Απόφαση της Εποπτεύουσας αρχής της ΕΖΕΣ

αριθ. 380/00/COL

της 18ης Δεκεμβρίου 2000

για την πράξη σχετικά με τις έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία

(αριθ. πράξεως 43/1999)

(Ισλανδία)

Η ΕΠΟΠΤΕΥΟΥΣΑ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΖΕΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο(1), και ιδίως τα άρθρα 61 έως 63,

τη συμφωνία μεταξύ των χωρών της ΕΖΕΣ σχετικά με τη σύσταση Εποπτεύουσας Αρχής και Δικαστηρίου(2), και ιδίως το άρθρο 24 και το άρθρο 1 του πρωτοκόλλου 3,

τους διαδικαστικούς και ουσιώδεις κανόνες στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων(3),

την απόφαση της Εποπτεύουσας Αρχής της 4ης Ιουνίου 1999, με την οποία κινήθηκε η διαδικασία του άρθρου 1 παράγραφος 2 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί εποπτείας και Δικαστηρίου,

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους δυνάμει των εν λόγω διατάξεων(4),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

Διαδικασία

Με επιστολή του Υπουργείου Βιομηχανίας και Εμπορίου της 10ης Μαρτίου 1999, την οποία η Εποπτεύουσα Αρχή έλαβε και καταχώρισε στις 7 Απριλίου 1999 (έγγρ. αριθ. 99-2531-Α), οι αρχές της Ισλανδίας κοινοποίησαν, δυνάμει του άρθρου 1 παράγραφος 3 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί εποπτείας και Δικαστηρίου, μέτρα υποστήριξης υπέρ της παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών στην Ισλανδία. Όπως πληροφορήθηκε στη συνέχεια η Εποπτεύουσα Αρχή, ο νόμος για τα εν λόγω μέτρα υποστήριξης είχε εγκριθεί από το ισλανδικό κοινοβούλιο στις 11 Μαρτίου 1999 [νόμος αριθ. 43/1999 σχετικά με τις "έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία" (στο εξής "νόμος")]. Με την απόφαση αριθ. 114/99/COL, της 4ης Ιουνίου 1999 η Εποπτεύουσα Αρχή αποφάσισε να κινήσει επίσημη διαδικασία έρευνας όσον αφορά τα μέτρα ενίσχυσης που προβλέπει ο νόμος. Σε επιστολή της ίδιας ημερομηνίας, οι ισλανδικές αρχές ενημερώθηκαν σχετικά με την απόφαση της κίνησης της διαδικασίας και κλήθηκαν να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους εντός ενός μηνός από τη λήψη της κοινοποίησης της εν λόγω απόφασης. Μετά από αλλεπάλληλες παρατάσεις της προθεσμίας αυτής, υποβλήθηκαν γραπτές παρατηρήσεις με επιστολή της 15ης Οκτωβρίου 1999, που καταχωρίσθηκε από την Εποπτεύουσα Αρχή στις 26 Οκτωβρίου 1999 (έγγρ. αριθ. 9-7966-Α).

Η απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 223 της 5ης Αυγούστου 1999 (στις γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης) και στο συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 40/1 της 16ης Σεπτεμβρίου 1999 (στις γλώσσες ΕΖΕΣ). Οι τυχόν τρίτοι ενδιαφερόμενοι είχαν την ευκαιρία να υποβάλουν παρατηρήσεις εντός ενός μηνός από τη δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και στο συμπλήρωμα ΕΟΧ. Δεν υποβλήθηκαν παρατηρήσεις από τρίτους στην Εποπτεύουσα Αρχή.

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Εποπτεύουσα Αρχή εξέφραζε αμφιβολίες ως προς το συμβιβάσιμο των μέτρων ενίσχυσης που προβλέπει ο υπόψη νόμος με τις διατάξεις του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ. Οι αμφιβολίες αυτές πήγαζαν από το γεγονός ότι οι αποζημιώσεις για το κόστος παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών συνιστούσαν ενισχύσεις λειτουργίας, πράγμα το οποίο δεν γίνεται κατά κανόνα δεκτό από την Εποπτεύουσα Αρχή όπως και το ότι ο νόμος δεν αποσκοπούσε στην προώθηση δραστηριοτήτων συγκεκριμένης πολιτιστικής αξίας. Το σκεπτικό της Εποπτεύουσας Αρχής εξηγήθηκε αναλυτικότερα σε επιστολή προς τις ισλανδικές αρχές με ημερομηνία 9 Σεπτεμβρίου 1999 (έγγρ. αριθ. 99-6620-D). Όσον αφορά την τακτική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, και ιδίως την γαλλική(5) και την ιρλανδική(6) απόφαση, η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού και Κρατικών Ενισχύσεων τόνισε ότι το καθεστώς ενισχύσεων δεν προέβλεπε μηχανισμούς προσδιορισμού των επιλέξιμων ταινιών με βάσει κάποια πολιτιστικά κριτήρια και ότι το γεγονός ότι απαιτεί από τους παραγωγούς ταινιών να πραγματοποιούν το σύνολο των δαπανών παραγωγής στην Ισλανδία συνιστούσε περιορισμό της παροχής υπηρεσιών εντός του ΕΟΧ.

Τα θέματα αυτά συζητήθηκαν σε διμερείς συναντήσεις που πραγματοποιήθηκαν στις Βρυξέλλες στις 30 Ιουνίου 1999 και στις 7 Οκτωβρίου 1999, σε γενική συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στις 26 Νοεμβρίου 1999 στο Ρέκιαβικ καθώς και σε πολυμερή συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στις 21 Μαρτίου στις Βρυξέλλες. Στην τελευταία αυτή συνεδρίαση συζητήθηκαν με τα κράτη μέλη της ΕΖΕΣ οι συνέπειες και οι επιπτώσεις της εφαρμογής των κριτηρίων που έχει θεσπίσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσον αφορά την αξιολόγηση των καθεστώτων ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ.

Σε επιστολή της 24ης Ιουλίου 2000 (έγγρ. αριθ. 00-5245-D), η Εποπτεύουσα Αρχή εξέφρασε την άποψη ότι, βάσει των κριτηρίων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα καθεστώτα ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών στην Κοινότητα και των γραπτών παρατηρήσεων των ισλανδικών αρχών, τα μέτρα ενίσχυσης που προβλέπει ο επίμαχος νόμος δεν τυγχάνουν απαλλαγής βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ και ότι συνεπώς είναι ασυμβίβαστα με αυτήν. Στο πλαίσιο αυτό, η Εποπτεύουσα Αρχή κάλεσε τις ισλανδικές αρχές να υποβάλουν παρατηρήσεις εντός δύο μηνών από τη λήψη της επιστολής. Οι ισλανδικές αρχές πληροφόρησαν την Εποπτεύουσα Αρχή με φαξ, στις 8 Σεπτεμβρίου 2000, το οποίο καταχωρίσθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου 2000 (έγγρ. αριθ. 00-6356-Α), ότι η κυβέρνηση της Ισλανδίας είχε αρχίσει να καταρτίζει νομοσχέδιο το οποίο ελάμβανε υπόψη το σκεπτικό της Εποπτεύουσας Αρχής όσον αφορά το συμβιβάσιμο του νόμου με τις διατάξεις του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ. Πέραν αυτού, η ισλανδική κυβέρνηση επιβεβαίωσε ότι δεν θα προέβαινε στην εφαρμογή των διατάξεων του υπόψη νόμου συμμορφούμενη προς την απόφαση της Εποπτεύουσας Αρχής της 4ης Ιουνίου 1999. Στις 11 Οκτωβρίου 2000 πραγματοποιήθηκε συνάντηση μεταξύ των ισλανδικών αρχών και εκπροσώπων της Διεύθυνσης Ανταγωνισμού και Κρατικών Ενισχύσεων της Εποπτεύουσας Αρχής ΕΖΕΣ, επ' ευκαιρία της οποίας συζητήθηκαν αναλυτικότερα οι τροποποιήσεις που προγραμμάτιζε η ισλανδική κυβέρνηση. Κατά την ίδια συνάντηση, οι ισλανδικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι καμία πληρωμή δεν είχε λάβει χώρα βάσει του νόμου. Το οριστικό νομοσχέδιο για την τροποποίηση του νόμου αριθ. 43/1999 σχετικά με "τις έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία"(7), η υποβλήθηκε στην Εποπτεύουσα Αρχή με επιστολή του Υπουργείου Οικονομικών της Ισλανδίας στις 28 Νοεμβρίου 2000, η οποία καταχωρίσθηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2000 υπό τον αριθμό 00-8857-Α.

Περιγραφή των μέτρων ενίσχυσης βάσει του νομοσχεδίου τροποποίησης του νόμου αριθ. 43/1999

Βάσει του άρθρου 1 του νομοσχεδίου τροποποίησης του νόμου για τις "έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία" αριθ. 43/1999 (στο εξής "νομοσχέδιο τροποποίησης"), στόχος της ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών με το νέο νομοσχέδιο τροποποίησης είναι "η τόνωση του εγχώριου πολιτιστικού γίγνεσθαι και η προβολή της ιστορίας και φύσης της Ισλανδίας μέσω της προσωρινής υποστήριξης κινηματογραφικών ταινιών και τηλεοπτικών προγραμμάτων παραγόμενων στην Ισλανδία".

Δυνάμει του άρθρου 2 του νομοσχεδίου τροποποίησης, αποζημίωση χορηγείται για ένα μέρος του κόστους παραγωγής ταινιών και τηλεοπτικών προγραμμάτων παραγόμενων στην Ισλανδία. Η διάταξη αυτή διευκρινίζει, πέραν αυτού, ότι "όταν πάνω από το 80 % του συνολικού κόστους παραγωγής μιας κινηματογραφικής ταινίας ή ενός τηλεοπτικού προγράμματο υλοποιείται στην Ισλανδία, η αποζημίωση θα υπολογίζεται επί του συνολικού κόστους παραγωγής του υλοποιηθέντος εντός του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου". Το κόστος παραγωγής περιλαμβάνει όλες τις δαπάνες που πραγματοποιούνται στην Ισλανδία και εκπίπτουν από τα εισοδήματα των επιχειρήσεων βάσει των διατάξεων του νόμου περί φορολογίας εισοδημάτων και καθαρής περιουσίας. Οι πληρωμές προς το προσωπικό και προς εργολήπτες περιλαμβάνονται μόνον εφόσον είναι αποδεδειγμένα φορολογητέες στην Ισλανδία.

Τα άρθρα 3 και 4 του νομοσχεδίου τροποποίησης αφορούν τη διαδικασία υποβολής αιτήσεων και τη σύσταση επιτροπής αξιολόγησης των αιτήσεων αποζημίωσης. Η εν λόγω επιτροπή θα λαμβάνει υπόψη αν η κινηματογραφική ταινία ή το τηλεοπτικό πρόγραμμα προάγουν το ισλανδικό πολιτιστικό γίγνεσθαι και, κατά περίπτωση, αν περιλαμβάνουν αναφορές στην ιστορία και στη φύση της χώρας. Κατά την αξιολόγηση των αιτήσεων αποζημίωσης, η επιτροπή δύναται να ζητήσει τη γνώμη εμπειρογνώμονα ως προς την καλλιτεχνική αξία της εκάστοτε παραγωγής.

Οι προϋποθέσεις αποζημίωσης καθορίζονται στο άρθρο 4 του νομοσχεδίου τροποποίησης. Σε αυτές περιλαμβάνεται, ειδικότερα, η προϋπόθεση να είναι η παραγωγή κατάλληλη για την προβολή του ισλανδικού πολιτισμού και της ιστορίας και φύσης της Ισλανδίας και να έχει συσταθεί εταιρεία στην Ισλανδία ειδικά για την παραγωγή (θεωρείται ότι μια εταιρεία είναι εγκατεστημένη στην Ισλανδία ακόμη και όταν έχει την έδρα της σε άλλο κράτος μέλος του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου αλλά διαθέτει υποκατάστημα ή γραφείο στην Ισλανδία).

Το άρθρο 5 του νομοσχεδίου τροποποίησης καθορίζει τα επιτρεπτά όρια έντασης ενίσχυσης για το καθεστώς: "το ποσοστό της αποζημίωσης επί του κόστους παραγωγής θα είναι 12 % επί του κόστους παραγωγής δυνάμει του άρθρου 2". Ο υπουργός βιομηχανίας θα καθορίζει την αποζημίωση στηριζόμενος σε σύσταση της επιτροπής δυνάμει του άρθρου 3 του νομοσχεδίου τροποποίησης. Το άρθρο 7 του ίδιου νομοσχεδίου εξασφαλίζει ότι "σε περίπτωση που ένας υποψήφιος έχει λάβει επιχορήγηση από το ταμείο κινηματογράφου της Ισλανδίας για την παραγωγή της ίδιας ταινίας ή τηλεοπτικού προγράμματος, η επιχορήγηση θα αφαιρείται από το ποσό που λαμβάνεται ως εγχώριο κόστος παραγωγής. Συνολικά, το άθροισμα της επιχορήγησης από το ταμείο κινηματογράφου της Ισλανδίας και της αποζημίωσης δεν δύναται να υπερβαίνει το 50 % του συνολικού κόστους παραγωγής για την ίδια κινηματογραφική ταινία ή τηλεοπτικό πρόγραμμα."

Βάσει του άρθρου 8 του νομοσχεδίου τροποποίησης "ο υπουργός Βιομηχανίας θα εκδώσει κανονισμό εφαρμογής του παρόντος νόμου. Μεταξύ άλλων, ο κανονισμός θα περιλαμβάνει διατάξεις όσον αφορά τη διαδικασία αποζημίωσης σύμφωνα με τα όσα ορίζει ο παρών νόμος, το δικαίωμα του υπουργού να αναβάλει τις αποζημιώσεις σε περίπτωση εξάντλησης των κονδυλίων που προλέπονται στον κρατικό προϋπολογισμό προς τον σκοπό αυτόν, τους όρους αποζημίωσης, τις αιτήσεις, τις απαντήσεις στις αιτήσεις και τις αποφάσεις αποζημίωσης."

Σύμφωνα με το άρθρο 9 του νομοσχεδίου τροποποίησης, το καθεστώς ενίσχυσης θα τεθεί σε ισχύ αμελλητί και θα ισχύσει μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2006. Αιτήσεις αποζημίωσης που έχουν εγκριθεί πριν την ημερομηνία εκείνη θα παραμείνουν ισχυρές.

II. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Υποχρεωτική αναστολή της εφαρμογής των μέτρων

Δυνάμει του άρθρου 1 παράγραφος 3 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, η "Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΣΕΖ θα ενημερώνεται εγκαίρως για τα σχέδια που αποβλέπουν στο να θεσπίσουν ή να τροποποιήσουν τις ενισχύσεις, ώστε να μπορεί να τις υποβάλει παρατηρήσεις της. Αν κρίνει ότι σχέδιο ενίσχυσης δεν συμβιβάζεται με τη λειτουργία της συμφωνίας ΕΟΧ, κινεί αμελλητί τη διαδικασία που προβλέπεται στην παράγραφο 2. Το ενδιαφερόμενο κράτος δεν μπορεί να εφαρμόσει τα σχεδιαζόμενα μέτρα πριν να καταλήξει η διαδικασία αυτή σε τελική απόφαση".

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Εποπτεύουσα Αρχή θεώρησε ότι η ενίσχυση ήταν παράνομη από διαδικαστική άποψη δεδομένου ότι ο νόμος κοινοποιήθηκε καθυστερημένα και τέθηκε σε εφαρμογή χωρίς να υπάρχει απόφαση της Εποπτεύουσας Αρχής. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της διαδικασίας οι ισλανδικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι δεν καταβλήθηκε καμία ενίσχυση βάσει του νόμου αριθ. 43/1999.

Συνεπώς, η Εποπτεύουσα Αρχή συμπεραίνει ότι οι ισλανδικές αρχές ετήρησαν την υποχρεωτική αναστολή της εφαρμογής των μέτρων που υπαγορεύει το άρθρο 1 παράγραφος 3 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου.

Κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 61 της συμφωνίας ΕΟΧ

Το άρθρο 61 της συμφωνίας ΕΟΧ ορίζει τα ακόλουθα: "Ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οιαδήποτε μορφή από τα κράτη μέλη της ΕΚ, τα κράτη μέλη της ΕΣΕΖ ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν τον ανταγωνισμό δια της ευνοϊκής μεταχειρήσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμέων κλάδων παραγωγής, είναι ασυμβίβαστες με τη λειτουργία της παρούσας συμφωνίας, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ των συμβαλλομένων μερών συναλλαγές εκτός εάν η παρούσα συμφωνία ορίζει άλλως".

Τα μέτρα ενίσχυσης που προτείνει το νομοσχέδιο τροποποίησης θα χρηματοδοτηθούν από τον κρατικό προϋπολογισμό. Το νομοσχέδιο χορηγεί στους παραγωγούς ταινιών χρηματοδοτική ενίσχυση την οποίαν δεν θα αποκτούσαν υπό κανονικές συνθήκες στην αγορά. Συνεπώς, η ενίσχυση ενισχύει τη θέση του αποδέκτη έναντι των ανταγωνιστών του. Κατά γενικό κανόνα, τα μέτρα ενίσχυσης θα επηρεάσουν τον ανταγωνισμό και τις εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των συμβαλλομένων μερών της συμφωνίας ΕΟΧ, εφόσον η αποδέκτρια εταιρεία συνεχίσει μια οικονομική δραστηριότητα που περιλαμβάνει εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των συμβαλλομένων μερών της συμφωνίας ΕΟΧ. Οι ταινίες μπορούν να γυριστούν σε διάφορα μέρη του ΕΟΧ. Επιπλέον, οι παραγωγές αποτελούν στη συνέχεια αντικείμενο εμπορικών συναλλαγών μεταξύ των συμβαλλομένων μερών της συμφωνίας ΕΟΧ και να αλληλοανταγωνίζονται για την προσέλκυση κοινού. Ως εκ τούτου, η χορηγούμενη ενίσχυση παραγωγής στο πλαίσιο του νομοσχεδίου τροποποίησης δύναται να επηρεάσει τον ανταγωνισμό μεταξύ των διαφόρων τόπων γυρίσματος μιας ταινίας όπως και τους όρους συναλλαγής όσον αφορά τις ταινίες. Συνεπώς, το νομοσχέδιο τροποποίησης για τις προσωρινές αποζημιώσεις του κόστους παραγωγής περιλαμβάνει ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 61 της συμφωνίας ΕΟΧ.

Συμβιβάσιμο των μέτρων ενίσχυσης με το άρθρο 67 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ

Η Εποπτεύουσα Αρχή εξέτασε αν τα μέτρα ενίσχυσης που προβλέπει το νομοσχέδιο τροποποίησης δύνανται να εγκριθούν για πολιτιστικούς λόγους. Επισημαίνεται ότι, σε αντίθεση με άλλους τομείς, η Εποπτεύουσα Αρχή δεν έχει εκδώσει ερμηνευτικές γραμμές για τις ενισχύσεις στον κλάδο των κινηματογραφικών και τηλεοπτικών παραγωγών. Ως εκ τούτου, η αξιολόγηση τον συμβιβάσιμου των ενισχύσεων προς τους παραγωγούς ταινιών πρέπει να βασισθεί άμεσα στο άρθρο 61 της συμφωνίας ΕΟΧ, όπως μπορεί να ερμηνευθεί κατά κύριο λόγο μέσα από την πρακτική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κατά παράδοση, τηρεί ευνοϊκή στάση κατά την αξιολόγηση ενισχύσεων για την παραγωγή κινηματογραφικών ταινιών και τηλεοπτικών προγραμμάτων. Υπήρξαν καθεστώτα ενίσχυσης τα οποία κρήθηκαν συμβιβάσιμα με τη συνθήκη ΕΚ υπό τον όρο ότι η ενίσχυση ήταν απαραίτητη και αναλογική όσον αφορά την προβολή ή/και διαφύλαξη του ευρωπαϊκού πολιτιστικού γίγνεσθαι και ότι συμφωνούσε με τις βασικές αρχές της συνθήκης ΕΚ, όπως ισότιμη μεταχείριση και ελεύθερη παροχή υπηρεσιών(8).

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε διάφορα έγγραφα πολιτικής, έχει παραδεχθεί ότι η παραγωγή και διανομή κινηματογραφικών ταινιών και προγραμμάτων διαδραματίζει σημαντικό ρόλο για την ευρωπαϊκή πολιτιστική ταυτότητα. Στο πλέον πρόσφατο έγγραφό της, με τον τίτλο "Αρχές και κατευθυντήριες γραμμές για την κοινοτική πολιτική στον οπτικοακουστικό τομέα στην ψηφιακή εποχή"(9), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγνωρίζει ότι, λαμβάνοντας υπόψη την ιδιαίτερη σημασία του κλάδου αυτού, οι θεμελιώδεις στόχοι της οπτικοακουστικής πολιτικής είναι "ενθάρρυνση της παραγωγής και διανομής ευρωπαϊκών έργων με τη δημιουργία ενός ασφαλούς και σταθερού νομικού πλαισίου για την εξασφάλιση της ελευθερίας παροχής οπτικοακουστικών υπηρεσιών, αφενός, και μέσω κατάλληλων μηχανισμών υποστήριξης, αφετέρου"(10).

Με τη συνθήκη του Μάαστριχτ, προστέθηκε μια παρέκκλιση πολιτιστικού χαρακτήρα στους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις. Η απαλλαγή αυτή βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο δ) [σημερινό άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο δ)](11) προβλέπει ότι η Επιτροπή δύναται να θεωρήσει συμβιβάσιμες με την κοινή αγορά "τις ενισχύσεις για την προώθηση του πολιτισμού και της διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς, εφόσον δεν αλλοιώνουν τους όρους συναλλαγών και ανταγωνισμού στην Κοινότητα σε βαθμό αντίθετο με το κοινό συμφέρον". Η απαλλαγή αυτή δεν περιλαμβάνεται στη συμφωνία ΕΟΧ. Παρά ταύτα, η Εποπτεύουσα Αρχή θεωρεί ότι τα μέτρα ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών μπορούν να εγκριθούν για πολιτιστικούς λόγους βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ στο βαθμό που οι αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που βασίζονται στο άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της συνθήκης ΕΚ [σημερινό άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο δ)], δεν αποκλίνουν από την παλαιότερη τακτική της βάσει του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) [σημερινό άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο 3)]. Από την άποψη αυτή, η Εποπτεύουσα Αρχή παραπέμπει στην απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσον αφορά τις ενισχύσεις στην παραγωγή ταινιών στην Ιρλανδία, στην οποία η Επιτροπή διευκρινίζει ότι "πρέπει να τονισθεί ότι η εισαγωγή του άρθρου 151 παράγραφος 1 και του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχείο δ) με τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση του 1992 δεν αντικατοπτρίζει κατ' ανάγκη κάποια αλλαγή στην πολιτική της Επιτροπής έναντι του πολιτιστικού τομέα δεδομένου ότι το σκεπτικό που περιβάλλει τα εν λόγω άρθρα είχε ήδη ληφθεί παλαιότερα υπόψη από την Επιτροπή κατά την αξιολόγηση του συμβιβάσιμου ενισχύσεων σε πολιτιστικές δραστηριότες"(12).

Η Εποπτεύουσα Αρχή έχει συναίσθηση του γεγονότος ότι στις πρόσφατες αποφάσεις σχετικά με μέτρα ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέκλεισε την εφαρμογή του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχείο γ) [που αντιστοιχεί στο άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ] και βάσισε την έγκρισή της στο άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο δ). Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο γ) δεν ισχύει, δεδομένου ότι τα μέτρα ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών αποτελούν στην ουσία ενισχύσεις λειτουργίας και κατά κανόνα δεν επιτρέπονται. Πέραν αυτού, τα μέτρα υποστήριξης της παραγωγής ταινιών δεν θα έχουν ως κύριο στόχο τους την ανάπτυξη οικονομικής δραστηριότητας αλλά τη δημιουργία ενός πολιτιστικού προϊόντος (ταινίας). Κατά την άποψη της Εποπτεύουσας Αρχής, η προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δεν αποκλείει την προσφυγή στο άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ ως νομική βάση για την έγκριση μέτρων ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών στα κράτη μέλη ΕΣΕΖ, υπό τον όρο ότι θα ληφθούν επαρκώς υπόψη τα κριτήρια που ανέπτυξε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχείο δ).

Με βάση τα παραπάνω, η Εποπτεύουσα Αρχή εξέτασε αν το προτεινόμενο νομοσχέδιο τροποποίησης δύναται να εγκριθεί βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ. Σύμφωνα με το άρθρο αυτό "οι ενισχύσεις για την προώθηση της αναπτύξεως ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων ή οικονομικών περιοχών" δύνανται να θεωρηθούν συμβιβάσιμες με τη συμφωνία ΕΟΧ "εφόσον δεν αλλοιώνουν τους όρους των συναλλαγών κατά τρόπο που θα αντέκειτο προς το κοινό συμφέρον".

Σύμφωνα με την τακτική που εφαρμόζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στον τομέα των κρατικών μέτρων ενίσχυσης του κινηματογράφου(13), οι ενισχύσεις λειτουργίας στον τομέα αυτόν δύνανται να θεωρηθούν συμβιβάσιμες εφόσον πληρούνται τα κάτωθι κριτήρια:

- το πολιτιστικό περιεχόμενο της ενισχυόμενης ταινίας πρέπει να είναι κατά κάποιο τρόπο εξασφαλισμένο,

- η ενίσχυση δεν πρέπει να υπερβαίνει το 50 % του κόστους παραγωγής,

- ο παραγωγός πρέπει να είναι ελεύθερος να δαπανήσει τουλάχιστον 20 % του προϋπολογισμού της ταινίας σε άλλα κράτη μέλη του ΕΟΧ χωρίς απώλεια ενίσχυσης για το αντίστοιχο μέρος του κόστους παραγωγής,

- η ενίσχυση πρέπει να ικανοποιεί τις βασικές αρχές που διέπουν το συμβιβάσιμο των κρατικών ενισχύσεων (αναγκαιότητα, αναλογικότητα και διαφάνεια) καθώς και τις βασικές αρχές της συμφωνίας ΕΟΧ.

Η Εποπτεύουσα Αρχή είναι της γνώμης ότι τα κριτήρια αυτά εξασφαλίζουν την ισορροπία μεταξύ των στόχων της καλλιτεχνικής δημιουργίας και της ανάπτυξης των οπτικοακουστικών κλάδων, αφενός, και των αρχών που διέπουν τον ανταγωνισμό, αφετέρου. Τα κριτήρια προσαρμόζουν τους γενικούς όρους του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ, δηλαδή την αναγκαιότητα και την αναλογικότητα της ενίσχυσης, στις ειδικές συνθήκες και απαιτήσεις του τομέα της παραγωγής ταινιών.

Εξασφάλιση του πολιτιστικού περιεχομένου της ενισχυόμενης ταινίας

Η Εποπτεύουσα Αρχή επιθυμεί να τονίσει ότι το κριτήριο αυτό δεν αποσκοπεί στον περιορισμό των αρμοδιοτήτων των κρατών ΕΖΕΣ όσον αφορά τα πολιτιστικά θέματα ούτε προσπαθεί να προσδιορίσει το είδος των κινηματογραφικών παραγωγών που θα πρέπει να θεωρείται ότι έχει πολιτιστική αξία βάσει του εθνικού καθεστώτος ενίσχυσης. Ωστόσο, για να υπάρξει απαλλαγή από τη γενικότερη απαγόρευση των ενισχύσεων λειτουργίας για πολιτιστικούς λόγους, και υπό το φως της πρακτικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βάσει της οποίας η ενίσχυση πρέπει να αποσκοπεί κατά κύριο λόγο στη δημιουργία μιας ταινίας ως πολιτιστικού προϊόντος και όχι στην γενικότερη προώθηση του κινηματογραφικού κλάδου, η Εποπτεύουσα Αρχή είναι της άποψης ότι το καθεστώς πρέπει να αποσκοπεί σαφώς στην προώθηση της παραγωγής ταινιών και όχι την ανάπτυξη του σχετικού με την παραγωγή ταινιών τομέα. Πέραν αυτού, πρέπει να είναι διαρθρωμένο κατά τέτοιο τρόπο ούτως ώστε με το καθεστώς να εξασφαλίζεται η προώθηση του πολιτισμού. Αυτό σημαίνει ότι οι εθνικοί φορείς που είναι αρμόδιοι για την απονομή των ενισχύσεων πρέπει να αξιολογούν τις αιτήσεις ενίσχυσης βάσει ενός καλλιτεχνικού/πολιτιστικού γνώμονα. Επιπλέον, η υποχρέωση όσον αφορά το πολιτιστικό περιεχόμενο αποκλείει τη χορήγηση ενισχύσεων για μη πολιτιστικές παραγωγές όπως οι διαφημίσεις.

Στο πλαίσιο της διαδικασίας, η Εποπτεύουσα Αρχή εξέφρασε ανησυχίες σχετικά με διάφορες διατάξεις του νόμου της 11ης Μαρτίου 1999. Κατά τη γνώμη της Εποπτεύουσας Αρχής, οι διατάξεις αυτές αποσκοπούν κατά κύριο λόγο στην υποστήριξη του κινηματογράφου της Ισλανδίας με την προσέλκυση ξένων κεφαλαίων χωρίς, ωστόσο, να δίνεται επαρκής έμφαση στη χρησιμοποίηση πολιτιστικών κριτηρίων για τον προσδιορισμό των επιλέξιμων ταινιών. Στο νομοσχέδιο τροποποίησης, ορίζεται πλέον ρητά ότι τα μέτρα στήριξης επιδιώκουν πολιτιστικούς στόχους όπως η ενίσχυση του εγχώ ριου πολιτιστικού γίγνεσθαι και η προβολή της ιστορίας και της φύσης της Ισλανδίας. Πέραν αυτού, οι αιτήσεις αποζημίωσης για την παραγωγή ταινιών αξιολογούνται από επιτροπή με βάση πολιτιστικά κριτήρια. Η Εποπτεύουσα Αρχή είναι ικανοποιημένη από το γεγονός ότι οι διατάξεις αυτές εξασφαλίζουν την εκτίμηση των επιλέξιμων ταινιών με βάση ποιοτικά και καλλιτεχνικά κριτήρια.

Η ένταση ενίσχυσης δεν πρέπει να υπερβαίνει το 50 % του κόστους παραγωγής

Προκειμένου να υπάρξει ισορροπία μεταξύ των στόχων της προώθησης της κινηματογραφικής παραγωγής και της διαφύλαξης του ανταγωνισμού, οι κρατικές ενισχύσεις πρέπει να περιορίζονται σε μεμονωμένες παραγωγές. Η τήρηση ενός ανώτατου ορίου ενίσχυσης για την παραγωγή ταινιών είναι απαραίτητη, ούτως ώστε να υπάρχουν κίνητρα για κανονικές εμπορικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της ελεύθερης οικονομίας και να αποφευχθεί η πλειοδοσία μεταξύ των συμβαλλομένων μερών της συμφωνίας ΕΟΧ. Επιπλέον, το όριο του 50 % του προϋπολογισμού παραγωγής συμφωνεί με τα όρια που έχουν θέσει άλλοι υπερεθνικοί μηχανισμοί ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών, όπως οι ενισχύσεις που χορηγούνται μέσω του κοινοτικού προγράμματος MEDIA II (1996-2000)(14) και του προγράμματος Eurimage του Συμβουλίου της Ευρώπης. Λαμβάνοντας υπόψη ότι από το 1998 όλα, ανεξαιρέτως, τα καθεστώτα ενίσχυσης ταινιών που ενέκρινε η Επιτροπή σέβονται το ανώτατο όριο του 50 %(15), και ότι προκειμένου να εξασφαλισθούν ισότιμες συνθήκες μεταξύ των παραγωγών εντός του ΕΟΧ, η Εποπτεύουσα Αρχή είναι της γνώμης ότι είναι σημαντικό να περιορισθεί η επιτρεπόμενη ενίσχυση στο 50 % του προϋπολογισμού παραγωγής.

Η ένταση ενίσχυσης που καθορίσθηκε βάσει του άρθρου 5 του προτεινόμενου νομοσχεδίου τροποποίησης σε 12 % του κόστους παραγωγής, τηρεί το όριο του 50 %. Πέραν αυτού, με τους κανόνες σώρευσης του άρθρου 7 του νομοσχεδίου εξασφαλίζεται ότι, όταν η ίδια ταινία λαμβάνει ενισχύσεις και από το ταμείο κινηματογράφου της Ισλανδίας, το ποσό αυτό θα αφαιρείται από το ποσό που θεωρείται κόστος εγχώριας παραγωγής βάσει του νομοσχεδίου. Σε καμία περίπτωση δεν επιτρέπεται το σύνολο των ενισχύσεων που χορηγούνται για την ίδια ταινία να υπερβαίνει το 50 % του συνολικού προϋπολογισμού παραγωγής.

Ο παραγωγός πρέπει να είναι ελεύθερος να δαπανήσει τουλάχιστον 20 % του προϋπολογισμού της ταινίας σε άλλα κράτη μέλη του ΕΟΧ χωρίς να θιγεί η ενίσχυση

Παρότι η ενίσχυση πρέπει κατά κύριο λόγο να στοχεύει στην προώθηση της παραγωγής μιας ταινίας ως πολιτιστικού προϊόντος, η Εποπτεύουσα Αρχή παραδέχεται ότι χωρίς ένα επαρκώς ανεπτυγμένο ανθρώπινο και τεχνικό πλαίσιο οι παραγωγοί ταινιών δεν μπορούν να εκφράσουν τη δημιουργικότητά τους. Ως εκ τούτου, και στο βαθμό που είναι απαραίτητο για την ενίσχυση της συνεχούς παρουσίας ή της ανάπτυξης του ανθρώπινου και τεχνικού πλαισίου που απαιτείται για την καλλιτεχντκή δημιουργία στο εκάστοτε κράτος ΕΖΕΣ, τα κράτη ΕΖΕΣ δύνανται να χορηγούν ενισχύσεις στον κινηματογραφικό κλάδο και πέραν των ενισχύσεων που αφορούν μεμονωμένες ταινίες, υποχρεώνοντας τους παραγωγούς ταινιών να δαπανούν ένα μέρος του προϋπολογισμού τους στη χώρα που χορηγεί την ενίσχυση. Ωστόσο, η δυνατότητα αυτή δεν είναι απεριόριστη, δεδομένου ότι ορισμένες καθαρά τεχνικές υπηρεσίες που δεν αποτελούν μέρος του απαραίτητου πολιτιστικού πλαισίου, δεν πρέπει να υπέχουν τέτοια υποχρέωση. Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαμόρφωσε τον κανόνα "80 % προς 20 %", ο οποίος επιτρέπει στα κράτη μέλη της Ένωσης να δεσμεύουν μέχρι το 80 % του συνολικού προϋπολογισμού παραγωγής μιας ταινίας για τη χώρα τους. Η υποχρέωση αυτή σημαίνει ότι, όταν λιγότερο από το 80 % του συνολικού κόστους παραγωγής δαπανάται στη χώρα που χορηγεί την ενίσχυση, επιλέξιμες προς ενίσχυση είναι μόνον οι δαπάνες που πραγματοποιούνται στη χώρα αυτή. Εάν η αναλογία υπερβαίνει το ποσοστό αυτό, επιλέξιμες είναι όλες οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν στον ΕΟΧ.

Ακόμη και όταν ένα καθεστώς ενίσχυσης ταινιών δεν περιλαμβάνει τη ρητή υποχρέωση της δαπάνης του συνόλου ή ενός μέρους του προϋπολογισμού παραγωγής μιας ταινίας στη χορηγούσα την ενίσχυση χώρα είναι δυνατό να υπάρχουν άλλες διατάξεις, ιδίως όσον αφορά τον υπολογισμό της ενίσχυσης που παράγουν ισοδύναμα αποτελέσματα. Όσον αφορά το νόμο της 11ης Μαρτίου 1999, η Εποπτεύουσα Αρχή ήταν της άποψης ότι ορισμένες διατάξεις (ιδίως το άρθρο 2 του νόμου) μπορούν να ενθαρρύνουν έναν παραγωγό να δαπανήσει μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού στην Ισλανδία σε σχέση με αυτό που θα έκανε υπό διαφορετικές συνθήκες. Στο πλαίσιο αυτό, ο κανόνας "80 % προς 20 %" απαιτεί τον υπολογισμό του ποσού της αποζημίωσης βάσει του συνολικού κόστους παραγωγής ανεξάρτητα από το που πραγματοποιήθηκαν οι σχετικές δαπάνες, όταν το 80 % ή περισσότερο του συνολικού προϋπολογισμού παραγωγής μιας ταινίας δαπανάται στην υπόψη χώρα. Ωστόσο, όταν οι παραγωγοί δαπανούν λιγότερο από το 80 % του προϋπολογισμού τους στην Ισλανδία, θεωρείται ότι τα συμφέροντα των άλλων συμβαλλομένων μερών της συμφωνίας ΕΟΧ λαμβάνονται επαρκώς υπόψη. Στις περιπτώσεις αυτές, το ποσό της αποζημίωσης πρέπει να υπολογίζεται βάσει των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν στην Ισλανδία.

Βάσει των διατάξεων του νομοσχεδίου τροποποίησης (βλέπε άρθρο 2) η αποζημίωση εγκρίνεται για το μέρος εκείνο των δαπανών παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών και τηλεοπτικών προγραμμάτων που πραγματοποιήθηκαν στην Ισλανδία. Ωστόσο, τονίζεται ότι "όταν πάνω από το 80 % του συνολικού κόστους παραγωγής μιας κινηματογραφικής ταινίας ή τηλεοπτικού προγράμματος πραγματοποιείται στην Ισλανδία, το ύψος της αποζημίωσης θα υπολογίζεται επί του συνολικού κόστους παραγωγής που πραγματοποιήθηκε στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο. Αυτό σημαίνει ότι ένας παραγωγός ταινιών είναι ελεύθερος να δαπανήσει μέχρι το 20 % του προϋπολογισμού του εκτός Ισλανδίας χωρίς να χάσει την ενίσχυση επί του ποσού αυτού. Εάν, όμως, δαπανήσει λιγότερο από το 80 % του προϋπολογισμού του στην Ισλανδία η ενίσχυση θα υπολογίζεται επί των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν στην Ισλανδία. Ο μηχανισμός αυτός συμφωνεί με τα κριτήρια που εφαρμόζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην πράξη σε σχέση με τα καθεστώτα ενίσχυσης κινηματογραφικών ταινιών στην Ένωση. Πέραν αυτού, εξισορροπεί την κατάσταση μεταξύ της δικαιολογημένης προσπάθειας να ενισχυθεί ο τομέας του κινηματογράφου στην Ισλανδία και των κανόνων που διέπουν την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών εντός του ΕΟΧ. Ως εκ τούτου, η Εποπτεύουσα Αρχή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι διατάξεις που περιλαμβάνει το προτεινόμενο" νομοσχέδιο τροποποίησης συμμορφώνονται απολύτως με τα προαναφερθέντα κριτήρια.

Η ενίσχυση πρέπει να πληροί τις γενικές αρχές που διέπουν το συμβιβάσιμο των κρατικών ενισχύσεων (αναγκαιότητα, αναλογικότητα και διαφάνεια)

Ως προς την αναγκαιότητα της ενίσχυσης, είναι ευρέως γνωστό ότι στην Ευρώπη η παραγωγή ταινιών απαιτεί σημαντική υποστήριξη μέρους του κράτους προκειμένου να δοθούν εκφραστικές διέξοδοι στον ευρωπαϊκό πολιτισμό και δημιουργικότητα. Η υποστήριξη αυτή απαιτείται προκειμένου να διασφαλισθεί η παρουσία της Ευρώπης σε μια αγορά στην οποία δεσπόζουν οπτικοακουστικά προϊόντα προερχόμενα εκτός ΕΟΧ. Η ενίσχυση της παραγωγής οπτικοακουστικών δημιουργημάτων από τα μεμονωμένα κράτη ΕΖΕΣ προωθεί μια πολιτιστική ποικιλότητα η οποία δεν θα ήταν δυνατή κατ' άλλον τρόπο(16). Χωρίς κρατική υποστήριξη είναι αναμενόμενο ότι εξαιτίας της περιορισμένης έκτασης των αγορών και του κοινού για ευρωπαϊκές ταινίες, και ιδίως σε γλώσσες που δεν είναι ευρέως διαδεδομένες στην Ευρώπη, οι παραγωγοί ταινιών δεν είναι σε θέση να καλύψουν το κόστος παραγωγής με έσοδα από τη διανομή των ταινιών σε κινηματογράφους, στην τηλεόραση και σε βίντεο. Είναι ευρέως αποδεκτό ότι οι δυνάμεις της αγοράς από μόνες τους δεν μπορούν να εξασφαλίσουν το επιθυμητό επίπεδο παραγωγής. Υπό τις συνθήκες αυτές το ισλανδικό καθεστώς ενισχύσεων για κινηματογραφικές ταινίες μπορεί να θεωρηθεί ως αναγκαίο.

Το νομοσχέδιο τροποποίησης ήρε τις όποιες ανησυχίες ως προς την αναλογικότητα της ενίσχυσης. Με τις προτεινόμενες διατάξεις, η ένταση ενίσχυσης δεν αυξάνει πλέον αναλογικά προς το ύψος του προϋπολογισμού της ταινίας. Πέραν αυτού, το νομοσχέδιο καταργεί το υποχρεωτικό ύψος του προϋπολογισμού σε 80 εκατομμύρια ισλανδικές κορόνες προκειμένου οι παραγωγές να είναι επιλέξιμες στο πλαίσιο του προγράμματος. Με τις τροποποιήσεις αυτές το καθεστώς ενίσχυσης ταινιών μπορεί να θεωρηθεί αναλογικό προς τους στόχους τους οποίους επιδιώκει, δηλαδή την ενίσχυση της ισλανδικής κουλτούρας ανεξάρτητα από τον προϋπολογισμό παραγωγής της ταινίας. Τέλος, η Εποπτεύουσα Αρχή σημειώνει ότι το καθεστώς ενισχύσεων θα ισχύσει μόνον επί μία πενταετία (μέχρι το Δεκέμβριο του 2006).

Η ενίσχυση πρέπει να πληροί τις βασικές αρχές της συμφωνίας ΕΟΧ

Βάσει του νόμου της 11ης Μαρτίου 1999, η αποζημίωση εξαρτάται από το εάν η έδρα του παραγωγού της ταινίας βρίσκεται στην Ισλανδία. Η Εποπτεύουσα Αρχή θεώρησε ότι η διάταξη αυτή αποτελεί περιορισμό της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών που δεν δικαιολογείται από πολιτιστική άποψη. Δυνάμει του άρθρου 4 στοιχείο γ) του νομοσχεδίου τροποποίησης, οι παραγωγοί ταινιών δεν υποχρεούνται πλέον να έχουν την έδρα τους στην Ισλανδία. Για τις επιχειρήσεις που έχουν την έδρα τους σε άλλο κράτος μέλος του ΕΟΧ αρκεί να διαθέτουν υποκατάστημα ή γραφείο στην Ισλανδία. Πέραν αυτού, η σχετική προς την επικράτεια διάταξη όσον αφορά τον υπολογισμό του ύψους της αποζημίωσης περιορίσθηκε στον κανόνα "80 προς 20 %". Η Εποπτεύουσα Αρχή, συνεπώς, συμπεραίνει ότι οι διατάξεις του προτεινόμενου νομοσχεδίου τροποποίησης συμμορφώνονται με τις βασικές ελευθερίες της συμφωνίας ΕΟΧ.

Συμπεράσματα

Τα μέτρα ενίσχυσης της παραγωγής ταινιών που περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο για την τροποποίηση του νόμου για τις έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία, μπορούν να θεωρηθούν συμβιβάσιμα με το άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ. Ως εκ τούτου, η Εποπτεύουσα Αρχή είναι σε θέση να κλείσει τη διαδικασία κατά του αρχικού νόμου αριθ. 43/1999, η οποία κινήθηκε βάσει του άρθρου 1 παράγραφος 2 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί εποπτείας και Δικαστηρίου. Ωστόσο, η Εποπτεύουσα Αρχή τονίζει ότι το συμπέρασμα αυτό βασίζεται στο προτεινόμενο νομοσχέδιο τροποποίησης του νόμου αριθ. 43/1999 όπως διαβιβάσθηκε στην Εποπτεύουσα Αρχή στις 4 Δεκεμβρίου 2000 (έγγρ. αριθ. 00-8857-Α). Η παρούσα απόφαση δεν καλύπτει μεταγενέστερες τροποποιήσεις του εν λόγω νομοσχεδίου, δυνάμενες να επηρεάσουν την αξιολόγηση των μέτρων ενίσχυσης βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ. Οι τροποποιήσεις πρέπει να κοινοποιηθούν στην Εποπτεύουσα Αρχή και δύνανται να τεθούν σε ισχύ μόνον εφόσον εγκριθούν από αυτήν.

Τέλος, προκειμένου να δοθεί στην Εποπτεύουσα Αρχή η δυνατότητα συνεχούς παρακολούθησης της εφαρμογής του καθεστώτος, οι ισλανδικές αρχές καλούνται, δυνάμει του κεφαλαίου 32 των κατευθυντήριων γραμμών της Εποπτεύουσας Αρχής για τις κρατικές ενισχύσεις, να υποβάλουν απλουστευμένες ετήσιες εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή του υπόψη καθεστώτος με βάση το υπόδειγμα του παραρτήματος IV των εν λόγω κατευθυντήριων γραμμών. Στις ισλανδικές αρχές υπενθυμίζεται ότι δυνάμει του σημείου 5, του κεφαλαίου 32 των κατευθυντήριων γραμμών της Εποπτεύουσας Αρχής για τις κρατικές ενισχύσεις "για κάθε καθεστώς, η πρώτη έκθεση πρέπει να αποστέλλεται στην Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ στο αργότερο έξι μήνες μετά τη λήξη του οικονομικού έτους εντός του οποίου το καθεστώς εγκρίθηκε από την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ."

Τέλος σύμφωνα με το σημείο 6 του κεφαλαίου 32 των κατευθυντήριων γραμμών της Εποπτεύουσας Αρχής για τις κρατικές ενισχύσεις, "εάν δεν τηρηθούν οι υποχρεώσεις σχετικά με την υποβολή των εκθέσεων εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών, η Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ μπορεί να υποχρεωθεί να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 1 παράγραφος 2 του πρωτοκόλλου 3 που είναι προσαρτημένο στη σημφωνία περί εποπτείας και Δικαστηρίου σχετικά με το εξεταζόμενο καθεστώς ενισχύσεων",

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

1. Τα μέτρα ενίσχυσης που προβλέπονται στο νομοσχέδιο τροποποίησης του νόμου αριθ. 43/1999 για τις "έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία" είναι συμβιβάσιμες με τη συμφωνία ΕΟΧ.

2. Η επίσημη διαδικασία κατά του αρχικού νόμου αριθ. 43/1999 για τις "έκτακτες αποζημιώσεις για την παραγωγή ταινιών στην Ισλανδία", όπως εγκρίθηκε από το Κοινοβούλιο της Ισλανδίας στις 11 Μαρτίου 1999, κλείνει.

3. Οι ισλανδικές αρχές καλούνται να υποβάλουν απλουστευμένες ετήσιες εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή του καθεστώτος σύμφωνα με το κεφάλαιο 32 κατευθυντήριων γραμμών της Εποπτεύουσας Αρχής για τις κρατικές ενισχύσεις.

Βρυξέλλες, 18 Δεκεμβρίου 2000.

Για την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ

Knut Almestad

Πρόεδρος

Hannes Hafstein

Μέλος

(1) Στο εξής "συμφωνία ΕΟΧ".

(2) Στο εξής "συμφωνία περί εποπτείας και Δικαστηρίου".

(3) Κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή και ερμηνεία των άρθρων 61 και 62 της συμφωνίας ΕΟΧ και του άρθρου 1 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί εποπτείας και Δικαστηρίου που εκδόθηκαν από την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ στις 19 Ιανουαρίου 1994 και δημοσιεύθηκαν στην ΕΕ L 231 της 3ης Σεπτεμβρίου 1994· συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 32 της 3ης Σεπτεμβρίου 1994, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την απόφαση αριθ. 78/00/COL της Εποπτεύουσας Αρχής, της 12ης Απριλίου 2000 (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα) (στο εξής "κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις").

(4) Η απόφαση περί κίνησης της διαδικασίας δημοσιεύθηκε στην ΕΕ C 223 της 5ης Αυγούστου 1999 (στις γλώσσες της ΕΕ) και στο συμπλήρωμα ΕΟΧ 40/1 της 16ης Σεπτεμβρίου 1999 (στις γλώσσες ΕΖΕΣ).

(5) Κρατική ενίσχυση αριθ. 3/98 - Γαλλία.

(6) Κρατικές ενισχύσεις ΝΝ 49/97 και Ν 357/99 - Ιρλανδία· η απόφαση αυτή διατίθεται στο Διαδίκτυο, στη θέση: http://europa.eu.int/comm/secretariat _general/sgb/state_ aids/industrie/mm049-97.pdf.

(7) Η Εποπτεύουσα Αρχή σημειώνει ότι ο τίτλος του νομοσχεδίου τροποποίησης αριθ. 43/1999 διαφέρει κάπως σε σχέση με τον αρχικό νόμο αριθ. 43/1999. Ωστόσο, είναι σαφές ότι πρόκειται για το νόμο αυτό.

(8) Βλέπε πρώτη έκθεση για την εξέταση της πολιτιστικής πλευράς της δράσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, COM (96) 160 τελικό, της 17ης Απριλίου 1996, που δημοσιεύθηκε στο Διαδίκτυο στη θέση: http://europa.eu.int/comm/dg10/culture/cult-asp/en/index.html· βλέπε επίσης απόφαση 89/441/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Δεκεμβρίου 1988, για τις ενισχύσεις της ελληνικής κυβέρνησης προς τον κινηματογραφικό κλάδο για την παραγωγή ελληνικών ταινιών (ΕΕ L 208 της 20.7.1989, σ. 38).

(9) COM (99) 657 της 14ης Δεκεμβρίου 1999.

(10) Οπτικοακουστική πολιτική (αναφέρεται ανωτέρω), σ. 8/9.

(11) Παραπομπή βάσει του "Πληροφορικού σημειώματος σχετικά με τον τρόπο παραπομπής στα άρθρα των συνθηκών στα κείμενα του Δικαστηρίου και του Πρωτοδικείου" (βλέπε: http://curia.eu.int/en/jurisp/remnot.htm).

(12) Κρατική ενίσχυση ΝΝ 49/97 και Ν 357/99 - Ιρλανδία· η εν λόγω απόφαση διατίθεται και στο Διαδίκτυο στη θέση: http://europa.eu.int/comm/secretariat _general/sgb/state_ aids/industrie/nn049-97.pdf

(13) Κρατική ενίσχυση Ν 3/98 - Γαλλία, κρατική ενίσχυση Ν 486/97 - Κάτω Χώρες, κρατική ενίσχυση Ν 4/98 - Γερμανία, κρατική ενίσχυση ΝΝ 49/97 και Ν 357/99 - Ιρλανδία, κρατική ενίσχυση Ν 748/99 - Σουηδία.

(14) Για παράδειγμα, το άρθρο 3 της απόφασης 95/563/ΕΚ, του Συμβουλίου, της 10ης Ιουλίου 1995, σχετικά με την εφαρμογή ενός προγράμματος ενθάρρυνσης της ανάπτυξης και διανομής των ευρωπαϊκών οπτικοακουστικών έργων (ΕΕ L 321 της 30.12.1995).

(15) Κρατική ενίσχυση Ν 3/98 - Γαλλία, κρατική ενίσχυση Ν 486/97 - Κάτω Χώρες, κρατική ενίσχυση Ν 4/98 - Γερμανία, κρατική ενίσχυση ΝΝ 49/97 και Ν 357/99 - Ιρλανδία, κρατική ενίσχυση Ν 748/99 - Σουηδία.

(16) Αυτό επιβεβαιώθηκε πρόσφατα με την έκθεση της ομάδας υψηλού επιπέδου για την πολιτική στον οπτικοακουστικό τομέα (http://europa.eu.int/comm/dg10/avpolicy/key _doc/hlg_ en.html).