Σύσταση της Εποπτεύουσας Αρχής της ΕΖΕΣ

της 5ης Μαρτίου 2002

σχετικά με συντονισμένο πρόγραμμα παρακολούθησης κατά το 2002 της συμμόρφωσης με τις ανώτατες περιεκτικότητες για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων μέσα και πάνω στα σιτηρά και σε ορισμένα προϊόντα φυτικής προέλευσης

(2002/C 216/06)

Η ΕΠΟΠΤΕΥΟΥΣΑ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΖΕΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 109 και το πρωτόκολλο 1 αυτής,

τη συμφωνία μεταξύ των κρατών ΕΖΕΣ για τη σύσταση Εποπτεύουσας Αρχής και Δικαστηρίου ΕΖΕΣ, και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 2 στοιχείο β) και το πρωτόκολλο 1 αυτής,

την πράξη που προστέθηκε στο σημείο 38 του κεφαλαίου ΧΙΙ του παραρτήματος ΙΙ της συμφωνίας ΕΟΧ [οδηγία 86/362/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 24ης Ιουλίου 1986, που αφορά τον καθορισμό των ανωτάτων περιεκτικοτήτων για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων μέσα και πάνω στα σιτηρά(1)], όπως τροποποιήθηκε τελευταία και ιδίως το άρθρο 7 παράγραφος 2 στοιχείο β) αυτής,

την πράξη που προστέθηκε στο σημείο 54 του κεφαλαίου ΧΙΙ του παραρτήματος ΙΙ της συμφωνίας ΕΟΧ [οδηγία 90/642/EΟΚ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 1990, που αφορά τον καθορισμό των ανωτάτων περιεκτικοτήτων για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων μέσα και πάνω σε ορισμένα προϊόντα φυτικής προέλευσης, συμπεριλαμβανόμενων των οπωροκηπευτικών(2)], όπως τροποποιήθηκε τελευταία, και ιδίως το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο β) αυτής,

Αφού έλαβε τη γνώμη της επιτροπής τροφίμων της ΕΖΕΣ, η οποία επικουρεί την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ,

ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΤΑ ΑΚΟΛΟΥΘΑ:

(1) Το άρθρο 7 παράγραφος 2 στοιχείο β) της οδηγίας 86/362/ΕΟΚ και το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο β) της οδηγίας 90/642/ΕΟΚ απαιτούν από την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ να υποβάλλει προς την επιτροπή τροφίμων της ΕΖΕΣ, η οποία επικουρεί την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ, και έως τις 31 Δεκεμβρίου εκάστου έτους σύσταση απευθυνόμενη προς τις χώρες της ΕΖΕΣ με την οποία καθορίζεται ένα συντονισμένο πρόγραμμα παρακολούθησης, με σκοπό την εξασφάλιση της συμμόρφωσης με τις ανώτατες περιεκτικότητες για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων οι οποίες καθορίζονται στα παραρτήματα ΙΙ των προαναφερόμενων οδηγιών. Στο άρθρο 1 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 645/2000 της Επιτροπής(3) προβλέπεται ότι η έκδοση τέτοιων συστάσεων μπορεί να καλύπτει περιόδους μεταξύ ενός και πέντε ετών.

(2) Η Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ οφείλει προοδευτικά να στραφεί προς ένα σύστημα το οποίο θα επέτρεπε την εκτίμηση της πραγματικής έκθεσης των τροφίμων στα φυτοφάρμακα, σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 3 του άρθρου 7 της οδηγίας 86/362/ΕΟΚ και το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 4 παράγραφος 3 της οδηγίας 90/642/ΕΟΚ. Για τη διευκόλυνση της εξέτασης της σκοπιμότητας αυτών των εκτιμήσεων πρέπει να είναι διαθέσιμα δεδομένα σχετικά με την παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων σε ορισμένα τρόφιμα που αποτελούν βασικά συστατικά της διατροφής στην Ευρώπη. Με γνώμονα δε τους πόρους που είναι διαθέσιμοι σε εθνικό επίπεδο για την παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων, οι χώρες της ΕΖΕΣ είναι σε θέση απλώς να αναλύουν δείγματα οκτώ προϊόντων ετησίως, στο πλαίσιο ενός συντονισμένου προγράμματος παρακολούθησης. Η χρήση φυτοφαρμάκων εμφανίζει διαφορές σε ένα χρονικά κυλιόμενο πενταετές πρόγραμμα. Κάθε φυτοφάρμακο πρέπει εν γένει να παρακολουθείται σε 20-30 τρόφιμα για σειρά τριετών κύκλων.

(3) Οι χώρες ΕΖΕΣ πρέπει να εφαρμόσουν μεθόδους συνεχούς παρακολούθησης οι οποίες διευκολύνουν τις μεταβολές όσον αφορά την παρουσία των φυτοφαρμάκων.

(4) Συνιστάται η παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων acephate, ομάδας benomyl, chlorpyriphos, iprodione και methamidophos, το 2002, πράγμα το οποίο θα καταστήσει δυνατή την εξέταση της σκοπιμότητας χρησιμοποίησής τους για την εκτίμηση της πραγματικής έκθεσης των τροφίμων σε αυτά, καθώς οι ενώσεις αυτές (οι οποίες προσδιορίζονται ως ομάδα A του παραρτήματος) έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο παρακολούθησης από το 1996 έως το 2001.

(5) Συνιστάται η παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων diazinon, metalaxyl, methidathion, thiabendazole και triazophos, από το 2002 έως το 2005, πράγμα το οποίο θα καταστήσει δυνατή την εξέταση της σκοπιμότητας χρησιμοποίησής τους για την εκτίμηση της πραγματικής έκθεσης των τροφίμων σε αυτά, καθώς οι ενώσεις αυτές (οι οποίες προσδιορίζονται ως ομάδα Β του παραρτήματος) έχουν ήδη αποτελέσει το αντικείμενο παρακολούθησης από το 1997 έως το 2001.

(6) Συνιστάται η παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων chlorpyriphos-methyl, deltamethrin, endosulfan, imazalil, lambda-cyhalothrin, the maneb group, mecarbam, permethrin, pirimiphos-methyl και vinclozolin, από το 2002 έως το 2005, πράγμα το οποίο θα καταστήσει δυνατή την εξέταση της σκοπιμότητας χρησιμοποίησής τους για την εκτίμηση της πραγματικής έκθεσης των τροφίμων σε αυτά, καθώς οι ενώσεις αυτές (οι οποίες προσδιορίζονται ως ομάδα Γ του παραρτήματος) έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο παρακολούθησης από το 1998 έως το 2001.

(7) Συνιστάται η παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων azinphos-methyl, captan, chlorothalonil, dichlofluanid, dicofol, dimethoate, folpet, malathion, omethoate, oxydemeton-methyl, phorate, procymidone, propyzamide και azoxystrobine, από το 2002 έως το 2005, πράγμα το οποίο θα καταστήσει δυνατή την εξέταση της σκοπιμότητας χρησιμοποίησής τους για την εκτίμηση της πραγματικής έκθεσης των τροφίμων σε αυτά, καθώς οι ενώσεις αυτές (οι οποίες προσδιορίζονται ως ομάδα Δ του παραρτήματος) έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο παρακολούθησης, το 2001.

(8) Συνιστάται η παρακολούθηση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων aldicarb, bromopropylate, cypermethrin, methiocarb, methomyl, παραθείο και tolylfluanid, από το 2002 έως το 2005, πράγμα το οποίο θα καταστήσει δυνατή την εξέταση της σκοπιμότητας χρησιμοποίησής τους για την εκτίμηση της πραγματικής έκθεσης των τροφίμων σε αυτά, καθώς οι ενώσεις αυτές (οι οποίες προσδιορίζονται ως ομάδα Δ του παραρτήματος) θα αποτελέσουν αντικείμενο παρακολούθησης, το 2002.

(9) Απαιτείται η συστηματική στατιστική προσέγγιση του αριθμού των δειγμάτων που πρέπει να λαμβάνονται σε κάθε συντονισμένη άσκηση παρακολούθησης. Η εν λόγω προσέγγιση έχει καθοριστεί από την Επιτροπή στο πλαίσιο του κώδικα "Codex Alimentarius"(4). Με βάση τη διωνυμική κατανομή των πιθανοτήτων, δύναται να υπολογιστεί ότι η εξέταση συνολικού αριθμού 459 δειγμάτων παρέχει 99 % βεβαιότητα για την ανίχνευση ενός δείγματος που περιέχει υπολείμματα φυτοφαρμάκων σε ποσοστό άνω του ορίου ανίχνευσης (Limit Οf Determination - LOD) όπου ποσοστό 1 % των προϊόντων φυτικής προέλευσης περιέχουν υπολείμματα άνω του προαναφερθέντος LOD. Ως εκ τούτου, πρέπει να ληφθούν τουλάχιστον 459 δείγματα από τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο. Όσον αφορά τα κράτη ΕΖΕΣ συνιστάται να ληφθούν, βάσει του πληθυσμού και του αριθμού των καταναλωτών, τουλάχιστον δώδεκα δείγματα ανά προϊόν και ανά έτος.

(10) Το σχέδιο κατευθυντήριων γραμμών για τις διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου κατά την ανάλυση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων συζητήθηκε από τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών της ΕΕ στην πόλη Oeiras της Πορτογαλίας, στις 15 και 16 Σεπτεμβρίου 1997, ενώ συζητήθηκε επίσης και ελήφθη υπό σημείωση στο πλαίσιο της υποομάδας "Κατάλοιπα φυτοφαρμάκων" της φυτοϋγειονομικής ομάδας εργασίας στις 20 και 21 Νοεμβρίου 1997. Τα κράτη μέλη της ΕΕ συμφώνησαν ότι αυτό το σχέδιο κατευθυντήριων γραμμών πρέπει να εφαρμοσθεί στο μέτρο του δυνατού από τα εργαστήρια ανάλυσης των κρατών μελών και να αναθεωρείται με βάση τις σχετικές εμπειρίες. Οι κατευθυντήριες γραμμές συζητήθηκαν και αναθεωρήθηκαν από τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών της ΕΕ στην Αθήνα, από τις 15 έως τις 17 Νοεμβρίου 1999. Οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές υποβλήθηκαν στη μόνιμη φυτοϋγειονομική επιτροπή και δημοσιεύθηκαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή(5).

(11) Το άρθρο 7 παράγραφος 2 στοιχείο α) της οδηγίας 86/362/ΕΟΚ και το άρθρο 4 παράγραφος 2 στοιχείο α) της οδηγίας 90/642/ΕΟΚ απαιτούν από τις χώρες της ΕΖΕΣ να προσδιορίζουν τα κριτήρια που εφαρμόζουν κατά την κατάρτιση των εθνικών τους προγραμμάτων επιθεώρησης, όταν αποστέλλουν στην Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ πληροφορίες σχετικά με τα προγράμματα που θα εφαρμόσουν το επόμενο έτος. Οι πληροφορίες αυτές πρέπει να περιλαμβάνουν τα κριτήρια που εφαρμόζονται κατά τον προσδιορισμό του αριθμού των δειγμάτων που πρέπει να λαμβάνονται και των αναλύσεων που πρέπει να πραγματοποιούνται, καθώς και τα επίπεδα αναφοράς, καθώς και τα κριτήρια με τα οποία καθορίστηκαν τα επίπεδα αυτά. Επίσης, πρέπει να αναφέρονται οι λεπτομέρειες διαπίστευσης των εργαστηρίων που πραγματοποιούν τις αναλύσεις βάσει της οδηγίας 93/99/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Οκτωβρίου 1993 σχετικά με τα πρόσθετα μέτρα που αφορούν τον επίσημο έλεγχο των τροφίμων(6).

(12) Οι πληροφορίες σχετικά με τα αποτελέσματα των προγραμμάτων επίβλεψης ενδείκνυνται ιδιαίτερα για επεξεργασία, αποθήκευση και διαβίβαση με ηλεκτρονικές μεθόδους. Έχουν δε εκπονηθεί μορφότυποι για διάθεση στοιχείων σε δισκέτα από τα κράτη μέλη της ΕΕ προς την Επιτροπή. Τα κράτη ΕΖΕΣ μπορούν να χρησιμοποιούν τον ίδιο μορφότυπο και, ως εκ τούτου, πρέπει να είναι σε θέση να αποστέλλουν τις εκθέσεις τους προς την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ με τον τυποποιημένο μορφότυπο. Η περαιτέρω εξέλιξη των τυποποιημένων μορφοτύπων είναι πλέον αποτελεσματική στο πλαίσιο της επεξεργασίας των κατευθυντήριων γραμμών.

ΣΥΝΙΣΤΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΕΖΕΣ:

1. Να προβαίνουν σε δειγματοληψία και ανάλυση για τους συνδυασμούς καταλοίπων προϊόντος/φυτοφαρμάκου που καθορίζονται στο παράρτημα Ι της παρούσας σύστασης, με βάση τον αριθμό στόχο των δώδεκα δειγμάτων κάθε προϊόντος, εκφράζοντας, ανάλογα με την περίπτωση, το μερίδιο στην αγορά κράτους της σε επίπεδο εθνικό, ΕΟΧ και τρίτης χώρας· για τουλάχιστον ένα φυτοφάρμακο ενδεχομένως υψηλού κινδύνου, ένα από τα προϊόντα θα αποτελεί αντικείμενο μεμονωμένης ανάλυσης των στοιχείων του σύνθετου δείγματος: θα λαμβάνονται δύο δείγματα ικανού αριθμού στοιχείων, εφόσον είναι δυνατό από έναν παραγωγό· εφόσον στο πρώτο σύνθετο δείγμα εντοπισθεί ανιχνεύσιμη ποσότητα φυτοφαρμάκου, τα στοιχεία του δευτέρου δείγματος πρέπει να αναλύονται μεμονωμένα. Το 2002, στην ως άνω διαδικασία θα υποβληθούν οι ακόλουθοι συνδυασμοί: πατάτες/aldicarb, μπανάνες/aldicarb, σπανάκι/oxydemeton-methyl, πατάτες/chlorpropham και αχλάδια/phosmet.

2. Έως τις 31 Αυγούστου 2003, να ανακοινώσουν τα αποτελέσματα για το τμήμα της ειδικής δράσης που καθορίζεται για το 2002 στο παράρτημα I, καθώς και τις αναλυτικές μεθόδους που χρησιμοποιήθηκαν και τα επιτευχθέντα επίπεδα αναφοράς, σύμφωνα με τις διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου που ορίζονται στις διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου κατά την ανάλυση των καταλοίπων φυτοφαρμάκων. Η ανακοίνωση πρέπει να γίνεται στο μορφότυπο, συμπεριλαμβανομένου του ηλεκτρονικού μορφοτύπου, που ορίζεται στα παραρτήματα II και III της σύστασης της Εποπτεύουσας Αρχής της ΕΖΕΣ για το 1999(7)·

3. Έως τις 31 Αυγούστου 2002, να αποστείλουν στην Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ και τις χώρες ΕΟΧ/ΕΖΕΣ όλα τα στοιχεία που απαιτούνται δυνάμει του άρθρου 7 παράγραφος 3 της οδηγίας 86/362/ΕΟΚ και του άρθρου 4 παράγραφος 3 της οδηγίας 90/642/ΕΟΚ, σχετικά με την περίοδο ελέγχου για το 2001, για να διασφαλισθεί, τουλάχιστον με δειγματοληπτικό έλεγχο, η τήρηση των ανωτάτων ορίων καταλοίπων φυτοφαρμάκων· στα εν λόγω στοιχεία πρέπει να συμπεριλαμβάνονται:

1. τα αποτελέσματα των εθνικών προγραμμάτων που αφορούν τα φυτοφάρμακα που απαριθμούνται στα παραρτήματα ΙΙ των οδηγιών 86/362/ΕΟΚ και 90/642/ΕΟΚ, σε σχέση με τα εναρμονισμένα επίπεδα και, εφόσον δεν έχουν ακόμη καθορισθεί σε κοινοτικό επίπεδο, σε σχέση με τα ισχύοντα εθνικά επίπεδα·

2. πληροφοριακά στοιχεία για τις διαδικασίες που χρησιμοποιούν τα εργαστήριά τους για τον ποιοτικό έλεγχο και ιδίως τα στοιχεία που αφορούν πτυχές των κατευθυντήριων γραμμών ως προς τις διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου κατά την ανάλυση καταλοίπων φυτοφαρμάκων και τις οποίες δεν κατέστη δυνατόν να εφαρμόσουν ή συνάντησαν δυσχέρειες κατά την εφαρμογή τους·

3. πληροφοριακά στοιχεία για τη διαπίστευση, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3 της οδηγίας 93/99/ΕΟΚ (συμπεριλαμβανομένου του τύπου της διαπίστευσης, του φορέα διαπίστευσης και του αντιγράφου του πιστοποιητικού διαπίστευσης), των εργαστηρίων που πραγματοποιούν τις αναλύσεις·

4. πληροφοριακά στοιχεία για τις δοκιμασίες ικανότητας και δακτυλίου στις οποίες έχει συμμετάσχει το εργαστήριο.

4. Έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2002, να στείλουν στην Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ τα προβλεπόμενα εθνικά τους προγράμματα για την παρακολούθηση των ανώτατων επιπέδων καταλοίπων φυτοφαρμάκων που προβλέπονται από την οδηγία 90/642/ ΕΟΚ για το έτος 2003.

Η παρούσα σύσταση απευθύνεται στην Ισλανδία, στο Λιχτενστάιν και στη Νορβηγία.

Βρυξέλλες, 5 Μαρτίου 2002.

Για την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ.

Bernd Hammermann

Μέλος της Εποπτεύουσας Αρχής

Peter Dyrberg

Διευθυντής

(1) ΕΕ L 221 της 7.8.1986, σ. 37.

(2) ΕΕ L 350 της 14.12.1990, σ. 71.

(3) ΕΕ L 78 της 29.3.2000, σ. 7.

(4) "Codex Alimentarius", υπολείμματα φυτοφαρμάκων στις ζωοτροφές, Ρώμη 1994, ISBN 92-5-203271-1, τόμος 2, σ. 372.

(5) Έγγραφο αριθ. SANCO/3103/2000

(http://europa.eu.int/comm/food/fs/ph_ps/pest/index_en.htm).

(6) ΕΕ L 290 της 24.11.1993, σ. 14.

(7) ΕΕ L 74 της 23.3.2000, παράρτημα II (Διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου), σ. 25 και παράρτημα III (Έγγραφο εργασίας /Μορφότυπο της έκθεσης), σ. 38.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Συνδυασμοί φυτοφαρμάκου/προϊόντος προς παρακολούθηση στην ειδική δράση που καθορίζεται στο σημείο 1 της σύστασης

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>