EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 287/14

ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΟΠΤΕΫΟΥΣΑΣ ΑΡΧΉΣ ΤΗΣ ΕΖΕΣ

αριθ. 204/11/COL

της 29ης Ιουνίου 2011

σχετικά με την εικαζόμενη κρατική ενίσχυση που χορηγήθηκε σε εταιρείες οι οποίες ανήκουν στον όμιλο Norsk Film (Νορβηγία)

Η ΕΠΟΠΤΕΥΟΥΣΑ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΖΕΣ («Η ΑΡΧΗ »),

ΕΧΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ τη συμφωνία του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου («συμφωνία του ΕΟΧ»), και ιδίως τα άρθρα 61 και 62,

ΕΧΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ τη συμφωνία μεταξύ των κρατών ΕΖΕΣ για τη σύσταση Εποπτεύουσας Αρχής και Δικαστηρίου («συμφωνία περί εποπτείας και Δικαστηρίου»), και ιδίως το άρθρο 24,

ΕΧΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ το πρωτόκολλο 3 της συμφωνίας περί εποπτείας και Δικαστηρίου («Πρωτόκολλο 3»), ιδίως το άρθρο 1 παράγραφος 2 του μέρους Ι, το άρθρο 4 παράγραφος 4 και το άρθρο 7 παράγραφος 1 του μέρους ΙΙ,

ΑΦΟΥ κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 1 του μέρους II του πρωτοκόλλου 3 (1),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

1. Διαδικασία

Με την επιστολή της 23ης Μαρτίου 2006 (αριθ. αναφοράς 368163), πολλές νορβηγικές κινηματογραφικές επιχειρήσεις (2) κατήγγειλαν ότι οι νορβηγικές αρχές χορήγησαν ετήσιες επιδοτήσεις στην Norsk FilmStudio AS/Filmparken AS για τα έτη 2000-2005.

Μετά από διάφορες ανταλλαγές επιστολών, η Αρχή εξέδωσε την απόφαση αριθ. 491/09/COL για την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στο συμπλήρωμα για τον ΕΟΧ (3). Η Αρχή κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους. Η Αρχή δεν έλαβε παρατηρήσεις από τρίτα μέρη.

Οι νορβηγικές αρχές υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους με την επιστολή της 2ας Φεβρουαρίου 2010 (αριθ. αναφοράς 545244).

2. Ο όμιλος Norsk Film

Η Norsk Film AS δημιουργήθηκε το 1932 με την ένωση των κοινοτικών κινηματογράφων. Το κινηματογραφικό στούντιο της εταιρείας άνοιξε το 1935. Στον κρατικό προϋπολογισμό για το 1947, η νορβηγική κυβέρνηση αποφάσισε να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την κινηματογραφική παραγωγή. Κατά τη διάρκεια των δεκαετιών του ’50 και ’60, η Norsk Film AS αντιμετώπισε οικονομικές δυσκολίες οι οποίες οδήγησαν την κυβέρνηση να της χορηγήσει επιδοτήσεις προκειμένου να εγγυηθεί την περαιτέρω ύπαρξή της. Μετά την πτώχευση της εταιρείας στα τέλη της δεκαετίας του ’60, η κυβέρνηση αποφάσισε να αναλάβει την πλήρη ευθύνη για το μέλλον της εταιρείας. Από το 1974, το κράτος διατήρησε το 77,6 % των μεριδίων της εταιρείας. Η Norsk Film AS εξυπηρετούσε δύο σκοπούς: την παροχή των αναγκαίων εγκαταστάσεων για τη μελλοντική νορβηγική κινηματογραφική παραγωγή και την παραγωγή νορβηγικών κινηματογραφικών έργων.

Η ScanCam AS ιδρύθηκε το 1986 από την Norsk Film AS και την εφημερίδα VG (Verdens Gang) βάσει του υφιστάμενου τμήματος κάμερας της Norsk Film AS. Αργότερα, η Norsk Film AS και η Schibsted ASA κατείχαν εκάστη το 50 % των μετοχών της ScanCam AS. Στις 31 Δεκεμβρίου 1998, η Schibsted ASA πούλησε το μερίδιό της στη Norsk Film AS και η ScanCam AS συνέχισε ως 100 % θυγατρική της Norsk FilmStudio AS από το 1999.

Η Norsk FilmStudio AS ιδρύθηκε το 1989 ως κατά 100 % θυγατρική της Norsk Film AS. Μέχρι το 1989, το στούντιο και οι τεχνικές εγκαταστάσεις αποτελούσαν αναπόσπαστο τμήμα της Norsk Film AS. Η Norsk FilmStudio AS ιδρύθηκε για να εγκαθιδρύσει σαφή διάκριση μεταξύ του ρόλου της εταιρείας ως παραγωγού και του ρόλου της για τη διατήρηση της υποδομής για την παραγωγή ταινιών (στούντιο και τεχνικές εγκαταστάσεις).

Το 2001, η νορβηγική κυβέρνηση προέβη σε μεταρρύθμιση της κινηματογραφικής πολιτικής της και έγινε σαφέστερη διάκριση μεταξύ των τομέων κρατικής ευθύνης και της ευθύνης του ιδιωτικού τομέα. Οι ιδιωτικές εταιρείες παραγωγής θα έπρεπε να έχουν την ευθύνη για την παραγωγή ταινιών. Προτάθηκε λοιπόν να πουλήσει το κράτος τις μετοχές που κατείχε στη Norsk Film AS. Το κράτος θα διατηρούσε την ευθύνη του για τα στούντιο, καθώς θεωρήθηκε ότι αυτό το μέρος της διαδικασίας παραγωγής δεν ήταν βιώσιμο με τις συνθήκες της αγοράς. Το 2001, η Norsk Film AS χωρίστηκε σε δύο χωριστές εταιρείες: μία εταιρεία με την ονομασία Norsk Film AS για την παραγωγή ταινιών και μία εταιρεία με την επωνυμία Filmparken AS για τις υποδομές. Τα απομένοντα περιουσιακά στοιχεία της εταιρείας έμειναν στην Filmparken AS. Η Norsk FilmStudio AS συνέχισε ως 100 % θυγατρική της Filmparken AS. Στις 25 Ιουνίου 2001, η Norsk FilmStudio AS συγχωνεύτηκε με την Filmparken AS. Το κράτος πούλησε τις μετοχές που κατείχε στην εταιρεία παραγωγής Norsk Film AS σε ιδιωτική εταιρεία παραγωγής που ονομάζεται Diopter AS, στις 4 Ιανουαρίου 2002.

Το 2002, η Filmparken AS ονομάστηκε και πάλι Norsk FilmStudio AS.

Το 2004, η ScanCam AS συγχωνεύτηκε με τη Norsk FilmStudio AS.

Το 2009, η Norsk FilmStudio AS και η Chimney Pot AS συγχωνεύτηκαν σε μία εταιρεία, την Storyline Studios AS. Μετά τη συγχώνευση, η Filmparken AS κατέχει το 60 % της επιχείρησης, ενώ το 40 % αφέθηκε στους μετόχους της προηγούμενης Chimney Pot AS.

Η Storyline Studios AS προμηθεύει την κινηματογραφική βιομηχανία με όλο το φάσμα εξοπλισμού και υπηρεσιών, παρέχοντας στούντιο για το γύρισμα των ταινιών, εξοπλισμό για το μοντάρισμα και φωτισμό, κάμερες, το μεταπαραγωγικό στάδιο, κοστούμια, χρηματοδότηση, γραφεία, γραμμή παραγωγής και καταλόγους ταινιών.

3. Περιγραφή των υπό εξέταση μέτρων

Η Αρχή ερεύνησε δύο διαφορετικά μέτρα: την καταβολή ενίσχυσης ύψους 36 εκατ. NOK (βλ. μέρος 3.1) και την προτιμησιακή φορολογική μεταχείριση ορισμένων εταιρειών που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film και οι οποίες ωφελήθηκαν από αυτή (βλ. μέρος 3.2).

3.1 Καταβολή ενίσχυσης ύψους 36 εκατ. NOK

Από τη δεκαετία του ’70 και μέχρι το 2006 καταβλήθηκαν ετήσιες ενισχύσεις σε διάφορες οντότητες που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film. Οι ετήσιοι προϋπολογισμοί για την περίοδο 1971-1972 αναφέρουν ένα «υπάρχον σχέδιο ενίσχυσης». Οι ενισχύσεις αυτές καταβλήθηκαν από το Υπουργείο Πολιτισμού και Εκκλησιαστικών Θεμάτων.

Στην απόφασή της αριθ. 491/09/COL, η Αρχή είναι της άποψης ότι οι ετήσιες καταβολές που πραγματοποιήθηκαν από το νορβηγικό κράτος από τη δεκαετία του ’70 σε διάφορες οντότητες που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film για την παραγωγή ταινιών μυθοπλασίας και για τη διατήρηση της αναγκαίας υποδομής για την παραγωγή ταινιών βασίστηκαν σε υπάρχον σύστημα ενίσχυσης.

Οι νορβηγικές αρχές ανέφεραν ότι, το 1997, η Νορβηγική Βουλή αποφάσισε να χορηγήσει 36 εκατ. NOK στη Norsk Film AS για την αναβάθμιση, τον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη των εγκαταστάσεων παραγωγής που ονομάζεται «Filmparken». Οι ενισχύσεις είχαν καταβληθεί από το τμήμα του εθνικού προϋπολογισμού για ενισχύσεις για εθνικές πολιτιστικές κτιριακές εγκαταστάσεις. Το ποσό χορηγήθηκε για διετή περίοδο, με την καταβολή 10 εκατ. NOK το 1998 και 26 εκατ. NOK το 1999. Η ενίσχυση κάλυψε εν μέρει τον εκσυγχρονισμό και την αναβάθμιση των εγκαταστάσεων των στούντιο και εν μέρει την ανάπτυξη νέων διοικητικών εγκαταστάσεων.

Στην απόφασή της αριθ. 491/09/COL, η Αρχή θεώρησε ότι καθώς η καταβολή της ενίσχυσης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ βασίστηκε σε διαφορετικό προϋπολογισμό και το συγκεκριμένο ποσό καθορίστηκε χωριστά για ειδικό σκοπό (ανακαίνιση του χώρου Jar), ενδέχεται να συνιστά νέα ενίσχυση. Η Αρχή διατηρεί αμφιβολίες για το κατά πόσον η συνεισφορά αυτή αποτελεί τμήμα του ισχύοντος συστήματος ενισχύσεων ή συνιστά νέο μέτρο ενίσχυσης.

3.2 Προτιμησιακή φορολογική μεταχείριση

Η Norsk Film AS και η Norsk FilmStudio AS ωφελήθηκαν από φορολογική απαλλαγή από το 1995. Η απαλλαγή βασίστηκε στο τμήμα 26 πρώτη παράγραφος στοιχείο k), της προηγούμενης φορολογικής πράξης της 18ης Αυγούστου 1911 αριθ. 8, η οποία αντικαταστάθηκε από τη φορολογική πράξη της 26ης Μαρτίου 1999 αριθ. 14 (4).

Σύμφωνα με το τμήμα 2-32 της νορβηγικής φορολογικής πράξης, η οποία καθορίζει επί του παρόντος τους κανόνες που αφορούν αυτό το προτιμησιακό φορολογικό καθεστώς, οι μη κερδοσκοπικές οργανώσεις, οι οργανισμοί και οι εταιρείες απαλλάσσονται από το φόρο εταιρειών στο βαθμό που λειτουργούν σε μη κερδοσκοπική βάση.

Το κατά πόσο ένας οργανισμός ή μία εταιρεία θεωρείται μη κερδοσκοπική σύμφωνα με το τμήμα 2-32 καθορίζεται βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, από τα οποία τον αποφασιστικής σημασίας παράγοντα αποτελεί ο σκοπός της εταιρείας. Έτσι, ο φιλανθρωπικός σκοπός δείχνει την παρουσία μη κερδοσκοπικού φορέα. Για να διαπιστώσουν το σκοπό της εταιρείας, οι φορολογικές αρχές λαμβάνουν υπόψη, μεταξύ άλλων, τα καταστατικά τους, συμπεριλαμβανομένων του καταστατικού σκοπού και της πραγματικής δραστηριότητάς της. Επίσης λαμβάνεται υπόψη κατά πόσο ο φορέας ασκεί δραστηριότητες που είναι εκτεθειμένες στον ανταγωνισμό. Εάν η επιχείρηση ασκεί οικονομικές ή εμπορικές δραστηριότητες και ανταγωνίζεται με εταιρείες κερδοσκοπικού χαρακτήρα που υπόκεινται σε φορολογία, τούτο αποτελεί ένδειξη της ύπαρξης φορολογικού καθεστώτος. Ένα άλλο στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη είναι η φύση της χρηματοδότησης της επιχείρησης. Αν η επιχείρηση χρηματοδοτείται από ιδιωτικές δωρεές ή άλλες συνεισφορές, τούτο αποτελεί ένδειξη ότι η εταιρεία έχει μη κερδοσκοπικό σκοπό.

Μία οργάνωση που θεωρείται μη κερδοσκοπική απαλλάσσεται από τον φόρο εταιρειών για τα κέρδη που απορρέουν από το μη κερδοσκοπικό σκοπό της εταιρείας. Το εισόδημα που προκύπτει από εμπορικές δραστηριότητες υπόκειται - υπό ορισμένες προϋποθέσεις - σε φόρο εταιρειών (5).

Το κατά πόσο το τμήμα 2-32 εφαρμόζεται σε μία εταιρεία ή οργάνωση καθορίζεται από τις φορολογικές αρχές ως μέρος της συνήθους ετήσιας διαδικασίας αξιολόγησης. Οι τοπικές φορολογικές αρχές αποφασίζουν σχετικά με το εφαρμοστέο φορολογικό καθεστώς βάσει των πληροφοριών που παρέχονται από τον φορολογούμενο στη φορολογική δήλωση και άλλων διαθέσιμων πληροφοριών.

Οι Norsk Film AS, Norsk FilmStudio και ScanCam AS έχουν τύχει απαλλαγής φόρου, λόγω του ότι δεν ήταν κερδοσκοπικές επιχειρήσεις. Μέχρι το 1995, η Norsk Film AS και Norsk FilmStudio AS δεν είχαν υποβάλει αίτηση για το ειδικό καθεστώς. Μετά από την υποβολή των αιτήσεών τους, επωφελήθηκαν από το εν λόγω καθεστώς από το 1995 μέχρι το 2001.

Το 2001, η Norsk Film AS χωρίστηκε σε δύο εταιρείες, μία εταιρεία για την παραγωγή ταινιών, με την επωνυμία Norsk Film AS και μια εταιρεία για τις υποδομές με την επωνυμία Filmparken AS. Από το 2002, οι εταιρείες δεν χρηματοδοτούνταν πλέον με κρατικές επιχορηγήσεις και ασκούσαν συνήθεις επιχειρηματικές δραστηριότητες. Θεωρήθηκε λοιπόν ότι ήταν συνήθεις κερδοσκοπικές εταιρείες και ότι, κατά συνέπεια, υπάγονταν σε κανονικό φόρο εταιρειών.

Μέχρι το 1998, η Norsk Film AS και Schibsted ASA κατείχαν εκάστη το 50 % των μετοχών της ScanCam AS. Ως εκ τούτου, η ScanCam AS δεν θεωρούνταν αναπόσπαστο μέρος της επιχείρησης Norsk Film AS. Από τον Δεκέμβριο του 1998, η ScanCam AS ήταν κατά 100 % ιδιοκτησία της καταρχήν της Norsk Film AS και, στη συνέχεια, από το 1999, της Norsk FilmStudio AS (η κατά 100 % θυγατρική της Norsk Film AS). Μετά από αυτήν την αλλαγή, οι φορολογικές αρχές θεώρησαν ότι η ScanCam AS αποτελούσε αναπόσπαστο μέρος της δραστηριότητας της Norsk Film AS και θα μπορούσε, κατά συνέπεια, να τύχει του ίδιου φορολογικού καθεστώτος για τα έτη 1998–2000. Η ScanCam AS πραγματοποίησε κέρδη κατά τα έτη 1998, 1999, 2000 και 2001 (6).

Στην αξιολόγησή τους, οι φορολογικές αρχές θεώρησαν ότι οι εταιρείες θα μπορούσαν να τύχουν του καθεστώτος μη κερδοσκοπικής οργάνωσης βάσει των ακόλουθων στοιχείων: των καταστατικών της Norsk Film AS που όριζαν ότι ο σκοπός της ήταν μη κερδοσκοπικός, του γεγονότος ότι το κράτος και οι τοπικές κοινότητες κατείχαν το 97,7 % των μετοχών, καθώς και του γεγονότος ότι η εταιρεία χρηματοδοτούνταν κυρίως από κρατικές επιδοτήσεις.

Οι φορολογικές αρχές ανέφεραν, συνεπώς, ότι η φορολογική απαλλαγή παραχωρήθηκε με την προϋπόθεση ότι τα ενδεχόμενα κέρδη θα έπρεπε να χρησιμοποιηθούν στο ακέραιο για να επιτευχθεί ο σκοπός της εταιρείας εντός του πλαισίου μιας μη κερδοσκοπικής επιχείρησης. Η θυγατρική Norsk FilmStudio AS θεωρήθηκε αναπόσπαστο μέρος της δραστηριότητας της Norsk Film AS και καλύφθηκε από την ίδια φορολογική απαλλαγή. Οι νορβηγικές αρχές υπέδειξαν ότι η Norsk FilmStudio AS δεν πραγματοποίησε κέρδη κατά τα έτη 1995–2001 και ότι, κατά συνέπεια, η εφαρμογή του ευνοϊκού φορολογικού καθεστώτος ήταν άνευ αντικειμένου.

Οι εταιρείες υπόκεινται τώρα όλες σε κανονικό φόρο εταιρειών.

Η Αρχή, στην απόφασή της αριθ. 491/09/COL, διατηρεί αμφιβολίες για το κατά πόσο η εφαρμογή της απαλλαγής από το φόρο εταιρειών που βασίζεται στη λογική της απαλλαγής για τις μη κερδοσκοπικές οργανώσεις μπορεί να δικαιολογήσει τη φορολογική απαλλαγή στην περίπτωση των εταιρειών που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film group.

Η ενίσχυση υπό τη μορφή απαλλαγής από την καταβολή φόρου εταιρειών είναι ενίσχυση λειτουργίας. Οι ενισχύσεις αυτές επιτρέπονται μόνο υπό ειδικές περιστάσεις και, ιδίως, σε καταστάσεις στις οποίες πληρούνται τα κριτήρια που καθορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές της Αρχής (π.χ. για ορισμένα είδη περιβαλλοντικών ή περιφερειακών ενισχύσεων). Η Αρχή διατηρεί, συνεπώς, αμφιβολίες για το κατά πόσο οι ειδικοί φορολογικοί όροι - όπως αυτοί που εφαρμόζονται σε ορισμένες επιχειρήσεις που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film - μπορούν να δικαιολογηθούν βάσει των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων της συμφωνίας του ΕΟΧ.

4. Παρατηρήσεις των νορβηγικών αρχών

4.1 Καταβολή της επιχορήγησης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ

4.1.1 Η καταβολή της επιχορήγησης δεν συνιστά κρατική ενίσχυση

Οι νορβηγικές αρχές υποστηρίζουν ότι η καταβολή των 36 εκατ. ΝΟΚ δεν συνιστά κρατική ενίσχυση.

Υιοθετώντας μία προσέγγιση βάσει αποτελεσμάτων, οι νορβηγικές αρχές ισχυρίζονται ότι η υπό εξέταση επιχορήγηση δεν επέφερε στην πραγματικότητα κανένα οικονομικό πλεονέκτημα για τον αποδέκτη.

Οι νορβηγικές αρχές θεωρούν ότι καμία από τις εταιρείες δεν απέκτησε οικονομικό πλεονέκτημα ως αποτέλεσμα της επιχορήγησης που χορηγήθηκε για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό της Filmparken. Η Norsk FilmStudio AS ήταν υπεύθυνη για την ενοικίαση των εγκαταστάσεων σε όλες τις εταιρείες παραγωγής στη Νορβηγία. Υπήρξε σαφής νομικός διαχωρισμός εντός του ομίλου Norsk Film μεταξύ των δραστηριοτήτων παραγωγής ταινιών και της ενοικίασης εγκαταστάσεων για την παραγωγή. Η πρόσβαση στις εγκαταστάσεις παραγωγής ήταν ανοιχτή και παρεχόταν σε όλες τις εταιρείες παραγωγής της Νορβηγίας (συμπεριλαμβανομένης της Norsk Film AS) με ίσους όρους και προϋποθέσεις. Οι δραστηριότητες ενοικίασης δεν ήταν κερδοφόρες και δημιούργησαν ελλείμματα για την Norsk FilmStudio AS.

Οι νορβηγικές αρχές υποστηρίζουν ότι δεν μπορεί να ειπωθεί ότι το μέτρο προσέδωσε στον όμιλο Norsk Film οικονομικό πλεονέκτημα, δεδομένου ότι η επιχορήγηση δεν είχε σαφώς αυτό το αποτέλεσμα. Η πρόθεση και το αποτέλεσμα του μέτρου ήταν να παρέχουν στους νορβηγούς παραγωγούς ταινιών πρόσβαση στις εγκαταστάσεις παραγωγής. Υπογραμμίζουν ότι οφείλεται μόνο στην ανεπάρκεια της αγοράς το ότι η Norsk FilmStudio AS λειτούργησε ως ο μόνος πάροχος ενοικίασης εγκαταστάσεων στούντιο όπου μπορούσαν να παραχθούν ταινίες ορισμένου μήκους και ποιότητας. Η εταιρεία έδρασε έτσι προς όφελος όλων των παραγωγών και δεν απέκτησε κανένα οικονομικό πλεονέκτημα.

4.1.2 Το μέτρο θα αποτελούσε εν πάση περιπτώσει υφιστάμενη ενίσχυση

Οι νορβηγικές αρχές διατείνονται ότι εάν η επιχορήγηση ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ συνιστούσε κρατική ενίσχυση, θα αποτελούσε, εν πάση περιπτώσει, υφιστάμενη ενίσχυση.

Πράγματι, οι νορβηγικές αρχές θεωρούν ότι η καταβολή της επιχορήγησης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ αποτελούσε μέρος του υφιστάμενου συστήματος ενισχύσεων υπό τη μορφή καταβολής των ετήσιων επιχορηγήσεων.

Οι νορβηγικές αρχές αναφέρουν ότι το γεγονός ότι η επιχορήγηση καταβλήθηκε από προϋπολογισμό διαφορετικό από αυτόν που είχε χρησιμοποιηθεί για τις ετήσιες επιχορηγήσεις δεν αποτελεί επαρκή ένδειξη για το ότι η ίδια η επιχορήγηση αποτελούσε χωριστό και νέο μέτρο. Οι αρχές εξηγούν ότι το γεγονός ότι η επιχορήγηση κατά την περίοδο 1998–1999 χορηγήθηκε από άλλη θέση του προϋπολογισμού ήταν «καθαρά συμπτωματικό και θέμα τεχνικού χαρακτήρα και ότι η καταβολή των 36 εκατ. ΝΟΚ θα μπορούσε να είχε χορηγηθεί από το τμήμα του προϋπολογισμού για τη χρηματοδότηση ταινιών και να κατανεμηθεί κατά τη διάρκεια περιόδου δέκα ετών και έτσι να συγχωνευτεί με τις ετήσιες πληρωμές προς τη Norsk Film AS που περιλαμβάνουν τόσο τις ενισχύσεις λειτουργίας όσο και τις επενδυτικές ενισχύσεις. Το γεγονός ότι η επιχορήγηση 1998-1999 χορηγήθηκε από άλλη θέση του προϋπολογισμού ήταν αποτέλεσμα ενός νέου τρόπου οργάνωσης του τμήματος του [εθνικού] προϋπολογισμού για τις συνεισφορές στην κατασκευή εθνικών κτιρίων». Οι νορβηγικές αρχές υποστήριξαν περαιτέρω ότι αυτό που είναι σημαντικό είναι ότι η καταβολή αποτελούσε μέρος μιας συστηματικής και συνεχούς αλυσίδας πληρωμών προς τον ίδιο αποδέκτη και ότι η φύση της ενίσχυσης παρέμεινε αναλλοίωτη. Υποστήριξαν ότι το καθεστώς συνίστατο πάντοτε σε ένα επενδυτικό μέρος και ένα λειτουργικό μέρος.

Η διαδικασία αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού διήρκησε ορισμένο χρονικό διάστημα και το σχετικό κόστος, μέχρι το 1998–1999, εκτιμήθηκε σε 13 εκατ. ΝΟΚ. Το ποσό αυτό περιελάμβανε τις συνεισφορές του νορβηγικού κράτους μέσω του υφιστάμενου καθεστώτος στήριξης το οποίο εφαρμοζόταν από τη δεκαετία του ’70. Εντούτοις, το 1997 κατέστη σαφές ότι το ποσό των 13 εκατ. ΝΟΚ δεν επαρκούσε για την ολοκλήρωση των εργασιών και αποφασίστηκε, ως εκ τούτου, να χορηγηθούν 36 εκατ. ΝΟΚ επιπλέον για να ολοκληρωθεί η αναβάθμιση.

Οι νορβηγικές αρχές παρείχαν στην Αρχή στοιχεία από τα οποία προκύπτει ότι και κατά το παρελθόν χορηγήθηκαν ποσά που προορίζονταν για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών που ήταν αναγκαίες για τη διατήρηση των συνθηκών που επέτρεπαν την κινηματογραφική παραγωγή.

Τέλος, οι νορβηγικές αρχές ισχυρίζονται ότι το γεγονός ότι το ποσό της επιχορήγησης ήταν πολύ υψηλότερο από τα ποσά που καταβάλλονταν ετησίως μέχρι τότε δεν αποτελεί ένδειξη ότι συνιστά νέα ενίσχυση. Παραπέμπουν στην απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην υπόθεση Namur-Les-Assurances (7): «όταν η ενίσχυση προκύπτει από προγενέστερες νομοθετικές διατάξεις οι οποίες δεν τροποποιούνται, η εμφάνιση μιας νέας ενισχύσεως ή η τροποποίηση υφισταμένης ενισχύσεως δεν μπορεί να εκτιμηθεί με βάση τη σημασία της και ιδίως με βάση τα εμπλεκόμενα χρηματικά ποσά σε κάθε στιγμή της πορείας της επιχείρησης».

4.1.3 Η νέα ενίσχυση θα ήταν εν πάση περιπτώσει συμβατή

Οι νορβηγικές αρχές υποστηρίζουν ότι, στην περίπτωση που η Αρχή κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το μέτρο συνιστά νέα ενίσχυση, το μέτρο αυτό θα ήταν εν πάση περιπτώσει συμβατό με τη λειτουργία της συμφωνίας του ΕΟΧ. Πράγματι, θεωρούν ότι το μέτρο θα ήταν συμβατό με το άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας ΕΟΧ, δεδομένου ότι ο σκοπός της επιχορήγησης ήταν η διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και ότι το μέτρο ήταν αναγκαίο και ανάλογο για την επίτευξη αυτού του σκοπού.

Οι νορβηγικές αρχές αναφέρουν ότι η κινηματογραφική παραγωγή αποτελεί μία σημαντική πολιτιστική έκφραση και μέρος της εθνικής κληρονομιάς. Χωρίς τις κατάλληλες εγκαταστάσεις παραγωγής, δεν θα πραγματοποιείτο καμία παραγωγή ταινιών. Επιπλέον, η επιχορήγηση ήταν αναγκαία παρέμβαση λόγω της ανεπάρκειας της αγοράς. Οι νορβηγικές αρχές τονίζουν επίσης ότι η Αρχή ενέκρινε μέτρα στήριξης για καθεστώτα σχετικά με τα οπτικοακουστικά μέσα τα οποία θα παρέμεναν άνευ αντικειμένου εάν δεν υπήρχαν οι αναγκαίες υποδομές για την παραγωγή οπτικοακουστικών έργων.

4.2 Προτιμησιακή φορολογική μεταχείριση

4.2.1 Η εφαρμογή της προτιμησιακής φορολογικής μεταχείρισης δεν συνιστά κρατική ενίσχυση

Πρώτον, οι νορβηγικές αρχές υπογραμμίζουν ότι η Αρχή, στην απόφασή της αριθ. 491/09/COL, δεν διατύπωσε αμφιβολίες σχετικά με το φορολογικό καθεστώς που απαλλάσσει από τον φόρο εταιρειών τις επιχειρήσεις μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, αλλά ερεύνησε την εφαρμογή τέτοιου καθεστώτος σε ορισμένες εταιρίες που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film. Η έρευνα αφορά λοιπόν την πραγματική ή εσφαλμένη εφαρμογή του φορολογικού καθεστώτος σε ορισμένες εταιρείες.

Δεύτερον, οι νορβηγικές αρχές υποστηρίζουν ότι δεν εξέτασαν οι ίδιες αν το τμήμα 2-32 του φορολογικού νόμου εφαρμοζόταν ορθά στις εταιρείες που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film, δεδομένου ότι δεν είναι αρμόδιες να αξιολογούν τη βάση φορολόγησης.

Οι νορβηγικές αρχές ανέφεραν ωστόσο ότι «ενδεχόμενη λανθασμένη εφαρμογή εκ μέρους των φορολογικών αρχών μιας γενικής φορολογικής διάταξης προς όφελος ενός φορολογούμενου δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. (…) Στην περίπτωση λανθασμένης εφαρμογής μιας εθνικής φορολογικής διάταξης, τούτη θα έπρεπε καταρχάς να διορθωθεί από τις φορολογικές αρχές ή τα δικαστήρια σύμφωνα με την ισχύουσα εθνική νομοθεσία.(…) Εάν κάθε λανθασμένη εφαρμογή εθνικών φορολογικών διατάξεων που καταλήγει σε αδικαιολόγητο πλεονέκτημα υπέρ ενός φορολογούμενου ιδιώτη συνιστούσε κρατική ενίσχυση, η κατάσταση που θα δημιουργείτο θα ήταν εντελώς δυσλειτουργική».

Οι νορβηγικές αρχές υπογράμμισαν ότι, δεδομένου ότι οι συνέπειες λανθασμένης επιβολής φόρου μπορούν να ποικίλλουν, εκτός εάν πρόκειται για συνεχιζόμενη λανθασμένη εφαρμογή, τα διορθωτικά μέτρα θα έπρεπε να λαμβάνονται δυνάμει του εθνικού δικαίου και όχι να εξετάζονται δυνάμει των κανόνων του ΕΟΧ για τις κρατικές ενισχύσεις.

4.2.2 Η εφαρμογή της προτιμησιακής φορολογικής μεταχείρισης βασιζόταν εν πάση περιπτώσει σε υφιστάμενο σύστημα ενισχύσεων

Οι νορβηγικές αρχές διατείνονται περαιτέρω ότι η εφαρμογή μιας φορολογικής διάταξης που προηγείται της ημερομηνίας θέσης σε ισχύ της συμφωνίας του ΕΟΧ δεν θα συνιστούσε εν πάση περιπτώσει νέα ενίσχυση αλλά θα ήταν απλή εφαρμογή ενός υπάρχοντος συστήματος ενισχύσεων.

Θεωρούν ότι «μια συνήθης εφαρμογή του γενικού κανόνα και της αξιολόγησης του κατά πόσο ή όχι είναι εφαρμοστέος σε μία συγκεκριμένη περίπτωση δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να συνιστά νέα ενίσχυση και δεν θα έπρεπε, ως τέτοια, να κοινοποιηθεί στην Αρχή. Πράγματι, αν οι μεμονωμένες εφαρμογές ενός υπάρχοντος συστήματος ενισχύσεων συνιστούσαν νέα ενίσχυση, ο ορισμός της νέας ενίσχυσης θα διευρυνόταν κατά παράλογο τρόπο και ο ορισμός μιας συμβατής ενίσχυσης από την άποψη της υφιστάμενης ενίσχυσης θα αποδυναμωνόταν κατά την έννοια των κανόνων στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων».

II. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

1. Η παρουσία κρατικής ενίσχυσης

Το άρθρο 61 παράγραφος 1 της συμφωνίας ΕΟΧ ορίζει τα εξής:

«Ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οιαδήποτε μορφή από τα κράτη μέλη της ΕΚ, τα κράτη μέλη της ΕΖΕΣ ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό δια της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με τη λειτουργία της παρούσας συμφωνίας, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ των συμβαλλομένων μερών συναλλαγές, εκτός εάν η παρούσα συμφωνία ορίζει άλλως.»

1.1 Παρουσία κρατικών πόρων

Το μέτρο πρέπει να χορηγείται από το κράτος ή μέσω κρατικών πόρων.

1.1.1 Καταβολή της επιχορήγησης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ

Η επιχορήγηση ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ κατεβλήθη από το τμήμα του κρατικού προϋπολογισμού για τις επιχορηγήσεις που χορηγούνται για εθνικά πολιτιστικά κτίρια.

Συνεπώς, η Αρχή θεωρεί ότι πληρούται ο όρος όσον αφορά την παρέμβαση κρατικών πόρων.

1.1.2 Προτιμησιακό φορολογικό καθεστώς

Η Norsk Film AS και η θυγατρική της Norsk FilmStudio AS έτυχαν φορολογικής απαλλαγής για τα έτη 1995 έως 2001. Σε επιστολή της 18ης Μαρτίου 1996 η εφορία του Bærum χορήγησε την απαλλαγή για το φορολογικό έτος 1995 με την προϋπόθεση ότι τα ενδεχόμενα κέρδη θα έπρεπε να χρησιμοποιηθούν στο ακέραιο για την επίτευξη του σκοπού της εταιρείας στο πλαίσιο του καθεστώτος της ως μη κερδοσκοπικής επιχείρησης.

Η ScanCam AS (η θυγατρική ενοικίασης κινηματογραφικών μηχανών) έτυχε φορολογικής απαλλαγής για την περίοδο 1998–2001 για τους ίδιους λόγους.

Ως αποτέλεσμα του ευνοϊκού φορολογικού καθεστώτος, το κράτος παραιτήθηκε των φορολογικών εσόδων που κανονικά θα ελάμβανε από τις σχετικές επιχειρήσεις. Η απουσία των εν λόγω κεφαλαίων αντιπροσωπεύει επιβάρυνση των κρατικών πόρων από δαπάνες που κανονικά θα εντάσσονταν στους προϋπολογισμούς των σχετικών επιχειρήσεων (8).

Το γεγονός ότι η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε από τις τοπικές φορολογικές αρχές δεν έχει επιπτώσεις στη διαπίστωση ότι είχαν χρησιμοποιηθεί κρατικοί πόροι (9).

1.2 Ευνοϊκή μεταχείριση ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής

1.2.1 Καταβολή της επιχορήγησης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ

Πρώτον, το μέτρο πρέπει να είχε αποφέρει στις Norsk FilmStudio AS/Filmparken AS πλεονεκτήματα που τις ανακούφισαν από δαπάνες που κανονικά θα εντάσσονταν στους προϋπολογισμούς τους. Η επιχορήγηση ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ απέφερε στους δικαιούχους οικονομικό όφελος που δεν θα είχαν κατά τη συνήθη πορεία των εργασιών. Το πλεονέκτημα αυτό ενίσχυσε την οικονομική θέση της Norsk FilmStudio AS/Filmparken AS σε σύγκριση με τις άλλες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή κινηματογραφικών ταινιών εντός του ΕΟΧ.

Δεύτερον, το μέτρο ενίσχυσης πρέπει να είναι επιλεκτικό επειδή ευνοεί «ορισμένες επιχειρήσεις ή την παραγωγή ορισμένων αγαθών».

Η Αρχή θεωρεί ότι η καταβολή του ποσού των 36 εκατ. ΝΟΚ για την αναβάθμιση των εγκαταστάσεων στούντιο ήταν επιλεκτική, δεδομένου ότι ο δικαιούχος είχε οριστεί ρητά.

1.2.2 Προτιμησιακό φορολογικό καθεστώς

Ορισμένες εταιρείες του ομίλου Norsk Film απαλλάχτηκαν από την καταβολή του φόρου εταιρειών που εφαρμόζεται κανονικά και έτσι απαλλάχτηκαν από επιβαρύνσεις που θα εντάσσονταν κανονικά στον προϋπολογισμό της εταιρείας. Δεν θα είχαν τύχει αυτού του πλεονεκτήματος κατά τη συνήθη πορεία των εργασιών.

Εντούτοις, η Αρχή αναγνωρίζει ότι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο και το Δικαστήριο της ΕΖΕΣ έχουν αποφανθεί επανειλημμένα ότι μέτρα που παρέχουν πλεονεκτήματα σε ορισμένους αποδέκτες δεν είναι επιλεκτικά εάν δύνανται να δικαιολογηθούν από τη φύση και το γενικό καθεστώς του συστήματος του οποίου αποτελούν μέρος.

Εξάλλου, οι κατευθυντήριες γραμμές της Εποπτεύουσας Αρχής για την εφαρμογή των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων σε μέτρα που αφορούν την άμεση φορολογία των επιχειρήσεων προβλέπουν συγκεκριμένα ότι «είναι αυτονόητο ότι ο φόρος επί των κερδών δεν μπορεί να εισπραχθεί εάν δεν υπάρχουν κέρδη. Κατά συνέπεια, η φύση του φορολογικού συστήματος μπορεί να δικαιολογεί τη ρητή εξαίρεση των μη κερδοσκοπικών επιχειρήσεων, όπως τα ιδρύματα ή τα σωματεία, από το φόρο επί των κερδών εάν οι επιχειρήσεις αυτές δεν μπορούν στην πράξη να αποκομίσουν κέρδη.»

Στην απόφασή της αριθ. 491/09/COL, η Εποπτεύουσα Αρχή δεν αμφισβήτησε το γεγονός ότι το προτιμησιακό φορολογικό καθεστώς μπορεί να αιτιολογηθεί ως τέτοιο από τη φύση και τη λογική του συστήματος. Διατηρούσε αμφιβολίες σχετικά με την εφαρμογή του καθεστώτος στις εν λόγω επιχειρήσεις. Στις επιχειρήσεις αυτές είχε χορηγηθεί εξαίρεση από την επιβολή φόρου εταιρειών σε εφαρμογή του τμήματος 26 πρώτη παράγραφος στοιχείο k) της προηγούμενης φορολογικής πράξης της 18ης Αυγούστου 1911 αριθ. 8, η οποία έχει αντικατασταθεί από τη φορολογική πράξη της 26ης Μαρτίου 1999, αριθ. 14. Κατά την εφαρμογή, το καθεστώς αυτό προβλέπει εξαίρεση από την επιβολή φόρου εταιρειών σε οργανώσεις οι οποίες πληρούν ορισμένα κριτήρια, τα οποία έχουν κυρίως σχέση με τον μη κερδοσκοπικό σκοπό τους.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που παρασχέθηκαν από τις νορβηγικές αρχές, χορηγήθηκε στις Norsk Film AS, Norsk FilmStudio AS και ScanCam AS φορολογική απαλλαγή βάσει του γεγονότος ότι ο σκοπός των εταιρειών ήταν μη κερδοσκοπικός. Στην αξιολόγησή της, η Εποπτεύουσα Αρχή δεν μπορεί να υποκαταστήσει η ίδια τις νορβηγικές τοπικές φορολογικές αρχές. Βάσει των πληροφοριών που παρασχέθηκαν, η Αρχή δεν θεωρεί ότι έχει επαρκείς αποδείξεις για το ότι το προτιμησιακό καθεστώς εφαρμόστηκε λανθασμένα στις τρεις επιχειρήσεις και ότι, συνεπώς, μπορεί να θεωρηθεί ότι το μέτρο είναι επιλεκτικής φύσης.

Για το λόγο αυτό, η Αρχή δεν μπορεί να αποφανθεί κατά πόσον η εφαρμογή της προτιμησιακής φορολογικής μεταχείρισης στις Norsk FilmStudio AS/Filmparken AS/ScanCam AS βάσει των κριτηρίων που καθορίστηκαν αρχικά στη φορολογική πράξη 1911 συνεπάγεται κρατική ενίσχυση.

1.3 Νόθευση του ανταγωνισμού και επίδραση στις συναλλαγές μεταξύ των συμβαλλομένων μερών

Οι κρατικές ενισχύσεις σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις θεωρούνται ότι νοθεύουν τον ανταγωνισμό και επηρεάζουν τις συναλλαγές μεταξύ των συναλλασσομένων μερών αν ο αποδέκτης ασκεί οικονομικές δραστηριότητες που συνεπάγονται συναλλαγές μεταξύ των συμβαλλομένων μερών. Οι κινηματογραφικές ταινίες μπορούν να παράγονται σε διαφορετικούς τόπους εντός του ΕΟΧ. Αποτελούν συνεπώς αντικείμενο συναλλαγών μεταξύ των συμβαλλομένων μερών της συμφωνίας του ΕΟΧ. Η παροχή στήριξης σε μία επιχείρηση που παράγει ταινίες μυθοπλασίας και παρέχει υπηρεσίες στούντιο μπορεί, συνεπώς, να αλλοιώσει τον ανταγωνισμό που υφίσταται μεταξύ των διαφόρων τόπων στους οποίους γυρίζονται οι ταινίες. Έτσι, το υπό εξέταση μέτρο μπορεί να θεωρηθεί ότι νοθεύει τον ανταγωνισμό μεταξύ των συμβαλλομένων μερών.

1.4 Συμπέρασμα

Βάσει των στοιχείων που εξετάζονται ανωτέρω, η Αρχή συμπεραίνει ότι η καταβολή των 36 εκατ. ΝΟΚ αποτελούσε κρατική ενίσχυση και ότι η χορήγηση της ευνοϊκής φορολογικής μεταχείρισης στις Norsk FilmStudio AS/Filmparken AS/ScanCam AS δεν συνεπαγόταν κρατική ενίσχυση.

Συνεπώς, η Εποπτεύουσα Αρχή θα αναλύσει παρακάτω μόνον την καταβολή της επιχορήγησης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ.

2. Διαδικασία

Η διαδικασία για τη νέα ενίσχυση καθορίζεται στο άρθρο 1 παράγραφος 3 του μέρους Ι του πρωτοκόλλου 3. Αν η Εποπτεύουσα Αρχή αμφιβάλλει σχετικά με το συμβιβάσιμο ενός τέτοιου μέτρου ενίσχυσης, οφείλει να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας που προβλέπεται στο άρθρο 1 παράγραφος 2 του μέρους I του πρωτοκόλλου 3 και στο άρθρο 4 παράγραφος 4 του τμήματος II του μέρους II του πρωτοκόλλου 3.

Για την υφιστάμενη ενίσχυση θεσπίζεται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 του μέρους Ι του πρωτοκόλλου 3 χωριστή διαδικασία. Σύμφωνα με την εν λόγω διάταξη, η Αρχή, σε συνεργασία με τα κράτη της ΕΖΕΣ, επανεξετάζει διαρκώς τα καθεστώτα υφιστάμενων ενισχύσεων στα κράτη ΕΖΕΣ. Η Αρχή προτείνει στα εν λόγω κράτη τυχόν κατάλληλα μέτρα που απαιτούνται από την προοδευτική εξέλιξη ή από τη λειτουργία της συμφωνίας του ΕΟΧ.

Κάθε αξιολόγηση που γίνεται σε μία απόφαση για την κίνηση επίσημης διαδικασίας έρευνας σχετικά με το κατά πόσο ένα δυνητικό μέτρο ενίσχυσης συνιστά νέα ή υφιστάμενη ενίσχυση έχει αναγκαστικά προκαταρκτικό χαρακτήρα. Ακόμη και αν η Αρχή, βάσει των πληροφοριών που της παρασχέθηκαν την εποχή εκείνη, αποφάσιζε να κινήσει επίσημη διαδικασία έρευνας δυνάμει του άρθρου 1 παράγραφοι 3 και 2 του μέρους Ι του πρωτοκόλλου 3, μπορεί εντούτοις να συμπεράνει, στην απόφαση για το κλείσιμο της εν λόγω διαδικασίας, ότι το εν λόγω μέτρο συνιστά στην πραγματικότητα υφιστάμενη ενίσχυση (10). Όταν πρόκειται για υφιστάμενη ενίσχυση, η Αρχή πρέπει να ακολουθήσει τη διαδικασία για τις υφιστάμενες ενισχύσεις (11). Στην περίπτωση αυτή, η Αρχή θα πρέπει να κλείσει την επίσημη διαδικασία έρευνας και, ενδεχομένως, να κινήσει τη διαδικασία για τις υφιστάμενες ενισχύσεις που θεσπίζεται στα άρθρα 17–19 του μέρους II του πρωτοκόλλου 3 (12).

Οι πληροφορίες που παρασχέθηκαν στην Αρχή όταν αποφάσισε να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας δεν επέτρεπαν να συναχθεί το προσωρινό συμπέρασμα ότι η εν λόγω ενίσχυση υφίστατο ήδη και η Αρχή εξέτασε, συνεπώς, τα εν λόγω μέτρα στο πλαίσιο των κανόνων που εφαρμόζονται στις νέες ενισχύσεις.

Η Αρχή θα αποφανθεί σχετικά με την ύπαρξη και το συμβιβάσιμο νέων μέτρων ενίσχυσης βάσει της επίσημης διαδικασίας έρευνας. Εάν πρόκειται για υφιστάμενη ενίσχυση, δεδομένου ότι τα δύο υπό εξέταση μέτρα έχουν πλέον λήξει, θα κλείσει την επίσημη διαδικασία έρευνας χωρίς να κινήσει τη διαδικασία για υφιστάμενες ενισχύσεις, καθώς η διαδικασία θα ήταν άνευ αντικειμένου.

3. Καταβολή της επιχορήγησης ύψους 36 εκατ. ΝΟΚ – υφιστάμενη ενίσχυση

Σύμφωνα με το άρθρο 1 στοιχείο γ) σημείο (i) του μέρους ΙΙ του πρωτοκόλλου 3, υφιστάμενη ενίσχυση θεωρείται: «όλες οι ενισχύσεις οι οποίες υφίσταντο πριν από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας ΕΟΧ στα αντίστοιχα κράτη της ΕΖΕΣ, δηλ. καθεστώτα ενισχύσεων και ατομικές ενισχύσεις που είχαν τεθεί σε εφαρμογή πριν, και εφαρμόζονται ακόμη έπειτα, από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας ΕΟΧ». Σύμφωνα με το άρθρο 1 στοιχείο γ), κάθε τροποποίηση μιας τέτοιας ενίσχυσης συνιστά νέα ενίσχυση.

Οι νορβηγικές αρχές υπέβαλαν συμπληρωματικές πληροφορίες στο πλαίσιο των παρατηρήσεών τους στην απόφαση αριθ. 491/09/COL (βλ. ανωτέρω τμήμα 4.1.2).

Όπως ανέφερε στην απόφασή της αριθ. 491/09/COL, η Αρχή θεωρεί ότι τα ποσά που καταβάλλονταν ετησίως από το νορβηγικό κράτος από τη δεκαετία του ’70 στις Norsk FilmStudio AS/Filmparken AS για την παραγωγή ταινιών μυθοπλασίας και για τη διατήρηση της αναγκαίας υποδομής για την παραγωγή ταινιών βασίζονταν σε υφιστάμενο σύστημα ενισχύσεων.

Η Αρχή εκτιμά ότι η καταβολή του ποσού των 36 εκατ. ΝΟΚ πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του υφιστάμενου συστήματος ενισχύσεων.

Πρώτον, φαίνεται ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια των ετών συμπεριλάμβαναν πάντα ένα μέρος για τις επενδύσεις και ένα μέρος για τη λειτουργία (13). Έτσι, οι νορβηγικές αρχές ανέφεραν ότι η διαδικασία αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού είχε ήδη αρχίσει και είχε εκτιμηθεί, μέχρι το 1998–1999, σε 13 εκατ. ΝΟΚ που καλύπτονταν από τις ετήσιες επιχορηγήσεις. Οι νορβηγικές αρχές διαβίβασαν αποσπάσματα προτάσεων προϋπολογισμού που δείχνουν ότι χορηγήθηκαν στην Norsk Film AS πολλά σημαντικά ποσά για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό της υποδομής που είναι αναγκαία για την παραγωγή ταινιών (14). Το γεγονός ότι η συγκεκριμένη επιχορήγηση προοριζόταν για τις εργασίες ανακαίνισης του τόπου jar δεν θα έπρεπε να θεωρηθεί κατά συνέπεια τροποποίηση του συστήματος υφιστάμενων ενισχύσεων.

Δεύτερον, το γεγονός ότι η καταβολή της επιχορήγησης είχε γίνει από διαφορετικό προϋπολογισμό από εκείνον που χρησιμοποιήθηκε για τις ετήσιες επιχορηγήσεις δεν έχει σημασία υπό τις περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης. Πράγματι, το γεγονός αυτό ήταν αποτέλεσμα μιας πράξης καθαρά τεχνικού χαρακτήρα για τον προϋπολογισμό και εξηγείται από το νέο τρόπο οργάνωσής του.

Τέλος, το γεγονός ότι το ποσό της επιχορήγησης ήταν πολύ υψηλότερο από τα ποσά των ετήσιων καταβολών δεν αποτελεί ένδειξη ότι η επιχορήγηση συνιστά νέα ενίσχυση. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι: «όταν η ενίσχυση προκύπτει από προγενέστερες νομοθετικές διατάξεις οι οποίες δεν τροποποιούνται, η εμφάνιση μιας νέας ενισχύσεως ή η τροποποίηση υφισταμένης ενίσχυσης δεν μπορεί να εκτιμηθεί με βάση τη σημασία της και ιδίως με βάση τα εμπλεκόμενα χρηματικά ποσά σε κάθε στιγμή της πορείας της επιχείρησης.» (15)

Με βάση τα ανωτέρω, η Αρχή αποφαίνεται, συνεπώς, ότι η καταβολή των 36 εκατ. ΝΟΚ αποτελούσε μέρος υφιστάμενου συστήματος ενισχύσεων το οποίο έληξε το 2006.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ θεωρεί ότι η επιχορήγηση των 36 εκατ. ΝΟΚ αποτελούσε μέρος υφιστάμενου συστήματος ενισχύσεων. Επομένως, περατώνεται η επίσημη διαδικασία έρευνας που ισχύει για τις νέες ενισχύσεις.

Άρθρο 2

Η Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ θεωρεί ότι η εφαρμογή της προτιμησιακής φορολογικής μεταχείρισης στις Norsk Film AS, Norsk FilmStudio AS και ScanCam AS δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 61 παράγραφος 1 της συμφωνίας του ΕΟΧ.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Βασίλειο της Νορβηγίας.

Άρθρο 4

Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα της παρούσας απόφασης είναι το μόνο αυθεντικό.

Βρυξέλλες, 29 Ιουνίου 2011. Για την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ Per SANDERUD Πρόεδρος Sabine MONAUNI-TÖMÖRDY Μέλος του Σώματος

(1) EE C 174 της 1.7.2010 και συμπλήρωμα για τον ΕΟΧ αριθ. 34 της 1.7.2010.

(2) Οι Chimney Pot Oslo AS, Dagslys AS, Egg & Bacon AS, Grip Teknikk AS, Bob Aas Carho ENK, Kamerautleien AS, Lydhodene AS, Megaphon AS και η Krypton Film AS.

(3) Βλ. υποσημείωση 1.

(4) Το καθεστώς αυτό προβλέπει απαλλαγή από τον φόρο εταιρειών για τις καλούμενες «ιδεώδεις οργανώσεις» (ideal organisations).

(5) Το τμήμα 2-32(2) της νορβηγικής φορολογικής πράξης προβλέπει ότι τα εισοδήματα υπόκεινται στην καταβολή φόρου εταιρειών όταν ο ετήσιος κύκλος εργασιών των εμπορικών δραστηριοτήτων ανέρχεται σε άνω των 70 000 ΝΟΚ ή των 140 000 ΝΟΚ, αναλόγα με την περίπτωση.

(6) Βλ. την επιστολή των νορβηγικών αρχών της 11.08.2006 (αριθ. αναφοράς 383774).

(7) Υπόθεση C-44/93, Namur-Les Assurances du Crédit SA κατά Office National du Ducroire και του βελγικού κράτους, Συλλογή 1994, σ. I-3829 αιτιολογική σκέψη 28.

(8) Υπόθεση C-156/98 Γερμανία κατά Επιτροπής Συλλογή [2000], σ. I-6857, αιτιολογική σκέψη 26.

(9) Υπόθεση 248/84 Γερμανία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1987, σ. Ι-4013, σκέψη 17.

(10) Υπόθεση C-400/99 Ιταλία κατά Επιτροπής, Συλλογή [2005], σ. I-3657, αιτιολογικές σκέψεις 47, 54-55.

(11) Υπόθεση T-190/00 Regione Siciliana κατά Επιτροπής, Συλλογή [2003], σ. II-5015, αιτιολογική σκέψη 48.

(12) Υπόθεση C-312/00 Ισπανία κατά Επιτροπής Συλλογή [1992], σ. I-4117, αιτιολογικές σκέψεις 14-17, και υπόθεση C-47/02 Ιταλία κατά Επιτροπής Συλλογή [1992], σ. I-4145, αιτιολογικές σκέψεις 22-25.

(13) Βλ. παρατηρήσεις των νορβηγικών αρχών στην απόφαση της Εποπτεύουσας Αρχής της ΕΖΕΣ για την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας στην υπόθεση αριθ. 67377 – Εικαζόμενη κρατική ενίσχυση σε εταιρείες που ανήκουν στον όμιλο Norsk Film (αριθ. αναφοράς 545244).

(14) Βλ. St.prp. Nr. 1 (1976–77): 1 313 000 NOK, St.prp. nr. 1 (1977–78): 4 εκατ. NOK, St.prp. nr. 1 (1978–79): 3,9 εκατ. ΝΟΚ.

(15) Υπόθεση C-44/93 Namur-Les-Assurances du Credit SA κατά του Office National du Ducroire και του βελγικού κράτους, Συλλογή [1994], σ. I-3829, αιτιολογική σκέψη 28.