NOMOΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 4951 
Εκσυγχρονισμός της αδειοδοτικής διαδικασίας 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας - Β’ φάση, Αδει-
οδότηση παραγωγής και αποθήκευσης ηλεκτρι-
κής ενέργειας, πλαίσιο ανάπτυξης Πιλοτικών Θα-
λάσσιων Πλωτών Φωτοβολταϊκών Σταθμών και 
ειδικότερες διατάξεις για την ενέργεια και την 
προστασία του περιβάλλοντος.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ
ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
ΜΕΡΟΣ Α΄: ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Άρθρο 1 Σκοπός Άρθρο 2 Αντικείμενο 
ΜΕΡΟΣ Β΄: ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΔΕΙΟΔΟΤΙΚΗΣ 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ - 
Β΄ ΦΑΣΗ 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Άρθρο 3 Ορισμοί 
Άρθρο 4 Στάδια αδειοδότησης σταθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης και σταθμών αποθήκευσης 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄: ΣΥΝΔΕΣΗ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ 
ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - 
ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΣΤΑΘΜΩΝ 
ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ - ΔΙΚΤΥΟ 
Άρθρο 5 Οριστική Προσφορά Σύνδεσης Άρθρο 6 Εγγυητική επιστολή 
Άρθρο 7 Ειδικά θέματα σταθμών οι οποίοι συνδέονται 
στο Σύστημα 
Άρθρο 8 Σύμβαση Σύνδεσης 
Άρθρο 9 Ειδικά θέματα Συμβάσεων Σύνδεσης 
Άρθρο 10 Λειτουργικοί περιορισμοί για αύξηση των 
περιθωρίων ισχύος σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέρ-
γειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού -Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης του Διασυνδεδεμένου Συστήματος 
και Δικτύου 
Άρθρο 11 Θέματα κυριότητας έργων σύνδεσης 
Άρθρο 12 Ειδικά θέματα Ιδιωτικών Δικτύων Μέσης 
Τάσης Άρθρο 13 Μητρώο Δικτύων Υψηλής και Μέσης Τάσης 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄: ΚΟΙΝΟ ΑΙΤΗΜΑ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΟΡΙΣΤΙΚΗΣ 
ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΣΥΝΔΕΣΗΣ 
Άρθρο 14 Κοινό αίτημα περί χορήγησης Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης 
Άρθρο 15 Συνεργασία Διαχειριστών Συστήματος και 
Δικτύου για κοινά αιτήματα 
Άρθρο 16 Ειδικά θέματα Συμβάσεων Σύνδεσης κοινών 
αιτημάτων 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄: ΑΔΕΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Άρθρο 17 Άδεια Εγκατάστασης Άρθρο 18 Τεκμηρίωση Νόμιμης Χρήσης Άρθρο 19 Διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης 
Άρθρο 20 Τροποποίηση Άδειας Εγκατάστασης 
Άρθρο 21 Αποστάσεις ασφαλείας ανεμογεννητριών Άρθρο 22 Επανέκδοση Άδειας Εγκατάστασης Άρθρο 23 Τμηματική Άδεια Εγκατάστασης Άρθρο 24 Μεταφορά θέσης εγκατάστασης ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄: ΘΕΣΗ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗ-
ΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ-
ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΣΤΑΘΜΩΝ 
ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΣΕ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ 
Άρθρο 25 Συμμετοχή σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη-τας Υψηλής Απόδοσης απευθείας στην αγορά 
Άρθρο 26 Ηλέκτριση δικτύου σταθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης και σταθμών αποθήκευσης 
Άρθρο 27 Θέση σε λειτουργία σταθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής - Ηλεκτρισμού Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης και σταθμών αποθήκευσης 
Άρθρο 28 Άδεια Λειτουργίας Άρθρο 29 Τμηματική Άδεια Λειτουργίας 
Άρθρο 30 Κυρώσεις για παραβίαση των όρων των 
Αδειών Εγκατάστασης και Λειτουργίας 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ΄: ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ Άρθρο 31 Διασφάλιση υλοποίησης των έργων 
Άρθρο 32 Πληρωμές Τέλους Δέσμευσης Φυσικού Χώ-
ρου Εγκατάστασης και Τέλους Παράτασης Εγκατάστα-
σης και Δέσμευσης Ηλεκτρικού Χώρου 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ζ΄: ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΕΞΑΙΡΟΥΜΕ-
ΝΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ 
Άρθρο 33 Σταθμοί που εξαιρούνται από Βεβαίωση 
Παραγωγού ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α
ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ
ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ  ∆ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣE
4 Ιουλίου 2022 ΤΕΥΧΟΣ  ΠΡΩΤΟ Αρ. Φύλλου  1294385
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4386 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 34 Οριστική Προσφορά Σύνδεσης για Εξαιρού-
μενους Σταθμούς 
Άρθρο 35 Διάρκεια ισχύος Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης για Εξαιρούμενους Σταθμούς 
Άρθρο 36 Σύμβαση Σύνδεσης για Εξαιρούμενους 
Σταθμούς 
Άρθρο 37 Πλαίσιο που διέπει τους Εξαιρούμενους 
σταθμούς 
Άρθρο 38 Απλή γνωστοποίηση για τη σύνδεση σταθ-
μών στο Δίκτυο 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η΄: ΨΗΦΙΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΑΔΕΙΟ-
ΔΟΤΗΣΗΣ 
Άρθρο 39 Ηλεκτρονική πλατφόρμα διαχειριστών και 
ηλεκτρονικός ιστότοπος Αδειών Εγκατάστασης και Λει-τουργίας (άρθρο 17 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001) 
Άρθρο 40 Τήρηση Μητρώου και δημοσιότητα στοι-
χείων 
Άρθρο 41 Ανάπτυξη και λειτουργία Ενιαίου Πληροφο-
ριακού Συστήματος Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας (παρ. 1, 2, 3 άρθρου 16 της Οδηγίας 
(ΕΕ) 2018/2001) 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Θ΄: ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ 
ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΘΕΡ-
ΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ 
Άρθρο 42 Ριζική ανανέωση Άρθρο 43 Εγκατάσταση έργων Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας πλησίον ή εντός των λιμνών υδροδότησης 
Αττικής 
Άρθρο 44 Υπολογισμός Τιμής Αναφοράς της Σύμβα-
σης Λειτουργικής Ενίσχυσης - Προσθήκη παρ. 20.β. στο άρθρο 3 του ν. 4414/2016 
Άρθρο 45 Υπολογισμός Τιμής Αναφοράς της Σύμβασης 
Λειτουργικής Ενίσχυσης - Τροποποίηση άρθρου 4 του 
ν. 4414/2016 
Άρθρο 46 Ευθύνη εξισορρόπησης - Τροποποίηση άρ-
θρου 5Α του ν. 4414/2016 
Άρθρο 47 Υβριδικοί σταθμοί και παρακολούθηση του 
καθεστώτος στήριξης - Τροποποίηση άρθρου 12 του 
ν. 4414/2016 
Άρθρο 48 Αναβάθμιση ενεργειακού εξοπλισμού φω-
τοβολταϊκών - Προσθήκη άρθρου 6Α στον ν. 4414/2016 
Άρθρο 49 Επεμβάσεις σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη-
τας Υψηλής Απόδοσης και σταθμών αποθήκευσης σε 
δάση και δασικές εκτάσεις - Τροποποίηση άρθρου 45 
του ν. 998/1979 
Άρθρο 50 Αντιρρήσεις επί δασικών χαρτών - Τροπο-
ποίηση άρθρου 18 του ν. 3889/2010 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι΄: ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ, ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ 
ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Άρθρο 51 Εξουσιοδοτικές διατάξεις 
Άρθρο 52 Μεταβατικές διατάξεις ως προς εκκρεμείς 
αιτήσεις χορήγησης και τροποποίησης μη δεσμευτικής 
Προσφοράς Σύνδεσης, Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης 
και Σύμβασης Σύνδεσης 
Άρθρο 53 Μεταβατικές διατάξεις ως προς εκκρεμείς 
αιτήσεις έκδοσης και τροποποίησης Αδειών Εγκατάστα-
σης και Αδειών Λειτουργίας Άρθρο 54 Μεταβατικές διατάξεις ως προς υφιστάμενες 
Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης, Άδειες Εγκατάστασης, 
Άδειες Λειτουργίας και Εξαιρούμενους Σταθμούς εν λει-
τουργία 
Άρθρο 55 Μεταβατικές διατάξεις ως προς υφιστάμε-
νες Βεβαιώσεις ή Βεβαιώσεις Ειδικών Έργων ή Άδειες 
Παραγωγής 
Άρθρο 56 Μεταβατική διάταξη μέχρι τη θέση σε λει-
τουργία του Πληροφοριακού Συστήματος Αδειοδότησης 
Έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
Άρθρο 57 Μεταβατική διάταξη μέχρι την έκδοση του 
Κανονισμού σύνδεσης, εγκατάστασης και λειτουργίας 
σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαρα-γωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
Άρθρο 58 Καταργούμενες διατάξεις 
ΜΕΡΟΣ Γ΄: ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙ-
ΟΤΗΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙ-
ΑΣ (ΕΕ) 2019/944 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΤΗ ΣΩΡΕΥΤΙΚΗ 
ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ - ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΝΟΜΩΝ 4001/2011, 
4067/2012, 3468/2006, 2367/1998 ΚΑΙ 4685/2020 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ 
ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ- ΤΡΟΠΟΠΟΙ-
ΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΝΟΜΩΝ 4001/2011 ΚΑΙ 4067/2012
Άρθρο 59 Ενσωμάτωση διατάξεων της Οδηγίας 
2019/944/ΕΕ που αφορούν στην αποθήκευση, τη σω-
ρευτική εκπροσώπηση και την επιχείρηση ηλεκτρικής 
ενέργειας - Τροποποίηση άρθρου 1 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 60 Τροποποποίηση ορισμών του ν. 4001/2011 - 
Τροποποίηση παρ. 1 και 3 άρθρου 2 του ν. 4001/2011 - Ενσωμάτωση των περ. 18, 19, 57, 59 και 60 του άρθρου 2 της Οδηγίας 2019/944/ΕΕ). 
Άρθρο 61 Ρυθμίσεις για τον λογιστικό διαχωρισμό 
των επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας αναφορικά με 
την άσκηση της δραστηριό τητας αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας - Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 22 του 
ν. 4001/2011 
Άρθρο 62 Μοναδιαίες χρεώσεις Υπηρεσιών Κοινής 
Ωφέλειας για σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέρ-
γειας - Τροποποίηση παρ. 6 άρθρου 55 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 63 Προσδιορισμός της κατανάλωσης ηλεκτρι-
κής ενέργειας για τους σταθμούς αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας αναφορικά με τη χρέωση Υπηρεσιών 
Κοινής Ωφέλειας -Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 36 του 
ν. 4067/2012 
Άρθρο 64 Ιδιοκτησιακό καθεστώς εγκαταστάσεων 
αποθήκευσης ενέργειας από διαχειριστές συστημά-
των μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρ-
θρου 109Α στον ν. 4001/2011 (άρθρο 54 Οδηγίας (ΕΕ) 
2019/944) 
Άρθρο 65 Ιδιοκτησιακό καθεστώς εγκαταστάσεων 
αποθήκευσης ενέργειας από διαχειριστές συστημά-
των διανομής ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρ-
θρου 122Α στον ν. 4001/2011 (άρθρο 36 Οδηγίας (ΕΕ) 
2019/944) 
Άρθρο 66 Εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου 
για την αδειοδότηση σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4387 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ενέργειας από ορυκτά καύσιμα - Τροποποίηση άρθρου 
132 του ν. 4001/2011 (άρθρο 8 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944) 
Άρθρο 67 Διαδικασία χορήγησης άδειας για την παρα-
γωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα - Προ-
σθήκη άρθρου 132Α στον ν. 4001/2011 
Άρθρο 68 Ζητήματα σχετικά με τις άδειες παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα - Προσθήκη άρθρου 132Β στον ν. 4001/2011 
Άρθρο 69 Δραστηριότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 132Ε στον ν. 4001/2011 
Άρθρο 70 Έκδοση άδειας αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 132ΣΤ στον ν. 4001/2011 
Άρθρο 71 Ζητήματα των αδειών αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 132Ζ στον 
ν. 4001/2011 
Άρθρο 72 Κανονισμός Αδειών - Τροποποίηση άρθρου 
135 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 73 Κανονισμός αδειών αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 135Α στον 
ν. 4001/2011 
Άρθρο 74 Ρυθμίσεις για τις μοναδιαίες χρεώσεις 
χρήσης συστήματος μεταφοράς και δικτύου διανομής 
ηλεκτρικής ενέργειας αναφορικά με την άσκηση της 
δραστηριότητας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - 
Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 140 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 75 Τήρηση λογαριασμών από επιχειρήσεις 
ηλεκτρικής ενέργειας και διαφύλαξη του εμπιστευτικού 
χαρακτήρα των εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών - 
Τροποποίηση άρθρου 141 του ν. 4001/2011 (παρ. 2 άρ-
θρου 55, άρθρο 56 και περ. ι΄ παρ. 1 άρθρου 59 Οδηγίας 
(ΕΕ) 2019/944) 
Άρθρο 76 Υπολογισμός και χρέωση του Ειδικού Τέλους 
Μείωσης Εκπομπών Αερίων Ρύπων για τους σταθμούς 
αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - Τροποποίηση υπο-
περ. (βα) της περ. (β) της παρ. 3 του άρθρου 143 του 
ν. 4001/2011 
Άρθρο 77 Μεταβατικές διατάξεις Κεφαλαίου Α΄- Προ-
σθήκη άρθρων 132 Γ και 132 Η στον ν. 4001/2011 
Άρθρο 78 Εξουσιοδοτικές διατάξεις Κεφαλαίου Α΄- 
Προσθήκη άρθρου 132Δ στον ν. 4001/2011 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄: ΣΤΑΘΜΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗ-ΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΜΕ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ - ΤΡΟ-ΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΟΥ Ν. 4685/2020 
Άρθρο 79 Σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και Συμπαραγωγής 
Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υ ψηλής Απόδοσης με δια-
τάξεις αποθήκευσης - Τροποποίηση άρθρου 10 του 
ν. 4685/2020 
Άρθρο 80 Βεβαίωση Παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας 
από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α.- Τροποποίηση άρθρου 11 του 
ν. 4685/2020 
Άρθρο 81 Ειδικοί όροι λειτουργίας των σταθμών πα-
ραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότη-
τας Υψηλής Απόδοσης με ενσωματωμένη αποθήκευση 
ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 11Β στον 
ν. 4685/2020 Άρθρο 82 Περιοχές με κορεσμένα δίκτυα - Τροποποί-
ηση παρ. 1 άρθρου 14 του ν. 4685/2020 
Άρθρο 83 Εφάπαξ τέλος υποβολής αίτησης -Τροπο-
ποίηση άρθρου 16 του ν. 4685/2020 
Άρθρο 84 Κανονισμός Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλε-
κτρικής Ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης και Ειδικών Έργων -Τροποποίηση παρ. 1 άρ-
θρου 18 του ν. 4685/2020 
Άρθρο 85 Χορήγηση Βεβαίωσης Ειδικών Έργων - Τρο-
ποποίηση άρθρου 19 του ν. 4685/2020 
Άρθρο 86 Λειτουργία σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητ ας Υψηλής Απόδοσης 
με ενσωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας 
και δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που 
απορροφάται από το δίκτυο - Προσθήκη άρθρου 19Α 
στον ν. 4685/2020 
Άρθρο 87 Μεταβατικές διατάξεις - Προσθήκη άρθρου 
25Α στον ν. 4685/2020 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄: ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΠΟΘΗ-
ΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 
Άρθρο 88 Εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σταθμών 
ισχύος ≤1MW σε αγροτική γη υψηλής παραγωγικότη-
τας- Τροποποίηση περ. α΄ παρ. 6 άρθρου 56 του ν. 26-37/1998 
Άρθρο 89 Πλαίσιο προτεραιότητας στη χορήγηση 
οριστικών Προσφορών Σύνδεσης για σταθμούς παρα-
γωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πήγες 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης και σταθμού ς αποθήκευσης ηλεκτρι-
κής ενέργειας 
ΜΕΡΟΣ Δ΄: ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΩΝ ΘΑΛΑΣ-
ΣΙΩΝ ΠΛΩΤΩΝ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ 
Άρθρο 90 Πεδίο εφαρμογής - Ορισμοί 
Άρθρο 91 Διαδικασία χωροθέτησης και αδειοδότησης 
Άρθρο 92 Σύμβαση Σύνδεσης 
Άρθρο 93 Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης 
Άρθρο 94 Ενιαία Άδεια Εγκατάστασης και Λειτουργίας 
Άρθρο 95 Παραχώρηση θαλάσσιου χώρου - Σύμβαση 
Παραχώρησης 
Άρθρο 96 Υποχρεώσεις κατόχων Πιλοτικών Θαλάσσι-
ων Πλωτών Φωτοβολταϊκών Σταθμών 
ΜΕΡΟΣ Ε΄: ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΣΤΑΘΜΟΥΣ ΑΝΑΝΕΩ-
ΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ/ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙ-
ΣΜΟΥ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ 
Άρθρο 97 Aύξηση ηλεκτρικού χώρου στο δίκτυο - 
Προώθηση ενεργειακού συμψηφισμού και σταθμών 
αυτοπαραγωγής 
Άρθρο 98 Επιμερισμός κόστους σύνδεσης έργων επέ-
κτασης ή ενίσχυσης του Ελληνικού Δικτύου Διανομής 
ηλεκτρικής Ενέργειας μεταξύ του διαχειριστή του και των 
παραγωγών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
Άρθρο 99 Αποδέσμευση ηλεκτρικού χώρου στο δί-
κτυο και το σύστημα από μη λειτουργικούς σταθμούς 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλε-
κτρισμού - Θερμότητ ας Υψηλής Απόδοσης 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4388 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 100 Εικονικός Ενεργειακός Συμψηφισμός - Τρο-
ποποίηση περ. 3 άρθρου 2 του ν. 3468/2006 
Άρθρο 101 Εγκατάσταση σταθμών Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης από Οργανισμούς Τοπικής 
Αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού - Αντικατάσταση άρ-
θρου 14Β του ν. 3468/2006 
Άρθρο 102 Απόσυρση σταθμών που εμπίπτουν στο 
πεδίο εφαρμογής της υπ’αρίθμ. 904/2011 Απόφασης 
της Ρυθμιστικης Αρχής Ενέργειας 
Άρθρο 103 Αιολικά πάρκα σε Μη Διασυνδεδεμένα 
Νησιά 
Άρθρο 104 Αναπροσαρμογή περιθωρίου ισχύος σε 
κορεσμένα δίκτυα - Αντικατάσταση άρθρου 132 του 
ν. 4819/2021 
Άρθρο 105 Ελάχιστο περιεχόμενο καταστατικού - Τρο-
ποποίηση περ. β΄ του άρθρου 5 του ν. 4513/2018 
Άρθρο 106 Ενάσκηση δραστηριοτήτων και συμμετοχή 
αγροτικών συνεταιρισμών σε Ενεργειακές Κοινότητες - Προσθήκη παρ. 3 και 4 στο άρθρο 12 του ν. 4513/2018 
Άρθρο 107 Σκοπός της «Διαχειριστής Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης Α.Ε.» - Τρο-
ποποίηση άρθρου 118 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 108 Διαφοροποίηση εσόδων εταιρείας «Διαχει-
ριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων 
Προέλευσης Α.Ε.» από παραγωγούς Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης ανάλογα με τον τύπο της 
σύμβασης και τον τρόπο συμμετοχής του σταθμού στην 
αγορά - Τροποποίηση περ. γ΄ παρ. 3 άρθρου 118Α του 
ν. 4001/2011
Άρθρο 109 Καταβολή Τέλους Έκδοσης Βεβαιώσεων 
Παραγωγού σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης 
Άρθρο 110 Κατάργηση υποχρέωσης περιγραφής απο-
θηκευτικών χώρων εμπορικών αποθεμάτων - Τροποποί-
ηση παρ. 4 άρθρου 4 του ν. 3054/2002 
Άρθρο 111 Καθορισμός υποχρέωσης τήρησης εμπο-
ρικών αποθεμάτων - Τροποποίηση άρθρου 6 του 
ν. 3054/2002 
Άρθρο 112 Διόρθωση παροραμάτων και παραδρομών 
στην παρ. 1 άρθρου 17 του ν. 3054/2002 - Τροποποίηση 
παρ.1 άρθρου 17 του ν. 3054/2002 
Άρθρο 113 Καθορισμός πόρων υπέρ του Ειδικού Τα-
μείου Ενεργειακής Απόδοσ ης - Τροποποίηση άρθρου 
21 του ν. 4342/2015 
Άρθρο 114 Πόροι Πράσινου Ταμείου - Προσθήκη 
περ. στ) στην παρ. 4 άρθρου 3 του ν. 3889/2010 
Άρθρο 115 Καθορισμός υπόχρεων μερών και επιμε-
ρισμός σωρευτικού στόχου εξοικονόμησης ενέργειας - 
Τροποποίηση παρ. 8 άρθρου 9 του ν. 4342/2015 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕ-
ΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΑΣΦΑ-
ΛΕΙΑ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ 
Άρθρο 116 Έκτακτα μέτρα για την ενίσχυση της ασφά-
λειας εφοδιασμού της χώρας με φυσικό αέριο για την 
περίοδο Ιουλίου 2022 - Ιουνίου 2023 Άρθρο 117 Αύξηση της αποθηκευτικής δυνατότητας 
της Εγκατάστασης Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στη 
νήσο Ρεβυθούσα - Τροποποίηση περ. ια) παρ. 2 άρθρου 
2 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 118 Αναμόρφωση πλαισίου φυσικών απωλειών 
και ιδιοκατανάλωσης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού 
Αερίου και ρύθμιση εσόδων της μονάδας Συμπαραγω-
γής Ηλεκτρισμού και Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
στη νήσο Ρεβυθούσα - Αντικατάσταση της (γα) παρ. 2 
και τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 68 του ν. 4001/2011 
Άρθρο 119 Ειδικές ρυθμίσεις θεμάτων Κανονισμού 
Τιμολόγησης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου 
Άρθρο 120 Διασφάλιση Ενεργειακού εφοδιασμού 
νησιωτικών περιοχών που διασυνδέονται - Εφεδρείες 
Δυναμικού Έκτακτων Αναγκών 
Άρθρο 121 Κάλυψη έκτακτων αναγκών ασφάλειας 
εφοδιασμού με φυσικό αέριο για την περίοδο Μαρτίου - 
Μαΐου 2022 
Άρθρο 122 Προσωρινός Μηχανισμός Επιστροφής Μέ-
ρους Εσόδων Αγοράς Επόμενης Ημέρας (Ηλεκτρικής 
Ενέργειας) - Προσθήκη άρθρου 12Α στον ν. 4425/2016 
Άρθρο 123 Μεταφορά, εγκατάσταση και λειτουργία 
μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη νήσο 
Κρήτη - Τροποποίηση παρ. 5 άρθρου 88 του ν. 4602/2019 
Άρθρο 124 Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης - Τροπο-
ποίηση άρθρου 61 του ν. 4839/2021 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΜΕ ΤΙΣ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ 
ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΑΡΘΡΟΥ 19 ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 
2018/2001 
Άρθρο 125 Ορισμοί - Τροποποίηση παρ. 10 άρθρου 
2 του ν. 3468/2006 
Άρθρο 126 Εγγυήσεις Προέλευσης ενέργειας - Αντικα-
τάσταση άρθρου 15 του ν. 3468/2006 
Άρθρο 127 Έκδοση και έλεγχος των Εγγυήσεων Προ-
έλευσης - Αντικατάσταση άρθρου 16 του ν. 3468/2006 
Άρθρο 128 Περιεχόμενο και διαδικασία έκδοσης των 
Εγγυήσεων Προέλευσης - Αντικατάσταση άρθρου 17 
του ν. 3468/2006 
Άρθρο 129 Μηχανισμός Διασφάλισης Συστήματος 
Εγγυήσεων Προέλευσης - Αντικατάσταση άρθρου 18 
του ν. 3468/2006 
Άρθρο 130 Ανάκληση και Μεταβίβαση Εγγυήσεων 
προέλευσης - Προσθήκη άρθρου 18 Α στον ν. 3468/2006 
Άρθρο 131 Εξουσιοδοτικές διατάξεις - Προσθήκη άρ-
θρου 18 Β στον ν. 3468/2006 
Άρθρο 132 Μεταβατικές διατάξεις - Προσθήκη άρ-
θρου 18 Γ στον ν. 3468/2006 
Άρθρο 133 Θέματα Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (ΔΑΠΕΕΠ 
ΑΕ )-Τροποποίηση παρ. 5 άρθρου 112 του ν. 4685/2020 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΔΙΑΧΕΙ-
ΡΙΣΤΕΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΔΙΑΝΟΜΗΣ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΚΑΙ 
ΕΚΤΑΚΤΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Άρθρο 134 Υπολειμματική αξία - Προσθήκη παρ. 5 στο 
άρθρο 80Γ του ν. 4001/2011
Άρθρο 135 Διαχειριστές Δικτύου Διανομής Φυσικού 
Αερίου - Αντικατάσταση άρθρου 80Δ του ν. 4001/2011
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4389 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 136 Ανεξαρτησία Διαχειριστή Δικτύου Διανο-
μής Φυσικού Αερίου - Αντικατάσταση άρθρου 80Ε του ν. 4001/2011
Άρθρο 137 Απόκτηση ή αύξηση συμμετοχής σε Διαχει-
ριστή Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου - Τροποποίηση 
άρθρου 80Η του ν. 4001/2011
Άρθρο 138 Θέσπιση έκτακτων ρυθμίσεων μεταβατι-
κού χαρακτήρα στην προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας 
για την άμβλυνση των οικονομικών συνεπειών της ενερ-
γειακής κρίσης
Άρθρο 139 Καταργούμενες διατάξεις
ΜΕΡΟΣ ΣΤ΄: ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑ-
ΣΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄: ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑ-
ΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΛΑΤΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗ-
ΡΙΟΤΗΤΑΣ 
Άρθρο 140 Αρμοδιότητα μίσθωσης δημοτικών λατο-
μείων - Τροποποίηση παρ. 7 άρθρου 54 του ν. 4512/2018 
Άρθρο 141 Αρμοδιότητα Δημοτικού Συμβουλίου επί 
καταγγελίας μίσθωσης δημοτικών λατομείων - Τροπο-
ποίηση παρ. 2 άρθρου 60 του ν. 4512/2018 
Άρθρο 142 Διάθεση παραβόλων που αφορούν στην 
αξιοποίηση των γεωθερμικών πεδίων και περιοχών αρ-
μοδιότητας Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης - 
Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 15 του ν. 4602/2019 
Άρθρο 143 Παράταση ολοκλήρωσης ερευνητικών 
εργασιών για λατομικά ορυκτά σε δημόσια ή δημοτική έκταση 
Άρθρο 144 Καθορισμός ημερομηνίας υπολογισμού 
του ύψους της εγγυητικής επιστολής της παρ. 1 του άρ-
θρου 64 του ν. 4442/2016 - Τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 
64 του ν. 4442/2016 
Άρθρο 145 Υποχρέωση κατάθεσης εγγυητικής επι-
στολής από εκμεταλλευτές λατομείων αδρανών υλικών 
εντός καθορισμένων λατομικών περιοχών και από εκμε-
ταλλευτές μεταλλείων - Τροποποίηση παρ. 22 άρθρου 
68 του ν. 4512/2018 
Άρθρο 146 Νομιμοποίηση ηλεκτρομηχανολογικών 
εγκαταστάσεων εντός λατομικών χώρων και λατομικών 
περιοχών
Άρθρο 147 Επέκταση λατομικής περιοχής από μισθω-
τή του όμορου χώρου- Τροποποίηση παρ. 9 άρθρου 48 του ν. 4512/2018 
Άρθρο 148 Αδειοδότηση ηλεκτρομηχανολογικών 
εγκαταστάσεων λατομείων 
- Τροποποίηση παρ. 1α άρθρου 56 του ν. 4512/2018 
Άρθρο 149 Εγκατάσταση ηλεκτρομηχανολογικού εξο-
πλισμού εντός λατομικών χώρων - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 65 του ν. 4442/2016 
Άρθρο 150 Παραμονή στον υπό έρευνα χώρο κατά 
τη διάρκεια ισχύος της απόφασης έγκρισης διενέργειας 
ερευνητικών εργασιών - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 
59 του ν. 4442/2016
Άρθρο 151 Μεταβατική διάταξη για την εφαρμογή του 
άρθρου 64 του ν. 4442/2016 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ-
ΔΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ 
Άρθρο 152 Μητρώο πιστοποιημένων αξιολογητών 
χωρικών μελετών - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 95 του ν. 4759/2020 Άρθρο 153 Παραβάσεις - Διοικητικές κυρώσεις - Προ-
σθήκη άρθρου 95Α στον ν. 4759/2020 
Άρθρο 154 Αρμοδιότητα πρότασης προεδρικού δια-
τάγματος του άρθρου 25 του ν. 2508/1997 - Τροποποί-ηση παρ. 9 άρθρου 25 του ν. 2508/1997 
Άρθρο 155 Προέγκριση οικοδομικών αδειών - Τροπο-
ποίηση παρ. 1 άρθρου 35 του ν. 4495/2017 
Άρθρο 156 Διαδικασία ελέγχου οικοδομικής άδειας - 
Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 38 του ν. 4495/2017 
Άρθρο 157 Διάγραμμα κάλυψης - Τροποποίηση παρ. 
3 άρθρου 39 του ν. 4495/2017 
Άρθρο 158 Συγκρότηση Κεντρικού Συμβουλίου Πολε-
οδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων - Τροποποίηση 
παρ. 2 άρθρου 24 του ν. 4495/2017
Άρθρο 159 Εγκατάσταση αυθαίρετης αλλαγής χρήσης - 
Τροποποίηση άρθρου 86 του ν. 4495/2017 
Άρθρο 160 Προσδιορισμός χρόνου εκτέλεσης αυθαί-
ρετων κατασκευών - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 87 
του ν. 4495/2017 
Άρθρο 161 Ρύθμιση χρήσεων γης που αφορούν την 
περιοχή «Ελαιώνας»
Άρθρο 162 Εξουσιοδοτική διάταξη για τους σταθμούς 
επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων - Αντικατάσταση 
περ. (β) παρ. 7 άρθρου 114 του ν. 4070/2012 
Άρθρο 163 Χρόνος ισχύος της Απόφασης Έγκρισης 
Περιβαλλοντικών Όρων - Τροποποίηση παρ. 8 άρθρου 2 του ν. 4014/2011 
Άρθρο 164 Εξουσιοδοτικές διατάξεις για τους Πιστο-
ποιημένους Αξιολογητές Χωρικών Μελετών - Αντικα-
τάσταση παρ. 1, προσθήκη παρ. 1Α στο άρθρο 98 του ν. 4759/2020 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΛΥΜΑΤΩΝ 
Άρθρο 165 Ρυθμίσεις περί έργων διαχείρισης αστικών 
λυμάτων 
Άρθρο 166 Οργάνωση και λειτουργία Γενικής Γ ραμμα-
τείας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων 
Άρθρο 167 Άσκηση καθηκόντων επαλήθευσης αντι-
στάθμισης από την «Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Τομέα Περιβάλλοντος» - Εξουσιοδοτική διάταξη 
Άρθρο 168 Χρηματοδότηση κατασκευών επί του δι-
κτύου αποχέτευσης - Αντικατάσταση άρθρου 96 του 
ν. 4685/2020 
Άρθρο 169 Σύνδεση ακινήτων με δίκτυο αποχέτευσης - 
Προσθήκη άρθρου 96Α στον ν. 4685/2020 
Άρθρο 170 Εξουσιοδότηση για την παροχή κινήτρων 
σχετικά με τη σύνδεση των αποχετεύσεων - Προσθήκη άρθρου 96Β στον ν. 4685/2020 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄: ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ 
ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΓΕΩΛΟΓΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ
Άρθρο 171 Παραχωρήσεις ακινήτων για ανάπτυξη 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας - Προσθήκη παρ. 6, 7, 
8, 9, 10 στο άρθρο 4 του ν. 4061/2012
Άρθρο 172 Θεώρηση γεωλογικών μελετών - Αντικα-
τάσταση παρ. 5 άρθρου 5 του ν. 4315/2014
ΜΕΡΟΣ Ζ΄: ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ Άρθρο 173 Έναρξη ισχύος 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4390 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ΜΕΡΟΣ Α΄
ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ 
Άρθρο 1
Σκοπός 
Σκοπός του παρόντος νόμου είναι ο εκσυγχρονισμός 
του πλαισίου αδειοδότησης των Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας, καθώς και της παραγωγής και αποθήκευσης 
ηλεκτρικής ενέργειας. Επιπροσθέτως, επιδιώκονται η 
ανάπτυξη πιλοτικών θαλάσσιων πλωτών φωτοβολταϊ-
κών σταθμών, καθώς και η ρύθμιση ειδικότερων θεμά-
των για την ενέργεια και την προστασία του περιβάλ-
λοντος. 
Άρθρο 2
Αντικείμενο 
Αντικείμενο του παρόντος νόμου είναι η ενιαία και 
συνεκτική διαμόρφωση της λεγόμενης Β΄ φάσης αδει-
οδότησης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, η οποία 
άρχεται με την υποβολή αίτησης στον αρμόδιο Διαχειρι-
στή για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης και ολοκληρώνεται με την έκδοση της Άδειας Λειτουργίας, σε συνέχεια της αντίστοιχης Α΄ φάσης του ν. 4685/2020 
(Α΄ 92). Επίσης, ρυθμίζονται ειδικότερα ζητήματα για την 
παραγωγή και αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας και τί-
θεται το πρώτον το πλαίσιο για την ανάπτυξη θαλάσσιων 
πλωτών φωτοβολταϊκών σταθμών, με την παράλληλη 
ρύθμιση ειδικότερων θεμάτων που αφορούν στην αγο-
ρά ενέργειας, καθώς και στην προστασία του αστικού 
και φυσικού περιβάλλοντος. 
ΜΕΡΟΣ Β΄ 
ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΔΕΙΟΔΟΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ - Β΄ ΦΑΣΗ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄
ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 3
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος χρησιμοποιούνται οι 
εξής ορισμοί: 
1. Άδεια Εγκατάστασης σταθμών παραγωγής ηλεκτρι-
κής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμών αποθήκευσης ή 
Άδεια Εγκατάστασης: Η άδεια η οποία απαιτείται για την 
εγκατάσταση σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργει-
ας από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α ή/και σταθμού αποθήκευσης, σύμφωνα με τo άρθρο 17.
2. Άδεια Λειτουργίας σταθμών παραγωγής ηλεκτρι-
κής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών 
αποθήκευσης ή Άδεια Λειτουργίας: Η άδεια η οποία 
απαιτείται για τη λειτουργία σταθμού παραγωγής ηλε-
κτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών 
αποθήκευσης, σύμφωνα με τo άρθρο 28.
3. Αδειοδοτούσα αρχή Άδειας Εγκατάστασης και 
Άδειας Λειτουργίας ή αδειοδοτούσα αρχή: Οι υπηρεσίες οι οποίες είναι αρμόδιες για την έκδοση Αδειών Εγκατά-
στασης και Λειτουργίας, ήτοι: 
α) Η Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Εναλλακτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας για έργα τα οποία κατατάσσονται κατά 
την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για χορήγηση 
άδειας εγκατάστασης, στην κατηγορία περιβαλλοντικής 
κατάταξης Α1, του άρθρου 1 του ν. 4014/2011 (Α΄ 209) 
και στην κατ’ εξουσιοδότηση αυτού εκδοθείσα κανονι-
στική πράξη, καθώς και για υδροηλεκτρικούς σταθμούς 
με συνολική ισχύ μεγαλύτερη των δεκαπέντε μεγαβάτ 
(15 MW), ανεξαρτήτως περιβαλλοντικής κατάταξης. 
β) Οι οικείες Διευθύνσεις Τεχνικού Ελέγχου των Απο-
κεντρωμένων Διοικήσεων για έργα, τα οποία κατατάσ-σονται, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για 
χορήγηση άδειας εγκατάστασης, στις Α2 και Β΄ κατη-
γορίες περιβαλλοντικής κατάταξης του άρθρου 1 του 
ν. 4014/2011 και στην κατ’ εξουσιοδότηση αυτού εκδο-
θείσα κανονιστική πράξη. 
γ) Η Γενική Διεύθυνση Στρατηγικών Επενδύσεων της 
Γενικής Γ ραμματείας Ιδιωτικών Επενδύσεων και Συμπρά-
ξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα του Υπουργείου 
Ανάπτυξης και Επενδύσεων για τις άδειες ή εγκρίσεις 
εγκατάστασης ή λειτουργίας στρατηγικών επενδύσε-
ων των ν. 3894/2010 (Α΄ 204), 4608/2019 (Α΄ 66) και 
4864/2021 (Α΄ 237), σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 
9 του ν. 4864/2021. 
4. Αιολικός σταθμός: Οι ανεμογεννήτριες και οι πλα-
τείες εγκατάστασης των ανεμογεννητριών. 
5. Αναρτημένα διαγράμματα σύνδεσης ή αναρτημένα 
διαγράμματα: Τα διαγράμματα τα οποία αποτυπώνουν τον τρόπο σύνδεσης του σταθμού με το Σύστημα ή το Δίκτυο και τα οποία αναρτώνται σε κατάλληλη γεωπλη-ροφοριακή πλατφόρμα από τον αρμόδιο Διαχειριστή.
6. Απαλλαγή από Περιβαλλοντική Αδειοδότηση: Η 
χορήγηση βεβαίωσης απαλλαγής από την αρμόδια πε-
ριβαλλοντική αρχή, εντός αποκλειστικής προθεσμίας 
είκοσι (20) ημερών από την υποβολή του αιτήματος. 
Σε περίπτωση άπρακτης παρέλευσης της προθεσμίας 
των είκοσι (20) ημερών από την υποβολή του σχετικού 
αιτήματος τεκμαίρεται αυτοδικαίως η απαλλαγή από 
την υποχρέωση περιβαλλοντικής αδειοδότησης, με 
την προσκόμιση από τον ενδιαφερόμενο του αριθμού 
πρωτοκόλλου του σχετικού αιτήματος.
7. Αποκλειστικά δίκτυα: Τα Δίκτυα Μέσης ή Υψηλής 
Τάσης, τα οποία κατασκευάζονται για τη σύνδεση των 
σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών αποθήκευ-
σης με το Δίκτυο ή το Σύστημα είτε από τους ίδιους τους 
παραγωγούς σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθ-
μών αποθήκευσης είτε από τον αρμόδιο Διαχειριστή και 
στα οποία δεν συνδέονται καταναλωτές.
8. Αποστάσεις ασφαλείας ανεμογεννητριών (Α/Γ): Οι 
επιτρεπόμενες αποστάσεις ανεμογεννητριών από γειτο-
νικές ανεμογεννήτριες του ίδιου σταθμού ή από ανεμο-
γεννήτριες γειτονικών σταθμών ή από τα όρια του γηπέ-
δου εγκατάστασης, όπως εξειδικεύονται στο άρθρο 21.
9. Απόφαση Περιβαλλον τικής Αδειοδότησης: Η Από-
φαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων για έργα της 
κατηγορίας Α΄, η υπαγωγή σε Πρότυπες Περιβαλλοντι-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4391 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
κές Δεσμεύσεις για έργα της κατηγορίας Β΄, καθώς και η 
απαλλαγή της περ. 6 από τη διαδικασία περιβαλλοντικής 
αδειοδότησης για τα έργα που απαλλάσσονται από αυτή 
βάσει του ν. 4014/2011.
10. Αρμόδιος Διαχειριστής: Για τους σταθμούς οι οποί-
οι συνδέονται στο Σύστημα απευθείας ή μέσω του Δικτύ-
ου, αρμόδιος είναι ο Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφο-
ράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ Α.Ε.), σύμφωνα με τα 
άρθρα 97 και 99 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), ενώ για τους 
σταθμούς οι οποίοι συνδέονται στο Δίκτυο Διανομής ο 
Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.), σύμφωνα με το άρθρο 127 
του ν. 4001/2011. Ειδικά για σταθμούς οι οποίοι συν-
δέονται στο Δίκτυο των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών 
(Μ.Δ.Ν.), αρμόδια είναι η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με την ιδιότητα 
του Διαχειριστή Μ.Δ.Ν., σύμφωνα με το άρθρο 129 του 
ν. 4001/2011, ανεξαρτήτως επιπέδου τάσης.
11. Βεβαίωση απευθείας συμμετοχής στην αγορά: Η 
βεβαίωση που εκδίδει ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) σε περίπτωση κατά την οποία ο κάτοχος του σταθ-
μού, πριν τη θέση αυτού σε λειτουργία και εφόσον δεν έχει συνάψει Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης, δηλώ-σει ότι δεν επιθυμεί τη σύναψη Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης και ότι ο σταθμός θα λειτουργεί σύμφωνα με το άρθρο 12Α του ν. 4414/2016 (Α΄ 147), όπως ορίζει το άρθρο 25 του παρόντος. 
12. Βεβαίωση Ενεργοποίησης Λειτουργίας (Β.Ε.Λ.): 
Η βεβαίωση την οποία εκδίδει ο αρμόδιος Διαχειριστής, 
μετά την πραγματοποίηση της προσωρινής σύνδεσης 
του σταθμού, σύμφωνα με το άρθρο 26. 
13. Βεβαίωση Ηλέκτρισης (ΒΕ.ΗΛ.): Η βεβαίωση την 
οποία εκδίδει ο αρμόδιος Διαχειριστής, μετά τη σύνδεση 
του σταθμού και στην οποία αναγράφεται η ημερομηνία 
έναρξης της κανονικής ή δοκιμαστικής λειτουργίας του, 
σύμφωνα με το άρθρο 27.
14. Βεβαίωση Καταλληλότητας Γηπέδου Υποσταθμού 
ή Βεβαίωση Καταλληλότητας: Η Βεβαίωση που εκδίδεται 
από τον Διαχειριστή του Συστήματος, σύμφωνα με την 
οποία το προτεινόμενο γήπεδο για την εγκατάσταση του 
Υποσταθμού είναι κατάλληλο.
15. Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου Εξαιρούμε-
νου Σταθμού: Η βεβαίωση η οποία εκδίδεται από τον 
Φορέα Αδειοδότησης του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 
(Α΄ 92), μετά την ενημέρωσή του από τον κάτοχο του 
εξαιρούμενου σταθμού σχετικά με την ακριβή θέση 
εγκατάστασης του σταθμού και τη γεωγραφική απεικό-
νιση αυτού στο γεωπληροφοριακό σύστημα του ίδιου 
άρθρου. 
16. Βεβαίωση Περάτωσης Δοκιμαστικής Λειτουργίας 
(Β.Π.Δ.Λ.): Η βεβαίωση που εκδίδει ο αρμόδιος Διαχειρι-στής και με την οποία πιστ οποιείται ότι έχουν ολοκλη-
ρωθεί οι κατασκευές του σχετικού δικτύου σύνδεσης 
του σταθμού και των λοιπών αναγκαίων εγκαταστάσεων 
του παραγωγού για την πραγματοποίηση της σύνδεσης, 
με τήρηση των ελάχιστων προδιαγραφών των έργων 
σύνδεσης ή επέκτασης, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 
2016/631 της Επιτροπής της 14ης Απριλίου 2016 «για τη 
θέσπιση κώδικα δικτύου, όσον αφορά τις απαιτήσεις για τη σύνδεση ηλεκτροπαραγωγών με το δίκτυο» (L 112) 
και τους Κώδικες Διαχείρισης του Συστήματος ή του Δι-
κτύου ή των Μ.Δ.Ν., και ότι έχει περατωθεί η φάση της 
δοκιμαστικής λειτουργίας του σταθμού, σύμφωνα με το 
άρθρο 27 του παρόντος.
17. Βεβαίωση πληρότητας αίτησης: Η βεβαίωση η 
οποία εκδίδεται από τον αρμόδιο Διαχειριστή, σύμφωνα 
με το άρθρο 5, και με την οποία πιστοποιείται η ημερο-
μηνία κατά την οποία η αίτηση του ενδιαφερομένου για 
χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, κατέστη 
πλήρης.
18. Βεβαίωση τεκμηρίωσης νόμιμης χρήσης: Η βεβαί-
ωση, η οποία εκδίδεται από δικηγόρο της επιλογής του 
ενδιαφερομένου έπειτα από έλεγχο της νόμιμης χρήσης 
του γηπέδου ή του χώρου εγκατάστασης του σταθμού 
Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμού αποθήκευσης, εφόσον 
πρόκειται για ιδιωτική έκταση.
19. Γήπεδο ασφαλείας Α/Γ ή γήπεδο ασφαλείας: Το 
γήπεδο ασφαλείας του άρθρου 21.
20. Γήπεδο εγκατάστασης ή γήπεδο: Το υποσύνολο του 
πολυγώνου, όπως αυτό έχει καταχωρηθεί στον γεωπλη-
ροφοριακό χάρτη του Φορέα Αδειοδότησης, σύμφωνα με το άρθρο 13 του ν. 4685/2020, εντός του οποίου χω-ροθετούνται οι μονάδες του σταθμού και για το οποίο ο κάτοχός του οφείλει να αποδείξει το νόμιμο δικαίωμα 
χρήσης αυτού. Το γήπεδο εγκατάστασης δύναται να απο-
τελείται από περισσότερα του ενός ακίνητα, για έκαστο των οποίων ο ενδιαφερόμενος οφείλει να τεκμηριώσει 
το δικαίωμα νόμιμης χρήσης. Το γήπεδο οριοθετείται με 
ορισμένο περίγραμμα και πίνακα συντεταγμένων.
21. Γνωστοποιούμενος σταθμός: Ο σταθμός ο οποίος 
συνδέεται στο Δίκτυο, έπειτα από γνωστοποίηση του 
ενδιαφερομένου στον αρμόδιο Διαχειριστή, χωρίς να 
απαιτείται η χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, 
σύμφωνα με το άρθρο 38.
22. Διαδικασία αδειοδότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Β΄ 
Φάσης ή διαδικασία αδειοδότησης B΄ Φάσης: Η διαδικα-
σία η οποία άρχεται με την υποβολή αίτησης στον αρ-
μόδιο Διαχειριστή για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης και ολοκληρώνεται με την έκδοση της Άδειας Λειτουργίας. 
23. Εξαιρούμενος σταθμός: Ο σταθμός παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ο οποίος 
εξαιρείται από την υποχρέωση έκδοσης Άδειας Παραγω-
γής, Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, σύμφωνα με το άρθρο 33. 
24. Εκπρόσωπος ιδιωτικού δικτύου Μέσης Τάσης: Το 
νόμιμα εξουσιοδοτημένο φυσικό ή νομικό πρόσωπο που 
ορίζεται από παραγωγούς σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
ή/και σταθμών αποθήκευσης ή ομάδα παραγωγών, οι 
οποίοι ενδιαφέρονται να κατασκευάσουν Δίκτυα Μέ-
σης Τάσης για τη σύνδεση σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
ή/και σταθμών αποθήκευσης σε Υποσταθμούς Μέσης 
προς Υψηλής Τάσης, σύμφωνα με το άρθρο 63 του 
ν. 4843/2021 (Α΄ 193). 
25. Εκπρόσωπος κοινού αιτήματος: Το νόμιμα εξουσι-
οδοτημένο από τους ενδιαφερόμενους φυσικό ή νομικό 
πρόσωπο, το οποίο παρεμβάλλεται μεταξύ των ενδιαφε-
ρομένων και του αρμόδιου Διαχειριστή στην υποβολή 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4392 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
του κοινού αιτήματος, την κατασκευή, τη διαχείριση, την 
παροχή στοιχείων στον Διαχειριστή του Συστήματος, τη 
συντήρηση και τη λειτουργία των κοινών έργων σύνδε-
σης στα κατάντη του ορίου του Συστήματος, αποκλει-
στικής αρμοδιότητας των ενδιαφερομένων.
26. Ενδιαφερόμενος ή Παραγωγός: Ο κάτοχος Βεβαί-
ωσης Παραγωγού ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή Άδειας 
Παραγωγής ή Εξαιρούμενου Σταθμού ή Γνωστοποιού-
μενου Σταθμού.
27. Ενημέρωση φακέλου Άδειας Εγκατάστασης ή 
ενημέρωση φακέλου: Η έγγραφη γνωστοποίηση των 
μεταβολών της αρχικής Άδειας Εγκατάστασης, για τις 
οποίες δεν απαιτείται τροποποίηση αυτής, σύμφω-
να με το άρθρο 20 και κατά τα ειδικότερα οριζόμενα 
στον Κανονισμό σύνδεσης, εγκατάστασης και λειτουρ-
γίας σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/ και σταθμών 
αποθήκευσης.
28. Έργο: Ο σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέργει-
ας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή ο σταθμός αποθήκευσης ενέργειας, καθώς και τα συνοδά έργα του.
29. Ηλιοθερμικός σταθμός: Οι ηλιοστάτες, οι πύργοι 
ισχύος, το συγκρότημα ηλεκτρομηχανολογικού (η/μ) 
εξοπλισμού, ο λοιπός η/μ εξοπλισμός, που είναι απα-
ραίτητος για τη λειτουργία του σταθμού, συμπεριλαμβα-
νομένων τυχόν εφεδρικών ηλεκτροπαραγωγών ζευγών.
30. Θεωρημένα διαγράμματα σύνδεσης ή θεωρημένα 
διαγράμματα: Τα διαγράμματα, τα οποία αποτυπώνουν τον τρόπο σύνδεσης του σταθμού με το Σύστημα ή το 
Δίκτυο και τα οποία, μέχρι τη λειτουργία της κατάλληλης 
γεωπληροφοριακής πλατφόρμας, θεωρούνται από τον αρμόδιο Διαχειριστή.
31. Ιδιωτικά Δίκτυα: Τα Δίκτυα Μέσης ή Υψηλής Τά-
σης, που κατασκευάζονται από παραγωγούς σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών αποθήκευσης για 
τη σύνδεση των σταθμών τους με το Δίκτυο ή το Σύ-
στημα, στα οποία δεν συνδέονται καταναλωτές και παραμένουν στην αποκλειστική κυριότητα των πα-
ραγωγών, που έχουν και την ευθύνη λειτουργίας και 
συντήρησης.
32. Ιδιωτικός Υποσταθμός: Ο Υποσταθμός του οποίου 
τμήματα δεν ανήκουν στον αρμόδιο Διαχειριστή. 
33. Κανονισμός σύνδεσης, εγκατάστασης και λειτουρ-
γίας σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή σταθμών αποθή-
κευσης ή Οικείος Κανονισμός: O Κανονισμός σύνδε-
σης, εγκατάστασης και λειτουργίας σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών αποθήκευσης της παρ. 1 του άρθρου 51.
34. Κοινό αίτημα περί χορήγησης Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης: Το αίτημα που υποβάλλουν, από κοινού 
διά του εκπροσώπου τους, ομάδες παραγωγών, σύμφω-
να με το άρθρο 14.
35. Οριστική Προσφορά Σύνδεσης: Η προσφορά του 
αρμόδιου Διαχειριστή στους υποψήφιους χρήστες για 
σύναψη νέας σύνδεσης και στους υφιστάμενους χρήστες 
για τροποποίηση της υπάρχουσας. 
36. Πληροφοριακό Σύστημα Αδειοδότησης Έργων 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Π.Σ.Α.Π.Ε.): Ενιαίο πλη-
ροφοριακό σύστημα, το οποίο τηρεί η Υπηρεσία μιας 
Στάσης του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και λειτουργεί ως πύλη εισόδου όλων των αιτήσεων 
των Παραγωγών και ως κοινό σημείο διασύνδεσης και 
διαλειτουργικότητας των επιμέρους πληροφοριακών 
συστημάτων των εμπλεκόμενων αδειοδοτικών αρχών. Η 
ημερομηνία πλήρους λειτουργίας του Π.Σ.Α.Π.Ε. συμπί-
πτει με την ημερομηνία ανάρτησης της διαπιστωτικής 
πράξης της Υπηρεσίας μιας Στάσης στην ιστοσελίδα του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ή, σε περίπτω-
ση που αυτή δεν έχει συσταθεί, με την απόφαση του 
Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας που βεβαιώνει την πλήρη λειτουργία αυτού.
37. Προσωρινή σύνδεση: Η ηλέκτριση του διασυνδε-
τικού δικτύου Mέσης Tάσης αρμοδιότητας παραγωγού 
και των βοηθητικών διατάξεων των μονάδων ηλεκτρο-παραγωγής σταθμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., με σκοπό την 
πραγματοποίηση δοκιμών και τη διασφάλιση της ασφά-
λειας του εξοπλισμού προ της θέσης του σταθμού σε 
λειτουργία, σύμφωνα με το άρθρο 26.
38. Σταθμός: Ο σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέρ-
γειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και ο σταθμός αποθή-
κευσης ενέργειας.
39. Σταθμός αντλησιοταμίευσης: Ο σταθμός αποθή-
κευσης που περιλαμβάνει ηλεκτρογεννήτριες και εν-
δεχομένως διακριτά αντλητικά συγκροτήματα, τα έργα 
υδροληψίας, τον αγωγό ή τη σήραγγα προσαγωγής, 
το φράγμα, τον ταμιευτήρα, καθώς και τον λοιπό η/μ 
εξοπλισμό που είναι απαραίτητος για τη λειτουργία του σταθμού.
40. Σταθμός αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας ή 
σταθμός αποθήκευσης: Το σύνολο των εγκαταστάσεων που συνδέονται με το Σύστημα Μεταφοράς ή το Δίκτυο 
Διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων 
των σταθμών αντλησιοταμίευσης και των υβριδικών 
σταθμών, και επιτελούν αποκλειστικά λειτουργία απο-
θήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας. 
41. Σταθμός βιομάζας ή βιοαερίου: Οι γεννήτριες, οι 
κινητήρες, ο απαιτούμενος η/μ εξοπλισμός, το σύνολο 
των απαραίτητων υποδομών και των εγκαταστάσεων 
υποδοχής, επεξεργασίας, τυποποίησης, αποθήκευσης 
βιομάζας και βιορευστών, καθώς και οι υποδομές και 
εγκαταστάσεις υποδοχής, επεξεργασίας, αποθήκευσης 
πρώτων υλών προς παραγωγή βιοαερίου, ενεργειακής 
αξιοποίησης των καυσίμων πρώτων υλών βιομάζας/βι-
οαερίου/βιορευστών, διάθεσης της παραγόμενης ηλε-
κτρικής και της συμπαραγόμενης θερμικής ενέργειας, 
τυποποίησης, μεταφοράς και διάθεσης τυχόν δευτερο-
γενώς παραγόμενων αέριων, στερεών ή υγρών υποπρο-
ϊόντων/παραπροϊόντων ή αποβλήτων, που προκύπτουν 
κατά τη διαδικασία επεξεργασίας και εν γένει προετοι-μασίας της καύσιμης ύλης της μονάδας.
42. Σύμβαση Σύνδεσης: Η σύμβαση που συνάπτεται 
μεταξύ του αρμοδίου Διαχειριστή και του ενδιαφερο-
μένου και η οποία προβλέπει τις υποχρεώσεις των δύο (2) μερών για την υλοποίηση των έργων σύνδεσης, την ηλέκτριση και σύνδεση στο Δίκτυο ή στο Σύστημα των εγκαταστάσεων του χρήστη, καθώς και κάθε άλλο θέμα 
που ορίζεται στους σχετικούς Κώδικες Διαχείρισης του 
Συστήματος ή του Δικτύου ή των Μ.Δ.Ν. Ειδικά στις περι-
πτώσεις κατά τις οποίες συνάπτεται Σύμβαση Σύνδεσης 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4393 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
με την ΑΔΜΗΕ Α.Ε. ή με τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., με την ιδιότητά 
του Διαχειριστή Μ.Δ.Ν. ή για περιπτώσεις κατά τις οποίες 
ο σταθμός συνδέεται στο Δίκτυο, αλλά απαιτούνται έργα 
Υψηλής Τάσης, η Σύμβαση Σύνδεσης αποτελείται από το 
Κύριο Μέρος και το Συμπλήρωμα.
43. Συνοδά έργα: Όλα τα έργα που απαιτούνται για την 
εγκατάσταση και λειτουργία του σταθμού. Στα συνοδά 
έργα περιλαμβάνονται, ιδίως, η οδοποιία πρόσβασης, 
η εσωτερική οδοποιία, τα απαιτούμενα έργα και κατα-
σκευές για τη σύνδεση του σταθμού με το Δίκτυο ή το 
Σύστημα, τα έργα υδροληψίας, ο αγωγός προσαγωγής, 
οι κτιριακές εγκαταστάσεις. Τα συνοδά έργα δύνανται 
να εξειδικεύονται στον οικείο Κανονισμό.
44. Σύστημα Πληρωμών Τέλους: Σύστημα το οποίο δι-
αχειρίζεται η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. και μέσω του οποίου πραγ-
ματοποιείται η πληρωμή από τους ενδιαφερόμενους του 
Τέλους Δέσμευσης Εγκατάστασης Φυσικού Χώρου και 
του Τέλους Παράτασης Εγκατάστασης και Δέσμευσης 
Ηλεκτρικού Χώρου.
45. Υβριδικός Σταθμός: Κάθε σταθμός παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας που:
α) εγκαθίσταται σε μη διασυνδεδεμένο αυτόνομο νη-
σιωτικό σύστημα και στην Κρήτη,
β) χρησιμοποιεί τουλάχιστον μια, μη ελεγχόμενης πα-
ραγωγής, μορφή Α.Π.Ε.,
γ) υποχρεούται να παρέχει στο σύστημα εγγυημένη 
ισχύ, η οποία νοείται ως η μέγιστη ηλεκτρική ισχύς που 
οφείλει να διαθέτει στο δίκτυο κατά συγκεκριμένες χρο-
νικές περιόδους, 
δ) χρησιμοποιεί σύστημα αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας, 
ε) η ενέργεια που απορροφά, καταναλώνεται για την 
πλήρωση του συστήματος αποθήκευσής του. Ως ενέρ-
γεια που απορροφά ο Υβριδικός Σταθμός από το Δίκτυο, 
ορίζεται η διαφορά της ενέργειας που μετράται κατά την 
είσοδό της στον σταθμό από την ενέργεια που αποδί-
δεται απευθείας στο Δίκτυο από τις μονάδες Α.Π.Ε. του Υβριδικού Σταθμού. Η διαφορά αυτή υπολογίζεται, για 
τα Μ.Δ.Ν., σε ωριαία βάση. 
46. Υδροηλεκτρικός σταθμός: Τα έργα υδροληψίας, ο 
αγωγός ή η σήραγγα προσαγωγής, το φράγμα, ο ταμι-ευτήρας, όπου υφίσταται.
47. Υποσταθμός: Ως Υποσταθμός νοείται οποιοσδή-
ποτε Υποσταθμός Μέσης προς Υψηλής Τάσης ή Κέντρο Υπερύψηλής Τάσης, καθώς και οι εγκαταστάσεις μετα-τροπέων συνεχούς ρεύματος.
48. Φωτοβολταϊκός σταθμός: Τα φωτοβολταϊκά πλαί-
σια, οι αντιστροφείς, οι Υποσταθμοί Χαμηλής/Μέσης 
Τάσης. 
Κατά τα λοιπά, ισχύουν οι ορισμοί του άρθρου 2 του 
ν. 3468/2006 (Α΄ 129) και του άρθρου 10 του ν. 4685/2020.
Άρθρο 4Στάδια αδειοδότησης σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής 
Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης 
και σταθμών αποθήκευσης
1. Η διαδικασία παροχής των γνωμοδοτήσεων που 
απαιτούνται για την περιβαλλοντική αδειοδότηση σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.), Συ-
μπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμό τητας Υψηλής Από-
δοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) και σταθμών αποθήκευσης δύναται 
να προηγηθεί της έκδοσης Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης 
Ειδικών Έργων, μετά από αίτηση του ενδιαφερομέ-
νου στις αρμόδιες υπηρεσίες. Οι αρμόδιες για την 
παροχή γνωμοδότησης υπηρεσίες εξετάζουν τις αιτή-
σεις των ενδιαφερομένων και τους αποστέλλουν τις 
γνωμοδοτήσεις τους.
2. Μετά την έκδοση της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης 
Ειδικών Έργων από τον Φορέα Αδειοδότησης Α΄ Φάσης, 
ο ενδιαφερόμενος προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες 
για την έκδοση:
α) της Απόφασης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης,
β) της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης από τον αρ-
μόδιο Διαχειριστή,
γ) της έγκρισης επέμβασης σε δάσος ή δασική έκταση, 
του άρθρου 45 του ν. 998/1979 (Α΄ 289), εφόσον απαι-
τείται και δεν είναι ενσωματωμένη στην απόφαση της 
περ. α) της παρούσας, άλλως των αναγκαίων αδειών για 
την κτήση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου εγκα-τάστασης του έργου.
3. Μετά την αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης, ο ενδιαφερόμενος:
α) Υποβάλλει αίτηση για την έκδοση της Άδειας Εγκα-
τάστασης.
β) Προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες για τη σύ-
ναψη:
βα) της Σύμβασης Σύνδεσης, και 
ββ) της Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης, με την 
επιφύλαξη των περιπτώσεων κατά τις οποίες υφίσταται 
υποχρέωση συμμετοχής σε διαγωνιστική διαδικασία, 
άλλως υποβάλλει δήλωση σύμφωνα με το άρθρο 25 για 
έκδοση Βεβαίωσης Απευθείας Συμμετοχής στην Αγορά και προβαίνει σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες για τη συμμετοχή του σταθμού στις αγορές ηλεκτρικής ενέρ-γειας.
γ) Προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες για τη χορή-
γηση αδειών (συμπεριλαμβανομένων των οικοδομικών 
αδειών ή εγκρίσεων εργασιών μικρής κλίμακας κατά πε-
ρίπτωση), πράξεων, πρωτοκόλλων ή άλλων εγκρίσεων 
που απαιτούνται για την εγκατάσταση του σταθμού, 
χωρίς να αποτελεί προαπαιτούμενο στοιχειο για τη χο-
ρήγηση αυτών η έκδοση της Αδειας Εγκατάστασης.
4. Οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., οι σταθμοί αποθήκευσης, καθώς 
και τα συνοδά τους έργα, επιτρέπεται να εγκαθίστανται και να λειτουργούν:
α) Σε γήπεδο ή σε χώρο, επί των οποίων είναι καταρχήν 
επιτρεπτή, με βάση την κείμενη νομοθεσία, η εγκατά-
σταση σταθμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμού απο-
θήκευσης και εφόσον ο αιτών έχει το δικαίωμα νόμιμης 
χρήσης.
β) Σε δάση, δασικές ή άλλες εκτάσεις, εφόσον επιτρέ-
πεται επί αυτών η εκτέλεση έργων, σύμφωνα με τα άρ-θρα 45 και 53 του ν. 998/1979. 
γ) Σε αιγιαλό, παραλία, θάλασσα ή σε πυθμένα της, 
εφόσον έχει παραχωρηθεί το δικαίωμα χρήσης τους, 
σύμφωνα με το άρθρο 14 του ν. 2971/2001 (Α΄ 285).
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4394 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
5. Τα υπόγεια κτίρια και οι υπόγειοι αγωγοί των Υδρο-
ηλεκτρικών Σταθμών Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας 
κατασκευάζονται στο επιβαλλόμενο βάθος, με ενημέρω-
ση των ιδιοκτητών και χωρίς αποζημίωση των υπερκει-
μένων, υπό τον όρο ότι δεν παραβλάπτεται η συνήθης εκμετάλλευση των υπερκειμένων ακινήτων.
6. Ειδικότερα, τα συνοδά έργα για τη σύνδεση των 
σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών αποθήκευσης, επιτρέπεται 
να διέρχονται:
α) υπόγεια στο σύνολο του οδικού δικτύου, κατόπιν 
έγκρισης του αρμόδιου φορέα συντήρησης και διαχεί-ρισης αυτού. Ο ενδιαφερόμενος σε αυτήν την περίπτω-ση προβαίνει σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες για την πλήρη αποκατάσταση του οδικού δικτύου,
β) υπόγεια από υφιστάμενους δασικούς δρόμους, 
χωρίς έγκριση, παρά μόνο με ενημέρωση της οικείας 
δασικής αρχής, ως προς το χρονοδιάγραμμα των εργα-σιών και την ακριβή όδευση του υπόγειου δικτύου με-
ταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. Η ανωτέρω 
επέμβαση εξαιρείται από την υποχρέωση αναδάσωσης ή δάσωσης και καταβολής ανταλλάγματος χρήσης της παρ. 8 του άρθρου 45 του ν. 998/1979.
7. Σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
Α.Π.Ε. ή/και σταθμοί αποθήκευσης, στους οποίους συ-μπεριλαμβάνονται τα έργα δικτύων μεταφοράς και δια-νομής ηλεκτρικής ενέργειας, κατασκευής υποσταθμών, 
οδοποιίας, και εν γένει κάθε κατασκευής που αφορά 
στην υποδομή, εγκατάσταση και λειτουργία σταθμών 
ηλεκτροπαραγωγής από Α.Π.Ε. ή/και σταθμών αποθή-
κευσης, χαρακτηρίζονται ως δημόσιας ωφέλειας που 
εξυπηρετούν, εκτός των άλλων, τη δημόσια ασφάλεια και 
υγεία και έχουν θετικές επιδράσεις πρωταρχικής σημα-
σίας για το περιβάλλον, ανεξάρτητα από τον φορέα υλο-
ποίησής τους. Η αναγκαστική απαλλοτρίωση ακινήτων ή 
η εις βάρος αυτών σύσταση εμπραγμάτων δικαιωμάτων 
λαμβάνει χώρα σύμφωνα με τον ν. 2882/2001 (Α΄ 17). Ο 
βαρυνόμενος με τη δαπάνη της απαλλοτρίωσης υποχρε-
ούται στην αποκατάσταση και κάθε βλάβης ή φθοράς ή 
στέρησης της χρήσης που προέρχεται από την εκτέλεση 
των ανωτέρω τεχνικών εργασιών. Η δαπάνη για τη συ-
ντέλεση των κατά τα ανωτέρω αναγκαίων αναγκαστικών 
απαλλοτριώσεων βαρύνει το φυσικό ή νομικό πρόσωπο 
υπέρ του οποίου εκδίδεται η άδεια εγκατάστασης ή η 
Οριστική Προσφορά Συνδεσης στις περιπτώσεις που δεν 
εκδίδεται Αδεια Εγκατάστασης. Ο κάτοχος του σταθμού 
παραγωγής προβαίνει σε αναγκαστική απαλλοτρίωση 
του γηπέδου εγκατάστασης, εφόσον έχει εξαντλήσει 
κάθε άλλο μέσο απόκτησης της νόμιμης χρήσης αυτού. 
Ειδικά για φωτοβολταϊκούς σταθμούς η απαλλοτριωμένη 
έκταση δεν μπορεί να καταλαμβάνει ποσοστό μεγαλύ-τερο του είκοσι τοις εκατό (20%) επί του συνολικού γη-πέδου εγκατάστασης. Ο ως άνω περιορισμός δεν ισχύει 
για δάση, δασικές ή άλλες εκτάσεις, εφόσον επιτρέπεται 
επί αυτών η εκτέλεση έργων, σύμφωνα με τα άρθρα 45 και 53 του ν. 998/1979.ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄
ΣΥΝΔΕΣΗ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ - ΔΙΚΤΥΟ
Άρθρο 5
Οριστική Προσφορά Σύνδεσης
1. Ο κάτοχος της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών 
Έργων ή Αδειας Παραγωγής ή ο εκπρόσωπος κοινού 
αιτήματος, μετά την ολοκλήρωση της περιβαλλοντικής 
αδειοδότησης, υποβάλλει στ ον αρμόδιο Διαχειριστή 
αίτηση για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης. 
2. Για το Διασυνδεδεμένο Σύστημα και το Δίκτυο της 
ηπειρωτικής χώρας, οι αιτήσεις χορήγησης Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης για σταθμούς Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρι-
σμού - Θερμότητας Υψηλ ής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) η/
και σταθμούς αποθήκευσης ισχύος έως και οχτώ (8) με-
γαβάτ (MW), υποβάλλονται από τους ενδιαφερόμενους 
στον Διαχειριστή Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρι-
κής Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.). Οι αιτήσεις για σταθμούς 
ισχύος άνω των οχτώ (8) MW υποβάλλονται από τους 
ενδιαφερόμενους στον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μετα-
φοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ Α.Ε.). Ειδικά για 
περιπτώσεις σταθμών ισχύος από ένα (1) MW έως και 
οχτώ (8) MW με Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων, 
ο ενδιαφερόμενος δύναται να επιλέξει τον Διαχειριστή ενώπιον του οποίου θα υποβάλλει την αίτησή του. 
Οι Διαχειριστές του Συστήματος και του Δικτύου, συ-
νεργαζόμενοι όπου αυτό απαιτείται, χορηγούν τις σχε-
τικές Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης σε σταθμούς οι 
οποίοι συνδέονται στο Σύστημα ή στο Δίκτυο αντίστοι-χα, παρέχοντας συνολικά τη βέλτιστη τεχνοοικονομικά λύση, σε συνδυασμό με την ορθολογική ανάπτυξη, την 
ασφάλεια και τις ελάχιστες τεχνικές και λειτουργικές απαιτήσεις του Συστήματος και του Δικτύου. Παράλ-
ληλα, ο Διαχειριστής, στον οποίο υπεβλήθη αρχικώς η αίτηση, αν αδυνατεί να χορηγήσει Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης για τεχνικούς λόγους, δύναται να διαβιβάζει 
την αίτηση στον έτερο Διαχειριστή για τη διερεύνηση 
της δυνατότητας παροχής πρόσβασης στα δίκτυα, χωρίς 
να μεταβάλλεται η αρχική ημερομηνία υποβολής της 
αίτησης. 
3. Οι αιτήσεις χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης για σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. στα Μη Δια-
συνδεδεμένα Νησιά (Μ.Δ.Ν.), ανεξαρτήτως ισχύος, υπο-
βάλλονται στην ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., η οποία έχει την ιδιότητα 
του Διαχειριστή Μ.Δ.Ν. Ειδικά για περιπτώσεις σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που πρόκειται να εγκατασταθούν 
σε Μ.Δ.Ν. και να συνδεθούν στο Σύστημα μέσω νέας 
υποθαλάσσιας διασύνδεσης που κατασκευάζει ο Πα-
ραγωγός, οι αιτήσεις υποβάλλονται στον Διαχειριστή 
του Συστήματος.
4. Αιτήσεις χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης υποβάλλονται ηλεκτρονικά απο την πρώτη έως 
και τη δέκατη ημέρα εκάστου ημερολογιακού μηνός. Ο αρμόδιος Διαχειριστής προσδιορίζει το ακριβές περιε-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4395 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
χόμενο του εντύπου της αίτησης, το οποίο και αναρτά 
στην επίσημη ιστοσελίδα του, τροποποιώντας το, όταν αυτό απαιτείται. 
5. Η αίτηση για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης συνοδεύεται από τα ακόλουθα δικαιολογητικά:
α) Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή Αδεια Πα-
ραγωγής,
β) Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης,γ) εγγυητική επιστολή, σύμφωνα με το άρθρο 6,
δ) συνοπτική τεχνική περιγραφή του έργου, επί της 
οποίας αποτυπώνονται βασικές τεχνικές πληροφορίες, σχετικά με τις συνιστώσες που απαρτίζουν τον σταθμό 
(τεχνολογία, μονάδες παραγωγής, ισχύς), σύμφωνα με 
τη Βεβαίωση ή τη Βεβαίωση Ειδικών Έργων,
ε) διάγραμμα κάλυψης των προτεινόμενων εγκαταστά-
σεων, με ενδεικτική θέση, ιδίως, των μονάδων παραγω-γής και των υποσταθμών ζεύξης και ανύψωσης και των 
κτιρίων ελέγχου, στο οποίο περιλαμβάνεται το πολύγωνο 
του σταθμού, όπως αυτό καταχωρείται στον γεωπληρο-
φοριακό χάρτη του Φορέα Αδειοδότησης του άρθρου 20 
του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και σε κατάλληλο χαρτογραφικό 
υπόβαθρο, καθώς και πίνακα συντεταγμένων,
στ) ηλεκτρικό μονογραμμικό διάγραμμα και τυχόν 
έγγραφα, όπως εξειδικεύονται στον οικείο Κανονισμό,
ζ) έντυπο αίτησης, το οποίο προσδιορίζεται από τον 
αρμόδιο Διαχειριστή,
η) αποδεικτικό πληρωμής διαχειριστικού τέλους υπο-
βολής αίτησης υπέρ του αρμόδιου Διαχειριστή, το οποίο 
ανέρχεται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ.
6. Ο αρμόδιος Διαχειριστής κάνει αποδεκτές και αιτή-
σεις για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης σε 
περιπτώσεις κατά τις οποίες η ισχύς είναι μικρότερη από 
αυτή που αναγράφεται στην Απόφαση Περιβαλλοντικής 
Αδειοδότησης, υπό την προϋπόθε ση ότι η ισχύς που ανα-
γράφεται επί της αίτησης είναι σε πλήρη αντιστοιχία με 
την ισχύ της Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή 
Άδειας Παραγωγής και έχει ήδη υποβληθεί και εκκρεμεί 
αίτημα τροποποίησης της Απ όφασης Περιβαλλοντικής 
Αδειοδότησης, ως προς τη νέα ισχύ, αντίγραφο του 
οποίου υποβάλλεται ως δικαιολογητικό στον αρμόδιο 
Διαχειριστή.
7. Εφόσον η αίτηση είναι κατά τα ανωτέρω, και σύμ-
φωνα με τον οικείο Κανονισμό, πλήρης, ο αρμόδιος 
Διαχειριστής εκδίδει και αποστέλλει ηλεκτρονικά στον 
αιτούντα σχετική βεβαίωση πληρότητας αίτησης επί της 
οποίας αναγράφεται η ημερομηνία κατά την οποία η αί-
τησή του κατέστη πλήρης και την κοινοποιεί στον Φορέα 
Αδειοδότησης του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92). 
Ο αρμόδιος Διαχειριστής δύναται να ζητήσει συμπλη-
ρωτικά έγγραφα και στοιχεία, καθώς και διευκρινίσεις 
επί των ήδη υποβληθέντων εγγράφων, εντός είκοσι (20) 
ημερών από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης, άλ-
λως η αίτηση τεκμαίρεται πλήρης. Η μη προσκόμιση των 
συμπληρωματικών στοιχείων από τον αιτούντα, εντός 
της τεθείσας προθεσμίας, η οποία δεν μπορεί να είναι 
μικρότερη των είκοσι (20) ημερών, καθιστά άνευ ετέρου 
απαράδεκτη την αίτηση. Στο συγκεκριμένο χρονικό δι-
άστημα ο αιτών δύναται να υποβάλει συμπληρωματικά 
στοιχεία ή να διορθώσει στοιχεία της αίτησής του. Σε κάθε περίπτωση, ως ημερομηνία υποβολής πλήρους 
αιτήματος, νοείται η ημερομηνία υποβολής των συμπλη-
ρωματικών στοιχείων, που υποβάλλονται πριν ή κατόπιν 
ενημέρωσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή. Σε περίπτω-
ση μη απαίτησης συμπληρωματικών στοιχείων από τον 
αρμόδιο Διαχειριστή ή μη υποβολής αυτών αυτοβούλως 
από τον ενδιαφερόμενο, ως ημερομηνία υποβολής πλή-
ρους αιτήματος λογίζεται η ημερομηνία υποβολής της αρχικής αίτησης.
8. Η υποβολή πλήρους αιτήματος, κατά τα ανωτέ-
ρω, συνεπάγεται την πλήρωση των οροσήμων της 
υποπερ. ββ) της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 12 του 
ν. 4685/2020, καθώς και των περ. β) και γ) του ως άνω 
άρθρου.
9. Για τις περιπτώσεις στις οποίες δεν εφαρμόζε-
ται το ειδικό πλαίσιο προτεραιότητας που έχει καθο-ριστεί σύμφωνα με την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕ-
ΕΚ/28857/1083/17.3.2020 απόφαση του Υφυπουργού 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 940) ή καθορίζεται με 
την απόφαση που εκδίδεται κατ’ εξουσιοδότηση του 
άρθρου 89 του παρόντος, η προτεραιότητα για την εξέ-
ταση των αιτήσεων για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης και για τη δέσμευση του αντίστοιχου ηλεκτρι-
κού χώρου, τηρείται με βάση την ημερομηνία υποβολής 
πλήρους φακέλου από τον ενδιαφερόμενο στον αρμόδιο 
Διαχειριστή, λαμβάνοντας υπόψη και τα κοινά αιτήματα 
που έχουν υποβληθεί σύμφωνα με το άρθρο 14. 
10. Τροποποίηση της αρχικής εκκρεμούς αίτησης για 
χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης συνιστά νέα 
αίτηση και κατατάσσεται εκ νέου προς εξέταση, σύμφω-
να με την παρ. 9, σε περίπτωση που αφορά: 
α) Μεταβολή του αιτούντος φορέα, εκτός εάν αφορά 
μεταβίβαση άδειας παραγωγής ή Βεβαίωσης ή Βεβαίω-
σης Ειδικών Έργων, σύμφωνα με την παρ. 16 του άρθρου 
11 του ν. 4685/2020, ή εάν το εταιρικό κεφάλαιο της εται-
ρείας, προς την οποία γίνεται η μεταβίβαση, ανήκει εξ 
ολοκλήρου στο φυσικό ή νομικό πρόσωπο που μεταβι-
βάζει ή εάν πρόκειται για μεταβίβαση άδειας παραγωγής 
ή Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων εντός ομίλου εταιρειών κατά το άρθρο 32 του ν. 4308/2014 (Α΄ 251), 
καθώς και σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση εταιρικού 
μετασχηματισμού κατά τον ν. 4601/2019 (Α΄ 44),
β) επαύξηση άνω του δέκα τοις εκατό (10%) της ισχύος 
του σταθμού,
γ) μεταφορά της θέσης εγκατάστασης του σταθμού, με 
την επιφύλαξη του άρθρου 24, περί μετεγκατάστασης,
δ) αλλαγή της τεχνολογίας του σταθμού.Σε κάθε άλλη περίπτωση, η εκκρεμής αίτηση τροπο-
ποιείται και εξετάζεται σύμφωνα με την αρχική κατάταξη 
της αίτησης.
11. Εντός δύο (2) μηνών από την ημερομηνία υποβο-
λής πλήρους φακέλου, ο αρμόδιος Διαχειριστής χορηγεί 
την Οριστική Προσφορά Σύνδεσης, την αποστέλλει στον 
ενδιαφερόμενο και την κοινοποιεί στον Φορέα Αδειοδό-
τησης. Η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης συνοδεύεται 
από σκαρίφημα του προτεινόμενου τρόπου σύνδεσης. 
Ο ενδιαφερόμενος λαμβάνει γνώση, κατόπιν αιτήματός 
του, της μελέτης για τη χορήγηση της Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης. Αν προκύπτει αδυναμία σύνδεσης 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4396 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
του σταθμού, ο αρμόδιος Διαχειριστής γνωστοποιεί 
εντός του ίδιου χρονικού διαστήματος την αδυναμία 
σύνδεσης στον ενδιαφερόμενο, καθώς και τους λόγους της. 
12. Ο ενδιαφερόμενος αποδέχεται την Οριστική Προ-
σφορά Σύνδεσης εντός δύο (2) μηνών από την ημερο-
μηνία έκδοσής της, υποβάλλοντας τη σχετική υπεύθυ-
νη δήλωση αποδοχής στον Διαχειριστή, με την οποία η 
Οριστική Προσφορά Σύνδεσης καθίσταται δεσμευτική. 
Με την επιφύλαξη της παρ. 13, σε περίπτωση μη απο-
δοχής της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, εντός της 
ως άνω δίμηνης προθεσμίας, παύει αυτοδικαίως η ισχύς της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, καθώς και η ισχύς 
της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή της 
Άδειας Παραγωγής και γενικότερα όλων των αδειών και 
εγκρίσεων που έχουν χορηγηθεί για τον εν λόγω σταθμό 
και επιστρέφεται η εγγυητική επιστολή στον ενδιαφε-
ρόμενο, έπειτα από σχετικό αίτημά του, στον αρμόδιο 
Διαχειριστή, σύμφωνα με το άρθρο 6.
13. Εντός είκοσι (20) ημερών από τη χορήγηση στον 
αιτούντα της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης ή τη γνω-
στοποίηση της αδυναμίας σύνδεσής του, ο ενδιαφερό-
μενος δύναται να υποβάλει στον αρμόδιο Διαχειριστή 
αιτιολογημένο αίτημα επανεξέτασης του αιτήματός του, 
προτείνοντας εναλλακτικό τρόπο σύνδεσης ή επανα-
ξιολόγηση της σύνδεσης του σταθμού, λαμβάνοντας 
υπόψη άλλες τεχνικές λύσεις. Στην περίπτωση αυτή και εφόσον χορηγηθεί στον αιτούντα Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης, η προθεσμία αποδοχής αυτής εκκινεί από την 
ημερομηνία έκδοσής της από τον Διαχειριστή σε συνέ-χεια του αιτήματος επανεξέτασης.
14. Σε περίπτωση κατά την οποία ο ενδιαφερόμενος 
δεν επιθυμεί την αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης, έχει τη δυνατότητα εντός δύο (2) μηνών από 
τη χορήγηση της Οριστικής Προσφοράς, να αιτηθεί στον 
αρμόδιο Διαχειριστή τη διατήρηση της εγγυητικής επι-
στολής. Στην περίπτωση αυτή, παύει μόνο η Οριστική 
Προσφορά Σύνδεσης, ενώ παραμένουν σε ισχύ τόσο 
η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή η Άδεια 
Παραγωγής, καθώς και κάθε άλλη άδεια ή έγκριση που 
έχει χορηγηθεί. Στην περίπτωση αυτή, ο Διαχειριστής 
χορηγεί εκ νέου Οριστική Προσφορά προτείνοντας 
εναλλακτικό τρόπο σύνδεσης, όταν αυτό είναι τεχνικά 
εφικτό, λαμβάνοντας υπόψη την ορθολογική ανάπτυξη 
του Συστήματος.
15. Σε περίπτωση κατά την οποία, κατά την εξέταση 
της αίτησης για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης, προκύψει αδυναμία σύνδεσης του σταθμού, ο 
ενδιαφερόμενος δύναται εντός ενός (1) μήνα από τη 
γνωστοποίηση της αδυναμίας σύνδεσης να αιτηθεί τη 
διατήρηση της εγγυητικής επιστολής, προκειμένου η 
αίτησή του να παραμείνει σε εκκρεμότητα. Στην περί-
πτωση αυτή, ο Διαχειριστής χορηγεί Οριστική Προσφο-
ρά Σύνδεσης, εάν είναι τεχνικά εφικτό.
16. Η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης ισχύει για τρία (3) 
έτη από την ημερομηνία χορήγησής της με την επιφύ-
λαξη της παρ. 17. Εντός της διάρκειας ισχύος της ο εν-
διαφερόμενος υποχρεούται να υπ οβάλει πλήρη αίτηση 
για τη σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης. Εφόσον εντός της διάρκειας ισχύος της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης 
εκδοθεί Άδεια Εγκατάστασης για τον σταθμό, η Οριστική 
Προσφορά Σύνδεσης και η οικεία Συμβαση Συνδεσης 
παρατείνονται αυτοδίκαια μέχρι τη λήξη της Άδειας 
Εγκατάστασης, λαμβανομένου υπόψη και του άρθρου 
31, περί διασφάλισης υλοποίησης έργων. 
17. Η διάρκεια ισχύος της Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης των σταθμών, οι οποίοι επιλέγονται για ένταξη 
σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή λειτουργικής ενί-
σχυσης, μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής 
προσφορών, παρατείνεται μέχρι τη λήξη της προθεσμίας 
ενεργοποίησης της σύνδεσής τους (θέση σε κανονική 
ή δοκιμαστική λειτουργία), η οποία καθορίζεται με την 
απόφαση της παρ. 3 του άρθρου 7 του ν. 4414/2016 
(Α΄ 149). Για τον σκοπό αυτόν, ο ενδιαφερόμενος ενημε-
ρώνει τον αρμόδιο Διαχειριστή, ο οποίος, εφόσον το αι-
τηθεί ο ενδιαφερόμενος, εκδίδει τη σχετική διαπιστωτική 
πράξη με τη διάρκεια ισχύος της Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης.
18. α) Η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης τροποποιείται, 
κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερομένου, σε περίπτωση 
που υπάρχει:
αα) Μεταβολή της μέγιστης ισχύος παραγωγής του 
σταθμού, με την επιφύλαξη της περ. στ) της παρ. 19,
αβ) αλλαγή στον τρόπο σύνδεσης του σταθμού.
β) Επιπρόσθετα, η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης 
τροποποιείται στην περίπτωση αλλαγής εξοπλισμού, η 
οποία δύναται να επηρεάσει τα τεχνικά ή λειτουργικά χα-
ρακτηριστικά του σταθμού ή τη συμμόρφωσή του με τις 
απαιτήσεις του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/631 της Επιτροπής 
της 14ης Απριλίου 2016 «για τη θέσπιση κώδικα δικτύου, 
όσον αφορά τις απαιτήσεις για τη σύνδεση ηλεκτροπα-
ραγωγών με το δίκτυο» (L 112). Οι Διαχειριστές δύνανται 
να εξειδικεύουν και να αναρτούν στις ιστοσελίδες τους 
τις περιπτώσεις κατά τις οπ οίες απαιτείται τροποποίηση 
της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης.
γ) Οι αιτήσεις τροποποίησης της Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης υποβάλλονται ηλεκτρονικά και χωρίς να 
τίθενται αποκλειστικές περίοδοι υποβολής για τον εν-
διαφερόμενο. 
δ) Οι αιτήσεις τροποποίησης εξετάζονται κατά προ-
τεραιότητα έναντι άλλων αιτήσεων στον αρμόδιο Δι-
αχειριστή και ειδικά αν αφορούν σταθμούς που έχουν 
επιλεγεί για λειτουργική ενίσχυση μέσω ανταγωνιστικής 
διαδικασίας υποβολής προσφορών εξετάζονται κατά 
απόλυτη προτεραιότητα, εφόσον:
δα) δεν αλλάζει το σημείο σύνδεσης του σταθμού, δβ) η μέγιστη ισχύς της παραγωγής του σταθμού αυ-
ξάνεται μέχρι τριάντα τοις εκατό (30%) και όχι παραπάνω 
από τρία μεγαβάτ (3 MW) για σταθμούς που συνδέονται 
στο Σύστημα και όχι παραπάνω από εκατό κιλοβάτ (100) 
kW για κατηγορίες φωτοβολταϊκών σταθμών εκτός φω-τοβολταϊκών σταθμών που συνδέονται στο Δίκτυο. 
19. Με την επιφύλαξη της παρ. 18, πέρα από την υπο-
χρέωση απλής γνωστοποίησης στον αρμόδιο διαχειρι-
στή, δεν απαιτείται τροποποίηση της Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης, στην περίπτωση που υφίσταται:
α) Μεταβίβαση της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδι-
κών Έργων ή της Άδειας Παραγωγής. Στην περίπτωση 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4397 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
αυτή απαιτείται τροποποίηση της εγγυητικής επιστολής 
ή υποβολή νέας εγγυητικής επιστολής υπό τη νέα επω-
νυμία ή νομική μορφή του κατόχου του σταθμού.
β) Αλλαγή επωνυμίας ή νομικής μορφής. Στην περί-
πτωση αυτή απαιτείται τροποποίηση της εγγυητικής 
επιστολής ή υποβολή νέας εγγυητικής επιστολής του 
κατόχου του σταθμού.
γ) Αλλαγή εξοπλισμού του σταθμού (ανεμογεννήτριες, 
φωτοβολταϊκά, γεννήτριες), χωρίς αλλαγή στη μέγιστη παραγόμενη ισχύ.
δ) Αλλαγή στο δίκτυο διασύνδεσης Μέσης Τάσης 
σταθμού που συνδέεται στο Σύστημα.
ε) Μεταβολή του πολυγώνου εγκατάστασης του σταθ-
μού.
στ) Μείωση της μέγιστης ισχύος παραγωγής του σταθ-
μού, χωρίς αλλαγή του τρόπου σύνδεσης, με την αντί-
στοιχη τροποποίηση της εγγυητικής επιστολής.
20. O Διαχειριστής του Συστήματος δύναται να ανα-
στέλει την υποβολή αιτήσεων για Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης για χρονικό διάστημα που δεν μπορεί να ξε-
περνά τους έξι (6) μήνες και εφόσον τουλάχιστον ενε-
νήντα (90) ημέρες πριν την αναστολή ενημερώσει τους ενδιαφερόμενους. Σε περίπτωση αναστολής, το συγκε-κριμένο χρονικό διάστημα δεν προσμετράται στις προ-θεσμίες που ορίζονται στο άρθρο 12 του ν. 4685/2020.
Άρθρο 6
Εγγυητική επιστολή
1. Για την υποβολή της αίτησης για χορήγηση Ορι-
στικής Προσφοράς Σύνδεσης, ο κάτοχος του σταθμού 
υποχρεούται να υποβάλει στον αρμόδιο Διαχειριστή, 
εγγυητική επιστολή, με διάρκεια ισχύος κατ’ ελάχιστον δυο (2) έτη, η οποία υποχρεωτικά ανανεώνεται προ της 
λήξης της, μέχρι την υποβολή της Δήλωσης Ετοιμότη-
τας του άρθρου 4Α του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) ή τη θέση 
του σταθμού σε δοκιμαστική λειτουργία ή, εάν δεν προ-
βλέπεται περίοδος δοκιμαστικής λειτουργίας, μέχρι την 
ηλέκτριση του σταθμού και την έκδοση της Βεβαίωσης Ηλέκτρισης.
2. Εξαιρούνται της υποχρέωσης προσκόμισης εγγυη-
τικής επιστολής:
α) οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) A΄ 
και Β΄ βαθμού,
β) τα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, 
τα οποία επιδιώκουν κοινωφελείς ή άλλους δημοσίου 
ενδιαφέροντος σκοπούς γενικής ή τοπικής εμβέλειας,
γ) οι Ενεργειακές Κοινότη τες που συμμετέχουν περισ-
σότερα από εξήντα (60) μέλη, εκ των οποίων τα πενή-
ντα (50) μέλη τουλάχιστον είναι φυσικά πρόσωπα ή οι 
Ενεργειακές Κοινότητες που συμμετέχουν Ο.Τ.Α. α΄ή β΄ 
βαθμού.
Για τις ανωτέρω περιπτώσεις εξαιρέσεων και εφόσον 
έχει χορηγηθεί Οριστική Προσφορά Σύνδεσης, δεν επι-
τρέπεται η μεταβίβαση των σταθμών ή η αλλαγή της με-
τοχικής ή εταιρικής σύνθεσης των κατόχων των σταθμών 
με τρόπο που να μην εμπίπτουν στις ως άνω εξαιρέσεις μέχρι τη θέση των εν λόγω σταθμών σε λειτουργία,
δ) οι σταθμοί Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) 
που εγκαθίστανται σε κτίρια, ανεξαρτήτως ισχύος, κα-θώς και σταθμοί Α.Π.Ε. και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού 
Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) που εγκαθί-
στανται από αυτοπαραγωγούς, σύμφωνα με το άρθρο 
14Α του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), 
ε) οι φωτοβολταϊκοί σταθμοί μικρότεροι ή ίσοι του 
ενός μεγαβάτ (≤1 ΜW), που εγκαθίστανται στην Περι-
φέρεια Δυτικής Μακεδονίας ή στον Δήμο Μεγαλόπολης 
της Περιφέρειας Πελοποννήσου.
Οι κάτοχοι σταθμών της παρούσας, εφόσον δεν επιθυ-
μούν την ανωτέρω εξαίρεση, προσκομίζουν τη σχετική εγγυητική επιστολή.
3. Το ύψος της εγγυητικής επιστολής, υπό την επιφύ-
λαξη της παρ. 2 του άρθρου 17 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) 
και της παρ. 7 του άρθρου 11 του ν. 4513/2018 (Α΄ 9), 
ορίζεται ανά μονάδα ονομαστικής ισχύος του αιτήματος 
σε κιλοβάτ (kW), ως ακολούθως: 
α) σαράντα δυο (42) ευρώ ανά κιλοβάτ (kW), για το 
τμήμα της ισχύος, έως και ένα (1) μεγαβάτ (MW), 
β) είκοσι ένα (21) ευρώ ανά κιλοβάτ (kW), για το τμήμα 
της ισχύος από ένα (1) έως και δέκα μεγαβάτ (10 MW),
γ) δεκατέσσερα (14) ευρώ ανά κιλοβάτ (kW), για το 
τμήμα της ισχύος από δέκα (10) έως εκατό μεγαβάτ (100 
MW) και 
δ) επτά (7) ευρώ ανά kW, για το τμήμα της ισχύος πάνω 
από εκατό μεγαβάτ (100) MW.
Ειδικά στην περίπτωση σταθμού αποθήκευσης, ως 
ισχύς του αιτήματος, νοείται η μέγιστη ισχύς έγχυσης 
στο σημείο σύνδεσης με το Δίκτυο ή Σύστημα.
4. Εάν η εγγυητική επιστολή δεν ανανεωθεί τουλάχι-
στον τρεις (3) εργάσιμες ημέρες πριν από τη λήξη της 
ή εάν εντός του χρονικού διαστήματος ισχύος της Ορι-
στικής Προσφοράς Σύνδεσης, δεν έχει τεθεί σε ισχύ η 
Σύμβαση Σύνδεσης, αυτή καταπίπτει υπέρ του Ειδικού 
Λογαριασμού του άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179).
Με τη θέση σε ισχύ της Σύμβασης Σύνδεσης και κατά 
τα ειδικότερα οριζόμενα στο άρθρο 8 του παρόντος, 
το ποσό της εγγυητικής επιστολής μειώνεται στο ένα 
τέταρτο (1/4) του αρχικού ποσού.
Προκειμένου να ολοκληρωθεί η απομείωση του πο-
σού της εγγυητικής επιστολής, ο αρμόδιος Διαχειριστής, 
εντός είκοσι (20) ημερών από τη θέση σε ισχύ της Σύμ-
βασης Σύνδεσης, ενημερώνει τον φορέα έκδοσης της 
εγγυητικής επιστολής.
Με την υποβολή στον αρμόδιο Διαχειριστή της Δή-
λωσης Ετοιμότητας του άρθρου 4Α του ν. 4414/2016 ή αν δεν έχει υποβληθεί Δήλω ση Ετοιμότητας, με τη θέση 
του σταθμού σε λειτουργία ή την ενεργοποίηση της σύν-
δεσής του, ο αρμόδιος Διαχειριστής, εντός δέκα (10) 
ημερών, προβαίνει σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, 
προκειμένου να αποδεσμευτεί το εναπομείναν ποσό της 
εγγύησης και ακολούθως να αποδοθεί στον δικαιούχο.
5. Σε περίπτωση χορήγησης κοινής Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης για τη σύνδεση δύο (2) ή και περισ-
σοτέρων σταθμών από διαφορετικούς κατόχους στο 
Σύστημα ή στο Δίκτυο, η εγγυητική επιστολή δύναται 
να επιστραφεί στους ενδιαφερόμενους μετά από αίτη-
μά τους, εάν εντός ενός (1) έτους από την έκδοσή της 
δηλωθεί εγγράφως υπαναχώρηση, έστω και ενός εξ αυ-
τών για την κατασκευή του σταθμού. Στην περίπτωση 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4398 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
αυτή ανακαλείται και η σχετική Άδεια Παραγωγής ή η 
Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή η Οριστική 
Προσφορά Σύνδεσης για τους Εξαιρούμενους Σταθμούς. 
Η παρούσα παράγραφος δεν εφαρμόζεται επί κοινών 
αιτημάτων του άρθρου 14.
6. Η εγγυητική επιστολή επιστρέφεται στον ενδιαφε-
ρόμενο, κατόπιν υποβολής αιτήματος, στις ακόλουθες 
περιπτώσεις:
α) Αν η ισχύς οποιασδήποτε Βεβαίωσης, άδειας ή 
έγκρισης, η οποία απαιτείται για τη νόμιμη εγκατάστα-ση ή λειτουργία του σταθμού ή ανασταλεί ακυρωθεί με 
δικαστική απόφαση.
β) Αν παρέλθει η διάρκεια ισχύος της Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης, χωρίς να έχει εκδοθεί μέχρι τότε δι-
καστική απόφαση επί αιτήσεως ακυρώσεώς, η οποία έχει 
στραφεί κατά οποιασδήποτε άδειας ή έγκρισης, απαραί-
τητης για την εγκατάσταση ή λειτουργία του σταθμού, αρκεί η ημερομηνία της ως άνω κατάθεσης να προηγεί-
ται της ημερομηνίας υποβολής της εγγυητικής επιστολής 
στον αρμόδιο Διαχειριστή από τον ενδιαφερόμενο. 
γ) Αν ο σταθμός δεν υλοποιηθεί λόγω απόρριψης από 
την αρμόδια αρχή του αιτήματος του ενδιαφερομένου 
για χορήγηση άδειας χρήσης νερού για τη λειτουργία 
του σταθμού, όπου προβλέπεται, και επιπλέον έχει γίνει 
ανάκληση της Άδειας Παραγωγής ή της Βεβαίωσης ή της 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή της Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης για τους Εξαιρούμενους Σταθμούς, κατόπιν 
αιτήματος του ενδιαφερόμενου.
δ) Αν ο ενδιαφερόμενος δεν αποδεχτεί την Οριστική 
Προσφορά Σύνδεσης.
ε) Αν προκύψει αδυναμία σύνδεσης του σταθμού και 
δεν υποβληθεί αίτηση για διατήρηση της αίτησης χορή-
γησης οριστικής προσφοράς σε εκκρεμότητα. 
στ) Αν ο ενδιαφερόμενος δεν επιθυμεί να συνεχίσει να 
διατηρεί την αίτησή του σε εκκρεμότητα λόγω αδυναμί-
ας σύνδεσης του σταθμού.
ζ) Αν ο ενδιαφερόμενος επιθυμεί να ακυρώσει την αί-
τηση του και να μην του χορηγηθεί Οριστική Προσφορά 
Συνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή.
η) Στην περίπτωση της παρ. 8 του άρθρου 7 του 
ν. 4414/2016, περί μη ένταξης κατόχων σταθμών παρα-
γωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., 
σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή της Λειτουργικής 
Ενίσχυσης.
ι) Για σταθμούς βιομάζας που εγκαθίστανται εντός 
Ζώνης Απολιγνιτοποίησης επιτρέπεται η επιστροφή της 
εγγυητικής επιστολής της περ. 3 της υποπαρ. Ι.1 της παρ. 
Ι του άρθρου πρώτου του ν. 4152/2013 (Α΄ 107) ή μέρους 
αυτής. Με την επιστροφή της εγγυητικής επιστολής, η 
Οριστική Προσφορά Σύνδεσης παύει αυτοδικαίως να 
ισχύει. Σε περίπτωση επιστροφής μέρους αυτής, σύμφω-
να με το πρώτο εδάφιο, η ως άνω Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης τροποποιείται και απομειώνεται αντίστοιχα 
για ισχύ ανάλογη με την μείωση της σχετικής εγγυητικής 
επιστολής.
7. Σε περίπτωση αύξησης της Μέγιστης Ισχύος Παρα-
γωγής του σταθμού σε σχέση με την αρχική ισχύ, επί της 
οποίας υπολογίστηκε το ύψος της εγγυητικής επιστολής, 
απαιτείται είτε εκ νέου υποβολή εγγυητικής επιστολής από τον κάτοχο του σταθμού για το πρόσθετο τμήμα 
ισχύος, είτε αντικατάσταση της υπάρχουσας με νέα εγ-
γυητική επιστολή για τη νέα συνολική ισχύ του σταθμού, 
με χρονική διάρκεια αυτής κατ’ ελάχιστον δύο (2) έτη από 
την ημερομηνία υποβολής της. Ο σχετικός υπολογισμός 
λαμβάνει χώρα βάσει της παρ. 3. 
8. Αν επέλθει μείωση της Μέγιστης Ισχύος Παραγω-
γής, μετά την αρχική χορήγηση Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης, που ανέρχεται σε ποσοστό:
α) μέχρι και είκοσι τοις εκατό (20%), ο κάτοχος του 
Σταθμού δύναται να αντικαταστήσει την εγγυητική επι-
στολή και να υποβάλει νέα εγγυητική επιστολή, σύμφω-
να με τη νέα μειωμένη ισχύ του σταθμού, 
β) μεγαλύτερο του είκοσι τοις εκατό (20%), ο κάτοχος 
του σταθμού δύναται να αντικαταστήσει την εγγυητική 
επιστολή και να υποβάλει νέα εγγυητική επιστολή, η 
οποία αντιστοιχεί σε μείωση ίση με το είκοσι τοις εκατό (20%) της Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής.
Ειδικά για τα συγκροτήματα αιολικών πάρκων της παρ. 
31 του άρθρου 2 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), συνολικής ισχύος μεγαλύτερης των εκατόν πενήντα (150) MW, το ανωτέρω ποσοστό του είκοσι τοις εκατό (20%) υπολο-
γίζεται επί της συνολικής ισχύος του συγκροτήματος και 
η μείωση της ισχύος μπορεί να κατανεμηθεί ελεύθερα 
και μη αναλογικά μεταξύ των επιμέρους αδειών του συ-γκροτήματος. 
Η παρούσα παράγραφος δεν εφαρμόζεται για τους 
εξαιρούμενους σταθμούς του Κεφαλαίου Ζ΄ του παρό-ντος.
9. Ο επενδυτής δυναται, κατ’ελάχιστον δέκα (10) ημέ-
ρες πριν την κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής, να 
την ανακτήσει, καταβάλλοντας απευθείας προ της σχε-τικής προθεσμίας το τίμημα υπέρ του Ειδικού Λογαρια-σμού του άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179). Η ίδια 
παράγραφος ισχύει αναλογικά και για την περίπτωση 
Εγγυητικής Επιστολής του άρθρου 11α του ν. 4685/2020.
Άρθρο 7Ειδικά θέματα σταθμών οι οποίοι συνδέονται στο Σύστημα
1. Εάν ο σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενεργειας 
από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή ο σταθμός αποθήκευσης συνδέεται μέσω 
νέου υποσταθμού (Υ/Σ), ο ενδιαφερόμενος προσκομίζει 
στον αρμόδιο Διαχειριστή Βεβαίωση Καταλληλότητας 
του γηπέδου εγκατάστασης του Υ/Σ, η οποία εκδίδεται 
μετά από αίτηση του ενδιαφερομένου, με την καταβολή 
του σχετικού αντιτίμου, από την αρμόδια υπηρεσία του 
Διαχειριστή του Συστήματος, εντός σαράντα πέντε (45) 
ημερών, εφόσον ο ενδιαφερόμενος έχει προσκομίσει 
όλα τα απαιτούμενα στοιχεία.
2. Εάν ο νέος Υ/Σ Μέσης προς Υψηλής Τάσης συνδέεται 
στο Σύστημα μέσω νέων έργων γραμμής μεταφοράς 
Υψηλής Τάσης, ο ενδιαφερόμενος προσκομίζει στον 
αρμόδιο Διαχειριστή προμελέτη γραμμής μεταφοράς 
Υψηλής Τάσης, η οποία εκδίδεται μετά από αίτηση του 
ενδιαφερομένου, από την αρμόδια υπηρεσία του Δια-
χειριστή του Συστήματος, εντός ενός (1) μηνός από την 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4399 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
υποβολή του αιτήματος, εφόσον ο ενδιαφερόμενος έχει 
προσκομίσει όλα τα απαιτούμενα στοιχεία.
3. Ο Διαχειριστής του Συστήματος, εντός δύο (2) μη-
νών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, αναρτά στην 
ιστοσελίδα του σαφείς οδηγίες για τα ανωτέρω, τις οποί-
ες επικαιροποιεί και συμπληρώνει, όποτε απαιτείται. Το κόστος των υπηρεσιών για τα ανωτέρω εγκρίνεται από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας.
4. Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται και στους σταθμούς 
που συνδέονται στην Υψηλή Τάση στο Δίκτυο των Μη 
Διασυνδεδεμένων Νησιών.
5. Οι ενέργειες των παρ. 1 και 2, ήτοι η προσκόμιση 
της Βεβαίωσης Καταλληλότητας, καθώς και της προμε-
λέτης γραμμής μεταφοράς Υψηλής Τασης, στον αρμόδιο 
Διαχειριστή, δύναται να διεκπεραιώνονται παράλληλα.
Άρθρο 8
Σύμβαση Σύνδεσης
1. Μετά την αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης, ο ενδιαφερόμενος προβαίνει στις απαραίτητες 
ενέργειες για την έκδοση της Άδειας Εγκατάστασης από 
τις αρμόδιες αδειοδοτούσες αρχές και τη σύναψη της 
Σύμβασης Σύνδεσης με τον αρμόδιο Διαχειριστή. 
2. Η Σύμβαση Σύνδεσης υπογράφεται σύμφωνα με 
τους σχετικούς Κώδικες Διαχείρισης του Ελληνικού Συ-
στήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.) 
ή του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας 
(Ε.Δ.Δ.Η.Ε.). Η Σύμβαση Σύνδε σης παράγει όλα τα έννομα 
αποτελέσματά της και τίθεται σε ισχύ με την υπογραφή 
της. Το περιεχόμενο των Συμβάσεων Σύνδεσης, καθώς 
και πρότυπα αυτών, δύνανται να εξειδικεύονται με τε-
χνικές αποφάσεις των αρμόδιων Διαχειριστών, οι οποίες 
δημοσιεύονται στην ιστοσελίδα τους. Η Σύμβαση Σύνδε-
σης περιλαμβάνει κάθε γενικό και ειδικό όρο που τυχόν 
περιλαμβάνεται στην αντίστοιχη Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης.
3. Αν η Σύμβαση Σύνδεσης υπογράφεται με αντισυμ-
βαλλόμενο τον Διαχειριστή του Συστήματος (Ανεξάρτη-
τος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας Α.Ε.), 
δύναται να χωρίζεται σε Κύριο Τεύχος και Συμπλήρωμα 
του Κυρίου Τεύχους (εφεξής Συμπλήρωμα), κατόπιν άσκησης διακριτικής ευχέρειας του ενδιαφερομένου 
και τίθεται σε ισχύ με την υπογραφή του Κύριου Τεύχους.
Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η Σύμβαση Σύνδεσης 
υπογράφεται με αντισυμβαλλόμενο τον Διαχειριστή του 
Δικτύου (Διαχειριστής του Ελληνικού Δικτύου Διανομής 
Ηλεκτρικής Ενέργειας Α.Ε.), αυτή δεν χωρίζεται σε Κύ-
ριο Τεύχος και Συμπλήρωμα, αλλά αποτελεί ένα ενιαίο κείμενο, χωρίς να υφίσταται δυνατότητα διαίρεσής του, εκτός αν συντρέχει λόγος ο οποίος τεκμηριώνεται ειδι-
κά και μόνο κατόπιν έγκρισης της Ρυθμιστικής Αρχής 
Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.). 
Στην ειδική περίπτωση κατά την οποία απαιτούνται 
έργα επέκτασης Υποσταθμού (Υ/Σ) του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., καθώς 
και για περιπτώσεις σταθμών οι οποίοι συνδέονται στην 
Υψηλή Τάση περιοχών αρμοδιότητας του Διαχειριστή 
Μη Διασυνδεδεμένων Νήσων (Μ.Δ.Ν.), η σύμβαση δύ-
ναται να χωρίζεται σε Κύριο Τεύχος και Συμπλήρωμα, 
χωρίς να απαιτείται η προηγούμενη έγκριση της Ρ .Α.Ε.4. Αν η Σύμβαση Σύνδεσης δεν χωρίζεται σε Κύριο Τεύ-
χος και Συμπλήρωμα, αλλά αποτελεί ένα ενιαίο κείμενο, 
συνάπτεται εντός προθεσμίας τριών (3) μηνών από την υποβολή της αίτησης.
5. Αν προβλέπεται η υπογραφή Κυρίου Τεύχους και 
Συμπληρώματος, το Κύριο Τεύχος υπογράφεται εντός 
δύο (2) μηνών από την υποβολή του σχετικού αιτήματος.
α) Για την αίτηση σύναψης του Κυρίου Τεύχους ο εν-
διαφερόμενος προσκομίζει:
αα) Την εν ισχύ Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότη-
σης για το σύνολο των έργων σύνδεσης με το Ε.Σ.Μ.Η.Ε.
αβ) Τα δικαιολογητικά τεκμηρίωσης του δικαιώματος 
χρήσης του χώρου εγκατάστασης του Υ/Σ ή άλλων απαι-
τούμενων κτισμάτων, όταν απαιτούνται, σύμφωνα με 
το άρθρο 11 και την κείμενη νομοθεσία για την εκτέλε-ση έργων σε δάση ή δασικές εκτάσεις, εφόσον τα έργα 
αυτά επετράπησαν, σύμφωνα με τα άρθρα 45 και 58 του 
ν. 998/1979 (Α΄ 289). 
αγ) Την άδεια χρήσης αιγιαλού/παραλίας και παρα-
κείμενου θαλάσσιου χώρου, σύμφωνα με την ισχύου-
σα νομοθεσία, για όλα τα προς χρήση γήπεδα, εφόσον απαιτείται.
αδ) Τη Βεβαίωση Καταλληλότητας Γηπέδου του Υ/Σ ή 
Κέντρου Υπερυψηλής Τάσης, εφόσον απαιτείται.
αε) Την εγκεκριμένη προμελέτη γραμμής μεταφοράς 
Υψηλής Τάσης, εφόσον απαιτείται.
αστ) Τοπογραφικά διαγράμματα επί των οποίων απο-
τυπώνονται τα Έργα Σύνδεσης με το Ε.Σ.Μ.Η.Ε.
αζ) Τα αναρτημένα ή θεωρημένα διαγράμματα σύν-
δεσης.
αη) Έντυπο αίτησης, το ακριβές περιεχόμενο της οποί-
ας συντάσσει, επικαιροποιεί και δημοσιεύει στην επίση-μη ιστοσελίδα του ο αρμόδιος Διαχειριστής.
β) Το Κύριο Τεύχος περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον τα 
εξής:
βα) Την περιγραφή του σημείου σύνδεσης και των 
έργων επέκτασης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. ή του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. για τη 
σύνδεση του σταθμού.
ββ) Τη μέγιστη και την εγκατεστημένη ισχύ.βγ) Την ισχύ μετασχηματιστών Μέσης/Υψηλής τάσης.βδ) Τα στοιχεία που προβλέπονται στον Κώδικα Δια-
χείρισης του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας, στον Κώδικα Διαχείρισης των Μ.Δ.Ν. και στον 
Κώδικα Διαχείρισης του Συστήματος.
βε) Γενικούς και ειδικούς όρους σχετικά με τη σύνδεση 
και λειτουργία του σταθμού, όπως αποτυπώνονται και 
στη σχετική Οριστική Προσφορά Σύνδεσης.
6. Το Συμπλήρωμα υπογράφεται εντός ενός (1) μήνα 
από την υποβολή του σχετικού αιτήματος.
α) Για την αίτηση σύναψης του Συμπληρώματος, ο εν-
διαφερόμενος προσκομίζει, εάν δεν έχει ήδη προσκομί-
σει κατά το στάδιο της υπογραφής του Κυρίου Τεύχους:
αα) Την Άδεια Εγκατάστασης του σταθμού.
αβ) Τα δικαιολογητικά τεκμηρίωσης του δικαιώματος 
νόμιμης χρήσης των έργων σύνδεσης με το Ε.Σ.Μ.Η.Ε. 
και τις θέσεις των πυλώνων των γραμμών μεταφοράς. 
Ειδικά για τις υπόγειες οδεύσεις, οι υποπερ. αβ) και αγ) 
της περ. α΄ της παρ. 5 αφορούν στην περιοχή όδευσης των υπόγειων καλωδίων.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4400 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
αγ) Τα τεχνικά στοιχεία που περιγράφονται στην περ. 
β).
β) Το Συμπλήρωμα περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον τα 
εξής:
βα) Τα τεχνικά χαρακτηριστικά των γεννητριών, των 
μετασχηματιστών Μέσης/Υψηλής τάσης και κάθε άλλου 
κύριου εξοπλισμού της εγκατάστασης σταθμών Ανανεώ-
σιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλε-
κτρισμού - Θερμότητας Υψηλ ής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/
και σταθμών αποθήκευσης, το πιστοποιητικό μετρήσεων 
των χαρακτηριστικών ποιότητας ισχύος του εξοπλισμού, 
καθώς και, ειδικώς στις περιπτώσεις αιολικών σταθμων, 
το πιστοποιητικό έγκρισης του τύπου της ανεμογεννή-
τριας. 
ββ) Τα τεχνικά χαρακτηριστικά των έργων Μέσης ή 
Χαμηλής Τάσης.
βγ) Τα αναρτημένα ή θεωρημένα διαγράμματα σύν-
δεσης για το δίκτυο ΜέσηςΤάσης.
βδ) Τις ρυθμίσεις προστασίας και ελέγχου στο σημείο 
σύνδεσης του διασυνδετικού δικτύου Μέσης Τάσης και στις γεννήτριες ηλεκτροπαραγωγής.
βε) Τις προβλεπόμενες από τους τίτλους ΙΙΙ και IV του 
Κανονισμού (ΕΕ) 2016/631 της Επιτροπής της 14ης Απρι-
λίου 2016 «για τη θέσπιση κώδικα δικτύου, όσον αφορά 
τις απαιτήσεις για τη σύνδεση ηλεκτροπαραγωγών με 
το δίκτυο» (L 112) απαιτήσεις για τον έλεγχο συμμόρ-
φωσης και τις διαδικασίες κοινοποίησης λειτουργίας, 
όπως αυτές εξειδικεύονται με τεχνικές αποφάσεις του 
αρμόδιου Διαχειριστή.
βστ) Έντυπο αίτησης, το ακριβές περιεχόμενο της 
οποίας συντάσσει, επικαιροποιεί και δημοσιεύει στην 
επίσημη ιστοσελίδα του ο αρμόδιος Διαχειριστής.
7. Η υπογραφή του Συμπληρώματος, η οποία συνε-
πάγεται την προσάρτησή του στο Κύριο Τεύχος με το 
οποίο από την υπογραφή του Συμπληρώματος αποτε-
λούν ενιαία σύμβαση, αποτελεί προϋπόθεση για την ηλέ-
κτριση των εγκαταστάσεων και τη θέση του σταθμού 
σε λειτουργία, αλλά όχι για την κατασκευή των έργων 
σύνδεσης. 
8. Η Σύμβαση Σύνδεσης τροποποιείται, εντός ενός (1) 
μηνός από την υποβολή αιτήματος του ενδιαφερομένου 
προς τον αρμόδιο Διαχειριστή, για τους κατωτέρω περι-
οριστικά αναφερόμενους λόγους:
α) Αν μεταβάλλονται οι όροι σύνδεσης του σταθμού, 
με την επιφύλαξη των οριζόμενων στην παρ. 19 του άρ-
θρου 5.
β) Αν μεταβάλλεται η εγκατεστημένη ή η μέγιστη ισχύς 
παραγωγής του σταθμού, η οποία επηρεάζει τους όρους 
σύνδεσης.
γ) Αν μεταβάλλονται τα τεχνικά χαρακτηριστικά του 
εξοπλισμού και κατ’ επέκταση οι τεχνικές ικανότητες του 
σταθμού.
δ) Αν τροποποιούνται τα έργα σύνδεσης.
Η Σύμβαση Σύνδεσης τροποποιείται σε όλες τις πε-
ριπτώσεις κατά τις οποίε ς απαιτείται τροποποίηση της 
Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, σύμφωνα με την παρ. 
18 του άρθρου 5.
Ειδικά το Συμπλήρωμα του Κύριου Τεύχους της Σύμβα-
σης Σύνδεσης με τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφο-ράς Ηλεκτρικής Ενέργειας τροποποιείται στις περιπτώ-
σεις που μεταβάλλονται τα τεχνικά χαρακτηριστικά των 
έργων σύνδεσης αρμοδιότητας του ενδιαφερόμενου, 
χωρίς να απαιτείται η τροποποίηση της Οριστικής Προ-σφοράς Σύνδεσης.
Σε κάθε περίπτωση, οι Διαχειριστές δύνανται να εξει-
δικεύουν και να αναρτούν στις ιστοσελίδες τους, τις πε-
ριπτώσεις κατά τις οποίε ς απαιτείται τροποποίηση της 
Σύμβασης Σύνδεσης.
9. Σε περίπτωση κατά την οποία δεν υπογραφεί η 
Σύμβαση Σύνδεσης λόγω υπαιτιότητας του αιτούντα, 
το σχετικό αίτημα απορρίπτεται.
10. Η υποβολή αιτήματος για τροποποίηση της Σύμ-
βασης Σύνδεσης δεν συνιστά σε καμία περίπτωση αιτία 
για τη διακοπή των εργασιών και της κατασκευής του 
έργου, εφόσον αυτές δεν επηρεάζονται από την εν λόγω 
τροποποίηση. 
11. Με την υπογραφή της Σύμβασης Σύνδεσης κατα-
βάλλεται το σύνολο του συμβατικού τιμήματος που αφο-
ρά στο τμήμα ή σύνολο των έργων που κατασκευάζει ο 
αρμόδιος Διαχειριστής, με ανώτατο όριο τις διακόσιες 
πενήντα χιλιάδες (250.000) ευρώ. Το ποσό αυτό θεω-
ρείται ως προκαταβολή για την υλοποίηση των έργων 
σύνδεσης εκ μέρους του Διαχειριστή και δεν υπόκειται 
σε Φόρο Προστιθέμενης Αξίας. Ο τρόπος καταβολής 
του τιμήματος, πάνω από τις διακόσιες πενήντα χιλιά-
δες (250.000) ευρώ, καθώς και ο τρόπος τιμολόγησης 
των έργων σύνδεσης, καθορίζονται στη Σύμβαση Σύν-
δεσης. Εάν ο σταθμός δεν υλοποιηθεί εντός του χρόνου 
που προβλέπεται από την οικεία Άδεια Εγκατάστασης 
ή εντός του χρόνου ισχύος της Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης, για τους Εξαιρούμενους Σταθμούς, το ποσό 
που καταβλήθηκε σύμφωνα με το τρίτο εδάφιο της πα-
ρούσας, δεν επιστρέφεται, αλλά καταβάλλεται υπέρ του 
Ειδικού Λογαριασμού του άρθρου 143 του ν. 4001/2011 
(Α΄ 179), πλην του τμήματος του ποσού που αντιστοιχεί 
σε τμήμα των έργων, τα οποία έχουν ήδη κατασκευαστεί.
12. Ενημέρωση για την υπογραφή και τη θέση σε ισχύ 
των Συμβάσεων Σύνδεσης αποστέλλεται στον Φορέα 
Αδειοδότησης του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92). 
Αντίγραφα των συμβάσεων κοινοποιούνται στη Ρ .Α.Ε. και 
στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, εφόσον 
ζητηθούν.
13. Ο χρόνος υλοποίησης των έργων σύνδεσης που 
αναλαμβάνουν συμβατικά οι αρμόδιοι Διαχειριστές δεν 
υπερβαίνει από την υπογραφή της Σύμβασης Σύνδεσης: 
α) τους έξι (6) μήνες για σταθμούς που συνδέονται στο 
Δίκτυο, εφόσον δεν απαιτούνται εργασίες σε Yποσταθ-
μούς Υψηλής/Μέσης Τάσης, και αφορά αποκλειστικά 
εργασίες για επέκταση ή ενίσχυση δικτύου μέχρι δια-
κοσίων μέτρων (200 μ.),
β) τους εννέα (9) μήνες για σταθμούς που συνδέονται 
στο Δίκτυο, εφόσον δεν απαιτούνται εργασίες σε Yπο-
σταθμούς Υψηλής/Μέσης Τάσης,
γ) τους δεκαοκτώ (18) μήνες για σταθμούς που συν-
δέονται στο Δίκτυο, εφόσον απαιτούνται εργασίες σε 
Yποσταθμούς Υψηλής/Μέσης Τάσης, 
δ) τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες για τους σταθμούς 
που συνδέονται στο Σύστημα και δεν απαιτούνται έργα 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4401 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
γραμμών μεταφοράς άνω του ενός (1) χιλιομέτρου ή 
έργα υπερυψηλής τάσης.
ε) τους τριάντα έξι (36) μήνες για τους σταθμούς που 
συνδέονται στο Σύστημα, εφόσον απαιτούνται έργα γραμμών μεταφοράς άνω του ενός (1) χιλιομέτρου ή 
έργα υπερυψηλής τάσης.
Με ειδικά αιτιολογημένη απόφασή τους, που κοινο-
ποιείται στη Ρ .Α.Ε., οι αρμόδιοι Διαχειριστές μπορούν, 
σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, να αιτηθούν παράταση 
των ανωτέρω προθεσμιών για την υλοποίηση των έργων 
σύνδεσης, λαμβάνοντας υπόψη τον βαθμό δυσκολίας 
κατασκευής των έργων αυτών.
Άρθρο 9
Ειδικά θέματα Συμβάσεων Σύνδεσης
1. Για τη σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης με το Σύστημα, 
οι ενδιαφερόμενοι και οι ήδη συνδεδεμένοι χρήστες 
λαμβάνουν υπόψη τις υποδείξ εις του αρμόδιου Διαχει-
ριστή σχετικά με:
α) Την ποιότητα ισχύος στους ζυγούς Μέσης Τάσης του 
Yποσταθμού (Υ/Σ), η οποία αποδεδειγμένα δεν οφείλεται 
στη λειτουργία του Συστήματος αλλά στη λειτουργία των 
σταθμών παραγωγής.
β) Τις συντηρήσεις ή βλάβες στον εξοπλισμό του 
Υ/Σ, που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των συνδεδε-
μένων χρηστών, ή τις συντηρήσεις ή βλάβες στα έργα 
σύνδεσης των σταθμών στην πλευρά Μέσης Τάσης 
του Υ/Σ.
γ) Τον επιμερισμό εντολών κατανομής που εκδίδονται 
στο σημείο σύνδεσης με το σύστημα, αν κρίνεται απα-
ραίτητο και σύμφωνα με τις υποδείξεις του αρμόδιου 
Διαχειριστή.
δ) Όποιο πρόσθετο στοιχείο προβλέπεται ή απαιτεί 
κατά περίπτωση ο αρμόδιος Διαχειριστής για την ασφα-
λή λειτουργία των Συστημάτων και την ομαλή λειτουργία 
της αγοράς.
2. Δίνεται η δυνατότητα ηλέκτρισης σταθμού επό-
μενου χρήστη, εκτός του σταθμού του κύριου του Υ/Σ, εφόσον έχουν ολοκληρωθεί τα έργα σύνδεσης 
του σταθμού, μέσω των οποίων θα συνδεθεί, κατόπιν 
προηγούμενης συναίνεσης του κυρίου του Υ/Σ. Στην 
περίπτωση αυτήν και εφόσον έχουν ολοκληρωθεί τα 
έργα επέκτασης, ο αρμόδιος Διαχειριστής δύναται να εκδώσει Βεβαίωση Περάτωσης Δοκιμαστικής Λει-τουργίας του σταθμού του επόμενου χρήστη. Η πα-ρούσα καταλαμβάνει τους σταθμούς του άρθρου 14 
του παρόντος, καθώς και του άρθρου 135 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92).
3. Στις Συμβάσεις Σύνδεσης καθορίζεται κάθε λεπτομέ-
ρεια σχετικά με τον ελεγκτή κάθε σταθμού παραγωγής 
και τον κεντρικό ελεγκτή του Υ/Σ, τη δυνατότητα και 
την υποχρέωση επικοινωνίας του ελεγκτή κάθε επιμέ-
ρους σταθμού με τον κεντρικό ελεγκτή του Υ/Σ, καθώς 
και, στην περίπτωση κατασκευής νέου Υ/Σ, την υπο-
χρέωση και δυνατότητα επικοινωνίας του ελεγκτή κάθε επιμέρους σταθμού με τον κεντρικό ελεγκτή, ο οποίος 
δέχεται εντολές και ανταλλάσσει σήματα και δεδομένα 
με το κέντρο ελέγχου ενέργειας του Ανεξάρτητου Δι-αχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, σύμφω-
να με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/631 της Επιτροπής της 
14ης Απριλίου 2016 «για τη θέσπιση κώδικα δικτύου, 
όσον αφορά τις απαιτήσεις για τη σύνδεση ηλεκτροπα-
ραγωγών με το δίκτυο» (L 112) και τις υποδείξεις του 
αρμόδιου Διαχειριστή. Η παρούσα ισχύει και για τις 
Συμβάσεις Συνδεσης των σταθμών που πρόκειται να 
εγκατασταθούν στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά (Μ.Δ.Ν.) 
και εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Διαχειριστή 
των Μ.Δ.Ν.
4. Κατά τη σύνδεση σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμών αποθήκευσης στο Σύστημα, ο Διαχειριστής του Συστή-
ματος δύναται να επιβάλει αιτιολογημένα την υλοποίηση 
πρόσθετων έργων ή την εγκατάσταση εξοπλισμών, οι 
οποίοι δεν απαιτούνται για τη διοχέτευση της παραγό-μενης ενέργειας στο Σύστημα, με σκοπό να πληρούνται 
πρόσθετες τεχνικές ή λειτουργικές απαιτήσεις, περιλαμ-
βανομένης της απαίτησης για εφαρμογή του κριτηρίου 
«ν-1» και της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις του Κανο-
νισμού (ΕΕ) 2016/631. Στις περιπτώσεις αυτές, το πρό-
σθετο κόστος καθορίζεται τεκμηριωμένα, μεταξύ του 
ενδιαφερόμενου και του Διαχειριστή του Συστήματος 
κατά τη χορήγηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης 
και την υπογραφή της Σύμβασης Σύνδεσης και καλύπτε-
ται από τον Διαχειριστή του Συστήματος. Ο Διαχειριστής 
του Συστήματος ανακτά το κόστος αυτό, μέσω του μηχα-
νισμού χρέωσης χρήσης Συστήματος, ή κατά τη σύνδεση 
νέου χρήστη, σύμφωνα με τον Κώδικα Διαχείρισης του 
Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέρ-
γειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.) για την υλοποίηση έργων σύνδεσης. 
Η παρούσα ισχύει και για περιπτώσεις σταθμών, οι οποίοι 
συνδέονται στην Υψηλή Τάση και εμπίπτουν στην αρ-
μοδιότητα του Διαχειριστή των Μη Διασυνδεδεμένων 
Νήσων (Μ.Δ.Ν.).
5. Κατά τον σχεδιασμό του Συστήματος ή του Δικτύου 
και όποτε αυτό κρίνεται απαραίτητο με σκοπό την αδι-
άλειπτη λειτουργία του Συστήματος ή του Δικτύου, ο 
αρμόδιος Διαχειριστής δύναται να απαιτήσει από τους 
χρήστες να τροποποιήσουν τις εγκαταστάσεις τους ή 
να εγκαταστήσουν νέο εξοπλισμό και γενικότερα να λάβουν πρόσθετα μέτρα για την ασφαλή λειτουργία των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων, την ασφάλεια λει-
τουργίας του Συστήματος ή του Δικτύου και την προ-
σαρμογή των εγκαταστάσεων του χρήστη στις τεχνι-
κές και λειτουργικές απαιτήσεις του Συστήματος ή του 
Δικτύου. Για τον λόγο αυτόν, ο αρμόδιος Διαχειριστής 
δύναται να προτείνει την τροποποίηση της Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης του σταθμού, για την οποία 
ο χρήστης, σε περίπτωση διαφωνίας με τον Διαχειρι-
στή, έχει το δικαίωμα να προσφύγει στη Ρυθμιστική 
Αρχή Ενέργειας.
6. Με τους Κώδικες Διαχείρισης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε., του Ελ-
ληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, καθώς 
και των Μ.Δ.Ν., καθορίζονται ο τύπος και το περιεχόμενο 
των Συμβάσεων Σύνδεσης σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., 
με το Σύστημα ή το Δίκτυο.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4402 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 10
Λειτουργικοί περιορισμοί για αύξηση των περιθωρίων ισχύος στ αθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης του Διασυνδεδεμένου Συστήματος και Δικτύου
1. Κατά τον προσδιορισμό περιθωρίων ισχύος σταθ-
μών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) σε περιοχές του Συστήματος και του Δικτύ-
ου και τη χορήγηση οριστικών προσφορών σύνδεσης, 
προκειμένου για τη βέλτιστη αξιοποίηση των υποδομών 
Συστήματος και Δικτύου και για τη μεγιστοποίηση της 
δυνατότητας απορρόφησης ενέργειας από σταθμούς 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., ο αρμόδιος Διαχειριστής δύναται 
να λαμβάνει υπόψη τη δυνατότητα επιβολής περιορι-
σμών έγχυσης της παρ. 2, για λόγους που σχετίζονται 
με την επάρκεια και ασφάλεια λειτουργίας του τοπικού συστήματος και δικτύου. 
2. Οι προσφορές και οι συμβάσεις σύνδεσης σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του Διασυνδεδεμένου Συστήματος 
και Δικτύου δύνανται να περιλαμβάνουν ειδικούς όρους, 
οι οποίοι επιτρέπουν την επιβολή λειτουργικών περιο-
ρισμών στην έγχυση ηλεκτρικής ενέργειας και ισχύος 
(«περιορισμοί έγχυσης»), εφόσον έτσι επιτυγχάνεται η 
βέλτιστη αξιοποίηση του διαθέσιμου δυναμικού Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και των υποδομών Συστήματος και Δικτύ-
ου, καθιστώντας δυνατή τη μεγιστοποίηση της δυνατό-
τητας απορρόφησης ενέργειας από σταθμούς Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. Οι περιορισμοί έγχυσης, οι οποίοι λαμβάνο-
νται υπόψη, αναφορικά με τη συμμετοχή των σταθμών 
αυτών στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, δύνανται να 
αφορούν: 
α) Μόνιμο περιορισμό της μέγιστης ισχύος παραγωγής 
του σταθμού σε σχέση με την εγκατεστημένη ισχύ των μονάδων του.
β) Περιορισμούς της μέγιστης ισχύος παραγωγής του 
σταθμού για προκαθορισμένες χρονικές περιόδους 
εντός της κάθε ημέρας κατανομής.
γ) Περιορισμούς που καθορίζονται από τους Διαχει-
ριστές με βάση την εκτιμώμενη κατάσταση λειτουργίας του τοπικού συστήματος ή δικτύου.
δ) Περιορισμούς που ενεργοποιούνται σε πραγματι-
κό χρόνο, σε έκτακτες καταστάσεις, μέσω αυτόματων 
συστημάτων προστασίας και ελέγχου, οι οποίοι μπορεί να οδηγούν ακόμη και στην αποσύνδεση του σταθμού.
Οι ως άνω περιορισμοί εφαρμόζονται ανεξάρτητα και 
επιπλέον περιορισμών ή απορρίψεων προσφορών έγχυ-
σης που προκύπτουν στο πλαίσιο της συμμετοχής των σταθμών στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας.
3. Με την εφαρμογή των περιορισμών έγχυσης των 
περ. α) και β) της παρ. 2 δεν δύναται να επιβληθεί μείωση 
της μέγιστης ισχύος παραγωγής των σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α., η οποία να οδηγεί σε περιορισμό της εγχε-
όμενης ενέργειας υψηλότερο από το πέντε τοις εκατό 
(5%) της ετήσιας δυνατότητας παραγωγής ενέργειας των 
σταθμών αυτών. Ως βάση αναφοράς για τον υπολογι-
σμό του πρώτου εδαφίου, λαμβάνεται υπόψη η ετήσια δυνατότητα παραγωγής ενέργειας σταθμού αναφοράς, αντίστοιχης τεχνολογίας.4. Η εφαρμογή περιορισμών έγχυσης των περ. γ) και 
δ) της παρ. 2 δεν δύναται να οδηγεί σε εκτιμώμενο επί-
πεδο ανακατανομής ενέργειας υψηλότερο από το πέντε 
τοις εκατό (5%) της ετήσιας δυνατότητας παραγωγής 
ενέργειας των σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. της περιο-
χής. Ως βάση αναφοράς για τον υπολογισμό του πρώ-
του εδαφίου, λαμβάνεται υπόψη η ετήσια δυνατότητα 
παραγωγής ενέργειας σταθμού αναφοράς, αντίστοιχης τεχνολογίας.
5. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας κατόπιν εισήγησης του αρμόδιου Διαχειρι-
στή και γνώμης της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), 
εξειδικεύονται και ποσο τικοποιούνται οι περιορισμοί της 
παρ. 2 και ρυθμίζεται κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια. 
Με την απόφαση του πρώτου εδαφίου δύναται να προσ-
διορίζεται η μεθοδολογία εκτίμησης των περιθωρίων και 
επιμερισμού τους σε τεχνολογίες και κατηγορίες σταθ-
μών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., καθώς και να διαφοροποιούνται 
οι περιορισμοί έγχυσης ανά τεχνολογία σταθμών Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και ανά κατηγορία περιορισμών της παρ. 2. Ειδικά για τους περιορισμούς έγχυσης των περ. α) και β) της παρ. 2 σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς η απόφαση 
του πρώτου εδαφίου εκδίδεται εντός προθεσμίας τριών 
(3) μηνών από τη θέση σε ισχύ του παρόντος.
6. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε., κατόπιν εισήγησης του αρ-
μόδιου Διαχειριστή, καθορίζονται η μεθοδολογία εφαρ-
μογής των περιορισμών έγχυσης της παρ.2, η παρακο-λούθηση της εφαρμογής τους και η επιβολή χρεώσεων και κυρώσεων μη συμμόρφωσης. 
7. Οι παρ. 1 και 2 εφαρμόζονται για σταθμούς Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που έχουν λάβει ή λαμβάνουν οριστική 
προσφορά σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή, εξαι-
ρουμένων των σταθμών που λειτουργούν ή έχουν υπο-
βάλει ή θα υποβάλλουν μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2022 
δήλωση ετοιμότητας του άρθρου 4α του ν. 4414/2016 
(Α΄ 149) ή έχουν επιλεγεί πριν την έναρξη ισχύος του πα-
ρόντος για ένταξη σε καθεστώς λειτουργικής ενίσχυσης 
μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφο-
ρών του άρθρου 7 του ν. 4414/2016 ή εξαιρούνται των 
ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών του 
άρθρου 7 του ν. 4414/2016, και κατά την έναρξη ισχύος 
του παρόντος, είτε έχουν συνάψει σύμβαση σύνδεσης, 
είτε έχουν υποβάλλει πλήρες αίτημα για σύμβαση σύν-δεσης στον αρμόδιο Διαχειριστή.
8. Μέχρι την έκδοση της απόφασης της παρ. 5, ο αρ-
μόδιος Διαχειριστής εκδίδει οριστικές προσφορές σύν-
δεσης που περιλαμβάνουν ειδικούς όρους αναφορικά με 
τη δυνατότητα εφαρμογής περιορισμών έγχυσης, χωρίς 
υπέρβαση των ορίων που τίθενται σωρευτικά στις παρ. 3 και 4.
9. Κατ’εξαίρεση των οριζόμενων στο παρόν, είναι δυ-
νατό να εκδίδονται προσφορές σύνδεσης με περιορι-
σμούς που οδηγούν σε μόνιμο περιορισμό της μέγιστης 
ισχύος παραγωγής του σταθμού σε σχέση με την εγκατε-
στημένη ισχύ των μονάδων του που θα οδηγεί σε μεγα-λύτερο ποσοστό από το αναφερόμενο στην παρ. 3, κατ’ 
εφαρμογή των κριτηρίων της απόφασης του άρθρου 89.
10. Κατά τη λειτουργία των σταθμών, ο αρμόδιος Δι-
αχειριστής ελέγχει τη συμμόρφωση του Παραγωγού με 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4403 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
τους ειδικούς όρους που περιλαμβάνονται στις σχετικές 
προσφορές σύνδεσης και συμβάσεις σύνδεσης σχετικά 
με την εφαρμογή των περιορισμών έγχυσης, καθώς και 
αναφορικά με την εγκατεστημένη ισχύ του σταθμού, 
όπως αυτή ορίζεται στην οικεία Σύμβαση Σύνδεσης. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης του παραγωγού με τους περιορισμούς, ο αρμόδιος Διαχειριστής επιβάλλει χρε-
ώσεις μη συμμόρφωσης, όπως αυτές καθορίζονται με 
την απόφαση της Ρ .Α.Ε. της παρ. 6. 
11. Ο αρμόδιος Διαχειριστής δεν υποχρεούται σε καμία 
αποζημίωση του Παραγωγού σε σχέση με περιορισμούς 
έγχυσης, εφόσον δεν παραβιάζονται τα όρια των παρ. 
3 και 4.
12. Τα ποσοστά των παρ. 3 και 4 δύνανται να τροπο-
ποιούνται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας. Η απόφαση για τροποποίηση των ποσο-
στών βασίζεται σε μελέτη κόστους - οφέλους και λαμ-
βάνει υπόψη το επίπεδο διείσδυσης ενέργειας Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που επιτυγχάνεται. Αν με την απόφαση 
αυτή καθοριστούν νέα αυξημένα ποσοστά περιορισμών, 
αυτά αφορούν σταθμούς για τους οποίους χορηγούνται 
οριστικές προσφορές σύνδεσης μετά την έκδοση της 
απόφασης αυτής.
13. Κατά την εξέταση αιτημάτων για χορήγηση ορι-
στικής Προσφοράς Σύνδεσης σταθμών αποθήκευσης 
ηλεκτρικής ενέργειας της περ. (λια) της παρ. 3 του άρ-
θρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), λαμβάνεται μέριμνα 
ώστε η λειτουργία των σταθμών αυτών να μην περιορίζει 
τη χωρητικότητα των ηλεκτρικών δικτύων για υποδοχή 
δυναμικού παραγωγής Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Στις σχετικές 
οριστικές Προσφορές Σύνδεσης περιλαμβάνονται ειδι-κοί όροι που δύνανται να αφορούν:
α) Περιορισμούς της μέγιστης ισχύος έγχυσης ή απορ-
ρόφησης σε προκαθορισμένες χρονικές περιόδους εντός 
της κάθε ημέρας κατανομής.
β) Περιορισμούς που καθορίζονται από τους Διαχει-
ριστές με βάση την εκτιμώμενη κατάσταση λειτουργίας του τοπικού συστήματος ή δικτύου.
γ) Περιορισμούς που ενεργοποιούνται σε πραγματι-
κό χρόνο, σε έκτακτες καταστάσεις, μέσω αυτόματων 
συστημάτων προστασίας και ελέγχου, οι οποίοι μπορεί να οδηγούν ακόμη και στην αποσύνδεση του σταθμού.
Η συμμετοχή των σταθμών του πρώτου εδαφίου στις 
αγορές ηλεκτρικής ενέργειας τελεί υπό τους περιορι-
σμούς των περ. α) έως γ). 
Με τις αποφάσεις των παρ. 5 και 6 καθορίζεται και εξει-
δικεύεται αντιστοίχως κάθε αναγκαίο ζήτημα για την 
εφαρμογή των περιορισμών έγχυσης/απορρόφησης της 
παρούσας παραγράφου.
14. Η επιτροπή του άρθρου 12 του ν. 4414/2016, κατά 
τις εισηγήσεις της προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας, λαμβάνει υπόψη τους περιορισμούς που 
τίθενται με το παρόν άρθρο.
15. Οι προβλέψεις του παρόντος αποτελούν ειδικό 
πλαίσιο εφαρμογής αναφορικά με τη δυνατότητα, τους 
όρους, τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία επιβολής των 
σχετικών περιορισμών και κατισχύουν κάθε άλλης γενι-κής ή ειδικής διάταξης.Άρθρο 11
Θέματα κυριότητας έργων σύνδεσης 
1. Σε περίπτωση σύνδεσης νέου σταθμού στο Σύστη-
μα, μέσω υφιστάμενου Υποσταθμού (Υ/Σ), ο ενδιαφε-
ρόμενος μπορεί να επιλέξει το τμήμα σύνδεσης, μεταξύ 
του κεντρικού πίνακα μέσης τάσης του σταθμού και του 
Υ/Σ, να ανήκει στην κυριότητά του. 
2. Σε περίπτωση σύνδεσης νέου σταθμού ή σταθμών 
στο Σύστημα, μέσω νέου Υ/Σ, ο ενδιαφερόμενος μπορεί 
να επιλέξει το τμήμα σύνδεσης, μεταξύ του κεντρικού 
πίνακα μέσης τάσης του κάθε σταθμού και του τερμα-τικού Υ/Σ, και ο νέος τερματικός Υ/Σ, να ανήκουν στην 
κυριότητά του, μέχρι τα όρια του Συστήματος, σύμφωνα 
με τον Κώδικα Διαχείρισης του Συστήματος, μη συμπε-
ριλαμβανομένου του κεντρικού αυτόματου διακόπτη 
υψηλής ή υπερυψηλής τάσης του τερματικού Υ/Σ, του 
οποίου η ιδιοκτησία, η διαχείριση και η συντήρηση ανή-
κουν στον αρμόδιο Διαχειριστή. Στις περιπτώσεις αυτές:
α) Νοείται ότι ο σταθμός συνδέεται απευθείας στο 
Σύστημα.
β) Ο ενδιαφερόμενος κατασκευάζει τα έργα σύνδεσης, 
τα οποία ανήκουν στην κυριότητά του και αποκτά τη 
διαχείριση και την ευθύνη λειτουργίας και συντήρησης των έργων αυτών. Η τάση και τα λοιπά τεχνικά και λει-
τουργικά χαρακτηριστικά των έργων σύνδεσης, τα οποία 
ανήκουν στην κυριότητα του ενδιαφερόμενου, καθορί-ζονται από αυτόν, υπό τον όρο της συμμόρφωσής τους 
με τους σχετικούς διεθνείς κανονισμούς και τις ελάχιστες 
απαιτήσεις του αρμόδιου Διαχειριστή για την ομαλή σύν-
δεση και συνεργασία τους με το Σύστημα, όσον αφορά 
στις διακοπτικές προστασίες στην πλευρά της υψηλής ή 
υπερυψηλής τάσης και τα συστήματα επικοινωνίας και ανταλλαγής πληροφοριών με το Σύστημα.
γ) Ο ενδιαφερόμενος δεν έχει δικαίωμα να αρνηθεί τη 
σύνδεση νέου παραγωγού στον Υ/Σ, εκτός αν συντρέχει 
περίπτωση έλλειψης χωρητικότητας του Δικτύου ή του 
Συστήματος, η οποία τεκμηριώνεται με αιτιολογημένη 
γνώμη του αρμόδιου Διαχειριστή προς τη Ρυθμιστική 
Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), η οποία αποφασίζει για την σύν-
δεση ή όχι του εν λόγω σταθμού.
Ο νέος χρήστης καταβάλλει στους κατόχους των 
συνδεδεμένων σταθμών αντάλλαγμα για τα κοινά έργα σύνδεσης, σύμφωνα με τον Κώδικα Διαχείρισης του Συ-
στήματος για την υλοποίηση έργων για σύνδεση χρήστη. 
Η ειδικότερη μεθοδολογία υπολογισμού του ανωτέρω 
ανταλλάγματος, καθώς και ο τρόπος καταβολής του, 
εφόσον κριθεί αναγκαίο, καθορίζεται με απόφαση της 
Ρ .Α.Ε. Ο κύριος των κοινών έργων σύνδεσης εκτελεί τις εντολές του Διαχειριστή για τη λειτουργία αυτών.
3. Για την απαλλοτρίωση ακινήτων ή τη σύσταση επ’ 
αυτών εμπράγματων δικαιωμάτων υπέρ του κατόχου 
του συνδεόμενου σταθμού, με σκοπό την εγκατάσταση 
των έργων σύνδεσης, εφαρμόζονται αναλόγως η παρ. 
1 του άρθρου 15 και το άρθρο 22 του ν.  3175/2003 
(Α΄ 207), ανεξαρτήτως του κυρίου των έργων σύνδεσης. 
Αν κύριος του εδάφους είναι το Δημόσιο, το αντάλλαγ-
μα χρήσης του εδάφους που αναλογεί στα έργα σύν-
δεσης που ανήκουν στην κυριότητα του κατόχου της 
Άδειας Παραγωγής ή Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4404 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Έργων υπολογίζεται επί των μεμονωμένων τμημάτων 
του εδάφους που καταλαμβάνεται από τις βάσεις των 
πυλώνων των γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργει-
ας των έργων σύνδεσης. Δεν καταβάλλεται αντάλλαγ-
μα για τα έργα σύνδεσης που ανήκουν στον κύριο του 
Συστήματος.
4. Για τους σταθμούς και τα έργα σύνδεσής τους 
με το Σύστημα ή το Δίκτυο, εφαρμόζεται αναλόγως, 
υπέρ του ενδιαφερομένου, η παρ. 8 του άρθρου 9 του ν. 2941/2001 (Α΄ 201).
5. Τα έργα επέκτασης του Δικτύου ή του Συστήματος 
για τη σύνδεση σταθμών δύναται να μελετώνται και να 
κατασκευάζονται από τους ενδιαφερόμενους, εφόσον 
το δηλώσουν πριν τη σύναψη της Σύμβασης Σύνδεσης. Ο αρμόδιος Διαχειριστής δημοσιεύει σαφείς και διαφα-
νείς διαδικασίες σχετικά με τη μελέτη και κατασκευή των 
έργων επέκτασης από τους ενδιαφερόμενους.
6. Οι διαδικασίες έγκρισης της κατασκευής των έργων 
σύνδεσης, καθώς και ελέγχου και παραλαβής των έργων 
αυτών από τον αρμόδιο Διαχειριστή καθορίζονται στη Σύμβαση Σύνδεσης. Μετά την παραλαβή τους, τα έργα 
αυτά αποτελούν μέρος του Συστήματος και περιέρχονται 
στην κυριότητα του Ανεξάρτητου Διαχειριστή Μεταφο-ράς Ηλεκτρικής Ενέργειας με την επιφύλαξη της παρ. 2, 
δυνάμει συμβολαιογραφικού εγγράφου υποκείμενου 
σε καταχώριση στο κτηματολόγιο, στο οποίο προσαρ-τώνται μόνο: 
α) το τοπογραφικό διάγραμμα σε σύστημα συντεταγ-
μένων ΕΓΣΑ΄ 87, 
β) η Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης, 
γ) η απαραίτητη πράξη για την τεκμηρίωση των 
εμπράγματων δικαιωμάτων στο δημόσιο ή ιδιωτικό 
κτήμα, και 
δ) η Σύμβαση Σύνδεσης μεταξύ Παραγωγού και Δι-
αχειριστή. 
7. Σε περίπτωση που τα έργα σύνδεσης έχουν κατα-
σκευαστεί επί δημοσίου κτήματος, με το συμβόλαιο 
μεταβιβάζεται η κυριότητά τους κατά πλάσμα δικαίου. Η κυριότητα επί του εδάφους παραμένει στο Ελληνικό 
Δημόσιο. 
Άρθρο 12
Ειδικά θέματα Ιδιωτικών Δικτύων Μέσης Τάσης
1. Οι Παραγωγοί σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέρ-
γειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμό-
τητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμών αποθήκευσης για τη σύνδεση των σταθμών τους με 
το Δίκτυο ή το Σύστημα, δύνανται να κατασκευάζουν 
δίκτυα Μέσης Τάσης (Μ.Τ.), τα οποία αφορούν αποκλει-
στικά δίκτυα για παραγωγούς ή ομάδες παραγωγών. 
Στα δίκτυα αυτά δύνανται να συνδέονται περισσότεροι 
του ενός σταθμοί με Βεβαίωση Παραγωγού ή Βεβαίω-
ση Ειδικών Έργων ή Εξαιρούμενων Σταθμών, χωρίς να 
απαιτείται η υποβολή κοινού αιτήματος Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης.
2. Σε κάθε Ιδιωτικό Δίκτυο Μ.Τ., ορίζεται ένας παραγω-
γός εκ των ενδιαφερομένων ως Εκπρόσωπος Ιδιωτικού Δικτύου Μ.Τ.
3. Ο Εκπρόσωπος του Ιδιωτικού Δικτύου Μ.Τ.: α) Καθορίζει ελεύθερα το επίπεδο τάσης του δικτύ-
ου, το οποίο είναι πάντα μικρότερο των πενήντα (50) 
κιλοβόλτ (kV).
β) Είναι υπεύθυνος για την κατασκευή, την ασφαλή 
λειτουργία και τη συντήρηση του δικτύου.
γ) Είναι υπεύθυνος για τη συλλογή και διαχείριση των 
μετρήσεων και τον επιμερισμό τους στους παραγωγούς 
του αποκλειστικού δικτύου σε επίπεδο, τόσο παραγω-
γής, όσο και κατανάλωσης.
δ) Είναι υπεύθυνος για τη συμμόρφωση των συνδεό-
μενων σταθμών με τις απαιτήσεις του Κανονισμού (ΕΕ) 631/2016 της Επιτροπής, της 14ης Απριλίου 2016, «για 
τη θέσπιση κώδικα δικτύου όσον αφορά τις απαιτή-
σεις για τη σύνδεση ηλεκτροπαραγωγών με το δίκτυο» 
(L 112) και τον επιμερισμό εντολών κατανομής σε αυ-
τούς, σύμφωνα με τις εντολές του αρμόδιου Διαχειριστή.
4. Σε περίπτωση σύνδεσης του σταθμού σε Υποσταθ-
μό (Υ/Σ) του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλε-
κτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.), η μέτρηση της εγχεόμενης 
και απορροφώμενης ηλεκτρικής ενέργειας γίνεται:
α) στην έξοδο κάθε σταθμού, στο σημείο σύνδεσης 
του σταθμού με το αποκλειστικό δίκτυο Μ.Τ.,
β) στο σημείο σύνδεσης του αποκλειστικού δικτύου 
Μ.Τ. με την πλευρά Μ.Τ. του Υ/Σ Μ.Τ./Υψηλής Τάσης (Υ.Τ.), 
με τον οποίο συνδέεται το αποκλειστικό δίκτυο, με το 
δίκτυο του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.,
γ) στην πλευρά υψηλής τάσης του μετασχηματιστή 
Μ.Τ./Υ.Τ. του Υ/Σ σύνδεσης με το δίκτυο του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.
Οι καταναλώσεις, καθώς και οι ιδιοκαταναλώσεις των 
σταθμών που συνδέονται στο αποκλειστικό Δίκτυο Μ.Τ. 
καταγράφονται συγκεντρωτικά από τους μετρητές των περ. β) και γ).
Ο Διαχειριστής του Συστήματος είναι υπεύθυνος για τη 
συλλογή των μετρήσεων των περ. β) και γ) της παρ. 4. Ο Διαχειριστής του Συστήματος αποστέλλει στον Εκπρό-σωπο του Δικτύου Μ.Τ. τη μέτρηση στο σημείο άφιξης 
των δικτύων Μ.Τ. στον Υ/Σ, ανηγμένη στην υψηλή τάση, 
βάσει αλγορίθμου υπολογισμού αναγωγής στην υψη-
λή τάση, ο οποίος αναγράφεται στη σχετική Σύμβαση 
Σύνδεσης.
Ο Εκπρόσωπος Δικτύου Μ.Τ. είναι υπεύθυνος για την 
εγκατάσταση των μετρητικών διατάξεων, σύμφωνα με 
τις προδιαγραφές και τις απαιτήσεις του Κώδικα Διαχεί-ρισης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και για τη συλλογή των μετρήσεων 
της περ. α) της παρ. 4. Ο εκπρόσωπος προβαίνει σε επι-
μερισμό της ενέργειας που του γνωστοποιήθηκε από τον 
Διαχειριστή του Συστήματος, σύμφωνα με την παρ. 5, σε 
κάθε σταθμό που συνδέεται στο αποκλειστικό δίκτυο 
βάσει της μεθοδολογίας επιμερισμού της μετρούμενης 
ενέργειας της παρ. 7, τόσο για την παραγωγή, όσο και 
για την κατανάλωση.
Η μεθοδολογία επιμερισμού της μετρούμενης ενέρ-
γειας καθορίζεται από τον διαχειριστή του Συστήματος, 
κοινοποιείται στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), 
βασίζεται στην πραγματική μέτρηση της περ. α) της παρ. 
4 και λαμβάνει υπόψη τις απώλειες ανάλογα με τη θέση του κάθε σταθμού στο δίκτυο.
5. Σε περίπτωση σύνδεσης σε Υ/Σ του Ελληνικού Δι-
κτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, η μέτρηση της 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4405 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
εγχεόμενης και απορροφόμενης ηλεκτρικής ενέργειας 
γίνεται:
α) στην έξοδο κάθε σταθμού, στο σημείο σύνδεσης 
του σταθμού με το αποκλειστικό δίκτυο Μ.Τ.,
β) στην άφιξη των αποκλειστικών δικτύων Μ.Τ. στον 
Υ/Σ μέσης προς υψηλή τάση.
Οι καταναλώσεις των σταθμών που συνδέονται στο 
αποκλειστικό δίκτυο μέσης τάσης καταγράφονται συ-
γκεντρωτικά από τον μετρητή της περ. β).
Η μέτρηση στην περ. α) γίνεται από τον εκπρόσωπο 
του Ιδιωτικού Δικτύου και στην περ. β) από τον Διαχει-
ριστή του Δικτύου.
Ο εκπρόσωπος του Ιδιωτικού Δικτύου Μέσης Τάσης, 
επιμερίζει στους σταθμούς που συνδέονται στο κάθε 
δίκτυο, τη μετρούμενη ενέργεια της περ. β), η οποία του 
έχει γνωστοποιηθεί από τον Διαχειριστή του Δικτύου, 
στο επίπεδο της τάσης σύνδεσης εκάστου σταθμού, σύμ-
φωνα με μεθοδολογία επιμερισμού της μετρούμενης 
ενέργειας. Η μεθοδολογία επιμερισμού της μετρούμενης 
ενέργειας εγκρίνεται από τον διαχειριστή του Δικτύου, κοινοποιείται στη Ρ .Α.Ε., βασίζεται στην πραγματική μέ-
τρηση της περ. α) της παρ. 4 και λαμβάνει υπόψη τις απώ-
λειες ανάλογα με τη θέση του κάθε σταθμού στο δίκτυο.
6. Στη Σύμβαση Σύνδεσης δύναται να εξειδικεύονται 
ειδικότερα θέματα που αφορούν στον επιμερισμό και 
την αποστολή των μετρήσεων.
7. Ο Εκπρόσωπος ιδιωτικού δικτύου Μέσης Τάσης, 
αποστέλλει τις μετρήσεις στους αρμόδιους Διαχειριστές 
(Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας, Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλε-
κτρικής Ενέργειας, Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης, Ελληνικό Χρη-
ματιστήριο Ενέργειας) και στους Φορείς Σωρευτικής 
Εκπροσώπησης (Φο.Σ.Ε.) για την πραγματοποίηση των 
συναλλαγών που προβλέπονται στο θεσμικό πλαίσιο 
της αγοράς ενέργειας.
8. Οι Διαχειριστές κατά περίπτωση τηρούν μητρώο 
των εκπροσώπων Ιδιωτικών Δικτύων Μ.Τ., το οποίο γνω-
στοποιούν στη Ρ .Α.Ε.
9. Η Ρ .Α.Ε. δύναται να ελέγχει τη λειτουργία των εκπρο-
σώπων ιδιωτικών Δικτύων Μ.Τ. και να επιβάλλει πρόστι-
μα σε περίπτωση που εντοπίζει λανθασμένη εφαρμογή της μεθοδολογίας επιμερισμού της παρ. 5 ή της παρ. 6.
10. Οι σταθμοί που συνδέονται στο ίδιο αποκλειστικό 
δίκτυο Μ.Τ.:
α) Δεν συνάπτουν Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης 
Σταθερής Τιμής του άρθρου 10 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) 
και, αν πληρούν τις προϋποθέσεις σύναψης σύμβασης 
λειτουργικής ενίσχυσης, συνάπτουν Σύμβαση Λειτουρ-
γικής Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης του άρθρου 
9 του ν. 4414/2016,
β) εκπροσωπούνται υποχρεωτικά από τον ίδιο Φο.Σ.Ε.,
γ) το φορτίο των καταναλώσεων, καθώς και των ιδιο-
καταναλώσεων των σταθμών, όπως αυτό καταγράφεται 
από τον μετρητή της περ. β) της παρ. 4 και έχει αναχθεί 
στην Υψηλή Τάση, εκπροσωπείται συγκεντρωτικά ως 
φορτίο για λογαριασμό του εκπροσώπου του δικτύου 
Μ.Τ. από έναν η περισσότερους προμηθευτές, σύμφωνα 
με τις απαιτήσεις του Κώδικα Διαχείρισης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.11. Τα δίκτυα Μ.Τ. του παρόντος κατασκευάζονται 
κατά κανόνα υπόγεια. Η όδευσή τους εναερίως επιτρέπε-
ται μόνο ως εξαιρετικό μέτρο, εφόσον η υπόγεια όδευση 
είναι αδύνατη για τεχνικούς λόγους και με μέγιστο μήκος 
εναέριας όδευσης τα διακόσια μέτρα (200) μήκους ανά 
χίλια (1000) μέτρα δικτύου. Η παρούσα δεν εφαρμόζεται 
σε σταθμούς Α.Π.Ε. που έχουν λάβει Οριστικές Προσφο-
ρές Συνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή πριν την 1η 
Ιουλίου 2022.
Άρθρο 13
Μητρώο Δικτύων Υψηλής και Μέσης Τάσης
1. Ο Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρι-
κής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ Α.Ε.) και ο Διαχειριστής Ελληνικού 
Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.) 
τηρούν Μητρώο των Δικτύων Υψηλής και Μέσης Τάσης που κατασκευάζουν οι παραγωγοί σταθμών Ανανεώσι-μων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού 
- Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης ή/και σταθμών απο-
θήκευσης (Ιδιωτικά Δίκτυα). Η μεν ΑΔΜΗΕ Α.Ε. τηρεί 
Μητρώο για τα δίκτυα τάσης μεγαλύτερης ή ίσης των 
πενήντα κιλοβόλτ (50 kV), η δε ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. για τα δί-
κτυα τάσης μικρότερης των πενήντα κιλοβόλτ (50 kV). Η 
ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. με την ιδιότητα του Διαχειριστή Μη Διασυν-
δεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.) τηρεί επίσης Μητρώο για τα 
δίκτυα τάσης μεγαλύτερης ή ίσης των πενήντα κιλοβόλτ 
(50 kV), τα οποία διαχειρίζεται στα Μ.Δ.Ν.
Οι δυο Διαχειριστές συνεργάζονται για την αποτύπω-
ση των δικτύων και αναρτούν σε κατάλληλη γεωπληρο-φοριακή πλατφόρμα τα δίκτυα αυτά.
2. Κάθε ενδιαφερόμενος, ο οποίος κατασκευάζει Ιδι-
ωτικό Δίκτυο για τη διασύνδεση του σταθμού με το 
Σύστημα ή το Δίκτυο, υποβάλλει αίτηση στον αρμόδιο Διαχειριστή της παρ. 1 για την έγκριση της όδευσης του 
δικτύου αυτού, ως προς τη γειτνίασή του με άλλα δίκτυα 
ηλεκτρικής ενέργειας. Ο ενδιαφερόμενος αποτυπώνει 
σε τοπογραφικά διαγράμματα κατάλληλης κλίμακας, 
το χαρτογραφικό υπόβαθρο, ιδίως δε Χάρτες ΓΥΣ, Ορ-
θοφωτοχάρτες Κτηματολογίου, Δορυφορικές Εικόνες 
«GoogleEarth»:
α) την ακριβή θέση του σταθμού,β) τον τύπο και την όδευση του δικτύου διασύνδεσης 
στο Σύστημα,
γ) τη θέση του Υποσταθμού σύμφωνα με τη Βεβαίωση 
Καταλληλότητας, και 
δ) την όδευση και το είδος των γραμμών Υψηλής Τά-
σης, σύμφωνα με την εγκεκριμένη προμελέτη.
Τα ανωτέρω στοιχεία υποβάλλονται σε ηλεκτρονική 
μορφή (αρχεία τύπου «shapefiles» ή άλλης μορφής).
Ο αρμόδιος Διαχειριστής, λαμβάνοντας υπόψη τα 
άλλα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας που οδεύουν στην 
περιοχή, είτε προτείνει διαφοροποιήσεις για τεχνικούς 
λόγους, επι της πορείας της όδευσης, είτε εγκρίνει την 
προτεινόμενη όδευση, και αναρτά στη γεωπληροφορια-
κή πλατφόρμα τα διαγράμματα σύνδεσης (αναρτημένα διαγράμματα), είτε την απορρίπτει.
4. Η έγκριση του αρμόδιου Διαχειριστή δεν απαλλάσ-
σει τον ενδιαφερόμενο από τη λήψη άλλων εγκρίσεων 
σχετικά με την όδευση των δικτύων από άλλες υπηρεσί-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4406 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ες, όπως τα δασαρχεία, τους φορείς που έχουν στην αρ-
μοδιότητά τους το οδικό δίκτυο, καθώς και τους φορείς που είναι αρμόδιοι για το σιδηροδρομικό δίκτυο και τα λοιπά τεχνικά έργα, αν αυτές απαιτούνται.
5. Τα διαγράμματα σύνδεσης επικαιροποιούνται στις 
κάτωθι περιπτώσεις:
α) αλλαγή της θέσης του Υποσταθμού,β) αλλαγή της όδευσης των γραμμών Υψηλής Τάσης,γ) αλλαγή της όδευσης των γραμμών Μέσης Τάσης,
6. Μέχρι την πλήρη λειτουργία της γεωπληροφοριακής 
πλατφόρμας της παρ. 1 ο αρμόδιος Διαχειριστής θεωρεί 
τα διαγράμματα σύνδεσης (θεωρημένα διαγράμματα).
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄ 
 ΚΟΙΝΟ ΑΙΤΗΜΑ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΟΡΙΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΣΥΝΔΕΣΗΣ
Άρθρο 14
Κοινό αίτημα περί χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης
1. Είναι δυνατή η υποβολή κοινού αιτήματος περί 
χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης στον Δι-
αχειριστή του Συστήματος, το οποίο αφορά σε περισ-
σότερους σταθμούς με Βεβαίωση ή και με Βεβαίωση 
Ειδικών Έργων ή Εξαιρούμενο Σταθμό, όταν η συνολική 
ισχύς αυτών ξεπερνά το όριο των οχτώ μεγαβάτ (8 MW), 
εφόσον η σύνδεση ενός ή περισσότερων σταθμών γίνε-
ται μέσω νέων κοινών αποκλειστικών δικτύων σε νέο ή υφιστάμενο Υποσταθμό μέσης τάσης προς υψηλή.
2. Οι σταθμοί πληρούν σωρευτικά τις εξής προϋπο-
θέσεις:
α) Εγκαθίστανται εντός περιορισμένου γεωγραφικά 
χώρου, η γεωγραφική ακτίνα του οποίου, ήτοι η απόστα-
ση των σταθμών που απέχουν περισσότερο, δεν ξεπερνά 
τα είκοσι (20) χιλιόμετρα.
β) Κάθε σταθμός παραγωγής είναι ίσος ή μεγαλύτερος 
των εκατό κιλοβάτ (100 kW).
γ) Ένας εκ των ενδιαφερομένων ορίζεται, πριν την 
υπογραφή της Συμβασης Συνδεσης, εκπρόσωπος των 
σταθμών για την υποβολή του κοινού αιτήματος, περί 
χορήγησης της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, ή για 
την κατασκευή και διαχείριση του Υποσταθμού, μέχρι 
το όριο του Συστήματος, όπου απαιτείται.
3. Ο αρμόδιος Διαχειριστής εξετάζει το κοινό αίτημα 
για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, ανάλογα 
με την ισχύ του κάθε σταθμού.
4. Δεν επιτρέπεται η υποβολή αίτησης περί χορήγησης 
Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης του ίδιου σταθμού και 
στους δύο Διαχειριστές. Αν συμβεί κάτι τέτοιο, απορρί-
πτονται αμφότερες οι αιτήσεις από τους δύο Διαχειρι-
στές.
Άρθρο 15
Συνεργασία Διαχειριστών Συστήματος και Δικτύου για κοινά αιτήματα
1. Ο Διαχειριστής του Συστήματος, συνεργαζόμενος 
με τον Διαχειριστή του Δικτύου, καθορίζουν από κοι-
νού και κατόπιν προηγούμενης συνεννόησης, τον τρόπο 
σύνδεσης των σταθμών, η οποία μπορεί να γίνει είτε στο 
Σύστημα, είτε στο Δίκτυο.2. Ο Διαχειριστής του Συστήματος παραλαμβάνει το 
αίτημα και αποστέλλει εντός προθεσμίας δέκα (10) ημε-
ρών στον Διαχειριστή του Δικτύου, στοιχεία σχετικά με 
την τεχνολογία, την ισχύ και τη γεωγραφική θέση των 
σταθμών.
3. Ο Διαχειριστής του Δικτύου, εντός προθεσμίας 
είκοσι (20) ημερών από την ως άνω αποστολή των 
στοιχείων, αποφασίζει, κατόπιν διαβούλευσης με τον 
Διαχειριστή του Συστήματος, αν πληρούνται οι προϋπο-
θέσεις, ώστε να αναλάβει τη διεκπεραίωση του κοινού αιτήματος.
4. Προκειμένου ο Διαχειριστής του Δικτύου να αναλά-
βει την έκδοση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης συνε-κτιμώνται τα κάτωθι:
α) Η γειτνίαση με δίκτυα Μέσης Τάσης αρμοδιότητας 
του Διαχειριστή Δικτύου,
β) η δυνατότητα τροφοδότησης και άλλων χρηστών 
του Δικτύου και ιδίως καταναλωτών στην ευρύτερη γε-ωγραφική περιοχή,
γ) η δυνατότητα επέκτασης του Υποσταθμού (Υ/Σ) 
ευθύνης του Διαχειριστή του Δικτύου ή οι διαθέσιμες 
πύλες Μέσης Τάσης στον Υ/Σ,
δ) η δυνατότητα υλοποίησης των αναγκαίων υποδο-
μών σε εύλογο χρονικό διάστημα,
ε) η ορθολογική ανάπτυξη του Δικτύου.
5. Αν ο Διαχειριστής του Συστήματος είναι αρμόδιος 
για τη χορήγηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, 
οι ημερομηνίες για την εξέταση του αιτήματος και τη χο-
ρήγηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, εκκινούν από την ημερομηνία κατά την οποία ο Διαχειριστής του 
Δικτύου ενημέρωσε, μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, 
τον Διαχειριστή του Συστήματος ότι δεν αναλαμβάνει 
τη χορήγησή της.
6. Αν ο Διαχειριστής του Δικτύου είναι αρμόδιος για τη 
χορήγηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, οι ημε-
ρομηνίες σχετικά με την εξέταση του αιτήματος και τη 
χορήγηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης εκκινούν 
από την ημερομηνία κατά την οποία ο Διαχειριστής του 
Δικτύου ενημέρωσε τον εκπρόσωπο των ενδιαφερομέ-
νων ότι αναλαμβάνει τη χορήγησή της.
Άρθρο 16
Ειδικά θέματα Συμβάσεων Σύνδεσης κοινών αιτημάτων
1. Σε περίπτωση κατά την οποία η Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης χορηγείται από τον Διαχειριστή του Συστήμα-
τος, ισχύουν τα κάτωθι:
α) Η μέτρηση και η πιστοποίηση της ενέργειας των 
σταθμών του παρόντος γίνονται στο σημείο σύνδεσης 
στο Σύστημα και στην άφιξη των δικτύων Μέσης Τά-
σης (Μ.Τ.) στον Υποσταθμό (Υ/Σ), βάσει του αλγορίθ-
μου υπολογισμού αναγωγής στην Υψηλή Τάση (Υ.Τ.), ο 
οποίος αναγράφεται στη σχετική Σύμβαση Σύνδεσης. 
Ο Διαχειριστής του Συστήματος αποστέλλει για τους 
σταθμούς, οι οποίοι συνδέονται σε κάθε αποκλειστικό 
δίκτυο, τις σχετικές μετρήσεις στον εκπρόσωπο της κάθε 
αναχώρησης δικτύων Μ.Τ. και ο εκπρόσωπος προβαίνει 
σε επιμερισμό της ενέργειας σε κάθε δίκτυο Μ.Τ., ανηγ-μένη στην Υ.Τ.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4407 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
β) Ορίζεται, για την υπογραφή των Συμβάσεων Σύνδε-
σης, εκπρόσωπος των ενδιαφερομένων, ανά αναχώρηση 
δικτύων Μ.Τ. ή ανά Μετασχηματιστή Ισχύος Μέσης προς 
Υ.Τ., όπου είναι εφικτό. Ο εκπρόσωπος της αναχώρησης 
δικτύων Μ.Τ., μπορεί να είναι το ίδιο πρόσωπο με τον 
εκπρόσωπο του κοινού αιτήματος.
2. Σε περίπτωση κατά την οποία η Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης χορηγείται από τον Διαχειριστή του Δικτύου, 
ισχύουν τα κάτωθι:
α) Η σύνδεση των σταθμών γίνεται σε υφιστάμενο 
ή σε νέο Υ/Σ ευθύνης του Ανεξάρτητου Διαχειριστή 
Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας και του Διαχειριστή 
Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας 
(ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.), ο οποίος πληροί τις προδιαγραφές που 
θέτει η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. Η τυχόν απαιτούμενη κατασκευή 
νέου Υ/Σ ή η αναβάθμιση ήδη υφιστάμενου Υ/Σ για τη 
σύνδεση των σταθμών γίνεται με επιμέλεια και δαπάνες 
των αιτούντων παραγωγών. Η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. δύναται να 
ζητήσει οποτεδήποτε από τους αιτούντες, την εκτέλεση 
πρόσθετων, σε σχέση με τα αναγκαία για τη σύνδεση των 
σταθμών τους, έργων αναβάθμισης του νέου ή υφιστά-
μενου Υ/Σ. Σε μία τέτοια περίπτωση, η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. κατα-
βάλλει στους αιτούντες το κόστος το οποίο επωμίζονται 
για την κατασκευή των πρόσθετων έργων αναβάθμισης. 
β) Τα έργα αναβάθμισης ή επέκτασης του δικτύου για 
τη σύνδεση των σταθμών, τα οποία κατασκευάζονται 
από τους αιτούντες, σύμφωνα με τις προδιαγραφές που θέτει η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ως Διαχειριστής του Δικτύου, απο-
τελούν αναπόσπαστα στοιχεία του Ελληνικού Δικτύου 
Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Δ.Δ.Η.Ε.) και περιέρ-
χονται άνευ ανταλλάγματος στην κυριότητα του κυρίου 
του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 122 του 
ν. 4001/2011 (Α΄ 179). Η εν γένει διαχείριση αυτών ανήκει 
στη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 127 
του ν. 4001/2011. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄
ΑΔΕΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ
Άρθρο 17
Άδεια Εγκατάστασης
1. Για την εγκατάσταση σταθμού παραγωγής ηλεκτρι-
κής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμού αποθήκευσης, 
απαιτείται η έκδοση Άδειας Εγκατάστασης. Ο ενδιαφε-
ρόμενος υποβάλλει αίτηση, σύμφωνα με τον οικείο Κα-νονισμό, εφόσον πληροί σωρευτικά τα κατωτέρω:
α) Είναι κάτοχος Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών 
Έργων, που αφορά στο έργο για το οποίο υποβάλλεται αίτηση για την έκδοση της Άδειας Εγκατάστασης.
β) Έχει Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης.γ) Έχει λάβει Οριστική Προσφορά Σύνδεσης.2. Η Άδεια Εγκατάστασης χορηγείται με απόφαση της 
αρμόδιας αδειοδοτούσας αρχής της παρ. 3 του άρθρου 
3. Με την αίτηση υποβάλλονται σωρευτικά τα ακόλουθα 
δικαιολογητικά:
α) Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων, που αφορά 
στο έργο για το οποίο υποβάλλεται η αίτηση για έκδοση 
της Άδειας Εγκατάστασης,β) Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης,
γ) Οριστική Προσφορά Σύνδεσης,δ) Τεχνική Περιγραφή του Σταθμού,
ε) Οριζοντιογραφία του σταθμού, από την οποία προ-
κύπτουν σαφώς το γήπεδο εγκατάστασης και το γήπεδο 
ασφαλείας,
στ) τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για τεκμηρίωση 
του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου εγκατάστασης, 
του γηπέδου ασφαλείας, του χώρου των συνοδών έρ-
γων, εξαιρούμενων των έργων σύνδεσης του σταθμού 
με το Σύστημα ή το Δίκτυο και της οδοποιίας, όπως αυτά 
ορίζονται στο άρθρο 18,
ζ) πρόσφατο πιστοποιητικό ισχύουσας εκπροσώπησης 
του αιτούντος,
η) υπεύθυνη δήλωση του νόμιμου εκπροσώπου του αι-
τούντος περί μη αναστολής αδειοδότησης του σταθμού, 
θ) έντυπο αίτησης σύμφωνα με τον οικείο Κανονισμό.
Μέχρι την έκδοση του οικείου Κανονισμού, το έντυπο 
αίτησης αναρτάται για όλες τις κατηγορίες έργων σε ει-δική ιστοσελίδα που δημιουργείται στον ιστότοπο του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
4. Η αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή κάνει αποδεκτές 
και αιτήσεις για έκδοση Άδειας Εγκατάστασης σε πε-
ριπτώσεις κατά τις οποίες η ισχύς είναι μικρότερη από 
αυτή που αναγράφεται στην Απόφαση Περιβαλλοντικής 
Αδειοδότησης, υπό την προϋπόθε ση ότι η ισχύς που ανα-
γράφεται επί της αίτησης είναι σε πλήρη αντιστοιχία με 
την ισχύ της Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή 
Άδειας Παραγωγής και την ισχύ της Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης και εκκρεμεί αίτημα τροποποίησης της 
Απόφασης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης, ως προς τη 
νέα μειωμένη ισχύ, το οποίο και υποβάλλεται ως δικαιο-
λογητικό στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή. 
5. Εφόσον η αίτηση είναι πλήρης, ήτοι υποβάλλεται 
σύμφωνα με τα ανωτέρω αναφερόμενα και τον οικείο 
Κανονισμό, η αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή, εντός είκοσι 
(20) ημερών από την υποβολή της αίτησης, δύναται να 
ζητήσει διευκρινίσεις ή συμπληρώσεις των ήδη υπο-
βληθέντων εγγράφων και στοιχείων, εντός τακτής προ-θεσμίας, άλλως η αίτηση τεκμαίρεται ως πλήρης. Η μη προσκόμισή τους από τον αιτούντα εντός της τεθείσας προθεσμίας, καθιστά την αίτηση απαράδεκτη και συνε-πάγεται την απόρριψή της.
6. Η υποβολή πλήρους αιτήματος συνεπάγεται την 
πλήρωση του οροσήμου του άρθρου 31.
7. Η Άδεια Εγκατάστασης εκδίδεται εφόσον συντρέ-
χουν σωρευτικά τα κάτωθι:
α) Τεκμηριώνεται η εξασφάλιση του δικαιώματος χρή-
σης του γηπέδου εγκατάστασης, καθώς και των χώρων 
των συνοδών έργων, εξαιρούμενων των έργων σύνδεσης 
του σταθμού με το Σύστημα ή το Δίκτυο και της οδοποι-
ίας, σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στον παρόντα 
νόμο και στον οικείο Κανονισμό,
β) τηρούνται οι αποστάσεις ασφαλείας των μονάδων, 
σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στον παρόντα 
νόμο και στον οικείο Κανονισμό.
8. Κατά το στάδιο έκδοσης της Άδειας Εγκατάστασης, 
δεν ελέγχεται η εξασφάλιση του δικαιώματος χρήσης 
για τα έργα σύνδεσης του σταθμού με το Σύστημα ή το 
Δίκτυο, καθώς και την οδοποιία. Ο ενδιαφερόμενος υπο-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4408 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
χρεούται, εντός της διάρκειας ισχύος αυτής και σε κάθε 
περίπτωση πριν την υποβολή αίτησης περί χορήγησης Άδειας Λειτουργίας, να προβεί σε ενημέρωση φακέλου 
και να γνωστοποιήσει στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή 
την εξασφάλιση δικαιώματος χρήσης της οδοποιίας.
9. Η Άδεια Εγκατάστασης εκδίδεται εντός είκοσι (20) 
ημερών από την παρέλευση, είτε της προθεσμίας των 
είκοσι (20) ημερών της παρ. 4, σε περίπτωση που δεν 
ζητηθούν συμπληρωματικά ή διευκρινιστικά στοιχεία, 
είτε από την ημερομηνία υποβολής των συμπληρωμα-
τικών ή διευκρινιστικών στοιχείων της παρ. 4.
10. Η Άδεια Εγκατάστασης αποστέλλεται στον ενδι-
αφερόμενο, δημοσιεύεται στον ιστότοπο «ΔΙΑΥΓΕΙΑ», 
καθώς και σε ειδική ιστοσελίδα που δημιουργείται στον 
ιστότοπο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας 
και περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον:
α) Το ονοματεπώνυμο ή την επωνυμία του κατόχου 
του σταθμού και τον Αριθμό Φορολογικού Μητρώου,
β) την τεχνολογία ή τη μορφή Α.Π.Ε. ή το πρωτογενές 
καύσιμο,
γ) την Εγκατεστημένη Ισχύ και τη Μέγιστη Ισχύ Παρα-
γωγής του σταθμού,
δ) την περιγραφή των βασικών τεχνικών χαρακτηρι-
στικών του έργου,
ε) τις συντεταγμένες του γηπέδου εγκατάστασης του 
σταθμού και, σε περίπτωση αιολικού σταθμού, επιπλέον 
τις θέσεις των ανεμογεννητριών,
στ) τη διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης,ζ) τους γενικούς όρους του οικείου Κανονισμού,η) τυχόν ειδικούς όρους για την εγκατάσταση.11. Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης περί έκδο-
σης Άδειας Εγκατάστασης, εκδίδεται απορριπτική από-φαση, η οποία κοινοποιείται στον αιτούντα.
12. Η αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή δύναται να επικοι-
νωνήσει με τον Φορέα Αδειοδότησης του άρθρου 20 του 
ν. 4685/2020 (Α΄ 92) για τον έλεγχο των νομιμοποιητικών 
εγγράφων του αιτούντος.
13. Σε περίπτωση αλλαγής της περιβαλλοντικής κα-
τάταξης του άρθρου 1 του ν. 4014/2011 (Α΄209) κατά 
τη διαδικασία αδειοδότησης του έργου, ο ενδιαφερό-
μενος δύναται να επιλέξει ως αρμόδια αδειοδοτούσα 
αρχή της παρ. 3 του άρθρου 3, είτε τη Διεύθυνση Ανα-
νεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων 
του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, είτε τη 
Διεύθυνση Τεχνικού Ελέγχου της οικείας Αποκεντρω-
μένης Διοίκησης. 
14. Σε περίπτωση μη τήρησης των προθεσμιών του 
παρόντος από την οικεία Διεύθυνση Τεχνικού Ελέγχου 
της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, της περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 3, ο ενδιαφερόμενος δύναται να αι-
τηθεί Άδεια Εγκατάστασης στη Διεύθυνση Ανανεώσι-
μων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας της περ. α) της 
παρ. 3 του άρθρου 3. 
Άρθρο 18
Τεκμηρίωση Νόμιμης Χρήσης
1. Για την τεκμηρίωση του δικαιώματος χρήσης του 
γηπέδου εγκατάστασης, ο ενδιαφερόμενος, σύμφωνα 
με το παρόν και τον οικείο Κανονισμό, προσκομίζει:α) Για την περίπτωση ιδιωτικών, καθώς και δημοτικών 
εκτάσεων, τη Βεβαίωση Τεκμηρίωσης Νόμιμης Χρήσης, 
συνοδευόμενη από τοπογραφικό διάγραμμα και τα κά-τωθι κατά περίπτωση:
αα) Τίτλο κυριότητας, ήτοι αντίγραφο συμβολαιογρα-
φικής πράξης ή τελεσίδικη δικαστική απόφαση, καθώς 
και είτε πιστοποιητικό μεταγραφής από το αρμόδιο υπο-
θηκοφυλακείο, είτε, στην περίπτωση λειτουργούντος 
κτηματολογικού γραφείου, αντίγραφο κτηματολογικού φύλλου και το σχετικό Απόσπασμα Κτηματολογικού Δι-
αγράμματος.
αβ) Σε περίπτωση τρίτου που έχει τη νόμιμη χρήση του 
χώρου, τα αποδεικτικά έγγραφα της υποπερ. αα), καθώς 
και αποδεικτικό τίτλο νόμιμης χρήσης, ήτοι αντίγραφο 
του ιδιωτικού συμφωνητικού μακροχρόνιας μίσθωσης 
και απόδειξη ηλεκτρονικής υποβολής του στη Δημόσια Οικονομική Υπηρεσία, ή αντίγραφο της συμβολαιογρα-
φικής πράξης μίσθωσης και του πιστοποιητικού μετα-
γραφής αυτής στο υποθηκοφυλακείο ή το αντίγραφο 
κτηματολογικού φύλλου αυτής του αρμόδιου Κτημα-
τολογικού Γ ραφείου. 
β) Για δημόσιες εκτάσεις που διαχειρίζεται ο ενδιαφε-
ρόμενος, οι οποίες εμπίπτουν στη δασική νομοθεσία, 
προσκομίζεται η Έγκριση Επέμβασης σύμφωνα με τα 
άρθρα 45 και 53 του ν. 998/1979 (Α΄ 289).
γ) Για εκτάσεις του Δημοσίου που δεν διαχειρίζεται ο 
ενδιαφερόμενος, οι οποίες δεν εμπίπτουν στη δασική νο-
μοθεσία, περιλαμβανομένων αυτών που διαχειρίζονται η 
Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου, οι Κτηματικές Υπηρεσίες ή 
το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, προ-
σκομίζεται η απόφαση του αρμοδίου οργάνου, εφόσον 
εγκρίνει τη μίσθωση ή την παραχώρηση του δικαιώμα-
τος χρήσης του γηπέδου εγκατάστασης, σύμφωνα με 
τις κείμενες διατάξεις. Στην περίπτωση αυτή, τα λοιπά 
νόμιμα αποδεικτικά έγγραφα τα οποία τεκμηριώνουν 
την εξασφάλιση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου 
εγκατάστασης, προσκομίζονται προς συμπλήρωση του φακέλου με την έκδοσή τους.
2. Ειδικά για τους αιολικούς σταθμούς, ως προς την 
τεκμηρίωση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου 
ασφαλείας που δεν περιλαμβάνεται στο γήπεδο εγκα-
τάστασης, ο ενδιαφερόμενος προσκομίζει τοπογραφικό 
διάγραμμα, συνοδευόμενο από:
α) Για την περίπτωση ιδιωτικών εκτάσεων, έγγραφη 
συναίνεση του ιδιοκτήτη. 
β) Για την περίπτωση δημοσίων και δημοτικών εκτά-
σεων, επιστολή ενημέρωσης εκ μέρους του ενδιαφερό-
μενου προς την αρμόδια αρχή για την εγκατάσταση του 
εν λόγω σταθμού, καθώς και τα αποδεικτικά στοιχεία ως 
προς τον χαρακτήρα της έκτασης.
γ) Ειδικώς για την περιπτωση εκτάσεων που διαχειρί-
ζεται το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, 
σχετική απόφαση παραχώρησης.
Άρθρο 19
Διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης
1. Η Άδεια Εγκατάστασης εκδίδεται άπαξ και ισχύει για 
τρία (3) έτη, με την επιφύλαξη της παρ. 6, με δυνατότητα 
παράτασης, σύμφωνα με το παρόν.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4409 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
2. Ειδικά για τα ειδικά έργα της παρ. 5 του άρθρου 10 
του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), η Άδεια Εγκατάστασης εκδίδεται 
άπαξ και ισχύει για τέσσερα (4) έτη, με την επιφύλαξη 
της παρ. 6, με δυνατότητα παράτασης, σύμφωνα με το 
παρόν.
3. Ειδικά εάν υφίσταται υποχρέωση εκ του θεσμικού 
πλαισίου περί δημοσίων συμβάσεων για διενέργεια δια-
γωνιστικής διαδικασίας, προκειμένου να υλοποιηθεί το 
έργο, η Άδεια Εγκατάστασης ισχύει για ένα (1) επιπλέον 
έτος κατά περίπτωση, και δύναται να παραταθεί υπό τις προϋποθέσεις του παρόντος.
4. Η διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης δύναται 
να παραταθεί, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον οικείο Κα-
νονισμό, έως δώδεκα (12) μήνες, εφόσον ο κάτοχος της 
Άδειας Εγκατάστασης δηλώσει εγγράφως στην αρμόδια 
αδειοδοτούσα αρχή την πρόθεσή του να ολοκληρώσει 
το έργο και εφόσον έχει καταβάλει το «Τέλος Παράτασης 
Εγκατάστασης και Δέσμευσης Ηλεκτρικού Χώρου», το 
οποίο ορίζεται σε χίλια (1.000) ευρώ ανά μεγαβάτ (MW) 
Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής, για κάθε μήνα παράτασης. 
Σε περίπτωση παρέλευσης άπρακτης της προθεσμίας 
των δώδεκα (12) μηνών ή μη καταβολής του αντίστοι-χου τέλους, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στον Οικείο 
Κανονισμό, η ισχύς της Άδειας Εγκατάστασης παύει αυτο-
δικαίως. Τα ποσά, τα οποία έχουν καταβληθεί έναντι του 
ως άνω τέλους, δεν επιστρέφονται σε καμία περίπτωση.
5. Κατά τον υπολογισμό της διάρκειας ισχύος της 
Άδειας Εγκατάστασης και τυχόν παρατάσεων αυτής, 
δεν λαμβάνεται υπόψη το χρονικό διάστημα κατά το 
οποίο υφίσταται δικαστική αναστολή ισχύος της Άδειας 
Εγκατάστασης ή οποιασδήποτε Βεβαίωσης, άδειας ή 
έγκρισης που απαιτείται για την έκδοση της Άδειας Εγκα-
τάστασης του σταθμού, εφόσον κατά την ημερομηνία 
άρσης της αναστολής είναι σε ισχύ οι λοιπές απαιτούμε-
νες Βεβαιώσεις, άδειες ή εγκρίσεις που απαιτούνται για την έκδοση της Άδειας Εγκατάστασης, σύμφωνα με τα 
ειδικότερα οριζόμενα στον οικείο Κανονισμό. Στην περί-
πτωση αυτή, ο ενδιαφερόμενος ενημερώνει την αρμόδια 
αδειοδοτούσα αρχή περί της αναστολής ισχύος και ιδίως 
περί της ημερομηνίας έναρξης αυτής. Η αδειοδοτούσα 
αρχή, εφόσον απαιτηθεί, εκδίδει διαπιστωτική πράξη 
σχετικά με την αναστολή ισχύος της Άδειας Εγκατάστα-
σης και την ημερομηνία έναρξης αυτής. Αντιστοίχως, 
σε περίπτωση άρσης της αναστολής, ο ενδιαφερόμενος 
ενημερώνει την αδειοδοτούσα αρχή και αυτή με τη σει-
ρά της, εφόσον ο ενδιαφερόμενος το αιτηθεί, εκδίδει 
διαπιστωτική πράξη σχετικά με τη νέα διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης.
6. Η διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης των 
σταθμών, οι οποίοι επιλέγονται για ένταξη σε καθεστώς 
στήριξης με τη μορφή λειτουργικής ενίσχυσης, μέσω 
ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών, 
παρατείνεται μέχρι τη λήξη της προθεσμίας ενεργοποί-
ησης της σύνδεσής τους (θέση σε κανονική ή δοκιμα-
στική λειτουργία), που καθορίζεται με την απόφαση του 
Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας της παρ. 3 του 
άρθρου 7 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149). Για τον σκοπό αυτόν, 
ο ενδιαφερόμενος ενημερώνει την αρμόδια αδειοδοτού-
σα αρχή, η οποία, εφόσον το αιτηθεί ο ενδιαφερόμενος, εκδίδει τη σχετική διαπιστωτική πράξη, στην οποία ανα-
φέρεται η διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατάστασης.
7. Η Άδεια Εγκατάστασης, καθώς και όλες οι άδειες 
που απαιτούνται για την εγκατάσταση του σταθμού, πα-
ραμένουν σε ισχύ ακόμα και μετά την παρέλευση της 
ημερομηνίας λήξης τους, εφόσον κατά την ισχύ τους 
έχει υποβληθεί από τον κάτοχο παραδεκτώς: 
α) Αίτηση για την προσωρινή σύνδεση του σταθμού, ή 
β) δήλωση Ετοιμότητας του άρθρου 4Α του 
ν. 4414/2016, ή 
γ) αίτηση για χορήγηση Άδειας Λειτουργίας ή τμημα-
τικής Άδειας Λειτουργίας.
8. Η Άδεια Εγκατάστασης παύει αυτοδικαίως, χωρίς 
την έκδοση διαπιστωτικής πράξης, στις ακόλουθες πε-ριπτώσεις:
α) Αν ανακληθεί η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών 
Έργων ή η Άδεια Παραγωγής,
β) αν παρέλθει η διάρκεια ισχύος της Άδειας Εγκατά-
στασης.
9. Η Άδεια Εγκατάστασης ανακαλείται κατά τον οικείο 
Κανονισμό.
Άρθρο 20
Τροποποίηση Άδειας Εγκατάστασης 
1. Η Άδεια Εγκατάστασης τροποποιείται κατόπιν αί-
τησης του ενδιαφερόμενου, η οποία υποβάλλεται κατά 
τα οριζόμενα στον οικείο Κανονισμό, στην περίπτωση 
οποιασδήποτε μεταβολής, η οπ οία απαιτεί εκ νέου τεκ-
μηρίωση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου εγκα-
τάστασης των μονάδων του σταθμού ή του γηπέδου 
ασφαλείας σε περίπτωση που δεν συμπεριλαμβάνεται 
στο γήπεδο εγκατάστασης, σύμφωνα με το άρθρο 18 
και συγκεκριμένα στις περιπτώσεις:
α) Αύξησης των ορίων του γηπέδου εγκατάστασης, 
εντός του ήδη εγκεκριμένου πολυγώνου, όπως αυτό 
καταχωρείται στον γεωπληροφοριακό χάρτη του Φο-
ρέα Αδειοδότησης, κατά το άρθρο 13 του ν. 4685/2020 
(Α΄ 92).
β) Μεταβολής, για τους αιολικούς σταθμούς:
βα) της θέσης εγκατάστασης των ανεμογεννητριών 
(Α/Γ),
ββ) του τύπου των Α/Γ , εφόσον το «γήπεδο ασφαλείας» 
που καθορίζεται είτε από τη νέα θέση, είτε με βάση τα 
νέα χαρακτηριστικά των Α/Γ , βρίσκεται εκτός των ορίων 
του υφιστάμενου γηπέδου εγκατάστασης.
2. Για κάθε άλλη περίπτωση μεταβολής στοιχείων ή 
αλλαγών στην εσωτερική διάταξη του σταθμού ή στον εξοπλισμό, εκτός των οριζομένων στην παρ. 1 και στον 
οικείο Κανονισμό, απαιτείται ενημέρωση φακέλου, η 
οποία λαμβάνει χώρα μέσω γνωστοποίησης της μετα-
βολής από τον ενδιαφερόμενο και κάτοχο της Άδειας 
Εγκατάστασης στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή, η οποία δύναται, εφόσον απαιτηθεί, να εκδώσει διαπι-
στωτική πράξη.
3. Στις περιπτώσεις μεταβολής της θέσης εγκατάστα-
σης των Α/Γ ή μεταβολής του τύπου των Α/Γ , τηρούνται οι 
αποστάσεις ασφαλείας των Α/Γ , σύμφωνα με το άρθρο 21.
4. Υποβολή αιτήματος περί τροποποίησης της Άδειας 
Εγκατάστασης δεν συνιστά σε καμία περίπτωση παρά-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4410 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ταση της χρονικής διάρκειας ισχύος της άδειας και δεν 
αποτελεί αιτία διακοπής των εργασιών και της κατασκευ-
ής του έργου, εφόσον οι εργασίες δεν επηρεάζονται από 
την εν λόγω τροποποίηση.
5. Δεν δύναται να υποβλ ηθεί αίτημα για τροποποίηση 
της Άδειας Εγκατάστασης σε περίπτωση που εκκρεμεί 
αίτημα τροποποίησης της Άδειας Παραγωγής, της Βεβαί-
ωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, ή της Απόφασης 
Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης.
Άρθρο 21
Αποστάσεις ασφαλείας ανεμογεννητριών
1. Στους χερσαίους αιολικούς σταθμούς δεν επιτρέπε-
ται η απόσταση μεταξύ ανεμογεννητριών (Α/Γ) να είναι 
μικρότερη από «2,5*D», υπό την επιφύλαξη του εκάστοτε 
ισχύοντος Ειδικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού 
και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις Ανανεώσιμες Πηγές 
Ενέργειας (Α.Π.Ε.). Ως «D», θεωρείται η μεγαλύτερη διά-μετρος των γειτονικών ανεμογεννητριών.
2. Για την έκδοση άδειας εγκατάστασης η επιτρεπόμε-
νη ελάχιστη απόσταση ανεμογεννητριών χερσαίων αιο-
λικών σταθμών από ανεμογεννήτριες γειτονικών σταθ-μών καθορίζεται σε «5D», εφόσον ο γειτονικός σταθμός 
διαθέτει Άδεια Εγκατάστασης ή βρίσκεται σε λειτουργία, 
εκτός αν υπάρχει ειδικότερη συμφωνία μεταξύ των κατό-
χων των δύο (2) σταθμών. Ως «D», θεωρείται η διάμετρος 
των ανεμογεννητριών του σταθμού που αιτείται άδεια 
εγκατάστασης.
3. Το γήπεδο ασφαλείας ορίζεται από το περίγραμμα 
που σχηματίζεται λαμβάνοντας υπόψη κύκλο με κέντρο 
το κέντρο της Α/Γ και ακτίνα ίση με την ακτίνα της Α/Γ .
4. Το γήπεδο ασφαλείας δεν απαιτείται να περιλαμβά-
νεται στο σύνολό του, εντός του γηπέδου εγκατάστασης.
5. Το γήπεδο ασφαλείας δεν εισέρχεται εντός:α) των ορίων γειτονικού ακινήτου, με την επιφύλαξη 
έγγραφης συναίνεσης από τον κύριο του γειτονικού 
ακινήτου,
β) του καταστρώματος εθνικών ή επαρχιακών οδών,
γ) της θέσης εγκατάστασης (άξονας) αγωγών πετρε-
λαίου και φυσικού αερίου, με την επιφύλαξη έγγραφης συναίνεσης του κυρίου ή του Διαχειριστή του αγωγού,
δ) σιδηροδρομικής γραμμής.4. Το ύψος του πύργου των ανεμογεννητριών νοείται 
από την ανώτερη επιφάνεια του σκυροδέματος των βά-
σεων, μέχρι τον άξονα της ατράκτου και το μήκος των 
πτερυγίων από τον άξονα της ατράκτου μέχρι το άκρο τους. Ως ακτίνα νοείται το ήμισυ της διαμέτρου της Α/Γ .
5. Εντός του γηπέδου ασφαλείας επιτρέπεται η εγκατά-
σταση ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού, μετεωρολο-
γικών ιστών, εργοταξίων, συνοδών έργων του σταθμού, 
περιλαμβανομένων των έργων σύνδεσης και των οικί-
σκων στέγασης, και γενικότερα κάθε έργου που εξυπη-
ρετεί τη μελέτη, κατασκευή, σύνδεση και λειτουργία του 
σταθμού, με την επιφύλαξη του άρθρου 18.
6. Στον Κανονισμό της παρ. 1 του άρθρου 44, δύναται 
να ορίζονται επιπλέον αποστάσεις ασφαλείας Α/Γ , καθώς 
και να τροποποιούνται οι υφιστάμενες αποστάσεις και 
οι περιορισμοί που ορίζονται στο παρόν για το γήπεδο ασφαλείας.Άρθρο 22
Επανέκδοση Άδειας Εγκατάστασης
1. Αν ακυρώθηκε αμετάκλητα από το αρμόδιο διοι-
κητικό δικαστήριο η απόφαση έγκρισης περιβαλλοντι-
κών όρων ή οποιαδήποτε άλλη διοικητική πράξη που 
απαιτείται για την έκδοση της Άδειας Εγκατάστασης, ο ενδιαφερόμενος δύναται, σε συμμόρφωση με την ακυ-
ρωτική απόφαση, να επανεκδώσει άπαξ τις ανωτέρω 
διοικητικές πράξεις.
Το πρώτο εδάφιο ισχύει και αν η διάρκεια των ως άνω 
διοικητικών πράξεων έληξε, ενώ εκκρεμούσε ενώπιον 
των δικαστηρίων ο έλεγχός τους, εφόσον ακυρώθηκαν με αμετάκλητη απόφαση.
2. Στις περιπτώσεις της παρ. 1, ο ενδιαφερόμενος 
υποβάλλει αίτημα στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή 
περί έκδοσης νέας Άδειας Εγκατάστασης, εάν δεν έχει 
λήξει ο χρόνος ισχύος της αντίστοιχης Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή της Άδειας Παραγωγής και 
ο σταθμός διαθέτει Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειο-
δότησης και Οριστική Προσφορά Σύνδεσης.
Άρθρο 23
Τμηματική Άδεια Εγκατάστασης
1. Για σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θε ρμότητας Υψηλής Από-
δοσης επιτρέπεται άπαξ η έκδοση τμηματικής Άδειας 
Εγκατάστασης για τμήμα, που έχει τεχνική και λειτουρ-
γική αυτοτέλεια και το οποίο αφορά τουλάχιστον σε 
ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%) της συνολικής ισχύ-
ος, για την οποία έχει χορηγηθεί Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή Άδεια Παραγωγής. Ειδικά για την περ. 
ζ) της παρ. 5 του άρθρου 10 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), 
το ποσοστό υπολογίζεται επι της συνολικής ισχύος του συγκροτήματος.
2. Η τμηματική Άδεια Εγκατάστασης εκδίδεται μετά 
από υποβολή αιτήματος από τον ενδιαφερόμενο, σύμ-φωνα με το άρθρο 17 και εφόσον βεβαιωθεί η τεχνική 
και λειτουργική αυτοτέλεια του τμήματος του έργου από 
τον αρμόδιο Διαχειριστή.
3. Η διάρκεια ισχύος της τμηματικής Άδειας Εγκατά-
στασης ορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 19. 
4. Η υποβολή αιτήματος για τμηματική Άδεια Εγκατά-
στασης συνεπάγεται την πλήρωση του οροσήμου του 
άρθρου 31 μερικώς και μόνο ως προς την ισχύ που έχει αιτηθεί ο ενδιαφερόμενος. Εντός του χρονικού διαστή-
ματος του άρθρου 31 ο ενδιαφερόμενος υποχρεούται να 
υποβάλει αίτηση για την έκδοση της τελικής Άδειας Εγκα-
τάστασης, ως προς τη συνολική ισχύ του σταθμού, με τη 
διάρκεια ισχύος αυτής να άρχεται από την ημερομηνία έκδοσης της αρχικής τμηματικής Άδειας Εγκατάστασης 
που έχει εκδοθεί. Σε περίπτωση μη υποβολής αίτησης 
για έκδοση Άδειας Εγκατάστασης για τη συνολική ισχύ 
του σταθμού εντός των απαιτούμενων προθεσμιών, ο 
ενδιαφερόμενος υποχρεούται να προσαρμόσει και να 
τροποποιήσει όλες τις άδειες και τις εγκρίσεις που του 
έχουν χορηγηθεί, σύμφωνα με την τμηματική Άδεια 
Εγκατάστασης που έχει εκδοθεί. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4411 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 24
Μεταφορά θέσης εγκατάστασης
1. Η θέση εγκατάστασης υπό αδειοδότηση ή εν λει-
τουργία σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
από Ανανεώσιμες Πηγες Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδο-
σης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) συμπεριλαμβανομένων των συνοδών 
έργων, δύναται να μεταφερθεί άπαξ, κατόπιν αιτήσεως 
του ενδιαφερομένου, μετά το στάδιο χορήγησης της 
Βεβαίωσης Παραγωγού ή της Βεβαίωσης Παραγωγού 
Ειδικών Έργων ή της Άδειας Παραγωγής ή της Οριστι-
κής Προσφοράς Σύνδεσης, σε περίπτωση εξαιρούμενου 
σταθμού, αν δεν είναι δυνατή η εγκατάσταση στη θέση 
που είχε αρχικά προβλεφθεί, αποκλειστικά και μόνο στις 
ακόλουθες περιπτώσεις:
α) Μεταβολής του νομοθετικού ή κανονιστικού πλαισί-
ου της χωροθέτησης και περιβαλλοντικής αδειοδότησης 
του σταθμού ή εύρεσης αρχαιοτήτων κατά τη διάρκεια 
εκτέλεσης εργασιών και της κατασκευής του σταθμού 
συμπεριλαμβανομένων των συνοδών έργων, που καθι-
στά αδύνατη την εγκατάστασή του.
β) Μεταβολής του ιδιοκτησιακού καθεστώτος του χώ-
ρου εγκατάστασης, συμπεριλαμβανομένων των συνο-
δών έργων, ο οποίος είχε καθορισθεί στις απαιτούμενες 
άδειες και είχε βεβαιωθεί απ ό τις αρμόδιες υπηρεσίες, 
οι οποίες επήλθαν λόγω: βα) τελεσίδικης δικαστικής 
απόφασης ή ββ) πράξης των αρμοδίων υπηρεσιών, η 
οποία είτε εκδόθηκε μεταγενέστερα, είτε είχε εκδοθεί 
στο παρελθόν, αλλά δεν κοινοποιήθηκε στην αρμόδια 
αδειοδοτούσα αρχή ή βγ) αναγνώρισης δικαιώματος 
νομής ή κατοχής επί του χώρου εγκατάστασης άλλου 
φυσικού ή νομικού προσώπου έναντι του δημοσίου.
γ) Σημαντικών μεταβολών που συνδέονται με γεωλο-
γικά αίτια, ιδίως καθιζήσεων εδάφους, κατολισθήσεων, 
βραχοπτώσεων, σεισμικών γεγονότων, και έχουν επέλθει 
ή υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να επέλθουν, λόγω των 
φυσικών καταστροφών και φαινομένων, στην επιφάνεια 
ή στο υπέδαφος του σταθμού.
δ) Επικάλυψης, εν όλω ή εν μέρει, του χώρου εγκατά-
στασης σταθμού που φέρει Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδι-
κών Έργων ή Άδεια Παραγωγής με χώρο εγκατάστασης 
για τον οποίο έχει χορηγηθεί, σε μεταγενέστερο χρόνο σε σχέση προς την αίτηση για Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ει-
δικών Έργων ή Άδεια Παραγωγής, Προσφορά Σύνδεσης 
ή άδεια ή έγκριση σε Εξαιρούμενο Σταθμό. 
ε) Μείωσης του συνολικού κόστους σύνδεσης Εξαι-
ρούμενων Σταθμών που έχουν λάβει από τον αρμόδιο 
Διαχειριστή κοινή οριστική προσφορά σύνδεσης, υπό 
την προϋπόθεση της σύμφωνης γνώμης του Διαχειρι-
στή του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής 
Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.) και εφόσον δεν μεταβάλλεται το 
σημείο σύνδεσης με το Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και δεν εγκαθίστα-
νται σταθμοί σε θέσεις όπου έχουν υποβληθεί αιτήσεις 
ή έχουν χορηγηθεί Βεβαιώσεις Παραγωγού ή Βεβαιώσεις 
Ειδικών Έργων ή Αδειες Παραγωγής ή έχουν υποβλη-
θεί αιτήσεις για την εγκατάσταση άλλων εξαιρούμενων 
σταθμών. Για την περίπτωση του πρώτου εδαφίου, επι-
τρέπεται άπαξ η μεταφορά της θέσης εγκατάστασης των 
εξαιρούμενων σταθμών μέχρι ποσοστό ογδόντα τοις εκατό (80%) των έργων που περιλαμβάνονται στο κοινό 
αίτημα για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης 
και εντός της ίδιας περιφερειακής ενότητας, χωρίς να 
ελέγχεται το κριτήριο της περ. β΄της παρ. 2 του άρθρου 
14, για περιπτώσεις Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης 
που έχουν εκδοθεί πριν την έναρξη ισχύος του παρόντος.
στ) Για την υλοποίηση από τον ανάδοχο των Ειδικών Πι-
λοτικών Έργων (Ε.Π.Ε.) του άρθρου 151 του ν. 4495/2017 
(Α΄ 167), και χωρίς να μεταβάλλεται το χρονικό διάστημα 
θέσης του Ε.Π.Ε. σε λειτουργία, όπως αυτό περιγράφεται 
στη σχετική προκήρυξη του Έργου αυτού.
2. Στις περιπτώσεις της παρ. 1, ο ενδιαφερόμενος υπο-
βάλλει αίτηση προς την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή και 
ειδικά σε περίπτωση Εξαιρούμενου Σταθμού στην οικεία 
αρμόδια αρχή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, για την 
άπαξ μεταφορά της θέσης εγκατάστασης του σταθμού, εντός των ορίων της οικείας Περιφέρειας και στην περί-πτωση των Μη Διασυνδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), εντός του ίδιου ηλεκτρικού συστήματος Μ.Δ.Ν. όπου βρισκό-ταν η αρχική θέση εγκατάστασης.
3. Το αίτημα περί μεταφοράς της θέσης εγκατάστασης 
γίνεται δεκτό και εκδίδεται σχετική διαπιστωτική πράξη, 
η οποία κοινοποιείται στον Φορέα Αδειοδότησης του 
άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και στον αρμόδιο 
Διαχειριστή, εφόσον ο αιτών προσκομίσει τα απαιτού-
μενα δικαιολογητικά ή τις σχετικές γνωμοδοτήσεις του 
αρμοδίου αποφαινόμενου οργάνου, που αποδεικνύουν 
τη συνδρομή μιας εκ των περιπτώσεων της παρ. 1 και 
καθιστούν αναγκαία τη μεταφορά της θέσης εγκατά-
στασης του εν λόγω σταθμού για την υλοποίησή του. 
Η μεταφορά της θέσης πραγματοποιείται κατόπιν: α) 
τροποποίησης όλων των σχετικών διοικητικών πρά-
ξεων και αδειών, συμπεριλαμβανομένης της περιβαλ-
λοντικής αδειοδότησης, που απαιτούνται στο πλαίσιο 
αδειοδότησης του σταθμού, β) έκδοσης νέας Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή, 
ακόμα και σε περιοχές οι οποίες έχουν χαρακτηριστεί ως 
κορεσμένα δίκτυα κατά το άρθρο 14 του ν. 4685/2020, 
εφόσον είναι τεχνικά εφικτό και υφίσταται διαθέσιμος 
ηλεκτρικός χώρος. Ο ενδιαφερόμενος για τη μεταφορά 
της θέσης και τις ενέργειες του πρώτου εδαφίου προ-
σκομίζει ως πρόσθετο δικαιολογητικό τη σχετική δια-
πιστωτική πράξη.
4. Για περιπτώσεις σταθμών για τους οποίους έχει συνα-
φθεί σύμβαση πώλησης του άρθρου 12 του ν. 3468/2006 
(Α΄ 129) ή σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης των άρθρων 
9 και 10 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), η εν λόγω σύμβαση 
τροποποιείται μόνο ως προς τα στοιχεία της νέας θέσης 
εγκατάστασης.
5. Για τις περιπτώσεις του παρόντος, συνεχίζεται η δι-
αδικασία υλοποίησης της επένδυσης, κατόπιν της κατά 
προτεραιότητας έκδοσης ή τροποποίησης των σχετικών 
αδειών και εγκρίσεων, καθώς και της Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή, ανεξαρτή-
τως τεχνολογίας Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και ακολουθεί η 
κατά προτεραιότητα σύναψη ή τροποποίηση των συμ-
βάσεων που καταρτίζουν με τον αρμόδιο Διαχειριστή 
του Συστήματος ή του Δικτύου και τον Διαχειριστή Ανα-
νεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης. 
Η έκδοση ή τροποποίηση των αδειών, εγκρίσεων και 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4412 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
προσφορών, καθώς και η σύναψη ή τροποποίηση των 
συμβάσεων του πρώτου εδαφίου γίνονται εντός απο-
κλειστικής προθεσμίας τριάντα (30) ημερών από την 
ημερομηνία υποβολής του σχετικού αιτήματος. Η κατά 
προτεραιότητα έκδοση ή τροποποίηση των σχετικών 
αδειών, εγκρίσεων, προσφορών σύνδεσης, συμβάσεων 
και η αποκλειστική προθεσμία των τριάντα (30) ημερών 
του πρώτου και δεύτερου εδαφίου αφορά αποκλειστικά 
άδειες, εγκρίσεις, προσφορές σύνδεσης και συμβάσεις, 
οι οποίες είχαν εκδοθεί, χορηγηθεί και συναφθεί, αντι-
στοίχως, ως προς την αρχική θέση εγκατάστασης του 
σταθμού. Ειδικότερα, η αίτηση για έκδοση Βεβαίωσης ή 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ως προς τη νέα θέση εγκατά-
στασης του σταθμού υποβάλλεται από τον ενδιαφερόμε-
νο στο Ηλεκτρονικό Μητρώο του Φορέα Αδειοδότησης 
του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) εκτός κύκλου. Σε κάθε περίπτωση, οι κάτοχοι των σταθμών που εμπί-πτουν στην περ. β΄ της παρ. 1 δύνανται να προβούν σε 
αναγκαστική απαλλοτρίωση του γηπέδου εγκατάστασης 
σύμφωνα με την παρ. 7 του άρθρου 5 του παρόντος.
6. Η μεταφορά θέσης εγκατάστασης σταθμών Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που έχουν ενταχθεί στον ν. 3894/2010 (Α΄ 
204) και στον ν. 4608/2019 (Α΄ 66) ή έχουν υποβάλει αί-
τηση στην εταιρεία «Ελληνική Εταιρεία Επενδύσεων και Εξωτερικού Εμπορίου Α.Ε.» για τον χαρακτηρισμό τους 
ως στρατηγικών επενδύσεων, επιτρέπεται μόνο σύμφω-
να με τον παρόντα.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄
ΘΕΣΗ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ 
ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ 
ΣΕ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ 
Άρθρο 25
Συμμετοχή σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - 
Θερμότητας Υψηλ ής Απόδοσης απευθείας 
στην αγορά
1. Πριν τη θέση σταθμού σε λειτουργία, ο κάτοχός 
του, εφόσον δεν έχει συνάψει Σύμβαση Λειτουργικής 
Ενίσχυσης, δύναται να υποβάλει στον Διαχειριστή Ανα-
νεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης 
(Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) ανέκκλητη δήλωση ότι δεν επιθυμεί 
τη σύναψη Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης και ότι 
ο σταθμός θα λειτουργήσει σύμφωνα με το άρθρο 12Α 
του ν. 4414/2016 (Α΄ 149).
2. Ο ενδιαφερόμενος, με τη δήλωσή του, υποβάλλει 
σωρευτικά τα ακόλουθα δικαιολογητικά:
α) Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή Άδεια Πα-
ραγωγής ή Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου Εξαι-
ρούμενου Σταθμού. 
β) Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης.γ) Οριστική Προσφορά Σύνδεσης.δ) Άδεια Εγκατάστασης, εφόσον απαιτείται.
3. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., εντός δεκαπέντε (15) ημερών, 
εκδίδει Βεβαίωση απευθείας Συμμετοχής στην Αγορά, 
την οποία και κοινοποιεί στον ενδιαφερόμενο.4. Μετά τη σύναψη Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης 
ή την έκδοση Βεβαίωσης απευθείας Συμμετοχής στην 
Αγορά, ο κάτοχος του σταθμού εγγράφεται στα Μητρώα 
Συμμετεχόντων του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργει-
ας και στο μητρώο του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς 
Ηλεκτρικής Ενέργειας του Ανεξάρτητου Διαχειριστή Με-
ταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, εφόσον απαιτείται.
5. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., σύμφωνα με την παρ. 6 του άρ-
θρου 12Α του ν. 4414/2016, τηρεί μητρώο όλων των 
σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαρα-
γωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης, 
στο οποίο εντάσσονται και οι σταθμοί του παρόντος.
6. H Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. εκδίδει Βεβαίωση απευθείας Συμ-
μετοχής στην Αγορά και για τους σταθμούς των παρ. 3 
και 4 του άρθρου 12α του ν. 4414/2016.
Άρθρο 26
Ηλέκτριση δικτύου στ αθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης 
και σταθμών αποθήκευσης 
1. Είναι δυνατή η ηλέκτριση του διασυνδετικού δι-
κτύου Μέσης Τάσης αρμοδιότητας παραγωγού και των βοηθητικών διατάξεων των μονάδων ηλεκτροπαραγω-
γής των σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θε ρμότητας Υψηλής Από-
δοσης ή/και σταθμών αποθήκευσης, χρησιμοποιώντας 
τη σύνδεση που προδιαγράφεται για το σημείο σύνδεσης 
του σταθμού, για την πραγματοποίηση δοκιμών και την 
επιβεβαίωση της ασφάλειας του εξοπλισμού, προ της 
θέσης του σταθμού σε λειτουργία. 
2. Ο ενδιαφερόμενος εφόσον κατέχει Άδεια Εγκατά-
στασης και Σύμβαση Σύνδεσης (Κύριο Τεύχος και Συ-
μπλήρωμα), υποβάλλει αίτηση για Προσωρινή Σύνδε-
ση στον αρμόδιο Διαχειριστή, σύμφωνα με τον οικείο 
Κανονισμό.
3. Ο αρμόδιος Διαχειριστής, μετά τη λήψη της αίτησης, 
απευθύνει στον ενδιαφερόμενο ειδοποίηση σχετικά με 
την πραγματοποίηση της Προσωρινής Σύνδεσης του 
εξοπλισμού, η οποία πραγματοποιείται εντός προθεσμί-
ας είκοσι (20) ημερών.
4. Κατά τη διάρκεια της περιόδου Προσωρινής Σύνδε-
σης δεν επιτρέπονται η έναρξη παραγωγικής λειτουργί-
ας του σταθμού και η έγχυση ηλεκτρικής ενέργειας στο 
Σύστημα ή το Δίκτυο.
5. Ο αρμόδιος Διαχειριστής εκδίδει Βεβαίωση Ενεργο-
ποίησης Λειτουργίας.
Άρθρο 27
Θέση σε λειτουργία σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής - 
Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης και σταθμών αποθήκευσης
1. Προκειμένου να ηλεκτριστεί ο σταθμός στο Σύστη-
μα ή στο Δίκτυο, ο ενδιαφερόμενος πληροί σωρευτικά 
τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) Διαθέτει υπογεγραμμένη Σύμβαση Λειτουργικής 
Ενίσχυσης ή Βεβαίωση απευθείας συμμετοχής στην 
αγορά.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4413 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
β) Άδεια Εγκατάστασης σε ισχύ, εφόσον υφίσταται. 
γ) Διαθέτει υπογεγραμμένη Σύμβαση Σύνδεσης, καθώς 
και το Συμπλήρωμα αυτής, όπου απαιτείται.
δ) Έχει ολοκληρώσει την κατασκευή των έργων σύνδε-
σης, με εγκεκριμένα σχέδια και μελέτες από τον αρμόδιο 
Διαχειριστή.
2. Ο κάτοχος του σταθμού, μετά την ολοκλήρωση των 
εργασιών εγκατάστασης του σταθμού και των έργων 
σύνδεσης τα οποία έχει αναλάβει να υλοποιήσει ο ίδιος 
ή άλλος παραγωγός, υποβάλλει αίτηση στον αρμόδιο 
Διαχειριστή για την ενεργοποίηση της σύνδεσης του 
σταθμού με το Σύστημα ή το Δίκτυο.
3. Η αίτηση υποβάλλεται, κατά τα ειδικότερα οριζόμε-
να στον οικείο Κανονισμό. 
4. Ο αρμόδιος Διαχειριστής προβαίνει στην ηλέκτριση 
εντός είκοσι (20) ημερών από την υποβολή της αίτησης 
και εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις για την ηλέ-
κτριση του Σταθμού, εκδίδει σχετική Βεβαίωση Ηλέκτρι-
σης, στην οποία αναφέρεται η ημερομηνία ηλέκτρισης, 
η οποία λογίζεται και ως έναρξη της κανονικής ή δοκι-μαστικής λειτουργίας του σταθμού.
Αν δεν έχει εκδοθεί Βεβαίωση Ενεργοποίησης Λειτουρ-
γίας, ο αρμόδιος Διαχειριστής προβαίνει στην ενεργο-
ποίηση της σύνδεσης του σταθμού Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης ή/και του σταθμού αποθήκευσης για 
την έναρξη λειτουργίας αυτού. Η Βεβαίωση Ηλέκτρισης κοινοποιείται αμελλητί στον Διαχειριστή Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης, καθώς 
επίσης και στον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφοράς 
Ηλεκτρικής Ενέργειας και το Ελληνικό Χρηματιστήριο 
Ενέργειας, εφόσον απαιτείται.
5. Σε περίπτωση κατά την οποία ο αρμόδιος Διαχειρι-
στής δεν προβεί στη σύνδεση του σταθμού εντός της ως 
άνω προθεσμίας, η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας δύναται, 
με απόφασή της, να επιβάλει πρόστιμο, λαμβάνοντας 
υπόψη το μέγεθος του σταθμού και την καθυστέρηση 
της σύνδεσης, καθώς και την τεκμηρίωση των λόγων 
καθυστήρησης από τον αρμόδιο Διαχειριστή.
6. Ειδικά για τους σταθμούς οι οποίοι συνδέονται στην 
Υψηλή Τάση και για Υβριδικούς Σταθμούς και αιολικούς 
σταθμούς Μη Διασυνδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), προβλέ-
πεται περίοδος δοκιμαστικής λειτουργίας. 
Κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής λειτουργίας, πραγ-
ματοποιούνται έλεγχοι και δοκιμές που σχετίζονται με 
την ασφαλή λειτουργία του Σταθμού, με τα συστήματα 
εποπτείας και ελέγχου των σταθμών, όπου απαιτείται, 
και ελέγχεται ότι έχουν ολοκληρωθεί οι κατασκευές του 
σχετικού δικτύου σύνδεσης του σταθμού και των λοιπών 
αναγκαίων εγκαταστάσεων του σταθμού. 
Ο κάτοχος του σταθμού, μετά την ολοκλήρωση των ερ-
γασιών των έργων σύνδεσης που δεν είχαν ολοκληρωθεί, 
πριν την ηλέκτριση, τις οποίες έχει αναλάβει να υλοποι-ήσει ο ίδιος, και πριν την επιτυχή πραγματοποίηση των 
ελέγχων της σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή, 
υποβάλλει την αντίστοιχη αίτηση στον αρμόδιο Διαχειρι-
στή για την έκδοση της σχετικής βεβαίωσης περάτωσης 
της φάσης δοκιμαστικής λειτουργίας.Σε περίπτωση επιτυχούς ελέγχου του αρμόδιου Δια-
χειριστή, και εφόσον επιτευχθεί από τον χρόνο της Βε-
βαίωσης Ηλέκτρισης και έπειτα, λειτουργία του σταθ-
μού και των έργων σύνδεσής του, επί δεκαπέντε (15) 
συνεχείς ημέρες χωρίς να παρουσιαστούν προβλήματα, 
ο Διαχειριστής εκδίδει Βεβαίωση Περάτωσης Δοκιμα-
στικής Λειτουργίας, με την οποία πιστοποιείται ότι έχει 
περατωθεί η φάση της δοκιμαστικής λειτουργίας του 
σταθμού και ότι έχουν ολοκληρωθεί οι κατασκευές του 
σχετικού δικτύου σύνδεσης του σταθμού και των λοι-
πών αναγκαίων εγκαταστάσεων του παραγωγού για την πραγματοποίηση της σύνδεσης, με τήρηση των 
ελάχιστων προδιαγραφών που προβλέπονται στους 
Κώδικες Διαχείρισης του Συστήματος ή του Δικτύου 
ή των Μ.Δ.Ν.
7. Με την επιφύλαξη του δεύτερου εδαφίου της πα-
ρούσας και της παρ. 8, εάν η διάρκεια δοκιμαστικής 
λειτουργίας του σταθμού υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες, 
επιβάλλονται κυρώσεις στον Παραγωγό, οι οποίες εξει-
δικεύονται στον οικείο Κανονισμό και αναστολή χορήγη-
σης της λειτουργικής ενίσχυ σης. Η διάρκεια δοκιμαστι-
κής λειτουργίας δύναται να παραταθεί έως και τέσσερις 
(4) μήνες, με τη σύμφωνη γνώμη του ενδιαφερομένου 
και του αρμόδιου Διαχειριστή.
8. Κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής λειτουργίας 
του σταθμού, οι χρεώσεις αποκλίσεων υπολογίζονται 
σύμφωνα με το υφιστάμενο νομοθετικό και κανονιστι-κό πλαίσιο, με την τιμή εκκαθάρισης της προημερήσιας αγοράς.
9. Ειδικότερα θέματα που αφορούν στη διαδικασία 
ελέγχου συμμόρφωσης με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/631 
της Επιτροπής της 14ης Απριλίου 2016 «για τη θέσπι-
ση κώδικα δικτύου, όσον αφορά τις απαιτήσεις για τη 
σύνδεση ηλεκτροπαραγωγών με το δίκτυο» (L 112) για 
συνδέσεις στο Σύστημα Μεταφοράς, περιγράφονται στον οικείο Κανονισμό και στις αντίστοιχες τεχνικές 
αποφάσεις του αρμόδιου Διαχειριστή. Στην περίπτωση 
μη συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ελέγχου του Κανονι-
σμού (ΕΕ) 2016/631, δύναται, με εισήγηση του αρμόδιου 
Διαχειριστή, να προβλέπεται ανάκληση τυχόν εκδοθεί-σας Άδειας Λειτουργίας.
Άρθρο 28
Άδεια Λειτουργίας
1. Για τη λειτουργία σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θε ρμότητας Υψηλής Από-
δοσης ή/και σταθμού αποθήκευσης απαιτείται η έκδοση 
Άδειας Λειτουργίας κατά τα οριζόμενα στο παρόν και 
στον οικείο Κανονισμό. 
Σε περίπτωση αλλαγής της περιβαλλοντικής κατά-
ταξης του άρθρου 1 του ν. 4014/2011 (Α΄ 209) κατά τη 
διαδικασία αδειοδότησης του έργου, ο ενδιαφερόμενος 
δύναται να επιλέξει ως αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή της 
παρ. 3 του άρθρου 3 του παρόντος, είτε τη Διεύθυνση 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυ-
σίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 
είτε τη Διεύθυνση Τεχνικού Ελέγχου της οικείας Αποκε-ντρωμένης Διοίκησης. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4414 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Επιπλέον, σε περίπτωση μη τήρησης των προθεσμι-
ών του παρόντος από την οικεία Διεύθυνση Τεχνικού 
Ελέγχου της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, της 
περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 3 του παρόντος, ο ενδι-
αφερόμενος δύναται να αιτηθεί Άδεια Λειτουργίας στη 
Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλα-
κτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας της περ. α) της παρ. 3 του άρθρου 3. 
2. Για να είναι παραδεκτή η αίτηση για την έκδοση της 
Άδειας Λειτουργίας συνυποβάλλονται σωρευτικά τα εξής 
δικαιολογητικά:
α) Βεβαίωση Περάτωσης Δοκιμαστικής Λειτουργίας 
από τον αρμόδιο Διαχειριστή, εάν απαιτείται για την 
κατηγορία στην οποία υπάγεται το έργο, ή Βεβαίωση 
Ηλέκτρισης, εάν δεν προβλέπεται περίοδος δοκιμαστι-κής λειτουργίας,
β) πρόσφατο πιστοποιητικό ισχύουσας εκπροσώπη-
σης του αιτούντος,
γ) πιστοποιητικό Ελέγχου Κατασκευής από την αρ-
μόδια Υπηρεσία Δόμησης ή έγ κριση εργασιών μικρής 
κλίμακας, κατά περίπτωση,
δ) υπεύθυνη δήλωση αρμόδιου μηχανικού επίβλε-
ψης της λειτουργίας του σταθμού, περί της τήρησης των όρων και κανονισμών πυροπροστασίας, εφόσον 
απαιτείται,
ε) υπεύθυνη δήλωση του νόμιμου εκπροσώπου, περί 
μη αναστολής αδειοδότησης του σταθμού,
στ) υπεύθυνη δήλωση του νόμιμου εκπροσώπου 
του αιτούντος ότι έχουν τηρηθεί οι όροι της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων και της Άδειας Εγκα-τάστασης κατά τη φάση κατασκευής του έργου και ότι 
αυτοί συνεχίζουν να τηρούνται και κατά τη φάση της 
λειτουργίας του,
ζ) υπεύθυνη δήλωση του μηχανικού επίβλεψης της λει-
τουργίας του σταθμού, περί αποδοχής της ανάθεσης και 
της τήρησης, κατά τη λειτουργία του σταθμού, των όρων 
και κανονισμών για την προστασία του περιβάλλοντος,
η) πιστοποιητικό ελέγχου νομιμότητας από την αρ-
μοδια Κτηματική Υπηρεσία για τα έργα που έχουν κα-
τασκευασθεί εντός αιγιαλού, παραλίας και θαλάσσιου 
χώρου,
θ) έντυπο αίτησης, σύμφωνα με τον οικείο Κανονισμό.
3. Από την υποβολή της αίτησης της παρ. 1, με τα δικαι-
ολογητικά της παρ. 2, η αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή δύ-
ναται, εντός είκοσι (20) ημερών, να ζητήσει διευκρινίσεις 
ή συμπληρωματικά έγγραφα προς τα ήδη υποβληθέντα, 
εντός τακτής προθεσμίας. Η μη προσκόμισή τους από 
τον αιτούντα εντός της τεθείσας προθεσμίας, έχει ως 
συνέπεια την απόρριψη της αίτησης.
4. Η Άδεια Λειτουργίας χορηγείται, εφόσον διαπιστώ-
νεται η συμβατότητα εκτέλεσης του έργου με τους όρους 
της Άδειας Εγκατάστασης, όπως ορίζονται στον οικείο 
Κανονισμό. Προς τον σκοπό αυτόν, η αρμόδια αδειο-
δοτούσα αρχή, εντός προθεσμίας είκοσι (20) ημερών 
από την υποβολή της αίτησης της παρ. 1, αποστέλλει 
κλιμάκιο αυτοψίας, που αποτελείται από δύο (2) στελέχη 
της αδειοδοτούσας αρχής, ειδικότητας Πανεπιστημια-
κής Εκπαίδευσης Μηχανικών ή, ελλείψει αυτών, άλλης 
σχετικής με το αντικείμενο, ειδικότητας, προκειμένου να διενεργηθεί επιτόπια αυτοψία του έργου. Η γνωστο-
ποίηση της αποστολής κλιμακίου, η ημέρα και η ώρα 
της αυτοψίας κοινοποιούνται στον ενδιαφερόμενο. Σε 
συνέχεια της διενεργηθείσας αυτοψίας, συντάσσεται 
έκθεση, η οποία ομοίως κοινοποιείται στον αιτούντα. 
Σε περίπτωση κατά την οποία διαπιστωθούν ελλείψεις, 
οι οποίες δύνανται να θεραπευθούν, η έκθεση αυτοψίας 
συνοδεύεται από επιστολή με την οποία τίθεται ρητή 
προθεσμία, εντός της οποίας ο αιτών συμμορφώνεται 
με τις υποδείξεις της αδειοδοτούσας αρχής. Για τον 
προσδιορισμό της διάρκειας της τεθείσας προθεσμίας 
συμμόρφωσης, λαμβάνονται υπόψη η σοβαρότητα της 
έλλειψης ή των ελλείψεων και ο εκτιμώμενος χρόνος 
συμμόρφωσης. Ο ενδιαφερόμενος έχει τη δυνατότητα 
υποβολής αιτιολογημένου αιτήματος για παράταση της 
τεθείσας προθεσμίας συμμόρφωσης. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης του αιτούντος εντός της προθεσμίας, η 
αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή απορρίπτει το αίτημα περί 
χορήγησης της Άδειας Λειτουργίας και του κοινοποιεί 
την απορριπτική απόφαση.
5. Με τις εξαιρέσεις των παρ. 3 και 4 η Άδεια Λειτουργί-
ας εκδίδεται εντός τριάντα (30) ημερών από την υποβολή 
αιτήματος της παρ. 1. 
6. Η Άδεια Λειτουργίας κοινοποιείται στον αιτούντα 
και δημοσιεύεται στον ιστότοπο «ΔΙΑΥΓΕΙΑ» και σε ει-
δική ιστοσελίδα που δημιουργείται στον ιστότοπο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
7. Η Άδεια Λειτουργίας περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον 
τα εξής στοιχεία:
α) Το ονοματεπώνυμο και την επωνυμία του κατόχου. 
καθώς και τον Αριθμό Φορολογικού Μητρώου,
β) την τεχνολογία ή μορφή Α.Π.Ε. ή το πρωτογενές 
καύσιμο, 
γ) την Εγκατεστημένη Ισχύ και τη Μέγιστη Ισχύ Παρα-
γωγής του σταθμού,
δ) την περιγραφή των τεχνικών χαρακτηριστικών του 
έργου, 
ε) τον τρόπο σύνδεσης με το Σύστημα ή το Δίκτυο,
στ) τη θέση εγκατάστασης του σταθμού,ζ) τη διάρκεια ισχύος της Άδειας Λειτουργίας,η) τους γενικούς όρους του οικείου Κανονισμού,
θ) τυχόν ειδικούς όρους που αφορούν στη λειτουργία.
8. Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης χορήγησης 
Άδειας Λειτουργίας, η απορριπτική απόφαση κοινοποι-
είται στον αιτούντα και δημοσιεύεται σε ειδική ιστοσε-
λίδα στον ιστότοπο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας. Στην περίπτωση αυτή, ο ενδιαφερόμενος 
δύναται, εντός δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινο-
ποίηση της απόφασης, να υποβάλλει αντιρρήσεις στην 
αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή και να αιτηθεί επανεξέ-
ταση της αίτησης για χορήγηση Άδειας Λειτουργίας. Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης, ο ενδιαφερόμενος 
έχει την υποχρέωση αποκατάστασης του περιβάλλοντος, 
σύμφωνα με τους όρους της Απόφασης Περιβαλλοντικής 
Αδειοδότησης.
9. Η Άδεια Λειτουργίας έχει διάρκεια είκοσι (20) έτη 
από την έκδοσή της, με δυνατότητα ανανέωσης για ίσο 
χρονικό διάστημα, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον οι-
κείο Κανονισμό. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4415 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
10. Η Άδεια Λειτουργίας τροποποιείται από την αρμό-
δια αδειοδοτούσα αρχή κατόπιν αίτησης του ενδιαφερό-
μενου, η οποία υποβάλλεται, σύμφωνα με τον οικείο Κα-
νονισμό, στην περίπτωση αύξησης ισχύος του σταθμού. 
11. Για κάθε άλλη περίπτωση μεταβολής, απαιτείται 
γνωστοποίηση από τον ενδιαφερόμενο και κάτοχο της 
Άδειας Λειτουργίας προς την αρμόδια αδειοδοτούσα 
αρχή εντός προθεσμίας εξήντα (60) ημερών. Οιαδήποτε 
γνωστοποίηση, μετά την παρέλευση της προθεσμίας του 
πρώτου εδαφίου, θεωρείται παραβίαση των όρων της 
Άδειας Λειτουργίας και η αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή 
δύναται να επιβάλει κυρώσεις σύμφωνα με το άρθρο 30.
12. Δεν δύναται να υποβλ ηθεί αίτημα για τροποποίηση 
της Άδειας Λειτουργίας σε περίπτωση κατά την οποία 
εκκρεμεί αίτημα για τροποποίηση Άδειας Παραγωγής, 
Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή Απόφασης 
Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης ή Άδειας Εγκατάστασης.
13. Με την έκδοση της Άδειας Λειτουργίας, ο κάτοχος 
υποχρεούται να υποβάλλει αίτηση στον Φορέα Αδει-
οδότησης του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) για 
τροποποίηση της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών 
Έργων ή της Άδειας Παραγωγής του σταθμού και μείωση 
των ορίων του πολυγώνου εγκατάστασης του σταθμού 
στα όρια του γηπέδου εγκατάστασης αυτού, σύμφωνα 
με τον οικείο Κανονισμό.
14. Η απόφαση περί τροποποίησης κοινοποιείται στον 
ενδιαφερόμενο και δημοσιεύεται σε ειδική ιστοσελίδα 
που δημιουργείται στον ιστότοπο του Υπουργείου Πε-
ριβάλλοντος και Ενέργειας. Η ισχύς της τροποποίησης 
άρχεται από την ημερομηνία δημοσίευσής της. 
15. Η Άδεια Λειτουργίας ανακαλείται ή παύει να ισχύει, 
σύμφωνα με τον οικείο Κανονισμό.
Άρθρο 29
Τμηματική Άδεια Λειτουργίας
1. Για σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), επιτρέπεται άπαξ η έκδοση τμη-
ματικής Άδειας Λειτουργίας για πλήρως αποπερατωμένο 
τμήμα τους, που έχει τεχνική και λειτουργική αυτοτέλεια 
και το οποίο αφορά τουλάχιστον σε ποσοστό πενήντα 
τοις εκατό (50%) της συνολικής ισχύος για την οποία έχει 
εκδοθεί η Άδεια Εγκατάστασης. 
2. Η τμηματική Άδεια Λειτουργίας εκδίδεται μετά από 
υποβολή επαρκώς αιτιολογημένου αιτήματος από τον 
ενδιαφερόμενο, εφόσον η μη ολοκλήρωση του έργου 
οφείλεται σε εκκρεμοδικία ή σε λόγους οι οποίοι, απο-
δεδειγμένα, δεν άπτονται της υπαιτιότητας του κατόχου 
της Άδειας Εγκατάστασης. Η τεχνική και λειτουργική αυ-
τοτέλεια του πλήρως αποπερατωμένου τμήματος του 
έργου βεβαιώνεται από τον αρμόδιο Διαχειριστή.
Η διάρκεια ισχύος της τμηματικής Άδειας Λειτουργίας 
δεν μπορεί να υπερβαίνει τον χρόνο ισχύος της Άδειας 
Εγκατάστασης, βάσει της οποίας εκδόθηκε. Εντός του 
ανωτέρω χρονικού διαστήματος, υποβάλλεται αίτηση 
από τον ενδιαφερόμενο περί έκδοσης της τελικής Άδειας 
Λειτουργίας, σε αντικατάσταση τμηματικών αδειών, η 
οποία αφορά είτε στο σύνολο του σταθμού, είτε στο απο-
περατωμένο τμήμα του σταθμού για το οποίο έχει εκδο-θεί η τμηματική Άδεια Λειτουρ γίας, υπό την προϋπόθεση 
ότι ο ενδιαφερόμενος έχει προσαρμόσει όλες τις σχετικές 
άδειες και εγκρίσεις ως προς την ισχύ και το γήπεδο εγκα-
τάστασης. Μέχρι την έκδοση της τελικής Άδειας Λειτουρ-
γίας, η τμηματική Άδεια Λειτουργίας παραμένει σε ισχύ 
και ο σταθμός Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. λαμβάνει αποζημίωση 
για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγει.
Άρθρο 30
Κυρώσεις για παραβίαση των όρων των ΑδειώνΕγκατάστασης και Λειτουργίας
1. Σε σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμούς αποθήκευσης που 
έχουν εγκατασταθεί ή λειτουργούν, χωρίς προηγούμενη 
χορήγηση της Άδειας Εγκατάστασης και Άδειας Λειτουρ-
γίας, αντίστοιχα, καθώς και στις περιπτώσεις παραβίασης 
των όρων της Άδειας Εγκατάστασης και της Άδειας Λει-
τουργίας από τους κατόχους αυτών, ή των Κεφαλαίων 
Δ΄ και Ε΄ του παρόντος ή των κανονιστικών πράξεων 
που εκδίδονται κατ’ εξουσιοδότηση του άρθρου 8 του 
ν. 3468/2006 (Α΄ 129) ή των όρων των εγκρίσεων ή των 
αδειών που τους έχουν χορηγηθεί δυνάμει του παρό-
ντος, επιβάλλονται οι ακόλουθες κυρώσεις, διαζευκτικά 
ή σωρευτικά:
α) Πρόστιμο, το ύψος και το εύρος του οποίου εξειδι-
κεύονται στον οικείο Κανονισμό, 
β) ανάκληση της Άδειας Παραγωγής ή Βεβαίωσης ή 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, της Άδειας Εγκατάστασης, 
της Άδειας Λειτουργίας, 
γ) διακοπή των εργασιών εγκατάστασης ή της λειτουρ-
γίας του σταθμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και του σταθμού 
αποθήκευσης. 
Σε περίπτωση κατά την οποία έχουν πραγματοποιηθεί 
εργασίες εγκατάστασης του έργου, ο κάτοχος του σταθ-
μού υποχρεούται να αποκαταστήσει τον χώρο εγκατά-
στασης, στη μορφή που είχε πριν την έκδοση της Άδειας 
Εγκατάστασης, σύμφωνα με τους σχετικούς όρους της Απόφασης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης.
2. Η διαπίστωση και η επιβολή των ως άνω κυρώσεων 
γίνονται από την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή, η οποία, 
αφού διαπιστώσει την παράβαση, καλεί τον ενδιαφε-
ρόμενο σε ακρόαση και ακολούθως εκδίδει αιτιολογη-μένη απόφαση, σύμφωνα με τη διαδικασία του οικείου Κανονισμού.
3. Στον Κανονισμό εξειδικεύονται περαιτέρω τα επί 
μέρους κριτήρια προσδιορισμού των προστίμων και των 
εν γένει διοικητικών κυρώσεων του παρόντος άρθρου, η 
διαδικασία επιβολής των παραπάνω κυρώσεων, ο τρό-
πος καταβολής των προστίμων, καθώς και κάθε αναγκαία 
λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ΄ 
 ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ
Άρθρο 31
Διασφάλιση υλοποίησης των έργων
1. Η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών Έργων καθώς 
και η Άδεια Παραγωγής του άρθρου 3 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129) παύουν αυτοδικαίως να ισχύουν:
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4416 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
α) Για φωτοβολταϊκούς, χερσαίους αιολικούς και 
υβριδικούς σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
(Α.Π.Ε.), εάν εντός δώδεκα (12) μηνών από την αποδοχή 
της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, δεν έχουν αιτη-
θεί την έκδοση Άδειας Εγκατάστασης. Τα αποδεικτικά 
υποβολής καταχωρούνται από τον ενδιαφερόμενο στο 
Ηλεκτρονικό Μητρώο του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 
(Α΄ 92).
β) Για τις λοιπές τεχνολογίες σταθμών Α.Π.Ε. και Συ-
μπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμό τητας Υψηλής Απόδο-
σης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμούς αποθήκευσης, εάν εντός 
δεκαοκτώ (18) μηνών από την αποδοχή της Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης δεν έχουν αιτηθεί την έκδοση της 
Άδειας Εγκατάστασης.
γ) Για τους σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., που ανήκουν 
στην κατηγορία των Ειδικών Έργων, κατά την έννοια του 
άρθρου 10 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), και για υβριδικούς 
σταθμούς που συμπεριλαμβάνουν στο έργο τους την 
κατασκευή υποθαλάσσιας διασύνδεσης δύο (2) ή περισ-
σοτέρων Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, μετά την παρέ-
λευση είκοσι τεσσάρων (24) μηνών από την αποδοχή της 
Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης.
Οι προθεσμίες της παρούσας παραγράφου μπορούν 
να παρατείνονται για διάστημα μέχρι δώδεκα (12) μή-
νες, εφόσον ο κάτοχος Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικού 
Έργου δηλώσει εγγράφως στον Φορέα Αδειοδότησης 
του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 και στον αρμόδιο Δι-
αχειριστή την πρόθεσή του να ολοκληρώσει το έργο 
και εφόσον καταβάλλει το Τέλος Δέσμευσης Φυσικού 
Χώρου Εγκατάστασης, το οποίο ορίζεται σε χίλια (1.000) 
ευρώ, ανά μεγαβάτ (MW) Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής για κάθε μήνα παράτασης. Αν παρέλθει άπρακτη η προ-θεσμία των δώδεκα (12) μηνών ή δεν τηρηθούν τα ορι-
ζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων του άρθρου 18 του 
ν. 4685/2020, η ισχύς της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης 
Ειδικών Έργων παύει αυτοδικαίως και το ως άνω ποσό δεν επιστρέφεται.
Ειδικά σε περίπτωση κατά την οποία απαιτείται και 
εκκρεμεί απόφαση της αρμόδιας αρχής για την απαλλο-
τρίωση ή την παραχώρηση του συνόλου ή μέρους του γηπέδου εγκατάστασης, προκειμένου να υλοποιηθεί το 
έργο, οι προθεσμίες της παρούσας παραγράφου μπο-
ρούν να παρατείνονται για διάστημα έως και δώδεκα 
(12) μηνών, εφόσον ο κάτοχος Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης 
Ειδικού Έργου υποβάλλει τα σχετικά δικαιολογητικά και 
αποδεικτικά στοιχεία στον Φορέα Αδειοδότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 στον αρ-
μόδιο Διαχειριστή και την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή, 
η οποία αξιολογεί και αποφασίζει για τη δυνατότητα ή μη παράτασης.
2. Η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών Έργων, καθώς 
και οι Άδειες Παραγωγής του άρθρου 3 του ν. 3468/2006, 
παύουν αυτοδικαίως να ισχύουν στις κάτωθι περιπτώ-
σεις:
α) Εάν, μέχρι την ημερομηνία λήξης της Άδειας Εγκα-
τάστασης, δεν έχει υποβληθεί από τον κάτοχο του σταθ-
μού Δήλωση Ετοιμότητας προς τον αρμόδιο Διαχειριστή, 
σύμφωνα με το άρθρο 4α του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) ή 
αίτηση προς την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή για τη 
χορήγηση Άδειας Λειτουργίας. β) Εάν στον ενδιαφερόμενο έχει χορηγηθεί Οριστική 
Προσφορά Σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή και δεν έχει γίνει αποδεκτή από τον ενδιαφερόμενο, εντός της τεθείσας χρονικής προθεσμίας ή αυτός δεν έχει αι-
τηθεί τη διατήρηση της εγγυητικής επιστολής, που είναι 
κατατεθειμένη στον αρμόδιο Διαχειριστή. 
γ) Εάν μετά τη γνωστοποίηση της αδυναμίας σύνδεσης 
ο ενδιαφερόμενος είτε:
γα) δεν έχει αιτηθεί τη διατήρηση της σχετικής αίτησης 
για να λάβει Οριστική Προσφορά Σύνδεσης είτε
γβ) υποβάλλει σχετικό αίτημα για την επιστροφή της 
εγγυητικής επιστολής, σύμφωνα με την παρ. 7 του άρ-θρου 6.
3. Για την παύση ισχύος της Άδειας Παραγωγής ή της 
Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, δεν απαι-
τείται η έκδοση διαπιστωτικής πράξης. Η παύση ισχύος 
αποτυπώνεται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο και στο γε-ωπληροφοριακό σύστημα του Φορέα Αδειοδότησης 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του άρθρου 20 του ν. 4685/2020, 
ενημερώνεται ο αρμόδιος Διαχειριστής και αποδεσμεύ-
εται:
α) η έκταση, η οποία είχε δηλωθεί ως θέση εγκατάστα-
σης του σταθμού αυτού, και
β) ο δεσμευθείς ηλεκτρικός χώρος για το εν λόγω έργο.
4. Σε περίπτωση παύσης ισχύος της Βεβαίωσης ή Βε-
βαίωσης Ειδικών Έργων κατά τα ανωτέρω, παύουν να 
ισχύουν όλες οι άδειες που έχουν εκδοθεί για τον σταθ-
μό, ιδίως Αποφάσεις Περιβαλ λοντικής Αδειοδότησης, 
πράξεις που προβλέπονται στη δασική νομοθεσία, Ορι-
στικές Προσφορές Σύνδεσης και Άδειες Εγκατάστασης.
5. Σε περίπτωση υποβολής αιτήματος του κάτοχου 
του σταθμού για προσωρινή σύνδεση του σταθμού ή 
για έκδοση Άδειας Λειτουργίας ή τμηματικής Άδειας 
Λειτουργίας, παρατείνεται αυτοδικαίως η διάρκεια της 
Άδειας Εγκατάστασης μέχρι την ημερομηνία αποδοχής ή απόρριψης του σχετικού αιτήματος. Η παράταση του πρώτου εδαφίου εκκινεί από την ημερομηνία λήξης της Άδειας Εγκατάστασης.
6. Για τους σταθμούς του άρθρου 24, το χρονικό διά-
στημα που μεσολαβεί από την ημερομηνία υποβολής 
της αίτησης για τη μεταφορά της θέσης εγκατάστασης, 
μέχρι την έκδοση της σχετικής διαπιστωτικής πράξης 
από την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή, προσαυξανόμενο 
κατά έξι (6) μήνες, δεν συνυπολογίζεται: α) στη διάρκεια 
ισχύος του άρθρου 19, β) στο διάστημα που απαιτείται 
για την πλήρωση των οροσήμων του παρόντος και γ) στις 
προθεσμίες ενεργοποίησης της σύνδεσης σταθμών πα-ραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που επιλέγονται σε ανταγωνιστικές διαδικασίες.
7. Κατά παρέκκλιση της παρ. 1, για σταθμούς οι οποί-
οι έχουν επιλεγεί σε διαγωνιστική διαδικασία, η Άδεια 
Παραγωγής ή η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών Έρ-
γων, δεν καταλαμβάνονται από τα οριζόμενα χρονικά 
ορόσημα. Στην περίπτωση αυτή, ισχύουν οι χρονικές 
προθεσμίες, που ορίζονται στην απόφαση του Υπουρ-
γού Περιβάλλοντος και Ενέργειας της παρ. 3 του άρθρου 
7 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) και ρυθμίζουν τον χρονικό 
ορίζοντα θέσης σε λειτουργία των επιλεγέντων σταθμών.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4417 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 32
Πληρωμές Τέλους Δέ σμευσης Φυσικού Χώρου 
Εγκατάστασης και Τέλους Παράτασης Εγκατάστασης και Δέσμευσης Ηλεκτρικού Χώρου
1. Ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Εγγυήσεων Προέλευσης δημιουργεί Σύστημα Πληρω-
μών Τέλους, προκειμένου να πραγματοποιείται από 
τους ενδιαφερομένους η πληρωμή του Τέλους Δέσμευ-
σης Φυσικού Χώρου Εγκατάστασης και του Τέλους 
Παράτασης Εγκατάστασης και Δέσμευσης Ηλεκτρικού 
Χώρου.
2. Η πληρωμή αντιστοιχίζεται αποκλειστικά στον σταθ-
μό Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.). που διαθέτει 
Άδεια Παραγωγής ή Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έρ-
γων ή στους εξαιρούμενους σταθμούς.
3. Η πληρωμή γίνεται με διακριτό τρόπο στις εξής πε-
ριπτώσεις:
α) Παράτασης της διάρκειας ισχύος της Άδειας Εγκα-
τάστασης της παρ. 4 του άρθρου 19.
β) Παράτασης της διάρκειας ισχύος της Βεβαίωσης 
ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, μετά την αποδοχή της 
Οριστικής Προσφοράς και πριν την έκδοση της Άδειας Εγκατάστασης της παρ. 1 του άρθρου 31.
γ) Παράτασης της διάρκειας ισχύος της Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης για τους εξαιρούμενους σταθμούς της 
παρ. 4 του άρθρου 33.
4. Το Σύστημα Πληρωμών Τέλους εκδίδει βεβαίωση 
καταβολής του τέλους των παρ. 1 και 3, προς χρήση του 
ενδιαφερομένου. Μπορεί να διαλειτουργεί και με πλη-
ροφοριακά συστήματα των υπόλοιπων αδειοδοτουσών 
αρχών, διαχειριστών και υπηρεσιών που εμπλέκονται 
στην αδειοδοτική διαδικασία σταθμών Α.Π.Ε. και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
ή/και σταθμών αποθήκευσης.
5. Οι πληρωμές των Τελών του παρόντος, αποτελούν 
έσοδα του Υπολογαριασμού Ενισχύσεων υφιστάμενων 
Εργων Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α του Ειδικού Λογαριασμού του 
άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179).
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ζ΄ 
ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΕΞΑΙΡΟΥΜΕΝΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ
Άρθρο 33
Σταθμοί που εξαιρούνται από Βεβαίωση Παραγωγού ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων
1. Δεν εκδίδεται Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έρ-
γων ή Άδεια Παραγωγής ή άλλη διαπιστωτική απόφαση, 
σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα τα οποία παράγουν ηλε-
κτρική ενέργεια από τις ακόλουθες κατηγορίες σταθμών 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαρα-
γωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμών αποθήκευσης:
α) γεωθερμικούς σταθμούς, με μέγιστη ισχύ παραγω-
γής μικρότερη ή ίση του ενός (1) μεγαβάτ (MW),
β) σταθμούς βιομάζας, βιοαερίου και βιορευστών, 
με μέγιστη ισχύ παραγωγής μικρότερη ή ίση του ενός 
(1) MW,γ) φωτοβολταϊκούς σταθμούς, με μέγιστη ισχύ παρα-
γωγής μικρότερη ή ίση του ενός μεγαβάτ (1 MW),
δ) ηλιοθερμικούς σταθμούς, με μέγιστη ισχύ παραγω-
γής μικρότερη ή ίση του ενός μεγαβάτ (1 MW),
ε) αιολικές εγκαταστάσεις, με μέγιστη ισχύ παραγωγής 
μικρότερη ή ίση των εξήντα κιλοβάτ (60 kW),
στ) σταθμούς Σ.Η.Θ.Υ.Α., με μέγιστη ισχύ παραγωγής 
μικρότερη ή ίση του ενός μεγαβάτ (1 MW),
ζ) σταθμούς από Α.Π.Ε ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. με μέγιστη ισχύ 
παραγωγής έως πέντε μεγαβάτ (5 MW), οι οποίοι εγκαθί-
στανται από εκπαιδευτικούς ή ερευνητικούς φορείς του 
δημοσίου ή ιδιωτικού τομέα, για όσο χρόνο οι σταθμοί 
αυτοί λειτουργούν αποκλειστικά για εκπαιδευτικούς ή 
ερευνητικούς σκοπούς, από το Κέντρο Ανανεώσιμων 
Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας (Κ.Α.Π.Ε.), για όσο 
χρόνο οι σταθμοί αυτοί λειτουργούν για τη διενέργεια 
πιστοποιήσεων ή μετρήσεων, καθώς και από Οργανι-
σμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, την προμήθεια και εγκα-
τάσταση των οποίων αναλαμβάνει για λογαριασμό τους 
το Κ.Α.Π.Ε. στο πλαίσιο προγραμματικών συμβάσεων 
με αυτούς,
η) αυτόνομους σταθμούς από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α., οι 
οποίοι δεν συνδέονται στο Σύστημα ή στο Δίκτυο, με 
μέγιστη ισχύ παραγωγής μικρότερη ή ίση των πέντε 
μεγαβάτ (5 MW), χωρίς δυνατότητα τροποποίησης της 
αυτόνομης λειτουργίας τους. Τα πρόσωπα που έχουν την 
ευθύνη της λειτουργίας των σταθμών αυτών, υποχρεού-
νται, πριν εγκαταστήσουν τους σταθμούς, να ενημερώ-νουν τον αρμόδιο Διαχειριστή για τη θέση, την ισχύ και την τεχνολογία των σταθμών,
θ) σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που εγκαθίστανται 
από αυτοπαραγωγούς, σύμφωνα με το άρθρο 14Α του ν. 3468/2006 (Α΄ 129),
ι) μικρούς Υδροηλεκτρικούς Σταθμούς, με μέγιστη ισχύ 
παραγωγής μικρότερη ή ίση του ενός μεγαβάτ (1 MW) 
που εγκαθίστανται σε δίκτυα ύδρευσης ή άρδευσης ή 
αποχέτευσης,
ια) λοιπούς σταθμούς, που δεν εμπίπτουν στις προ-
ηγούμενες περιπτώσεις, με μέγιστη ισχύ παραγωγής 
μικρότερη ή ίση των πενήντα κιλοβάτ (50 ΚW), εφόσον 
οι σταθμοί αυτοί χρησιμοποιούν ενέργεια Α.Π.Ε. του άρ-
θρου 2 του ν. 3468/2006,
ιβ) σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α που εγκαθίστανται 
από αυτοπαραγωγούς, οι οποίοι δεν διοχετεύουν πλε-
όνασμα της παραγόμενης ενέργειας στο Δίκτυο ή το 
Σύστημα,
ιγ) σταθμούς αποθήκευσης της περ. (λια) της παρ. 3 
του άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) με μέγιστη ισχύ έγχυσης μικρότερη του ενός μεγαβάτ (1 MW),
ιδ) σταθμούς της παρ. 11Α του άρθρου 10 του 
ν. 4685/2020 (Α΄ 92), με μέγιστη ισχύ παραγωγής μικρό-τερη ή ίση του ενός μεγαβάτ (1) MW, 
ιε) σταθμούς της παρ. 11Β του άρθρου 10 του 
ν. 4685/2020, με μέγιστη ισχύ έγχυσης μικρότερη ή ίση του ενός μεγαβάτ (1 MW).
2. Το όριο ισχύος της περ. γ) της παρ. 1 ισχύει για το 
σύνολο των σταθμών που ανήκουν στο ίδιο φυσικό ή 
νομικό πρόσωπο και εγκαθίστανται στο ίδιο ακίνητο, 
χωρίς να τίθεται περιορισμός όσον αφορά στη γειτνίαση 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4418 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
σταθμών, οι οποίοι εγκαθίστανται σε όμορα ακίνητα, 
ανεξαρτήτως αν ανήκουν στο ίδιο ή σε διαφορετικό φυ-
σικό ή νομικό πρόσωπο. 
Ειδικά για περιπτώσεις σταθμών της περ. γ) της παρ. 
1, επιτρέπεται η εγκατάσταση περισσότερων του ενός 
σταθμών στο ίδιο ακίνητο. 
3. Μονάδες παραγωγής ενέργειας με ισχύ μέχρι ένα 
μεγαβάτ (1 MW) που εγκαθίστανται:
α) σε ακίνητα κατά μήκος του σιδηροδρομικού δι-
αδρόμου, που διαχειρίζεται η Ανώνυμη Εταιρεία Δια-
χείρισης Σιδηροδρομικής Περιουσίας (Γ ΑΙΑΟΣΕ ΑΕ) και απέχουν τουλάχιστον εκατό (100) μέτρα μεταξύ τους,
β) σε ακίνητα κατά μήκος εθνικών οδών, που διαχει-
ρίζονται είτε το Δημόσιο είτε οι Παραχωρησιούχοι αυ-τοκινητοδρόμων και απέχουν τουλάχιστον εκατό (100) 
μέτρα μεταξύ τους, δεν θεωρούνται ότι εγκαθίστανται 
στο ίδιο ή όμορο ακίνητο.
4. Δεν επιτρέπεται η κατάτμηση δημόσιας έκτασης που 
υπάγεται στη δασική νομοθεσία, σύμφωνα με το άρθρο 
3 του ν. 998/1979 (Α΄ 289) για την ανάπτυξη σταθμών 
του παρόντος άρθρου. Το πρώτο εδάφιο της παρούσας 
δεν εφαρμόζεται για σταθμούς που έχουν υποβάλλει ή 
θα υποβάλλουν πλήρες αίτημα για χορήγηση Οριστικής 
Προσφοράς Συνδεσης στον αρμόδιο Διαχειριστή, μέχρι 
την 30ή Σεπτεμβρίου 2022.
5. Οι Εξαιρούμενοι Σταθμοί της παρ. 1 απαλλάσσονται 
και από την υποχρέωση λήψης Άδειας Εγκατάστασης 
και Λειτουργίας.
6. Οι Εξαιρούμενοι Σταθμοί, προκειμένου να συνά-
ψουν Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης ή προκειμένου 
ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγ-
γυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) να εκδώσει Βε-βαίωση απευθείας συμμετοχής στην Αγορά, αναρτούν 
τα πολύγωνα των σταθμών τους στη γεωπληροφοριακή 
πλατφόρμα του Φορέα Αδειοδότησης του άρθρου 20 
του ν. 4685/2020. Ειδικότερα, ο ως άνω Φορέας Αδειο-δότησης παρέχει οδηγίες στον ενδιαφερόμενο για την ανάρτηση στοιχείων σχετικά με την ακριβή θέση εγκα-τάστασης του σταθμού (συντεταγμένες πολυγώνου και 
θέσεων ανεμογεννητριών, εφόσον πρόκειται για Αιολικό 
Σταθμό), και γεωχωρικών δεδομένων και μετά την υπο-
βολή τους, απεικονίζει γεωγραφικά σε ειδική προσβάσι-
μη εφαρμογή του Ηλεκτρονικού Μητρώου, την ακριβή 
θέση εγκατάστασης του σταθμού (πολύγωνο και θέσεις 
ανεμογεννητριών, εφόσον πρόκειται για Αιολικό Σταθμό) 
και εκδίδει Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου Εξαι-
ρούμενου Σταθμού. Ο ενδιαφερόμενος προσκομίζει στη 
Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. ή στον Διαχειριστή Ελληνικού Δικτύου 
Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας(ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.) τη Βεβαί-
ωση Καταχώρησης Πολυγώνου Εξαιρούμενου Σταθμού.
7. Οι Εξαιρούμενοι Σταθμοί μπορούν να μεταβιβάζο-
νται πριν από την έναρξη της λειτουργίας τους, εφόσον 
έχει συναφθεί Σύμβαση Σύνδεσης με τον αρμόδιο Δια-
χειριστή. Κατ’ εξαίρεση πριν τη σύναψη της Σύμβασης 
Σύνδεσης, επιτρέπεται η μεταβίβασή τους σε νομικά 
πρόσωπα, εφόσον το εταιρικό κεφάλαιο της εταιρείας 
προς την οποία γίνεται η μεταβίβαση κατέχεται εξ ολο-
κλήρου από το μεταβιβάζον φυσικό ή νομικό πρόσωπο.Άρθρο 34
Οριστική Προσφορά Σύνδεσης για Εξαιρούμενους Σταθμούς
1. Ο κάτοχος του Εξαιρούμενου Σταθμού, μετά την έκ-
δοση της Απόφασης Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης, 
υποβάλλει την αίτηση για χορήγηση Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης στον αρμόδιο Διαχειριστή, σύμφωνα με το άρθρο 5. 
2. Η αίτηση για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης συνοδεύεται από:
α) τα νομιμοποιητικά έγγραφα του αιτούντα, και εάν 
είναι νομικό πρόσωπο κωδικοποιημένο καταστατικό και 
γενικό πιστοποιητικό του Γενικού Εμπορικού Μητρώου, 
β) πιστοποιητικό ισχύουσας εκπροσώπησης του αι-
τούντος, εάν είναι νομικό πρόσωπο, ή αντίγραφο αστυ-νομικής ταυτότητας σε περίπτωση φυσικού προσώπου,
γ) την Απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης,
δ) την Εγγυητική Επιστολή του άρθρου 6,
ε) τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, από τα οποία προ-
κύπτει ο χαρακτηρισμός της γεωργικής γης, κατά την υπό 
στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/74123/2971/29.7.2020 κοινή από-
φαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εσω-
τερικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (Β΄ 3149),
στ) τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για την τεκμηρίω-
ση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου εγκατάστασης 
του άρθρου 18, 
ζ) συνοπτική τεχνική περιγραφή του έργου, στην οποία 
αποτυπώνονται βασικές τεχνικές πληροφορίες, σχετι-
κά με την προτεινόμενη θέση του σταθμού παραγωγής 
(τοπωνύμιο, δημοτική ενότητα, δήμος, περιφερειακή 
ενότητα, περιφέρεια), τις συνιστώσες που απαρτίζουν 
τον σταθμό (τεχνολογία, μονάδες παραγωγής, υποσταθ-
μός χαμηλής/μέσης τάσης, ισχύς, συμβολή στο βραχυ-κύκλωμα), 
η) τα απαιτούμενα τεχνικά φυλλάδια, όπως εξειδικεύ-
ονται κατά περίπτωση από τον αρμόδιο Διαχειριστή,
θ) Ηλεκτρικό Μονογραμμικό Διάγραμμα του σταθμού 
και του υποσταθμού χαμηλής/μέσης τάσης, με ψηφιακή 
υπογραφή μηχανικού κατάλληλης ειδικότητας,
ι) αντίγραφο τοπογραφικού διαγράμματος σε κα-
τάλληλο υπόβαθρο (Χάρτης ΓΥΣ, Δορυφορική Εικό-
να, Ορθοφωτοχάρτης κτηματολογίου), επί του οποίου 
αναγράφονται οι συντεταγμένες του σταθμού κατά 
ΕΓΣΑ΄ 87 (κορυφές πολυγώνου του γηπέδου), προκειμέ-
νου για εγκαταστάσεις εκτός σχεδίου πόλεως, άλλως τη διεύθυνση του ακινήτου,
ια) έντυπο αίτησης, το ακριβές περιεχόμενο του οποί-
ου συντάσσει, επικαιροποιεί και δημοσιεύει στην επίση-
μη ιστοσελίδα του ο αρμόδιος Διαχειριστής,
β) αποδεικτικό πληρωμής Διαχειριστικού Τέλους Υπο-
βολής Αίτησης υπέρ του αρμόδιου Διαχειριστή, το οποίο 
ανέρχεται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ. Από την κα-
ταβολή του παραπάνω τέλους εξαιρούνται οι σταθμοί 
των περ. θ) και ιβ) της παρ. 1 του άρθρου 33, καθώς και οι σταθμοί του άρθρου 38.
3. Η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης, ειδικά για σταθ-
μούς αυτοπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων των 
σταθμών του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), 
δύναται να περιλαμβάνει ειδικό όρο, ώστε οι εν λόγω 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4419 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
σταθμοί να μην εγχέουν ενέργεια προς το Δίκτυο ή το 
Σύστημα, αν με τον τρόπο αυτό είναι δυνατή η χορή-
γηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, ή κατόπιν 
αιτήματος του ενδιαφερομένου, προκειμένου να ληφθεί 
υπόψη κατά τη διενέργεια της τεχνικής εξέτασης. Ο ως 
άνω ειδικός όρος εφαρμόζεται και για τους σταθμούς 
της παρ. 1 του άρθρου 38, εφόσον περιλαμβάνεται στη 
Σύμβαση Σύνδεσης. Οι εν λόγω σταθμοί δεν συνάπτουν 
Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης, σύμφωνα με την παρ. 
16Α του άρθρου 3 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149).
Άρθρο 35
Διάρκεια ισχύος Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης για Εξαιρούμενους Σταθμούς
1. Η διάρκεια ισχύος της Οριστικής Προσφοράς Σύνδε-
σης για τους Εξαιρούμενους Σταθμούς με την επιφύλαξη 
των παρ. 6 και 7, υπολογίζεται: 
α) για τους σταθμούς των περ. γ), δ) και ε) της παρ. 1 
του άρθρου 33:
αα) σε δεκαοκτώ (18) μήνες από τη χορήγηση της 
Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, αν συνδέονται στο 
Δίκτυο και δεν απαιτούνται εργασίες σε Υποσταθμούς 
(Υ/Σ) Υψηλής Τάσης (Υ.Τ.) και Μέσης Τάσης (Μ.Τ.), 
αβ) σε τριάντα (30) μήνες από τη χορήγηση της Οριστι-
κής Προσφοράς Σύνδεσης για σταθμούς που συνδέονται 
στο Δίκτυο, αν απαιτούνται εργασίες κατασκευής νέου 
Υ/Σ Υ.Τ. και Μ.Τ. ή επέκτασης σε Υ/Σ Υ.Τ. και Μ.Τ.,
β) για σταθμούς της περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 33, 
ισχύουν οι προθεσμίες της περ. α) της παρούσας, εκτός αν ορίζεται ειδικότερα, 
γ) για τις λοιπές κατηγορίες σταθμών σε τριάντα έξι 
(36) μήνες από τη χορήγηση της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης.
2. Εντός τεσσάρων (4) μηνών από τη χορήγηση της 
Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, ο ενδιαφερόμενος 
υποχρεούται να υποβάλει αίτηση για τη σύναψη Σύμβα-
σης Σύνδεσης, άλλως η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης 
παύει να ισχύει.
3. Εντός της διάρκειας ισχύος της Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης, ο σταθμός πρέπει: 
α) είτε να έχει τεθεί σε λειτουργία, 
β) είτε ο κάτοχος του σταθμού να έχει υποβάλει 
Δήλωση Ετοιμότητας, σύμφωνα με το άρθρο 4Α του 
ν. 4414/2016 (Α΄ 149), 
γ) είτε ο κάτοχος να έχει υποβάλει αίτηση για τη θέση 
του σταθμού σε λειτουργία.
4. Οι προθεσμίες της παρ. 1 δύνανται να παραταθούν 
για διάστημα έως και οκτώ (8) μηνών, εφόσον ο κάτοχος 
του σταθμού δηλώσει στον αρμόδιο Διαχειριστή την 
πρόθεσή του για την ολοκλήρωση του έργου και καταβά-
λει το «Τέλος Παράτασης Εγκατάστασης και Δέσμευσης 
Ηλεκτρικού Χώρου», το οποίο ορίζεται σε χίλια (1000) 
ευρώ ανά μεγαβάτ (MW) Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής, για κάθε μήνα παράτασης. 
Σε περίπτωση παρέλευσης των προθεσμιών ή μη κα-
ταβολής του αντίστοιχου ως άνω τέλους, κατά τα ορι-
ζόμενα στον οικείο Κανονισμό, η Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης παύει αυτοδικαίως να ισχύει και το ποσό του 
ως άνω τέλους δεν επιστρέφεται.Σε περίπτωση παύσης ισχύος της Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης, παύουν να ισχύουν όλες οι άδειες 
και εγκρίσεις που έχουν χορηγηθεί για τον εν λόγω 
σταθμό.
5. Εάν με ειδικά αιτιολογημένη απόφασή του, που 
κοινοποιείται στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, ο αρ-
μόδιος Διαχειριστής θέσει μεγαλύτερη προθεσμία για 
την υλοποίηση των έργων σύνδεσης για τους σταθ-μούς, η διάρκεια ισχύος της Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης, παρατείνεται μέχρι την παρέλευση της προ-θεσμίας αυτής.
6. Για κατηγορίες σταθμών ή για σταθμούς που εντάσ-
σονται σε καθεστώς ενίσχυσης υποχρεωτικά μέσω αντα-
γωνιστικών διαδικασιών του άρθρου 7 του ν. 4414/2016, 
ισχύει η παρ. 8Β του άρθρου 7 του ιδίου νόμου.
7. Η διάρκεια ισχύος της Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης των Εξαιρούμενων Σταθμών, οι οποίοι επιλέγο-
νται για ένταξη σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή 
λειτουργικής ενίσχυσης, μέσω ανταγωνιστικής διαδι-
κασίας υποβολής προσφορών, παρατείνεται μέχρι τη 
λήξη της προθεσμίας ενεργοποίησης της σύνδεσής τους 
(θέση σε κανονική ή δοκιμαστική λειτουργία), η οποία 
καθορίζεται στην απόφαση της παρ. 3 του άρθρου 7 του 
ν. 4414/2016. Για τον σκοπό αυτό, ο ενδιαφερόμενος 
ενημερώνει τον αρμόδιο Διαχειριστή, ο οποίος, κατόπιν 
αιτήματος του ενδιαφερομένου, εκδίδει τη σχετική δια-
πιστωτική πράξη με τη διάρκεια ισχύος της Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης.
Άρθρο 36
Σύμβαση Σύνδεσης για Εξαιρούμενους Σταθμούς
1. Ο κάτοχος του Εξαιρούμενου Σταθμού, μετά την 
αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, προβαί-
νει στη σύναψη της Σύμβασης Σύνδεσης με τον αρμόδιο 
Διαχειριστή κατά το άρθρο 8.
2. Για την σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης των Εξαιρού-
μενων Σταθμών, υποβάλλεται από τον ενδιαφερόμενο αίτηση προς τον αρμόδιο Διαχειριστή με τα ακόλουθα συνοδευτικά:
α) Νομιμοποιητικά έγγραφα του αιτούντα, σε περίπτω-
ση μεταβολής που επήλθε μετά την υποβολή της αίτησης 
του άρθρου 34 ή υπεύθυνη δήλωση του αιτούντα ότι δεν 
έχει επέλθει έκτοτε καμία μεταβολή.
β) Πολεοδομική αδειοδότηση, εφόσον απαιτείται. Ει-
δικά για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς, υποβάλλεται η έγκριση εργασιών μικρής κλίμακας, αν απαιτείται.
γ) Έγγραφα που τεκμηριώνουν το δικαίωμα πρόσβα-
σης του ενδιαφερομένου και του Διαχειριστή στη θέση 
εγκατάστασης της μετρητικής διάταξης, για ακίνητα χω-
ρίς πρόσωπο σε υφιστάμενη οδό.
δ) Έντυπο αίτησης, το ακριβές περιεχόμενο της οποίας 
συντάσσει, επικαιροποιεί και δημοσιεύει στην επίσημη ιστοσελίδα του ο αρμόδιος Διαχειριστής.
3. Η Σύμβαση Σύνδεσης περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον 
τα εξής:
α) Την περιγραφή του σημείου σύνδεσης και των έρ-
γων επέκτασης του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς 
Ηλεκτρικής Ενέργειας ή του Ελληνικού Δικτύου Διανομής 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4420 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Δ.Δ.Η.Ε.) για τη σύνδεση του 
σταθμού.
β) Τη μέγιστη και την εγκατεστημένη ισχύ.
γ) Τα στοιχεία που προβλέπονται στον Κώδικα Δια-
χείρισης του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., στον Κώδικα Διαχείρισης Μη Διασυνδεμένων Νήσων και στον Κώδικα Διαχείρισης 
του Συστήματος.
δ) Τα τεχνικά χαρακτηριστικά των γεννητριών, των 
μετασχηματιστών ανύψωσης και κάθε άλλου κύριου 
εξοπλισμού της εγκατάστασης σταθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμών 
αποθήκευσης. Ειδικά για φωτοβολταϊκούς σταθμούς της 
περ. γ΄ της παρ. 1 του άρθρου 33, τα ως άνω τεχνικά 
χαρακτηριστικά υποβάλλονται είτε κατά την υποβολή 
της Δήλωσης Ετοιμότητας, σύμφωνα με το άρθρο 4α 
του ν. 4414/2016 (Α΄ 147), είτε κατά την αίτηση για τη 
θέση του σταθμού σε λειτουργία.
ε) Τα τεχνικά χαρακτηριστικά των έργων Μέσης ή Χα-
μηλής Τάσης.
στ) Τα αναρτημένα ή θεωρημένα διαγράμματα σύν-
δεσης, όπου και εφόσον απαιτούνται.
ζ) Τις ρυθμίσεις προστασίας και ελέγχου στο σημείο 
σύνδεσης, στο διασυνδετικό δίκτυο Μέσης Τάσης και 
στις γεννήτριες ηλεκτροπαραγωγής.
η) Τις προβλεπόμενες στους Τίτλους ΙΙΙ και IV του Κανο-
νισμού (ΕΕ) 2016/631 της Επιτροπής της 14ης Απριλίου 2016 «για τη θέσπιση κώδικα δικτύου, όσον αφορά τις 
απαιτήσεις για τη σύνδεση ηλεκτροπαραγωγών με το 
δίκτυο» (L 112), απαιτήσεις για τον έλεγχο συμμόρφω-σης και τις διαδικασίες κοινοποίησης λειτουργίας, όπως αυτές εξειδικεύονται με τις τεχνικές αποφάσεις του αρ-
μόδιου Διαχειριστή.
4. Αν δεν υπογραφεί η Σύμβαση Σύνδεσης λόγω υπαι-
τιότητας του αιτούντος εντός της ανωτέρω τεθείσας προ-
θεσμίας, η αίτηση για Σύμβαση Σύνδεσης απορρίπτεται, 
η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης παύει αυτοδικαίως να 
ισχύει, όπως και κάθε άλλη άδεια που έχει εκδοθεί για 
τον εν λόγω σταθμό και η εγγυητική επιστολή καταπί-
πτει υπέρ του Ειδικού Λογαριασμού του άρθρου 143 του 
ν. 4001/2011 (Α΄ 179).
5. Η Σύμβαση Σύνδεσης υπογράφεται σύμφωνα με τα 
προβλεπόμενα στους σχετικούς Κώδικες Διαχείρισης 
και αποτελεί προϋπόθεση για τη θέση του σταθμού σε λειτουργία.
Άρθρο 37
Πλαίσιο που διέπει τους Εξαιρούμενους σταθμούς
Ειδικά για τις περιπτώσεις των Εξαιρούμενων Σταθ-
μών, εφαρμόζεται ο παρών, ιδίως δε τα άρθρα 33 έως 
36 και 38.
Άρθρο 38
Απλή γνωστοποίηση για τη σύνδεση σταθμών στο Δίκτυο
1. Οι εγκαταστάσεις: 
α) Σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας ισχύος 
έως και πενήντα (50) κιλοβάτ (kW), με την εξαίρεση της 
περ. β΄,β) Αιολικών Σταθμών, ισχύος έως είκοσι (20) kW, που 
μπορεί να συνδυάζονται και με σύστημα αποθήκευσης, συνδέονται στο Δίκτυο, χωρίς να απαιτείται χορήγηση 
Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης, σύμφωνα με τα ορι-
ζόμενα στο παρόν. 
Οι σταθμοί της παρούσας ορίζονται ως Γνωστοποι-
ούμενοι Σταθμοί.
2. Για τη σύνδεση των σταθμών της παρ. 1, ο ενδιαφε-
ρόμενος ενημερώνει τον αρμόδιο Διαχειριστή για την 
πρόθεσή του να εγκαταστήσει τον εν λόγω σταθμό, υπο-
βάλλοντας τα απαραίτητα δικαιολογητικά του άρθρου 34. Με τον οικείο Κανονισμό δύναται να επανακαθορί-ζονται τα απαιτούμενα δικαιολογητικά.
3. Ο αρμόδιος Διαχειριστής, εντός δεκαπέντε (15) ημε-
ρών από την ημερομηνία εκδήλωσης ενδιαφέροντος, 
ενημερώνει τον ενδιαφερόμενο σχετικά με την αποδοχή 
ή απόρριψη της αιτηθείσας σύνδεσης. Ακολούθως: 
α. Σε περίπτωση αποδοχής της αιτηθείσας σύνδεσης, ο 
αρμόδιος Διαχειριστής αποστέλλει στον ενδιαφερόμενο 
τη Σύμβαση Σύνδεσης, στην οποία αναγράφονται οι όροι 
σύνδεσης, το κόστος σύνδεσης, τα απαιτούμενα έργα 
σύνδεσης, ο χρόνος υλοποίησης αυτών, καθώς και κάθε 
στοιχείο που απαιτείται για την τεκμηρίωση της ανάγκης 
υλοποίησης των συγκεκριμένων έργων σύνδεσης και 
του κόστους αυτών.
Ο ενδιαφερόμενος οφείλει, εντός προθεσμίας εξήντα 
(60) ημερών, να υπογράψει τη Σύμβαση Σύνδεσης κα-
ταβάλλοντας αντίστοιχα και τη σχετική δαπάνη, προκει-
μένου να τεθεί σε ισχύ η Σύμβαση.
Η κατασκευή των έργων σύνδεσης ολοκληρώνεται 
από τον αρμόδιο Διαχειριστή: 
αα) εντός ενός (1) μηνός από την υπογραφή της Σύμ-
βασης Σύνδεσης, εφόσον δεν απαιτούνται νέα έργα δι-κτύου διανομής, ή
αβ) εντός τεσσάρων (4) μηνών για σταθμούς που συν-
δέονται στη χαμηλή τάση, ή
αγ) εντός οκτώ (8) μηνών για σταθμούς που συνδέ-
ονται στη Μέση Τάση (Μ.Τ.), εφόσον δεν απαιτούνται 
εργασίες σε Υποσταθμούς (Υ/Σ) Υψηλής Τάσης (Υ.Τ.) και Μ.Τ., ή 
αδ) εντός δεκαοκτώ (18) μηνών, εφόσον απαιτούνται 
εργασίες κατασκευής νέου Υ/Σ Υ.Τ./Μ.Τ. ή επέκτασης Υ/Σ 
Υ.Τ./Μ.Τ.
Ο αρμόδιος Διαχειριστής ολοκληρώνει τα έργα σύν-
δεσης και στη συνέχεια προβαίνει στη σύνδεση του 
σταθμού.
β. Σε περίπτωση απόρριψης της αιτηθείσας σύνδεσης, 
ο αρμόδιος Διαχειριστής ενημερώνει για τους λόγους 
της απόρριψης και δύναται να προτείνει αιτιολογημένα στον ενδιαφερόμενο εναλλακτικό σημείο σύνδεσης για λόγους ασφαλείας ή τεχνικής ασυμβατότητας των στοι-χείων του συστήματος. 
4. Σε περίπτωση υπογραφής Σύμβασης Σύνδεσης 
σύμφωνα με την περ. α΄ της παρ. 3, ο ηλεκτρικός χώρος 
δεσμεύεται από την ημερομηνία υπογραφής της Σύμβα-
σης Σύνδεσης υπέρ του παραγωγού για: 
α) δώδεκα (12) μήνες για σταθμούς που συνδέονται 
στο Δίκτυο, εφόσον δεν απαιτούνται εργασίες σε Υ/Σ 
Υ.Τ. και Μ.Τ., ή 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4421 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
β) είκοσι τέσσερις (24) μήνες για σταθμούς που συν-
δέονται στο Δίκτυο, εφόσον απαιτούνται εργασίες κατα-
σκευής νέου Υ/Σ Υ.Τ. και Μ.Τ. ή επέκτασης Υ/Σ Υ.Τ. και Μ.Τ.
Αν υφίσταται υποχρέωση διενέργειας διαγωνιστικών 
διαδικασιών προκειμένου να υλοποιηθεί το έργο, δυ-
νάμει των διατάξεων περί δημοσίων συμβάσεων, η δέ-
σμευση του ηλεκτρικού χώρου δύναται να παραταθεί 
κατά δεκαοκτώ (18) μήνες, εάν ο Παραγωγός ενημερώσει 
τον αρμόδιο Διαχειριστή του δικτύου για τη δέσμευση 
ηλεκτρικού χώρου εντός του χρόνου της παρούσας.
Σε κάθε περίπτωση ο Παραγωγός υποχρεούται να 
πραγματοποιήσει τη σύνδεση του σταθμού εντός του 
οριζόμενου στην παρούσα χρόνου, άλλως με την πά-
ροδο αυτής της προθεσμίας αίρεται αυτοδικαίως η δέ-σμευση του ηλεκτρικού χώρου. 
5. Για σταθμούς που εγκαθίστανται στα Μη Διασυν-
δεδεμένα Νησιά, τα ανώτατα όρια ισχύος της παρ. 1 
ανέρχονται σε δέκα (10) kW.
6. Οι σταθμοί του παρόντος άρθρου δεν συμπεριλαμ-
βάνονται σε σειρά προτεραιότητας για χορήγηση οριστι-
κής προσφοράς σύνδεσης, σύμφωνα με την υπό στοιχεία 
ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/28857/1083/17.3.2020 απόφαση του 
Υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 940) ή 
την απόφαση της παρ. 1 του άρθρου 89 του παρόντος.
7. Ο αρμόδιος Διαχειριστής αναρτά στην ιστοσελίδα 
του κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την υποβολή 
των αιτήσεων και τη διαδικασία σύνδεσης σταθμών του 
παρόντος άρθρου και κάθε άλλο σχετικό με τη διαδικα-σία αυτή θέμα και επικαιροποιεί τις οδηγίες αυτές, κατά την κρίση του.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η΄ 
ΨΗΦΙΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ
Άρθρο 39
Ηλεκτρονική πλατφόρμα διαχειριστών και ηλεκτρονικός ιστότοπος Αδειών Εγκατάστασης και Λειτουργίας(άρθρο 17 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001)
1. Η υποβολή των αιτήσεων, καθώς και των απαιτού-
μενων δικαιολογητικών για τη χορήγηση Οριστικής Προ-
σφοράς Σύνδεσης, τη σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης, τη 
θέση του σταθμού σε (δοκιμαστική) λειτουργία, τη σύν-δεσή του, καθώς και κάθε επικοινωνία του αιτούντα με 
τον Διαχειριστή του Συστήματος ή του Δικτύου πραγμα-
τοποιείται μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή κατάλλη-
λης ηλεκτρονικής πλατφόρμας, προσβάσιμης μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.
gr) με ευθύνη των Διαχειριστών για την κατασκευή και 
την εύρυθμη λειτουργία της. 
2. Η υποβολή των αιτήσεων, καθώς και των απαιτού-
μενων δικαιολογητικών για έκδοση της Άδειας Εγκατά-στασης και Λειτουργίας, η τροποποίηση, αναστολή και παράταση ισχύος αυτών, καθώς και η εν γένει επικοινω-
νία του αιτούντα με τις αρμόδιες αδειοδοτούσες αρχές, 
πραγματοποιούνται μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
3. Η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης, η Σύμβασης 
Σύνδεσης, η Βεβαίωση Ενεργοποίησης Λειτουργίας, η 
Βεβαίωση Ηλέκτρισης και η Βεβαίωση Περάτωσης Δοκι-
μαστικής Λειτουργίας χορηγούνται από τον Διαχειριστή του Συστήματος ή του Δικτύου. Η Βεβαίωση απευθείας 
Συμμετοχής στην Αγορά και η Βεβαίωση Καταβολής 
του Τέλους μέσω του Συστήματος Πληρωμών Τέλους 
χορηγούνται από τον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.). 
Η Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου Εξαιρούμενου 
Σταθμού εκδίδεται από τον Φορέα Αδειοδότησης του 
άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92). Οι Άδειες Εγκατά-
στασης και Λειτουργίας εκδίδονται από τις αρμόδιες 
αδειοδοτούσες αρχές και αποστέλλονται στον ενδια-
φερόμενο μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
4. Στον ιστότοπο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, δημιουργείται ειδική ιστοσελίδα, στην οποία 
αναρτώνται οι Άδειες Εγκατάστασης και Λειτουργίας που 
εκδίδονται από τις αρμόδιες αδειοδοτούσες αρχές. 
5. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. και ο Διαχειριστής Ελληνικού Δι-
κτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, με την ιδιότητα του Διαχειριστή των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, τη-
ρούν Μητρώο των σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέρ-
γειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης, οι οποίοι βρίσκονται σε λειτουργία.
Άρθρο 40
Τήρηση Μητρώου και δημοσιότητα στοιχείων
1. Ο Διαχειριστής του Συστήματος και του Δικτύου 
δημοσιεύουν στους αντίστοιχους ιστότοπούς τους, ανά 
δύο (2) μήνες, λίστες με τα στοιχεία των εκκρεμών αιτή-
σεων για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης και 
Σύμβασης Σύνδεσης, καθώς και λίστες με τις Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης και τις Συμβάσεις Σύνδεσης που έχουν συνάψει.
Οι λίστες περιλαμβάνουν κατ’ ελάχιστον:
α) τον αριθμό της Άδειας Παραγωγής, της Βεβαίωσης 
ή της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων,
β) την επωνυμία του αιτούντος/κατόχου του σταθμού,
γ) την ημερομηνία υποβολής της αίτησης και την ημε-
ρομηνία έκδοσης της Βεβαίωσης πληρότητας αυτής,
δ) την ημερομηνία χορήγησης της Οριστικής Προσφο-
ράς Σύνδεσης,
ε) την ημερομηνία σύναψης της Σύμβασης Σύνδεσης 
(Κύριου Τεύχους και Συμπληρώματος).
2. Ειδικότερα, ο Διαχειριστής του Συστήματος, δημοσι-
εύει ανά δύο (2) μήνες στοιχεία σχετικά με τον υποσταθ-
μό (Υ/Σ) και Μετασχηματιστή (Μ/Σ) Σύνδεσης των έργων, 
ήτοι τα έργα που συνδέονται, την ονομαστική ισχύς του 
Μ/Σ, τα στοιχεία του κύριου του Υ/Σ, τη δυνατότητα επέ-
κτασης του Υ/Σ, τη γραμμή Υψηλής Τάσης (Υ.Τ.) ή Υπε-
ρυψηλής Τάσης (Υ.Υ.Τ.) με την οποία συνδέεται ο Υ/Σ, 
και λοιπά δημοσιεύσιμα στοιχεία. Επιπλέον, δημοσιεύει 
στην ιστοσελίδα του, σε κατάλληλη μορφή γεωχωρικών 
δεδομένων, ιδίως τις οδεύσεις των υφιστάμενων και των 
αδειοδοτημένων γραμμών Υ.Τ. και Υ.Υ.Τ., καθώς και τη 
θέση των υφιστάμενων και των αδειοδοτημένων Υ/Σ.
3. Ειδικότερα, ο Διαχειριστής του Δικτύου δημοσιεύει 
ανά δύο (2) μήνες στοιχεία σχετικά με τους Υ/Σ, τους Μ/Σ 
και τις γραμμές σύνδεσης των έργων, τη δυνατότητα 
επέκτασης των Υ/Σ και τη δυνατότητα προσθήκης νέων 
πυλών Μέσης Τάσης στους Υ/Σ. Επίσης, αποτυπώνει τη 
γεωγραφική κάλυψη των Υ/Σ, γνωστοποιεί τους Υ/Σ, 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4422 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
τους Μ/Σ και τις γραμμές σύνδεσης των έργων, όπου δεν 
είναι εφικτό να συνδεθούν επιπλέον σταθμοί Ανανεώσι-
μων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - 
Θερμότητας Υψηλής Απόδοσ ηςκαι να χορηγηθούν νέες 
Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης, καθώς επίσης και τους 
Υ/Σ, Μ/Σ και τις γραμμές σύνδεσης που αναμένεται να 
αναβαθμιστούν ή να επεκταθούν και τα νέα περιθώρια ισχύος που δημιουργούνται. 
4. Στον ιστότοπο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας δημοσιεύονται επίσης, ανά δύο (2) μήνες, στοι-
χεία σχετικά με τις Άδειες Εγκατάστασης και Λειτουργίας, 
και συγκεκριμένα στοιχεία για: α) τις αιτήσεις που έχουν 
υποβληθεί, β) την έκδοση των αδειών, γ) την παύση τους, 
καθώς και δ) την παράτασή τους, κατόπιν πληρωμής του 
αντίστοιχου τέλους, τα οποία έχουν αποσταλεί στον 
Φορέα Αδειοδότησης του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και στις αρμόδιες αδειοδοτούσες αρχές. 
5. Ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Εγγυήσεων Προέλευσηςκαι ο Διαχειριστής Ελληνικού 
Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας, με την ιδιότη-τα του Διαχειριστή των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, δημοσιεύουν ανά δύο (2) μήνες στοιχεία σχετικά με τις αιτήσεις για σύναψη Συμβάσεων Λειτουργικής Ενίσχυ-
σης, καθώς και τις Συμβάσεις Λειτουργικής Ενίσχυσης 
και τις Βεβαιώσεις Συμμετοχής, απευθείας στην αγορά όπου έχουν εκδοθεί.
Άρθρο 41
Ανάπτυξη και λειτουργία Ενιαίου Πληροφοριακού Συστήματος Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (παρ. 1, 2, 3 άρθρου 16 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001)
1. Αναπτύσσεται και τίθεται σε λειτουργία ενιαίο Πλη-
ροφοριακό Σύστημα Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσι-
μων Πηγών Ενέργειας (Π.Σ.Α.Π.Ε.), το οποίο τηρείται στην 
Υπηρεσία μιας Στάσης του Υπουργείου Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας και λειτουργεί με μέριμνά της και είναι 
προσβάσιμο μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δη-
μόσιας Διοίκησης (gov.gr).
2. Σκοπός του Π.Σ.Α.Π.Ε. είναι η λειτουργία του ως 
πύλης εισόδου όλων των αιτήσεων των Παραγωγών 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαρα-
γωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθμών αποθήκευσης και ως κοινού 
σημείου διασύνδεσης και διαλειτουργικότητας των επι-μέρους πληροφοριακών συστημάτων όλων των εμπλε-
κόμενων αδειοδοτικών αρχών. Μέσω του Π.Σ.Α.Π.Ε. δια-
σφαλίζονται η ταχεία, απλή και ηλεκτρονική καταγραφή 
όλων των σταδίων αδειοδότησης σταθμών Α.Π.Ε. και 
αποθήκευσης και η αυτοματοποιημένη διακίνηση όλων 
των σχετικών εγγράφων.
3. Το Π.Σ.Α.Π.Ε.:
α) Διαλειτουργεί με το Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρα-
γωγής HλεκτρικήςEνέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
της παρ. 6 του άρθρου 10 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) που τηρείται από τον Φορέα Αδειοδότησης του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 για την έκδοση της Βεβαίωσης Παρα-
γωγού. Με την έκδοση της Βεβαίωσης Παραγωγού το σύστημα ενημερώνει τον ενδιαφερόμενο και τον κα-
τευθύνει στις αναγκαίες ενέργειες για τη μετάβαση στα 
επόμενα στάδια της περιβαλλοντικής αδειοδότησης και 
της χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης.
β) Διαλειτουργεί με το Ηλεκτρονικό Περιβαλλοντικό 
Μητρώο του άρθρου 8 του ν. 4685/2020 που τηρεί το 
Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Αφού ολοκλη-
ρωθεί η περιβαλλοντική αδειοδότηση ή η απαλλαγή 
μέσω του Ηλεκτρονικού Περιβαλλοντικού Μητρώου, η 
Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (Α.Ε.Π.Ο.) ή 
η απόφαση απαλλαγής καταχωρείται στο Π.Σ.Α.Π.Ε. και 
καθίσταται αυτομάτως γνωστή στον ενδιαφερόμενο. 
γ) Καθοδηγεί τον ενδιαφερόμενο κατά την ηλεκτρονι-
κή εισαγωγή του αιτήματός του ως προς τα απαιτούμενα 
δικαιολογητικά που υποβάλ λονται στις αδειοδοτούσες 
αρχές ή τον κατά περίπτωση αρμόδιο Διαχειριστή στο στάδιο έκδοσης Αδειών Εγκατάστασης και Λειτουργίας 
και σύναψης Συμβάσεων Σύνδεσης και Συμβάσεων Λει-
τουργικής Ενίσχυσης. Στο τελικό στάδιο της διαδικασίας, 
ο ενδιαφερόμενος ενημερώνεται για την ολοκλήρωση 
του σταδίου και κατευθύνεται στο επόμενο βήμα της 
αδειοδοτικής διαδικασίας. Σε κάθε στάδιο, παρέχονται 
πρόσβαση σε κάθε αδειοδοτούσα αρχή σε πληροφορίες 
αναφορικά με την αδειοδοτική κατάσταση κάθε έργου και πλήρης γνώση όλων των αποφάσεων που έχουν εκ-
δοθεί. Δίνεται, επίσης, η δυνατότητα ανεύρεσης όλων 
των απαιτούμενων δικαιολογητικών μέσω της χρήσης 
αυτοματοποιημένης μηχανής αναζήτησης. 
4. Το Π.Σ.Α.Π.Ε. σε κάθε στάδιο της αδειοδότησης 
αποτυπώνει τη θέση κάθε σταθμού στο γεωπληροφο-
ριακό σύστημα που καταγράφεται από τη Ρυθμιστική 
Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), στον γεωπληροφοριακό χάρτη 
της Ρ .Α.Ε. και την επικαιροποιημένη πληροφορία που 
αντλείται από τους δασικούς χάρτες του κτηματολογίου.
5. Σε περίπτωση σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και 
σταθμών αποθήκευσης, χωρίς υποχρέωση Έκδοσης Βε-
βαίωσης Παραγωγού, καταχωρείται στο Π.Σ.Α.Π.Ε. μόνο 
το υποσύνολο των απαραίτητων σταδίων. Η αποτύπωση 
στο γεωπληροφοριακό σύστημα διενεργείται από τη 
Ρ .Α.Ε. σύμφωνα με την περ. β΄ της παρ. 3 του άρθρου 20 του ν. 4685/2020.
6. Κάθε σταθμός Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμός 
αποθήκευσης λαμβάνει κατά την καταχώριση του στο 
Π.Σ.Α.Π.Ε. μοναδικό αριθμό μητρώου, ο οποίος διατηρεί-
ται καθ’ όλη την ηλεκτρονική διεκπεραίωση της αδειο-δοτικής του διαδικασίας μέσω του Π.Σ.Α.Π.Ε.
7. Το Π.Σ.Α.Π.Ε. συνδέεται και διαλειτουργεί με το Σύ-
στημα Ηλεκτρονικής Διαχείρισης Εγγράφων της αρμόδι-
ας αδειοδοτούσας αρχής και το πρόγραμμα «ΔΙΑΥΓΕΙΑ».
8. Το Π.Σ.Α.Π.Ε. διαθέτει σύστημα ειδοποιήσεων και 
ειδοποιεί αυτόματα, μέσω μηνύματος ηλεκτρονικού 
ταχυδρομείου, τους επενδυτές και τις αδειοδοτούσες 
αρχές, για τις προθεσμίες κάθε τρέχουσας αδειοδοτικής 
διαδικασίας και τη λήξη της ισχύος των οικείων αδειών ή συμβάσεων.
9. Μέσω του Π.Σ.Α.Π.Ε. παρέχονται πρόσβαση και εγ-
χειρίδιο διαδικασιών, με ειδική αναφορά και στα έργα 
μικρής κλίμακας και τα έργα αυτοπαραγωγών ενέργειας 
από Α.Π.Ε.:
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4423 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
α) στους ενδιαφερόμενους παραγωγούς σε ό,τι αφορά 
τον σταθμό τους,
β) στις αδειοδοτούσες αρχές, διαχειριστές και υπηρεσί-
ες που εμπλέκονται στην αδειοδοτική διαδικασία σταθ-
μών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών αποθήκευσης, 
προκειμένου να αναζητούν τις ήδη εκδοθείσες άδειες.
10. Ο ενδιαφερόμενος καταχωρεί ηλεκτρονικά το αίτη-
μα και τα απαιτούμενα συνοδευτικά δικαιολογητικά, τα οποία και διαβιβάζονται αυτόματα στις αδειοδοτούσες 
αρχές, παρακολουθεί την εξέλιξή του και λαμβάνει ηλε-
κτρονικά τις εκδοθείσες αποφάσεις ή τις γνωμοδοτήσεις 
των αδειοδοτικών αρχών. Για τη χρήση του Π.Σ.Α.Π.Ε., 
ο ενδιαφερόμενος παρέχει τη ρητή συναίνεσή του σε 
κάθε αδειοδοτούσα αρχή για τη συλλογή, διαχείριση, 
επεξεργασία και τήρηση των στοιχείων που καταχωρεί. 
11. Οι διοικητικές πράξεις, μόλις καταχωρηθούν στο 
Π.Σ.Α.Π.Ε., καθίστανται ισχυρές και γνωστές κατ’ αυτόν 
τον τρόπο στους ενδιαφερόμενους και τις αδειοδοτού-
σες αρχές. Η καταχώρηση των ανωτέρω πράξεων στο 
Π.Σ.Α.Π.Ε. συνιστά τεκμήριο γνώσης για τους διοικού-
μενους. 
12. Η συλλογή, διαχείριση, επεξεργασία και τήρηση 
όλων των στοιχείων που εισάγονται στο Π.Σ.Α.Π.Ε. τελεί 
υπό την επιφύλαξη των διατάξεων περί προστασίας του 
επιχειρηματικού απορρήτου. Η πρόσβαση στα στοιχεία πραγματοποιείται με την επιφύλαξη των διατάξεων για 
την προστασία των εμπιστευτικών επιχειρηματικών πλη-
ροφοριών. 
13. Τα στοιχεία που καταχωρούνται θεωρούνται κατά 
τεκμήριο εμπιστευτικά και χρησιμοποιούνται αποκλει-
στικά για την εξαγωγή στατιστικών στοιχείων για τον 
ενεργειακό τομέα, από την Υπηρεσία μιας Στάσης και 
τη Διεύθυνση Ενεργειακής Πολιτικής του Υπουργείου 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, καθώς και για την παρα-κολούθηση και υλοποίηση των εθνικών στόχων για την 
ενέργεια και το κλίμα. Τα στατιστικά στοιχεία που συ-
ντάσσονται με βάση το πρωτογενές στατιστικό υλικό 
δημοσιοποιούνται και παρέχονται σε τρίτους, κατά τρό-
πο ώστε να αποκλείεται η άμεση ή έμμεση αποκάλυψη της ταυτότητας εκείνων που παρείχαν τις πληροφορίες ή εκείνων στους οποίους αφορά το πρωτογενές στατι-στικό υλικό.
14. Η θέση σε λειτουργία του Π.Σ.Α.Π.Ε. διαπιστώνε-
ται με πράξη της Υπηρεσίας μιας Στάσης που αναρτά-
ται στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας ή, σε περίπτωση που αυτή δεν έχει συσταθεί, με πράξη του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Θ΄ 
ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ
Άρθρο 42
Ριζική ανανέωση
1. Ο κάτοχος σταθμού Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
(Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) μπορεί να προβαίνει σε 
ριζική ανανέωση του σταθμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
2. Για τους σταθμούς με Άδεια Παραγωγής ή Βεβαίωση 
ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων εφαρμόζονται τα οριζόμενα 
στο άρθρο 18 του Κανονισμού Βεβαιώσεων του άρθρου 
18 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92).
3. Για τους Εξαιρούμενους Σταθμούς, ο ενδιαφερό-
μενος υποβάλλει αίτηση για χορήγηση νέας Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης, ενημερώνοντας για την πρόθεσή 
του να προβεί σε ριζική ανανέωση του σταθμού.
4. Η αίτηση για χορήγηση νέας Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης, εξετάζεται κατά προτεραιότητα έναντι λοιπών 
αιτήσεων εφόσον δεν προκύπτει: 
α) αύξηση της μέγιστης ισχύος παραγωγής, μεγαλύτε-
ρη από δέκα τοις εκατό (10%),
β) ότι τα νέα τεχνικά χαρακτηριστικά επιβαρύνουν 
περισσότερο το δίκτυο, συγκρινόμενα με τα τεχνικά 
χαρακτηριστικά βάσει των οποίων χορηγήθηκε αρχικά η προσφορά σύνδεσης.
5. Η αίτηση για έκδοση νέας Άδειας Εγκατάστασης 
σταθμού που προβαίνει σε ριζική ανανέωση σύμφωνα 
με το παρόν, εξετάζεται κατά προτεραιότητα έναντι λοι-
πών αιτήσεων, εφόσον δεν προκύπτει απαίτηση για εκ 
νέου τεκμηρίωση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου 
εγκατάστασης των μονάδων του σταθμού ή του γηπέδου 
ασφαλείας.
6. Στην περίπτωση ριζικής ανανέωσης του σταθμού 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., επιτρέπεται η εγκατάσταση μονάδας 
αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας με την αντίστοιχη 
τροποποίηση της Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Ερ-
γων ή της Αδειας Παραγωγής.
Άρθρο 43
Εγκατάσταση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας πλησίον ή εντός των λιμνών υδροδότησης Αττικής
1. Με την επιφύλαξη της παρ. 2, κατά παρέκκλιση 
της υπό στοιχεία Α5/2280/28.11.1983 απόφασης των 
Υπουργών Εσωτερικών, Υγείας και Πρόνοιας (Β΄ 720), 
επιτρέπεται η εγκατάσταση αιολικών σταθμών, φωτο-
βολταϊκών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
και των συνοδών έργων σε απόσταση μεγαλύτερη των 
διακοσίων (200) μέτρων από τα όρια της ανώτατης στάθ-
μης φυσικών ή τεχνητών ταμιευτήρων πόσιμου νερού, 
συμπεριλαμβανομένων των λιμνών Μαραθώνα, Σταμά-
της, Υλίκης, Παραλίμνης, Μόρνου και Ευήνου, καθώς και 
σε απόσταση μεγαλύτερη των είκοσι (20) μέτρων από 
τον άξονα των κλειστών ή πενήντα (50) μέτρων από τον άξονα των ανοιχτών αγωγών μεταφοράς των ανωτέρω ταμιευτήρων.
2. Επιτρέπεται η κατ’ εξαίρεση εκτέλεση έργων Ανα-
νεώσιμων Πηγών Ενέργειας και των συνοδών έργων αυτών από τους παρόχους υπηρεσιών ύδατος κατά 
την έννοια της παρ. 1 του άρθρου 3 της υπό στοιχεία 
οικ.135275/19.5.2017 (Β΄ 1751) απόφασης της Εθνικής 
Επιτροπής Υδάτων σε προστατευόμενες από υγειονο-
μικές διατάξεις περιοχές, συμπεριλαμβανομένων των 
κλειστών και ανοιχτών αγωγών μεταφοράς των φυσικών 
νερών των λιμνών Μαραθώνα, Υλίκης, Παραλίμνης, Στα-
μάτας και Μόρνου.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4424 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 44
Υπολογισμός Τιμής Αναφοράς της Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης - Προσθήκη παρ. 20.β.
στο άρθρο 3 του ν. 4414/2016
Στο άρθρο 3 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), περί του καθε-
στώτος στήριξης των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), προστίθεται παρ. 20.β. ως εξής:
«20.β. Στις περιπτώσεις σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., 
οι οποίοι έχουν συνάψει σύμβαση λειτουργικής ενίσχυ-
σης, χωρίς προηγούμενη συμμετοχή σε ανταγωνιστική 
διαδικασία υποβολής προσφορών και οι οποίοι εμπί-
πτουν στις προϋποθέσεις έκδοσης τμηματικής άδειας 
λειτουργίας, σύμφωνα με την παρ. 10 του άρθρου 8 του 
ν. 3468/2006 (Α΄ 129) ή το άρθρο 29 του παρόντος, η Τιμή 
Αναφοράς που διέπει τη σύμβαση λειτουργικής ενίσχυ-
σης μετά τη θέση σε λειτουργία της συνολικής ισχύος του 
σταθμού αυτού καθορίζεται με βάση τη μεσοσταθμική 
τιμή που προκύπτει με βάση την Τιμή Αναφοράς που 
αντιστοιχεί κατά τη στιγμή που τίθεται σε λειτουργία το κάθε τμήμα του έργου, και τη μέγιστη ισχύ παραγωγής 
του εν λόγω τμήματος έργου, και υπολογίζεται από τη 
σχέση:
T.A. σύμβασης = (Τ.Α. τμημ.έργου,α * Pτμημ.έργου,α) 
+ (Τ.Α. τμημ.έργου,β * Pτμημ.έργου,β) +….+ (Τ.Α. τμημ.έργου,ν * Pτμημ.έργου,ν) / P συνολική όπου: 
Τ.Α. τμημ.έργου, α: Η Τιμή Αναφοράς αντιστοιχεί κατά 
τη στιγμή θέσης σε λειτουργία του τμήματος έργου, α
Τ.Α. τμημ.έργου, β: Η Τιμή Αναφοράς αντιστοιχεί κατά 
τη στιγμή θέσης σε λειτουργία του τμήματος έργου, β
Τ.Α. τμημ.έργου, ν: Η Τιμή Αναφοράς αντιστοιχεί κατά 
τη στιγμή θέσης σε λειτουργία του τμήματος έργου, ν
P τμημ.έργου, α: Η μέγιστη ισχύς παραγωγής του τμή-
ματος έργου που τίθεται σε λειτουργία στο στάδιο, α
P τμημ.έργου, β: Η μέγιστη ισχύς παραγωγής του τμή-
ματος έργου που τίθεται σε λειτουργία στο στάδιο, β
P τμημ.έργου, ν: Η μέγιστη ισχύς παραγωγής του τμή-
ματος έργου που τίθεται σε λειτουργία στο στάδιο, ν
P συνολική: Η νέα συνολική ισχύς παραγωγής που προ-
κύπτει από το άθροισμα της μέγιστης ισχύος παραγωγής 
των επιμέρους τμημάτων έργου.».
Άρθρο 45
Υπολογισμός Τιμής Αναφοράς της Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυ σης - Τροποποίηση 
άρθρου 4 του ν. 4414/2016
Στο άρθρο 4 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), α) η παρ. 5 
τροποποιείται ως προς τη διαδικασία τροποποίησης των 
Τιμών Αναφοράς που ισχύουν για σταθμούς Ανανεώσι-
μων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλε-
κτρισμού - Θερμότητας Υ ψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) 
και βελτιώνεται νομοτεχνικά, β) οι παρ. 9, 10 και 12, περί 
τιμολόγησης, κόστους και εξαίρεσης από τις ανταγωνι-
στικές διαδικασίες αντίστοιχα, καταργούνται και οι παρ. 
5 έως 12 διαμορφώνονται ως εξής:
«5. Οι Τιμές Αναφοράς (Τ.Α.) του Πίνακα 1 της περ. β΄ 
της παρ. 1, τροποποιούνται με απόφαση του Υπουργού 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ύστερα από εισήγηση της Επιτροπής του άρθρου 12, η οποία εκδίδεται μέσα στο 
πρώτο τετράμηνο του εκάστοτε ημερολογιακού έτους. 
Με την απόφαση του πρώτου εδαφίου της παρούσας, 
καθορίζονται οι Τ.Α. που ισχύουν για σταθμούς παραγω-
γής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που 
τίθενται σε λειτουργία (κανονική ή δοκιμαστική) από την 
πρώτη ημέρα του μεθεπόμενου ημερολογιακού έτους 
του έτους έκδοσης της παραπάνω απόφασης.
Ειδικά για τους σταθμούς των υποπερ. α) και β) της 
περ. δ1) του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), οι Τ.Α. της ανωτέρω απόφασης ισχύουν για αυτούς που τίθενται σε λειτουρ-
γία (κανονική ή δοκιμαστική) από την τελευταία ημέρα του τρίτου ημερολογιακού έτους, από το έτος έκδοσης της απόφασης.
Για τους σταθμούς της υποπερ. γ) της περ. δ1 της παρ. 
10 του άρθρου 8 του ν. 3468/2006, οι Τ.Α. της ανωτέρω απόφασης ισχύουν για αυτούς που τίθενται σε λειτουρ-
γία (κανονική ή δοκιμαστική) από την πρώτη ημέρα του 
τρίτου ημερολογιακού έτους, από το έτος έκδοσης της 
ως άνω απόφασης.
Ειδικά για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς του Πίνακα 
1 της περ. β΄ της παρ. 1, οι Τ.Α. της ανωτέρω απόφασης ισχύουν για τους σταθμούς που τίθενται σε λειτουργία 
(κανονική ή δοκιμαστική) από την πρώτη ημέρα του 
επόμενου ημερολογιακού έτους, από το έτος έκδοσης 
της απόφασης.
6. Με την απόφαση της παρ. 5 μπορεί να επαναπροσ-
διορίζονται οι κατηγορίες σταθμών του Πίνακα 1 της 
περ. β΄ της παρ. 1, καθώς και να τροποποιούνται οι μα-
θηματικοί τύποι καθορισμού των Τ.Α. για τους σταθμούς 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Σ.Η.Θ.Υ.Α.
7. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, στις κατηγορίες σταθμών παραγωγής ηλε-
κτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του Πίνακα 
1 της περ. β΄ της παρ. 1, μπορούν να προστεθούν νέες 
κατηγορίες σταθμών. Με την ίδια απόφαση καθορίζο-
νται και οι Τ.Α. των κατηγοριών σταθμών παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του προ-ηγούμενου εδαφίου.
8. Οι κατηγορίες σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που λαμβάνουν Λει-τουργική Ενίσχυση στο πλαίσιο ανταγωνιστικών διαδι-
κασιών υποβολής προσφορών μπορεί να μην περιλαμ-
βάνονται ως κατηγορία σταθμών στον Πίνακα 1 της περ. 
β΄ της παρ. 1.
9. (Καταργείται).
10. (Καταργείται).
11. Ειδικά για τους σταθμούς των κατηγοριών 9 και 
10 του Πίνακα 1 της περ. β΄ της παρ. 1 που αξιοποιούν 
αέρια εκλυόμενα από χώρους υγειονομικής ταφής και 
ενεργοποιείται η σύνδεσή τους (τίθενται σε κανονική ή δοκιμαστική λειτουργία) μετά την 1η Ιανουαρίου 2016, 
καθορίζεται ανώτατο όριο συνολικής εγκατεστημένης 
ισχύος ή Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής των σταθμών 70 
MW για την ένταξή τους σε καθεστώς στήριξης Λειτουρ-
γικής Ενίσχυσης. Το ανωτέρω όριο καθορίζεται συνολι-
κά για σταθμούς που αξιοποιούν αέρια εκλυόμενα από 
χώρους υγειονομικής ταφής και των δύο (2) κατηγοριών 
σταθμών.
12. (Καταργείται).».
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4425 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 46
Ευθύνη εξισορρόπησης - Τροποποίηση άρθρου 5Α του ν. 4414/2016
Στον τίτλο, στην παρ. 1 και στο δεύτερο εδάφιο της 
παρ. 2 του άρθρου 5Α του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), περί 
ανάληψης της ευθύνης εξισορρόπησης, προστίθενται 
οι σταθμοί Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θε ρμότητας Υψηλής Από-
δοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) που έχουν συνάψει σύμβαση πώλησης 
ηλεκτρικής ενέργειας, προστίθεται παρ. 3, και το άρθρο 
5Α διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 5Α
Ευθύνη εξισορρόπησης των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που  έχουν συνάψει Σ.Ε.Σ.Τ. ή σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας 
1. Από την 1η Ιανουαρίου 2020, σταθμοί εγκατεστημέ-
νης ισχύος ή μέγιστης ισχύος παραγωγής μεγαλύτερης 
ή ίσης των 400kW, που οι κάτοχοί τους έχουν συνάψει 
Σ.Ε.Σ.Τ. ή σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας του 
άρθρου 12 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129) ή αντίστοιχη σύμ-
βαση αγοραπωλησίας ηλεκτρικής ενέργειας, πριν την 
έναρξη ισχύος του ν. 3468/2006και οι οποίοι τέθηκαν σε 
λειτουργία (κανονική ή δοκιμαστική) από την 4η Ιουλίου 
2019 και εφεξής, είναι υπεύθυνοι για τις αποκλίσεις που 
προκαλούν («ευθύνη εξισορρόπησης»).
2. Οι σταθμοί αυτοί, φέρουν την οικονομική ευθύνη 
για τις αποκλίσεις τους («κόστος εξισορρόπησης»). Το 
κόστος εξισορρόπησης υπολογίζεται στη βάση μεθοδο-
λογίας, η οποία καθορίζεται στον Κώδικα του Διαχειρι-
στή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης και παρακρατείται 
απευθείας από τη Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. στο πλαίσιο εφαρμο-γής της σύμβασής τους. Το κόστος εξισορρόπησης δεν 
μπορεί να υπερβαίνει τις χρεώσεις και το αντικίνητρο 
παρατεταμένης παραμονής που επιβάλλει ο Φο.Σ.Ε.Τε.Κ., 
σύμφωνα με το άρθρο 8 της απόφασης της παρ. 5 του άρ-
θρου 5 του παρόντος, για σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
της ίδιας κατηγορίας κατά την ίδια περίοδο εκκαθάρισης. 
Τα έσοδα που προκύπτουν από την εφαρμογή της μεθο-
δολογίας του προηγούμενου εδαφίου, αποτελούν έσοδα 
του Υπολογαριασμού Αγοράς του Ειδικού Λογαριασμού 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του Διασυνδεδεμένου Συστήματος και Δικτύου, του Ειδικού Λογαριασμού του άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), όπως ισχύει.
3. Οι σταθμοί της παρ. 1 που έχουν συνάψει σύμβα-
ση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας του άρθρου 12 του 
ν. 3468/2006 (Α΄ 129) ή αντίστοιχη σύμβαση αγοραπω-
λησίας ηλεκτρικής ενέργειας, πριν την έναρξη ισχύος του 
ν. 3468/2006, έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν 
σε λύση της εν λόγω σύμβασης και σύναψη σύμβασης 
λειτουργικής ενίσχυσης διαφορικής προσαύξησης με 
Τιμή Αναφοράς ίση, με την τιμή με την οποία πωλούν 
την ηλεκτρική τους ενέργεια, κατά την έναρξη ισχύος 
του παρόντος. Στην περίπτωση αυτή δεν εφαρμόζονται 
οι παρ. 7, 8, 9 και 10 του άρθρου 3.».Άρθρο 47
Υβριδικοί σταθμοί και παρακολούθηση του καθεστώτος στήριξης - Τροποποίηση άρθρου 12 του ν. 4414/2016
Στο άρθρο 12 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), περί της Επι-
τροπής Παρακολούθησης Καθεστώτος Στήριξης των 
σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.): α) στον τίτλο, στο πρώτο και 
δεύτερο εδάφιο της παρ. 1 και στις παρ. 2 και 3, προ-
στίθενται οι υβριδικοί σταθμοί, β) στο πρώτο εδάφιο 
της παρ. 1 η αρμοδιότητα παρακολούθησης της Επι-
τροπής της παρ. 1 διευρύνεται, γ) τα μέλη της Επιτρο-
πής Παρακολούθησης των περ. γ) και ζ) του δευτέρου 
εδαφίου της παρ. 1 επανακαθορίζονται και προστίθεται νέα περ. η), δ) καταργούνται οι προθεσμίες του τρίτου 
εδαφίου της παρ. 1 και του εισαγωγικού εδαφίου της 
παρ. 3 για τον ορισμό των μελών της Επιτροπής Παρα-
κολούθησης και για την υποβολή της εισήγησής της 
στον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ε) το πλαί-
σιο ανταγωνιστικών διαδικασιών της περ. β΄ της παρ. 
3 επανακαθορίζεται, στ) βελτιώνονται νομοτεχνικά οι 
περ. β΄ και δ΄ της παρ. 3, ζ) στο τέλος της παρ. 3, προ-
στίθενται περ. η), θ), ι), και το άρθρο 12 διαμορφώνεται ως εξής: 
«Άρθρο 12
Μηχανισμός Παρακολούθησης Καθεστώτος Στήριξης σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και υβριδικών σταθμών
1. Συνιστάται Επιτροπή Παρακολούθησης Καθεστώ-
τος Στήριξης σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέρ-
γειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και υβριδικών σταθμών, 
αποστολή της οποίας είναι η παρακολούθηση της απόδοσης και των αποτελεσμάτων του καθεστώτος 
στήριξης των εν λόγω σταθμών παραγωγής ηλεκτρι-
κής ενέργειας καθώς και του ισοζυγίου των Ειδικών Λογαριασμών και μεθοδολογιών προσδιορισμού τέ-
λους μέσω των οποίων χρηματοδοτείται το καθεστώς 
στήριξης. Η «Επιτροπή Παρακολούθησης Καθεστώτος 
Στήριξης των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέρ-
γειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και υβριδικών σταθμών» αποτελείται από:
α) τρεις (3) εκπροσώπους του Υπουργείου Περιβάλ-
λοντος και Ενέργειας,
β) έναν (1) εκπρόσωπο της Ρ .Α.Ε.,γ) δύο (2) εκπροσώπους της Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.,δ) έναν (1) εκπρόσωπο της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.,ε) έναν (1) εκπρόσωπο της ΑΔΜΗΕ Α.Ε.,στ) έναν (1) εκπρόσωπο του Κ.Α.Π.Ε.,ζ) μέχρι πέντε (5) ειδικούς εμπειρογνώμονες,
η) έναν (1) εκπρόσωπο του Ελληνικού Χρηματιστηρίου 
Ενέργειας.
Τα μέλη της Επιτροπής ορίζονται με απόφαση του 
Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Με την ίδια απόφαση ορίζονται ο Πρόεδρος της Επιτροπής και ο αναπληρωτής του και ανατίθενται τα καθήκοντα γραμματειακής υποστήριξης της Επιτροπής. Ο Πρό-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4426 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
εδρος και τα μέλη της Επιτροπής δε λαμβάνουν απο-
ζημίωση ή οποιουδήποτε άλλου είδους απολαβή για 
τη συμμετοχή τους στις συνεδριάσεις της Επιτροπής 
αυτής.
2. Με την απόφαση της παρ. 1 καθορίζονται η θητεία 
των μελών της Επιτροπής Παρακολούθησης Καθεστώτος 
Στήριξης των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργει-
ας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και υβριδικών σταθμών, οι 
κανόνες λειτουργίας της, ο τρόπος λήψης αποφάσεων 
και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την άσκηση των αρμο-διοτήτων της.
3. Η Επιτροπή Παρακολούθησης Καθεστώτος Στήρι-
ξης των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και υβριδικών σταθμών υποβάλλει στον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας εισηγήσεις με προτάσεις για τα ακόλουθα:
α) τροποποιήσεις στη μεθοδολογία υπολογισμού της 
Ε.Τ.Α. και στο ονομαστικό επιτόκιο προεξόφλησης που χρησιμοποιείται ανά κατηγορία έργου για τον υπολογι-σμό της Λειτουργικής Ενίσχυσης,
β) τροποποιήσεις των Τ.Α. του Πίνακα 1 της περ. β΄ της 
παρ. 1 του άρθρου 4 και καθορισμό των ανώτατων επι-τρεπόμενων τιμών υποβολής προσφορών στο πλαίσιο ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών,
γ) αλλαγές στις κατηγορίες σταθμών παραγωγής ηλε-
κτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του Πίνακα 1 
της περ. β΄ της παρ. 1 του άρθρου 4,
δ) τροποποιήσεις των μαθηματικών τύπων καθορι-
σμού των Τ.Α. για τους σταθμούς Σ.Η.Θ.Υ.Α.,
ε) τροποποιήσεις στα όρια εγκατεστημένης ισχύος και 
μέγιστης ισχύος παραγωγής της παρ. 5 του άρθρου 3,
στ) αναπροσαρμογές της Προσαύξησης Ανάπτυξης 
Ετοιμότητας Συμμετοχής στην Αγορά της παρ. 12 του 
άρθρου 5,
ζ) προβλέψεις για το ύψος Λειτουργικής Ενίσχυσης των 
σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. για τα επόμενα έτη,
η) αλλαγές σε τυχόν μεθοδολογία που εφαρμόζεται για 
τον δυναμικό προσδιορισμό του τέλους που απαιτείται 
για τη χρηματοδότηση του αντίστοιχου καθεστώτος,
θ) μέτρα για την αποκατάσταση στρεβλώσεων που 
επηρεάζουν αρνητικά το ισοζύγιο των Ειδικών Λογα-
ριασμών, συμπεριλαμβανομένης ενδεχόμενης αύξησης 
του τέλους μέσω του οποίου χρηματοδοτούνται τα εν 
λόγω καθεστώτα,
ι) κάθε άλλο ζήτημα σχετικό με το καθεστώς στήριξης 
σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και υβριδικών σταθμών, καθώς και θέματα 
που σχετίζονται με το καθεστώς στήριξης στον τομέα 
της παραγωγής και αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, 
κατόπιν αιτήματος του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας.».
Άρθρο 48
Αναβάθμιση ενεργειακού εξοπλισμού 
φωτοβολταϊκών σταθμών - Προσθήκη άρθρου 
6Α στον ν. 4414/2016 
Στον ν. 4414/2016 (Α΄ 149) προστίθεται άρθρο 6α ως 
εξής:«Άρθρο 6α
Αναβάθμιση ενεργειακού εξοπλισμού φωτοβολταϊκού σταθμού 
1. Αν παρουσιαστεί σημαντική αύξηση της ετήσιας 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, λόγω ενεργειακής 
αναβάθμισης του παραγωγικού εξοπλισμού του σταθ-
μού, που δεν σχετίζεται με την αύξηση της ισχύος του 
σταθμού, ο κάτοχος εν λειτουργία φωτοβολταικού σταθ-
μού, που έχει συνάψει:
α) σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής 
εκτός ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφο-
ρών του άρθρου 7, ή
β) σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Διαφορικής 
Προσαύξησης, εκτός των ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών του άρθρου 7, ή
γ) σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας του άρ-
θρου 12 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), ή
δ) αντίστοιχη σύμβαση αγοραπωλησίας ηλεκτρικής 
ενέργειας, πριν την έναρξη ισχύος του ν. 3468/2006, δεν 
λαμβάνει την πλήρη Λειτουργική Ενίσχυση ή τη Διαφο-
ρική Προσαύξηση ή αποζημίωση στο πλαίσιο της συ-
ναφθείσας σύμβασης, με βάση τον αρχικό παραγωγικό εξοπλισμό για το μέρος της ετήσιας αύξησης της παρα-
γωγής ενέργειας, που συνιστά σημαντική αύξηση, όπως 
αυτή ορίζεται στην παρ. 2. Στις ως άνω περιπτώσεις, και 
για το μέρος της ενέργειας που συνιστά σημαντική αύ-
ξηση, ο κάτοχος του σταθμού αποζημιώνεται με βάση 
την ετήσια Ειδική Τιμή Αγοράς (Ε.Τ.Α.) της τεχνολογίας 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. στην οποία ανήκει ο σταθμός με 
ανώτερο όριο αποζημίωσης την τιμή μονάδας ή την Τιμή 
Αναφοράς που διέπει τη σύμβαση του σταθμού.
2. Ως σημαντική αύξηση της ετήσιας παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας σταθμού, του οποίου ο παραγω-
γικός εξοπλισμός αναβαθμίστηκε ενεργειακά, εκτιμάται 
η αύξηση κατά τουλάχιστον πέντε τοις εκατό (5%) της 
ετήσιας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειάς του, κατά το έτος ελέγχου, σε σχέση με τη μέγιστη ετήσια παραγωγή 
του σταθμού τα πέντε (5) πρώτα έτη της λειτουργίας 
του, με βάση απολογιστικά στοιχεία των αρμόδιων Δι-
αχειριστών.
3. Ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) και o Διαχειρι-
στής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας 
(ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.), ως Διαχειριστής των Μη Διασυνδεδεμέ-νων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), καταρτίζουν κατάλογο φωτοβολ-ταϊκών σταθμών με σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης, 
Σταθερής Τιμής ή Διαφορικής Προσαύξησης, εκτός αντα-
γωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών του άρ-
θρου 7 του παρόντος ή σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής 
ενέργειας του άρθρου 12 του ν. 3468/2006 ή αντίστοιχη 
σύμβαση αγοραπωλησίας ηλεκτρικής ενέργειας, πριν 
την έναρξη ισχύος του ν. 3468/2006, των οποίων ο πα-
ραγωγικός εξοπλισμός έχει αναβαθμιστεί ενεργειακά, 
συμπεριλαμβανομένων των σταθμών που μετά από 
έλεγχο διαπιστώθηκε ότι είχαν σημαντική αύξηση της 
ετήσιας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. 
4. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. και η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., ως διαχειριστής 
των Μ.Δ.Ν., κατά την τελευταία μηνιαία εκκαθάριση κάθε 
έτους διενεργούν έλεγχο για να διαπιστώσουν αν κατά 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4427 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
το έτος αυτό (έτος ελέγχου) υπήρξε σημαντική αύξηση 
της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας των εν λειτουργία 
φωτοβολταϊκών σταθμών, σύμφωνα με την παρ. 2. Αν 
διαπιστώσουν για κάποιο φωτοβολταϊκό σταθμό ση-
μαντική αύξηση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, 
εντάσσουν τον σταθμό αυτό στον κατάλογο της παρ. 3 
και δεν επαναλαμβάνουν τον ανωτέρω έλεγχο τα επό-
μενα έτη ισχύος της σύμβασης. Κατόπιν η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. 
Α.Ε. και η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. για τα Μ.Δ.Ν. προχωρούν στον 
συμψηφισμό του τέταρτου εδαφίου για την επιπλέον 
λειτουργική ενίσχυση ή την αποζημίωση που έχει λάβει ο κάτοχος του σταθμού, κατά το έτος ελέγχου, λόγω της 
σημαντικής αύξησης της ετήσιας παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας. 
Ο συμψηφισμός απεικονίζεται στην έκδοση του τε-
λευταίου μηνιαίου εκκαθαριστικού σημειώματος του 
έτους ελέγχου και συνεχίζεται στα μηνιαία εκκαθαρι-
στικά σημειώματα του επόμενου έτους, μέχρι τον πλήρη 
ισοσκελισμό του επιπλέον ποσού που έχει ήδη λάβει ο κάτοχος του σταθμού.
Για τα υπόλοιπα έτη ισχύος της συναφθείσας σύμ-
βασης, ο κάτοχος του σταθμού που σύναψε σύμβαση 
Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής ή σύμβαση Λει-
τουργικής Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης, εκτός ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών, ή 
σύμβαση πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας του άρθρου 12 
του ν. 3468/2006, ή αντίστοιχη σύμβαση αγοραπωλη-
σίας ηλεκτρικής ενέργειας, πριν την έναρξη ισχύος του ν. 3468/2006, λαμβάνει πλήρη λειτουργική ενίσχυση, ή 
αποζημίωση μέχρι τη μέγιστη ετήσια παραγωγή που 
είχε ο εν λόγω σταθμός, κατά τα πέντε (5) πρώτα έτη 
της λειτουργίας του, με βάση απολογιστικά στοιχεία των 
αρμόδιων Διαχειριστών.
Για το υπόλοιπο μέρος της ετήσιας παραγωγής ενέρ-
γειας αποζημιώνεται σύμφωνα με την παρ. 1, ακολουθώ-
ντας την ανωτέρω διαδικασία συμψηφισμού. 
5. Ο κάτοχος φωτοβολταικού σταθμού, του οποίου ο 
σταθμός εντάχθηκε στον κατάλογο της παρ. 3, δικαιού-
ται να αιτηθεί στον αρμόδιο διαχειριστή, εντός δύο (2) 
μηνών από την έκδοση του πρώτου μειωμένου, λόγω 
του συμψηφισμού της παρ. 4, μηνιαίου εκκαθαριστικού 
σημειώματος, τη διενέργεια αυτοψίας, προκειμένου να 
αποδείξει ότι δεν έχει γίνει ενεργειακή αναβάθμιση του 
παραγωγικού εξοπλισμού του σταθμού. Στην περίπτωση 
που αποδειχθεί, ο αρμόδιος διαχειριστής ενημερώνει τη 
Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., αν ο κάτοχος του σταθμού λαμβάνει τη 
λειτουργική ενίσχυση ή αποζημίωση από τη Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. 
Α.Ε. ή τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ως Διαχειριστή των Μ.Δ.Ν. Η 
Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. ή η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., ως Διαχειριστής των 
Μ.Δ.Ν., απεντάσσει τον σταθμό από τον κατάλογο της 
παρ. 3 και χορηγεί λειτουργική ενίσχυση ή αποζημίωση 
στο πλαίσιο της συναφθείσας σύμβασης με βάση τον 
παραγωγικό του εξοπλισμό που αποδεδειγμένα δεν ανα-
βαθμίστηκε ενεργειακά.
Τυχόν ποσά Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής ή 
αποζημίωσης ή Διαφορικής Προσαύξησης που συμψη-
φίστηκαν κατ’ εφαρμογή της παρ. 4 επιστρέφονται στον 
κάτοχο του φωτοβολταικού σταθμού από τη Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. 
Α.Ε. και τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., ως Διαχειριστή των Μ.Δ.Ν. Για τους σταθμούς που απεντάσσονται από τον κατάλογο 
της παρ. 3, επαναλαμβάνεται ο έλεγχος των παρ. 1 έως 
5, κατά τα επόμενα έτη ισχύος της σύμβασής τους.
6. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. και η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., ως Διαχειρι-
στής των Μ.Δ.Ν., διενεργούν ετησίως δειγματοληπτικούς 
ελέγχους με αυτοψία σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς, προκειμένου να διαπιστώσουν τυχόν αύξηση ισχύος 
του σταθμού. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. δύναται να διενεργεί 
τους ελέγχους με αυτοψία σε συνεργασία με τον αρμόδιο 
διαχειριστή του Συστήματος και του Δικτύου. 
Άρθρο 49 
Επεμβάσεις σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης και σταθμών 
αποθήκευσης σε δάση και δασικές εκτάσεις - Τροποποίηση άρθρου 45 του ν. 998/1979
Στο άρθρο 45 του ν. 998/1979 (Α΄ 289), περί επεμβά-
σεων σε δασικές εκτάσεις: α) προστίθενται στις παρ. 3, 4 
και 8 και οι σταθμοί αποθήκευσης, β) αντικαθίστανται οι 
παρ. 2 και 8, γ) στο τρίτο εδάφιο της παρ. 3 αποσαφηνί-
ζεται η περίπτωση κατά την οποία χορηγείται βεβαίωση 
περί μη διάθεσης εκτάσεων υπαγόμενων στον ως άνω 
νόμο, δ) στην παρ. 4 προστίθενται νέα, δεύτερο, τρίτο και 
τέταρτο εδάφια, ε) στην παρ. 6 προστίθεται προθεσμία 
για την έκδοση της απόφασης του πρώτου εδαφίου της περ. α), και το άρθρο 45 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 45
Γενικές διατάξεις
1. Δεν επιτρέπεται, εν όλω ή εν μέρει, οποιαδήποτε 
επέμβαση που συνεπάγεται μεταβολή του προορισμού 
των δασών και δασικών εκτάσεων, πλην όσων ορίζονται 
ως επιτρεπτές στο παρόν Κεφάλαιο.
2. Κάθε επιτρεπτή επέμβαση σε δάση και δασικές εκτά-
σεις αποτελεί εξαιρετικό μέτρο. Επέμβαση σε δάση και 
δασικές εκτάσεις, καθώς και σε δημόσιες χορτολιβαδικές 
και βραχώδεις εκτάσεις, σύμφωνα με την περ. ε΄ της παρ. 
5 του άρθρου 3, επιτρέπεται μετά από έγκριση.
Η έγκριση αυτή για τα έργα για τα οποία δεν απαιτείται 
Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων χορηγεί-
ται από την οικεία Διεύθυνση Δασών, εκτός αν ορίζεται αλλιώς στην παρ. 4 του παρόντος ή στα άρθρα 46 έως 
61, κοινοποιείται δε στη Γενική Διεύθυνση Δασών του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η οποία δύ-
ναται να πραγματοποιεί δειγματοληπτικό έλεγχο επί των 
χορηγηθεισών εγκρίσεων. 
Σε περίπτωση επέμβασης από τρίτους στις ιδιωτικού 
χαρακτήρα εκτάσεις που προστατεύονται από τις διατά-
ξεις του παρόντος, η έγγραφη συναίνεση του ιδιοκτήτη 
προσκομίζεται στην αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή κατά 
το στάδιο έκδοσης της Άδειας Εγκατάστασης και σε κάθε 
περίπτωση πριν την εγκατάσταση του δικαιούχου στην έκταση, κατά την παρ. 7 του παρόντος. 
3. Η έγκριση επέμβασης, με την επιφύλαξη των δια-
τάξεων της παρ. 4 του παρόντος άρθρου, εκδίδεται για 
συγκεκριμένη έκταση εμφαινομένη σε τοπογραφικό διάγραμμα με συντεταγμένες κορυφών, βασιζόμενες 
στο Εθνικό Γεωδαιτικό Σύστημα Αναφοράς ΕΓΣΑ΄ 87, 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4428 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
κατόπιν υποβολής σχετικού αιτήματος του ενδιαφερο-
μένου, εφαρμοζόμενης αναλόγως ως προς την έγκριση αυτή και της διάταξης της παρ. 6 του παρόντος άρθρου. 
Η ανωτέρω έγκριση χορηγείτ αι υπό την προϋπόθεση ότι 
για τη συγκεκριμένη χρήση δεν είναι δυνατή η διάθεση 
δημοσίων εκτάσεων μη υπαγομένων στις προστατευ-
τικές διατάξεις του παρόντος νόμου. Στην περίπτωση 
που δεν είναι δυνατή η διάθεση δημοσίων εκτάσεων μη 
υπαγόμενων στις προστατευτικές διατάξεις του παρό-
ντος νόμου και αυτόβεβαιώνεται από την αρμόδια αρχή, 
τότε εξετάζεται από την αρμόδια δασική υπηρεσία εάν 
μπορούν να διατεθούν δημόσιες εκτάσεις των περ. α΄ και 
β΄ της παρ. 5 του άρθρου 3 του παρόντος νόμου, άλλως, 
διατίθενται δασικές εκτάσεις ή δάση.
Η παραπάνω γενική απαγόρευση του δεύτερου εδα-
φίου της παραγράφου αυτής δεν ισχύει, εφόσον πρό-
κειται για εκτέλεση στρατιωτικών έργων που αφορούν 
άμεσα στην εθνική άμυνα της χώρας, για διανοίξεις 
δημόσιων οδών, για την κατασκευή και εγκατάσταση 
αγωγών φυσικού αερίου και πετρελαϊκών προϊόντων, 
για την κατασκευή και εγκατάσταση δικτύων μεταφοράς 
και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, την κατασκευή και 
εγκατάσταση έργων ηλεκτροπαραγωγής από Ανανεώσι-
μες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) ή/και σταθμών αποθήκευ-σης περιλαμβανομένων των μεγάλων υδροηλεκτρικών 
σταθμών και κάθε απαραίτητου έργου για τη λειτουρ-
γία αυτών, καθώς και των δικτύων σύνδεσής τους με το 
Σύστημα ή το Δίκτυο του άρθρου 2 του ν. 2773/1999 
(Α΄ 286), η χάραξη των οποίων προβλέπει διέλευσή τους 
από δάσος ή δασική έκταση και για έργα εκμετάλλευσης 
ορυκτών πρώτων υλών, με εξόρυξη, διαλογή, επεξεργα-
σία και αποκομιδή αυτών, τη διάνοιξη οδών προσπέλα-
σης και την ανέγερση εγκαταστάσεων που εξυπηρετούν 
τις ανάγκες εκμετάλλευσης και διαλογής και επεξεργα-
σίας, καθώς και για τις επεμβάσεις του άρθρου 56 του 
παρόντος.
4. Σε περίπτωση που για τη συγκεκριμένη δραστη-
ριότητα ή έργο απαιτείται Απόφαση Έγκρισης Περι-
βαλλοντικών Όρων (Α.Ε.Π.Ο.) ή υπαγωγή σε Πρότυπες 
Περιβαλλοντικές Δεσμεύσεις (Π.Π.Δ.), με απόφαση του 
αρμόδιου Υπουργού ή του οικείου Συντονιστή της Απο-
κεντρωμένης Διοίκησης, τότε η έγκριση επέμβασης εν-
σωματώνεται αντίστοιχα σε αυτές. H έγκριση επέμβασης 
δύναται να αφορά ευρύτερη έκταση, εντός της οποίας 
εγκρίνεται η επέμβαση, οι δε συγκεκριμένες επιφάνειες 
επέμβασης εντός αυτής προσδιορίζονται με την Πράξη 
Πληροφοριακού Χαρακτήρα, η οποία αφορά τις απολύ-
τως αναγκαίες για την υλοποίηση της επέμβασης εκτά-
σεις της παρ. 6. 
Για σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμούς 
αποθήκευσης με Άδεια Παραγωγής ή Βεβαίωση Παρα-
γωγού ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων, η ευρύτερη έκτα-
ση του δευτέρου εδαφίου, μη συμπεριλαμβανομένης 
της οδοποιίας και των συνοδών έργων, δεν ξεπερνά τα 
όρια του πολυγώνου εγκατάστασης του σταθμού, μη 
συμπεριλαμβανομένης της περίπτωσης όπου οι πλατείες 
εγκατάστασης των ανεμογεννητριών βρίσκονται εκτός 
των ορίων των πολυγώνων εγκατάστασης, όπως ορίζε-
ται στην Άδεια Παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων. Για τους Εξαιρούμενους Σταθ-
μούς δεν ξεπερνά τα όρια του πολυγώνου, όπως ορίζεται 
στη Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου Εξαιρούμενου 
Σταθμού. Για τις επεμβάσεις του παρόντος Κεφαλαίου 
απαιτείται η έκδοση πράξης χαρακτηρισμού. Σε όσες 
περιοχές υπάρχει θεωρημένος ή αναρτημένος δασικός 
χάρτης λαμβάνεται υπόψη ο χαρακτήρας ή η μορφή που 
απεικονίζεται στον χάρτη.
5. Κατά τη χορηγούμενη στα πλαίσια έκδοσης της 
Α.Ε.Π.Ο. ή υπαγωγής των Πρότυπων Περιβαλλοντικών 
Δεσμεύσεων (Π.Π.Δ.) γνωμοδότηση των δασικών υπη-ρεσιών εξετάζεται η συμβατότητα του έργου με τις δι-
ατάξεις της δασικής νομοθεσίας, η μη ύπαρξη άλλων 
διαθεσίμων δημοσίων εκτάσεων, που δεν υπάγονται στις 
προστατευτικές διατάξεις του παρόντος νόμου με την 
επιφύλαξη του τελευταίου εδαφίου της παρ. 3 του παρό-
ντος άρθρου και οι τυχόν απαιτούμενες τροποποιήσεις 
των ισχυόντων διαχειριστικών σχεδίων και των εγκε-
κριμένων μελετών αναδάσωσης. Σε περίπτωση θετικής γνωμοδότησης τίθενται με αυτήν όροι και περιορισμοί 
για την ελαχιστοποίηση των τυχόν αρνητικών επιπτώσε-
ων από την εκτέλεση και λειτουργία του έργου.
Για έργα εθνικής και περιφερειακής οδοποιίας, σιδηρο-
δρομικών γραμμών, αρδευτικών και υδρευτικών δικτύων 
ως και δικτύων μεταφοράς και διανομής φυσικού αερίου, 
πετρελαϊκών προϊόντων και ηλεκτρικής ενέργειας μέσα 
σε δάση, δασικές εκτάσεις και στις δημόσιες εκτάσεις 
των περ. α΄ και β΄ της παρ. 5 του άρθρου 3 του παρόντος 
νόμου, εφόσον δεν έχουν καταρτισθεί οριστικές τεχνικές 
μελέτες, η αρμόδια δασική αρχή γνωμοδοτεί, προκειμέ-
νης της έκδοσης Α.Ε.Π.Ο., επί του φακέλου της Μελέτης 
Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (Μ.Π.Ε.) λαμβάνοντας υπόψη τους περιορισμούς κ αι τις προϋποθέσεις που 
θέτει η δασική νομοθεσία, για την εκτέλεση των ως άνω 
έργων επί των εκτάσεων αυτών. Με την ολοκλήρωση 
των οριστικών μελετών των έργων ο φορέας του έργου 
υποχρεούται να υποβάλει στην αρμόδια δασική αρχή το 
σχετικό φάκελο για την έκδοση πράξης χαρακτηρισμού 
του άρθρου 14 του παρόντος νόμου, η οποία μετά τη 
δημοσιοποίησή της έχει το τεκμήριο της νομιμότητας 
και δεσμεύει τις υπηρεσίες της διοίκησης.
6.α. Μετά την έκδοση της Α.Ε.Π.Ο. ή την υπαγωγή σε 
Πρότυπες Περιβαλλοντικές Δεσμεύσεις (Π.Π.Δ.) με από-
φαση του αρμόδιου Υπουργού ή του οικείου Συντονι-
στή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης εντός τριάντα (30) 
ημερών από την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος, 
εκδίδεται πράξη πληροφοριακού χαρακτήρα της αρμό-
διας Δασικής Αρχής με την οποία εξειδικεύονται οι όροι 
και οι προϋποθέσεις κάθε επέμβασης, αναφέρονται δε σε 
αυτήν, ιδίως, τα στοιχεία του δικαιούχου, τα όρια, η θέση 
και το εμβαδόν της έκτασης, ο σκοπός της επέμβασης, ο χρόνος διάρκειάς της, με δυνατότητα ανανέωσής της. 
Αναφέρονται επίσης, η διαδικασία έκπτωσης του δικαι-
ούχου σε περίπτωση μη τήρησης των όρων της επέμ-
βασης, το ύψος του ανταλλάγματος χρήσης, τα όρια, 
η θέση και το εμβαδόν της προς αναδάσωση έκτασης, καθώς επίσης και οι όροι αποκατάστασης του φυσικού 
περιβάλλοντος μετά τη λήξη του χρόνου διάρκειας της επέμβασης.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4429 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
β. Η πράξη της αρμόδιας Δασικής Αρχής, του πρώτου 
εδαφίου της περ. α΄ της παρούσας παραγράφου, εκδί-
δεται στο όνομα του προσώπου ή του φορέα που θα 
κάνει την επέμβαση και αφορά αποκλειστικά στη χρήση 
ή δραστηριότητα για την οποία ζητείται, μη δυνάμενη να 
επεκταθεί σε άλλες χρήσε ις ή δραστηριότητες.
Σε περίπτωση αλλαγής του φορέα εκμετάλλευσης η 
ανωτέρω πράξη τροποποιείται μόνον ως προς την επω-
νυμία αυτού. Η πράξη αυτή αφορά στην απολύτως ανα-
γκαία για την υλοποίησή της έκταση, όπου δε απαιτείται 
άδεια δόμησης, η πράξη αυτή συνοδεύεται εκτός από 
το τοπογραφικό διάγραμμα, στο οποίο αποτυπώνεται το 
σύνολο του γηπέδου και από διάγραμμα δόμησης, που 
υποβάλλει ο αιτών. Σε αυτήν την περίπτωση, η άδεια δό-
μησης εκδίδεται αποκλειστικά και μόνο για την έκταση που αποτυπώνεται στο διάγραμμα δόμησης.
Στις περιπτώσεις επιτρεπτών επεμβάσεων του πα-
ρόντος νόμου για την έγκριση δόμησης και την άδεια 
δόμησης, τυχόν κτιριακών εγκαταστάσεων που ανε-
γείρονται κατά τις κείμενες διατάξεις δεν απαιτείται η 
ύπαρξη «προσώπου γηπέδου», όπως αυτή ορίζεται κάθε 
φορά από ειδικές ή γενικές διατάξεις της πολεοδομικής νομοθεσίας.
7. Ο δικαιούχος της επέμβασης εγκαθίσταται στην 
έκταση μετά την έκδοση των απαιτούμενων αδειών για 
την εκμετάλλευση ή εγκατάσταση του έργου ή της δρα-
στηριότητας.
8. Κάθε επιτρεπτή επέμβαση σε δάσος, δασική έκτα-
ση ή στις δημόσιες εκτάσεις των περ. α΄ και β΄ της παρ. 
5 του άρθρου 3, του παρόντος Κεφαλαίου, ενεργείται 
κατόπιν καταβολής ανταλλάγματος χρήσης, υπολογιζό-
μενου επί έκτασης ίσου εμβαδού με εκείνης στην οποία 
εγκρίθηκε η εκχέρσωση για την πραγματοποίηση της 
επέμβασης και υποχρεωτικής αναδάσωσης ή δάσωσης έκτασης ίσου εμβαδού με εκείνη στην οποία εγκρίθηκε η εκχέρσωση για την πραγματοποίηση της επέμβασης, 
όπως αυτή προσδιορίζεται στην Πράξη Πληροφοριακού 
Χαρακτήρα της παρ. 6. Η έκταση αυτή βρίσκεται στην 
ίδια περιοχή ή σε όμορη αυτής, ελλείψει δε έκτασης 
εντός της ιδίας διοικητικής ενότητας ή όμορης αυτής, 
σε άλλη που υποδεικνύεται από τη δασική υπηρεσία. Η 
αναδάσωση ή δάσωση διενεργείται από τον δικαιούχο 
της επέμβασης, με δαπάνες του και βάσει σχετικής με-λέτης, που καταρτίζεται με επιμέλειά του και εγκρίνεται 
εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία υποβο-
λής της από τη δασική υπηρεσία.
Στην περίπτωση μη εξεύρεσης έκτασης προς αναδά-
σωση ή δάσωση, ο δικαιούχος της επέμβασης, κατόπιν 
σύνταξης μελέτης με δαπάνη του ιδίου, εγκεκριμένης 
από τη δασική υπηρεσία, υποχρεούται όπως προβεί σε 
δασοκομικές εργασίες ή στην εκτέλεση ειδικών δασο-
τεχνικών έργων επί των εκτάσεων που υποδεικνύονται 
από τη δασική υπηρεσία, με σκοπό τη βελτίωση ή και 
προστασία τους.
Ειδικά στην περίπτωση σταθμών ηλεκτροπαραγωγής 
από Α.Π.Ε. ή/και σταθμών αποθήκευσης και των συνο-
δών τους έργων, η υποβολή εγκεκριμένης μελέτης για 
την αναδάσωση ή τις δασοκομικές εργασίες ή τα ειδικά 
δασοτεχνικά έργα, δεν αποτελεί προϋπόθεση για την εγκατάσταση του δικαιούχου στην έκταση, αλλά για την 
ηλέκτριση/σύνδεση του σταθμού.
Στις περιπτώσεις όπου:
α) η έκταση στην οποία πραγματοποιείται η επέμβαση 
είναι μικρότερη ή ίση με τέσσερα (4) στρέμματα, ή
β) η επέμβαση αφορά την εκτέλεση έργων σιδηρο-
δρομικών γραμμών, έως τεσσάρων (4) χιλιομέτρων, που 
εκτελούνται από την «ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε.», ή
γ) ο δικαιούχος της επέμβασης υποβάλλει υπεύθυνη 
δήλωση ότι δεν επιθυμεί να προβεί σε καμία περαιτέρω ενέργεια σχετική με την εκτέλεση των εργασιών αναδά-
σωσης ή δάσωσης, ή με άλλο δασοκομικό ή δασοτεχνικό 
έργο και επιθυμεί να καταβάλει το αντίτιμο της σχετικής 
δαπάνης, καταβάλει τη δαπάνη για την υλοποίηση της 
αναδάσωσης σύμφωνα με τα παρακάτω, χωρίς να απαι-
τείται η σύνταξη της σχετικής μελέτης.
Το ποσό της δαπάνης αναδάσωσης υπολογίζεται κατά 
στρέμμα από το γινόμενο του εκάστοτε συντελεστή «Μ» 
επί το σταθερό ποσό των τριάντα πέντε (35) ευρώ και 
κατατίθεται υπέρ του Πράσινου Ταμείου στον ειδικό κω-
δικό Ειδικός Φορέας Δασών.
Το ως άνω ποσό διατίθεται αποκλειστικά για την ανα-
δάσωση ή δάσωση εκτάσεων, κατά προτεραιότητα δε 
για την αναδάσωση ή δάσωση έκτασης σε αντικατάστα-
ση εκείνης, της οποίας ενεκρίθη η εκχέρσωση για την 
πραγματοποίηση της επέμβασης ή για την εκτέλεση ει-
δικών δασοτεχνικών έργων, απαγορευομένης απολύτως 
της διάθεσής του για άλλον σκοπό.
Αν δεν πραγματοποιηθούν ή δεν πραγματοποιηθούν 
προσηκόντως οι δασοκομικές εργασίες και τα ειδικά δα-
σοτεχνικά έργα από τον υπόχρεο, με την επιφύλαξη των 
περ. α΄, β΄ και γ΄, καταβάλλεται ποσό ίσο με το διπλάσιο 
της μέσης τιμής αναδάσωσης ανά στρέμμα της έκτασης 
της οποίας ενεκρίθη η εκχέρσωση, το οποίο διατίθεται κατά το όγδοο εδάφιο.
Οι εργασίες της αναδάσωσης ή δάσωσης αρχίζουν 
μετά την έγκριση της μελέτης από τη δασική υπηρεσία, 
η δε ολοκλήρωσή τους, η οποία επέρχεται με την εγκα-
τάσταση της δασικής βλάστησης, στην προβλεπομένη από τη μελέτη πυκνότητα και την ικανότητα αυτής για φυσική εξέλιξη και ανάπτυξη, πιστοποιείται από τη δα-
σική υπηρεσία με σχετική διαπιστωτική της πράξη.
Αν δεν πραγματοποιηθεί ή δεν πραγματοποιηθεί προ-
σηκόντως η αναδάσωση ή δάσωση από τον υπόχρεο, με 
την επιφύλαξη των περ. α΄, β΄ και γ΄, καταβάλλεται από 
αυτόν ποσό τριπλάσιο από τη δαπάνη της αναδάσωσης, 
το οποίο κατατίθεται σε ειδικό κωδικό του Ειδικού Φο-
ρέα Δασών του Πράσινου Ταμείου και διατίθεται κατά 
το όγδοο εδάφιο.
Για τις επεμβάσεις σε δημόσια δάση και δασικές εκτά-
σεις το αντάλλαγμα χρήσης υπολογίζεται στο πενήντα 
τοις εκατό (50%) της καθοριζόμενης, σύμφωνα με το 
άρθρο 6, αξίας τους, για δε τις επεμβάσεις σε ιδιωτικά 
στο τριάντα τοις εκατό (30%) αυτής. Ειδικά για τις επεμ-
βάσεις στις δημόσιες εκτάσεις των περ. α΄ και β΄ της παρ. 
5 του άρθρου 3, το αντάλλαγμα χρήσης υπολογίζεται στο 
σαράντα τοις εκατό (40%) της αξίας τους. Τα παραπάνω 
ποσοστά αναπροσαρμόζονται με κοινή απόφαση των 
Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Οικονομι-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4430 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
κών. Το αντάλλαγμα χρήσης κατατίθεται σε ειδικό κωδι-
κό του Ειδικού Φορέα Δασών του Πράσινου Ταμείου και 
διατίθεται αποκλειστικά για την αναδάσωση εκτάσεων, 
απαγορευομένης απολύτως της διάθεσής του για άλλο 
σκοπό. Το αντάλλαγμα χρήσης για επεμβάσεις κοινω-
φελούς χαρακτήρα εντός δημοσίων δασών και δασικών 
εκτάσεων και ειδικότερα όσων ασκούν αυτοπροσώπως 
επαγγέλματα όπως του κτηνοτρόφου και του πτηνοτρό-
φου, ορίζεται στο ένα τέταρτο (1/4) του ύψους της δαπά-
νης αναδάσωσης της έκτασης, η οποία προκύπτει κατά 
στρέμμα από το γινόμενο του εκάστοτε συντελεστή «Μ» 
επί το σταθερό ποσό των τριάντα πέντε (35) ευρώ, για την ενίσχυση της δραστηριότητάς τους. Εκμεταλλευτές 
μεταλλείων και λατομείων, οποιασδήποτε κατηγορίας 
ορυκτού, οι οποίοι έχουν καταβάλει εγγυητική επιστολή 
για την αποκατάσταση της έκτασής τους, σύμφωνα με 
την κείμενη νομοθεσία, απαλλάσσονται από την υπο-
χρέωση αναδάσωσης ή δάσωσης έκτασης ίδιου εμβα-
δού με εκείνη στην οποία εγκρίθηκε η επέμβαση και 
υποχρεούνται να καταβάλουν αντάλλαγμα χρήσης ίσο με το εκατό τοις εκατό (100%) της καθοριζόμενης αξίας της έκτασής τους, σύμφωνα με το άρθρο 6. Αποφάσεις 
αναδάσωσης ή δάσωσης έκτασης ίδιου εμβαδού που 
έχουν ήδη εκδοθεί και αφορούν εκμεταλλευτές λατομεί-
ων, που εμπίπτουν στο προηγούμενο εδάφιο ανακαλού-
νται ύστερα από αίτηση του ενδιαφερομένου, εφόσον 
έχει καταβληθεί ως αντάλλαγμα χρήσης το εκατό τοις 
εκατό (100%) της αξίας της έκτασης επέμβασης που κα-θορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 6.
Για τους σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και τους 
σταθμούς αποθήκευσης επιτρέπεται η τμηματική επέμ-
βαση επί της δασικής έκτασης, περιλαμβανομένων και των συνοδών έργων, καθώς και η τμηματική καταβολή 
του ανταλλάγματος χρήσης, ανάλογα με την έκταση 
επέμβασης, υπό την προϋπόθεση ότι έχει υποβληθεί από 
τον δικαιούχο της επέμβασης και έχει εγκριθεί από τη δα-
σική υπηρεσία σχετικό χρονοδιάγραμμα εργασιών, όπου 
προσδιορίζονται οι επιφάνειες και ο χρόνος επέμβασης. 
Ο δικαιούχος της επέμβασης δύναται να τροποποιεί το 
χρονοδιάγραμμα και η σχετική καταβολή προηγείται 
της επέμβασης. Αν διαπιστωθεί από τη δασική υπηρε-
σία επέκταση της επέμβασης σε έκταση για την οποία 
έχει εγκριθεί η επέμβαση, αλλά δεν έχει καταβληθεί το 
αντάλλαγμα χρήσης, τότε ο δικαιούχος της επέμβασης 
υποχρεούται να καταβάλλει εφάπαξ ολόκληρο το υπο-
λειπόμενο ποσό του ανταλλάγματος χρήσης.
9. Από την καταβολή του ανταλλάγματος χρήσης 
απαλλάσσεται το Δημόσιο, οι Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού 
και οι υπηρεσίες ή φορείς του ευρύτερου δημόσιου το-μέα του άρθρου 1 παρ. 6 του ν. 1256/1982 (Α΄ 65), όπως εκάστοτε ισχύει. Στην περίπτωση αυτή στη μελέτη του έργου προβλέπεται ειδική δαπάνη για την αναδάσωση 
ή δάσωση ίσης έκτασης, η οποία πραγματοποιείται από 
τον δικαιούχο της επέμβασης, στην περιοχή όπου εκτε-λείται το έργο ή η δραστηριότητα ή σε όμορη περιοχή, που θα του υποδειχθεί από τη δασική υπηρεσία.
10. Από την υποχρέωση αναδάσωσης ή δάσωσης 
και καταβολής ανταλλάγματος χρήσης εξαιρούνται οι 
επεμβάσεις των άρθρων 52 παρ. 1, 53 παρ. 4, 54 παρ. 1, 55 παρ. 1, 56, 57 παρ. 2 και 3, 58 και 59 παρ. 1 και 2 
του παρόντος.
11. Από την υποχρέωση αναδάσωσης ή δάσωσης 
εξαιρούνται τα πρόχειρα κτηνοτροφικά καταλύματα του 
άρθρου 47Α, οι επεμβάσεις για γεωργική εκμετάλλευση 
των παρ. 1 και 5 του άρθρου 47, οι προσωρινού χαρα-
κτήρα εγκαταστάσεις του συστήματος εναλλακτικής 
διαχείρισης στερεών αποβλήτων του άρθρου 52 παρ. 
4, οι βοτανικοί κήποι, τα υδροτριβεία παραδοσιακού 
τύπου της παρ. 1, οι προσωρινές εγκαταστάσεις για τη 
διαμονή σε αυτές πληγέντων από φυσικές καταστροφές 
της παρ. 4 και οι επεμβάσεις της παρ. 5 του άρθρου 57 
του παρόντος.
12. Αν εγκαταλειφθεί ο σκοπός της επέμβασης ή ολο-
κληρωθεί η επέμβαση η έκταση επανέρχεται στο κα-
θεστώς που ίσχυε πριν από την αλλαγή χρήσης της και 
αποκαθίσταται, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στους 
περιβαλλοντικούς όρους, σε περίπτωση δε μη ύπαρξης 
αυτών, σύμφωνα με εγκεκριμένη από τη δασική υπηρε-
σία μελέτη αποκατάστασης. Η μη συμμόρφωση με τα 
ανωτέρω διαπιστώνεται με σχετική πράξη του αρμόδιου 
οργάνου και συνεπάγεται την υποχρεωτική κήρυξη της 
έκτασης ως αναδασωτέας, την επιβολή από την αρμόδια 
δασική αρχή σε βάρος του δικαιούχου των ποινών της παρ. 1 του άρθρου 71 του παρόντος νόμου, καθώς και 
την επιβολή διοικητικού προστίμου ποσού από τρεις 
χιλιάδες (3.000) μέχρι δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ ανά 
στρέμμα, αναλόγως της έκτασης της προκληθείσης βλά-
βης στο δασικό περιβάλλον, με δυνατότητα αναπροσαρ-
μογής του, κατόπιν κοινής απόφασης των Υπουργών 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Οικονομικών.
13. Η αναγκαστική απαλλοτρίωση των ιδιωτικών εκτά-
σεων που προστατεύονται από το άρθρο 3 του παρόντος 
νόμου υπέρ του Δημοσίου για σκοπό δημόσιας ωφέλει-
ας, ενεργείται, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις των 
άρθρων 47 επ. του παρόντος Κεφαλαίου.
14. Απαγορεύεται η κατά κυριότητα παραχώρηση δη-
μοσίων δασών, δημοσίων δασικών εκτάσεων ή δημοσί-ων εκτάσεων των περ. α΄ και β΄ της παρ. 5 του άρθρου 3 του παρόντος νόμου, όπως ισχύει για την εξυπηρέτηση των σκοπών του παρόντος Κεφαλαίου. Όπου στην κεί-
μενη νομοθεσία, απαιτείται τίτλος κυριότητας για την 
πραγματοποίηση της επέμβασης, αρκεί η έγκριση επέμ-
βασης της παρ. 2 του παρόντος άρθρου άλλως η πράξη 
της παρ. 6 του παρόντος άρθρου.
15. Οι προβλεπόμενες στις διατάξεις του παρόντος 
Κεφαλαίου επεμβάσεις σε δάση, δασικές εκτάσεις ή 
δημοσίων εκτάσεων των περ. α΄ και β΄ της παρ. 5 του 
άρθρου 3 του παρόντος νόμου, που βρίσκονται εντός 
περιοχών προστασίας του ν. 1650/1986, όπως ισχύει, 
και του ν. 3028/2002, διενεργούνται, εφόσον προβλέ-
πονται από το ειδικό καθεστώς προστασίας των ως άνω 
περιοχών και υπό την τήρηση και των ειδικότερων όρων 
και προϋποθέσεων αυτού. Ειδικότερα η διενέργεια των 
παραπάνω επεμβάσεων στις προστατευόμενες περιοχές 
του δικτύου Natura, επιτρέπεται εφόσον είναι σύμφωνη 
με τις σχετικές πρόνοιες των ειδικότερων προεδρικών 
διαταγμάτων και υπουργικών αποφάσεων προστασίας. 
Σε περίπτωση ελλείψεως των ως άνω κανονιστικών πρά-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4431 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ξεων για τη διενέργεια των επεμβάσεων του παρόντος 
Κεφαλαίου ακολουθείται η διαδικασία του άρθρου 10 του 
ν. 4014/2011. Επίσης οι προβλεπόμενες στις διατάξεις 
του παρόντος Κεφαλαίου τουριστικές εγκαταστάσεις, 
επιχειρηματικά πάρκα, δεξαμενές αποθήκευσης πετρε-
λαιοειδών μετά των αναγκαίων αγωγών προσαγωγής 
τους, εκπαιδευτήρια με τις συνοδές τους εγκαταστάσεις 
και νοσοκομεία, θεραπευτήρια και εγκαταστάσεις των 
Περιφερειακών Συστημάτων Υγείας και Πρόνοιας (Πε.
ΣΥ.Π), εφόσον προβλέπονται από ειδικό χωρικό σχέδιο 
του άρθρου 8 του ν. 4269/2014 (Α΄ 142) διενεργούνται 
στις ανωτέρω εκτάσεις σύμφωνα με τις κατευθύνσεις του.
16. Το Δημόσιο δεν φέρει καμία ευθύνη για τυχόν 
εκνίκηση εκ μέρους τρίτων της έκτασης, επί της οποίας 
εγκρίθηκε επέμβαση κατά τις διατάξεις του Κεφαλαίου ΣΤ΄ του παρόντος νόμου ή σε περίπτωση που η ανωτέ-ρω έκταση είχε μεν αρχικώς χαρακτηρισθεί ως δασική, 
κρίθηκε όμως, κατόπιν σχετικών αντιρρήσεων επί της 
εκδοθείσας πράξης χαρακτηρισμού, ως μη δασική.
17. Προκειμένου για επενδύσεις στρατηγικού χαρα-
κτήρα του ν. 3894/2010 (Α΄ 204) ή κάθε άλλης σχετικής 
διάταξης ή για οργανωμένους υποδοχείς τουριστικών 
δραστηριοτήτων του άρθρου 1 του ν. 4179/2013, που 
αναπτύσσονται, υπό τις προϋποθέσεις των επόμενων 
άρθρων του παρόντος Κεφαλαίου, σε περιοχές του δευ-
τέρου εδαφίου του άρθρου 62 και σε εκτάσεις της παρ. 2 και των περ. α΄ και β΄ της παρ. 5 του άρθρου 3, για τις οποίες το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεν έχει επιλυθεί στα 
πλαίσια εφαρμογής του άρθρου 10 του ν. 3208/2003 (Α΄ 
303), αλλά ο επενδυτής κατέχει τίτλους που ανάγονται 
σε ημερομηνία πριν από την 23η Φεβρουαρίου 1946 
και έχουν μεταγραφεί, η προβλεπόμενη στην παρ. 6 
του παρόντος άρθρου πράξη εκδίδεται ως επί δημοσίας 
εκτάσεως, χωρίς την καταβολή ανταλλάγματος χρήσης 
και ταυτόχρονα το Δημόσιο εγείρει τακτική αγωγή κυ-
ριότητας για την έκταση. Εάν η έκταση κριθεί αμετάκλη-
τα ως δημόσια, ο επενδυτής καταβάλει το οφειλόμενο αντάλλαγμα χρήσης.».
Άρθρο 50
Αντιρρήσεις επί δασικών χαρτών - 
Τροποποίηση άρθρου 18 του ν. 3889/2010 
Μετά την παρ. 8 του άρθρου 18 του ν.  3889/2010 
(A΄ 182), περί εξέτασης αντιρρήσεων κατά δασικών χαρ-
τών, προστίθεται παρ. 9 ως εξής:
«9. Οι αντιρρήσεις για εκτάσεις όπου εγκαθίστανται 
σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης ή/και σταθμοί αποθήκευσης εξετά-
ζονται κατά προτεραιότητα.».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι΄
ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ, ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 51
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, εγκρίνεται ο Κανονισμός σύνδεσης, εγκατά-στασης και λειτουργίας σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - 
Θερμότητας Υψηλής Απόδοσ ης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) ή/και σταθ-
μών αποθήκευσης. Με τον Κανονισμό εξειδικεύεται κάθε 
σχετικό ζήτημα και λεπτομέρεια που άπτεται της σύνδε-
σης, εγκατάστασης και λειτουργίας σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και σταθμών αποθήκευσης του παρόντος 
Μέρους. Ο οικείος Κανονισμός δύναται να προβλέπει 
ειδικούς όρους για σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή/και 
σταθμούς απόθηκευσης, καθώς και για τα Ειδικά Έργα, 
οι οποίοι αποτυπώνονται στις αντίστοιχες Άδειες και εκ-
δίδεται εντός τριών (3) μηνών από τη δημοσίευση του παρόντος. 
2. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζο-νται κάθε θέμα σχετικό με τη λειτουργία του Πληροφο-
ριακού Συστήματος Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας, οι λεπτομέρειες για τη διασφάλιση 
της διαλειτουργικότητας των επιμέρους συστημάτων, 
τις αναγκαίες αναβαθμίσεις του και τις αρμοδιότητες 
διαχείρισής του από την Υπηρεσία μιας Στάσης, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος. 
3. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, η οποία εκδίδεται εντός τεσσάρων (4) μη-
νών από τη δημοσίευση του παρόντος, καθορίζονται οι προδιαγραφές για την οδοποιία εντός δασών, δασικών και αναδασωτέων εκτάσεων και εν γένει εκτάσεων της 
δασικής νομοθεσίας, η οποία πρόκειται να εξυπηρετήσει 
σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής από Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
ή/και σταθμούς αποθήκευσης. Κατά την έκδοση της ανωτέρω απόφασης λαμβάνονται υπόψη η ανάγκη 
ελαχιστοποίησης των επεμβάσεων και περιβαλλοντι-
κών επιπτώσεων και η εξέλιξη της τεχνολογίας των 
παραγωγικών εξοπλισμών, ιδίως δε των γεωμετρικών 
χαρακτηριστικών τους.
4. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας καθορίζονται ο ελάχιστος αριθμός ελέγ-
χων που διενεργούν ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης και ο Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρι-κής Ενέργειας για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, με αυτοψία ανά έτος, η διαδικασία ελέγχου με αυτοψία, οι κυρώσεις σε περίπτωση που διαπιστωθεί επαύξη-ση ισχύος σταθμού που έχει ενταχθεί στον κατάλο-γο της παρ. 3 του άρθρου 48, καθώς και κάθε άλλο 
σχετικό ζήτημα. 
Άρθρο 52
Μεταβατικές διατάξεις ως προς εκκρεμείς αιτήσεις  χορήγησης και τροποποίησης μη 
δεσμευτικής  Προσφοράς Σύνδεσης, Οριστικής Προσφοράς  Σύνδεσης και Σύμβασης Σύνδεσης
1. Εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος 
αιτήσεις για έκδοση μη δεσμευτικής προσφοράς απορ-ρίπτονται. 
2. Για τις εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του παρό-
ντος αιτήσεις χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης, οι οποίες έχουν υποβ ληθεί στον αρμόδιο Διαχει-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4432 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ριστή, συμπεριλαμβανομένων των κοινών αιτημάτων 
του άρθρου 135 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), οι κάτοχοι των 
σταθμών υποχρεούνται εντός τεσσάρων (4) μηνών από 
την έναρξη ισχύος του παρόντος να προσκομίσουν την 
Εγγυητική Επιστολή του άρθρου 6 με την επιφύλαξη της 
παρ. 2 του ιδίου άρθρου. Εντός της ανωτέρω προθεσμί-ας, η Εγγυητική Επιστολή δεν συνιστά στοιχείο πληρό-τητας της αίτησης, εφόσον αυτή είναι ήδη πλήρης και ο 
αρμόδιος Διαχειριστής εξετάζει κανονικά τις αιτήσεις. Αν 
ο ενδιαφερόμενος προσκομίσει την Εγγυητική Επιστολή 
εντός της ανωτέρω προθεσμίας και εφόσον ή αίτηση 
είχε ήδη καταταγεί σε σειρά προτεραιότητας, διατηρεί 
την αρχική ημερομηνία πληρότητας της αίτησης. Σε 
κάθε άλλη περίπτωση, είτε λόγω μη προσκόμισης της 
Εγγυητικής Επιστολής εντός της ανωτέρω προθεσμίας, 
είτε ελλείψει άλλων στοιχείων της αίτησης, οι αιτήσεις 
θεωρούνται μη πλήρεις και επέρχονται οι έννομες συ-
νέπειες των άρθρων 5 και 6, όσον αφορά δε την εξέτασή 
τους, κατατάσσονται σε σειρά προτεραιότητας, βάσει 
της ημερομηνίας κατά την οποία κατέστησαν πλήρεις. 
Εφόσον ο αρμόδιος Διαχειριστής χορηγήσει Οριστική 
Προσφορά Σύνδεσης εντός της προθεσμίας του πρώτου 
εδαφίου και δεν έχει υποβληθεί μέχρι εκείνο το χρονικό σημείο Εγγυητική Επιστολή από τον ενδιαφερόμενο, η 
Εγγυητική Επιστολή υποβάλλεται από τον ενδιαφερόμε-
νο με την αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης.
Για τις εκκρεμείς αιτήσεις χορήγησης οριστικής προ-
σφοράς σύνδεσης οι κάτοχοι που δεν προσκομίζουν την 
Εγγυητική Επιστολή του άρθρου 6, εντός της ως άνω 
προθεσμίας, προκειμένου να διατηρήσουν σε ισχύ τη 
Βεβαίωση ή τη Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή την Αδεια 
Παραγωγής, προσκομίζουν εντός της ίδιας προθεσμίας 
την εγγυητική επιστολή Βεβαίωσης Παραγωγού του άρ-
θρου 11Α του ν. 4685/2020.
3. Οι Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης που εκδίδονται 
από την έναρξη ισχύος του παρόντος, καταλαμβάνονται 
από τις διατάξεις του παρόντος. Ειδικώς το άρθρο 31 
καταλαμβάνει τις Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης που χορηγούνται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος και τίθεται σε εφαρμογή από την 1η Σεπτεμβρίου 2022.
4. Εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος 
αιτήσεις για τροποποίηση της Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης καταλαμβάνονται από τα οριζόμενα στις παρ. 
17 και 18 του άρθρου 5.
5. Εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος 
αιτήσεις για σύναψη ή τροποποίηση της Σύμβασης Σύν-
δεσης καταλαμβάνονται από τα οριζόμενα στο άρθρο 8. 
Ειδικότερα για τις πλήρεις αιτήσεις Σύμβασης Σύνδεσης, 
κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, οι ενδιαφερό-
μενοι δύνανται να προσκομίσουν τα θεωρημένα δια-
γράμματα του άρθρου 13, εντός τριών (3) μηνών από 
την υπογραφή της Σύμβασης Σύνδεσης.
6. Διαδικασίες αδειοδότησης σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α., οι οποίες έχουν ξεκινήσει πριν από την έναρξη 
ισχύος του παρόντος, συνεχίζονται και ολοκληρώνονται 
σύμφωνα με τον παρόντα.Άρθρο 53
Μεταβατικές διατάξεις ως προς εκκρεμείς αιτήσεις  έκδοσης και τροποποίησης Αδειών Εγκατάστασης και Αδειών Λειτουργίας
1. Αιτήσεις περί έκδοσης Αδειών Εγκατάστασης και 
Λειτουργίας, οι οποίες είναι εκκρεμείς κατά την έναρξη 
ισχύος του παρόντος, εξετάζονται σύμφωνα με τα άρθρα 
17 και 28 αντίστοιχα.
2. Αιτήσεις περί τροποποίησης Άδειας Εγκατάστασης, 
οι οποίες είναι εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του 
παρόντος, καταλαμβάνονται από το άρθρο 20. Ειδικώς στις περιπτώσεις κατά τις οποίες, σύμφωνα με την παρ. 
2 του άρθρου 20, δεν απαιτείται τροποποίηση, αλλά 
ενημέρωση φακέλου, η αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή 
δύναται να μην τροποποιήσει την Άδεια Εγκατάστασης, ενημερώνοντας τον αιτούντα ότι έχει λάβει γνώση της αλλαγής.
3. Αιτήσεις περί τροποποίησης και ανανέωσης Άδειας 
Λειτουργίας, οι οποίες είναι εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, καταλαμβάνονται από το άρθρο 28. Ειδικώς στις περιπτώσεις κατά τις οποίες, σύμφωνα 
με την παρ. 11 του άρθρου 28, δεν απαιτείται τροποποί-
ηση, αλλά ενημέρωση φακέλου (γνωστοποίηση), η αρ-
μόδια αδειοδοτούσα αρχή δύναται να μην τροποποιήσει 
την Άδεια Λειτουργίας και να ενημερώσει τον αιτούντα ότι έχει λάβει γνώση της αλλαγής.
4. Οι Άδειες Εγκατάστασης, οι οποίες εκδίδονται για τις 
εκκρεμείς κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος αιτή-σεις της παρ. 1, καταλαμβάνονται από τις διατάξεις του παρόντος νόμου.
Άρθρο 54
Μεταβατικές διατάξεις ως προς υφιστάμενες Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης, Άδειες Εγκατάστασης, Άδειες Λειτουργίας καιΕξαιρούμενους Σταθμούς εν λειτουργία
1. Οι εν ισχύ Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης καταλαμ-
βάνονται από τις διατάξεις του παρόντος, με την επιφύ-
λαξη του άρθρου 10. Ειδικώς η προθεσμία της παρ. 2 του 
άρθρου 35 εκκινεί για τις οριστικές προσφορές από τη θέση σε ισχύ του παρόντος, ενώ το άρθρο 31 καταλαμ-βάνει τις Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης που τίθενται σε εφαρμογή από 1ης Σεπτεμβρίου 2022.
2. Οι εν ισχύ Άδειες Εγκατάστασης και Λειτουργίας κα-
ταλαμβάνονται από τις διατάξεις του παρόντος, με την επιφύλαξη των παρ. 3 και 4.
3. Οι εν ισχύ Άδειες Εγκατάστασης και Λειτουργίας 
δεν υπόκεινται σε τροποποίηση ως προς τις αποστάσεις 
ασφαλείας του άρθρου 21, ούτε στον εκ νέου έλεγχο της 
αδειοδοτούσας αρχής σχετικά με το γήπεδο εγκατάστα-
σης και το γήπεδο ασφαλείας που διενεργείται κατά το άρθρο 18.
4. Οι εν ισχύ Άδειες Εγκατάστασης για τις οποίες δεν 
έχει δοθεί καμία παράταση, σύμφωνα με την παρ. 10 του 
άρθρου 8 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), δύναται να παρατα-
θούν σύμφωνα με το άρθρο 19 του παρόντος.
5. Οι εν ισχύ Άδειες Εγκατάστασης, στις οποίες έχει 
χορηγηθεί η αρχική παράταση των δύο (2) ετών, της 
υποπερ. α) της περ. α1) της παρ. 10 του άρθρου 8 του 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4433 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ν. 3468/2006, δύναται να παραταθούν, σύμφωνα με την 
παρ. 4 του άρθρου 19.
6. Οι εν ισχύ Άδειες Εγκατάστασης της περ. δ1) της παρ. 
10 του άρθρου 8 του ν. 3468/2006, καταλαμβάνονται 
από τις διατάξεις αυτού. 
7. Η διάρκεια ισχύος των Άδειών Εγκατάστασης, της 
παρ. 3 του άρθρου 19, παρατείνεται αυτοδικαίως κατά ένα (1) έτος.
8. Οι άδειες εγκατάστασης σταθμών Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού 
- Θερμότητας Υψηλής Απ όδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), η ισχύς 
των οποίων έληξε μετά την 1η Ιανουαρίου 2022 και μέ-
χρι την έναρξη ισχύος του παρόντος, που τελούσαν είτε 
οι ίδιες, είτε οι Αποφάσεις Έγκρισης Περιβαλλοντικών 
Όρων, είτε οποιαδήποτε άλλη απαιτούμενη διοικητική 
πράξη για την έκδοσή τους, υπό δικαστική αναστολή, 
αναβιώνουν αυτοδικαίως μετά από γνωστοποίηση του 
ενδιαφερόμενου προς την αρμόδια αδειοδοτούσα αρχή 
και παρατείνονται για χρονικό διάστημα ίσο με το χρονι-
κό διάστημα της δικαστικής αναστολής. Στην περίπτωση 
αυτή, η ως άνω γνωστοποίηση, περιλαμβανομένων των 
σχετικών αποδεικτικών στοιχείων, υποβάλλεται εντός 
αποκλειστικής προθεσμίας τριάντα (30) ημερών από τη δημοσίευση του παρόντος. 
9. Οι κάτοχοι εν λειτουργία εξαιρούμενων σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., αναρτούν μέχρι την 30ή Νοεμβρίου 
2022 τα πολύγωνα των σταθμών τους, στη γεωπληροφο-ριακή πλατφόρμα του Φορέα Αδειοδότησης. Ειδικότερα, 
ο ενδιαφερόμενος ενημερώνει τον Φορέα Αδειοδότησης 
του άρθρου 20 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), σχετικά με την ακριβή θέση εγκατάστασης του σταθμού (συντεταγμέ-
νες πολυγώνου και θέσεων ανεμογεννητριών, εφόσον 
πρόκειται για αιολικό σταθμό), υποβάλλοντας γεωχωρι-
κά δεδομένα, σύμφωνα με τις οδηγίες του ανωτέρω Φο-
ρέα Αδειοδότησης. Ο Φορέ ας Αδειοδότησης του άρθρου 
20 του ν. 4685/2020 απεικονίζει γεωγραφικά σε ειδική 
προσβάσιμη εφαρμογή του Ηλεκτρονικού Μητρώου την 
ακριβή θέση εγκατάστασης του σταθμού (πολύγωνο και 
θέσεις ανεμογεννητριών, εφόσον πρόκειται για αιολικό 
σταθμό) και εκδίδει Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου 
Εξαιρούμενου Σταθμού. Ο Ενδιαφερόμενος προσκομίζει 
στον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγ-
γυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) ή στον Διαχειρι-
στή Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας 
(ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.) τη Βεβαίωση Καταχώρησης Πολυγώνου 
Εξαιρούμενου Σταθμού, εντός της ως άνω προθεσμίας. 
Σε περίπτωση μη προσκόμισης της ανωτέρω Βεβαίωσης, 
αναστέλλεται η καταβολή αποζημίωσης ή η λειτουργική 
ενίσχυση στο πλαίσιο των σχετικών συμβάσεων με τη 
Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. ή την ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. για τα Μη Διασυν-
δεμένα Νησιά.
10. Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης η διάρκεια των 
οποίων έληξε μετά την 1η Ιουνίου 2022 και μέχρι την 
έναρξη ισχύος του παρόντος, δύναται να αναβιώσουν 
και να παραταθούν, εφόσον ο ενδιαφερόμενος καταβάλ-
λει το Τέλος Παράτασης Εγκατάστασης και Δέσμευσης Ηλεκτρικού Χώρου.Άρθρο 55
Μεταβατικές διατάξεις ως προς υφιστάμενες  Βεβαιώσεις ή Βεβαιώσεις Ειδικών Έργων  ή Άδειες Παραγωγής 
1. Οι υφιστάμενες Βεβαιώσεις ή Βεβαιώσεις Ειδικών 
Έργων ή Άδειες Παραγωγής, για τις οποίες έχει εκδο-
θεί Απόφαση Περιβαλλον τικής Αδειοδότησης πριν την 
έναρξη ισχύος του παρόντος, δεν υποχρεούνται σε 
τροποποίηση αυτής, ούτε σε τήρηση των αποστάσεων 
ασφαλείας ανεμογεννητριών της παρ. 1 του άρθρου 21. 
2. Αν σε υφιστάμενες Βεβαιώσεις ή σε Βεβαιώσεις Ει-
δικών Έργων ή Άδειες Παραγωγής, για τις οποίες έχει 
εκδοθεί Απόφαση Περιβαλλο ντικής Αδειοδότησης, πριν 
την έναρξη ισχύος του παρόντος, προκύψει τροποποί-
ησή τους μετά τη θέση σε ισχύ του παρόντος, συμμορ-φώνονται με την παρ. 1 του άρθρου 21.
3. Οι υφιστάμενες Βεβαιώσεις ή Βεβαιώσεις Ειδικών 
Έργων ή Άδειες Παραγωγής, για τις οποίες δεν έχει εκ-
δοθεί Απόφαση Περιβαλλο ντικής Αδειοδότησης, συμ-
μορφώνονται με την παρ. 1 του άρθρου 21.
Άρθρο 56
Μεταβατική διάταξη μέχρι τη θέση σε λειτουργία του Πληροφοριακού Συστήματος Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας
Μέχρι τη θέση σε λειτουργία του Πληροφοριακού Συ-
στήματος Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας, εφαρμόζεται το άρθρο 39, όσον αφορά την ηλεκτρονική επικοινωνία μεταξύ των ενδιαφερομένων παραγωγών και των οικείων αδειοδοτικών φορέων.
Άρθρο 57
Μεταβατική διάταξη μέχρι την έκδοση του Κανονισμού σύνδεσης, εγκατάστασης και λειτουργίας σταθμών  Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης
Μέχρι την έκδοση του Κανονισμού σύνδεσης, εγκατά-
στασης και λειτουργίας σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότη-τας Υψηλής Απόδοσης εφαρμόζεται η υπό στοιχεία Δ6/Φ1/οικ.13310/10.7.2007 απόφαση του Υπουργού Ανά-
πτυξης (Β΄ 1153) για τα θέματα που δεν ρυθμίζονται δι-
αφορετικά με τον παρόντα.
Άρθρο 58
Καταργούμενες διατάξεις 
1. Το άρθρο 3 του ν. 4203/2013 (Α΄ 235), περί μετα-
φοράς θέσεων εγκατάστασης σταθμών Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης, καταργείται από την έναρξη 
ισχύος του παρόντος.
2.Τα άρθρα 4,7, οι παρ. 1, 2, 3, 4 , 5 , 8, 9, 11, 14, 16 του 
άρθρου 8, τα άρθρα 8Α, 8Β, 11, και η παρ. 8 του άρθρου 
13 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), περί αδειών παραγωγής, 
εγκατάστασης, λειτουργίας και σύνδεσης σταθμών πα-
ραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., 
καταργούνται από την έναρξη ισχύος του παρόντος. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4434 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Όπου αναφέρονται τα ως άνω άρθρα, νοούνται εφεξής 
τα άρθρα 11, 14, 33, και εν γένει τα Κεφάλαια Δ΄ και Ε΄, του Μέρους Β΄ του παρόντος.
3. Το άρθρο 63 του ν. 4843/2021 (Α’ 193), περί δικτύ-
ων Μέσης Τάσης για τη σύνδεση σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. σε Υποσταθμούς Μέσης προς Υψηλής Τάσης, 
καταργείται από την έναρξη ισχύος του παρόντος. Όπου 
αναφέρεται το ως άνω άρθρο, νοείται εφεξής το άρθρο 12 του παρόντος.
4. Η υποπαρ. Ι.1 της παρ. Ι του πρώτου άρθρου του 
ν. 4152/2013 (Α΄ 107), καταργείται από την έναρξη ισχύος 
του παρόντος. Όπου αναφέρεται η ως άνω υποπαράγρα-
φος, νοείται εφεξής το άρθρο 6 του παρόντος.
5. Η παρ. 5 του άρθρου 35 του ν. 2773/1999 (Α΄ 286) 
καταργείται από την έναρξη ισχύος του παρόντος. Όπου 
αναφέρεται η ως άνω παράγραφος, νοείται εφεξής η παρ. 
7 του άρθρου 4 του παρόντος.
ΜΕΡΟΣ Γ΄
ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ  ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ ΤΗΣ  ΟΔΗΓΙΑΣ (ΕΕ) 2019/944 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΤΗ  ΣΩΡΕΥΤΙΚΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ - ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΩΝ  ΝΟΜΩΝ 4001/2011, 4067/2012, 
3468/2006,  2367/1998 ΚΑΙ 4685/2020
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 
ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ - ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΝΟΜΩΝ 4001/2011 ΚΑΙ 4067/2012
Άρθρο 59
Ενσωμάτωση διατάξεων της Οδηγίας 
2019/944/ΕΕ που αφορούν στην 
αποθήκευση, τη σωρευτική εκπροσώπηση 
και την επιχείρηση ηλεκτρικής ενέργειας - 
Τροποποίηση άρθρου 1 του ν. 4001/2011
Στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 1 του ν. 4001/2011 
(Α΄ 179), περί σκοπού και πεδίου εφαρμογής του ανω-
τέρου νόμου, προστίθεται η αναφορά στην Οδηγία (ΕΕ) 
2019/944, στο δεύτερο εδάφιο επέρχονται νομοτεχνικές 
βελτιώσεις και διευρύνεται το ως άνω πεδίο εφαρμογής, 
και το άρθρο 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 1
Σκοπός και πεδίο εφαρμογής
Σκοπός του παρόντος νόμου είναι η ενσωμάτωση 
στην ελληνική νομοθεσία των διατάξεων της Οδηγίας 
2009/72/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμ-
βουλίου της 13ης Ιουλίου 2009 «Σχετικά με τους κοινούς 
κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας 
και για την κατάργηση της Οδηγίας 2003/54/ΕΚ» (ΕΕ L 
211 της 14.8.2009) και της Οδηγίας 2009/73/ΕΚ του Ευ-
ρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης 
Ιουλίου 2009 «Σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την 
εσωτερική αγορά Φυσικού Αερίου και την κατάργηση της Οδηγίας 2003/55/ΕΚ» (ΕΕ L 211 της 14.8.2009), καθώς 
και των άρθρων 8, 36, 54 και 56, των περ. 18, 19, 57, 59 
και 60 του άρθρου 2, της παρ. 2 του άρθρου 55 και της 
περ. (ι) της παρ. 1 του άρθρου 59 της Οδηγίας 2019/944/
ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 2019 «Σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την 
τροποποίηση της Οδηγίας 2012/27/ΕΕ» (ΕΕ L 158 της 
14.6.2019).
Οι δραστηριότητες της παραγωγής, αποθήκευσης, 
σωρευτικής εκπροσώπησης, προμήθειας, αγοράς, με-
ταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και της παραγωγής, της προμήθειας, της αγοράς, της μετα-
φοράς, διανομής της αποθήκευσης, της υγροποίησης 
και της αεριοποίησης υγροποιημένου Φυσικού Αερίου 
εντός της Ελληνικής Επικράτειας ασκούνται σύμφωνα 
με τις διατάξεις του νόμου αυτού. Οι δραστηριότητες 
αυτές είναι κοινής ωφέλειας και τελούν υπό την εποπτεία 
του κράτους.».
Άρθρο 60
Τροποποίηση ορισμών του ν. 4001/2011 - Τροποποίηση παρ. 1 και 3 άρθρου 2 του ν. 4001/2011 - Ενσωμάτωση των περ. 18, 19, 57, 59 και 60 άρθρου 2  της Οδηγίας 2019/944/ΕΕ)
1. Ο ορισμός της περ. (η) της παρ. 1 του άρθρου 2 του 
ν. 4001/2011 (A΄ 179), τροποποιείται με την προσθήκη 
της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας και την εναρ-
μόνιση της ισχύουσας αναφοράς στην εκπροσώπηση 
ηλεκτρικής ενέργειας προς τον αντίστοιχο ορισμό της 
Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 και διαμορφώνεται ως εξής:
«(η) Ενεργειακή Δραστηριότητα: Η Παραγωγή, Με-
ταφορά, Διανομή και Προμήθεια Ηλεκτρικής Ενέργειας 
ή Φυσικού Αερίου, η Εμπορία Ηλεκτρικής Ενέργειας, η 
αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας, η παραγωγή, η δια-
νομή και η προμήθεια θερμικής ενέργειας, η σωρευτική 
εκπροσώπηση ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και η Χρήση 
Εγκατάστασης Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου και η 
Χρήση Εγκατάστασης Αποθήκευσης Φυσικού Αερίου.».
2. Στους ορισμούς της παρ. 3 του άρθρου 2 του 
ν. 4001/2011 επέρχονται οι εξής τροποποιήσεις: α) στην 
περ. (ιγ) προστίθενται οι δραστηριότητες αποθήκευσης 
και σωρευτικής εκπροσώπησης ηλεκτρικής ενέργειας, β) 
στην περ. (ιη) προστίθενται οι δραστηριότητες αποθή-κευσης ηλεκτρικής ενέργειας, σωρευτικής εκπροσώπη-
σης και απόκρισης ζήτησης, γ) προστίθενται περ. (λβ), 
(λγ), (λδ), (λε), (λστ),(λζ), (λη), (λθ), (λι), (λια), (λιβ) και (λιγ), 
και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:
«3. Ορισμοί που αναφέρονται ιδίως στην ηλεκτρική 
ενέργεια:
(α) Αποκεντρωμένη Παραγωγή: Η παραγωγή ηλεκτρι-
κής ενέργειας από μονάδες παραγωγής που συνδέονται 
στο δίκτυο διανομής.
(β) Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.): Οι μη ορυ-
κτές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως η αιολική 
ενέργεια, η ηλιακή ενέργεια, η ενέργεια κυμάτων, η πα-
λιρροϊκή ενέργεια, η βιομάζα, τα αέρια που εκλύονται 
από χώρους υγειονομικής ταφής και από εγκαταστά-
σεις βιολογικού καθαρισμού, τα βιοαέρια, η γεωθερμική 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4435 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ενέργεια, η υδραυλική ενέργεια που αξιοποιείται από 
υδροηλεκτρικούς σταθμούς.
(γ) Απευθείας γραμμή: είτε η γραμμή ηλεκτρικής ενέρ-
γειας, η οποία συνδέει μια απομονωμένη μονάδα πα-
ραγωγής με έναν απομονωμένο πελάτη είτε η γραμμή 
ηλεκτρικής ενέργειας η οποία συνδέει έναν παραγωγό 
ηλεκτρικής ενέργειας με μία επιχείρηση προμήθειας 
ηλεκτρικής ενεργείας, η οποία προμηθεύει απευθείας 
τις δικές της εγκαταστάσεις, θυγατρικές επιχειρήσεις και 
επιλέγοντες Πελάτες. Οι απευθείας γραμμές δεν εντάσ-
σονται στο Σύστημα Μεταφοράς ή στο Δίκτυο Διανομής.
(δ) Απομονωμένο Μικροδίκτυο: είναι το σύστημα ηλε-
κτρικής ενέργειας κάθε Μη Διασυνδεδεμένου Νησιού το 
οποίο είχε κατά το έτος 1996 συνολική ετήσια κατανά-λωση ενέργειας μικρότερη των 500 GWh.
(ε) Αυτοπαραγωγός: είναι ο παραγωγός, ο οποίος πα-
ράγει ηλεκτρική ενέργεια κυρίως για δική του χρήση και 
διοχετεύει τυχόν πλεόνασμα της ενέργειας αυτής στο 
σύστημα μεταφοράς ή στο δίκτυο διανομής.
(στ) Διαδικασία πρόσκλησης προς υποβολή προσφο-
ρών: η διαδικασία με την οποία καλύπτονται προγραμμα-
τισμένες πρόσθετες ανάγκες και ανάγκες αντικατάστα-σης δυναμικού με προμήθειες από νέες ή υπάρχουσες εγκαταστάσεις παραγωγής.
(ζ) Διανομή ηλεκτρικής ενέργειας: η μεταφορά μέσω 
δικτύου διανομής υψηλής, σε περίπτωση που έχει ειδικά 
καθορισθεί ότι ανήκουν στο δίκτυο διανομής, μέσης και 
χαμηλής τάσης της ηλεκτρικής ενεργείας που εγχέεται σε 
αυτό από το διασυνδεδεμένο με αυτό σύστημα μεταφο-
ράς και τις μονάδες παραγωγής που συνδέονται άμεσα 
στο δίκτυο διανομής με σκοπό την παράδοσή της σε πε-
λάτες, μη συμπεριλαμβανομένης όμως της προμήθειας.
(η) Διασυνδεδεμένο σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας: 
ένα σύνολο συστημάτων μεταφοράς και δικτύων διανο-
μής ηλεκτρικής ενέργειας τα οποία συνδέονται μεταξύ τους με μία ή περισσότερες διασυνδέσεις.
(θ) Διασύνδεση: είναι οι γραμμές, οι εγκαταστάσεις 
και οι μετρητές που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας μέσω του Ελληνικού Συστήματος 
Μεταφοράς από ή προς την Ελληνική Επικράτεια, καθώς 
και με το Δίκτυο Διανομής.
(ι) Διαχειριστής δικτύου διανομής: κάθε φυσικό ή νο-
μικό πρόσωπο, το οποίο είναι υπεύθυνο για τη λειτουρ-γία, τη συντήρηση, την παροχή πρόσβασης σε πελάτες 
και παραγωγούς που συνδέονται σε αυτό και, αν είναι 
αναγκαίο, την ανάπτυξη του δικτύου διανομής σε μία 
δεδομένη περιοχή και, κατά περίπτωση, των διασυν-
δέσεών του με άλλα δίκτυα διανομής και συστήματα 
μεταφοράς, και για τη μακροπρόθεσμη ικανότητα του 
δικτύου να ανταποκρίνεται στην εύλογη ζήτηση υπηρε-
σιών διανομής ηλεκτρικής ενέργειας.
(ια) Διαχειριστής συστήματος μεταφοράς: κάθε φυσι-
κό ή νομικό πρόσωπο, το οποίο είναι υπεύθυνο για τη 
λειτουργία, τη συντήρηση και, αν είναι αναγκαίο, την 
ανάπτυξη του συστήματος μεταφοράς σε μία δεδομένη 
περιοχή και, κατά περίπτωση, των διασυνδέσεών του με 
άλλα συστήματα, και για την μακροπρόθεσμη ικανότητα 
του συστήματος να ανταποκρίνεται στην εύλογη ζήτηση 
υπηρεσιών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.(ιβ) Δίκτυο του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών: Οι γραμ-
μές διανομής μέσης και χαμηλής τάσης και οι εγκατα-
στάσεις διανομής ηλεκτρικής ενέργειας που βρίσκονται 
εντός των ορίων του ακινήτου που περιγράφεται στις 
διατάξεις του Άρθρου Πρώτου του ν. 2338/1995 (Α΄ 202) 
και οι οποίες, σύμφωνα με τις διατάξεις του ίδιου νόμου 
κατασκευάζονται, αναπτύσσονται και τίθενται σε λει-
τουργία από την εταιρεία «Διεθνής Αερολιμένας Αθη-
νών Α.Ε.», καθώς και οι μελλοντικές επεκτάσεις αυτών 
εντός διανομής της ίδιας έκτασης, αποτελούν το Δίκτυο του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών (Δίκτυο ΔΑΑ) και δεν εντάσσονται στο Δίκτυο, κατά την έννοια του άρθρου 2 του ν. 2773/1999.
(ιγ) Δραστηριότητα Ηλεκτρικής Ενέργειας: είναι καθε-
μία από τις επιχειρηματικές δραστηριότητες Παραγω-
γής, Μεταφοράς, Διανομής, Προμήθειας, Αγοράς, απο-
θήκευσης και σωρευτικής εκπροσώπησης ηλεκτρικής 
ενέργειας.
(ιδ) Ελληνικό Δίκτυο Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας 
(Ε.Δ.Δ.Η.Ε.): είναι το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργει-
ας της ΔΕΗ ΑΕ που είναι εγκατεστημένο στην ελληνική 
επικράτεια, το οποίο αποτελείται από γραμμές μέσης και 
χαμηλής τάσης και εγκαταστάσεις διανομής ηλεκτρικής 
ενέργειας, καθώς και από γραμμές και εγκαταστάσεις 
υψηλής τάσης που έχουν ενταχθεί στο δίκτυο αυτό. Το Δίκτυο, εκτός από το δίκτυο των Μη Διασυνδεδεμένων 
Νησιών, συνδέεται στο Ε.Σ.Μ.Η.Ε. μέσω των υποσταθμών 
υψηλής τάσης και μέσης τάσης (ΥΤ/ΜΤ). Όριο μεταξύ 
Συστήματος και Δικτύου αποτελεί το διακοπτικό μέσο 
που βρίσκεται στην πλευρά της ΥΤ του μετασχηματιστή 
ισχύος του υποσταθμού και το οποίο αποτελεί στοιχείο του Δικτύου. Για τις περιοχές, στο δίκτυο διανομής των 
οποίων ανήκουν γραμμές ΥΤ, το όριο μεταξύ συστή-
ματος και δικτύου διανομής καθορίζεται με απόφαση 
της Ρ .Α.Ε., μετά από εισήγηση των Διαχειριστών του 
Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. και γνώμη των Κυρίων του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και του Ε.Δ.Δ.Η.Ε.
(ιε) Ελληνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέρ-
γειας (ΕΣΜΗΕ): είναι οι γραμμές υψηλής τάσης, οι εγκα-
τεστημένες στην Ελληνική Επικράτεια διασυνδέσεις, 
χερσαίες ή θαλάσσιες και όλες οι εγκαταστάσεις, εξο-
πλισμός και εγκαταστάσεις ελέγχου που απαιτούνται για 
την ομαλή, ασφαλή και αδιάλειπτη διακίνηση ηλεκτρικής 
ενέργειας από έναν σταθμό παραγωγής σε έναν υπο-
σταθμό, από έναν υποσταθμό σε έναν άλλο ή προς ή 
από οποιαδήποτε διασύνδεση. Τα έργα διασύνδεσης 
Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών με το Ε.Σ.Μ.Η.Ε. εντάσ-
σονται στο Ε.Σ.Μ.Η.Ε. Στο Σύστημα Μεταφοράς δεν πε-
ριλαμβάνονται οι εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας, οι γραμμές και εγκαταστάσεις υψηλής τάσης που έχουν ενταχθεί στο Δίκτυο Διανομής, καθώς και τα δίκτυα των μη Διασυνδεδεμένων Νησιών.
(ιστ) Ενεργειακή αποδοτικότητα/διαχείριση της ζή-
τησης: η συνολική ή ολοκληρωμένη προσέγγιση στό-
χος της οποίας είναι να επηρεάσε ι την ποσότητα και το 
χρονικό προγραμματισμό της κατανάλωσης ηλεκτρικής 
ενεργείας με σκοπό τη μείωση της κατανάλωσης πρω-
τογενούς ενεργείας και των φορτίων αιχμής, δίνοντας 
το προβάδισμα στις επενδύσεις για μέτρα ενεργειακής 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4436 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
αποδοτικότητας ή άλλα μέτρα όπως οι Συμβάσεις προ-
μήθειας με δικαίωμα διακοπής, έναντι των επενδύσεων για την αύξηση του δυναμικού παραγωγής, εάν οι πρώ-
τες από τις προαναφερόμενες επενδύσεις αποτελούν την 
αποτελεσματικότερη και οικονομικότερη εναλλακτική 
λύση, λαμβανομένων υπόψη του θετικού περιβαλλοντι-
κού αντίκτυπου που προκύπτει από τη μειωμένη κατανά-
λωση ενεργείας και των συναφών πτυχών της ασφάλειας 
του εφοδιασμού και του κόστους διανομής.
(ιζ) Επικουρική υπηρεσία: κάθε υπηρεσία που είναι 
αναγκαία για τη διαχείριση συστήματος μεταφοράς ή 
δικτύου διανομής, όπως η ρύθμιση της τάσης, η ρύθμιση 
της συχνότητας, η παροχή εφεδρειών, η παροχή άεργου 
ισχύος, η επανεκκίνηση του Συστήματος Μεταφοράς, 
μετά από διακοπή και η παρακολούθηση της διακύμαν-
σης του φορτίου.
(ιη) Επιχείρηση ηλεκτρικής ενέργειας: το φυσικό ή νο-
μικό πρόσωπο που ασκεί τουλάχιστον μία από τις ακό-
λουθες δραστηριότητες: παραγωγή, μεταφορά, διανομή, 
αποθήκευση, σωρευτική εκπ ροσώπηση, απόκριση ζήτη-
σης,προμήθεια ή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και είναι 
υπεύθυνο για τα εμπορικά και τεχνικά καθήκοντα ή/και τα καθήκοντα συντήρησης τα σχετικά με τις δραστηρι-ότητες αυτές. Στον ορισμό αυτόν δεν περιλαμβάνονται οι τελικοί πελάτες.
(ιθ) Κάθετα Ολοκληρωμένη Επιχείρηση ηλεκτρικής 
ενέργειας: η επιχείρηση ηλεκτρικής ενέργειας ή όμιλος επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας, στον οποίο το ίδιο πρόσωπο ή πρόσωπα δικαιούνται, άμεσα ή έμμεσα, να ασκούν τον Έλεγχο, και όπου η εν λόγω επιχείρηση ή ο 
όμιλος επιχειρήσεων ασκούν τουλάχιστον μία από τις 
δραστηριότητες μεταφοράς ή διανομής, και τουλάχιστον 
μία από τις δραστηριότητες παραγωγής ή προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας.
(κ) Μακροπρόθεσμος προγραμματισμός: ο προγραμ-
ματισμός των επενδυτικών αναγκών όσον αφορά το δυ-
ναμικό παραγωγής, μεταφοράς και διανομής σε μακρο-
πρόθεσμη βάση, προκειμένου να καλύπτεται η ζήτηση 
ηλεκτρικής ενέργειας στο σύστημα και να εξασφαλίζεται 
ο εφοδιασμός των πελατών.
(κα) Μεταφορά ηλεκτρικής ενεργείας: η Μεταφορά 
μέσω συστήματος υπερυψηλής και υψηλής τάσης της 
ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από μονάδες παρα-
γωγής που συνδέονται άμεσα σε αυτό, καθώς και αυτής 
που εγχέεται σε αυτό μέσω των διασυνδέσεών του με 
όμορα συστήματα μεταφοράς με σκοπό την παροχή 
ηλεκτρικής ενέργειας σε τελικούς πελάτες άμεσα συν-
δεδεμένους στο σύστημα αυτό, σε όμορα συστήματα 
μεταφοράς με τα οποία διασυνδέεται και σε δίκτυα δια-
νομής, μη συμπεριλαμβανομένης όμως της προμήθειας.
(κβ) Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά: είναι τα νησιά της 
Ελληνικής Επικράτειας των οποίων το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας δεν συνδέεται με το Σύστημα Με-
ταφοράς και το Δίκτυο Διανομής της ηπειρωτικής χώρας.
(κγ) Μικρό απομονωμένο σύστημα: είναι το σύστημα 
ηλεκτρικής ενέργειας κάθε Μη Διασυνδεδεμένου Νη-
σιού το οποίο είχε κατά το έτος 1996 συνολική ετήσια 
κατανάλωση ενέργειας μικρότερη των 3000 GWh και 
το οποίο ποσοστό κάτω του πεντε τοις εκατό (5 %) της ετήσιας κατανάλωσης προέρχεται από διασύνδεση με 
άλλα συστήματα.
(κδ) Ολοκληρωμένη Επιχείρηση ηλεκτρικής ενέργειας: 
η επιχείρηση ηλεκτρικής ενέργειας που είναι κάθετα ή 
οριζόντια ολοκληρωμένη.
(κε) Οριζόντια Ολοκληρωμένη επιχείρηση: η επιχείρη-
ση που ασκεί μία τουλάχισ τον από τις δραστηριότητες 
παραγωγής με σκοπό την πώληση ή μεταφορά ή δια-
νομή ή προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας, και μια δρα-
στηριότητα εκτός του τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας.
(κστ) Παράγωγο ηλεκτρικής ενεργείας: χρηματοπιστω-
τικό μέσο που προσδιορίζεται στα σημεία 5, 6 ή 7 του 
Τμήματος Γ΄ του Παραρτήματος Ι της Οδηγίας 2004/39/
ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 2004, για τις αγορές χρηματοπιστω-
τικών μέσων [EEL 145, 30.4.2004], όπου το μέσο αυτό 
σχετίζεται με την ηλεκτρική ενέργεια.
(κζ) Παραγωγός ηλεκτρικής ενέργειας: κάθε φυσικό ή 
νομικό πρόσωπο το οποίο παράγει ηλεκτρική ενέργεια.
(κη) Πρόσβαση: είναι η σύνδεση με το Σύστημα Με-
ταφοράς και το Δίκτυο Διανομής ηλεκτρικής ενέργειας 
και η χρήση αυτών.
(κθ) Σύμβαση Προμήθειας ηλεκτρικής ενεργείας: η 
σύμβαση για την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας, μη συ-
μπεριλαμβανομένου παραγώγου ηλεκτρικής ενέργειας.
(λ) Χρήστης συστήματος: το φυσικό ή νομικό πρόσω-
πο που τροφοδοτεί με ηλεκτρική ενέργεια ένα σύστημα 
μεταφοράς ή δίκτυο διανομής ή που τροφοδοτείται από 
ένα τέτοιο σύστημα ή δίκτυο.
(λα) Μικρό συνδεδεμένο σύστημα (ΜΣΣ): κάθε σύστη-
μα με κατανάλωση μικρότερη των τριών χιλιάδων (3.000) 
GWh το 1996, στο οποίο ποσοστό άνω του πέντε τοις 
εκατό (5%) της ετήσιας κατανάλωσης προέρχεται από 
διασύνδεση με άλλα συστήματα, κατά την έννοια που 
αποδίδεται στην Οδηγία (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊ-
κού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 
2019 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική 
αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την τροποποίηση της 
Οδηγίας 2012/27/ΕΕ (L 158).
(λβ) Σωρευτική Εκπροσώπηση: δραστηριότητα ασκού-
μενη από φυσικό ή νομικό πρόσωπο που συνδυάζει 
καταναλισκόμενη ή παραγόμενη ενέργεια από περισ-
σότερους του ενός καταναλωτές, παραγωγούς ή αποθη-
κευτικούς σταθμούς προς πώληση, αγορά ή δημοπρασία 
σε οποιαδήποτε αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
(λγ) Ανεξάρτητος Φορέας Σωρευτικής Εκπροσώπησης: 
συμμετέχων στην αγορά δραστηριοποιούμενος στη σω-
ρευτική εκπροσώπηση που δεν είναι συνδεδεμένος με τον προμηθευτή του πελάτη του.
(λδ) Άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας: η άδεια 
η οποία χορηγείται από τη ΡΑΕ κατά τα άρθρα 132Ε έως 
132Ζ και τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης του άρ-
θρου 135A για την άσκηση της δραστηριότητας αποθή-
κευσης ηλεκτρικής ενέργειας.
(λε) Αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας: η αναβολή 
της τελικής χρήσης της ηλεκτρικής ενέργειας σε χρο-
νική στιγμή μεταγενέστερη της παραγωγής της, με τη 
μετατροπή της σε μορφή ενέργειας που μπορεί να απο-
θηκευτεί, η αποθήκευση της εν λόγω ενέργειας και η με-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4437 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ταγενέστερη εκ νέου μετατροπή της εν λόγω ενέργειας 
σε ηλεκτρική ενέργεια.
(λστ) Εγκατάσταση αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργει-
ας: εγκατάσταση στην οποία γίνεται αποθήκευση της 
ηλεκτρικής ενέργειας.
(λζ) Εγκατεστημένη χωρητικότητα Σταθμού Αποθή-
κευσης ηλεκτρικής ενέργειας: η αρχική εγκατεστημένη 
ενεργειακή χωρητικότητα του εξοπλισμού αποθήκευσης 
του Σταθμού Αποθήκευσης που εκφράζει τη μέγιστη 
ποσότητα ενέργειας, η οπ οία μπορεί να αποθηκευτεί 
στα συστήματα του Σταθμού Αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας. 
(λη) Εγγυημένη (ωφέλιμη) χωρητικότητα Σταθμού 
Αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας: Η μέγιστη ποσό-
τητα ενέργειας, την οποία ο Σταθμός Αποθήκευσης 
είναι δυνατό να αποδίδει εξασφαλισμένα στην έξοδό 
του, αξιοποιώντας ενέργεια των αποθηκευτικών του 
συστημάτων, χωρίς ενδιάμεση φόρτιση αυτών. Η ενέρ-γεια αυτή μετράται στο σημείο σύνδεσης του Σταθμού 
Αποθήκευσης με το σύστημα μεταφοράς ή το δίκτυο 
διανομής ηλεκτρικής ενέργειας.
(λθ) Μέγιστη ισχύς απορρόφησης Σταθμού Αποθή-
κευσης ηλεκτρικής ενέργειας: Η μέγιστη ισχύς που ο 
Σταθμός Αποθήκευσης δύναται να απορροφήσει από 
το Σύστημα Μεταφοράς ή το Δίκτυο Διανομής, όπως 
μετράται στο σημείο σύνδεσης του Σταθμού με το Σύ-στημα ή το Δίκτυο, αντίστοιχα.
(λι) Μέγιστη ισχύς έγχυσης Σταθμού Αποθήκευσης 
ηλεκτρικής ενέργειας: η μέγιστη καθαρή ισχύς που ο 
Σταθμός Αποθήκευσης δύναται να αποδίδει συνεχώς 
στην έξοδό του (σημείο σύνδεσης με το σύστημα ή το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας).
(λια) Σταθμός αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας: 
το σύνολο των εγκαταστάσεων που συνδέονται με το 
Σύστημα Μεταφοράς ή το Δίκτυο Διανομής ηλεκτρικής ενέργειας του Διασυνδεδεμένου Συστήματος και επιτε-
λούν αποκλειστικά λειτουργία Αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας, κατά τον ορισμό της περ. (λε).
(λιβ) Άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυ-
κτά καύσιμα: Η άδεια η οποία χορηγείται από τη Ρ .Α.Ε. 
κατά τα άρθρα 132 και 132Α και τον Κανονισμό Αδειών 
του άρθρου 135 για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας 
από άνθρακα, φυσικό αέριο και αργό πετρέλαιο και τα προϊόντα του (μαζούτ, ντίζελ και υγραέριο). 
(λιγ) Μέγιστη ισχύς έγχυσης σταθμού παραγωγής ηλε-
κτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και μέσω Συμπαραγωγής 
Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υ ψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) 
με διατάξεις αποθήκευσης: Ειδικά για σταθμούς παραγω-
γής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. με δια-
τάξεις αποθήκευσης, η ηλεκτρική ισχύς που επιτρέπεται 
να παρέχεται, κατά ανώτατο όριο, από τον σταθμό στο 
σημείο σύνδεσής του με το Δίκτυο. Επιτρέπεται υπέρβα-
ση της μέγιστης ισχύος έγχυσης μέχρι ποσοστού πέντε 
τοις εκατό (5%), εφόσον η υπέρβαση αυτή εμφανίζεται 
σε μικρή συχνότητα, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον 
Κανονισμό Βεβαιώσεων. Για τον έλεγχο της υπέρβασης, 
ως μέγιστη τιμή ισχύος θεωρείται η μέση τιμή ισχύος των 
μετρήσεων που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια 
χρονικού διαστήματος δεκαπέντε (15) λεπτών.».3. Η περ. (η΄1) της παρ. 2 του άρθρου 2 του ν. 4001/2011 
τροποποιείται ως εξής: 
«(η΄1) Διαχωρισμένος Διαχειριστής Δικτύου Διανομής 
Φυσικού Αερίου: Ο Διαχειριστής Δικτύου Διανομής Φυ-
σικού Αερίου που πληροί τις προϋποθέσεις των άρθρων 
80Δ και 80Ε με την επιφύλαξη του άρθρου 80Ζ.».
Άρθρο 61
Ρυθμίσεις για τον λογιστικό διαχωρισμό των
 επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας αναφορικά με την άσκηση της δραστηριότητας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - 
Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 22 
του ν. 4001/2011
Η παρ. 3 του άρθρου 22 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), 
τροποποιείται ως προς την προσθήκη της δραστηριότη-
τας της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:
«3. Η Ρ .Α.Ε. παρακολουθεί το διαχωρισμό των λογα-
ριασμών των επιχειρήσεων που ασκούν Ενεργειακές 
Δραστηριότητες, σύμφωνα με τις ειδικότερες διατάξεις 
των άρθρων 89 για το Φυσικό Αέριο και 141 για την ηλε-
κτρική ενέργεια, καθώς και των Διαχειριστών των Συστη-
μάτων και των Δικτύων Διανομής, έχει πρόσβαση σε αυ-
τούς και εξασφαλίζει ότι δεν υπάρχουν διασταυρούμενες 
επιδοτήσεις μεταξύ των δραστηριοτήτων παραγωγής, 
μεταφοράς, διανομής, αποθήκευσης,προμήθειας ή/και εμπορίας ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και μεταξύ των 
δραστηριοτήτων μεταφοράς, διανομής, προμήθειας, με-
ταπώλησης, αποθήκευσης φυσικού αερίου, καθώς και 
διαχείρισης εγκαταστάσεων Υγροποιημένου Φυσικού 
Αερίου (ΥΦΑ).».
Άρθρο 62
Μοναδιαίες χρεώσεις Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας για σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - Τροποποίηση παρ. 6 άρθρου 55 του ν. 4001/2011
Στην παρ. 6 του άρθρου 55 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) 
προστίθενται δεύτερο και τρίτο εδάφια και η παρ. 6 δι-αμορφώνεται ως εξής:
«6. Οι αριθμητικές τιμές των συντελεστών της ανωτέ-
ρω μεθοδολογίας, καθώς και οι μοναδιαίες χρεώσεις που 
επιβάλλονται στους Πελάτες, ανεξάρτητα Προμηθευ-
τή, προσδιορίζονται κάθε έτος με απόφαση της Ρ .Α.Ε., η 
οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, 
κατόπιν προηγούμενης εισήγησης της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., ως 
μοναδικού Διαχειριστή του ειδικού λογαριασμού Υπηρε-
σιών Κοινής Ωφέλειας (Υ.Κ.Ω.) στην ελληνική επικράτεια. 
Ειδικώς οι μοναδιαίες χρεώσεις για την καταβολή του 
ανταλλάγματος Υ.Κ.Ω. αναφορικά με τους σταθμούς 
αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας της περ. (λια) της 
παρ. 3 του άρθρου 2 και της παρ. 11Β του άρθρου 10 
του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), αφορούν αποκλειστικά την ιδι-
οκαταναλισκόμενη ηλεκτρική ενέργεια των σταθμών αυ-
τών, η οποία δεν αποτελεί μέρος της απορροφούμενης 
ηλεκτρικής ενέργειας για πλήρωση των αποθηκευτικών 
συστημάτων και επαναπόδοσή της στο σύστημα μετα-φοράς ή στο δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας και 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4438 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
υπολογίζονται ανάλογα με την κατηγορία καταναλωτών 
στην οποία υπάγονται σύμφωνα με τον πίνακα 1.α του 
άρθρου 36 του ν. 4067/2012 (Α΄ 79). Δεν επιβάλλονται χρεώσεις Υ.Κ.Ω. στο μέρος της ηλεκτρικής ενέργειας, η 
οποία απορροφάται από το σύστημα μεταφοράς ή το 
δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας για πλήρωση των 
συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που 
συνδέονται σε εγκαταστάσεις καταναλωτών ηλεκτρι-
κής ενέργειας κατάντη του μετρητή και η οποία, εφό-
σον δεν καταναλωθεί, επαναποδίδεται στο σύστημα 
ή στο δίκτυο.
Άρθρο 63
Προσδιορισμός της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας για τους σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας αναφορικά με τη χρέωση Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 36 του ν. 4067/2012
Στην παρ. 2 του άρθρου 36 του ν. 4067/2012 (Α΄ 79), 
περί υπόχρεων καταβολής ανταλλάγματος Υπηρεσιών 
Κοινής Ωφέλειας (Υ.Κ.Ω.), το δεύτερο εδάφιο αντικαθί-
σταται, προστίθενται τρίτο και τέταρτο εδάφια και η παρ. 
2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Υπόχρεοι καταβολής του ανταλλάγματος Υ.Κ.Ω. 
είναι οι εκάστοτε χρήστες κάθε παροχής ηλεκτροδότη-
σης, οι οποίοι το συγκαταβάλλουν στους προμηθευτές 
ηλεκτρικής ενέργειας με διακριτή χρέωση στους λογα-
ριασμούς κατανάλωσης που λαμβάνουν, όπως η κατανά-
λωση αυτή προσδιορίζεται από τον αρμόδιο Διαχειριστή 
Δικτύου, καθώς και οι αυτοπρομηθευόμενοι πελάτες. 
Η κατανάλωση επί της οποίας υπολογίζεται το αντάλ-
λαγμα Υ.Κ.Ω. προσδιορίζεται αποκλειστικά με βάση την 
απορροφούμενη από το δίκτυο ηλεκτρική ενέργεια προς 
κατανάλωση στην εγκατάσταση του χρήστη της παρο-χής ηλεκτροδότησης. Ειδικά για τους σταθμούς αποθή-
κευσης ηλεκτρικής ενέργειας της περ. (λια) της παρ. 3 του 
άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) και της παρ. 11Β του 
άρθρου 10 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), η υποχρέωση του πρώτου εδαφίου αφορά στο τμήμα της ιδιοκατανάλω-σης ηλεκτρικής ενέργειας των σταθμών αυτών και υπό-
κειται στις μοναδιαίες χρεώσεις του πίνακα 1.α, ανάλογα 
με την κατηγορία καταναλωτών στην οποία υπάγονται. Ηλεκτρική ενέργεια που απορροφάται από το σύστημα μεταφοράς ή το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας 
προς πλήρωση των συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρι-
κής ενέργειας που συνδεόνται σε εγκαταστάσεις κατανα-
λωτών ηλεκτρικής ενέργειας κατάντη του μετρητή, και η οποία, εφόσον δεν καταναλωθεί, επαναποδίδεται στο 
σύστημα ή στο δίκτυο, δεν υπόκειται σε χρεώσεις Υ.Κ.Ω. 
Το αντάλλαγμα Υ.Κ.Ω. αποδίδεται σύμφωνα με τους οι-κείους Κώδικες Διαχείρισης από τους προμηθευτές και τους αυτοπρομηθευόμενους πελάτες στον ειδικό λογα-
ριασμό Υ.Κ Ω. που τηρείται από τον αρμόδιο Διαχειριστή, 
σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 55 του ν. 4001/2011.
Από τα έσοδα του ειδικού λογαριασμού καταβάλλεται 
από τον αρμόδιο Διαχειριστή εξ ολοκλήρου αντιστάθ-
μιση στους κατόχους άδειας προμήθειας ηλεκτρικής 
ενέργειας για τις παρεχόμενες από αυτούς Υπηρεσίες 
Κοινής Ωφέλειας.Σε περίπτωση ελλείμματος ή πλεονάσματος του ετή-
σιου οικονομικού αποτελέσματος του ειδικού λογαρια-
σμού Υ.Κ.Ω., οι μοναδιαίες χρεώσεις του ανταλλάγματος 
Υ.Κ.Ω. της παρ. 1α αναπροσαρμόζονται τον Ιούνιο και 
τον Δεκέμβριο έκαστου έτους στο πλαίσιο παρακολού-
θησης του ειδικού λογαριασμού, μετά από εισήγηση 
της Ρ .Α.Ε., η οποία εκδίδεται λαμβάνοντας υπόψη την 
εισήγηση του αρμόδιου διαχειριστή, τυχόν σωρευτικά 
ελλείμματα, σύμφωνα με την παρ. 10 του άρθρου 55 
του ν. 4001/2011, την ανάγκη τήρησης ενός αποθέμα-
τος ασφαλείας και τυχόν κάλυψη του κόστους από τον 
κρατικό προϋπολογισμό, σύμφωνα με το τελευταίο εδά-
φιο. Η αναπροσαρμογή θα μηδενίζει το προβλεπόμενο 
έλλειμμα του τρέχοντος και του επόμενου έτους, στο 
οποίο ενσωματώνεται το τυχόν έλλειμμα του προηγού-
μενου έτους. Ο αρμόδιος Διαχειριστής αποστέλλει τη 
σχετική εισήγηση στη Ρ .Α.Ε. το Μάρτιο και το Σεπτέμ-
βριο έκαστου έτους με στοιχεία και εκτιμήσεις του 
ετήσιου οικονομικού αποτελέσματος του ειδικού λογα-
ριασμού Υ.Κ.Ω. του τρέχοντος και του επόμενου έτους. 
Η Ρ .Α.Ε. αποστέλλει τον Μάιο και τον Νοέμβριο έκαστου 
έτους την εισήγηση στον Υπουργό Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας.
Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών δύναται 
να καλύπτεται από τον Κρατικό Προϋπολογισμό, πλή-
ρως ή μερικώς, το κόστος παροχής Υπηρεσιών Κοινής 
Ωφέλειας, με αντίστοιχη πίστωση ως εισροή του ειδικού 
διαχειριστικού λογαριασμού για τις Υπηρεσίες Κοινής 
Ωφέλειας που τηρεί ο αρμόδιος διαχειριστής, σύμφωνα 
με την παρ. 8 του άρθρου 55 του ν. 4001/2011.
Ειδικά για το έτος 2019 η πίστωση του προηγούμενου 
εδαφίου ανέρχεται μέχρι το ποσό των πενήντα εννέα 
εκατομμυρίων (59.000.000) ευρώ και για το έτος 2020 μέ-
χρι το ποσό των εξήντα οχτώ εκατομμυρίων (68.000.000) 
ευρώ. Για το έτος 2018 δεν χορηγείται πίστωση.».
Άρθρο 64
Ιδιοκτησιακό καθεστώς εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας από διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 109Α στον ν. 4001/2011 (άρθρο 54 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 109Α 
ως εξής:
«Άρθρο 109Α 
Ιδιοκτησιακό καθεστώς εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας από τον Διαχειριστή του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (άρθρο 54 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
1. Ο Διαχειριστής του Ελληνικού Συστήματος Μεταφο-
ράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.), κατά το άρθρο 97, 
δεν δύναται να έχει στην ιδιοκτησία του, να αναπτύσσει, 
να διαχειρίζεται ή να λειτουργεί εγκαταστάσεις αποθή-κευσης ενέργειας.
2. Κατ’ εξαίρεση της παρ. 1, ο διαχειριστής του 
Ε.Σ.Μ.Η.Ε. δύναται να έχει στην ιδιοκτησία του, να ανα-πτύσσει, να λειτουργεί και να διαχειρίζεται εγκαταστά-σεις αποθήκευσης ενέργειας:
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4439 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
(α) κατόπιν απόφασης της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργει-
ας (Ρ .Α.Ε.), εφόσον αυτές αποτελούν πλήρως ενσωματω-
μένα στοιχεία δικτύου ή
(β) εφόσον σωρευτικά:(βα) τρίτα μέρη, κατόπιν ανοιχτής, διαφανούς και χω-
ρίς διακρίσεις ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής 
προσφορών, η οποία εξετάζεται και εγκρίνεται από τη 
Ρ .Α.Ε., δεν έχουν αποκτήσει το δικαίωμα ιδιοκτησίας, 
ανάπτυξης, διαχείρισης ή λειτουργίας εγκαταστάσεων 
αποθήκευσης ενέργειας ή δεν μπορούν να παράσχουν 
τις σχετικές υπηρεσίες αποθήκευσης ενέργειας με εύλο-
γο κόστος και εγκαίρως,
(ββ) η Ρ .Α.Ε. κρίνει ότι οι εν λόγω εγκαταστάσεις ή επι-
κουρικές υπηρεσίες, μη σχ ετικές με τη συχνότητα, είναι 
απαραίτητες, προκειμένου ο Διαχειριστής του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. 
να τηρεί τις υποχρεώσεις που υπ έχει για την αποτελεσμα-
τική, αξιόπιστη και ασφαλή λειτουργία του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και 
ότι οι εγκαταστάσεις αυτές δεν χρησιμοποιούνται για 
την αγορά ή πώληση ηλεκτρικής ενέργειας στις αγορές 
ηλεκτρικής ενέργειας, και 
(βγ) η Ρ .Α.Ε. αξιολογήσει την αναγκαιότητα αυτής της 
εξαίρεσης, εξετάσει εκ των προτέρων την εφαρμοσιμό-
τητα της ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προ-
σφορών, συμπεριλαμβανομένων των όρων και προϋπο-
θέσεων αυτής και παράσχει την έγκρισή της.
3. Η Ρ .Α.Ε. δύναται να εκδίδει κατευθυντήριες γραμ-
μές ή όρους και προϋποθέ σεις προσκλήσεων υποβολής 
προσφορών, προκειμένου να συνδράμει τον Διαχειριστή 
του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. στη διασφάλιση δίκαιης διαγωνιστικής δι-
αδικασίας, κατά την υποπερ. (βα) της περ. (β) της παρ. 2. 
4. Η απόφαση της Ρ .Α.Ε. περί της εξαίρεσης της παρ. 2 
και όλες οι συναφείς πληροφορίες αναφορικά με το αί-
τημα και τους λόγους της εξαίρεσης κοινοποιούνται στην 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή και στον Οργανισμό Συνεργασίας Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (Ο.Σ.Ρ .Α.Ε.).
5. Η Ρ .Α.Ε. διεξάγει, τουλάχιστον ανά δύο (2) έτη, δη-
μόσια διαβούλευση για τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις 
αποθήκευσης ενέργειας της περ. β΄ της παρ. 2, με στόχο 
την εκτίμηση της δυνητικής διαθεσιμότητας και του δυ-
νητικού ενδιαφέροντος επενδύσεων τρίτων σε τέτοιες 
εγκαταστάσεις. Η Ρ .Α.Ε. αξιολογεί τα πορίσματα της δια-
βούλευσης και με απόφασή της, εφόσον προκύπτει ότι 
τρίτα μέρη είναι σε θέση να έχουν στην ιδιοκτησία τους, 
να αναπτύσσουν, να λειτουργούν ή να διαχειρίζονται τέ-
τοιες εγκαταστάσεις, κατά τρόπο οικονομικά αποδοτικό, 
προβλέπει τη σταδιακή, εντός δεκαοκτώ (18) μηνών, κα-
τάργηση των σχετικών δραστηριοτήτων του Διαχειριστή 
του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. Στο πλαίσιο της ανωτέρω διαδικασίας, η Ρ .Α.Ε., με απόφασή της, δύναται να επιτρέπει στον Δια-
χειριστή του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. να λάβει εύλογη αποζημίωση 
και συγκεκριμένα να ανακτήσει την υπολειμματική αξία 
της επένδυσης που πραγματοποίησε σε εγκαταστάσεις 
αποθήκευσης ενέργειας.
6. Η παρ. 5 δεν εφαρμόζεται σε περιπτώσεις πλήρως 
ενσωματωμένων στοιχείων δικτύου, καθώς και σε νέες 
εγκαταστάσεις αποθήκευσης ενέργειας σε συσσωρευ-
τές για τη συνήθη περίοδο απόσβεσης αυτών, δυνάμει 
τελικής απόφασης επένδυσης η οποία λαμβάνεται μέχρι 
την 31η Δεκεμβρίου 2024, οι οποίες:(α) συνδέονται με το δίκτυο το αργότερο δύο (2) έτη 
μετά,
(β) ενσωματώνονται στο Ε.Σ.Μ.Η.Ε.,
(γ) χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την αντίδραση 
άμεσης αποκατάστασης της ασφάλειας του δικτύου, σε 
περίπτωση έκτακτων αναγκών, εάν το εν λόγω μέτρο 
αποκατάστασης αρχίζει αμέσως και ολοκληρώνεται 
όταν η ανακατανομή μέσω αγοράς, μπορεί να επιλύσει το πρόβλημα, και
(δ) δεν χρησιμοποιούνται για την αγορά ή την πώληση 
ηλεκτρικής ενέργειας στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, 
συμπεριλαμβανομένης της εξισορρόπησης.».
Άρθρο 65
Ιδιοκτησιακό καθεστώς εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας από διαχειριστές συστημάτων διανομής ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 122Α στον ν. 4001/2011 (άρθρο 36 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 122A 
ως εξής:
«Άρθρο 122Α
Ιδιοκτησιακό καθεστώς εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας από διαχειριστές συστημάτων διανομής (άρθρο 36 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
1. Ο Διαχειριστής συστήματος διανομής ηλεκτρικής 
ενέργειας δεν δύναται να έχει στην ιδιοκτησία του, να 
αναπτύσσει, να διαχειρίζεται ή να λειτουργεί εγκατα-
στάσεις αποθήκευσης ενέργειας.
2. Κατ’ εξαίρεση της παρ. 1, ο Διαχειριστής συστήμα-
τος διανομής δύναται να έχει στην ιδιοκτησία του, να 
αναπτύσσει, να διαχειρίζεται και να λειτουργεί εγκατα-στάσεις αποθήκευσης ενέργειας: 
(α) κατόπιν απόφασης της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργει-
ας (Ρ .Α.Ε.), αν αυτές αποτελούν πλήρως ενσωματωμένα στοιχεία δικτύου, ή
(β) εφόσον σωρευτικά:
(βα) τρίτα μέρη, κατόπιν διενέργειας ανοιχτής, διαφα-
νούς και χωρίς διακρίσεις ανταγωνιστικής διαδικασίας 
υποβολής προσφορών, η οποία εξετάζεται και εγκρίνε-ται από τη Ρ .Α.Ε., δεν έχουν αποκτήσει το δικαίωμα για ιδιοκτησία, ανάπτυξη, διαχείριση ή λειτουργία εγκατα-στάσεων αποθήκευσης ενέργειας ή δεν μπορούσαν να παράσχουν τις σχετικές υπηρεσίες αποθήκευσης ενέρ-γειας με εύλογο κόστος και εγκαίρως,
(ββ) η Ρ .Α.Ε. κρίνει ότι οι εν λόγω εγκαταστάσεις ή επι-
κουρικές υπηρεσίες, μη σχ ετικές με τη συχνότητα, είναι 
απαραίτητες προκειμένου οι διαχειριστές των συστη-
μάτων διανομής να τηρούν τις υποχρεώσεις που υπέ-
χουν για την αποτελεσματική, αξιόπιστη και ασφαλή 
λειτουργία του συστήματος διανομής, και ότι οι εγκα-
ταστάσεις αυτές δεν χρησιμοποιούνται για την αγορά ή 
πώληση ηλεκτρικής ενέργειας στις αγορές ηλεκτρικής 
ενέργειας, και 
(βγ) η Ρ .Α.Ε. αξιολογήσει την αναγκαιότητα αυτής της 
εξαίρεσης, εξετάσει εκ των προτέρων την εφαρμοσιμό-
τητα της ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προ-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4440 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
σφορών, συμπεριλαμβανομένων των όρων και προϋπο-
θέσεων αυτής, και παράσχει την έγκρισή της.
3. Η Ρ .Α.Ε. δύναται να εκδίδει κατευθυντήριες γραμ-
μές ή όρους και προϋποθέ σεις προσκλήσεων υποβολής 
προσφορών, προκειμένου να συνδράμει τον Διαχειριστή 
συστήματος διανομής στη διασφάλιση δίκαιης διαγωνι-
στικής διαδικασίας, κατά την υποπερ. (βα) της περ. (β) 
της παρ. 2. 
4. Η Ρ .Α.Ε. διεξάγει, τουλάχιστον ανά δύο (2) έτη, δη-
μόσια διαβούλευση για τις υφιστάμενες εγκαταστά-
σεις αποθήκευσης ενέργειας της περ. (β) της παρ. 2, με 
στόχο την εκτίμηση της δυνητικής διαθεσιμότητας και 
του δυνητικού ενδιαφέροντος επενδύσεων σε τέτοιες 
εγκαταστάσεις. Η Ρ .Α.Ε. αξιολογεί τα πορίσματα της δι-
αβούλευσης και με απόφασή της, εφόσον προκύπτει 
ότι τρίτα μέρη είναι σε θέση να έχουν στην ιδιοκτησία 
τους, να αναπτύσσουν, να λειτουργούν ή να διαχειρί-
ζονται τέτοιες εγκαταστάσεις κατά τρόπο οικονομικά 
αποδοτικό, προβλέπει τη σταδιακή, εντός δεκαοκτώ (18) 
μηνών, κατάργηση των σχετικών δραστηριοτήτων των 
διαχειριστών συστημάτων διανομής. Στο πλαίσιο της 
ανωτέρω διαδικασίας, η Ρ .Α.Ε., με απόφασή της, δύνα-
ται να επιτρέπει στον Διαχειριστή συστήματος διανομής 
ηλεκτρικής ενέργειας να λάβει εύλογη αποζημίωση και 
συγκεκριμένα να ανακτήσει την υπολειμματική αξία της 
επένδυσης που πραγματοποίησε σε εγκαταστάσεις απο-
θήκευσης ενέργειας.
5. Η παρ. 4 δεν εφαρμόζεται σε περιπτώσεις πλήρως 
ενσωματωμένων στοιχείων δικτύου, καθώς και νέων 
εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας σε συσσωρευ-
τές για τη συνήθη περίοδο απόσβεσης αυτών, δυνάμει τελικής απόφασης επένδυσης, πριν από την 4η Ιουλίου 2019, οι οποίες:
(α) συνδέονται με το δίκτυο το αργότερο δύο (2) έτη 
μετά,
(β) ενσωματώνονται στο δίκτυο διανομής,
(γ) χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την αντίδραση 
άμεσης αποκατάστασης της ασφάλειας του δικτύου, σε περίπτωση έκτακτων αναγκών του, εάν το εν λόγω μέ-
τρο αποκατάστασης αρχίζει αμέσως και ολοκληρώνεται 
όταν η ανακατανομή μέσω αγοράς μπορεί να επιλύσει το πρόβλημα, και
(δ) δεν χρησιμοποιούνται για την αγορά ή την πώληση 
ηλεκτρικής ενέργειας στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, 
συμπεριλαμβανομένης της εξισορρόπησης.».
Άρθρο 66
Εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου για την αδειοδότηση σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα - Τροποποίηση άρθρου 132 του ν. 4001/2011
(άρθρο 8 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
Στο άρθρο 132 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), περί αδειών 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας: α) στον τίτλο προσ-
διορίζεται η υπό ενσωμάτωση Οδηγία, β) στην παρ. 2 
αφαιρείται η αναφορά στη θέσπιση και δημοσίευσή 
του Κανονισμού Αδειών, γ) στην περ. (ι) της παρ. 3 επι-
καιροποιούνται ο στόχος, ο χρόνος επίτευξης και η πα-ραπεμπόμενη Οδηγία, δ) στην παρ. 3 προστίθεται περ. (ιβ), ε) στις παρ. 4, 7, 8, 9 και 11 προσδιορίζεται ότι η 
αναφορά στην «άδεια» αφορά στην άδεια παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας, στ) η παρ. 10, περί υδροηλεκτρι-
κών έργων, καταργείται, ζ) η παρ. 12 αντικαθίσταται, 
η) προστίθεται παρ. 14 και το άρθρο διαμορφώνεται 
ως εξής: 
«Άρθρο 132
Άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
(Άρθρο 8 της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
1. Η δραστηριότητα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέρ-
γειας επιτρέπεται σε όσους έχει χορηγηθεί άδεια παρα-γωγής ηλεκτρικής ενέργειας ή έχουν νομίμως εξαιρεθεί από την υποχρέωση αυτή.
2. Με την επιφύλαξη των ειδικότερων διατάξεων για 
την παραγωγή από Α.Π.Ε., η άδεια για την παραγωγή ηλε-
κτρικής ενέργειας χορηγείται σύμφωνα με τους όρους 
και τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στον παρόντα νόμο και στον οικείο Κανονισμό Αδειών.
3. Ο Κανονισμός Αδειών του άρθρου 135, ως προς 
τη χορήγηση αδειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργει-
ας, εξειδικεύει τα κριτήρια αξιολόγησης, λαμβάνοντας 
υπόψη ιδίως:
(α) την εν γένει ασφάλεια του συστήματος ηλεκτρικής 
ενεργείας, των εγκαταστάσεων και του σχετικού εξο-
πλισμού,
(β) την προστασία της δημόσιας υγείας και ασφάλειας,
(γ) την προστασία του περιβάλλοντος,
(δ) την εξασφάλιση ή τη δυνατότητα εξασφάλισης του 
δικαιώματος χρήσης της θέσης εγκατάστασης του έργου,
(ε) τη χρήση δημόσιων εκτάσεων,
(στ) την ενεργειακή αποδοτικότητα,
(ζ) τη φύση των πρωτογενών πηγών,
(η) τη δυνατότητα του αιτούντος ή των μετόχων ή 
εταίρων του να υλοποιήσει το έργο με βάση την επι-
στημονική και τεχνική επάρκειά του και τη δυνατότητα εξασφάλισης της απαιτούμενης χρηματοδότησης,
(θ) τη συμμόρφωση προς τα μέτρα που αφορούν την 
παροχή υπηρεσιών κοινής ωφέλειας και την προστασία του καταναλωτή,
(ι) τη συνεισφορά της δυναμικότητας παραγωγής 
στην επίτευξη του συνολικού στόχου της Ευρωπαϊκής 
Ένωσης για μερίδιο τουλάχιστον τριάντα δύο τοις εκατό 
(32%) της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές έως το 2030 
όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 παρ. 1 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμ-
βουλίου για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από 
ανανεώσιμες πηγές (L 328/82), και τυχόν μελλοντικές 
αναθεωρήσεις της ενωσιακής νομοθεσίας αναφορικά 
με τον ανωτέρω στόχο,
(ια) τη συνεισφορά της δυναμικότητας παραγωγής στη 
μείωση των εκπομπών και
(ιβ) την αξιολόγηση εναλλακτικών λύσεων για την 
οικοδόμηση νέας δυναμικότητας παραγωγής, ιδίως λύ-σεων απόκρισης ζήτησης και αποθήκευσης ενέργειας.
4. Η άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας πρέπει να 
περιλαμβάνει τουλάχιστον τα εξής στοιχεία:
(α) Το πρόσωπο στο οποίο χορηγείται το δικαίωμα.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4441 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
(β) Τον σταθμό ηλεκτροπαραγωγής για τον οποίο χο-
ρηγείται η άδεια, τον τόπο εγκατάστασής του, το δυνα-
μικό παραγωγής και τη χρησιμοποιούμενη καύσιμη ύλη.
5. Κατά τη διαδικασία χορήγησης αδειών παραγωγής, 
καθώς και για τη διερεύνηση οποιουδήποτε ζητήματος 
που τυχόν ανακύπτει και σχετίζεται με υφιστάμενες άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, η Ρ .Α.Ε. δύ-
ναται να συλλέγει και να αξιολογεί τεχνικά, οικονομικά, λογιστικά, εμπορικά και άλλα συναφή στοιχεία των εν-
διαφερομένων, αλλά και στοιχεία που περιέρχονται σε 
γνώση της από πάσης φύσεως δημόσιες αρχές. Για τον 
σκοπό αυτόν, δύναται να αιτείται τη συνδρομή κάθε αρ-
μόδιας αρχής, η οποία υποχρεούται να γνωστοποιήσει 
στη Ρ .Α.Ε. τα σχετικά δεδομένα ή να γνωμοδοτήσει επί 
του ζητήματος που τέθηκε υπόψη της εντός προθεσμίας 
ενός (1) μηνός από την παραλαβή του εν λόγω αιτήματος 
της Ρ .Α.Ε. Η ανωτέρω προθεσμία απάντησης του εν λόγω 
φορέα δύναται να παραταθεί, μετά από συναίνεση της 
Ρ .Α.Ε., για διάστημα όχι μεγαλύτερο συνολικά των έξι 
(6) μηνών.
6. Η Ρ .Α.Ε., κατά τη χορήγηση αδειών παραγωγής, 
δύναται να θέτει, κατά περίπτωση, ειδικούς όρους και 
προϋποθέσεις, προς διασφάλιση της πλήρωσης των 
κριτηρίων αξιολόγησης.
7. Η Ρ .Α.Ε., κατά την αξιολόγηση των αιτήσεων 
που υποβάλλονται για χορήγηση αδειών παραγω-γής ηλεκτρικής ενέργειας, διασφαλίζει την τήρηση των όρων του υγιούς ανταγωνισμού, περιλαμβανο-μένων και ζητημάτων δεσπόζουσας επιρροής στην αγορά ενέργειας, θέτοντας για το σκοπό αυτόν ειδι-κούς αντισταθμιστικούς όρους ή περιορισμούς στις 
χορηγούμενες άδειες και λαμβάνοντας κάθε αναγκαίο 
ρυθμιστικό μέτρο.
8. Η άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας επιτρέπε-
ται να επεκτείνεται, αν αυξηθεί το δυναμικό παραγωγής ή 
να τροποποιείται, αν αλλάζουν τα υπόλοιπα στοιχεία της.
9. Η χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργει-
ας δεν απαλλάσσει τον κάτοχό της από την υποχρέωση 
να λαμβάνει άλλες άδειες ή εγκρίσεις που προβλέπονται 
από την ισχύουσα νομοθεσία, όπως οι άδειες εγκατάστα-
σης και λειτουργίας.
10. (Καταργείται).
11. Εξαιρούνται από την υποχρέωση κατοχής άδειας 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας:
(α) μονάδες ηλεκτροπαραγωγής ισχύος μέχρι είκοσι 
κιλοβάτ (20 KW),
(β) εφεδρικοί σταθμοί ηλεκτροπαραγωγών ζευγών, 
ανεξάρτητα από την ισχύ τους, οι οποίοι λειτουργούν 
μόνο σε περίπτωση διακοπής της παροχής ηλεκτρικής 
ενέργειας λόγω βλάβης ή περιορισμών του Συστήμα-
τος ή του Δικτύου. Αν οι σταθμοί αυτοί λειτουργούν για 
σκοπούς διαφορετικούς από τους προβλεπόμενους, 
απαιτείται άδεια παραγωγής,
(γ) σταθμοί ισχύος μέχρι δύο μεγαβάτ (2MW) που 
εγκαθίστανται από εκπαιδευτικούς ή ερευνητικούς φο-ρείς με σκοπούς αποκλειστικά εκπαιδευτικούς ή πειρα-
ματικούς,
(δ) σταθμοί που εγκαθίστανται από το Κέντρο Ανα-
νεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Κ.Α.Π.Ε.) για λόγους πιστο-ποίησης ή μετρήσεων και για όσο χρονικό διάστημα 
διεξάγονται μετρήσεις ή διενεργείται πιστοποίηση και
(ε) πρόσωπα, στις εγκαταστάσεις ή μονάδες των οποί-
ων παράγεται ηλεκτρική ενέργεια με μη συμβατικές με-
θόδους και ως συνέπεια άσκησης της κύριας δραστη-
ριότητάς τους, άλλης από την παραγωγή ηλεκτρικής 
ενέργειας.
12. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε. δημιουργείται μητρώο εξαι-
ρέσεων στο οποίο καταγράφονται οι περιπτώσεις στις 
οποίες διαπιστώνεται η συνδρομή των προϋποθέσεων 
εξαίρεσης για τις περ. (α), (γ), (δ) και (ε) της παρ. 10. Ει-
δικώς οι περιπτώσεις συνδρομής των προϋποθέσεων 
εξαίρεσης υπό (α), (γ), (δ) και (ε) της παρ. 10 που αφορούν 
την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύ-
σιμα καταχωρούνται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Αδειών 
Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από Ορυκτά Καύσιμα 
της παρ. 2 του άρθρου 132Α. 
Στον Κανονισμό Αδειών που εκδίδεται δυνάμει του 
άρθρου 135 εξειδικεύεται η διαδικασία διαπίστωσης της 
συνδρομής των ως άνω προϋποθέσεων.
13. Ειδικά για την περ. β΄ της παρ. 10, η συνδρομή των 
προϋποθέσεων εξαίρεσης, διαπιστώνεται με απόφαση 
του αρμόδιου Διαχειριστή Ε.Δ.Δ.Η.Ε. ή Ε.Σ.Μ.Η.Ε., ανάλο-
γα με το σημείο σύνδεσης του καταναλωτή, και για τον 
σκοπό αυτόν τηρείται από τους αρμόδιους Διαχειριστές 
Ειδικό Μητρώο Εξαιρέσεων, το οποίο αναρτάται στην 
ιστοσελίδα τους. Η διαδικασία υποβολής αιτήσεων και 
εξέτασης των φακέλων καθορίζεται με απόφαση του αρ-
μόδιου Διαχειριστή, η οποία εγκρίνεται από τη Ρ .Α.Ε. και αναρτάται στην ιστοσελίδα του αρμόδιου Διαχειριστή.
14. Απαγορεύεται η χορήγηση αδειών παραγωγής ηλε-
κτρικής ενέργειας για εγκαταστάσεις με καύσιμο λιθάν-θρακα ή λιγνίτη, από την έναρξη ισχύος του παρόντος. 
Είναι δυνατή η τροποποίηση των αδειών του πρώτου 
εδαφίου, εφόσον δεν αφορά στην αύξηση ισχύος των 
μονάδων παραγωγής.».
Άρθρο 67
Διαδικασία χορήγησης άδειας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα - Προσθήκη άρθρου 132Α στον 
ν. 4001/2011
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 132Α 
ως εξής:
«Άρθρο 132Α 
Υποβολή αίτησης, αξιολόγηση και χορήγηση άδειας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 132Δ, η Άδεια Πα-
ραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα 
χορηγείται από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), 
για χρονικό διάστημα έως και τριάντα πέντε (35) έτη για 
καύσιμο φυσικό αέριο και έως είκοσι (20) έτη για καύσιμο 
μαζούτ και για καύσιμο ντίζελ, κατόπιν υποβολής αίτη-
σης και μπορεί να παραταθεί για ίσο χρόνο, σύμφωνα 
με τους όρους και τις προϋποθέσεις που προβλέπονται 
στον παρόντα και στον Κανονισμό Αδειών, που εκδίδεται 
δυνάμει του άρθρου 135. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4442 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
2. Η Ρ .Α.Ε. τηρεί Ηλεκτρονικό Μητρώο Αδειών Πα-
ραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από Ορυκτά Καύσιμα 
(Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ.), μέσω του οποίου εκδίδονται οι άδειες 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα 
και στο οποίο καταχωρούνται τα κατωτέρω στοιχεία, 
αιτήσεις, διαδικασίες και λεπτομέρειες, όπως εξειδικεύ-ονται στον Κανονισμό Αδειών:
(α) Τα στοιχεία των αδειών παραγωγής, τα στοιχεία 
μεταβίβασής τους, οι τροποποιήσεις τους, οι παρατάσεις 
ισχύος, η ανάκληση, καθώς και κάθε άλλη μεταβολή και 
γνωστοποίηση μεταβολής των στοιχείων των αδειών 
παραγωγής. 
(β) Τα στοιχεία των φυσικών και νομικών προσώπων 
που εξαιρούνται από τη λήψη Άδειας Παραγωγής από 
ορυκτά καύσιμα, καθώς και τα στοιχεία των σταθμών 
τους.
(γ) Τα στοιχεία των αιτήσεων της περ. (α), τα στοιχεία 
των αιτήσεων και προσφορών σύνδεσης προς τους αρ-
μόδιους Διαχειριστές.
Η συνολική διαδικασία υποβολής κάθε αίτησης δι-
εκπεραιώνεται στο Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ. μέσω κατάλληλου 
περιβάλλοντος και με ειδικούς κωδικούς χρήστη και 
πρόσβασης σε αυτό, οι οποίοι δύναται να συμπίπτουν 
με κωδικούς της Γενικής Γ ραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψη-φιακής Διακυβέρνησης.
Το Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ. διαλειτουργεί με συστήματα των 
λοιπών φορέων, οι οποίοι εμπλέκονται στη διαδικασία αδειοδότησης, καθώς και με συστήματα των αρμόδιων 
Διαχειριστών, σύμφωνα με τον ν. 4727/2020 (Α΄ 184) 
και επικαιροποιείται κατ’ ελάχιστο σε μηναία βάση με 
ευθύνη της Ρ .Α.Ε.
Στο περιεχόμενο του Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ. παραχωρείται 
πρόσβαση από τη Ρ .Α.Ε. στους αρμόδιους Διαχειριστές 
και στον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Το 
Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ. παρέχει ελεύθερη πρόσβαση στο κοινό στις περ. (α) και (β).
3. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε., σύμφωνα με το άρθρο 38, 
καθορίζονται τα τέλη για την έκδοση, παράταση ισχύος, 
τροποποίηση και μεταβίβαση των αδειών παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα, καθώς και 
τα ετήσια τέλη για τη χρήση των αδειών υπό τους εξής 
όρους:
(α) To εφάπαξ τέλος για την υποβολή της αίτησης για 
την έκδοση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
ορυκτά καύσιμα υπολογίζεται επί τη βάσει αξίας εξήντα 
(60) ευρώ/MW. Η ανώτατη αξία του εφάπαξ τέλους ορί-
ζεται στον Κανονισμό Αδειών και, σε κάθε περίπτωση, 
δεν δύναται να είναι μεγαλύτερη των δώδεκα χιλιάδων (12.000) ευρώ.
(β) Για την υποβολή αίτησης για τροποποίηση άδειας 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα, 
το ύψος του τέλους ορίζεται στο ένα πέμπτο (1/5) του 
ποσού που προκύπτει από την παρ. 1, με ανώτατο όριο τα δύο χιλιάδες τετρακόσια (2.400) ευρώ. Ειδικά σε πε-
ρίπτωση αίτησης για τροποποίηση άδειας παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα λόγω αύξη-
σης της μέγιστης ισχύος παραγωγής πέραν του δέκα τοις 
εκατό (10%) της αρχικά αναγραφείσας στη σχετική άδεια, το τέλος για το πρόσθετο μέρος της ισχύος υπολογίζεται 
βάσει των οριζομένων στην περ. (α) και καταβάλλεται 
επιπλέον του ποσού που προκύπτει από το πρώτο εδά-φιο της περ. (α).
4. Η αίτηση για την έκδοση άδειας παραγωγής ηλεκτρι-
κής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα, η οποία υποβάλλεται 
ηλεκτρονικά στη Ρ .Α.Ε. και διεκπεραιώνεται μέσω του 
Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ., κατά την παρ. 2, συνοδεύεται από τα 
ακόλουθα έγγραφα, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στον 
Κανονισμό Αδειών:
(α) Αναλυτική περιγραφή του σταθμού παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία περιγράφει τη θέση εγκα-
τάστασης του σταθμού, την τεχνική διαμόρφωση και 
τον κύριο εξοπλισμό του, παραθέτει την εγκατεστημένη 
ισχύ, τη μέγιστη ισχύ παραγωγής, το καύσιμο και τυχόν 
εναλλακτικό καύσιμο, τον βαθμό απόδοσης, τις κύρι-
ες βοηθητικές καταναλώσεις, τυχόν δεξαμενές υγρών 
καυσίμων, την υπαγωγή ή μη στην Οδηγία (EE) 2012/18 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 
4ης Ιουλίου 2012 για την αντιμετώπιση των κινδύνων 
μεγάλων ατυχημάτων σχετιζόμενων με επικίνδυνες ου-
σίες (L 197),
(β) μελέτη λειτουργίας και εσόδων αγοράς, η οποία 
προσδιορίζει τον τρόπο συμμετοχής του σταθμού πα-
ραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στις αγορές ηλεκτρικής 
ενέργειας και τα αναμενόμενα έσοδα από τη συμμετοχή 
του σε αυτές, κατά τη διάρκεια ισχύος της άδειας πα-
ραγωγής,
(γ) επιχειρηματικό σχέδιο του έργου, το οποίο συντάσ-
σεται με βάση τα προσδοκώμενα έσοδα του έργου από 
τη συμμετοχή του στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και 
τεκμηριώνει το επενδυτικό και λειτουργικό κόστος του έργου, λαμβάνοντας υπόψη τις πηγές χρηματοδότησης 
και τις χρηματορροές, κατά τη διάρκεια ζωής της επένδυ-
σης, προκειμένου να προσδιορίσει τον εσωτερικό βαθμό 
απόδοσης του έργου και των ιδίων κεφαλαίων,
(δ) στοιχεία που τεκμηριώνουν τη δυνατότητα του 
αιτούντος ή των μετόχων ή εταίρων αυτού να υλοποιή-σουν το έργο με βάση την τεχνική και οικονομική τους 
επάρκεια, τη δυνατότητα εξασφάλισης της απαιτούμε-
νης χρηματοδότησης και άλλα οικονομικά στοιχεία, κατά 
τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Αδειών,
(ε) συνολικό επιχειρηματικό σχέδιο, λαμβανομένου 
υπόψη του συνόλου των αιτήσεων που έχει υποβάλλει 
ο αιτών για σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, 
σταθμούς Αποθήκευσης και σταθμούς παραγωγής Ειδι-
κών Έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Μονάδων 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης,
(στ) αποδεικτικό κατάθεσης του εφάπαξ τέλους της 
υποπερ. (αα) της περ. (α) της παρ. 1 του άρθρου 38, κατά 
τα οριζόμενα στην παρ. 3.
5. Η αίτηση υποβάλλεται παραδεκτώς και καταχωρεί-
ται στο Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ., υπό την προϋπόθεση ότι πλη-
ρούνται σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις: 
(α) Είναι τυπικά πλήρης, σύμφωνα με τις παρ. 4 και 9 
έως 11 και τον Κανονισμό Αδειών, 
(β) ο αιτών δεν έχει λυθεί, πτωχεύσει, τεθεί σε (ειδική) 
εκκαθάριση, αναγκαστική και ειδική διαχείριση, παύση 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4443 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
πληρωμών, συνδιαλλαγή - εξυγίανση και δεν έχει κατα-
τεθεί αίτηση ενώπιον αρμόδιου δικαστηρίου για οποιο-δήποτε από τα ανωτέρω, 
(γ) οι μέτοχοι/εταίροι νομικών προσώπων, πλην των 
εισηγμένων εταιρειών, των ανωνύμων εταιρειών επενδύ-
σεων χαρτοφυλακίου και των χρηματοδοτικών εταιρειών 
συμμετοχών, γνωστοποιούνται μέχρι φυσικού προσώ-
που κατά τον Κανονισμό Αδειών.
6. Εφόσον η αίτηση για τη χορήγηση άδειας παραγω-
γής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα υποβάλ-
λεται παραδεκτώς, σύμφωνα με τα στοιχεία, τις προϋ-
ποθέσεις και τα συνοδευτικά έγγραφα των παρ. 4, 5 και 
9 έως 11, και τον Κανονισμό Αδειών, περίληψη αυτής 
αναρτάται στην ιστοσελίδα της Ρ .Α.Ε., εντός είκοσι (20) ημερών από την υπόβολή της. Από την επομένη ημέρα 
της ανάρτησης της περίληψης και εντός προθεσμίας 
δεκαπέντε (15) ημερών, όποιος έχει έννομο συμφέρον 
μπορεί να υποβάλει αιτιολογημένη αντίρρηση ενώπιον 
της Ρ .Α.Ε. για υποβλεηθείσα αίτηση. Οι αντιρρήσεις συ-
νοδεύονται από έγγραφα και στοιχεία που είναι αναγκαία 
για την τεκμηρίωσή τους.
7. Αντιρρήσεις που υποβάλλονται εκπροθέσμως ή 
από πρόσωπα που δεν έχουν έννομο συμφέρον ή δεν 
συνοδεύονται από στοιχεία για την τεκμηρίωσή τους, 
απορρίπτονται ως απαράδεκτες και η σχετική πράξη 
γνωστοποιείται στον αιτούντα, σύμφωνα με τον Κανο-
νισμό Αδειών.
8. Η Ρ .Α.Ε. ενημερώνει τον αιτούντα για τις αντιρρήσεις 
που έχουν υποβληθεί κατά της αίτησής του. Ο αιτών δύ-
ναται να υποβάλει τις απόψεις του επί των αντιρρήσεων 
αυτών εντός προθεσμίας που τάσσεται από τη Ρ .Α.Ε. και 
η οποία δεν δύναται να είναι μεγαλύτερη των δεκαπέντε 
(15) ημερών.
9. Μέσα σε προθεσμία δέκα (10) ημερών από την 
υποβολή της αίτησης, η Ρ .Α.Ε. δύναται να ζητήσει την 
παροχή, εντός τακτής προθεσμίας, η οποία υπολογίζεται 
εντός της προθεσμίας χορήγησης της άδειας παραγωγής 
της παρ. 12, προσθέτων εγγράφων, στοιχείων και πλη-ροφοριών, επί της υποβληθείσας αιτήσεως, αναφορικά 
με κάθε ζήτημα που κρίνει απαραίτητο, άλλως η αίτηση, 
με την επιφύλαξη των παρ. 3, 4, 5, 9, 10 και 11, θεωρείται 
πλήρης. Σε περίπτωση μη προσκόμισης των στοιχείων του πρώτου εδαφίου εντός της τεθείσας προθεσμίας, η Ρ .Α.Ε. απορρίπτει την αίτηση ως απαράδεκτη.
10. Στην περίπτωση που ο αιτών υποβάλλει εμπρό-
θεσμα τα στοιχεία των παρ. 4, 5, 9, 10 και 11 και εφόσον μέσα σε προθεσμία είκοσι (20) ημερών από την υποβο-λή τους η Ρ .Α.Ε. δεν ζη τήσει περαιτέρω πληροφορίες, η 
αίτηση θεωρείται πλήρης.
11. Η άδεια παραγωγής εκδίδεται με βάση τα έγγραφα, 
τα στοιχεία και τις προϋποθέσεις του παρόντος άρθρου, 
του άρθρου 132 και τον Κανονισμό Αδειών, εφόσον δι-απιστωθεί από τη Ρ .Α.Ε. ότι: 
(α) Δεν τίθενται θέματα που έχουν γνωστοποιηθεί 
στη Ρ .Α.Ε. με οποιονδήποτε τρόπο σχετικά με την εθνι-
κή ασφάλεια, τη δημόσια υγεία και ασφάλεια και την 
προστασία του περιβάλλοντος.
(β) Τεκμηριώνονται επιπλέον από τα υποβληθέντα 
στοιχεία:(βα) Η ενεργειακή αποδοτικότητα του έργου, αν συ-
ντρέχει τέτοια περίπτωση.
(ββ) Η οικονομική αποδοτικότητα και βιωσιμότητα 
της επένδυσης του έργου, με κριτήριο τον εκτιμώμενο 
εσωτερικό βαθμό απόδοσης («IRR») αυτής.
(βγ) Η τεχνική επάρκεια του αιτούντος για την υλοποί-
ηση του έργου.
(βδ) Η οικονομική επάρκεια του αιτούντος και η δυνα-
τότητα εξασφάλισης της απαιτούμενης χρηματοδότησης 
για την υλοποίηση του έργου, εφαρμοζόμενου αναλογι-
κά του Μέρους 4 του Παραρτήματος 2 της υπό στοιχεία 
ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/114746/4230/30.11.2020 απόφασης του 
Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 5291).
(βε) Η μη ύπαρξη θεμάτων σχετικά με την ασφάλεια 
των εν γένει εγκαταστάσεων, δικτύων και του σχετικού 
εξοπλισμού του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλε-
κτρικής Ενέργειας και του Ελληνικού Δικτύου Διανομής 
Ηλεκτρικής Ενέργειας.
(βστ) Οι λειτουργικοί περιορισμοί τους οποίους το 
έργο αναλαμβάνει να ικανοποιήσει, προκειμένου να 
καταστεί δυνατή η σύνδεσή του σε κορεσμένα δίκτυα, 
εφόσον επιτρέπεται η υποβολή αιτήσεων, συνοδευόμε-
νοι από αποτίμηση της επίπτωσής τους στη δραστηριο-
ποίηση και στο επιχειρηματικό σχέδιο του έργου.
12. Λαμβανομένης υπόψη της περ. (ζ) της παρ. 4, η 
άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα εκδίδεται ή η σχετική αίτηση απορρίπτεται 
εντός εξήντα (60) ημερών, από τη λήξη της προθεσμί-
ας υποβολής αντιρρήσεων, εφόσον δεν έχουν υπο-
βληθεί αντιρρήσεις για την εν λόγω αίτηση. Αν έχουν 
υποβληθεί αντιρρήσεις, η άδεια εκδίδεται ή η αίτηση 
απορρίπτεται εντός εξήντα (60) ημερών από το πέρας 
της προθεσμίας του αιτούντος να υποβάλει τις απόψεις 
του κατά των αντιρρήσεων ή την υποβολή των από-ψεών του εντός της παραπάνω προθεσμίας κατά τις 
παρ. 5 έως 7.
13. Η άδεια παραγωγής, η οποία εκδίδεται ηλεκτρονικά 
μέσω του Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ., δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα 
της Ρ .Α.Ε., φέρει ηλεκτρονική υπογραφή ή εγκεκριμένη 
ηλεκτρονική σφραγίδα, κατά το άρθρο 3 του Κανονισμού 
(ΕΕ) 910/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του 
Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 2014, σχετικά με την ηλε-κτρονική ταυτοποίηση και τις υπηρεσίες εμπιστοσύνης 
για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές στην εσωτερική αγορά 
(L 257), τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία έκδοσής της 
και περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον τα στοιχεία των περ. (α) 
και (β) της παρ. 4 του άρθρου 132, καθώς και τα ακόλου-
θα στοιχεία:
(α) τη διάρκεια ισχύος της,
(β) την ονομαστική ισχύ του σταθμού παραγωγής,
(γ) τη μέγιστη αποδιδόμενη ισχύ στην έξοδο του σταθ-
μού παραγωγής,
(δ) το καύσιμο του σταθμού παραγωγής και το εναλ-
λακτικό καύσιμο, αν υπάρχει,
(ε) τους γενικούς όρους της άδειας παραγωγής, και(στ) τυχόν ειδικούς όρους της άδειας παραγωγής.
14. Σε περίπτωση απόρριψης αίτησης για τη χορή-
γηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα, ο αιτών λαμβάνει γνώση μέσω του 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4444 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ. και η σχετική πράξη δημοσιεύεται στην 
ιστοσελίδα της Ρ .Α.Ε.
15. Κατά τη διαδικασία χορήγησης της άδειας εγκα-
τάστασης, ελέγχεται η συμμόρφωση της θέσης εγκατά-
στασης του προτεινόμενου έργου προς τους εκάστοτε 
ισχύοντες κανόνες χωροθέτησης για τις βιομηχανικές 
εγκαταστάσεις.
Άρθρο 68
Ζητήματα σχετικά με τις άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα - Προσθήκη άρθρου 132Β στον ν. 4001/2011
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 132Β 
ως εξής:
«Άρθρο 132Β
Παράταση ισχύος, τροποποίηση, παύση, ανάκληση και μεταβίβαση αδειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα και δικαστικός έλεγχος.
1. Για την παράταση της διάρκειας ισχύος της άδειας 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα 
εφαρμόζονται το άρθρο 132Α και ο Κανονισμός Αδει-
ών. Ο κάτοχος άδειας παραγωγής μπορεί να υποβάλει 
αίτηση παράτασης της διάρκειας ισχύος της, μετά την 
παρέλευση χρονικού διαστήματος, μεγαλύτερου των 
δύο τρίτων (2/3) της χρονικής διάρκειας ισχύος της και εφόσον ο σταθμός βρίσκεται σε λειτουργία. 
2. Η άδεια παραγωγής τροποποιείται κατόπιν αίτη-
σης του κατόχου της Άδειας, η οποία υποβάλλεται στο 
Ηλεκτρονικό Μητρώο Αδειών Παραγωγής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας από Ορυκτά Καύσιμα (Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ.), κατά τη διαδικασία του άρθρου 132Α, καθώς και του Κανονι-
σμού Αδειών και δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα της Ρ .Α.Ε. 
Η ισχύς της τροποποίησης άρχεται από την αποτύπωση της μεταβολής στο Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ.
3. Ο κάτοχος της άδειας παραγωγής υποχρεούται να 
γνωστοποιεί αμελλητί στη Ρ .Α.Ε., συνυποβάλλοντας τα 
αναγκαία στοιχεία και έγγραφα, μεταβολές που αφορούν 
στους όρους, τις προϋποθέσεις και τα στοιχεία που ανα-
γράφονται στη σχετική άδεια, σύμφωνα με τον παρόντα 
και τον Κανονισμό.
4. Δεν απαιτείται τροποποίηση της άδειας παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα και η Ρ .Α.Ε. 
καταχωρεί τη μεταβολή στο Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ., ενημερώ-
νοντας και εκδίδοντας, όπου απαιτείται, τη σχετική βε-βαίωση, όταν μεταβάλλονται τα εξής στοιχεία:
(α) επωνυμία του κατόχου, 
(β) η νομική μορφή του κατόχου, καθώς και οποιο-
δήποτε στοιχείο δεν περιλαμβάνεται στην άδεια παρα-
γωγής. 
Σε περίπτωση μεταβολής των στοιχείων των άδειών 
παραγωγής, για τα οποία δεν απαιτείται τροποποίηση, 
σύμφωνα με το παρόν, οι κάτοχοι αυτών προβαίνουν σε 
απλή γνωστοποίηση της σχετικής μεταβολής στοιχείων 
προς τη Ρ .Α.Ε. Ειδικά σε περίπτωση μεταβολής της με-
τοχικής ή εταιρικής σύνθεσης του κατόχου της άδειας 
παραγωγής, ο τελευταίος προβαίνει σε σχετική γνωστο-
ποίηση προς τη Ρ .Α.Ε. το αργότερο εντός δεκαπέντε (15) ημερών από τη σχετική μεταβολή, η οποια συνοδεύεται 
με όλα τα σχετικά αποδεικτικά έγγραφα, σύμφωνα με 
τον Κανονισμό Αδειών.
5. Η άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυ-
κτά καύσιμα δύναται να ανακληθεί, εφόσον ο κάτοχος 
της άδειας παραβαίνει τον παρόντα και τον κατ’ εξου-
σιοδότηση αυτού Κανονισμό Αδειών, ή τους όρους, τις προϋποθέσεις ή τους περιορισμούς που προβλέπονται στην άδειά του, καθώς και για τους λόγους που προβλέ-
πονται στην κείμενη νομοθεσία περί ανάκλησης διοικη-
τικών πράξεων.
6. Ο κάτοχος άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
από ορυκτά καύσιμα μπορεί να τη μεταβιβάζει σε άλλα πρόσωπα, εφόσον υποβληθεί οποτεδήποτε αίτηση στη 
Ρ .Α.Ε. από τον ίδιο και τον υποψήφιο αποκτώντα, σύμ-
φωνα με τον παρόντα για την αξιολόγηση και χορήγηση 
αδειών παραγωγής από ορυκτά καύσιμα, καθώς και τον 
Κανονισμό Αδειών. 
7. Η άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυ-
κτά καύσιμα, καθώς και οι πράξεις τροποποίησης ή μετα-
βίβασης αυτής εκδίδονται από τον Πρόεδρο της Ρ .Α.Ε. Η 
πράξη ανάκλησης της άδειας παραγωγής εκδίδεται από 
την Ολομέλεια της Ρ .Α.Ε.
8. Κατά της χορήγησης ή της άρνησης χορήγησης 
άδειας παραγωγής, της τροποποίησης, παύσης ισχύος, 
της ανάκλησης ή της μεταβίβασης άδειας παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα, δύναται να 
ασκηθεί ενδικοφανής προσφυγή εντός προθεσμίας τριά-
ντα (30) ημερών από τη δημοσίευση ή την κοινοποίηση 
της απόφασης της Ρ .Α.Ε., σύμφωνα με τον Κανονισμό 
Αδειών. Η απόφαση επί της ενδικοφανούς προσφυγής 
προσβάλλεται ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Αθη-
νών με το ένδικο βοήθημα της αιτήσεως ακυρώσεως. 
Επί της σχετικής απόφασης δύναται να ασκηθεί έφεση ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.».
Άρθρο 69
Δραστηριότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 132Ε στον ν. 4001/2011
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 132Ε 
ως εξής:
«Άρθρο 132Ε
Άσκηση της δραστηριότητας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας
1. Η δραστηριότητα της αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας επιτρέπεται σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα στα 
οποία έχει χορηγηθεί άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας ή τα οποία έχουν νομίμως εξαιρεθεί από την υποχρέωση αυτή, κατά τον παρόντα και τον Κανονισμό 
Αδειών Αποθήκευσης που εκ δίδεται κατ’ εξουσιοδότηση 
του άρθρου 135Α. 
2. Από την υποχρέωση λήψης άδειας αποθήκευσης 
εξαιρούνται οι Σταθμοί Αποθήκευσης ισχύος έγχυσης 
μικρότερης του ενός μεγαβάτ (1 MW).
3. Η άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας χορη-
γείται από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.) για χρο-
νικό διάστημα έως και είκοσι πέντε (25) ετών και μπορεί 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4445 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
να παραταθεί για ίσο χρόνο με τους όρους και τις προϋ-
ποθέσεις που προβλέπονται στον παρόντα και στον Κα-
νονισμό Αδειών Αποθήκευσης. Ειδικά για τους σταθμούς 
αποθήκευσης τεχνολογίας αντλησιοταμίευσης, η αδεια 
αποθήκευσης χορηγείται για χρονικό διάστημα έως και 
τριάντα πέντε (35) ετών. 
4. Η Ρ .Α.Ε. τηρεί Ηλεκτρονικό Μητρώο Αποθήκευσης 
Ηλεκτρικής Ενέργειας (Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε.) μέσω του οποίου 
εκδίδονται οι άδειες αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας 
και στο οποίο καταχωρούνται τα κατωτέρω στοιχεία, 
αιτήσεις, διαδικασίες και λεπτομέρειες, όπως εξειδικεύ-ονται στον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης:
(α) Τα στοιχεία των Αδειών Αποθήκευσης, τα στοιχεία 
μεταβίβασής τους, οι τροποποιήσεις τους, οι παρατάσεις 
ισχύος, τυχόν ανάκληση, καθώς και κάθε άλλη μεταβολή 
και γνωστοποίηση μεταβολής των στοιχείων των Αδειών 
Αποθήκευσης. 
(β) Τα στοιχεία των φυσικών και νομικών προσώπων 
που εξαιρούνται από τη λήψη Άδειας Αποθήκευσης, κα-
θώς και τα στοιχεία των Σταθμών τους.
(γ) Τα στοιχεία των αιτήσεων της περ. (α), τα στοιχεία 
των αιτήσεων και προσφορών σύνδεσης προς τους αρ-μόδιους Διαχειριστές.
Η συνολική διαδικασία υποβολής κάθε αίτησης διεκ-
περαιώνεται στο Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε. μέσω κατάλληλου περιβάλ-
λοντος και με ειδικούς κωδικούς χρήστη και πρόσβασης 
σε αυτό, οι οποίοι δύναται να συμπίπτουν με κωδικούς της Γενικής Γ ραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυ-βέρνησης.
Το Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε. διαλειτουργεί με συστήματα των λοι-
πών φορέων, οι οποίοι εμπλέκονται στη διαδικασία 
αδειοδότησης, καθώς και με συστήματα των αρμόδιων 
Διαχειριστών, σύμφωνα με τον ν. 4727/2020 (Α΄ 184) 
και επικαιροποιείται κατ’ ελάχιστο σε μηναία βάση με 
ευθύνη της Ρ .Α.Ε.
Στο περιεχόμενο του Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε. παραχωρείται πρό-
σβαση από τη Ρ .Α.Ε. στους αρμόδιους Διαχειριστές και στον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Το 
Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε. παρέχει ελεύθερη πρόσβαση στο κοινό στα 
στοιχεία των περ. (α) και (β).
5. Η άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς 
και οι πράξεις τροποποίησης και μεταβίβασης αυτής 
εκδίδονται από τον Πρόεδρο της Ρ .Α.Ε. Ειδικά σε περί-
πτωση συγκριτικής αξιολόγησης, η Άδεια Αποθήκευσης, 
καθώς και η πράξη ανάκλησης αυτής εκδίδονται από την 
Ολομέλεια της Ρ .Α.Ε.
6. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε., σύμφωνα με το άρθρο 38, 
καθορίζονται τα τέλη για την έκδοση, την παράταση 
ισχύος, την τροποποίηση και τη μεταβίβαση των Αδειών 
Αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και τα ετήσια 
τέλη για τη χρήση των Αδειών υπό τους εξής όρους:
(α) To εφάπαξ τέλος για την υποβολή εντός κύκλου 
της αίτησης για τη χορήγηση Άδειας Αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας του άρθρου 132ΣΤ υπολογίζεται, επί 
τη βάσει αξίας εξήντα (60) ευρώ/MW, μέγιστης ισχύος 
έγχυσης του Σταθμού Αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργει-
ας. Η ανώτατη αξία του εφάπαξ τέλους ορίζεται στον Κα-
νονισμό Αδειών Αποθήκευσης και, σε κάθε περίπτωση, δεν δύναται να είναι μεγαλύτερη των δώδεκα χιλιάδων 
(12.000) ευρώ.
(β) Για την υποβολή αίτησης για τροποποίηση Άδειας 
Αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας εντός κύκλου υπο-
βολής αιτήσεων, το ύψος του τέλους ορίζεται στο ένα 
πέμπτο (1/5) του ποσού που προκύπτει από την περ. 
(α) με ανώτατο όριο τα δύο χιλιάδες τετρακόσια (2.400) ευρώ. Ειδικά σε περίπτωση αίτησης για αύξηση της μέ-γιστης ισχύος έγχυσης τ ου Σταθμού Αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας πέραν του δέκα τοις εκατό (10%) της 
αρχικά αναγραφείσας στην Άδεια Αποθήκευσης, το τέλος 
για το πρόσθετο μέρος της ισχύος υπολογίζεται βάσει 
της περ. (α) και καταβάλλεται επιπλέον του ποσού που 
προκύπτει από τον υπολογισμό του πρώτου εδαφίου 
της ίδιας περ. (α).
7. Η Ρ .Α.Ε. παρακολουθεί και ελέγχει τη συμμόρφωση 
των κατόχων Αδειών Αποθήκευσης με τους όρους και 
τις διαδικασίες του παρόντος και των άρθρων 132ΣΤ 
και 132Ζ.».
Άρθρο 70
Έκδοση άδειας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 132ΣΤ στον ν. 4001/2011
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 132ΣΤ 
ως εξής:
«Άρθρο 132ΣΤ
Διαδικασία υποβολής αίτησης, αξιολόγηση και έκδοση άδειας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας
1. Η αίτηση για τη χορήγηση άδειας αποθήκευσης ηλε-
κτρικής ενέργειας, η οποία διεκπεραιώνεται μέσω του 
ηλεκτρονικού μητρώου της παρ. 4 του άρθρου 132Ε, 
υποβάλλεται ηλεκτρονικά στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργει-
ας (Ρ .Α.Ε.) εντός του πρώτου δεκαημέρου εκάστου μηνός 
(κύκλος υποβολής αιτήσεων ή κύκλος). Με εξαίρεση τις 
αιτήσεις για τις οποίες συντρέχει λόγος συγκριτικής αξιο-
λόγησης κατά την παρ. 12, η εκκρεμότητα εξέτασης των 
οποίων δεν κωλύει την έναρξη εξέτασης αιτήσεων επό-
μενου κύκλου, προϋπόθεση για την εξέταση αιτήσεων 
επόμενου κύκλου αποτελεί η ολοκλήρωση της εξέτασης 
των αιτήσεων του ίδιου κύκλου. Η αίτηση του πρώτου 
εδαφίου συνοδεύεται από τα ακόλουθα έγγραφα, κατά τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης:
(α) Αναλυτική τεχνική περιγραφή του σταθμού απο-
θήκευσης, η οποία περιγράφει την τεχνική διαμόρφωση 
και τον κύριο εξοπλισμό του σταθμού, παραθέτει την 
εγκατεστημένη ισχύ των κύριων συνιστωσών, τη μέγιστη 
ισχύ έγχυσης και απορρόφησης, την εγγυημένη χωρη-τικότητα, την αρχική εγκατεστημένη χωρητικότητα των 
συστημάτων αποθήκευσης, την ενδεχόμενη αναμενόμε-
νη απώλεια χωρητικότητας κατά τη διάρκεια λειτουργίας 
του σταθμού, τον βαθμό και τη μέθοδο αναπλήρωσης αυτής, τον βαθμό απόδοσης φόρτισης, εκφόρτισης και 
πλήρους κύκλου, τον βαθμό αυτοεκφόρτισης, τις κύριες 
και βοηθητικές καταναλώσεις και τις προβλεπόμενες 
αντικαταστάσεις κύριου εξοπλισμού, κατά τη διάρκεια 
ζωής του σταθμού.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4446 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
(β) Μελέτη λειτουργίας και εσόδων αγοράς, η οποία 
προσδιορίζει τον τρόπο συμμετοχής του σταθμού στις 
αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και τα αναμενόμενα έσοδα 
από τη συμμετοχή του σε αυτές, κατά τη διάρκεια ισχύος 
της άδειας αποθήκευσης.
(γ) Επιχειρηματικό σχέδιο του έργου, το οποίο συντάσ-
σεται με βάση τα προσδοκώμενα έσοδα του έργου από 
τη συμμετοχή του στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και 
τεκμηριώνει το επενδυτικό και λειτουργικό κόστος του 
έργου, λαμβάνοντας υπόψη τις πηγές χρηματοδότησης και τις χρηματορροές, κατά τη διάρκεια λειτουργίας της 
επένδυσης, προκειμένου να προσδιορίσει τον εσωτερικό 
βαθμό απόδοσης του έργου και των ιδίων κεφαλαίων.
(δ) Στοιχεία που τεκμηριώνουν τη δυνατότητα του 
αιτούντος ή των μετόχων ή εταίρων αυτού να υλοποιή-
σουν το έργο με βάση την τεχνική και οικονομική τους επάρκεια, τη δυνατότητα εξασφάλισης της απαιτούμε-
νης χρηματοδότησης και άλλα οικονομικά στοιχεία, κατά 
τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης.
(ε) Συνολικό επιχειρηματικό σχέδιο, λαμβανομένου 
υπόψη του συνόλου των αιτήσεων που έχει υποβάλλει 
ο αιτών για σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, 
σταθμούς αποθήκευσης και σταθμούς παραγωγής ειδι-
κών έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Μονάδων 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης.
(στ) Αποδεικτικό κατάθεσης του εφάπαξ τέλους της 
υποπερ. (αα) της περ. (α) της παρ. 1 του άρθρου 38.
2. Η αίτηση υποβάλλεται παραδεκτώς και καταχωρεί-
ται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο Αποθήκευσης Ηλεκτρικής 
Ενέργειας (Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε.), υπό την προϋπόθεση ότι πλη-
ρούνται σωρευτικα τα κατωτέρω: 
(α) Είναι τυπικά πλήρης, σύμφωνα με τις παρ. 1, 6 έως 
8 και τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης. 
(β) Ο αιτών δεν έχει λυθεί, πτωχεύσει, τεθεί σε (ειδική) 
εκκαθάριση, αναγκαστική και ειδική διαχείριση, παύση πληρωμών, συνδιαλλαγή - εξυγίανση και δεν έχει κατα-
τεθεί αίτηση ενώπιον αρμόδιου δικαστηρίου για οποιο-
δήποτε από τα ανωτέρω. 
(γ) Το προτεινόμενο έργο απεικονίζεται γεωγραφικά σε 
ειδική προσβάσιμη εφαρμογή του Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε.
(δ) Οι μέτοχοι/εταίροι νομικών προσώπων, πλην των 
εισηγμένων εταιρειών, των ανωνύμων εταιρειών επενδύ-
σεων χαρτοφυλακίου και των χρηματοδοτικών εταιρειών 
συμμετοχών, γνωστοποιούνται μέχρι φυσικού προσώ-
που, κατά τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης.
3. Εφόσον η αίτηση για χορήγηση άδειας αποθήκευ-
σης ηλεκτρικής ενέργειας υποβάλλεται παραδεκτώς, 
σύμφωνα με τα στοιχεία και συνοδευτικά έγγραφα των παρ. 1, 2 και 6 έως 8, καθώς και τον Κανονισμό Αδειών 
Αποθήκευσης, περίληψη αυτής αναρτάται στην ιστο-
σελίδα της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), εντός 
είκοσι (20) ημερών από την υποβολή της αίτησης. Από 
την επομένη ημέρα της ανάρτησης της περίληψης και 
εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών, όποιος έχει 
έννομο συμφέρον μπορεί να υποβάλει αιτιολογημένη 
αντίρρηση ενώπιον της Ρ .Α.Ε., σε σχέση με αίτηση που 
υποβλήθηκε. Οι αντιρρήσεις συνοδεύονται από έγγραφα 
και στοιχεία που είναι αναγκαία για την τεκμηρίωσή τους.4. Αντιρρήσεις που υποβάλλονται εκπροθέσμως ή 
από πρόσωπα που δεν έχουν έννομο συμφέρον ή δεν 
συνοδεύονται από στοιχεία για την τεκμηρίωσή τους, 
απορρίπτονται ως απαράδεκτες και η σχετική πράξη γνω-
στοποιείται στον αιτούντα, σύμφωνα με τον Κανονισμό.
5. Η Ρ .Α.Ε. ενημερώνει τον αιτούντα για τις αντιρρήσεις 
που έχουν υποβληθεί κατά της αίτησής του. Ο αιτών δύ-
ναται να υποβάλει τις απόψεις του επί των αντιρρήσεων 
αυτών εντός προθεσμίας που τάσσεται από τη Ρ .Α.Ε. και 
η οποία δεν δύναται να είναι μεγαλύτερη των δεκαπέντε 
(15) ημερών.
6. Μέσα σε προθεσμία δέκα (10) ημερών από την 
παραλαβή της αίτησης, η Ρ .Α.Ε. δύναται να ζητήσει την 
παροχή, εντός τακτής προθεσμίας, η οποία υπολογίζεται 
εντός της προθεσμίας της παρ. 10 για την έκδοση της 
άδειας αποθήκευσης, πρόσθετων εγγράφων, στοιχείων και πληροφοριών επί της υποβληθείσας αιτήσεως, ανα-
φορικά με κάθε ζήτημα που κρίνει απαραίτητο, άλλως η 
αίτηση, με την επιφύλαξη των παρ. 1, 2 και 8, θεωρείται πλήρης. 
7. Σε περίπτωση μη προσκόμισης των στοιχείων της 
παρ. 6 εντός της τεθείσας προθεσμίας, η Ρ .Α.Ε. απορρί-πτει την αίτηση ως απαράδεκτη.
8. Στην περίπτωση που ο αιτών υποβάλει εμπρόθεσμα 
τα στοιχεία της παρ. 6 και εφόσον μέσα σε προθεσμία 
είκοσι (20) ημερών από την υποβολή τους η Ρ .Α.Ε. δεν 
ζητήσει περαιτέρω πλη ροφορίες, η αίτηση θεωρείται 
πλήρης.
9. Η Άδεια Αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας εκδίδε-
ται αποκλειστικά για έργα που συνδέονται στο Διασυν-
δεδεμένο Σύστημα ή Διασυνδεδεμένο Δίκτυο, με βάση 
τα έγγραφα, στοιχεία και τις προϋποθέσεις του παρόντος 
άρθρου και τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης, εφό-σον διαπιστωθεί από τη Ρ .Α.Ε. ότι: 
(α) Δεν τίθενται θέματα που έχουν γνωστοποιηθεί στη 
Ρ .Α.Ε. με οποιονδήποτε τρόπο σχετικά με:
αα) Την εθνική ασφάλεια,
αβ) τη δημόσια υγεία και ασφάλεια,
αγ) την προστασία του περιβάλλοντος.
(β) Τεκμηριώνονται επιπλέον από τα υποβληθέντα 
στοιχεία:
(βα) Η ενεργειακή αποδοτικότητα του έργου, εφόσον 
συντρέχει τέτοια περίπτωση,
(ββ) η οικονομική αποδοτικότητα και βιωσιμότητα 
της επένδυσης του έργου, με κριτήριο τον εκτιμώμενο εσωτερικό βαθμό απόδοσης («IRR») αυτής,
(βγ) η τεχνική επάρκεια του αιτούντος για την υλοποί-
ηση του έργου,
(βδ) η οικονομική επάρκεια του αιτούντος και η δυνα-
τότητα εξασφάλισης της απαιτούμενης χρηματοδότησης 
για την υλοποίηση του έργου, εφαρμοζόμενου αναλογι-
κά του Μέρους 4 του Παραρτήματος 2 της υπό στοιχεία 
ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/114746/4230/30.11.2020 απόφασης του 
Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 5291),
(βε) η μη ύπαρξη θεμάτων σχετικά με την ασφάλεια 
των εν γένει εγκαταστάσεων, δικτύων και του σχετικού 
εξοπλισμού του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλε-
κτρικής Ενέργειας και του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας,
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4447 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
(βστ) οι λειτουργικοί περιορισμοί τους οποίους το έργο 
αναλαμβάνει να ικανοποιήσει, προκειμένου να καταστεί 
δυνατή η σύνδεσή του σε κορεσμένα δίκτυα, εφόσον 
επιτρέπεται η υποβολή αιτήσεων, συνοδευόμενοι από 
αποτίμηση της επίπτωσής τους στη δραστηριοποίηση 
και στο επιχειρηματικό σχέδιο του έργου.
10. Λαμβανομένης υπόψη της περ. (ζ) της παρ. 1, η 
άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας εκδίδεται 
υπό τις προϋποθέσεις του παρόντος άρθρου και του 
Κανονισμού Αδειών Αποθήκευσης ή η σχετική αίτηση 
απορρίπτεται, εντός εξήντα (60) ημερών από τη λήξη της 
προθεσμίας υποβολής αντιρρήσεων, εφόσον δεν έχουν υποβληθεί αντιρρήσεις για την εν λόγω αίτηση. Εφόσον 
έχουν υποβληθεί αντιρρήσεις, η απόφαση της Ρ .Α.Ε. 
εκδίδεται εντός εξήντα (60) ημερών από το πέρας της 
προθεσμίας του αιτούντος να υποβάλει τις απόψεις του 
κατά των αντιρρήσεων ή την υποβολή των απόψεών του, 
εντός της παραπάνω προθεσμίας, κατά τις παρ. 3 και 5. 
11. Η άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, η 
οποία εκδίδεται ηλεκτρονικά και καταχωρείται στο 
Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε., δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα της Ρ .Α.Ε., 
φέρει ηλεκτρονική υπογραφή ή εγκεκριμένη ηλεκτρο-
νική σφραγίδα, κατά το άρθρο 3 του Κανονισμού (ΕΕ) 
910/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμ-
βουλίου, της 23ης Ιουλίου 2014, σχετικά με την ηλεκτρο-
νική ταυτοποίηση και τις υπηρεσίες εμπιστοσύνης για τις 
ηλεκτρονικές συναλλαγές στην εσωτερική αγορά (L 257), 
τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία έκδοσής της και πε-
ριλαμβάνει κατ’ ελάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία:
(α) Το πρόσωπο στο οποίο χορηγείται η άδεια απο-
θήκευσης,
(β) τη διάρκεια ισχύος της άδειας αποθήκευσης,(γ) τη μέγιστη ισχύ έγχυσης του σταθμού αποθήκευ-
σης,
(δ) τη μέγιστη ισχύ απορρόφησης του σταθμού απο-
θήκευσης,
(ε) την εγκατεστημένη χωρητικότητα του σταθμού 
αποθήκευσης,
(στ) την εγγυημένη (ωφέλιμη) χωρητικότητα του σταθ-
μού αποθήκευσης,
(ζ) την τεχνολογία των αποθηκευτικών συστημάτων 
του σταθμού αποθήκευσης, στο επίπεδο που απαιτείται 
ώστε να καθοδηγήσει τα επόμενα στάδια της αδειοδο-τικής διαδικασίας,
(η) τους γενικούς όρους της άδειας αποθήκευσης, και
(θ) τυχόν ειδικούς όρους της άδειας αποθήκευσης.12. Σε περίπτωση υποβολής αιτήσεων για χορήγηση 
ή τροποποίηση άδειας αποθήκευσης εντός του ίδιου 
κύκλου υποβολής αιτήσεων που παρουσιάζουν εδαφική 
επικάλυψη και εφόσον δεν συντρέχει υποχρέωση προ-τεραιότητας εξέτασης βάσε ι των κείμενων διατάξεων, η 
Ρ .Α.Ε. ζητά από τους αιτούντες τη διευθέτηση της εδα-
φικής επικάλυψης εντός τακτής προθεσμίας, σύμφωνα 
με τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης. Σε περίπτωση 
αδυναμίας διευθέτησης της εδαφικής επικάλυψης, η 
Ρ .Α.Ε. προβαίνει σε συγκριτική αξιολόγηση και οι αιτήσεις 
που αφορούν τα εμπλεκόμενα έργα εξετάζονται βάσει κριτηρίων, όπως η τεκμηρίωση κυριότητας ή κατοχής ή 
νόμιμης χρήσης, κατά τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευ-σης, μέχρι την έκδοση του οποίου, κατά τη συγκριτική 
αξιολόγηση, εφαρμόζονται αναλογικά οι σχετικές δια-
τάξεις της απόφασης του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/
ΔΑΠΕΕΚ/114746/4230/30.11.2020.».
Άρθρο 71
Ζητήματα των αδειών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 132Ζ στον ν. 4001/2011
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 132Ζ 
ως εξής:
«Άρθρο 132Ζ
Παράταση ισχύος, τροποποίηση, παύση, ανάκληση και μεταβίβαση αδειών αποθήκευσης. Δικαστικός έλεγχος.
1. Μετά την παρέλευση χρονικού διαστήματος μεγα-
λύτερου των δύο τρίτων (2/3) της χρονικής διάρκειας 
ισχύος της άδειας αποθήκευσης και εφόσον ο σταθμός 
αποθήκευσης βρίσκεται σε λειτουργία, ο κάτοχος άδειας 
αποθήκευσης μπορεί να υποβάλει αίτηση παράτασης 
της διάρκειας ισχύος της.
2. Για τη χορήγηση παράτασης της διάρκειας ισχύος 
της άδειας αποθήκευσης εφαρμόζονται το άρθρο 132ΣΤ 
και ο Κανονισμός Αδειών Αποθήκευσης.
3. Η άδεια αποθήκευσης τροποποιείται κατόπιν αί-
τησης του κατόχου της, η οποία υποβάλλεται στο Ηλε-
κτρονικό Μητρώο Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας 
(Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε.), εντός κύκλου, με την εξαίρεση των περι-
πτώσεων της παρ. 5, εφόσον ο φάκελος είναι πλήρης, 
κατά τη διαδικασία του άρθρου 132ΣΤ για τη χορήγησή 
της, καθώς και του Κανονισμού Αδειών Αποθήκευσης 
και δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα της Ρυθμιστικής Αρ-χής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.). Η αίτηση για τροποποίηση άδειας 
αποθήκευσης εντός κύκλου συνοδεύεται από το απο-
δεικτικό καταβολής του τέλους της περ. (στ) της παρ. 
1 του άρθρου 132ΣΤ. Για την αποδοχή τροποποίησης 
άδειας αποθήκευσης καταβάλλεται το τέλος της περ. 
(β) της παρ. 6 του άρθρου 132Ε. Η ισχύς της τροποποί-
ησης άρχεται από την αποτύπωση της μεταβολής στο 
Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε. 
4. Ο κάτοχος της άδειας αποθήκευσης υποχρεούται 
να γνωστοποιεί αμελλητί στη Ρ .Α.Ε., συνυποβάλλοντας 
τα αναγκαία στοιχεία και έγγραφα, μεταβολές που αφο-
ρούν στους όρους, τις προϋποθέσεις και τα στοιχεία που 
αναγράφονται στη σχετική άδεια, σύμφωνα με το παρόν 
και τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης.
5. Η άδεια αποθήκευσης τροποποιείται κατόπιν αί-
τησης του ενδιαφερόμενου, η οποία υποβάλλεται στο 
Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε., εκτός κύκλου, εφόσον ο φάκελος είναι πλή-
ρης, στις ακόλουθες περιπτώσεις κατά τον Κανονισμό 
Αδειών Αποθήκευσης: 
(α) μείωσης των ορίων του πολυγώνου της εγκατά-
στασης, εφόσον το τροποποιημένο πολύγωνο αποτελεί 
υποσύνολο του αρχικού πολυγώνου,
(β) μείωσης ή αύξησης της μέγιστης ισχύος έγχυσης 
του σταθμού αποθήκευσης ή της μέγιστης ισχύος απορ-
ρόφησης σε ποσοστό μικρότερο ή ίσο του δέκα τοις 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4448 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
εκατό (10%) της αντίστοιχης τιμής της αρχικής άδειας 
αποθήκευσης,
(γ) μείωσης ή αύξησης της εγκατεστημένης χωρητικό-
τητας του σταθμού αποθήκευσης σε ποσοστό μικρότερο 
ή ίσο του είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) της τιμής της 
αρχικής άδειας αποθήκευσης, 
(δ) μείωσης ή αύξησης της εγγυημένης (ωφέλιμης) χω-
ρητικότητας του σταθμού αποθήκευσης σε ποσοστό 
μικρότερο ή ίσο του δέκα τοις εκατό (10%) της τιμής της 
αρχικής άδειας αποθήκευσης.
6. Δεν απαιτείται τροποποίηση της άδειας αποθήκευ-
σης, κατά τις παρ. 3 και 5, και η Ρ .Α.Ε. καταχωρεί τη μετα-
βολή στο Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε., ενημερώνοντας και εκδίδοντας, όπου απαιτείται, τη σχετική άδεια, όταν μεταβάλλονται τα ακόλουθα στοιχεία:
(α) η επωνυμία του κατόχου,
(β) η νομική μορφή του κατόχου, καθώς και οποιο-
δήποτε άλλο στοιχείο δεν περιλαμβάνεται στην άδεια 
αποθήκευσης.
Σε περίπτωση μεταβολής των στοιχείων των αδειών 
παραγωγής, για τα οποία δεν απαιτείται τροποποίηση 
σύμφωνα με το παρόν, οι κάτοχοι αυτών προβαίνουν σε 
απλή γνωστοποίηση της σχετικής μεταβολής στοιχείων 
προς τη Ρ .Α.Ε. Ειδικά σε περίπτωση μεταβολής μετοχικής 
ή εταιρικής σύνθεσης του κατόχου της άδειας αποθήκευ-
σης, ο τελευταίος οφείλει να προβεί σε σχετική γνωστο-
ποίηση προς τη Ρ .Α.Ε. το αργότερο εντός δεκαπέντε (15) 
ημερών από τη σχετική μεταβολή, η οποία συνοδεύεται 
με όλα τα σχετικά αποδεικτικά έγγραφα, σύμφωνα με τον 
Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης. 
7. Η χορήγηση άδειας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέρ-
γειας δεν απαλλάσσει τον κάτοχό της από την υποχρέω-
ση να λάβει άδειες ή εγκρίσεις που προβλέπονται από 
την κείμενη νομοθεσία, όπως η έγκριση περιβαλλοντι-κών όρων και οι άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας. 
Η άδεια αποθήκευσης παύει αυτοδικαίως να ισχύει εάν:
(α) Εντός έξι (6) μηνών από την ημερομηνία έκδο-
σής της, ο κάτοχος της άδειας, εφόσον υποχρεούται σε 
διαδικασία έγκρισης περιβαλλοντικών όρων, δεν έχει 
καταθέσει αίτηση για χορήγηση Απόφασης Έγκρισης Πε-
ριβαλλοντικών Όρων. Τα αποδεικτικά υποβολής κοινο-
ποιούνται στη Ρ .Α.Ε. και καταχωρούνται στο Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε. 
Για τους σταθμούς που έχουν υποχρέωση εκπόνησης 
Ειδικής Οικολογικής Αξιολόγησης, η εν λόγω προθεσμία 
παρατείνεται κατά δώδεκα (12) ακόμη μήνες.
(β) Εντός τριάντα έξι (36) μηνών από την ημερομηνία 
έκδοσής της δεν έχει υποβληθεί αίτηση στον αρμόδιο 
διαχειριστή για χορήγηση οριστικής προσφοράς σύν-
δεσης.
8. Η άδεια αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας δύναται 
να ανακληθεί, αν ο κάτοχος της άδειας παραβαίνει τον παρόντα και τον κατ’ εξουσιοδότηση αυτού Κανονισμό 
Αδειών Αποθήκευσης, ή τους όρους, τις προϋποθέσεις 
και τους περιορισμούς που προβλέπονται στην άδειά 
του, καθώς και για τους λόγους που προβλέπονται 
στην κείμενη νομοθεσία για την ανάκληση διοικητικών πράξεων.
9. Ο κάτοχος άδειας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργει-
ας μπορεί να μεταβιβάζει την άδειά του σε άλλα πρόσω-πα, εφόσον υποβληθεί οποτ εδήποτε αίτηση στη Ρ .Α.Ε. 
από τον ίδιο και τον υποψήφιο αποκτώντα, σύμφωνα με 
τον παρόντα για την αξιολόγηση και χορήγηση αδειών 
αποθήκευσης, καθώς και τον Κανονισμό Αδειών Απο-
θήκευσης. Η μεταβίβαση δεν συνιστά λόγο παράτασης 
των προθεσμιών της παρ. 6. 
10. Κατά της χορήγησης ή της άρνησης χορήγησης 
άδειας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, της τροπο-
ποίησης, παύσης ισχύος, της ανάκλησης ή της μεταβίβα-
σης άδειας αποθήκευσης, δύνατ αι να ασκηθεί ενδικοφα-
νής προσφυγή εντός προθεσμίας τριάντα (30) ημερών 
από τη δημοσίευση ή την κοινοποίηση της απόφασης 
της Ρ .Α.Ε., σύμφωνα με τον Κανονισμό Αδειών. Η από-
φαση επί της ενδικοφανούς προσφυγής προσβάλλεται 
ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών με το ένδικο 
βοήθημα της αιτήσεως ακυρώσεως. Επί της σχετικής 
απόφασης δύναται να ασκηθεί έφεση ενώπιον του Συμ-βουλίου της Επικρατείας.».
Άρθρο 72
Κανονισμός Αδειών - Τροποποίηση άρθρου 135 του ν. 4001/2011
Στο άρθρο 135 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), περί θέσπι-
σης κανονισμού αδειών, αντικαθίσταται ο τίτλος, οι περ. 
α) και ε) της παρ. 1 συμπληρώνονται ως προς το αντι-
κείμενο της σχετικής εξουσιοδότησης, η περ. ζ) της παρ. 
1 αντικαθίσταται και προστίθεται περ. η), στην παρ. 2 
προστίθεται δεύτερο εδάφιο και το άρθρο 135 διαμορ-
φώνεται ως εξής:
«Άρθρο 135
Κανονισμός Αδειών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από ορυκτά καύσιμα, κυριότητας και διαχείρισης Συστήματος Μεταφοράς, Προμήθειας και Εμπορίας (Αγοράς) ηλεκτρικής ενέργειας και παραγωγής, διανομής και 
προμήθειας θερμικής ενέργειας
1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, ύστερα από γνώμη της Ρ .Α.Ε., θεσπίζεται Κα-νονισμός Αδειών και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της 
Κυβερνήσεως. Πριν από την υποβολή της γνώμης προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η Ρ .Α.Ε. διε-
ξάγει δημόσια διαβούλευση, κατά την οποία καλούνται οι ενδιαφερόμενοι να υποβάλουν τις απόψεις τους. Με τον Κανονισμό Αδειών ρυθμίζονται ιδίως:
(α) Το περιεχόμενο της αιτήσεως, τα υποβαλλόμενα 
δικαιολογητικά και στοιχεία για τη χορήγηση των αδει-
ών παραγωγής, κυριότητας και διαχείρισης Συστήματος 
Μεταφοράς, προμήθειας και εμπορίας ηλεκτρικής ενέρ-
γειας και παραγωγής, διανομής και προμήθειας θερμι-
κής ενέργειας και οι ειδικότεροι όροι και προϋποθέσεις έκδοσης, δημοσίευσης, παράτ ασης ισχύος, τροποποίη-
σης, μεταβίβασης και ανάκλησης των σχετικών αδειών, 
γνωστοποίησης μεταβολών, καταχώρησης στοιχείων και 
έκδοσης σχετικών βεβαιώσεων στις περιπτώσεις που 
δεν απαιτείται τροποποίηση των αδειών, συμπεριλαμ-
βανομένων των σχετικών υποδειγμάτων, συνοδευτικών 
εγγράφων και στοιχείων, συμπλήρωσης των αντιστοίχων 
αιτήσεων και υποβολής προσθέτων εγγράφων, άσκησης 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4449 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ενδίκων βοηθημάτων, καθώς και κάθε αναγκαία λεπτο-
μέρεια της διαδικασίας εξέτασης της αιτήσεως ή επα-
νεξέτασης της συμμόρφωσης του αιτούντος προς τους 
όρους της χορηγηθείσας άδειας. Οι ειδικότεροι όροι και 
οι προϋποθέσεις αναφέρονται ιδίως στη διασφάλιση της 
πλήρωσης των κριτηρίων αξιολόγησης, που τίθενται στα 
άρθρα 132, 132Α, 132Β, 133, 134 και 134Α.
(β) Ο τρόπος δημοσιεύσεως της αιτήσεως, τα πρόσωπα 
που μπορεί να υποβάλουν αντιρρήσεις και η διαδικασία 
υποβολής τους. Για τις αντιρρήσεις αυτές αποφασίζει 
η Ρ .Α.Ε.
(γ) Οι όροι, οι προϋποθέσεις και οι περιορισμοί ασκή-
σεως των δικαιωμάτων που παρέχονται με την άδεια.
(δ) Ο τρόπος και η διαδικασία ελέγχου από τη Ρ .Α.Ε. 
της άσκησης των δικαιωμάτων που παρέχει η άδεια, οι κυρώσεις που επιβάλλονται σε περίπτωση παραβίασης των όρων χορήγησης των αδειών, καθώς και κάθε ανα-
γκαία προϋπόθεση και διαδικασία για τη συμμόρφωση 
των κατόχων των αδειών προς τους όρους της χορηγη-θείσας άδειας.
(ε) Οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία τροπο-
ποίησης και επέκτασης των αδειών, οι όροι, οι προϋπο-θέσεις και η διαδικασία ανακλήσεώς τους, η πρόβλεψη 
διαδικασιών και χρονικών οροσήμων για τη λήψη λοιπών 
αδειών ή εγκρίσεων, καθώς και συναφών υποχρεώσεων.
(στ) Οι όροι για τη διασφάλιση της παροχής των υπη-
ρεσιών κοινής ωφέλειας, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 55 έως και 58. Με την επιφύλαξη των αρμοδιο-τήτων της Ρ .Α.Ε., σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 
55 έως και 58, με τον Κανονισμό Αδειών μπορεί να εξου-
σιοδοτείται ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας να 
ρυθμίζει κάθε ειδικότερο τεχνικό ή λεπτομερειακό θέμα 
ως προς την εκπλήρωση της παροχής των υπηρεσιών 
αυτών.
(ζ) Η ανάπτυξη, η δομή, το περιεχόμενο και η τήρηση 
Μητρώου, το οποίο δύναται να είναι ηλεκτρονικό, των σχετικών αδειών και εξαιρέσεων από τη λήψη τους, τα 
στοιχεία, η διαδικασία και το αντικείμενο των εγγραφών, 
αναρτήσεων και δημοσιεύσεων, η διαγραφή στοιχείων 
και λοιπών καταχωρήσεων, η πρόσβαση σε αυτό, η ανά-
πτυξη λογισμικών διασύνδεσης με έτερα ηλεκτρονικά 
συστήματα, όπου αυτό απαιτείται, καθώς και κάθε σχε-τική λεπτομέρεια.
(η) Κάθε άλλο ειδικό ζήτημα, λεπτομέρεια ή διαδικασία 
που ρυθμίζεται από τον Κανονισμό και είναι αναγκαία 
για την εφαρμογή των άρθρων 132, 132Α, 132Β, 133, 
134 και 134Α.
2. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε., σύμφωνα με το άρθρο 38, 
καθορίζεται το τέλος για την έκδοση, τροποποίηση και 
μεταβίβαση των αδειών παραγωγής και αποφάσεων 
εξαίρεσης, αδειών προμήθειας και εμπορίας και παρα-
γωγής, διανομής και προμήθειας θερμικής ενέργειας, 
καθώς και τα ετήσια τέλη για τη χρήση των αδειών και 
των εξαιρέσεων αυτών. Η βάση υπολογισμού, καθώς και 
τα ανώτατα και κατώτατα όρια των τελών αυτών δύναται 
να καθορίζεται από τον οικείο Κανονισμό, δυνάμει του παρόντος.
3. Με αποφάσεις του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, που δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυ-βερνήσεως, μπορούν να επιβάλλονται στους κατόχους 
αδειών του παρόντος πρόσθετες υποχρεώσεις για να 
αντιμετωπίζονται περιπτώσεις πολέμου ή επιστράτευ-
σης ή ανάγκες της άμυνας της χώρας ή επείγουσα κοι-
νωνική ανάγκη από θεομηνία ή ανάγκη που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία.
4. Η Ρ .Α.Ε. παρακολουθεί και ελέγχει τη συμμόρφωση 
των κατόχων αδειών με τους ανωτέρω όρους. Οι όροι 
αυτοί θεωρούνται όροι των αδειών που έχουν ήδη χο-
ρηγηθεί ή χορηγούνται μετά την έναρξη ισχύος των 
αποφάσεων της παρ. 3.».
Άρθρο 73
Κανονισμός αδειών αποθήκευσης ηλεκτρικήςενέργειας - Προσθήκη άρθρου 135Α 
στον ν. 4001/2011
Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 135Α 
ως εξής:
«Άρθρο 135Α
Κανονισμός Αδειών Αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας
1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, ύστερα από γνώμη της Ρυθμιστικής Αρχής 
Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), εκδίδεται Κανονισμός Αδειών Απο-
θήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας και δημοσιεύεται στην 
Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Πριν από την υποβολή της 
γνώμης προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 
η Ρ .Α.Ε. διεξάγει δημόσια διαβούλευση, κατά την οποία 
καλούνται οι ενδιαφερόμενοι να υποβάλουν τις απόψεις 
τους. Με τον Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης δύναται να ρυθμίζονται και να εξειδικεύονται ιδίως:
(α) Το περιεχόμενο των αιτήσεων, τα κριτήρια, οι προϋ-
ποθέσεις και τα υποβαλλόμε να έγγραφα και στοιχεία που 
προβλέπονται στα άρθρα 132Ε, 132ΣΤ, 132Ζ και 132Η,
(β) οι όροι, προϋποθέσεις, τα κριτήρια και οι διαδικα-
σίες υποβολής, εξέτασης, αξιολόγησης και δημοσίευ-
σης των αιτήσεων και των τυχόν υποβαλλόμενων επί 
αυτών αντιρρήσεων, καθώς και έκδοσης, δημοσίευ-
σης, παράτασης ισχύος, τροποποίησης, μεταβίβασης 
και ανάκλησης αδειών αποθήκευσης, γνωστοποίη-
σης μεταβολών, καταχώρησης στοιχείων και έκδοσης 
σχετικών βεβαιώσεων μεταβολής των στοιχείων των 
αδειών στις περιπτώσεις που δεν απαιτείται τροπο-
ποίηση των αδειών, συμπεριλαμβανομένων των σχε-
τικών υποδειγμάτων, συνοδευτικών εγγράφων και στοιχείων, συμπλήρωσης των αντιστοίχων αιτήσεων και υποβολής προσθέτων εγγράφων, άσκησης ενδί-
κων βοηθημάτων και κάθε ειδικότερο θέμα και σχετική λεπτομέρεια,
(γ) η ανάπτυξη, η δομή, το περιεχόμενο και η τήρηση 
του Ηλεκτρονικού Μητρώου Αποθήκευσης Ηλεκτρικής 
Ενέργειας (Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε.), τα στοιχεία, η διαδικασία και το 
αντικείμενο των εγγραφών, αναρτήσεων και δημοσιεύ-
σεων, η διαγραφή στοιχείων και λοιπών καταχωρήσεων 
από το Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε., η πρόσβαση σε αυτό, η ανάπτυξη 
λογισμικών διασύνδεσης με έτερα ηλεκτρονικά συστή-
ματα, όπου αυτό απαιτείται, καθώς και κάθε σχετική 
λεπτομέρεια,
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4450 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
(δ) οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των κατόχων των 
αδειών αποθήκευσης, η παρακολούθηση και ο έλεγχος 
από τη Ρ .Α.Ε. της τήρησης και άσκησης αυτών, αντίστοι-
χα, η πρόβλεψη διαδικασιών και χρονικών οροσήμων για 
τη λήψη λοιπών αδειών ή εγκρίσεων που προβλέπονται 
από τα άρθρα 132Ε, 132ΣΤ, 132Ζ και 132Η, καθώς και 
συναφών υποχρεώσεων, οι κυρώσεις που επιβάλλονται 
σε περίπτωση παραβίασης των όρων χορήγησης των 
αδειών αποθήκευσης, καθώς και κάθε αναγκαία προϋ-
πόθεση και διαδικασία για τη συμμόρφωση των κατόχων 
των αδειών,
(ε) η βάση υπολογισμού, καθώς και τα ανώτατα και κα-
τώτατα όρια των τελών της παρ. 6 του άρθρου 132Ε για την έκδοση, παράταση ισχύος, τροποποίηση και μετα-
βίβαση των αδειών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, 
καθώς και των ετησίων τελών για τη χρήση των αδειών αυτών κατά το άρθρο 38,
 (στ) κάθε άλλο ειδικό ζήτημα, λεπτομέρεια και διαδι-
κασία που ρυθμίζεται από τον Κανονισμό, για την εφαρ-
μογή των άρθρων 132Ε, 132ΣΤ, 132Ζ και 132Η.
2. Με τον Κανονισμό δύναται να μεταβάλλεται και να 
αναστέλλεται το χρονικό διάστημα υποβολής αιτήσεων 
για χορήγηση και τροποποίηση αδειών αποθήκευσης 
ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και να προβλέπονται ειδι-
κοί όροι για σταθμούς αποθήκευσης, οι οποίοι αποτυ-
πώνονται στις αντίστοιχες άδειες.
3. Με απόφασή της, η Ρ .Α.Ε. δύναται να εξειδικεύει και 
να καθορίζει τις λεπτομέρειες που αφορούν τεχνικά ζη-τήματα και ειδικότερα θέματα για την αξιολόγηση των 
αιτήσεων επί της έκδοσης, παράτασης ισχύος, τροποποί-
ησης, μεταβίβασης και ανάκλησης αδειών και συναφών 
θεμάτων κατά την παρ. 1.».
Άρθρο 74
Ρυθμίσεις για τις μοναδιαίες χρεώσεις χρήσης συστήματος μεταφοράς και δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας αναφορικά με την άσκηση της δραστηριότητας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας - Τροποποίηση παρ. 2 
άρθρου 140 του ν. 4001/2011
Στην παρ. 2 του άρθρου 140 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), 
περί υπολογισμού των τιμολογίων σύνδεσης, προστί-
θεται τελευταίο εδάφιο και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως 
εξής: 
«2. Η Ρ .Α.Ε. αποφασίζει έξι (6) μήνες πριν την έναρξη 
ισχύος τους, μετά από γνώμη των αρμόδιων διαχειρι-
στών του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και του Ε.Δ.Δ.Η.Ε., σύμφωνα με δια-
φανή κριτήρια, τη μεθοδολογία για τον υπολογισμό των 
τιμολογίων σύνδεσης και χρήσης των εθνικών δικτύων και ιδίως των τιμολογίων πρόσβασης στο Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και 
στο Ε.Δ.Δ.Η.Ε. και στα Κλειστά Δίκτυα Διανομής, στα 
οποία περιλαμβάνονται οι χρεώσεις σύνδεσης και χρή-σης σε αυτά. Η μεθοδολογία τιμολόγησης καταρτίζεται 
με τρόπο που επιτρέπει την πραγματοποίηση των ανα-
γκαίων επενδύσεων στο Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και στο Ε.Δ.Δ.Η.Ε., 
ώστε να διασφαλίζεται με αποδοτικό τρόπο η παροχή 
υπηρεσιών μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργει-
ας. Ειδικά οι μοναδιαίες χρεώσεις χρήσης συστήματος 
μεταφοράς και δικτύου διανομής για τους σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας της περ. (λια) της 
παρ. 3 του άρθρου 2 και της παρ. 11Β του άρθρου 10 
του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και τα συστήματα αποθήκευσης 
ηλεκτρικής ενέργειας που συνδεόνται σε εγκαταστάσεις 
καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας κατάντη του μετρη-
τή υπολογίζονται και καταβάλλονται από τους κατόχους 
των σχετικών Αδειών Αποθήκευσης και Βεβαιώσεων, 
αντίστοιχα, αποκλειστικά με βάση την απορροφούμενη 
ισχύ των Σταθμών Αποθήκευσης και των συστημάτων 
αποθήκευσης, στον βαθμό που η απορροφούμενη ισχύς 
συμβάλλει στη διαμόρφωση της αιχμής του συστήματος 
μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, με αναλογική εφαρ-
μογή της μεθοδολογίας του πρώτου εδαφίου για τους 
καταναλωτές του Ε.Σ.Μ.Η.Ε.».
Άρθρο 75
Τήρηση λογαριασμών από επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας και διαφύλαξη του εμπιστευτικού χαρακτήρα των εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών - Τροποποίηση άρθρου 141 του ν. 4001/2011 (παρ. 2 άρθρου 55, άρθρο 56 και περ. ι΄ παρ. 1 άρθρου 59 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
Στο άρθρο 141 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), περί τήρη-
σης λογαριασμών από κατόχους αδειών, οι παρ. 1 και 
2 αντικαθίστανται, στις παρ. 3, 4 και 5 οι Ολοκληρωμέ-
νες Επιχειρήσεις αντικαθίστανται από τις επιχειρήσεις 
ηλεκτρικής ενέργειας, στην παρ. 5 επικαιροποιούνται 
οι νομοθετικές παραπομπές, προστίθεται παρ. 6 και το 
άρθρο 141 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 141
Τήρηση λογαριασμών από κατόχους αδειών(παρ. 2 άρθρου 55, άρθρο 56 και περ. ι΄ παρ. 1 άρθρου 59 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/944)
1. Οι επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας, ανεξάρτητα 
από το ιδιοκτησιακό καθεστώς ή τη νομική μορφή τους, 
καταρτίζουν, υποβάλλουν σε έλεγχο και δημοσιεύουν 
τις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις τους, σύμφωνα 
με τον παρόντα και τους νόμους 4548/2018 (Α΄ 104), 
3229/2004 (Α΄ 38) και 3301/2004 (Α΄ 263). Οι επιχειρήσεις 
ηλεκτρικής ενέργειας, οι οποίες δεν υποχρεούνται να 
δημοσιεύουν τις οικονομικές καταστάσεις τους, τηρούν 
στα γραφεία της έδρας τους αντίγραφα των οικονομικών 
καταστάσεων και των αναλυτικών λογαριασμών στη δι-άθεση του κοινού.
2. Οι επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας τηρούν στο 
λογιστικό τους κύκλωμα χωριστούς λογαριασμούς για 
κάθε μία από τις δραστηριότητες παραγωγής με σκο-
πό την πώληση, μεταφορά, διανομή, προμήθεια και 
αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και παροχής 
υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, όπως θα ήταν υποχρεωμέ-
νες να πράξουν αν οι δραστηριότητες αυτές ασκούνταν 
από διαφορετικές επιχειρήσεις, προκειμένου να απο-
φεύγονται οι διακρίσεις, οι σταυροειδείς επιδοτήσεις 
και οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού. Τηρούν, επίσης, λογαριασμούς, οι οποίοι μπορεί να είναι ενοποιημένοι, 
για άλλες δραστηριότητες σχετικές με την ηλεκτρική 
ενέργεια, που δεν έχουν σχέση με τη μεταφορά και τη δι-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4451 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ανομή. Στους λογαριασμούς αυτούς αποσαφηνίζονται τα 
έσοδα που προέρχονται από το ιδιοκτησιακό καθεστώς 
Συστήματος Μεταφοράς και Δικτύου Διανομής. Οι επιχει-
ρήσεις του πρώτου εδαφίου τηρούν, επίσης, διακριτούς 
λογαριασμούς για άλλες δραστηριότητες σχετικές με την 
ηλεκτρική ενέργεια, πέραν των όσων ρητά αναφέρονται 
ανωτέρω, καθώς και διακριτούς ή ενοποιημένους λογα-
ριασμούς για άλλες δραστηριό τητες, που δεν εμπίπτουν 
στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με τις 
αποφάσεις της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.) για 
την έγκριση των κανόνων λογιστικού διαχωρισμού. Οι 
διακριτοί λογαριασμοί περιλαμβάνουν ισολογισμό και 
κατάσταση αποτελεσμάτων χρήσεως για κάθε χωριστή 
δραστηριότητα.
3. Οι επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας διευκρινίζουν 
τους κανόνες κατανομής του ενεργητικού και παθητικού 
και των δαπανών και εσόδων, τους οποίους εφαρμό-
ζουν για την κατάρτιση των χωριστών λογαριασμών που 
αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο. Η Ρ .Α.Ε. 
εγκρίνει τις αρχές και τους κανόνες κατανομής, οι οποί-
οι εφαρμόζονται από τις επιχειρήσεις αυτές, καθώς και την τροποποίησή τους, προκειμένου να διασφαλίζεται 
η αποφυγή διακρίσεων, διασταυρούμενων επιδοτήσεων 
ή στρεβλώσεων του ανταγωνισμού.
4. Οι ελεγκτές των επιχειρήσεων ηλεκτρικής ενέργειας 
ελέγχουν τους χωριστούς λογαριασμούς που προβλέπο-
νται στο άρθρο αυτό, όπως θα έπρατταν αν οι εν λόγω 
δραστηριότητες ασκούνταν από διαφορετικές επιχει-
ρήσεις και υποβάλλουν στην οικεία γενική συνέλευση 
το πιστοποιητικό του ελέγχου τους. Ο έλεγχος αυτός 
συνίσταται, ιδίως, στην ορθή εφαρμογή των κανόνων 
κατανομής για το διαχωρισμό των λογαριασμών και στην 
τήρηση της υποχρέωσης κατά την παρ. 2, προς αποφυγή 
των διακρίσεων και των σταυροειδών επιδοτήσεων, με-
ταξύ των διαφόρων δραστηριοτήτων. Μετά την έγκριση 
τους από τη γενική συνέλευση, οι οικονομικές καταστά-
σεις μαζί με το πιστοποιητικό των ελεγκτών, σχετικά με 
τους χωριστούς λογαριασμούς, κοινοποιούνται στη Ρ .Α.Ε. 
Η Ρ .Α.Ε. δύναται να προβαίνει σε έκτακτους ελέγχους για 
την τήρηση των υποχρεώσεων που καθορίζονται από 
το άρθρο αυτό και για τον σκοπό αυτόn έχει δικαίωμα 
πρόσβασης στους λογαριασμούς των επιχειρήσεων ηλε-
κτρικής ενέργειας.
5. Οι επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας παραθέτουν, 
στο προσάρτημα ή στις σημειώσεις των ετήσιων οικο-
νομικών καταστάσεων τους, τους εγκεκριμένους και 
ισχύοντες κανόνες κατανομής, τις χωριστές οικονομικές 
καταστάσεις για κάθε δραστηριότητα, τις σημαντικές 
πράξεις που έχουν πραγματοποιήσει με τις συνδεδεμέ-
νες επιχειρήσεις ή με επιχειρήσεις, στη μετοχική σύνθε-ση των οποίων μετέχουν οι ίδιοι μέτοχοι, καθώς και τη 
σχετική με τους χωριστούς λογαριασμούς έκθεση των 
ελεγκτών. Αντίγραφο του προσαρτήματος τηρείται στα 
γραφεία της έδρας της επιχείρησης στη διάθεση του κοι-
νού. Συμπληρωματικά με τις διατάξεις του ν. 4548/2018, 
καθώς και τις σχετικές διατάξεις των νόμων 3229/2004 
(Α΄ 38) και 3301/2004, που αφορούν στη δημοσίευση 
των οικονομικών καταστάσεων, οι ισολογισμοί και τα 
αποτελέσματα χρήσης, για κάθε χωριστή δραστηριό-τητα που προβλέπεται από το άρθρο αυτό, δημοσιεύ-
ονται με τις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της 
επιχείρησης.
6. Η Ρ .Α.Ε. διαφυλάσσει τον εμπιστευτικό χαρακτήρα 
των εμπορικά ευαίσθητων πληροφοριών, οι οποίες τίθε-
νται υπόψιν της κατά την άσκηση των καθηκόντων της, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 21. Η κοινοποίηση 
των πληροφοριών αυτών είναι δυνατή εφόσον είναι 
αναγκαία για την άσκηση των καθηκόντων της Ρ .Α.Ε.».
Άρθρο 76
Υπολογισμός και χρέωση του Ειδικού Τέλους Μείωσης Εκπομπών Αερίων Ρύπων για τους σταθμούς αποθήκευσης ηλ εκτρικής ενέργειας - 
Τροποποίηση υποπερ. (βα) περ. (β) παρ. 3 άρθρου 143 του ν. 4001/2011
Στην υποπερ. (βα) της περ (β) της παρ. 3 του άρθρου 
143 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), περί επιβολής Ειδικού 
Τέλους για τη Μείωση Εκπομπών Αερίων Ρύπων, προ-
στίθενται νέα τέταρτο και πέμπτο εδάφια, και η περ. (βα) 
διαμορφώνεται ως εξής:
«βα) Έσοδα από την επιβολή Ειδικού Τέλους για τη 
Μείωση Εκπομπών Αερίων Ρύπων (Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ .) επί της 
κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας του ηπειρωτικού 
συστήματος και των συνδεδεμένων με αυτό νησιών.
Το Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . επιβάλλεται επί της κατανάλωσης ηλε-
κτρικής ενέργειας ομοιόμορφα για όλη την ελληνική 
επικράτεια, με την επιφύλαξη των επόμενων εδαφίων.
Ειδικά για τους αυτοπαραγωγούς Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α., 
το ειδικό τέλος καταβάλλεται από κάθε αυτοπαραγω-
γό αποκλειστικά και μόνο για το τμήμα της ηλεκτρικής 
ενέργειας που συνολικά αυτός απορροφά από το Δίκτυο 
ή το Σύστημα.
Για τους σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργει-
ας της περ. (λια) της παρ. 3 του άρθρου 2 και της παρ. 
11Β του άρθρου 10 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) το ειδικό 
τέλος υπολογίζεται και καταβάλλεται από τους κατόχους 
των σχετικών αδειών αποκλειστικά για την ενέργεια των 
ιδιοκαταναλώσεων των σταθμών αυτών, εξαιρουμένης 
της ενέργειας η οποία απορροφάται προς πλήρωση των 
αποθηκευτικών συστημάτων και επαναπόδοση στο σύ-
στημα μεταφοράς ή στο δίκτυο διανομής, με χρέωση, 
σύμφωνα με τους πελάτες της αντίστοιχης κατηγορίας.
Δεν επιβάλλονται χρεώσεις Ειδικού Τέλους για τη Μεί-
ωση Εκπομπών Αερίων Ρύπων (Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ .) για την ηλε-
κτρική ενέργεια, η οποία απορροφάται από το σύστημα 
μεταφοράς ή το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, 
προς πλήρωση των συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρι-
κής ενέργειας, που συνδέονται σε εγκαταστάσεις κατα-
ναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας κατάντη του μετρητή και 
η οποία, εφόσον δεν καταναλωθεί, επαναποδίδεται στο σύστημα ή στο δίκτυο.
Οι μοναδιαίες χρεώσεις που επιβάλλονται ανά κατη-
γορία πελατών, προσδιορίζονται με απόφαση της Ρ .Α.Ε. 
που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, 
τον δωδέκατο μήνα εκάστου έτους, προκειμένου να 
εφαρμοσθεί το επόμενο ημερολογιακό έτος, μετά από 
προϋπολογιστική εκτίμηση των εσόδων και εξόδων του 
Ειδικού Λογαριασμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Επικράτειας.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4452 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Κατά τη διαδικασία προσδιορισμού των χρεώσεων 
του προηγούμενου εδαφίου λαμβάνεται μέριμνα για τη 
διατήρηση ειδικού αποθεματικού ασφαλείας έκτακτων 
δαπανών ύψους εβδομήντα εκατομμυρίων (70.000.000) 
ευρώ.
Οι αποφάσεις των προηγούμενων εδαφίων, που ανα-
προσαρμόζουν τις μοναδιαίες χρεώσεις του Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . 
γίνονται με στόχο τη μη ύπαρξη ελλειμμάτων στον Ειδικό 
Λογαριασμό Α.Π.Ε., Σ.Η.Θ.Υ.Α. και Αποθήκευσης Διασυν-
δεδεμένου Συστήματος και Δικτύου μέχρι το τέλος του 
ημερολογιακού έτους, κατά το οποίο εφαρμόζονται οι 
αποφάσεις αυτές.
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας καθορίζονται τα ποσοστά μειωμένων χρεώσεων 
του Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . ανά κατηγορία πελατών από 1η.1.2019, 
σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 
«για τις Κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύ-
σεις στους τομείς του περιβάλλοντος και της ενέργειας (2014-2020)» (2014/C200/01), η μέγιστη και η ελάχιστη χρέωση που μπορεί να επιβληθεί σε μεμονωμένο κατα-
ναλωτή, η διαδικασία υποβολής αιτήσεων υπαγωγής σε 
κατηγορία δικαιούχων μειωμένης χρέωσης, ο έλεγχος 
των κριτηρίων υπαγωγής, το ύψος του ανταποδοτικού 
τέλους για την εξέταση των αιτήσεων υπαγωγής, οι υπο-
χρεώσεις των δικαιούχων των μειωμένων χρεώσεων, τα 
πρόστιμα και ο τρόπος επιβολής τους σε περιπτώσεις 
παραβίασης των υποχρεώσεων αυτών, καθώς και κάθε άλλη λεπτομέρεια για την εφαρμογή των παραπάνω.
Με την επιφύλαξη των επόμενων εδαφίων, από 
1ης.1.2019 επιβάλλεται σε όλες τις κατηγορίες κατανα-
λωτών ενιαία χρέωση Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ ., επί της ηλεκτρικής 
ενέργειας που απορροφούν από το Δίκτυο ή το Σύστημα, 
η οποία ορίζεται ως Χρέωση Βάσης (Χ.Β.). Ειδικά ως προς 
τις κατηγορίες των καταναλωτών που είναι δικαιούχοι 
μειωμένων χρεώσεων, σύμφωνα με την Ανακοίνωση της 
Ευρωπαϊκής Επιτροπής «για τις Κατευθυντήριες γραμμές 
για τις κρατικές ενισχύσεις στους τομείς του περιβάλ-
λοντος και της ενέργειας (2014-2020)», οι μοναδιαίες 
χρεώσεις Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . ορίζονται ως ποσοστό επί της Χ.Β.
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας καθορίζονται οι κατηγορίες καταναλωτών 
που είναι δικαιούχοι μειωμένων χρεώσεων Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . 
από 1ης.1.2019, σύμφωνα με το προηγούμενο εδάφιο, τα ποσοστά μειωμένων χρεώσεων σε σχέση με τη Χ.Β. 
ανά κατηγορία δικαιούχων, οι κατηγορίες καταναλωτών 
στους οποίους επιβάλλεται ακέραια η Χ.Β., η μέγιστη και 
η ελάχιστη χρέωση που μπορεί να επιβληθεί σε μεμο-
νωμένο καταναλωτή, προσδιορίζονται ειδικά για τα έτη 
2019 και 2020 και με ισχύ από 1ης.1.2019 οι σχετικές 
μοναδιαίες χρεώσεις, ο χρόνος θέσης των χρεώσεων 
σε εφαρμογή, η διαδικασία εκκαθάρισης των χρεώσεων 
από 1ης.1.2019 και ρυθμίζεται κάθε άλλη λεπτομέρεια για την εφαρμογή τους, συμπεριλαμβανομένης της δι-
αδικασίας και των όρων αναθεώρησής τους ειδικά κατά 
τα έτη αυτά.
Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. ορίζεται ως αρμόδιος φορέας για 
τη διαδικασία υπαγωγής των δικαιούχων σε μειωμένες 
χρεώσεις μέσω υλοποίησης και διαχείρισης κατάλληλου 
πληροφοριακού συστήματος για την υποδοχή αιτήσεων 
των δυνητικών δικαιούχων.Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας καθορίζονται η διαδικασία υποβολής αιτήσεων 
υπαγωγής σε κατηγορία δικαιούχων μειωμένης χρέω-
σης, η διαδικασία ελέγχου των κριτηρίων υπαγωγής, το 
ύψος του ανταποδοτικού τέλους για την εξέταση των 
αιτήσεων υπαγωγής, οι υποχρεώσεις των δικαιούχων 
των μειωμένων χρεώσεων, τα πρόστιμα και ο τρόπος 
επιβολής τους σε περιπτώσεις παραβίασης των υποχρε-
ώσεων αυτών, καθώς και κάθε άλλη λεπτομέρεια για την 
εφαρμογή των παραπάνω.
Ειδικά για τα έτη 2019 και 2020 και με ισχύ από 
1ης.1.2019, η Χ.Β. καθορίζεται με απόφαση του Υπουρ-
γού Περιβάλλοντος και Ενέργειας και αναστέλλονται 
οι διαδικασίες προσδιορισμού και αναθεώρησης του 
τέταρτου και πέμπτου εδαφίου. Από το έτος 2021 η Χ.Β. 
καθορίζεται από τη Ρ .Α.Ε., σύμφωνα και με τα οριζόμενα 
στο τέταρτο και πέμπτο εδάφιο.
Μέχρι να τεθούν σε εφαρμογή οι μειωμένες χρεώσεις 
που προβλέπονται στην απόφαση του ένατου εδαφίου, συνεχίζουν ως προς τις κατηγορίες των δικαιούχων αυ-
τών να επιβάλλονται οι μοναδιαίες χρεώσεις Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . 
της υπ’ αριθμ. 1.101/2017 απόφασης της Ρ .Α.Ε. για το 
ημερολογιακό έτος 2018 (Β΄ 4670).
Λεπτομέρειες σχετικά με τις διαδικασίες διαχείρισης 
συναλλαγών του Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ . από 1ης.4.2019 καθορίζο-νται στον Κώδικα του Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης.».
Άρθρο 77
Μεταβατικές διατάξεις Κεφαλαίου Α΄ - Προσθήκη άρθρων 132Γ και 132Ηστον ν. 4001/2011
1. Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται άρθρο 132Γ 
ως εξής:
«Άρθρο 132Γ
Μεταβατικές διατάξεις ως προς άδειες 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα
1. Ως προς τις εν ισχύ, κατά την έναρξη ισχύος του 
παρόντος, άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
από ορυκτά καύσιμα, δυνάμει της υπό στοιχεία Δ5/Φ1/
οικ.17951/8.12.2000 απόφασης του Υπουργού Ανάπτυ-
ξης (Β΄ 1498), εφαρμόζονται τα άρθρα 132Α και 132Β του 
παρόντος. Η διάρκεια ισχύος των αδειών του πρώτου 
εδαφίου, η έναρξη της οποίας είναι η ημερομηνία έκ-
δοσης, πριν την έναρξη ισχύος του παρόντος, εκάστης 
εκ των σχετικών αδειών, τροποποιείται αυτοδίκαια ως 
προς τη λήξη της σε συμμόρφωση με την παρ. 1 του 
άρθρου 132Α. 
2. Μέχρι την έκδοση του Κανονισμού Αδειών του άρ-
θρου 135 για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από 
ορυκτά καύσιμα, εφαρμόζονται οι σχετικές διατάξεις 
της υπό στοιχεία Δ5/Φ1/οικ.17951/8.12.2000 απόφα-
σης του Υπουργού Ανάπτυξης, για τα θέματα που δεν 
ρυθμίζονται διαφορετικά με τον παρόντα και τα άρθρα 
132, 132Α και 132Β.
3. Από την έναρξη ισχύος του παρόντος έως την πλή-
ρη λειτουργία του Ηλεκτρονικού Μητρώου Αδειών Πα-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4453 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από Ορυκτά Καύσιμα 
(Η.Μ.Π.Η.Εν.Ο.Κ.), οι αιτήσεις των άρθρων 132Α και 132Β 
και τα σχετικά έγγραφα και στοιχεία υποβάλλονται σε 
φυσική μορφή στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, εφαρ-
μοζομένων κατά τα λοιπά των διατάξεων αυτών, για τη 
χορήγηση, τροποποίηση, παύση, ανάκληση και μεταβί-βαση των σχετικών αδειών.».
2. Στον ν. 4001/2011 προστίθεται άρθρο 132Η ως εξής:
«Άρθρο 132Η
Μεταβατικές διατάξεις ως προς άδειες για την άσκηση της δραστηριότητας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας
1. Ως προς τις άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, 
οι οποίες έχουν χορηγηθεί για την άσκηση δραστηριό-τητας αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, δυνάμει της 
υπό στοιχεία Δ5/Φ1/οικ.17951/8.12.2000 απόφασης του 
Υπουργού Ανάπτυξης (Β΄ 1498) και βρίσκονται σε ισχύ 
κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθώς και τις 
εκκρεμείς αιτήσεις για τη χορήγηση σχετικών αδειών, 
εφαρμόζονται τα άρθρα 132Ε έως 132Ζ, υπό την επι-
φύλαξη των παρ. 2 και 3, αντίστοιχα. Για τις άδειες απο-
θήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που εκδίδονται μέχρι 
και την 31η Δεκεμβρίου 2022, οι προθεσμίες της παρ. 
7 του άρθρου 132Ζ παρατείνονται κατά έξι (6) μήνες. 
Εντός δεκαπέντε (15) ημερών από την έναρξη ισχύος 
του παρόντος, η Ρ .Α.Ε., με ανακοίνωσή της, την οποία 
δημοσιεύει στην ιστοσελίδα της, αναρτά κατάλογο των αδειών και των αιτήσεων της παρ. 1.
2. Εντός τριών (3) μηνών από την ανακοίνωση της Ρυθ-
μιστικής Αρχής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), οι κάτοχοι των αδειών 
της παρ. 1 υποβάλλουν τα έγγραφα της περ. (α) της παρ. 
1 του άρθρου 132ΣΤ για την έκδοση αντίστοιχων αδειών 
αποθήκευσης. Η διάρκεια ισχύος των αδειών της παρ. 1, 
η έναρξη της οποίας είναι η ημερομηνία έκδοσης, πριν την έναρξη ισχύος του παρόντος, εκάστης εκ των σχετι-κών αδειών, τροποποιείται αυτοδίκαια ως προς τη λήξη 
της σε συμμόρφωση με τα οριζόμενα στην παρ. 3 του 
άρθρου 132Ε. Στο χρονικό διάστημα του πρώτου εδα-
φίου επιτρέπεται η υποβολή αιτήσεων για τροποποίηση, 
κατάτμηση και ενοποίηση των αδειών. Σε περίπτωση 
αίτησης για τροποποίηση, κατάτμηση ή ενοποίηση αδει-
ών της παρ. 1, υποβάλλεται στη Ρ .Α.Ε. το σύνολο των 
εγγράφων και στοιχείων των άρθρων 132Ε έως 132ΣΤ 
που αφορούν στην έκδοση άδειας αποθήκευσης.
3. Εντός τριών (3) μηνών από την ανακοίνωση της 
Ρ .Α.Ε., οι ενδιαφερόμενοι επί εκκρεμών αιτήσεων της 
παρ. 1 συμπληρώνουν και υποβάλλουν το σύνολο των 
απαιτούμενων εγγράφων και στοιχείων των άρθρων 
132Ε, 132ΣΤ και 132Ζ, σύμφωνα με τα οποία αξιολογού-
νται για την έκδοση αδειών αποθήκευσης.
4. Σε περίπτωση μη υποβολής των απαιτούμενων εγ-
γράφων και στοιχείων εντός των προθεσμιών και κατά τη 
διαδικασία των παρ. 2 και 3, η Ρ .Α.Ε. ανακαλεί την άδεια ή 
απορρίπτει την αίτηση, αντίστοιχα, εντός του χρονικού διαστήματος της παρ. 10 του άρθρου 132Ε.
5. Η διαδικασία και τα στοιχεία των παρ. 1 έως 4 δύ-
ναται να συμπληρώνονται και να εξειδικεύονται στον 
Κανονισμό Αδειών Αποθήκευσης του άρθρου 135Α.6. Μέχρι την έκδοση του Κανονισμού Αδειών Αποθή-
κευσης του άρθρου 135Α, εφαρμόζονται οι σχετικές δια-
τάξεις της υπό στοιχεία Δ5/Φ1/οικ.17951/8.12.2000 από-
φασης του Υπουργού Ανάπτυξης, για τα θέματα που δεν 
ρυθμίζονται διαφορετικά με τα άρθρα 132Ε έως 132Ζ.
7. Από την έναρξη ισχύος του παρόντος έως την πλήρη 
λειτουργία του Ηλεκτρονικού Μητρώου Αποθήκευσης 
Ηλεκτρικής Ενέργειας (Η.Μ.ΑΠ.Η.Ε.), οι αιτήσεις των άρ-
θρων 132Ε έως 132Ζ και τα σχετικά έγγραφα και στοιχεία 
υποβάλλονται σε φυσική μορφή στη Ρ .Α.Ε., εφαρμοζο-
μένων κατά τα λοιπά των διατάξεων αυτών και των ορι-
ζομένων στην παρ. 6 του παρόντος, για τη χορήγηση, 
τροποποίηση, παύση, ανάκληση και μεταβίβαση των 
σχετικών αδειών.».
Άρθρο 78
Εξουσιοδοτικές διατάξ εις Κεφαλαίου Α΄ - 
Προσθήκη άρθρου 132Δ στον ν. 4001/2011
1. Στον ν. 4001/2011 (Α΄ 179) μετά το άρθρο 132Γ προ-
στίθεται άρθρο 132Δ ως εξής:
«Άρθρο 132Δ
Εξουσιοδοτική διάταξη
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας δύναται να τροποποιείται η μέγιστη διάρκεια ισχύ-
ος των αδειών παραγωγής υγρών ορυκτών καυσίμων, 
σύμφωνα με τους εθνικούς στόχους για την ενέργεια και 
το κλίμα, με σκοπό τη με ίωση εκπομπών αερίων θερμο-
κηπίου και την υποκατάσταση των σχετικών μονάδων 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πη-
γές Ενέργειας (Α.Π.Ε.).».
2. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας δύναται να καθορίζονται οι όροι, οι προϋπο-
θέσεις και οι διαδικασίες για τη δυνατότητα μετατρο-
πής των μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
ορυκτά καύσιμα σε μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από Α.Π.Ε. με καύση βιομάζας. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄ 
ΣΤΑΘΜΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 
ΑΠΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 
ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ HΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - 
ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΜΕ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ - ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΟΥ Ν. 4685/2020 
Άρθρο 79
Σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης με διατάξεις αποθήκευσης - Τροποποίηση άρθρου 10  του ν. 4685/2020
Στους ορισμούς του άρθρου 10 του ν.  4685/2020 
(Α΄ 92), προστίθενται περ. (ι) στην παρ. 5, παρ. 11Α και 11Β, και το άρθρο 10 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 10
Ορισμοί
1. Άδεια Παραγωγής Hλεκτρικής Eνέργειας ή Άδεια 
Παραγωγής: Η άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4454 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Μονάδες 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), η οποία προβλέπεται στο άρθρο 
3 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), όπως ισχύει.
2. Βεβαίωση Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή Βεβαίωση: Η Bεβαίωση, η οποία 
εκδίδεται από τον Φορέα Αδειοδότησης σύμφωνα με τις 
διατάξεις του άρθρου 11, πιστοποιεί την καταχώρηση 
του αιτούντος στο Ηλεκτρονικό Μητρώο και την ολοκλή-
ρωση της Διαδικασίας Αδειοδότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
Α΄ Φάση και αποτελεί προϋπόθεση για τη συνέχιση της 
αδειοδοτικής διαδικασίας, σύμφωνα με τα ειδικότερα 
οριζόμενα στις κείμενες διατάξεις.
3. Βεβαίωση Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας Ει-
δικών Έργων Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή Βεβαίωση Ειδικών 
Έργων: Η Bεβαίωση, η οποία εκδίδεται από τον Φορέα 
Αδειοδότησης, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 19, 
πιστοποιεί την καταχώρηση του κατόχου στο Ηλεκτρονι-
κό Μητρώο και την ολοκλήρωση της διαδικασίας αδειο-
δότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Α΄ Φάση για Ειδικά Έργα και 
αποτελεί προϋπόθεση για τη συνέχιση της αδειοδοτικής 
διαδικασίας σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στις 
κείμενες διατάξεις.
4. Διαδικασία Αδειοδότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Α΄ 
Φάση ή Διαδικασία Αδειοδότησης: Η διαδικασία, η οποία 
άρχεται με την υποβολή αίτησης στο Ηλεκτρονικό Μη-
τρώο, σύμφωνα με τα άρθρα 11 ή 19 κατά περίπτωση 
και ολοκληρώνεται με την έκδοση της Βεβαίωσης ή της 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων από τον Φορέα Αδειοδότη-
σης, αντίστοιχα.
5. Ειδικά Έργα:
(α) οι Υβριδικοί Σταθμοί, σύμφωνα με την παράγραφο 
28 του άρθρου 2 του ν. 3468/2006, όπως ισχύει,
(β) οι σταθμοί Σ.Η.Θ.Υ.Α. Eγκατεστημένης Ισχύος ή 
Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής άνω των τριανταπέντε 
μεγαβάτ (35 MW),
(γ) οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με 
χρήση γεωθερμικής ενέργειας,
(δ) οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που 
περιλαμβάνονται στην κατηγορία με α/α 17 του πίνακα 
1 του άρθρου 4 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149),
(ε) οι ηλιοθερμικοί σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας που συνδέονται στα δίκτυα των Μη Διασυν-δεδεμένων Νησιών,
(στ) τα Θαλάσσια Αιολικά Πάρκα,
(ζ) τα συγκροτήματα αιολικών πάρκων, σύμφωνα με 
την παράγραφο 31 του άρθρου 2 του ν. 3468/2006, όπως 
ισχύει, συνολικής ισχύος μεγαλύτερης των εκατόν πενή-
ντα μεγαβάτ (150 MW),
(η) οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
Α.Π.Ε. που συνδέονται με το Εθνικό Διασυνδεδεμένο 
Σύστημα μέσω ειδικού προς τούτο υποθαλάσσιου κα-
λωδίου,
(θ) οι Υδροηλεκτρικοί Σταθμοί Εγκατεστημένης Ισχύ-
ος ή Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής άνω των δεκαπέντε 
μεγαβάτ (15 MW),
(ι) οι σταθμοί παραγωγής Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. με δυνα-
τότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που απορ-
ροφάται από το δίκτυο, κατά την έννοια της παρ. 11Β 
του παρόντος.6. Ηλεκτρονικό Μητρώο Παραγωγής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. (Η.Μ.Π.Η.Ε. Α.Π.Ε.-
Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή Η.Μ.Π.Η.Ε.) ή Ηλεκτρονικό Μητρώο: Το ηλε-
κτρονικό μητρώο, το οποίο τηρεί ο Φορέας Αδειοδότη-
σης και στο οποίο καταχωρούνται οι αιτήσεις και μέσω του οποίου εκδίδονται οι Βεβαιώσεις και οι Βεβαιώσεις 
Ειδικών Έργων. Το μητρώο αυτό διαλειτουργεί με συστή-
ματα των λοιπών φορέων, οι οποίοι εμπλέκονται στη δια-
δικασία αδειοδότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., καθώς και με 
συστήματα των αρμόδιων Διαχειριστών, σύμφωνα με τα 
οριζόμενα στα άρθρα 47 και 48 του ν. 4623/2019 (Α΄ 134). 
Η ημερομηνία πλήρους λειτουργίας του Ηλεκτρονικού Μητρώου συμπίπτει με την ημερομηνία ανάρτησης της 
απόφασης του Φορέα Αδειοδότησης, η οποία βεβαιώνει 
την πλήρη λειτουργία αυτού. Η απόφαση αναρτάται στην 
ιστοσελίδα του Φορέα Αδειοδότησης.
7. Θαλάσσια Αιολικά Πάρκα: Αιολικά πάρκα, τα οποία 
εγκαθίστανται εντός του θαλάσσιου χώρου.
8. Κανονισμός Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλεκτρικής 
Ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και Ειδικών Έργων ή 
Κανονισμός Βεβαιώσεων: Ο Κανονισμός του άρθρου 18.
9. Μέγιστη Ισχύς Παραγωγής Σταθμού Α.Π.Ε. ή Μέγι-
στη Ισχύς Παραγωγής: Η ηλεκτρική ισχύς που επιτρέπε-
ται να παρέχεται, κατά ανώτατο όριο, από σταθμό Α.Π.Ε. 
στο σημείο σύνδεσής του με το Δίκτυο. Επιτρέπεται 
υπέρβαση της Μέγιστης Ισχύος Παραγωγής μέχρι πο-
σοστού πέντε τοις εκατό (5%), εφόσον η υπέρβαση αυτή 
εμφανίζεται σε μικρή συχνότητα, σύμφωνα με τα ορι-
ζόμενα κατά περίπτωση στον Κανονισμό Βεβαιώσεων. 
Για τον έλεγχο της υπέρβασης, ως μέγιστη τιμή ισχύος 
θεωρείται η μέση τιμή ισχύος των μετρήσεων που πραγ-
ματοποιούνται κατά τη διάρκεια χρονικού διαστήματος 
δεκαπέντε (15) λεπτών. Με τον Κανονισμό Βεβαιώσεων 
του άρθρου 18 μπορεί να μεταβάλλεται το ποσοστό των 
προηγούμενων εδαφίων και να ορίζεται οποιαδήποτε 
σχετική λεπτομέρεια.
10. Τέλος Δέσμευσης Φυσικού Χώρου Εγκατάστασης: 
Το τέλος της παραγράφου 3 του άρθρου 12.
11. Φορέας Αδειοδότησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Α΄ 
Φάση ή Φορέας Αδειοδότησης: O φορέας, ο οποίος 
είναι αρμόδιος για την έκδοση της Βεβαίωσης και της 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, σύμφωνα με τις διατάξεις του 
παρόντος νόμου, όπως ορίζεται στο άρθρο 20.
11Α. Σταθμός παραγωγής Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. με εν-
σωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας, χωρίς 
δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που 
απορροφάται από το δίκτυο: Σταθμός παραγωγής Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που περιλαμβάνει διατάξεις αποθήκευ-
σης ηλεκτρικής ενέργειας εγκατεστημένες κατάντη του μετρητή, χωρίς να έχει δυνατότητα να απορροφά ενέρ-γεια από το σύστημα μεταφοράς ή το δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας στο οποίο συνδέεται για σκοπούς αποθήκευσής της, σύμφωνα με το άρθρο 11Β.
11Β. Σταθμός παραγωγής Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. με εν-
σωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας και 
δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που 
απορροφάται από το δίκτυο: Σταθμός παραγωγής Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που περιλαμβάνει διατάξεις αποθήκευ-
σης ηλεκτρικής ενέργειας εγκατεστημένες κατάντη του 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4455 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
μετρητή, ο οποίος έχει δυνατότητα να αποθηκεύει ηλε-
κτρική ενέργεια. την οποία απορροφά από το Σύστημα 
Μεταφοράς ή το Δίκτυο Διανομής ηλεκτρικής ενέργειας 
στο οποίο συνδέεται, σύμφωνα με το άρθρο 19Α.
12. Κατά τα λοιπά, ισχύουν οι ορισμοί του άρθρου 2 
του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), και των παραγράφων 1 και 3 
του άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), όπως ισχύουν.».
Άρθρο 80Βεβαίωση Παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγες Ενέργειας και Συμπαραγωγής  Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης - Τροποποίηση άρθρου 11 του ν. 4685/2020
Στο άρθρο 11 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), περί Βεβαίω-
σης Παραγωγού, επέρχονται οι εξής τροποποιήσεις: α) 
στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1 διαγράφεται η αναφορά 
στον ν. 3468/2006 (Α΄129), β) στην παρ. 1 προστίθεται 
νέο δεύτερο εδάφιο, γ) στην παρ. 6 προστίθεται περ. (ι), δ) στις βεβαιώσεις εγκατάστασης του πρώτου εδαφίου 
της παρ. 8 προστίθεται η βεβαίωση για την εγκατάσταση 
σταθμών των παρ. 11Α και 11Β του άρθρου 10 του ως 
άνω νόμου, εφόσον πρόκειται για φωτοβολταϊκό σταθμό 
παραγωγής, ε) αφαιρείται η προϋπόθεση της περ. (γ) της 
παρ. 10, στ) στην παρ. 10 προστίθενται περ. (δ) και (ε), ζ) 
στην παρ. 15 προστίθεται νέο τρίτο εδάφιο και το άρθρο 
11 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 11
Βεβαίωση Παραγωγού Ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α.
1. Η δραστηριότητα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέρ-
γειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. επιτρέπεται σε όσους έχει 
χορηγηθεί Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή έχουν 
νομίμως εξαιρεθεί από την υποχρέωση αυτήν, καθώς και 
σε όσους έχει χορηγηθεί και ισχύει κατά τη δημοσίευση 
ή χορηγείται κατά τις διατάξεις του άρθρου 23 Άδεια 
Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας.
Η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση Ειδικών Έργων χορηγείται 
και στους σταθμούς των παρ. 11Α και 11Β του άρθρου 10, αντίστοιχα, υπό την επιφύλαξη των ειδικότερων δι-ατάξεων του παρόντος και των άρθρων 11Β, 14, 16, 18, 19 και 19Α.
Με την επιφύλαξη των διατάξεων του παρόντος, όπου 
στις κείμενες διατάξεις αναφέρεται η Άδεια Παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας, νοείται η Βεβαίωση ή η Βεβαίωση 
Ειδικών Έργων αντίστοιχα κατά τις οικείες διατάξεις του 
παρόντος νόμου.
Οι διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 4 του 
ν. 3468/2006, όπως ισχύει, οι οποίες αναφέρονται στην 
Άδεια Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας, νοείται ότι ανα-
φέρονται και στη Βεβαίωση, καθώς και στη Βεβαίωση 
Ειδικών Έργων.
2. Η Βεβαίωση Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. χορηγείται από τον Φορέα Αδειοδό-
τησης Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Α΄ Φάση κατόπιν υποβολής 
αίτησης στο Ηλεκτρονικό Μητρώο.
Οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά από την πρώτη 
έως και τη δεκάτη ημέρα των μηνών Φεβρουαρίου, Ιου-
νίου, Οκτωβρίου (κύκλος υποβολής αιτήσεων ή κύκλος). Με εξαίρεση τις αιτήσεις Ειδικών Έργων και τις αιτήσεις 
για τις οποίες συντρέχει λόγος συγκριτικής αξιολόγη-
σης, η εκκρεμότητα εξέτασης των οποίων δεν κωλύει 
την έναρξη εξέτασης αιτήσεων επόμενου κύκλου, προ-
ϋπόθεση για την εξέταση αιτήσεων επόμενου κύκλου 
αποτελεί η ολοκλήρωση εξέτασης των αιτήσεων του 
ίδιου κύκλου.
Η συνολική διαδικασία υποβολής κάθε αίτησης διεκ-
περαιώνεται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο, μέσω κατάλλη-
λου περιβάλλοντος και με ειδικούς κωδικούς χρήστη και 
πρόσβασης σε αυτό, οι οποίοι δύναται να συμπίπτουν 
με κωδικούς της Γενικής Γ ραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψη-φιακής Διακυβέρνησης.
3. Η αίτηση υποβάλλεται παραδεκτώς και καταχωρεί-
ται στο Ηλεκτρονικό Μητρώ ο, υπό την προϋπόθεση ότι 
πληρούνται σωρευτικώς τα κατωτέρω:
(α) Είναι τυπικά πλήρης, σύμφωνα με τα ειδικότερα 
οριζόμενα στον παρόντα νόμο και στον Κανονισμό Βε-βαιώσεων.
(β) Συνοδεύεται από αποδεικτικό κατάθεσης του εφά-
παξ τέλους του άρθρου 16.
(γ) Ο αιτών δεν έχει λυθεί, πτωχεύσει, τεθεί σε (ειδική) 
εκκαθάριση, αναγκαστική και ειδική διαχείριση, παύση 
πληρωμών, συνδιαλλαγή-εξυγίανση και δεν έχει κατατε-
θεί αίτηση ενώπιον αρμόδιου δικαστηρίου για οποιοδή-
ποτε από τα ανωτέρω.
(δ) Το προτεινόμενο έργο απειικονίζεται γεωγραφι-
κά σε ειδική προσβάσιμη εφαρμογή του Ηλεκτρονικού Μητρώου.
(ε) Αναφέρονται το προτεινόμενο σημείο και ο τρόπος 
διασύνδεσης στο Σύστημα για σταθμούς που εγκαθίστα-
νται σε περιοχή που έχει χαρακτηριστεί ως κορεσμένο 
δίκτυο, εφόσον η σύνδεσή τους προβλέπεται να γίνει 
εκτός του κορεσμένου δικτύου.
(στ) Υποβάλλεται Υπεύθυνη Δήλωση του νομίμου εκ-
προσώπου του αιτούντος του άρθρου 7 παράγραφος 
3α εδάφιο δ΄ του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), όπως ισχύει για τις περιπτώσεις σταθμών που αφορά, κατά τις κείμενες 
διατάξεις.
(ζ) Οι μέτοχοι/εταίροι νομικών προσώπων, πλην των 
εισηγμένων εταιρειών, των ανωνύμων εταιρειών επενδύ-
σεων χαρτοφυλακίου και των χρηματοδοτικών εταιρει-ών συμμετοχών, γνωστοποιούνται μέχρι φυσικού προ-
σώπου κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό 
Βεβαιώσεων.
4. Εφόσον η αίτηση της παραγράφου 2 υποβάλλεται 
παραδεκτώς κατά τα ανωτέρω, περίληψη αυτής αναρ-
τάται στην ιστοσελίδα του Φορέα Αδειοδότησης εντός 
πέντε (5) ημερών από την ημερομηνία ολοκλήρωσης του 
κύκλου υποβολής αιτήσεων. Ο Φορέας δύναται εντός 
πέντε (5) ημερών από την υποβολή της αίτησης να ζητά διευκρινίσεις ή συμπληρωματικά έγγραφα επί των ήδη 
υποβληθέντων εντός τακτής προθεσμίας, άλλως η αίτη-
ση θεωρείται πλήρης. Η μη προσκόμισή τους από τον 
αιτούντα εντός της τεθείσας προθεσμίας καθιστά την 
αίτηση απαράδεκτη και απορρίπτεται.
Εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών από την 
ανάρτηση της περίληψης, όποιος έχει έννομο συμφέρον 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4456 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
μπορεί να υποβάλει αιτιολογημένη αντίρρηση ενώπιον 
του Φορέα Αδειοδότησης σε σχέση με αίτηση που υπο-
βλήθηκε. Οι αντιρρήσεις συνοδεύονται από έγγραφα και 
στοιχεία που είναι αναγκαία για την τεκμηρίωσή τους.
Αντιρρήσεις που υποβάλλονται εκπροθέσμως ή από 
πρόσωπα που δεν έχουν έννομο συμφέρον ή δεν συνο-
δεύονται από στοιχεία για την τεκμηρίωσή τους, απορ-
ρίπτονται ως απαράδεκτες και η σχετική πράξη γνω-
στοποιείται στον αιτούντα, σύμφωνα με τα ειδικότερα 
οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων.
Ο Φορέας Αδειοδότησης ενημερώνει εγγράφως τον 
αιτούντα για τις αντιρρήσεις που έχουν υποβληθεί κατά της αίτησής του. Ο αιτών δύναται να υποβάλει τις από-
ψεις του επί των αντιρρήσεων αυτών εντός προθεσμίας 
που τάσσεται από τον Φορέα Αδειοδότησης, η οποία δεν 
δύναται να είναι μεγαλύτερη των δεκαπέντε (15) ημερών.
Σε περίπτωση διαδικασίας ελέγχου αντιρρήσεων κατά 
τα ανωτέρω, συνεχίζει να δεσμεύεται ο φυσικός χώρος 
που καταλαμβάνει το προτεινόμενο έργο μέχρι την ολο-
κλήρωση της διαδικασίας ελέγχου.
5. Η Βεβαίωση Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. χορηγείτ αι υπό την προϋπόθεση ότι 
τηρούνται σωρευτικώς τα κατωτέρω:
(α) Δεν τίθενται θέματα που έχουν γνωστοποιηθεί στον 
Φορέα Αδειοδότησης με οπ οιονδήποτε τρόπο σχετικά 
με:
i) Την εθνική ασφάλεια, ii) τη δημόσια υγεία και ασφάλεια.
(β) Η θέση εγκατάστασης του προτεινόμενου έργου 
τελεί σε συμμόρφωση με το Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού 
Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις Α.Π.Ε. για 
τις περιοχές αποκλεισμού χωροθέτησης εγκαταστάσε-
ων Α.Π.Ε., εφόσον οι περιοχές αυτές έχουν οριοθετηθεί κατά τρόπο ειδικό και συγκεκριμένο. Ο Φορέας αναρτά 
τις περιοχές αυτές στο γεωπληροφοριακό του σύστη-
μα συνεργαζόμενος με τις αρμόδιες περιβαλλοντικές 
υπηρεσίες.
(γ) Τηρούνται οι περιορισμοί χωροθέτησης σύμφωνα 
με τις διατάξεις του άρθρου 13.
(δ) Η σύνδεση του έργου δεν αφορά περιοχή που έχει 
χαρακτηριστεί ως κορεσμένο δίκτυο με την επιφύλαξη 
των οριζομένων στο άρθρο 14.
(ε) Δεν υφίσταται υπέρβαση της φέρουσας ικανότη-
τας του Ο.Τ.Α. εγκατάστασης του προτεινόμενου έργου, λαμβανομένου υπόψη του άρθρου 15.
(στ) Υποβάλλεται αποδεικτικό καταβολής του τέλους, 
σύμφωνα με του άρθρο 17.
6. Λαμβανομένης υπόψη της παραγράφου 1 του άρ-
θρου 17, η Βεβαίωση εκδίδεται ή απορρίπτεται η σχε-
τική αίτηση εντός είκοσι (20) ημερών από τη λήξη της 
προθεσμίας υποβολής αντιρρήσεων, εφόσον δεν έχουν 
υποβληθεί αντιρρήσεις για το εν λόγω έργο, άλλως εντός 
είκοσι (20) ημερών από το πέρας της προθεσμίας του 
αιτούντος να υποβάλει τις απόψεις του κατά των αντιρ-ρήσεων ή την υποβολή των απόψεών του εντός της πα-ραπάνω προθεσμίας κατά την παράγραφο 4.
Η Βεβαίωση εκδίδεται ηλεκτρονικά μέσω του Ηλεκτρο-
νικού Μητρώου και δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα του Φορέα Αδειοδότησης.Η Βεβαίωση φέρει εγκεκριμένη ηλεκτρονική υπο-
γραφή ή εγκεκριμένη ηλεκτρονική σφραγίδα κατά την 
έννοια του άρθρου 3 του Κανονισμού 2014/910/ΕΕ, 
όπως ισχύει, και περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον τα εξής 
στοιχεία:
α) Το όνομα/επωνυμία του καταχωρούμενου Παρα-
γωγού ή Αυτοπαραγωγού.
β) Την τεχνολογία ή μορφή Α.Π.Ε. ή και το πρωτογενές 
καύσιμο προκειμένου για σταθμούς Σ.Η.Θ.Υ.Α.
γ) Την Εγκατεστημένη Ισχύ και τη Μέγιστη Ισχύ Παρα-
γωγής του σταθμού.
δ) Ειδικά για αιολικούς σταθμούς, τον αριθμό των ανε-
μογεννητριών (Α/Γ) και τη διάμετρο της φτερωτής της 
κάθε ανεμογεννήτριας, καθώς και τον αριθμό των ισοδυ-
νάμων τυπικών ανεμογεννητριών που αντιστοιχούν στο 
πλήθος και τα χαρακτηριστικά των Α/Γ του έργου, για 
τον υπολογισμό του ποσοστού κάλυψης της φέρουσας 
ικανότητας του Ο.Τ.Α. εγκατάστασής τους.
ε) Τη θέση εγκατάστασης του σταθμού.στ) Τη διάρκεια ισχύος της Βεβαίωσης.ζ) Τους γενικούς όρους.
η) Τυχόν ειδικούς όρους. θ) Ειδικά για τους σταθμούς της παρ. 11Α του άρθρου 
10, επιπλέον των ανωτέρω που αφορούν τις μονάδες 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του σταθμού, διακριτά την τεχνολο-
γία, την εγκατεστημένη και την εγγυημένη χωρητικότητα 
των διατάξεων αποθήκευσης, κατά την έννοια των περ. (λζ) έως (λη) της παρ. 3 του άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179). 
7. Σε περίπτωση απόρριψης από τον Φορέα Αδειοδό-
τησης αίτησης για χορήγηση Βεβαίωσης, ο αιτών λαμ-
βάνει γνώση μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου και η 
σχετική πράξη δημοσιεύεται και στην ιστοσελίδα του 
Φορέα Αδειοδότησης.
Κατά της χορήγησης ή της άρνησης χορήγησης, της 
τροποποίησης, παύσης ισχύ ος ή της ανάκλησης Βεβαί-
ωσης, Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή Άδειας Παραγωγής 
χωρεί αίτηση αναθεώρησης εντός προθεσμίας τριάντα 
(30) ημερών από τη δημοσίευση ή την κοινοποίηση της 
απόφασης του Φορέα Αδειοδότησης. Η προηγούμενη 
άσκηση της αίτησης αναθεώρησης έχει χαρακτήρα εν-
δικοφανούς προσφυγής και είναι αναγκαία προϋπόθεση 
για το παραδεκτό του ένδικου βοηθήματος του επόμε-νου εδαφίου. Η απόφαση που εκδίδεται επί της αίτησης 
αναθεώρησης προσβάλλεται ενώπιον του Διοικητικού 
Εφετείου Αθηνών με το ένδικο βοήθημα της αίτησης 
ακύρωσης. Επί της αίτησης ακύρωσης χωρεί έφεση ενώ-
πιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.
Σε περίπτωση αίτησης αναθεώρησης συνεχίζει να δε-
σμεύεται ο φυσικός χώρος που καταλαμβάνει το προ-
τεινόμενο έργο μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας εξέτασής της.
Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης για χορήγηση 
Βεβαίωσης, νέα αίτηση για την ίδια θέση ή τμήμα αυτής 
και για σταθμό ίδιας τεχνολογίας επιτρέπεται από τον 
ίδιο αιτούντα ή νομικό ή φυσικό πρόσωπο που συμμετέ-
χει στη μετοχική/εταιρική σύνθεση του αιτούντος, μετά 
την παρέλευση δύο (2) κύκλων από τη γνωστοποίηση 
της απόρριψης της αίτησης.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4457 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
8. Ο κύριος ή επικαρπωτής με βάση νόμιμο τίτλο, του 
συνόλου ή τμήματος ιδιωτικής έκτασης, για την οποία 
έχει εκδοθεί Βεβαίωση για την εγκατάσταση φωτοβολτα-
ϊκού σταθμού ή Βεβαίωση για την εγκατάσταση σταθμών 
των παρ. 11Α και 11Β του άρθρου 10, εφόσον πρόκει-
ται για φωτοβολταϊκό σταθμό παραγωγής και ο οποίος 
αμφισβητεί το δικαίωμα του δικαιούχου Βεβαίωσης σε νόμιμη χρήση της έκτασης αυτής μπορεί να καταθέσει 
αίτηση εντός της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων του 
επόμενου κύκλου από την έκδοση της Βεβαίωσης, κατ’ 
εξαίρεση του δικαιώματος αίτησης αναθεώρησης της 
προηγούμενης παραγράφου 7, σύμφωνα με τα ειδικό-τερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων.
Στην περίπτωση αυτή, εφαρμόζονται οι διατάξεις του 
παρόντος για τις προϋποθέσεις του παραδεκτού της αί-
τησης και της χορήγησης της Βεβαίωσης και λαμβάνει 
χώρα συγκριτική αξιολόγηση, σύμφωνα με τα ειδικότερα 
οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων. Σε περίπτωση πρόκρισης του σταθμού του ιδιοκτήτη, καταβολής του 
τέλους του άρθρου 17 και έκδοσης Βεβαίωσης για το 
νέο σταθμό, ανακαλείται η προηγουμένως εκδοθείσα 
Βεβαίωση και όσες άδειες έχουν εκδοθεί και αφορούν 
στο έργο.
Σε περίπτωση πρόκρισης του ιδιοκτήτη κατά τα ανω-
τέρω, η Βεβαίωση δύναται να εκδοθεί στο όνομα προσώ-
που στο οποίο ο ιδιοκτήτης έχει μισθώσει το χώρο βάσει 
μισθωτηρίου που έχει περιβ ληθεί τον τύπο συμβολαιο-
γραφικού εγγράφου τετραετούς τουλάχιστον διάρκειας. 
Στην τελευταία περίπτωση εφαρμόζονται οι προϋπο-
θέσεις των παραγράφων 3 και 5 και καταβάλλεται το 
τέλος του άρθρου 17 από τον μισθωτή, σύμφωνα με τα 
ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων.
Από τις διατάξεις του παρόντος δεν καταλαμβάνονται 
οι δημοτικές εκτάσεις.
Οι διατάξεις της παρούσας καταλαμβάνουν τις αιτή-
σεις χορήγησης άδειών παραγωγής ή Βεβαιώσεων από τον κύκλο Δεκεμβρίου 2019 και έπειτα.
9. Η Βεβαίωση τροποποιείται κατόπιν αίτησης του εν-
διαφερόμενου, η οποία υποβάλλεται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο εντός κύκλου, εφόσον ο φάκελος είναι πλήρης κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώ-
σεων, με την εξαίρεση των περιπτώσεων της παραγρά-
φου 10.
Στις περιπτώσεις τροποποιήσεων εντός κύκλου συ-
μπεριλαμβάνονται και οι περιπτώσεις αποξήλωσης και αντικατάστασης του σταθμού Α.Π.Ε.
10. Η Βεβαίωση τροποποιείται κατόπιν αίτησης του 
ενδιαφερόμενου, η οποία υποβάλλεται στο Ηλεκτρο-
νικόΜητρώο εκτός κύκλου, εφόσον ο φάκελος είναι 
πλήρης κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων:
α) σε περιπτώσεις μείωσης των ορίων του πολυγώνου 
εγκατάστασης,
β) σε περιπτώσεις μείωσης της εγκατεστημένης ισχύος 
ή της μέγιστης ισχύος παραγωγής,
γ) σε περιπτώσεις αύξησης της εγκατεστημένης ισχύος 
ή της μέγιστης ισχύος παραγωγής, σε ποσοστό μέχρι και 
δέκα τοις εκατό (10%) της αρχικής Άδειας Παραγωγής ή Βεβαίωσης, με την επιφύλαξη του άρθρου 14,δ) σε περιπτώσεις προσθήκης διατάξεων αποθήκευ-
σης σε σταθμό παραγωγής Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., προκει-
μένου για την υπαγωγή του στην περίπτωση της παρ. 
11Α του άρθρου 10, καθώς και σε περιπτώσεις αφαίρε-σης των διατάξεων αποθήκευσης,
ε) για τους σταθμούς της παρ. 11Α του άρθρου 10, σε 
κάθε μια από τις περιπτώσεις τροποποίησης της εγκα-τεστημένης και της εγγυημένης χωρητικότητας των δι-ατάξεων αποθήκευσης, καθώς και της μέγιστης ισχύος 
παραγωγής του σταθμού σε ποσοστό έως δέκα τοις 
εκατό (10%) της αντίστοιχης τιμής της αρχικής Βεβαίω-
σης και υπό την προϋπόθεση μη αύξησης του ποσοστού 
κάλυψης της φέρουσας ικανότητας.
11. Δεν επιτρέπεται τροποποίηση Βεβαίωσης ως προς 
την πρωτογενή μορφή Α.Π.Ε.
12. Η αίτηση για τροποποίηση Βεβαίωσης εντός κύ-
κλου συνοδεύεται από το αποδεικτικό καταβολής του 
προβλεπόμενου τέλους του άρθρου 16. Για την απο-
δοχή τροποποίησης Βεβαίωσης καταβάλλεται το τέλος 
του άρθρου 17 μόνο στην περίπτωση επαύξησης της 
αναγραφόμενης μέγιστης ισχύος παραγωγής κατά τα 
ειδικότερα οριζόμενα στο άρθρο 17 παράγραφος 1(β). Στην περίπτωση αυτή το τέλος καταβάλλεται εφάπαξ.
13. Η τροποποίηση εκδίδεται ηλεκτρονικά μέσω του 
Ηλεκτρονικού Μητρώου και δημοσιεύεται στην ιστοσε-
λίδα του Φορέα Αδειοδότησ ης. Η ισχύς της τροποποί-
ησης άρχεται από την αποτύπωση της μεταβολής στο 
Ηλεκτρονικό Μητρώο.
14. Δεν απαιτείται τροποποίηση κατά την έννοια των 
παραγράφων 9 έως 11 και ο Φορέας Αδειοδότησης κατα-
χωρεί τη μεταβολή ενημερώνοντας και εκδίδοντας, όπου 
απαιτείται, τη σχετική Βεβαίωση όταν μεταβάλλονται τα 
εξής στοιχεία:
α) η επωνυμία του κατόχου,
β) η νομική μορφή του κατόχου, καθώς και οποιοδήπο-
τε άλλο στοιχείο δεν περιλαμβάνεται στη Βεβαίωση. Σε 
περίπτωση μεταβολής μετοχικής ή εταιρικής σύνθεσης 
του κατόχου Βεβαίωσης, ο τελευταίος οφείλει να προ-
βεί σε σχετική γνωστοποίηση προς τον Φορέα Αδειο-
δότησης εντός δεκαπέντε (15) ημερών από τη σχετική 
μεταβολή συνοδευόμενη με όλα τα σχετικά αποδεικτικά 
έγγραφα, σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στον 
Κανονισμό Βεβαιώσεων. Η γνωστοποίηση συνοδεύεται από την Υπεύθυνη Δήλωση του νομίμου εκπροσώπου 
του κατόχου του άρθρου 7 παράγραφος 3α εδάφιο δ΄ 
του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), όπως ισχύει, για τις περιπτώ-
σεις σταθμών που αφορά, κατά τις κείμενες διατάξεις, 
προκειμένου να διαπιστωθεί αν συντρέχει λόγος να 
εισαχθεί ειδικός όρος στη Βεβαίωση, σύμφωνα με την 
παράγραφο 3α του ν. 4414/2016 και τα ειδικότερα ορι-ζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων.
15. Ο κάτοχος Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων 
ή Άδειας Παραγωγής μπορεί να προβαίνει σε κατάτμηση 
Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή της Άδειας Πα-
ραγωγής σε επιμέρους σταθμούς που ανήκουν στον ίδιο 
κατόπιν απόφασης του Φορέα Αδειοδότησης άπαξ και 
εφόσον τα νέα πολύγωνα εγκατάστασης των σταθμών 
που προκύπτουν είναι υποσύνολα του αρχικού και δεν 
προκύπτουν σταθμοί που εξαιρούνται από την υποχρέω-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4458 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ση συμμετοχής σε ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής 
προσφορών ισχύος παραγωγής για σταθμούς παραγω-
γής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. υπό το εκάστοτε κα-
θεστώς στήριξης αυτών. Σε περίπτωση κατάτμησης της 
Άδειας Παραγωγής εκδίδονται αντίστοιχες Βεβαιώσεις.
Δεν επιτρέπεται κατάτμηση για σταθμούς των παρ. 
11Α και 11Β του άρθρου 10.
Κατόπιν σχετικού αιτήματος, το οποίο υποβάλλεται 
άπαξ, ο Φορέας Αδειοδότησης μπορεί να προβαίνει σε 
συνένωση περισσότερων Βεβαιώσεων ή Βεβαιώσεων 
Ειδικών Έργων μεταξύ τους ή με Άδεια ή Άδειες Παρα-
γωγής ή περισσότερων Αδειών Παραγωγής, σύμφωνα με 
τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων, 
εφόσον συντρέχουν σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:
α) οι επιμέρους σταθμοί ανήκουν στον ίδιο αιτούντα 
κάτοχο,
β) οι επιμέρους σταθμοί είναι της ίδιας τεχνολογίας 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α.,
γ) δεν έχει εκδοθεί άδεια εγκατάστασης για κανέναν 
από τους επιμέρους σταθμούς,
δ) οι επιμέρους σταθμοί βρίσκονται στο ίδιο στάδιο 
αδειοδοτικής διαδικασίας (ΑΕΠΟ ή οριστική προσφορά σύνδεσης),
ε) κανένας από τους επιμέρους σταθμούς δεν έχει επι-
λεγεί για ενίσχυση σε ανταγωνιστική διαδικασία υποβο-
λής προσφοράς του άρθρου 7 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149),
στ) για κανέναν από τους επιμέρους σταθμούς δεν έχει 
συναφθεί Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης,
ζ) κανένας από τους επιμέρους σταθμούς δεν έχει τεθεί 
σε λειτουργία,
η) η σύνδεση των επιμέρους σταθμών με το Δίκτυο 
ή το Σύστημα προβλέπεται να γίνεται σε κοινό σημείο 
σύνδεσης,
θ) το έργο που προκύπτει λόγω της συνένωσης δεν 
μεταπίπτει στην κατηγορία των Ειδικών Έργων.
Σε περίπτωση συνένωσης Άδειας ή Αδειών Παραγωγής 
μεταξύ τους ή με Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων 
εκδίδεται, αντιστοίχως, Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών 
Έργων. Η διάρκεια ισχύος της νέας Βεβαίωσης ή Βεβαί-ωσης Ειδικών Έργων εκκινεί από την ημερομηνία έκδο-
σης της παλαιότερης Άδειας Παραγωγής ή Βεβαίωσης ή 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων εξ αυτών που συνενώνονται και οι προθεσμίες για την πλήρωση των οροσήμων του άρθρου 12 ταυτίζονται με αυτές που αντιστοιχούν στην 
παλαιότερη Άδεια Παραγωγής ή Βεβαίωση ή Βεβαίωση 
Ειδικών Έργων.
Μετά την ανωτέρω συνένωση δεν επιτρέπεται η εκ 
νέου διάσπαση της Βεβαίωσης ή της Βεβαίωσης Ειδικών 
Έργων.
16. Ο κάτοχος Βεβαίωσης ή Άδειας Παραγωγής μπορεί 
να μεταβιβάζει τη Βεβαίωση ή την Άδεια Παραγωγής 
του σε άλλα πρόσωπα, εφόσον υποβληθεί οποτεδήποτε 
αίτηση στον Φορέα Αδειοδότησης από τον ίδιο και τον 
υποψήφιο αποκτώντα, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα 
στο παρόν άρθρο για τις αιτήσεις χορήγησης Βεβαίωσης 
και τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώ-
σεων. Η μεταβίβαση δεν συνιστά λόγο παράτασης των 
προθεσμιών του άρθρου 12. Σε περίπτωση κατά την 
οποία γίνεται αποδεκτό αίτημα μεταβίβασης υφιστά-μενης Άδειας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας, η εν 
λόγω Άδεια αντικαθίσταται από τη Βεβαίωση, η οποία 
εκδίδεται ηλεκτρονικά στο όνομα του νέου κατόχου.
17. Σε περίπτωση μεταβολής των στοιχείων των Αδει-
ών Παραγωγής του παρόντος, για τα οποία δεν απαιτεί-ται τροποποίηση σύμφωνα με τα οριζόμενα στο παρόν άρθρο και στο άρθρο 19, οι κάτοχοι αυτών προβαίνουν 
οποτεδήποτε σε απλή γνωστοποίηση της σχετικής μετα-
βολής στοιχείων προς τον Φορέα Αδειοδότησης.
18. Στον Κανονισμό του άρθρου 18 εξειδικεύονται τα 
δικαιολογητικά και στοιχεία, τα οποία υποβάλλει ο αι-
τών, καθώς και κάθε άλλη διαδικασία και λεπτομέρειες 
εφαρμογής του παρόντος άρθρου, των άρθρων 11 έως 
και 17, καθώς και των άρθρων 19 και 22 έως και 25.».
Άρθρο 81
Ειδικοί όροι λειτουργίας των σταθμών 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης με ενσωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας - Προσθήκη άρθρου 11Β στον ν. 4685/2020
Στον ν. 4685/2020 (Α΄ 92) προστίθεται άρθρο 11Β ως 
εξής: 
«Άρθρο 11Β 
 Ειδικοί όροι σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης με ενσωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής  ενέργειας χωρίς δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που απορροφάται από το δίκτυο
1. Οι κάτοχοι Βεβαιώσεων που αφορούν σταθμούς της 
παρ. 11Α του άρθρου 10 δύνανται να συνάπτουν Συμβά-
σεις Λειτουργικής Ενίσχυσης του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) 
ή να συμμετέχουν στις Αγορές Ηλεκτρικής Ενέργειας 
του ν. 4425/2016 (Α΄ 185), σύμφωνα με το άρθρο 12α 
του ν. 4414/2016.
2. Οι σταθμοί της παρ. 11Α του άρθρου 10 δεν απορ-
ροφούν ενέργεια από το Σύστημα Μεταφοράς ή το Δί-
κτυο Διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, παρά μόνο για την 
εξυπηρέτηση των βοηθητικών τους καταναλώσεων και, 
κατά τη λειτουργία τους, δεν υπερβαίνουν τη Μέγιστη 
Ισχύ Παραγωγής, όπως αυτή αναγράφεται στη Βεβαί-
ωση.».
Άρθρο 82
Περιοχές με κορεσμένα δίκτυα - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 14 του ν. 4685/2020
Στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 14 του 
ν. 4685/2020 (Α΄ 92), περί των κορεσμένων περιοχών 
Δικτύου και Συστήματος, προστίθενται οι σταθμοί των 
παρ. 11Α και 11Β του άρθρου 10, προστίθεται τρίτο εδά-
φιο και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Οι περιοχές με κορεσμένα δίκτυα και η δυνατότητα 
απορρόφησης ισχύος σε αυτές διαπιστώνονται με από-φαση της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), η οποία 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4459 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
εκδίδεται μέχρι τον Νοέμβριο κάθε έτους, μετά από ει-
σήγηση του αρμόδιου Διαχειριστή ή κοινή εισήγηση των 
αρμόδιων Διαχειριστών, η οποία υποβάλλεται στη Ρ .Α.Ε. 
μέχρι τον Σεπτέμβριο κάθε έτους.
Η απόφαση της Ρ .Α.Ε. περιλαμβάνει μία σαφώς ορισμέ-
νη περιοχή του Δικτύου ή/και του Συστήματος που είναι 
κορεσμένη και καθορίζει την τυχόν δυνατότητα απορ-
ρόφησης ισχύος ανά τεχνολογία Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., 
συμπεριλαμβανομένων των σταθμών των παρ. 11Α και 
11Β του άρθρου 10. Στις περιοχές του δευτέρου εδαφίου 
εφαρμόζεται η περ. (β) της παρ. 2 του άρθρου 25Α.».
Άρθρο 83
Εφάπαξ τέλος υποβολής αίτησης - Τροποποίηση άρθρου 16 του ν. 4685/2020
Στο άρθρο 16 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), περί τέλους 
υποβολής αιτήσεων, προστίθεται παρ. 3 και το άρθρο 
16 διαμορφώνεται ως εξής: 
«Άρθρο 16
Εφάπαξ Τέλος υποβολής αίτησης
1. To εφάπαξ τέλος για την υποβολή εντός κύκλου της 
αίτησης του άρθρου 11 που προβλέπεται στις διατάξεις του άρθρου 38 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), όπως ισχύει, 
υπέρ του Φορέα Αδειοδότησης, υπολογίζεται επί τη βά-
σει αξίας 60 €/MW μέγιστης ισχύος παραγωγής. Η ανώ-τατη αξία του εφάπαξ τέλους ορίζεται στον Κανονισμό 
Βεβαιώσεων και, σε κάθε περίπτωση, δεν δύναται να 
είναι μεγαλύτερη των δώδεκα χιλιάδων (12.000) ευρώ.
2. Για την υποβολή αίτησ ης για τροποποίηση Βεβαί-
ωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών έργων ή Άδειας Παραγωγής 
Ηλεκτρικής Ενέργειας εντός κύκλου υποβολής αιτήσεων, 
το ύψος του τέλους ορίζεται στο ένα πέμπτο (1/5) του 
ποσού που προκύπτει από την παρ. 1 με ανώτατο όριο 
τα δύο χιλιάδες τετρακόσια (2.400) ευρώ.
Ειδικά σε περίπτωση αίτησης για τροποποίηση Βεβαί-
ωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή Άδειας Παραγωγής 
Ηλεκτρικής Ενέργειας για αύξηση της μέγιστης ισχύος 
παραγωγής πέραν του δέκα τοις εκατό (10%) της αρχικά 
αναγραφείσας στη Βεβαίωση, Βεβαίωση Ειδικών Έργων 
ή στην Άδεια Παραγωγής, το τέλος για το πρόσθετο μέ-
ρος της ισχύος υπολογίζεται βάσει των οριζομένων στην 
παρ. 1 και καταβάλλεται επιπλέον του ποσού που προ-κύπτει από το πρώτο εδάφιο.
3. Για τους σταθμούς της παρ. 11Α του άρθρου 10, ως 
ισχύς για τον υπολογισμό του εφάπαξ τέλους υποβολής 
αίτησης, λαμβάνεται υπόψη η μέγιστη ισχύς έγχυσης του 
σταθμού Ανανεώσημων Πηγών Ενέργειας με διατάξεις αποθήκευσης.».
Άρθρο 84
Κανονισμός Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλεκτρικής  Ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και  Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης και Ειδικών Έργων - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 18 του ν. 4685/2020
Στην παρ. 1 του άρθρου 18 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), 
περί Κανονισμού Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας, προστίθεται περ. (θ) και η παρ. 1 διαμορφώ-
νεται ως εξής:
«1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, μετά από γνώμη του Φορέα Αδειοδότησης, 
εγκρίνεται ο Κανονισμός Βεβαιώσεων Παραγωγού Ηλε-κτρικής Ενέργειας από Α.Π.Ε., Σ.Η.Θ.Υ.Α. και Ειδικών Έρ-γων. Με τον Κανονισμό αυτό εξειδικεύονται:
α) Τα κριτήρια που προβλέπονται στο άρθρο 19. 
β) Η διαδικασία της ηλεκτρονικής υποβολής των αιτή-
σεων για τη χορήγηση Βεβαιώσεων των άρθρων 11 και 
19, το υπόδειγμα αίτησης προς συμπλήρωση από τον 
αιτούντα και τα συνοδευτικά αυτής έγγραφα, καθώς και 
η διαδικασία εξέτασης των αιτήσεων αυτών, η διαδικασία 
αξιολόγησης των αιτήσεων του άρθρου 19, η διαδικασία 
της ηλεκτρονικής υποβολής και της εξέτασης αντιρρή-σεων κατά των υποβαλλόμενων αιτήσεων.
γ) Οι τεχνικές λεπτομέρειες για τη δομή και το περι-
εχόμενο του Ηλεκτρονικού Μητρώου, η διαβάθμιση 
των χρηστών και ο τρόπος πρόσβασης σε αυτό, τα δι-
απιστευτήρια και τα ειδικότερα θέματα εγγραφής και 
αυθεντικοποίησης των χρηστών, η πολιτική ασφάλειας 
του συστήματος, η διαλειτουργική σύνδεσή του με τα 
πληροφοριακά συστήματα των Διαχειριστών και των 
αδειοδοτούντων φορέων.
δ) Η διαδικασία τροποποίησης και μεταβίβασης της 
Βεβαίωσης των άρθρων 11 και 19 αντιστοίχως, καθώς 
και υφιστάμενης Άδειας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργει-
ας, καθώς και η διαδικασία καταχώρησης των στοιχείων 
της Βεβαίωσης και της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων των 
άρθρων 11 και 19 αντιστοίχως, σε περίπτωση γνωστο-ποίησης μεταβολής.
ε) Οι ειδικότερες υποχρεώσεις του κατόχου Βεβαίω-
σης και Βεβαίωσης Ειδικών Έργων ή Άδειας Παραγωγής 
Ηλεκτρικής Ενέργειας, η διαδικασία παρακολούθησης 
και ελέγχου πλήρωσης των οροσήμων του άρθρου 12 
και των συναφών υποχρεώσεων, καθώς και η διαδικα-
σία καταχώρησης της αυτοδίκαιης παύσης ισχύος και 
η διαδικασία ανάκλησης της Βεβαίωσης, καθώς και της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων.
στ) Τα κριτήρια συγκριτικής αξιολόγησης σε περίπτω-
ση αδυναμίας διευθέτησης της εδαφικής επικάλυψης ή 
ενεργειακής αυτοτέλειας των έργων ή υπέρβασης της 
φέρουσας ικανότητας του δήμου εγκατάστασης των 
σταθμών Α.Π.Ε.
ζ) Τα ζητήματα κορεσμού, συμπεριλαμβανομένης της 
έναρξης υποβολής αιτήσεων και τον τρόπο κατανομής του διαθέσιμου περιθωρίου στις επιμέρους κατηγορίες σταθμών Α.Π.Ε., σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρά-γραφο 1 του άρθρου 13.
η) Κάθε άλλο ειδικό ζήτημα που ρυθμίζεται από τον 
Κανονισμό, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος.
θ) Οι ειδικότερες υποχρεώσεις, όροι και προϋποθέσεις 
για τη χορήγηση Βεβαιώσεων ή Βεβαιώσεων Ειδικών Έρ-
γων των σταθμών των παρ. 11Α και 11Β του άρθρου 10, η 
εξειδίκευση των οικονομικών και τεχνικών στοιχείων των 
αιτούντων, ο υπολογισμός και η εξόφληση των σχετικών 
τελών, καθώς και η τροποποίηση των Βεβαιώσεων ή Βε-
βαιώσεων Ειδικών Έργων για την υπαγωγή των σταθμών 
στις περιπτώσεις των παρ. 11Α και 11Β του άρθρου 10.» 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4460 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 85
Χορήγηση Βεβαίωσης Ειδικών Έργων - Τροποποίηση άρθρου 19 του ν. 4685/2020
Στο άρθρο 19 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), περί Βεβαίωσης 
Ειδικών Έργων: α) στην περ. α της παρ. 2 προστίθεται 
δεύτερο εδάφιο, β) στην περ. γ της παρ. 2 προστίθεται 
τρίτο εδάφιο, γ) στην περ. β της παρ. 3 προστίθεται δεύ-
τερο εδάφιο, δ) στην παρ. 4 προστίθενται περ. γ) και δ), 
ε) στην παρ. 7 προστίθεται δεύτερο εδάφιο και το άρθρο 
19 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 19
Βεβαίωση Ειδικών Έργων
1. Η Βεβαίωση Ειδικών Έργων χορηγείται από τον 
Φορέα Αδειοδότησης, κατόπιν υποβολής αιτήσεως στο Ηλεκτρονικό Μητρώο.
Οι αιτήσεις υποβάλλονται από την πρώτη έως και τη 
δέκατη ημέρα των μηνών Φεβρουαρίου, Ιουνίου, Οκτω-
βρίου (κύκλος υποβολής αιτήσεων).
2. Η αίτηση υποβάλλεται παραδεκτώς και καταχωρεί-
ται στο Ηλεκτρονικό Μητρώο, σύμφωνα με την παρά-
γραφο 3 του άρθρου 11 και συνοδεύεται επιπλέον από:
α) Αναλυτική τεχνική περιγραφή του σταθμού.
Ειδικά για τη χορήγηση Βεβαίωσης Ειδικών Έργων 
σε σταθμό της παρ. 11Β του άρθρου 10, υποβάλλεται 
αναλυτική τεχνική περιγραφή των μονάδων παραγωγής 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και των διατάξεων αποθήκευσης, η 
οποία περιλαμβάνει την τεχνική διαμόρφωση και τον κύ-
ριο εξοπλισμό τους, παραθέτοντας την εγκατεστημένη ισχύ των κύριων συνιστωσών, τη μέγιστη ισχύ παραγω-
γής και απορρόφησης των αποθηκευτικών διατάξεων 
και την αρχική εγκατεστημένη χωρητικότητα αυτών, 
καθώς και τη μέγιστη ισχύ και ενέργεια που ο σταθμός εγγυημένα μπορεί να παρέχει στην έξοδό του.
β) Για αιολικούς σταθμούς, από μετρήσεις του δυνα-
μικού Α.Π.Ε. και για τις μονάδες Σ.Η.Θ.Υ.Α. από τα ενερ-
γειακά ισοζύγιά τους, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον 
Κανονισμό Βεβαιώσεων.
γ) Ενεργειακή μελέτη και επιχειρηματικό σχέδιο του 
έργου. 
Ειδικά για τους υβριδικούς σταθμούς, η αίτηση συ-
νοδεύεται από τεχνοοικονομική μελέτη, η οποία περι-
λαμβάνει εκτίμηση της ενεργειακής αποδοτικότητας του σταθμού (ωριαία προσομοίωση της λειτουργίας 
του υβριδικού σταθμού, ωριαία προσομοίωση της λει-τουργίας του αυτόνομου συστήματος, με και χωρίς τον υβριδικό σταθμό, για διάρκεια ενός έτους) με βάση τις 
αρχές που ορίζονται στο υφιστάμενο νομοθετικό και 
κανονιστικό πλαίσιο και τον Κώδικα Διαχείρισης Μη Δι-ασυνδεδεμένων Νησιών.
Ειδικά για τους σταθμούς της παρ. 11Α του άρθρου 
10, η αίτηση συνοδεύεται από μελέτη λειτουργίας και 
εσόδων αγοράς, η οποία προσδιορίζει τον τρόπο συμ-
μετοχής του σταθμού στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας 
και τα αναμενόμενα έσοδα από αυτή, με διάκριση του-λάχιστον μεταξύ εσόδων από την αγορά ενέργειας και 
την αγορά εξισορρόπησης, κατά τη διάρκεια ισχύος της 
άδειας αποθήκευσης.
δ) Στοιχεία που τεκμηριώνουν τη δυνατότητα του αι-
τούντος ή των μετόχων ή εταίρων αυτού να υλοποιήσουν το έργο με βάση την τεχνική τους επάρκεια και τη δυνα-
τότητα εξασφάλισης της απαιτούμενης χρηματοδότησης, 
(ίδια κεφάλαια, τραπεζική χρηματοδότηση κ.α.) κατά τα 
ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Βεβαιώσεων.
ε) Συνολικό επιχειρηματικό σχέδιο, λαμβανομένου 
υπόψη του συνόλου των αιτήσεων που έχει υποβάλει ο 
αιτών. καθώς και του συνόλου των Βεβαιώσεων, Βεβαιώ-
σεων Ειδικών Έργων και Αδειών Παραγωγής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που κατέχει.
3. Η Βεβαίωση Ειδικών Έργων χορηγείται σύμφωνα 
με τα οριζόμενα στην παράγραφο 5 του άρθρου 11 και 
εφόσον τεκμηριώνεται επιπλέον από τα υποβληθέντα 
στοιχεία:
α) Η ενεργειακή αποδοτικότητα του έργου. Ειδικά για 
το αιολικό δυναμικό, οι υποβαλλόμενες μετρήσεις πρέ-
πει να έχουν εκτελεστεί από πιστοποιημένους φορείς, 
σύμφωνα με το πρότυπο DIN-EN ISO/IEC 17025/2000, 
όπως εκάστοτε ισχύει. Ειδικότερες απαιτήσεις και προ-διαγραφές μετρήσεων δυναμικού Α.Π.Ε. ή ενεργειακών 
ισοζυγίων ανά τεχνολογία προβλέπονται στον Κανονι-
σμό Βεβαιώσεων.
β) Η οικονομοτεχνική αποδοτικότητα και βιωσιμότη-
τα του έργου, βάσει εκτιμώμενου εσωτερικού βαθμού 
απόδοσης («IRR») που υπολογίζεται στη βάση τιμήματος 
που αντιστοιχεί στη μεσοσταθμική τιμή της τελευταίας διενεργηθείσας ανταγωνιστικής διαδικασίας της τεχνο-
λογίας αυτής, προσαυξημένη κατάλληλα ώστε να λαμ-
βάνονται υπόψη τυχόν απαιτούμενα πρόσθετα κόστη 
για την υλοποίηση του έργου.
Ειδικά για σταθμούς της παρ. 11Β του άρθρου 10 η 
οικονομική αποδοτικότητα και βιωσιμότητα της επέν-
δυσης, με κριτήριο τον εκτιμώμενο εσωτερικό βαθμό 
απόδοσης («IRR»), βάσει των εσόδων του σταθμού απο-
θήκευσης από τη συμμετοχή του στην αγορά ηλεκτρικής 
ενέργειας και την τεκμηριωμένη και εύλογη προσδοκία εσόδων από άλλες πηγές.
γ) Η τεχνική επάρκεια του αιτούντος για την υλοποίηση 
του εξεταζόμενου έργου.
δ) Η οικονομική επάρκεια του αιτούντος και η δυνατό-
τητα εξασφάλισης της απαιτούμενης χρηματοδότησης για την υλοποίηση του προτεινόμενου έργου.
ε) Η μη ύπαρξη θεμάτων σχετικά με την ασφάλεια των 
εν γένει εγκαταστάσεων, δικτύων και του σχετικού εξο-
πλισμού του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και Ε.Δ.Δ.Η.Ε. και των δικτύων των 
Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, εφόσον το προτεινόμενο 
έργο είναι Υβριδικός Σταθμός ή σταθμός Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή 
σταθμός Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που πρόκειται να συνδεθεί 
σε κορεσμένο νησιωτικό δίκτυο ή να εγκατασταθεί σε 
κορεσμένο νησιωτικό δίκτυο και προτείνεται να συνδε-θεί με το Σύστημα ή το Δίκτυο σε περιοχή με μη κορε-σμένο δίκτυο.
4. Η Βεβαίωση Ειδικών Έργων εκδίδεται το αργότερο 
εντός τριάντα (30) ημερών από τη λήξη της προθεσμίας 
υποβολής αντιρρήσεων, εφόσο ν δεν έχουν υποβληθεί 
αντιρρήσεις για το εν λόγω έργο, άλλως εντός τριάντα 
(30) ημερών από το πέρας της προθεσμίας του αιτούντος 
να υποβάλει τις απόψεις του κατά των αντιρρήσεων.
Η Βεβαίωση Ειδικών Έργων εκδίδεται ηλεκτρονικά 
μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου και δημοσιεύεται 
στην ιστοσελίδα του Φορέα Αδειοδότησης.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4461 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Η Βεβαίωση Ειδικών Έργων φέρει εγκεκριμένη ηλε-
κτρονική υπογραφή ή εγκεκριμένη ηλεκτρονική σφρα-
γίδα κατά την έννοια του άρθρου 3 του Κανονισμού 
2014/910/ΕΕ, όπως ισχύει, και περιλαμβάνει, πέραν των 
οριζομένων στην παράγραφο 6 του άρθρου 11, κατ’ ελά-
χιστον τα εξής στοιχεία:
α) το σημείο σύνδεσης του σταθμού με το Σύστημα 
για τα ειδικά έργα των περιπτώσεων στ), ζ) και η) του 
άρθρου 10,
β) τον τύπο και τα χαρακτηριστικά του συστήματος 
αποθήκευσης ενέργειας, εάν υπάρχει,
γ) τη μέγιστη ισχύ απορρόφησης των διατάξεων απο-
θήκευσης του σταθμού, κατά την περ. (λθ) της παρ. 3 του 
άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), 
δ) τη μέγιστη ισχύ έγχυσης των διατάξεων αποθή-
κευσης του σταθμού, κατά την περ. (λι) της παρ. 3 του 
άρθρου 2 του ν. 4001/2011.
5. Ο Φορέας Αδειοδότησης πριν εκδώσει την απόφα-
ση του, μπορεί να συνεργάζεται με τον Διαχειριστή του 
Συστήματος ή του Δικτύου ή των Μη Διασυνδεδεμένων 
Νησιών για τον κατ’ αρχήν καθορισμό του τρόπου και 
του σημείου σύνδεσης του σταθμού με το Σύστημα ή 
το Δίκτυο. Ο καθορισμός αυτός λαμβάνει χώρα εντός 
δέκα (10) ημερών από την ημερομηνία υποβολής του 
ερωτήματος του Φορέα Αδειοδότησης προς τον Διαχει-
ριστή και δεν συνεπάγεται δέσμευση του Διαχειριστή ή 
του Φορέα Αδειοδότησης για την ύπαρξη διαθέσιμου 
ηλεκτρικού χώρου κατά τη χορήγηση της Προσφοράς 
Σύνδεσης.
6. Δεν επιτρέπεται η τροποποίηση Βεβαίωσης Ειδι-
κών Έργων ή Άδειας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας έργου που εμπίπτει στην κατηγορία του Ειδικού Έργου, σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 10, ώστε το προ-
τεινόμενο έργο ή μέρος αυτού να μην υπάγεται πλέον 
στον ορισμό αυτό.
7. Κατά τα λοιπά, εφαρμόζονται οι διατάξεις των παρα-
γράφων 4 και 7 έως και 17 του άρθρου 11, καθώς και των 
παραγράφων 2 (γ) και 3 του άρθρου 12 και των άρθρων 13 έως και 16.
Ειδικά για τις περιπτώσεις σταθμού παραγωγής Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή σταθμού της παρ. 11Α του άρθρου 10, δύναται να υποβληθεί αίτηση για την τροποποίηση της 
Βεβαίωσης σε Βεβαίωση Ειδικών Έργων, για την υπα-
γωγή στην παρ. 11Β του άρθρου 10, σύμφωνα με τα 
οριζόμενα στο παρόν και εντός του κύκλου υποβολής 
αιτήσεων.».
Άρθρο 86
Λειτουργία σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης με  ενσωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας και δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που απορροφάται από το δίκτυο - Προσθήκη άρθρου 19Α στον ν. 4685/2020
Στον ν. 4685/2020 (Α΄ 92) προστίθεται άρθρο 19Α ως 
εξής:«Άρθρο 19Α 
Ειδικοί όροι λειτουργίας σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγες Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητ ας Υψηλής Απόδοσης 
με ενσωματωμένη αποθήκευση ηλεκτρικής 
ενέργειας και δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που απορροφάται 
από το δίκτυο
1. Οι σταθμοί παραγωγής της παρ. 11Β του άρθρου 10:
(α) επιτρέπεται να απορροφούν ενέργεια από το Σύ-
στημα Μεταφοράς ή το Δίκτυο Διανομής ηλεκτρικής 
ενέργειας για σκοπούς αποθήκευσής της,
(β) δεν επιτρέπεται να συνάπτουν Συμβάσεις Λειτουρ-
γικής Ενίσχυσης του ν. 4414/2016 (Α΄ 149),
(γ) συμμετέχουν στις Αγορές Ηλεκτρικής Ενέργειας του 
ν. 4425/2016 (Α΄ 185),
(δ) δεν υπερβαίνουν τη συνολική Μέγιστη Ισχύ Έγ-
χυσης του σταθμού παραγωγής Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερ-
μότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ .Η.Θ.Υ.Α.) με διατάξεις απο-
θήκευσης, κατά την έννοια της περ. (λιγ) της παρ. 3 του 
άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), που αναγράφεται στη Βεβαίωση Ειδικών Έργων,
ε) η Μέγιστη Ισχύς Έγχυσης σταθμού παραγωγής Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. με διατάξεις αποθήκευσης δεν μπορεί να 
υπερβαίνει τη μέγιστη ισχύ παραγωγής του σταθμού 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. και τη μέγιστη ισχύ έγχυσης από τις 
διατάξεις αποθήκευσης του σταθμού, όποια από τις δύο 
είναι υψηλότερη. 
2. Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας δύναται να καθορίζει 
ειδικούς όρους λειτουργίας των σταθμών του παρόντος 
στη σχετική Βεβαίωση Ειδικών Έργων. Ειδικότεροι όροι 
σχετικά με την πραγματοποίηση των μετρήσεων και τον 
τρόπο συμμετοχής των σταθμών του παρόντος στην 
αγορά ηλεκτρικής ενέργειας καθορίζονται στους οικεί-ους Κώδικες.».
Άρθρο 87
Μεταβατικές διατάξεις - Προσθήκη άρθρου 25Α στον ν. 4685/2020
Στον ν. 4685/2020 (Α΄ 92) προστίθεται άρθρο 25Α ως 
εξής:
«Άρθρο 25Α
Μεταβατικές διατάξεις - Σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας με διατάξεις αποθήκευσης
1. Ως προς τις εν ισχύ, κατά την έναρξη ισχύος του πα-
ρόντος, άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας σταθ-
μών που συνδυάζουν μονάδες Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας (Α.Π.Ε.) με διατάξεις αποθήκευσης ηλεκτρικής 
ενέργειας και έχουν λάβει άδεια παραγωγής, σύμφωνα με τον υπό στοιχεία Δ5-ΗΛ/Β/Φ.1/ οικ.17951/6.12.2000 
Κανονισμό Αδειών Παραγωγής και Προμήθειας Ηλεκτρι-
κής Ενέργειας (Β΄ 1498) ή εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμο-
γής του ίδιου Κανονισμού, και οι οποίες έχουν χορηγη-
θεί πριν την έναρξη ισχύος του ν. 4819/2021 (Α΄ 129), 
εφαρμόζονται οι διατάξεις του παρόντος, σύμφωνα με 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4462 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
τα ειδικότερα οριζόμενα στις παρ. 5, 11Α και 11Β του 
άρθρου 10, 6, 8, 10 και 15 του άρθρου 11, 2, 3 και 7 του 
άρθρου 19 και στα άρθρα 11Β, 14, 18 και 19Α. Ειδικά 
για τις άδειες του προηγούμενου εδαφίου, οι προθεσμί-
ες του άρθρου 12 άρχονται από την 1η Σεπτεμβρίου 
2022. Εντός είκοσι (20) ημερών από την έναρξη ισχύος 
του παρόντος, η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), με 
ανακοίνωσή της, την οποία δημοσιεύει στην ιστοσελίδα 
της, αναρτά κατάλογο των αδειών του πρώτου εδαφίου.
2. Εντός τριών (3) μηνών από την ανακοίνωση της 
παρ. 1: 
(α) Οι κάτοχοι των αδειών της παρ. 1, υπό την επιφύ-
λαξη των προβλεπόμενων στην περ. (β), υποβάλλουν 
στη Ρ .Α.Ε. αίτηση, δυνάμει της οποίας επιλέγουν να υπα-
χθούν είτε:
(αα) Στην περίπτωση της παρ. 11Β του άρθρου 10 για 
την έκδοση Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, και η οποία συ-νοδεύεται από:
(i) Αναλυτική τεχνική περιγραφή του σταθμού παρα-
γωγής ηλεκτρικής ενέργειας, κατά την περ. (α) της παρ. 
1 του άρθρου 19 και το Μέρος 2 του Παραρτήματος 2 του Κανονισμού Βεβαιώσεων,
(ii) αναλυτική τεχνική περιγραφή του σταθμού απο-
θήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, κατά την περ. (α) της 
παρ. 1 του άρθρου 132 ΣΤ του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), και 
(iii) εγγυητική επιστολή του άρθρου 11Α.
Από τη διαδικασία αυτή δεν δύναται να προκύψουν 
περισσότερες από μια Βεβαιώσεις Ειδικών Έργων ανά 
αίτηση και δεν επιτρέπεται η κατάτμηση της αρχικής 
άδειας, είτε,
(αβ) στην περίπτωση των άρθρων 132Ε έως 132Ζ του 
ν. 4001/2011, καταργώντας τις μονάδες παραγωγής από 
Α.Π.Ε. και υπό τους όρους του άρθρου 132Η του ίδιου 
νόμου.
(β) Ειδικά οι κάτοχοι των αδειών της παρ. 1 με εγκατα-
στάσεις στις περιοχές όπου το δίκτυο έχει χαρακτηριστεί 
ως κορεσμένο με βάση την υπ’ αριθμ. 699/2012 απόφα-
ση της Ρ .Α.Ε., καθώς και στη νήσο Κρήτη, υποβάλλουν 
στη Ρ .Α.Ε. αίτηση, δυνάμει της οποίας επιλέγουν να υπα-
χθούν είτε:
(βα) Στην παρ. 11Β του άρθρου 10 για την έκδοση Βε-
βαίωσης Ειδικών Έργων, υπό τους όρους και τις διαδι-
κασίες της υποπερ. (αα) της περ. (α) της παρούσας, είτε
(ββ) στην υποπερ. (αβ) της περ. (α) της παρούσας.3. Σε περίπτωση μη υποβολής των αιτήσεων της υπο-
περ. (αα) της περ. (α) και της περ. (β) της παρ. 2 ή των 
συνυποβαλλόμενων εγγράφων και στοιχείων εντός του 
χρονικού διαστήματος της ίδιας παραγράφου, η Ρ .Α.Ε. 
ανακαλεί την άδεια, εντός της προθεσμίας της παρ. 4 
του άρθρου 19.
4. Οι κάτοχοι εν ισχύι κατά την έναρξη ισχύος του 
παρόντος, Βεβαιώσεων ή Βεβαιώσεων Ειδικών Έργων 
δύνανται να υποβάλουν αίτηση για την τροποποίηση 
αυτών, προκειμένου για την υπαγωγή τους είτε στις πε-
ριπτώσεις των παρ. 11Α ή 11Β του άρθρου 10, ή στην πε-
ρίπτωση της παρ. 11Β του άρθρου 10, αντίστοιχα. Τα αι-
τήματα τροποποίησης Βεβαίωσης ή Βεβαίωσης Ειδικών 
Έργων υποβάλλονται στη Ρ .Α.Ε. εντός ή εκτός κύκλου 
υποβολής αιτήσεων, συνυποβαλλομένων των απαιτού-μενων εγγράφων και στοιχείων, υπό τους όρους και τις 
διαδικασίες των άρθρων 11 και 19, αντιστοίχως, καθώς και του Κανονισμού Βεβαιώσεων, εφαρμοζομένων του άρθρου 16 και της περ. (β) της παρ. 1 του άρθρου 17.
5. Οι κάτοχοι εν ισχύι κατά την έναρξη ισχύος του πα-
ρόντος, Αδειών Παραγωγής ηλεκτρικής Ενέργειας από 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. δύνανται να υποβάλουν αίτηση στη 
Ρ .Α.Ε. για την τροποποίηση αυτών για την υπαγωγή τους 
στις παρ. 11Α ή 11Β του άρθρου 10, σύμφωνα με τα άρ-
θρα 11 ή 19, κατά περίπτωση, τον Κανονισμό Βεβαιώ-
σεων και την παρ. 4 του άρθρου 25.
6. Εκκρεμείς, κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, αι-
τήσεις για την έκδοση αδειών της παρ. 1 απορρίπτονται. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Άρθρο 88
Εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σταθμών ισχύος ≤1MW σε αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας - Τροποποίηση περ. α΄ παρ. 6 
άρθρου 56 του ν. 2637/1998
Στην περ. α) της παρ. 6 του άρθρου 56 του ν. 2637/1998 
(Α΄ 200), περί εγκατάστασης φωτοβολταϊκών σε αγροτι-
κή γη υψηλής παραγωγικότητας, απαλείφεται η προθε-
σμία για την έκδοση της κοινής απόφασης του δευτέ-
ρου εδαφίου, στο τρίτο εδάφιο προστίθεται η αναφορά 
στους σταθμούς αποθήκευσης ενέργειας και η περ. α) 
διαμορφώνεται εξής:
«α) Σε αγροτεμάχια που χαρακτηρίζονται από τη Δι-
εύθυνση Αγροτικής Ανάπτυξης της οικείας περιφερεια-
κής ενότητας ως αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας, 
απαγορεύεται η άσκηση οποιασδήποτε άλλης δραστη-ριότητας, εκτός από την αγροτική εκμετάλλευση αγρο-
τική δραστηριότητα, κατά την έννοια του ν. 3874/2010 
(Α΄ 151), και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από 
σταθμούς Α.Π.Ε. Κάθε επέμβαση στις εκτάσεις αυτές είτε 
για τη μεταβολή του προορισμού τους και τη διάθεσή 
τους για άλλες χρήσεις είτε για την εκτέλεση έργων ή 
τη δημιουργία εγκαταστάσεων ή παροχή άλλων εξυπη-ρετήσεων μέσα σε αυτές, έστω και χωρίς μεταβολή της 
κατά προορισμό χρήσης τους, αποτελεί εξαιρετικό μέτρο 
και ενεργείται πάντοτε με βάση τους όρους και τις προϋ-
ποθέσεις που ορίζονται με κοινή απόφαση των αρμοδί-ων οργάνων των Υπουργείων Αγροτικής Ανάπτυξης και 
Τροφίμων και Περιβάλλοντος και Ενέργειας και μόνο για 
λόγους που εξυπηρετούν τον γεωργικό χαρακτήρα της 
αγροτικής εκμετάλλευσης ή την εγκατάσταση σταθμών 
Α.Π.Ε. Η απαγόρευση αυτή δεν ισχύει εφόσον πρόκειται 
για εκτέλεση στρατιωτικών έργων, που αφορούν στην 
εθνική άμυνα της χώρας, καθώς και για την εκτέλεση 
μεγάλων αναπτυξιακών έργων του Δημοσίου και των 
Ο.Τ.Α., πρώτου και δεύτερου βαθμού, για την κατασκευή 
δικτύων μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας 
και φυσικού αερίου, υποσταθμών και εν γένει για την 
εκτέλεση κάθε έργου που αφορά στην υποδομή του 
ηλεκτρικού συστήματος και του δικτύου φυσικού αερί-ου, σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας ή για 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4463 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
περιπτώσεις Στρατηγικών Επενδύσεων του ν. 3894/2010, 
ιδίως για επενδύσεις που αφορούν και συνδέονται με τη 
μεταποίηση αγροτικών προϊόντων και τη βιομηχανία 
τροφίμων. Κτίρια και εγκαταστάσεις νομίμως υφιστάμε-
να προ της 3.12.2019 επί αγροτεμαχίων που έχουν χαρα-
κτηρισθεί ως αγροτικές γαίες υψηλής παραγωγικότητας, 
μπορούν να αλλάξουν χρήση, ώστε να αξιοποιηθούν για 
μεταποίηση αγροτικών προϊόντων.
Ειδικά η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτο-
βολταϊκούς σταθμούς εγκατεστημένης ισχύος μεγαλύ-
τερης ή ίσης του ενός μεγαβάτ (1 MW) απαγορεύεται 
σε αγροτεμάχια που χαρακτη ρίζονται ως αγροτική γη 
υψηλής παραγωγικότητας, συμπεριλαμβανομένων των 
περιοχών της Αττικής, καθώς και των περιοχών της 
επικράτειας που έχουν ήδη καθοριστεί ως αγροτική 
γη υψηλής παραγωγικότητας από εγκεκριμένα Γενικά 
Πολεοδο- μικά Σχέδια (Γ .Π.Σ.) ή Σχέδια Χωρικής Οικι-
στικής Οργάνωσης Ανοιχτής Πόλης (Σ.Χ.Ο.Ο.Α.Π.) του 
ν.  2508/1997 (Α΄ 124), σε Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου 
(Ζ.Ο.Ε.) του άρθρου 29 του ν. 1337/1983 (Α΄ 33), και σε Τοπικά Χωρικά Σχέδια του ν. 4447/2016 (Α΄ 241), εκτός 
αν διαφορετικά προβλέπεται στα εγκεκριμένα αυτά σχέ-
δια. Ειδικά η παραγωγή ενέργειας από φωτοβολταϊκούς 
σταθμούς εγκατεστημένης ισχύος μικρότερης ή ίσης 
του ενός μεγαβάτ (1 MW) επιτρέπεται σε αγροτεμάχια 
που χαρακτηρίζονται ως αγροτική γη υψηλής παρα-γωγικότητας, συμπεριλαμβανομένων των περιοχών 
της Αττικής, καθώς και των περιοχών της Επικράτειας 
που έχουν ήδη καθοριστεί ως αγροτική γη υψηλής πα-
ραγωγικότητας από εγκεκριμένα Γενικά Πολεοδομικά 
Σχέδια (Γ .Π.Σ.) ή Σχέδια Χωρικής Οικιστικής Οργάνωσης 
Ανοιχτής Πόλης (Σ.Χ.Ο.Ο.Α.Π.) του ν. 2508/1997 (Α΄ 124), 
σε Ζώνες Οι- κιστικού Ελέγχου (Ζ.Ο.Ε.) του άρθρου 29 
του ν. 1337/1983 (Α΄ 33) και σε Τοπικά Χωρικά Σχέδια 
του ν. 4447/2016 (Α΄ 241), υπό την προϋπόθεση ότι οι 
φωτοβολταϊκοί σταθμοί, για τους οποίους χορηγούνται 
δεσμευτικές προσφορές σύνδεσης από τον αρμόδιο Δια-
χειριστή, μετά την έναρξη ισχύος της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/
ΔΑΠΕΕΚ/74123/2971/29.7.2020 κοινής απόφασης των 
Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εσωτερικών 
και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (Β΄ 3149), δεν 
υπερβαίνουν το μηδέν κόμμα οχτώ τοις εκατό (0,8%), 
καλύπτουν αγροτικές εκτάσεις που αθροιζόμενες με τις 
αγροτικές εκτάσεις που καλύπτουν φωτοβολταϊκοί σταθ-
μοί που έχουν ήδη τεθεί σε λειτουργία ή έχουν χορηγηθεί 
δεσμευτικές προσφορές σύνδεσης και τις εκτάσεις που καλύπτουν φωτοβολταϊκοί σταθμοί που εγκαθίστανται 
σύμφωνα με την παρ. 11 του άρθρου 51 του ν. 4178/2013 
(Α΄ 174), δεν υπερβαίνουν το ένα τοις εκατό (1%) του 
συνόλου των καλλιεργούμενων εκτάσεων της κάθε Περι-
φερειακής Ενότητας. Με κοινή απόφαση των Υπουργών 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εσωτερικών και Αγροτικής 
Ανάπτυξης και Τροφίμων, που εκδίδεται μέσα σε δύο (2) 
μήνες από τη θέση σε ισχύ της παρούσας διάταξης καθο-
ρίζεται η ισχύς σε MW των φωτοβολταϊκών σταθμών που 
επιτρέπεται να εγκατασταθούν σε αγροτική γη υψηλής 
παραγωγικότητας σε κάθε Περιφερειακή Ενότητα και 
προσδιορίζονται οι ενέργειες των αρμόδιων υπηρεσι-
ών. Για τον ανωτέρω καθορισμό χρησιμοποιούνται τα στοιχεία της Ετήσιας Γεωργικής Στατιστικής Έρευνας του 
έτους 2017 της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής και λαμ-
βάνεται υπόψη μία τυπική στρεμματική κάλυψη ανά 
μονάδα ισχύος των φωτοβολταϊκών σταθμών. Με την 
απόφαση αυτή δύναται να επιβάλλονται περιορισμοί 
ως προς το είδος των καλλιεργούμενων εκτάσεων, ενώ 
μπορεί να περιορίζεται και το ως άνω ποσοστό σε συ-
γκεκριμένες Περιφερειακές Ενότητες. Με κοινή απόφαση 
των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Αγρο-
τικής Ανάπτυξης και Τροφίμων μπορεί να προσδιορίζο-
νται περιορισμοί στον τρόπο θεμελίωσης των βάσεων 
στήριξης των φωτοβολταϊκών συστημάτων, καθώς και υποχρεώσεις για την αποκατάσταση του γηπέδου μετά την αποξήλωση φωτοβολταϊκών σταθμών.».
Άρθρο 89
Πλαίσιο προτεραιότητας στη χορήγηση 
οριστικών Προσφορών Σύνδεσης για 
σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγες Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης και σταθμούς αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας
1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας καθορίζεται το πλαίσιο προτεραιότητας στη χορήγηση Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης για σταθ-
μούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.), Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητ ας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) και σταθμούς αποθήκευσης από τον Διαχει-
ριστή του Δικτύου και τον Διαχειριστή του Συστήμα-
τος, συμπεριλαμβανομένων των περιοχών που έχουν 
χαρακτηρισθεί ως κορεσμένα δίκτυα, λαμβάνοντας υπ’ όψιν ιδίως την ασφάλεια ενεργειακού εφοδιασμού, την 
τεχνική δυνατότητα σύνδεσης σταθμών στο Δίκτυο ή 
το Σύστημα του εκάστοτε Διαχειριστή, το μέγεθος των 
υπό ανάπτυξη σταθμών, τη μείωση του ενεργειακού 
κόστους των καταναλωτών και των επιχειρήσεων, οι-
κονομικά και τεχνικά κριτήρια, την τεχνολογία των έρ-γων, το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (Β΄ 
4893/2019), την κυκλική οικονομία, την εξοικονόμηση 
ενέργειας, τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/943 του Ευρωπαϊκού 
Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 2019, 
σχετικά με την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργει-
ας (L 158), τις αποφάσεις της Διυπουργικής Επιτροπής 
Στρατηγικών Επενδύσεων, την περιφερειακή ενίσχυση 
και ανάπτυξη, την προώθηση των Ενεργειακών Κοινο-
τήτων, καθώς και τη γεωγραφική κατανομή των έργων. 
Το πλαίσιο προτεραιότητας δύναται να διαφοροποιείται 
μεταξύ Διαχειριστή Συστήματος, Διαχειριστή Δικτύου, 
καθώς και για τις περιοχές που έχουν χαρακτηρισθεί 
ως κορεσμένα δίκτυα. 
2. Ο Διαχειριστής του Συστήματος, για τεχνικούς λό-
γους, προς τον σκοπό της βέλτιστης αξιοποίησης των 
υποδομών Συστήματος και Δικτύου και για τη μεγιστο-ποίηση της δυνατότητας απορρόφησης ενέργειας από 
σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., καθώς και για λόγους που 
σχετίζονται με την εφαρμογή των κριτηρίων προτεραιό-
τητας, δύναται να χορηγεί Οριστική Προσφορά Σύνδε-σης με μειωμένη τελική εγκατεστημένη ισχύ έναντι της 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4464 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
αναγραφόμενης στην άδεια παραγωγής, στη Βεβαίωση 
Παραγωγού ή στη Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή στην αίτη-
ση χορήγησης Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης σε περί-
πτωση σταθμών του άρθρου 33. Στην περίπτωση αυτή 
δεν απαιτείται για τη χορήγηση Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης η προηγούμενη τροποποίηση της άδειας πα-
ραγωγής, της Βεβαίωσης Παραγωγού ή της Βεβαίωσης 
Ειδικών Έργων από τον Φορέα Αδειοδότησης. 
3. Με την απόφαση της παρ. 1 δύναται να:
(α) Τίθενται όροι, προϋποθέσεις και περιορισμοί σε 
συγκεκριμένες κατηγορίες σταθμών που λαμβάνουν προτεραιότητα, ενόψει των κριτηρίων της παρ. 1 και 
του είδους του αιτήματος, 
(β) προβλέπεται εάν τα κριτήρια που εφαρμόζονται 
ανά κατηγορία αφορούν περιπτώσεις που έχει κατατεθεί 
αίτημα χορήγησης προσφοράς σύνδεσης, κοινό αίτημα για χορήγηση προσφοράς σύνδεσης ή αιτήματα σταθ-μών του ίδιου Παραγωγού,
(γ) απαιτείται προσκόμιση εγγυητικής επιστολής ή τεκ-
μηρίωση της οικονομικής φερεγγυότητας του παραγω-γού. Εφόσον απαιτηθεί προσκόμιση εγγυητικής επιστο-λής, σε περίπτωση κατάπτωσης αυτής, αυτή καταπίπτει υπέρ του Ειδικού Λογαριασμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. του Διασυνδεδεμένου Συστήματος και Δικτύου του Ειδικού 
Λογαριασμού του άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179).
(δ) Καθορίζονται οι όροι και η διαδικασία που ακολου-
θείται σε περίπτωση χορήγησης Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης από τον Διαχειριστή του Συστήματος, σύμφω-
να με την παρ. 2 σε περίπτωση αιτήματος χορήγησης 
προσφοράς σύνδεσης, κοινού αιτήματος για χορήγηση προσφοράς σύνδεσης ή αιτημάτων σταθμών του ίδιου Παραγωγού,
(ε) καθορίζεται κατά περίπτωση το εύρος ή όριο από-
κλισης της τελικά εγκατεστημένης από την αναγραφόμε-
νη ισχύ, η οποία θα χορηγηθεί στην Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης από τον Διαχειριστή του Συστήματος σύμ-
φωνα με την παρ. 2, το οποίο δεν υπερβαίνει ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%), 
(ζ) να ρυθμίζεται κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.
4. Αιτήματα για χορήγηση οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας 
της περ. (λια) της παρ. 3 του άρθρου 2 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), που δεν περιορίζουν τη χωρητικότητα υποδο-
χής δυναμικού παραγωγής Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. των ηλε-
κτρικών δικτύων, εξετάζονται διακριτά από τα αιτήματα 
χορήγησης οριστικής προσφοράς σύνδεσης σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., από τους αρμόδιους διαχειριστές. 
Με την απόφαση της παρ. 1 δύναται να προβλέπονται οι όροι, η διαδικασία και άλλες λεπτομέρειες σχετικά με την αξιολόγηση των αιτημάτων της παρούσας.
5. Το πλαίσιο προτεραιότητας που καθορίζεται με την 
απόφαση της παρ. 1 ισχύει κατά παρέκκλιση κάθε άλλης 
γενικής ή ειδικής διάταξης για την κατά προτεραιότητα 
χορήγηση Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης για σταθ-
μούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. από τον Διαχειριστή του Δικτύ-
ου και τον Διαχειριστή του Συστήματος, συμπεριλαμβα-
νομένων και των περιοχών που έχουν χαρακτηρισθεί ή 
χαρακτηρίζονται ως κορεσμένα δίκτυα.ΜΕΡΟΣ Δ΄
ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΩΝ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝΠΛΩΤΩΝ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ
Άρθρο 90
Πεδίο εφαρμογής - Ορισμοί
1. Οι διατάξεις του παρόντος εφαρμόζονται αποκλει-
στικά για τη χωροθέτηση, αδειοδότηση, εγκατάσταση 
και λειτουργία πιλοτικών θαλάσσιων πλωτών φωτοβολ-
ταϊκών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και 
των συνοδών τους έργων σε χερσαίο και θαλάσσιο χώρο 
εκτός των λιμένων. 
2. Επιτρέπεται η χωροθέτηση, αδειοδότηση, εγκα-
τάσταση και λειτουργία μέχρι δέκα (10) Πιλοτικών Θα-
λάσσιων Πλωτών Φωτοβολταϊκών Σταθμών (Π.Θ.Π.Φ.Σ.), 
σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος, κατά παρέκκλι-
ση κάθε άλλης γενικής ή ειδικής διάταξης.
3. Ως Π.Θ.Π.Φ.Σ. νοούνται τα συστήματα παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας, εγκατεστημένης ισχύος από μισό 
μεγαβάτ (0.5 MW) μέχρι ένα μεγαβάτ (1 MW) έκαστο, τα 
οποία απαρτίζονται από (α) πλωτές φωτοβολταϊκές εγκα-
ταστάσεις που αναπτύσσονται σε θαλάσσια έκταση και 
αγκυρώνονται στον πυθμένα ή/και σε χερσαίο τμήμα, (β) 
οικίσκο στέγασης ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού 
επί χερσαίου χώρου που περιλαμβάνει τον υποσταθμό 
διασύνδεσης με το δίκτυο και λοιπό ηλεκτρομηχανολο-γικό εξοπλισμό, (γ) καλώδια σύνδεσης των πλωτών φω-τοβολταϊκών εγκαταστάσεων με τον οικίσκο στέγασης 
ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού και (δ) συνοδά έργα, 
απαραίτητα για την πρόσβαση στον χώρο της εγκατά-στασης και την ασφαλή λειτουργία του σταθμού.
Άρθρο 91
Διαδικασία χωροθέτησης και αδειοδότησης
1. Οι Πιλοτικοί Θαλάσσιοι Πλωτοί Φωτοβολταϊκοί 
Σταθμοί (Π.Θ.Π.Φ.Σ.) απαλλάσσονται από:
α) Την υποχρέωση λήψης Βεβαίωσης Παραγωγού ή 
Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, 
β) περιβαλλοντική αδειοδότηση και λήψη Πρότυπων 
Περιβαλλοντικών δεσμεύσεων,
γ) την υποχρέωση έκδοσης οικοδομικής άδειας.
2. Η χωροθέτηση των Π.Θ.Π.Φ.Σ. πραγματοποιείται σε 
θαλάσσιες και χερσαίες εκτάσεις, σύμφωνα με τη διαδι-κασία του παρόντος. 
3. Ο ενδιαφερόμενος, φυσικό ή νομικό πρόσωπο, υπο-
βάλλει αίτηση στη Διεύθυνση Χωροταξίας του Υπουργεί-
ου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η αίτηση περιλαμβάνει:
α) Τοπογραφικό Διάγραμμα ή απόσπασμα Ορθοφω-
τοχάρτη εξαρτημένο στο ΕΓΣΑ ‘87, στο οποίο απεικονί-ζονται η προς κατάληψη θαλάσσια και χερσαία έκταση, το συνολικό εμβαδόν αυτής, οι συντεταγμένες των κο-ρυφών της, καθώς και ο παρακείμενος χερσαίος χώρος.
β) Συνοπτική τεχνική έκθεση του προς ανάπτυξη έργου.
4. Η Διεύθυνση Χωροταξίας του Υπουργείου Περιβάλ-
λοντος και Ενέργειας διαβιβάζει την ως άνω αίτηση, μέσα 
σε δέκα (10) ημέρες από την υποβολή της, στις κάτωθι υπηρεσίες:
α) Στην αρμόδια Εφορεία Αρχαιοτήτων,
β) στην αρμόδια υπηρεσία Νεοτέρων Μνημείων και 
Τεχνικών Έργων,
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4465 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
γ) στην αρμόδια Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων,
δ) στην αρμόδια Εφορεία Παλαιοανθρωπολογίας και 
Σπηλαιολογίας,
ε) στη Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Χωροταξίας της 
αρμόδιας Περιφέρειας,
στ) στην αρμόδια Διεύθυνση Δασών, ή, σε περίπτωση 
που δεν υφίσταται, στο αρμόδιο Δασαρχείο,
ζ) στο Γενικό Επιτελείο Εθνικής Άμυνας,
η) στη Διεύθυνση Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Κλι-
ματικής Αλλαγής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης 
και Τροφίμων,
θ) στη Διεύθυνση Λιμενικών και Κτιριακών Υποδομών 
της Γενικής Γ ραμματείας Λιμένων, Λιμενικής Πολιτικής 
και Ναυτιλιακών Επενδύσεων του Υπουργείου Ναυτιλίας 
και Νησιωτικής Πολιτικής,
ι) στο Αρχηγείο Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτο-
φυλακής (Λ.Σ. - ΕΛ.ΑΚΤ.) του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής,
ια) στη Διεύθυνση Χωρικού Σχεδιασμού και Υποδομών 
του Υπουργείου Τουρισμού,
ιβ) στη Γενική Διεύθυνση Δημόσιας Περιουσίας και 
Κοινωφελών Υπηρεσιών του Υπουργείου Οικονομικών,
ιγ) στη Γενική Διεύθυνση Αλιείας του Υπουργείου 
Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων,
ιδ) στον οικείο Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού. 
5. Οι ανωτέρω υπηρεσίες παρέχουν γνώμη αναφορικά 
με τη χωροθέτηση του Π.Θ.Π.Φ.Σ. στη Διεύθυνση Χωρο-
ταξίας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 
εντός αποκλειστικής προθεσμίας τριάντα (30) ημερών 
από την ημέρα παραλαβής της αίτησης. 
6. Εντός προθεσμίας τριών (3) ημερών από την πά-
ροδο της προθεσμίας της παρ. 5, η Διεύθυνση Χωρο-
ταξίας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας 
διαβιβάζει στο Κεντρικό Συμβούλιο Χωροταξικών Θε-
μάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕ.ΣΥ.ΧΩ.Θ.Α.) τα στοιχεία 
του φακέλου, συμπεριλαμβανομένων και των γνωμών 
που παρασχέθηκαν σύμφωνα με την παρ. 5. Η βεβαίωση 
περί επιτρεπτού της χωροθέτησης του Π.Θ.Π.Φ.Σ. ή η 
απορριπτική απόφαση εκδίδεται από το ΚΕ.ΣΥ.ΧΩ.Θ.Α. 
εντός προθεσμίας δέκα (10) ημερών από την ημερομη-
νία παραλαβής του φακέλου.
7. Κατά παρέκκλιση κάθε άλλης γενικής ή ειδικής 
διάταξης, η χωροθέτηση Π.Θ.Π.Φ.Σ. επιτρέπεται και 
στις Ζώνες Προστασίας και Διαχείρισης, όπως αυτές ορίζονται στις παρ. 4β, 4γ και 4δ του άρθρου 19 του 
ν. 1650/1986 (Α΄ 160), χωρίς να απαιτούνται περιβαλ-
λοντική αδειοδότηση και λήψη Πρότυπων Περιβαλλο-
ντικών Δεσμεύσεων, εφόσον δεν παραβλάπτεται η ακε-
ραιότητα της προστατευόμενης περιοχής. Προς τούτο, υποβάλλεται από τον ενδιαφερόμενο δέουσα εκτίμηση 
επιπτώσεων Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση (Ε.Ο.Α.), η 
οποία αξιολογείται από την αρμόδια Μονάδα Διαχείρι-
σης Προστατευόμενης Περιοχής (ΜΔΠΠ) του άρθρου 34 
του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), βάσει των προδιαγραφών της 
υπό στοιχεία 52983/1952/2013 απόφασης του Υπουρ-
γού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής 
(Β΄ 2436) κατ’ αναλογική εφαρμογή των προβλεπομένων 
στην υπ’ αριθμ. 52983/1952/2013 απόφαση του Υπουρ-
γού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής 
(Β΄ 2436). Σε περίπτωση που δεν έχει εκδοθεί το προεδρι-κό διάταγμα της παρ. 4 του άρθρου 21 του ν. 1650/1986, 
που αφορά την προς κατάληψη θαλάσσια και χερσαία 
έκταση, επιτρέπεται η χωροθέτηση Π.Θ.Π.Φ.Σ. χωρίς να 
απαιτείται περιβαλλοντική αδειοδότηση.
8. Το ΚΕ.ΣΥ.ΧΩ.Θ.Α. δύναται να εκδώσει έως δέκα (10) 
βεβαιώσεις περί επιτρεπτού της χωροθέτησης. Αν κά-
ποιος εκ των Π.Θ.Π.Φ.Σ. δεν λάβει Οριστική Προσφορά 
Σύνδεσης από τον αρμόδιο διαχειριστή εντός ενός (1) 
έτους από την έκδοση της βεβαίωσης, η Διεύθυνση Χω-ροταξίας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας 
δύναται να ακυρώσει την εκδοθείσα βεβαίωση και να 
εκδώσει νέα βεβαίωση για άλλον Π.Θ.Π.Φ.Σ.
Άρθρο 92
Σύμβαση Σύνδεσης
1. Οι κατά το άρθρο 90 κάτοχοι της Βεβαίωσης περί 
επιτρεπτού της χωροθέτησης του Πιλοτικού Θαλάσσι-
ου Πλωτού Φωτοβολταϊκού Σταθμού (Π.Θ.Π.Φ.Σ.) υπο-
βάλλουν αίτηση για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης στον αρμόδιο διαχειριστή. 
2. Κατά παρέκκλιση κάθε άλλης, γενικής ή ειδικής, 
διάταξης:
α) Οι Π.Θ.Π.Φ.Σ. εξαιρούνται από την υποχρέωση υπο-
βολής εγγράφων, σχετικά με την περιβαλλοντική αδει-οδότηση και την τεκμηρίωση του δικαιώματος νόμιμης 
χρήσης του χώρου εγκατάστασης του σταθμού,
β) οι Π.Θ.Π.Φ.Σ. λαμβάνουν Οριστική Προσφορά Σύν-
δεσης, χωρίς να προαπαιτείται αδειοδότηση σύμφωνη 
με την περιβαλλοντική νομοθεσία,
γ) η ανωτέρω Οριστική Προσφορά Σύνδεσης χορηγεί-
ται κατά προτεραιότητα έναντι του συνόλου των αιτημά-
των και εντός προθεσμίας ενός (1) μηνός από την υπο-
βολή της σχετικής αίτησης εκτός του ειδικού πλαισίου 
προτεραιότητας του άρθρου 88 ακόμα και σε περιοχές 
που έχουν χαρακτηριστεί ως κορεσμένα δίκτυα κατά 
την περ. α΄ της παρ. 5 του άρθρου 3 του ν. 3468/2006, ή 
χαρακτηρίζονται ως κορεσμένα δίκτυα, σύμφωνα με το άρθρο 14 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92),
δ) η Οριστική Προσφορά Σύνδεσης ισχύει για διάστη-
μα δώδεκα (12) μηνών από την ημερομηνία χορήγησής 
της και παρατείνεται έως την ημερομηνία λήξης της Ενι-
αίας Άδειας Εγκατάστασης και Λειτουργίας του άρθρου 
94 του παρόντος, εφόσον κατά την ημερομηνία λήξης 
ισχύος της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης ο Π.Θ.Π.Φ.Σ. 
έχει λάβει Ενιαία Άδεια Εγκατάστασης και Λειτουργίας.
3. Με την αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύν-
δεσης, εντός δύο (2) μηνών από την έκδοσή της, οι 
Π.Θ.Π.Φ.Σ. συνυποβάλλουν στον διαχειριστή την εγγυ-
ητική επιστολή της παρ. 3 της υποπαρ. Ι.1. της παρ. Ι΄ 
του άρθρου πρώτου του ν. 4152/2013 (Α΄ 107) και συ-
νάπτουν, εντός δύο (2) μηνών, Σύμβαση Σύνδεσης, για χρονικό διάστημα είκοσι (20) ετών. Το αίτημα σύναψης 
Σύμβασης Σύνδεσης διεκπεραιώνεται κατά προτεραιό-
τητα έναντι κάθε άλλου αιτήματος.
 Άρθρο 93
Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης 
1. Οι Πιλοτικοί Θαλάσσιοι Πλωτοί Φωτοβολταϊκοί 
Σταθμοί (Π.Θ.Π.Φ.Σ.) εξαιρούνται των ανταγωνιστικών 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4466 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
διαδικασιών υποβολής προσφορών του άρθρου 7 
του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) και δύνανται να συνάπτουν 
Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Διαφορικής Προ-
σαύξησης του ν.  4414/2016 μέχρι την 31η.12.2023, η οποία διέπεται από την Τιμή Αναφοράς της παρ. 2 
του παρόντος.
2. Η Τιμή Αναφοράς των Π.Θ.Π.Φ.Σ. καθορίζεται με την 
απόφαση της παρ. 5 του άρθρου 7 του ν. 4414/2016.
3. Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, άμεσα ή έμμεσα 
μέσω της συμμετοχής του στη διοίκηση ή ως μέτοχος, 
εταίρος ή μέλος νομικού προσώπου με οποιοδήποτε 
ποσοστό συμμετοχής, επιτρέπεται να συνάψει Σύμβαση 
Λειτουργικής Ενίσχυσης για μέχρι δύο (2) Π.Θ.Π.Φ.Σ.
4. Για τους Π.Θ.Π.Φ.Σ. οι οποίοι λαμβάνουν επενδυτική 
ενίσχυση, δεν εφαρμόζεται η απομείωση της λειτουργι-
κής ενίσχυσης της παρ. 7 του άρθρου 3 του ν. 4414/2016.
Άρθρο 94Ενιαία Άδεια Εγκατάστασης και Λειτουργίας
1. Για την εγκατάσταση και λειτουργία των Πιλοτι-
κών Θαλάσσιων Πλωτών Φωτοβολταϊκών Σταθμών 
(Π.Θ.Π.Φ.Σ.) χορηγείται, σύμφωνα με το παρόν, Ενιαία 
Άδεια Εγκατάστασης και Λειτουργίας, η οποία ενσωμα-
τώνει και αντικαθιστά όλες τις διοικητικές άδειες που 
απαιτούνται κατά την κείμενη νομοθεσία. Στην άδεια 
αυτή οριοθετούνται και οι θαλάσσιες και χερσαίες εκτά-
σεις που θα χρησιμοποιηθούν για την εγκατάσταση και λειτουργία των Π.Θ.Π.Φ.Σ.
2. Η αίτηση για έκδοση Ενιαίας Άδειας Εγκατάστασης 
και Λειτουργίας υποβάλλεται στη Γενική Γ ραμματεία 
Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας μέχρι την 
30ή.6.2023.
3. Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, άμεσα ή έμμεσα 
μέσω της συμμετοχής του στη διοίκηση ή ως μέτοχος, 
εταίρος ή μέλος νομικού προσώπου με οποιοδήποτε πο-
σοστό συμμετοχής, επιτρέπεται να υποβάλλει αίτηση και 
να λαμβάνει Ενιαία Άδεια Εγκατάστασης και Λειτουργίας 
για μέχρι δύο (2) Π.Θ.Π.Φ.Σ.
4. Με την αίτηση συνυποβάλλονται: (α) Συντεταγμένες της προς κατάληψη θαλάσσιας και 
χερσαίας έκτασης,
(β) τεχνική έκθεση του προς εγκατάσταση Π.Θ.Π.Φ.Σ.,(γ) βεβαίωση περί επιτρεπτού της χωροθέτησης του 
Π.Θ.Π.Φ.Σ. της παρ. 6 του άρθρου 90,
(δ) οριστική Προσφορά Σύνδεσης και η αποδοχή αυ-
τής,
(ε) γενικό πιστοποιητικό, πιστοποιητικό ισχύουσας εκ-
προσώπησης και καταστατικό σε περίπτωση νομικού 
προσώπου ή ταυτότητα σε περίπτωση φυσικού προ-
σώπου.
5. Η έγκριση της ενιαίας άδειας εγκατάστασης και λει-
τουργίας χορηγείται εντός είκοσι (20) ημερών από την προσήκουσα υποβολή της αίτησης και των αναγκαίων 
δικαιολογητικών, με απόφαση του Υπουργού Περιβάλ-
λοντος και Ενέργειας.
6. Η ενιαία άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας χο-
ρηγείται για χρονικό διάστημα είκοσι δύο (22) ετών και περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία:(α) Σε περίπτωση νομικού προσώπου, την επωνυμία 
και τον Αριθμό Φορολογικού Μητρώου και σε περίπτω-ση φυσικού προσώπου, στοιχεία της ταυτότητας,
(β) τις συντεταγμένες της υδάτινης έκτασης, όπως αυτή 
οριοθετείται στη Βεβαίωση της παρ. 6 του άρθρου 90,
(γ) τυχόν όρους και προϋποθέσεις που έχουν τεθεί από 
τις συναρμόδιες υπηρεσίες,
(δ) τους υπόλοιπους όρους και τις προϋποθέσεις λει-
τουργίας της μονάδας.
7. Πριν από την έναρξη των εργασιών εγκατάστασης 
ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει στη Γενική Γ ραμματεία 
Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας έγγραφα, με τα οποία τεκμηριώνονται η νόμιμη χρήση της χερσαίας 
έκτασης, η ύπαρξη παραχώρησης χρήσης, συμπεριλαμ-
βανομένης της εκτέλεσης έργων, του αιγιαλού και του 
πυθμένα για τη διέλευση των καλωδίων, καθώς και η 
ύπαρξη παραχώρησης για το υδάτινο στοιχείο της θα-λάσσιας έκτασης, σύμφωνα με τα άρθρα 14 και 15 του ν. 2971/2001 (Α΄ 285).
8. Μετά την εγκατάσταση και λειτουργία του σταθμού 
ο κάτοχός του υποβάλλει στην υπηρεσία που χορήγησε 
την ενιαία άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας:
(α) διάγραμμα κάλυψης και τεχνική περιγραφή με την 
ένδειξη «Ως Κατασκευάστηκε»,
(β) έγγραφο του αρμόδιου διαχειριστή με το οποίο 
προκύπτει ότι ο Π.Θ.Π.Φ.Σ. έχει τεθεί σε λειτουργία,
(γ) υπεύθυνη δήλωση του μηχανικού επίβλεψης της 
λειτουργίας του σταθμού, περί αποδοχής της ανάθεσης 
και τήρησης κατά τη λειτουργία του σταθμού των όρων και κανονισμών για την προστασία του περιβάλλοντος,
(δ) υπεύθυνη δήλωση του νόμιμου εκπροσώπου περί 
μη αναστολής της αδειοδότησης του σταθμού. 
9. Ο κάτοχος της ενιαίας άδειας εγκατάστασης και λει-
τουργίας, κατά τη διάρκεια της κατασκευής και λειτουρ-
γίας του Π.Θ.Π.Φ.Β.Σ., υποχρεούται να μεριμνά για την 
ασφαλή εγκατάσταση και λειτουργία του, την προστασία 
της υγείας και ζωής των εργαζομένων, την προστασία 
του περιβάλλοντος και να τηρεί κάθε άλλο κανόνα δι-
καίου που διέπει τη δραστηριότητά του.
10. Η εγκατάσταση και λειτουργία Π.Θ.Π.Φ.Σ. επιτρέπε-
ται μόνο σε φυσικά πρόσωπα που είναι Έλληνες πολίτες 
ή πολίτες άλλου κράτους μέλους της ΕΕ και σε νομικά 
πρόσωπα που έχουν συσταθεί κατά το εσωτερικό δίκαιο 
ή το δίκαιο άλλου κράτους μέλους της ΕΕ και έχουν την 
καταστατική τους έδρα εντός της ΕΕ, η δε δραστηριό-
τητά τους παρουσιάζει ουσιαστικό και συνεχή δεσμό με 
τις οικονομίες των εν λόγω κρατών.
Άρθρο 95
Παραχώρηση θαλάσσιου χώρου - Σύμβαση Παραχώρησης
1. Το Ελληνικό Δημόσιο, με απόφαση του κατά πε-
ρίπτωση αρμόδιου Υπουργού, μετά από αίτηση του 
ενδιαφερομένου, μπορεί να παραχωρεί τη χρήση θα-
λάσσιων και χερσαίων εκτάσεων, για τις οποίες έχει εκ-
δοθεί βεβαίωση περί επιτρεπτού της χωροθέτησης του 
Πιλοτικού Θαλάσσιου Πλωτού Φωτοβολταϊκού Σταθμού 
(Π.Θ.Π.Φ.Σ.) του άρθρου 90, για την εγκατάσταση και 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4467 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
λειτουργία Π.Θ.Π.Φ.Σ., για χρονικό διάστημα είκοσι δύο 
(22) ετών. 
2. Η παραχώρηση χρήσης για την εκτέλεση έργων 
επί του αιγιαλού και του παρακείμενου θαλάσσιου χώ-
ρου πραγματοποιείται, σύμφωνα με το άρθρο 14 του 
ν. 2971/2001 (Α΄ 285), χωρίς να εφαρμόζεται η παρ. 7 
αυτού. Όσον αφορά στα απαιτούμενα δικαιολογητικά 
της παρ. 6 του ίδιου άρθρου, ο ενδιαφερόμενος, αντί της 
απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων του έργου, σύμφωνα με τον ν. 4014/2011 (Α΄ 209), ή της απόφασης 
έγκρισης υπαγωγής σε καθεστώς Πρότυπων Περιβαλλο-
ντικών Δεσμεύσεων του ιδίου νόμου, υποβάλλει τη βε-βαίωση περί επιτρεπτού της χωροθέτησης του άρθρου 
90 και αντί της έγκρισης ή γνωστοποίησης της αρμόδιας 
αρχής για την ίδρυση ή εγκατάσταση της επιχείρησης, υποβάλλει την ενιαία άδεια εγκατάστασης και λειτουρ-γίας του άρθρου 93.
3. Η παραχώρηση χρήσης του αιγιαλού, του υδάτινου 
στοιχείου και του πυθμένα του θαλάσσιου χώρου, πραγ-
ματοποιείται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών 
κατά τη διαδικασία που προβλέπεται στον ν. 2971/2001, 
εντός τριών (3) μηνών από την έκδοση της ενιαίας άδειας 
εγκατάστασης και λειτουργίας του άρθρου 93, κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερομένου.
4. Πέρα από την περίπτωση όπου ο ενδιαφερόμενος 
μισθώσει χερσαία έκταση που δεν ανήκει στο Δημόσιο, 
οι χερσαίες εκτάσεις που μπορεί να παραχωρηθούν κατά 
την έννοια της παρ. 1, είναι οι εκτάσεις που ανήκουν στην 
κυριότητα του Ελληνικού Δημοσίου, οι δημοτικές γαίες 
με τη σύμφωνη γνώμη του αρμόδιου Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού, 
καθώς και οι δασικές εκτάσεις και τα ακίνητα που δια-
χειρίζεται το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τρο-φίμων, σύμφωνα με τον ν. 4061/2012 (Α΄ 66).
6. Σχετικά με τις υποχρεώσεις του παραχωρησιούχου, 
τη λύση των συμβάσεων παραχώρησης, την εγκατάστα-
ση του παραχωρησιούχου, και τις απαγορεύσεις εφαρμό-
ζονται αναλογικά τα άρθρα 13 έως 17 του ν. 4282/2014 (Α΄ 182).
7. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, στην οποία συμπράττει ο Υπουργός Οικονο-
μικών ή ο κατά περίπτωση αρμόδιος Υπουργός, δύναται 
να ρυθμίζεται κάθε ειδικότερο ζήτημα σχετικά με την 
εφαρμογή του παρόντος.
 Άρθρο 96
Υποχρεώσεις κατόχων Πιλοτικών ΘαλάσσιωνΠλωτών Φωτοβολταϊκών Σταθμών 
1. Οι κάτοχοι των Πιλοτικών Θαλάσσιων Πλωτών Φω-
τοβολταϊκών Σταθμών (Π.Θ.Π.Φ.Σ.) έχουν υποχρέωση να 
υποβάλλουν, μέχρι την 31η Μαρτίου κάθε έτους, μετά 
την έναρξη λειτουργίας της εγκατάστασης, Τεχνική Έκ-
θεση Λειτουργίας στη Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών 
και Εναλλακτικών Καυσίμων και στη Διεύθυνση Περιβαλ-
λοντικής Αδειοδότησης του Υπουργείου Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας, καθώς και στο Κέντρο Ανανεώσιμων Πη-γών Ενέργειας (Κ.Α.Π.Ε.). Στην έκθεση αυτή περιέχονται 
τα δεδομένα που προκύπτουν από την πιλοτική λειτουρ-
γία των σταθμών, τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και 
τυχόν προβλήματα λειτουργίας.2. Το Κ.Α.Π.Ε., εντός τεσσάρων (4) μηνών από την υπο-
βολή κάθε Τεχνικής Έκθεσης Λειτουργίας, υποβάλλει 
έκθεση προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 
στην οποία αναλύονται και συνοψίζονται τα δεδομένα 
της Έκθεσης. Η Έκθεση περιλαμβάνει και τυχόν προτά-σεις για την προώθηση της τεχνολογίας σε μεγαλύτερη κλίμακα.
3. Για την ασφάλεια των πιλοτικών θαλάσσιων πλω-
τών φωτοβολταϊκών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας και των συνοδών αυτών έργων, τοποθετούνται 
κατάλληλα αγκυροβόλια, όπως αυτά αναφέρονται στην 
τεχνική περιγραφή των εγκαταστάσεων. Αν συντρέχουν 
τεχνικοί λόγοι, η τοποθέτηση των αγκυροβολίων μπορεί 
να γίνει και εκτός των ορίων της μισθωμένης θαλάσσι-ας έκτασης, σε απόσταση, από τα όρια αυτής, που δεν υπερβαίνει, στην επιφάνεια της θαλάσσιας έκτασης, το τριπλάσιο του μέγιστου βάθους αυτής.
ΜΕΡΟΣ Ε΄ 
ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΣΤΑΘΜΟΥΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ/ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ  ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ
Άρθρο 97
Αύξηση ηλεκτρικού χώρου στο δίκτυο - Προώθηση ενεργειακού συμψηφισμού και σταθμών αυτοπαραγωγής
1. Ο Διαχειριστής του Δικτύου εισηγείται σε ετήσια 
βάση στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.) αναγκαί-
ες τροποποιήσεις του Κώδικα Διαχείρισης του Ελληνι-
κού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΔΔΗΕ), 
αναθεωρεί τις μεθοδολογίες ανάλυσης, όπου αυτό 
απαιτείται, και δρομολογεί τα αναγκαία έργα δικτύου 
για την αναβάθμιση της ικανότητας υποδοχής ισχύος 
σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) του δικτύου διανομής. Κατά τον 
προσδιορισμό των διαθέσιμων περιθωρίων υποδοχής 
ισχύος λαμβάνονται υπόψη τυχόν περιορισμοί στην έγ-
χυση ισχύος στο Δίκτυο που ενδέχεται να επιβάλλονται στους παραγωγούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α.
2. Ο Διαχειριστής του Δικτύου οφείλει να επικαιροποι-
εί περιοδικά τα περιθώρια υποδοχής ισχύος σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ανά υποσταθμό (Υ/Σ) και ανά μετα-σχηματιστή υψηλής τάσης (ΥΤ), τα οποία και δημοσιο-ποιεί στον δικτυακό του τόπο. 
3. Ο Διαχειριστής του Δικτύου από τη θέση σε ισχύ 
του παρόντος διαθέτει περιθώριο απορρόφησης ισχύος 
δέκα μεγαβάτ (10 MW) ανά υποσταθμό πλέον του υφι-
στάμενου περιθωρίου, αποκλειστικά για την εγκατάστα-
ση σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. αυτοπαραγωγών, αυ-
τοπαραγωγών με εφαρμογή ενεργειακού συμψηφισμού, 
αυτοπαραγωγών με εφαρμογή εικονικού ενεργειακού 
συμψηφισμού και παραγωγών του ειδικού προγράμμα-τος ανάπτυξης φωτοβολταϊκών συστημάτων. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4468 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Το ως άνω περιθώριο καθίσταται διαθέσιμο στο σύ-
νολο των Υ/Σ του ΕΔΔΗΕ, περιλαμβανομένων των περι-
οχών με κορεσμένα δίκτυα και εξαιρουμένου μόνο του 
δικτύου των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, χωρίς να 
καταλαμβάνεται από περιορισμούς που σχετίζονται με τα περιθώρια απορρόφησης του Συστήματος και κατα-νέμεται στις κάτωθι κατηγορίες σταθμών ως εξής: 
α) Σταθμοί Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που εγκαθίστανται από 
αυτοπαραγωγούς και αφορούν οικίες (νοικοκυριά), συ-
μπεριλαμβανομένων σταθμών του ειδικού προγράμμα-
τος ανάπτυξης φωτοβολταϊκών συστημάτων, σε ποσο-στό σαράντα τοις εκατό (40%), 
β) σταθμοί Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που εγκαθίστανται από 
αυτοπαραγωγούς και αφορούν τον πρωτογενή τομέα 
(αγρότες), σε ποσοστό τριάντα τοις εκατό (30%), 
γ) σταθμοί Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που εγκαθίστανται από 
αυτοπαραγωγούς και αφορούν τον δευτερογενή - τρι-
τογενή τομέα (λοιπές χρήσεις) σε ποσοστό τριάντα τοις εκατό (30%). 
Για την διάθεση του ως άνω περιθωρίου, ο Διαχειρι-
στής του Δικτύου χορηγεί Οριστικές Προσφορές Συν-
δεσης με ανώτατο όριο ισχύος τα δέκα κιλοβάτ (10 KW) ανά παροχή κατανάλωσης.
Μετά την παρέλευση δώδεκα (12) μηνών από τη θέση 
σε ισχύ του παρόντος, ο Διαχειριστής του Δικτύου αξιο-
λογεί τα διαθέσιμα περιθώρια των ανωτέρω κατηγοριών 
ανά Υ/Σ. Εάν το περιθώριο κάποιας κατηγορίας έχει εξα-
ντληθεί, ο Διαχειριστής δύναται να αξιοποιεί περιθώριο 
άλλων κατηγοριών, εφόσον η ανακατανομή αυτή δεν 
υπερβαίνει την ισχύ του ενός μεγαβάτ (1 MW).
4. Τα διαθέσιμα περιθώρια υποδοχής ισχύος σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που σύμφωνα με την παρ. 2 προ-
κύπτουν ανά υποσταθμό (Υ/Σ) ή ανά μετασχηματιστή 
υψηλής τάσης/μέσης τάσης (ΥΤ/ΜΤ), χωρίς να συνυπο-
λογίζεται σε αυτά η ισχύς των δέκα μεγαβάτ (10 MW) 
της παρ. 3, διατίθενται για τη σύνδεση σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ως εξής: 
α) Για την εγκατάσταση σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
αυτοπαραγωγών, συμπεριλαμβανομένων σταθμών του 
ειδικού προγράμματος ανάπτυξης φωτοβολταϊκών συ-
στημάτων σε ποσοστό είκοσι τοις εκατό (20%), 
β) για την εγκατάσταση λοιπών σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. σε ποσοστό ογδόντα τοις εκατό (80%). 
Στην περίπτωση αυτή, ο Διαχειριστής του Δικτύου χο-
ρηγεί Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης και υποδέχεται 
νέες αιτήσεις μέχρι την κάλυψη του διαθέσιμου περιθω-
ρίου του εκάστοτε υποσταθμού (Υ/Σ) ή μετασχηματιστή 
ΥΤ/ΜΤ προσαυξημένου κατά τριάντα τοις εκατό (30%). 
5. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας δύνανται να επανακαθορίζονται οι κατηγο-
ρίες σταθμών των παρ. 3 και 4, το ανώτατο όριο ισχύος ανά παροχή κατανάλωσης της παρ. 3, καθώς και τα ως 
άνω ποσοστά κατανομής των διαθέσιμων περιθωρίων 
ισχύος μεταξύ των κατηγοριών ανά Υ/Σ ή/και ανά γεω-γραφική περιοχή. 
6. Ο κάτοχος σταθμού Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. δύναται 
να ορίζει τη μέγιστη ισχύ παραγωγής του σταθμού ισχύ 
μικρότερη της εγκατεστημένης ισχύος των μονάδων πα-
ραγωγής του, η οποία και λαμβάνεται υπόψη από τον Διαχειριστή του Δικτύου για τη χορήγηση Οριστικής 
Προσφοράς Σύνδεσης. Οι κατόχοι των σταθμών με Βε-
βαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων ή Άδεια Παραγωγής, 
μετά την αποδοχή της Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης 
μεριμνούν για την τροποποίηση των σχετικών αδειών. Η 
μη υπέρβαση της μέγιστης ισχύος του σταθμού αποτελεί 
ευθύνη του Παραγωγού και ελέγχεται από τον Διαχειρι-
στή, ο οποίος δύναται να επιβάλει κυρώσεις στον κάτοχο 
του σταθμού, όπως ειδικότερα ορίζεται στον Κώδικα 
Διαχείρισης του ΕΔΔΗΕ. Ειδικά για φωτοβολταϊκούς 
σταθμούς ισχύος έως και ένα μεγαβάτ (1 ΜW) που έχουν 
λάβει Οριστική Προσφορά Σύνδεσης ή έχουν υποβάλ-
λει πλήρες αίτημα για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς 
Σύνδεσης, επιτρέπεται η αύξηση της εγκατεστημένης 
ισχύος σε ποσοστό μέχρι και δέκα τοις εκατό (10%) χωρίς 
να απαιτείται η τροποποίηση της εκδοθείσας απόφασης 
περιβαλλοντικής αδειοδότησης η οποία και θεωρείται 
ισχυρή, εφόσον δεν αυξάνεται η μέγιστη ισχύς παραγω-
γής και εφόσον δεν μεταβάλλονται τα όρια του γηπέδου 
εγκατάστασης. Η παρούσα εφαρμόζεται αναλογικά και 
για εξαιρούμενους σταθμούς που συνδέονται στο Σύ-
στημα μέσω ομαδικών αιτημάτων.
7. Η παρ. 6 εφαρμόζεται αναλογικά και για αυτοπα-
ραγωγούς, σε ό,τι αφορά τη μέγιστη ισχύ έγχυσης και 
απορρόφησης από το Δίκτυο της συνολικής εγκατάστα-
σής τους.
8. Με την επιφύλαξη του επόμενου εδαφίου, από την 
1η Σεπτεμβρίου 2022 και ειδικά για σταθμούς στην Πε-
ριφέρεια Δυτικής Μακεδονίας από την 1η Οκτωβρίου 
2022 ο Διαχειριστής του Δικτύου παύει να δέχεται νέες 
αιτήσεις για χορήγηση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης 
για φωτοβολταϊκούς σταθμούς, εκτός αν πρόκειται για 
σταθμούς αυτοπαραγωγών, για σταθμούς του ειδικού 
προγράμματος ανάπτυξης φωτοβολταϊκών συστημάτων 
ή για σταθμούς του άρθρου 132 του ν. 4819/2021 (Α΄ 129).
Ο Διαχειριστής του Δικτύου, εντός τριών (3) μηνών από 
την έναρξη ισχύος του παρόντος και ανά τρεις (3) μήνες 
σύμφωνα με την παρ. 2, δημοσιεύει τα διαθέσιμα περιθώ-
ρια υποδοχής ισχύος σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ανά Υ/Σ του Δικτύου, όπου δεν υφίσταται σημαντικό πλήθος 
αιτήσεων σε εκκρεμότητα, επιτρέπει την υποβολή νέων 
αιτήσεων φωτοβολταϊκών σταθμών και χορηγεί Οριστι-
κές Προσφορές Σύνδεσης, σύμφωνα με την παρ. 4.
Άρθρο 98
Επιμερισμός κόστους σύνδεσης έργων επέκτασης ή ενίσχυσης του Ελληνικού Δικτύου 
Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας και του 
Ελληνικού Δικτύου Μεταφοράς Ηλεκτρικής 
Ενέργειας μεταξύ του διαχειριστή του και των 
παραγωγών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
και Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού - Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης 
1. Το κόστος κατασκευής των αναγκαίων έργων επέ-
κτασης ή ενίσχυσης του Ελληνικού Δικτύου Διανομής 
Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΔΔΗΕ) και του Ελληνικού Συ-
στήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΜΗΕ) 
για τη διασφάλιση της δυνατότητας μελλοντικής διείσ-
δυσης παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμούς 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4469 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
παραγωγής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και 
Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού-Θ ερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), το οποίο τεκμηριώνεται από τον 
αρμόδιο διαχειριστή, κατά το μέρος που τον βαρύνει, 
ακόμα και αν δεν είχαν ενταχθεί στο Δεκαετές Πρόγραμ-
μα Ανάπτυξης (Δ.Π.Α.) του Διαχειριστή του Συστήματος 
Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας ή του αντίστοιχου 
Σχεδίου Ανάπτυξης Δικτύου (Σ.Α.Δ.) του Διαχειριστή του 
ΕΔΔΗΕ εντάσσεται στη ρυθμιζόμενη περιουσιακή βάση 
της ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. ή της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. κατά περίπτωση και 
ανακτάται μέσω των Χρεώσεων Χρήσης Δικτύου (Χ.Χ.Δ.) 
ή των Χρεώσεων Χρήσης Συστήματος (Χ.Χ.Σ.) αντίστοιχα 
χωρίς να απαιτείται απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής 
Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.). 
2. Για τα έργα επέκτασης του ΕΔΔΗΕ που απαιτούνται 
εντός υποσταθμών υψηλής προς μέσης τάσης, συμπερι-
λαμβανομένων των έργων προσθήκης μετασχηματιστών 
και πυλών αναχώρησης των γραμμών μέσης τάσης, το 
κόστος επιβαρύνει αρχικώς τη ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε., εντάσσεται 
στη ρυθμιζόμενη περιουσιακή του βάση και ανακτάται πλήρως μέσω των Χρεώσεων Χρήσης Δικτύου σύμφω-
να με την παρ. 1. Παραγωγοί Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., που 
εκμεταλλεύονται τα ως άνω έργα επέκτασης του δικτύ-ου επιβαρύνονται με το κόστος κατασκευής των έργων αυτών, αναλογικά με την ισχύ που δεσμεύουν σε αυτά.
3. Για τα έργα επέκτασης ή ενίσχυσης που αφορούν 
στο ΕΔΔΗΕ:
α) Σε έργα νέων τμημάτων του δικτύου μέσης τάσης, 
που εκκινούν από υποσταθμούς υψηλής προς μέσης 
τάσης,
β) σε έργα ενίσχυσης του δικτύου μέσης ή χαμηλής 
τάσης, συμπεριλαμβανομένης ενδεικτικώς της αύξησης 
της διατομής των αγωγών ή των καλωδίων μέσης τάσης,
γ) σε έργα επέκτασης του δικτύου μέσης τάσης για τη 
σύνδεση μεμονωμένων παραγωγών μήκους μεγαλύτε-ρου των εκατό (100) μέτρων,
δ) σε συστήματα αναγκαία για την ποιότητα και τη 
ρύθμιση της τάσης, συμπεριλαμβανομένων ενδεικτικώς 
πυκνωτών και ρυθμιστών τάσης, το κόστος επιβαρύνει αρχικώς τον ΔΕΔΔΗΕ, εντάσσεται στη ρυθμιζόμενη πε-
ριουσιακή του βάση και ανακτάται πλήρως μέσω των 
Χρεώσεων Χρήσης Δικτύου σύμφωνα με την παρ. 1. 
Εξαιρούνται: 
α) έργα αποκλειστικών γραμμών παραγωγών που δεν 
εξυπηρετούν καταναλωτές και συνδέονται σε ιδιωτικό 
υποσταθμό υψηλής ή μέσης τάσης (νέο ή υφιστάμενο) κατά την έννοια της υπ’ αριθμ. 787/2012 απόφασης της 
Ρ .Α.Ε. και β) έργα επέκτασης του δικτύου για τη σύνδεση 
μεμονωμένων παραγωγών μήκους μικρότερου των εκα-
τό (100) μέτρων, το κόστος των οποίων αναλαμβάνουν 
εξ ολοκλήρου οι παραγωγοί Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
4. Παραγωγοί Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που εκμεταλλεύο-
νται τα ως άνω έργα επέκτασης του ΕΔΔΗΕ επιβαρύνο-νται με ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%) του κόστους κατασκευής των έργων αυτών. Το κόστος αυτό για τον 
ΔΕΔΔΗΕ κατανέμεται στους παραγωγούς Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. αναλογικά με την ισχύ που δεσμεύουν σε αυτά.
5. Ο επιμερισμός του κόστους των αναγκαίων έργων 
επέκτασης ή ενίσχυσης του ΕΔΔΗΕ για τη σύνδεση σταθ-μών παραγωγής από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., σύμφωνα με 
το παρόν, εφαρμόζεται για περιπτώσεις τιμολογίων 
σχετικών με έργα σύνδεσης όπως περιγράφονται στις 
σχετικές συμβάσεις σύνδεσης που έχουν εκδοθεί μετά 
την 1η.10.2021. Για την εφαρμογή του προηγούμενου 
εδαφίου, η ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε. κατά περίπτωση: 
α) Τροποποιεί συμβάσεις σύνδε σης που έχουν συνα-
φθεί,
β) επιστρέφει τη διαφορά ποσού που προκύπτει κα-
τόπιν σχετικής τροποποίησης της σύμβασης σύνδεσης,
γ) τροποποιεί οριστικές  προσφορές σύνδεσης που 
έχουν εκδοθεί, για τις οποίες δεν έχουν συναφθεί ακόμα 
οι σχετικές συμβάσεις σύνδεσης.
6. Το κόστος κατασκευής των έργων επέκτασης ή ενί-
σχυσης της παρ. 1 που αφορούν στο Ε.Σ.Μ.Η.Ε. και πα-ραμένουν στην κυριότητα της ΑΔΜΗΕ Α.Ε., επιβαρύνει 
αρχικώς την ΑΔΜΗΕ Α.Ε., εντάσσεται στη ρυθμιζόμενη 
περιουσιακή της βάση και ανακτάται πλήρως μέσω των 
Χρεώσεων Χρήσης Συστήματος, σύμφωνα με την παρ. 1. 
7. Παραγωγοί Α.Π.Ε., Σ.Η.Θ.Υ.Α. που εκμεταλλεύονται 
τα ως άνω έργα επέκτασης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. επιβαρύνο-
νται με ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%) του κόστους κατασκευής των έργων αυτών. Στην περίπτωση έργων επέκτασης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε. ο πρώτος παραγωγός Α.Π.Ε. ή 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. που συνάπτει τη σχετική σύμβαση σύνδεσης ή 
οι πρώτοι παραγωγοί Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. που συνάπτουν 
ταυτόχρονα κοινή σύμβαση σύνδεσης, επιβαρύνονται με 
το σύνολο του αναλογούντος κόστους κατά τα ανωτέρω 
και ανακτούν μέρος του κόστους από τους μελλοντικούς 
συνδεόμενους παραγωγούς Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α., αναλο-
γικά με την ισχύ που δεσμεύουν σε αυτά. Η παρούσα 
εφαρμόζεται για έργα επέκτασης του Ε.Σ.Μ.Η.Ε., όπως 
περιγράφονται στις σχετικές συμβάσεις σύνδεσης, σταθ-
μών για τους οποίους εκδίδεται Βεβαίωση Ηλέκτρισης 
από τον αρμόδιο Διαχειριστή μετά την έναρξη ισχύος 
του παρόντος.
8. Το κόστος των έργων επέκτασης δικτύων του πα-
ρόντος που έχει ενταχθεί στη ρυθμιζόμενη περιουσιακή 
βάση του ΔΕΔΔΗΕ απομειώνεται σταδιακά και αναλογικά 
με το ποσό που καταβάλλεται από τους τρίτους μελλο-ντικούς κατόχους σταθμών Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. που συν-
δέονται και εκμεταλλεύονται το εν λόγω έργο επέκτασης 
εφόσον αυτό είναι τεχνικά εφικτό.
9. Οι λεπτομέρειες εφαρμογής των παρ. 1 έως 8 ρυθ-
μίζονται στον Κώδικα διαχείρισης του ΕΔΔΗΕ (Κώδικας 
ΕΔΔΗΕ) και στον Κώδικα Διαχείρισης του Συστήματος 
(ΚΔΣ).
10. Τα παραπάνω εφαρμόζονται αναλογικά και για 
σταθμούς αποθήκευσης και για θερμικούς σταθμούς 
παραγωγής.
Άρθρο 99
Αποδέσμευση ηλεκτρικού χώρου στο δίκτυο και το σύστημα από μη λειτουργικούς 
σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης 
Σταθμοί Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και 
Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θε ρμότητας Υψηλής Από-
δοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), για τους οποίους είτε δεν έχει εκδοθεί 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4470 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
παράταση της άδειας παραγωγής ή της Βεβαίωσης ή 
της Βεβαίωσης Ειδικών Έργων, που να αφορά σε ριζική 
ανακαίνιση του σταθμού, είτε δεν εγχέουν ενέργεια στο 
σύστημα ή στο δίκτυο για χρονικό διάστημα μεγαλύ-
τερο των δύο (2) ετών, με την εξαίρεση των περιπτώ-
σεων σταθμών που εγκαθίστανται από εκπαιδευτικούς 
ή ερευνητικούς φορείς ή το Κέντρο Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας (ΚΑΠΕ), σταθμών αυτοπαραγωγών και 
σταθμών του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 (Α΄ 1290), 
στους οποίους απαγορεύεται η έγχυση ενέργειας στο 
σύστημα ή το δίκτυο, παύουν να δεσμεύουν ηλεκτρικό χώρο, εκτός αν υποβάλλουν στον αρμόδιο διαχειριστή 
στοιχεία που αποδεικνύουν ότι συντρέχει ουσιαστικός 
λόγος, όπως μείζονα βλάβη του εξοπλισμού ή μείζονα καταστροφή των τεχνικών έργων σε περίπτωση υδρο-
ηλεκτρικών σταθμών, οπότε το παραπάνω χρονικό δι-
άστημα μπορεί να ανέλθει μέχρι τα τρία (3) έτη. Για την 
εφαρμογή του πρώτου εδαφίου, ο αρμόδιος διαχειρι-
στής, μετά την πάροδο χρονικού διαστήματος δεκαοκτώ 
(18) μηνών, κατά τη διάρκεια του οποίου ένας σταθμός 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. δεν εγχέει ενέργεια στο δίκτυο, ενη-
μερώνει τον κάτοχο του σταθμού αυτού και τον καλεί να 
υποβάλλει, εντός ενός (1) μήνα, τα αναγκαία στοιχεία, 
ώστε να διαπιστώσει εάν αυτός είναι λειτουργικός και 
σε ποια περίπτωση εμπίπτει ο σταθμός του.
Άρθρο 100
Εικονικός ενεργειακός συμψηφισμός - Τροποποίηση περ. 13 άρθρου 2 του ν. 3468/2006
Στην περ. 13 του άρθρου 2 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), 
στο δεύτερο εδάφιο προστίθενται οι εγκατάστασεις της 
Ενεργειακής Κοινότητας, το τ ρίτο εδάφιο τροποποιείται 
με την προσθήκη επιχειρήσεων, προστίθεται νέο τέταρτο 
εδάφιο και η περ. 13 διαμορφώνεται ως εξής:
«13. Εικονικός ενεργειακός συμψηφισμός: ο συμψηφι-
σμός της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από σταθ-
μούς ΑΠΕ ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. αυτοπαραγωγού, με τη συνολική 
καταναλισκόμενη ηλεκτρική ενέργεια σε εγκαταστάσεις 
του αυτοπαραγωγού, από τις οποίες τουλάχιστον η μία 
είτε δεν βρίσκεται στον ίδιο ή όμορο χώρο με το σταθμό 
Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. είτε, αν βρίσκεται, τροφοδοτείται από 
διαφορετική παροχή. Ειδικά για Ενεργειακή Κοινότητα 
(Ε.Κοιν.), ο συμψηφισμός της παραγόμενης ηλεκτρικής 
ενέργειας από σταθμό ΑΠΕ ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή Υβριδικό Σταθ-
μό της Ε.Κοιν. γίνεται με τη συνολική καταναλισκόμενη 
ηλεκτρική ενέργεια σε εγκαταστάσεις της Ε.Κοιν., των 
μελών της Ε.Κοιν. και ευάλωτων καταναλωτών ή πολι-
τών που ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας, εντός της 
Περιφέρειας, στην οποία βρίσκεται η έδρα της Ε.Κοιν.
Ειδικά για Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού, ο συμψηφισμός της 
παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμό Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. του Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού, μπορεί να γίνε-ται με την καταναλισκόμενη ενέργεια σε εγκαταστάσεις 
κοινωφελών επιχειρήσεων και Δημοτικών Επιχειρήσε-
ων Ύδρευσης Αποχέτευσης (Δ.Ε.Υ.Α) του άρθρου 107 
του ν. 3852/2010 (A΄ 87), δημοτικών παιδικών, βρεφι-
κών και βρεφονηπιακών σταθμών, σχολικών μονάδων 
πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, κέ-ντρων υγείας και νοσοκομείων, δημοτικών και δημοσίων 
αθλητικών κέντρων, εγκαταστάσεων και δικτύων οδο-
φωτισμού, εγκαταστάσεων ύδρευσης και αποχέτευσης, 
καθώς επίσης και κάθε άλλου κτιρίου, υποδομής ή εγκα-
τάστασης που είτε ανήκει είτε εξυπηρετεί ανάγκες του 
Ο.Τ.Α. Για τους σταθμούς της παρούσας, η παροχή του 
σταθμού παραγωγής, καθώς και οι αντίστοιχες παροχές κατανάλωσης προς συμψηφισμό δεν είναι αναγκαίο να 
είναι επ’ ονόματι του ιδίου νομικού προσώπου.».
Άρθρο 101
Εγκατάσταση σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού-Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης από Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού - Αντικατάσταση άρθρου 14Β του ν. 3468/2006
Το άρθρο 14Β του ν. 3486/2006 (Α΄ 129), αντικαθίστα-
ται ως εξής: 
«Άρθρο 14Β
Εγκατάσταση σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. από Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού.
Επιτρέπεται η εγκατάσταση σταθμών Α.Π.Ε. και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. από Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού για κάλυψη ενερ-γειακών αναγκών κοινωφελών επιχειρήσεων και δημο-
τικών επιχειρήσεων ύδρευσης αποχέτευσης (Δ.Ε.Υ.Α.) 
του άρθρου 107 του ν. 3852/2010 (A΄ 87), δημοτικών 
παιδικών, βρεφικών και βρεφονηπιακών σταθμών, σχο-
λικών μονάδων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκ-
παίδευσης, κέντρων υγείας και νοσοκομείων, δημοτικών 
και δημοσίων αθλητικών κέντρων, εγκαταστάσεων και 
δικτύων οδοφωτισμού, εγκαταστάσεων ύδρευσης και 
αποχέτευσης καθώς και κάθε άλλουκτιρίου, υποδομής 
ή εγκατάστασης που, είτε ανήκει, είτε εξυπηρετεί ανά-
γκες του Ο.Τ.Α. με εφαρμογή ενεργειακού και εικονικού 
ενεργειακού συμψηφισμού, όπως αυτός ορίζεται στις 
περ. 12 και 13 του άρθρου 2.
Επίσης, επιτρέπεται η εγκατάσταση σταθμών Α.Π.Ε και 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. από Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού για την υποστήριξη 
ευάλωτων καταναλωτών και την αντιμετώπιση της ενερ-
γειακής ένδειας πολιτών του οικείου δήμου ή της οικείας 
περιφέρειας που ζουν κάτω απ ό το όριο της φτώχειας.
Ειδικά για τους σταθμούς του παρόντος άρθρου, κατά 
παρέκκλιση του άρθρου 14Α του παρόντος, επιτρέπεται 
η εγκατάστασή τους με εφαρμογή εικονικού ενεργειακού 
συμψηφισμού, με μέγιστη ισχύ παραγωγής των σταθμών 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ίση με το εκατό τοις εκατό (100%) 
του αθροίσματος της συμφωνημένης ισχύος των προς 
συμψηφισμό παροχών κατανάλωσης.
Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται το άρθρο 14α του παρό-
ντος και η παρ. 10 του άρθρου 11 του ν. 4513/2018 (A΄ 9).
Άρθρο 102Απόσυρση σταθμών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της υπ’ αριθμ. 904/2011 απόφασης της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας 
1. Κάτοχοι βεβαιώσεων παραγωγού ή αδειών παραγω-
γής ηλεκτρικής ενέργειας σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4471 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Ενέργειας (ΑΠΕ) που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής 
της υπ’ αριθμ. 904/2011 απόφασης της Ρυθμιστικής Αρ-
χής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), όπως έχει τροποποιηθεί με τις υπ’ 
αριθμ. 155/2012 (Β΄ 908) και 452/2015 (Β΄ 2859) αποφά-
σεις της ΡΑΕ, δύνανται, εντός αποκλειστικής προθεσμίας 
δύο (2) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, 
να υποβάλουν στη Ρ .Α.Ε. αίτηση αποχώρησης η οποία 
κοινοποιείται στον Διαχειριστή του συστήματος ή στον Διαχειριστή του δικτύου. Η Ρ .Α.Ε., εντός δεκαπέντε (15) ημερών, κοινοποιεί στον αιτούντα και στους αρμόδιους 
διαχειριστές πράξη διαπίστωσης αποχώρησης. Εντός 
δύο (2) μηνών από την ημερομηνία έκδοσης της πράξης 
διαπίστωσης του πρώτου εδαφίου, επιστρέφεται από τον 
κατά περίπτωση αρμόδιο διαχειριστή στους κατόχους 
των ως άνω βεβαιώσεων παραγωγού ή αδειών παρα-
γωγής:
α) Το σύνολο του αναλογούντος κόστους σύνδεσης 
για το έργο «Σύνδεση Νέα Μάκρη - Πολυπόταμος και 
δίκτυου υψηλής τάσης Νότιας Εύβοιας», το οποίο επι-
στρέφεται πλήρως, 
β) το σύνολο του ποσού που έχει καταβληθεί για τις 
σχετικές συμβάσεις σύνδεσης για έργα δικτύου, εξαι-
ρουμένων των ήδη εκτελεσθέντων έργων, στο πλαίσιο των ως άνω συμβάσεων,
γ) όλες οι εγγυητικές επιστολές που έχουν προσκο-
μιστεί στους αρμόδιους διαχειριστές στο πλαίσιο του 
ν. 4062/2012 (Α΄ 70) και του ν. 4152/2013 (Α΄ 107). 
2. Μετά την έκδοση της πράξης διαπίστωσης αποχώ-
ρησης του έργου του δεύτερου εδαφίου της παρ. 1 παύει 
αυτοδικαίως η ισχύς όλων των αδειών και εγκρίσεων που 
έχουν χορηγηθεί για τα έργα της παρ. 1 και λύονται αυ-
τοδικαίως, χωρίς υποχρέωση καταγγελίας ή περαιτέρω 
ενέργειας και χωρίς να γεννάται δικαίωμα αποζημίωσης 
από την πρόωρη λύση αυτής για τους αντισυμβαλλό-
μενους, οι συμβάσεις σύνδεσης, πώλησης ηλεκτρικής 
ενέργειας ή χορήγησης λειτουργικής ενίσχυσης που 
κατά περίπτωση έχουν συναφθεί. Η εγγυητική επιστολή 
καλής εκτέλεσης για την κατασκευή και ενεργοποίηση της σύνδεσης που έχει υποβληθεί από τον κάτοχο των 
ως άνω βεβαιώσεων παραγωγού ή αδειών παραγωγής, στην περίπτωση που οι σταθμοί Α.Π.Ε. της παρ. 1 έχουν ενταχθεί σε καθεστώς λειτουργικής ενίσχυσης μετά τη 
συμμετοχή σε ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής 
προσφορών σύμφωνα με το άρθρο 7 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149), δεν καταπίπτει και επιστρέφεται από τη Ρ .Α.Ε. στους κατόχους των ως άνω βεβαιώσεων παραγωγού ή αδειών παραγωγής, εντός δύο (2) μηνών από την έκδο-
ση της πράξης διαπίστωσης αδυναμίας υλοποίησης του 
έργου του δεύτερου εδαφίου της παρ.1.
Άρθρο 103
Αιολικά πάρκα σε Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά 
1. Επιτρέπεται η εγκατάσταση ανεμογεννητριών που 
έχουν χρησιμοποιηθεί στο παρελθόν σε άλλη εγκατά-
σταση για λιγότερο από είκοσι (20) έτη ειδικά για αιολι-
κά πάρκα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, σε Μη Δι-ασυνδεδεμένα Νησιά (Μ.Δ.Ν.), εγκατεστημένης ισχύος ή μέγιστης ισχύος παραγωγής μεγαλύτερης των εξήντα 
κιλοβάτ (60 kW) και μικρότερης ή ίσης του ενός μεγα-βάτ (1 MW). Στην περίπτωση αυτή, η άδεια λειτουργίας 
εκδίδεται με διάρκεια ισχύος μικρότερη των είκοσι (20) 
ετών, όπως ειδικότερα καθορίζεται με τον Κανονισμό 
σύνδεσης, εγκατάστασης και λειτουργίας σταθμών 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαρα-
γωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) της παρ. 1 του άρθρου 51.
2. Η Τιμή Αναφοράς (Τ.Α.) στη βάση της οποίας υπο-
λογίζεται μηνιαίως η λειτουργική ενίσχυση σταθερής 
τιμής για την αποζημίωση της παραγόμενης ηλεκτρικής 
ενέργειας από σταθμούς της παρ. 1, καθορίζεται με από-
φαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας της 
παρ. 5 του άρθρου 4 του ν. 4414/2016 (Α΄ 149) μετά από 
εισήγηση της Επιτροπής του άρθρου 12 του ν. 4414/2016 
για ένταξη σχετικής κατηγορίας στον Πίνακα 1 της περ. β΄ της παρ. 1 του άρθρου 4 του ιδίου νόμου.
3. Η διάρκεια ισχύος της Σύμβασης λειτουργικής 
Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής (Σ.Ε.Σ.Τ.) που συνάπτει η 
Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής 
Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ) Α.Ε. ως Διαχειριστής των Μ.Δ.Ν. με 
τον κάτοχο σταθμού της παρ. 1, κατά παρέκκλιση της 
παρ. 2 του άρθρου 10 του ν. 4414/2016, ταυτίζεται με 
τη διάρκεια ισχύος της άδειας λειτουργίας του σταθμού.
Άρθρο 104Αναπροσαρμογή περιθωρίου ισχύος σε κορεσμένα δίκτυα - Τροποποίηση του άρθρου 
132 του ν. 4819/2021
Στο άρθρο 132 του ν. 4819/2021 (Α΄ 129), περί περιθω-
ρίου ισχύος σε κορεσμένα δίκτυα: α) προσδιορίζονται οι 
σταθμοί στους οποίους διατίθεται η ισχύς της περ. α) της 
παρ. 1, β) το δεύτερο και τρίτο εδάφιο της περ. γ) της παρ. 
2 αντικαθίστανται με ένα νέο εδάφιο, γ) στην παρ. 2 προ-
στίθενται περ. θ) και ι), δ) στην περ. η) της παρ. 2 διαγρά-
φεται η φράση «κατά παρέκκλιση του ειδικού πλαισίου 
προτεραιότητας του άρθρου 8β του ν. 3468/2006» και 
προστίθεται η αναφορά στην παραπεμπόμενη υπουργι-
κή απόφαση, ε) η περ. δ) της παρ. 3 αντικαθίσταται, στ) 
στο πρώτο εδάφιο της παρ. 6 τροποποιείται το συνολικό 
όριο ισχύος, ζ) η παρ. 7 αντικαθίσταται, η) προστίθεται παρ. 8 και το άρθρο 132 διαμορφώνεται ως εξής: 
«Άρθρο 132
Προσδιορισμός περιθωρίου ισχύος σε κορεσμένα δίκτυα
1. Κατά παρέκκλιση των αποφάσεων της Ρυθμιστικής 
Αρχής Ενέργειας, που έχουν εκδοθεί κατ΄ εξουσιοδότηση 
της περ. α) της παρ. 5 του άρθρου 3 του ν. 3468/2006 
(Α΄ 129), χορηγούνται προσφορές σύνδεσης στο Δίκτυο:
α) Σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς, που πρόκειται να 
λειτουργήσουν από κατηγορίες παραγωγών, εξαιρου-
μένων των Ενεργειακών Κοινοτήτων του ν. 4513/2018 
(Α΄ 9), σε περιοχές, όπου το δίκτυο έχει χαρακτηριστεί ως 
κορεσμένο με βάση την υπ΄ αριθμ. 699/2012 απόφαση 
της Ρ .Α.Ε., από την έναρξη ισχύος του παρόντος και μέχρι 
την έκδοση απόφασης άρσης κορεσμού, μέχρι την εξά-
ντληση συνολικής ισχύος ογδόντα έξι μεγαβάτ (86 MW), 
η οποία ισχύς διατίθεται αποκλειστικά σε σταθμούς του 
παρόντος άρθρου.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4472 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
β) Σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς, συμπεριλαμβανο-
μένων των σταθμών της παρ. 1 του άρθρου 14Α του 
ν. 3468/2006, στην περίπτωση του δικτύου των Δια-συνδεμένων με το Σύστημα της Ηπειρωτικής Χώρας 
Κυκλάδων (σύμπλεγμα Πάρου - Νάξου, Μύκονος, Σύρος, 
Άνδρος, Τήνος), από την έναρξη ισχύος του παρόντος και 
μέχρι την έκδοση από τη Ρ .Α.Ε. της απόφασης άρσης κο-
ρεσμού, μέχρι την εξάντληση συνολικής ισχύος σαράντα 
πέντε μεγαβάτ (45 MW), εκ των οποίων τα δεκαπέντε 
μεγαβάτ (15 MW) διατίθενται αποκλειστικά για σταθ-
μούς του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 και για σταθμούς 
του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών 
Συστημάτων σε κτιριακές εγκαταστάσεις. Ειδικότερα η 
παραπάνω ισχύς κατανέμεται κατά ένα τρίτο (1/3) στο 
σύμπλεγμα Άνδρου - Τήνου και κατά δύο τρίτα (2/3) στο 
σύμπλεγμα Πάρου - Νάξου, Σύρου, Μυκόνου.
γ) Σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς συμπεριλαμβανομέ-
νων σταθμών των περιπτώσεων της παρ. 1 του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 στην περίπτωση του δικτύου της Κρήτης, από την έναρξη ισχύος του παρόντος και μέχρι 
την έκδοση από τη Ρ .Α.Ε. της απόφασης άρσης κορε-
σμού, μέχρι την εξάντληση συνολικής ισχύος εκατόν 
ογδόντα μεγαβάτ (180 MW), εκ των οποίων τα σαράντα 
μεγαβάτ (40 MW) διατίθενται αποκλειστικά για σταθ-
μούς του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 και για σταθμούς 
του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών 
Συστημάτων σε κτιριακές εγκαταστάσεις και τα τριάντα 
μεγαβάτ (30 MW) διατίθενται σε σταθμούς Ενεργειακών 
Κοινοτήτων (Ε.Κοιν.) στις οποίες συμμετέχουν Οργανι-
σμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) α΄ και β΄ βαθμού 
και σε σταθμούς με περισσότερα από εξήντα (60) μέλη, 
εκ των οποίων τουλάχιστον τα πενήντα (50) είναι φυσικά 
πρόσωπα.
2. Για την εφαρμογή της παρ. 1 ισχύουν τα κάτωθι:
α) Για φωτοβολταϊκούς σταθμούς, εξαιρουμένων 
των σταθμών του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 και για 
σταθμούς του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φωτο-
βολταϊκών Συστημάτων σε κτιριακές εγκαταστάσεις, ο 
αρμόδιος Διαχειριστής παραλαμβάνει αιτήματα χορήγη-
σης προσφοράς σύνδεσης μέχρι την κάλυψη συνολικής 
ισχύος προσαυξημένης κατά διακόσια τοις εκατό (200%) 
ως προς τα αντίστοιχα όρια ισχύος της παρ. 1, που κα-θορίζονται με τον παρόντα για κάθε κορεσμένο δίκτυο.
β) Εκκρεμείς αιτήσεις χορήγησης οριστικής προσφο-
ράς σύνδεσης φωτοβολταϊκών σταθμών που δεν δια-
θέτουν άδεια παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού στις 
περιοχές της παρ. 1, θεωρούνται αυτοδικαίως άκυρες 
και οι ενδιαφερόμενοι δύνανται να τις επανυποβάλουν 
σύμφωνα με το παρόν.
γ) Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, άμεσα ή έμμεσα 
μέσω της συμμετοχής του στη διοίκηση ή ως μέτοχος, 
εταίρος ή μέλος νομικού προσώπου με οποιοδήποτε 
ποσοστό συμμετοχής, δύναται να υποβάλει μόνον μία (1) 
αίτηση χορήγησης οριστικής προσφοράς σύνδεσης για 
φωτοβολταϊκό σταθμό ισχύος μέχρι τετρακόσια κιλοβάτ 
(400 kW) για κάθε ένα κορεσμένο δίκτυο της παρ. 1. Οι 
περιορισμοί του προηγούμενου εδαφίου δεν ισχύουν 
για σταθμούς του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 και για 
σταθμούς του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φω-τοβολταϊκών Συστημάτων σε κτιριακές εγκαταστάσεις, καθώς για σταθμούς που αναπτύσσονται από Ενεργει-
ακές Κοινότητες, οι οποίε ς μπορούν να υποβάλλουν 
αιτήσεις για συνολική ισχύ μέχρι πέντε μεγαβάτ (5 MW) 
ανά Ενεργειακή Κοινότητα. Κάθε αίτηση για χορήγηση 
οριστικής προσφοράς σύνδεσης συνοδεύεται από υπεύ-
θυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (Α΄ 75) 
του αιτούντος, με την οποία βεβαιώνεται η πλήρωση ή 
μη του κριτηρίου του πρώτου εδαφίου της παρούσας 
περίπτωσης.
δ) Μετά από την αποδοχή από τους ενδιαφερόμενους 
των οριστικών προσφορών σύνδεσης, με τις οποίες εξα-
ντλείται το όριο ισχύος της παρ. 1 κατά περίπτωση αι-
τήσεις για χορήγηση προσφορών σύνδεσης που έχουν υποβληθεί στον αρμόδιο Διαχειριστή, απορρίπτονται.
ε) Για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς της παρ. 1 δεν 
ελέγχεται το κριτήριο της παρ. 3α του άρθρου 7 του 
ν. 4414/2016 (Α΄ 149) και δεν εφαρμόζεται ο περιορι-
σμός της παρ. 3β του ίδιου άρθρου.
στ) Η ισχύς των σταθμών της περ. α) της παρ. 1 προ-
σμετράται στο όριο ασφαλούς απορρόφησης ισχύος 
από σταθμούς Α.Π.Ε. στο κορεσμένο δίκτυο της Πελο-
ποννήσου, σύμφωνα με την απόφαση υπ’ αρ. 663/2019 (Β΄ 3660) της Ρ .Α.Ε.
ζ) Η ισχύς των σταθμών των περ. β) και γ) της παρ. 1 
προσμετράται στο όριο ασφαλούς απορρόφησης ισχύ-ος από σταθμούς Α.Π.Ε., που καθορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 13 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) για τα κορεσμένα δίκτυα των περ. β΄ και γ΄ της παρ. 1 του παρόντος.
η) Προκειμένου για την κατάταξη σε σειρά προτεραι-
ότητας των αιτήσεων χορήγησης προσφοράς σύνδεσης 
των περ. β΄ και γ΄ της παρ. 1, όλες οι αιτήσεις κατατάσ-σονται στην Ομάδα Προτεραιότη τας Ε της υπό στοιχεία 
ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/28857/1083/17.3.2020 απόφαση του 
Υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 940).
θ) Οι σταθμοί αυτοπαραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας 
από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α., οι οποίοι δεν εγχέουν ενέργεια 
στο Δίκτυο ή το Σύστημα, δεν προσμετρώνται από τον 
αρμόδιο διαχειριστή στα περιθώρια ισχύος της παρ. 1 
και επιτρέπεται η εγκατάστασή τους χωρίς περιορισμό 
της ισχύος του σταθμού.
ι) Εξαιρούνται των ανταγωνιστικών διαγωνισμών υπο-
βολής προσφορών του άρθρου 7 του ν. 4414/2016.
3. Για την υποβολή αιτήσεων χορήγησης οριστικής 
προσφοράς σύνδεσης για φωτοβολταϊκούς σταθμούς 
του παρόντος άρθρου ισχύουν τα κάτωθι:
α) Οι αιτήσεις χορήγησης προσφοράς σύνδεσης υπο-
βάλλονται ηλεκτρονικά, μέσω κατάλληλου πληροφο-
ριακού συστήματος που υλοποιεί ο Διαχειριστής του 
Δικτύου, εντός δύο (2) μηνών από την έναρξη ισχύος 
του παρόντος.
β) Η θέση σε κανονική λειτουργία του ως άνω πληρο-
φοριακού συστήματος, προκειμένου για την υποβολή 
των αιτήσεων, καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπως προβλέπεται στο 
άρθρο 146, η οποία εκδίδεται εντός δύο (2) μηνών από 
την έναρξη ισχύος του παρόντος. Με την ίδια απόφαση 
καθορίζεται το υπόδειγμα της εγγυητικής επιστολής της 
περ. γ) και δύναται να καθορίζονται τα απαιτούμενα στοι-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4473 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
χεία και δικαιολογητικά για την υποβολή των αιτήσεων. 
Με την ίδια απόφαση δύναται να αυξάνονται τα όρια 
ισχύος της παρ. 1.
γ) Με την αίτηση χορήγησης προσφοράς σύνδεσης 
υποβάλλεται εγγυητική επιστολή του ν.  4152/2013 
(Α΄ 107), προσαυξημένη κατά ποσοστό εκατό τοις εκατό 
(100%). Αντίγραφο της εγγυητικής επιστολής υποβάλλε-
ται ηλεκτρονικά ταυτόχρονα με την αίτηση και η πρω-
τότυπη εγγυητική επιστολή προσκομίζεται σε φυσικό 
αντίγραφο ή αποστέλλεται με αποδεικτικό παραλαβής 
εντός πέντε (5) ημερών από την υποβολή της αίτησης 
στον αρμόδιο Διαχειριστή. Η εγγυητική επιστολή επι-
στρέφεται κατόπιν αίτησης του ενδιαφερομένου, η 
οποία υποβάλλεται είτε πριν την χορήγηση της οριστικής 
προσφοράς, είτε εντός διαστήματος δύο (2) μηνών από 
τη χορήγηση της οριστικής προσφοράς, σε περίπτωση που ο ενδιαφερόμενος δεν επιθυμεί να την αποδεχτεί.
δ) Οι αιτήσεις σταθμών του άρθρου 14Α του ν. 3468/
2006, καθώς και σταθμών του Ειδικού Προγράμματος 
Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Σταθμών σε κτιριακές εγκα-
ταστάσεις συνεχίζουν να υποβάλλονται και να αξιολο-
γούνται ανεξάρτητα από την έκδοση της απόφασης 
της περ. β).
ε) Οι σταθμοί, εκτός των σταθμών του άρθρου 14Α 
του ν. 3468/2006 και των σταθμών του Ειδικού Προ-γράμματος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Συστημάτων 
σε κτιριακές εγκαταστάσεις, οφείλουν να υποβάλλουν 
Δήλωση Ετοιμότητας για τη σύνδεση σταθμού Α.Π.Ε. 
εντός δώδεκα (12) μηνών από τη χορήγηση της οριστι-κής προσφοράς σύνδεσης.
4. Τα περιθώρια ισχύος που αναφέρονται στην παρ. 
2 του άρθρου 60 του ν. 4546/2018 (Α΄ 101) διατίθενται 
αποκλειστικά σε φωτοβολταϊκούς σταθμούς και προ-
σαυξάνονται κατά ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%).
5. Στις περιοχές της παρ. 2 του άρθρου 60 του ν. 4546/
2018, καθορίζεται για έκαστη περιοχή, πρόσθετο περι-
θώριο ισχύος τριάντα μεγαβάτ (30 MW) αποκλειστικά 
για αιολικούς σταθμούς που πρόκειται να λειτουργή-
σουν από Ενεργειακές Κοινότητες του ν.  4513/2018 
(Α΄ 9), με την προϋπόθεση ότι κάθε Ενεργειακή Κοινό-
τητα δύναται να κάνει αποδεκτές οριστικές προσφορές 
σύνδεσης μέχρι του ορίου συνολικής ισχύος έξι μεγαβάτ 
(6 MW).
6. Μετά τη χορήγηση προσφορών σύνδεσης για 
σταθμούς της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 60 του 
ν.  4546/2018 χορηγούνται προσφορές σύνδεσης σε 
φωτοβολταϊκούς σταθμούς ισχύος μέχρι ένα μεγαβάτ 
(1 ΜW) που εγκαθίστανται στην περιοχή της Εύβοι-
ας, όπου το δίκτυο έχει χαρακτηριστεί ως κορεσμένο 
σύμφωνα με τις υπ΄ αριθμ. 136/2006 και 96/2007 απο-
φάσεις της Ρ .Α.Ε. και οι οποίοι συνδέονται στο Δίκτυο 
μέχρι την εξάντληση συνολικής ισχύος εβδομήντα με-
γαβάτ (70 MW), με την επιφύλαξη του επόμενου εδα-
φίου. Σε σταθμούς του άρθρου 14Α του ν. 3468/2006 
και του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φωτο-βολταϊκών Συστημάτων σε κτιριακές εγκαταστάσεις 
που εγκαθίστανται στην ως άνω περιοχής της Εύβοιας χορηγούνται προσφορές σύνδεσης ανεξαρτήτως περι-ορισμού ισχύος.7. Οι κάτοχοι σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που συν-
δέονται σε περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί ως κορε-
σμένο δίκτυο των οποίων οι άδειες παραγωγής έχουν 
παραταθεί σύμφωνα με το τρίτο εδάφιο της παρ. 3 του 
άρθρου 25 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και για τους οποίους 
σταθμούς είχαν εκδοθεί οριστικές προσφορές σύνδε-
σης δύνανται να υποβάλλουν αίτημα χορήγησης ορι-
στικής προσφοράς σύνδεσης εντός ενός (1) μηνός από 
την έναρξη ισχύος του παρόντος. Εντός της διάρκειας 
ισχύος της οριστικής προσφοράς σύνδεσης, οι κάτοχοι 
σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. υποβάλλουν στον αρμόδιο 
διαχειριστή τα κάτωθι δικαιολογητικά: 
α) Πιστοποιητικό μετρήσεων των χαρακτηριστικών 
ποιότητας ισχύος που εκδίδεται από το Κέντρο Ανα-
νεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Κ.Α.Π.Ε.) ή πιστοποιητικό 
αλλοδαπού φορέα αναγνωρισμένου από τις αρμόδιες 
Αρχές της αντίστοιχης χώρας, το οποίο είναι αποδεκτό 
από το Κ.Α.Π.Ε. Το πιστοποιητικό αυτό εκδίδεται κατά 
προτίμηση σύμφωνα με το πρότυπο IEC 61400-21 ή άλλο 
ανάλογου περιεχομένου,
β) πιστοποιητικό έγκρισης του συγκεκριμένου τύπου 
της ανεμογεννήτριας που εκδίδεται από το Κ.Α.Π.Ε. ή 
πιστοποιητικό αλλοδαπού φορέα αναγνωρισμένο από 
τις αρμόδιες Αρχές της αντίστοιχης χώρας και την απο-δοχή του Κ.Α.Π.Ε.,
γ) απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (Ε.Π.Ο.) 
ή απόφαση υπαγωγής σε Πρότυπες Περιβαλλοντικές 
Δεσμεύσεις (Π.Π.Δ.) του σταθμού, εφόσον απαιτείται 
κατά περίπτωση.
Η οριστική προσφορά σύνδεσης χορηγείται στους 
ανωτέρω κατόχους σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. κατά 
προτεραιότητα έναντι λοιπών αιτήσεων και κατά παρέκ-
κλιση της νομοθεσίας περί κορεσμένου δικτύου.
8. Στους αιολικούς σταθμούς που εμπίπτουν στο άρ-
θρο 125 του ν. 4685/2020 και οι οποίοι υποβάλλουν αί-
τημα για αύξηση της ισχύος του σταθμού, επιτρέπεται 
η εγκατεστημένη ισχύς του σταθμού να υπερβαίνει την εγκατεστημένη ισχύ της αρχικής άδειας παραγωγής σε 
περίπτωσηπου προστίθεται μία ανεμογεννήτρια εγκατε-
στημένης ισχύος μέχρι και τρία μεγαβάτ (3 MW). Η μέγι-
στη ισχύς παραγωγής του σταθμού δύναται να αυξάνεται 
μέχρι δέκα τοις εκατό (10%) σε σχέση με τη μέγιστη ισχύ 
παραγωγής της αρχικής άδειας.».
Άρθρο 105
Ελάχιστο περιεχόμενο καταστατικού - 
Τροποποίηση περ. β) άρθρου 5 
του ν. 4513/2018 
Στην περ. β) του άρθρου 5 του ν. 4513/2018 (Α΄ 9) κα-
ταργείται το τελευταίο εδάφιο, περί της έδρας της Ενερ-
γειακής Κοινότητας, και η περ. β) διαμορφώνεται ως εξής:
«β) την επωνυμία και την έδρα της. Η επωνυμία περι-
λαμβάνει υποχρεωτικά τον όρο «Ενεργειακή Κοινότητα» 
ή τη συντομογραφία «Ε.Κοιν.» και ένδειξη της έκτασης 
της ευθύνης των μελών της. Ονόματα φυσικών προσώ-
πων ή επωνυμίες νομικών προσώπων δεν περιλαμβά-
νονται στην επωνυμία της Ε.Κοιν.».
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4474 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 106
Ενάσκηση δραστηριοτήτων και συμμετοχή αγροτικών συνεταιρισμών σε Ενεργειακές Κοινότητες - Προσθήκη παρ. 3 και 4 στο άρθρο 
12 του ν. 4513/2018
Στο άρθρο 12 του ν. 4513/2018 (Α΄ 9) προστίθενται 
παρ. 3 και 4 ως εξής:
«3. Η Ε.Κοιν. μπορεί να συστήνεται και να λειτουργεί σε 
οποιαδήποτε έδρα, εφόσον οι προϋποθέσεις των μελών 
του άρθρου 2 τηρούνται για την Περιφέρεια εντός της 
οποίας η Ε.Κοιν. ασκεί τις δ ραστηριότητες των περ. α), 
ε), στ), ζ), θ), ι) της παρ. 1 του άρθρου 4, εφόσον αυτές 
προβλέπονται στο καταστατικό. Στις περιπτώσεις αυτές, 
στο καταστατικό αναγράφεται ρητά η Περιφέρεια της 
χώρας εντός της οποίας ασκούνται όλες ή μία από τις 
εν λόγω δραστηριότητες. 
Όπου γίνεται αναφορά στην έδρα της Ε.Κοιν., νοείται 
εφεξής η Περιφέρεια εντός της οποίας ασκεί η Ε.Κοιν. 
οποιαδήποτε από τις δραστη ριότητες των περ. α), ε), 
στ), ζ), θ), ι) της παρ. 1 του άρθρου 4 σύμφωνα με το 
καταστατικό της.
4. Οι αγροτικοί συνεταιρισμοί μπορούν να συμμετέ-
χουν σε μία ή περισσότερες Ε .Κοιν. ως μέλη, ανεξαρ-
τήτως αν στην ίδια Ε.Κοιν. συμμετέχουν και μέλη που 
ανήκουν στον ίδιο αγροτικό συνεταιρισμό.».
Άρθρο 107
Σκοπός της «Διαχειριστής Ανανεώσιμων ΠηγώνΕνέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης ΑΕ» - Τροποποίηση άρθρου 118 του ν. 4001/2011
Στην παρ. 2 του άρθρου 118 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) 
προστίθεται περ. θ) και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Η εταιρεία «Διαχειριστής Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προ-
έλευσης Α.Ε.» με διακριτικό τίτλο ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ (πρώην 
ΛΑΓΗΕ Α.Ε.) ασκεί ιδίως τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) Συνεργάζεται με τους Διαχειριστές του ΕΣΜΗΕ, του 
ΕΔΔΗΕ και το ΔΑΑ, σύμφωνα με τις ειδικότερες προβλέ-
ψεις του Κώδικα του Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης.
β) Συνάπτει Συμβάσεις λειτουργικής Ενίσχυσης κατά τα 
προβλεπόμενα στο ν. 4414/2016 (Α΄ 149) Συμβάσεις πώ-
λησης ηλεκτρικής ενέργειας κατά τα προβλεπόμενα στο 
άρθρο 12 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), εξαιρουμένων των 
σταθμών με Σύμβαση Ενεργειακού Συμψηφισμού και 
των Φ/Β του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φωτο-
βολταϊκών Συστημάτων σε Κτιριακές Εγκαταστάσεις και, 
ιδίως, σε δώματα και στέγες Κτιρίων (12323/ΓΓ175/09, 
Β΄ 1079 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Οι-
κονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού και Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας), που συνάπτουν Συμβάσεις Συμψηφισμού 
με Προμηθευτές, για την ηλεκτρική ενέργεια που παρά-γεται από εγκαταστάσεις Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α., εφόσον οι εγκαταστάσεις αυτές παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας συνδέονται στο Σύστημα είτε απευθείας είτε μέσω του 
Δικτύου, και καταβάλει τις πληρωμές που προβλέπονται 
στις Συμβάσεις αυτές από τον Ειδικό Λογαριασμό Α.Π.Ε. 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. Επικράτειας κατά τα προβλεπόμενα στο 
άρθρο 143 του παρόντος νόμου.γ) Εισπράττει έσοδο από τους αντισυμβαλλόμενους 
παραγωγούς της προηγούμενης παραγράφου για την 
κάλυψη των λειτουργικών και επενδυτικών δαπανών της, 
σύμφωνα με τις ειδικότερες προβλέψεις του Κώδικα του 
Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης.
δ) Υποβάλλει Προσφορές Έγχυ σης για την ποσότητα 
ενέργειας η οποία προβλέπεται ότι θα εγχυθεί στο Σύ-
στημα και στο Δίκτυο από Φωτοβολταϊκά Στεγών, από 
μονάδες Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. βάσει συμβάσεων πώλησης 
ηλεκτρικής ενέργειας, κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 
12 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129) και βάσει συμβάσεων λει-
τουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής κατά τα προβλεπό-
μενα στο άρθρο 10 του ν. 4414/2016, σύμφωνα με τον Κώ-
δικα του Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης.
ε) Δύναται να εκπροσωπεί στις Αγορές Ηλεκτρικής 
Ενέργειας ως Φορέας Συλλογικής Εκπροσώπησης 
(Φο.Σ.Ε.) τους παραγωγούς που συνάπτουν συμβάσεις 
λειτουργικής Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης του άρθρου 9 του ν. 4414/2016,σύμφωνα με τα προβλεπό-
μενα στον Κώδικα του Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων 
Προέλευσης.
στ) Υπολογίζει, στο πλαίσιο εφαρμογής του άρθρου 
48, το συνολικό μείγμα καυσίμων κάθε Προμηθευτή ηλε-
κτρικής ενέργειας και το υπολειπόμενο μείγμα καυσίμων 
της χώρας, καθώς και ελέγχει τη χρήση των Εγγυήσεων 
Προέλευσης για τον προσδιορισμό από τους Προμηθευ-
τές στους καταναλωτές της προέλευσης της ηλεκτρικής 
ενέργειας, κατά τα προβλεπόμενα στον Κώδικα του Δια-
χειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης.
ζ) Συμμετέχει σε ενώσεις, οργανώσεις ή εταιρείες, μέλη 
των οποίων είναι Φορείς Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευ-
σης, οι οποίες έχουν σκοπό την επεξεργασία και δια-
μόρφωση κανόνων κοινής δράσης που συντείνουν, στο 
πλαίσιο της ενωσιακήςνομοθεσίας, στην εναρμόνιση του 
συστήματος των Εγγυήσεων Προέλευσης των μελών 
τους και στη δημιουργία ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής αγοράς με χρήση Εγγυήσεων Προέλευσης.
η) Εκκαθαρίζει και εισπράττει από 1.4.2019 το Ειδικό 
Τέλος για τη Μείωση Εκπομπών Αερίων Ρύπων και το 
Μεσοσταθμικό Μεταβλητό Κόστος Θερμικών Συμβα-
τικών Σταθμών από τους υπόχρεους Προμηθευτές ή 
Αυτοπρομηθευόμενους Πελάτες, σύμφωνα με τις ειδι-
κότερες προβλέψεις του Κώδικα Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης.
θ) Διαχειρίζεται τον ειδικό λογαριασμό με την ονομα-
σία «Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης».
Άρθρο 108
Διαφοροποίηση εσόδων εταιρείας «Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης ΑΕ» από παραγωγούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης ανάλογα με τον τύπο της σύμβασης και τον τρόπο συμμετοχής του σταθμού στην αγορά - Τροποποίηση περ. γ΄ παρ. 3 άρθρου 118Α του ν. 4001/2011 
Στην περ. γ΄ της παρ. 3 του άρθρου 118Α του ν. 4001/
2011 (Α΄ 179) προστίθεται η πρόβλεψη διαφοροποίησης 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4475 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
των εσόδων από τους αντισυμβαλλόμενους παραγω-
γούς Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπα-
ραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητ ας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) και η περ. γ) διαμορφώνεται ως εξής:
«γ) Τα έσοδα από τους αντισυμβαλλόμενους παραγω-
γούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. για την κάλυψη των λειτουρ-γικών και επενδυτικών δαπανών του Διαχειριστή Α.Π.Ε. & Εγγυήσεων Προέλευσης, τα οποία διαφοροποιούνται 
ανάλογα με τον τύπο της σύμβασης που έχει συνάψει 
ο κάτοχος του σταθμού ή τον τρόπο συμμετοχής του 
σταθμού στην αγορά.».
Άρθρο 109
Καταβολή Τέλους Έκδοσης Βεβαιώσεων Παραγωγού σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης 
Κάτοχοι Βεβαιώσεων Παραγωγού ή Βεβαιώσεων Ει-
δικών Έργων σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής 
Απόδοσης, οι οποίοι προσκόμισαν την Εγγυητική Επι-
στολή του άρθρου 11Α του ν. 4685/2020 (Α΄ 92), μέχρι 
και την 15η Απριλίου 2022, και οι σχετικές Βεβαιώσεις 
Παραγωγού ή Βεβαιώσεις Ειδικών Έργων, έπαυσαν αυ-
τοδικαίως να ισχύουν, σύμφωνα με την περ. ε) της παρ. 1 
του άρθρου 17 του ν. 4685/2020, αναβιώνουν αυτοδικαί-
ως, εφόσον έχουν καταβάλλει ήδη ή καταβάλουν εντός 
είκοσι (20) ημερών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, 
το σύνολο του εφάπαξ τέλους έκδοσης Βεβαίωσης του 
άρθρου 17 του ν. 4685/2020.
Άρθρο 110
Κατάργηση υποχρέωσης περιγραφής αποθηκευτικών χώρων εμπορικών αποθεμάτων - Τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 4 του ν. 3054/2002 
Η περ. ε) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 3054/2002 
(Α΄ 230) αντικαθίσταται και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«4. Στην άδεια πρέπει να αναφέρονται:α. Το αντικείμενό της,β. η χρονική διάρκειά της,γ. το πρόσωπο στο οποίο χορηγείται,
δ. οι εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούνται για την 
εξυπηρέτηση της δραστηριότητας.
ε. περιγραφή των αποθηκευτικών χώρων (γεωγρα-
φική θέση, κωδικός δεξαμενής, χωρητικότητα και προ-
ϊόν αποθήκευσης εκάστης δεξαμενής), τουλάχιστον 
των ελάχιστων απαιτούμενων που χρησιμοποιούνται 
για την άσκηση της δραστηριότητας που προβλέπεται στην άδεια,
στ. τα μέσα μεταφοράς που χρησιμοποιούνται για την 
άσκηση της δραστηριότητας,
ζ. τα τεχνικά στοιχεία του αγωγού και των συναφών 
εγκαταστάσεων, εφόσoν πρόκειται για άδεια Μεταφοράς 
με Αγωγό αργού πετρελαίου και πετρελαιοειδών προϊό-
ντων και το αντικείμενο της μεταφοράς,
η. Υπoχρεώσεις τροφοδοσίας ορισμένων γεωγραφι-
κών διαμερισμάτων της χώρας, εφόσoν συντρέχει πε-ρίπτωση επιβολής τους σύμφωνα με την παράγραφο 2 
του άρθρου 14 του νόμου αυτού.».
Άρθρο 111
Καθορισμός υποχρέωσης τήρησης εμπορικών
αποθεμάτων - Τροποποίηση άρθρου 6
του ν. 3054/2002 
Στο άρθρο 6 του ν. 3054/2002 (Α΄ 230) επέρχονται 
οι εξής τροποποιήσεις: α) στην περ β΄ της παρ. 5 αα) 
στο δεύτερο εδάφιο προστίθεται αναφορά στο δεύτε-
ρο εδάφιο της παρ. 6 του άρθρου 4 του ίδιου νόμου, 
αβ) στο τρίτο εδάφιο προστίθεται αναφορά στη βέβαιη χρονολογία ως προς το έγγραφο, αγ) στο τέταρτο εδά-
φιο απαλείφονται η τήρηση αποθεμάτων έκτακτης ανά-
γκης και η τήρηση των εμπορικών αποθεμάτων ως προς 
τους σκοπούς εξυπηρέτησης της χωρητικότητας, αδ) το 
δέκατο εδάφιο διαγράφεται, β) το τέταρτο εδάφιο της 
παρ. 6 τροποποιείται ως προς το αντικείμενο της από-
φασης του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, γ) 
προστίθεται παρ. 11 σχετικά με τη χωρητικότητα των 
αποθηκευτικών χώρων, και το άρθρο 6 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 6
Άδεια εμπορίας
1. Άδεια Εμπορίας αργού πετρελαίου και πετρελαιο-
ειδών προϊόντων χορηγείται σε νομικά πρόσωπα, με τη μορφή ανώνυμης εταιρείας ή εταιρείας περιορισμένης ευθύνης ή ιδιωτικής κεφαλαιουχικής εταιρείας ή άλλης 
αντίστοιχης μορφής, εφόσον το πρόσωπο εδρεύει σε 
κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
2. Ο κάτοχος Άδειας Εμπορίας μπορεί να διαθέτει Πε-
τρελαιοειδή Προϊόντα απευθείας σε κατόχους Άδειας 
Εμπορίας ή Λιανικής Εμπορίας ή σε Μεγάλους Τελικούς 
Καταναλωτές ή σε Τελικούς Καταναλωτές που διαθέ-
τουν ίδιους αποθηκευτικούς χώρους χωρίς διακρίσεις, 
με απρόσκοπτο τρόπο, εξασφαλίζoντας την ποιότητα 
των προϊόντων, την ασφάλεια των εγκαταστάσεων, την προστασία του περιβόλλοντος και τη διαφάνεια των τι-
μολογήσεων.
3. Με την επιφύλαξη της περίπτωσης Ε΄ της παραγρά-
φου 4 του παρόντος, η Άδεια Εμπορίας ισχύει για όλη 
την επικράτεια.
4. Για τις κατωτέρω κατηγορίες Προϊόντων χορηγείται 
χωριστή άδεια κατά κατηγορία ως εξής:
Α. Άδεια εμπορίας πετρελαιοειδών προϊόντων και αρ-
γού πετρελαίου. Στην άδεια αυτή δεν περιλαμβάνεται: η 
εμπορία ναυτιλιακών και αεροπορικών καυσίμων, υγραε-
ρίων και ασφάλτου, καθώς και η εμπορία των προϊόντων 
της κατηγορίας VI της παραγράφου 1 του άρθρου 3.
Β1. Άδεια Εμπορίας αφορολόγητων ναυτιλιακών καυ-
σίμων.
Β2. Άδεια Εμπορίας αφορολόγητων αεροπορικών 
καυσίμων.
Γ . Άδεια Εμπορίας υγραερίων.
Δ. Άδεια Εμπορίας ασφάλτου.
Ε. Άδεια Εμπορίας πετρελαιοειδών προϊόντων για τα 
νησιά του Αιγαίου, εκτός Κρήτης, Ρόδου και νησιών Αρ-
γοσαρωνικού, για όλα τα προϊόντα εκτός υγραερίων, 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4476 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ασφάλτου και καυσίμων αεροσκαφών, σε εταιρείες με 
αποθηκευτικούς χώρους που βρίσκονται σε νησί ή νησιά 
υπαγόμενα στην παρούσα διάταξη.
5. Για τη χορήγηση Άδειας Εμπορίας απαιτείται:α. Ελάχιστο εταιρικό κεφάλαιο ή εγγυητική επιστολή.Το νομικό πρόσωπο στο οποίο πρόκειται να χορηγη-
θεί η Άδεια Εμπορίας πρέπει να ικανοποιεί μία από τις 
ακόλουθες εναλλακτικές απαιτήσεις:
αα) Ελάχιστο εταιρικό κεφάλαιο, ως ακολούθως:
Για την άδεια κατηγορίας Α΄ ως εξής:
ββ) Εγγυητική επιστολή, που πληροί τις προϋποθέ-
σεις των διατάξεων του ν. 4412/2016 (Α΄ 147), αναλόγως 
εφαρμοζομένων, με την οποία ο εκδότης της εγγυάται 
την καταβολή προς το Ελληνικό Δημόσιο οποιουδήποτε 
ποσού μέχρι ποσού που αντιστοιχεί στο ανωτέρω ελά-χιστο εταιρικό κεφάλαιο, για την εξόφληση των απαιτή-
σεων υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου και σε βάρος του 
αιτούμενου τη χορήγηση Άδειας Εμπορίας. 
γγ) Ειδικά για την άδεια κατηγορίας Δ΄, απαιτείται εγγυ-
ητική επιστολή ύψους πεντακοσίων χιλιάδων (500.000) 
ευρώ. 
δδ) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, 
Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας ρυθμίζονται οι λεπτομέρειες εφαρμογής των υπο-
περιπτώσεων ββ΄ και γγ΄ του παρόντος, αναφορικά με τη 
διάρκεια, το περιεχόμενο, τις προϋποθέσεις κατάπτωσης 
και τη συμπλήρωση της εγγυητικής επιστολής.».
β. Διαθεσιμότητα αποθηκευτικών χώρων. 
Ο κάτοχος της Άδειας Εμπορίας οφείλει, καθ΄ όλη τη 
διάρκεια άσκησης της δραστηριότητας, να διαθέτει 
αποθηκευτικούς χώρους. Οι αποθηκευτικοί χώροι πρέ-
πει να είναι ιδιόκτητοι, μισθωμένοι ή να έχουν παρα-
χωρηθεί και να χρησιμοποιούνται για την άσκηση της 
δραστηριότητας του κατόχου της άδειας, σύμφωνα με 
τα προβλεπόμενα στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 6 του 
άρθρου 4. Η μίσθωση και η παραχώρηση της χρήσης 
αποδεικνύονται με έγγραφο το οποίο φέρει βέβαιη χρο-
νολογία. Οι αποθηκευτικοί χώροι οφείλουν να έχουν την 
αναγκαία χωρητικότητα για την εξυπηρέτηση της δι-
ακίνησης προϊόντων. Οι αποθηκευτικοί χώροι πρέπει 
να έχουν τις προβλεπόμενες από τις κείμενες διατάξεις 
προδιαγραφές και να διαθέτουν τεχνικό εξοπλισμό κα-τάλληλο για την ασφαλή αποθήκευση και ομαλή διακί-νηση πετρελαιοειδών προϊόντων, της παρ. 1 του άρθρου 
3 ανάλογα με την κατηγορία της άδειάς τους. Η σύνδεση 
των αποθηκευτικών χώρων με τους προμηθευτές αυ-
τών γίνεται με οποιονδήποτε τρόπο, ιδίως με σύστημα 
αγωγών, διυλιστήρια, θάλασσα, σιδηροδρομικό δίκτυο, 
βυτιοφόρα οχήματα.
Οι αποθηκευτικοί χώροι μπορούν να βρίσκονται και 
εντός χώρου διυλιστηρίου. Οι αποθηκευτικοί χώροι μπο-
ρεί να θεωρούνται και αποθήκες τήρησης Αποθεμάτων 
Έκτακτης Ανάγκης, εφόσον τηρούνται οι απαιτούμενες προϋποθέσεις.
Για χορήγηση ή ανανέωση Άδειας Εμπορίας απαιτείται 
διαθεσιμότητα ελάχιστου όγκου αποθηκευτικών χώρων, 
ως ακολούθως:
Για την Άδεια κατηγορίας Α΄, ως εξής:
Ο ελάχιστος όγκος αποθηκευτικών χώρων για τις υπό-
λοιπες κατηγορίες Άδειας Εμπορίας καθορίζεται ως εξής:
Για την Άδεια κατηγορίας Β1: 5.000 κυβικά μέτρα.Για την Άδεια κατηγορίας Β2: 5.000 κυβικά μέτρα.Για την Άδεια κατηγορίας Γ: 500 κυβικά μέτρα.Για την Άδεια κατηγορίας Ε: 1.000 κυβικά μέτρα.Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας καθορίζονται οι προδιαγραφές ασφαλούς σχεδί-
ασης, κατασκευής και λειτουργίας των εγκαταστάσεων 
αποθήκευσης πετρελαιοειδών προϊόντων των εταιρει-
ών διύλισης, εμπορίας, διάθεσης βιοκαυσίμων, λιανικής εμπορίας και μεγάλων τελικών καταναλωτών.
γ. Διαθεσιμότητα μεταφορικών μέσων (βυτιοφόρων 
οχημάτων ή πλωτών εφοδιαστικών μέσων) που να 
μπορούν να εξασφαλίσουν την ομαλή τροφοδοσία της αγοράς και την ομαλή και συνεχή διακίνηση των προϊό-
ντων που εμπορεύεται ο κάτοχος της άδειας Εμπορίας, 
λαμβάνοντας υπόψη τις υποχρεώσεις τροφοδοσίας γε-
ωγραφικών περιοχών που μπορεί να έχουν επιβληθεί 
στον κάτοχο της άδειας, σύμφωνα με το άρθρο 14 της 
παραγράφου 2 του νόμου αυτού.
Τα μεταφορικά μέσα, βυτιοφόρο (Φ.Ι.Χ. και Φ.Δ.Χ.) και 
πλωτά εφοδιαστικά (όπως δεξαμενόπλοια ή σλέπια), 
ιδιόκτητα και μισθωμένα, πρέπει να φέρουν εμφανώς, 
κατά περίπτωση, το εμπορικό σήμα του κατόχου της 
άδειας Εμπορίας, σύμφωνα με τα στοιχεία της άδειάς του, 
ή το εμπορικό σήμα του μεταφορέα με τον οποίο έχει 
συναφθεί σύμβαση μεταφοράς, σύμφωνα με τις διατά-
ξεις του παρόντος νόμου. Τα ανωτέρω μεταφορικά μέσα 
των εταιρειών Εμπορίας κατηγορίας Β1 και Β2 πρέπει να 
φέρουν επιπλέον ειδικά σήματα.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4477 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Με κοινή απόφαση των Υπουργών Ανάπτυξης και 
Επενδύσεων, Υποδομών και Μεταφορών και Οικονομι-
κών, καθώς και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής όπου 
απαιτείται, καθορίζονται οι λεπτομέρειες εφαρμογής της 
σήμανσης των ανωτέρω μεταφορικών μέσων και οι τε-
χνικές λεπτομέρειες ανά είδος καυσίμου.
δ. Ειδικά για την Άδεια Εμπορίας υγραερίων: Ο κάτο-
χος της Άδειας αυτής, εφόσον εμπορεύεται και διακινεί υγραέριο σε φιάλες, οφείλει να έχει στην αποκλειστική 
κυριότητά του τουλάχιστον τριάντα χιλιάδες (30.000) κα-
τάλληλες επαναπληρούμενες φιάλες υγραερίου οι οποί-
ες φέρουν, με ανεξίτηλο τρόπο, ανεπίδεκτο επέμβασης 
την επωνυμία και το σήμα του. Ειδικά για την περίπτωση 
αρχικής χορήγησης Άδειας Εμπορίας κατηγορίας Γ΄ και 
μέχρι την πρώτη ανανέωση αυτής, ο παραπάνω ελά-
χιστος αριθμός φιαλών μειώνεται στις είκοσι χιλιάδες 
(20.0000).
6. Εμπορικά Αποθέματα: Οι κάτοχοι αδειών εμπορί-
ας πετρελαιοειδών προϊόντων όλων των κατηγοριών, 
εκτός της κατηγορίας Δ΄ (ασφάλτου), υποχρεούνται να τηρούν συνεχώς εμπορικά αποθέματα ίσα τουλάχιστον 
με ποσοστό 5/365 των ετήσιων πωλήσεων που πραγμα-
τοποίησαν στην εγχώρια αγορά κατά το προηγούμενο έτος, για κάθε κατηγορία προϊόντων της παραγράφου 1 
του άρθρου 3 ανάλογα με την κατηγορία της άδειάς τους. 
Η τήρηση των εμπορικών αποθεμάτων λαμβάνει χώρα 
εντός της επικράτειας:
α) Σε εγκαταστάσεις που λειτουργούν ως φορολογικές 
αποθήκες του άρθρου 63 του ν. 2960/2001 (A΄ 265), στις 
οποίες επιτρέπεται η αποθήκευση προϊόντος εντός της 
ίδιας δεξαμενής από περισσότερους κατόχους άδειας 
εμπορίας, ή και
β) σε εγκαταστάσεις, οι οποίες δεν λειτουργούν ως 
φορολογικές αποθήκες και αποθηκεύονται πετρελαιο-
ειδή προϊόντα, για τα οποία έχουν καταβληθεί οι δασμο-
φορολογικές επιβαρύνσεις. Οι εν λόγω εγκαταστάσεις 
χρησιμοποιούνται αποκλειστικά από τον κάτοχο της 
άδειας εμπορίας.
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας εξειδικεύονται η υποχρέωση και ο τρόπος υπολο-γισμού αυτής, προσδιορίζονται τα πετρελαιοειδή προϊ-
όντα που τηρούνται ανά κατηγορία άδειας, τα στοιχεία 
αναφοράς, η διαδικασία ελέγχου των υποχρεώσεων της 
παρούσας, καθορίζεται η ελεγκτική Αρχή και ρυθμίζεται 
κάθε άλλο ειδικότερο θέμα.
Με απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Περι-
βάλλοντος και Ενέργειας ορίζονται οι όροι συνεργασίας 
μεταξύ της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων και 
των αρμόδιων υπηρεσιών του Υπουργείου Περιβάλ-
λοντος και Ενέργειας για τον έλεγχο της τήρησης των 
υποχρεώσεων της παρούσας από τους κατόχους αδειών 
εμπορίας πετρελαιοειδών προϊόντων.
7. Ο κάτοχος άδειας Εμπορίας έχει, σύμφωνα με τους 
όρους αυτής, την υποχρέωση της ομαλούς και συνεχούς 
τροφοδοσίας της αγοράς και φέρει την αποκλειστική ευ-
θύνη για την ποιότητα και τη ν ποσότητα των προϊόντων 
που διακινεί και διαθέτει.
8. Οι κάτοχοι άδειας Εμπορίας μπορούν να χρησιμο-
ποιούν για τη μεταφορά των πετρελαιοειδών προϊόντων τις υπηρεσίες τρίτων (μεταφορέων) μη κατόχων άδειας 
κατά το νόμο αυτό, και στους οποίους δεν πραγματοποι-
είται μεταβίβαση της κυριότητας των μεταφερόμενων 
προϊόντων. Η μεταφορά και η πώληση των πετρελαιο-
ειδών προϊόντων γίνεται με παραστατικά των κατόχων άδειας Εμπορίας.
9. Κατ΄ εξαίρεση επιτρέπεται η κατάρτιση συμβά-
σεων πωλήσεως ναυτιλιακών καυσίμων είτε απευθεί-
ας με τον διαχειριζόμενο το πλοίο είτε με άλλο τρίτο 
πρόσωπο που συνδέεται συμβατικά με αυτόν, υπό την προϋπόθεση ότι η παράδοση των προϊόντων αυτών θα 
γίνεται στο πλοίο με ευθύνη και με παραστατικά πα-
ράδοσης αποκλειστικά των κατόχων Άδειας Εμπορίας, 
οι οποίοι θα εκδίδουν τα παραστατικά πώλησης είτε 
προς τον διαχειριζόμενο το πλοίο είτε προς τον τρίτο 
αντίστοιχα.
10. Ο κάτοχος Άδειας Εμπορίας ασφάλτου μπορεί να 
προμηθεύεται απευθείας από τα διυλιστήρια ποσότη-
τα μαζούτ, σε ποσοστό δέκα τοις εκατό (10%) επί της 
ποσότητας ασφάλτoυ που προμηθεύεται, προκειμένου 
να την χρησιμοποιήσει για τις ανάγκες συντήρησης της ασφάλτου. Μέρος της ποσότητας αυτής επιτρέ-
πεται να διαθέτει και στους τελικούς καταναλωτές για 
τον ίδιο σκοπό.
11. Οι κάτοχοι άδειας εμπορίας του παρόντος, εφόσον 
έχουν την υποχρέωση τήρησης αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης ή εμπορικών αποθεμάτων, οφείλουν να διαθέ-τουν αποθηκευτικούς χώρους με την αναγκαία χωρητι-κότητα για την τήρηση των αποθεμάτων αυτών.».
Άρθρο 112
Διόρθωση παροραμάτων και παραδρομών 
στην παρ. 1 άρθρου 17 του ν. 3054/2002 - Τροποποίηση  παρ. 1 άρθρου 17 του ν. 3054/2002 
 1.Το πρώτο εδάφιο της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 
17 του ν. 3054/2002 (Α΄ 230) τροποποιείται ως προς το 
αποφασίζον όργανο και η περ. α) διαμορφώνεται ως 
εξής:
«α. Με απόφαση του αρμοδίου για επιβολή προστί-
μων οργάνου, του φορέα στον οποίο υπάγεται η αδει-
οδοτούσα αρχή, για κάθε παράβαση των διατάξεων 
του νόμου αυτού και των κατ’ εξουσιοδότησή του εκδι-
δόμενων κανονιστικών αποφάσεων, επιβάλλεται πρό-
στιμο από πέντε χιλιάδες (5.000) έως ένα εκατομμύριο πεντακόσιες χιλιάδες (1.500.000) ευρώ. Για το ύψος του επιβαλλόμενου προστίμου λαμβάνονται υπόψη ως κρι-
τήρια, ιδίως, η βαρύτητα της παράβασης, οι συνέπειες 
που προκύπτουν από αυτήν, ο βαθμός υπαιτιότητας 
και η τυχόν υποτροπή του παραβάτη. Για την αξιολό-
γηση της παραβατικής συμπεριφοράς ως υποτροπής, 
λαμβάνονται υπόψη οι ισχύουσες εγγραφές στο Βιβλίο 
Κυρώσεων. Σε υποτροπή βρίσκεται όποιος μέσα σε 
τρία (3) χρόνια από την έκδοση της απόφασης, με την 
οποία επιβάλλεται σε αυτόν πρόστιμο ή άλλη κύρω-
ση για κάποια από τις ανωτέρω παραβάσεις, τελεί νέα 
παράβαση.».
2. Η ισχύς της παρούσας άρχεται από την 4η.12.2020, 
ημερομηνία θέσης σε ισχύ του ν. 4758/2020 (Α΄ 242).
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4478 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 113
Καθορισμός πόρων υπέρ του Ειδικού Ταμείου Ενεργειακής Απόδοσης - Τροποποίηση άρθρου 21 του ν. 4342/2015
Στο άρθρο 21 του ν. 4342/2015 (Α΄ 143), το πρώτο και 
δεύτερο εδάφιο της παρ. 1 τροποποιούνται, προκειμέ-
νου να συμπληρωθούν η διενέργεια ανταγωνιστικών 
διαδικασιών για τη χρηματοδότηση των προγραμμάτων 
και άλλων μέτρων βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης 
και οι πόροι του Ειδικού Ταμείου Ενεργειακής Απόδοσης, 
στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 2 απαλείφεται η αναφορά στο ότι τα ποσά αποτελούν έσοδα του Πράσινου Ταμεί-ου, και οι παρ. 1 και 2 διαμορφώνονται ως εξής:
«1. Με διάταγμα που εκδίδεται μετά από πρόταση των 
Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Οικονομικών 
και Ανάπτυξης και Επενδύσεων συστήνεται Ειδικό Τα-
μείο Ενεργειακής Απόδοσης για τη χρηματοδότηση 
προγραμμάτων και άλλων μέτρων βελτίωσης της ενερ-
γειακής απόδοσης μέσω του σχήματος των ανταγωνι-
στικών διαδικασιών, όπως και μέτρων για την ανάπτυξη 
της αγοράς παροχής ενεργειακών υπηρεσιών, καθώς 
και για την υλοποίηση ενεργειών με κοινωνικό χαρα-
κτήρα, όπως η κατά προτεραιότητα υλοποίηση μέτρων 
ενεργειακής απόδοσης σε νοικοκυριά που πλήττονται 
από ενεργειακή ένδεια ή στην κοινωνική κατοικία. Οι 
πόροι του Ταμείου προέρχονται κυρίως από εισφορές 
των διανομέων ενέργειας, των διαχειριστών δικτύων 
διανομής και των επιχειρήσεων λιανικής πώλησης ενέρ-
γειας κατά την έννοια του παρόντος νόμου, από πάσης 
φύσεως ανακτήσεις ποσών των δικαιούχων φορέων του 
Προγράμματος «ΗΛΕΚΤΡΑ» της κοινής απόφασης των 
Υπουργών Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Υποδομών και Με-
ταφορών ΥΠΕΝ/Δ/75516/436/31.7.2020 (Β΄ 3156) που 
καταβάλλονται μέσω του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, καθώς επίσης και από έσοδα που προκύπτουν 
από την εφαρμογή του παρόντος νόμου. Με το ανωτέρω 
διάταγμα καθορίζονται η διαδικασία σύστασης, οργάνω-
σης, διοίκησης και λειτουργίας του Ταμείου, οι πόροι, ο 
τρόπος και η διαδικασία χρηματοδότησής του, καθώς 
και κάθε άλλο σχετικό θέμα.
2. Μέχρι τη σύσταση του Ειδικού Ταμείου Ενεργειακής 
Απόδοσης (ΕΤΕΑΠ), για τη χρηματοδότηση προγραμ-
μάτων και άλλων μέτρων βελτίωσης της ενεργειακής 
απόδοσης, καθώς και δράσεων για την ανάπτυξη της 
αγοράς παροχής ενεργειακών υπηρεσιών του Υπουρ-
γείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, χρησιμοποιείται το 
νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία 
Πράσινο Ταμείο, το οποίο ιδρύθηκε με το άρθρο 19 του ν.δ. 1262/1972 (Α΄ 194) και μετονομάσθηκε με την πα-ράγραφο 1 του άρθρου 4 του ν. 3889/2010 (Α΄ 182). Οι 
πόροι της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου απο-
δίδονται σε ειδικό λογαριασμό ταμειακής διαχείρισης 
των πόρων του Πράσινου Ταμείου που αφορούν στους 
σκοπούς του παρόντος, ο οποίος τηρείται στην Τράπεζα 
της Ελλάδος, και ειδικότερα στον λογαριασμό υπό την 
επωνυμία «Πράσινο Ταμείο - Ταμείο Διαχείρισης Ενερ-
γειακής Απόδοσης.».Άρθρο 114
Πόροι Πράσινου Ταμείου - Προσθήκη περ. στ) στην παρ. 4 άρθρου 3 του ν. 3889/2010 
Στην παρ. 4 του άρθρου 3 του ν. 3889/2010 (Α΄ 182), 
περί πόρων του Πράσινου Ταμείου που διατίθενται χωρίς 
τον περιορισμό του ποσοστού του δυο κόμμα πέντε τοις 
εκατό (2,5%), προστίθεται περ. στ) ως εξής:
«στ) Τα έσοδα της περ. ζ΄ της παρ. 1, που προκύπτουν 
από την εφαρμογή της ενσωμάτωσης της Οδηγίας 
27/2012/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμ-
βουλίου της 25ης Οκτωβρίου 2012 για την ενεργειακή απόδοση, την τροποποίηση των Οδηγιών 2009/125/ΕΚ 
και 2010/30/ΕΕ και την κατάργηση των Οδηγιών 2004/8/
ΕΚ και 2006/32/ΕΚ (ΕΕ L 315/1).».
Άρθρο 115
Καθορισμός υπόχρεων μερών και επιμερισμός σωρευτικού στόχου εξοικονόμησης ενέργειας - Τροποποίηση παρ. 8 άρθρου 9 του ν. 4342/2015 
Στην παρ. 8 του άρθρου 9 του ν. 4342/2015 (Α΄ 143), 
προστίθενται νέα δεύτερο και τρίτο εδάφια και η παρ. 8 διαμορφώνεται ως εξής:
«8. Το καθεστώς επιβολής υποχρέωσης ενεργειακής 
απόδοσης εξασφαλίζει ότι οι διανομείς ενέργειας και 
οι εταιρείες λιανικής πώλησης ενέργειας που ορίζονται 
ως υπόχρεα μέρη σύμφωνα με την παρ. 9 και δραστη-
ριοποιούνται στην Ελληνική Επικράτεια, αναλαμβάνουν 
την εξυπηρέτηση μέρους των στόχων της παρ. 1. Με 
απόφαση του αρμόδιου οργάνου του Υπουργείου Περι-
βάλλοντος και Ενέργειας, που εκδίδεται τον πρώτο μήνα 
της περιόδου επιμερισμού του στόχου εξοικονόμησης 
ενέργειας, καθορίζονται τα υπόχρεα μέρη, καθώς και 
ο επιμερισμός του σωρευτικού στόχου εξοικονόμησης 
ενέργειας σε αυτά. Τα υπόχρεα μέρη δύνανται να υλο-
ποιούν τις υποχρεώσεις τους που πηγάζουν από την 
παρούσα, καταβάλλοντας στο Ειδικό Ταμείο Ενεργεια-
κής Απόδοσης του άρθρου 21, ποσό ισοδύναμο προς 
τις επενδύσεις που απαιτούνται για την υλοποίηση των 
υποχρεώσεων αυτών, σύμφωνα με όσα ορίζονται στον 
Κανονισμό Λειτουργίας Καθεστώτος Επιβολής Υποχρέω-
σης Ενεργειακής Απόδοσης (Β΄ 4237/20.11.2019).».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ
Άρθρο 116
Έκτακτα μέτρα για την ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού της χώρας με φυσικό αέριο για την περίοδο Ιουλίου 2022 - Ιουνίου 2023
1. Για την κάλυψη των εκτάκτου χαρακτήρα αναγκών 
ασφάλειας εφοδιασμού της Χώρας με φυσικό αέριο κατά 
την περίοδο Ιουλίου 2022 - Ιουνίου 2023, ο Διαχειριστής 
του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (Δ.Ε.Σ.Φ.Α.) 
δύναται να προβεί σε μίσθωση πλοίου Υγροποιημένου 
Φυσικού Αερίου (Υ.Φ.Α.), κατ’ ανώτατο όριο, για διάστημα 
δώδεκα (12) διαδοχικών μηνών, αρχής γενομένης από 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4479 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
τον μήνα Ιούλιο 2022. Το πλοίο Υ.Φ.Α. λειτουργεί ως πλω-
τή δεξαμενή της Εγκατάστασης Υ.Φ.Α. στη νήσο Ρεβυ-
θούσα (Εγκατάσταση Υ.Φ.Α.), προκειμένου να ενισχυθεί 
η αποθηκευτική δυνατότητα της Εγκατάστασης αυτής.
2. Με απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας 
(Ρ .Α.Ε.), αξιολογείται η αναγκαιότητα της παράτασης της 
μίσθωσης της παρ. 1 για διάστημα έως έξι (6) διαδοχι-
κών μηνών, και σε περίπτωση θετικής αξιολόγησης, η 
μίσθωση παρατείνεται αναλόγως.
3. Μετά τη θέση του πλοίου Υ.Φ.Α. σε λειτουργία ως 
πλωτής δεξαμενής της Εγκατάστασης Υ.Φ.Α. και για το 
χρονικό διάστημα που η μίσθωση βρίσκεται σε ισχύ, 
το πλοίο Υ.Φ.Α. λογίζεται ως αναπόσπαστο τμήμα της 
Εγκατάστασης Υ.Φ.Α. στη νήσο Ρεβυθούσα και υπό-
κειται στους όρους και τις προϋποθέσεις του Κώδικα 
Διαχείρισης του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου 
του άρθρου 69 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) και του Κα-
νονισμού Τιμολόγησης Βασικών Δραστηριοτήτων του 
Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου του άρθρου 88 
του ν. 4001/2011.
4. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε., κατόπιν τεκμηρίωσης από 
τον Δ.Ε.Σ.Φ.Α., ως προς τον εύλογο και ανταποδοτικό 
χαρακτήρα του κόστους μίσθωσης, το σχετικό κόστος μί-
σθωσης του πλοίου Υ.Φ.Α. εγκρίνεται και ανακτάται από τον Δ.Ε.Σ.Φ.Α. μέσω του Τέλους Ασφάλειας Εφοδιασμού της παρ. 6 του άρθρου 73 του ν. 4001/2011.
5. Το κόστος της αντιστάθμισης φυσικών απωλειών και 
το κόστος ιδιοκατανάλωσης και καυσίμων του πλοίου 
Υ.Φ.Α., καθώς και της αγοράς δικαιωμάτων εκπομπής 
διοξειδίου του άνθρακα CO2, για όλο το χρονικό διά-
στημα της μίσθωσης, νοείται ως κόστος λειτουργίας της 
Εγκατάστασης Υ.Φ.Α., σύμφωνα με την περ. γα) της παρ. 
2 του άρθρου 68 του ν. 4001/2011 και κατανέμεται στους 
Χρήστες Υ.Φ.Α. της Εγκατάστασης Υ.Φ.Α. εντός του έτους 
κατά το οποίο προκύπτει, σύμφωνα με τα ειδικότερα ορι-
ζόμενα στον Κώδικα Διαχείρισης του Εθνικού Συστήμα-
τος Φυσικού Αερίου του άρθρου 69 του ν. 4001/2011 και 
στον Κανονισμό Τιμολόγησης Βασικών Δραστηριοτήτων 
του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου του άρθρου 88 του ν. 4001/2011.
6. Με απόφαση της Ρ .Α.Ε. καθορίζονται:
α. Ο τρόπος ανάκτησης από τον Δ.Ε.Σ.Φ.Α. κάθε άλλου 
εύλογου και ανταποδοτικού κόστους, εντός του έτους 
κατά το οποίο αυτό δημιουργείται, αν δεν ανακτηθεί για 
οποιονδήποτε λόγο, κατά το παρόν.
β. Κάθε άλλη ρύθμιση και διαδικασία σχετικά με την 
πρόσβαση, τον προγραμματισμό, τη φόρτωση και εκ-
φόρτωση, τον αποθηκευτικό χώρο και την εν γένει λει-
τουργία του πλοίου Υ.Φ.Α., για το χρονικό διάστημα της 
μίσθωσης της παρ. 1, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία 
λεπτομέρεια.
7. Τα οριζόμενα στις παρ. 3 έως 6 εφαρμόζονται και σε 
περίπτωση παράτασης της μίσθωσης μετά από απόφαση 
της Ρ .Α.Ε., κατά την παρ. 2.
8. Αν ο Δ.Ε.Σ.Φ.Α. προβεί σε μίσθωση πλοίου Υ.Φ.Α., 
σύμφωνα με το παρόν, το πλοίο Υ.Φ.Α. θεωρείται, για 
τελωνειακούς σκοπούς, ως μέρος των αποθηκευτικών 
εγκαταστάσεων επί της νήσου Ρεβυθούσας. Οι διατάξεις 
της τελωνειακής νομοθεσίας, περί προσωρινής εναπό-θεσης, που εφαρμόζονται στις ήδη υπάρχουσες απο-
θηκευτικές εγκαταστάσεις επί της νήσου Ρεβυθούσας, 
εφαρμόζονται αναλογικώς και στο πλοίο Υ.Φ.Α.
Άρθρο 117
Αύξηση της αποθηκευτικής δυνατότητας της Εγκατάστασης Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στη νήσο Ρεβυθούσα - Τροποποίηση περ. ια) παρ. 2 άρθρου 2 του ν. 4001/2011 
Στο τέλος της περ. ια) της παρ. 2 του άρθρου 2 του 
ν. 4001/2011 (Α΄ 179) προστίθεται εδάφιο ως προς τη 
δυνατότητα της εγκατάστασης Υγροποιημένου Φυσικού 
Αερίου (Υ.Φ.Α.) να περιλαμβάνει πλοίο - πλωτή δεξαμενή 
Υ.Φ.Α. και η περ. ια) της παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«(ια) Εγκατάσταση Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου 
(Υ.Φ.Α.): Σταθμός που χρησιμοποιείται για την εισαγωγή, 
εκφόρτωση και αεριοποίηση του Υ.Φ.Α. και για την υγρο-
ποίηση Φυσικού Αερίου, συμπεριλαμβανομένων των βο-
ηθητικών υπηρεσιών και της προσωρινής αποθήκευσης, 
που είναι αναγκαία για την επαναεριοποίησή του και την 
έγχυσή του σε Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου. 
Δεν περιλαμβάνονται τα τμήματα της εγκατάστασης 
που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για αποθήκευση. 
Η Εγκατάσταση Υ.Φ.Α. μπορεί να περιλαμβάνει πλοίο- 
πλωτή δεξαμενή Υ.Φ.Α., προς τον σκοπό της αύξησης της 
αποθηκευτικής δυνατότητας της Εγκατάστασης αυτής, 
είτε αυτό είναι σταθερά συνδεδεμένο με την Εγκατάστα-
ση Υ.Φ.Α. είτε όχι.».
Άρθρο 118
Αναμόρφωση πλαισίου φυσικών απωλειών 
και ιδιοκατανάλωσης του Εθνικού Συστήματος 
Φυσικού Αερίου και ρύθμιση εσόδων της μονάδας Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης στη νήσο Ρεβυθούσα - Αντικατάστασηπερ. (γα) παρ. 
2 και τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 68 του 
ν. 4001/2011 
 1. Η περ. γα) της παρ. 2 του άρθρου 68 του ν. 4001/2011 
(Α΄ 179), περί αρμοδιοτήτων του Διαχειριστή του Εθνικού 
Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΔΕΣΦΑ), αντικαθίσταται 
ως εξής:
«(γα) Έχει την ευθύνη για την αντιστάθμιση φυσικών 
απωλειών και ιδιοκατανάλωσης του Εθνικού Συστήματος 
Φυσικού Αερίου (Ε.Σ.Φ.Α.). Για τον σκοπό αυτόν, κατά τον 
Κώδικα Διαχείρισης του ΕΣΦΑ, μπορεί να προβαίνει σε 
αγορά Φυσικού Αερίου μέσω Βάθρου Εμπορίας βάσει 
του Κανονισμού (ΕΕ) 312/2014 της Επιτροπής, της 26ης 
Μαρτίου 2014, «για τη θέσπιση κώδικα δικτύου όσον 
αφορά την εξισορρόπηση του φυσικού αερίου στα δί-
κτυα μεταφοράς» (L 91), καθώς και να συνάπτει, κατόπιν 
διαγωνισμού, συμβάσεις για την αγορά και παράδοση 
φυσικού αερίου. Τις συμβάσεις αυτές συνομολογεί μετά 
την εκπόνηση των σχετικών μελετών για τον υπολογισμό 
της αντιστάθμισης των φυσικών απωλειών και ιδιοκατα-
νάλωσης για το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού 
Αερίου και την Εγκατάσταση Υγροποιημένου Φυσικού 
Αερίου (Υ.Φ.Α.) από τον Δ.Ε.Σ.Φ.Α. και την έγκρισή τους από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.).
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4480 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Το κόστος που προκύπτει για τον Δ.Ε.Σ.Φ.Α. από την 
αντιστάθμιση των ως άνω φυσικών απωλειών και της 
ιδιοκατανάλωσης του Ε.Σ.Φ.Α., συμπεριλαμβανομένης 
της κατανάλωσης φυσικού αερίου για τη λειτουργία της 
μονάδας Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης στη νήσο Ρεβυθούσα και των σταθ-
μών συμπίεσης του Ε.Σ.Φ.Α., από την αγορά δικαιωμάτων 
εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα CO2, καθώς και από 
την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για τη λειτουρ-
γία του Ε.Σ.Φ.Α., υπολογίζεται από τον Διαχειριστή του 
Ε.Σ.Φ.Α. και ανακτάται εντός του έτους κατά το οποίο 
προκύπτει το σχετικό κόστος. Προς τον σκοπό αυτό, ο 
Δ.Ε.Σ.Φ.Α. επιβάλλει στους χρήστες χρεώσεις για την 
κάλυψη των σχετικών δαπανών του, εφόσον δεν ανα-
κτώνται με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, και τηρεί σχετικό 
χωριστό λογαριασμό για το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς 
Φυσικού Αερίου και για την Εγκατάσταση Υ.Φ.Α., κατά 
τους εγκεκριμένους από τη Ρ .Α.Ε. κανόνες λογιστικού 
διαχωρισμού, κατά τον Κώδικα Διαχείρισης του Ε.Σ.Φ. και 
τον Κανονισμό Τιμολόγησης Βασικών Δραστηριοτήτων 
του Ε.Σ.Φ.Α.».
2. Στο πρώτο εδάφιο της παρ. 4 του άρθρου 68 του 
ν. 4001/2011, περί υπολογισμού των τιμολογίων χρήσης του Ε.Σ.Φ.Α., η «ΑΔΜΗΕ ΑΕ» αντικαθίσταται από την «ΔΑ-
ΠΕΕΠ ΑΕ», το δεύτερο εδάφιο τροποποιείται ως προς την 
προσθήκη εξαίρεσης συγκεκριμένων εξόδων, προστίθε-
ται τελευταίο εδάφιο, και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«4. Δεν επιτρέπεται η Σύναψη συμβάσεων πώλησης 
ηλεκτρικής ενέργειας από το Δ.Ε.Σ.Φ.Α. ΑΕ, με εξαίρεση την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας στην «ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ» η 
οποία παράγεται από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. που ευρίσκονται 
σε γήπεδα ή εγκαταστάσεις του Ε.Σ.Φ.Α. και εμπίπτουν 
στις διατάξεις του ν. 3468/2006 (Α΄ 129) περί Αυτοπαρα-
γωγών. Οι σχετικές επενδύσεις, εφόσον υλοποιούνται 
σύμφωνα με εγκεκριμένο Πρόγραμμα Ανάπτυξης του 
Ε.Σ.Φ.Α., εντάσσονται στη Ρυθμιζόμενη Περιουσιακή 
Βάση του Ε.Σ.Φ.Α. και τα σχετικά λειτουργικά έξοδα, εξαι-
ρουμένων των εξόδων προμήθειας καυσίμου, αγοράς 
δικαιωμάτων εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα CO2 
και κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας, συνυπολογί-
ζονται κατά τον υπολογισμό των τιμολογίων χρήσης 
του Ε.Σ.Φ.Α., σύμφωνα με το άρθρο 88 του παρόντος. 
Τα έσοδα από την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας κατά 
τη λειτουργία της μονάδας ΣΗΘΥΑ και την έγχυση ηλε-
κτρικής ενέργειας στο δίκτυο και τα αντίστοιχα έξοδα, 
εξαιρουμένων των λειτουργικών εξόδων που συνυ-πολογίζονται στα τιμολόγια χρήσης Ε.Σ.Φ.Α., κατά τα 
ανωτέρω, εγγράφονται στον σχετικό λογαριασμό της 
Εγκατάστασης ΥΦΑ, σύμφωνα με την περ. (γα) της παρ. 2 του άρθρου 68 του παρόντος.».
3. Ως ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρ. 1 ορίζεται 
η 1η Ιουλίου 2022.
Άρθρο 119
Ειδικές ρυθμίσεις θεμάτων Κανονισμού 
Τιμολόγησης του Εθνικού Συστήματος 
Φυσικού Αερίου
1. Οι διατάξεις του Κανονισμού Τιμολόγησης Βασικών 
Δραστηριοτήτων του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου του άρθρου 88 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), που 
εκδίδονται προς επίτευξη του σκοπού των άρθρων 116 
έως 118 του παρόντος, τίθενται σε εφαρμογή από την 
1η Ιουλίου 2022.
2. Το έτος 2023, κατ’ εξαίρεση του Κανονισμού Τιμο-
λόγησης Βασικών Δραστηριοτήτων του Εθνικού Συστή-
ματος Φυσικού Αερίου, αποτελεί μονοετή Ρυθμιστική 
Περίοδο.
Άρθρο 120
Διασφάλιση ενεργειακού εφοδιασμού νησιωτικών περιοχών που διασυνδέονται - Εφεδρείες Δυναμικού Έκτακτων Αναγκών 
1. Για τη διασφάλιση του εφοδιασμού των νησιωτι-
κών περιοχών που διασυνδέονται με το Ελληνικό Σύ-
στημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.) και 
δεν εμπίπτουν πλέον στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά 
(Μ.Δ.Ν.), συνάπτονται συμβάσεις Εφεδρείας Δυναμι-κού Εκτάκτων Αναγκών, μεταξύ του Διαχειριστή του 
Ε.Σ.Μ.Η.Ε. για σταθμούς παραγωγής από ορυκτά καύ-
σιμα που βρίσκονται στα ηλεκτρικά συστήματα των 
εν λόγω νησιωτικών περιοχών. Οι ανωτέρω συμβάσεις 
υποβάλλονται προς έγκριση στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέρ-
γειας (Ρ .Α.Ε.). Οι πάροχοι εφεδρείας δυναμικού εκτάκτων 
αναγκών δικαιούνται αποζημίωσης, η οποία καταβάλ-
λεται μέσω του Ειδικού Λογαριασμού Υπηρεσιών Κοι-
νής Ωφέλειας (Υ.Κ.Ω.) της παρ. 8 του άρθρου 55 του 
ν. 4001/2011 (Α΄ 179). 
2. Ζητήματα σχετικά με το περιεχόμενο των Συμβάσε-
ων Εφεδρείας Δυναμικού Εκτάκτων Αναγκών της παρ. 
1, τις προϋποθέσεις σύναψης, τις υποχρεώσεις των μερών, τον τρόπο υπολογισμού του ανταλλάγματος 
που εκάστοτε παρέχεται για την κάλυψη του κόστους 
παροχής της υπηρεσίας πλέον εύλογου κέρδους, τον 
τρόπο κάλυψης του ανταλλάγματος αυτού μέσω του Ειδικού Λογαριασμού Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας 
της παρ. 8 του άρθρου 55 του ν. 4001/2011, καθώς και 
κάθε άλλη σχετική λεπτομέρεια, καθορίζονται, κατά τα 
νομίμως προβλεπόμενα στον Κώδικα Διαχείρισης του 
Ε.Σ.Μ.Η.Ε. (Β΄ 4658/2020) και στον Κώδικα Διαχείρισης 
του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργει-
ας (Ε.Δ.Δ.Η.Ε.) (Β΄ 395/2016) οι οποίοι τροποποιούνται 
εντός προθεσίας τριών (3) μηνών από την έναρξη ισχύος 
του παρόντος. 
3. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας και Οικονομικών, μετά από γνώμη της 
Ρ .Α.Ε., η οποία εκδίδεται εντός τριών (3) μηνών από την 
έναρξη ισχύος του παρόντος, καθορίζεται για το χρονικό 
διάστημα από την 1η Ιανουαρίου 2004 μέχρι την έναρξη 
ισχύος των συμβάσεων της παρ. 1 και για τα ηλεκτρικά 
συστήματα των νησιών Άνδρου, Τήνου, Μυκόνου, Σύ-
ρου και Πάρου, το ύψος του σχετικού ανταλλάγματος το 
οποίο υπολογίζεται απολογιστικά βάσει τεκμηριωμένων 
στοιχείων πλήρους κόστους, τα οποία παρέχονται από τη «ΔΕΗ Α.Ε.» και τον Διαχειριστή του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. και των Μ.Δ.Ν. Η κάλυψη του ανταλλάγματος γίνεται μέσω του Ειδικού Λογαριασμού Υ.Κ.Ω. της παρ. 8 του άρθρου 55 του ν. 4001/2011. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4481 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 121
Κάλυψη έκτακτων αναγκών ασφάλειας εφοδιασμού με φυσικό αέριο για την περίοδο Μαρτίου - Μαΐου 2022
1. Κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης, 
για την κάλυψη των έκτακτων αναγκών ασφάλειας 
εφοδιασμού της χώρας με φυσικό αέριο κατά την πε-
ρίοδο Μαρτίου - Μαΐου 2022, σε περίπτωση διακοπής 
προμήθειας φυσικού αερίου από τους υφιστάμενους 
ανάντι προμηθευτές κατά την περίοδο αυτή o Υπουρ-
γός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κατόπιν γνώμης της 
Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.), δύναται, κατόπιν 
διερεύνησης με τους Προμηθευτές φυσικού αερίου ή 
πρόσκλησης, να αναθέτει σε Προμηθευτή φυσικού αε-
ρίου την παράδοση φορτίων Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (Υ.Φ.Α.) στον Τερματικό Σταθμό Υ.Φ.Α. της Ρεβυ-
θούσας για την κάλυψη των έκτακτων αναγκών φυσικού 
αερίου της χώρας. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλ-
λοντος και Ενέργειας καθορίζονται οι όροι, η διαδικασία 
παράδοσης των φορτίων του πρώτου εδαφίου και κάθε άλλο σχετικό θέμα για την εφαρμογή του παρόντος.
2. Κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης, 
αν η παράδοση μέρους ή του συνόλου των έκτακτων 
φορτίων της παρ. 1 για το διάστημα Μαρτίου - Μαΐου 
2022 κατέστη μη αναγκαία για την κάλυψη των αναγκών 
φυσικού αερίου της χώρας κατά την ως άνω περίοδο, η 
αποζημίωση για οιεσδήποτε επιβαρύνσεις λόγω της ακύ-
ρωσης της παράδοσης, οι οποίες αποδεικνύονται από 
σχετικά παραστατικά, καταβάλλεται στον Προμηθευτή 
από τον Διαχειριστή ΑΠΕ και Εγγυήσεων Προέλευσης 
(Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.), μέσω του Ειδικού Λογαριασμού «Τα-μείο Ενεργειακής Μετάβασης» του άρθρου εξηκοστού πρώτου του ν. 4839/2021 (Α΄ 181), εντός δύο (2) μηνών 
από την αποστολή των σχετικών παραστατικών στη 
«Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.».
3. Η ισχύς του παρόντος άρχεται από την 1η Μαρτίου 
2022. Οι αποφάσεις του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας που εκδίδονται κατ’ εξουσιοδότηση των παρ. 
1 και 2, δύνανται να καλύπτουν αναδρομικά ανάθεση για 
την παράδοση φορτίων για την περίοδο από 1ης Μαρ-
τίου 2022 έως 31 Μαΐου 2022 και να εγκρίνουν την απο-
ζημίωση των τυχόν επιβαρύνσεων που προέκυψαν λόγω 
της ακύρωσης μέρους ή του συνόλου της παράδοσης, 
κατά το χρονικό διάστημα από την 1η Μαρτίου 2022 έως 
την ημερομηνία θέσης σε ισχύ της απόφασης της παρ. 1.
Άρθρο 122Προσωρινός Μηχανισμός Επιστροφής Μέρους 
Εσόδων Αγοράς Επόμενης Ημέρας (Ηλεκτρικής Ενέργειας) - Προσθήκη άρθρου 12Α στον ν. 4425/2016
Στον ν. 4425/2016 (Α΄ 185) προστίθεται άρθρο 12Α 
ως εξής: 
«Άρθρο 12Α
Προσωρινός Μηχανισμός Επιστροφής Μέρους Εσόδων Αγοράς Επόμενης Ημέρας
1. Θεσπίζεται Προσωρινός Μηχανισμός Επιστροφής 
Μέρους Εσόδων Αγοράς Επόμενης Ημέρας, o οποίος εφαρμόζεται μετά την 1η Ιουλίου 2022 έως την 1η Ιου-
νίου 2023. Η ακριβής ημερομηνία έναρξης ισχύος του 
Προσωρινού Μηχανισμού, καθώς και η ημερομηνία λή-
ξεως αυτού, αν η τελευταία είναι προγενέστερη της 1ης 
Ιουνίου 2023, καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Στο πεδίο εφαρμογής του 
Προσωρινού Μηχανισμού δεν εμπίπτουν οι θερμικές μο-
νάδες που είναι εγκατεστημένες στο Μικρό Συνδεδεμένο 
Σύστημα (Μ.Σ.Σ.) της Κρήτης.
2. Κατ’ εφαρμογή του Προσωρινού Μηχανισμού πα-
ρακρατείται, από τον Φορέα Εκκαθάρισης της Αγοράς 
Επόμενης Ημέρας του άρθρου 7, μέρος των εσόδων που 
δικαιούνται οι Συμμετέχοντες στην Αγορά Επόμενης 
Ημέρας από τη συμμετοχή τους σε αυτή. Το παρακρα-
τούμενο ποσό προκύπτει σύμφωνα με τη διαδικασία 
της παρ. 3 και αποτελεί το Επιστρεπτέο Έσοδο Αγοράς 
Επομένης Ημέρας (Ε.Ε.Α.Ε.Η.). Το ποσό που απομένει 
μετά την παρακράτηση του Ε.Ε.Α.Ε.Η. αποτελεί το Έσο-
δο Παραγωγού Αγοράς Επόμενης Ημέρας (Ε.Π.Α.Ε.Η.). 
3. Κατά τις διαδικασίες εκκαθάρισης της Αγοράς Επό-
μενης Ημέρας, σύμφωνα με όσα ορίζονται στον Κανονι-
σμό της παρ. 2 του άρθρου 13, ο Φορέας Εκκαθάρισης της Αγοράς Επόμενης Ημέρας υπολογίζει σύμφωνα και με την απόφαση της παρ. 8, για κάθε μονάδα παραγω-
γής ηλεκτρικής ενέργειας ή χαρτοφυλάκιο Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) το Ε.Π.Α.Ε.Η. και το Ε.Ε.Α.Ε.Η., 
σύμφωνα με τις παρ. 4 και 5.
4. Για κάθε συναλλαγή πώλησης μονάδας παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας η χαρτοφυλακίου Α.Π.Ε,. η οποία 
δεν έχει προκύψει από Εντολή Πώλησης Πακέτου ως 
εξής:
α. Αν η τιμή εκκαθάρισης της αγοράς, ανά Αγοραία 
Χρονική Μονάδα της Αγοράς Επόμενης Ημέρας, είναι 
μικρότερη ή ίση από τη διοικητικά καθοριζόμενη μονα-
διαία τιμή της παρ. 8, το Ε.Π.Α.Ε.Η. υπολογίζεται ως το 
γινόμενο της ποσότητας ενέργειας της συναλλαγής της 
μονάδας παραγωγής και της τιμής εκκαθάρισης αγοράς, 
ενώ το Ε.Ε.Α.Ε.Η. λογίζεται ως μηδενικό.
β. Αν η τιμή εκκαθάρισης της αγοράς, ανά Αγοραία 
Χρονική Μονάδα της Αγοράς Επόμενης Ημέρας, είναι 
μεγαλύτερη από τη διοικητικά καθοριζόμενη μοναδιαία 
τιμή της παρ. 8: βα) το Ε.Π.Α.Ε.Η. για κάθε συναλλαγή 
υπολογίζεται ως το γινόμενο της ποσότητας ενέργειας 
της συναλλαγής και της διοικητικά καθορισμένης μο-
ναδιαίας τιμής της παρ. 8. και ββ) το Ε.Ε.Α.Ε.Η. για κάθε 
συναλλαγή υπολογίζεται ως το γινόμενο της ποσότητας 
ενέργειας της συναλλαγής επί της διαφοράς της τιμής 
εκκαθάρισης και της διοικητικά καθορισμένης μοναδι-αίας τιμής της παρ. 8.
5. Για κάθε Εντολή Πακέτου, που έχει ενταχθεί στα 
αποτελέσματα της Αγοράς Επόμενης Ημέρας, υπολογί-
ζεται η Σταθμισμένη Μέση Τιμή Συναλλαγών Πακέτου 
(Σ.Μ.Τ.Σ.Π.) ως ο σταθμισμένος μέσος όρος των τιμών 
εκκαθάρισης της αγοράς, προς τις ποσότητες ενέργει-
ας των συναλλαγών που προέκυψαν από την αποδεκτή 
Εντολή Πώλησης Πακέτου. 
α. Αν η Σ.Μ.Τ.Σ.Π. είναι μικρότερη ή ίση από τη διοικητι-
κά καθοριζόμενη μοναδιαία τιμή της παρ. 8, το Ε.Π.Α.Ε.Η. 
για κάθε συναλλαγή της Εντολής Πακέτου υπολογίζεται 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4482 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ως το γινόμενο της ποσότητας ενέργειας της συναλλα-
γής και της τιμής εκκαθάρισης αγοράς, ενώ το Ε.Ε.Α.Ε.Η. λογίζεται ως μηδενικό.
β. Αν η Σ.Μ.Τ.Σ.Π. είναι μεγαλύτερη από την διοικη-
τικά καθοριζόμενη μοναδιαία τιμή της παρ. 8: βα) το Ε.Π.Α.Ε.Η. για κάθε συναλλαγή της Εντολής Πακέτου 
υπολογίζεται ως το γινόμενο της ποσότητας ενέργειας 
της συναλλαγής και της διοικητικά καθοριζόμενης μο-
ναδιαίας τιμής της παρ. 8 και ββ) το Ε.Ε.Α.Ε.Η. για κάθε 
συναλλαγή της Εντολής Πακέτου υπολογίζεται ως το 
γινόμενο της ποσότητας της ενέργειας της συναλλαγής επί την διαφορά της Σ.Μ.Τ.Σ.Π. και της διοικητικά καθο-ριζόμενης μοναδιαίας τιμής της παρ. 8.
6. Ο Φορέας Εκκαθάρισης της Αγοράς Επόμενης Ημέ-
ρας, κατά την εκτέλεση των διαδικασιών εκκαθάρισης: 
α) υπολογίζει ως συνολικό Ε.Ε.Α.Ε.Η. το άθροισμα των 
ποσών που προκύπτουν για όλες τις ώρες κάθε ημέρας 
φυσικής παράδοσης, για όλες τις συναλλαγές και για 
κάθε μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ή χαρ-
τοφυλάκιο Α.Π.Ε. σύμφωνα με την υποπερ. ββ΄ της περ. β΄ της παρ. 4 και υποπερ. ββ΄ της περ. β΄ της παρ. 5 και 
τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.) που αναλογεί 
στο ποσό αυτό, και β) καταβάλλει το συνολικό Ε.Ε.Α.Ε.Η., 
πλέον Φ.Π.Α. στον Ειδικό Λογαριασμό «Ταμείο Ενεργει-ακής Μετάβασης» του άρθρου εξηκοστού πρώτου του ν. 4839/2021 (Α΄181).
7. Ο Φορέας Εκκαθάρισης της Αγοράς Επόμενης Ημέ-
ρας γνωστοποιεί, κάθε εργάσιμη ημέρα στη Ρυθμιστι-
κή Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.) και τον Διαχειριστή Ανανε-
ώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης 
(Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) τα ποσά που παρακρατούνται και πι-
στώνονται σύμφωνα με το παρόν, ανά μονάδα παραγω-
γής ή χαρτοφυλάκιο Α.Π.Ε. και ανά Συμμετέχοντα, καθώς 
και κάθε άλλο αναγκαίο στοιχείο. Η Ρ .Α.Ε. δημοσιεύει 
στην ιστοσελίδα της τα δεδομένα της εφαρμογής του 
Προσωρινού Μηχανισμού Επιστροφής Μέρους Εσόδων 
Αγοράς Επόμενης Ημέρας. 
8. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας και Οικονομικών, η οποία εκδίδεται πριν 
την έναρξη εφαρμογής του Προσωρινού Μηχανισμού, 
καθορίζονται η μεθοδολογία και ο μαθηματικός τύπος, ο 
οποίος εφαρμόζεται για τον υπολογισμό της διοικητικά 
καθοριζόμενης μοναδιαίας τιμής για κάθε κατηγορία 
μονάδων παραγωγής και για τα χαρτοφυλάκια Α.Π.Ε. 
και ρυθμίζεται κάθε άλλο συναφές θέμα σχετικά με την 
εφαρμογή του παρόντος. Ο Φορέας Εκκαθάρισης της 
Αγοράς Επόμενης Ημέρας υπολογίζει, σύμφωνα με την 
απόφαση της παρούσας, τη μοναδιαία τιμή για κάθε κα-
τηγορία μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και για τα χαρτοφυλάκια Α.Π.Ε. 
9. Κατόπιν υποβολής σχετικών εισηγήσεων του Φορέα 
Εκκαθάρισης και της Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., με κοινη απόφαση 
των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Οικο-νομικών εγκρίνεται η κάλυψη, από πόρους του Ειδικού 
Λογαριασμού «Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης», των 
πρόσθετων διαχειριστικών εξόδων του Φορέα Εκκαθά-ρισης και της Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., που προκύπτουν από την εφαρμογή του παρόντος.10. Το παρόν και οι αποφάσεις που εκδίδονται δυνάμει 
αυτού εφαρμόζονται συμπληρωματικά στις ισχύουσες 
διατάξεις του Κανονισμού Εκκαθάρισης Αγοράς Επόμε-
νης Ημέρας και Ενδοημερήσιας Αγοράς, που εκδίδεται 
σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 13, περιλαμβανομέ-
νων των κανόνων καθορισμού Θέσης και υπολογισμού 
της χρηματικής αξίας των χρεώσεων και πιστώσεων των 
Συμμετεχόντων στην Αγορά Επόμενης Ημέρας.».
Άρθρο 123
Μεταφορά, εγκατάσταση και λειτουργία μονάδων  παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη νήσο Κρήτη - Τροποποίηση παρ. 5 άρθρου 88 του ν. 4602/2019
Το πρώτο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου 88 του 
ν. 4602/2019 (Α΄ 45) τροποποιείται ως προς την ημερο-
μηνία ισχύος των αδειών εγκατάστασης και προσωρινής 
λειτουργίας, στο ίδιο εδάφιο αφαιρείται η αναφορά περί 
μελλοντικής εγκατάστασης σταθμών, και η παρ. 5 δια-
μορφώνεται ως εξής:
«5. Κατά παρέκκλιση των υφιστάμενων διατάξεων, 
με το παρόν χορηγείται άδεια εγκατάστασης και προ-
σωρινής λειτουργίας, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 στις μονάδες της παραγράφου 1. Εντός τριών (3) μηνών από 
τη χορήγηση της απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών 
Όρων της παραγράφου 3, ο φορέας εκμετάλλευσης 
των μονάδων υποχρεούται να υποβάλει στις αρ- μόδιες 
αρχές αίτημα συνοδευόμενο από όλα τα απαιτούμε-να δικαιολογητικά, όπως αυτά ορίζονται στις Δ6/Φ1/
οικ.8295/1995 (Β΄ 385) και Δ6/Φ1/οικ.7740/2001 (Β΄ 508) 
υπουργικές αποφάσεις, για την τροποποίηση της άδειας 
λειτουργίας των λειτουργούντων σταθμών παραγωγής, 
στους οποίους θα εγκατασταθούν οι προστιθέμενες μο-
νάδες.
Αν δύο (2) μήνες πριν από τη λήξη της προθεσμίας του 
πρώτου εδαφίου της παρούσας παραγράφου δεν έχει 
ολοκληρωθεί η ΦΑΣΗ Ι της διασύνδεσης της Κρήτης, 
σύμφωνα με τα αναφερόμενα στην παράγραφο 1, και 
δεν έχουν εκδοθεί οι αντίστοιχες άδειες που προβλέ-
πονται στο προηγούμενο εδάφιο, μπορεί να παρατεί-
νεται, με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, ο χρόνος ισχύος των αδειών εγκατάστασης 
και προσωρινής λειτουργίας του πρώτου εδαφίου της 
παρούσας παραγράφου, έως την ολοκλήρωση της ΦΑ-ΣΗΣ Ι της διασύνδεσης αυτής.».
Άρθρο 124
Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης - Τροποποίηση άρθρου 61 του ν. 4839/2021
Στο εξηκοστό πρώτο άρθρο του ν. 4839/2021 (Α΄ 181) 
περί σύστασης Ειδικού Λογαριασμού με την ονομασία 
«Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης», προστίθενται παρ. 
12 και 13 ως εξής:
«12. Ο ειδικός λογαριασμός «Ταμείο Ενεργειακής Με-
τάβασης» διαχωρίζεται λογιστικά στους εξής δύο (2) 
Yπολογαριασμούς: α) Τον Υπολογαριασμό Εσόδων και β) τον Υπολογαριασμό Εξόδων.
α) Ο Υπολογαριασμός Εσόδων του ειδικού λογαρια-
σμού έχει τις εξής εισροές: 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4483 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
αα) έσοδα από τον Ειδικό Λογαριασμό Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρι-
σμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) του 
άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α΄179),
αβ) Έσοδα που προβλέπονται στην υποπερ. (στ) της 
περ. Α.2.1 της παρ. Α.2. του άρθρου 25 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), 
αγ) έσοδα από τον ειδικό λογαριασμό Υπηρεσιών Κοι-
νής Ωφέλειας του άρθρου 55 του ν. 4001/2011, 
αδ) έσοδα από τον Κρατικό Προϋπολογισμό,
αε) ποσά που προβλέπονται από την κείμενη νομο-
θεσία.
β) Ο Υπολογαριασμός Εξόδων του ειδικού λογαρια-
σμού «Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης» έχει τις εξής 
εκροές:
βα) τις επιδοτήσεις ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού 
αερίου,
ββ) τα ποσά που αφορούν στο επίδομα θέρμανσης 
του άρθρου 79 του ν. 4756/2020 (Α΄ 235),
βγ) τα ποσά που αφορούν στο κόστος λειτουργίας τη-
λεθέρμανσης του Δήμου Εορδαίας της Περιφερειακής 
Ενότητας Κοζάνης της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, 
μέχρι τη σύνδεση της τηλεθέρμανσης του Δήμου με την 
υπό κατασκευή μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργει-
ας «ΠΤΟΛΕΜΑΙΔΑ V», 
βδ) τα ποσά που αφορούν στον ειδικό λογαριασμό για 
την επανασύνδεση παροχών ηλεκτρικού ρεύματος που έχει συσταθεί με το άρθρο 36 του ν. 4508/2017 (Α΄ 200), 
βε) τα ποσά που αφορούν στον ειδικό λογαριασμό 
για τη χορήγηση ενίσχυσης σε οικιακούς καταναλω-
τές λόγω περιβαλλοντικής επιβάρυνσης από λιγνιτική 
δραστηριότητα που έχει συσταθεί με το άρθρο 26 του ν. 4513/2018 (Α΄ 9).
βστ) δράσεις που αφορούν στην απόσυρση και αντι-
κατάσταση οικιακών ηλεκτρικών συσκευών μέσω συ-
στημάτων εναλλακτικής διαχείρισης και ανακύκλωσης 
από πιστοποιημένους φορείς,
βζ) ποσά που προβλέπονται από την κείμενη νομο-
θεσία.
Kάθε θέμα σχετικό με τις εκροές των υποπερ. βα) έως 
βζ) καθορίζεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Πε-
ριβάλλοντος και Ενέργειας, Οικονομικών και των κατά 
περίπτωση αρμόδιων Υπουργών. 
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας καθορίζεται το ποσοστό των εισροών που αποδί-
δεται, ως ανταποδοτικό τέλος, στον Διαχειριστή ΑΠΕ 
και Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.), για την 
κάλυψη των λειτουργικών και διαχειριστικών δαπανών του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης. 
13. Η Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. δύναται, αποκλειστικά εντός του 
έτους 2022, να συνάπτει μια ή περισσότερες συμβάσεις για την ανάπτυξη Πληροφοριακού Συστήματος για την 
υποστήριξη του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης, με 
τη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, κατά παρέκκλι-
ση του άρθρου 36 και της παρ. 1 του άρθρου 118 του 
ν. 4412/2016 (Α΄ 147), με την επιφύλαξη του άρθρου 235 
του ίδιου νόμου. Το συνολικό ποσό των συμβάσεων του 
πρώτου εδαφίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τις εκατόν πενήντα χιλιάδες (150.000) ευρώ πλέον Φόρου Προστι-
θέμενης Αξίας.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΜΕ ΤΙΣ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΑΡΘΡΟΥ 19 ΟΔΗΓΙΑΣ 2018/2001
Άρθρο 125
Ορισμοί - Τροποποίηση παρ. 10 
άρθρου 2 του ν. 3468/2006 
Στο άρθρο 2 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), η περ. 10 αντι-
καθίσταταιως εξής: 
«10. Εγγύηση Προέλευσης (ΕΠ): το ηλεκτρονικό έγ-
γραφο το οποίο εκδίδεται από τον Φορέα Έκδοσης και 
πιστοποιεί στους τελικούς καταναλωτές το μερίδιο ή την 
ποσότητα ενέργειας που έχ ει παραχθεί σε συγκεκριμένο 
χρονικό διάστημα από σταθμούς Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού και 
Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) για τους σκο-
πούς της παρ. 1 του άρθρου 19 της Οδηγίας 2018/2001/
ΕΚ. Εγγυήσεις Προέλευσης δύναται να εκδίδονται και 
για ενέργεια που παράγεται από άλλες πηγές, εκτός των 
σταθμών Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α.
10α. Δημοπρασίες Εγγυήσεων Προέλευσης: Οι δημο-
πρασίες επί Εγγυήσεων Προέλευσης που έχουν εκδο-
θεί για ηλεκτρική ενέργεια που παρήχθη από σταθμούς 
Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή και από άλλες πηγές ενέργειας 
και τις οποίες διενεργεί ο Φορέας Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευσης.
10β. Κανονισμός Δημοπρασιών Εγγυήσεων Προέ-
λευσης ή Κανονισμός Δημοπρασιών: Ο Κανονισμός του άρθρου 18Α.
10γ. Μητρώο Εγγυήσεων Προέλευσης: Το ειδικό μη-
τρώο, στο οποίο τηρεί ο Φορέας Έκδοσης Εγγυήσεων 
Προέλευσης στοιχεία των εκδιδόμενων Εγγυήσεων Προ-
έλευσης, σύμφωνα με το άρθρο 17.
10δ. Μητρώο Εγκαταστάσεων: Το ειδικό μητρώο, στο 
οποίο τηρεί ο Φορέας Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευ-
σης τα στοιχεία των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής 
ενέργειας, που λειτουργούν και για τα οποία εκδίδονται Εγγυήσεις Προέλευσης.
10ε. Μητρώο Συμμετεχόντων: Το ειδικό μητρώο το 
οποίο τηρεί ο Φορέας Έκδοσης για τους συμμετέχοντες στις Δημοπρασίες Εγγυήσεων Προέλευσης.
10στ. Πληροφοριακό Σύστημα Εγγυήσεων Προέλευ-
σης: Το πληροφοριακό σύστημα που προβλέπεται στην παρ. 4 του άρθρου 18.
10ζ. Φορέας Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευσης ή Φο-
ρέας Έκδοσης: ο φορέας που είναι αρμόδιος για την έκ-
δοση των Εγγυήσεων Προέλευσης, όπως ορίζεται στο 
άρθρο 16. 
10η. Φορέας Ελέγχου Εγγυήσεων Προέλευσης ή Φορέ-
ας Ελέγχου: Ο φορέας που είναι αρμόδιος να επιβλέπει 
την αξιόπιστη λειτουργία του συστήματος Εγγυήσεων 
Προέλευσης, να χειρίζεται θέματα αμοιβαίας αναγνώ-
ρισης των Εγγυήσεων Προέλευσης που εκδίδονται από 
τους αντίστοιχους Φορείς άλλων κρατών μελών της 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4484 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Ευρωπαϊκής Ένωσης ή τρίτων χωρών, καθώς και να συ-
νεργάζεται με αυτούς, όπως ορίζεται στο άρθρο 16.».
Άρθρο 126
Εγγυήσεις Προέλευσης ενέργειας - Αντικατάσταση άρθρου 15 του ν. 3468/2006 
Το άρθρο 15 του ν. 3468/2006 (Α΄129) αντικαθίσταται 
ως εξής: 
 «Άρθρο 15
Έκδοση Εγγυήσεων Προέλευσης
1. Η προέλευση της ενέργειας που παράγεται από 
εγκαταστάσεις σταθμών παραγωγής Ανανεώσιμων Πη-
γών Ενέργειας (Α.Π.Ε) ή Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού 
και Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.), και οι 
οποίοι λειτουργούν νόμιμα, αποδεικνύεται αποκλειστικά 
και μόνο με τις Εγγυήσεις Προέλευσης που εκδίδονται 
σύμφωνα με το άρθρο 17 από τον Φορέα Έκδοσης. 
2. Κάθε Εγγύηση Προέλευσης αντιστοιχεί σε τυποποι-
ημένη ενέργεια μίας μεγαβατώρας (1 MWh), η οποία 
αποτελεί την ελάχιστη μονάδα παραγόμενης ενέργειας για τους σκοπούς του παρόντος. Δεν επιτρέπεται να εκ-δίδονται περισσότερες από μία Εγγυήσεις Προέλευσης 
για κάθε μονάδα παραγόμενης ενέργειας. Σε περίπτωση 
παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από εγκαταστάσεις 
Σ.Η.Θ.Υ.Α. με τη χρήση Α.Π.Ε., δύναται να εκδίδεται μόνο 
μία Εγγύηση Προέλευσης, στην οποία προσδιορίζονται και τα δύο χαρακτηριστικά.
3. Για τους σκοπούς της παρ. 2 του άρθρου 48 του 
ν. 4001/2011 (Α΄179), κάθε προμηθευτής ηλεκτρικής 
ενέργειας οφείλει να αποδεικνύει το μερίδιο ή την ποσό-
τητα ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που περιέχεται 
στο συνολικό του μείγμα καυσίμων κατά το προηγού-
μενο έτος, χρησιμοποιώντας τις Εγγυήσεις Προέλευσης, 
εκτός από το μερίδιο που αντιστοιχεί σε εμπορικές προ-
σφορές, οι οποίες δεν ιχνηλατούνται, εάν υπάρχουν, και 
για τις οποίες ο προμηθευτής δύναται να χρησιμοποιήσει 
το υπολειπόμενο μείγμα.
4. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης για την ενέργεια που πα-
ράγεται από:
 α) Σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από 
Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που έχουν τεθεί σε λειτουργία πριν 
την 1η Ιανουαρίου 2021, εκδίδονται υπέρ του Φορέα 
Έκδοσης, εξαιρουμένων των μεγάλων υδροηλεκτρικών 
σταθμών, των σταθμών που έχουν λάβει ή λαμβάνουν 
μόνο επενδυτική ενίσχυση, των σταθμών που δεν έχουν 
λάβει ή δεν λαμβάνουν λειτουργική ενίσχυση, καθώς 
και των σταθμών μετά τη λήξη της σχετικής Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης που έχουν συνάψει οι κάτοχοι 
αυτών, για τους οποίους οι Εγγυήσεις Προέλευσης εκ-
δίδονται υπέρ του παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας,
β) σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας Α.Π.Ε 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α που έχουν τεθεί σε λειτουργία από την 1η Ιανουαρίου 2021, και οι οποίοι:
βα) Έχουν λάβει ή λαμβάνουν λειτουργική ενίσχυση, 
εκδίδονται υπέρ του Φορέα Εκδοσης, μέχρι τη λήξη της 
σχετικής Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης που έχει 
συνάψει ο κατόχος του σταθμού. Μετά τη λήξη των ορι-
ζομένων στο προηγούμενο εδάφιο, οι Εγγυήσεις Προ-έλευσης εκδίδονται υπέρ του παραγωγού ηλεκτρικής 
ενέργειας,
ββ) δεν έχουν λάβει ή δεν λαμβάνουν λειτουργική 
ενίσχυση ή έχουν λάβει ή λαμβάνουν μόνο επενδυτική 
ενίσχυση, εκδίδονται υπέρ του παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
5. Ειδικότερα: 
α) Για τους αυτοπαραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας 
από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. του άρθρου 14Α, οι Εγγυήσεις 
Προέλευσης για την ενέργεια που εγχέεται στο σύστημα 
μεταφοράς ή στο δίκτυο διανομής ή ηλεκτρικής ενέργει-
ας, εκδίδονται υπέρ του Φορέα Έκδοσης ή του αυτοπα-ραγωγού σύμφωνα με την παρ. 4, ενώ για το υπόλοιπο 
της ενέργειας, οι Εγγυήσεις προέλευσης εκδίδονται υπέρ 
του αυτοπαραγωγού και ανακαλούνται προς απόδειξη 
της προέλευσης της ενέργειας που καταναλώθηκε εσω-
τερικά στις εγκαταστάσεις του. 
β) Για τους αυτοπαραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας 
από Α.Π.Ε. ή Σ.Η.Θ.Υ.Α. και τους αυτόνομους παραγωγούς 
ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. οι οποίοι δεν εγχέουν ενέργεια στο σύστημα μεταφοράς ή στο δίκτυο διανο-
μής ή ηλεκτρικής ενέργειας, οι Εγγυήσεις Προέλευσης 
εκδίδονται υπέρ του αυτοπαραγωγού ή του αυτόνομου 
παραγωγού, αντίστοιχα και ανακαλούνται προς απόδει-
ξη της προέλευσης της ενέργειας που καταναλώθηκε 
εσωτερικά στις εγκαταστάσεις τους.
6. Η έκδοση, μεταβίβαση και ανάκληση των Εγγυήσε-
ων Προέλευσης, καθώς και οι κανόνες διαχείρισης του 
Mητρώου Εγγυήσεων Προέλευσης γίνονται σε συμμόρ-
φωση με το ευρωπαϊκό πρότυπο CEN - EN 16325.
Άρθρο 127
Έκδοση και έλεγχος των Εγγυήσεων Προέλευσης - Αντικατάσταση άρθρου 16 του ν. 3468/2006
Το άρθρο 16 του ν. 3468/2006 (Α΄129) αντικαθίσταται 
ως εξής:
«Άρθρο 16
Φορείς Έκδοσης και Ελέγχου των Εγγυήσεων Προέλευσης
1. Ο Φορέας Έκδοσης Εγγυήσεων Προέλευσης καθώς 
και ο Φορέας Ελέγχου Εγγυήσεων Προέλευσης καθορί-
ζονται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, η οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της 
Κυβερνήσεως.
2. Από τη θέση σε ισχύ του παρόντος και μέχρι την 
έκδοση της απόφασης της παρ. 1, ως Φορέας Έκδοσης 
των Εγγυήσεων Προέλευσης ορίζεται ο Διαχειριστής 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Εγγυήσεων 
Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) και ως Φορέας Ελέγχου 
του Συστήματος Εγγυήσεων Προέλευσης η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.). 
3. Ο Φορέας Έκδοσης όπως έχει οριστεί στην παρ. 2 ή 
με την απόφαση της παρ. 1, είναι αρμόδιος και για την 
έκδοση των Εγγυήσεων Προέλευσης αερίου, συμπερι-
λαμβανομένου του υδρογόνου, καθώς και για την έκ-
δοση Εγγυήσεων Προέλευσης ενέργειας που παράγεται 
από σταθμούς Σ.Η.Θ.Υ.Α χωρίς χρήση Α.Π.Ε.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4485 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
4. Στην περίπτωση αυτοπαραγωγών και αυτόνομων 
παραγωγών, που υποβάλλουν αίτηση για έκδοση Εγ-
γυήσεων Προέλευσης ο Φορέας Έκδοσης μεριμνά για 
την εγκατάσταση κατάλληλων μετρητικών διατάξεων 
με δαπάνες τους, ως κατόχων του αντίστοιχων σταθμών 
παραγωγής.
5. Ο Φορέας Ελέγχου επιβλέπει, σύμφωνα με τα άρθρα 
17 και 18, την αξιόπιστη λειτουργία του συστήματος Εγ-
γυήσεων Προέλευσης για την ενέργεια που παράγεται 
από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή από άλλες πηγές, χειρίζεται 
θέματα αμοιβαίας αναγνώρισης των Εγγυήσεων Προέ-
λευσης που εκδίδονται από τις αρμόδιες αρχές άλλων 
κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή τρίτων χωρών 
και συνεργάζεται με τις αρχές αυτές. Ο Φορέας Ελέγχου 
δύναται να αρνείται αιτιολογημένα την αναγνώριση των 
Εγγυήσεων Προέλευσης που εκδίδονται από τις αρμόδι-
ες αρχές άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
λόγω βάσιμων αμφιβολιών για την ακρίβεια και την αξι-
οπιστία τους, κοινοποιώντας στην Ευρωπαϊκη Επιτροπή 
τις σχετικές αποφάσεις του και αναγνωρίζει Εγγυήσεις 
Προέλευσης από τρίτες χώρες μόνο σε περίπτωση άμε-σης εισαγωγής και εξαγωγής ενέργειας και εφόσον έχει 
συναφθεί συμφωνία της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τις 
χώρες αυτές για την αμοιβαία αναγνώριση Εγγυήσεων Προέλευσης.».
Άρθρο 128
Περιεχόμενο και διαδικασία έκδοσης των Εγγυήσεων Προέλευσης - Αντικατάσταση άρθρου 17 του ν. 3468/2006
Το άρθρο 17 του ν. 3468/2006 (Α΄129) αντικαθίσταται 
ως εξής:
«Άρθρο 17
Περιεχόμενο και διαδικασία έκδοσης 
των Εγγυήσεων Προέλευσης
1. Στις Εγγυήσεις Προέλευσης αναγράφονται κατ’ ελά-
χιστον:
α) η πηγή παραγωγής της ενέργειας και οι ημερομηνίες 
έναρξης και λήξης της παραγωγής της,
β) εάν η Εγγύηση Προέλευσης αφορά: βα) ηλεκτρική 
ενέργεια, ββ) θέρμανση ή ψύξη ή βγ) αέριο, συμπερι-
λαμβανομένου του υδρογόνου,
γ) τα στοιχεία εγκατάστασης του σταθμού παραγωγής 
(ο μοναδικός αριθμός του σταθμού και η επωνυμία του 
κατόχου αυτού), ο τόπος, το είδος και η μέγιστη ισχύς 
παραγωγής ή η εγκατεστημένη ισχύς του σταθμού στην 
οποία παρήχθη η ενέργεια, 
δ) εάν ο σταθμός έχει λάβει ή λαμβάνει επενδυτική ή/
και λειτουργική ενίσχυση και τη μορφή του καθεστώτος 
στήριξης,
ε) η ημερομηνία κατά την οποία άρχισε να λειτουργεί 
ο σταθμός παραγωγής, και 
στ) η ημερομηνία και η χώρα έκδοσης και ένας μονα-
δικός αριθμός ταυτοποιήσης της κάθε εγγύησης προέ-
λευσης.
2. Για την έκδοση των Εγγυήσεων Προέλευσης της περ. 
α) και της υποπερ. βα της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 15, καθώς και για τους σταθμούς της περ. α) της παρ. 5 
του ιδίου άρθρου οι σταθμοί παραγωγής εγγράφονται 
στο Μητρώο Εγκαταστάσεων με ευθύνη του Φορέα 
Έκδοσης. Για την έκδοση των Εγγυήσεων Προέλευσης 
της υποπερ. ββ της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 15, 
καθώς και της περ. β) της παρ. 5 του ιδίου άρθρου, οι 
σταθμοί παραγωγής εγγράφονται στο Μητρώο Εγκατα-
στάσεων, έπειτα από αίτηση του ενδιαφερόμενου στονΦορέα Έκδοσης. 
3. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης εκδίδονται από τον Φορέα 
Έκδοσης με βάση: 
α) επαρκή στοιχεία και ακριβείς πληροφορίες που τη-
ρούνται είτε από τον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών 
Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π.) ή 
τον Διαχειριστή Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών για τους 
σταθμούς παραγωγής της περ. α) της παρ. 4 και της υπο-
περ. βα της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 15, καθώς 
και για τους σταθμούς της περ. α) της παρ. 5 του ιδίου 
άρθρου, είτε από τον κάτοχο του σταθμού για τους σταθ-
μούς παραγωγής της υποπερ. ββ της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 15 και τους σταθμούς της περ. β) της παρ. 5 του ιδίου άρθρου, αντίστοιχα, για την πιστοποίηση της προέλευσης της ενέργειας, και 
β) πιστοποιημένα στοιχεία μετρήσεων από τους αρ-
μόδιους διαχειριστές δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ειδικότερα τον Διαχειριστή του 
Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέρ-
γειας (Ε.Σ.Μ.Η.Ε.), τον Διαχειριστή του Ελληνικού Δι-
κτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Δ.Δ.Η.Ε.), τον 
Διαχειριστή Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών (Μ.Δ.Ν.), τον Διαχειριστή Δικτύου Διεθνούς Αερολιμένα Αθη-νών (Δ.Α.Α.), τον Διαχειριστή Εθνικού Συστήματος 
Φυσικού Αερίου (Δ.Ε.Σ.Φ.Α.) και τους Διαχειριστές Δι-
κτύων Διανομής Φυσικού Αερίου. Τα στοιχεία των περ. (α) και (β) καθορίζονται με την απόφαση της παρ. 3 του άρθρου 18B και αποστέλλονται στον Φο-ρέα Έκδοσης από τους αρμόδιους Διαχειριστές σε 
μηνιαία βάση. 
4. Οι μετρητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για τον 
προσδιορισμό της ενέργειας για την οποία εκδίδονται 
οι Εγγυήσεις Προέλευσης και οι οποίες: 
α) είτε δεν εμπίπτουν στην αρμοδιότητα ενός από τους 
διαχειριστές δικτύων μεταφοράς και διανομής ηλεκτρι-κής ενέργειας και φυσικού αερίου, 
β) είτε αφορούν σταθμούς αυτοπαραγωγής και αυ-
τόνομους σταθμούς που δεν εγχέουν ενέργεια στο σύ-
στημα μεταφοράς ή στο δίκτυο διανομής, εγκαθίστανται 
από τον Φορέα Έκδοσης με δαπάνες του κατόχου του 
σταθμού σύμφωνα και με την παρ. 4 του άρθρου 16, και 
πληρούν τις προδιαγραφές του Τεύχους Προδιαγραφών 
Μετρητών και Μετρήσεων Μεγεθών, σύμφωνα με την υπ’ 
αρ. 410/2016 απόφαση της Ρ .Α.Ε. (Β΄4081) .
Αν προκύπτει βάσιμη αμφιβολία για την εγκυρότη-
τα και την ακρίβεια των στοιχείων και των πληροφο-
ριών, με βάση τα οποία εκδίδονται οι Εγγυήσεις Προ-
έλευσης, ο Φορέας Έκδοσης μπορεί, με αιτιολογημένη 
απόφασή του, να αρνηθεί την έκδοση των Εγγυήσεων 
Προέλευσης.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4486 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
5. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης πιστοποιούν την παραγω-
γή ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. ή από άλλες πηγές 
για χρονικό διάστημα τουλάχιστον ενός ημερολογιακού 
μήνα. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης λήγουν δώδεκα (12) 
μήνες από την ημερομηνία της περιόδου παραγωγής της 
ενέργειας στην οποία αντιστοιχούν. Ο Φορέας Έκδοσης 
μπορεί να ανακαλεί ή να τροποποιεί τις Εγγυήσεις Προ-
έλευσης ή να εκδίδει νέες, εφόσον συντρέχουν οι προ-
ϋποθέσεις ανάκλησης, τροπ οποίησης ή έκδοσης νέων 
Εγγυήσεων Προέλευσης, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην 
απόφαση της παρ. 3 του άρθρου 18Β. 
6. Αν μεταβληθεί ο κάτοχος του σταθμού Α.Π.Ε. ή 
Σ.Η.Θ.Υ.Α της υποπερ. ββ΄ της περ. β) της παρ. 4 του άρ-
θρου 15 ή σταθμού της παρ. 5 του ιδίου άρθρου, ενη-
μερώνονται ο Φορέας Έκδοσης και ο Φορέας Ελέγχου 
με ευθύνη του νέου κατόχου και οι εν ισχύ Εγγυήσεις 
Προέλευσης μεταβιβάζονται στον νέο κάτοχο από τον 
Φορέα Έκδοσης. 
7. Ο Φορέας Έκδοσης τηρεί ειδικό Μητρώο Εγγυή-
σεων Προέλευσης σε ηλεκτρονική μορφή για το οποίο 
λαμβάνεται κάθε μέριμνα ώστε να είναι ασφαλές και απαραβίαστο. Στο Μητρώο Εγγυήσεων Προέλευσης 
καταχωρούνται οι εκδιδόμενες Εγγυήσεις Προέλευσης 
με τα διαλαμβανόμενα σε αυτές στοιχεία, καθώς και κάθε 
σχετική τροποποίηση ή ανάκλησή τους.
8. Ο Φορέας Έκδοσης δύναται να συνάπτει συμφωνί-
ες με άλλους φορείς έκδοσης ή με αντιπροσωπευτικές 
ενώσεις φορέων έκδοσης με σκοπό την εναρμόνιση 
των συστημάτων Εγγυήσεων Προέλευσης και τη διε-
νέργεια διασυνοριακών μεταβιβάσεων με ηλεκτρονική μορφή.».
Άρθρο 129
Μηχανισμός Διασφάλισης Συστήματος Εγγυήσεων Προέλευσης-Αντικατάσταση άρθρου 18 του ν. 3468/2006
Το άρθρο 18 του ν. 3468/2006 (Α΄129) αντικαθίσταται 
ως εξής:
«Άρθρο 18
Διαχείριση Εγγυήσεων Προέλευσης 
και Μηχανισμός Διασφάλισης Συστήματος Εγγυήσεων Προέλευσης
1. Για τη διαπίστωση της συνδρομής των προϋπο-
θέσεων έκδοσης των Εγγυήσεων Προέλευσης και της 
ακρίβειας των στοιχείων και των πληροφοριών σύμφωνα 
με τα οποία αυτές εκδίδονται, ο Φορέας Έκδοσης και 
τα εξουσιοδοτούμενα από αυτόν πρόσωπα, με την επι-
φύλαξη της τήρησης του επιχειρηματικού απορρήτου, 
έχουν ελεύθερη πρόσβαση στον οικείο σταθμό παραγω-
γής και σε κάθε στοιχείο και πληροφορία, που αφορούν 
στον σταθμό αυτό. Ο παραγωγός οφείλει να διευκολύνει 
το έργο του Φορέα Έκδοσης και των εξουσιοδοτούμε-
νων από αυτόν προσώπων.
2. Οι αρμόδιοι διαχειριστές δικτύων μεταφοράς και 
διανομής ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, 
οφείλουν να συνεργάζονται με τον Φορέα Έκδοσης και 
να παρέχουν τα στοιχεία και τις πληροφορίες που κρί-
νονται αναγκαία για τους σκοπούς της παρ. 1. 3. Ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και 
Εγγυήσεων Προέλευσης, καθώς και ο Διαχειριστής Μη Διασυνδεμένων Νησιών οφείλουν να ενημερώνουν σε 
μηνιαία βάση τον Φορέα Έκδοσης για τους σταθμούς 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) ή Συμπαρα- 
γωγής Hλεκτρισμού - Θερμότη τας Υψηλής Απόδοσης 
(Σ.Η.Θ.Υ.Α.) που έχουν ενεργοποιηθεί.
4. Το Μητρώο Εγγυήσεων Προέλευσης, ειδικά για την 
παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε και Σ.Η.Θ.Υ.Α, 
τηρείται στο Πληροφοριακό Σύστημα Εγγυήσεων Προέ-
λευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας, το οποίο τηρεί ο Φορέας Έκδοσης, ο οποίος και είναι υπεύθυνος για τον ορισμό των προδιαγραφών του, τη λειτουργία, συντήρηση και 
αναβάθμισή του. Ο Φορέας Έκδοσης διασφαλίζει τη συμ-
μόρφωση του Πληροφοριακού Συστήματος Εγγυήσε-
ων Προέλευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας με το ευρωπαϊκό πρότυπο ΕΝ 16325.».
Άρθρο 130
Ανάκληση και μεταβίβαση Εγγυήσεων Προέλευσης-Προσθήκη άρθρου 18Α στον ν. 3468/2006
Μετά το άρθρο 18 του ν. 3468/2006 (Α΄129) προστί-
θεται άρθρο 18Α ως εξής:
«Άρθρο 18Α
Ανάκληση και μεταβίβαση Εγγυήσεων Προέλευσης 
1. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης που εκδίδονται υπέρ του 
Φορέα Έκδοσης για σταθμούς παραγωγής Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Hλεκτρι-
σμού-Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) που 
έχουν τεθεί σε λειτουργία πριν την 1η.1.2021, ανακα-
λούνται αζημίως μέσω των προμηθευτών ηλεκτρικής 
ενέργειας υπέρ των τελικών τους πελατών σύμφωνα με 
την παρ. 3 του άρθρου 18Β.
2. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης που εκδίδονται υπέρ 
του Φορέα Έκδοσης για σταθμούς παραγωγής Α.Π.Ε 
και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που έχουν τεθεί σε λειτουργία από την 1η Ιανουαρίου 2021, μεταβιβάζονται στους ενδιαφερόμε-
νους μέσω δημοπρασιών. Η οργάνωση και διεξαγωγή 
των ανωτέρω δημοπρασιών διενεργείται σύμφωνα με 
τον Κανονισμό Δημοπρασιών Εγγυήσεων Προέλευσης, 
ο οποίος καταρτίζεται από τον Φορέα Έκδοσης, υποβάλ-
λεται και εγκρίνεται από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας 
(Ρ .Α.Ε.) εντός τριών (3) μηνών από την έναρξη ισχύος 
του παρόντος. Η Ρ .Α.Ε., κατόπιν δημόσιας διαβούλευ-
σης, σύμφωνα με το άρθρο 29 του ν. 4001/2011 (Α΄179), 
εκδίδει με απόφασή της τον Κανονισμό Δημοπρασιών 
Εγγυήσεων Προέλευσης, ο οποίος δημοσιεύεται στην 
Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Ο ως άνω Κανονισμός τρο-
ποποιείται, είτε με πρωτοβουλία της Ρ .Α.Ε. είτε κατόπιν 
αιτήματος του Φορέα Έκδοσης ή τρίτων προσώπων που 
έχουν έννομο συμφέρον, κατ’ εφαρμογή της διαδικασί-
ας του προηγούμενου εδαφίου. Η πρώτη δημοπρασία 
διενεργείται εντός έξι (6) μηνών από τη δημοσίευση του 
Κανονισμού Δημοπρασιών Εγγυήσεων Προέλευσης.
3. Τα έσοδα των δημοπρασιών επί Εγγυήσεων Προέ-
λευσης για ενέργεια που έχει παραχθεί από σταθμούς πα-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4487 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. 
που τίθενται σε λειτουργία από την 1η Ιανουαρίου 2021, 
λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό των χρεώσε-
ων Ειδικού Τέλους Μείωσης Εκπομπών Αερίων Ρύπων 
(Ε.Τ.Μ.Ε.Α.Ρ .) της υποπερ. (γβ ) της περ. (γ) της παρ. 3 του 
άρθρου 143 του ν. 4001/2011.
4. Με τον Κανονισμό Δημοπρασιών Εγγυήσεων Προ-
έλευσης ρυθμίζονται ιδίως:
α) Η θέσπιση Μητρώου Συμμετεχόντων στις Δημο-
πρασίες Εγγυήσεων Προέλευσης, ο φορέας τήρησης του 
Μητρώου αυτού και η διαδικασία και οι προϋποθέσεις 
εγγραφής σε αυτό,
β) ο τύπος και η διαδικασία οργάνωσης και διεξαγωγής 
των δημοπρασιών πώλησης Εγγυήσεων Προέλευσης, με 
πλειοδοτικούς διαγωνισμούς, καθώς και ο τύπος και ο 
χρόνος υποβολής των προσφορών,
γ) οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των συμμετεχό-
ντων στις δημοπρασίες, του Φορέα Έκδοσης σε σχέση με τις δημοπρασίες πώλησης Εγγυήσεων Προέλευσης, 
καθώς και η μεταξύ τους συνεργασία με σκοπό την ομα-
λή λειτουργία τους,
δ) τυχόν εξειδίκευση και συμπλήρωση των αρμοδιοτή-
των του Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγγυήσεων Προέλευσης, 
όπως καθορίζονται στις διατάξεις της κείμενης νομο-
θεσίας,
ε) οι κανόνες και οι διαδικασίες κάλυψης, εκκαθάρισης 
και διακανονισμού των συναλλαγών, καθώς και θέματα 
προκαταβολών, ρητρών, προπληρωμών και εξόφλησης,
στ) η τήρηση των αναγκαίων λογαριασμών για τη λει-
τουργία των δημοπρασιών Εγγυήσεων Προέλευσης και για τον διακανονισμό των συναλλαγών,
ζ) η επιβολή κυρώσεων σε περίπτωση μη συμμόρ-
φωσης των συμμετεχόντων στις Δημοπρασίες με τον 
Κανονισμό Δημοπρασιών Εγγυήσεων Προέλευσης,
η) οι κανόνες για τη διασφάλιση της αδιάλειπτης, 
απρόσκοπτης και ασφαλούς λειτουργίας των πληρο-
φοριακών συστημάτων του Διαχειριστή Α.Π.Ε. και Εγ-
γυήσεων Προέλευσης σε σχέση με τη διενέργεια των 
δημοπρασιών πώλησης Εγγυήσεων Προέλευσης,
θ) ο τρόπος και η διαδικασία δημοσίευσης των απαραί-
τητων πληροφοριών για τη λειτουργία των δημοπρασι-ών Εγγυήσεων Προέλευσης και τη συμμετοχή σε αυτές,
ι) ο τρόπος και η διαδικασία προστασίας εμπορικά 
ευαίσθητων και προσωπικών δεδομένων,
ια) το τέλος συμμετοχής υπέρ του Φορέα Έκδοσης που 
καταβάλλουν οι συμμετέχοντες στην δημοπρασία,
ιβ) κάθε άλλη ρύθμιση απαραίτητη για την εύρυθμη, 
διαφανή και αποδοτική λειτουργία των Δημοπρασιών 
Εγγυήσεων Προέλευσης.
5. Στις δημοπρασίες που διενεργεί ο Φορέας Έκδοσης, 
κατά τα προβλεπόμενα στο παρόν, δύναται να δημοπρα-
τούνται και οι Εγγυήσεις Προέλευσης που ανακαλούνται 
υπέρ των καταναλωτών σύμφωνα με την παρ. 1 ή εκδί-
δονται υπερ των παραγωγών και των αυτοπαραγωγών, 
σύμφωνα με τα ειδικότερα οριζόμενα στον Κανονισμό Δημοπρασιών Εγγυήσεων Προέλευσης. 
6. Μεταβιβάσεις Εγγυήσεων Προέλευσης που εκδί-
δονται υπέρ των παραγωγών και των αυτοπαραγωγών επιτρέπονται και μέσω βάθρων εμπορίας ή με διμερείς 
συμφωνίες. 7. Οποιαδήποτε μεταβίβαση Εγγυήσεων Προέλευσης 
είτε μέσω δημοπρασιών είτε μέσω βάθρων εμπορίας ή 
δυνάμει διμερών συμβάσεων, καταχωρείται στο Μητρώο 
Εγγυήσεων Προέλευσης που τηρεί ο αρμόδιος Φορέας Έκδοσης.».
Άρθρο 131
Εξουσιοδοτικές διατάξεις - Προσθήκη άρθρου 18Β στον ν. 3468/2006
Στον ν. 3468/2006 (Α΄129) μετά το άρθρο 18Α, προστί-
θεται άρθρο 18Β, ως εξής:
«Άρθρο 18Β
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, δύναται να προβλέπεται η έκδοση Εγγυήσεων 
Προέλευσης για ενέργεια που παράγεται από άλλες πη-
γές ενέργειας, εκτός των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού και Θερμότητας 
Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) και να καθορίζονται σχετικά 
οι όροι, οι προϋποθέσεις και οι διαδικασίες έκδοσης αυτών.
2. Με απόφαση της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας 
(Ρ .Α.Ε.) κατόπιν εισήγησης του Φορέα Έκδοσης, δύναται 
να καθορίζονται τέλη διαχείρισης του Μητρώου Εγγυή-
σεων Προέλευσης, τα οποία ο Φορέας Έκδοσης δύναται 
να επιβάλλει στους σταθμού ς της υποπερ. ββ΄ της περ. 
β) της παρ. 4 του άρθρου 15. Οι σταθμοί της παρ. 5 του 
άρθρου 15 εξαιρούνται από τέλη διαχείρισης του Μη-
τρώου Εγγυήσεων Προέλευσης.
3. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, κατόπιν γνώμης της Ρ .Α.Ε. και εισήγησης του Φορέας Έκδοσης, καθορίζονται, ιδίως:
α) Η διαδικασία και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για 
την έκδοση των Εγγυήσεων Προέλευσης.
β) Η προθεσμία εντός της οποίας ο αρμόδιος Φορέας 
Έκδοσης υποχρεούται να απαντά στις υποβαλλόμενες 
αιτήσεις και οι έννομες συνέπειες που προκύπτουν από τη μη τήρηση της υποχρέωσης αυτής.
γ) Ο τύπος και το περιεχόμενο των Εγγυήσεων Προέ-
λευσης και ο καθορισμός απλουστευμένων πληροφορι-
ών. Με την απόφαση της παρ. 3 δύναται να καθορίζονται 
απλουστευμένες πληροφορίες για τις Εγγυήσεις Προέ-
λευσης που αφορούν σταθμούς παραγωγής κάτω των 
πενήντα κιλοβάτ (50 kW).
δ) Οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία τροπο-
ποίησης, μεταβίβασης, ανάκλησης ή έκδοσης νέων Εγ-γυήσεων Προέλευσης.
ε) Ο μηχανισμός ελέγχου της χρήσης των εγγυήσεων 
προέλευσης από τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέρ-
γειας κατά τη δημιουργία περιβαλλοντικών προϊόντων.
στ) Τα θέματα που αφορούν στη συνεργασία του Φο-
ρέα Έκδοσης και του Φορέα Ελέγχου με τις αρμόδιες 
αρχές των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
(ΕΕ) και τρίτων χωρών, καθώς και η διαδικασία και οι προ-
ϋποθέσεις της αμοιβαίας αναγνώρισης των Εγγυήσεων Προέλευσης που εκδίδονται από άλλα κράτη μέλη της ΕΕ ή από τρίτες χώρες.
ζ) Οι προϋποθέσεις πρόσβα σης οποιουδήποτε ενδι-
αφερόμενου στο Μητρώο Εγγυήσεων Προέλευσης του 
αρμόδιου Φορέα Έκδοσης.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4488 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
η) Οι όροι και οι προϋποθέσεις εγγραφής των συμ-
μετεχόντων στο Μητρώο Εγγυήσεων Προέλευσης του 
Φορέα Έκδοσης, καθώς και τα δικαιώματα και οι υπο-
χρεώσεις τους.
θ) Κάθε άλλο ειδικότερο θέμα και αναγκαία λεπτο-
μέρεια για την εφαρμογή του συστήματος Εγγυήσεων 
Προέλευσης και του Μηχανισμού Διασφάλισής του.».
Άρθρο 132
Μεταβατικές διατάξεις - Προσθήκη άρθρου 18Γ στον ν. 3468/2006
Στον ν. 3468/2002 (Α΄129) μετά το άρθρο 18Β, προστί-
θεται άρθρο 18Γ ως εξής:
«Άρθρο 18Γ
Μεταβατική διάταξη
1. Για τις Εγγυήσεις Προέλευσης που εκδίδονται ή 
έχουν εκδοθεί για περίοδο παραγωγής έως την 31η Μαΐ-
ου 2022, και έως την παρέλευση δώδεκα (12) μηνών από 
την ημερομηνία λήξης της περιόδου παραγωγής στην 
οποία αντιστοιχούν ή τη διενέργεια της πρώτης δημο-
πρασίας, όποιο προηγηθεί, ισχύουν τα προβλεπόμενα 
στην υπό στοιχεία Δ6/ Φ1/οικ.8786/2010 απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 646).
2. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης για την ενέργεια που παρά-
γεται από 1ης Ιουνίου 2022 από σταθμούς που εμπίπτουν 
στην περ. α) της παρ. 4 και στην υποπερ. βα΄ της περ. β) 
της παρ. 4 του άρθρου 15 καθώς και για την ενέργεια 
που εγχέεται από αυτοπαραγωγούς της περ. α) της παρ. 
5 του άρθρου 15, εκδίδονται υπερ του Φορέα Έκδοσης, ο 
οποίος τις ανακαλεί ή τις μεταβιβάζει μέσω δημοπρασιών 
ανάλογα με την ημερομηνία θέσης σε λειτουργία των εν λόγω σταθμών σύμφωνα και με το άρθρο 18 Α.
3. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης για την ενέργεια που 
παράγεται από την 1η Ιουνίου 2022 από σταθμούς της 
υποπερ. ββ΄ της περ. β) της παρ 4 του άρθρου 15, καθώς 
και για την ενέργεια που δεν εγχέεται στο Σύστημα ή το Δίκτυο σταθμών της παρ. 5 του άρθρου 15, εκδίδονται υπέρ των παραγωγών ή αυτοπαραγωγών.
4. Εντός ενός (1) μήνα από την έναρξη ισχύος του πα-
ρόντος, ο Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας 
και Εγγυήσεων Προέλευσης καθώς και ο Διαχειριστής 
Μη Διασυνδεμένων Νησιών οφείλουν να ενημερώσουν 
τον Φορέα Έκδοσης για τους σταθμούς Ανανεώσιμων 
Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) ή Συμπαραγωγής Hλεκτρισμού 
και Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) που 
έχουν ενεργοποιηθεί ώστε να εγγραφούν στο Μητρώο 
Εγκαταστάσεων.».
Άρθρο 133
Θέματα Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ) - Τροποποίηση παρ. 5 άρθρου 112 του ν. 4685/2020
Στην παρ. 5 του άρθρου 112 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) 
προστίθεται νέο τρίτο εδάφιο και η παρ. 5 διαμορφώ-
νεται ως εξής:
«5. Η ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ δύναται αποκλειστικά εντός του 
έτους 2020 να συνάπτει μία ή περισσότερες συμβάσεις για την ανάπτυξη του Πληροφοριακού Συστήματος 
Εγγυήσεων Προέλευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας, με τη 
διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, κατά παρέκκλιση 
του ν. 4412/2016 (Α΄ 147), με την επιφύλαξη του άρθρου 
235 του ίδιου νόμου. Το συνολικό ποσό των συμβάσεων 
του προηγούμενου εδαφίου δεν μπορεί να υπερβαίνει 
τις εκατόν πενήντα χιλιάδες (150.000) ευρώ πλέον Φ.Π.Α. 
Σε περίπτωση μη ολοκληρωμένης εκτέλεσης των συμ-
βάσεων και μη παραλαβής των συμβατικών έργων του 
πρώτου εδαφίου για οποιονδήποτε λόγο, η δυνατό-
τητα του πρώτου εδάφιου μπορεί να ασκηθεί από την 
ΔΑΠΕΕΠ ΑΕ εντός του έτους 2022, αποκλειστικά μέχρι 
το τέλος του έτους αυτού για το υπολειπόμενο ποσό εκ 
του συνολικού ποσού του δεύτερου εδάφιου, το οποίο 
προκύπτει κατόπιν αφαίρεσης καταβολών ή ενδεχόμε-
νων αποζημιώσεων στον ανάδοχο.».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΕΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΔΙΑΝΟΜΗΣ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΚΑΙ  ΕΚΤΑΚΤΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ  ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Άρθρο 134
Υπολειμματική αξία - Προσθήκη παρ. 5στο άρθρο 80Γ του ν. 4001/2011
Στο άρθρο 80Γ του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), περί Αδειών 
Διανομής και Διαχείρισης των Δικτύων Διανομής, προ-στίθεται παρ. 5, ως εξής:
«5. Εάν οποτεδήποτε και για οποιονδήποτε λόγο η σχε-
τική Άδεια δεν είναι πλέον στη διάθεση της Εταιρείας 
Διανομής Αερίου (ΕΔΑ), που προέκυψε σύμφωνα με το 
άρθρο 80Α, τότε νέος Διαχειριστής πρέπει να αποκτή-
σει την ιδιοκτησία των παγίων και να καταβάλει στην 
ΕΔΑ, εντός δώδεκα (12) μηνών, την υπολειμματική αξία 
των περιουσιακών της στοιχείων, η οποία είναι ίση με 
τη Ρυθμιζόμενη Περιουσιακή Βάση, εκείνη τη στιγμή, 
η οποία προσαυξάνεται («premium») τουλάχιστον κατά δέκα πέντε τοις εκατό (15%).».
Άρθρο 135
Διαχειριστές Δικτύου Διανομής Φυσικού 
Αερίου - Αντικατάσταση άρθρου 80Δ του 
ν. 4001/2011
Το άρθρο 80Δ του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) αντικαθίστα-
ται ως εξής:
«Άρθρο 80Δ
Διαχειριστές Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου
Διαχειριστής Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου είναι 
κάθε επιχείρηση που έχει στην ιδιοκτησία της ή είναι 
υπεύθυνη για Δίκτυο Διανομής Φυσικού Αερίου. Ο Δι-
αχειριστής Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου επεξερ-
γάζεται και διαχειρίζεται τεκμηριωμένα αιτήματα για 
τη διανομή αερίου και είναι υπεύθυνος για τη μακρο-
πρόθεσμη διασφάλιση της λειτουργίας, συντήρησης και 
ανάπτυξης ενός ασφαλούς, αξιόπιστου και αποτελεσμα-
τικού δικτύου στην περιοχή του, λαμβάνοντας τη δέουσα 
μέριμνα για το περιβάλλον και την ενεργειακή απόδο-
ση, αποφεύγοντας κάθε διάκριση μεταξύ χρηστών ή 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4489 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
κατηγοριών χρηστών του συστήματος, ιδίως υπέρ των 
συνδεδεμένων με αυτόν επιχειρήσεων, σύμφωνα με τα 
άρθρα 25, 26 και 27 της Οδηγίας 2009/73/ΕΚ του Ευ-
ρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, «σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την 
εσωτερική αγορά φυσικού αερίου και την κατάργηση 
της οδηγίας 2003/55/ΕΚ» (L 211) και σύμφωνα με τον 
παρόντα, ιδίως δε τα άρθρα 80 και 80Θ.».
Άρθρο 136
Ανεξαρτησία Διαχειριστή Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου - Αντικατάσταση άρθρου 80Ε του ν. 4001/2011
Το άρθρο 80Ε του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) αντικαθίσταται 
ως εξής:
«Άρθρο 80Ε
Ανεξάρτητοι Διαχειριστές Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου
Αν ο Διαχειριστής Δικτύου Διανομής αποτελεί μέρος 
κάθετα ολοκληρωμένης επιχείρησης, πρέπει να είναι 
ανεξάρτητος, τουλάχιστον από άποψη νομικής μορφής, 
οργάνωσης και λήψης αποφάσεων, από άλλες δραστη-
ριότητες που δεν συνδέονται με τη διανομή κατά τα 
προβλεπόμενα στο άρθρο 80. Το πρώτο εδάφιο δεν 
συνεπάγεται την υποχρέωση διαχωρισμού του ιδιοκτη-
σιακού καθεστώτος των περιουσιακών στοιχείων του 
συστήματος διανομής από την κάθετα ολοκληρωμένη επιχείρηση.» 
Άρθρο 137
Απόκτηση ή αύξηση συμμετοχής σε Διαχειριστή Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου - Τροποποίηση άρθρου 80Η του ν. 4001/2011
Οι παρ. 3 και 4 του άρθρου 80Η του ν. 4001/2011 
(Α΄ 179), περί απόκτησης ελέγχου ή αύξησης συμμετο-
χής σε Διαχειριστή Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου, 
καταργούνται, στο πρώτο εδάφιο της παρ. 5 αφαιρείται 
η αναφορά στην περίπτωση μη έγκρισης της απόκτησης 
ή αύξησης υφιστάμενης συμμετοχής και το άρθρο 80Η διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 80Η
Απόκτηση ή αύξηση συμμετοχής σε Διαχειριστή
 Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου
1. Κάθε νομικό ή φυσικό πρόσωπο που σκοπεύει να 
αποκτήσει, μεμονωμένα ή σε σύμπραξη με άλλα πρόσω-
πα, συμμετοχή σε Διαχειριστή Δικτύου Διανομής Φυσι-
κού Αερίου υποχρεούται να ενημερώσει προηγουμένως 
τη Ρ .Α.Ε. και να κοινοποιήσει σε αυτήν το ποσοστό της 
συμμετοχής του. Η ίδια υποχρέωση ισχύει και όταν αυ-
ξάνεται ήδη υφιστάμενη συμμετοχή, ώστε η αναλογία 
των δικαιωμάτων ψήφου ή του κεφαλαίου που κατέχει ένα πρόσωπο στον Διαχειριστή Δικτύου Διανομής Φυ-
σικού Αερίου, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων 
που, σύμφωνα με τον ν. 4548/2018 (A΄ 104) μπορεί να 
εξομοιωθούν με κατοχή δικαιωμάτων ψήφου από το 
ίδιο πρόσωπο, να φτάνει ή να υπερβαίνει τα κατώτατα 
όρια του είκοσι (20%), τριάντα τρία (33%) ή πενήντα τοις εκατό (50%) του συνόλου των δικαιωμάτων ψήφου ή 
του κεφαλαίου ή ο Διαχειριστής Δικτύου Διανομής Φυ-
σικού Αερίου να καθίσταται θυγατρική του προσώπου που αποκτά τη συμμετοχή.
2. Για τις συμμετοχές που αποκτώνται από νομικά πρό-
σωπα, η Ρ .Α.Ε. μπορεί να:
α) ζητεί πληροφορίες για την ταυτότητα των φυσικών 
και νομικών προσώπων που άμεσα ή έμμεσα ελέγχουν τα νομικά πρόσωπα που προτίθενται να αυξήσουν ή να αποκτήσουν συμμετοχή σε Διαχειριστή Δικτύου Διανο-μής Φυσικού Αερίου,
β) επιβάλλει την υποχρέωση να της γνωστοποιείται 
οποιαδήποτε μεταγενέστερη μεταβολή στην ταυτότητα 
αυτών των φυσικών ή νομικών προσώπων.
3. (Καταργείται)4. (Καταργείται)
5. Αν αποκτηθεί η συμμετοχή ή αυξηθεί η ήδη υφιστά-
μενη συμμετοχή χωρίς να ανακοινωθεί εκ των προτέρων 
στη Ρ .Α.Ε. ή αν δεν γνωστοποιηθεί στη Ρ .Α.Ε. η μεταβολή 
της ταυτότητας του φυσικού ή νομικού προσώπου που ελέγχει νομικό πρόσωπο με συμμετοχή σε Διαχειριστή Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου, παύει αυτοδικαίως να έχει αποτέλεσμα η άσκηση των δικαιωμάτων ψήφου 
που απορρέουν από τη συμμετοχή του προσώπου. Σε 
όσους παραβαίνουν την υποχρέωση προηγούμενης 
γνωστοποίησης της απόκτησης ή της αύξησης ήδη υφι-
στάμενης συμμετοχής, η Ρ .Α.Ε. επιβάλλει τις κυρώσεις 
του άρθρου 36.».
Άρθρο 138
Θέσπιση έκτακτων ρυθμίσεων μεταβατικού 
χαρακτήρα στην προμήθεια ηλεκτρικής 
ενέργειας για την άμβλυνση των οικονομικών συνεπειών της ενεργειακής κρίσης
1. Για την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από την 
1η Αυγούστου 2022 έως την 1η Ιουλίου 2023 δεν εφαρ-
μόζεται σε κυμαινόμενα τιμολόγια προμήθειας ηλεκτρι-
κής ενέργειας χρέωση ρήτρας αναπροσαρμογής ή αντί-
στοιχης ρήτρας, η οποία συνδέεται με τη διακύμανση 
μεγεθών της χονδρεμπορικής αγοράς, είτε πρόκειται για 
τιμολόγια με διακριτή αναγραφή της ανωτέρω ρήτρας 
είτε για τιμολόγια χωρίς διακριτή αναγραφή αυτής. Η 
περίοδος ισχύος του πρώτου εδαφίου δύναται να πα-
ραταθεί με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας ή να λήξει πριν την 1η Ιουλίου 2023, εφόσον δεν διατηρείται σε ισχύ ο προσωρινός Μηχανισμός Επι-
στροφής Εσόδων Αγοράς Επόμενης Ημέρας κατά το 
άρθρο 12Α του ν. 4425/2016 (Α΄ 185). 
2. Οι προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας ανακοινώ-
νουν σε μηνιαία βάση και σε ευδιάκριτο σημείο στην 
ιστοσελίδα τους, έως το τέλος του δεύτερου μήνα (Μ-2) πριν από τον μήνα εφαρμογής (Μ), τις πάγιες χρεώσεις 
και τις χρεώσεις προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας για το 
σκέλος ισχύος και ενέργειας που εφαρμόζονται στα τιμο-
λόγια προμήθειας της παρ. 1. Ειδικώς ενημερώνουν με ατομική ενημέρωση τους πελάτες με σύμβαση προμή-θειας ηλεκτρικής ενέργειας με εξειδικευμένες χρεώσεις 
τιμολογίου προμήθειας που διαμορφώνονται κατόπιν 
διαπραγμάτευσης με τον προμηθευτή, σύμφωνα με τον 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4490 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Κώδικα Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας σε Πελάτες 
(Β΄ 832/2013).
3. Όλοι οι Πελάτες δύναται να επιλέξουν άλλο τύπο τι-
μολογίου προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, κατόπιν δή-
λωσής τους προς τον προμηθευτή ή αίτησης προσφοράς 
προμήθειας, σε άλλον προμηθευτή. Τύποι κυμαινόμενων 
τιμολογίων προμήθειας, των οποίων οι όροι χρεώσεων 
προσαρμόζονται στα χαρακτηριστικά κατανάλωσης 
της εγκατάστασης του πελάτη και σε υπηρεσίες που 
συμφωνούνται κατόπιν διαπραγμάτευσης του πελάτη 
με τον προμηθευτή, σύμφωνα με τον Κώδικα Προμή-
θειας Ηλεκτρικής Ενέργειας σε Πελάτες, εξακολουθούν να προσφέρονται από τους προμηθευτές. Πελάτες, που 
κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος διατηρούν σύμ-
βαση προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας με τιμολόγια 
προμήθειας του τύπου του δευτέρου εδαφίου, έχουν 
τη δυνατότητα να επιλέξουν κυμαινόμενο τιμολόγιο 
της παρ. 1.
4. Για την εφαρμογή του παρόντος και καθ’ όλη τη δι-
άρκεια ισχύος του:
(α) Η αλλαγή προμηθευτή ή τιμολογίου προμήθειας, 
συνεπεία της μεταβολής των χρεώσεων προμήθειας 
δυνάμει της εκάστοτε ανακοίνωσης της παρ. 2, γίνεται 
αζημίως για τους πελάτες και δεν συνεπάγεται δικαίωμα 
αποζημίωσης του προμηθευτή λόγω πρόωρης αποχώ-ρησης. 
(β) Δεν ισχύει το άρθρο 30 του Κώδικα Προμήθειας 
Ηλεκτρικής Ενέργειας σε Πελάτες (Β΄ 832/2013) ως προς 
τον χρόνο, την υποχρέωση ατομικής ενημέρωσης των 
πελατών και την έναρξη ισχύος τροποποίησης όρων της 
σύμβασης προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας. Ειδικότερα 
για την πρώτη περίοδο εφαρμογής, η ανακοίνωση των χρεώσεων προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας διενεργεί-ται έως την 10η Ιουλίου 2022.
(γ) Οι λογαριασμοί κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργει-
ας, έναντι και εκκαθαριστικοί, οι οποίοι εκδίδονται μετά 
την έναρξη ισχύος του παρόντος, αποτυπώνουν σε ειδι-
κό πεδίο και με σχετική σημείωση τις χρεώσεις ρήτρας 
αναπροσαρμογής ή αντίστοιχης χρέωσης κατά την παρ. 
1, οι οποίες αφορούν στην περίοδο κατανάλωσης πριν την 1η Αυγούστου 2022. 
(δ) Στους λογαριασμούς κατανάλωσης αποτυπώνονται 
(δα) σε ευδιάκριτο σημείο όλες οι χρεώσεις προμήθειας 
της παρ. 2 που έχουν ανακοινωθεί μέχρι την έκδοση του 
λογαριασμού και (δβ) διακριτά και σε απόσταση δύο 
εκατοστών από την καταχώρηση του τελικού πληρωτέου 
ποσού, με το ίδιο μέγεθος χρησιμοποιούμενων χαρακτή-
ρων, χρώματος και φόντου, η επιδότηση που παρέχεται 
από πόρους του Ειδικού Λογαριασμού «Ταμείο Ενεργει-
ακής Μετάβασης» της παρ. 3 του άρθρου εξηκοστού 
πρώτου του ν. 4839/2021 (Α΄ 181). 
(ε) Σε κάθε ενημερωτικό μήνυμα των Προμηθευτών 
στους πελάτες τους, ηλεκτρονικό ή έντυπο, αναγράφε-
ται διακριτά η επιδότηση που παρέχεται από πόρους 
του Ειδικού Λογαριασμού «Ταμείο Ενεργειακής Μετά-
βασης» της παρ. 3 του άρθρου εξηκοστού πρώτου του ν. 4839/2021 πλησίον του τελικού πληρωτέου ποσού. 
5. Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (Ρ .Α.Ε.) παρακολουθεί 
την εφαρμογή του παρόντος, ιδίως ως προς τη διαμόρ-φωση των τιμών, τις συνθήκες ανταγωνισμού και εύ-
ρυθμης λειτουργίας των αγορών , καθώς και την τυχόν 
εμφάνιση καταχρηστικών πρακτικών. Αν διαπιστώσει 
σχετικές παραβάσεις, εφαρμόζει τις διαδικασίες και επι-
βάλλει τις κυρώσεις του άρθρου 36 του ν. 4001/2011 
(Α΄ 179). 
Άρθρο 139
Καταργούμενες διατάξεις
1. Τα άρθρα 80ΣΤ και 80Ζ του ν. 4001/2011 (Α΄ 179), 
περί πιστοποίησης των Διαχωρισμένων Διαχειριστών 
Δικτύου Διανομής Φυσικού Αερίου και των υφισταμένων 
συμμετοχών και δικαιωμάτων, αντίστοιχα καταργούνται. 
2. Από τη δημοσίευση του παρόντος, οι πάσης φύ-
σεως αποφάσεις και ρυθμίσεις που έχουν εκδοθεί κατ’ 
εξουσιοδότηση του άρθρου 80ΣΤ του ν. 4001/2011 κα-ταργούνται.
ΜΕΡΟΣ ΣΤ΄
ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 
ΤΗΣ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΛΑΤΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ
Άρθρο 140
Αρμοδιότητα μίσθωσης δημοτικών λατομείων -Τροποποίηση παρ. 7 άρθρου 54 του ν. 4512/2018 
Η παρ. 7 του άρθρου 54 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5) τρο-
ποποιείται, ως προς το αρμόδιο όργανο, και η παρ. 7 
διαμορφώνεται ως εξής:
«7. Όπου στις παρ. 2, 3, 4, 7, 8, 9, 11 και 12 του άρθρου 
53 αναφέρεται το Δημόσιο ή ο Συντονιστής Aποκεντρω-
μένης Διοίκησης, για τα δημοτικά λατομεία νοούνται 
ο οικείος δήμος και τα συλλογικά όργανα, που έχουν 
το τεκμήριο αρμοδιότητας σύμφωνα με τις διατάξεις 
του ν. 3852/2010 (Α΄87) και του Κώδικα περί Δήμων και Κοινοτήτων, αντιστοίχως.».
Άρθρο 141
Αρμοδιότητα Δημοτικού Συμβουλίου επί καταγγελίας μίσθωσης δημοτικών λατομείων - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 60 του ν. 4512/2018 
Η παρ. 2 του άρθρου 60 του ν. 4512/2018 (Α΄5) τρο-
ποποιείται, ως προς την προσθήκη αρμοδιότητας του 
δημοτικού συμβουλίου επί καταγγελίας μίσθωσης δη-
μοτικών λατομείων, και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Ο Συντονιστής της Αποκεντρωμένης Διοίκησης 
στην περίπτωση λατομείων επί δημοσίων εκτάσεων ή 
το Δημοτικό Συμβούλιο στην περίπτωση λατομείων επί 
δημοτικών εκτάσεων αντίστοιχα, μπορεί να καταγγείλει 
τη σύμβαση μίσθωσης στις εξής περιπτώσεις:
α) αν διαπιστωθεί ότι ο εκμεταλλευτής δεν τηρεί τους 
όρους της σύμβασης μίσθωσης,
β) αν εκδοθεί πράξη με την οποία διακόπτονται ορι-
στικά οι εργασίες εκμετάλλευσης και δεν ασκήθηκαν 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4491 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
τα προβλεπόμενα από τις κείμενες διατάξεις διοικητικά 
βοηθήματα εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών ή 
αν αυτά μετά την άσκησή τους απορρίφθηκαν.».
Άρθρο 142
Διάθεση παραβόλων που αφορούν την αξιοποίηση των γεωθερμικών πεδίων και περιοχών αρμοδιότητας Συντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησ ης - Τροποποίηση 
παρ. 1 άρθρου 15 του ν. 4602/2019 
Το δεύτερο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 15 του 
ν. 4602/2019 (Α΄ 45), περί διάθεσης των παραβόλων που 
αφορούν στην αξιοποίηση γεωθερμικών πεδίων και πε-
ριοχών αρμοδιότητας του Συντονιστή Αποκεντρωμένης 
Διοίκησης, αντικαθίσταται και το άρθρο 15 διαμορφώ-νεται ως εξής:
«Άρθρο 15 
Παράβολα
1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που δημοσιεύεται στην 
Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, καθορίζονται και ανα-
προσαρμόζονται τα είδη και τα ποσά των παραβόλων 
που απαιτούνται για τη χορήγηση άδειας ή έγκρισης, 
σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος Μέρους A΄, 
καθώς και για το παραδεκτό της άσκησης προσφυγής 
ενώπιον του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 
σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 9. Ειδικά, τα ποσά 
των παραβόλων που αφορούν στην αξιοποίηση του γεω-
θερμικού δυναμικού των πεδίων τοπικού ενδιαφέροντος 
και των Περιοχών Γεωθερμικού Ενδιαφέροντος (ΠΓΘΕ) καταβάλλονται στον ειδικό κωδικό του Αναλυτικού Λο-γαριασμού Εσόδων (ΑΛΕ) της περίπτωσης γ΄ της παρ. 1 
του άρθρου 8 και τα έσοδα που προκύπτουν από την 
καταβολή τους διατίθενται αποκλειστικά από την οικεία 
αποκεντρωμένη διοίκηση για την εν γένει αξιοποίηση 
των γεωθερμικών πεδίων.
2. Ποσοστό των εισπραττόμενων εσόδων από τα ως 
άνω παράβολα που καθορίζεται με κοινή απόφαση των 
Υπουργών Οικονομικών και Περιβάλλοντος και Ενέργει-
ας, μπορεί να διατεθεί για την κάλυψη δαπανών των αρ-
μόδιων υπηρεσιών για την αξιοποίηση της γεωθερμίας.».
Άρθρο 143Παράταση ολοκλήρωσης ερευνητικών εργασιών για λατομικά ορυκτά σε δημόσια 
ή δημοτική έκταση
1. Παρατείνεται κατά ένα (1) έτος από τη λήξη τους 
η ισχύς των αποφάσεων του Συντονιστή της οικείας 
Αποκεντρωμένης Διοίκησης περί έγκρισης διενέργειας 
ερευνητικών εργασιών για λατομικά ορυκτά σε δημόσια 
ή δημοτική έκταση, οι οποίες δεν έχουν λήξει έως τη 
δημοσίευση του παρόντος σύμφωνα με την παρ. 4 του 
άρθρου 59 του ν. 4442/2016 (Α΄ 230). Για το χρονικό δι-
άστημα του πρώτου εδαφίου παρατείνεται η προθεσμία 
ολοκλήρωσης των ως άνω ερευνητικών εργασιών. 
2. Η παράταση χορηγείται από τον Συντονιστή της οι-
κείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, κατόπιν αιτήματος 
του ενδιαφερομένου. Εάν η έκταση είναι δημοτική, το αίτημα διαβιβάζεται στον οικείο Οργανισμό Τοπικής Αυ-
τοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) προκειμένου να εκδοθεί απόφαση 
του οικείου Δημοτικού Συμβουλίου περί έγκρισης της 
παράτασης. Εντός είκοσι (20) ημερών από την ημερο-
μηνία υποβολής του ως άνω αιτήματος παράτασης, ο 
Συντονιστής της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης 
εκδίδει διαπιστωτική πράξη παράτασης. 
3. Στην περίπτωση των αποφάσεων έγκρισης διενέρ-
γειας ερευνητικών εργασιών, η ισχύς των οποίων έληξε 
από την 1η.3.2021 έως και τη δημοσίευση του παρόντος 
και δεν έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία μίσθωσης, πα-
ρατείνεται έως την 31η.12.2022 η προθεσμία υποβολής 
της αίτησης μίσθωσης με απευθείας σύμβαση, σύμφωνα 
με την παρ. 2 του άρθρου 53 του ν. 4512/2018 (Α΄5). 
H παράταση του πρώτου εδαφίου χορηγείται από τον 
Συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης ή 
με απόφαση του οικείου Δημοτικού Συμβουλίου, για δη-
μόσια ή δημοτική έκταση αντίστοιχα, κατόπιν αιτήματος 
του ενδιαφερομένου και υπό την προϋπόθεση ότι για 
τις υπό κρίση εκτάσεις δεν έχει εκκινήσει η διαδικασία 
χορήγησης έγκρισης διενέργειας ερευνητικών εργασιών 
υπέρ τρίτου ενδιαφερομένου σύμφωνα με την παρ. 3 του 
άρθρου 59 του ν. 4442/2016. Η παράταση χορηγείται 
εντός είκοσι (20) ημερών από την υποβολή της αίτησης 
και ισχύει από την έκδοση της σχετικής διαπιστωτικής 
πράξης του Συντονιστή ή της απόφασης του Δημοτικού 
Συμβουλίου. Κατά τη διάρκεια της παράτασης ο ενδια-φερομένος έχει το δικαίωμα παραμονής στον χώρο, τη-
ρώντας τους όρους και τις προϋποθέσεις της απόφασης 
έγκρισης διενέργειας ερευνητικών εργασιών.
4. Αιτήσεις για παράταση των αποφάσεων έγκρισης 
διενέργειας ερευνητικών εργασιών για λατομικά ορυκτά 
σε δημόσια ή δημοτική έκταση ή για παράταση της προ-
θεσμίας υποβολής της αίτησης μίσθωσης με απευθείας 
σύβαση, σύμφωνα με τις παρ. 1 έως 3 υποβάλλονται έως 
την 30ή.9.2022.
Άρθρο 144
Καθορισμός ημερομηνίας υπολογισμού του ύψους της εγγυητικής επιστολής παρ. 1 άρθρου 64 του ν. 4442/2016 - Τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 64 του ν. 4442/2016
Στο άρθρο 64 του ν. 4442/2016 (Α΄ 230), το πέμπτο και 
το έκτο εδάφιο της παρ. 4 αντικαθίστανται και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«4. Το ύψος της εγγυητικής επιστολής καθορίζεται από 
την οικεία Αποκεντρωμένη Διοίκηση και αντιστοιχεί στο 
ποσό των μέγιστων προβλεπόμενων πάγιων μισθωμά-των μίας τριετίας. Αν το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεν έχει επιλυθεί αμετάκλητα μέσα στην πρώτη τριετία, ο εκμε-ταλλευτής υποβάλλει αίτηση για την έκδοση νέας από-
φασης καθορισμού του ύψους της εγγυητικής επιστολής 
τουλάχιστον τρεις (3) μήνες πριν από τη λήξη της τριετί-
ας. Το ύψος της νέας εγγυητικής επιστολής αντιστοιχεί σε 
ποσό που περιλαμβάνει το σύνολο των αναμενόμενων μισθωμάτων, ύστερα από συμψηφισμό πάγιων και ανα-
λογικών, με βάση τα αποτελέσματα της δραστηριότητας 
της προηγούμενης τριετίας. Η νέα εγγυητική επιστολή 
κατατίθεται στην αρμόδια υπηρεσία, προς αντικατάστα-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4492 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ση της προηγούμενης, έναν (1) τουλάχιστον μήνα πριν 
από τη λήξη της τριετίας και καλύπτει αθροιστικά τα μι-
σθώματα όλης της προηγούμενης χρονικής περιόδου 
μέχρι τη λήξη της επόμενης τριετίας.
Λατομεία, τα οποία ήδη λειτουργούν με εγγυητική 
επιστολή της παρ. 1, συνεχίζουν τη λειτουργία τους 
και ως ημερομηνία έναρξης υπολογισμού του ύψους 
αυτής λογίζεται η ημερομηνία έναρξης ισχύος του ν.  4409/2016 (Α΄ 136). Η ίδια ημερομηνία έναρξης 
υπολογισμού της εγγυητικής επιστολής ισχύει και για 
τα λατομεία,που δεν έχουν καταθέσει ακόμα την εγγυ-
ητική επιστολή της παρ. 1 του παρόντος και τα οποία 
συνεχίζουν τη λειτουργία τους, με την προϋπόθεση κα-τάθεσης αυτής. 
Και για τις δύο περιπτώσεις των προηγούμενων 
εδαφίων, ο τρόπος υπολογισμού της εγγυητικής επι-
στολής, καθορίζεται σύμφωνα με την παρούσα παρά-
γραφο.».
Άρθρο 145
Υποχρέωση κατάθεσης εγγυητικής επιστολής από εκμεταλλευτές λατομείων αδρανών υλικών εντός καθορισμένων λατομικών περιοχών και από εκμεταλλευτές μεταλλείων - Τροποποίηση παρ. 22 άρθρου 68 του ν. 4512/2018 
Η παρ. 22 του άρθρου 68 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5) περί 
κατάθεσης εγγυητικής επιστολής αντικαθίσταται και η 
παρ. 22 διαμορφώνεται ως εξής:
«22. Οι εκμεταλλευτές όλων των κατηγοριών λατομι-
κών ορυκτών, καθώς και οι εκμεταλλευτές μεταλλείων 
υποχρεούνται να καταθέσουν στην αρμόδια υπηρεσία 
της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης ή στην αρμόδια 
υπηρεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργει-
ας αντίστοιχα, εγγυητική επιστολή, σύμφωνα την παρ. 
2 του άρθρου 55 του παρόντος και την υπό στοιχεία ΔΑΠ/A/Φ.4.2/οικ.176641/2214/28.06.2018 (Β΄ 2909) 
απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, έως την 31η.12.2022. Σε περίπτωση που έχει ήδη κατα-
τεθεί εγγυητική επιστολή, αναπροσαρμόζεται σύμφω-
να με την υπό στοιχεία ΔΑΠ/A/Φ.4.2/οικ.176641/2214/28.06.2018 απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, εντός της προθεσμίας του προηγούμενου 
εδαφίου.
Οι μεταλλευτικοί χώροι που εμπίπτουν στην περ. β) 
της παρ. 7 του άρθρου 55 του ν. 4223/2013 (Α΄ 287) απαλλάσσονται μέχρι την ημερομηνία εγκατάστα-σης πλειοδότη από την υποχρέωση κατάθεσης της 
εγγυητικής επιστολής της παρ. 2 του άρθρου 55 του 
παρόντος.».
Άρθρο 146
Νομιμοποίηση ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων εντός λατομικών χώρων και λατομικών περιοχών
1. Ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις της παρ. 1α 
του άρθρου 56 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5), οι οποίες έχουν 
κατασκευασθεί εντός λατομικού χώρου ή εντός λατο-
μικών περιοχών της παρ. 6 του άρθρου 43 του ιδίου 
νόμου μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος, χωρίς να διαθέτουν τα απαιτούμενα νομιμοποιητικά στοιχεία 
για την εγκατάσταση και τη λειτουργία τους ως προς 
το σύνολο ή μέρος αυτών, εντάσσονται στο καθεστώς 
γνωστοποίησης του άρθρου 65 του ν. 4442/2016 (Α΄ 230) 
και του άρθρου 56 του ν. 4512/2018 , εφόσον εντός απο-
κλειστικής προθεσμίας ενός (1) έτους από την έναρξη 
ισχύος του παρόντος:
α) υποβάλλουν τροποποιη τικό προσάρτημα της εγκε-
κριμένης τεχνικής μελέτης, σύμφωνα με τα άρθρα 64Α 
και 65 του ν. 4442/2016 και 56 του ν. 4512/2018 στην 
αρμόδια αρχή. Το τροποποιητικό προσάρτημα συνο-
δεύεται από τα δικαιολογητικά της παρ. 2 του άρθρου 
44 του ν. 4512/2018,
β) καταβάλλουν στην υπηρεσία έγκρισης της τεχνικής 
μελέτης παράβολο, το ύψος του οποίου ορίζεται από τη 
μαθηματική σχέση:
Παράβολο (ευρώ) = Ισχύς εγκατάστασης χωρίς νομι-
μοποιητικά στοιχεία (kW) * Α 
όπου:Α=5,για ισχύ έως 2500 kWκαι Α=10, για το μέρος που υπερβαίνει την ισχύ των 2500 
kW
Το ποσό του ως άνω παραβόλου αποτελεί έσοδο 
του Κρατικού Προϋπολογισμού. Ποσοστό πενήντα τοις 
εκατό (50%) αυτού αποδίδεται στον προϋπολογισμό 
του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας - Γενική 
Διεύθυνση Ορυκτών Πρώτων Υλών για την κάλυψη 
δαπανών που σχετίζονται με δράσεις για την ορθολο-
γική αξιοποίηση και βιωσιμότητα της εκμετάλλευσης 
των ορυκτών πρώτων υλών. Το παράβολο επιστρέφε-
ται αν δεν εγκριθεί το τροποποιητικό προσάρτημα της 
εγκεκριμένης τεχνικής μελέτης. Καταβληθέντα ποσά 
ενιαίων ειδικών προστίμων ως συνέπεια περαιωμένης 
διαδικασίας υπαγωγής πολεοδομικών παραβάσεων στις 
σχετικές διατάξεις περί αυθαιρέτων που αφορούν κατα-
σκευή δομικών έργων συναφών προς τις ηλεκτρομηχα-
νολογικές εγκαταστάσεις, κατά την έννοια της περ. ε΄ της 
παρ. 1 του άρθρου 103 του Κανονισμού Μεταλλευτικών 
και Λατομικών Εργασιών (Β΄ 1227/2011), συμψηφίζο-
νται με το οφειλόμενο παράβολο όπως υπολογίζεται 
με τις διατάξεις του παρόντος. Για την ταυτοποίηση της 
αυθαίρετης εγκατάστασης απαιτείται βεβαίωση της 
αρμόδιας ελεγκτικής πολεοδομικής αρχής, που περι-
λαμβάνει περιγραφή των δομικών στοιχείων και της 
ισχύος αυτής.
Αν από τον ανωτέρω συμψηφισμό προκύπτει ότι τα 
ήδη καταβληθέντα υπερβαίνουν το ποσό του παραβό-
λου, όπως υπολογίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του 
παρόντος, δεν αναζητούνται. 
2. Η γνωστοποίηση εγκατάστασης και λειτουργίας 
της ηλεκτρομηχανολογικής εγκατάστασης πραγματο-
ποιείται παραδεκτώς μόνον, αφότου ολοκληρωθεί η 
διαδικασία έγκρισης του τροποποιητικού προσαρτή-
ματος της τεχνικής μελέτης και υπό την προϋπόθεση 
ότι ο εκμεταλλευτής έχει εξασφαλίσει όλα τα απαραί-
τητα δικαιολογητικά σύμφωνα με το άρθρο 65 του 
ν. 4442/2016.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4493 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 147
Επέκταση λατομικής περιοχής από μισθωτή του όμορου χώρου - Τροποποίηση παρ. 9 άρθρου 48 του ν. 4512/2018 
Στην παρ. 9 του άρθρου 48 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5) 
προστίθενται τέσσερα τελευταία εδάφια και η παρ. 9 
διαμορφώνεται ως εξής:
«9. Με διαδικασία ανάλογη εκείνης του καθορισμού 
της είναι δυνατή η τροποποίηση, επέκταση ή περιορι-
σμός των ορίων ενεργοποιημένης λατομικής περιοχής 
ή της χωροταξικής κατανομής εντός αυτής, ύστερα από 
αίτηση που συνοδεύεται από παράβολο τριών χιλιάδων 
(3.000) ευρώ το οποίο καταβάλλεται υπέρ της οικείας 
Περιφέρειας, και αναπροσαρμόζεται με απόφαση του 
Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Αν η επέκταση 
των ορίων ενεργοποιημένης λατομικής περιοχής δεν 
υπερβαίνει ποσοστό είκοσι τοις εκατό (20%) επί της 
συνολικής έκτασής της και δεν υπάρχουν άλλοι όμοροι 
λατομικοί χώροι προς διάθεση εντός αυτής, αποκλειστι-
κά και μόνον ο μισθωτής του όμορου λατομικού χώρου 
εντός της αρχικώς ενεργοποιημένης λατομικής περιοχής, 
δύναται να υποβάλλει αίτηση για τη μίσθωση λατομι-
κού χώρου εντός της επέκτασης με απευθείας σύμβαση, 
σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 53 του παρόντος. Η διάρκεια της μίσθωσης, καθώς και η έκταση του υπό 
μίσθωση λατομικού χώρου του προηγούμενου εδαφίου 
δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν εκείνες του αρχικά μι-
σθωμένου λατομικού χώρου. Η σύμβαση μίσθωσης του 
λατομικού χώρου εντός της επέκτασης συνομολογείται με τους ίδιους όρους της μίσθωσης του όμορου χώρου. Αίτηση για επέκταση λατομικής περιοχής κατά τα ανω-
τέρω μπορεί να υποβληθεί από τον ίδιο μισθωτή άπαξ.».
Άρθρο 148Αδειοδότηση ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων λατομείων - Τροποποίηση παρ. 1α άρθρου 56 του ν. 4512/2018 
Στο άρθρο 56 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5), στο πρώτο και 
στο τρίτο εδάφιο της παρ. 1α προστίθεται η αναφορά 
στην εγκατάσταση και λειτουργία ηλεκτρομηχανολογι-
κού εξοπλισμού εντός λατομικών περιοχών της παρ. 6 
του άρθρου 43 του ιδίου νόμου και η παρ. 1α διαμορ-
φώνεται ως εξής:
«1.α. Η εγκατάσταση ηλεκτρομηχανολογικού εξο-
πλισμού εντός λατομικών χώρων ή εντός λατομικών 
περιοχών της παρ. 6 του άρθρου 43, με σκοπό την επε-
ξεργασία (μηχανική, εμπλουτισμού, παραγωγής κονια-
μάτων, σκυροδεμάτων, ασφαλτομιγμάτων, ασβέστου 
και λοιπές κατεργασίες) των λατομικών ορυκτών, του 
απαραίτητου βοηθητικού εξοπλισμού όπως αντλιών 
και συστημάτων αερισμού υπογείων, καθώς και άδειας 
κατασκευής των απαιτουμένων για την εγκατάσταση 
αυτή τεχνικών δομικών έργων όπως βάσεων έδρασης, 
κατασκευών για την τροφοδοσία και την αποθήκευση 
χύδην στερεών υλικών-σιλό, βάθρων και μεταλλικών 
ικριωμάτων με ή χωρίς τη χρήση οπλισμένου σκυρο-
δέματος, υπόκειται σε καθεστώς γνωστοποίησης σύμ-
φωνα με την παρ. 1 του άρθρου 65 του ν. 4442/2016. Η 
εγκατάσταση του εξοπλισμού μπορεί να αρχίσει μόνο μετά την υποβολή της γνωστοποίησης στην αρμόδια 
υπηρεσία.
Ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις που εγκαθίστα-
νται και λειτουργούν για την εξυπηρέτηση των αναγκών 
λατομείων, τμήμα των οποίων βρίσκεται εντός του λα-
τομικού χώρου ή εντός των ορίων λατομικής περιοχής της παρ. 6 του άρθρου 43 και το υπόλοιπο εκτός αυτών, 
θεωρούνται ως ενιαίο σύνολο και αντιμετωπίζονται από 
την αρμόδια αρχή σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις για το τμήμα αυτό όπου είναι εγκατεστημένο το μεγαλύτερο ποσοστό της ισχύος τους.».
Άρθρο 149
Εγκατάσταση ηλεκτρομηχανολογικού 
εξοπλισμού εντός λατομικών χώρων - 
Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 65 του ν. 4442/2016
Στην παρ. 1 του άρθρου 65 του ν. 4442/2016 (Α΄ 230) 
επέρχονται οι εξής τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο 
προστίθεται η αναφορά στις λατομικές περιοχές της παρ. 
6 του άρθρου 43 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5), β) προστίθε-
νται τρία τελευταία εδάφια και η παρ. 1 του άρθρου 65 
διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Η εγκατάσταση ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλι-
σμού εντός λατομικών χώρων των εξορυσσομένων 
ορυκτών ή εντός λατομικών περιοχών της παρ. 6 του 
άρθρου 43 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5), υπόκειται σε καθε-στώς γνωστοποίησης, σύμφωνα με το άρθρο 5.
Η γνωστοποίηση πραγματοποιείται αποκλειστικά 
μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήμα-
τος Άσκησης Δραστηριότητας και Ελέγχων (ΟΠΣ ΑΔΕ) 
του άρθρου 14. Μέχρι την ενεργοποίηση του ΟΠΣ ΑΔΕ, η γνωστοποίηση υποβάλλεται στην αρμόδια υπηρεσία.
Πριν από την υποβολή της γνωστοποίησης ο ενδια-
φερόμενος απαιτείται να κατέχει το δικαίωμα εκμετάλ-λευσης, κατά τα άρθρα 60, 61, 62, 63 και 64 και να έχει εξασφαλίσει:
α) απόφαση έγκρισης περιβαλλοντικών όρων, εφό-
σον δεν προκύπτει από τις υφιστάμενες σε ισχύ άδειες, εγκρίσεις κ.λπ.,
β) εγκεκριμένη τεχνική μελέτη στην οποία θα περιέχο-
νται, ως Κεφάλαια, το στοιχείο δ΄ και, εφόσον απαιτείται, 
το στοιχείο ε΄ της παρ. 1 του άρθρου 103 του Κ.Μ.Λ.Ε.,
γ) άδεια χρήσης αιγιαλού και παραλίας ή ζώνης λιμένα, 
εφόσον απαιτείται, σύμφωνα με το ν. 2971/2001 (Α΄285) 
και
δ) τις υπεύθυνες δηλώσεις του στοιχείου ιβ΄ του άρ-
θρου 103 του Κ.Μ.Λ.Ε.
Σε περίπτωση δημόσιων και δημοτικών εκτάσεων, 
πριν από την έναρξη των σχετικών εργασιών απαιτείται να έχει συναφθεί η μίσθωση της έκτασης.
Σε περίπτωση μεταβολής της συνολικής ισχύος των 
εγκαταστάσεων ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού, 
δεν απαιτείται τροποποίηση της εγκεκριμένης τεχνικής 
μελέτης, εφόσον η μεταβολή δεν υπερβαίνει ποσοστό 
έως και δεκαπέντε τοις εκατό (15%) της ισχύος αυτών. 
Η κατά το προηγούμενο εδάφιο μεταβολή δεν επιτρέ-
πεται αθροιστικά ανά διετία να υπερβαίνει το ανωτέρω 
ποσοστό του δεκαπέντε τοις εκατό (15%). Η ανωτέρω 
μεταβολή κοινοποιείται εγγράφως στην αρμόδια υπηρε-
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4494 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
σία έγκρισης της τεχνικής μελέτης εντός δύο (2) μηνών 
από τη λήξη εκάστης διετίας, της πρώτης αρχομένης από 
την ημερομηνία υποβολής της αρχικής γνωστοποίησης 
λειτουργίας των εγκαταστάσεων ή της ημερομηνίας χο-ρήγησης της σχετικής άδειας λειτουργίας αυτών.».
Άρθρο 150
Παραμονή στον υπό έρευνα χώρο κατά τη διάρκεια ισχύος της απόφασης έγκρισης διενέργειας ερευνητικών εργασιών - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 59 του ν. 4442/2016
Στην παρ. 2 του άρθρου 59 του ν. 4442/2016 (Α΄ 230) 
προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο και η παρ. 2 διαμορ-
φώνεται ως εξής:
«2. Η έγκριση χορηγείται με απόφαση του Συντονιστή 
της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, δίνει τη δυνατό-
τητα διενέργειας ερευνητικών εργασιών και επέχει θέση 
αποδεικτικού παραχώρησης του δικαιώματος έρευνας. 
Ο έχων την έγκριση διατηρεί το δικαίωμα παραμονής 
στον υπό έρευνα χώρο καθ΄ όλη τη διάρκεια ισχύος της 
απόφασης έγκρισης διενέργειας ερευνητικών εργασιών 
τηρώντας τους όρους και τις προϋποθέσεις αυτής, ανε-
ξαρτήτως της υποβολής του αιτήματος μίσθωσης της 
παρ. 2 του άρθρου 53 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5).».
Άρθρο 151
Μεταβατική διάταξη για την εφαρμογή του άρθρου 64 του ν. 4442/2016
Εάν έχει ήδη κατατεθεί εγγυητική επιστολή σύμφωνα 
με την παρ. 4 του άρθρου 64 του ν. 4442/2016 (Α΄230), με μεγαλύτερο ύψος από το προβλεπόμενο, τότε αυτή 
αντικαθίσταται με αντίστοιχη, μικρότερου ύψους, ύστε-
ρα από αίτημα του ενδιαφερομένου στην οικεία Αποκε-
ντρωμένη Διοίκηση.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΩΝΘΕΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ 
Άρθρο 152
Μητρώο πιστοποιημένων αξιολογητών 
χωρικών μελετών -Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 95 του ν. 4759/2020
Στην παρ. 1 του άρθρου 95 του ν. 4759/2020 (Α΄ 245) 
εξειδικεύεται ο τρόπος τήρησης του Μητρώου Πιστο-
ποιημένων Αξιολογητών Χωρικών Μελετών, προστίθεται 
δεύτερο εδάφιο και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Συστήνεται, στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, Μητρώο Πιστοποιημένων Αξιολογητών Χω-
ρικών Μελετών (Μ.Α.Χ.Μ.), το οποίο τηρείται σε ηλε-
κτρονική βάση δεδομένων του ως άνω Υπουργείου. Στο Μητρώο καταχωρούνται όλα τα φυσικά πρόσω-
πα που διαθέτουν άδεια Πιστοποιημένου Αξιολογητή 
Μ.Α.Χ.Μ., καθώς και τα νομικά πρόσωπα, μέσω των οποί-
ων οι Αξιολογητές Μ.Α.Χ.Μ. μπορούν να παρέχουν τις 
υπηρεσίες τους.».Άρθρο 153
Παραβάσεις - Διοικητικές κυρώσεις - Προσθήκη άρθρου 95Α στον ν. 4759/2020
Στον ν. 4759/2020 (Α΄ 245) προστίθεται άρθρο 95Α 
ως εξής:
«Άρθρο 95Α
Παραβάσεις - Διοικητικές κυρώσεις
1. Διοικητικές κυρώσεις σε βάρος καταχωρούμενων 
στο Μητρώο Πιστοποιημένων Αξιολογητών Χωρικών 
Μελετών (Μ.Α.Χ.Μ.) επιβάλλονται για τις παρακάτω πα-ραβάσεις:
α) Άρνηση ανάθεσης διαθέσιμου Αξιολογητή, χωρίς 
να συντρέχει λόγος σύγκρουσης συμφερόντων ή λόγοι 
ανωτέρας βίας. 
β) Παραβάσεις που σχετίζονται με την άσκηση των 
καθηκόντων των Αξιολογητών Μ.Α.Χ.Μ. και ειδικότερα:
βα) Μη τήρηση των επιμέρους προθεσμιών, λόγω 
υπαιτιότητας του Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ.
ββ) Σοβαρές ελλείψεις στην τεκμηρίωση και πληρό-
τητα των παραδοτέων έργων.
γ) Παράβαση του καθήκοντος εχεμύθειας και εμπι-
στευτικότητας εκ μέρους του Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ., ως 
προς τη χρήση των στοιχείων και πληροφοριών που έχει 
συγκεντρώσει κατά την εκτέλεση του έργου του.
δ) Παράλειψη του Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ. να δηλώσει 
σύγκρουση συμφερόντων ή άλλα στοιχεία που αποτε-
λούν κωλύματα για την άσκηση των καθηκόντων του.
ε) Παράβαση του καθήκοντος αμεροληψίας, ιδίως 
όταν αυτή οφείλεται σε δωροδοκία.
2. Για τις παραβάσεις της παρ. 1 επιβάλλονται οι εξής 
κυρώσεις:
α) Για την παράβαση της περ. α) επιβάλλεται αναστολή 
της άδειάς του επί δύο (2) έτη. Σε περίπτωση δεύτερης 
παράβασης, αφαιρείται η άδεια του Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ. 
και αποκλείεται η χορήγησή της στο ίδιο πρόσωπο.
β) Για τις παραβάσεις της περ. β):βα) Για κάθε παράβαση της υποπερ. βα) επιβάλλεται 
πρόστιμο που ορίζεται σε ποσοστό δέκα έως πενήντα 
τοις εκατό (10% - 50%) της αμοιβής της συγκεκριμένης 
ανάθεσης, αναλόγως της σοβαρότητας της παράβασης. 
Σε περίπτωση που τελεσθεί παράβαση σε επόμενη ανά-
θεση, επιβάλλεται η αναστολή άδειας επί δύο (2) έτη. Σε 
περίπτωση που τελεσθεί η παράβαση σε τρίτη ανάθεση, 
αφαιρείται η άδεια του Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ. και αποκλεί-
εται η εκ νέου χορήγησή της στο ίδιο πρόσωπο.
ββ) Για την παράβαση της υποπερ. ββ) επιβάλλεται 
αναστολή της άδειας επί δύο (2) έτη. Σε περίπτωση δεύ-
τερης παράβασης, αφαιρείται η άδεια του Αξιολογητή 
Μ.Α.Χ.Μ. και αποκλείεται η εκ νέου χορήγησή της στο 
ίδιο πρόσωπο. 
γ) Για την παράβαση της περ. γ) επιβάλλεται αναστο-
λή της άδειας επί τρία (3) έτη. Σε περίπτωση δεύτερης 
παράβασης, αφαιρείται η άδεια.
δ) Για την παράβαση της περ. δ) επιβάλλεται πρόστι-
μο από δύο χιλιάδες (2.000) έως δέκα χιλιάδες (10.000) 
ευρώ, αναλόγως της σοβαρότητας της παράβασης, και 
αναστολή της άδειας επί τρία (3) έτη. Σε περίπτωση 
δεύτερης παράβασης, το πρόστιμο διπλασιάζεται και 
αφαιρείται οριστικά η άδεια.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4495 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
ε) Για την παράβαση της περ. ε) επιβάλλεται πρόστιμο 
ίσο με το διπλάσιο της αμοιβής που προβλέπεται από την 
ανάθεση και αφαιρείται οριστικά η άδεια.
Εάν οι παραβάσεις έγιναν από Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ. 
που εκτελεί εντολή μέσω νομικού προσώπου, το διοικη-
τικό πρόστιμο οφείλεται εις ολόκληρον από το φυσικό 
και το νομικό πρόσωπο και οι κυρώσεις που αφορούν 
στην αναστολή ή αφαίρεση άδειας ή στα πρόστιμα επι-
βάλλονται και στους δύο.
3. Kατά της πράξης επιβολής της κύρωσης προβλέ-
πεται ενδικοφανής προσφυγή ενώπιον του Υπουργού 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας εντός προθεσμίας τριάντα 
(30) ημερών. 
4. Τα πρόστιμα του παρόντος αποτελούν έσοδα του 
Κρατικού Προϋπολογισμού.
Άρθρο 154
Αρμοδιότητα πρότασης προεδρικού 
διατάγματος του άρθρου 25 του ν. 2508/1997 - Τροποποίηση παρ. 9 άρθρου 25 του ν. 2508/1997 
Το γνωμοδοτικό όργανο του πρώτου εδαφίου της περ. 
β΄ της παρ. 9 του άρθρου 25 του ν. 2508/1997 (Α΄124), 
περί παραδοσιακών οικισμών, επικαιροποιείται, στο 
δεύτερο εδάφιο της ανωτέρω περίπτωσης προσδιορί-
ζεται ειδικότερα η διαλαμβανόμενη αρμοδιότητα των 
Υπουργών, προστίθεται τελευταίο εδάφιο, και η παρ. 9 διαμορφώνεται ως εξής:
«9.α. Οι ρυθμίσεις που προβλέπονται από την παρ. 1 
του άρθρου 3 του ν. 2242/1994 γίνονται με απόφαση 
του Γενικού Γ ραμματέα Περιφέρειας, μετά από γνώμη 
του Περιφερειακού Σ.Χ.Ο.Π.
Εκκρεμείς διαδικασίες για ρυθμίσεις κατά τα ανωτέ-
ρω συνεχίζονται με τις προισχύουσες διατάξεις, εφόσον 
κατά τη δημοσίευση του παρόντος έχει γνωμοδοτήσει για αυτές το Κεντρικό Σ.Χ.Ο.Π.
β. Ειδικά ο καθορισμός των ορίων και των όρων και 
περιορισμών δόμησης, καθώς και η έγκριση ή τροπο-
ποίηση σχεδίων πόλεων και πολεοδομικών μελετών 
χαρακτηρισμένων ως παραδοσιακών, γίνεται με προ-
εδρικό διάταγμα, κατόπιν προτάσεως του Υπουργού 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας μετά από γνωμοδότηση 
του Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και 
Αμφισβητήσεων (ΚΕ.ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α.). Προκειμένου για παρα-
δοσιακούς οικισμούς περιοχών αρμοδιότητας Υπουργών 
Εσωτερικών (Τομέας Μακεδονίας- Θράκης) και Ναυτι-
λίας και Νησιωτικής Πολιτικής (Περιφέρειες Βορείου 
και Νοτίου Αιγαίου), οι ανωτέρω ρυθμίσεις ασκούνται 
από τους Υπουργούς αυτούς, αντίστοιχα. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται οι κείμενες διατάξεις. 
Η έγκριση, τροποποίηση, αναθεώρηση ρυμοτομικών 
σχεδίων, καθώς και η έγκριση ή τροποποίηση όρων και περιορισμών δόμησης και χρήσεων γης που εμπίπτουν 
σε κηρυγμένους αρχαιολογικούς χώρους/ιστορικούς τό-
πους του ν. 4858/2021 (Α΄ 220) στις περιοχές χωρικής αρ-
μοδιότητας των Υπουργείων Εσωτερικών (Τομέας Μακε-
δονίας - Θράκης) και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής 
(Περιφέρειες Βορείου και Νοτίου Αιγαίου) εγκρίνονται με 
προεδρικό διάταγμα που εκδίδεται ύστερα από πρόταση των ως άνω, κατά περίπτωση αρμόδιων, Υπουργών και 
του Υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού, μετά από 
γνωμοδότηση του οικείου ΚΕ.ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α.».
Άρθρο 155
Προέγκριση οικοδομικών αδειών - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 35 του ν. 4495/2017
Το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 35 του 
ν. 4495/2017 (Α΄ 167) τροποποιείται, προκειμένου να 
προβλεφθεί ότι η προέγκριση οικοδομικής άδειας είναι 
προαιρετική και αφορά όλες τις κατηγορίες οικοδομικών 
αδειών του άρθρου 36 του ιδίου νόμου, στο δεύτερο 
εδάφιο ο «όγκος» αντικαθίσταται από το «ύψος», προ-
στίθεται τελευταίο εδάφιο, και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Η διαδικασία προέγκρισης για την έκδοση οικο-
δομικής άδειας είναι προαιρετική και αφορά κάθε κα-
τηγορία έκδοσης άδειας του άρθρου 36. Η διαδικασία 
προέγκρισης άδειας αναθεώρησης είναι προαιρετική, 
εφόσον αφορά σε μεταβολή των πολεοδομικών μεγε-
θών κάλυψης, ύψους και όγκου. Εναλλακτικά απαιτείται η έγγραφη βεβαίωση των υποπερ. βα) και ββ) της περ. β της παρ. 2 του άρθρου 38.».
Άρθρο 156
Διαδικασία ελέγχου οικοδομικής άδειας - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 38 του ν. 4495/2017 
Στην περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 38 του ν. 4495/2017 
(Α΄167), περί οικοδομικών αδειών που εξαιρούνται προ-
έγκρισης, προστίθενται οι κατηγορίες αδειών 1 και 2, 
προβλέπονται τα υποβαλλόμενα ηλεκτρονικά στοιχεία τους και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Οι οικοδομικές άδειες, ανάλογα με την κατηγορία 
στην οποία ανήκουν, εκδίδονται ως εξής:
 α) Οι άδειες που εμπίπτουν στον τρόπο έκδοσης των 
Κατηγοριών 1, 2 και 3 με προέγκριση του άρθρου 36 
εκδίδονται αυτόματα, ύστερα από την ηλεκτρονική υπο-
βολή του φακέλου με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και 
τις αναγκαίες μελέτες, που προβλέπονται στο άρθρο 40.
 Ο αριθμός οικοδομικής αδείας που εκδίδεται ηλεκτρο-
νικά, αναρτάται αμελλητί στο διαδίκτυο και επιτρέπεται η 
έναρξη των οικοδομικών εργασιών. Οι ανωτέρω έλεγχοι 
διενεργούνται εντός τριών (3) εργασίμων ημερών από 
την ημερομηνία υποβολής του φακέλου.
β. Οι άδειες που εμπίπτουν στον τρόπο έκδοσης των 
Κατηγοριών 1, 2 και 3 χωρίς προέγκριση του άρθρου 
36, εκδίδονται αυτόματα, ύστερα από την ηλεκτρονική υποβολή του φακέλου με τα απαιτούμενα δικαιολογη-
τικά και τις αναγκαίες μελέτες, που προβλέπονται στο 
άρθρο 40. Μεταξύ των υποβαλλόμενων ηλεκτρονικά 
στοιχείων, συμπεριλαμβάνεται: βα) για τις Κατηγορίες 
1 και 2, υποχρεωτική έγγραφη βεβαίωση της αρμόδιας 
Υ.ΔΟΜ., στην οποία αναγράφονται οι όροι δόμησης που 
ισχύουν στη θέση του ακινήτου, οι κατά περίπτωση απα-
ραίτητες εγκρίσεις φορέων και υπηρεσιών και ελέγχεται 
το τοπογραφικό διάγραμμα, και ββ) για την Κατηγορία 3, 
υποχρεωτική έγγραφη βεβαίωση της αρμόδιας Υ.ΔΟΜ., 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4496 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
στην οποία αναγράφονται οι όροι δόμησης που ισχύουν 
στη θέση του ακινήτου, οι κατά περίπτωση απαραίτητες 
εγκρίσεις φορέων και υπηρεσιών. Η ανωτέρω έγγραφη 
βεβαίωση για τις υποπερ. βα) και ββ) εκδίδεται εντός 
προθεσμίας δέκα (10) ημερών από την υποβολή της 
σχετικής αίτησης.
Η ανωτέρω έγγραφη βεβαίωση συνοδεύεται υπο-
χρεωτικά από υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (Α΄75) του μελετητή μηχανικού, ότι δεν 
έχουν μεταβληθεί οι όροι και οι προϋποθέσεις δόμη-
σης στην περιοχή του ακινήτου για το οποίο εκδόθηκε.
Ο αριθμός οικοδομικής άδειας που εκδίδεται ηλεκτρο-
νικά, αναρτάται αμελλητί στο διαδίκτυο και επιτρέπεται η έναρξη των οικοδομικών εργασιών.
Η αρμόδια Υ.ΔΟΜ. διενεργεί υποχρεωτικά δειγματο-
ληπτικό έλεγχο της νομιμότητας των υποβαλλόμενων 
μελετών και στοιχείων, σε ποσοστό τριάντα τοις εκατό (30%) τουλάχιστον των οικοδομικών αδειών που χορη-
γούνται με την ανωτέρω διαδικασία. Ο υποχρεωτικός 
δειγματοληπτικός έλεγχος διενεργείται ανά εξάμηνο για 
τις άδειες του παρελθόντος εξαμήνου.».
Άρθρο 157
Διάγραμμα κάλυψης - Τροποποίηση παρ. 3 
άρθρου 39 του ν. 4495/2017
Στην παρ. 3 του άρθρου 39 του ν. 4495/2017 (Α΄ 167), 
περί της κλίμακας των υποβαλλόμενων διαγραμμάτων 
κάλυψης, α) στην περ. β) διαγράφεται ο υπολογισμός 
της επιτρεπόμενης δόμησης, β) στην περ. γ) ο όρος της δόμησης αντικαθίσταται από αυτόν του όγκου, γ) μετά 
την περ. η) προστίθενται δύο αυτοτελή εδάφια και η παρ. 
3 διαμορφώνεται ως εξής:
«3. Το διάγραμμα κάλυψης υποβάλλεται σε κλίμακα 
1:100 ή 1:200 ή 1:500 και περιλαμβάνει:
α) Το οικόπεδο ή γήπεδο με τις διαστάσεις και το εμ-
βαδόν του, περίγραμμα του προς οικοδόμηση κτιρίου 
γεωμετρικά ορισμένο, μονοσήμαντα ορισμένο με ορ-
θογώνιες συντεταγμένες στο κρατικό σύστημα συντε-
ταγμένων.
β) Τους υπολογισμούς της επιτρεπόμενης και πραγμα-
τοποιούμενης κάλυψης, το μέγιστο επιτρεπόμενο ύψος, 
τον πραγματοποιούμενο όγκο του κτιρίου, το συντελε-
στή κατ’ όγκο εκμετάλλευσης, τις πλάγιες και οπίσθιες 
αποστάσεις και τον υπολογισμό των αναγκών σε χώρους 
στάθμευσης.
γ) Τα περιγράμματα των επιπέδων του κτιρίου, υπό-
γειων και υπέργειων, οι διαστάσεις τους, η θέση τους σε 
σχέση με τις οικοδομικές γραμμές και τα πλάγια όρια του 
οικοπέδου και όποιο άλλο βασικό στοιχείο είναι απαραί-
τητο για τον υπολογισμό της κάλυψης, του όγκου και του 
ύψους του κτιρίου.
Σε περιπτώσεις προσθήκης, περιέχονται και τα παλαιά 
κτίσματα με τα ανωτέρω στοιχεία, οι αριθμοί των αδει-
ών τους ή των τίτλων ή των αποφάσεων εξαίρεσης ή 
αναστολής κατεδάφισης, αν έχουν υπαχθεί σε καθεστώς 
τακτοποίησης ή νομιμοποίησης.
δ) Τα περιγράμματα επιφανειών και ο υπολογισμός 
εμβαδών για χώρους ειδικών χρήσεων του κτιρίου που απαιτούν βεβαιώσεις κύριας χρήσης.ε) Τη σχηματική τομή για την ένδειξη του μέγιστου 
ύψους του κτιρίου, του ιδεατού στερεού και τη διαμόρ-
φωση του περιβάλλοντος χώρου, σε σχέση με το οριστι-
κά διαμορφωμένο έδαφος στην οποία περιέχονται το 
πραγματοποιούμενο ύψος του κτίσματος και το μέγιστο 
επιτρεπόμενο ύψος.
στ) Ενδεικτικές όψεις.
ζ) Τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου με τις 
απαραίτητες ενδείξεις για τον υπολογισμό της φύτευ-
σης και της στάθμης εδάφους σε κάθε διαμορφούμενο επίπεδο.
η) Ενδεικτική τρισδιάστατη απεικόνιση της κατασκευ-
ής, με γραμμικό ή με ελεύθερο σχεδιασμό η φυτογραφίες 
σε υφιστάμενα κτίρια.
Στο διάγραμμα κάλυψης περιλαμβάνεται υπεύθυνη 
δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (Α΄ 75) του με-
λετητή μηχανικού, όπου σημειώνεται ο υπολογισμός της 
επιτρεπόμενης και πραγματοποιούμενης δόμησης και 
δηλώνεται ότι στην πραγματοποιούμενη δόμηση έχουν 
υπολογιστεί όλες οι κατασκευές, σύμφωνα με το άρθρο 11 του ν. 4067/2012 (Α΄ 79), καθώς και οι απαιτούμενες 
επιφάνειες, ανά χρήση, για τον υπολογισμό των θέσεων 
στάθμευσης.
Αν απαιτείται γνωμοδότηση ή έγκριση άλλων οργάνων 
ή φορέων, το διάγραμμα κάλυψης πρέπει να τηρεί και τις 
προδιαγραφές που τίθενται από αυτούς. Το περιεχόμενο 
της υπεύθυνης δήλωσης ελέγχεται δειγματοληπτικά, κατ’ 
εφαρμογή του άρθρου 38.
Άρθρο 158
Συγκρότηση Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων - Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 24 του ν. 4495/2017
1. Στην παρ. 2 του άρθρου 24 του ν.  4495/2017 
(Α΄ 167), περί σύνθεσης του Κεντρικού Συμβουλίου Πολε-
οδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕ.ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α), 
α) στο εισαγωγικό εδάφιο τα μέλη αυξάνονται από επτά 
(7) σε εννέα (9), β) η περ. δ) αντικαθίσταται, γ) στην περ. 
ε) ο αριθμός των μηχανικών αυξάνεται σε δύο (2), δ) 
προστίθεται περ. ζ) και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Το ΚΕ.ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α. είναι εννεαμελές και αποτελείται 
από:
α) τον Γενικό Γ ραμματέα Χωρικού Σχεδιασμού και Αστι-
κού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας, ως Πρόεδρο,
β) τον Νομικό Σύμβουλο του Κράτους στο Υπουργείο 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ο οποίος αναπληρώνεται από άλλον Νομικό Σύμβουλο ή Πάρεδρο του γραφείου 
του Νομικού Συμβούλου στο Υπουργείο Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας,
γ) τον Γενικό Διευθυντή Πολεοδομίας του Υπουργείου 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τον εκάστοτε οριζόμε-
νο αναπληρωτή του,
δ) τον Γενικό Διευθυντή Χωρικού Σχεδιασμού του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τον εκά-
στοτε οριζόμενο αναπληρωτή του,
ε) δύο (2) μηχανικούς, με εμπειρία σε θέματα χωροτα-
ξίας και πολεοδομίας, που υποδεικνύεται με τους ανα-πληρωτές τους από το Τ.Ε.Ε.,
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4497 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
στ) ένα (1) μέλος, πρόσωπο εγνωσμένου κύρους με 
εμπειρία σε θέματα πολεοδομίας και χωροταξίας, κάτοχο 
πτυχίου ανώτατης σχολής, με τον εκάστοτε οριζόμενο 
αναπληρωτή του.
ζ) δύο (2) Μηχανικούς, Προϊστάμενους Διευθύνσεων 
ή Τμημάτων ή υπαλλήλους Α΄ βαθμού του Υπουργείου 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, από τις Διευθύνσεις που υπάγονται στη Γενική Γ ραμματεία Χωρικού Σχεδιασμού 
και Αστικού Περιβάλλοντος του ως άνω Υπουργείου και δύο (2) αναπληρωματικά μέλη.».
2. Εντός δύο (2) μηνών από την έναρξη ισχύος του 
παρόντος, το ΚΕ.ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α. συγκροτείται εκ νέου με τη 
σύνθεση της παρ. 1 και η θητεία των μελών του υφιστά-
μενου ΚΕ.ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α. παύει αυτοδικαίως.
Άρθρο 159
Εγκατάσταση αυθαίρετης αλλαγής χρήσης - 
Τροποποίηση άρθρου 86 του ν. 4495/2017
Το άρθρο 86 του ν. 4495/2017 (Α΄ 167), περί προϋποθέ-
σεων υπαγωγής αυθαίρετων κατασκευών και χρήσεων, εξειδικεύεται με νομοθετική παραπομπή και το άρθρο διαμορφώνεται ως εξής: 
«Άρθρο 86
Δικαίωμα υπαγωγής - Χρόνος αλλαγής 
χρήσης/ανέγερσης
Στις διατάξεις των άρθρων 96 επ. υπάγονται αυθαίρε-
τες κατασκευές και χρήσεις για τις οποίες ο φέρων οργα-
νισμός της αυθαίρετης κατασκευής έχει εκτελεστεί ή η 
αυθαίρετη αλλαγή χρήσης έχει εγκατασταθεί πριν από τις 28.7.2011, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 87.».
Άρθρο 160
Προσδιορισμός χρόνου εκτέλεσης αυθαίρετων κατασκευών - Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 87 του ν. 4495/2017
Στην παρ. 1 του άρθρου 87 του ν. 4495/2017 (Α΄ 167), 
περί απόδειξης του χρόνου εκτέλεσης αυθαίρετων κα-
τασκευών, α) στην περ. β) εξειδικεύεται η απόδειξη του 
τρόπου κατασκευής, γ) καταργείται το τρίτο εδάφιο περί 
τεκμηρίου ως προς τον χρόνο αλλαγής χρήσης και η παρ. 
1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Η απόδειξη του χρόνου ανέγερσης της αυθαίρετης 
κατασκευής γίνεται με την υποβολή σχετικής αεροφω-
τογραφίας. Αν δεν προκύπτει με βεβαιότητα ο χρόνος 
εκτέλεσης της αυθαίρετης κατασκευής ή της εγκατάστα-
σης της αυθαίρετης χρήσης από την αεροφωτογραφία, για την απόδειξη του χρόνου κατασκευής:
α) ο χρόνος της αλλαγής χρήσης από κύρια χρήση σε 
άλλη κύρια αποδεικνύεται με έγγραφο φορολογικής 
ή άλλης δημόσιας αρχής, εξαιρουμένης της δήλωσης 
Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων/Πράξης Προσ-
διορισμού Φόρου, που προκύπτει από τη μηχανογρα-
φική σύνθεση της δήλωσης στοιχείων ακινήτων (Ε9), 
στο οποίο εμφαίνονται το ακίνητο και η χρήση, όπως 
περιγράφονται κατά την υπαγωγή, 
β) ο χρόνος εκτέλεσης της αυθαίρετης κατασκευής 
σε υπόγεια στάθμη ή εντός του όγκου νόμιμου κτιρίου αποδεικνύεται με έγγραφο φορολογικής ή άλλης δημό-σιας αρχής, εξαιρουμένης της δήλωσης Ενιαίου Φόρου 
Ιδιοκτησίας Ακινήτων/Πράξης Προσδιορισμού Φόρου, 
που προκύπτει από τη μηχανογραφική σύνθεση της 
δήλωσης στοιχείων ακινήτων (Ε9), ή τεκμαίρεται από 
τον τρόπο κατασκευής, όπως η ύπαρξη ηλεκτρομηχανο-
λογικής εγκατάστασης για τηλεόραση, τηλέφωνο, θέρ-μανση, οικιακές συσκευές, υδραυλική εγκατάσταση για 
θέρμανση, καθώς και από τον τρόπο σύνδεσης με τον 
φέροντα οργανισμό του κτιρίου, ιδίως δε της απευθείας 
σύνδεσης με χώρους κύριας χρήσης,
γ) ο χρόνος εγκατάστασης της αλλαγής χρήσης από 
βοηθητική σε κύρια σε κτίρια με οικοδομική άδεια απο-
δεικνύεται με έγγραφο φορολογικής ή άλλης δημόσι-
ας αρχής, εξαιρουμένης της δήλωσης Ενιαίου Φόρου 
Ιδιοκτησίας Ακινήτων/Πράξης Προσδιορισμού Φόρου, 
που προκύπτει από τη μηχανογραφική σύνθεση της 
δήλωσης στοιχείων ακινήτων (Ε9), άλλως λαμβάνεται 
ο χρόνος θεώρησης της αδείας για την ηλεκτροδότηση του ακινήτου.
Τα κατά περίπτωση αποδεικτικά έγγραφα υποβάλλο-
νται στο πληροφοριακό σύστημα και μνημονεύονται 
στην τεχνική έκθεση μηχανικού.».
Άρθρο 161
Ρύθμιση χρήσεων γης που αφορούν την περιοχή «Ελαιώνας» 
Στην παρ. 1 του άρθρου 3 του υπ’ αρ. 20/9-30/11/1995 
π.δ. (Δ΄ 1049), περί χρήσεων γης, επικαιροποιούνται οι 
αναφορές στους Δήμους, αντικαθίστανται οι διαλαμβα-
νόμενες χρήσεις γης, προστίθεται τελευταίο εδάφιο και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Στους οικοδομήσιμους χώρους ή σε τμήματα αυ-
τών που χαρακτηρίζονται στα διαγράμματα του άρθρου 
1 με στοιχείο Α΄ επιτρέπονται οι χρήσεις βιομηχανίας - 
βιοτεχνίας χαμηλής και μέσης όχλησης πλην των αναφε-
ρομένων στο άρθρο 7 μόνο για τις νόμιμα υφιστάμενες 
βιομηχανικές - βιοτεχνικές μονάδες, καθώς επίσης και για 
μονάδες που προέρχονται από μετεγκατάσταση από την 
περιοχή του Ελαιώνα που λειτουργούν νόμιμα. Από τις 
εντός σχεδίου περιοχές κατοικίας των Δήμων Νίκαιας - 
Αγίου Ιωάννη Ρέντη, Αιγάλεω, Περιστερίου, Μοσχά-
του - Ταύρου και Αθηναίων μόνο για τα διαμερίσματα 
3 και 4 και από την εντός σχεδίου περιοχή κατοικίας 
νότια των γραμμών του τρένου του Δήμου Μοσχάτου - 
Ταύρου επιτρέπεται η μετεγκατάσταση των μονάδων 
που νομίμως υφίσταντο στις 14.2.1991 και οι οποίες λει-
τουργούν συνεχώς μέχρι την ημερομηνία αίτησης για 
μετεγκατάσταση.
Επίσης επιτρέπονται οι χρήσεις:- Εμπορικά καταστήματα- Γ ραφεία, τράπεζες, ασφάλειες, κοινωφελείς οργανι-
σμοί
- Διοίκηση
- Εστιατόρια, αναψυκτήρια
- Χώροι συνάθροισης κοινού- Κέντρα διασκέδασης αναψυχής- Εγκαταστάσεις χονδρεμπορίου
- Κτίρια αποθήκευσης- Εγκαταστάσεις εμπορικών εκθέσεων
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4498 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
- Πρατήρια βενζίνης
- Πρατήρια υγραερίου- Κτίρια στάθμευσης- Κτίρια κοινωνικής πρόνοιας
Στις περιπτώσεις αυτές, επιτρέπεται η αλλαγή χρή-
σης και αναβάθμιση ή και μεταρρύθμιση των νομίμως 
υφιστάμενων ή νομίμως υπαχθέντων σε νόμους περί 
τακτοποίησης αυθαιρέτων κτιρίων.».
Άρθρο 162
Εξουσιοδοτική διάταξη για τους σταθμούς επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων - Αντικατάσταση περ. (β) παρ. 7 άρθρου 114 του ν. 4070/2012
Η εξουσιοδότηση της περ. β) της παρ. 7 του άρθρου 
114 του ν. 4070/2012 (Α΄ 82), περί εγκατάστασης σταθ-
μών επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων (η/ο), αντι-
καθίσταται ως εξής:
«(β). Με κοινή απόφαση των Υπουργών Υποδομών 
και Μεταφορών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Περιβάλ-
λοντος και Ενέργειας, Εσωτερικών, Ναυτιλίας και Νησιω-
τικής Πολιτικής, και Τουρισμού, καθορίζονται οι όροι, 
οι προϋποθέσεις, η διαδικασία και οι τεχνικές προδια-
γραφές για την εγκατάσταση δημοσίως προσβάσιμων 
και ιδιωτικής χρήσης σταθμών επαναφόρτισης συσσω-
ρευτών ηλεκτροκίνητων οχημάτων, στους παρακάτω 
δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους: 
βα. στα υφιστάμενα ή υπό αδειοδότηση «Πρατήρια 
Παροχής Καυσίμων και Ενέργειας»,
ββ. στους καθορισμένους χώρους στάθμευσης εντός 
λιμενικής ζώνης, 
βγ. στους υφιστάμενους ή υπό αδειοδότηση ή υπό πα-
ραχώρηση χώρους στάσης και στάθμευσης εντός ζώνης 
τουριστικών λιμένων,
βδ. στους υφιστάμενους ή υπό αδειοδότηση ή υπό 
παραχώρηση χώρους στάσης και στάθμευσης εντός 
αερολιμένων,
βε. στους υφιστάμενους ή υπό αδειοδότηση στεγα-
σμένους και υπαίθριους σταθμούς οχημάτων,
βστ. στα υφιστάμενα ή υπό αδειοδότηση συνεργεία 
συντήρησης και επισκευής οχημάτων,
β. στα υφιστάμενα ή υπό αδειοδότηση δημόσια ή ιδι-
ωτικά Κέντρα Τεχνικού Ελέγχου Οχημάτων,
βζ. κατά μήκος του αστικού, υπεραστικού και εθνικού 
οδικού δικτύου,
βη. σε χώρους στάθμευσης δημόσιων και ιδιωτικών 
κτιρίων,
βθ. σε υφιστάμενους ή υπό αδειοδότηση τερματικούς 
σταθμούς, σταθμούς μετεπιβίβασης και αμαξοστάσια 
των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς, και
βι. σε υφιστάμενα ή υπό αδειοδότηση πλυντήρια και 
λιπαντήρια οχημάτων.
Σε περίπτωση μη τήρησης της ανωτέρω κοινής από-
φασης, απαγορεύεται η λειτουργία του σταθμού επανα-
φόρτισης η/ο, με απόφαση της αρμόδιας αρχής και μέχρι 
την αποκατάσταση των σχετικών ελλείψεων. Με την ως άνω απόφαση δύναται να εξειδικεύονται οι διοικητικές 
κυρώσεις και να καθορίζονται οι αρμόδιοι για την επι-
βολή τους φορείς.».Άρθρο 163
Χρόνος ισχύος της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων - Τροποποίηση παρ. 8 άρθρου 2 του ν. 4014/2011
Στην παρ. 8 του άρθρου 2 του ν. 4014/2011 (Α΄209), 
περί διάρκειας ισχύος των Αποφάσεων Έγκρισης Πε-ριβαλλοντικών όρων (Α.Ε.Π.Ο .), τροποποιείται η περ. 
γ΄, ως προς τη νομοθετική παραπομπή για την έναρξη 
ισχύος της, τη χρονική ισχύ των υφιστάμενων Α.Ε.Π.Ο. 
και την εξειδίκευση των ενεργειών που απαιτούνται για 
την παράταση αυτών, προστίθεται περ. δ΄ και η παρ. 8 διαμορφώνεται ως εξής:
«8.α. Η Α.Ε.Π.Ο. έχει διάρκεια ισχύος δεκαπέντε (15) 
έτη, εφόσον δεν επέρχεται μεταβολή των δεδομένων, 
βάσει των οποίων εκδόθηκε. Για τα έργα ή τις δραστη-
ριότητες που διαθέτουν ως Σύστημα Περιβαλλοντικής 
Διαχείρισης την Οικολογική Διαχείριση και Οικολογικό 
Έλεγχο (EMAS), η διάρκεια ισχύος της Α.Ε.Π.Ο. παρατεί-
νεται για έξι (6) έτη και για όσο χρόνο, το Σύστημα αυτό βρίσκεται σε ισχύ. Για τα έργα ή τις δραστηριότητες που 
διαθέτουν Σύστημα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης ISO 
14001 ή άλλο αντίστοιχο σε ισχύ, η διάρκεια ισχύος της 
Α.Ε.Π.Ο. παρατείνεται για τέσσερα (4) έτη και για όσο 
χρόνο το Σύστημα αυτό βρίσκεται σε ισχύ. Για τις ως άνω 
παρατάσεις χορηγείται σχετική διαπιστωτική πράξη. Μη 
έγκαιρη ανανέωση των ως άνω Συστημάτων Περιβαλλο-
ντικής Διαχείρισης συνεπάγεται, κατά τη διάρκεια της ως 
άνω παράτασης, αυτοδίκαιη λήξη της ισχύος της Α.Ε.Π.Ο. 
Επιπλέον, ο φορέας υποχρεούται να διαθέτει σε ισχύ το 
Σύστημα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης για τουλάχιστον 
ένα (1) έτος πριν την παρέλευση της προθεσμίας ανανέ-
ωσης της Α.Ε.Π.Ο.
β. Η Α.Ε.Π.Ο. μπορεί με ειδική αιτιολογία να εκδίδεται 
για διάρκεια ισχύος μικρότερη των δεκαπέντε (15) ετών.
γ. Η διάρκεια των υφιστάμενων κατά τη δημοσίευση 
του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) Α.Ε.Π.Ο. παρατείνεται μέχρι τη 
συμπλήρωση δεκαπενταετίας από την έκδοσή τους, κα-
τόπιν υποβολής υπεύθυνης δήλωσης του ν. 1599/1986 
(Α΄75) από τον υπόχρεο φορέα, εάν δεν έχει επέλθει ου-
σιαστική μεταβολή των δεδομένων βάσει των οποίων 
εκδόθηκαν.
δ. Η παρούσα παράγραφος ισχύει και για τις Α.Ε.Π.Ο. 
που έχουν λήξει αν:
α. δεν έχει παρέλθει δεκαπενταετία από την έκδοσή 
τους,
β. δεν έχουν επέλθει ουσιώδεις μεταβολές των περι-
βαλλοντικών επιπτώσεων από αλλαγές στον σχεδιασμό 
ή τη λειτουργία του έργου ή της δραστηριότητας. Αν 
έχει επέλθει ουσιαστική μεταβολή των δεδομένων βάσει 
των οποίων εκδόθηκε η υπό κρίση Α.Ε.Π.Ο., η παράτα-ση χορηγείται εάν οι μεταβολές αυτές δεν αυξάνουν τις 
περιβαλλοντικές επιπτώσεις, όπως η αλλαγή σε καύσιμο 
με μικρότερο ρυπαντικό φορ τίο ή εκπομπές αερίων του 
θερμοκηπίου, η μείωση του μεγέθους του έργου ή η χρή-
ση πρόσθετης ή νεότερης αντιρρυπαντικής τεχνολογίας. 
Η παράταση χορηγείται από την αρμόδια περιβαλλο-
ντική αρχή έως εξαντλήσεως της δεκαπενταετίας από 
την έκδοση της Α.Ε.Π.Ο., κατόπιν εξέτασης του σχετικού 
αιτήματος του φορέα του έργου ή της δραστηριότητας, 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4499 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
από το αρμόδιο Συμβούλιο Περιβαλλοντικής Αδειοδό-
τησης του άρθρου 13.
Σε περίπτωση που συντρέχουν οι προϋποθέσεις του 
δεύτερου εδαφίου της υποπερ. ββ΄, μετά τη χορήγηση 
της παράτασης, κατατίθεται φάκελος τροποποίησης της 
Α.Ε.Π.Ο. και ακολουθείται η διαδικασία της υποπερ. αα΄ 
της περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 6.».
Άρθρο 164
Εξουσιοδοτικές διατάξεις για τους 
Πιστοποιημένους  Αξιολογητές Χωρικών Μελετών - Αντικατάσταση παρ. 1, προσθήκη παρ. 1Α στο άρθρο 98 του ν. 4759/2020
Το άρθρο 98 του ν. 4759/2020 (Α΄ 245) αντικαθίσταται 
ως εξής:
«Άρθρο 98
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας καθορίζεται κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για 
την εφαρμογή των άρθρων 94 έως 95Α, ιδίως δε:
α) οι επιμέρους κατηγορίες του Μητρώου Πιστοποιη-
μένων Αξιολογητών Χωρικών Μελετών (Μ.Α.Χ.Μ.), ανά είδος χωρικής μελέτης,
β) τα αναγκαία προσόντα και η απαραίτητη εμπειρία 
των πιστοποιημένων αξιολογητών, προκειμένου να υπα-
χθούν σε κάθε κατηγορία του Μ.Α.Χ.Μ. και οι ιδιότητες που ορίζονται ως ασυμβίβαστες με το έργο τους, 
γ) η διαδικασία και τα δικαιολογητικά για την απόκτη-
ση της άδειας Πιστοποιημένου Αξιολογητή Μ.Α.Χ.Μ., 
δ) η διάρκεια της άδειας, 
ε) η διαδικασία ανανέωσής της άδειας και οι λόγοι 
λήξης της, 
στ) οι αρμόδιες υπηρεσίες και τα όργανα για την τή-
ρηση του μητρώου, την πιστοποίηση των Αξιολογητών, 
την επιβολή κυρώσεων, την έγκριση ή απόρριψη των 
παραδοτέων, συμπεριλαμβανομένης της τροποποίησης 
αυτών λόγω ελλείψεων, τη διαπίστωση μη συνδρομής 
ιδιοτήτων που ορίζονται ως ασυμβίβαστες με το έργο 
των Αξιολογητών Μ.Α.Χ.Μ., 
ζ) οι κανόνες που διέπουν την εκτέλεση του έργου 
τους, 
η) η διαδικασία ανάθεσης εντολής προς αξιολόγηση, 
και
θ) κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.
1Α. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας και Οικονομικών καθορίζονται το ύψος 
της αποζημίωσης των Πιστοποιημένων Αξιολογητών 
Χωρικών Μελετών, η διαδικασία και τα δικαιολογητικά για την είσπραξη της αμοιβής του αξιολογητή και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΠΕΡΙ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΛΥΜΑΤΩΝ
Άρθρο 165
Ρυθμίσεις περί έργων διαχείρισης αστικών λυμάτων
1. Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς 
κατά την έννοια του ν. 4412/2016 (Α΄ 147) για την ανά-θεση συμβάσεων εκτέλεσης έργων υποδομής διαχεί-
ρισης λυμάτων που εντάσσονται σε Επιχειρησιακά 
Προγράμματα του Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου Ανα-
φοράς, καθώς και λοιπά προγράμματα που χρηματο-
δοτούνται από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, 
δύνανται να περιλαμβάνουν στο αντικείμενο των εν 
λόγω συμβάσεων, πέραν της κατασκευής, την κανονική 
λειτουργία και τη συντήρηση των εγκαταστάσεων για 
διάρκεια τουλάχιστον τριών (3) ετών, ως υποχρέωση 
του αναδόχου. Ειδικότερα, όσον αφορά τα έργα κατα-
σκευής του δικτύου αποχέτευσης, στο αντικείμενο των 
σχετικών συμβάσεων, περιλαμβάνονται η κατασκευή, 
η κανονική λειτουργία και συντήρηση του δικτύου και 
των αντλιοστασίων. Στο αντικείμενο των συμβάσεων, 
στην περίπτωση εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων, 
δύνανται να περιλαμβάνονται η κατασκευή, η κανονική 
λειτουργία και συντήρηση των εγκαταστάσεων αυτών. 
Η δαπάνη για την κανονική λειτουργία και συντήρηση 
των έργων υποδομής διαχείρισης λυμάτων βαρύνει τον Κύριο των έργων. Η υποχρέωση των ανωτέρω εδαφίων δεν καταλαμβάνει τις δημόσιες συμβάσεις των οποίων η διαδικασία ανάθεσης έχει εκκινήσει πριν την έναρξη ισχύος του παρόντος. 
2. Οι φορείς λειτουργίας των Εγκαταστάσεων Επε-
ξεργασίας Λυμάτων των οικισμών που εμπίπτουν στο 
άρθρο 4 της υπ’ αριθμ. οικ. 5673/400/5.3.1997 κοινής 
απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών, Δημόσιας Δι-
οίκησης και Αποκέντρωσης, Εθνικής Οικονομίας, Οικο-
νομικών, Ανάπτυξης, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και 
Δημοσίων Έργων, Γεωργίας και Υγείας και Πρόνοιας, περί 
μέτρων και όρων για την επεξεργασία αστικών λυμάτων 
(Β΄ 192) εισάγουν απευθείας στην Εθνική Βάση Δεδομέ-νων των Εγκαταστάσεων Επεξεργασίας Λυμάτων, μέσω 
του εξουσιοδοτημένου χρήστη καταχώρησης, όλα τα 
σχετικά πεδία που αποτυπώνουν τα τεχνικά στοιχεία 
και λειτουργικά δεδομένα των εγκαταστάσεων αρμο-
διότητάς τους. Η καταχώρηση των δεδομένων γίνεται 
καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και ολοκληρώνεται υπο-
χρεωτικά στο τέλος αυτού. Η προσθήκη διορθώσεων 
και στοιχείων για κάθε έτος είναι δυνατή μέχρι την 31η 
Μαρτίου του επόμενου έτους, οπότε και τα στοιχεία ορι-
στικοποιούνται χωρίς τη δυνατότητα περαιτέρω τροπο-
ποίησης από τους υπεύθυνους καταχώρησης. Μετά την 
ολοκλήρωση του ελέγχου των καταχωρημένων τεχνικών 
και λειτουργικών δεδομένων, από το Τμήμα Ελέγχου και 
Σχεδιασμού Επεξεργασίας Λυμάτων του Υπουργείου 
Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με απόφαση του Γενικού 
Γ ραμματέα Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων, επι-
κυρώνεται ο κατάλογος των οικισμών που τελούν σε 
συμμόρφωση με την Οδηγία 91/271/ΕΟΚ του Συμβουλί-
ου της 21ης Μαΐου 1991 «για την επεξεργασία των αστι-
κών λυμάτων» (L 135) και δημοσιεύεται, με ανάρτηση 
σχετικών πινάκων στην Εθνική Βάση Δεδομένων των 
Εγκαταστάσεων Επεξεργασίας Λυμάτων και στην ιστο-
σελίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η 
ανάρτηση πραγματοποιείται το πρώτο δεκαήμερο του 
Ιουνίου κάθε έτους και αφορά στη συμμόρφωση κατά 
το προηγούμενο έτος. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4500 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 166
Οργάνωση και λειτουργία Γενικής Γ ραμματείας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων
1. Στο πλαίσιο οργάνωσης και λειτουργίας της Γενικής 
Γ ραμματείας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων, δύ-
νανται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας να συστήνονται Ομάδες Διοίκησης Έργου. Με 
την απόφαση αυτή προβλέπονται η συγκρότηση των 
ομάδων, οι αρμοδιότητες τους, και κάθε άλλο ζήτημα 
σχετικό με την λειτουργία τους. 
2. Συστήνεται Επιτροπή Συντονισμού και Καθοδήγη-
σης Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων, η οποία συντονίζει 
τις αρμόδιες υπηρεσίες και τους φορείς εξειδίκευσης και 
εφαρμογής του Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων 
(Ε.Σ.Δ.Α.) και των Περιφερειακών Σχεδίων Διαχείρισης 
Αποβλήτων (Π.Ε.Σ.Δ.Α.), υποστη ρίζει και εποπτεύει τις 
Ομάδες Διοίκησης Έργου, εισηγείται στα αρμόδια κυ-
βερνητικά όργανα τα νομοθετικά και διοικητικά μέτρα 
αποτελεσματικής εφαρμογής της δημόσιας πολιτικής 
διαχείρισης των στερεών αποβλήτων και συνεργάζεται 
με τις αρμόδιες αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη 
διασφάλιση της απρόσκοπτης συγχρηματοδότησης των 
έργων και των δράσεων του Ε.Σ.Δ.Α. και των Π.Ε.Σ.Δ.Α. 
3. Στην Επιτροπή Συντονισμού και Καθοδήγησης 
συμμετέχουν με τους αναπληρωτές τους: α) ο Γενικός 
Γ ραμματέας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων, που 
προεδρεύει της Επιτροπής, β) ο Γενικός Γ ραμματέας Δι-
οίκησης και Οργάνωσης του Υπουργείου Εσωτερικών, γ) 
ο Γενικός Γ ραμματέας Δημοσίων Επενδύσεων και ΕΣΠΑ του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων, δ) ο Πρό-
εδρος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος και ε) ο 
εκπρόσωπος του Δικτύου Φορέων Διαχείρισης Στερεών 
Αποβλήτων. Η Επιτροπή της παρ. 2 συγκροτείται με κοινή 
απόφαση των αρμοδίων οργάνων των Υπουργείων Πε-ριβάλλοντος και Ενέργειας, Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Εσωτερικών. 
4. Με την απόφαση συγκρότησης της παρ. 3 ρυθμί-
ζονται και τα σχετικά με τη λειτουργία της Επιτροπής 
Συντονισμού και Καθοδήγησης, την εποπτεία και υπο-
στήριξη που παρέχει στις Ομάδες Διοίκησης Έργου της παρ. 1, καθώς και κάθε άλλο σχετικό ζήτημα. 
Άρθρο 167
Άσκηση καθηκόντων επαλήθευσης αντιστάθμισης από την «Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, 
Τομέα Περιβάλλοντος» -  Εξουσιοδοτική διάταξη
1. Καθήκοντα οργάνου επαλήθευσης της αντιστάθμι-
σης και ελέγχου της ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης 
για όσα έργα υποδομών διαχείρισης αποβλήτων έχουν 
χαρακτηριστεί ως Υπηρεσίες Γενικού Οικονομικού Συμ-
φέροντος, ασκεί η Ειδική Υπηρεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Τομέα Περι-
βάλλοντος» που συστάθηκε με την υπό στοιχεία 100008/
ΕΥΘΥ 936/28.9.2016 κοινή απόφαση των Υπουργών 
Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης, Οικονο-μικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Τουρισμού και Περι-
βάλλοντος και Ενέργειας (Β΄ 3296).
2. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας, Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων 
και Εσωτερικών προσδιορίζονται οι διαδικασίες επαλή-
θευσης της αντιστάθμισης και ελέγχου υπεραντιστάθ-
μισης για τα έργα της παρ. 1, οι διαδικασίες έγκρισης 
των αντίστοιχων εκθέσεων, οι διαδικασίες και προθε-
σμίες υποβολής αντιρρήσεων, οι διαδικασίες ανάκτησης 
πιθανής υπεραντιστάθμισης, καθώς και κάθε άλλο σχε-τικό ζήτημα. 
Άρθρο 168
Χρηματοδότηση κατασκευών επί του δικτύουαποχέτευσης - Αντικατάσταση άρθρου 96 του ν. 4685/2020 
Το άρθρο 96 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) αντικαθίσταται 
ως εξής:
«Άρθρο 96
Χρηματοδότηση δαπάνης κατασκευής των εξωτερικών διακλαδώσεων του δικτύου αποχέτευσης 
1. Για τους οικισμούς του άρθρου 4 της υπό στοιχεία 
οικ.5673/400/5.3.1997 κοινής απόφασης των Υπουργών 
Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, 
Εθνικής Οικονομίας, Οικονομικών, Ανάπτυξης, Περι-
βάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, Γεωργίας 
και Υγείας και Πρόνοιας, περί μέτρων και όρων για την 
επεξεργασία αστικών λυμάτων (Β΄ 192), καθώς και για 
τους λοιπούς οικισμούς κάτω των δύο χιλιάδων (2000) ισοδυνάμων κατοίκων, που βρίσκονται είτε σε περιοχή αρμοδιότητας δήμου ή Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευ-
σης και Αποχέτευσης, είτε σε περιοχή αρμοδιότητας της 
Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτευούσης 
(Ε.Υ.Δ.Α.Π.) ή της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης 
Θεσσαλονίκης (Ε.Υ.Α.Θ.), η δαπάνη για την κατασκευή 
της εξωτερικής διακλάδωσης των συγχρηματοδοτού-
μενων έργων αποχέτευσης, από τη ρυμοτομική γραμμή 
του ακινήτου, μέχρι τη θέση του κεντρικού αγωγού απο-
χέτευσης, δύναται να χρηματοδοτείται:
α. Στο πλαίσιο των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων του 
«ΕΣΠΑ 2014-2020», εφόσον η κατασκευή έχει πραγμα-
τοποιηθεί από τον δικαιούχο φορέα και η δαπάνη έχει πληρωθεί μετά την 1η Ιανουαρίου 2014, καθώς και στο 
πλαίσιο των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων της Προ-
γραμματικής Περιόδου 2021-2027 «ΕΣΠΑ 2021-2027»,
β. από το εθνικό ή το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος 
του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (Π.Δ.Ε.) του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, εντός των 
εκάστοτε ετησίων ορίων του και εντός του προϋπολο-
γισμού του Τομεακού Προγράμματος Ανάπτυξης του 
Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας κατά περί-
πτωση για έργα αποχέτευσης που χρηματοδοτήθηκαν στο πλαίσιο Επιχειρησιακών Προγραμμάτων προηγού-
μενων προγραμματικών περιόδων, εφόσον η σχετική 
κατασκευή δεν έχει υλοποιηθεί, με την προϋπόθεση ότι 
διασφαλίζεται η άμεση λειτουργικότητα του συστήματος 
αποχέτευσης και επεξεργασίας, σύμφωνα με βεβαίωση 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4501 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
που εκδίδεται από τον οικείο Δήμο ή την οικεία Δημοτική 
Επιχείρηση Ύδρευσης και Αποχέτευσης, ή την Ε.Υ.Δ.Α.Π. 
ή την Ε.Υ.Α.Θ., 
γ. από το Π.Δ.Ε. στο πλαίσιο άλλων αναπτυξιακών προ-
γραμμάτων.
2. Στις περιπτώσεις της παρ. 1, η δαπάνη κατασκευής 
της εξωτερικής διακλάδωσης της αποχέτευσης δεν βα-
ρύνει τους κυρίους των ακινήτων. 
Άρθρο 169
Σύνδεση ακινήτων με δί κτυο αποχέτευσης - 
Προσθήκη άρθρου 96Α στον ν. 4685/2020
Στον ν. 4685/2020 (Α΄ 92) προστίθεται άρθρο 96Α ως 
εξής:
«Άρθρο 96Α
Υποχρέωση πραγματοποίησης εσωτερικών 
συνδέσεων ιδιοκτησιών στο δίκτυο αποχέτευσης - Εξουσιοδοτική διάταξη
1. Οι κύριοι των ακινήτων, στους οικισμούς του άρ-
θρου 4 της υπό στοιχεία οικ. 5673/400/5.3.1997 κοινής 
απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών Δημόσιας Διοί-
κησης και Αποκέντρωσης, Εθνικής Οικονομίας, Οικο-
νομικών, Ανάπτυξης, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και 
Δημοσίων Έργων, Γεωργίας και Υγείας και Πρόνοιας, περί 
μέτρων και όρων για την επεξεργασία αστικών λυμάτων 
(Β΄192), καθώς και για τους λοιπούς οικισμούς κάτω των 
δύο χιλιάδων (2000) ισοδυνάμων κατοίκων, που βρίσκο-
νται είτε σε περιοχή αρμοδιότητας δήμου ή Δημοτικής 
Επιχείρησης Ύδρευσης και Αποχέτευσης, είτε σε περιοχή 
αρμοδιότητας της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης 
Πρωτευούσης (Ε.Υ.Δ.Α.Π.) ή της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Θεσσαλονίκης (Ε.Υ.Α.Θ.), έχουν υποχρέω-
ση, εντός έξι (6) μηνών από τη σχετική έγγραφη ειδο-
ποίηση της αρμόδιας για την ύδρευση και αποχέτευση 
επιχείρησης ή του οικείου δήμου, να πραγματοποιήσουν 
τη σύνδεση των ακινήτων τους με το δίκτυο αποχέτευ-
σης. Η εν λόγω ειδοποίηση αποστέλλεται με μέριμνα 
της αρμόδιας για την αποχέτευση επιχείρησης ή του 
οικείου δήμου, μετά την ολοκλήρωση της κατασκευής 
της εξωτερικής διακλάδωσης του δικτύου αποχέτευσης 
και εφόσον το συγκεκριμένο τμήμα του δικτύου είναι 
λειτουργικό.
2. Στους μη συνδεόμενους με το δίκτυο αποχέτευσης 
κυρίους ακινήτων, τα οποία βρίσκονται σε περιοχή αρμο-
διότητας δήμου ή δημοτικής επιχείρησης ύδρευσης και αποχέτευσης, ή σε περιοχή αρμοδιότητας της Ε.Υ.Δ.Α.Π. ή της Ε.Υ.Α.Θ., επιβάλλεται ως διοικητική κύρωση, μετά 
την πάροδο της προθεσμίας έξι (6) μηνών από τη σχετική 
έγγραφη ειδοποίηση της αρμόδιας για την αποχέτευση 
επιχείρησης ή του οικείου δήμου, πρόστιμο υπέρ του 
Ελληνικού Δημοσίου, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα 
στην παρ. 3. Η ανωτέρω έγγραφη ειδοποίηση αποστέλ-
λεται στον κύριο ή νομέα του ακινήτου μετά την ολοκλή-
ρωση της κατασκευής των εξωτερικών διακλαδώσεων 
που χρηματοδοτήθηκαν, σύμφωνα με τις παρ. 1 έως 3 
του άρθρου 3 και εφόσον το συγκεκριμένο τμήμα του 
δικτύου είναι λειτουργικό.
3. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας, Οικονομικών και Εσωτερικών καθορίζο-νται οι φορείς που επιβάλλουν το πρόστιμο της παρ. 
2, ο τρόπος βεβαίωσης και ο τρόπος είσπραξης του 
προστίμου, ο λογαριασμός στον οποίο καταβάλλεται 
το εισπραχθέν πρόστιμο, το ύψος του επιβαλλόμενου 
προστίμου για κάθε έτος μη συμμόρφωσης, καθώς και 
κάθε άλλο σχετικό ζήτημα. 
Άρθρο 170
Εξουσιοδότηση για την παροχή κινήτρων σχετικά με τη σύνδεση των αποχετεύσεων - Προσθήκη άρθρου 96Β στον ν. 4685/2020
Στον ν. 4685/2020 (Α΄ 92) προστίθεται άρθρο 96Β ως 
εξής:
«Άρθρο 96Β
Χρηματοδότηση εσωτερικών συνδέσεων ιδιοκτησιών στο δίκτυο αποχέτευσης - Εξουσιοδοτική διάταξη
1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος 
και Ενέργειας, Οικονομικών και των κατά περίπτωση 
αρμόδιων Υπουργών δύναται να προκηρύσσονται δράσεις για την παροχή οικονομικών κινήτρων σχε-
τικά μετη σύνδεση του εσωτερικού συστήματος απο-
χέτευσης ακινήτων με το αποχετευτικό δίκτυο του οι-
κείου Δήμου ή της οικείας Επιχείρησης Ύδρευσης και 
Αποχέτευσης, στους οικισμούς του άρθρου 4 της υπό 
στοιχεία οικ. 5673/400/5.3.1997 κοινής απόφασης των 
Υπουργών Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Απο-
κέντρωσης, Εθνικής Οικονομίας, Οικονομικών, Ανάπτυ-ξης, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, 
Γεωργίας και Υγείας και Πρόνοιας, περί μέτρων και 
όρων για την επεξεργασία αστικών λυμάτων (Β΄ 192), 
καθώς και για τους λοιπούς οικισμούς κάτω των δύο 
χιλιάδων (2000) ισοδυνάμων κατοίκων. Οι δράσεις του 
πρώτου εδαφίου δύναται να αφορούν την επιδότηση 
της ιδιωτικής δαπάνης για την προσαρμογή της απο-
χέτευσης των κτιριακών εγκαταστάσεων, προκειμένου 
να οδηγούνται τα λύματα στο φρεάτιο της εξωτερικής 
διακλάδωσης του δικτύου αποχέτευσης, το οποίο έχει 
κατασκευαστεί από τον αρμόδιο φορέα αποχέτευσης. 
Με την κοινή απόφαση του παρόντος καθορίζεται το 
αντικείμενο της δράσης, οι όροι και οι προϋποθέσεις 
για τη λήψη των οικονομικών κινήτρων, οι δικαιού-χοι, η διάρκεια και οι διαδικασίες αίτησης, ένταξης, υλοποίησης και ολοκλήρωσης των δράσεων αυτών, ο φορέας και η πηγή χρηματοδότησης, ο υπεύθυνος 
φορέας υλοποίησης της δράσης, καθώς και κάθε άλλο σχετικό ζήτημα.
2. Ειδικότερα, με την απόφαση της παρ. 1 ορίζονται 
και: 
α) οι φορείς υποδοχής των αιτήσεων των ωφελούμε-
νων για ένταξη στις δράσεις της παρ. 1, 
β) οι φορείς πιστοποίησης της πραγματοποίησης των 
εσωτερικών συνδέσεων ιδιοκτησιών στο δίκτυο απο-
χέτευσης, και 
γ) οι φορείς της καταβολής της χρηματοδότησης 
στους ωφελούμενους, καθώς και ο φορέας ελέγχου για την πιστοποίηση της τήρησης των όρων και προϋποθέ-σεων των δράσεων. 
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4502 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
3. Στην περίπτωση ορισμού φορέων για την άσκηση 
αρμοδιοτήτων της παρ. 2, δύναται να καθορίζονται, με 
κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέρ-
γειας και Ανάπτυξης και Επενδύσεων, η διαδικασία και 
οι όροι μεταφοράς των πιστώσεων προς τον οριζόμενο, 
κατά την παρ. 2 φορέα καταβολής της χρηματοδότη-
σης, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά δημοσιονομικής
τακτοποίησης των πληρωμών και κάθε άλλο σχετικό 
ζήτημα.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣΚΑΙ ΤΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΓΕΩΛΟΓΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ
Άρθρο 171
Παραχωρήσεις ακινήτων για ανάπτυξη 
Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας - 
Προσθήκη παρ. 6, 7, 8, 9, 10 στο άρθρο 4 του ν. 4061/2012
Στο άρθρο 4 του ν. 4061/2012 (Α΄ 66), περί παραχω-
ρήσεων ακινήτων του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης 
και Τροφίμων, προστίθενται παρ. 6, 7, 8, 9, 10 ως εξής:
«6. Με απόφαση του αρμόδιου οργάνου του Υπουρ-
γείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων μπορεί να 
παραχωρούνται κατά χρήση έναντι τιμήματος ακίνη-
τα της περ. α΄ της παρ. 1, ανεξαρτήτως έκτασης για 
εγκατάσταση σταθμών ηλεκτροπαραγωγής από Ανα-
νεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) ή/και συστημάτων 
αποθήκευσης χωρίς δημοπρασία μετά από αίτηση του ενδιαφερόμενου, στην οποία περιγράφεται το ακίνητο, 
κατά εμβαδόν, θέση και συντεταγμένες στο ελληνικό 
γεωδαιτικό σύστημα αναφοράς, εφόσον για τον σταθ-
μό που θα εγκατασταθεί στη συγκεκριμένη έκταση της 
οποίας ζητείται η παραχώρηση έχει εκδοθεί η οριστική 
προσφορά σύνδεσης η οποία έχει γίνει αποδεκτή από 
τον ενδιαφερόμενο. Η χρήση παραχωρείται στον αιτού-
ντα για όσο χρόνο εξυπηρετείται ο σκοπός της παρα-
χώρησης, με ανώτατο όριο τα σαράντα (40) έτη, όπως 
ειδικότερα προσδιορίζεται στην αίτηση. 
Για τον καθορισμό του τιμήματος παραχώρησης ακι-
νήτου με τη διαδικασία της παρούσας συνιστάται τρι-
μελής Επιτροπή Καθορισμού Τιμήματος, με απόφαση 
του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, 
λαμβανομένων υπόψη των στοιχείων (β) και (γ), η οποία 
αποτελείται από:
α) έναν (1) υπάλληλο της Διεύθυνσης Διαχείρισης Ακί-
νητης Περιουσίας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης 
και Τροφίμων, ως πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του,
β) έναν (1) υπάλληλο της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας 
του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ως μέλος, 
με τον αναπληρωτή του, που υποδεικνύονται από τον 
Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας ή το εξουσιοδο-τημένο από αυτόν όργανο, και
γ) έναν (1) υπάλληλο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσί-
ων Εσόδων (ΑΑΔΕ), ως μέλος, με τον αναπληρωτή του, 
που υποδεικνύονται από τον Διοικητή της ΑΑΔΕ ή το 
εξουσιοδοτημένο από αυτόν όργανο.Ως Γ ραμματέας της Επιτροπής ορίζεται υπάλληλος 
της Διεύθυνσης Διαχείρισης Ακίνητης Περιουσίας του 
Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
7. Κατά την υποβολή αίτησης για παραχώρηση χρήσης 
ακινήτων της περ. α΄ της παρ. 1 και της παρ. 6 για την εγκα-
τάσταση συστημάτων Α.Π.Ε., για τα οποία έχει ήδη εκδο-
θεί Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (Α.Ε.Π.Ο.) 
ή απόφαση υπαγωγής σε Πρότυπες Περιβαλλοντικές Δε-
σμεύσεις (ΠΠΔ), ο αιτών μπορεί να προσκομίζει με την 
αίτησή του αντίγραφο των σχετικών γνωμοδοτήσεων ή 
αποφάσεων αρμόδιων αρχών που λήφθησαν υπόψη για 
την έκδοση της παραπάνω απόφασης. Τα δικαιολογητικά 
που προσκομίζονται δεν αναζητούνται εκ νέου για την 
έκδοση της απόφασης παραχώρησης χρήσης.
8. Κατά την υποβολή αίτησης για παραχώρηση χρήσης 
ακινήτων της περ. α΄ της παρ. 1 και της παρ. 6 για την 
εγκατάσταση συστημάτων Α.Π.Ε. που εξαιρούνται από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής ή Βεβαίωσης 
Παραγωγού ή Βεβαίωσης Ειδικών Έργων και από την 
υποχρέωση περιβαλλοντικής αδειοδότησης σύμφωνα 
με την παρ. 13 του άρθρου 8 του ν. 3468/2006 (Α΄ 129) 
αναζητούνται από την αρμόδια υπηρεσία ή προσκο-
μίζονται από τον αιτούντα στοιχεία που αφορούν στο 
πραγματικό και νομικό καθεστώς της προς παραχώρηση 
έκτασης και στον καθορισμό χρήσης γης από τον Συ-
ντονιστή Αποκεντρωμένης Διοίκησης σύμφωνα με τα 
πολεοδομικά σχέδια και το οικείο χωροταξικό πλαίσιο.
9. Το παρόν εφαρμόζεται και επί ακινήτων της παρ. 1, 
τα οποία αποτελούν αρχαιολογικούς χώρους, αρχαιο-
λογικές ζώνες προστασίας, ιστορικούς τόπους, τόπους 
πλησίον μνημείων και εν γένει σε ακίνητα περιοχών που 
εμπίπτουν στον ν. 4858/2021 (Α΄ 220). Τα ακίνητα αυτά 
παραχωρούνται κατόπιν σύμφωνης γνώμης των κατά 
τόπο και καθ’ ύλην αρμόδιων Υπηρεσιών του Υπουρ-
γείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, σύμφωνα με τον 
ν. 4858/2021, και ιδίως το άρθρο 13 αυτού, υπό τους 
όρους που τίθενται κάθε φορά από αυτές.
10. Με απόφαση του αρμοδίου οργάνου του Υπουρ-
γείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δύνανται να 
παραχωρούνται κατά χρήση, έναντι τιμήματος, χωρίς δη-
μοπρασία, ακίνητα της παρ. 1 του άρθρου 1, ανεξαρτή-
τως εμβαδού, για την εγκατάσταση εναέριων ή υπόγειων 
γραμμών ή Υποσταθμών ή Κέντρων Υψηλής ή Υπερυψη-
λής Τάσης ή άλλου είδους υποδομών που απαιτούνται 
για τη σύνδεση των σταθμών Α.Π.Ε. στο Σύστημα ή το 
Δίκτυο Ηλεκτρικής Ενέργειας ή και για έργα επέκτασης 
του Συστήματος ή του Δικτύου Ηλεκτρικής Ενέργειας, 
καθώς και για τη μεταφορά και εγκατάσταση ανεμογεν-
νητριών αιολικών σταθμών, κατόπιν αίτησης του ενδια-
φερομένου, στην οποία περιγράφεται το ακίνητο, κατά 
εμβαδόν, θέση και συντεταγμένες στο ελληνικό γεωδαι-
τικό σύστημα αναφοράς, εφόσον ο αιτών προσκομίζει 
τη σχετική απόφαση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης.
Το τίμημα παραχώρησης ακινήτου με τη διαδικασία 
της παρούσας καθορίζεται από την Τριμελή Επιτροπή 
Καθορισμού Τιμήματος της παρ. 6. Ως Γ ραμματέας της Επιτροπής ορίζεται υπάλληλος της Διεύθυνσης Διαχεί-
ρισης Ακίνητης Περιουσίας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.».
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4503 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Άρθρο 172
Θεώρηση γεωλογικών μελετών - Αντικατάσταση παρ. 5 άρθρου 5 του ν. 4315/2014
1. Η παρ. 5 του άρθρου 5 του ν. 4315/2014 (Α΄ 269), 
περί γεωλογικών μελετών, αντικαθίσταται ως εξής: 
«5α) Οι μελέτες γεωλογικής καταλληλότητας που απαι-
τούνται κατά τον πολεοδομικό σχεδιασμό όλων των επι-
πέδων, συντάσσονται και υποβάλλονται με ευθύνη του 
αρμόδιου μελετητή για την εκπόνηση γεωλογικών με-
λετών, μέλους του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος 
(ΓΕΩΤ.Ε.Ε.) ή του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (Τ.Ε.Ε.), 
και θεωρούνται ως προς την πληρότητα των στοιχείων 
τους, από τη Γενική Διεύθυνση Χωροταξικής και Περι-
βαλλοντικής Πολιτικής της αρμόδιας Αποκεντρωμένης Διοίκησης.
β) Οι μελέτες γεωλογικής καταλληλότητας που απαι-
τούνται κατά τη σύνταξη πολεοδομικών μελετών, οι 
οποίες αφορούν σε Ειδικά Σχέδια Χωρικής Ανάπτυξης 
Δημοσίων Ακινήτων του άρθρου 12 του ν. 3986/2011 
(Α΄ 152), Ειδικά Σχέδια Χωρικής Ανάπτυξης Στρατηγι-
κών Επενδύσεων του άρθρου 24 του ν. 3894/2010 (Α΄ 
204) και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια του άρθρου 8 του ν. 4447/2016 (Α΄ 241), συντάσσονται και υποβάλλονται 
με ευθύνη μέλους του ΓΕΩΤ.Ε.Ε. ή του Τ.Ε.Ε., αρμόδιου 
για την εκπόνηση γεωλογικών μελετών και θεωρούνται ως προς την πληρότητα των στοιχείων τους, από τις αρ-
μόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας. 
γ) Μελέτες γεωλογικής καταλληλότητας που έχουν θε-
ωρηθεί ή εγκριθεί, θεωρούνται νομίμως θεωρημένες και 
εγκεκριμένες. Εκκρεμείς μελέτες γεωλογικής καταλληλό-
τητας, που έχουν υποβληθε ί στο πλαίσιο έγκρισης των 
πολεοδομικών μελετών των περ. α) και β), διαβιβάζονται 
προς θεώρηση στις ανωτέρω αρμόδιες υπηρεσίες.
δ) Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και 
Ενέργειας δύναται να καθορίζεται κάθε αναγκαία λεπτο-
μέρεια για την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου, 
συμπεριλαμβανομένης της προτυποποίησης του ελέγ-
χου πληρότητας των στοιχείων των εν λόγω μελετών.».
2. Το άρθρο 144 του ν. 4495/2017 (Α΄ 269), περί έγκρι-
σης γεωλογικών μελετών, καταργείται από την έναρξη 
ισχύος του παρόντος.
ΜΕΡΟΣ Ζ΄
ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ
Άρθρο 173
Έναρξη ισχύος
Η ισχύς του παρόντος άρχεται από τη δημοσίευσή του 
στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός αν ορίζεται 
ειδικότερα σε επιμέρους διατάξεις του.
ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α  TΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 4504 Τεύχος A’ 129/04.07.2022
Παραγγέλλομε τη δημοσίευση του παρόντος στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και την εκτέλεσή του ως νόμου 
του Κράτους. 
Αθήνα, 4 Ιουλίου 2022
Η Πρόεδρος της Δημοκρατίας
ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΑΚΕΛΛΑΡΟΠΟΥΛΟΥ
Ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΙΚΡΑΜΜΕΝΟΣ
Οι Υπουργοί
Οικονομικών
ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΑΪΚΟΥΡΑΣ  Αναπληρωτής 
Υπουργός Οικονομικών
ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΣΚΥΛΑΚΑΚΗΣ  Ανάπτυξης και Επενδύσεων
ΣΠΥΡΙΔΩΝ - ΑΔΩΝΙΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ  
Αναπληρωτής ΥπουργόςΑνάπτυξης και Επενδύσεων
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ  Εθνικής Άμυνας
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ  Παιδείας και Θρησκευμάτων
ΝΙΚΗ ΚΕΡΑΜΕΩΣ  
Υγείας
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΛΕΥΡΗΣ  Περιβάλλοντος και Ενέργειας
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΚΡΕΚΑΣ  Πολιτισμού και Αθλητισμού
ΣΤΥΛΙΑΝΗ ΜΕΝΔΩΝΗ  
ΥφυπουργόςΠολιτισμού και Αθλητισμού
ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΑΥΓΕΝΑΚΗΣ  Δικαιοσύνης
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΙΑΡΑΣ  Εσωτερικών
ΜΑΥΡΟΥΔΗΣ ΒΟΡΙΔΗΣ  
Αναπληρωτής Υπουργός Εσωτερικών
ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ ΠΕΤΣΑΣ  Υποδομών και Μεταφορών
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ  Ναυτιλίαςκαι Νησιωτικής Πολιτικής
ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΛΑΚΙΩΤΑΚΗΣ  
Αγροτικής Ανάπτυξηςκαι Τροφίμων
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ  Τουρισμού
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΚΙΚΙΛΙΑΣ  Κλιματικής Κρίσηςκαι Πολιτικής Προστασίας
ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ  
Επικρατείας
ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΠΙΕΡΡΑΚΑΚΗΣ  
Θεωρήθηκε και τέθηκε η Μεγάλη Σφραγίδα του Κράτους.
Αθήνα, 4 Ιουλίου 2022
Ο επί της Δικαιοσύνης Υπουργός
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΙΑΡΑΣ
Καποδιστρίου 34, Τ.Κ. 104 32, Αθήνα 
Τηλ. Κέντρο 210 5279000
Κείμενα προς δημοσίευση:   webmaster.et@et.gr *01001290407220120*