachas le haghaidh soláthraithe acmhainneachta ó roghnú a dtairiscintí ag praghas os cionn an phraghais tairisceana).

(133) Má tá réitigh imréitigh iomadúla (i.e. teaglaim de thairiscintí) coibhéiseach ó thaobh an barrachas eacnamaíoch a uasmhéadú, roghnaítear an réiteach leis na hastaíochtaí CO2 is ísle. Má tá dhá réiteach coibhéiseach ó thaobh uasmhéadú a dhéanamh ar bharrachas eacnamaíoch agus astaíochtaí meáin ualaithe CO2, roghnaítear an réiteach leis an bhfad conartha meáin ualaithe is ísle arb é is sprioc dó sin an gaibhniú a theorannú in imeacht roinnt blianta (71).

(134) Leis an algartam ceant cuirfear sriantachtaí eangaí san áireamh freisin, ar bhealach go ndiúltóidh sé teaglamaí áirithe de thairiscintí nach bhfuil indéanta le chéile ó thaobh eangaí de. An tacar sriantachtaí eangaí a bhaineann le heangach OCT ag a mbeidh feidhm le linn an imréitigh ceant, cinnfear é sula ndéantar an t-imréiteach ceant agus déanfar é a thiomáint le breithnithe slándála córais nó teorannaithe spásála fisiciúla.

2.6. Fad an chonartha

(135) De réir údaráis na Beilge, le fad conartha acmhainneachta níos faide ceadaítear don soláthraí acmhainneachta cistiú fadtéarmach a áirithiú chun na costais infheistíochta a leathadh in imeacht tréimhse níos faide. Leis sin d’fhéadfaí an luach saothair acmhainneachta a cheanglaítear in aghaidh na bliana a laghdú agus cuidiú lena áirithiú go mbeidh tionscadal nua iomaíoch in aghaidh tionscadail atá ann cheana sa mhargadh. Tá an t-ionchas atá ann le haghaidh iontráil nua ag praghas iomaíoch ríthábhachtach freisin chun cumhacht mhargaidh na soláthraithe acmhainneachta atá ann cheana a rialú.

(136) Mar sin féin, le conradh acmhainneachta a mhaireann níos faide is féidir teicneolaíocht a ‘ghaibhniú’ sa mhargadh fuinnimh ar feadh tréimhse níos faide. Dá bhrí sin, roghnaigh Stát na Beilge catagóirí acmhainneachta éagsúla (1 bhliain amháin, suas le 3, 8 agus 15 bliana). Dá dhroim sin, ní dheonaítear infheistíochtaí nua láithreach le haghaidh conradh acmhainneachta ar feadh na huastréimhse (15 bliana), rud a áirithíonn nach mbeadh an margadh fuinnimh gaibhnithe le haghaidh teicneolaíochtaí nua (agus teicneolaíochtaí a d’fhéadfadh a bheith níos neamhdhíobhálaí don chomhshaol).

(137) I bhForaithne Ríoga an 12 Nollaig 2019 (72) a mhol CREG, bunaítear na costais incháilithe mar a leanas: ‘caiteachas infheistíochta tosaigh agus neamh-athfhillteach, rud a ordaítear ó dháta foilseacháin na dtorthaí ceant ina ndéantar an tairiscint le haghaidh na hacmhainneachta sin a choinneáil agus a dhéanamh ar a dhéanaí an lá roimh an gcéad lá den tréimhse soláthair acmhainneachta, rud is gá le haghaidh thógáil agus/nó sholáthar eilimintí teicniúla fisiciúla fíor-riachtanacha na hacmhainneachta, agus chun acmhainneacht bhreise a thairiscint do mhargadh na Beilge, amhail ón gcéad tréimhse sheachadta a chumhdaítear leis an gconradh acmhainneachta’. Le haghaidh na hacmhainneachta atá ann cheana, is é atá i gcaiteachas ag a bhfuil sé d’éifeacht acmhainneacht bhreise a thairiscint: (i) caiteachas is gá chun é a chumasú don acmhainneacht caighdeáin chomhshaoil a chomhlíonadh agus dá réir sin chun í a choinneáil ar bun ar an margadh; (ii) caiteachas is gá chun acmhainneacht shuiteáilte nó saolré theicniúil na suiteála a mhéadú agus (iii) le haghaidh acmhainneacht eachtrach dhíreach, caiteachas is gá chun an t-aonad a cheangal le líonra laistigh de limistéar rialaithe na Beilge (féach roinn 2.10.2).

(138) Foráiltear leis an bhForaithne Ríoga a bheartaítear na tairseacha a chuirtear i láthair i dTábla 8. Ríomhadh na hinfheistíochtaí sin chun a áirithiú go mbeidh na meánchostais infheistíochta bhliantúlaithe mheasta cothrom idir na catagóirí acmhainneachta atá nasctha le fad conartha acmhainneachta uasta 15 bliana, 8 mbliana agus 3 bliana. Molfaidh CREG na tairseacha infheistíochta a thabhairt cothrom le dáta nuair is cosúil gur gá sin agus gach 3 bliana ar a laghad (73). Leis na tairseacha cuirtear san áireamh an acmhainneacht shuiteáilte seachas an acmhainneacht dhírátáilte. De réir na Beilge, i gcás ina ndéanfaí an acmhainneacht dhírátáilte a thairgeann AMA seachas an acmhainneacht shuiteáilte a chur san áireamh le haghaidh na dtairseach infheistíochta, shroichfeadh acmhainneachtaí ag a bhfuil toisc dhírátála ard na tairseacha infheistíochta le haghaidh conarthaí ilbhliantúla ar bhealach níos fusa, rud a thiocfadh salach ar chuspóir an tsásra acmhainneachta. Tábla 8 Tairseacha infheistíochta le haghaidh conarthaí luacha saothair acmhainneachta fadtéarmacha Fad an chonartha Na tairseacha arna moladh ag CREG Togra nua ó Rialtas na Beilge Blianta EUR/kW EUR/kW 15 600 360 8 400 239 3 177 106 Foinse: FPS Economy

(139) Déanfaidh CREG faireachán ar na costais infheistíochta chun a áirithiú, ar bhonn thíolacadh an aonaid ex ante agus ex post, go mbeidh an chatagóir acmhainneachta a shanntar do gach soláthraí acmhainneachta iomchuí. Go háirithe, ní mór don soláthraí acmhainneachta comhad infheistíochta ex post a sholáthar, rud is féidir leis an rialtóir a úsáid le haghaidh a mheasúnaithe ex post ar an gcatagóir acmhainneachta a sannadh. Dá nochtaí leis an anailís ex post nár comhlíonadh na critéir chostais (lena n-áirítear raon lamháltais teoranta chun éiginnteachtaí beaga a chur san áireamh), d’fhéadfaí coinníollacha conarthacha a athbhreithniú (e.g. athaicmiú AMA i gcatagóir leithreasaithe an chonartha). Ina theannta sin, i gcás nach soláthrófar an comhad infheistíochta ex post (in am), tá athaicmiú an tsásra acmhainneachta sa chatagóir acmhainneachta 1 bhliain amháin arna dhéanamh ag an rialtóir indéanta freisin.

(140) De réir an togra tosaigh, sanntar catagóir chonartha do thairiscintí comhbhailithe freisin. Má dhéantar tairiscint chomhbhailithe d’acmhainneachtaí a chomhfhreagraíonn do chatagóirí conartha éagsúla, an chatagóir chonartha a chomhfhreagraíonn don acmhainneacht leis an gcatagóir chonartha is gaire, sanntar don tairiscint chomhbhailithe í.

(141) Athbhreithníodh an togra seo tar éis an nós imeachta imscrúdaithe fhoirmiúil. Bunaithe ar an bhForaithne Ríoga lena socraítear na tairseacha infheistíochta, na critéir incháilitheachta le haghaidh costais infheistíochta agus an nós imeachta rangúcháin, déantar gach acmhainneacht atá mar chuid de thairiscint chomhbhailithe a aicmiú i gcatagóir acmhainneachta. Ar bhonn aicmiú acmhainneachtaí, cinneann CREG, i gcás inarb iomchuí, a theaglamaí aicmiúcháin éagsúla agus nascann sé gach teaglaim le cumhacht tagartha ainmniúil uasta a chomhfhreagraíonn do shuim acmhainneachtaí tagartha ainmniúla acmhainneachtaí na tairisceana comhbhailithe a aicmítear i gcatagóir acmhainneachta atá cothrom leis an gcatagóir acmhainneachta shonraithe nó atá níos airde ná sin. Bunaithe air sin, roghnaíonn bainisteoir na tairisceana comhbhailithe an chatagóir acmhainneachta ag a bhfuil feidhm maidir leis an tairiscint chomhbhailithe.

(142) Tar éis an nós imeachta imscrúdaithe fhoirmiúil, leasaigh an Bheilg forálacha na Foraithne Ríoga freisin maidir le costais infheistíochta incháilithe. Sonraítear san Fhoraithne Ríoga leasaithe nach mbeidh ach na costais a bhaineann le hoiriúnú do chaighdeáin an Aontais amach anseo incháilithe faoin sásra acmhainneachta.

(143) De réir údaráis na Beilge, an fhéidearthacht a bhaineann le conarthaí ilbhliantúla ní féidir foráil a dhéanamh leo le haghaidh acmhainneacht eachtrach ós rud é, san fhadtéarma, nach féidir acmhainneacht iontrála leordhóthanach a ráthú i gcónaí. Níl an méid sin ag brath ar an leibhéal idirnaisc ná ar a infhaighteacht amháin, ach tá sé ag brath freisin ar an riosca a bhaineann le brú a bheith sna córais an tráth céanna le tíortha comharsanacha. Is féidir go n-athróidh an riosca deiridh sin go suntasach le himeacht ama, ag brath ar an leordhóthanacht agus staid an mhargaidh i dtíortha eile.

(144) Gheall údaráis na Beilge áfach, athbhreithniú a dhéanamh ar an bhféidearthacht go bhfaigheadh acmhainneachtaí eachtracha rochtain ar chonarthaí ilbhliantúla. Déanfar an chéad athbhreithniú faoin 15 Eanáir 2023 agus gach 2 bhliain ina dhiaidh sin. Más rud é go léirítear leis an athbhreithniú go ndéantar na rioscaí a bhaineann le leibhéal agus infhaighteacht an idirnascaire agus an riosca a bhaineann le brú an chórais chomhuainigh a mhaolú go leordhóthanach, ionas nach ndéantar le conarthaí a mhaireann tréimhse is faide ná 1 bhliain amháin le haghaidh acmhainneacht eachtrach indíreach rioscaí míréasúnta i leith na leordhóthanachta a chruthú, féadfar conarthaí ilbhliantúla le haghaidh acmhainneachtaí eachtracha a dheonú.

(145) Ar deireadh, ní féidir le hacmhainneacht neamhchruthaithe a bheith incháilithe le haghaidh conradh acmhainneachta 1 bhliain amháin, toisc gur deacair údar a thabhairt le figiúirí costais beachta lena bhféadfaí iad a chatagóiriú i gceann de na catagóirí conartha ilbhliantúil (féach roinn 1.4.4).

2.7. Oibleagáidí

2.7.1. Roghanna iontaofachta

(146) I sásra acmhainneachta na Beilge, ceannaíonn an contrapháirtí conarthach an acmhainneacht ó na soláthraithe acmhainneachta i bhfoirm roghanna iontaofachta. Na soláthraithe acmhainneachta a roghnaítear sa cheant, díolann siad na roghanna iontaofachta leis an gceannaitheoir lárnach agus faigheann siad luach saothair acmhainneachta seasta i gcomaoin air sin. Aon uair a sháraíonn an praghas tagartha leibhéal réamhshainithe, an praghas ceangail mar a thugtar air, tá oibleagáid ar an soláthraí acmhainneachta an difríocht idir an praghas tagartha agus an praghas ceangail a aisíoc leis an gceannaitheoir lárnach, arna ríomh ar na toirteanna acmhainneachta conraithe.

(147) Dá thoradh sin, déantar ioncaim le haghaidh an tsoláthraí acmhainneachta ar an margadh fuinnimh amháin a chaidhpeáil ag an bpraghas ceangail, ach áirithítear luach saothair acmhainneachta seasta agus cinnte le haghaidh soláthraithe acmhainneachta i gcomaoin air sin. I bhfocail eile, tarscaoileann na soláthraithe acmhainneachta cuid dá gcíosanna teirce éiginnte chun luach saothair acmhainneachta cinnte a fháil i gcomaoin air sin, rud a laghdaíonn an riosca a bhaineann le hioncaim luaineacha go suntasach agus dá bhrí sin na rioscaí a bhaineann leis an infheistíocht atá le déanamh. Tá dhá ghné ag baint le cuspóir na rogha iontaofachta. Ar an gcéad dul síos, leis an oibleagáid aisíoca teorannaítear an t-ionchas a bhaineann le brabúis amhantair agus ar an dara dul síos dreasaítear AMAnna le bheith ar fáil i dtráthanna ábhartha le haghaidh shlándáil an tsoláthair.

2.7.2. Praghsanna tagartha

(148) Roghnaigh an Bheilg an margadhphraghas lá roimh ré (MLRR) mar phraghas tagartha. De réir na Beilge, is iad na príomhbhuntáistí atá leis: (a) seasann MLRR don chomhartha margaidh is ábhartha a bhaineann le saincheisteanna leordhóthanachta ós rud é go ndéantar an chuid is mó de thiománaithe shuíomhanna ghníomhaithe an mhargaidh a ionchorprú sa phleanáil agus sna réamhaisnéisí táirgthe; (b) tá feidhm chomharthaíochta láidir ag MLRR agus seasann sé don spotmhargadh is láidre agus is leachtaí, agus sin de bharr a ghráinneachta agus ardchruinneas na dtoimhdí, rud a léirítear sna toirteanna malartaithe; (c) tar éis na meaitseála lá roimh ré i gcóras na Beilge, ní mór do na Páirtithe Freagracha Cothromúcháin uile a bheith cothromaithe (ainmniúchán LRR ag 15.00) agus ag an tráth uathúil sin, socraítear an margadh. Ar an mbealach sin, tá MLRR ar an deis dheireanach san amlíne táirge leictreachais chun na héilimh agus na tairiscintí iomlána atá fágtha a thrasnú tar éis an mhargaidh todhchaíochtaí agus roimh riachtanais solúbthachta an ionlae agus an chothromaithe; (d) mar gheall ar a shuíomh ama sna spotmhargaí, ba cheart a cheadú leis sin do na teicneolaíochtaí uile (e.g. acmhainneacht mhall freisin) freagairt dó sin.

(149) Mhínigh an Bheilg go bhféadfar modheolaíocht an phraghais tagartha a athbhreithniú sa todhchaí chun a áirithiú go seolfaidh sí an comhartha praghais is leordhóthanaí, nuair a mhéadóidh aibíocht spotmhargaí eile chuig leibhéal atá gar don mhargadh lá roimh ré. Go háirithe, féadfar margadhphraghsanna ionlae a mheas arís eile nuair atá an leachtacht leordhóthanach agus leanúnach.

(150) Roghnaigh an Bheilg praghas ceangail aonair le roinnt ceartúchán chun oscailteacht teicneolaíochta an chórais a áirithiú agus brabúis amhantair á dteorannú sa chalabrú. De réir údaráis na Beilge, tá gá leis na ceartúcháin sin chun an riosca a bhaineann le praghas ceangail amháin le haghaidh rannpháirtíocht teicneolaíochtaí áirithe a theorannú chuig an sásra acmhainneachta. Go háirithe teicneolaíochtaí a bhfuil costas imeallach gearrthréimhseach ag baint leo os cionn an phraghais ceangail, is féidir go gcuirfear bac orthu gan na ceartúcháin sin.

(151) Mar a fhoráiltear in Airteagal 7 undecies mír 2 den Acht Leictreachais, déanfar paraiméadar an phraghais ceangail a chalabrú gach bliain le Foraithne ón Aire tráth nach déanaí ná an 31 Márta an bhliain sin (le haghaidh cheant Y-4 agus Y-1 araon) agus bunaithe ar an modheolaíocht a shocraítear san Fhoraithne Ríoga le haghaidh pharaiméadair an cheant.

(152) Beidh sé bunaithe ar anailís ar na cuair chomhbhailithe lena mbailítear an chuid leaisteach den toirt freagartha ón margadh, rud a bhreathnaítear ar MLRR ualaithe in imeacht tréimhse 3 bliana le haghaidh na dtréimhsí ábhartha le linn na 3 bliana sin (laethanta geimhridh na seachtaine). Léirítear leis an modheolaíocht gur cheart an praghas ceangail calabraithe a roghnú idir an raon comhfhreagrach [75 %; 85 %] den toirt phraghasleaisteach freagartha ón margadh atá ag freagairt dó agus roinnt prionsabail threoracha á gcur san áireamh: (a) an chéad chritéar: ba cheart costais imeallacha ghearrthréimhseacha (CIGanna) na dteicneolaíochtaí ag a bhfuil sceideal laethúil a chumhdach leis an bpraghas ceangail roghnaithe; (b) an dara critéar: le calabrú an phraghais ceangail cuirtear an cuar calabrúcháin san áireamh; (c) an tríú critéar: le calabrú an phraghais ceangail cuirtear forbairt an mhargaidh fuinnimh san áireamh; (d) an ceathrú critéar: cobhsaíocht an phraghais ceangail ó thaobh ama de; agus (e) an cúigiú critéar: seans réasúnta go mbainfear an praghas ceangail amach leis an bpraghas tagartha.

(153) Le haghaidh an mheasúnaithe ar an gcéad chritéar, féachtar air sin i bhfianaise na dtorthaí agus na hipitéisí a úsáid sa staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019, go háirithe i ranna 2.9.3 agus 2.9.4. Tá ríomh na CIGanna sin bunaithe ar roinnt toimhdí: meastachán ar na praghsanna breosla, meastachán ar fhorbairt ionchasach an phraghais CO2, meastachán ar fheidhmíocht (‘éifeachtúlacht’) na dteicneolaíochtaí éagsúla a mheastar sa staidéar Leordhóthanachta agus Solúbthachta 2019 (sa chás seo CCGT, OCGT agus gineadóir díosail).

(154) Mhol an Bheilg praghasraon ceangail calabraithe táscach bunaithe ar na 3 thréimhse gheimhridh dheireanacha (geimhreadh 2016/2017 chuig geimhreadh 2018/2019), rud atá le cúngú chuig [320; 500] EUR/MWh.

(155) Tugtar le tuiscint as sin go mb’fhéidir go bhforbróidh an praghas ceangail le himeacht ama (ach fanann sé seasta le haghaidh fad conartha acmhainneachta AMA), i gcomhréir le héabhlóidí ar an margadh fuinnimh, agus nach gá go n-áirítear le conarthaí acmhainneachta de thoradh ceant amháin an praghas ceangail céanna le conarthaí acmhainneachta a bhaineann le ceant eile. In aon chás, cuirfear na soláthraithe acmhainneachta ar an eolas faoin bpraghas ceangail is infheidhme roimh gach ceant, rud a cheadóidh dóibh an fhaisnéis sin a chur san áireamh ina dtairiscintí.

(156) Ina theannta sin, roghnaigh an Bheilg an fhéidearthacht a thairiscint do AMAnna gan oibleagáid sceidealúcháin aonair (is iondúil go dtagann soláthraithe freagartha ar thaobh an éilimh agus comhbhailitheoirí faoin gcatagóir seo) a margadhphraghas dearbhaithe a chur in ionad an aon phraghais ceangail aonair amháin (i.e. a gcostas imeallach gearrthréimhseach) san oibleagáid aisíoca aon uair a bheadh an méid sin ní b’airde ná an t-aon phraghas ceangail aonair amháin. I bhfocail eile, na AMAnna sin gan oibleagáid sceidealúcháin aonair (agus soláthraithe freagartha don éileamh dá réir sin), níl siad faoi réir na hoibleagáide aisíoca i gcás ina sáraíonn an praghas tagartha a margadhphraghas dearbhaithe (MPD), rud a sheasann don phraghas ar os a chionn a dhearbhaigh na soláthraithe acmhainneachta sin fuinneamh a sheachadadh sa mhargadh fuinnimh. I bhfocail eile, i gcás ina dtiocfadh praghas faoi bhun a gcostais ghníomhachtúcháin as calabrú an phraghais ceangail aonair, níl oibleagáid ar na AMAnna sin ioncaim nach bhfuarthas sa mhargadh fuinnimh a aisíoc (i gcás ina sáródh an praghas tagartha an praghas ceangail, ach ina mbeadh sé faoi bhun a margadhphraghais dhearbhaithe). Tugadh an beart sin isteach tar éis phróiseas an chomhairliúcháin phoiblí chun maolú a dhéanamh ar ábhar imní soláthraithe freagartha don éileamh agus páirtithe eile go mbeadh ní ba mhó deacrachta acu ar bhealach eile a bheith rannpháirteach ós rud é go mb’fhéidir go mbeidh siad faoi réir aisíoca gan seachadadh a bheith déanta agus tar éis na n-ioncam a thuilleamh ar an gcéad dul síos. De réir na Beilge, áirithítear leis sin oscailteacht teicneolaíochta agus na brabúis amhantair á dteorannú san am céanna. Go háirithe, de réir na n-údarás leis an eilimint dearaidh sin ba cheart éascaíocht a dhéanamh go sainráite do rannpháirtíocht na freagartha don éileamh sa sásra acmhainneachta agus aon teicneolaíocht eile ag a bhfuil costais imeallacha ghearrthréimhseacha níos airde.

(157) Ina theannta sin, is féidir le AMAnna gan oibleagáid sceidealúcháin aonair a chinneadh roinnt praghsanna lá roimh ré a dhearbhú mar MPD. Tá an méid sin ábhartha go háirithe le haghaidh comhbhailitheoirí, a bhféadfaidh punann a bheith acu atá comhdhéanta de AMAnna ag a bhfuil praghsanna imeallacha éagsúla agus a léiríonn a gcuar costais iarbhír. Is é is cuspóir dó sin a áirithiú nach gcuirfear an oibleagáid aisíoca i bhfeidhm maidir le fuinneamh nár díoladh ar an margadh agus i gcás nár tuilleadh aon ioncam.

2.7.3. Aisíoca

2.7.3.1. Tuairisc

(158) Aon uair a sháraíonn an praghas leictreachais ar an margadh lá roimh ré mórdhíola an praghas ceangail, ní mór don soláthraí acmhainneachta an difríocht idir an praghas tagartha agus an praghas ceangail a íoc le Elia, arna ríomh ar na toirteanna acmhainneachta conraithe. Dá thoradh sin, déantar ioncaim le haghaidh an tsoláthraí acmhainneachta ar an margadh fuinnimh amháin a chaidhpeáil ag an bpraghas ceangail, ach áirithítear luach saothair acmhainneachta seasta agus cinnte le haghaidh soláthraithe acmhainneachta i gcomaoin air sin.

(159) Beidh an soláthraí acmhainneachta faoi réir na hoibleagáide aisíoca, gan beann ar cibé acu a bhí nó nach raibh leictreachas á dhíol aige ag praghsanna níos airde le linn na tréimhse socraíochta ábhartha.

(160) Is den tábhacht a lua go ndeartar an rogha iontaofachta ar bhealach a fhágann go bhfuil éarthaí beartaithe agus neamhbheartaithe na sócmhainní a chuirtear in iúl roimh ré díolmhaithe ón oibleagáid aisíoca sin go feadh na neamhinfhaighteachta. Go deimhin, is é is aidhm don oibleagáid aisíoca brabúis amhantair a sheachaint trí ioncaim gan choinne ón margadh fuinnimh a aisíoc. Mar sin féin, i gcás éarthaí (beartaithe agus neamhbheartaithe araon), ní sheachadtar aon fhuinneamh. Dá thoradh sin, i gcás éarthaí (a chuirtear in iúl go cuí), tá sé dodhéanta don soláthraí acmhainneachta na hioncaim fuinnimh níos airde a thagann as na harduithe tobanna ar phraghsanna a ghabháil, mar sin níor cheart aon oibleagáid aisíoca a bheith infheidhme dá bhrí sin sna himthosca sin.

(161) Aonaid freagartha ar thaobh an éilimh agus acmhainneacht eile gan oibleag