MOLADH ÓN gCOMHAIRLE

an 12 Iúil 2022

maidir le Clár Náisiúnta 2022 um Athchóiriú de chuid na hEastóine agus lena dtugtar tuairim ón gComhairle maidir le Clár Cobhsaíochta 2022 de chuid na hEastóine

(2022/C 334/06)

TÁ COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagail 121(2) agus 148(4) de,

Ag féachaint do Rialachán (CE) Uimh. 1466/97 ón gComhairle an 7 Iúil 1997 maidir leis an bhfaireachas ar riochtaí buiséadacha, agus an faireachas ar bheartais eacnamaíocha agus a gcomhordú (1), a neartú, agus go háirithe Airteagal 5(2) de,

Ag féachaint don mholadh ón gCoimisiún Eorpach,

Ag féachaint do na rúin ó Pharlaimint na hEorpa,

Ag féachaint do na conclúidí ón gComhairle Eorpach,

Ag féachaint don tuairim ón gCoiste Fostaíochta,

Ag féachaint don tuairim ón gCoiste Eacnamaíoch agus Airgeadais,

Ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Chosaint Shóisialta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste um Beartas Eacnamaíoch,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1) Tháinig Rialachán (AE) 2021/241 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (2), lenar bunaíodh an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta, i bhfeidhm an 19 Feabhra 2021. Leis an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta, cuirtear tacaíocht airgeadais ar fáil chun athchóirithe agus infheistíocht a chur chun feidhme, ar athchóirithe agus infheistíocht í a mhaoiníonn an tAontas ó thaobh buiséid de. Cuireann sé leis an téarnamh eacnamaíoch agus le cur chun feidhme athchóirithe inbhuanaithe a chuireann leis an bhfás agus le hinfheistíocht, go háirithe chun na haistrithe glasa agus digiteacha a chur chun cinn, agus athléimneacht agus fás ionchasach gheilleagair na mBallstát a neartú ag an am céanna. Cuidíonn sé freisin le hairgeadais phoiblí inbhuanaithe a neartú agus le borradh a chur faoi fhás agus faoi chruthú post sa mheántéarma agus san fhadtéarma. Tabharfar an ranníocaíocht uasta airgeadais in aghaidh an Bhallstáit faoin tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta cothrom le dáta i mí an Mheithimh 2022, i gcomhréir le hAirteagal 11(2) de Rialachán (AE) 2021/241.

(2) An 24 Samhain 2021, ghlac an Coimisiún an Suirbhé Bliantúil don Fhás Inbhuanaithe, rud a chur tús le Seimeastar Eorpach 2022 le haghaidh comhordú beartais eacnamaíoch. Thug sí aird chuí ar Ghealltanas Sóisialta Porto a síníodh an 7 Bealtaine 2021 chun Colún Eorpach na gCeart Sóisialta a d’fhógair Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún an 17 Samhain 2017 a chur chun feidhme a thuilleadh. D’fhormhuinigh an Chomhairle Eorpach tosaíochtaí Shuirbhé Bliantúil 2022 don Fhás Inbhuanaithe an 25 Márta 2022. An 24 Samhain 2021, ar bhonn Rialachán (AE) Uimh. 1176/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3), ghlac an Coimisiún freisin an Tuarascáil maidir leis an Sásra Foláirimh, ar tuarascáil í nár sainaithníodh an Eastóin inti mar cheann de na Ballstáit a mbeadh grinn-athbhreithniú ag teastáil ina leith. Ar an dáta céanna, ghlac an Coimisiún moladh freisin le haghaidh moladh ón gComhairle maidir le beartas eacnamaíoch an limistéir euro agus togra le haghaidh Tuarascáil Chomhpháirteach ar Fhostaíocht 2022, lena ndéantar anailís ar chur chun feidhme na dTreoirlínte Fostaíochta agus ar phrionsabail Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta. Ghlac an Chomhairle an Moladh maidir le beartas eacnamaíoch an limistéir euro (4) (“Moladh 2022 maidir leis an limistéar euro”) an 5 Aibreán 2022 agus an Tuarascáil Chomhpháirteach ar Fhostaíocht an 14 Márta 2022.

(3) Le hionradh na Rúise ar an Úcráin, i ndiaidh na paindéime domhanda, tá athrú suntasach tagtha ar an gcomhthéacs geopholaitiúil agus eacnamaíoch. Tá tionchar an ionraidh ar gheilleagair na mBallstát le sonrú, inter alia, trí phraghsanna fuinnimh, bia agus amhábhair níos airde, agus trí ionchais fáis níos laige. Luíonn na praghsanna fuinnimh go trom, go háirithe, ar na teaghlaigh is leochailí a bhfuil cónaí orthu i mbochtaineacht fuinnimh nó atá i mbaol na bochtaineachta fuinnimh, chomh maith leis na gnólachtaí is leochailí ó thaobh praghsanna fuinnimh de. Tá rabharta daoine ag teacht isteach atá ag teitheadh ón Úcráin gan fasach le feiceáil san Aontas freisin. Bhí tionchar neamhshiméadrach ag na héifeachtaí eacnamaíocha, a d’eascair as cogadh foghach na Rúise, ar na Ballstáit. Sa chomhthéacs sin, an 4 Márta 2022, le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2022/382 ón gComhairle (5), cuireadh Treoir 2001/55/CE ón gComhairle (6) i ngníomh den chéad uair, lena dtugtar an ceart chun fanacht go dleathach san Aontas do dhaoine easáitithe ón Úcráin, chomh maith le rochtain ar oideachas agus oiliúint, ar mhargadh an tsaothair, ar chúram sláinte, ar thithíocht agus ar leas sóisialta. Cuirtear tacaíocht eisceachtúil ar fáil don hEastóin faoi thionscnamh na Gníomhaíochta Comhtháthaithe le haghaidh Dídeanaithe san Eoraip (CARE) agus trí réamh-mhaoiniú breise faoin gclár Cúnamh Téarnaimh don Chomhtháthú agus do Chríocha na hEorpa (REACT-EU) chun aghaidh a thabhairt go práinneach ar riachtanais fáilte agus lánpháirtíochta le haghaidh na ndaoine atá ag teitheadh ón Úcráin.

(4) Agus an staid eacnamaíoch agus gheopholaitiúil atá ag athrú go tapa á cur san áireamh, athbhunaíonn an Seimeastar Eorpach a bheartas eacnamaíoch agus fostaíochta ar bhonn leathan in 2022, agus forbraítear é ag an am céanna i gcomhréir le ceanglais chur chun feidhme na Saoráide Téarnaimh agus Athléimneachta, mar a leagtar amach sa Suirbhé Bliantúil Fáis Inbhuanaithe 2022. Tá cur chun feidhme na bpleananna téarnaimh agus athléimneachta a glacadh ríthábhachtach chun cuspóirí comhordaithe an bheartais eacnamaíoch faoin Seimeastar Eorpach a bhaint amach, ós rud é go dtugtar aghaidh sna pleananna ar fhothacar suntasach ar a laghad de na moltaí tírshonracha ábhartha a eisíodh i dtimthriallta Sheimeastar Eorpach 2019 agus 2020. Tá moltaí tírshonracha 2019 agus 2020 fós chomh ábhartha céanna maidir le pleananna téarnaimh agus athléimneachta arna n-athbhreithniú, arna dtabhairt cothrom le dáta nó arna leasú i gcomhréir le hAirteagail 14, 18 agus 21 de Rialachán (AE) 2021/241, sa bhreis ar aon mholtaí tírshonracha arna n-eisiúint suas go dtí an dáta a chuirtear isteach pleananna téarnaimh agus athléimneachta den sórt sin atá athbhreithnithe, nuashonraithe nó leasaithe.

(5) Tá clásal éalaithe ginearálta an Chomhshocraithe Cobhsaíochta agus Fáis gníomhach ó Mhárta 2020. I dTeachtaireacht uaidh an 3 Márta 2021 dar teideal One year since the outbreak of COVID-19: fiscal policy response [aon bhliain amháin ó thosaigh COVID-19: freagairt an bheartais fhioscaigh], leag an Coimisiún amach a thuairim gur cheart an cinneadh maidir le clásal ginearálta éalaithe a dhíghníomhachtú nó a chur i bhfeidhm go leanúnach a dhéanamh mar mheasúnú foriomlán ar staid an gheilleagair, agus leibhéal na gníomhaíochta eacnamaíche san Aontas nó sa limistéar euro i gcomparáid leis an leibhéal réamh-ghéarchéime (deireadh 2019) mar phríomhchritéar cainníochtúil. Mar gheall ar éiginnteacht mhéadaithe agus rioscaí láidre taobh thiar den ionchas eacnamaíoch i gcomhthéacs an chogaidh san Eoraip, is gá clásal éalaithe ginearálta an Chomhshocraithe Cobhsaíochta agus Fáis a leathnú go gcuirfear síneadh le clásal éalaithe ginearálta an Chomhshocraithe Cobhsaíochta agus Fáis le linn 2023.

(6) De réir an chur chuige atá sa Mholadh ón gComhairle an 18 Meitheamh 2021 (7) ina dtugtar tuairim ón gComhairle maidir le Clár Cobhsaíochta 2021 na hEastóine, is fearr an staid fhioscach fhoriomlán a thomhas mar an t-athrú ar chaiteachas príomha (glan ar bhearta lánroghnacha ioncaim agus gan bearta sealadacha éigeandála a bhaineann le géarchéim COVID-19 a áireamh), ach caiteachas arna mhaoiniú le tacaíocht neamh-inaisíoctha (deontais) ón tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta agus ó chistí eile de chuid an Aontais a áireamh, i gcoibhneas leis an bhfás féideartha meántéarmach (8). Agus níos faide ná an staid fhioscach fhoriomlán, d’fhonn a mheas an bhfuil an beartas fioscach náisiúnta stuama agus an bhfuil a chomhdhéanamh fabhrach do théarnamh inbhuanaithe a bheidh comhsheasmhach leis na haistrithe glasa agus digiteacha, tabharfar aird freisin ar an éabhlóid ar phríomhchaiteachas reatha (9) arna mhaoiniú go náisiúnta (glan ar bhearta lánroghnacha ioncaim agus gan bearta sealadacha éigeandála a bhaineann le géarchéim COVID-19 a áireamh) agus ar an infheistíocht.

(7) An 2 Márta 2022, ghlac an Coimisiún teachtaireacht lena gcuirtear treoir leathan ar fáil maidir le beartas fioscach in 2023 (“an treoir fhioscach”) a raibh sé mar aidhm léi tacú le hullmhú Chláir na mBallstát um Chobhsaíocht agus um Chóineasú agus comhordú beartais a neartú ar an gcaoi sin. Thug an Coimisiún dá aire, go mbeadh sé iomchuí in 2023, ar bhonn an ionchas maicreacnamaíoch a bhí ann i réamhaisnéis gheimhridh 2022, aistriú ó sheasamh fioscach comhiomláin tacaíochta in 2020–2022 go staid chomhiomlán fhioscach a bheadh neodrach tríd is tríd, agus go bhfuil sé réidh chun freagairt don staid eacnamaíoch atá ag teacht chun cinn. D’fhógair an Coimisiún gur cheart leanúint de dhifreáil a dhéanamh idir na moltaí fioscacha do 2023 idir na Ballstáit agus iarmhairtí trastíortha a d’fhéadfadh a bheith ann a chur san áireamh. D’iarr an Coimisiún ar na Ballstáit an treoraíocht a léiriú ina gClár um Chobhsaíocht agus um Chóineasú. Gheall an Coimisiún go ndéanfadh sé dlúthfhaireachán ar na forbairtí eacnamaíocha agus go n-athróidh sé a threoir beartais de réir mar is gá agus ar a dhéanaí ina phacáiste earraigh den Seimeastar Eorpach a bheidh ann ag deireadh mhí na Bealtaine 2022.

(8) Maidir leis an treoir fhioscach, cuirtear san áireamh sna moltaí fioscacha do 2023 an t-ionchas eacnamaíoch atá ag dul in olcas, an éiginnteacht mhéadaithe agus rioscaí níos ísle, agus an boilsciú níos airde i gcomparáid le réamhaisnéis gheimhridh 2022 ón gCoimisiún. I bhfianaise na mbreithnithe sin, ní mór don fhreagairt fhioscach infheistíocht phoiblí a leathnú i gcomhair an aistrithe ghlais agus dhigitigh agus na slándála fuinnimh, agus cumhacht ceannaigh na dteaghlach is leochailí a choimeád ar bun chun tionchar na dteithe praghsanna fuinnimh a mhaolú agus chun an brú boilscithe a theorannú ón dara babhta trí bhearta spriocdhírithe agus sealadacha. Ní mór don bheartas fioscach leanúint de bheith ag dul in oiriúint do na cúinsí atá ag athrú go tapa, lena n-áirítear dúshláin a eascraíonn as cogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine i ndáil le cosaint agus slándáil, agus ní mór dó idirdhealú a dhéanamh idir na Ballstáit de réir a staide fioscaí agus eacnamaíche, lena n-áirítear a mhéid a bhaineann lena nochtadh don ghéarchéim agus le rabhartaí daoine easáitithe ón Úcráin.

(9) An 18 Meitheamh 2021, chuir an Eastóin a plean náisiúnta téarnaimh agus athléimneachta faoi bhráid an Choimisiúin, i gcomhréir le hAirteagal 18(1) de Rialachán (AE) 2021/241. De bhun Airteagal 19 de Rialachán (AE) 2021/241, rinne an Coimisiún measúnú ar ábharthacht, éifeachtacht, éifeachtúlacht agus comhleanúnachas an phlean téarnaimh agus athléimneachta, i gcomhréir leis na treoirlínte measúnaithe a leagtar amach in Iarscríbhinn V a ghabhann leis an Rialachán sin. An 29 Deireadh Fómhair 2021, ghlac an Chomhairle a Cinneadh Cur Chun Feidhme maidir leis an measúnú ar an bplean téarnaimh agus athléimneachta don Eastóin a fhormheas (10). Tá scaoileadh na dtráthchodanna ag brath ar chinneadh a bheith glactha ag an gCoimisiún, i gcomhréir le hAirteagal 24(5) de Rialachán (AE) 2021/241, cinneadh ina luaitear go bhfuil an Eastóin tar éis na ngarspriocanna agus na spriocanna ábhartha a leagtar amach sa Chinneadh Cur Chun Feidhme ón gComhairle a chomhlíonadh go sásúil. Glactar leis, trí na clocha míle agus na spriocanna sin a bheith comhlíonta go sásúil, nach ndeachthas siar ar ghnóthú na gcloch míle agus na spriocanna a gnóthaíodh roimhe sin.

(10) An 29 Aibreán 2022, thíolaic an Eastóin a Clár Náisiúnta um Athchóiriú 2022 agus a Clár Cobhsaíochta 2022, i gcomhréir leis an spriocdháta a leagadh síos in Airteagal 4 de Rialachán (CE) Uimh. 1466/97. Rinneadh measúnú ar an dá chlár le chéile chun na naisc eatarthu a chur san áireamh. I gcomhréir le hAirteagal 27 de Rialachán (AE) 2021/241, léiríonn Clár Náisiúnta 2022 um Athchóiriú freisin tuairisciú débhliantúil na hEastóine ar an dul chun cinn atá déanta maidir lena plean téarnaimh agus athléimneachta a chur chun feidhme.

(11) D’fhoilsigh an Coimisiún tuarascáil tíre 2022 maidir leis an Eastóin an 23 Bealtaine 2022. Rinneadh measúnú inti ar an dul chun cinn atá déanta ag an Eastóin maidir le haghaidh a thabhairt ar na moltaí tírshonracha ábhartha a ghlac an Chomhairle in 2019, 2020 agus 2021, agus breathnaíodh ar chur chun feidhme an phlean téarnaimh agus athléimneachta ag an Eastóin, ag tógáil ar an scórchlár téarnaimh agus athléimneachta. Ar bhonn na hanailíse sin, sainaithníodh sa tuarascáil tíre bearnaí i ndáil leis na dúshláin sin nach dtugtar aghaidh orthu, nó nach dtugtar aghaidh orthu ach i bpáirt, leis an bplean téarnaimh agus athléimneachta, chomh maith le dúshláin nua agus dúshláin atá ag teacht chun cinn, lena n-áirítear na dúshláin sin a eascraíonn as ionradh na Rúise ar an Úcráin. Rinneadh measúnú inti freisin ar dhul chun cinn na hEastóine maidir le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta a chur chun feidhme agus ar spriocanna ceannlíne an Aontais maidir le fostaíocht, laghdú scileanna agus laghdú bochtaineachta a bhaint amach, chomh maith le dul chun cinn maidir le Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach.

(12) An 23 Bealtaine 2022, d’eisigh an Coimisiún tuarascáil faoi Airteagal 126(3) den Chonradh. Pléadh staid bhuiséadach na hEastóine sa tuarascáil sin, ós rud é go bhfuil sé beartaithe go sáróidh a heasnamh ginearálta rialtais in 2022 luach tagartha an Chonartha, arb é 3 % de OTI é. Thángthas ar an gconclúid sa tuarascáil nár comhlíonadh critéar an easnaimh. I gcomhréir le teachtaireacht an 2 Márta 2022, níor mhol an Coimisiún nósanna imeachta nua maidir le heasnamh iomarcach a oscailt in earrach na bliana 2022 agus déanfaidh sé athmheasúnú ar cibé acu an mbeidh sé riachtanach nó nach mbeidh a mholadh go gcuirfí tús le nósanna imeachta den sórt sin i bhfómhar 2022.

(13) I Moladh uaithi an 20 Iúil 2020 (11), mhol an Chomhairle don Eastóin gach beart is gá a dhéanamh in 2020 agus 2021, i gcomhréir leis an gclásal éalaithe ginearálta, chun aghaidh a thabhairt go héifeachtach ar phaindéim COVID-19, chun an geilleagar a chothú agus chun tacú leis an téarnamh ina dhiaidh sin. Mhol sí freisin go saothródh an Eastóin, nuair is féidir sin le dálaí eacnamaíocha, beartais fhioscacha lena ndíreofaí ar riochtaí fioscacha meántéarmacha stuama a bhaint amach agus ar inbhuanaitheacht fiachais a áirithiú, agus feabhas a chur ar an infheistíocht san am céanna. In 2021, de réir na sonraí a bhailíochtaigh Eurostat, thit easnamh ginearálta rialtas na hEastóine ó 5,6 % de OTI in 2020 go 2,4 %. Thacaigh freagairt beartais fhioscaigh na hEastóine leis an téarnamh eacnamaíoch in 2021, agus tháinig méadú ar bhearta sealadacha éigeandála ó 2,3 % de OTI in 2020 go 2,7 % in 2021. Bhí na bearta a ghlac an Eastóin in 2021 i gcomhréir leis an Moladh ón gComhairle an 20 Iúil 2020. Den chuid is mó, bhí na bearta buiséadacha lánroghnacha a ghlac an rialtas in 2020 agus 2021 sealadach nó comhoiriúnaithe le bearta fritháirimh. San am céanna, ní raibh roinnt de na bearta lánroghnacha a ghlac an rialtas le linn na tréimhse 2020 go 2021 sealadach ná comhoiriúnaithe le bearta fritháirimh, is iad sin go príomha méaduithe ar phinsin, méaduithe tuarastail spriocdhírithe (múinteoirí, baill foirne leighis, cultúrtha agus póilíní) agus cláir chaiteachais do chúram sláinte, taighde agus forbairt (T&D), an t-arm agus teicneolaíocht faisnéise agus cumarsáide (TFC). De réir na sonraí a bhailíochtaigh Eurostat, thit fiachas ginearálta an rialtais ó 19,0 % de OTI in 2020 go 18,1 % de OTI in 2021.

(14) Is cás faichilleach é an cás maicreacnamaíoch is bunús leis na réamh-mheastacháin bhuiséadacha i gClár Cobhsaíochta 2022. Tá sé beartaithe ag an rialtas go dtiocfaidh laghdú 1,0 % ar fhíor-OTI in 2022 agus go dtiocfaidh méadú 1,2 % air in 2023. I gcomparáid leis sin, tuartar i réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún go mbeidh fíorfhás OTI 1,0 % ann in 2022 agus 2,4 % in 2023. Tá sé tuartha ag an gCoimisiún go mbeidh fás níos láidre ar thomhaltas príobháideach, fás a mbeidh leibhéal ard coigiltis charntha mar bhonn leis agus le dinimic láidir a bhfuiltear ag súil leis ó thaobh pá de. Ina Chlár Cobhsaíochta 2022, tá an rialtas ag súil go n-ardóidh an t-easnamh ceannlíne go 5,3 % de OTI in 2022 agus go laghdófar é go 4,8 % in 2023. Léiríonn an méadú in 2022 go príomha na bearta caiteachais nua chun praghsanna fuinnimh a mhaolú, agus caiteachas breise sóisialta agus slándála chomh maith leis na costais a bhaineann le cosaint shealadach a thabhairt do dhaoine easáitithe ón Úcráin. De réir Chlár Cobhsaíochta 2022, meastar go méadóidh cóimheas fiachais ghinearálta an rialtais le OTI go dtí 20,7 % in 2022, agus go méadóidh sé ina dhiaidh sin go 24,1 % in 2023. Bunaithe ar bhearta beartais atá aitheanta ag scoithdháta na réamhaisnéise, tuartar i réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún easnamh rialtais do 2022 agus 2023 de 4,4 % de OTI agus 3,7 % faoi seach. Tá sé sin níos ísle ná an t-easnamh atá tuartha i gClár Cobhsaíochta 2022, go príomha mar gheall ar an réamhaisnéis OTI níos láidre atá mar bhonn le réamh-mheastacháin an Choimisiúin agus le fás níos measartha ar chaiteachas infheistíochta arna réamh-mheas ag an gCoimisiún. I réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún, meastar go mbeidh cóimheas fiachais ghinearálta an rialtais le OTI de 20,9 % in 2022 agus 23,5 % in 2023, cosúil le réamh-mheastacháin Chlár Cobhsaíochta 2022. De réir réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún, is é 3,1 % an fás aschuir féideartha measta sa mheántéarma (meánfhás 10 mbliana). Mar sin féin, ní áirítear sa mheastachán sin tionchar na n-athchóirithe atá mar chuid den phlean téarnaimh agus athléimneachta agus lena bhféadfar borradh a chur faoi fhás ionchasach na hEastóine.

(15) In 2022, chuir an rialtas deireadh le formhór na mbeart a glacadh mar fhreagairt ar ghéarchéim COVID-19, sa chaoi is go meastar go laghdóidh na bearta sealadacha éigeandála ó 2,7 % de OTI in 2021 go 0,8 % in 2022. Na bearta a glacadh chun tionchar eacnamaíoch agus sóisialta an mhéadaithe ar phraghsanna fuinnimh a chomhrac, tá tionchar acu ar an easnamh rialtais, rud a mheastar i réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún ag 0,7 % de OTI in 2022 agus a bhfuiltear ag súil go gcuirfear deireadh leo de réir a chéile in 2023 (12). Is éard atá sna bearta sin, den chuid is mó, aistrithe sóisialta chuig teaghlaigh níos boichte, teorainneacha praghais ar phraghsanna leictreachais agus téimh agus ísliú ar mhuirir ghréasáin leictreachais agus gáis do thomhaltóirí. Fógraíodh na bearta sin mar bhearta sealadacha. Mar sin féin, i gcás ina bhfanfaidh praghsanna fuinnimh ag leibhéal ardaithe in 2023, d’fhéadfaí cuid de na bearta sin a choinneáil. Níl cuid de na bearta sin spriocdhírithe, go háirithe an uasteorainn ghinearálta ar phraghsanna fuinnimh do theaghlaigh, táillí gréasáin a ísliú agus laghduithe ar dhleachtanna máil ar bhonn uilechoiteann (le héifeacht ó 2020). Tá tionchar freisin ag na costais a bhaineann le cosaint shealadach a thabhairt do dhaoine easáitithe ón Úcráin ar an easnamh rialtais, rud a thuartar i réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún ag 0,4 % de OTI in 2022 agus ag 0,6 % in 2023 (13), chomh maith le costas méadaithe 0,6 % de OTI ar an gcosaint in 2023.

(16) Ina Moladh an 18 Meitheamh 2021, mhol an Chomhairle go gcoinneodh an Eastóin staid fhioscach tacúil in 2022, lena n-áirítear ón spreagadh a cuireadh ar fáil leis an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta, agus go gcaomhnódh sí infheistíocht arna maoiniú go náisiúnta. Mhol an Chomhairle freisin go saothródh an Eastóin, nuair is féidir sin sna dálaí eacnamaíocha, beartas fioscach atá dírithe ar shuíomhanna fioscacha stuama meántéarmacha a bhaint amach agus an inbhuanaitheacht fhioscach a áirithiú sa mheántéarma, agus an tráth chéanna, feabhas a chur ar an infheistíocht chun borradh a chur faoin acmhainneacht fáis.

(17) In 2022, bunaithe ar réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún agus lena n-áirítear an fhaisnéis a ionchorpraítear i gClár Cobhsaíochta 2022 na hEastóine, meastar go mbeidh an staid fhioscach tacúil ag – 2,4 % de OTI, mar a mhol an Chomhairle (14). Tá sé beartaithe ag an Eastóin tacaíocht leanúnach a chur ar fáil don téarnamh trí leas a bhaint as an tSaoráid um Théarnamh agus Athléimneacht chun infheistíocht bhreise a mhaoiniú mar a mhol an Chomhairle. Meastar go dtiocfaidh méadú 0,1 pointe céatadáin i gcomparáid le 2021 ar an ranníocaíocht dhearfach le gníomhaíocht eacnamaíoch de chaiteachas arna mhaoiniú ag deontais faoin tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta agus cistí eile de chuid an Aontais. Tuartar go gcuirfidh infheistíocht atá maoinithe go náisiúnta ranníocaíocht mhéadaitheach ar fáil don staid fhioscach de 0.6 pointe céatadáin in 2022 (15). Dá bhrí sin, tá sé beartaithe ag an Eastóin infheistíocht arna maoiniú go náisiúnta a chaomhnú, mar a mhol an Chomhairle. San am céanna, tuartar go soláthróidh an fás ar chaiteachas reatha príomhúil arna mhaoiniú go náisiúnta (glan ar bhearta nua ioncaim) in 2022 ranníocaíocht fhorleathnaithe 1,4 pointe céatadáin don seasamh fioscach foriomlán. Áirítear leis an rannchuidiú suntasach leathnaithe sin, i measc nithe eile, méaduithe ar phá agus ar aistrithe sóisialta mar aon le tionchar breise na mbeart chun aghaidh a thabhairt ar thionchar eacnamaíoch agus sóisialta an mhéadaithe ar phraghsanna fuinnimh (0,5 % de OTI) agus ar na costais a bhaineann le cosaint shealadach a thabhairt do dhaoine easáitithe ón Úcráin (0,4 % de OTI).

(18) In 2023, tuartar go mbeidh an staid fhioscach i réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiún 0,2 % de OTI ar an mbonn nach mbeidh aon athrú beartais ann (16). Meastar go leanfaidh an Eastóin d’úsáid a bhaint as na deontais ón tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta in 2023 chun infheistíocht bhreise a mhaoiniú chun tacú leis an téarnamh. Meastar go méadófar de 0,4 pointe céatadáin OTI i gcomparáid le 2022 an ranníocaíocht dhearfach le gníomhaíocht eacnamaíoch de chaiteachas arna mhaoiniú ag deontais faoin tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta agus cistí eile de chuid an Aontais. Tuartar go gcuirfidh infheistíocht atá maoinithe go náisiúnta ranníocaíocht mhéadaitheach ar fáil don staid fhioscach de 0.3 pointe céatadáin in 2023 (17). Ag an am céanna, meastar go soláthróidh an méadú ar chaiteachas reatha príomhúil arna mhaoiniú go náisiúnta (glan ar bhearta nua ioncaim) in 2023 ranníocaíocht chraptha dar méid 0.4 pointe céatadáin don seasamh fioscach foriomlán. Áirítear leis sin an tionchar ó dheireadh a chur de réir a chéile leis na bearta lena dtugtar aghaidh ar phraghsanna méadaithe fuinnimh (0,7 % de OTI) agus costais bhreise chun cosaint shealadach a thabhairt do dhaoine easáitithe as an Úcráin (0,1 % de OTI).

(19) I gClár Cobhsaíochta 2022, meastar go laghdóidh an t-easnamh rialtais ginearálta de réir a chéile go 3,8 % de OTI in 2024 agus go 2,9 % faoi 2025. Dá bhrí sin, tá sé beartaithe go rachaidh easnamh ginearálta an rialtais faoi bhun 3 % de OTI faoi 2025. Glactar leis sna réamh-mheastacháin sin roinnt beart breise maidir le comhdhlúthú fioscach nach bhfuil sonraithe go fóill. De réir Chlár Cobhsaíochta 2022, táthar ag súil go dtiocfaidh méadú ar chóimheas fiachais ghinearálta an rialtais le OTI faoi 2025, go sonrach le méadú go 27,7 % in 2024, agus ardú go 29,2 % in 2025. De réir anailís an Choimisiúin, is cosúil gur rioscaí ísle iad na rioscaí maidir le hinbhuanaitheacht fiachais sa mheántéarma.

(20) I gcomhréir le hAirteagal 19(3), pointe (b), de Rialachán (AE) 2021/241 agus critéar 2.2 d’Iarscríbhinn V a ghabhann leis an Rialachán sin, áirítear sa phlean téarnaimh agus athléimneachta sraith fhairsing athchóirithe agus infheistíochtaí a threisíonn a chéile agus a bhfuil amchlár táscach ag gabháil leo maidir lena gcur chun feidhme a bheidh le tabhairt chun críche faoin 31 Lúnasa 2026. Cuidítear, leis sin, le dul i ngleic leis na dúshláin eacnamaíocha agus shóisialta ar fad nó le fothacar suntasach de na dúshláin eacnamaíocha agus shóisialta a leagtar amach sna moltaí tírshonracha a chuir an Chomhairle faoi bhráid na hEastóine sa Seimeastar Eorpach in 2019 agus 2020, chomh maith le haon mholtaí tírshonracha a eisíodh go dtí an dáta a ghlacfar plean téarnaimh agus athléimneachta.. Go háirithe, dírítear sa phlean téarnaimh agus athléimneachta ar na haistrithe glasa agus digiteacha, le bearta chun éifeachtúlacht fuinnimh a fheabhsú agus fuinneamh inathnuaite a fhorbairt; inbhuanaitheacht an iompair agus na soghluaisteachta a mhéadú; tacú le cuideachtaí sna dá aistriú, go háirithe gnólachtaí nuathionscanta agus fiontair bheaga agus mheánmhéide; breis digitiú a dhéanamh ar sheirbhísí poiblí; agus ábharthacht an chórais oideachais agus oiliúna maidir le margadh an tsaothair a mhéadú, go háirithe maidir le scileanna glasa agus digiteacha. Tá bearta sa phlean téarnaimh agus athléimneachta freisin chun feabhas a chur ar inrochtaineacht agus ar athléimneacht an chórais sláinte agus beartaítear ann roinnt feabhsuithe ar an líontán sábhála sóisialta agus ar rochtain ar sheirbhísí sóisialta.

(21) Tá coinne leis go rannchuideoidh plean téarnaimh agus athléimneachta na hEastóine le breis dul chun cinn a dhéanamh ar na haistrithe glasa agus digiteacha. Is ionann bearta chun tacú le cuspóirí aeráide san Eastóin agus 41,5 % de leithdháileadh iomlán an phlean téarnaimh agus athléimneachta, agus is ionann bearta lena dtacaítear le cuspóirí digiteacha agus 21,5 % de leithdháileadh iomlán an phlean téarnaimh agus athléimneachta. Le cur chun feidhme iomlán an phlean téarnaimh agus athléimneachta i gcomhréir leis na garspriocanna agus na spriocanna ábhartha, cuideofar leis an Eastóin téarnamh go tapa ó iarmhairtí ghéarchéim COVID-19, agus a hathléimneacht á neartú san am céanna. Tá rannpháirtíocht chórasach na gcomhpháirtithe sóisialta agus na ngeallsealbhóirí ábhartha eile tábhachtach i gcónaí chun an plean téarnaimh agus athléimneachta a chur chun feidhme go rathúil, chomh maith le beartais eacnamaíocha agus fostaíochta eile a théann níos faide ná an plean téarnaimh agus athléimneachta, chun a áirithiú go mbeidh úinéireacht leathan ar an gclár oibre foriomlán beartais.

(22) An 18 Aibreán 2022, thíolaic an Eastóin an Comhaontú Comhpháirtíochta dá bhforáiltear i Rialachán (AE) 2021/1060 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (18) ach níor tíolacadh go fóill na cláir bheartais chomhtháthaithe eile dá bhforáiltear sa Rialachán sin. I gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/1060, tá an Eastóin leis na moltaí tírshonracha ábhartha a chur san áireamh i gclársceidealú chistí an bheartais chomhtháthaithe le haghaidh 2021–2027. Is réamhriachtanas é sin chun éifeachtacht na tacaíochta airgeadais atá le fáil ó chistí an bheartais chomhtháthaithe a fheabhsú agus chun uasmhéadú a dhéanamh ar bhreisluach na tacaíochta sin, agus comhordú, comhlántacht agus comhleanúnachas idir cistí an bheartais chomhtháthaithe sin agus ionstraimí agus cistí eile de chuid an Aontais á gcur chun cinn ag an am céanna. Tá cur chun feidhme rathúil na Saoráide Téarnaimh agus Athléimneachta agus cláir beartais chomhtháthaithe ag brath freisin ar dheireadh a chur le bacainní ar infheistíocht chun tacú leis na haistrithe glasa agus digiteacha agus le forbairt chríochach chothrom.

(23) Sa bhreis ar na dúshláin eacnamaíocha agus shóisialta a dtugtar aghaidh orthu sa phlean téarnaimh agus athléimneachta, tá roinnt dúshlán breise os comhair na hEastóine maidir le cúram fadtéarmach agus leordhóthanacht an líontáin sábháilteachta sóisialta, go háirithe do dhaoine dífhostaithe.

(24) Tá feabhas tagtha ar leordhóthanacht an líontáin sábhála sóisialta san Eastóin ach tá an ráta riosca bochtaineachta agus eisiaimh shóisialta fós ard do dhaoine scothaosta, do dhaoine faoi mhíchumas agus do dhaoine dífhostaithe. Is lú an chosaint a thugtar do dhaoine dífhostaithe ar thitim i mbochtaineacht i ngeall ar na critéir shriantacha chun sochair dhífhostaíochta a fháil, go háirithe na tairseacha fostaíochta agus ioncaim roimh an dífhostaíocht. Mar thoradh air sin, in 2021, ní bhfuair ach thart ar 50 % de na daoine dífhostaithe uile sochair dhífhostaíochta, fuair 37 % de dhaoine dífhostaithe nuachláraithe sochair árachais dífhostaíochta agus ní bhfuair ach 26 % díobh an liúntas dífhostaíochta seasta. Má leathnaítear cumhdach na sochar dífhostaíochta agus má dhéantar na híoschritéir chun rochtain a fháil ar shochair dhífhostaíochta a scaoileadh, is féidir leis sin bheith éifeachtach chun an chosaint shóisialta a mhéadú, go háirithe i gcás na ndaoine sin a bhfuil tréimhsí gearra oibre acu agus i gcineálacha neamhchaighdeánacha oibre.

(25) Tá daonra na hEastóine ag dul in aois ach ní leor an soláthar cúraim fhadtéarmaigh chun freastal ar an éileamh i ngeall ar easnaimh in eagrú agus maoiniú an chúraim fhadtéarmaigh. An ilroinnt in eagrú agus i maoiniú an chúraim fhadtéarmaigh idir an earnáil shóisialta agus cúraim sláinte, agus na rialtais Stáit agus áitiúla, fágann sin go bhfuil soláthar míchothrom ann ó thaobh seirbhísí baile agus pobail. Ina theannta sin, ba é an sciar den chaiteachas a d’íoc siad siúd a raibh cúram de dhíth orthu (“íocaíochtaí as-póca”), an dara caiteachas ba mhó san Aontas in 2019. Ní raibh an caiteachas poiblí ar chúram fadtéarmach ach 0,4 % de OTI in 2019 (i gcomparáid le meán an Aontais de 1,7 %). Baineann easpa caighdeán coiteann le haghaidh cúram fadtéarmach agus ganntanas oibrithe cúraim an bonn de cháilíocht an tsoláthair seirbhíse. Dá ndéanfaí an cúram fadtéarmach a athchóiriú trí dhíriú ar chistiú éifeachtúil agus inbhuanaithe, ar rochtain ar sheirbhísí comhtháite sláinte agus sóisialta, ar chaighdeáin cháilíochta a leagan síos, agus ar líon leordhóthanach de lucht saothair cúraim atá oilte go leordhóthanach a áirithiú, chuirfí le caighdeán saoil na ndaoine a bhfuil cúram de dhíth orthu agus laghdófaí an t-ualach ard cúraim ar bhaill teaghlaigh.

(26) Mar fhreagairt ar an sainordú ó Cheannairí Stáit nó Rialtais an Aontais a leagtar amach i nDearbhú Versailles, tá sé mar aidhm ag an togra ón gCoimisiún le haghaidh plean REPowerEU deireadh a chur de réir a chéile le spleáchas an Aontais ar allmhairiú breosla iontaise ón Rúis a luaithe is féidir. Chun na críche sin, tá sé beartaithe ag an gCoimisiún na tionscadail, na hinfheistíochtaí agus na hathchóirithe is oiriúnaí ar an leibhéal náisiúnta, ar an leibhéal réigiúnach agus ar leibhéal an Aontais a shainaithint i gcomhphlé leis na Ballstáit. Is é is aidhm do na bearta sin an spleáchas foriomlán ar bhreoslaí iontaise a laghdú agus allmhairí breosla iontaise a aistriú ón Rúis.

(27) I láthair na huaire, allmhairíonn an Eastóin sciar teoranta dá soláthar fuinnimh chun leictreachas agus teas a tháirgeadh, ach tá sí fós ag brath den chuid is mó ar allmhairí ón Rúis don sciar beag gáis (8 %) agus do tháirgí ola scagtha ina meascán fuinnimh (19). Chomh maith le deireadh leanúnach a chur le scealla ola a úsáid mar fhoinse fuinnimh, bhainfeadh an Eastóin tairbhe as an éifeachtúlacht fuinnimh a mhéadú, as a bonneagar fuinnimh a uasghrádú (lena n-áirítear an eangach leictreachais), agus as idirnaisc fuinnimh a áirithiú a bhfuil toilleadh leordhóthanach acu, lena n-áirítear idirnaisc thrasteorann le Ballstáit chomharsanacha. Moltar infheistíochtaí nua bonneagair agus líonraí a bhaineann le gás a bheith slán i bhfad na haimsire, más féidir, chun a n-inbhuanaitheacht fhadtéarmach a éascú, trí iad a chur in oiriúint do bhreoslaí inbhuanaithe amach anseo. Shínigh an Fhionlainn comhaontú léasa 10 mbliana do chríochfort snámhach gáis nádúrtha leachtaithe (GNL) snámhach an 20 Bealtaine 2022 agus tá comhaontú comhair idir an Eastóin agus Gasgrid Finland go mbeidh rochtain ag an Eastóin air. Ba cheart tús áite a thabhairt do bheartais i gcónaí chun an sioncrónú leanúnach a thabhairt chun críche le heangach cumhachta ilchríochach an Aontais, chun acmhainneacht leordhóthanach a áirithiú le haghaidh idirnaisc leis na Ballstáit chomharsanachta chomh maith le comhthionscadail maidir le foinsí inathnuaite fuinnimh. D’fhéadfaí éagsúlú breise a dhéanamh ar fhoinsí fuinnimh – lena n-áirítear in iompar – agus dlús a chur le táirgeadh fuinnimh inathnuaite trí dheireadh a chur le bacainní neamhairgeadais ar phleanáil agus ar cheadú suiteálacha fuinnimh inathnuaite, cumas táirgthe bithmheatáin inbhuanaithe a mhéadú agus dlús a chur le cur i bhfeidhm réiteach atá bunaithe ar hidrigin inathnuaite agus luachshocrú inbhuanaithe bithmhaise a áirithiú san am céanna. Tá leictriú na bpríomhlínte iarnróid, a fhaigheann tacaíocht ó chistí an Aontais, ar siúl cheana féin nó tá sé beartaithe, ach chuirfeadh leictriú an ghréasáin ina iomláine le dícharbónú iompair níos tapúla. Tá méadú leanúnach tagtha le blianta beaga anuas ar na hastaíochtaí gás ceaptha teasa ó iompar de bhóthar, astaíochtaí a bhí ard cheana féin, mar gheall ar dhianúsáid feithiclí atá neamhéifeachtúil ó thaobh breosla de den chuid is mó. Tá an Eastóin ar cheann den bheagán Ballstát nach ndéanann cánacha bliantúla a ghearradh ar fheithiclí bóthair amhail gluaisteáin paisinéirí agus trucailí éadroma. Dá méadófaí dreasachtaí chun athnuachan stoc na bhfeithiclí a spreagadh i dtreo cinn nach mbeadh an oiread truaillithe ag baint leo, chuideofaí leis an aistriú chuig modhanna iompair níos glaise. Más gá, d’fhéadfadh cosaintí iomchuí an tionchar ar úinéirí gluaisteán ar ioncam íseal a mhaolú. D’fhéadfaí tomhaltas fuinnimh a laghdú le hathchóiriú éifeachtúil foirgneamh le cur chuige comhtháite, lena n-áirítear suiteálacha fuinnimh inathnuaite agus córais chomhcheangailte téimh agus cumhachta. Beidh gá le méadú breise ar an uaillmhian maidir le hastaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú agus chun foinsí inathnuaite fuinnimh agus éifeachtúlacht fuinnimh a mhéadú chun cuspóirí “Oiriúnach do 55” a bhaint amach.

(28) Cé go mbeidh costais shuntasacha athstruchtúrúcháin i roinnt earnálacha mar thoradh ar an dlús atá curtha leis an aistriú i dtreo na haeráidneodrachta agus ar shiúl ó bhreoslaí iontaise, féadfaidh an Eastóin leas a bhaint as an Sásra um Aistriú Cóir i gcomhthéacs an bheartais chomhtháthaithe chun tionchar socheacnamaíoch an aistrithe a mhaolú sna réigiúin is mó atá buailte. Ina theannta sin, is féidir leis an Eastóin leas a bhaint as Ciste Sóisialta na hEorpa Plus, arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/1057 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (20), chun deiseanna fostaíochta a fheabhsú agus comhtháthú sóisialta a neartú.

(29) I bhfianaise mheasúnú an Choimisiúin, scrúdaigh an Chomhairle Clár Cobhsaíochta 2022 agus léirítear a tuairim (21) i moladh (1).

(30) I bhfianaise na dlúthnaisc idir geilleagair Bhallstáit an limistéir euro agus a rannchuidiú comhchoiteann le feidhmiú an aontais eacnamaíoch agus airgeadaíochta, mhol an Chomhairle go ngníomhódh Ballstáit an limistéir euro, lena n-áirítear trína bpleananna téarnaimh agus athléimneachta, chun na moltaí atá leagtha amach i moladh 2022 maidir leis an limistéir euro a chur chun feidhme. I gcás na hEastóine, léirítear é sin go háirithe i moltaí (1), (2) agus (3).

AG MOLADH LEIS SEO go nglacfadh an Eastóin gníomhaíocht in 2022 agus 2023 chun an méid seo a leanas a dhéanamh:

1. In 2023, a áirithiú go mbeidh fás an phríomhchaiteachais reatha atá maoinithe go náisiúnta i gcomhréir le seasamh foriomlán neodrach beartais, agus tacaíocht leanúnach shealadach spriocdhírithe á cur san áireamh do theaghlaigh agus do ghnólachtaí is leochailí ó thaobh praghsanna fuinnimh de agus do dhaoine atá ag teitheadh ón Úcráin. A bheith réidh chun an caiteachas reatha a athrú chun é chur in oiriúint don staid de réir mar a fhorbraíonn sé. Infheistíocht phoiblí a leathnú le haghaidh na n-aistrithe glasa agus digiteacha agus le haghaidh na slándála fuinnimh, lena gcuirtear san áireamh an tionscadal REPowerEU, lena n-áirítear trí leas a bhaint as an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta agus as cistí eile de chuid an Aontais. Maidir leis an tréimhse tar éis 2023, beartas fioscach a shaothrú atá dírithe ar sheasaimh fhioscacha stuama mheántéarmacha a bhaint amach.

2. Dul ar aghaidh le cur chun feidhme a plean téarnaimh agus athléimneachta, i gcomhréir leis na clocha míle agus na spriocanna a chuimsítear i gCinneadh Cur Chun Feidhme ón gComhairle an 29 Deireadh Fómhair 2021. Doiciméid chlársceidealaithe an bheartais chomhtháthaithe 2021–2027 a thíolacadh d’fhonn an chaibidlíocht leis an gCoimisiún a thabhairt chun críche agus tús a chur lena gcur chun feidhme ina dhiaidh sin.

3. An chosaint shóisialta a neartú, lena n-áirítear trí chumhdach na sochar dífhostaíochta a leathnú, go háirithe chun daoine a bhíonn i mbun gearrthréimhsí oibre agus cineálacha neamhchaighdeánacha oibre a chumhdach. Inacmhainneacht agus cáilíocht an chúraim sláinte fhadtéarmaigh a fheabhsú, go háirithe trína áirithiú go bhfuil maoiniú inbhuanaithe ann dó, agus trí sheirbhísí sláinte agus sóisialta a chomhtháthú.

4. An spleáchas foriomlán ar bhreoslaí iontaise a laghdú, agus allmhairí na mbreoslaí iontaise a éagsúlú trí dhlús a chur le húsáid na bhfoinsí inathnuaite, lena n-áirítear trí nósanna imeachta um cheadúnú a chuíchóiriú a thuilleadh, acmhainneacht leordhóthanach na n-idirnasc a áirithiú, agus an eangach leictreachais náisiúnta a neartú. Éifeachtúlacht fuinnimh a mhéadú, lena n-áirítear éifeachtúlacht fuinnimh i bhfoirgnimh, chun ídiú fuinnimh a laghdú. Iarrachtaí a threisiú chun feabhas a chur ar inbhuanaitheacht an chórais iompair, lena n-áirítear tríd an ngréasán iarnróid a leictriú, agus trí dhreasachtaí a mhéadú chun iompar atá inbhuanaithe agus a dhéanann níos lú truailliú a spreagadh, lena n-áirítear athnuachan an stoic feithiclí bóthair.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil an 12 Iúil 2022. Thar ceann na Comhairle An tUachtarán Z. STANJURA

(1) IO L 209, 2.8.1997, lch. 1.

(2) Rialachán (AE) 2021/241 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 12 Feabhra 2021 lena mbunaítear an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta (IO L 57, 18.2.2021, lch. 17).

(3) Rialachán (AE) Uimh. 1176/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Samhain 2011 maidir le míchothromaíochtaí maicreacnamaíocha a chosc agus a cheartú (IO L 306, 23.11.2011, lch. 25).

(4) Moladh ón gComhairle an 5 Aibreán 2022 maidir le beartas eacnamaíoch an limistéir euro (IO C 153, 7.4.2022, lch. 1).

(5) Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2022/382 ón gComhairle an 4 Márta 2022 lena mbunaítear gurb ann d’insreabhadh ollmhór daoine easáitithe ón Úcráin de réir bhrí Airteagal 5 de Threoir 2001/55/CE, agus a bhfuil d’éifeacht aige cosaint shealadach a thabhairt isteach (IO L 71, 4.3.2022, lch. 1).

(6) Treoir 2001/55/CE ón gComhairle an 20 Iúil 2001 maidir le caighdeáin íosta chun cosaint shealadach a thabhairt i gcás insreabhadh ollmhór daoine easáitithe agus maidir le bearta lena gcuirtear cothromaíocht iarrachtaí chun cinn idir na Ballstáit agus na daoine sin á nglacadh isteach acu agus na hiarmhairtí lena mbaineann á mbraistint (IO L 212, 7.8.2001, lch. 12).

(7) Moladh ón gComhairle an 18 Meitheamh 2021 ina dtugtar tuairim ón gComhairle maidir le Clár Cobhsaíochta 2021 na hEastóine (IO C 304, 29.7.2021, lch. 23).

(8) Is meastacháin ón gCoimisiún iad na meastacháin ar an staid fhioscach agus a chomhpháirteanna sa Mholadh seo bunaithe ar na toimhdí is bunús le réamhaisnéis an earraigh 2022 ón gCoimisiúin. Sna meastacháin ón gCoimisiún ar fhás ionchasach meántéarmach, ní áirítear tionchar dearfach na n-athchóirithe atá mar chuid den phlean don téarnamh agus don athléimneacht agus lena bhféadfar borradh a chur faoin bhfás a d’fhéadfadh a bheith ann.

(9) Ní mhaoinítear iad le deontais faoin tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta ná le cistí eile de chuid an Aontais.

(10) 12532/2021; 12532/2021 ADD 1; 12532/21 ADD 1 COR 1 REV 1.

(11) Moladh ón gComhairle an 20 Iúil 2020 maidir le Clár Náisiúnta 2020 um Athchóiriú de chuid na hEastóine agus ina dtugtar tuairim ón gComhairle maidir le Clár Cobhsaíochta na hEastóine 2020 (IO C 282, 26.8.2020, lch. 33).

(12) Is ionann na figiúirí agus leibhéal chostais bhuiséadacha bhliantúla na mbeart sin a rinneadh ó fhómhar 2021, lena n-áirítear ioncam agus caiteachas reatha chomh maith le — i gcás inarb ábhartha — bearta caiteachais chaipitil.

(13) Glactar leis go mbeidh líon iomlán na ndaoine easáitithe ón Úcráin go dtí an tAontas Eorpach chomh hard le 6 mhilliún duine de réir a chéile faoi dheireadh 2022, agus meastar a ndáileadh geografach bunaithe ar mhéid an diaspóra atá ann cheana, ar dhaonra coibhneasta an Bhallstáit ghlactha, agus ar dháileadh iarbhír na ndaoine easáitithe ón Úcráin ar fud an Aontais ó mhí an Mhárta 2022. I gcás costais bhuiséadacha in aghaidh an duine, tá meastacháin bunaithe ar shamhail mhicreashamhlú Euromod de chuid Airmheán Comhpháirteach Taighde an Choimisiúin, agus an dá aistriú airgid á gcur san áireamh a d’fhéadfadh daoine a bheith incháilithe dóibh, mar aon le sochair chomhchineáil amhail oideachas agus cúram sláinte.

(14) Freagraíonn comhartha diúltach (dearfach) den táscaire do bharrachas (easnamh) fáis ar chaiteachas príomhúil i gcomparáid le fás eacnamaíoch meántéarmach, lena léirítear beartas fioscach fairsing (crapthach).

(15) Réamh-mheastar go soláthróidh caiteachas caipitil eile arna mhaoiniú go náisiúnta ranníocaíocht leathnaithe de 0,4 pointe céatadáin de OTI. Léiríonn sé sin an méadú atá beartaithe ag an rialtas ar chúlchistí gáis agus breoslaí leachtacha.

(16) Freagraíonn comhartha diúltach (dearfach) den táscaire do bharrachas (easnamh) fáis ar chaiteachas príomhúil i gcomparáid le fás eacnamaíoch meántéarmach, lena léirítear beartas fioscach fairsing (crapthach).

(17) Réamh-mheastar go soláthróidh caiteachas caipitil eile arna mhaoiniú go náisiúnta ranníocaíocht chrapthach dar méid 0,5 pointe céatadáin de OTI. Léiríonn sé sin an éifeacht bhunúsach a bhí ag ceannacháin an rialtais ar chúlchistí gáis agus breosla leachtaigh in 2022.

(18) Rialachán (AE) 2021/1060 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Meitheamh 2021 lena leagtar síos forálacha coiteanna maidir le Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa, Ciste Sóisialta na hEorpa Plus, an Ciste Comhtháthaithe, an Ciste um Aistriú Cóir agus an Ciste Eorpach Muirí, Iascaigh agus Dobharshaothraithe agus rialacha airgeadais maidir leis na cistí sin agus maidir leis an gCiste um Thearmann, Imirce agus Lánpháirtíocht, an Ciste Slándála Inmheánaí agus an Ionstraim le haghaidh Tacaíocht Airgeadais don Bhainistiú Teorainneacha agus don Bheartas Víosaí (IO L 231, 30.6.2021, lch. 159).

(19) Eurostat (2020), sciar allmhairí Rúiseacha i leith allmhairí iomlána gáis nádúrtha agus táirgí ola scagtha. Tá spleáchas indíreach ag an Eastóin ar allmhairí gáis nádúrtha na Rúise trí thrádáil laistigh den Aontas; dá gcuirfí san áireamh an méid sin, mheasfaí go bhfuil an Eastóin ag brath, nach mór, go heisiach ar an Rúis maidir lena hallmhairí gáis nádúrtha.

(20) Rialachán (AE) 2021/1057 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Meitheamh 2021 lena mbunaítear Ciste Sóisialta na hEorpa Plus (CSE+), agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1296/2013 (IO L 231, 30.6.2021, lch. 21).

(21) Faoi Airteagal 5(2) de Rialachán (CE) Uimh. 1466/97.