Κατά το άρθρο 2 της με το ν.δ. 4570/1966 κυρωθείσης Διεθνούς
Σύμβασης των Βρυξελλών της 10-5-1952 περί ενοποιήσεως κανόνων
τινών επί συντηρητικής κατασχέσεως θαλασσοπλοούντων πλοίων στην
οποία αρχικώς και η Ελλάδα υπήρξε συμβαλλόμενο μέρος και της οποίας
οι δικονομικές διατάξεις που δε θίχθηκαν, ως Ειδικές, με την Εισαγωγή
του Κ.Πολ.Δικ. (αρθρ. 2 Εισ.Ν.Κ.Πολ.Δικ) και ισχύουν έναντι των γενικών
για τα ασφαλιστικά μέτρα και τη συντηρητική κατάσχεση ειδικοτέρων
διατάξεων του Κ.Πολ.Δικ (αρθρ.682 επ., 707 επ.) «πλοίον φέρον την
σημαίαν ενός των συμβαλλομένων κρατών δεν δύναται να κατασχεθεί
εντός της δικαιοδοσίας οιουδήποτε συμβαλλομένου Κράτους, ει μη
λόγω θαλασσίας απαιτήσεως και ουχί δ’ άλλην απαίτησιν». Θαλάσσιες
δε απαιτήσεις κατά το άρθρον 1 παρ.1 της άνω διεθνούς Σύμβασης,
είναι μόνο εκείνες που προέρχονται από μία ή περισσότερες από τις
απαριθμούμενες περιοριστικά στη διάταξη αυτή αιτίες (π.χ. απώλεια ή
βλάβη εμπορευμάτων μεταφερομένων δια πλοίου, περιλαμβανομένων και
των αποσκευών) (Μ.Πρωτ.Πειρ. 20/92 αδημ).
Στην περίπτωση που ζητείται στην Ελλάδα η συντηρητική κατάσχεση
πλοίου αλλοδαπού πλοιοκτήτη εδαφικής περιφέρειας συμβαλλομένου
κράτους στην προαναφερόμενη σύμβαση, η εξέταση των δικονομικών
όρων που αφορούν τον τρόπο διαδικασίας που πρέπει να τηρηθεί για να
διαταχθεί η κατάσχεση από το δικαστήριο, καθώς και ορισμένα ζητήματα
που δεν είναι, καθεαυτά, διαδικαστικά, συνδέονται όμως άμεσα με τη
διαδικασία της κατάσχεσης και την έγκυρη διεξαγωγή της θα βασιστεί στο
Ελληνικό δίκαιο, στο μέτρο βέβαια που οι διατάξεις της σύμβασης δεν
επιβάλλουν ρητά ή σιωπηρά διαφορετική ρύθμιση. Και αυτό κυρίως γιατί
σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 2 της σύμβασης οι κανόνες που ρυθμίζουν
τη σχετική με την κατάσχεση πλοίου διαδικασία, την αίτηση για την
παροχή αδείας κατάσχεσης, καθώς και όλα τα διαδικαστικά ζητήματα που
μπορεί να προκαλέσει η κατάσχεση είναι οι καθοριζόμενοι από το δίκαιο
του συμβαλλομένου κράτους, όπου η κατάσχεση έγινε ή έχει ζητηθεί.
Ως εκ τούτου σύμφωνα με το άρθρο 683 παρ. 1Κ.Πολ.Δικ. αρμόδιο
καθύλη δικαστήριο να διατάξει την κατάσχεση πλοίου είναι το Μονομελές
Πρωτοδικείο. Αρμόδιο δε κατά τόπο είναι, το δικαστήριο, που έχει τοπική
αρμοδιότητα σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις των άρθρων 22 έως 44
K.Πολ.δικ., καθώς και το πλησιέστερο στον τόπο όπου πρόκειται να
επιβληθεί η κατάσχεση δικαστήριο (αρθρ.683 παρ. 3Κ.Πολ.Δικ). Επομένως,
το δικαστήριο στην περιφέρεια του οποίου ναυλοχεί το πλοίο ημεδαπό
ή αλλοδαπό, είναι κατά τόπο αρμόδιο και κατ’ επέκταση έχει διεθνή
δικαιοδοσία, διότι είναι το πλησιέστερο προς τον τόπο όπου πρόκειται να
επιβληθεί η κατάσχεση. Τα μέρη δεν μπορούν μάλιστα να αποκλείσουν τη
διεθνή αυτή δικαιοδοσία του Ελληνικού δικαστηρίου (Κ. Μπέης Πολιτική
Δικονομία τευχ. 14 αρθρ. 683 σελ. 49, Κ. Κεραμέα Διεθνής δικαιοδοσία επί
διαφορών ναυτικού δικαίου στις ηπειρωτικές χώρες και ιδίως στην Ελλάδα
ΝοΒ 1983, 28, Μ.Πρωτ.Πειρ. 2384/85 ΕΝ ΔΙ 4, 210, 795/87 ΕΝ ΣΙ5, 277).
Όπως προαναφέρθηκε όταν ζητείται στην Ελλάδα η συντηρητική
κατάσχεση αλλοδαπού πλοίου, που ο πλοιοκτήτης του κατοικεί ή εδρεύει
στην εδαφική περιφέρεια συμβαλλομένου κράτους στην αναφερομένη
παραπάνω διεθνή σύμβαση των Βρυξελλών, οι όροι της κατάσχεσης
και γενικότερα της διάταξης ασφαλιστικών μέτρων ρυθμίζονται από το
Ελληνικό ουσιαστικό δίκαιο. Όταν όμως η κατάσχεση γίνεται κατά τους
ορισμούς της σύμβασης, το ελληνικό ουσιαστικό δίκαιο εφαρμόζεται στο
μέτρο που δεν υπάρχει αντίθετη πρόβλεψη σ’ αυτή (Αντώνη Αντάπαση /Η
σύμβαση του 1952 για τη συντηρητική κατάσχεση πλοίων σελ. 199).
Έτσι όταν υποβάλλεται αίτηση για την παροχή άδειας κατάσχεσης πλοίου,
όποιος ισχυρίζεται ότι είναι δικαιούχος ορισμένης απαίτησης με βάση
την οποία ζητεί τη συντηρητική κατάσχεση πλοίου, φέρει το βάρος να
ικανοποιήσει ως ένα βαθμό το δικαστήριο για τη βασιμότητα της και την
ανάγκη εξασφάλισής της. Η ύπαρξη εννόμου συμφέροντος αποτελεί
βασική προϋπόθεση για την παροχή κάθε μορφής δικαστικής προστασίας,
στο πλαίσιο της εν λόγω διεθνούς σύμβασης. Γι’ αυτό το λόγο, όταν ο
δανειστής έχει τίτλο εκτελεστό, δεν εμποδίζεται από το γεγονός ότι η
σύμβαση έχει αποκλείσει κατά το ρυθμιστικό της πλαίσιο την αναγκαστική
εκτέλεση πλοίου, να ζητήσει τη συντηρητική κατάσχεσή του, εφόσον έχει
γι’ αυτό έννομο συμφέρον, πράγμα που συμβαίνει όταν πρόκειται για
αλλοδαπό εκτελεστό τίτλο (απόφαση αλλοδαπού δικαστηρίου ή αλλοδαπή
διαιτητική απόφαση) που δεν έχει όμως ακόμη κηρυχθεί εκτελεστός
στην Ελλάδα, γιατί η ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας προϋποθέτει
σημαντικό διάστημα χρόνου (Μ.Πρωτ.Πειρ. 1046/83 Πειρ.Ν. 1983, 173,
Μ.Πρωτ.Πειρ. 3437/84 ΕΝΔ 13, 287). Πάντως ο αιτών έχει συμφέρον
να αποδείξει, όσο γίνεται πληρέστερα, την απαίτησή του και την ανάγκη
εξασφάλισής της. Και αυτό γιατί επιταχύνει την έκδοση της απόφασης και
μειώνει τον κίνδυνο να υποχρεωθεί αυτό το δικαστήριο σε εγγυοδοσία.
Η απόφαση του δικαστηρίου, πρέπει να αναφέρει το συγκεκριμένο πλοίο
του οποίου διατάσσει την κατάσχεση, καθώς και τη ναυτική απαίτηση που
επιδιώκεται να εξασφαλισθεί απ’ αυτή (αρθ. 691 παρ. 3, 701 Κ.Πολ.Δικ).
Όταν το πλοίο φέρει τη σημαία άλλου κράτους και ναυλοχεί σε ελληνικό
λιμάνι ή στην ελληνική χωρική θάλασσα, η κατάσχεσή του γίνεται με
επίδοση αντιγράφου της απόφασης που την διατάσσει στον πλοιοκτήτη και
οφειλέτη και συνεπάγεται την υλική του δέσμευση (Μ.Πρωτ.Πειρ. 2716/88
ΕΝΔ 16, 292).
Η σύμβαση των Βρυξελλών 1968/1978 για τη διεθνή δικαιοδοσία και την
εκτέλεση αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις, στην οποία
προσχώρησε η Ελλάδα στις 25 Οκτωβρίου 1985 και κύρωσε αυτή με
το νόμο 1814/88, στο άρθρο 31 ορίζει ότι απόφαση που εκδόθηκε και
είναι εκτελεστή σε οποιοδήποτε συμβαλλόμενο Κράτος της Ευρωπαϊκής
Κοινότητας εκτελείται στα άλλα συμβαλλόμενα Κράτη της Κοινότητας,
αφού περιβληθεί εκεί τον εκτελεστήριο τόπο. Μοναδική θετική προϋπόθεση
που τίθεται από τη διάταξη αυτή είναι η εκτελεστότητα της απόφασης (δεν
απαιτείται δεδικασμένο). Η αίτηση όμως για την περιγραφή του τύπου της
εκτέλεσης στην υπό εκτέλεση απόφαση, μπορεί, να απορριφθεί μόνο αν
συντρέχει κάποιος από τους λόγους που μνημονεύονται στα άρθρα 27 και
28 της Σύμβασης (άρθρ. 34 παρ. 2), δηλαδή κάποιος από τους λόγους
για τους οποίους δεν αναγνωρίζονται οι αποφάσεις (αντίθεση στη δημόσια
τάξη, παραβίαση του δικαιώματος άμυνας του ερημοδικασθέντος, ύπαρξη
στο κρότος εκτελέσεως αποφάσεως ασυμβίβαστης προς την υπό εκτέλεση,
παραβίαση κανόνος ιδιωτικού διεθνούς δικαίου, ύπαρξη προγενέστερης
ασυμβίβαστης απόφασης σε τρίτο κράτος, παραβίαση σε υποθέσεις
ασφαλίσεων κ.λ.π.). Κατά τα λοιπά, όπως στην αναγνώριση αποφάσεων,
δεν ερευνάται, η διεθνές δικαιοδοσία των δικαστηρίων του κράτους
έκδοσης της απόφασης και οι σχετικοί με τη δικαιοδοσία κανόνες, δεν
αφορούν τη δημόσια τάξη (αρθρ. 34 παρ. 2, 28 παρ. 3 της συμβάσεως),
και αποκλείεται η επί της ουσίας αναθεώρηση της αλλοδαπής αποφάσεως
(αρθρ. 34 παρ. 3 της συμβάσεως) (βλ. αρθ. Ευαγ. Κρουσταλάκη σχετικό
με τη Σύμβαση των Βρυξελλών Ελ.Δικ. 34 σελ. 469).
Με την κρινόμενη αίτηση οι αιτούσες αλλοδαπές ασφαλιστικές εταιρίες,
που εδρεύουν στη Γαλλία, εκθέτουν τα εξής: Η καθής είναι πλοιοκτήτρια
του υπό σημαία Αγίου Βικεντίου και Γρεναδίνων φορτηγού πλοίου
«Ντίνα Κατερίνα», ολικής χωρητικότητας 13668 κόρων και καθαρής
χωρητικότητας 8636 κόρων, το οποίο εκμεταλλεύεται για λογαριασμό
της με σκοπό το κέρδος, διενεργώντας μεταφορές φορτίων έναντι
ναύλου. Οι ίδιες είναι ασφαλιστικοί οργανισμοί δραστηριοποιούμενοι
στον τομέα της ναυτιλίας. Στο πλαίσιο αυτών των δραστηριοτήτων τους
ασφάλισαν μέχρι του ποσού των 5.606.644,46 Γαλλικών Φράγκων κατά
ποσοστό 47,4%, 25%, 10%, 10%, 3,1%, 2%, και 2,5% αντίστοιχα
η κάθε μία από αυτές, φορτίο 2.195,36 μετρικών τόννων λιπάσματος
μονοαμμωνιούχου φωσφορικού άλατος και φορτίο 5.500 μετρικών τόννων
λιπάσματος ουρίας, το οποίο επρόκειτο να μεταφερθεί από το λιμένα Y.
της Ουκρανίας στο S. Μ. της Γαλλίας με πλοίο «M. N.» και του κυρία
(άλλως παραλήπτρια) ήτο η εδρεύουσα στο S. Μ. εταιρία «T. S.Α.» Επίσης
ασφάλισαν μέχρι του ποσού των 4.969.594,28 Γαλλικών Φράγκων, κατά
τα παραπάνω αντίστοιχα ποσοστά η κάθε μία από αυτές φορτίο 4.390,734
μετρικών τόννων λιπάσματος μονο-αμμωνιούχου φωσφορικού άλατος,
το οποίο επρόκειτο να μεταφερθεί, όπως και τα προαναφερόμενα φορτία,
και του οποίου κυρία (άλλως παραλήπτρια) ήτο η εδρεύουσα στην Ρ. της
Ισπανίας εταιρία «l.». To προαναφερόμενο πλοίο που μετέφερε το φορτίο
βυθίστηκε έμφορτο στις 14-12-98 με συνέπεια να απωλεσθούν τα φορτία
ολοσχερώς και να καταβάλλουν αυτές στις παραπάνω κυρίες του φορτίου
(άλλως παραλήπτριες αυτού) εταιρίες το ποσό των 5.606.644,46 Γαλλικών
Φράγκων στην πρώτη απ’ αυτές και το ποσό των 4.969.594,28 Γαλλικών
Φράγκων στη δεύτερη κατά το ποσοστό που αναλογούσε σε κάθεμία από
αυτές και υποκαταστάθηκαν έτσι αντίστοιχα στα δικαιώματα εκείνων. Στη
συνέχεια στις 16-2-99 αυτές άσκησαν ενώπιον του Εμπορικού δικαστηρίου
του S. Μ. της Γαλλίας αγωγή κατά της εταιρίας «V. M. ΙΝC» πλοιοκτήτριας
του πλοίου M. N. και μεταφορέως του φορτίου και κατά της εταιρίας
«V. S. INC» και της καθής, οι οποίες ανήκαν στα ίδια επιχειρηματικά
συμφέροντα, ζητώντας να τις καταβάλλουν από κοινού και εις ολόκληρον
αποζημίωση ύψους 13.000.000 Γαλλικών Φράγκων πλέον τόκων και
δικαστική δαπάνη 300.000 Γαλλικών Φράγκων, κατά τα ποσοστά που
αντιστοιχούσαν σε κάθε μία από αυτές και τα οποία κατέβαλλαν στις
κυρίες του φορτίου εταιρίες. Επί της αγωγής αυτής η οποία συζητήθηκε
στις 5-10-99, εκδόθηκε η με αριθμ.142/99 απόφαση του παραπάνω
δικαστηρίου, που υποχρέωσε τις εναγόμενες να καταβάλλουν από κοινού
και εις ολόκληρο το ποσό των 10.576. 238,74 Γαλλικών Φράγκων πλέον
τόκων από 16-2-99 κατά τα ποσοστά που αντιστοιχούν σε κάβε μία
από αυτές. Η απόφαση αυτή είναι εκτελεστή σύμφωνα με το δίκαιο του
τόπου έκδοσής της και οι αιτούσες προτίθενται να υποβάλλουν αίτηση
να περιβληθεί αυτή τον εκτελεστήριο τύπο και στην Ελλάδα. Επειδή
όμως μέχρι τότε θα μεσολαβήσει σημαντικό χρονικό διάστημα, και το
προαναφερόμενο πλοίο, το οποίο ναυλοχεί στο λιμένα της Θεσ/νίκης,
είναι το μοναδικό περιουσιακό στοιχείο της καθής και ετοιμάζεται να
αποπλεύσει προς άγνωστη κατεύθυνση και κινδυνεύει να απωλεσθεί λόγω
των θαλασσίων κινδύνων, στους οποίους είναι εκτεθιμένο, ενώ παράλληλα
η καθής διαπραγματεύεται την μεταβίβαση της κυριότητάς του σε τρίτους,
με αποτέλεσμα να καταστεί αδύνατη η ικανοποίηση της απαίτησής τους,
καθόσον είναι αφερέγγυα. Για το λόγο αυτό εξαιτίας του επικείμενου
κινδύνου ζητούν να διαταχθεί η συντηρητική κατάσχεση του εν λόγω
πλοίου μέχρι του ποσού των 15.000.000 Γαλλικών Φράγκων, ή μέχρι του
ισόποσου αυτών σε δραχμές κατά την επίσημη ισοτιμία τους κατά την
κατάθεση της αίτησης, η οποία ανέρχεται σε 779.205.000 δρχ. κατά το
παραπάνω ποσοστό που αντιστοιχεί στην κάθε μία από αυτές.
Με αυτό το περιεχόμενο και αίτημα η ένδικη αίτηση αρμοδίως κατά τόπο
και καθύλη φέρεται προς συζήτηση ενώπιον του δικαστηρίου τούτου,
εφόσον το πλοίο του οποίου ζητείται η συντηρητική κατάσχεση ναυολοχεί
στο λιμάνι της Θεσ/νίκης, σύμφωνα και με όσα αναφέρθηκαν στη μείζονα
σκέψη για την κατά τόπο και, καθ’ ύλη αρμοδιότητα. Είναι δε νόμιμη
στηριζόμενη στα άρθρα 1,2,3,4,5,6 και 7 της σύμβασης των Βρυξελλών
του 1952 για τη συντηρητική κατάσχεση πλοίων, αφού τόσο η Ελλάδα,
όσο και το κράτος του οποίου φέρει, τη σημαία το πλοίο (Άγιος Βικέντιος
και Γρεναδίνες) είναι συμβαλλόμενα κράτη) στην εν λόγω Σύμβαση (βλ.
Αντ. Αντάπαση ο.π. σελ.57), καθώς και στα άρθρα 707, 708, 709, 713
και 720 Κ.Πολ.Δικ., αφού στην προαναφερόμενη σύμβαση δεν υπάρχει
αντίθετη πρόβλεψη, αναφορικά με όσα ρυθμίζονται από τα άρθρα αυτά.
Δικάζεται κατά τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων (άρθρ. 685 επ.
Κ.Πολ.Δικ) και πρέπει να εξετασθεί περαιτέρω κατ’ ουσία.
Από την ένορκη κατάθεση του μάρτυρα της καθής Κων/νου Μπουρδή,
στο ακροατήριο αυτό, τα έγγραφα που οι διάδικοι προσκόμισαν, τους
ισχυρισμούς των πληρεξουσίων δικηγόρων τους, που ανέπτυξαν
προφορικά κατά τη συζήτηση της αίτησης και με τα έγγραφα σημειώματα
που κατέθεσαν και γενικά από όλη την αποδεικτική διαδικασία
πιθανολογήθηκαν κατά την κρίση του δικαστηρίου τούτου τα εξής:
Οι αιτούσες είναι ασφαλιστικοί οργανισμοί δραστηριοποιούμενοι στον
τομέα της ναυτιλίας. Στο πλαίσιο αυτών των δραστηριοτήτων τους,
ασφάλισαν μέχρι του ποσού των 5.606.644,46 Γαλλικών Φράγκων, κατά
ποσοστό 47,4%, 25%, 10%, 10%, 3,1%, 2% και 2,5% αντίστοιχα η κάθε
μία από αυτές, φορτίο 2.195,366 μετρικών τόννων λιπάσματος μονο-
αμμωνιούχου Φωσφορικού άλατος και 5.500 μετρικών τόννων λιπάσματος
ουρίας, το οποίο επρόκειτο να μεταφερθεί από τον λιμένα Y. της Ουκρανίας
στο S. M. της Γαλλίας με το πλοίο M. Ν., πλοιοκτήτρια του οποίου ήτο η
εταιρεία «V. M. S.A.» και του οποίου φορτίου κυρία, άλλως παραλήπτρια
ήταν η εδρεύουσα στο S. Μ. εταιρία Τ. S.A.».
Επίσης, ασφάλισαν μέχρι του ποσού των 4.969.594,28 Γαλλικών
Φράγκων, κατά τα προαναφερόμενα ποσοστά, φορτίο 4.390,734 μετρικών
τόννων λιπάσματος μονο-αμμωνιούχου φωσφορικού άλατος, το οποίο
επρόκειτο να μεταφερθεί από το λιμένα Y. της Ουκρανίας στο S. M.
με το προαναφερόμενο πλοίο, και του οποίου φορτίου, κυρία, άλλως
παραλήπτρια ήταν η εδρεύουσα στην Ρ. της Ισπανίας εταιρία «I.». Το
πλοίο που μετέφερε το φορτίο βυθίστηκε έμφορτο στις 14-12-1988 με
συνέπεια να απωλεσθούν ολοσχερώς τα παραπάνω φορτία.
Μετά την επέλευση της ασφαλιστικής περίπτωσης οι ασφαλίστριες αιτούσες
κατέβαλαν στις λήπτριες της ασφάλισης, αναφερόμενες παραπάνω
εταιρίες, το ασφάλισμα δηλαδή 5.606.644,44 Γαλλικά Φράγκα στην T. S.A.
και 4.969.594,28 Γαλλικά Φράγκα στην I., αποζημιώνοντας αυτές για την
απώλεια του φορτίου, βάσει των ποσοστών που αναλογούσαν στην κάθε
μία από αυτές.
Μετά δε την καταβολή, οι αιτούσες υποκαταστάθηκαν αντίστοιχα στα
δικαιώματα των ληπτριών της ασφάλισης. Στη συνέχεια στις 16-2-99
άσκησαν ενώπιον του Εμπορικού Δικαστηρίου του S. M. της Γαλλίας
αγωγή κατά της εταιρίας V. M. S.A. πλοιοκτήτριας του πλοίου M. N. και
μεταφορέως των προαναφερομένων φορτίων, καθώς επίσης κατά της
εταιρίας V. S. INC και της καθής, οι οποίες σύμφωνα με τους ισχυρισμούς
τους ανήκαν στα ίδια επιχειρηματικά συμφέροντα, ζητώντας να τις
καταβάλλουν εκείνες από κοινού και σε ολόκληρο το ποσό των 13.000.000
Γαλλικών Φράγκων κατά τα ποσοστά που αντιστοιχούσαν σε κάθε μία
από αυτές κατά τα προαναφερόμενα και το οποίο ποσό αυτές κατέβαλλαν
στις λήπτριες της ασφάλισης. Η αγωγή τους συζητήθηκε στις 5-10-99 και
αφού κρίθηκε ότι οι εναγόμενες κλητεύθηκαν νόμιμα, καθώς επίσης ότι
η αίτηση ήταν νόμιμη και βάσιμη, στις 23-11-99 εκδόθηκε η υπ’ αριθμ.
142/99 απόφαση του προαναφερομένου Δικαστηρίου, η οποία υποχρέωσε
τις εναγόμενες να καταβάλλουν στις αιτούσες από κοινού και σε ολόκληρο
η κάθε μία από αυτές ποσό 10.576.238,74 Γαλλικών Φράγκων κατά το
ποσοστό που αντιστοιχούσαν στην κάθε μία από αυτές με το νόμιμο τόκο
υπερημερίας από 16-2-99. Την απόφαση αυτή το συγκεκριμένο δικαστήριο
την κήρυξε προσωρινά εκτελεστή.
Η καθής η αίτηση καθώς και οι υπόλοιπες εναγόμενες άσκησαν έφεση κατά
της εν λόγω απόφασης, ενώ παράλληλα ζήτησαν, με αίτηση ασφαλιστικών
μέτρων που κατέθεσαν, από τον Πρόεδρο του Εφετείου της Ρεν να
αναστείλει την προσωρινή εκτελεστότητα της προαναφερομένης απόφασης
του Εμποροδικείου του S. M. Ο Πρόεδρος του Εφετείου της Ρεν με την
με αριθμ. 14/18-1-2000 διάταξή του, απέρριψε την αίτηση των εταιριών
για αναστολή της προσωρινής εκτελεστότητας της προαναφερόμενης
απόφασης. Όπως αναφέρθηκε στη μείζονα σκέψη, απόφαση που εκδόθηκε
και είναι εκτελεστή σε οποιοδήποτε συμβαλλόμενο κράτος της Ευρωπαϊκής
Κοινότητας, χωρίς να απαιτείται δεδικασμένο αυτής, εκτελείται στα άλλα
συμβαλλόμενα Κράτη, αφού περιβληθεί εκεί τον εκτελεστήριο τύπο, για
την περιαφή του οποίου υποβάλλεται αίτηση από κάθε ενδιαφερόμενο.
Κατά την εν λόγω διαδικασία αν δεν συντρέχουν οι λόγοι που
μνημονεύονται στα άρθρα 27 και 28 (αρθ. 34 παρ. 2) της σύμβασης των
Βρυξελλών για τη διεθνή δικαιοδοσία και την εκτέλεση αποφάσεων σε
αστικές και εμπορικές υποθέσεις, που αναφέρεται στη μείζονα σκέψη, η
αίτηση γίνεται δεκτή και αποκλείεται η επί της ουσίας αναθεώρηση της
αλλοδαπής απόφασης (αρθρ. 34 παρ. 3 της Σύμβασης).
Στην προκειμένη περίπτωση η απαίτηση των αιτουσών ασφαλιστικών
εταιριών σε βάρος της καθής η αίτηση, πλοιοκτήτριας του πλοίου Ντίνα
Κατερίνα, οι οποίες υποκαταστάθηκαν στα δικαιώματα των εταιριών
T. και I. μετά την καταβολή του ασφαλίσματος και την αποζημίωση
των εν λόγω εταιριών για την απώλεια του φορτίου, προέρχεται από
την απώλεια του φορτίου, λόγω βύθισης στις 14-12-98 έμφορτου του
πλοίου Μ. Μ., που μετέφερε το εν λόγω φορτίο, που είχαν ασφαλίσει
οι αιτούσες ασφαλιστικές εταιρίες, είναι δηλαδή θαλάσσια απαίτηση,
σύμφωνα με το άρθρο 1 περιπτ. 1 της Σύμβασης των Βρυξελλών του
1952 για τη συντηρητική κατάσχεση πλοίων. Περαιτέρω, για το ύψος της
απαίτησης αυτής έχει εκδοθεί στη Γαλλία η προαναφερόμενη απόφαση του
Εμποροδικείου του S. M., που καταδίκασε και την καθής να καταβάλλει
τα αναφερόμενα παραπάνω ποσά αλληλεγγύως και σε ολόκληρο με τις
άλλες δύο προαναφερόμενες εταιρίες, η απόφαση δε αυτή κηρύχθηκε
προσωρινά εκτελεστή και συνεπώς μπορεί να εκτελεσθεί και στην Ελλάδα,
αφού περιβληθεί όμως τον εκτελεστήριο τύπο, σύμφωνα με το άρθρο 31
την σύμβασης των Βρυξελλών για την διεθνή δικαιοδοσία και την εκτέλεση
αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις, όπως αναφέρθηκε στην
μείζονα σκέψη. Επειδή όμως ο εν λόγω αλλοδαπός εκτελεστός τίτλος
δεν έχει ακόμη κηρυχθεί εκτελεστός στην Ελλάδα και η ολοκλήρωση της
σχετικής διαδικασίας προϋποθέτει σημαντικό διάστημα χρόνου, οι αιτούσες
νόμιμα ζητούν με την κρινόμενη αίτηση που αφορά την ύπαρξη εκτελεστού
τίτλου (προσωρινά εκτελεστής απόφασης αλλοδαπού δικαστηρίου) την
συντηρητική κατάσχεση του πλοίου της καθής.
Η καθής η αίτηση ισχυρίσθηκε ότι πλοιοκτήτρια του πλοίου Μ. M. που
βυθίστηκε έμφορτο στις 14-12-98 είναι η εταρία «V. M. S.A.» η οποία ήτο
και μεταφορέας του φορτίου και ότι η ίδια είναι ποικτήτρια του πλοίου
ΝΤΙΝΑ ΚΑΤΕΡΙΝΑ και επομένως αφού δεν έχουν οι δύο πλοιοκτήτριες
εταιρίες κανένα δεσμό, δεν μπορεί σύμφωνα με την παρ. 2 του αρθρ. 3
της Σύμβασης των Βρυξελλών του έτους 1952 να διταχθεί η συντηρητική
κατάσχεση του προαναφερομένου πλοίου της, γιατί το πλοίο από το οποίο
προέκυψε η απαίτηση των αιτουσών και το δικό της πλοίο δεν ανήκουν
στον ίδιο ιδιοκτήτη, όπως εσφαλμένα αναφέρουν οι αιτούσες, γεγονός
που δέχθηκε το Πρωτοδικείο του A.(Ακτή του Ελεφαντοστούν) και το
Τοπικό Δικαστήριο του D., όταν υποβλήθηκε στα εν λόγω δικαστήρια
αίτηση συντηρητικής κατάσχεσης του πλοίου του οποίου ζητείται και με
την κρινόμενη αίτηση η συντηρητική κατάσχεσή του για την ίδια αιτία που
ζητείται και τώρα η κατάσχεσή του, τις οποίες αποφάσεις και προσκόμισε.
Επί του ισχυρισμού της αυτού πρέπει να ειπωθούν τα εξής: Όπως
αναφέρθηκε στην μείζονα σκέψη, σύμφωνα με το άρθρο 31 της Σύμβασης
των Βρυξελλών για τη διεθνή δικαιοδοσία και την εκτέλεση αποφάσεων
σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις, απόφαση που εκδόθηκε και είναι
εκτελεστή σε οποιοδήποτε συμβαλλόμενο κράτος της Ευρωπαϊκής
Κοινότητας, εκτελείται στα άλλα συμβαλλόμενα κράτη της Κοινότητας,
αφού περιβληθεί εκεί τον εκτελεστήριο τύπο. Σύμφωνα δε με το άρθρο
34 παρ. 3 της Σύμβασης η επί της ουσίας αναθεώρηση της αλλοδαπής
απόφασης αποκλείεται. Στην προκειμένη περίπτωση έχει εκδοθεί η με
αριθμ. 142/99 απόφαση την Εμποροδικείου του S. M. της Γαλλίας, που
κηρύχθηκε προσωρινά εκτελεστή και υποχρέωσε την καθής να καταβάλλει
σε ολόκληρο μαζί με άλλες δύο εταιρίες που αναφέρονται στην απόφαση,
στις νυν αιτούσες τα ποσά που αναφέρονται σ’ αυτή (απόφαση). Η εν
λόγω απόφαση είναι εκτελεστή στην Ελλάδα, αφού περιβληθεί εδώ στον
εκτελεστήριο τύπο και δεν μπορεί να αναθεωρηθεί επί της ουσίας.
Επομένως, το παρόν δικαστήριο δεν μπορεί να κρίνει αν υποχρεούται ή
όχι η καθής η αίτηση εταιρία να καταβάλλει το ποσό που επιδικάστηκε
στις αιτούσες και υποχρεώθηκε να καταβάλλει εκείνη σ’ αυτές με την
προαναφερόμενη απόφαση του Εμποριδικείου του S. M., αναθεωρώντας
επί της ουσίας την αλλοδαπή απόφαση, αλλά δεσμεύεται ως προς το
αυτό από την συγκεκριμένη απόφαση. Ένα θέμα που θα ερευνηθεί όταν
ζητηθεί να περιβληθεί τον εκτελεστήριο τύπο η συγκεκριμένη αλλοδαπή
απόφαση που εκδόθηκε ερήμην της νυν καθής, είναι σύμφωνα με τα
αναφερόμενα στην μείζονα σκέψη, αν το εισαγωγικό της δίκης δικόγραφο
έχει επιδοθεί κανονικά και έγκαιρα, ώστε να μπορέσει να αμυνθεί η
ερημοδικασθείσα, γιατί σε αρνητική περίπτωση η αίτηση για να περιβληθεί
η εν λόγω απόφαση στον εκτελεστήριο τύπο θα απορριφθεί.
Όπως αναφέρεται όμως στην προσκομιζόμενη νόμιμη μετάφραση της
υπ’ αριθμ.142/99 απόφασης του Εμποροδικείου του S. M. και στην
νόμιμη μετάφραση της υπ’ αριθμ. 14/2000 διάταξης του Προέδρου του
Εφετείου της Ρεν, στην ερημοδικασθείσα επιδόθηκε νόμιμα το εισαγωγικό
δικόγραφο της δίκης, λόγος άλλωστε για τον οποίο απορρίφθηκε η αίτηση
αναστολής της εκτέλεσης της απόφασης του Εμποροδικείου του S. M. με
την προαναφερόμενη διάταξη του Προέδρου του Εφετείου της Ρεν, που
υποβλήθηκε από την καθής ταυτόχρονα με την άσκηση έφεσης κατά της
εν λόγω απόφασης.
Επομένως, πιθανολογήθηκε ότι οι αιτούντες έχουν απαίτηση σε βάρος
της καθής, προερχόμενη από απώλεια εμπορευμάτων μεταφερόμενων
διά πλοίου, δηλαδή θαλάσσια απαίτηση και μάλιστα αυτή η απαίτηση έχει
κριθεί νόμιμη και βάσιμη με προσωρινά εκτελεστό αλλοδαπό τίτλο.
Περαιτέρω πιθανολογήθηκε ότι η καθής είναι πλοιοκτήτρια του υπό σημαία
Αγίου Βικεντίου και Γρεναδίνων φορτηγού πλοίου «ΝΤΙΝΑ-ΚΑΤΕΡΙΝΑ»
Νηολογίου K. υπ’ αριθμ. 7213 ολικής χωρητικότητας 13668 κόρων και
καθαρής χωρητικότητας 8636 κόρων, με διεθνές διακριτικό σήμα J8SB7
και αριθμό ΙΜΟ 7378896, το οποίο εκμεταλλεύεται για λογαριασμό της, με
σκοπό το κέρδος διενεργώντας μεταφορές φορτίου έναντι ναύλου.
Το εν λόγω φορτηγό πλοίο αποτελεί το μοναδικό περιουσιακό στοιχείο
της καθής, ναυλοχεί τώρα στον λιμένα της Θεσ/νίκης και ετοιμάζεται
να αποπλεύσει με αποτέλεσμα να είναι δυσχερής η κατάσχεσή του
στην περίπτωση που περιβληθεί στην Ελλάδα τον εκτελεστήριο τύπο η
προαναφερόμενη απόφαση του Εμποροδικείου του S. M. της Γαλλίας,
και εκτός αυτού κινδυνεύει αυτό να απωλεσθεί λόγω των θαλασσίων
κινδύνων, στους οποίους είναι διαρκώς εκτεθειμένο, και ως εκ τούτου θα
καταστεί αδύνατη η ικανοποίηση της απαίτησης των αιτούντων.
Επομένως, πρέπει η αίτηση να γίνει δεκτή ως βάσιμη στην ουσία της και
να διαταχθεί η συντηρητική κατάσχεση του πλοίου της καθής, μέχρι του
ποσού του ισότιμου σε δραχμές σύμφωνα με την επίσημη ισοτιμία της
Τράπεζας της Ελλάδος κατά την ημέρα καταβολής του ασφαλίσματος
(Α.π.1137/96 ΔΕΕ 1997,62) των 15.000.000 Γαλλικών Φράγκων.
Σύμφωνα με το άρθρο 694 παρ. 1 Κ. Πολ. Δικ. το δικαστήριο έχει τη
διακριτική ευχέρεια, διατάσσοντας ασφαλιστικά μέτρα, να υποχρεώσει
τον αιτούντα σε εγγυοδοσία, και αν ακόμη ο καθού δεν υπέβαλε σχετικό
αίτημα, και να καθορίσει προθεσμία μέσα στην οποία πρέπει να γίνει. Αν
η εγγυοδοσία δεν γίνει μέσα στην προθεσμία που όρισε το δικαστήριο,
αίρεται αυτοδικαίως το ασφαλιστικό μέτρο (αρθρ. 694 παρ. 2Κ. Πολ.
Δικ.). Το δικαστήριο εκτιμώντας το βαθμό βασιμότητας της ασφαλιστέας
απαίτησης, τη φερεγγυότητα του αιτούντος και την ενδεχόμενη ζημία του
πλοιοκτήτη σε περίπτωση απώλειας της κυρίως δίκης από το δανειστή,
κρίνει ελεύθερο, αν πρέπει να υποχρεωθεί ο αιτών σε εγγυοδοσία για να
προστατευθεί ο καθού πλοιοκτήτης. Το μέγεθος της εγγυοδοσίας, το είδος
και ο τρόπος παροχής αυτής, καθορίζονται από το δικαστήριο σύμφωνα
με τις διατάξεις των άρθρων 162 επ. Κ. Πολ. δικ. Κατά κανόνα το μέγεθος
της εγγυοδοσίας δεν πρέπει να καθορισθεί λαμβάνοντας υπόψει τη ζημιά
που υφίσταται ο πλοιοκτήτης από την κυρίως δίκη, αλλά εκτιμώντας τη
ζημία που έχει ο πλοιοκτήτης από την ακινητοποίηση του πλοίου κατά
την κατάσχεση, παρέχοντας εγγύηση. Εκτός από αυτά το δικαστήριο
συνεκτιμά τη δαπάνη και γενικά τη ζημία που προκαλεί στην πλοιοκτήτη η
κυρία δίκη. Στην προκειμένη περίπτωση η με αριθμ. 142/99 απόφαση του
Εμποροδικείου του S. M. εκδόθηκε ερήμην της νυν καθής η αίτηση, και
υποχρέωσε αυτή να καταβάλλει στις νυν αιτούσες τα αναφερόμενα στην
απόφαση αυτή ποσά. Κατά της εν λόγω απόφασης η καθής άσκησε έφεση
ενώπιον του Εφετείου της Ρεν, η συζήτηση της οποίας ορίσθηκε για την
22-3-2001.
Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της η έφεσή της θα γίνει δεκτή και θα
εξαφαλισθεί η παραπάνω απόφαση του Εμποροδικείου, γιατί η ίδια και η
εταιρία V. M. INC που ήτο πλοιοκτήτρια του πλοίου M. M. που βυθίστηκε
έμφορτο, και μεταφορέως του φορτίου, δεν έχουν κανένα δεσμό, ούτε
ανήκουν στα ίδια επιχειρηματικά συμφέροντα, όπως δέχθηκε η απόφαση
του εμποροδικείου και υποχρέωσε εξαιτίας αυτού του λόγου και την ίδια
να καταβάλλει αποζημίωση στις αιτούσες, αυτό δε θα το αποδείξει και στη
συζήτηση της έφεσής της.
Επομένως, το δικαστήριο λαμβάνοντας υπόψει ότι αν γίνει δεκτός ο
συγκεκριμένος λόγος έφεσης της καθής θα εξανανισθεί η πρωτοβάθμια
απόφαση του Εμποροδικείου και ότι η καθής θα υποστεί ζημία από την
ακινητοποίηση του πλοίου κατά το διάστημα που απαιτείται για να άρει
την κατάσχεση, παρέχοντας εγγύηση και συνεκτιμώντας τα συνολικά
έξοδα, στα οποία θα προκαλέσει σ’ αυτή η κυρία δίκη, κρίνει ότι πρέπει
να υποχρεωθούν οι αιτούσες σε εγγυοδοσία για να προστατευθεί η
καθής πλοιοκτήτρια, με την μορφή της κατάθεσης εγγυητικής επιστολής
αξιόχρεης Ελληνικής ή αλλοδαπής τράπεζας όπου έχει υποκατάστημα στην
Ελλάδα, που θα κατατεθεί στην Γραμματεία του Πρωτοδικείου μέσα σε
προθεσμία δέκα ημερών από την έκδοση της παρούσης απόφασης, ποσού
εκατό εκατομμυρίων (100.000.000) δραχμών, κατά ποσοστό 47,4% η
πρώτη από τις αιτούσες, 25% η δεύτερη, 10% η τρίτη, 10% η τέταρτη,
3,1% η πέμπτη, 2% η έκτη, και 2,5% η έβδομη.
Δικαστικά έξοδα δεν επιδικάζονται λόγω του αντικειμένου της αίτησης
(αρθρ. 178 παρ. 3 του Κώδικα περί δικηγόρων).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Δικάζει αντιμωλία των διαδίκων.
Δέχεται την αίτηση.